ΑΠΟΦΑΣΗ (ΕΕ) 2019/115 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 10ης Ιουλίου 2018

σχετικά με τα μέτρα SA.37977 (2016/C) (πρώην 2016/NN) τα οποία έθεσε σε εφαρμογή η Ισπανία υπέρ της Sociedad Estatal de Correos y Telégrafos, S.A.

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2018) 4233]

(Το κείμενο στην ισπανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με την/τις εν λόγω διάταξη/διατάξεις (1) και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Στις 9 Δεκεμβρίου 2013 και στις 10 Απριλίου 2014, η Επιτροπή έλαβε δύο ανώνυμες καταγγελίες κατά του ισπανικού Δημοσίου όσον αφορά την εικαζόμενη χορήγηση παράνομης και ασυμβίβαστης ενίσχυσης στη Sociedad Estatal Correos y Telégrafos, SA (εφεξής «Correos»). Αμφότερες οι καταγγελίες έθεσαν τα ακόλουθα ζητήματα σχετικά με την Correos: i) εικαζόμενη υπεραντιστάθμιση που χορηγήθηκε στην Correos για την εκτέλεση της υποχρέωσης παροχής καθολικής υπηρεσίας (ΥΠΚΥ) από το 1998, ii) εικαζόμενες ασυμβίβαστες φορολογικές απαλλαγές που χορηγήθηκαν στην Correos, και iii) εικαζόμενη μη καταβολή εισφορών κοινωνικής ασφάλισης για τους δημόσιους υπαλλήλους που απασχολούνται από την Correos.

(2) Στις 14 Φεβρουαρίου 2014, στις 26 Φεβρουαρίου 2014 και στις 15 Ιουλίου 2014, η Επιτροπή διαβίβασε τις μη εμπιστευτικές εκδόσεις των δύο καταγγελιών στις ισπανικές αρχές.

(3) Οι ισπανικές αρχές απάντησαν σε αυτές τις καταγγελίες στις 11 Απριλίου 2014 και στις 18 Σεπτεμβρίου 2014.

(4) Στις 10 Ιουλίου 2014, στις 22 Οκτωβρίου 2014 και στις 4 Δεκεμβρίου 2015, η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες από τις ισπανικές αρχές.

(5) Οι ισπανικές αρχές απάντησαν στα εν λόγω αιτήματα στις 7 Αυγούστου 2014, στις 19 Δεκεμβρίου 2014, στις 19 Ιανουαρίου 2015 και στις 21 Δεκεμβρίου 2015 αντίστοιχα.

(6) Με επιστολή της 11ης Φεβρουαρίου 2016, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ισπανία για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σχετικά με διάφορα μέτρα υπέρ της Correos. Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία (εφεξής «η απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016») δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2).

(7) Η Επιτροπή έλαβε πρώτα παρατηρήσεις από την Ισπανία σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας, με επιστολή της 21ης Απριλίου 2016.

(8) Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από την Correos σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας, με επιστολή της 11ης Μαΐου 2016.

(9) Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις εκ μέρους τρίτου με επιστολή της 12ης Μαΐου 2016.

(10) Στις 8 Ιουνίου 2016, η Επιτροπή διαβίβασε στην Ισπανία τις παρατηρήσεις που έλαβε.

(11) Η Ισπανία υπέβαλε τις παρατηρήσεις της επί των παρατηρήσεων τρίτων με επιστολή της 6ης Ιουλίου 2016.

(12) Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, η Επιτροπή έλαβε συμπληρωματικές παρατηρήσεις από την Ισπανία στις 24 Οκτωβρίου 2017 και στις 23 Μαΐου 2018.

(13) Η Επιτροπή έλαβε επιπλέον παρατηρήσεις από τη Unipost, πρώην ανταγωνιστή της Correos, με επιστολή της 20ής Μαρτίου 2018.

2. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

2.1. Η ΙΣΠΑΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

(14) Πριν από την προσχώρηση της Ισπανίας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ) το 1986, οι ταχυδρομικές υπηρεσίες στην Ισπανία τελούσαν υπό τη διαχείριση της Γενικής Διοίκησης. Το διάταγμα 1113/1960, της 9ης Μαΐου 1960, για τα ταχυδρομεία που τέθηκε σε εφαρμογή με τον κανονισμό για τις ταχυδρομικές υπηρεσίες, ο οποίος εγκρίθηκε με το διάταγμα 1653/1964 της 14ης Μαΐου 1964, όρισε τις ταχυδρομικές υπηρεσίες και ανέθεσε την παροχή αυτών στη Γενική Διεύθυνση «Correos y Telégrafos». Η έκδοση του διατάγματος για τα ταχυδρομεία και του εκτελεστικού κανονισμού του σηματοδότησε την έναρξη της ελευθέρωσης της ισπανικής αγοράς ταχυδρομικών υπηρεσιών. Το μονοπώλιο της «Correos y Telégrafos» περιορίστηκε σε υπεραστικές και διεθνείς αποστολές ταχυδρομικών επιστολών και δελταρίων, ενώ οι αστικές ταχυδρομικές υπηρεσίες για την αποστολή ταχυδρομικών επιστολών και δεμάτων ελευθερώθηκαν πλήρως. Κατά τη δεκαετία του 1970 έκαναν την είσοδό τους στην ισπανική αγορά ταχυδρομικών υπηρεσιών οι πρώτοι μεγάλοι ιδιωτικοί φορείς εκμετάλλευσης.

(15) Μετά την προσχώρηση της Ισπανίας στην ΕΟΚ, οι ταχυδρομικές υπηρεσίες ελευθερώθηκαν σταδιακά κατά την περίοδο μεταξύ του 1998 και του 2010 βάσει των ευρωπαϊκών οδηγιών για τις ταχυδρομικές υπηρεσίες. Ειδικότερα, η οδηγία 97/67/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) μεταφέρθηκε στην εθνική έννομη τάξη το 1998 με τον νόμο 24/1998, της 13ης Ιουλίου 1998, περί καθολικής ταχυδρομικής υπηρεσίας και ελευθέρωσης των ταχυδρομικών υπηρεσιών (εφεξής ο «νόμος για τα ταχυδρομεία του 1998»), βάσει του οποίου ανατέθηκε για πρώτη φορά στην Correos υποχρέωση παροχής καθολικής υπηρεσίας (4) (εφεξής «ΥΠΚΥ»). Ο νόμος προέβλεπε περιορισμένο κατάλογο ΥΠΚΥ (5), οι οποίες θα εκτελούνταν αποκλειστικά από την Correos υπό την ιδιότητά της ως φορέα ΥΠΚΥ (εφεξής ο «αποκλειστικός τομέας»), ενώ όλες οι υπόλοιπες ταχυδρομικές υπηρεσίες ελευθερώθηκαν (εφεξής ο «μη αποκλειστικός τομέας»).

(16) Η ελευθέρωση των ταχυδρομικών υπηρεσιών στην Ισπανία συνεχίστηκε με τη μεταφορά της οδηγίας 2002/39/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) στο ισπανικό εθνικό δίκαιο με τον νόμο 53/2002, της 30ής Δεκεμβρίου 2002, περί φορολογικών, διοικητικών και κοινωνικών μέτρων, με τον οποίο τροποποιήθηκε ο προαναφερόμενος νόμος για τα ταχυδρομεία του 1998 και περιορίστηκε περαιτέρω το πεδίο εφαρμογής του αποκλειστικού τομέα.

(17) Το 2010 ο κλάδος των ταχυδρομικών υπηρεσιών ελευθερώθηκε πλήρως με τον νόμο 43/2010, της 30ής Δεκεμβρίου 2010, περί καθολικής ταχυδρομικής υπηρεσίας, δικαιωμάτων των χρηστών και αγοράς ταχυδρομικών υπηρεσιών (εφεξής ο «νόμος για τα ταχυδρομεία του 2010»), με τον οποίο μεταφέρθηκε στην εθνική έννομη τάξη η οδηγία 2008/6/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7). Με τον νόμο για τα ταχυδρομεία του 2010 επαναπροσδιορίστηκε το πεδίο εφαρμογής της ΥΠΚΥ (π.χ. οι υπηρεσίες ταχυδρομικής εντολής εξαιρέθηκαν από την ΥΠΚΥ) και καταργήθηκε ο αποκλειστικός τομέας.

2.2. Ο ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΣ

2.2.1. CORREOS

(18) Η Correos ανήκει εξολοκλήρου στο κράτος και αποτελεί τη μητρική εταιρεία του ομίλου Grupo Correos, με μοναδικό μέτοχο τη Sociedad Estatal (εφεξής «SEPI»). Η SEPI είναι η εταιρεία χαρτοφυλακίου για τις συμμετοχές του Δημοσίου σε επιχειρήσεις.

(19) Η Correos παρέχει ταχυδρομικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης της παροχής καθολικών υπηρεσιών, υπηρεσιών ταχυμεταφοράς και άλλων υπηρεσιών (π.χ. υπηρεσίες σχετικές με ταχυδρομικές υπηρεσίες και συναφείς δραστηριότητες, μεταξύ των οποίων πράξεις χρηματικών εμβασμάτων, φιλοτελισμός κ.λπ.). Το 2016 ο κύκλος εργασιών της Correos ανήλθε σε περίπου 1 761 εκατ. EUR, με αποστολές 2 774 εκατομμυρίων ταχυδρομικών αντικειμένων (συμπεριλαμβανομένων δεμάτων), και απασχολούσε 49 785 εργαζόμενους.

(20) Η Correos αποτελεί τον μεγαλύτερο φορέα παροχής ταχυδρομικών υπηρεσιών στην Ισπανία και το 2016 αριθμούσε 8 787 ταχυδρομικά σημεία επαφής. Κατέχει την κορυφαία θέση στον ισπανικό ταχυδρομικό τομέα και το μεγαλύτερο μερίδιο στην ισπανική αγορά ταχυδρομικών υπηρεσιών, εξαιρουμένων των υπηρεσιών δεμάτων. Έως το 2017, ο κύριος ανταγωνιστής της Correos στην ισπανική αγορά ταχυδρομικών υπηρεσιών ήταν η Unipost SA, αλλά η εταιρεία αντιμετώπισε οικονομικές δυσχέρειες και υπάχθηκε σε καθεστώς εκκαθάρισης στις 19 Φεβρουαρίου 2018. Σημαντικά μερίδια αγοράς στις υπηρεσίες δεμάτων κατέχουν άλλοι ευρωπαϊκοί φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών (δηλαδή οι Deutsche Post, TNT, La Poste, UPS, CTT Correios Portugal και Royal Mail).

2.2.2. ΤΟ ΙΣΧΥΟΝ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ CORREOS

(21) Στην Ισπανία, οι ταχυδρομικές υπηρεσίες τελούν υπό την άμεση διαχείριση του Δημοσίου από το 1716. Η Correos υπήρξε τμήμα της δημόσιας διοίκησης, υπαγόμενη σε διάφορα υπουργεία, όπως το υπουργείο Εσωτερικών και, εν συνεχεία, το υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών.

(22) Ο αυτοτελής φορέας «Correos y Telégrafos» ιδρύθηκε με τον νόμο 31/1990, της 27ης Δεκεμβρίου 1990, περί γενικού κρατικού προϋπολογισμού. Ο αυτοτελής φορέας «Correos y Telégrafos» συστάθηκε το 1992 και υπάχθηκε στο υπουργείο Μεταφορών, Τουρισμού και Επικοινωνιών.

(23) Η «Correos y Telégrafos» έγινε δημόσια επιχείρηση υπαγόμενη στο υπουργείο Ανάπτυξης βάσει του νόμου 6/1997, της 14ης Απριλίου 1997, περί οργάνωσης και λειτουργίας της Γενικής Δημόσιας Διοίκησης.

(24) Με τον νόμο 14/2000, της 29ης Δεκεμβρίου 2000, περί φορολογικών, διοικητικών και κοινωνικών μέτρων θεσπίστηκε το νομικό πλαίσιο για τη «Sociedad Estatal Correos y Telégrafos, SA», με τη σύσταση της εταιρείας τον Ιούνιο του 2001. Στις 5 Ιουνίου 2012, όλες οι εταιρείες του Ομίλου Correos (ήτοι η Correos και οι θυγατρικές της Correos Express, Nexea και Correos Telecom) ενσωματώθηκαν στη εταιρεία χαρτοφυλακίου SEPI, η οποία ήταν πλέον και ο μοναδικός τους μέτοχος.

2.3. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΥΠΕΡ ΤΗΣ CORREOS

2.3.1. ΟΙ ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΕΙΣ ΥΠΚΥ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ CORREOS

(25) Το 1998 ανατέθηκε στην Correos η εκτέλεση της ΥΠΚΥ βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998. Ως αντιστάθμιση για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ, η Correos λάμβανε δημόσια χρηματοδότηση από το 1998 έως το 2010. Στη συνέχεια, ο νόμος για τα ταχυδρομεία του 2010 ανέθεσε στην Correos την ΥΠΚΥ για περίοδο 15 ετών, με έναρξη από την 1η Ιανουαρίου 2011.

2.3.1.1. Οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ που χορηγήθηκαν βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998

(26) Από τις 11 Μαρτίου 2000, ο νόμος για τα ταχυδρομεία του 1998 συμπληρώθηκε με το «Plan de Prestación» (εφεξής «Plan de Prestación του 2000»), στο οποίο καθορίζονται ο μηχανισμός αντιστάθμισης για την εκτίμηση του καθαρού κόστους, με το οποίο επιβαρύνεται η Correos σε σχέση με την εκτέλεση της υποχρέωσής της ως φορέα παροχής καθολικής υπηρεσίας (εφεξής «ΦΠΚΥ»), καθώς και ποιοτικά κριτήρια για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ.

(27) Από το 2000 έως το 2010, η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ χορηγήθηκε στην Correos βάσει μεθοδολογίας που ανέπτυξαν οι ισπανικές αρχές (εφεξής η «ισπανική μεθοδολογία»), η οποία περιγράφεται λεπτομερώς στο Plan de Prestación του 2000. Επιπλέον, το Plan de Prestación του 2000 προβλέπει ότι η Correos οφείλει να εφαρμόζει αναλυτική λογιστική με λογιστικό διαχωρισμό, όπως προβλέπεται στο άρθρο 29 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998.

(28) Η ισπανική μεθοδολογία για την εκτίμηση του καθαρού κόστους της αθέμιτης επιβάρυνσης της ΥΠΚΥ περιλάμβανε τα ακόλουθα στάδια: α) ΣΤΑΔΙΟ 1: Καθορισμός των μοναδιαίων εσόδων και του μοναδιαίου κόστους κάθε προϊόντος/υπηρεσίας και κάθε κέντρου κόστους, σύμφωνα με τις πληροφορίες λογιστικού καταλογισμού των στοιχειών κόστους της Correos. Για κάθε προϊόν/υπηρεσία, τα κέντρα κόστους στα οποία το μοναδιαίο κόστος υπερβαίνει τα μοναδιαία έσοδα είναι ζημιογόνα. Τα υπόλοιπα κέντρα κόστους, στα οποία τα μοναδιαία έσοδα υπερβαίνουν το μοναδιαίο κόστος, είναι κερδοφόρα. β) ΣΤΑΔΙΟ 2: Για κάθε αποκλειστική υπηρεσία (RSi), εκτίμηση των κέντρων κόστους που είναι ζημιογόνα/κερδοφόρα για την εκτέλεση της συγκεκριμένης υπηρεσίας και υπολογισμός της συνολικής ζημίας/του συνολικού κέρδους από την εκτέλεση της συγκεκριμένης υπηρεσίας (ζημίες/κέρδη RSi). Το καθαρό κόστος για τις αποκλειστικές υπηρεσίες υπολογίζεται ως η διαφορά μεταξύ του αθροίσματος των ζημιών RSi και του αθροίσματος των κερδών RSi. γ) ΣΤΑΔΙΟ 3: Για κάθε μη αποκλειστική υπηρεσία (NRSi), εκτίμηση των κέντρων κόστους που είναι ζημιογόνα για την εκτέλεση της συγκεκριμένης υπηρεσίας και υπολογισμός της συνολικής ζημίας των εν λόγω κέντρων από την εκτέλεση της συγκεκριμένης υπηρεσίας (ζημίες NRSi). Το καθαρό κόστος για τις μη αποκλειστικές υπηρεσίες υπολογίζεται ως το άθροισμα των ζημιών NRSi. δ) ΣΤΑΔΙΟ 4: Η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ καλύπτει το καθαρό κόστος των αποκλειστικών και μη αποκλειστικών υπηρεσιών το οποίο υπολογίζεται κατά τα οριζόμενα στα στάδια 2 και 3.

(29) Στον πίνακα 1 παρουσιάζονται οι αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν στην Correos για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ κατά την περίοδο 2004-2010, οι οποίες υπολογίστηκαν με την εφαρμογή της ισπανικής μεθοδολογίας: Πίνακας 1 Αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν στην Correos για την ΥΠΚΥ (σε εκατ. EUR) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Καθαρό κόστος RSi 46,171 40,435 39,558 80,823 101,783 176,559 152,521 Καθαρό κόστος NRSi 44,859 47,294 55,199 39,441 40,863 45,919 43,812 Αντιστάθμιση ΥΠΚΥ 91,030 87,729 94,757 120,264 142,646 222,478 196,333

2.3.1.2. Οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010

(30) Ο νόμος για τα ταχυδρομεία του 1998 αντικαταστάθηκε με τον νόμο για τα ταχυδρομεία του 2010, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2011. Με τον νόμο για τα ταχυδρομεία του 2010, η Correos ανέλαβε την εκτέλεση της ΥΠΚΥ για περίοδο 15 ετών (δηλαδή έως την 1η Ιανουαρίου 2026), αρχής γενομένης από την έναρξη ισχύος του νόμου.

