Απόφαση της Επιτροπής

της 9ης Ιουλίου 2003

σχετικά με την προβλεπόμενη να υλοποιηθεί από τη Γαλλία αναδιαρθρωτική ενίσχυση υπέρ της Société Nationale Maritime Corse-Méditerranée (SNCM)

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2003) 2153]

(Το κείμενο στη γαλλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2004/166/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 88 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις διατάξεις των προαναφερθέντων άρθρων(1) και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

1.1. Επισκόπηση της διαδικασίας

(1) Με επιστολή με ημερομηνία 18ης Φεβρουαρίου 2002 η γαλλική κυβέρνηση κοινοποίησε πρόγραμμα αναδιαρθρωτικής ενίσχυσης υπέρ της Société nationale maritime Corse-Méditerranée (SNCM). Η υπόθεση έλαβε τον αριθμό Ν 118/2002. Η κοινοποίηση συμπληρώθηκε με επιστολές των γαλλικών αρχών με ημερομηνία 3ης Ιουλίου 2002(2).

(2) Στις 19 Αυγούστου 2002 η Επιτροπή έλαβε την απόφαση να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας την προβλεπόμενη στο άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της συνθήκης ΕΚ(3), και ο φάκελος έλαβε το νέο αριθμό C 58/2002.

(3) Με φαξ της 11ης Σεπτεμβρίου 2002 οι γαλλικές αρχές ζήτησαν τη διόρθωση ορισμένων παραδρομών στην απόφαση της 19ης Αυγούστου 2002.

(4) Με επιστολή επίσης της 11ης Σεπτεμβρίου 2002, που πρωτοκολλήθηκε με τον αριθ. TREN A/65862, οι γαλλικές αρχές ζήτησαν παράταση προθεσμίας ώστε να παρουσιάσουν τα σχόλιά τους επί της απόφασης της 19ης Αυγούστου 2002. Με επιστολή της 17ης Σεπτεμβρίου 2002 οι υπηρεσίες της Επιτροπής παραχώρησαν διάστημα ενός επιπλέον μήνα στη Γαλλία ώστε να προετοιμάσει την απάντησή της.

(5) Με επιστολή της 8ης Οκτωβρίου 2002, που εστάλη στις 15 Οκτωβρίου με τα παραρτήματά της και πρωτοκολλήθηκε με αριθμό SG(2002) A/10050, οι γαλλικές αρχές παρουσίασαν στην Επιτροπή παρατηρήσεις επί της απόφασης της 19ης Αυγούστου 2002 σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας, επιμένοντας στην προώθηση της εφαρμογής του σχεδίου αναδιάρθρωσης.

(6) Με επιστολή της 15ης Οκτωβρίου 2002, που πρωτοκολλήθηκε με αριθ. SG(2002) A/10252, οι γαλλικές αρχές υπενθύμισαν την επείγουσα ανάγκη δημοσίευσης της απόφασης για την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

(7) Με φαξ της 19ης Νοεμβρίου 2002 οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν αντίγραφο των συμβάσεων για χρηματικές προκαταβολές μεταξύ της SNCM και της Compagnie Générale Maritime et Financière (CGMF) καθώς και τις αποδείξεις απόδοσης της προκαταβολής της CGMF στη SNCM με δύο εμβάσματα ημερομηνιών 13 Μαΐου και 14 Ιουνίου 2002.

(8) Στις 27 Νοεμβρίου 2002 η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση τροποποιητική της απόφασης της 19ης Αυγούστου 2002 η οποία διαβιβάσθηκε στη μόνιμη αντιπροσωπεία της Γαλλίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση με επιστολή ημερομηνίας 29 Νοεμβρίου 2002. Σε συνέχεια της ενέργειας αυτής κατέστη δυνατό να δημοσιευθεί η απόφαση της Επιτροπής σχετικά με την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας για την υπόθεση στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στις 11 Δεκεμβρίου 2002(4). Τα ενδιαφερόμενα μέρη κλήθηκαν να υποβάλουν από την ημερομηνία αυτή και μετά τις παρατηρήσεις τους επί του προγράμματος ενίσχυσης.

(9) Κατόπιν αιτήματος των γαλλικών αρχών, τα ενδιαφερόμενα μέρη είχαν τη δυνατότητα να πραγματοποιήσουν με τις υπηρεσίες της Επιτροπής μια πρώτη συνάντηση εργασίας στις 24 Οκτωβρίου 2002 και στη συνέχεια μια δεύτερη στις 3 Δεκεμβρίου 2002.

(10) Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από δύο επιχειρήσεις, την Corsica Ferries και τον όμιλο Stef-TFE, και από διάφορους τοπικούς φορείς. Με επιστολές ημερομηνιών 13 και 16 Ιανουαρίου και 5 και 21 Φεβρουαρίου 2003 η Επιτροπή διεβίβασε τις παρατηρήσεις αυτές στη Γαλλία ώστε να της δοθεί η δυνατότητα να προβεί σε σχετικά σχόλια.

(11) Με επιστολή επίσης της 16ης Ιανουαρίου 2003 οι υπηρεσίες της Επιτροπής διεβίβασαν αίτημα για συμπληρωματικές πληροφορίες σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999.

(12) Με επιστολή της 10ης Φεβρουαρίου 2003(5) οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή επιχειρήματα που στόχευαν να αποδείξουν ότι το σχέδιο ενίσχυσης συνάδει από κάθε άποψη με τις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις στη διάσωση και την αναδιάρθρωση επιχειρήσεων(6) (εφεξής αποκαλούμενες "κατευθυντήριες γραμμές") καθώς επίσης και περιγραφή νέων δεσμεύσεων σχετικά με την εξέλιξη της επάνδρωσης και των αμοιβών, τον έλεγχο των ενδιάμεσων καταναλώσεων και την πολιτική τιμών της SNCM.

(13) Με επιστολή της 13ης Φεβρουαρίου 2003(7) οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή σχόλια σχετικά με τις παρατηρήσεις των Corsica Ferries και Stef-TFE.

(14) Με επιστολή της 21ης Φεβρουαρίου 2003 οι γαλλικές αρχές απήντησαν στις συμπληρωματικές ερωτήσεις που τέθηκαν στην επιστολή της 10ης Φεβρουαρίου 2003 των υπηρεσιών της Επιτροπής.

(15) Κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, στις 25 Φεβρουαρίου 2003(8) οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν με φαξ αντίγραφο του σύμφωνου συμμετοχής που συνδέει την SNCM και τον όμιλο Stef-TFE.

(16) Κατόπιν αιτήματος των γαλλικών αρχών, στις 25 Φεβρουαρίου 2003 έλαβε χώρα συνάντηση εργασίας μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και των αντιπροσώπων της γαλλικής κυβέρνησης.

(17) Στις 14 Μαΐου 2003(9) οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο στην Επιτροπή σε προσωρινό κείμενο την έκθεση πεπραγμένων της SNCM για το έτος 2002.

(18) Στις 7 Μαΐου 2003(10) οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή με φαξ τα σχόλιά τους επί των εγγράφων που επέδωσε στις υπηρεσίες της Επιτροπής η Corsica Ferries στις 4 Φεβρουαρίου 2003 και τα οποία η Επιτροπή με τη σειρά της έστειλε στις γαλλικές αρχές με επιστολή της 21ης Φεβρουαρίου 2003.

1.2. Τίτλος της ενίσχυσης

(19) Η εν προκειμένω ενίσχυση τιτλοφορείται "Αναδιαρθρωτική ενίσχυση υπέρ της SNCM", υπόθεση που έλαβε τον αριθμό C 58/2002 (πρώην Ν 118/2002), σε συνέχεια απόφασης της Επιτροπής, της 19 Αυγούστου 2002, να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας όσον αφορά το σχέδιο ενίσχυσης.

1.3. Δικαιούχος της ενίσχυσης

(20) Ο δικαιούχος της ενίσχυσης είναι η Société nationale maritime Corse-Méditerranée (SNCM) που συμπεριλαμβάνει διάφορες θυγατρικές επιχειρήσεις στο χώρο της ναυτιλίας.

1.4. Σκοπός της ενίσχυσης

(21) Ο κύριος σκοπός των ενισχύσεων των προοριζόμενων για την αναδιάρθρωση είναι να μπορέσει να αχθεί σε αίσιο πέρας η διαδικασία αναδιάρθρωσης της SNCM προκειμένου να εξασφαλιστεί μακροπρόθεσμα η βιωσιμότητα του ομίλου.

2. ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(22) Η συμβατότητα της ενίσχυσης δεν μπορεί να κριθεί χωρίς κάποιες γνώσεις σχετικά με τον δικαιούχο της ενίσχυσης, το ιστορικό του, το ανταγωνιστικό πλαίσιο στο οποίο κινείται τα αίτια των οικονομικών δυσκολιών του και το περιεχόμενο του σχεδίου αναδιάρθρωσης.

2.1. Η SNCM και οι κύριες θυγατρικές της

2.1.1. Η SNCM

(23) Η SNCM είναι ναυτιλιακή εταιρεία που εξασφαλίζει τακτικές συνδέσεις προς την Κορσική με αναχώρηση από Νίκαια, Τουλόν(11) και Μασσαλία και προς Μαγκρέμπ (Τυνησία και Αλγερία) με αναχώρηση από τη Γαλλία(12), καθώς και εποχιακές συνδέσεις, από Απρίλιο ως Σεπτέμβριο, προς τη Σαρδηνία.

(24) Η SNCM δημιουργήθηκε το 1969 με τη συγχώνευση της Compagnie Générale Transatlantique και της Compagnie de Navigation Mixte, που συστάθηκαν και οι δύο το έτος 1850. Αρχικά ονομαζόταν Compagnie Générale Transméditerranéenne και το 1976 μετονομάστηκε σε Société nationale maritime Corse-Méditerranée, αφότου η Société Nationale des Chemins de Fer (SNCF) απέκτησε συμμετοχή στο κεφάλαιό της. Η επιχείρηση επελέγη πράγματι από τη γαλλική κυβέρνηση για την εφαρμογή της αρχής εδαφικής συνοχής με την Κορσική, δηλαδή την ευθυγράμμιση των ναύλων θαλάσσιων μεταφορών με τους ναύλους της SNCF για τις σιδηροδρομικές μεταφορές, με βάση σύμβαση που συνάφθηκε στις 31 Μαρτίου 1976 για 25 έτη. Η Compagnie Générale Transatlantique είχε ήδη επιφορτιστεί από τη γαλλική κυβέρνηση με την εξυπηρέτηση της Κορσικής βάσει παλαιότερης σύμβασης, της 23ης Δεκεμβρίου 1948.

(25) Εκτός από τη δημόσια υπηρεσία, η SNCM εξασφαλίζει επίσης την τακτική θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Αλγερίας και της Τυνησίας καθώς και την εποχιακή γραμμή, από τον Απρίλιο ως το Σεπτέμβριο, της Σαρδηνίας. Επίσης, μεταξύ των ετών 1990 και 2002 η SNCM πρόσφερε μέσω της θυγατρικής της, Corsica Marittima, υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών μεταξύ Κορσικής και Ιταλίας.

2.1.1.1. Η μετοχική σύνθεση της SNCM

(26) Σήμερα η SNCM ανήκει κατά 80 % στη CGMF, η οποία είχε αναλάβει το μερίδιο της Compagnie Générale Transatlantique, και κατά 20 % στην SNCF. Το γαλλικό κράτος κατέχει άμεσα το 100 % της CGMF. Η SNCM έγινε θυγατρική της CGMF το 1992, στη θέση της Compagnie Générale Maritime (CGM) η οποία στη συνέχεια αναδιαρθρώθηκε(13), υπέστη κεφαλαιακή αναδιάρθρωση(14) και ιδιωτικοποιήθηκε(15).

(27) Κατά τη δημιουργία της CGMF το 1977, ο κοινωνικός της στόχος ορίστηκε κατά τρόπο ώστε μεταξύ άλλων να επιτρέπει οποιαδήποτε δραστηριότητα θαλάσσιων μεταφορών, εξοπλισμού και ναύλωσης πλοίων όπως και κάθε απόκτηση συμμετοχών και οποιαδήποτε εμπορική ή βιομηχανική δραστηριότητα συνδεόμενη άμεσα ή έμμεσα με αυτό τον κοινωνικό στόχο. Σήμερα η CGMF διαδραματίζει κυρίως τους ακόλουθους ρόλους, για λογαριασμό του κράτους:

- διατηρεί συμμετοχή κατά 80 % στην SNCM (το υπόλοιπο 20 % παραμένει ιδιοκτησία της SNCF, γαλλικής κρατικής εταιρείας),

- είναι εγγυητής των κοινωνικών υποχρεώσεων (και μεταξύ αυτών για συντάξεις και ασφαλίσεις) όσον αφορά το προσωπικό της παλαιάς θυγατρικής της, της CGM(16),

- εξασφαλίζει τη συνέχιση της χρηματοδοτικής μίσθωσης που έχει συναφθεί στο παρελθόν από τη CGM για χρηματοδότηση ακινήτου.

2.1.1.2. Δραστηριότητες της SNCM

(28) Η SNCM μεταφέρει επιβάτες, επιβατικά και βαρέα οχήματα στις ακόλουθες συνδέσεις:

- μεταξύ Μασσαλίας και διαφόρων λιμένων της Κορσικής: Μπάστια και Αζάτσιο (καθημερινά προς κάθε κατεύθυνση), Πόρτο-Βέκιο, Μπαλάν και Προπριάνο (τρεις φορές τη βδομάδα συνυπολογίζοντας τα κυκλικά δρομολόγια της CMN) με επιπλέον δρομολόγια σε περίοδο αιχμής,

- μεταξύ Νίκαιας και Μπάστια: η SNCM είναι συνεχώς παρούσα σε περίοδο εκτός αιχμής (δύο με τρία δρομολόγια με επιστροφή την εβδομάδα) και αυξάνει την προσφορά της από τα τέλη Μαρτίου έως τον Οκτώβριο,

- μεταξύ Μασσαλίας και Σαρδηνίας (Πόρτο Τόρες),

- μεταξύ Μπάστια και Σαρδηνίας (Πόρτο Τόρες) με ένα δικό της πλοίο και ένα πλοίο της Compagnie Maritime de Navigation (CMN),

- μεταξύ Μασσαλίας και Τύνιδας: τουλάχιστον ένα κυκλικό δρομολόγιο την εβδομάδα με ένα από τα πλοία της,

- μεταξύ Μασσαλίας και Αλγερίου, αρκετές φορές την εβδομάδα σε περίοδο αιχμής με το πλοίο Île de Beauté.

2.1.1.3. Ο στόλος

(29) Τώρα ο στόλος της SNCM για την Κορσική αποτελείται από τα ακόλουθα πλοία:

α) πέντε επιβατηγά οχηματαγωγά πλοία:

- το Napoléon Bonaparte (χωρητικότητας 2150 επιβατών και 708 οχημάτων, ισχύος 43 MW, ταχύτητας 23,8 κόμβων), μεγάλο υπερπολυτελές επιβατηγό οχηματαγωγό,

- το νεότευκτο Danielle Casanova, παραδοθέν το Μάιο του 2002 (χωρητικότητας 2204 επιβατών και 700 οχημάτων, ισχύος 37,8 MW, ταχύτητας 23,8 κόμβων), επίσης μεγάλο υπερπολυτελές επιβατηγό οχηματαγωγό,

- το Île de Beauté (χωρητικότητας 1554 επιβατών και 520 οχημάτων, ισχύος 37,8 MW, ταχύτητας 21,5 κόμβων), άρχισε δρομολόγια το έτος 1979 και ανακαινίστηκε το 1989/90,

- το Méditerranée (χωρητικότητας 2254 επιβατών και 800 οχημάτων, ισχύος 35,8 MW, ταχύτητας 24,0 κόμβων),

- το Corse (χωρητικότητας 2150 επιβατών και 600 οχημάτων, ισχύος 27,56 MW, ταχύτητας 23,5 κόμβων)·

β) τέσσερα μεικτά (φορτηγά και επιβατικά) πλοία:

- το Paglia Orba, (χωρητικότητας 500 επιβατών, 2000 γραμμικών μέτρων φορτίου και 120 οχημάτων, ισχύος 19,7 MW, ταχύτητας 19 κόμβων),

- το Monte d'Oro (χωρητικότητας 508 επιβατών, 1615 μέτρων φορτίου και 130 οχημάτων, ισχύος 14,8 MW, ταχύτητας 19,5 κόμβων),

- το Monte Cinto (χωρητικότητας 111 επιβατών, 1200 μέτρων φορτίου και 130 οχημάτων, ισχύος 8,8 MW, ταχύτητας 18,0 κόμβων),

- από το Μάιο του 2003, το Pascal Paoli (χωρητικότητας 594 επιβατών, 2300 μέτρων φορτίου και 130 οχημάτων, ισχύος 37,8 MW, ταχύτητας 23 κόμβων)·

γ) δύο ταχύπλοα (ΤΧΠ), με κύριο λιμένα αναχώρησης τη Νίκαια:

- το ταχύπλοο Liamone (χωρητικότητας 1116 επιβατών και 250 οχημάτων, ισχύος 65,0 MW, ταχύτητας 42 κόμβων), που εκτελεί επίσης δρομολόγια προς Τουλόν,

- το ταχύπλοο Aliso (χωρητικότητας 530 επιβατών και 148 οχημάτων, ισχύος 26,0 MW, ταχύτητας 37 κόμβων).

(30) Το 2002 ο στόλος για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ αποτελείτο από το οχηματαγωγό Méditerranée, από τις 24 Ιουνίου 2002, που θα εκτελεί δρομολόγια στη γραμμή μεταξύ Μασσαλίας και Τύνιδας. Η άφιξη αυτής της μονάδας βελτιώνει ποιοτικά και ποσοτικά τη θαλάσσια εξυπηρέτηση της τυνησιακής πρωτεύουσας. Αυτό το άνετο και γρήγορο πλοίο προσφέρει συνολική χωρητικότητα 2250 επιβατών και 760 οχημάτων (έναντι 1600 επιβατών και 500 οχημάτων για το οχηματαγωγό Liberté). Επιτρέπει σημαντική αύξηση στον αριθμό επιβατικών θέσεων, διατηρώντας χώρους για τη μεταφορά φορτίου, αγορά επίσης με αύξουσα ζήτηση.