(31) Τα άρθρα 27 και 28 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 προβλέπουν ότι ο φορέας ΥΠΚΥ δικαιούται να λάβει αντιστάθμιση έως το ύψος του καθαρού κόστους με το οποίο επιβαρύνεται κατά την εκτέλεση των υποχρεώσεών του. Το καθαρό κόστος θα πρέπει να υπολογίζεται σύμφωνα με τη μέθοδο του καθαρού αποφευχθέντος κόστους (εφεξής «μεθοδολογία ΚΑΚ») ως διαφορά μεταξύ του καθαρού κόστους λειτουργίας με την ΥΠΚΥ για τον ΦΠΚΥ και του καθαρού κόστους λειτουργίας χωρίς την ΥΠΚΥ για τον ΦΠΚΥ. Κατά τον υπολογισμό συνεκτιμώνται όλα τα άλλα σχετικά στοιχεία, συμπεριλαμβανομένων ενδεχόμενων άυλων οφελών και οφελών της αγοράς που αποκομίζει φορέας παροχής ταχυδρομικών υπηρεσιών στον οποίο έχει ανατεθεί η παροχή καθολικής υπηρεσίας, του δικαιώματος για εύλογα κέρδη και των κινήτρων της αποτελεσματικότητας σε σχέση με το κόστος βάσει του παραρτήματος 1 της οδηγίας 2008/6/ΕΚ.

(32) Όπως προβλέπεται στο άρθρο 22 παράγραφος 3 και στο άρθρο 27 παράγραφος 2 στοιχείο β) του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, η μεθοδολογία ΚΑΚ που περιγράφεται στην αιτιολογική σκέψη 31 θα πρέπει να αναπτυχθεί σε νέο «Plan de Prestación». Ωστόσο, δεν έχει εκδοθεί ακόμη μέχρι στιγμής σχετικό νέο Plan de Prestación. Επομένως, από το 2011 και μετά δεν υπάρχει μεθοδολογία για την εκτίμηση του καθαρού κόστους της ΥΠΚΥ.

(33) Στο παρόν στάδιο, κατά την άποψη των ισπανικών αρχών, η Correos δεν έχει λάβει επισήμως καμία αντιστάθμιση ΥΠΚΥ από το 2011, παρότι έχει επωφεληθεί από προκαταβολές σε προσωρινή βάση για τα έτη 2011-2017. Το πραγματικό καθαρό κόστος που αντιστοιχεί στα έτη αυτά θα πρέπει να υπολογιστεί όταν θα εκδοθεί το νέο Plan de Prestación και θα καθοριστεί η μεθοδολογία ΚΑΚ. Η Επιτροπή θα εκτιμήσει τις αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 σε άλλη απόφαση.

2.3.2. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΑΛΛΑΓΕΣ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ CORREOS

(34) Σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 1 στοιχείο β) του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998, ο ΦΠΚΥ θα απολαύει «απαλλαγής από κάθε φόρο που επιβάλλεται στις παρεχόμενες υπηρεσίες στον αποκλειστικό τομέα, πλην του φόρου εταιρειών». Το άρθρο 22 παράγραφος 2 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 διατήρησε αυτή τη φορολογική απαλλαγή και την επέκτεινε σε ολόκληρη την ΥΠΚΥ.

(35) Κατά τις ισπανικές αρχές, ο μοναδικός φόρος που μπορεί να εμπίπτει ενδεχομένως στο πεδίο εφαρμογής της εν λόγω απαλλαγής, επιπλέον του ΦΠΑ, είναι ο φόρος οικονομικών δραστηριοτήτων (Impuesto de Actividades Económicas, εφεξής «IAE»), δεδομένου ότι πρόκειται για φόρο ο οποίος επιβάλλεται στην άσκηση οικονομικής δραστηριότητας και συνδέεται με την εκτέλεση της ΥΠΚΥ. Άλλοι φόροι, όπως ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων, ο φόρος κατασκευών, ο φόρος υπεραξίας αστικών γαιών και ο φόρος μηχανοκίνητων οχημάτων, δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της απαλλαγής διότι δεν συνδέονται με την εκτέλεση της ΥΠΚΥ.

(36) Οι ισπανικές αρχές διευκρίνισαν ότι η Correos απαλλάσσεται εν μέρει από τον IAE, καθόσον καταβάλλει μόνο 50 % του κανονικού ποσού του φόρου.

(37) Όσον αφορά τον φόρο ακίνητης περιουσίας (Impuesto sobre Bienes Inmuebles, εφεξής «IBI»), οι ισπανικές αρχές αποσαφήνισαν ότι πρόκειται για φόρο ο οποίος δεν επιβάλλεται επί της εκτέλεσης της ΥΠΚΥ ή της παροχής άλλων ταχυδρομικών υπηρεσιών, αλλά επί της αξίας της ακίνητης περιουσίας. Επομένως, δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής των δύο νόμων για τα ταχυδρομεία. Ωστόσο, κατά το διάστημα από το 2008 έως το 2013, βάσει της ερμηνείας της όσον αφορά το άρθρο 19 παράγραφος 1 στοιχείο β) του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 και του άρθρου 22 παράγραφος 2 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, η Correos άσκησε αρκετές αγωγές, στις οποίες ισχυριζόταν ότι θα πρέπει να απαλλάσσεται από τον επιβαλλόμενο IBI σε γραφεία που διαθέτει σε διάφορους δήμους. Μετά το αίτημα της Correos για απαλλαγή από τον IBI, διάφορες αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης και διάφορα δικαστήρια αποφάνθηκαν υπέρ της Correos, αναγνωρίζοντας το δικαίωμά της σε επιστροφή φόρων που είχε καταβάλει σε προγενέστερο χρόνο.

2.3.2.1. Η φορολογική απαλλαγή από τον φόρο ακίνητης περιουσίας (IBI)

(38) Ο IBI είναι τοπικός φόρος του ισπανικού φορολογικού συστήματος, ο οποίος ρυθμίζεται από το βασιλικό νομοθετικό διάταγμα 2/2004 της 5ης Μαρτίου 2004. Σύμφωνα με το άρθρο 60 του εν λόγω βασιλικού νομοθετικού διατάγματος, ο φόρος αυτός «είναι αντικειμενικός άμεσος φόρος ο οποίος επιβάλλεται στην αξία του ακινήτου υπό τους όρους που καθορίζονται στο παρόν βασιλικό νομοθετικό διάταγμα». Γενεσιουργός αιτία του IBI είναι οποιοδήποτε από τα δικαιώματα που προβλέπονται στο άρθρο 61 του βασιλικού νομοθετικού διατάγματος 2/2004 σε αγροτικά και αστικά ακίνητα και σε ακίνητα με ειδικά χαρακτηριστικά. Ο IBI δεν επιβάλλεται σε οποιαδήποτε δραστηριότητα, αλλά στην αξία της ακίνητης περιουσίας.

(39) Κατά το διάστημα από το 2008 έως το 2013, βάσει της ερμηνείας της όσον αφορά το άρθρο 19 παράγραφος 1 στοιχείο β) του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 και του άρθρου 22 παράγραφος 2 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, η Correos άσκησε αρκετές αγωγές, στις οποίες ισχυριζόταν ότι, σύμφωνα με τους νόμους για τα ταχυδρομεία, θα πρέπει να απαλλάσσεται από τον επιβαλλόμενο IBI σε γραφεία που διαθέτει σε διάφορους δήμους. Μετά το αίτημα της Correos για απαλλαγή από τον IBI, διάφορες διοικήσεις και διάφορα τοπικά δικαστήρια αποφάνθηκαν υπέρ της Correos. Κατά την άποψη των ισπανικών αρχών, οι επιστροφές φόρου που χορηγήθηκαν πράγματι στην Correos ανέρχονται σε 752 840,50 EUR.

(40) Το 2013, μετά την κατάθεση αίτησης αναίρεσης από τις τοπικές αρχές της επαρχίας Huesca, το ισπανικό Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την ερμηνεία από τα ως άνω δικαστήρια των νόμων για τα ταχυδρομεία του 1998 και του 2010, βάσει της οποίας επιτράπηκε η απαλλαγή του ΦΠΚΥ από τον IBI. Στην απόφασή του, το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι το άρθρο 22 παράγραφος 2 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 θα πρέπει να ερμηνεύεται συσταλτικά. Σύμφωνα με το Ανώτατο Δικαστήριο, οι φορολογικές απαλλαγές που προβλέπονται στο άρθρο αυτό μπορούν να εφαρμόζονται μόνο σε φόρους οι οποίοι επιβάλλονται σε δραστηριότητες που συνδέονται άμεσα με την εκτέλεση της ΥΠΚΥ και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να έχουν εφαρμογή στον IBI, ο οποίος είναι άμεσος φόρος που επιβάλλεται στην αξία της ακίνητης περιουσίας.

(41) Τα ποσά των απαλλαγών από τον IBI που χορηγήθηκαν στην Correos κατά το διάστημα από το 2008 έως το 2013 δεν ανακτήθηκαν ποτέ. Πράγματι, βάσει του ισπανικού εθνικού νομικού συστήματος, η αίτηση αναίρεσης υπέρ του νόμου («recurso de casación en interés de ley») έχει έκτακτο και επικουρικό χαρακτήρα, με αποκλειστικό σκοπό την ενοποίηση της νομικής θεωρίας και, επομένως, δεν μπορεί να έχει συνέπειες επί της υπόθεσης την οποία αφορά η αίτηση αναίρεσης (στη συγκεκριμένη περίπτωση, δηλαδή, δεν μπορεί να ακυρώσει τις δικαστικές και άλλες αποφάσεις σχετικά με τις φορολογικές απαλλαγές).

2.3.2.2. Η απαλλαγή από τον φόρο οικονομικών δραστηριοτήτων (IAE)

(42) Ο IAE θεσπίστηκε με τον νόμο 39/1988 της 28ης Δεκεμβρίου 1988, ο οποίος αντικαταστάθηκε με το βασιλικό νομοθετικό διάταγμα 2/2004 της 5ης Μαρτίου 2004. Από το άρθρο 78 του εν λόγω βασιλικού νομοθετικού διατάγματος προκύπτει ότι οι επιχειρήσεις που ασκούν οικονομικές, εμπορικές, επαγγελματικές ή καλλιτεχνικές δραστηριότητες θα πρέπει να υπόκεινται στον φόρο.

(43) Κατά το άρθρο 78 του βασιλικού νομοθετικού διατάγματος 2/2004, ο IAE «είναι αντικειμενικός άμεσος φόρος του οποίου γενεσιουργός αιτία είναι η άσκηση, στην εθνική επικράτεια, οικονομικών, εμπορικών, επαγγελματικών ή καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων, ανεξάρτητα από το αν αυτές ασκούνται σε συγκεκριμένο τόπο και αν προσδιορίζονται στους φορολογικούς συντελεστές».

(44) Οι συντελεστές του IAE καθορίζονται στο βασιλικό νομοθετικό διάταγμα 1175/1990 της 28ης Σεπτεμβρίου. Από το 1999 και μετά, η δραστηριότητα των ταχυδρομείων ταξινομείται στην κατηγορία 847 «Ταχυδρομικές υπηρεσίες και τηλεπικοινωνίες». Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνεται η παροχή ταχυδρομικών υπηρεσιών που συνίστανται στη συλλογή, αποδοχή, ταξινόμηση, επεξεργασία, μεταφορά, διανομή και παράδοση ταχυδρομικών αντικειμένων σε όλες τις μορφές της. Ωστόσο, στη σημείωση 3 της κατηγορίας συντελεστών 847 αναφέρεται ότι η δημόσια επιχείρηση Correos δικαιούται να πληρώνει μόνο το 50 % του προβλεπόμενου για την κατηγορία αυτή φόρου. Κατά τις ισπανικές αρχές, αυτό σημαίνει ότι από το 2004 η Correos έχει επωφεληθεί από απαλλαγή ύψους 8 113,66 EUR ετησίως. Οι ισπανικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι η Correos εξακολουθεί να επωφελείται από τη μερική φορολογική απαλλαγή που προβλέπεται στη σημείωση 3 της κατηγορίας συντελεστών 847.

2.3.3. ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΑΥΞΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΤΟ 2004, ΤΟ 2005 ΚΑΙ ΤΟ 2006

(45) Κατά την υπό εξέταση περίοδο, η Correos επωφελήθηκε από τρεις αυξήσεις κεφαλαίου συνολικού ποσού 48 081 000 EUR: α) αύξηση κεφαλαίου ύψους 16 027 000 EUR, η οποία χορηγήθηκε στις 13 Δεκεμβρίου 2004· β) αύξηση κεφαλαίου ύψους 16 027 000 EUR, η οποία χορηγήθηκε στις 25 Νοεμβρίου 2005· γ) αύξηση κεφαλαίου ύψους 16 027 000 EUR, η οποία χορηγήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2006.

(46) Κατά την άποψη των ισπανικών αρχών, οι εν λόγω αυξήσεις κεφαλαίου εντάσσονταν στο στρατηγικό επιχειρηματικό σχέδιο της Correos για την περίοδο 2004-2006 και αποσκοπούσαν στην αντιστάθμιση της επιβράδυνσης της αγοράς ταχυδρομικών υπηρεσιών. Οι βασικές στρατηγικές γραμμές του εν λόγω επιχειρηματικού σχεδίου ήταν οι εξής: α) διασφάλιση της μελλοντικής βιωσιμότητας της ταχυδρομικής δραστηριότητας βάσει της αποδοτικότητας· β) ενίσχυση της ανάπτυξης των εργασιών σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, με την προώθηση των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών δεμάτων ως κύριων στόχων ανάπτυξης της Correos· γ) διεύρυνση του χαρτοφυλακίου επιλογών μελλοντικής ανάπτυξης, με την ανάπτυξη της διαχείρισης βάσεων δεδομένων, της πλήρους διαχείρισης αλληλογραφίας («mailroom») και της ηλεκτρονικής επιχειρηματικότητας· δ) εκσυγχρονισμός των ικανοτήτων της Correos και προσαρμογή του μοντέλου διαχείρισης στην τρέχουσα κατάσταση της αγοράς, με την προώθηση της διαφοροποίησης.

2.3.4. Η ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΕ ΣΤΗΝ CORREOS ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΝΟΜΗ ΕΚΛΟΓΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ

(47) Ο οργανικός νόμος 5/1985, της 19ης Ιουνίου 1985, περί του γενικού εκλογικού συστήματος (εφεξής «LOREG») και η εκτελεστική νομοθεσία του ρυθμίζουν την εκλογική διαδικασία στην Ισπανία, η οποία αναγνωρίζει το δικαίωμα ψήφου είτε αυτοπροσώπως είτε δι' επιστολής.

(48) Το άρθρο 22 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 και το άρθρο 22 παράγραφος 5 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 προβλέπουν ότι το κράτος δύναται να επιβάλλει ορισμένες υποχρεώσεις στον ορισθέντα ΦΠΚΥ στο πλαίσιο εκλογικών διαδικασιών. Το ίδιο άρθρο 22 παράγραφος 5 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 προβλέπει ότι «η επιβολή πρόσθετων υποχρεώσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας αντισταθμίζεται».

(49) Δυνάμει της πρώτης πρόσθετης διάταξης του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, η Correos είναι ο ορισθείς ΦΠΚΥ στον οποίο έχει ανατεθεί η υποχρέωση παροχής αρκετών υπηρεσιών στο πλαίσιο των διαφόρων ισπανικών εκλογών (δηλαδή στο πλαίσιο των εθνικών, των περιφερειακών, των ευρωπαϊκών και των δημοτικών εκλογών).

(50) Οι υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας της Correos σε σχέση με την οργάνωση των εκλογικών διαδικασιών στην Ισπανία αφορούν τα εξής: α) τη διακίνηση ταχυδρομικών ψηφοδελτίων (συμπεριλαμβανομένης της παροχής, αποδοχής, αποστολής και παράδοσης με συστημένη και επείγουσα επιστολή) στο πλαίσιο: (1) επιστολικής ψήφου εκλογέων μόνιμων κατοίκων Ισπανίας, (2) επιστολικής ψήφου εκλογέων μη μόνιμων κατοίκων Ισπανίας, (3) επιστολικής ψήφου εκλογέων που απουσιάζουν προσωρινά στο εξωτερικό, (4) επιστολικής ψήφου μελών πληρωμάτων πλοίων ή αεροσκαφών, (5) ψήφου των μελών πληρωμάτων πλοίων ή αεροσκαφών των ενόπλων δυνάμεων ή σε εξαιρετικές καταστάσεις σχετικές με την εθνική άμυνα και (6) επιστολικής ψήφου κρατουμένων· β) τη διακίνηση ταχυδρομικού εκλογικού υλικού που αποστέλλεται από πολιτικούς υποψηφίους: αποδοχή και επακόλουθη διανομή ειδών προεκλογικής προπαγάνδας που εκδίδονται από πολιτικούς υποψηφίους έναντι συμβολικού τιμήματος ανά αποστελλόμενο αντικείμενο (0,006 EUR)· γ) τη διακίνηση άλλων ταχυδρομικών αντικειμένων που αποστέλλει το Γραφείο Εκλογικών Καταλόγων (όπως εκλογικές κάρτες, εκλογικοί κατάλογοι αναφοράς για τοπικά συμβούλια κ.λπ.)· δ) τη συλλογή εκλογικών εγγράφων στην εκλογική επιτροπή αμέσως μετά την ολοκλήρωση της καταμέτρησης. Η υποχρέωση αυτή περιλαμβάνει τη συλλογή, φύλαξη και επακόλουθη παράδοση του φακέλου που περιέχει την έκθεση και τα σχετικά έγγραφα κάθε επιτροπής στο αρμόδιο εκλογικό συμβούλιο.

(51) Οι ισπανικές αρχές διευκρίνισαν ότι, λόγω των χρονικών περιορισμών που συνδέονται με την εκλογική διαδικασία, η Correos είναι υποχρεωμένη να δίνει προτεραιότητα στις δραστηριότητες που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 50 έναντι των άλλων ταχυδρομικών δραστηριοτήτων. Ο μεγάλος αριθμός αντικειμένων που πρέπει να διανεμηθούν, η υψηλή τους συγκέντρωση σε λίγες μόνο ημέρες και η απαίτηση παράδοσης των περισσότερων εγγράφων αυτοπροσώπως (στην περίπτωση των συστημένων επιστολών, όπως τα ταχυδρομικά ψηφοδέλτια) απαιτούν σημαντικές πρόσθετες προσπάθειες. Ως εκ τούτου, η Correos υποχρεούται να αυξάνει προσωρινά τόσο το προσωπικό της όσο και άλλους πόρους (π.χ. μεταφορά, ασφάλεια κ.λπ.).

(52) Από το 2004 και μετά, η Correos έχει λάβει αντισταθμίσεις (βλέπε πίνακα 2) για τις διάφορες υποχρεώσεις της σε σχέση με την οργάνωση των εκλογών. Πίνακας 2 Ποσά αντιστάθμισης που χορηγήθηκαν στη Correos για την οργάνωση των εκλογών (σε ευρώ) Έτος Εκλογική εμβέλεια Αντιστάθμιση για τη διανομή εκλογικού υλικού 2004 Εθνική 27 182 926 2005 Περιφερειακή 3 670 281 2006 Περιφερειακή 4 528 376 2007 Εθνική/περιφερειακή 19 536 604 2008 Εθνική/περιφερειακή 19 609 632 2009 Εθνική/περιφερειακή 14 603 021 2010 Περιφερειακή 4 620 588 2011 Εθνική/περιφερειακή 40 092 858 2012 Περιφερειακή 14 268 978 ΣΥΝΟΛΟ 148 113 264

3. ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

(53) Η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας λόγω των σοβαρών αμφιβολιών της ως προς τη συμβατότητα διαφόρων μέτρων που χορηγήθηκαν υπέρ της Correos από το 2004 και μετά με την εσωτερική αγορά: α) αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ που χορηγήθηκαν στην Correos βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998, β) απαλλαγή από τον IBI και μερική απαλλαγή από τον IAE, γ) τρεις αυξήσεις κεφαλαίου που χορηγήθηκαν το 2004, το 2005 και το 2006 και δ) αντιστάθμιση που χορηγήθηκε στην Correos για τη διανομή εκλογικού υλικού.

(54) Η Επιτροπή διατύπωσε ειδικότερα αμφιβολίες ως προς τα εξής: α) το ύψος της αντιστάθμισης που έλαβε η Correos για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ κατά το διάστημα από το 2004 έως το 2010, το οποίο θεώρησε εκ πρώτης όψεως κρατική ενίσχυση, και το ενδεχόμενο υπεραντιστάθμισης της Correos, β) τη συμβατότητα ή τον χαρακτήρα υφιστάμενης ενίσχυσης της απαλλαγής από τον IBI και της μερικής απαλλαγής από τον IAE, τις οποίες θεώρησε αμφότερες εκ πρώτης όψεως κρατικές ενισχύσεις, γ) τη συμμόρφωση της εισφορών κεφαλαίου που χορηγήθηκαν το 2004, το 2005 και το 2006 προς την αρχή του ιδιώτη επενδυτή στην οικονομία της αγοράς (εφεξής «αρχή του ΙΕΟΑ»), δ) τη συμβατότητα ή τον χαρακτήρα υφιστάμενης ενίσχυσης της αντιστάθμισης που χορηγήθηκε στην Correos για τη διανομή εκλογικού υλικού, την οποία θεώρησε εκ πρώτης όψεως κρατική ενίσχυση.

4. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ

(55) Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από δύο ενδιαφερόμενους, και συγκεκριμένα από τη φερόμενη ως δικαιούχο των μέτρων ενίσχυσης Correos και από έναν τρίτο (εφεξής ο «ανώνυμος τρίτος»), ο οποίος ζήτησε να τηρηθεί το απόρρητο της ταυτότητάς του.

4.1. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ CORREOS

4.1.1. Η ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΚΥ ΔΕΝ ΣΥΝΙΣΤΑ ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΗ ΚΡΑΤΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

(56) Κατά την άποψη της Correos, η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ που χορηγήθηκε στην εταιρεία για την περίοδο 2004-2010 δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Ειδικότερα, η Correos εκτιμά ότι η αντιστάθμιση δεν συνιστά πλεονέκτημα διότι πληροί τα τέσσερα κριτήρια που καθορίζονται στην υπόθεση C-280/00 (εφεξής τα «κριτήρια Altmark») (8). Η Correos αμφισβητεί το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγει η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας ότι η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ δεν πληροί το τρίτο και το τέταρτο από τα κριτήρια Altmark.

(57) Όσον αφορά το τρίτο κριτήριο Altmark, η Correos υποστηρίζει ότι αυτό απαιτεί η αντιστάθμιση που λαμβάνεται για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας να μην υπερβαίνει το καθαρό κόστος, το οποίο ισούται με τη διαφορά μεταξύ εξόδων και εσόδων, συν ένα εύλογο κέρδος. Η Correos εκτιμά ότι το τρίτο κριτήριο Altmark είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την ανάλυση της συμβατότητας των υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής (εφεξής «πλαίσιο του 2012 για τις ΥΓΟΣ») (9). Ειδικότερα, η Correos υποστηρίζει ότι η αντιστάθμιση που έλαβε για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ συνάδει προς τη μεθοδολογία καθαρού αποφευχθέντος κόστους (εφεξής «ΚΑΚ»), η οποία προβλέπεται στο σημείο 27 του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ, και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να θεωρηθεί σύμφωνη προς το τρίτο κριτήριο Altmark.

(58) Η Correos επεξηγεί ότι η ισπανική μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε για τον καθορισμό της αντιστάθμισης της Correos βασίζεται στην έκθεση που ανέθεσε η Επιτροπή στην εταιρεία συμβούλων National Economic Research Associates (εφεξής «έκθεση NERA») (10). Κατά την Correos, η μεθοδολογία για τον υπολογισμό της αντιστάθμισης που περιέχεται στην έκθεση NERA αποτελεί έγκυρη εφαρμογή της μεθοδολογίας ΚΑΚ.

(59) Επιπλέον, η Correos εκτιμά ότι η εκπλήρωση του τρίτου κριτηρίου Altmark καλύπτεται από την αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης. Κατά την άποψη της Correos, η Επιτροπή δημιούργησε δικαιολογημένη εμπιστοσύνη με τη δημοσίευση της έκθεσης NERA, στην οποία η μεθοδολογία ΚΑΚ αναγνωρίζεται ως έγκυρη μέθοδος υπολογισμού της αντιστάθμισης για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ.

(60) Σύμφωνα με την Correos, για την εκπλήρωση του τρίτου κριτηρίου Altmark, δεν ασκεί επιρροή το γεγονός ότι η μεθοδολογία ΚΑΚ δεν εφαρμοζόταν πριν από την έναρξη ισχύος του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ.

(61) Η Correos εκτιμά επίσης ότι οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ που της χορηγήθηκαν πληρούν το τέταρτο κριτήριο Altmark. Απουσία διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων, το ύψος της ληφθείσας αντιστάθμισης θα ήταν κατάλληλο βάσει ανάλυσης του κόστους με το οποίο επιβαρύνεται μέση επιχείρηση με χρηστή διαχείριση δραστηριοποιούμενη στον ίδιο τομέα, λαμβανομένων υπόψη των εσόδων και ενός εύλογου κέρδους από την εκτέλεση της υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας.

(62) Κατά την Correos, η μελέτη της Frontier Economics που προσκόμισε η Ισπανία καταδεικνύει ότι το κόστος με το οποίο επιβαρύνθηκε η Correos είναι κατώτερο του κόστους με το οποίο επιβαρύνεται μέση επιχείρηση στον τομέα των ταχυδρομείων. Η Correos αμφισβητεί τις αμφιβολίες που διατύπωσε η Επιτροπή όσον αφορά τα συμπεράσματα που συνάγονται στην έκθεση της Frontier Economics: α) Πρώτον, στις αποφάσεις της περί κρατικών ενισχύσεων, η Επιτροπή δεν κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι φορείς ΥΠΚΥ στην Ελλάδα και στην Ιταλία δεν ήταν οικονομικά αποδοτικοί και, ως εκ τούτου, η συμπερίληψη των εν λόγω φορέων εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών στο δείγμα εταιρειών που εξέτασε η Frontier Economics για να καταδείξει την αποτελεσματικότητα σε σχέση με το κόστος της Correos δεν μπορεί να θεωρηθεί προβληματική. β) Δεύτερον, το γεγονός ότι η μελέτη της Frontier Economics εκπονήθηκε μεταγενέστερα δεν ασκεί επιρροή υπό το πρίσμα της σχετικής νομολογίας και της πρακτικής της Επιτροπής, οι οποίες έχουν κάνει δεκτή κατά το παρελθόν τη συνεκτίμηση μελετών που εκπονήθηκαν μετά τη λήψη μέτρου. γ) Τέλος, το επιχείρημα της Επιτροπής ότι η μεθοδολογία υπολογισμού του κόστους που χρησιμοποίησε η Ισπανία δεν λαμβάνει υπόψη την αποδοτικότητα αντικρούεται επίσης από το γεγονός ότι η μέθοδος υπολογισμού του καθαρού κόστους της ΥΠΚΥ βασίζεται στην έκθεση NERA που εξέδωσε η Επιτροπή. Επομένως, η μέθοδος θα πρέπει οπωσδήποτε να θεωρηθεί σύμφωνη προς το δίκαιο της ΕΕ.

(63) Η Correos επισημαίνει επίσης ότι σε περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση, αυτή θα πρέπει να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 2 της Συνθήκης.

(64) Η Correos επαναλαμβάνει ότι η μέθοδος υπολογισμού της αντιστάθμισης που χρησιμοποίησαν οι ισπανικές αρχές και περιέχεται στην έκθεση NERA συνιστά έγκυρη εφαρμογή της μεθοδολογίας ΚΑΚ και θα πρέπει να γίνει δεκτή από την Επιτροπή. Επιπλέον, η Correos εκτιμά ότι δεν έλαβε υπεραντιστάθμιση για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ κατά την περίοδο 2004-2010, δεδομένου ότι η αντιστάθμιση υπολογίστηκε σύμφωνα με τη μεθοδολογία ΚΑΚ χωρίς να συμπεριληφθεί κανένα εύλογο κέρδος.

(65) Σε περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο ενδέχεται να εμπεριέχει ασυμβίβαστη κρατική ενίσχυση, η Correos εμμένει στην άποψη ότι η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει υπόψη τα μερίσματα που καταβλήθηκαν στο κράτος κατά την περίοδο 2004-2010 για τη μείωση της αντιστάθμισης που χορηγήθηκε στην Correos.

4.1.2. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΑΛΛΑΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΟΡΟ ΑΚΙΝΗΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ (IBI) ΚΑΙ ΤΟΝ ΦΟΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ (IAE)

(66) Όσον αφορά τη φορολογική απαλλαγή από τον IBI, η Correos διευκρινίζει, καταρχάς, ότι τα μέτρα αυτά δεν θα πρέπει να εκτιμηθούν βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 ή του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, αλλά με άμεση παραπομπή στη νομοθεσία που διέπει κάθε φόρο.

(67) Επιπλέον, η Correos φρονεί ότι το μέτρο δεν συνιστά κρατική ενίσχυση επειδή δεν είναι καταλογιστέο στο κράτος. Η φορολογική απαλλαγή δεν προβλέπεται σε καμία νομική διάταξη. Η φορολογική απαλλαγή εφαρμόστηκε σε 94 από τις 13 000 εγκαταστάσεις της Correos από ελάχιστο αριθμό τοπικών φορολογικών αρχών και τοπικών δικαστηρίων. Στην απόφαση που εξέδωσε στις 7 Οκτωβρίου 2013, το ισπανικό Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το άρθρο 22 παράγραφος 2 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 δεν περιλαμβάνει τη φορολογική απαλλαγή από τον IBI.

(68) Επιπλέον, η Correos εκτιμά ότι η φορολογική απαλλαγή από τον IBI δεν μπορεί να ανακτηθεί διότι η απόφαση έχει ισχύ δεδικασμένου. Σύμφωνα με τη νομολογία των δικαιοδοτικών οργάνων της Ένωσης (11), εάν η τελεσίδικη δικαστική απόφαση έχει προσδιορίσει την ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης, πρέπει να γίνεται σεβαστή η αρχή του δεδικασμένου. Κατά την άποψη της Correos, η απόφαση του ισπανικού Ανωτάτου Δικαστηρίου εφαρμόζει το δίκαιο της Ένωσης και αναφέρεται στην ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης. Επομένως, στη συγκεκριμένη περίπτωση θα πρέπει να γίνει σεβαστή η αρχή του δεδικασμένου και να μην επιτραπεί η σχετική ανάκτηση.

(69) Επιπλέον, η Correos φρονεί ότι η αρχή του δεδικασμένου θα πρέπει να θεωρηθεί γενική αρχή του δικαίου της Ένωσης και ότι η αρχή αυτή θα πρέπει να γίνεται σεβαστή σε περίπτωση αδυναμίας ανάκτησης λόγω της ύπαρξης τελεσίδικης απόφασης, όταν έχει ήδη διαπιστωθεί η ύπαρξη ενίσχυσης.

(70) Όσον αφορά τη φορολογική απαλλαγή από τον IAE, η Correos υποστηρίζει ότι η μερική φορολογική απαλλαγή από τον φόρο αυτό δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Ειδικότερα, η Correos ισχυρίζεται ότι η μερική φορολογική απαλλαγή δεν είναι επιλεκτική διότι αιτιολογείται από τη λογική του φορολογικού συστήματος του IAE. Κατά την άποψη της Correos, η φύση ή η εγγενής λογική του IAE συνίσταται στη φορολόγηση οικονομικών δραστηριοτήτων με στόχο την παρέμβαση στην παραγωγή ή στη διανομή αγαθών και υπηρεσιών. Η Correos ασκεί οικονομικές δραστηριότητες οι οποίες συνίστανται στην παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών, αλλά παρέχει επίσης δημόσιες υπηρεσίες, όπως η εκτέλεση της ΥΠΚΥ, οι οποίες δεν έχουν τον ίδιο οικονομικό σκοπό. Επομένως, αυτή είναι και η αιτιολόγηση της μερικής φορολογικής απαλλαγής από τον IAE.

(71) Επιπλέον, η Correos θεωρεί ότι η μερική φορολογική απαλλαγή από τον IAE συνιστά υφιστάμενη ενίσχυση. Η φορολογική απαλλαγή από τον IAE θεσπίστηκε πριν από την προσχώρηση της Ισπανίας στην ΕΟΚ. Το λεγόμενο τέλος επιτηδεύματος, το οποίο ήταν ένα είδος φόρου επί εμπορικών και βιομηχανικών δραστηριοτήτων και κερδών, θεσπίστηκε με το διάταγμα 3313/1966 της 29ης Δεκεμβρίου 1966. Ο νόμος 39/1988 της 28ης Δεκεμβρίου 1988 αντικατέστησε με τον IAE τον φόρο επί εμπορικών και βιομηχανικών δραστηριοτήτων και κερδών ως προς το τέλος επιτηδευματία. Σύμφωνα με την Correos, δεν επήλθαν ουσιαστικές τροποποιήσεις στη γενεσιουργό αιτία του φόρου από το 1966.

4.1.3. ΕΙΣΦΟΡΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΤΟ 2004, ΤΟ 2005 ΚΑΙ ΤΟ 2006

(72) Η Correos ισχυρίζεται ότι οι εισφορές κεφαλαίου που πραγματοποιήθηκαν το 2004, το 2005 και το 2006 είναι σύμφωνες προς την αρχή του ΙΕΟΑ και δεν παρέχουν πλεονέκτημα στην Correos.