2.1.2. Η σύμβαση ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας

(31) Οι τακτικές υπηρεσίες θαλάσσιων μεταφορών μεταξύ των λιμένων της ηπειρωτικής Γαλλίας και της Κορσικής εξασφαλίστηκαν από το 1948 σε πλαίσιο δημόσιας υπηρεσίας(17). Η SNCM και η CMN ήταν οι ανάδοχοι για την παροχή της υπηρεσίας μεταξύ 1976 και τέλους 2001, με βάση σύμβαση πλαίσιο που αρχικά είχε συναφθεί για 25 έτη(18). Ο γαλλικός νόμος της 30ής Ιουλίου 1982 μετέφερε στη βουλή της Κορσικής τη διαχείριση της εδαφικής συνοχής εντός συμβατικού πλαισίου με το γαλλικό κράτος. Στη συνέχεια ο νόμος αριθ. 91-428, της 13ης Μαΐου 1991, για το καθεστώς της περιφέρειας Κορσικής(19), έδωσε στη βουλή που προαναφέρεται πλήρη αρμοδιότητα όσον αφορά τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της νήσου. Από το έτος 1991 η περιφέρεια Κορσικής υποκατέστησε το γαλλικό κράτος ως αναθέτουσα αρχή σχετικά με τις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας(20).

(32) Η Κοινοτική νομοθεσία για τις θαλάσσιες ενδομεταφορές επιβάλλει στα κράτη μέλη το άνοιγμα των εθνικών αγορών ενδομεταφορών. Σχετικά με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας, αυτή η υποχρέωση οδηγεί στην υποχρέωση για τα κράτη μέλη να τηρείται η αρχή "μη διάκρισης" μεταξύ όλων των εφοπλιστών της Κοινότητας. Προβλέπεται πάντως ένα μεταβατικό διάστημα για τις ισχύουσες συμβάσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας που μπορεί να παραμείνουν σε ισχύ έως την καταληκτική τους ημερομηνία(21). Σύμφωνα επομένως με τους ισχύοντες κοινοτικούς κανόνες, η περιφέρεια Κορσικής προκήρυξε διαγωνισμό σε ευρωπαϊκό επίπεδο ώστε να επιλεχτεί ο επιχειρηματίας που επρόκειτο να αναλάβει, από την 1η Ιανουαρίου 2002, στο πλαίσιο πενταετούς σύμβασης, τις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας για τη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της νήσου με οικονομικό αντάλλαγμα. Η περιφέρεια υπολόγισε ότι, λαμβανόμενης υπόψη της εξέλιξης του ανταγωνισμού στις Τουλόν και Νίκαια, μόνο οι συνδέσεις με λιμένα αναχώρησης τη Μασσαλία ήταν απαραίτητο να υπόκεινται σε αυστηρές υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας.

(33) Η SNCM και η CMN αναδείχθηκαν επιτυχόντες και ανέλαβαν από κοινού αυτή τη σύμβαση για την περίοδο 2002-2006, ενώ η Corsica Ferries τελικά δεν έλαβε μέρος. Παράλληλα, σε όλες τις επιχειρήσεις που εξυπηρετούν τη νήσο με λιμένες αναχώρησης Τουλόν και Νίκαια επιβλήθηκαν υποχρεώσεις συχνότητας συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης ώστε ορισμένες κατηγορίες επιβατών τους να είναι δυνατόν να τύχουν της κοινωνικής ενίσχυσης(22).

(34) Από το 1997 ως το 2001 η επιχορήγηση που καταβλήθηκε στην SNCM ως επιχορήγηση "εδαφικής συνοχής" ανήλθε από 80,1 εκατομμύρια ευρώ σε 86 εκατομμύρια ευρώ. Τότε κάλυπτε όλες τις συνδέσεις με αναχώρηση από τους τρεις λιμένες της ηπειρωτικής Γαλλίας (Νίκαια, Τουλόν και Μασσαλία).

(35) Η ισχύουσα σύμβαση προβλέπει υποχρέωση συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης με προκαθορισμένες συχνότητες, δεδομένη ποιότητα υπηρεσιών, μέγιστες τιμές ναύλων ανάλογα με την εποχή, υποχρεωτικές εκπτώσεις για ορισμένες κατηγορίες επιβατών. Στη σύμβαση ορίστηκε κάποια οικονομική αποζημίωση βάσης για κάθε έτος από το 2002 ως το 2006, μειούμενη για την SNCM από 69,1 εκατομμύρια ευρώ σε 61,4 εκατομμύρια ευρώ. Αυτή η αποζημίωση αναπροσαρμόζεται εντός ορίου 4 % ανάλογα με τις αποκλίσεις των πραγματικών εσόδων έναντι των εσόδων βάσης που ορίζονται επίσης στη σύμβαση. Η αναλογία οικονομικών αποζημιώσεων βάσης έναντι εσόδων βάσης πρέπει να διαμορφωθεί από 88 % το 2002 σε 75 % το 2006.

(36) Το έτος 2002, πρώτο έτος της σύμβασης ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας, η οικονομική αποζημίωση ήταν 72,1 εκατομμύρια ευρώ, χαμηλότερη σε σχέση με τα προηγούμενα έτη, δεδομένου ότι μόνο η εξυπηρέτηση της Κορσικής από τη Μασσαλία επωφελείται πλέον από αυτή την επιχορήγηση. Συγκριτικά, το έτος 2001 η επιχορήγηση για τη γραμμή Μασσαλία - Κορσική ανερχόταν σε 64,79 εκατομμύρια ευρώ για καθαρά έσοδα 73,17 εκατομμύρια ευρώ το έτος 2001, εκ των οποίων περίπου 41 εκατομμύρια ευρώ για τους επιβάτες (733400) και το ξενοδοχειακό μέρος και 32 εκατομμύρια ευρώ για το φορτίο και τα οχήματα (762000 γραμμικά μέτρα).

2.1.3. Οι κύριες θυγατρικές της SNCM

2.1.3.1. Compagnie Méridionale de Navigation

(37) Η SNCM διατηρεί μη πλειοψηφική συμμετοχή στη CMN, που λειτουργεί τρία πλοία μεικτού τύπου μεταξύ της Κορσικής και της Μασσαλίας, δηλαδή το Girolata, Kalliste και το Scandola, στο πλαίσιο της σύμβασης ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας. Επίσης εξυπηρετεί τη Σαρδηνία (Πόρτο Τόρες) με λιμένες αναχώρησης Μασσαλία και Προπριάνο.

(38) Η CMN, που δημιουργήθηκε το έτος 1931, παρέμεινε καθαρά οικογενειακή εφοπλιστική επιχείρηση έως το τέλος της δεκαετίας του 1970, οπότε η Compagnie Générale Transatlantique ανέλαβε μειοψηφική συμμετοχή 49 % για να διευκολύνει την απόσυρση ενός κλάδου της οικογένειας των ιδρυτών. Εν τω μεταξύ η CGM ανέκτησε την προαναφερθείσα συμμετοχή. Καμία από αυτές τις δύο μεγάλες επιχειρήσεις δεν επενέβη στη διαχείριση της CMN που παρέμεινε υπό τον έλεγχο αντιπροσώπων των οικογενειών Rousset και Rastit.

(39) Από το έτος 1956 η CMN συνδεόταν, με σύμβαση, με την Compagnie Générale Transatlantique, πρόδρομο της SNCM στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής. Το 1976 η CMN αναδείχθηκε ανάδοχος για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής μόνο για εμπορεύματα, ενώ η SNCM απέκτησε σύμβαση παραχώρησης για εμπορευματικές και επιβατικές μεταφορές προς την Κορσική. Από το έτος 1980 η CMN μπορούσε, με εξουσιοδότηση της SNCM, να μεταφέρει και επιβάτες χάρη στην απόκτηση πλοίων μεικτού τύπου. Σε αντιστάθμιση η SNCM ήταν ο γενικός πράκτορας της CMN για τη μεταφορά επιβατών.

(40) Το 1992, λόγω σημαντικών ταμειακών δυσχερειών, η CGM δοκίμασε χωρίς επιτυχία να πωλήσει τη συμμετοχή της στη CMN σε τρίτο. Επειδή η πώληση δεν πραγματοποιήθηκε, η CGM ζήτησε από την τότε θυγατρική της και έως το 1992, τη SNCM, να αναλάβει τη συμμετοχή που διατηρούσε στη CMN. Έτσι προέκυψε εταιρική συμμετοχή σε δύο επίπεδα προκειμένου η SNCM να αποκτήσει το μείζον μέρος των συμφερόντων διατηρώντας για τους ιδιώτες μετόχους τη δυνατότητα αποτελεσματικού ελέγχου της CMN μέσω διπλής συμμετοχής. Οι οικογένειες Rousset και Rastit επωφελήθηκαν από την εξέλιξη αυτή και μείωσαν τη συμμετοχή τους υπέρ της Société de Travaux Industriels et Maritimes d'Orbigny (STIM Orbigny) που περιλήφθηκε έκτοτε στον όμιλο Stef-TFE. Λαμβανομένων υπόψη των πολύ ισχυρών δεσμών μεταξύ των δύο επιχειρήσεων, θα μπορούσε την εποχή εκείνη να είχε εξεταστεί η συγχώνευση των CGM και SNCM, αλλά η παραμονή ιδιωτών επενδυτών στην εταιρική σύνθεση της CMN και η επιθυμία τους να διατηρήσουν τον έλεγχο αυτής της επιχείρησης αντιτάχθηκαν αναμφισβήτητα στη λογική συγχώνευσης των δύο επιχειρήσεων.

(41) Έτσι, από το 1992 ο πραγματικός έλεγχος της CMN περιήλθε στον όμιλο Stef-TFE που κατέχει το 49 % της Compagnie Méridionale de Participations (CMP) και ενεργεί σε συνεννόηση με τις οικογένειες Rousset και Rastit που διατηρούν μερίδιο 6 % της CMP.

>PIC FILE= "L_2004061EL.001801.TIF">

2.1.3.2. Compagnie Générale de Tourisme et d'Hôtellerie

(42) Η Compagnie Générale de Tourisme et d'Hôtellerie (CGTH) είναι συμμετοχική εταιρεία που ανήκει κατά 100 % στην SNCM, με τις ακόλουθες θυγατρικές ή συμμετοχές:

- 45 % της CMP, τον κύριο μέτοχο με 55 % της CMN,

- 100 % της Comptoirs du Sud, που διαχειρίζεται τα καταστήματα εντός των πλοίων της SNCM,

- 50 % της société civile immobilière Schuman (στοιχείο ενεργητικού ακίνητο προς πώληση ή ήδη πωληθέν),

- 100 % της Société Méditerranéenne d'Investissements et de Participations (SMIP), με μοναδικό στοιχείο ενεργητικού το πλοίο Southern Trader, που λειτουργεί με χρονοναύλωση.

2.1.3.3. Sud-Cargos

(43) Η Sud-Cargos είναι γαλλική ναυτιλιακή εταιρεία μεταφοράς εμπορευμάτων, με έδρα τη Μασσαλία, που ειδικεύεται στη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ. Είναι θυγατρική επιχείρηση και των δύο μεγάλων ομίλων στον τομέα των μεταφορών, της SNCM και της Delmas. Το έτος 2001 λειτουργούσε οκτώ φορτηγά οχηματαγωγά πλοία (Ro-Ro) και πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων πραγματοποίησε κύκλο εργασιών 67,3 εκατομμύρια ευρώ, μετέφερε 90000 τόνους φορτίου, 38000 TEU και 18000 επικαθήμενα. Μαζί με τις θυγατρικές της απασχολεί εκατό περίπου άτομα.

(44) Η Sud-Cargos βάσισε την αναπτυξιακή στρατηγική της στις ακόλουθες πέντε αρχές:

- εγγύτητα στην πελατεία με ίδιες εγκαταστάσεις στα κύρια μεσογειακά λιμάνια,

- πολυλειτουργικότητα, με στόλο διάφορων τύπων πλοίων που μπορούν να μεταφέρουν κάθε είδος εμπορευμάτων,

- παγκόσμιο δίκτυο με εμπορευματοκιβώτια διαθέσιμα σε όλες τις μεγάλες ζώνες δραστηριότητας του κόσμου,

- αποτελεσματικότητα της χερσαίας εφοδιαστικής και των μεταφορτώσεων με δυνατότητα να μεταφερθούν από ξηράς ή θάλασσας τα εμπορευματοκιβώτια από όλο τον κόσμο προς τα κύρια εμπορικά γαλλικά λιμάνια (Μασσαλία), ιταλικά (Γένοβα) και ισπανικά (Βαλένθια και Βαρκελώνη),

- άμεση διαθεσιμότητα πληροφοριών για τα εμπορεύματα.

2.1.3.4. SARA

(45) Η Société Aubagnaise de Restauration et d'Approvisionnement (SARA) εξασφαλίζει την τροφοδοσία των πλοίων της SNCM. Το 2002 πραγματοποίησε κύκλο εργασιών 8,58 εκατομμυρίων ευρώ, μαζί με τη SNCM, με κέρδος 0,19 εκατομμύρια ευρώ.

2.1.3.5. Ferrytour

(46) Εταιρεία με επωνυμία περιεκτική, που ανήκει κατά 100 % στη SNCM, η Ferrytour λειτουργεί ως διοργανωτής ταξιδιών. Το 2002 πραγματοποίησε κύκλο εργασιών 11,2 εκατομμυρίων ευρώ με πολύ μέτριο αποτέλεσμα, 0,21 εκατομμύρια ευρώ. Προσφέρει θαλάσσια ταξίδια στην Κορσική, τη Σαρδηνία και την Τυνησία, αλλά και πτήσεις σε μεγάλο πλήθος προορισμών. Επιπρόσθετα, προσφέρει μίνι κρουαζιέρες και υπηρεσίες επιχειρηματικού τουρισμού.

2.1.3.6. Les Comptoirs du Sud

(47) Θυγατρική επιχείρηση που δημιουργήθηκε το 1996 και ανήκει κατά 100 % στην SNCM. Η εταιρεία Les Comptoirs du Sud διαχειρίζεται το σύνολο των καταστημάτων στα πλοία. Η επιχείρηση πραγματοποιεί κύκλο εργασιών που διακυμαίνεται μεταξύ 2 και 4 εκατομμυρίων ευρώ, με καθαρά αποτελέσματα μεταξύ 0,08 και 0,12 εκατομμυρίων ευρώ. Περισσότερο από 72 % των πωλήσεων πραγματοποιούνται στις γραμμές Μαγκρέμπ.

2.1.3.7. Sotramat

(48) Θυγατρική κατά 100 % της SNCM, η Société Transmondiale Mer Air Terre Voyages Sotramat λειτουργεί ως ταξιδιωτικός πράκτορας και διαχειρίζεται τα 17 πρακτορεία στη Γαλλία. Το έτος 2001 πραγματοποίησε πωλήσεις υπηρεσιών ύψους 42,53 εκατομμυρίων ευρώ, εκ των οποίων 40 % εισιτήρια της SNCM, που αντιπροσωπεύουν ποσοστό 8,5 % των πωλήσεων της SNCM. Είχε κέρδος 0,58 εκατομμύρια ευρώ για προμήθεια ύψους 3,80 εκατομμυρίων ευρώ.

2.2. Οι διάφορες σχετικές αγορές

(49) H SNCM λειτουργεί κυρίως σε δύο εξόχως διακριτές αγορές, τόσο για τη μεταφορά επιβατών όσο και για τη μεταφορά εμπορευμάτων: συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής και του Μαγκρέμπ, με αναχώρηση από τη Γαλλία, και επιπρόσθετα από την Ιταλία και την Ισπανία.

2.2.1. Συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής

(50) Η SNCM λειτουργεί κυρίως στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής και του Μαγκρέμπ με αναχώρηση από την ηπειρωτική Γαλλία. Η μελέτη αγοράς των γαλλικών αρχών (εφεξής "μελέτη αγοράς") περιγράφει με αρκετή ακρίβεια τις διάφορες υπό εξέταση αγορές.

2.2.1.1. Χαρακτηριστικά της αγοράς

(51) Το έτος 2001 οι αεροπορικές μεταφορές αντιπροσώπευσαν το 43 % της συνολικής επιβατικής κίνησης (περίπου 2,4 εκατομμύρια επί 6 εκατομμυρίων διαδρομών προς κάθε κατεύθυνση). Το μερίδιο της θαλάσσιας μεταφοράς τείνει να αυξηθεί τα τελευταία έτη λόγω του δυναμισμού της προσφοράς θαλάσσιων μεταφορών.

(52) Οι θαλάσσιες μεταφορές μεταξύ της ηπειρωτικής Ευρώπης και της Κορσικής χαρακτηρίζονται από τα ακόλουθα στοιχεία όσον αφορά την επιβατική κίνηση:

- έντονη εποχικότητα: παραδοσιακά, Ιούλιος και Αύγουστος αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 50 % της ετήσιας κίνησης. Έντονες διακυμάνσεις σημειώνονται επίσης κατά τις περιόδους σχολικών διακοπών και ορισμένα Σαββατοκύριακα. Αυτή η εποχικότητα επιτείνεται λόγω ασυμμετρίας των φόρτων κατά την περίοδο αιχμής ανάμεσα στις δύο κατευθύνσεις στην αρχή και το τέλος της εβδομάδας,

- προσφορά που οφείλει για διαρθρωτικούς λόγους να είναι μεγαλύτερη από τη ζήτηση (ποσοστό πλήρωσης που κυμαίνεται κατά μέσον όρο μηνιαία από 20 % το χειμώνα -με χαμηλά σημεία μεταξύ 5 και 10 %- αλλά με σημεία αιχμής ως 100 % το καλοκαίρι και ορισμένα Σαββατοκύριακα εορτών),

- πτώση της SNCM στην αγορά των θαλάσσιων συνδέσεων μεταξύ της Κορσικής και της ηπειρωτικής Ευρώπης: 46 % μεριδίων της αγοράς από άποψη πλήθους επιβατών το έτος 2001, σε πτωτική πορεία έναντι του κύριου ανταγωνιστή της, Corsica Ferries, που κατέχει το 44 %, ενώ το υπόλοιπο της αγοράς κατανέμεται μεταξύ Moby Lines (5 %), CMN (3 %) και Happy Lines (2 %),

- μικρή αύξηση κατά 2,4 % το χρόνο, ενώ οι θαλάσσιες συνδέσεις κερδίζουν βαθμιαία διαρκώς έδαφος έναντι των αεροπορικών,

- διαρθρωτικώς χαμηλά ποσοστά πληρότητας κατά μέσον όρο ετησίως: περίπου 40 % για την SNCM, 33 % για την Corsica Ferries αλλά 66 % για τη CMN που κατά τα έτη 1999-2001 λειτουργούσε αποκλειστικά πλοία μεικτού τύπου που εξ ορισμού έχουν υψηλότερα ποσοστά πληρότητας όσον αφορά τους επιβάτες. Τα μέσα ποσοστά πλήρωσης των πλοίων ήσαν πάντοτε σε φαινομενικά χαμηλά επίπεδα, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών αυτής της αγοράς, ακόμη και πριν από την άφιξη της Corsica Ferries στη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση μεταξύ της Κορσικής και της ηπειρωτικής Γαλλίας, όπως φαίνεται στον πίνακα 1.