(73) Κατά την Correos, από την ανάλυση των επενδύσεων που υλοποιήθηκαν χάρη στις εισφορές κεφαλαίου κατά το διάστημα 2004-2006 καταδεικνύεται ότι το ισπανικό κράτος πραγματοποίησε τις εισφορές κεφαλαίου υπό την ιδιότητά του ως μετόχου και ότι οι επενδύσεις αυτές θα μπορούσαν να είχαν υλοποιηθεί από οποιονδήποτε ιδιώτη επενδυτή.

(74) Η Correos προβάλλει το επιχείρημα ότι οι εισφορές κεφαλαίου ανταποκρίνονται στην ανάγκη της Correos να πραγματοποιήσει επενδύσεις ύψους άνω του μέσου επιπέδου επενδύσεων της εταιρείας. Ο στόχος των εισφορών κεφαλαίου αναφέρεται στην έκθεση σχετικά με την ακρόαση της Correos από την ισπανική Βουλή («Congreso de los Diputados») στις 4 Οκτωβρίου 2005. Στην έκθεση, οι εισφορές κεφαλαίου συνδέονται με την ανάγκη υλοποίησης νέων επενδύσεων στην εταιρεία. Σκοπός των εισφορών κεφαλαίου ήταν η διεξαγωγή διαδικασίας εκσυγχρονισμού στην Correos για την αύξηση της αποδοτικότητας και της ποιότητας των υπηρεσιών που παρέχει η εταιρεία.

(75) Η Correos υποστηρίζει ότι η αποδοτικότητα των επενδύσεων καταδεικνύει ότι κάθε ιδιώτης επενδυτής θα είχε προβεί σε παρόμοιες επενδύσεις, δεδομένου ότι ο εσωτερικός συντελεστής απόδοσης των εισφορών κεφαλαίου υπερέβαινε το κόστος κεφαλαίου της Correos.

(76) Επιπλέον, η Correos ισχυρίζεται ότι η συμμόρφωση προς την αρχή του ΙΕΟΑ δεν προϋποθέτει κατ' ανάγκη ακριβή εκ των προτέρων εκτίμηση της αποδοτικότητας όταν αφορά τον μέτοχο φορέα παροχής ΥΓΟΣ, όπως η ΥΠΚΥ. κατά την εξέταση της σκοπιμότητας πραγματοποίησης ή μη της επένδυσης, ο εν λόγος μέτοχος θα έπρεπε να λάβει οπωσδήποτε υπόψη την υποχρέωση της εταιρείας να παράσχει την ΥΓΟΣ.

(77) Υπό αυτές τις συνθήκες, αρκεί να καταδειχθεί, βάσει αντικειμενικών και επαληθεύσιμων αποδεικτικών στοιχείων, ότι ένας ιδιώτης επενδυτής, με την ίδια υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, θα είχε ενεργήσει με τον ίδιο τρόπο.

(78) Κατά την Correos, αυτό είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε το Δικαστήριο στις υποθέσεις Chronopost I (12) και Chronopost II (13), στις οποίες δέχθηκε ότι ο εσωτερικός συντελεστής απόδοσης που υπολογίστηκε εκ των υστέρων συνιστά κατάλληλο μέσο για τη διαπίστωση της τήρησης της αρχής του ΙΕΟΑ στο πλαίσιο της εισφοράς κεφαλαίου.

4.1.4. ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΝΟΜΗ ΕΚΛΟΓΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ

(79) Η Correos ισχυρίζεται ότι η διανομή εκλογικού υλικού πολιτικών υποψηφίων στο πλαίσιο της οργάνωσης εκλογών θα πρέπει να θεωρείται μέρος των προνομίων του κράτους.

(80) Ειδικότερα, η Correos υποστηρίζει ότι η διανομή εκλογικού υλικού συνιστά βασική λειτουργία του κράτους διότι αποτελεί μέρος του γενικού εκλογικού συστήματος και σχετίζεται με τον συνταγματικό ρόλο των πολιτικών κομμάτων, αλλά και επειδή, κατά την εκτέλεση της δραστηριότητας αυτής, το προσωπικό της Correos ενεργεί ως δημόσιος λειτουργός.

(81) Επομένως, σύμφωνα με την άποψη της Correos, λόγω του σκοπού, της φύσης και της κανονιστικής της ρύθμισης, η διανομή εκλογικού υλικού από πολιτικά κόμματα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την άσκηση της δημόσιας εξουσίας του κράτους. Κατά συνέπεια, δεν συνιστά οικονομική δραστηριότητα και η Correos δεν θα πρέπει να θεωρηθεί επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

(82) Ακόμη και αν η Επιτροπή κρίνει ότι η διανομή εκλογικού υλικού πολιτικών υποψηφίων συνιστά οικονομική δραστηριότητα, η Correos εκτιμά ότι δεν συνιστά επιλεκτικό πλεονέκτημα το οποίο της χορηγήθηκε. Το κράτος αναθέτει τη δραστηριότητα αυτή στην Correos επειδή είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών ο οποίος είναι ικανός να παράσχει υπηρεσία με τα απαιτούμενα χαρακτηριστικά και την ποιότητα της συγκεκριμένης υπηρεσίας. Ως εκ τούτου, όσον αφορά τη διανομή εκλογικού υλικού πολιτικών υποψηφίων, η Correos δεν τελεί σε νομική και πραγματική κατάσταση συγκρίσιμη με οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση στον τομέα των ταχυδρομείων.

(83) Ακόμη και η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση, η Correos ισχυρίζεται ότι το μέτρο θα πρέπει να θεωρηθεί υφιστάμενη ενίσχυση. Η ύπαρξη μειωμένου τέλους για την αποστολή εκλογικού υλικού από πολιτικούς υποψηφίους προβλέπεται από το 1977, χρονολογία διεξαγωγής των εκλογών της 15ης Ιουνίου 1977. Οι εκλογές της 15ης Ιουνίου 1977 οργανώθηκαν βάσει του βασιλικού διατάγματος 20/1977 της 18ης Μαρτίου 1977, με το οποίο θεσπίστηκε για πρώτη φορά ειδικό τέλος για τη διανομή εκλογικού υλικού.

(84) Η Correos διευκρινίζει ότι το ακριβές ύψος του μειωμένου τέλους (1 πεσέτα, η οποία ισοδυναμεί με 0,006 EUR) ρυθμίστηκε περαιτέρω με υπουργική απόφαση του 1977. Κατά την Correos, αυτό το μειωμένο τέλος ισχύει από τότε. Στην απόφαση που εξέδωσε στις 2 Οκτωβρίου 2006 (14), το ισπανικό Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το ισχύον μειωμένο τέλος για τη διανομή εκλογικού υλικού που σχετίζεται με πολιτικούς υποψηφίους είναι 1 πεσέτα (0,006 EUR).

(85) Το βασιλικό διάταγμα 20/1977 αντικαταστάθηκε αργότερα με τον οργανικό νόμο 5/1985, της 19ης Ιουνίου 1985, περί του γενικού εκλογικού συστήματος («LOREG»), ο οποίος περιείχε την ίδια διατύπωση όσον αφορά τα μειωμένα τέλη για τη διανομή εκλογικού υλικού που αφορά πολιτικούς υποψηφίους.

(86) Σε περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση, η Correos εκτιμά επίσης ότι θα πρέπει να κηρυχθεί συμβατό με την εσωτερική αγορά.

(87) Πρώτον, το επίμαχο μέτρο συνιστά πραγματική υπηρεσία οικονομικού συμφέροντος. Αμφότερα το άρθρο 22 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 όσο και το άρθρο 22 παράγραφος 5 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 αναγνωρίζουν ότι ενδέχεται να ανατεθούν στον φορέα ΥΠΚΥ υποχρεώσεις σχετικές με τη διανομή εκλογικού υλικού με στόχο τη διαφύλαξη της ορθής διεξαγωγής εκλογικών διαδικασιών. Επιπλέον, το άρθρο 22 παράγραφος 5 του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010 αναγνωρίζει ότι η ανάθεση αυτή θα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο αντιστάθμισης.

(88) Η Correos θεωρεί ότι το μέτρο είναι συμβατό δυνάμει της απόφασης του 2012 για τις ΥΓΟΣ (15). Η Correos διευκρινίζει ότι η απόφαση του 2012 για τις ΥΓΟΣ έχει εφαρμογή, δεδομένου ότι η μέση ετήσια αντιστάθμιση που χορηγήθηκε στην Correos δεν υπερβαίνει τα 15 εκατ. EUR.

4.2. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΑΝΩΝΥΜΟΥ ΤΡΙΤΟΥ

(89) Ο ανώνυμος τρίτος συμφωνεί με τα προκαταρκτικά συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας όσον αφορά τα ακόλουθα μέτρα: α) Αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν στην Correos για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ. β) Φορολογικές απαλλαγές από τον φόρο ακίνητης περιουσίας (IBI) και τον φόρο οικονομικών δραστηριοτήτων (IAE). γ) Αυξήσεις κεφαλαίου που χορηγήθηκαν στην Correos το 2004, το 2005 και το 2006. δ) Αντιστάθμιση που χορηγήθηκε στην Correos για τη διανομή εκλογικού υλικού.

(90) Ο ανώνυμος συμμερίζεται επίσης ρητά την άποψη ότι η τρέχουσα έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στα μέτρα που απαριθμούνται στην αιτιολογική σκέψη 89.

(91) Ωστόσο, εφιστά την προσοχή της Επιτροπής σε διάφορα μέτρα που δεν εξετάστηκαν από την Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016 και θα πρέπει, κατά την άποψή του, να αποτελέσουν επίσης αντικείμενο εκτίμησης.

(92) Σύμφωνα με τον ανώνυμο τρίτο (16): — κατά το διάστημα από το 1998 έως το 2003, η Correos φέρεται να έλαβε κρατική ενίσχυση ύψους τουλάχιστον 794 εκατ. EUR· — η Correos φέρεται να απέκτησε δωρεάν ταχυδρομικό δίκτυο 9 054 σημείων εξυπηρέτησης πελατών ως αποτέλεσμα της εκτέλεσης της ΥΠΚΥ, και τούτο παρέχει στην Correos συγκριτικό πλεονέκτημα για την παράδοση δεμάτων μέγιστου βάρους 20 κιλών (17)· — η Correos φέρεται να επωφελήθηκε ορισμένων άυλων ή αποκλειστικών δικαιωμάτων, όπως οι συμβάσεις που υπογράφηκαν μεταξύ της Correos και της δημόσιας διοίκησης, το δικαίωμα πιστοποίησης ταχυδρομικών επικοινωνιών, το δικαίωμα χρήσης του όρου «Ισπανία», τη χρηματοδοτική μίσθωση δημόσιου τομέα, καθώς και τελωνειακά προνόμια· — η Correos φέρεται να επωφελήθηκε από αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν από το κράτος για τη χρηματοδότηση των διαφημιστικών και επικοινωνιακών εκστρατειών της· — το γεγονός ότι οι ισπανικές αρχές έχουν παρουσία στα διοικητικά όργανα της Correos συνεπάγεται ορισμένα πλεονεκτήματα και προνόμια για την Correos. Ένα από τα πλεονεκτήματα αυτά είναι ότι η Correos δεν έχει κληθεί μέχρι στιγμής να εφαρμόζει εκ του νόμου την ορθή μεθοδολογία αντιστάθμισης. Η Correos φέρεται να έλαβε αντιστάθμιση ύψους περίπου 1,3 δισεκατ. EUR για την περίοδο 2011-2016, εφαρμόζοντας τη μεθοδολογία αντιστάθμισης που αμφισβήτησε η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας (18)· — η Correos φέρεται να μην εφαρμόζει συντελεστές ΦΠΑ σε ορισμένες ταχυδρομικές υπηρεσίες που υπόκεινται σε συμφωνίες οι οποίες αποτέλεσαν αντικείμενο επιμέρους διαπραγματεύσεων, στοιχείο που εμπεριέχει ασυμβίβαστη κρατική ενίσχυση· — η Correos φέρεται να πραγματοποίησε αυξήσεις κεφαλαίου στην Correos Express, θυγατρική του Ομίλου Correos, για την κάλυψη ζημιών ύψους περίπου 233 εκατ. EUR, οι οποίες συνιστούν κρατικές ενισχύσεις προς την Correos Express· — η Correos εφαρμόζει πολιτική εξοντωτικής τιμολόγησης ως αποτέλεσμα των μέτρων κρατικής ενίσχυσης που λαμβάνει.

5. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ

5.1. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΤΟΥ 2016

5.1.1. Η ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΚΥ ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΑ ΤΟΥ 1998

(93) Η Ισπανία θεωρεί ότι το μέτρο δεν συνιστά κρατική ενίσχυση δυνάμει του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Ειδικότερα, οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν ότι το μέτρο δεν παρέχει οικονομικό πλεονέκτημα στην Correos διότι η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ πληροί τα κριτήρια που καθορίζονται στην απόφαση Altmark (19). Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν επίσης ότι το επίμαχο μέτρο δεν κοινοποιήθηκε επειδή θεωρήθηκε ότι πληρούσε τα κριτήρια της απόφασης Altmark.

(94) Οι ισπανικές αρχές ισχυρίζονται ότι το μέτρο πληροί το τρίτο κριτήριο Altmark, σύμφωνα με το οποίο η αντιστάθμιση ΥΠΚΥ δεν πρέπει να υπερβαίνει το καθαρό κόστος (δηλαδή τα έξοδα μείον τα σχετικά έσοδα, συν ένα εύλογο κέρδος) της υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η Ισπανία ισχυρίζεται ότι εφάρμοσε έγκυρη μεθοδολογία αντιστάθμισης, η οποία ανταποκρίνεται στη μεθοδολογία καθαρού αποφευχθέντος κόστους που επιτάσσει η οδηγία 2008/6/ΕΚ. Οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν ότι η μεθοδολογία που εφάρμοσαν προκύπτει από την έκθεση NERA, την οποία ανέθεσε η Επιτροπή στην εταιρεία συμβούλων National Economic Research Associates. Κατά την άποψη της Ισπανίας, η μεθοδολογία για τον υπολογισμό της αντιστάθμισης που περιέχεται στην έκθεση NERA αποτελεί έγκυρη εφαρμογή της μεθοδολογίας ΚΑΚ. Η Επιτροπή εσφαλμένως θεώρησε ότι η υπεραντιστάθμιση, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο της απόφασης Altmark, μπορεί να υπολογιστεί μόνο με τη χρήση της μεθόδου λογιστικού καταλογισμού των στοιχείων κόστους, με αποτέλεσμα να οδηγηθεί στο συμπέρασμα ότι, κατά την περίοδο 2004-2010, η Correos υπερέβη το μέτρο που μπορεί να θεωρηθεί αναγκαίο για την κάλυψη του συνόλου ή μέρους του κόστους με το οποίο επιβαρύνθηκε κατά την εκτέλεση της ΥΠΚΥ.

(95) Οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν επίσης ότι το μέτρο πληροί το τέταρτο κριτήριο Altmark. Σύμφωνα με αυτό, απουσία διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων, το ύψος της ληφθείσας αντιστάθμισης πρέπει να είναι κατάλληλο βάσει της ανάλυσης του κόστους με το οποίο επιβαρύνεται μέση επιχείρηση με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη, δραστηριοποιούμενη στον ίδιο τομέα, λαμβανομένων υπόψη των εσόδων και ενός εύλογου κέρδους από την εκτέλεση της υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Κατά τις ισπανικές αρχές, σύγκριση μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο με επιχειρήσεις του ίδιου τομέα, εν προκειμένω, του τομέα των ταχυδρομείων. Η Ισπανία αντικρούει τις αμφιβολίες που διατύπωσε η Επιτροπή όσον αφορά τα συμπεράσματα της έκθεσης της Frontier Economics, στην οποία προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι το μέτρο πληροί το τέταρτο κριτήριο Altmark. Κατά την άποψη της Ισπανίας, η Επιτροπή δεν απέδειξε σε καμία απόφασή της ότι οι φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών στην Ελλάδα και στην Ιταλία δεν ήταν αποδοτικοί. Επιπλέον, η Ισπανία θεωρεί ότι το γεγονός ότι η μελέτη εκπονήθηκε εκ των υστέρων δεν ασκεί επιρροή όσον αφορά την εκπλήρωση του τέταρτου κριτηρίου Altmark. Σε προηγούμενες αποφάσεις της, η Επιτροπή έκρινε ότι μια εκ των υστέρων μελέτη δεν συνιστά εμπόδιο στην αποδοχή του τέταρτου κριτηρίου Altmark. Ειδικότερα, η Ισπανία παραπέμπει στην απόφαση της Επιτροπής της 21ης Οκτωβρίου 2008 σχετικά με την Poste Italiane (20). Επιπλέον, κατά την άποψη της Ισπανίας, η πάγια νομολογία επιβεβαιώνει την αποδοχή εκθέσεων που καταρτίστηκαν εκ των υστέρων. Ειδικότερα, η Ισπανία παραπέμπει στην απόφαση Chronopost-La Poste (21), στην οποία το Γενικό Δικαστήριο έκανε δεκτή έκθεση που καταρτίστηκε εκ των υστέρων.

(96) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι, σε περίπτωση που το μέτρο χαρακτηριστεί κρατική ενίσχυση, αυτή θα πρέπει να κηρυχθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 2 της Συνθήκης. Ειδικότερα, η Ισπανία εκτιμά ότι το μέτρο πληροί τα κριτήρια συμβατότητας που καθορίζονται στο πλαίσιο του 2012 για τις ΥΓΟΣ.