ΠΙΝΑΚΑΣ 1

Εξέλιξη στα μέσα ποσοστά πληρότητας πλοίων της SNCM

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(53) Όπως φαίνεται στον πίνακα 2, η αύξηση της κυκλοφορίας μεταξύ της Μασσαλίας και της Κορσικής είναι η χαμηλότερη των τριών συνδέσεων που εξυπηρετούν την Κορσική από την ηπειρωτική Γαλλία.

ΠΙΝΑΚΑΣ 2

Εξέλιξη στους λιμένες της ηπειρωτικής Γαλλίας και της Κορσικής

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

2.2.1.2. Οι ανταγωνιστές της SNCM

(54) Η SNCM αντιμετώπισε για πρώτη φορά την άφιξη ανταγωνιστή το 1996 για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής από την ηπειρωτική Γαλλία με την έναρξη από την Corsica Ferries γραμμής μεταξύ Νίκαιας και Μπάστια και Κάλβι κατά την περίοδο αιχμής(23). Αυτές οι εξυπηρετήσεις εξασφαλίστηκαν με ένα εβδομαδιαίο κυκλικό δρομολόγιο από τις 18 Μαρτίου 1999. Από την 1η Απριλίου 2000 η θέση της SNCM επλήγη στις γραμμές από Τουλόν με προορισμούς Μπάστια και Αζάτσιο.

(55) Για τη μεταφορά επιβατών στην Κορσική ο κύριος ανταγωνιστής της SNCM είναι η Corsica Ferries που προσφέρει θαλάσσιες συνδέσεις προς την Κορσική από Τουλόν και Νίκαια αλλά και από την Ιταλία, από τους λιμένες Σαβόν και Λιβόρνο. Το μερίδιο αγοράς της αυξάνει συνεχώς και ανήλθε σε 44 % το 2001, με μεγάλη άνοδο έναντι του 2000, για το οποίο το μερίδιο αγοράς ήταν ακόμη μόνο 36 %. Αυτή η άνοδος εξηγείται από τη θέση σε υπηρεσία το έτος 2001, στις γραμμές Κορσική - Τουλόν, δύο ταχύπλοων οχηματαγωγών που αύξησαν την κίνηση από την ηπειρωτική Γαλλία, χωρίς να μειωθούν οι μεταφερόμενες ροές από την Ιταλία για την ίδια εταιρεία.

(56) Το 2002 η Corsica Ferries αναδείχθηκε ηγέτης στην αγορά συνδέσεων προς την Κορσική(24) και με δραστηριότητα σχετικά ισόρροπη μεταξύ Κορσικής και Σαρδηνίας. Μεταφέρει σε ετησία βάση 800000 επιβάτες μεταξύ της ηπειρωτικής Γαλλίας και της Κορσικής, 800000 επιβάτες μεταξύ της Ιταλίας και της Κορσικής και τέλος 800000 επιβάτες μεταξύ της Σαρδηνίας και της ηπειρωτικής Ιταλίας. Η επιχείρηση απασχολεί περίπου χίλιους ναυτικούς υπό ιταλική σημαία. Η έδρα της εταιρείας βρίσκεται στη Μπάστια ενώ η επιχείρηση διαθέτει αντιπροσωπεία στη Σαβόν. Έχει στη κατοχή της έντεκα πλοία και έχει παραγγείλει ένα δωδέκατο.

(57) Οι υπόλοιποι ανταγωνιστές της SNCM στη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής είναι:

- CMN, ανταγωνιστής αλλά και εταίρος της SNCM συνεργαζόμενος με αυτήν στο πλαίσιο της σύμβασης παραχώρησης δημόσιας υπηρεσίας. Η CMN ασχολείται μόνο με τις συνδέσεις από Μασσαλία. Το μερίδιο αγοράς της είναι 3 %,

- Moby Lines, που λειτουργεί από Γένοβα, Λιβόρνο και Πιομπίνο. Λόγω παλαιότητας του στόλου, μεταξύ 2000 και 2001 το μερίδιο αγοράς της στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής μειώθηκε από 8 σε 5 %,

- Happy Lines, που λειτουργεί ένα επιβατηγό οχηματαγωγό 1100 θέσεων από Γένοβα, Σπέτζια και Λιβόρνο. Το μερίδιο αγοράς της είναι της τάξης του 2 %,

- TRIS, με δύο επιβατηγά οχηματαγωγά 800 και 1300 θέσεων, και Linee Lauro, με ένα οχηματαγωγό 670 θέσεων, συγκεντρώνουν τη δραστηριότητά τους στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Σαρδηνίας και εκμεταλλεύονται περιστασιακά γραμμές προς την Κορσική. Τα μερίδια αγοράς τους είναι αμελητέα.

(58) Για να βελτιστοποιήσουν την προσφορά τους η CMN για εμπορεύματα και οι ιταλοί ανταγωνιστές δραστηριοποιούνται σε τριγωνικές συνδέσεις μεταξύ ηπειρωτικής Ευρώπης - Κορσικής - Σαρδηνίας. Πάντως στις συνδέσεις αυτές η επιβατική κίνηση είναι εξόχως οριακή μεταξύ της Κορσικής και της Σαρδηνίας.

(59) Για τη μεταφορά γενικής φύσεως εμπορευμάτων (ασυνόδευτα), η SNCM και η CMN διατηρούν εκ των πραγμάτων μονοπώλιο. Στο πλαίσιο της σύμβασης ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας οι δύο εταιρείες εξασφαλίζουν πυκνή συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση από τη Μασσαλία προς το σύνολο των λιμένων της Κορσικής.

(60) Για τα συνοδευόμενα ρυμουλκούμενα(25), που φορτώνονται στα οχηματαγωγά, τα οποία αντιπροσωπεύουν συνολικά 24 % της κίνησης γενικής φύσεως εμπορευμάτων μετρούμενης σε γραμμικά μέτρα(26), υπάρχει ανταγωνισμός μεταξύ όλων των εφοπλιστικών επιχειρήσεων επιβατηγών μεταφορών. Η SNCM και η CMN κατέχουν το μεγαλύτερο μέρος και αυτής της συνοδευόμενης κίνησης. Οι άλλες επιχειρήσεις, ειδικότερα η Corsica Ferries, διατηρούν το 10 %, δηλαδή το 2 % της συνολικής αγοράς.

2.2.1.3. Εξέλιξη της αγοράς

(61) Για τη ζήτηση θαλάσσιων επιβατηγών μεταφορών προς την Κορσική η μελέτη αγοράς υπολογίζει ότι η αύξηση θα είναι σταθερή. Αναμένονται [...](27) εκατομμύρια επιβάτες το έτος 2006 έναντι 3,4 εκατομμυρίων το έτος 2001. Η αύξηση του μεριδίου των θαλάσσιων μεταφορών σε βάρος των αεροπορικών θα καταστήσει πιθανό μερίδιο[...] % για τις θαλάσσιες μεταφορές. Από την πλευρά της προσφοράς αναμένεται ότι θα συνεχιστεί η ποιοτική βελτίωση της προσφοράς των κύριων παραγόντων, με πιθανή περιθωριοποίηση ορισμένων ιταλικών επιχειρήσεων που διαθέτουν ηλικιωμένους στόλους, με εξαίρεση τη Moby Lines που αρχίζει να ανανεώνει το στόλο της.

(62) Προς την Κορσική, για τη μεταφορά επιβατών, το μερίδιο αγοράς της SNCM είναι 46 % το 2001 έναντι 52 % το 2000. Το εν λόγω μερίδιο αγοράς μειώθηκε προοδευτικά κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 προς όφελος της Corsica Ferries. Αυτό εξηγείται λόγω της θέσης σε λειτουργία των δύο "Méga-Express" της Corsica Ferries.

(63) Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς, όσον αφορά τη μεταφορά γενικής φύσεως μη συνοδευόμενων εμπορευμάτων, καμία επιχείρηση εκτός από την SNCM και τη CMN δεν είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας και να είναι κερδοφόρα χωρίς την ισχύουσα σύμβαση παραχώρησης. Η μελέτη αγοράς εκτιμά ότι από αυτή την άποψη η συνεργασία μεταξύ SNCM και CMN πρέπει να συνεχιστεί για το συμφέρον της SNCM μακροπρόθεσμα.

(64) Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς, η συνέχιση της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας θα επιτρέψει στις SNCM και CMN, για τη μεταφορά γενικής φύσεως εμπορευμάτων από Μασσαλία προς Κορσική, να συγκεντρώσουν το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης της κίνησης: [...] τρέχοντα μέτρα το 2006 έναντι 1490000 το 2000. Για να αποβεί αποδοτική η δραστηριότητα αυτή θα απαιτηθεί αυστηρή διαχείριση ενός συνόλου πλοίων οχηματαγωγών και μεικτού τύπου από τις δύο επιχειρήσεις, με συνολική βελτιστοποίηση της μεταφοράς επιβατών και φορτίου. Δεν υπάρχει ανταγωνισμός μέσω τιμών: αυτές ελέγχονται στο πλαίσιο της σύμβασης παραχώρησης δημόσιας υπηρεσίας.

(65) Η μελέτη αγοράς εκτιμά ότι, καθώς η εμπορική πολιτική της Moby Lines θα καθίσταται δυναμικότερη στις συνδέσεις της μεταξύ Ιταλίας και Κορσικής, το μερίδιο της Ιταλίας στη συνολική κίνηση θα μειωθεί από[...] % το 2001 σε[...] % το 2006 στην εκδοχή κατά την οποία η Moby Lines κινηθεί πολύ ενεργά ή από[...] % σε[...] % στην εκδοχή κατά την οποία η επιχείρηση αυτή δεν επενδύει. Η SNCM θα τοποθετηθεί στην κορυφή με μεγαλύτερες συχνότητες και περισσότερους προορισμούς (δευτερεύοντες κορσικανικοί λιμένες) σε σχέση με την Corsica Ferries. Η SNCM πρέπει να θέσει ως στόχο τη διατήρηση μεριδίου της στην αγορά τουλάχιστον[...] %. Θα υπάρξει βελτίωση της ισορροπίας μεταξύ προσφοράς και ζήτησης για την SNCM με την απόσυρση ενός οχηματαγωγού το 2002, ένα νεότευκτο μεικτού τύπου και τον εκσυγχρονισμό δύο άλλων πλοίων μεικτού τύπου. Για την Corsica Ferries η βελτίωση της ισορροπίας μεταξύ προσφοράς και ζήτησης διέρχεται από την πραγματοποίηση φιλόδοξων προβλέψεων για αύξηση της δραστηριότητας σε διψήφιο αριθμό που, σύμφωνα με την μελέτη αγοράς, θα δικαιολογήσει εκ των υστέρων την τρέχουσα προσφορά. Από άποψη τιμών η επιθετική πολιτική της Corsica Ferries θα υποχρεώσει την SNCM να βελτιώσει την παραγωγικότητά της.

2.2.2. Συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ

(66) Η συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ αποτελείται από τρεις σχετικά χωρίς αλληλεπίδραση μικροαγορές στις οποίες, σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς, η SNCM εμφανίζεται ως επίδοξος ηγέτης.

2.2.2.1. Συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Αλγερίας

(67) Η μελέτη αγοράς δείχνει ότι οι αεροπορικές μεταφορές αντιπροσωπεύουν το 92 % της συνολικής επιβατικής κίνησης μεταξύ της Κοινότητας και της Αλγερίας. Αντίθετα με την Κορσική, δεν εμφανίζεται ιδιαίτερη δυναμική των θαλάσσιων μεταφορών όσον αφορά τη μεταφορά επιβατών.

(68) Σχετικά με τις θαλάσσιες μεταφορές, ο μόνος ανταγωνιστής της SNCM είναι η Entreprise Nationale de Transport Maritime de Voyageurs (ENTMV), δημόσια επιχείρηση της Αλγερίας, η οποία σχεδόν μονοπωλεί την αγορά με μερίδιο 89 %. Προς την Αλγερία το μερίδιο αγοράς για επιβατικές μεταφορές της SNCM είναι 11 %, με έντονη μείωση από το έτος 1990 οπότε έφθανε το 35 %. Τη θέση της SNCM εξηγούν η διακοπή των συνδέσεων από την SNCM το 1995(28), οι διοικητικοί περιορισμοί που επιβλήθηκαν από τότε και η απουσία πολιτικής βούλησης να αποκατασταθεί η σύνδεση.

(69) Η άφιξη νέων ανταγωνιστών φαίνεται ελάχιστα πιθανή βραχυπρόθεσμα. Ακόμη κι αν η SNCM παραμείνει γενικός πράκτορας της ENTMV στη χώρα καταγωγής της και αντίστοιχα, η ENTMV έχει αναπτύξει δικό της δίκτυο στη Γαλλία (και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες), ενώ η SNCM αναπτύσσει το δικό της στην Αλγερία.[...].

(70) Ανάλογα με τις οικονομικές και πολιτικές εξελίξεις στην Αλγερία, αναμένεται ότι η αγορά αυτή θα σημειώσει έντονη μεγέθυνση. Το 2006 η θαλάσσια μεταφορά επιβατών πρέπει να υπολογίζεται μεταξύ [...] και [...] επιβατών. Σύμφωνα όμως με τη μελέτη αγοράς ο στόλος της ENTMV είναι παλαιός και η ανανέωσή του δεν είναι εξασφαλισμένη. Κατά τους συντάκτες της μελέτης αγοράς η παραγγελία δύο νέων πλοίων για την ENTMV φαίνεται ότι συναντά δυσχέρειες χρηματοδότησης.

(71) Η SNCM διαθέτει ένα πλεονέκτημα με τη θέση σε λειτουργία από το 2002 στις γραμμές Μαγκρέμπ του οχηματαγωγού Île de Beauté που αποσύρθηκε από τις συνδέσεις της Κορσικής και το οποίο θα αντιμετωπίσει το γηρασμένο στόλο της ENTMV. Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς η επιτυχία αυτής της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης θα εξαρτηθεί από τον έλεγχο των δαπανών εκμετάλλευσης οι οποίες πρέπει να επιτρέψουν στην SNCM να προσφέρει ελκυστικές τιμές ναύλων ώστε να ανακτήσει μερίδια αγοράς. Η μελέτη αγοράς υπογραμμίζει το ενδιαφέρον που έχει για την SNCM είσοδος στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Οράν, μέρος της αγοράς όπου σήμερα είναι απούσα. Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς η SNCM αναμένεται ότι θα είναι σε θέση να ανακτήσει το αρχικό της μερίδιο αγοράς 35 % έως το 2006.

2.2.2.2. Συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαρόκου

(72) Το συνολικό μερίδιο αγοράς για τις αεροπορικές μεταφορές είναι 77 %. Αυτό το μερίδιο, σαφώς μικρότερο απ' ό,τι για την Αλγερία, εξηγείται λόγω του μεγέθους της θαλάσσιας κίνησης μικρών αποστάσεων, "σχεδόν οδικής", από το στενό του Γιβραλτάρ μέσω του νότου της Ισπανίας.

(73) Η αγορά αυτή είναι πολύ πιο ανταγωνιστική, κατακερματισμένη, με ποσοστό αύξησης 5 % το χρόνο για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση μεταξύ του Μαρόκου και της Ευρώπης, κατά 95 % προς την κατεύθυνση της Ισπανίας, με μερίδια αγοράς για τους κύριους παράγοντες: Comarit 23 %, Transmediterranea 22 %, Comanav 20 %, Euroferrys 18 %, Ferrimaroc 17 %. Στη θαλάσσια αυτή γραμμή μικρής απόστασης είναι παρούσες πολυάριθμες μαροκινές και ισπανικές επιχειρήσεις: Comanav, Comarit, Euroferrys, Ferry Maroc, Limadet, Transmiditeranea. Καμία δεν διαθέτει μερίδιο αγοράς μεγαλύτερο από 23 %. Ο ανταγωνισμός είναι ισχυρός, ιδίως στις τιμές, καθώς τα πλοία είναι παλαιά και έχουν ήδη αποσβεσθεί.

(74) Η μόνη θαλάσσια γραμμή μακράς απόστασης εξασφαλίζεται από την Comanav, από Σετ προς Ταγγέρη ή Ναντόρ. Διατηρεί έτσι το 100 % της αγοράς σε αυτές τις συνδέσεις, οι οποίες όμως αντιπροσωπεύουν μόνο το 5 % του συνόλου της θαλάσσιας κίνησης.

(75) Όπως υπογραμμίζεται στη μελέτη αγοράς, η SNCM προς το παρόν απουσιάζει από τη θαλάσσια μεταφορά επιβατών προς το Μαρόκο. Θεωρείται επιθυμητό η SNCM να εμφανισθεί στη ναυσιπλοΐα μεγάλης απόστασης μεταξύ της Γαλλίας και του Μαρόκου. Στοχεύοντας στην απόκτηση μικρού μεριδίου της "σχεδόν οδικής" κίνησης (που πραγματοποιείται σήμερα μέσω του νότου της Ισπανίας) μάλλον αντί της μεταφοράς επιβατών από το Comanav, η SNCM θα μπορούσε να συμβάλει στο διπλασιασμό της επιβατικής κίνησης μέσω θαλάσσης από τη Γαλλία, η οποία θα παρέμενε εντούτοις ακόμα οριακή έναντι της κυκλοφορίας μέσω του στενού του Γιβραλτάρ.