(97) Οι ισπανικές αρχές αντικρούουν τις αμφιβολίες που διατύπωσε η Επιτροπή σχετικά με την πληρότητα της πράξης ανάθεσης στην οποία προσδιορίζονται οι υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας και οι μέθοδοι υπολογισμού της αντιστάθμισης. Σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, η πράξη ανάθεσης μπορεί να συνίσταται σε μία ή περισσότερες δεσμευτικές νομικές πράξεις. Τα κράτη μέλη μπορούν να επιλέγουν ελεύθερα τη συγκεκριμένη μορφή της πράξης ανάθεσης. Επιπλέον, δεν είναι αναγκαίο να περιέχει ειδική μνεία στον όρο «πράξη ανάθεσης». Συγκεκριμένα, οι ισπανικές αρχές φρονούν ότι το μέτρο συνάδει με την απαίτηση του σημείου 16 στοιχείο ε) του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ, σύμφωνα με το οποίο η πράξη ανάθεσης θα πρέπει να περιέχει τις ρυθμίσεις για την αποφυγή και την ανάκτηση ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. Αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός ότι η υπερβολική αντιστάθμιση που χορηγήθηκε το 2005 ανακτήθηκε κατόπιν σε μεταγενέστερα έτη.

(98) Όσον αφορά το ενδεχόμενο χρησιμοποίησης της μεθοδολογίας καθαρού αποφευχθέντος κόστους για τον υπολογισμό της αντιστάθμισης, οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν ότι το σημείο 69 του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ δεν προβλέπει καμία υποχρέωση εφαρμογής της μεθοδολογίας καθαρού αποφευχθέντος κόστους· δεν απαγορεύει στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη μεθοδολογία. Επιπλέον, στο σημείο 184 του οδηγού για την εφαρμογή των κανόνων της Ένωσης σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις, τις δημόσιες συμβάσεις και την εσωτερική αγορά στις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος, και ιδίως στις κοινωνικές υπηρεσίες κοινής ωφέλειας (22) διευκρινίζεται ότι στόχος της μη εφαρμογής της μεθοδολογίας ΚΑΚ που προβλέπεται στο σημείο 69 του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ είναι να μην επιβληθεί επιπλέον επιβάρυνση στα κράτη μέλη για τα μέτρα εκείνα τα οποία υπήρχαν πριν από την υποχρέωση χρησιμοποιήσεως της μεθοδολογίας ΚΑΚ. Κατά συνέπεια, οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι η μεθοδολογία ΚΑΚ, όπως εφαρμόστηκε από την Ισπανία, είναι έγκυρη και μπορεί να χρησιμοποιηθεί νομίμως για τον υπολογισμό της αντιστάθμισης που χορηγήθηκε πριν από το 2012.

(99) Όπως επεξηγείται στην αιτιολογική σκέψη 94, οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι η ισπανική μεθοδολογία υπολογισμού της αντιστάθμισης για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ, η οποία βασίστηκε στην έκθεση NERA, ισοδυναμεί με τη μεθοδολογία καθαρού αποφευχθέντος κόστους. Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι, ως προς το σημείο αυτό, δεν ασκεί επιρροή το γεγονός ότι η ισπανική μεθοδολογία δεν περιέχει κίνητρα αποδοτικότητας και άυλα οφέλη, δεδομένου ότι τα δύο αυτά κριτήρια δεν υπήρχαν κατά τον χρόνο εφαρμογής της μεθοδολογίας από την Ισπανία. Τα εν λόγω κριτήρια θεσπίστηκαν αργότερα, με την οδηγία 2008/6/ΕΚ και το πλαίσιο του 2012 για τις ΥΓΟΣ.

(100) Οι ισπανικές αρχές αμφισβητούν τη μεθοδολογία και τα κριτήρια που εφάρμοσε η Επιτροπή όσον αφορά το εύλογο κέρδος στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016. Οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν ότι δεν πρέπει να υπάρχει εύλογο κέρδος αναφοράς εφαρμοστέο σε όλους τους φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών, αλλά αυτό θα πρέπει να εκτιμάται βάσει κατά περίπτωση εξέτασης. Το εύλογο κέρδος αναφοράς που εφάρμοσε η Επιτροπή στην απόφαση της 25ης Ιανουαρίου 2012 σχετικά με την bpost (23) δεν θα πρέπει να οριστεί ως σημείο αναφοράς για άλλους φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών. Πρώτον, η υπόθεση bpost παρουσιάζει σημαντικές διαφορές από την κατάσταση της Correos, δεδομένου ότι η υπόθεση bpost δεν αφορούσε την εκτέλεση της ΥΠΚΥ, αλλά άλλες ΥΓΟΣ. Δεύτερον, η Επιτροπή δεν εφάρμοσε με συνέπεια το εύλογο κέρδος αναφοράς που καθορίζεται στην απόφαση bpost, διότι έκανε δεκτές υψηλότερες τιμές αναφοράς σε άλλες αποφάσεις της (24).

5.1.2. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΟΡΟ ΑΚΙΝΗΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ (IBI) ΚΑΙ ΤΟΝ ΦΟΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ (IAE)

(101) Όσον αφορά τη φορολογική απαλλαγή από τον IBI, οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι ο νόμος για τα ταχυδρομεία του 1998 και ο νόμος για τα ταχυδρομεία του 2010 δεν απαλλάσσουν την Correos από τον IBI. Ωστόσο, κατά την ερμηνεία των διατάξεων του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 και του νόμου για τα ταχυδρομεία του 2010, ορισμένα ισπανικά δικαστήρια έκριναν ότι η φορολογική απαλλαγή από τον IBI έχει εφαρμογή στην περίπτωση της Correos. Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι η φορολογική απαλλαγή εφαρμόστηκε σε ελάχιστες μόνο περιπτώσεις. Για την ακρίβεια, εφαρμόστηκε πράγματι σε 94 από τις 13 000 εγκαταστάσεις της Correos.

(102) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι οι φορολογικές απαλλαγές δεν μπορούν να καταλογιστούν στο κράτος επειδή απορρέουν από τα ισπανικά δικαστήρια τα οποία αποφάνθηκαν υπέρ της επιστροφής στην Correos ποσών IBI που είχε καταβάλει η εταιρεία σε προγενέστερο χρόνο.

(103) Όσον αφορά τη φορολογική απαλλαγή από τον IAE, οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι θα πρέπει να θεωρηθεί υφιστάμενη ενίσχυση. Η φορολογική απαλλαγή από τον IAE είχε θεσπιστεί πριν από την προσχώρηση της Ισπανίας στην ΕΟΚ. Σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, η φορολογική απαλλαγή από τον IAE χρονολογείται από το 1966, έτος κατά το οποίο θεσπίστηκε ο φόρος επί εμπορικών και βιομηχανικών δραστηριοτήτων και κερδών με το διάταγμα 3313/1966 της 29ης Δεκεμβρίου 1966. Ο νόμος 39/1988 της 28ης Δεκεμβρίου 1988 αντικατέστησε με τον φόρο οικονομικών δραστηριοτήτων (IAE) τον φόρο επί εμπορικών και βιομηχανικών δραστηριοτήτων και κερδών ως προς το τέλος επιτηδεύματος. Κατά την άποψη της Ισπανίας, ο εν λόγω φόρος δεν υπέστη ουσιαστικές τροποποιήσεις από το 1966, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι η Correos απολάμβανε, λόγω της φύσης της, πλήρη απαλλαγή υπό την ιδιότητά της ως διοικητικού φορέα.

5.1.3. ΕΙΣΦΟΡΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΤΟ 2004, ΤΟ 2005 ΚΑΙ ΤΟ 2006

(104) Οι ισπανικές αρχές φρονούν ότι οι εισφορές κεφαλαίου που πραγματοποιήθηκαν το 2004, το 2005 και το 2006 δεν εμπεριέχουν κρατική ενίσχυση διότι είναι σύμφωνες προς την αρχή του ΙΕΟΑ.

(105) Υπογραμμίζουν ότι οι εισφορές κεφαλαίου πραγματοποιήθηκαν μετά τη διενέργεια οικονομικών αξιολογήσεων, ανάλογων εκείνων που θα είχε διενεργήσει κάθε ιδιώτης επενδυτής. Οι εισφορές κεφαλαίου προβλέπονταν σε πολυετή σχέδια δράσης εγκεκριμένα από το κράτος, το οποίο ενεργούσε ως μέτοχος, και περιλαμβάνονταν στους γενικούς κρατικούς προϋπολογισμούς, οι οποίοι αντικατόπτριζαν, με τη σειρά τους, τα στρατηγικά σχέδια της εταιρείας που καταρτίστηκαν με σκοπό την επέκταση της επιχειρηματικής της δραστηριότητας σε τομείς με καλύτερες προοπτικές και τη βελτίωση της αποδοτικότητάς της, στο πλαίσιο της έντονης επιβράδυνσης της αγοράς ταχυδρομικών υπηρεσιών.

(106) Ειδικότερα, τα στρατηγικά σχέδια για την περίοδο 2001-2006 έθεσαν σε εφαρμογή δράσεις για την ολοκλήρωση της διαδικασίας εκσυγχρονισμού της επιχείρησης, επιδιώκοντας τους ακόλουθους στόχους: α) διασφάλιση της μελλοντικής βιωσιμότητας της δραστηριότητας των ταχυδρομείων βελτιώνοντας την αποδοτικότητα, με την προώθηση των επιχειρηματικών τομέων με την υψηλότερη προστιθέμενη αξία· β) ενίσχυση των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων με τις καλύτερες προοπτικές μεσοπρόθεσμης ανάπτυξης· γ) προώθηση της τεχνολογικής ανάπτυξης όσον αφορά τη διαχείριση βάσεων δεδομένων, το «mailroom» κ.λπ.· δ) εκσυγχρονισμός του μοντέλου διαχείρισης και οργάνωσης της Correos και προσαρμογή του στο πλαίσιο της αγοράς.

(107) Κατά τις ισπανικές αρχές, η επίτευξη των στόχων αυτών απαιτούσε την εξασφάλιση πρόσθετων πόρων από την εταιρεία προκειμένου να είναι σε θέση να υλοποιήσει τις αναγκαίες επενδύσεις. Αφού ανέλυσε τη στρατηγική της επιχείρησης, ο μέτοχος αποφάσισε να χορηγήσει τρεις αυξήσεις κεφαλαίου συνολικού ύψους 48,08 εκατ. EUR, ήτοι 16,027 εκατ. EUR έκαστη, κατά τα οικονομικά έτη 2004, 2005 και 2006. Αυτή η αύξηση κεφαλαίου θεωρήθηκε καθοριστικό στοιχείο για την επίτευξη των δεικτών αποδοτικότητας που προβλέπονταν στα σχέδια δράσης της εταιρείας και αντικατοπτρίζονταν στις αξιολογήσεις που διενήργησε ο μοναδικός μέτοχος. Στην πραγματικότητα, οι αυξήσεις κεφαλαίου υπαγορεύτηκαν από την ανάγκη υλοποίησης επενδύσεων «επαυξητικών» ή πρόσθετων εκείνων που πραγματοποιούσε συνήθως η εταιρεία.

(108) Οι ισπανικές αρχές ισχυρίζονται περαιτέρω ότι η αξιολόγηση ενσωματώθηκε σε πλαίσιο επιχειρηματικών προοπτικών και αποτελεσμάτων που αφορούσε την αύξηση κεφαλαίου, το οποίο καταρτίστηκε με ορίζοντα πενταετίας, η οποία αποτελούσε εύλογο χρονικό διάστημα για την αξιολόγηση του ικανοποιητικού ή μη χαρακτήρα των αποφάσεων επιχειρηματικών επενδύσεων. Οι προβλέψεις αυτές αντικατοπτρίζονταν στα πολυετή σχέδια δράσης (ΠΣΔ), τα οποία ενσωματώθηκαν με τη σειρά τους στους γενικούς κρατικούς προϋπολογισμούς. Το ΠΣΔ που εγκρίθηκε κατά το οικονομικό έτος 2004 προέβλεπε αύξηση 3,6 % του ετήσιου κύκλου εργασιών και βελτίωση των καθαρών κερδών, με μέσα κέρδη της τάξης περίπου του 5 % ετησίως, σε σύγκριση πάντα με ένα στατικό σενάριο μηδενικής αύξησης κεφαλαίου. Τα αποτελέσματα αυτά προέκυψαν βάσει ίσου αριθμού εκταμιεύσεων κεφαλαίου το 2004, το 2005 και το 2006, καθιστώντας έτσι εφικτή την υλοποίηση των αξόνων δράσης που προβλέπονταν στα στρατηγικά σχέδια όσον αφορά τις επενδύσεις.

(109) Οι προβλέψεις που περιλαμβάνονταν στο ΠΣΔ και ενσωματώθηκαν στον γενικό κρατικό προϋπολογισμό ήταν απολύτως συγκρίσιμες προς τις προβλέψεις που θα είχε πραγματοποιήσει ιδιώτης επενδυτής στην οικονομία της αγοράς. Αποτελούν τη βάση στην οποία στηρίχθηκε το Δημόσιο, υπό την ιδιότητά του ως μετόχου, όταν αποφάσισε να πραγματοποιήσει τρεις αυξήσεις του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας, συνολικού ύψους 48 081 000 EUR.

(110) Οι προβλέψεις αυτές, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν εκ των προτέρων, παρουσιάζονται στον πίνακα 3. Πίνακας 3 ΠΣΔ 2004 2005 2006 2007 2008 Καθαρός κύκλος εργασιών (σε χιλιάδες ευρώ) 1 897 475 1 975 031 2 047 873 2 115 371 Αύξηση κύκλου εργασιών 3,4 % 4 % 3,6 % 3,2 % Καθαρά αποτελέσματα χρήσης (σε χιλιάδες ευρώ) 78 092 97 214 106 038 113 403 Πρόβλεψη καθαρού κέρδους 4,1 % 4,9 % 5,1 % 5,3 %

(111) Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι τα ΠΣΔ συνιστούν αξιόπιστες εκ των προτέρων αναλύσεις οικονομικών και χρηματοοικονομικών προβλέψεων. Οι προβλέψεις που περιέχουν παρουσιάζουν επίπεδα απόδοσης ισοδύναμα με εκείνα που θα απαιτούσε ένας ιδιώτης επενδυτής, με αποτέλεσμα να δικαιολογείται πλήρως η απόφαση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ώστε η εταιρεία να είναι σε θέση να πραγματοποιήσει τις αναγκαίες επενδύσεις για την επίτευξη των προβλεπόμενων κερδών. Σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, τα εν λόγω περιθώρια απόδοσης θα είχαν οδηγήσει οποιονδήποτε ιδιώτη επενδυτή στη λήψη παρόμοιας απόφασης.

(112) Η Ισπανία αναφέρει ότι έλαβε την απόφαση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου και εκταμίευσης 16 027 εκατ. EUR στις 13 Δεκεμβρίου 2004, βάσει του ΠΣΔ για το οικονομικό έτος 2004 με τις θετικές χρηματοοικονομικές προβλέψεις που απεικονίζονται στον πίνακα 1. Ομοίως, ο μέτοχος έλαβε τις αποφάσεις σχετικά με τις διαδοχικές αυξήσεις κεφαλαίου στις 5 Δεκεμβρίου 2005 και στις 29 Δεκεμβρίου 2006 αντίστοιχα, επίσης βάσει των αντίστοιχων ΠΣΔ. Η Ισπανία αναφέρει επίσης ότι η πραγματική εξέλιξη των παραμέτρων που χρησιμοποιήθηκαν στα ΠΣΔ βελτιώθηκε σαφώς σε σχέση με τις χρηματοοικονομικές προβλέψεις, όπως εμφαίνεται στον πίνακα 4. Πίνακας 4 Πραγματικά αποτελέσματα 2005 2006 2007 2008 Καθαρός κύκλος εργασιών (σε χιλιάδες ευρώ) 1 940 000 2 014 400 2 106 600 2 141 000 Καθαρά αποτελέσματα χρήσης 9,1 % 7 % 4,9 % 3,6 % Καθαρό Κέρδος 4,3 % 9,1 % 7 % 4,9 %

(113) Συμπληρωματικά προς τα ανωτέρω, οι ισπανικές αρχές παρείχαν επίσης εφαρμογή του κριτηρίου του ιδιώτη επενδύτη, η οποί διενεργήθηκε εκ των υστέρων από την Ernst & Young και καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ο εσωτερικός συντελεστής απόδοσης (εφεξής «ΕΣΑ») των επίμαχων αυξήσεων κεφαλαίου ήταν 9,29 %, ενώ το κόστος αγοράς του κεφαλαίου της επένδυσης αυτής ήταν 7,87 % κατά τον χρόνο της επένδυσης.

(114) Σε αυτό το πλαίσιο, οι ισπανικές αρχές θεωρούν ότι οι παρατηρήσεις της Επιτροπής στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016, οι οποίες βασίστηκαν στην υπόθεση Επιτροπή κατά EDF (25) και αφορούν την ανάγκη διενέργειας της ανάλυσης αποδοτικότητας πριν από την επίμαχη επένδυση, δεν λαμβάνουν υπόψη το γεγονός ότι διενεργήθηκε εκ των προτέρων οικονομική αξιολόγηση, η δε εφαρμογή του κριτηρίου του ιδιώτη επενδυτή που περιλαμβάνεται στην έκθεση χρησιμεύει ως πρόσθετη απόδειξη για την επικύρωση της εγκυρότητας της αρχής του ΙΕΟΑ που χρησιμοποιήθηκε.

(115) Οι ισπανικές αρχές αμφισβητούν, κατά βάση, τη συνάφεια της απόφασης Επιτροπή κατά EDF στην παρούσα υπόθεση επειδή η EDF λειτουργούσε υπό κανονικές συνθήκες αγοράς, ενώ στην Correos ανατέθηκε ΥΠΚΥ. Οι ισπανικές αρχές ισχυρίζονται ότι, κατά την ανάλυση των μέτρων που λήφθηκαν σε σχέση με δημόσια επιχείρηση δραστηριοποιούμενη σε τομέα με ΥΠΚΥ, η εκ των υστέρων ανάλυση αποδοτικότητας δεν μπορεί να θεωρηθεί μη έγκυρη, διότι η παροχή της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος δεν διέπεται από αυστηρά εμπορική λογική, και στην περίπτωση αυτή είναι αναγκαίο να ληφθούν υπόψη όλα τα διαθέσιμα αντικειμενικά και επαληθεύσιμα στοιχεία.

(116) Με αυτό το σκεπτικό, οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι μεγαλύτερη συνάφεια θα παρουσίαζε εν προκειμένω η νομολογία των υποθέσεων Chronopost I (26) και Chronopost II (27), στις οποίες το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε την ανάλυση που διενήργησε η Επιτροπή στην απόφαση 98/365 (28) με τις δύο αποφάσεις που εξέδωσε συνεπεία των αντίστοιχων αιτήσεων αναίρεσης που κατατέθηκαν κατά της εν λόγω απόφασης. Στη συγκεκριμένη απόφαση, η Επιτροπή είχε διενεργήσει εκτίμηση όσον αφορά το κατά πόσον η συμπεριφορά του γαλλικού φορέα εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών (La Poste), ως μετόχου της SFMI-Chronopost, ήταν δικαιολογημένη από εμπορική άποψη βάσει των κριτηρίων του ιδιώτη επενδυτή στην οικονομία της αγοράς και είχε συγκρίνει τον ΕΣΑ των εισφορών κεφαλαίου του κράτους υπέρ της La Poste και το κόστος ιδίων κεφαλαίων σε εκ των υστέρων βάση.

(117) Τέλος, οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι, σε περίπτωση που η Επιτροπή αρνηθεί ότι οι εισφορές κεφαλαίου είναι σύμφωνες προς την αρχή του ΙΕΟΑ, αυτές θα πρέπει να εξεταστούν υπό το πρίσμα του άρθρου 106 παράγραφος 2 της Συνθήκης διότι αντιπροσωπεύουν πόρους οι οποίοι προορίζονται ειδικά για την κάλυψη της δημόσιας υπηρεσίας και δεν συνιστούν σε καμία περίπτωση λειτουργική ενίσχυση, ούτε λόγω του προορισμού των κεφαλαίων ούτε λόγω της φύσης τους.

5.1.4. Η ΔΙΑΝΟΜΗ ΕΚΛΟΓΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ

(118) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι η διανομή εκλογικού υλικού από την Correos δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Καμία από τις δραστηριότητες που ασκεί η Correos στο πλαίσιο της οργάνωσης εκλογών, και ιδίως η διανομή υλικού προεκλογικής προπαγάνδας σχετικά με πολιτικούς υποψηφίους, δεν συνιστά οικονομική δραστηριότητα διότι πρόκειται για προνόμιο του κράτους.

(119) Ειδικότερα, όσον αφορά τη διανομή υλικού προεκλογικής προπαγάνδας πολιτικών υποψηφίων, οι ισπανικές αρχές αμφισβητούν τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας ότι το μέτρο συνιστά οικονομική δραστηριότητα. Οι ισπανικές αρχές ισχυρίζονται ότι το κράτος δεν έχει θεσπίσει εργαλεία αγοράς ώστε να διασφαλίζεται ότι όλοι οι ψηφοφόροι λαμβάνουν υλικό προεκλογικής προπαγάνδας από πολιτικούς υποψηφίους. Η εκλογική διαδικασία περιλαμβάνει διάφορες δραστηριότητες, οι οποίες είναι όλες αναγκαίες και αλληλένδετες και στοχεύουν στη διασφάλιση του θεμελιώδους δικαιώματος ψήφου. Κατά συνέπεια, η δραστηριότητα αυτή θα πρέπει να θεωρείται προνόμιο του κράτους.

(120) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι, σε περίπτωση που θεωρηθεί ότι το μέτρο συνιστά ενίσχυση, αυτή θα συνιστά υφιστάμενη ενίσχυση, δεδομένου ότι προϋπήρχε της προσχώρησης της Ισπανίας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα το 1986. Η αντιστάθμιση που χορηγείται για τη διανομή εκλογικού υλικού υποψηφίων στις εκλογές προβλέπεται από το 1977, χωρίς να έχει υποβληθεί σε ουσιαστικές τροποποιήσεις. Κατά το άρθρο 44 παράγραφος 3 του βασιλικού νομοθετικού διατάγματος 20/1977, της 18ης Μαρτίου 1977, περί εκλογικών διατάξεων, τα ειδικά ταχυδρομικά τέλη που εφαρμόζονται στο εκλογικό υλικό που αποστέλλουν πολιτικοί υποψήφιοι έπρεπε να καθοριστούν με σχετική υπουργική απόφαση. Η υπουργική απόφαση της 3ης Μαρτίου 1977 και η υπουργική απόφαση της 4ης Μαΐου 1977 όρισαν το πάγιο τέλος σε 1 πεσέτα για επιστολές μέγιστου βάρους 50 γραμμαρίων, τέλος που έχει παραμείνει έκτοτε αμετάβλητο.

(121) Στο άρθρο 53 του οργανικού νόμου 5/1985, της 19ης Ιουνίου 1985, περί του γενικού εκλογικού συστήματος επαναλαμβάνεται η υποχρέωση καθορισμού βάσει υπουργικής απόφασης του ειδικού τέλους που επιβάλλεται για την αποστολή εκλογικού υλικού από πολιτικούς υποψηφίους. Το άρθρο 1 της υπουργικής απόφασης της 13ης Οκτωβρίου 1985 όριζε ότι τα ειδικά τέλη που είχαν καθοριστεί βάσει της υπουργικής απόφασης της 3ης Μαΐου 1977 παρέμεναν σε ισχύ. Αργότερα, το άρθρο 1 της υπουργικής απόφασης της 30ής Απριλίου 1986 όρισε ότι τα ειδικά τέλη που καθορίζονται στο άρθρο 1 της υπουργικής απόφασης της 30ής Οκτωβρίου 1985, δηλαδή τα ειδικά τέλη της υπουργικής απόφασης της 3ης Μαΐου 1977, παραμένουν σε ισχύ. Το άρθρο 12 του βασιλικού διατάγματος 605/1999 της 6ης Απριλίου 1999 και οι νόμοι για τα ταχυδρομεία του 1998 και του 2010 δεν τροποποίησαν τα ειδικά τέλη που εφαρμόζονται για τους πολιτικούς υποψηφίους, τα οποία προβλέπονται επί του παρόντος στο άρθρο 59 του οργανικού νόμου 5/1985, της 19ης Ιουνίου 1985, περί του γενικού εκλογικού συστήματος, το οποίο παραπέμπει στα ειδικά τέλη που καθορίζονται στην υπουργική απόφαση της 3ης Μαρτίου 1977.

(122) Επιπλέον, οι ισπανικές αρχές ισχυρίζονται ότι, σε περίπτωση που το μέτρο θεωρηθεί κρατική ενίσχυση, αυτή θα πρέπει να κηρυχθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 2 της Συνθήκης.

(123) Δεδομένης της δεκαετούς προθεσμίας παραγραφής που προβλέπεται στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας (14 Φεβρουαρίου 2004-14 Φεβρουαρίου 2014), οι ισπανικές αρχές υποστηρίζουν ότι η υπό εξέταση περίοδος θα πρέπει να εκτείνεται από το 2004 έως το 2012 διότι το 2013 δεν διενεργήθηκαν εκλογές.

(124) Η ανάθεση της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος κατά την περίοδο 2004-2011 προβλέφθηκε σε υπουργικές αποφάσεις, οι οποίες προσδιόριζαν το περιεχόμενο, το πεδίο εφαρμογής και τη διάρκεια ισχύος της υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η ανάθεση της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος στην Correos κατά τα έτη 2011 και 2012 προβλεπόταν σε συμφωνία του υπουργικού συμβουλίου για κάθε εκλογική διαδικασία. Στις συμφωνίες αυτές προσδιορίζονται η φύση, το περιεχόμενο, το πεδίο εφαρμογής και η διάρκεια ισχύος της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος. Επιπλέον, στον πίνακα 5 καταδεικνύεται ότι, σε κάθε περίπτωση, η συνολική αντιστάθμιση που έλαβε η Correos για την παράδοση εκλογικού υλικού κατά τη διάρκεια των εκλογών που διενεργήθηκαν από το 2004 έως το 2012 δεν υπερέβη το κόστος με το οποίο επιβαρύνθηκε η ίδια. Πίνακας 5 Ανεπαρκής αντιστάθμιση της Correos για την παράδοση του εκλογικού υλικού (σε ευρώ) Έτος Εκλογική εμβέλεια Συνολικό κόστος Έσοδα 0,006 EUR ανά αντικείμενο Αντιστάθμιση για τη διανομή εκλογικού υλικού Έσοδα + αντιστάθμιση συνολικό κόστος 2004 Εθνική […] (*1) […] 27 182 926 […] 2005 Περιφερειακή […] […] 3 670 281 […] 2006 Περιφερειακή […] […] 4 528 376 […] 2007 Εθνική/Περιφερειακή […] […] 19 536 604 […] 2008 Εθνική/Περιφερειακή […] […] 19 609 632 […] 2009 Εθνική/Περιφερειακή […] […] 14 603 021 […] 2010 Περιφερειακή […] […] 4 620 588 […] 2011 Εθνική/Περιφερειακή […] […] 40 092 858 […] 2012 Περιφερειακή […] […] 14 268 978 […] 2013 Ά/Α […] […] […] ΣΥΝΟΛΟ […] […] 148 113 264 […]

5.2. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ

(125) Πρώτον, οι ισπανικές αρχές επισημαίνουν ότι ο καταγγέλλων του οποίου η επιστολή οδήγησε στην παρούσα διαδικασία δεν υπέβαλε παρατηρήσεις σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016. Οι ισπανικές αρχές λαμβάνουν υπόψη ότι οι μοναδικοί που υπέβαλαν παρατηρήσεις είναι η Correos y Telégrafos, SA και ένας ανώνυμος τρίτος, ο οποίος εκπροσωπεί τον τομέα παράδοσης δεμάτων, όπως συνάγεται από το περιεχόμενο των παρατηρήσεων που διατύπωσε.

5.2.1. ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ ΠΟΥ ΥΠΟΒΛΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩΝΥΜΟ ΤΡΙΤΟ

(126) Οι ισπανικές αρχές παραπέμπουν στις παρατηρήσεις τους επί της απόφασης κίνησης της διαδικασίας του 2016 σχετικά με διάφορα ζητήματα για τα οποία ο ανώνυμος τρίτος δεν παρέχει συγκεκριμένα πρόσθετα επιχειρήματα.

(127) Επιπλέον, οι ισπανικές αρχές διατυπώνουν ορισμένες πρόσθετες παρατηρήσεις επί των ζητημάτων που παρατίθενται κατωτέρω.

5.2.1.1. Χρονική παράταση της έρευνας

(128) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι το αίτημα επέκτασης της έρευνας πέραν της περιόδου παραγραφής είναι απαράδεκτο και δεν συνάδει με την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, δεδομένου ότι, σύμφωνα με αυτή, η Επιτροπή εφαρμόζει την επίσημη διαδικασία έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης μόνο σε μέτρα τα οποία δημιουργούν σοβαρές αμφιβολίες όσον αφορά τη συμβατότητά τους με την εσωτερική αγορά, υπό τον όρο ότι δεν εμπίπτουν στη δεκαετή περίοδο παραγραφής. Οι ισπανικές αρχές σημειώνουν επίσης ότι ο ανώνυμος τρίτος ενδιαφερόμενος αναγνώρισε αυτή τη νομική πραγματικότητα στις παρατηρήσεις του, στις οποίες αναφέρεται ότι «είναι σαφές ότι τα εν λόγω ποσά δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο της διαδικασίας έρευνας, δεδομένου ότι έχει παρέλθει η προθεσμία παραγραφής για την εξέτασή τους».

(129) Οι ισπανικές αρχές εκτιμούν επίσης ότι το αίτημα επέκτασης της έρευνας στην περίοδο μετά το 2010 είναι αδικαιολόγητο, δεδομένου ότι το ισπανικό κράτος περιορίστηκε στην εκτέλεση προκαταβολών από τον γενικό κρατικό προϋπολογισμό, οι οποίες θα αναπροσαρμοστούν όταν καθοριστεί το καθαρό κόστος, μετά την κοινοποίηση του νέου Plan de Prestación και τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επί του θέματος αυτού.

(130) Κατά τις ισπανικές αρχές, ο ανώνυμος τρίτος αναγνωρίζει έμμεσα ότι το καθαρό κόστος δεν μπορεί να καθοριστεί εάν δεν εγκριθεί προηγουμένως το νέο Plan de Prestación, διότι στις παρατηρήσεις του παραπέμπει στις σημειώσεις των ετήσιων λογαριασμών της Correos για το 2014, στις οποίες δηλώνονται τα εξής: «Απόφαση της CNMC (29) σχετικά με υπολογισμό του καθαρού κόστους της UPS το 2011, το 2012 και το 2013 ο οποίος διαφέρει από τον υπολογισμό που περιλαμβάνεται στον γενικό κρατικό προϋπολογισμό ενδέχεται να έχει αντίκτυπο στα εγγεγραμμένα ποσά των λογαριασμών. Ο υπολογισμός αυτού του τελικού αντικτύπου δεν είναι εφικτός προτού τεθεί σε ισχύ το νέο Plan de Prestación, το οποίο θα καθορίσει τη μέθοδο και τις συνιστώσες για τον υπολογισμό του καθαρού κόστους».

5.2.1.2. Εικαζόμενα πλεονεκτήματα συνδεόμενα με την απαλλαγή από τον ΦΠΑ

(131) Όσον αφορά την απαλλαγή από τον ΦΠΑ, οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι αυτή προβλέπεται στην ισπανική νομοθεσία, τηρουμένων πλήρως των διατάξεων της οδηγίας της ΕΕ που ρυθμίζουν το συγκεκριμένο ζήτημα. Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν επίσης ότι η προϋπόθεση του καταλογισμού δεν πληρούται εάν εθνικό μέτρο μεταφέρει στην εθνική έννομη τάξη πράξη της Ένωσης η οποία δεν αφήνει κανένα περιθώριο διακριτικής ευχέρειας, όπως αποφάνθηκε το Δικαστήριο στην απόφαση που εξέδωσε στις 23 Απριλίου 2009 στην υπόθεση C-460/07 (Puffer) (30).

5.2.1.3. Εικαζόμενες αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν από το κράτος για τη χρηματοδότηση των διαφημιστικών και επικοινωνιακών εκστρατειών του

(132) Οι ισπανικές αρχές αρνούνται ότι η Correos μπορεί να επωφελήθηκε από ενίσχυση για τη χρηματοδότηση των διαφημιστικών και επικοινωνιακών εκστρατειών της.

(133) Ειδικότερα, οι ισπανικές αρχές αποσαφηνίζουν ότι τα σχετικά θεσμικά σχέδια διαφήμισης και επικοινωνίας που αναφέρει ο ανώνυμος τρίτος ως ένδειξη της εν λόγω στήριξης περιλαμβάνουν, για στατιστικούς σκοπούς, όλες τις δραστηριότητες που ασκούν οι φορείς της γενικής κρατικής διοίκησης, καθώς και οι δημόσιες επιχειρήσεις στον τομέα αυτό, αλλά τα έξοδα διαφήμισης της Correos που αναφέρονται στα συγκεκριμένα σχέδια καλύπτονταν πάντοτε από τους πόρους της εταιρείας.

(134) Οι ισπανικές αρχές επεξηγούν ότι, όπως αναφέρεται στο σχέδιο, η επιτροπή θεσμικής διαφήμισης και επικοινωνίας, η οποία συνιστά συλλογικό διοικητικό όργανο, περιλαμβάνει στο σχέδιο κάθε θεσμική εκστρατεία που πρόκειται να διενεργηθεί από τη γενική κρατική διοίκηση και τα σχετικά με αυτή όργανα. Όπως κάθε άλλη δημόσια επιχείρηση, η Correos y Telégrafos, SA καταρτίζει τα δικά της σχέδια διαφήμισης, τα οποία χρηματοδοτούνται από δικούς της πόρους, και τα συμπεριλαμβάνει στο εν λόγω σχέδιο αποκλειστικά και μόνο για στατιστικούς σκοπούς.