2.2.2.3. Συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Τυνησίας

(76) Το αεροπλάνο διατηρεί κυρίαρχη θέση με μερίδιο αγοράς 96 % στην επιβατική κίνηση. Το σχετικό μέγεθος της μεταφοράς τουριστών στην Τυνησία εξηγεί το μερίδιο αυτό που είναι υψηλότερο από της Αλγερίας καθώς οι τουρίστες χρησιμοποιούν σχεδόν αποκλειστικά την αεροπορική μεταφορά.

(77) Στις θαλάσσιες μεταφορές η Τυνησία εξυπηρετείται μόνο από δύο κράτη μέλη: τη Γαλλία, από Μασσαλία και Τουλόν, με 47 % της κίνησης, και την Ιταλία, από Λιβόρνο και Γένοβα, με 39 %, και τη Σικελία, με 14 % της κίνησης.

(78) Σε αυτήν την αγορά με μεγέθυνση κατά 7 % ετησίως ο κύριος παράγων είναι η Compagnie Tunisienne de Navigation (CTN) με μερίδιο αγοράς 58 %, ακολουθούμενη από την SNCM με μερίδιο 21 %. Η CTN έχει σχετικά σύγχρονο στόλο και βελτιστοποιεί τη χρήση του με τις γραμμές στις οποίες δραστηριοποιείται από τη Γαλλία και την Ιταλία. Οι υπόλοιποι ανταγωνιστές είναι: Linee Lauro, Tirrenia και Ustica Lines, από τους οποίους οι δύο τελευταίοι λειτουργούν μόνο σε γραμμές από Σικελία.

(79) Στο σύνολο των εν λόγω θαλάσσιων συνδέσεων παρατηρείται κάποιος διαφορετικός βαθμός ανταγωνισμού ανάλογα με το συμμετέχουν κράτος μέλος. Η CTN ορίζει τιμές ναύλων από την Ιταλία κατά 30 % χαμηλότερες σε σχέση με τις τιμές από τη Γαλλία, παρότι οι διάπλοι έχουν την ίδια διάρκεια. Αντίθετα, η CTN και η SNCM έχουν ίδιες τιμές για αναχωρήσεις από τη Γαλλία.

(80) Το μερίδιο της αγοράς της SNCM στη θαλάσσια μεταφορά επιβατών προς την Τυνησία είναι 21 % για το έτος 2000. Το μερίδιο αυτό μερίδιο μειώθηκε διότι η αύξηση της κίνησης αναλήφθηκε από τη CTN. Μόνο στις συνδέσεις μεταξύ της Γαλλίας και της Τυνησίας το μερίδιο αγοράς της SNCM είναι περίπου 50 %. Φαίνεται ότι την καλύτερη δυνατότητα ανάπτυξης του συνόλου της αγοράς της SNCM αποτελεί η λειτουργία συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης της Τυνησίας από την Ιταλία, με τον όρο ότι θα είναι δυνατή η προσφορά ανταγωνιστικών τιμών ναύλων.

(81) Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς, η θαλάσσια κίνηση προς την Τυνησία θα συνεχίσει να αυξάνει μέχρι να φθάσει σε πλήθος άνω των [...] επιβατών το 2006. Η παρουσία της SNCM με αναχωρήσεις από την Ιταλία θα της επιτρέψει να αυξήσει και το μερίδιο αγοράς της. Η μελέτη αγοράς θεωρεί ως ρεαλιστικό το στόχο που έθεσε η SNCM να φθάσει το[...] % της αγοράς το 2006.

2.2.3. Εξισορρόπηση προσφοράς και ζήτησης

(82) Ταχεία εξέταση των μεικτών δεδομένων της προσφοράς και της ζήτησης θα μπορούσε να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι υπάρχει πλεόνασμα χωρητικότητας στο σύνολο των συνδέσεων που εξετάστηκαν. Σύμφωνα με τη μελέτη αγοράς στην πραγματικότητα η κατάσταση είναι πολυπλοκότερη.

(83) Η θαλάσσια προσφορά δεν είναι δυνατόν να προσαρμόζεται με ακρίβεια προς τη ζήτηση. Προς την Κορσική η ελάχιστη μονάδα είναι το πλοίο μεικτού τύπου που διαθέτει 200 έως 500 θέσεις επιβατών. Προς το Μαγκρέμπ σχεδόν δεν υπάρχουν οχηματαγωγά που προσφέρουν λιγότερες από 1500 έως 2000 θέσεις. Έτσι, για μια τακτική γραμμή το βηματικό μέτρο προσφοράς ανέρχεται σε 1500 έως 2000 προσφερόμενες θέσεις την εβδομάδα.

(84) Η εντονότατη εποχικότητα(29), με μηνιαίες ή ημερήσιες κυκλοφορίες(30) αιχμής που μπορούν να φθάσουν τις δεκαπλάσιες του μήνα με τα χαμηλότερη κυκλοφορία, απαιτεί από τους πλοιοκτήτες στόλο διαστασιολογημένο έτσι ώστε να αντεπεξέρχεται στις εποχές αιχμής. Κατά το μισό ο κύκλος εργασιών γενικά πραγματοποιείται κατά τη διάρκεια μόνο των μηνών Ιουλίου και Αυγούστου. Πέραν τούτου υπάρχει διαφορά ανάλογα με την κατεύθυνση του διάπλου, ακόμη και στην περίοδο αιχμής. Παραδείγματος χάρη, στις αρχές Ιουλίου η κατεύθυνση από την ήπειρο προς την Κορσική είναι σε επίπεδο αιχμής, ενώ το ταξίδι της επιστροφής προς την ήπειρο γίνεται σχεδόν άδειο, φαινόμενο που αναστρέφεται στα τέλη Αυγούστου. Ορισμένα σαββατοκύριακα το καλοκαίρι ή ορισμένα σαββατοκύριακα εορτών ο στόλος όλων των εφοπλιστών που εξυπηρετούν την Κορσική δεν επαρκεί ώστε να απορροφήσει την επιβατική κίνηση αιχμής.

(85) Για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής, και ειδικότερα των δευτερευόντων κορσικανικών λιμένων, που επιβάλλεται λόγω ανεπαρκών υποδομών μεταφοράς στην Κορσική, οι δεσμεύσεις δημόσιας υπηρεσίας δημιουργούν εκ των πραγμάτων υπερπροσφορά θέσεων σε σχέση με τη ζήτηση σε περίοδο εκτός αιχμής. Επιπλέον, όλες οι εφοπλιστικές επιχειρήσεις εφαρμόζουν τη λεγόμενη "αποκλειστική"(31) πώληση για τις θέσεις σε καμπίνα, η οποία μειώνει έντονα τους συντελεστές φαινόμενης πληρότητας των πλοίων.

(86) Εξάλλου, το έτος 2001 η Corsica Ferries ξεκίνησε επιθετική πολιτική κατάκτησης μεριδίου της αγοράς. Αυτή η στρατηγική την ώθησε σε υπερπροσφορά επί ένα ή δύο έτη ώστε να προσελκύσει νέα πελατεία.

(87) Έτσι η μελέτη αγοράς καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει διαρθρωτική πλεονάζουσα χωρητικότητα στις συνδέσεις μεταξύ της ηπειρωτικής Ευρώπης και της Κορσικής ούτε σε αυτές προς το Μαγκρέμπ και ότι το φαινόμενο πλεόνασμα προσφοράς θέσεων σχετίζεται εγγενώς με τη φύση και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της εν λόγω δραστηριότητας.

2.3. Το σχέδιο αναδιάρθρωσης

(88) Το σχέδιο αναδιοργάνωσης προβλέπει, αφενός, ένα σκέλος λειτουργικό που περιλαμβάνει την πώληση τεσσάρων πλοίων, το κλείσιμο δύο θυγατρικών επιχειρήσεων, μείωση προσωπικού, μείωση των εξυπηρετήσεων προς την Κορσική και ενίσχυση της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης του Μαγκρέμπ και, αφετέρου, ένα οικονομικό σκέλος που περιλαμβάνει την αποπληρωμή, μέσω της κεφαλαιακής αναδιάρθρωσης, μέρους των χρεών που βαρύνουν την SNCM. Το σχέδιο αναδιάρθρωσης της SNCM(32) που έχει υποβληθεί από τις γαλλικές αρχές αποτελείται, εκτός από την αρχική κοινοποίηση, από σύνολο εγγράφων που αναφέρονται στο σημείο 1.1. και τα οποία έχουν διαβιβασθεί στην Επιτροπή τόσο πριν όσο και σε συνέχεια της κίνησης διαδικασίας. Αποτελούν σύνολο του οποίου τα βασικά σημεία περιγράφονται λεπτομερέστερα στο παρόν τμήμα.

(89) Μετά τις παρατηρήσεις που διατυπώθηκαν από την Επιτροπή στην απόφασή της της 19ης Αυγούστου 2002, οι γαλλικές αρχές περιέγραψαν στην επιστολή τους της 31ης Ιανουαρίου 2003 τις βελτιώσεις που επήλθαν στο σχέδιο αναδιάρθρωσης στα ακόλουθα σημεία:

- δεσμεύσεις και διευκρινίσεις σχετικά με την πολιτική αμοιβών,

- σχέδιο της μείωσης δαπανών στις ενδιάμεσες αγορές,

- δέσμευση ότι η SNCM δεν θα προκαλέσει πόλεμο τιμών με τους ανταγωνιστές της όσον αφορά την Κορσική.

2.3.1. Ανάλυση των διαφόρων αιτίων των οικονομικών δυσχερειών της εταιρείας

(90) Για να εξηγήσουν τις οικονομικές δυσχέρειες της εταιρείας οι γαλλικές αρχές ανέφεραν τέσσερις παράγοντες:

- από το 1996 και μετά η SNCM πρέπει να αντιμετωπίζει ανταγωνισμό μεταξύ της Κορσικής και της ηπειρωτικής Γαλλίας, πράγμα που η δημόσια επιχείρηση δεν είχε ποτέ γνωρίσει στο παρελθόν και το οποίο είχε ως αποτέλεσμα για την εταιρεία χρόνια ελλείμματα εκμετάλλευσης, λαμβανομένης υπόψη της ανελαστικότητας των συμβάσεων δημόσιας υπηρεσίας της εποχής,

- επιπλέον, ενώ δεσμευόταν από τις υποχρεώσεις της δημόσιας υπηρεσίας μεταξύ 1976 και 2001, η SNCM βρέθηκε στην ανάγκη να αντιμετωπίσει δύο εξωτερικούς κλονισμούς: την αναστολή των θαλάσσιων συνδέσεων με την Αλγερία το 1995 και την ισχυρή πτώση στη ζήτηση της Κορσικής το 1995 και το 1996,

- η SNCM "εκτέθηκε σε σοβαρές κοινωνικές διεκδικήσεις και συγκρούσεις που έπληξαν τα οικονομικά της και επιβράδυναν την ανάπτυξή της",

- η ανάπτυξή της διαταράχθηκε λόγω των δικαστικών περιπετειών με τη γαλλική διοικητική δικαιοσύνη όσον αφορά την υπογραφή της σύμβασης ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας.

(91) Η Επιτροπή σημειώνει επιπλέον ότι οι γαλλικές αρχές δεν κατέστη δυνατόν να ποσοτικοποιήσουν τη συμβολή αυτών των παραγόντων στις ζημίες εκμετάλλευσης της εταιρείας και ότι δεν επιδίωξαν να αναζητήσουν μέσω αναλυτικής παρακολούθησης των δαπανών εάν υπήρξαν άλλες αιτίες που εξηγούν τα κύρια αίτια των ζημιών.

(92) Σε απάντηση στο επιχείρημα που αναφέρεται στην απόφαση της 19ης Αυγούστου 2002, κατά το οποίο η πολιτική αγοράς πλοίων θα ήταν δυνατόν να είχε επιπτώσεις στους ισολογισμούς της SNCM και να δημιουργήσει δυσκολίες(33), με επιστολή της 8ης Οκτωβρίου 2002 το γαλλικό κράτος διαβίβασε στην Επιτροπή τις εκτιμήσεις που ακολουθούν.

(93) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, πραγματοποιώντας τις ανανεώσεις αυτές η SNCM απλώς συμμετείχε στη γενική τάση εκσυγχρονισμού του στόλου της Μεσογείου και βρέθηκε έτσι στην κατάσταση να είναι σε θέση να συνεχίσει να εκμεταλλεύεται τις συνδέσεις της σε αυτές τις αγορές χωρίς υπερβολικό κίνδυνο περιθωριοποίησης. Οι γαλλικές αρχές τονίζουν ότι οι στόλοι των άλλων μεγάλων μεσογειακών εφοπλιστικών εταιρειών εξελίχθηκαν ποιοτικά. Οι Corsica Ferries, Grimaldi, Tirrenia, Moby Lines, Trasmed και CTN ειδικότερα ήταν εξοπλισμένες και συνεχίζουν να προμηθεύονται γρήγορα πλοία μέσης ή μεγάλης χωρητικότητας και επιβατηγά οχηματαγωγά συνεχώς καλύτερο εξοπλισμό.

(94) Για τις γαλλικές αρχές, με την ανανέωση αρκετών από τα πλοία της η SNCM απλώς ανταποκρίθηκε στο στρατηγικό στόχο που επιβαλλόταν σαφώς: παροχή υπηρεσίας ποιότητας από τη Μασσαλία που να ανταποκρίνεται στα χαρακτηριστικά αυτής της γραμμής και στις προσδοκίες της Κορσικής, παραχωρούσα αρχή της δημόσιας υπηρεσίας, και εξυπηρέτηση με γρήγορα πλοία με αφετηρία τη Νίκαια.

(95) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, τα εμπορικά αποτελέσματα που προέκυψαν χάρη στα πλοία αυτά είναι αναμφισβήτητα. Στη Νίκαια, τα ταχύπλοα της SNCM, μαζί με το "Corsica Express" της Corsica Ferries, αύξησαν σημαντικά τη θαλάσσια κίνηση στη σύνδεση Νίκαια-Κορσική: από 304000 επιβάτες το 1995 σε 780000 πιβάτες -εκ των οποίων 550000 σε ταχύπλοα- το 2001. Όσον αφορά το Napoléon Bonaparte, τα ποσοστά πληρότητάς του το καλοκαίρι πιστοποιούν την επιτυχία του, ακόμα και μετά την άφιξη της Corsica Ferries στην Τουλόν το έτος 2002(34). Το ποιοτικό επίπεδο που προσέφερε το πλοίο αυτό έδωσε στην SNCM τη δυνατότητα να προασπίσει, και ακόμη και να βελτιώσει, το ανά μονάδα έσοδό της σε αυτό το τμήμα σε περιβάλλον εξαιρετικά ανταγωνιστικό, με χαρακτηριστικό τη μείωση τιμών.

(96) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, ακριβώς "η σύμπτωση της ανάπτυξης του ανταγωνισμού με την ανανέωση αυτή του στόλου" οδήγησαν την SNCM σε οικονομική κατάσταση δύσκολη χωρίς να υπάρχει εναλλακτική λύση.

2.3.2. Μείωση χωρητικοτήτων

(97) Στο σχέδιο αναδιάρθρωσής της η SNCM πρόβλεψε για το έτος 2002 τον παροπλισμό και την πώληση τεσσάρων πλοίων της:

- Napoléon(35),

- Liberté,

- Monte Rotondo,

- και του ταχύπλοου Asco.

(98) Σήμερα εκτός από το Asco όλα αυτά τα πλοία έχουν πωληθεί. Σε αυτές τις μεταβιβάσεις προστίθεται η υπό εξέλιξη μεταβίβαση του Southern Trader, πλοίου χρονομισθωμένου από τη SMIP, μια από τις θυγατρικές επιχειρήσεις της SNCM.

(99) Το αναμενόμενο προϊόν των μεταβιβάσεων αυτών ήταν 40 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή συμβολή σε ρευστότητα (καθαρό προϊόν μεταβίβασης) με 21 εκατομμύρια ευρώ, λαμβανομένων υπόψη των αποδόσεων που εναπέμεναν. Τα πλοία Monte Rotondo και Napoléon μεταβιβάστηκαν το έτος 2002 έναντι [...] εκατομμυρίων ευρώ καθαρού προϊόντος μεταβίβασης και με [...] εκατομμύρια ευρώ λογιστική υπεραξία. Τα Liberté και Southern Trader(36) έχουν ήδη ή θα έχουν μεταβιβαστεί το 2003 έναντι καθαρού προϊόντος μεταβίβασης και λογιστικής υπεραξίας [...] εκατομμυρίων ευρώ. Το σύνολο των καθαρών προϊόντων μεταβίβασης αυτών των τεσσάρων πλοίων προέκυψε κατά 1,2 εκατομμύρια ευρώ υψηλότερο σε σχέση με τις αρχικές υποθέσεις. Το ταχύπλοο Asco, για το οποίο προβλέπονται [...] εκατομμύρια ευρώ ως καθαρό προϊόν μεταβίβασης και [...] εκατομμύρια ευρώ ως λογιστική υπεραξία, δεν έχει ακόμη μεταβιβαστεί.

(100) Πρέπει να σημειωθεί ότι οι μεταβιβάσεις αυτές αντισταθμίστηκαν μερικώς από την ένταξη του επιβατηγού οχηματαγωγού Danielle Casanova, που χρηματοδοτήθηκε με χρηματοδοτική μίσθωση, τον Ιούνιο του 2002, του πλοίου μεικτού τύπου Paglia Orba, το οποίο μετασκευάστηκε το 2002 και παραδόθηκε το 2003 ώστε να προσαρμοστεί στην αποστολή του, και του πλοίου μεικτού τύπου Pascal Paoli, που παραγγέλθηκε τον Ιανουάριο του 2001, χρηματοδοτήθηκε επίσης με χρηματοδοτική μίσθωση και παραδόθηκε το Μάιο του 2003.

(101) Παράλληλα, στο σχέδιο αναδιάρθρωσής της η εταιρεία είχε προβλέψει να μεταβιβάσει τα ακίνητα που είχαν διατεθεί στις θυγατρικές της επιχειρήσεις (γραφεία στη Μασσαλία), τα οποία όντως μεταβιβάστηκαν το 2003 έναντι 12 εκατομμυρίων ευρώ καθαρού προϊόντος μεταβίβασης και με λογιστική υπεραξία 5,1 εκατομμύρια ευρώ.

2.3.3. Αναδιοργάνωση των συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων

(102) Η μείωση της δραστηριότητας δημόσιας υπηρεσίας από το 2002 και η αύξηση της πίεσης ανταγωνισμού οδήγησαν την SNCM να μειώσει σημαντικά την προσφορά της.

(103) Έτσι, το σχέδιο αναδιάρθρωσης προβλέπει μείωση του πλήθους διάπλων από 4138 το 2001 (3835 για τη SNCM και 303 για την Corsica Marittima) σε 3410 το 2003, δηλαδή μείωση κατά 18 %, με τις ακόλουθες τροποποιήσεις στις συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις:

- προσαρμογή των συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων μεταξύ Μασσαλίας και Κορσικής στις απαιτήσεις της νέας συγγραφής υποχρεώσεων της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας,

- απόσυρση από τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση μεταξύ Τουλόν και Κορσικής(37), δεδομένου ότι οι συνδέσεις είναι δυνατόν να εξυπηρετούνται περιστασιακά ανάλογα με τη διαθεσιμότητα των πλοίων Napoléon Bonaparte και Danielle Casanova κατά τη διάρκεια της ενδιάμεσης περιόδου που προβλέπεται για τη ρύθμιση των καθυστερήσεων στα κυκλικά δρομολόγια μεταξύ της Μασσαλίας και Κορσικής,

- μείωση των συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων μεταξύ Νίκαιας και Κορσικής(38),

- παύση λειτουργίας της γραμμής Λιβόρνο-Μπάστια με το διατεθέν υλικό(39),

- ενίσχυση της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης της Αλγερίας και της Τυνησίας με τα πλοία Méditerranée, Ile de Beauté και Corse,

- αναστολή της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης μεταξύ Γένοβας και Τύνιδας.

(104) Κατά τρόπο γενικό και όπως φαίνεται στον πίνακα 3 το σχέδιο της αναδιάρθρωσης στοχεύει στη μείωση του πλήθους διάπλων κατά 18 % και της προσφοράς θέσεων κατά 28 %, προβλέποντας ειδικότερα:

- αντίστοιχες πτώσεις κατά 20 % και 37 % στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής,

- αντίστοιχες αυξήσεις κατά 23 % και 43 % στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ.

ΠΙΝΑΚΑΣ 3

Εξέλιξη της προσφοράς της SNCM

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(105) Η αναδιάταξη στο Μαγκρέμπ θα προκαλέσει για την εταιρεία πρόσθετα έξοδα ύψους 9 εκατομμυρίων ευρώ εκ των οποίων 6 εκατομμύρια ευρώ για τεχνικές τροποποιήσεις στο Danielle Casanova και στο Île de Beauté και 3 εκατομμύρια ευρώ για τα εμπορικά έξοδα προώθησης των νέων συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων.

2.3.4. Κατάργηση θυγατρικών

(106) Στο πλαίσιο του σχεδίου αναδιάρθρωσής της η SNCM ανέλαβε να κλείσει από τον Ιανουάριο του 2002 δύο από τις θυγατρικές εταιρείες της που είχαν μείνει χωρίς αντικείμενο μετά την αναδιοργάνωση των συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων. Πρόκειται για την Compagnie Maritime Toulonnaise που εξασφάλιζε την παροχή χερσαίων υπηρεσιών στην Τουλόν και για την εταιρεία Corsica Marittima που εξασφάλιζε τις συνδέσεις μεταξύ Κορσικής και Ιταλίας. Οι απομένουσες ελάχιστες δραστηριότητες των εταιρειών αυτών θα καλυφθούν άμεσα από την SNCM.

2.3.5. Μείωση εξόδων προσωπικού

(107) Το σχέδιο αναδιάρθρωσης προβλέπει τη μείωση του προσωπικού από 2430 υπαλλήλους σε 2130 το 2003, βάσει των ακόλουθων προβλέψεων:

- συρρίκνωση του στόλου (μείωση κατά [...] θέσεις πλήρους απασχόλησης),

- αύξηση παραγωγικότητας των πληρωμάτων (μείωση κατά [...] θέσεις απασχόλησης),

- επιπτώσεις της μετάβασης στην εβδομάδα 35 ωρών (αύξηση κατά [...] θέσεις απασχόλησης),

- ανάπτυξη νέων "τουριστικών" δραστηριοτήτων (αύξηση κατά [...] θέσεις απασχόλησης),

- μείωση προσωπικού ξηράς χάρη σε αποχωρήσεις φυσικές ή προβλεπόμενες και σε άδειες κινητικότητας (μείωση κατά [...] θέσεις απασχόλησης).

(108) Οι μειώσεις προσωπικού θα πραγματοποιηθούν χάρη σε αποχωρήσεις φυσικές ή προβλεπόμενες με βάση κριτήρια ηλικίας (προβλεπόμενη παύση δραστηριότητας), άδειες κινητικότητας και μη αντικατάσταση συμβάσεων ορισμένου χρόνου. Πάντως αναμένεται ότι θα αντιπροσωπεύουν δαπάνη εκτιμώμενη σε 20,4 εκατομμύρια ευρώ για την SNCM.

(109) Τα στοιχεία που δόθηκαν από τις γαλλικές αρχές παρουσιάζουν την ακόλουθη αναμενόμενη εξέλιξη της παραγωγικότητας:

ΠΙΝΑΚΑΣ 4

Αναμενόμενη εξέλιξη της παραγωγικότητας της SNCM

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(110) Έτσι η παραγωγικότητα του προσωπικού εμφανίζεται αυξημένη κατά 17,8 %, ενώ η επιχείρηση πρέπει, επιπλέον, να εξαλείψει τις αρνητικές επιπτώσεις αρχικής πτώσης της δραστηριότητας κατά την περίοδο 2002/03 και, συνεπώς, της συνεπακόλουθης ολιγότερο ικανοποιητικής κάλυψης σταθερών εξόδων.

(111) Σε συνέχεια της απόφασης της 19ης Αυγούστου 2002, με επιστολή ημερομηνίας 10 Φεβρουαρίου 2003, οι γαλλικές αρχές παρουσίασαν συμπληρωματικά στοιχεία σχετικά με τη θέση των δαπανών προσωπικού υπό έλεγχο:

- όσον αφορά τα πληρώματα, από το έτος 1999 δεν έχει δοθεί καμία γενική αύξηση και οι μέσες αμοιβές έχουν αυξηθεί μόνο κατά 0,8 έως 1 % ετησίως από το 2000, ενώ η μέση αμοιβή του πληρώματος της SNCM, δηλαδή 33345 ευρώ ετησίως, ακολουθεί επίσης τις μέσες αμοιβές που διαπιστώθηκαν σε τρεις άλλους γάλλους εφοπλιστές,

- όσον αφορά το προσωπικό ξηράς, οι μέσες αμοιβές αυξήθηκαν κατά 1,7 έως 2 % ετησίως από το 2000, πρώτιστα λόγω αρχαιότητας και τεχνικής εξειδίκευσης(40), δεδομένου ότι οι γενικές αυξήσεις περιορίστηκαν σε 0,06, 0,75 και 0,77 % αντίστοιχα για τα έτη 2000, 2001 και 2003.

(112) Εν γένει οι επιβαρύνσεις λόγω προσωπικού μειώθηκαν από 116,9 εκατομμύρια ευρώ το 2001 σε 114,4 εκατομμύρια ευρώ το 2002. To προσωπικό ακολούθησε την ίδια τάση και από 2423 έφθασε τις 2392 θέσεις σε ισοδύναμο πλήρους απασχόλησης. Αναμένεται ότι τα μέτρα που υπενθυμίζονται στα σημεία 107 και 108 θα επιτρέψουν τη μείωση των επιβαρύνσεων για πληρώματα από 61,8 εκατομμύρια ευρώ το 2001 σε [...] εκατομμύρια ευρώ κατά μέσον όρο από το 2003 έως το 2006. Οι επιβαρύνσεις για την ξηρά αναμένεται ότι από 50,3 εκατομμύρια ευρώ το 2001 θα φθάσουν σε [...] εκατομμύρια ευρώ κατά την αυτή περίοδο.

2.3.6. Μείωση δαπανών αγοράς για ενδιάμεσες καταναλώσεις

(113) Στην επιστολή τους της 10ης Φεβρουαρίου 2003 οι γαλλικές αρχές ενίσχυσαν το σχέδιο αναδιάρθρωσης αναλαμβάνοντας αυστηρότερες δεσμεύσεις σχετικά με τη χειραγώγηση των ενδιάμεσων καταναλώσεων. Έτσι η SNCM δεσμεύεται για συγκεκριμένες δράσεις με τη βοήθεια ειδικευμένων συμβούλων:

- η πρώτη δράση, που τιτλοφορείται "αγοράζουμε καλύτερα", στοχεύει σε αποτελεσματικότερη θέση υπό έλεγχο των δαπανών αγοράς με καλύτερη παρακολούθηση της διαδικασίας αγοράς, την κατάρτιση του προσωπικού που ασχολείται με αυτές, τον επαναπροσδιορισμό των αναγκών και επαναδιαπραγματεύσεις με τους προμηθευτές. Οι οικονομίες σε ετήσια βάση για το 2003 ανέρχονται σε 3 εκατομμύρια ευρώ επί συνόλου 73 εκατομμυρίων ευρώ αγορών το 2001. Στο τέλος Σεπτεμβρίου του 2002, πάντοτε σε ετήσια βάση, είχαν επιτευχθεί οικονομίες ύψους 1,6 εκατομμυρίων ευρώ,

- η δεύτερη δράση, που τιτλοφορείται "καταναλώνουμε λιγότερο", στοχεύει στη μείωση των καταναλώσεων, ιδιαίτερα στα πλοία, όσον αφορά άλλους μόνιμους παράγοντες (απόδοση της αγοράς, δραστηριότητα). Περιλαμβάνει την εκτέλεση από τα πληρώματα ορισμένων εργασιών συντήρησης που προηγουμένως ανατίθονταν σε εξωτερικούς συνεργάτες και την παρακολούθηση 17 σημείων δαπάνης με συνεργασία του οικείου προσωπικού στη μείωση των καταναλώσεων. Το αναμενόμενο όφελος σε ετήσια βάση ανέρχεται σε 2 εκατομμύρια ευρώ. Διευκρινίστηκε ότι στο τέλος Σεπτεμβρίου έτους 2002 επιτεύχθηκε όφελος 340000 ευρώ με τη συνδρομή επενδύσεων ύψους 158000 ευρώ (ανάκτηση της επένδυσης σε χρόνο λιγότερο από 6 μήνες).

(114) Οι δράσεις αυτές καθώς και η μείωση του στόλου επέτρεψαν ήδη την επάνοδο των δαπανών συντήρησης από 26,9 σε 23 εκατομμύρια ευρώ μεταξύ 2001 και 2002.

2.3.7. Πολιτική ναύλων

(115) Στην επιστολή τους της 10ης Φεβρουαρίου 2003 οι γαλλικές αρχές δεσμεύθηκαν επίσημα(41), σύμφωνα με τις προσδοκίες που η Επιτροπή είχε εκφράσει στην απόφασή της της 19ης Αυγούστου 2002, να μην προκαλέσει η SNCM πόλεμο ναύλων, δηλαδή να μην αναδειχθεί "πρώτη στις τιμές" στην Κορσική. Οι γαλλικές αρχές θέλησαν να συμπληρώσουν τη δέσμευση αυτή με τα σχόλια που ακολουθούν.

(116) Οι γαλλικές αρχές επισημαίνουν ότι "η SNCM αναλαμβάνει τη δέσμευση αυτή χωρίς επιφυλάξεις διότι θεωρεί ότι ένας πόλεμος ναύλων με πρωτοβουλία της δεν θα ήταν σύμφωνος:

- ούτε με τη στρατηγική τοποθέτησή της,

- ούτε προς το συμφέρον της καθώς θα οδηγούσε σε μείωση των εσόδων της,

- ούτε με τις συνήθεις πρακτικές της και την τεχνογνωσία της".

(117) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, τα ναυτικά μέσα με τα οποία είναι εφοδιασμένη η SNCM είναι αντίστοιχα πολιτικής για προσφορά ποιότητας που στοχεύει στην κορυφή. Αυτές οι επιλογές, που ήσαν σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα των αλλεπάλληλων αναλήψεων των υποχρεώσεων παροχής δημόσιας ναυτιλιακής υπηρεσίας μεταξύ της Κορσικής και της ηπειρωτικής Γαλλίας και της επιθυμίας για ανταπόκριση στις προσδοκίες της νησιωτικής πελατείας δεν είναι συμβατές με πολιτική χαμηλών ναύλων.

(118) Συνεπώς η SNCM θα συνεχίσει να εφαρμόζει εμπορική πολιτική με στόχο κυρίως κοινωνικοεπαγγελματικές κατηγορίες επιπέδου υψηλότερου από το μέσο και εφαρμογή τιμών που αντιστοιχούν στην ποιότητα των υπηρεσιών της. Με τις υποχρεώσεις της όσον αφορά την παροχή αυτού του επιπέδου υπηρεσιών δεν θα ήταν λογικό εκ μέρους της να αναλάβει υποχρεώσεις που εμπίπτουν στο πεδίο τιμών του ανταγωνιστή της. Οι έρευνες πελατείας διαπιστώνουν τη σημασία του κριτηρίου τιμής στις συνδυασμένες και διατροπικές επιλογές των πελατών. Σύμφωνα με αυτές, 90 % των πελατών της Corsica Ferries επέλεξαν την εταιρεία αυτή για λόγους τιμής. Η SNCM σχετικοποιούσε ανέκαθεν τη βαρύτητα του κριτηρίου αυτού και προσπαθεί να αξιολογεί και τα υπόλοιπα κριτήρια επιλογής όπως η άνεση, οι δυνατότητες πρόσβασης, η διαθεσιμότητα.

(119) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, η στάση της SNCM κατά τα τελευταία αυτά έτη ήταν πάντοτε να προσπαθεί να αντιδρά στις τιμολογιακές επιθέσεις της Corsica Ferries προκειμένου να περιορίζει τη μείωση των μεριδίων αγοράς της. Τα τιμολόγια της SNCM για το 2002 που διαβιβάσθηκαν στην Επιτροπή δείχνουν ότι οι μέσοι προσφερόμενοι ναύλοι της SNCM είναι υψηλότεροι από αυτούς της Corsica Ferries.

(120) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές η χρονολογία των αποφάσεων αποδεικνύει ότι η πολιτική ναύλων της SNCM περιορίστηκε στο να αντιδρά στις προσφορές της Corsica Ferries: έναρξη της προσφοράς ναύλων της Corsica Ferries στις 15 Ιανουαρίου 2002, ακολούθησε η αναγγελία της προσφοράς ναύλων της SNCM στις 5 Φεβρουαρίου 2002.

(121) Όσον αφορά τους εμπορευματικούς ναύλους, οι ναύλοι που εφαρμόστηκαν είναι λιγότερο ή περισσότερο εκείνοι που ορίζονται στη συγγραφή υποχρεώσεων της ανάθεσης παροχής της δημόσιας υπηρεσίας και αφορούν, εξίσου, την SNCM και τον εταίρο της, τη CMN.

(122) Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, η ποιότητα "του πρώτου στις τιμές" μπορεί να μετρηθεί με γνώμονα το μέσο μοναδιαίο έσοδο. Έτσι, όταν η SNCM το 2002 απήντησε στην επίθεση ναύλων της Corsica Ferries προσφέροντας ειδικές τιμές που καθορίστηκαν με την προαναφερθείσα μέθοδο, το μέσο μοναδιαίο έσοδο ανά επιβάτη σε Μασσαλία και Τουλόν από 73,69 ευρώ το 2001 έφθασε τα 74,26 ευρώ το 2002.

(123) Ο ανταγωνισμός μεταξύ της SNCM και της Corsica Ferries στη Νίκαια είναι μετωπικός και αφορά εξαιρετικά παραπλήσια προϊόντα με ταχέα πλοία που συμπληρώνονται με πορθμεία ημέρας ή νύκτας. Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, το 2002 η SNCM δεν είχε άλλη επιλογή παρά να προσεγγίσει τον προγραμματισμό της προς εκείνο του ανταγωνιστή της και να αξιοποιήσει τα συγκεκριμένα ελκυστικά προϊόντα που μπορεί να διαθέσει.

2.3.8. Καθορισμός του ποσού της ανακεφαλαιοποίησης

(124) Οι γαλλικές αρχές προβλέπουν εισφορά 76 εκατομμυρίων ευρώ ιδίων κεφαλαίων στην SNCM μέσω αύξησης κεφαλαίου που θα αναληφθεί από τη CGMF, εταιρεία κατεχόμενη κατά 100 % το γαλλικό κράτος και που διατηρεί το 80 % της SNCM. Αυτή η εισφορά κεφαλαίου έχει σκοπό αφενός τη χρηματοδότηση των λειτουργικών μέτρων αναδιάρθρωσης και αφετέρου τη μείωση του εξαιρετικά υψηλού επιπέδου χρεών το οποίο η επιχείρηση δεν θα μπορούσε να αντιμετωπίσει με ίδια μέσα, λαμβανομένων υπόψη των μελλοντικών οικονομικών αποζημιώσεων που προβλέπονται στη σύμβαση ανάθεσης δημόσιας υπηρεσίας.

(125) Οι γαλλικές αρχές παρουσίασαν τρεις μεθόδους υπολογισμού για να καθορίσουν τις ανάγκες σε ίδια κεφάλαια της SNCM και υιοθέτησαν το μικρότερο από τους αριθμούς που προκύπτουν με τις τρεις προσεγγίσεις.

2.3.8.1. Μέθοδος βασιζόμενη στις δαπάνες της SNCM

(126) Η πρώτη αυτή μέθοδος συνίσταται στην πρόσθεση των δαπανών του συνόλου των διαρθρωτικών μέτρων. Καταλήγει σε ανάγκη χρηματοδότησης ύψους 90,9 εκατομμυρίων ευρώ, περιλαμβάνοντας:

- τις απώλειες που συσσωρεύθηκαν από το 1991 έως το 2001, ήτοι 41,7 εκατομμύρια ευρώ(42),

- τη μείωση του πόρου των κατά παρέκκλιση αποσβέσεων μεταξύ των ίδιων αυτών ημερομηνιών, ήτοι 24 εκατομμύρια ευρώ(43),

- την υπεραξία μεταβίβασης κατά την αναδιάρθρωση αυτή, ήτοι 21 εκατομμύρια ευρώ, που επιδρούν μειωτικά στις ανάγκες χρηματοδότησης,

- τη συσσωρευμένη επίδραση των επιβαρύνσεων της αναδιάρθρωσης, που ανέρχεται σε 46,2 εκατομμύρια ευρώ και αναλύεται ως εξής:

- κοινωνικό πρόγραμμα της αναδιάρθρωσης καθαυτής, ήτοι 20,4 εκατομμύρια ευρώ,

- δαπάνες παροπλισμού πλοίων προς πώληση, ήτοι 1,8 εκατομμύρια ευρώ,

- δαπάνες ανακατανομής της δραστηριότητας προς το Μαγκρέμπ, ήτοι 9 εκατομμύρια ευρώ,

- μείωση αξίας του ταχύπλοου Liamone, ήτοι 15 εκατομμύρια ευρώ.