5.2.2. ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ ΠΟΥ ΥΠΟΒΛΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΗΝ CORREOS

(135) Οι ισπανικές αρχές συμφωνούν με τις παρατηρήσεις που διατύπωσε η Correos y Telégrafos, S.A.

(136) Οι ισπανικές αρχές αντιδρούν στο αίτημα που διατύπωσε η Correos στις γραπτές παρατηρήσεις της ότι τα διανεμηθέντα μερίσματα θα πρέπει να διατεθούν προς μείωση της καθ' υπέρβαση αντιστάθμισης που αναφέρεται στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016, επαναλαμβάνοντας ότι δεν έχει προσκομιστεί μέχρι στιγμής καμία απόδειξη για την ύπαρξη τέτοιας υπεραντιστάθμισης.

(137) Ωστόσο, η Ισπανία επαναλαμβάνει επίσης τις παρατηρήσεις της στις οποίες τονίζει την ανάγκη συνεκτίμησης της καταβολής των μερισμάτων για τους σκοπούς της μείωσης πιθανής ενίσχυσης που ενδέχεται να προσδιοριστεί κατά τη λήξη της επίσημης διαδικασίας έρευνας. Κατά την άποψη των ισπανικών αρχών, αυτά τα έκτακτα και μη επαναλαμβανόμενα μερίσματα που χορήγησε η Correos στο κράτος θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για τους σκοπούς του υπολογισμού των δημόσιων πόρων που διατέθηκαν στην Correos, σύμφωνα με την απόφαση Statsbaner της Επιτροπής (31).

5.3. ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ

5.3.1. ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΥΠΕΡΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΚΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2004-2010

(138) Παρότι επαναλαμβάνουν ότι οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ που χορηγήθηκαν στην Correos κατά την περίοδο 2004-2010 δεν εμπεριέχουν κρατική ενίσχυση και ότι, εάν θεωρηθεί ότι εμπεριέχουν πράγματι τέτοια ενίσχυση, αυτή θα πρέπει να θεωρηθεί συμβατή, οι ισπανικές αρχές εκτιμούν ότι, ακόμη και αν γίνει δεκτή η προσέγγιση που υιοθετεί η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016 για τη χρήση της μεθοδολογίας κατανομής του κόστους (32), η ενδεχόμενη υπεραντιστάθμιση θα μπορούσε να υπολογιστεί μόνο βάσει των ακόλουθων παραδοχών:

(139) Πρώτον, ο αποκλειστικός τομέας και ο μη αποκλειστικός τομέας πρέπει να εξεταστούν χωριστά: ο αποκλειστικός τομέας αντιστοιχεί στις ταχυδρομικές υπηρεσίες της ΥΠΚΥ που εκτελούνται στο πλαίσιο μονοπωλίου· ο μη αποκλειστικός τομέας περιλαμβάνει τις ταχυδρομικές υπηρεσίες της ΥΠΚΥ. Επιπλέον, για την αντιστάθμιση στον αποκλειστικό τομέα εφαρμόστηκε μέθοδος, τα αποτελέσματα της οποίας αντιστοιχούν πλήρως σε εκείνα της μεθόδου κατανομής του κόστους, ενώ στον μη αποκλειστικό τομέα εφαρμόστηκε προσέγγιση ΚΑΚ, στην οποία η αντιστάθμιση υπολογίστηκε και καθορίστηκε χωριστά για κάθε τομέα. Επομένως, οι τομείς αυτοί πρέπει να θεωρηθούν δύο διακριτές ΥΓΟΣ, οι οποίες υπόκεινται σε χωριστές εκτιμήσεις και σε διαφορετικές μεθοδολογίες αντιστάθμισης. Σύμφωνα με την ισπανική μεθοδολογία, η αντιστάθμιση για τον αποκλειστικό τομέα αντιστοιχεί στο καθαρό λογιστικό κόστος της (συνολικά έξοδα μείον έσοδα), ενώ η αντιστάθμιση για τον μη αποκλειστικό τομέα υπολογίζεται βάσει προσέγγισης ΚΑΚ, η οποία καλύπτει τα αποτελέσματα των ζημιών των ζημιογόνων τμημάτων του μη αποκλειστικού τομέα, βάσει της παραδοχής ότι κάθε ιδιωτικός φορέας εκμετάλλευσης θα τα καταργούσε απουσία υποχρεώσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας.

(140) Με το σκεπτικό αυτό, από το συνολικό ποσό περίπου 955,237 εκατ. EUR συνολικής αντιστάθμισης ΥΠΚΥ που χορηγήθηκε στην Correos κατά το διάστημα 2004-2010 περίπου 637,850 εκατ. EUR (η λογιστική ζημία του αποκλειστικού τομέα) διατίθενται στον αποκλειστικό τομέα και 317,387 εκατ. EUR (το υπόλοιπο) στον μη αποκλειστικό τομέα (βλέπε πίνακα 6). Πίνακας 6 Αντισταθμίσεις για τον αποκλειστικό τομέα και τον μη αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ (σε εκατ. ευρώ) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Σύνολο Αποκλειστικός τομέας 46,171 40,435 39,558 80,823 101,783 176,559 152,521 637,850 Μη αποκλειστικός τομέας 44,859 47,294 55,199 39,441 40,863 45,919 43,812 317,387 Σύνολο 91,030 87,729 94,757 120,264 142,646 222,478 196,333 955,237

(141) Οι ισπανικές αρχές φρονούν ότι οι δύο αντισταθμίσεις θα πρέπει στη συνέχεια να εκτιμηθούν χωριστά, καταλήγοντας έτσι σε διαφορετικό αποτέλεσμα από εκείνο στο οποίο κατέληξε η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016.

5.3.1.1. Εκτίμηση των αντισταθμίσεων προς τον αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ

(142) Οι ισπανικές αρχές προτείνουν την εκτίμηση των αντισταθμίσεων στον αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ με τη χρήση της μεθοδολογίας κατανομής του κόστους και κερδών εκμετάλλευσης (33) αναφοράς 4,8 % (το ποσοστό που εφαρμόστηκε στην υπόθεση bpost για αναθέσεις χαμηλού κινδύνου).

(143) Βάσει της εν λόγω προσέγγισης προκύπτει σαφώς ανεπαρκής αντιστάθμιση της Correos για τη συγκεκριμένη ΥΓΟΣ, δεδομένου ότι η ενίσχυση που χορηγήθηκε για τον αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ αντιστοιχεί επακριβώς στο καθαρό λογιστικό κόστος της, όπως εμφαίνεται στον πίνακα 7, ενώ η ανεπαρκής αντιστάθμιση ανέρχεται στο εύλογο κέρδος που δεν λαμβάνεται υπόψη. Πίνακας 7 Ανεπαρκής αντιστάθμιση του αποκλειστικού τομέα ΥΠΚΥ (σε εκατ. ευρώ) Αποκλειστικός τομέας ΥΠΚΥ 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Σύνολο Έσοδα […] […] […] […] […] […] […] […] Κόστος […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος = Έξοδα-Έσοδα […] […] […] […] […] […] […] […] Εύλογο κέρδος (βάσει κερδών εκμετάλλευσης 4,8 %) […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος + εύλογο κέρδος […] […] […] […] […] […] […] […] Επιτρεπόμενη αντιστάθμιση προς την Correos […] […] […] […] […] […] […] […] Χορηγηθείσα αντιστάθμιση στην Correos 46,171 40,435 39,558 80,823 101,783 176,559 152,521 637,850 Ανεπαρκής αντιστάθμιση = επιτρεπόμενη αντιστάθμιση – χορηγηθείσα αντιστάθμιση […] […] […] […] […] […] […] […]

(144) Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι, δεδομένου ότι η Correos λαμβάνει ανεπαρκή αντιστάθμιση για την εκτέλεση των αποκλειστικών υπηρεσιών ΥΠΚΥ και ότι πληρούνται οι λοιπές προϋποθέσεις του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ, η αντιστάθμιση που διατέθηκε στον αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ θα πρέπει θα θεωρηθεί συμβατή.

5.3.1.2. Εκτίμηση των αντισταθμίσεων προς τον μη αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ

(145) Όσον αφορά τις μη αποκλειστικές υπηρεσίες ΥΠΚΥ, οι ισπανικές αρχές θεωρούν ότι μπορεί να εφαρμοστεί η τιμή αναφοράς που χρησιμοποιήθηκε στην υπόθεση bpost για τις αναθέσεις υψηλού κινδύνου.

(146) Ωστόσο, βάσει της εν λόγω παραδοχής, οι ισπανικές αρχές αναγνωρίζουν ότι ο μη αποκλειστικός τομέας ΥΠΚΥ αναμένεται να παρουσιάζει αρνητικό καθαρό κόστος σε κάθε έτος, ήτοι καθαρό κέρδος το οποίο δεν θα επέτρεπε καμία αντιστάθμιση, όπως εμφαίνεται στον πίνακα 8. Πίνακας 8 Υπεραντιστάθμιση του μη αποκλειστικού τομέα ΥΠΚΥ (σε εκατ. ευρώ) Μη αποκλειστικός τομέας ΥΠΚΥ 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Σύνολο Έσοδα […] […] […] […] […] […] […] […] Κόστος […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος = Έξοδα-Έσοδα […] […] […] […] […] […] […] […] Εύλογο κέρδος (βάσει κερδών εκμετάλλευσης 7,4 %) […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος + εύλογο κέρδος […] […] […] […] […] […] […] […] Επιτρεπόμενη αντιστάθμιση 0,000 0,000 0,000 0,000 0,000 0,000 0,000 0,000 Χορηγηθείσα αντιστάθμιση 44,859 47,294 55,199 39,441 40,863 45,919 43,812 317,387 Υπεραντιστάθμιση = χορηγηθείσα αντιστάθμιση – επιτρεπόμενη αντιστάθμιση 44,859 47,294 55,199 39,441 40,863 45,919 43,812 317,387

(147) Βάσει της προσέγγισης αυτής, η αντιστάθμιση που διατέθηκε στον μη αποκλειστικό τομέα ΥΠΚΥ θα μπορούσε να θεωρηθεί ασυμβίβαστη στον βαθμό που παρείχε υπεραντιστάθμιση στην Correos. Ωστόσο, οι ισπανικές αρχές υπογραμμίζουν επίσης ότι τα μερίσματα θα πρέπει να ληφθούν υπόψη διότι μείωσαν εκ των πραγμάτων το ποσό της αντιστάθμισης που χορηγήθηκε στην Correos, όπως επεξηγείται στις αιτιολογικές σκέψεις 148 έως 152.

5.3.2. ΜΕΡΙΣΜΑΤΑ

(148) Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι η Correos κατέβαλε μερίσματα κατά την περίοδο 2004-2010 (βλέπε πίνακα 9). Πίνακας 9 Μερίσματα που καταβλήθηκαν από την Correos (σε εκατ. ευρώ) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Σύνολο Καταβληθέντα μερίσματα 0,000 0,000 29,775 30,576 51,958 38,966 0,000 151,275

(149) Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι τα συγκεκριμένα μερίσματα δεν θα πρέπει να θεωρηθούν πρωτίστως αμοιβή προς τον μέτοχο, δεδομένου ότι διαδραμάτισαν ουσιαστικά τον ρόλο έμμεσου μηχανισμού ανάκτησης παρέχοντας στις ισπανικές αρχές –υπό τις ιδιαίτερες περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης– τη δυνατότητα να μειώσουν την ενδεχόμενη υπερβολική χρηματοδότηση μέσω της ανάκτησης πόρων από την εταιρεία. Το κράτος, ενεργώντας υπό την ιδιότητά του ως αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής, αποφάσισε να συμπεριλάβει τα εν λόγω μερίσματα σε κάθε γενικό κρατικό προϋπολογισμό που εγκρίθηκε κατά την περίοδο 2005-2008, με σκοπό την αντιμετώπιση ενδεχόμενης υπερβολικής χρηματοδότησης που διαπιστώθηκε κατά το έτος πριν από το έτος λήψης των σχετικών δημοσιονομικών αποφάσεων. Το 2009 και το 2010 δεν λήφθηκε καμία τέτοια απόφαση, καθώς οι προβλέψεις υποδείκνυαν ζημίες της εταιρείας για τα συγκεκριμένα έτη.

(150) Πρώτον, οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν ότι η απόφαση καταβολής μερισμάτων καταλογίζεται στο ισπανικό κράτος, ως δημόσια αρχή, και όχι στη διοίκηση της Correos. Ως προς το σημείο αυτό, οι ισπανικές αρχές παρέχουν τις ακόλουθες εξηγήσεις: α) Η απόφαση καταβολής μερισμάτων από την Correos αντικατοπτρίζεται στον γενικό κρατικό προϋπολογισμό, τόσο στη θέση του κεφαλαίου της εταιρείας όσο και στο κεφάλαιο των μη φορολογικών εσόδων του κράτους. Ο γενικός κρατικός προϋπολογισμός εγκρίνεται μέσω σχεδίου νόμου (Anteproyecto de Ley), κατόπιν έγκρισής του από το υπουργικό συμβούλιο και υποβολής του στη συνέχεια στο κοινοβούλιο για τη λήψη τελικής απόφασης. β) Η ανάγκη πραγματοποίησης χρηματοδοτικών αναπροσαρμογών μέσω της καταβολής μερισμάτων βασίζεται στα αποτελέσματα της εταιρείας για το έτος που προηγείται εκείνου κατά το οποίο αντικατοπτρίζονται στον γενικό κρατικό προϋπολογισμό, δεδομένου ότι πρόκειται για τα μοναδικά αποτελέσματα που είναι διαθέσιμα κατά τον χρόνο έγκρισης του σχεδίου νόμου για τον προϋπολογισμό που λαμβάνει χώρα τον Σεπτέμβριο κάθε έτους. γ) Είναι σαφές ότι, ως εταιρεία, η Correos δεν είχε κανένα συμφέρον να καταβάλει μερίσματα στο Δημόσιο, το οποίο είχε δεσμευθεί, σε κάθε περίπτωση, να καταβάλει την αντιστάθμιση ΥΠΚΥ έως το 2010.

(151) Δεύτερον, οι ισπανικές αρχές εξηγούν ότι, λόγω των ειδικών περιστάσεων, τα μερίσματα αποτελούσαν τον μοναδικό πρακτικό τρόπο για την προσαρμογή της ενδεχομένως υπερβολικής χρηματοδότησης σε ορισμένα έτη για τους ακόλουθους λόγους: α) Το 2000 η Ισπανία σύναψε με την Correos σύμβαση, βάσει της οποίας ένα ορισμένο ποσό αντιστάθμισης, που επρόκειτο να υπολογιστεί σύμφωνα με προκαθορισμένο τύπο, ήταν αυτομάτως πληρωτέο έως το 2010. β) Παρότι η Ισπανία δεν διενήργησε τυπικό έλεγχο υπεραντιστάθμισης, οι ισπανικές αρχές γνώριζαν ότι η ιδιαίτερα θετική οικονομική κατάσταση της εταιρείας σε ορισμένα έτη παρείχε ενδείξεις σύμφωνα με τις οποίες μέρος της χρηματοδότησης ενδέχεται να μην ήταν απολύτως αναγκαίο κατά τα συγκεκριμένα έτη. γ) Υπό τις συνθήκες αυτές, η είσπραξη μερισμάτων ήταν ο μοναδικός νόμιμος τρόπος με τον οποίο το κράτος μπορούσε να μειώσει την ενδεχόμενη καθ' υπέρβαση χρηματοδότηση που χορηγήθηκε στην Correos, δεδομένου ότι στη σύμβαση δεν προβλέπονταν εναλλακτικοί τρόποι. Στην προκειμένη περίπτωση, τα μερίσματα λειτούργησαν ως ένα είδος μηχανισμού ανάκτησης. δ) Οι ισπανικές αρχές διευκρινίζουν επίσης ότι η Correos δεν αποκόμισε κανένα ιδιαίτερο οικονομικό πλεονέκτημα από τη λήψη υπερβολικής χρηματοδότησης και την επιστροφή της μέσω μερισμάτων. Η εταιρεία υπήρξε ιδιαιτέρως αποδοτική κατά τα συγκεκριμένα έτη (και δεν χρειαζόταν τα επιπλέον κεφάλαια για τη λειτουργία της), δεν έλαβε τραπεζικά δάνεια (και, επομένως, δεν επωφελήθηκε από καλύτερη πιστοληπτική ικανότητα) και δεν προέβη σε συγκεκριμένες εξαγορές.