2.3.8.2. Μέθοδος βασιζόμενη στα απαιτούμενα ίδια κεφάλαια για τη χρηματοδότηση του υπάρχοντος στόλου

(127) Η δεύτερη μέθοδος συνίσταται στον καθορισμό του ύψους ιδίων κεφαλαίων που απαιτούνται από τις τράπεζες για το σύνολο του στόλου, γνωρίζοντας ότι οι τράπεζες γενικά για τη χρηματοδότηση της αγοράς πλοίου απαιτούν ίδια κεφάλαια που αντιστοιχούν στο 20 έως 25 % της αξίας του πλοίου. Ο υπολογισμός που πραγματοποιήθηκε από τις γαλλικές αρχές, βάσει ιστορικού κόστους κτήσης του στόλου ύψους 843 εκατομμυρίων ευρώ, οδηγεί σε απαιτήσεις για ίδια κεφάλαια 157 έως 196 εκατομμυρίων ευρώ. Αν αφαιρεθούν τα διαθέσιμα ίδια κεφάλαια στο τέλος του έτους 2001, αυτή η προσέγγιση οδηγεί σε ανάγκη ανακεφαλαιοποίησης 101 έως 140 εκατομμυρίων ευρώ.

2.3.8.3. Μέθοδος βασιζόμενη σε σύγκριση προς το επίπεδο κεφαλαιοποίησης άλλων όμοιων ναυτιλιακών εταιρειών

(128) Η τελευταία αυτή μέθοδος συνίσταται στον υπολογισμό της ανάγκης χρηματοδότησης βάσει της μέσης σχέσης ιδίων κεφαλαίων προς τις οικονομικές υποχρεώσεις, σε πέντε ευρωπαϊκές ναυτιλιακές επιχειρήσεις το 2000. Ακόμη και αν οι ισολογισμοί των επιχειρήσεων αυτών παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές, η μέση τιμή που ακολουθούν οι γαλλικές αρχές καθορίζεται σε 79 %. Οι γαλλικές αρχές υποστηρίζουν ότι το οικονομικό πλάνο καταλήγει σε μέσο όρο 77 % για την περίοδο 2002-2007, και πριν τα μερίσματα, με ίδια κεφάλαια ανερχόμενα σε 169 εκατομμύρια ευρώ το 2007. Οι γαλλικές αρχές επισημαίνουν ότι ακριβώς αυτού του επιπέδου ίδια κεφάλαια πρέπει να αποκτηθούν με τη βοήθεια αυτής της ανακεφαλαιοποίησης ύψους 76 εκατομμυρίων ευρώ το 2002 καθώς και, φυσικά, την επιτυχή έκβαση των ενεργειών που προβλέπονται στο σχέδιο αναδιάρθρωσης.

(129) Στην επιστολή τους της 3ης Ιουλίου 2002 οι γαλλικές αρχές διεύρυναν το δείγμα ναυτιλιακών επιχειρήσεων με δύο νέες ναυτιλιακές εταιρείες, οπότε προέκυψε μέση σχέση ιδίων κεφαλαίων προς οικονομικές υποχρεώσεις 83 αντί 79 %.

(130) Ως το μικρότερο αποτέλεσμα των τριών μεθόδων, ο αριθμός των 76 εκατομμυρίων ευρώ επιλέχθηκε από τις γαλλικές αρχές για τον καθορισμό του ποσού της ανακεφαλαιοποίησης.

2.4. Αποτελέσματα αναμενόμενα από την ενίσχυση της αναδιάρθρωσης

(131) Οι γαλλικές αρχές εξέτασαν όχι μόνο τα αποτελέσματα του σχεδίου αναδιάρθρωσης τα αναμενόμενα κατά τις διάφορες εκδοχές αλλά και τις συνέπειες μετά το 2007 λόγω μείωσης των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας.

2.4.1. Προβλεπόμενα αποτελέσματα του σχεδίου αναδιάρθρωσης

(132) Οι γαλλικές αρχές μελέτησαν την εξέλιξη της χρηματοοικονομικής κατάστασης της SNCM σύμφωνα με τρεις εκδοχές που συνοψίζονται στον πίνακα 5: αισιόδοξη εκδοχή, απαισιόδοξη εκδοχή και ενδιάμεση εκδοχή που αντιστοιχεί στο σχέδιο αναδιάρθρωσης το οποίο επελέγη.

2.4.1.1. Αισιόδοξη εκδοχή

(133) Σχετικά με τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής, η εκδοχή αυτή προβλέπει ενίσχυση της θελκτικότητας της νήσου χάρη σε πολιτικές επενδύσεων και επικοινωνίας. Με τον τρόπο αυτό παραμένει προτιμώμενος τουριστικός προορισμός. Το μερίδιο της ναυτιλίας αυξάνεται έναντι εκείνου της αεροπορικής μεταφοράς (μεγαλύτερη παραμονή για οικογένεια με αυτοκίνητο) και οι γαλλικές θαλάσσιες μεταφορές επωφελούνται από τη συχνότητα και την ποικιλία των προτεινόμενων συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων.

(134) Ως αποτέλεσμα προκύπτει πολύ καλή κατάσταση τόσο από άποψη τιμών όσο και από άποψη όγκου μεταφορών που οδηγεί σε καθαρά κέρδη υψηλότερα από τα αναμενόμενα αλλά η άνοδος στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση Νίκαιας-Κορσικής περιορίζεται από τις μειωμένες χωρητικότητες της SNCM.

(135) Σχετικά με τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ, η εκδοχή αυτή δεν προβλέπει σημαντικό απρόοπτο που θα διαταράξει την αυξητική τάση των αγορών του Μαγκρέμπ. Η βελτίωση της προσφοράς, ποιοτική και ποσοτική, συνδυαζόμενη προς εντονότερα αναπτυσσόμενη αγορά, επιτρέπει στην SNCM να στοχεύσει σε καθαρά έσοδα υψηλότερα από τις προβλέψεις του σχεδίου αναδιάρθρωσης, πρώτιστα στην περίοδο αιχμής. Και εδώ η χωρητικότητα που προσφέρεται στην περίοδο αιχμής περιορίζει τις αυξητικές δυνατότητες.

(136) Στο σχέδιο αναδιάρθρωσής της η SNCM λαμβάνει υπόψη την πώληση των μισών από τις προσφερόμενες χωρητικότητες. Σε αυτήν την υπόθεση, χάρη στην ανάπτυξη φήμης και χάρη στο όνομα της SNCM στις αγορές μίνι κρουαζιέρων και επιχειρηματικού τουρισμού καθώς και λόγω των ευεργετικών επιπτώσεων της δρομολόγησης ενός νεότευκτου πλοίου και αντίστοιχης προσφοράς που επιτρέπει την επίτευξη στόχων μέχρι τώρα απρόσιτων, η SNCM θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί εμπορικά τα δύο τρίτα των δυνατοτήτων που διαθέτει. Σύμφωνα με την αισιόδοξη εκδοχή θα σημειωνόταν βελτίωση:

- του τρέχοντος αποτελέσματος που ανέρχεται, κατά μέσον όρο, από [...] εκατομμύρια ευρώ σε [...] εκατομμύρια ευρώ,

- των ιδίων κεφαλαίων στο τέλος της περιόδου που διαμορφώνονται από [...] εκατομμύρια ευρώ σε [...] εκατομμύρια ευρώ.

2.4.1.2. Απαισιόδοξη εκδοχή

(137) Η εκδοχή αυτή αντιστοιχεί σε υποβάθμιση της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης στη Γαλλία. Οι συναλλαγές με την Κορσική και το Μαγκρέμπ παραμένουν στάσιμες. Η κίνηση είναι χαμηλότερη από την προβλεπόμενη.

(138) Σε εκδοχή του είδους αυτού SNCM θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί εμπορικά μόνο το ένα τρίτο των δυνατοτήτων που διαθέτει. Η αρνητική αυτή εξέλιξη της κίνησης συνοδεύεται από αύξηση, από το 2003, της τιμής των καυσίμων κατά 9 %. Η εκδοχή αυτή θα είχε ως αποτέλεσμα υποβάθμιση:

- του τρέχοντος αποτελέσματος που μειώνεται, κατά μέσον όρο, από [...] εκατομμύρια ευρώ σε [...] εκατομμύρια ευρώ,

- των ιδίων κεφαλαίων στο τέλος της περιόδου που διαμορφώνονται από [...] εκατομμύρια ευρώ σε [...] εκατομμύρια ευρώ. Κατά την εκδοχή αυτή η SNCM αντικαθιστά το Île de Beauté με πλοίο μεταχειρισμένο και δεν αντικαθιστά το Corse, παρατείνοντας τη δραστηριότητα του τελευταίου.

2.4.1.3. Εξέταση των διάφορων εκδοχών

(139) Η αισιόδοξη και η απαισιόδοξη εκδοχή μπορεί να εμφανίζονται κάπως τονισμένες είναι όμως σκόπιμο να διευκρινιστούν τα ακόλουθα σημεία:

- αφενός, οι παραδοχές που γίνονται όσον αφορά την κίνηση επιτρέπουν την τήρηση των στόχων του σχεδίου αναδιάρθρωσης χωρίς μεταβολές ούτε στο πρόγραμμα συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων ούτε στο χρησιμοποιούμενο στόλο. Λιγότερο ή περισσότερο σημαντική μείωση ή αύξηση της κίνησης θα οδηγούσε εκτός αυτού του πλαισίου, στην επινόηση άλλων συνδυασμών συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεων και συνεπώς άλλης σύνθεσης του στόλου. Μεταξύ των άλλων, αν επερχόταν ανατροπή των οικονομικών της ανάθεσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, ενδεχομένως θα εφαρμοζόταν η ρήτρα διασφάλισης που προβλέπεται στη σύμβαση παροχής της δημόσιας υπηρεσίας με συνέπεια επαναπροσδιορισμό της αντίστοιχης υπηρεσίας,

- αφετέρου, οι συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις προς την Κορσική και το Μαγκρέμπ διέπονται από διαφορετικές λογικές λειτουργίας. Οι τάσεις τους μπορούν να είναι συγκλίνουσες ή αποκλίνουσες. Έτσι, η αγορά της Κορσικής μπορεί να θεωρηθεί ότι εξαρτάται από την κατάσταση στη νήσο. Βίαια γεγονότα μπορούν να διαταράξουν, προς στιγμή, την πρόοδο των συναλλαγών με την Αλγερία. Η τυνησιακή αγορά φαίνεται σταθερότερη αλλά ο ανταγωνισμός εκεί είναι ισχυρός. Συνολικά, η πιθανότητα όλες αυτές οι αγορές να εξελιχθούν ταυτόχρονα προς την ίδια κατεύθυνση είναι πολύ μικρή. Φαίνεται λοιπόν ότι οι προτεινόμενες παραδοχές συνιστούν δέσμη αρκετά αντιπροσωπευτική όσον αφορά τις πιθανές εξελίξεις.

(140) Οι κατά πρόβλεψη λογαριασμοί εκμετάλλευσης στην αισιόδοξη και στην απαισιόδοξη εκδοχή εκπονήθηκαν με σταθερή προσφορά προκειμένου να φανούν καθαρά οι επιπτώσεις των πιθανών εξελίξεων της συγκυρίας. Προφανώς, παραμένοντας εντός του επιλεγμένου γενικού πλαισίου, δηλαδή έντεκα πλοία και διατήρηση των γραμμών υπό εκμετάλλευση, η επιχείρηση θα προσαρμόσει καλύτερα την προσφορά της στη ζήτηση προκειμένου να διαφυλαχθεί η ισορροπία της. Βασικά αυτό θα μπορούσε να συμβεί κατά την απαισιόδοξη εκδοχή στα δίκτυα Νίκαιας/Κορσικής και Μαγκρέμπ. Χάρη παραδείγματος αναφέρονται μερικά ενδεχόμενα μέτρα:

- εκμετάλλευση τον Ιούνιο και το Σεπτέμβριο του μικρού ταχύπλοου κατά τρόπο επιταχυνόμενο σε αντικατάσταση του Liamone: βελτίωση του αποτελέσματος κατά [...] εκατομμύρια ευρώ,

- μείωση του πλήθους των δρομολογημένων πλοίων ορισμένες εβδομάδες του χειμώνα: βελτίωση του αποτελέσματος κατά [...] εκατομμύρια ευρώ,

- προς Αλγερία, μείωση του πλήθους δρομολογίων την εποχή εκτός αιχμής (ένα ανά δύο εβδομάδες): βελτίωση του αποτελέσματος κατά [...] εκατομμύρια ευρώ.

ΠΙΝΑΚΑΣ 5

Παραδοχές στο πλαίσιο των εκδοχών

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(141) Οι διάφορες εκδοχές οδηγούν στις ακόλουθες προσομοιώσεις που οι γαλλικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή. Αυτές οι προσομοιώσεις δείχνουν ότι η SNCM πρέπει να ανακτήσει την κερδοφορία της στις περιπτώσεις των τριών αριθμών.

ΠΙΝΑΚΑΣ 6

Εξέλιξη των κύριων οικονομικών δεικτών της SNCM

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

2.4.1.4. Αναμενόμενη εξέλιξη της οικονομικής κατάστασης της SNCM στην επιλεχθείσα εκδοχή

(142) Στο σχέδιο αναδιάρθρωσης οι γαλλικές αρχές παρουσίασαν ένα πιο λεπτομερές οικονομικό πλάνο για την περίοδο 2002-2007, βάσει της ενδιάμεσης εκδοχής που επιλέχθηκε, θέτοντας σχετικά συντηρητικές παραδοχές: προβλεπόμενη αύξηση του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος: 1,5 %, ποσοστό δανείων: 5,5 %, ποσοστό οικονομικών προϊόντων: 4,5 % και ποσοστό βραχυπρόθεσμων δανείων: 5 %. Αυτό το πλάνο, που αναπαράγεται στον πίνακα 7, παρέχει τις προβλέψεις για τα αποτελέσματα χρήσεως και τους ισολογισμούς για τα έξι επόμενα έτη μεταξύ 2002 και 2007. Παρουσιάζει, μεταξύ άλλων, επιστροφή σε θετικά τρέχοντα αποτελέσματα από το 2003.

ΠΙΝΑΚΑΣ 7

Οικονομικό πλάνο περιόδου 2002-2007

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Για τα έτη 2000 και 2001, αποσπάσματα της ετήσιας έκθεσης 2001 της SNCM.

Εκτελεσθέν 2002, απόσπασμα από τους προσωρινούς λογαριασμούς που κατέθεσε η SNCM στις 15.5.2003.

(143) Σε αυτή την εκδοχή η δραστηριότητα προς το Μαγκρέμπ θα διαμορφωθεί από κύκλο εργασιών περίπου [...] εκατομμυρίων ευρώ το 2001 σε επίπεδο [...] εκατομμυρίων ευρώ το 2003(44). Το τρέχον αποτέλεσμα αυτού του δικτύου πρέπει να διατηρηθεί σε επίπεδο από [...] έως [...] εκατομμύρια ευρώ κατά την περίοδο 2002-2005.

(144) Στο δίκτυο Νίκαια-Κορσική, το πλέον ανταγωνιστικό, υπολογίζεται ότι ο κύκλος εργασιών θα φθάσει περίπου τα [...] εκατομμύρια ευρώ, όπου θα προστεθούν περίπου 5 εκατομμύρια ευρώ δημόσιας αποζημίωσης προερχόμενης από κοινωνική ενίσχυση. Λόγω του υψηλού ποιοτικού του επιπέδου και, κατά συνέπεια, της αναλογικά υψηλής τιμής αγοράς του κύριου δρομολογημένου ναυτικού μέσου, του ταχύπλοου Liamone, η εκμετάλλευση αυτής της γραμμής δεν θα επιτρέψει την κάλυψη του συνόλου των δαπανών απόσβεσης του πλοίου (που περιλαμβάνεται στα καταβαλλόμενα μισθώματα) και θα διαμορφώσει τρέχον αποτέλεσμα της τάξεως των [...] έως [...] εκατομμυρίων ευρώ. Η μη αναμενόμενη μείωση της αξίας του πλοίου κατά 14,8 εκατομμύρια ευρώ, που καταχωρίζεται στο σχέδιο αναδιάρθρωσης και τα ετήσια αποτελέσματα χρήσης του 2001, θα επιτρέψει την επαναφορά στην αξία χρήσης για την επιχείρηση και θα αντισταθμίσει με 1,8 εκατομμύρια ευρώ ετησίως τις μελλοντικές ετήσιες δόσεις μισθωμάτων, έτσι ώστε να επανέλθει η ισορροπία κατά κάποιο τρόπο στις συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις Νίκαιας-Κορσικής(45). Η επιχείρηση διευκρίνισε ότι, κατόπιν μελέτης, η εναλλακτική λύση μεταβίβασης του Liamone δεν θεωρήθηκε ευνοϊκή, λόγω της κατάστασης της αγοράς και ζημιών συνδεόμενων με την πρόωρη ακύρωση της χρηματοδοτικής μίσθωσης.

(145) Για την εκ παραδόσεως δραστηριότητα της εταιρείας στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση μεταξύ της Μασσαλίας (και, προς υπόμνηση, Τουλόν) και της Κορσικής ο προβλεπόμενος κύκλος εργασιών ήταν 84 εκατομμύρια ευρώ το 2002 και αναμένεται ότι θα κυμανθεί μεταξύ [...] και [...] εκατομμυρίων ευρώ κατά τα επόμενα έτη. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο συνολικός κύκλος εργασιών της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης της Κορσικής αναμένει πτώση κατά 9 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή 8 %, το 2002 έναντι του 2001. Τα αποτελέσματα του 2002 επιβεβαιώνουν αυτήν την αναμενόμενη πτώση (- 10 εκατομμύρια ευρώ στα έσοδα από μεταφορά επιβατών). Κατά συνέπεια το μερίδιο αγοράς της SNCM μειώνεται κατά 4 μονάδες (από 25,9 σε 21,8 %) από 2001 έως 2002, προς όφελος των ανταγωνιστών της (αύξηση κατά 5,6 μονάδες σε 16,8 %).

(146) Στη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση από Μασσαλία, τη μόνη πλέον που αφορά η παροχή δημόσιας υπηρεσίας, η αναμενόμενη επιχορήγηση πρέπει να περιοριστεί σε περίπου 69 εκατομμύρια ευρώ το 2002 και να μειωθεί σε 61-63 εκατομμύρια ευρώ κατά τη διάρκεια του σχεδίου, πράγμα που σημαίνει σημαντική μείωση συγκριτικά με τα 87 εκατομμύρια ευρώ που λήφθηκαν το 2001. Εντούτοις το τρέχον αποτέλεσμα του δικτύου που ασχολείται με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας, αρνητικό το 2001 και το 2002, αναμένεται ότι θα διαμορφωθεί σε [...] εκατομμύρια ευρώ το 2003, στη συνέχεια σε περίπου [...] εκατομμύρια ευρώ το 2004-2005 και τελικά σε [...] εκατομμύρια ευρώ το 2006.

(147) Το έτος 2002 το τρέχον αποτέλεσμα της επιχείρησης ανήλθε σε - 5,8 εκατομμύρια ευρώ συμβαδίζοντας με το αποτέλεσμα του 2001 αλλά μειωμένο σε σχέση με το σχέδιο αναδιάρθρωσης. Εκτός από τις διακυμάνσεις από θέση σε θέση στα αποτελέσματα χρήσεως, αυτό το τρέχον αποτέλεσμα θα μπορούσε να εξηγήσουν η μη απόδοση του ναυτιλιακού επαγγελματικού φόρου (2,4 εκατομμύρια ευρώ), ο οποίος θα αποτελέσει το αντικείμενο φορολογικής μείωσης στην πηγή το 2003, και η μερική απόδοση εργοδοτικών εισφορών Assedic (εισφορά ανεργίας) και οικογενειακών επιδομάτων, δηλαδή έλλειμμα 3,5 εκατομμυρίων ευρώ.

(148) Η κεφαλαιακή εισροή 76 εκατομμυρίων ευρώ καθώς και η επαναφορά στην κερδοφορία, αναμενόμενη από το 2003 και μετά, πρέπει να επιτρέψουν, σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, τη διαμόρφωση των ιδίων κεφαλαίων από το σημερινό τους επίπεδο των περίπου 30 εκατομμυρίων ευρώ σε 120 εκατομμύρια ευρώ βραχυπρόθεσμα (2003) και στη συνέχεια σε [...] εκατομμύρια ευρώ στο τέλος του σχεδίου (2006/07). Αυτό θα επιτρέψει μείωση του χρέους από το παρόν επίπεδο (145 εκατομμύρια ευρώ) σε [...] εκατομμύρια ευρώ από το 2003 ως το 2005. Για τα τελευταία έτη του σχεδίου εξετάζεται από την επιχείρηση αύξηση των υποχρεώσεων για την ανανέωση, με πλήρη ιδιοκτησία, ενός ή δύο πλοίων.

2.4.2. Εκδοχές πέραν του σχεδίου αναδιάρθρωσης

(149) Είναι σημαντικό να γνωρίζει κανείς τη θέση της εταιρείας από άποψη ανταγωνισμού το 2006, μετά τη λήξη της τρέχουσας σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, και πώς θα διαγράφεται η βιωσιμότητά της. Τα χαρακτηριστικά όμως και το περιεχόμενο της μελλοντικής σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας μετά το 2006 είναι δύσκολο εκτιμηθούν σήμερα.

(150) Σε σχέση με την υφιστάμενη κατάσταση όπου λειτουργούν τέσσερα πλοία μεικτού τύπου και δύο επιβατηγά οχηματαγωγά, για την SNCM κατάσταση στην οποία παραδείγματος χάρη ένα [...] δεν θα ήταν πλέον απαραίτητο θα δημιουργούσε απώλειες εσόδων της τάξεως των [...] εκατομμυρίων ευρώ (και [...] εκατομμύρια ευρώ επιχορήγησης). Η μείωση των δαπανών προσωπικού, άλλων τρεχουσών δαπανών εκμετάλλευσης και του κόστους κεφαλαίου (αποσβέσεις και οικονομικά έξοδα) θα περιόριζαν τη μείωση του αποτελέσματος σε [...] εκατομμύρια ευρώ περίπου, δηλαδή στο [...] του αναμενόμενου κέρδους για το τέλος της περιόδου. Από οικονομική άποψη τα έξοδα αναδιάρθρωσης, που υπολογίζονται σε 20 εκατομμύρια ευρώ για 260 μισθωτούς, θα αντισταθμίζονταν με το παραπάνω από την πώληση ενός πλοίου, παραδείγματος χάρη του[...], του οποίου η μεταβίβαση θα απέφερε [...] εκατομμύρια ευρώ σε μετρητά και [...] εκατομμύρια ευρώ ως υπεραξία προ φόρων.

(151) Οι γαλλικές αρχές εξέτασαν επίσης μια πιο ακραία εκδοχή μόνο με [...] πλοία μεικτού τύπου, δηλαδή [...] από τα μέσα που διατίθενται σήμερα για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση μεταξύ Μασσαλίας και Κορσικής, που θα παρέμεναν δεσμευμένα στο πλαίσιο της παροχής δημόσιας υπηρεσίας, συν ένα επιβατηγό οχηματαγωγό του οποίου η εκμετάλλευση θα ήταν ανταγωνιστική με την κοινωνική ενίσχυση(46). Τότε οι αναμενόμενες απώλειες εσόδων θα ήταν της τάξεως των [...] εκατομμυρίων ευρώ (και [...] εκατομμύρια ευρώ της επιχορήγησης), δηλαδή [...] % των συνολικών εσόδων της συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης Μασσαλίας-Κορσικής. Όμως η μείωση των δαπανών προσωπικού, άλλων τρεχουσών δαπανών και δαπανών κεφαλαίου (αποσβέσεις και οικονομικά έξοδα) θα ήταν ανεπαρκείς για να εξασφαλίσουν θετικό αποτέλεσμα: με μείωση περίπου [...] εκατομμυρίων ευρώ συγκριτικά με το σχέδιο, η SNCM θα σημείωνε ζημία, περιορισμένη, περίπου [...] εκατομμυρίων ευρώ. Τα έξοδα αναδιάρθρωσης, που υπολογίζονται σε 34 εκατομμύρια ευρώ για 450 μισθωτούς θα αντισταθμίζονταν πάντως από την πώληση δύο πλοίων, παραδείγματος χάριν του [...] και του[...], η μεταβίβαση των οποίων θα απέφερε [...] εκατομμύρια ευρώ σε ρευστότητα και [...] εκατομμύρια ευρώ ως υπεραξία προ φόρων.

(152) Οι γαλλικές αρχές δεν θέλησαν να μελετήσουν αυστηρότερες εκδοχές, εκτιμώντας ότι οποιαδήποτε εκδοχή οδηγεί σε μείωση της δραστηριότητας της SNCM κατά πλέον του 50 % θα έθετε υπό αμφισβήτηση το ίδιο το κοινωνικό αντικείμενο της επιχείρησης. Οι γαλλικές αρχές υπογραμμίζουν εντούτοις ότι πρόκειται για κατάσταση ακραία, η οποία με την εφαρμογή του σχεδίου αναμένεται ότι θα αποφευχθεί, εφόσον η εταιρεία τεθεί ταχέως σε ανταγωνιστική κατάσταση που θα της επιτρέψει να βρεθεί σε θέση να αναλάβει τουλάχιστον μέρος της μελλοντικής σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας.

2.5. Άλλες ενισχύσεις υπέρ της SNCM

(153) Κατά το παρελθόν η SNCM έλαβε τις ακόλουθες μεμονωμένες ενισχύσεις:

- επιχορηγήσεις εκμετάλλευσης ως αποζημίωση για τις υποχρεώσεις δημόσιας υπηρεσίας που αντιπροσωπεύουν ποσό 787 εκατομμυρίων ευρώ για την περίοδο 1991-2001. Οι ενισχύσεις αυτές αποτέλεσαν το αντικείμενο ευνοϊκής απόφασης της Επιτροπής στις 30 Οκτωβρίου 2001 για την προαναφερθείσα περίοδο(47),

- ενίσχυση διάσωσης υπό τη μορφή επιστρεπτέας προκαταβολής 22,5 εκατομμυρίων ευρώ, η οποία ήταν το αντικείμενο ευνοϊκής απόφασης της Επιτροπής στις 17 Ιουλίου 2002(48) και η οποία εν τω μεταξύ επεστράφη εξ ολοκλήρου από την SNCM.

(154) Για την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας στις γραμμές μεταξύ της Μασσαλίας και της Κορσικής κατά τη διάρκεια της περιόδου 2002-2006 στο πλαίσιο της σύμβασής της, η SNCM λαμβάνει σήμερα οικονομική αποζημίωση(49) το συνολικό ποσό της οποίας είναι δυνατόν να ανέλθει έως 321,5 εκατομμύρια ευρώ για το σύνολο της περιόδου.

(155) Ήταν κατά το παρελθόν και αναμένεται ότι θα είναι και στο μέλλον δικαιούχος των ακόλουθων καθεστώτων ενισχύσεων, προσβάσιμων πλέον σε όλες τις ναυτιλιακές εταιρείες:

- έμμεσες ενισχύσεις μέσω του καθεστώτος μεμονωμένων ενισχύσεων κοινωνικού χαρακτήρα για τη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής υπέρ ορισμένων κατηγοριών επιβατών. Το καθεστώς αποτέλεσε το αντικείμενο ευνοϊκής απόφασης της Επιτροπής(50),

- καθεστώς επιστροφής του επαγγελματικού φόρου για τις ναυτιλιακές εταιρείες(51).

2.6. Περιγραφή των αιτίων κίνησης της διαδικασίας

2.6.1. Αμφιβολίες για την ορθότητα του σχεδίου αναδιάρθρωσης

(156) Στην απόφασή της της 19ης Αυγούστου 2002 η Επιτροπή είχε εκφράσει ορισμένες αμφιβολίες επί του σχεδίου αναδιάρθρωσης, λαμβάνοντας υπόψη την απουσία ανάλυσης των αιτίων για τις ζημίες της επιχείρησης. Ειδικότερα η Επιτροπή είχε θέσει ερωτήματα σχετικά με τα ακόλουθα σημεία:

- σχέσεις μεταξύ των ζημιών και των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας,

- επιπτώσεις της πολιτικής αγοράς πλοίων της SNCM στα αποτελέσματα χρήσεως,

- προβλεπόμενα μέτρα για την αύξηση της παραγωγικότητας της επιχείρησης.

(157) Επίσης η Επιτροπή είχε υπογραμμίσει ορισμένες ελλείψεις του σχεδίου αναδιάρθρωσης:

- απουσία συγκεκριμένων μέτρων για τη μείωση του ποσού των ενδιάμεσων καταναλώσεων,

- απουσία ενδείξεων για τη μελλοντική πολιτική ναύλων της SNCM.

2.6.2. Αμφιβολίες για την ορθότητα του υπολογισμού για τον καθορισμό του ύψους της ενίσχυσης

(158) Η Επιτροπή είχε επίσης εκφράσει αμφιβολίες όχι μόνο σχετικά με την ορθότητα της μεθόδου υπολογισμού που υιοθετήθηκε από τις γαλλικές αρχές για τον καθορισμό του ποσού της ανακεφαλαιοποίησης αλλά και σχετικά με ορισμένες από τις παραδοχές που τέθηκαν για τις οικονομικές προσομοιώσεις. Πράγματι, η μέθοδος που υιοθετήθηκε από τις γαλλικές αρχές προκειμένου να δικαιολογηθεί το ποσό των 76 εκατομμυρίων ευρώ για την ανακεφαλαιοποίηση βασίζεται σε οικονομική προσομοίωση όπου δεν εκτίθενται σαφώς όλες οι υποκείμενες παραδοχές και όπου δεν φαίνεται πώς η σχέση ιδίων κεφαλαίων προς τις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις φθάνει κατά μέσον όρο τη σχέση αναφοράς 79 %.

3. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ

3.1. Παρατηρήσεις της Corsica Ferries

3.1.1. Πρώτη επιστολή με παρατηρήσεις

(159) Με επιστολή ημερομηνίας 8 Ιανουαρίου 2003(52) το γραφείο Scapel, Scapel-Grail και Bonnaud διαβίβασε τις παρατηρήσεις του πελάτη του, της Corsica Ferries.

(160) Πρώτον, η επιστολή παρατηρήσεων αμφισβητεί ότι η SNCM είναι προβληματική επιχείρηση κατά την έννοια των κατευθυντήριων γραμμών. Υπενθυμίζει ότι η σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας εξασφαλίζει στην εταιρεία δημόσια επιχορήγηση περίπου 64,3 εκατομμυρίων ευρώ κατά μέσον όρο ετησίως, δηλαδή συνολικά 321,5 εκατομμύρια ευρώ σε πέντε έτη. Σύμφωνα με την επιστολή το άρθρο πέντε της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας εγγυάται στην SNCM χρηματορροή 72,8 εκατομμυρίων ευρώ. Επιπλέον η Corsica Ferries τονίζει ότι από τα 40,6 εκατομμύρια ευρώ ζημιών που καταγράφονται το 2001 από την SNCM τα 15 εκατομμύρια ευρώ προέρχονται από μείωση αξίας πλοίου που εφαρμόστηκε για το ταχύπλοο Liamone.

(161) Δεύτερον, η Corsica Ferries διερωτάται για την ικανότητα της SNCM να καταστεί κερδοφόρα στις μη επιδοτούμενες γραμμές της. Η Corsica Ferries σημειώνει επιπλέον ότι, σε αντίθεση με ό,τι αναφέρεται στο σχέδιο αναδιάρθρωσης(53), το Λιβόρνο συνεχίζει πάντοτε να εξυπηρετείται. Στις συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις από Νίκαια και Τουλόν η Corsica Ferries εκφράζει τις αμφιβολίες της όσον αφορά την ικανότητα της SNCM να καταστήσει τις γραμμές αυτές κερδοφόρες. Για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση του Μαγκρέμπ διευκρινίζει ότι η SNCM οφείλει να αντεπεξέλθει σε απειλητικό ανταγωνισμό από τις CTN και ENTV. Σχετικά με το θέμα της μείωσης των δαπανών, η Corsica Ferries εκφράζει τη λύπη της διότι δεν έχει πρόσβαση σε ορισμένα στοιχεία του σχεδίου αναδιάρθρωσης. Ζητεί όμως από την Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε εκ μέρους των γαλλικών αρχών να δοθούν πειστικές απαντήσεις στα ερωτήματα που η ίδια η Επιτροπή έθεσε στην απόφαση της 19ης Αυγούστου 2002.

(162) Τρίτον, η Corsica Ferries επιμένει να μην έχει η προβλεπόμενη ενίσχυση ως αποτέλεσμα αθέμιτες στρεβλώσεις ανταγωνισμού. Κατά την άποψή της, η ενίσχυση δεν πρέπει να χρησιμεύσει για να διευκολύνει την αντιμετώπιση των ανταγωνιστών παρέχοντας τη δυνατότητα επιθετικότερης εμπορικής προσφοράς. Θεωρεί τη σχέση 79 % ιδίων κεφαλαίων προς τις οικονομικές υποχρεώσεις που καθόρισαν οι γαλλικές αρχές(54) ως υπερβολική σε σύγκριση με τις σχέσεις που η ίδια κατέγραψε σε δείγμα δέκα ναυτιλιακών εταιρειών. Οι σχέσεις αυτές κυμαίνονται από 23,69 % (για τη Moby Lines), 49,7 % για τη CMN έως 55,09 % (για τη Grimaldi).

(163) Σύμφωνα με την Corsica Ferries ο υπολογισμός που καταλήγει στο ποσό των 76 εκατομμυρίων ευρώ είναι καθαρά πλασματικός. Κατά την Corsica Ferries το ποσό των 76 εκατομμυρίων ευρώ αντιστοιχεί στα 500 εκατομμύρια γαλλικά φράγκα που κατά τη νέα περίοδο 2002-2006 η επιχείρηση αναμένεται ότι θα απολέσει από την πριμοδότησή της για την εδαφική συνοχή.

(164) Σύμφωνα με την Corsica Ferries η SNCM θα μπορούσε να διαθέσει μόνη της ποσό του ύψους αυτού κινητοποιώντας λανθάνουσες υπεραξίες του στόλου της ή πωλώντας κάποιες από τις χρηματοοικονομικές συμμετοχές της.

(165) Στη συνέχεια, σχετικά με τις συμμετοχές της SNCM, η Corsica Ferries σημειώνει ότι ορισμένες από τις θυγατρικές επιχειρήσεις δεν χρησιμεύουν στις δραστηριότητες της ναυτιλιακής επιχείρησης, αναφέροντας συγκεκριμένα:

- τη συμμετοχή κατά 50 % στη ναυτιλιακή εταιρεία Sud-Cargos,

- τη συμμετοχή κατά 13 % στην Amadeus, επιχείρηση ειδικευμένη στα συστήματα κράτησης στις αεροπορικές μεταφορές,

- τη συμμετοχή κατά 59,25 % στη CMN,

- τα ακίνητα κληροδοτήματα της CGTH.

(166) Τελικά, σύμφωνα με την Corsica Ferries, το πρόγραμμα ενίσχυσης αποβλέπει στην καταστρατήγηση του κανονισμού για τις ενδομεταφορές και να καταστήσει χωρίς περιεχόμενο το διαγωνισμό που προκηρύχθηκε για τη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής από τη Μασσαλία. Η ίδια προτείνει τη χορήγηση ενίσχυσης για αναδιάρθρωση το 2007 και μόνο εφόσον η SNCM δεν αναδειχθεί ανάδοχος κατά τον προσεχή διαγωνισμό του 2006, μοναδική εκδοχή που κατ' αυτή θα μπορούσε να προκαλέσει πραγματικές δυσχέρειες στη δημόσια ναυτιλιακή εταιρεία.

(167) Η επιστολή της 8ης Ιανουαρίου 2003 συνοδεύεται από σημαντικό πλήθος εγγράφων (αντίγραφα)(55).

3.1.2. Δεύτερη σειρά παρατηρήσεων

(168) Με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, στις 16 Ιανουαρίου 2003, ο γενικός διευθυντής της Corsica Ferries διεβίβασε στις υπηρεσίες της Επιτροπής αντίγραφο δελτίου τύπου της Agence France Presse και το φάκελο του τύπου σχετικά με τη συνέντευξη τύπου του προέδρου της SNCM στις 14 Ιανουαρίου 2003 με αντικείμενο τα νέα τιμολόγια της SNCM για το έτος 2003.

3.1.3. Συνάντηση μεταξύ Corsica Ferries και υπηρεσιών της Επιτροπής

(169) Σε συνεδρίαση που πραγματοποιήθηκε στις 4 Φεβρουαρίου 2003 μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και αντιπροσώπων της Corsica Ferries κατόπιν αιτήματος της τελευταίας, η Corsica Ferries κατέθεσε διαφάνειες με γραφικές παραστάσεις σχετικά με τις δυνητικές υπεραξίες της SNCM. Τα έγγραφα αυτά διαβιβάστηκαν στις γαλλικές αρχές για σχετικές παρατηρήσεις με επιστολή ημερομηνίας 21 Φεβρουαρίου 2003.

(170) Οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries δήλωσαν προφορικά ότι η αγορά διάπλων μεταξύ της ηπειρωτικής Γαλλίας και της Κορσικής έβαινε καλώς, με αύξηση 17 % μεταξύ 2000 και 2001 και 13 % μεταξύ 2001 και 2002. Υπενθύμισαν ότι η επιχείρησή τους δεν είχε προσβάλει την απόφαση 2002/149/ΕΚ όσον αφορά την αποζημίωση για την υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας γιατί θεώρησε ότι δεν υπήρχε λόγος επιστροφής στο παρελθόν, αλλά θα απέδιδε προσοχή στους όρους που θα επιβληθούν από την Επιτροπή στην παρούσα υπόθεση.

(171) Οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για τις προσπάθειες της Επιτροπής σχετικά με την ελευθέρωση της αγοράς των ενδομεταφορών. Κατά την άποψή τους ο κανονισμός για τις ενδομεταφορές επέτρεψε να τεθεί τέλος στις συμβάσεις από τις οποίες ωφελούνταν οι κατεστημένοι επιχειρηματίες. Έδωσε τη δυνατότητα ανταγωνισμού που ώθησε τον κατεστημένο επιχειρηματία να βελτιώσει αισθητά την ποιότητα των υπηρεσιών του στην Κορσική. Κατά την άποψή τους οι κάτοικοι της Κορσικής υπέφεραν μακροχρόνια από κακή ποιότητα εξυπηρέτησης στα πλοία της SNCM όταν η τελευταία ήταν η μοναδική που εξυπηρετούσε την Κορσική.

(172) Οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries εκδήλωσαν την ανησυχία ότι η SNCM χρησιμοποιήσει την ενίσχυση για να μειώσει τους ναύλους της μεταξύ Τουλόν/Νίκαιας και Κορσικής. Οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries δήλωσαν προφορικά ότι, παρόλο που επί χάρτου οι ναύλοι της SNCM και της Corsica Ferries είναι παραπλήσιοι, η SNCM αύξησε σημαντικά το πλήθος ημερών της περιόδου χαμηλών ναύλων.

(173) Στη συνεδρίαση οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries εξέθεσαν τις τρεις κύριες διαρθρωτικού χαρακτήρα αιτίες που κατά τη γνώμη τους εξηγούν γιατί η SNCM θα είχε να αντιμετωπίσει δαπάνες σημαντικότερες απ' ό,τι η Corsica Ferries:

- αγορά πλοίων από το ναυπηγείο σε τιμές υψηλότερες εκείνων της αγοράς,

- πληρώματα υψηλότερου κόστους και με καλύτερους όρους σε σχέση με τις απαιτήσεις των σχετικών γαλλικών συλλογικών συμβάσεων,

- υπεράριθμο προσωπικό ξηράς: για ίδια κίνηση η Corsica Ferries θα απασχολούσε τρεις φορές λιγότερο προσωπικό ξηράς από την SNCM. Κατά τη γνώμη τους πολλές χερσαίες δραστηριότητες της SNCM πρέπει να ανατεθούν σε εξωτερικούς συνεργάτες, όπως κάνει η Corsica Ferries.

(174) Επιπλέον, κατά τη συνεδρίαση οι αντιπρόσωποι της Corsica Ferries διετύπωσαν επικρίσεις για το σχέδιο αναδιάρθρωσης όσον αφορά τα ακόλουθα τρία σημεία:

- το σχέδιο δεν προβλέπει πραγματική μείωση προσωπικού. Η μείωση του προσωπικού είναι "διστακτική", δεδομένου ότι κατά το μεγαλύτερο μέρος τους οι 300 καταργούμενες θέσεις θα αντιστοιχούν σε φυσικές αποχωρήσεις,

- οι συμμετοχές της SNCM δεν κινητοποιήθηκαν για την προσπάθεια της αναδιάρθρωσης. Στα αποτελέσματα της SNCM λανθάνουν πολυάριθμες συμμετοχές σε διάφορες εταιρείες, που αντιπροσωπεύουν εμπορική αξία πολύ μεγαλύτερη από ό,τι οι λογιστικές αξίες τους που καταχωρίζονται στον ισολογισμό της SNCM,

- οι υπεραξίες των πλοίων δεν λήφθηκαν υπόψη. Λόγω της επιταχυνόμενης απόσβεσης των πλοίων, η λογιστική τους αξία στο ενεργητικό των ναυτιλιακών εταιρειών είναι συχνά χαμηλότερη από τις εμπορικές τιμές τους, οπότε παραποιείται η εικόνα που είναι δυνατόν να δώσει ο ισολογισμός τους. Όσον αφορά την SNCM, η Corsica Ferries εκτιμά τις λανθάνουσες υπεραξίες για τα παλαιά πλοία σε 148 εκατομμύρια ευρώ. Η πραγματική αξία των πλοίων θα επέτρεπε στην SNCM να εξασφαλίσει ενυπόθηκα δάνεια ή συμβάσεις lease-back για ποσά υψηλότερα από τα 76 εκατομμύρια ευρώ της ενίσχυσης στην αναδιάρθρωση.

3.2. Παρατηρήσεις του προέδρου του ομίλου Stef-TFE

(175) Ο πρόεδρος του ομίλου Stef-TFE, επιχείρησης ειδικευμένης στην εφοδιαστική του ψύχους, διαβίβασε με επιστολή της 7ης Ιανουαρίου 2003(56) στην Επιτροπή τις παρατηρήσεις του σχετικά με το σχέδιο αναδιάρθρωσης της SNCM. Τόνισε ότι ο όμιλός του ήταν ο μέτοχος αναφοράς της CMN, δεδομένου ότι ελέγχει την επιχείρηση αυτή. Η επιστολή παρατηρήσεων εξηγεί γιατί οι κεφαλαιακοί δεσμοί που συνδέουν την SNCM και τη CMN είναι το αποτέλεσμα αναδιάταξης το έτος 1992 των συμμετοχών της CGMF(57). Σύμφωνα με τον Stef-TFE, οι συμμετοχές της SNCM στη CMN πρέπει να αναλυθούν ως καθαρά χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού.

(176) Εξάλλου η επιστολή παρατηρήσεων υπογραμμίζει ότι οι δύο επιχειρήσεις CMN και SNCM, είναι ανεξάρτητες και σε μεταξύ τους ανταγωνισμό για γραμμές εκτός από εκείνες με αναχώρηση από Μασσαλία, έστω και αν είναι και οι δύο από κοινού συμβαλλόμενες στο πλαίσιο της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Σύμφωνα με τον Stef-TFE τη συνεργασία αυτή κατέστησε απαραίτητη η ίδια η δομή της συγγραφής υποχρεώσεων του διαγωνισμού, η οποία υποχρέωσε τις δύο επιχειρήσεις να υποβάλουν κοινή προσφορά καθώς καμία από τις δύο δεν ήταν σε θέση να καλύψει μόνη το σύνολο των αναγκών.

(177) Η επιστολή υπογραμμίζει ότι ο όμιλος Stef-TFE θα αναλάμβανε τη δέσμευση "να επανακτήσει, ολόκληρες ή μέρος, και κατά προτίμηση το σύνολό τους τις συμμετοχές της SNCM στη CMN", των οποίων την αξία εκτιμά σε 15 έως 17 εκατομμύρια ευρώ, εάν η Επιτροπή εκτιμούσε, στους όρους που θα μπορούσε να επιβάλει στην τελική της απόφαση, ότι "μεταβίβαση του είδους αυτού είναι απαραίτητη για την ισορροπία του σχεδίου αναδιάρθρωσης".

(178) Σε παράρτημα η επιστολή περιέχει ιστορικό της εξέλιξης της εταιρικής συμμετοχής της CMN και την ετήσια έκθεση του ομίλου Stef-TFE για το 2001.

3.3. Παρατηρήσεις αντιπροσώπων τοπικών αρχών

(179) Σε επιστολή της 18ης Δεκεμβρίου 2002(58) ο δήμαρχος της πόλης της Μασσαλίας τόνισε την οικονομική σημασία της SNCM στην οικονομία της περιφέρειας, σημειώνοντας ότι η εταιρεία διοχετεύει εκεί ετησίως 160 εκατομμύρια ευρώ και ότι απασχολεί 1800 μισθωτούς στην περιφέρεια Προβηγκίας - Άλπεων - Κυανής Ακτής.

(180) Σε επιστολή ημερομηνίας 9 Ιανουαρίου 2003(59) ο πρόεδρος του περιφερειακού συμβουλίου της Bouches-du-Rhône (δέλτα Ροδανού ποταμού) τόνισε την οικονομική σημασία της SNCM στην οικονομία της περιφέρειας, εκφράζοντας την ευχή να ταχθεί η Επιτροπή υπέρ του σχεδίου ενίσχυσης και να δώσει έτσι στην SNCM τη δυνατότητα να επιτύχει τη μετάλλαξή της. Επίσης στις 9 Ιανουαρίου 2003 ένας σύμβουλος της Bouches-du-Rhône συναντήθηκε, κατόπιν αιτήματός του, με τις υπηρεσίες της Επιτροπής. Στη συνάντηση εκείνη ο σύμβουλος εκπροσωπούσε την κοινότητά του και τον πρόεδρό της. Υπογράμμισε το οικονομικό βάρος της SNCM στην οικονομία της Μασσαλίας. Υπενθύμισε ότι μόνο η SNCM ήταν σε θέση να εξασφαλίσει αξιόπιστη συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής. Αναγνώρισε ότι ενδεχομένως η διαχείριση της SNCM δεν ήταν η ενδεδειγμένη κατά το παρελθόν τελευταία όμως έχει σημειώσει μεγάλη πρόοδο προς τον εκσυγχρονισμό υπό τη διεύθυνση του προέδρου της, έστω και αν κατά τη γνώμη του παραμένουν ακόμη περιθώρια περαιτέρω προόδου. Εξ ονόματος όλου του πολιτικού κόσμου της περιφέρειας Μασσαλίας εξέφρασε την ευχή να μπορέσει η Επιτροπή να δώσει στην SNCM μια τελευταία ευκαιρία για να μπορέσει να προσαρμοστεί σε ένα σχετικά νέο ανταγωνιστικό περιβάλλον. Ανέφερε ότι την SNCM, ακριβώς όπως τις υπόλοιπες γαλλικές ναυτιλιακές εταιρείες επιβατικών μεταφορών, τις πλήττει το γεγονός ότι σε άλλα κράτη μέλη υπάρχουν κοινωνικά και φορολογικά καθεστώτα ευνοϊκότερα, ιδίως στην Ιταλία(60), τη σημαία της οποίας φέρουν τα πλοία της Corsica Ferries, κύριου ανταγωνιστή της.

(181) Σε επιστολή της 9ης Ιανουαρίου 2003(61) ο πρόεδρος του περιφερειακού συμβουλίου Προβηγκίας-Άλπεων-Κυανής Ακτής τονίζει ότι η διαδικασία που κίνησε η Επιτροπή έχει σκοπό να επιβεβαιωθεί πως το προτεινόμενο σχέδιο αναδιάρθρωσης θα επιτρέψει, μελλοντικά, την εξασφάλιση της βιωσιμότητας της επιχείρησης που σήμερα αντιμετωπίζει δυσχέρειες. Υπενθυμίζει τα μέτρα τα προβλεπόμενα στο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Υπογραμμίζει πως θεωρεί ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις ώστε το σχέδιο αυτό να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα της επιχείρησης. Κατά το περιφερειακό συμβούλιο μόνο η SNCM είναι σε θέση να εξασφαλίσει επαρκή προσφορά ώστε να διασφαλιστεί η εδαφική συνοχή με την Κορσική. Επιπλέον ανέφερε ότι η δραστηριότητα της SNCM αφορά περισσότερες από 2000 θέσεις εργασίας στην περιφέρεια Προβηγκίας-Άλπεων-Κυανής Ακτής και ότι για το λόγο αυτό η διατήρηση της επιχείρησης έχει ζωτική σημασία για την περιφερειακή οικονομία.

(182) Με επιστολή της 9ης Ιανουαρίου 2003(62) ο πρόεδρος του εκτελεστικού συμβουλίου της Βουλής της Κορσικής διαβίβασε το περιεχόμενο συζήτησης που έλαβε χώρα στη βουλή αυτή στις 18 Δεκεμβρίου 2002. Κατά τη συζήτηση αυτή η Βουλή της Κορσικής "τάχθηκε υπέρ" του σχεδίου ανακεφαλαιοποίησης της SNCM.

3.4. Παρατηρήσεις της υπηρεσίας μεταφορών της Κορσικής

(183) Σε επιστολή της 10ης Ιανουαρίου 2003(63) ο γενικός διευθυντής της υπηρεσίας μεταφορών της Κορσικής (OTC) τόνισε, εξ ονόματος του προέδρου της, ότι κατά το διαγωνισμό που προκηρύχθηκε για την ανάθεση της παροχής δημόσιας υπηρεσίας υποβλήθηκε μια μόνο προσφορά, δηλαδή η προσφορά της κοινοπραξίας CMN και SNCM. Υπενθυμίζεται ότι η OTC είναι η αναθέτουσα αρχή, μαζί με τις τοπικές αρχές της Κορσικής, για τη σύμβαση ανάθεσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας.

(184) Στην αρχή η OTC υπογράμμισε ότι, εφόσον η SNCM είναι σήμερα η μόνη επιχείρηση ικανή να εκπληρώσει τις απαιτήσεις της σύμβασης όσον αφορά τη μεταφορά επιβατών, η εξαφάνισή της "θα συνεπέφερε αμέσως σημαντική μείωση των παρεχόμενων υπηρεσιών".

(185) Η επιστολή παρατηρήσεων υπενθυμίζει ότι η Κορσική πληττόταν μακροχρονίως από ανεπάρκεια των θαλάσσιων συγκοινωνιακών εξυπηρετήσεών της και ότι ήταν απαραίτητη η εφαρμογή το 1976 της αρχής της "εδαφικής συνοχής", ώστε να υπάρξει προσφορά στο επίπεδο των αναγκών. Με μέλημα τη διατήρηση ποιοτικά υψηλής και αξιόπιστης συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης, οι τοπικές αρχές της Κορσικής περιέλαβαν στη σύμβαση οικονομικούς μηχανισμούς αποζημίωσης ή διόρθωσης σε συνάρτηση προς την αποτελεσματικότητα και την αξιοπιστία των υπηρεσιών.

(186) Επιπλέον η επιστολή παρατηρήσεων υπενθυμίζει ότι οι τοπικές αρχές της Κορσικής έλαβαν υπόψη την εξέλιξη της προσφοράς από το 1996 στις συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις από τους λιμένες της ηπειρωτικής Γαλλίας ώστε οι υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας να μην περιορίζονται μόνο στις συγκοινωνιακές εξυπηρετήσεις από Μασσαλία.

(187) Τέλος η επιστολή επισημαίνει τη σημασία της SNCM για την οικονομία της Κορσικής, τονίζοντας ότι πρόκειται για τη ναυτιλιακή εταιρεία την εγκαταστημένη στην Κορσική "η οποία απασχολεί το μέγιστο πλήθος κατοίκων κορσικής (600 ναυτικοί και 170 προσωπικό ξηράς) και η οποία πραγματοποιεί τις περισσότερες προμήθειες στην Κορσική (ύψους μεταξύ 25 και 30 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως σύμφωνα με πληροφορίες της επιχείρησης)". Προσθέτει ότι, κατόπιν των ανωτέρω, "η απόρριψη από την Επιτροπή του σχεδίου αναδιάρθρωσης που προτείνεται από το γαλλικό κράτος θα είχε εξόχως αρνητικές επιπτώσεις στις κοινωνικοοικονομικές ισορροπίες της νήσου".

(188) Σε δεύτερη επιστολή της 10ης Φεβρουαρίου 2003(64) η OTC διευκρίνισε τους δύο τομείς στους οποίους, με την ιδιότητα της ως αναθέτουσας αρχής για τη σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, ανέμενε προόδους εκ μέρους της SNCM. Πρώτον, η OTC αναμένει βελτιώσεις στον εσωτερικό κοινωνικό διάλογο, τονίζοντας το "υπερβολικά υψηλό" πλήθος κοινωνικών συγκρούσεων που έχουν επηρεάσει τη θαλάσσια συγκοινωνιακή εξυπηρέτηση της Κορσικής, έστω και αν η κατάσταση έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια. Από αυτή την άποψη η OTC προέβλεψε ρητώς στη σύμβαση ανάθεσης της παροχής δημόσιας υπηρεσίας χρηματικές ποινικές ρήτρες σε περίπτωση μη παροχής από την επιχείρηση ορισμένων υπηρεσιών λόγω υπαιτιότητας αυτής της ίδιας. Το δεύτερο μέλημα της OTC είναι η βελτίωση της πληροφόρησης των πελατών σε διαταραγμένες περιόδους. Πάντως η OTC υπογραμμίζει ότι, σχετικά με την πληροφόρηση των επιβατών της, η SNCM δεν εμφανίζει επίπεδο επιδόσεων χαμηλότερο από εκείνο των άλλων