(152) Με το σκεπτικό αυτό, οι ισπανικές αρχές αποσαφηνίζουν ότι η καταβολή των μερισμάτων κατά το έτος N αποφασίστηκε το έτος N-1 βάσει των διαθέσιμων λογιστικών αποτελεσμάτων για το έτος N-2. Επομένως, τα εν λόγω μερίσματα αποσκοπούσαν στη μείωση της υπεραντιστάθμισης που προέκυπτε από το έτος N-2, όπως εμφαίνεται και στη συνοπτική παρουσίαση του πίνακα 10. Πίνακας 10 Μερίσματα και υπεραντιστάθμιση (σε εκατ. ευρώ) Ποσό μερισμάτων Έτος καταβολής Σχετικό έτος υπεραντιστάθμισης Ποσό υπεραντιστάθμισης του συγκεκριμένου έτους Μειωμένη υπεραντιστάθμιση για το συγκεκριμένο έτος 29,775 2006 2004 44,859 15,084 30,576 2007 2005 47,294 16,718 51,958 2008 2006 55,199 3,241 38,966 2009 2007 39,441 0,475 0,000 2010 2008 40,863 40,863 0,000 2011 2009 45,919 45,919 0,000 2012 2010 43,812 43,812 Σύνολο 151,275 317,387 166,112

6. ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ UNIPOST

(153) Στις 20 Μαρτίου 2018, η Unipost ενημέρωσε την Επιτροπή ότι τέθηκε υπό εκκαθάριση στις 19 Φεβρουαρίου 2018 και ότι θεωρεί ότι η ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε στην Correos διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην πτώχευσή της.

(154) Κατά την άποψη της Unipost, η εν λόγω ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά ενίσχυση παρείχε στην Correos τη δυνατότητα να εφαρμόζει χαμηλότερες τιμές στις μη αποκλειστικές αγορές, θέτοντας σε εφαρμογή μια τιμολογιακή πολιτική η οποία δεν σχετιζόταν με τις δαπάνες της στις συγκεκριμένες μη αποκλειστικές αγορές.

7. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ

7.1. ΟΙ ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΕΙΣ ΥΠΚΥ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΑ ΤΟΥ 1998

7.1.1. ΚΡΑΤΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 107 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ

(155) Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, «ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές».

(156) Προκύπτει ότι, προκειμένου ένα χρηματοοικονομικό μέτρο να χαρακτηριστεί κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πρέπει να πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις: i) το μέτρο πρέπει να μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος μέλος και να έχει χορηγηθεί με κρατικούς πόρους, ii) πρέπει να προσφέρει οικονομικό πλεονέκτημα σε επιχειρήσεις, iii) το εν λόγω πλεονέκτημα πρέπει να είναι επιλεκτικό, και iv) το μέτρο πρέπει να νοθεύει ή να απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και να είναι πιθανό να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών.

7.1.1.1. Μέτρο που καταλογίζεται στο κράτος και χορηγείται με κρατικούς πόρους

(157) Για να συνιστά ένα μέτρο κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πρέπει να χορηγείται από το κράτος ή με κρατικούς πόρους. Οι κρατικοί πόροι περιλαμβάνουν όλους τους πόρους του δημόσιου τομέα (34), μεταξύ των οποίων και οι πόροι κρατικών φορέων (φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, ομοσπονδιακοί, περιφερειακοί ή άλλοι) (35).

(158) Οι αντισταθμίσεις για την εκτέλεση της ΥΠΚΥ βάσει του νόμου για τα ταχυδρομεία του 1998 καταβλήθηκαν απευθείας από τον γενικό κρατικό προϋπολογισμό και, ως εκ τούτου, καταλογίζονται σαφώς στο κράτος και χορηγήθηκαν με κρατικούς πόρους.

7.1.1.2. Επιλεκτικό οικονομικό πλεονέκτημα προς όφελος μιας επιχείρησης

Α. Επιλεκτικός χαρακτήρας

(159) Προκειμένου να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ένα κρατικό μέτρο πρέπει να ευνοεί «ορισμένες επιχειρήσεις ή ορισμένους κλάδους παραγωγής». Επομένως, από τα μέτρα που ευνοούν επιχειρήσεις μόνον όσα παρέχουν πλεονέκτημα κατά τρόπο επιλεκτικό εμπίπτουν στην έννοια της ενίσχυσης.

(160) Οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ είναι σαφώς επιλεκτικές διότι ωφελούν μόνο μία επιχείρηση, την Correos.

Β. Η έννοια της επιχείρησης

(161) Δημόσια χρηματοδότηση που χορηγείται σε οντότητα μπορεί να χαρακτηριστεί κρατική ενίσχυση μόνον εάν η οντότητα αυτή είναι «επιχείρηση» κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει ορίσει κατ' επανάληψη τις επιχειρήσεις ως οντότητες που ασκούν οικονομική δραστηριότητα (36). Συνεπώς, ο χαρακτηρισμός μιας οντότητας ως επιχείρησης εξαρτάται από τον χαρακτήρα της δραστηριότητάς της, ανεξαρτήτως του νομικού καθεστώτος αυτής και του τρόπου χρηματοδότησής της (37). Κατά γενικό κανόνα, πρέπει να θεωρείται ότι η δραστηριότητα έχει οικονομικό χαρακτήρα όταν συνίσταται στην προσφορά αγαθών και υπηρεσιών στην αγορά (38). Οντότητα η οποία ασκεί τόσο οικονομικές όσο και μη οικονομικές δραστηριότητες πρέπει να θεωρείται επιχείρηση μόνον ως προς τον πρώτο τύπο δραστηριοτήτων (39). Το γεγονός και μόνο ότι η οντότητα δεν έχει κερδοσκοπικό σκοπό δεν σημαίνει απαραιτήτως ότι οι πράξεις της δεν είναι οικονομικού χαρακτήρα (40).

(162) Στην παρούσα υπόθεση, η Correos παρέχει ταχυδρομικές υπηρεσίες έναντι αμοιβής στην ισπανική αγορά και ανταγωνίζεται άλλους φορείς παροχής υπηρεσιών. Επομένως, η παροχή ταχυδρομικών υπηρεσιών στη συγκεκριμένη αγορά ισοδυναμεί με οικονομική δραστηριότητα. Οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ αποζημιώνουν την Correos για την παροχή ορισμένων από αυτές τις ταχυδρομικές υπηρεσίες και, κατ' επέκταση, αποζημιώνουν οικονομική δραστηριότητα. Κατά συνέπεια, ως προς τις δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται από τα επίμαχα μέτρα, η Correos πρέπει να χαρακτηριστεί επιχείρηση.

Γ. Οικονομικό πλεονέκτημα

(163) Για τους σκοπούς του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ως πλεονέκτημα λογίζεται κάθε οικονομικό όφελος το οποίο μια επιχείρηση δεν θα είχε λάβει υπό τις συνήθεις συνθήκες της αγοράς, δηλαδή εάν δεν υπήρχε η κρατική παρέμβαση (41). Αυτό που έχει σημασία είναι μόνο το αποτέλεσμα του μέτρου στην επιχείρηση και όχι η αιτία ούτε ο στόχος της κρατικής παρέμβασης (42). Κάθε φορά που η οικονομική κατάσταση μιας επιχείρησης βελτιώνεται ως αποτέλεσμα της κρατικής παρέμβασης, υπάρχει πλεονέκτημα.

(164) Οι αντισταθμίσεις ΥΠΚΥ αποσκοπούν στην κάλυψη του συνόλου ή μέρους του καθαρού κόστους με το οποίο επιβαρύνεται η Correos κατά την εκτέλεση της ΥΠΚΥ. Χωρίς την κρατική παρέμβαση, η Correos θα έπρεπε να επωμισθεί η ίδια το κόστος αυτό. Το υπό εκτίμηση μέτρο απαλλάσσει την Correos από ορισμένες δαπάνες των οικονομικών της δραστηριοτήτων και, συνεπώς, βελτιώνει την οικονομική κατάσταση της Correos. Ως εκ τούτου, και με την επιφύλαξη του ερωτήματος σχετικά με το αν το μέτρο πληροί τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στην απόφαση Altmark, το υπό εκτίμηση μέτρο χορηγεί εκ πρώτης όψεως πλεονέκτημα στην Correos.

Δ. Συμμόρφωση προς τα κριτήρια Altmark

(165) Χορηγούμενη σε εταιρεία αντιστάθμιση για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας η οποία πληροί τα τέσσερα κριτήρια που καθορίζονται στην απόφαση Altmark του Δικαστηρίου θεωρείται ότι δεν παρέχει κανένα οικονομικό πλεονέκτημα και, ως εκ τούτου, δεν συνιστά κρατική ενίσχυση (43). Τα εν λόγω τέσσερα κριτήρια, τα οποία πρέπει να πληρούνται σωρευτικώς, είναι τα ακόλουθα: α) «[…] Πρώτον, η δικαιούχος επιχείρηση πρέπει να είναι πράγματι επιφορτισμένη με την εκπλήρωση υποχρεώσεως παροχής δημόσιας υπηρεσίας, ενώ η υποχρέωση αυτή πρέπει να είναι σαφώς καθορισμένη […]. β) […] Δεύτερον, οι βασικές παράμετροι βάσει των οποίων υπολογίζεται η αντιστάθμιση πρέπει να έχουν προσδιοριστεί προηγουμένως αντικειμενικά και με διαφάνεια […]. γ) […] Τρίτον, η αντιστάθμιση δεν μπορεί να υπερβαίνει το μέτρο του αναγκαίου για την κάλυψη του συνόλου ή μέρους των δαπανών που πραγματοποιούνται για την εκπλήρωση υποχρεώσεως παροχής δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός ευλόγου κέρδους για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών […]. δ) […] Τέταρτον, όταν η επιλογή της επιχειρήσεως στην οποία πρόκειται να ανατεθεί η εκπλήρωση υποχρεώσεως παροχής δημόσιας υπηρεσίας σε συγκεκριμένη περίπτωση δεν πραγματοποιείται στο πλαίσιο διαδικασίας συνάψεως δημοσίας συμβάσεως, παρέχουσας τη δυνατότητα επιλογής του υποψηφίου που είναι σε θέση να παράσχει τις σχετικές υπηρεσίες με το μικρότερο για το κοινωνικό σύνολο κόστος, το επίπεδο της απαραίτητης αντισταθμίσεως πρέπει να καθορίζεται βάσει αναλύσεως των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη στον ίδιο τομέα, λαμβάνοντας υπόψη τα έσοδα και ένα εύλογο κέρδος από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών.»

(166) Όσον αφορά την αντιστάθμιση που χορηγήθηκε στην Correos κατά την επίμαχη περίοδο, η Επιτροπή επιβεβαιώνει τις απόψεις που διατύπωσε στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016 (44) περί μη εκπλήρωσης του τρίτου και του τέταρτου κριτηρίου Altmark.

Το τρίτο κριτήριο Altmark

(167) Στην απόφαση που εξέδωσε στις 25 Ιανουαρίου 2012 σχετικά με την bpost (45), η Επιτροπή καθόρισε εύρος εύλογου κέρδους αναφοράς, εφαρμοστέο σε όλους τους φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών στην Ένωση. Η Επιτροπή καθόρισε το συγκεκριμένο επίπεδο κέρδους αναφοράς βάσει τριών μελετών εμπειρογνωμόνων (οι οποίες εκπονήθηκαν αντίστοιχα από τις εταιρείες WIK Consult, Deloitte και Charles River Associates). Το επίπεδο κέρδους αναφοράς που εφαρμόζεται σε όλους τους φορείς εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών (εκφραζόμενο ως κέρδη εκμετάλλευσης) βασίζεται στην παρατηρούμενη αποδοτικότητα συνόλων συγκρίσιμων εταιρειών που δραστηριοποιούνται στον τομέα των ταχυδρομείων και της παράδοσης δεμάτων σε διάφορες χώρες. Ειδικότερα, σε περιπτώσεις στις οποίες φορέας εκμετάλλευσης ταχυδρομικών υπηρεσιών εκτίθεται σε υψηλό βαθμό κινδύνου, εφαρμόζεται το εύρος αναφοράς [κέρδη εκμετάλλευσης 5,4-7,4 %], ενώ σε περιπτώσεις στις οποίες ο κίνδυνος είναι περιορισμένος χρησιμοποιείται το εύρος αναφοράς [κέρδη εκμετάλλευσης 3,6-4,8 %] (46).

(168) Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας του 2016, η Επιτροπή διατύπωσε την άποψη ότι η Correos ενδέχεται να έλαβε υπεραντιστάθμιση βάσει του υπολογισμού που παρατίθεται κατωτέρω (βλέπε πίνακα 11), κάνοντας χρήση του υψηλότερου ποσοστού κερδών εκμετάλλευσης αναφοράς που καθορίζεται στην υπόθεση bpost. Πίνακας 11 Ενδεχόμενη υπεραντιστάθμιση της Correos (σε εκατ. ευρώ) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Σύνολο Έσοδα ΥΠΚΥ […] […] […] […] […] […] […] […] Κόστος ΥΠΚΥ […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος = Έξοδα-Έσοδα […] […] […] […] […] […] […] […] Εύλογο κέρδος (βάσει κερδών εκμετάλλευσης 7,4 %) […] […] […] […] […] […] […] […] Καθαρό κόστος + εύλογο κέρδος […] […] […] […] […] […] […] […] Επιτρεπόμενη αντιστάθμιση προς την Correos […] […] […] […] […] […] […] […] Χορηγηθείσα αντιστάθμιση στην Correos 91,030 87,729 94,757 120,264 142,646 222,478 196,333 955,237 Ενδεχόμενη υπεραντιστάθμιση = χορηγηθείσα αντιστάθμιση – επιτρεπόμενη αντιστάθμιση […] […] […] […] […] […] […] […]

(169) Οι ισπανικές αρχές και/ή η Correos (47) διατύπωσαν ορισμένες παρατηρήσεις σχετικά με τις αμφιβολίες της Επιτροπής (βλέπε σημεία 4.1.1 και 5.1.1): α) Η μεθοδολογία ΚΑΚ μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να επαληθευτεί αν πληρούται το τρίτο κριτήριο Altmark. β) Η ισπανική μεθοδολογία συνιστά έγκυρη εφαρμογή της μεθοδολογίας ΚΑΚ. γ) Δεδομένου ότι οι αντισταθμίσεις που χορηγήθηκαν στην Correos αντιστοιχούν στο ΚΑΚ της ΥΠΚΥ, δεν υπάρχει καμία υπεραντιστάθμιση και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να θεωρηθεί ότι πληρούται το τρίτο κριτήριο Altmark. δ) Η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης εφαρμόζεται σε σχέση με την εκπλήρωση του τρίτου κριτηρίου Altmark λόγω της χρήσης της μεθοδολογίας ΚΑΚ και, κατ' επέκταση, λόγω της χρήσης της ισπανικής μεθοδολογίας. ε) Οι ισπανικές αρχές πρότειναν επίσης εναλλακτική λύση για την εφαρμογή της μεθοδολογίας κατανομής του κόστους που οδηγεί σε διαφορετικό αποτέλεσμα από εκείνο στο οποίο καταλήγει η Επιτροπή.

(170) Αυτά τα διαφορετικά επιχειρήματα εξετάζονται κατωτέρω.

— Η μεθοδολογία ΚΑΚ μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να επαληθευτεί αν πληρούται το τρίτο κριτήριο Altmark.

(171) Οι ισπανικές αρχές και/ή η Correos εκτιμούν ότι η εκπλήρωση του τρίτου κριτηρίου Altmark μπορεί να επαληθευτεί μέσω της μεθοδολογίας ΚΑΚ (δηλαδή ότι η απουσία υπεραντιστάθμισης που απαιτείται βάσει του τρίτου κριτηρίου Altmark μπορεί να επαληθευτεί με τη σύγκριση μεταξύ του ΚΑΚ της ΥΓΟΣ και της αντιστάθμισης που χορηγήθηκε στον φορέα παροχής της ΥΓΟΣ).

(172) Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η απόφαση Altmark εκδόθηκε στις 29 Ιουλίου 2003. Είναι αδιαμφισβήτητο το γεγονός ότι, κατά την έκδοση της απόφασης αυτής, η μοναδική εφαρμοστέα μέθοδος για τον υπολογισμό του καθαρού κόστους των ΥΓΟΣ ήταν η μεθοδολογία κατανομής του κόστους. Στην ίδια την απόφαση Altmark γίνεται λόγος για τις δαπάνες και τα έσοδα που προκύπτουν βάσει των οποίων προσδιορίζεται αδιαμφισβήτητα η μεθοδολογία κατανομής του κόστους, ενώ το ΚΑΚ στηρίζεται ουσιαστικά στην έννοια του αποφευχθέντος κόστους (το οποίο συνιστά εξ ορισμού κόστος με το οποίο δεν επιβαρύνθηκε η εταιρεία).

(173) Η μεθοδολογία κατανομής του κόστους προβλεπόταν στο πλαίσιο του 2005 για τις ΥΓΟΣ (48), το οποίο εφαρμόστηκε από τις 29 Νοεμβρίου 2005 έως την 31η Ιανουαρίου 2012, και χρησίμευσε ως βάση για διάφορες αποφάσεις της Επιτροπής σχετικά με την αντιστάθμιση της ΥΠΚΥ κατά την περίοδο εκείνη (49). Αποτελεί επίσης τη μεθοδολογία που πρέπει να χρησιμοποιείται βάσει του πλαισίου του 2012 για τις ΥΓΟΣ, εάν δεν είναι δυνατή η εφαρμογή της μεθοδολογίας ΚΑΚ (50). Η μεθοδολογία ΚΑΚ θεσπίστηκε επισήμως από την Επιτροπή ως έγκυρος τρόπος υπολογισμού του καθαρού κόστους της ΥΠΚΥ μόνο με την οδηγία 2008/6/ΕΚ (η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2011) και το πλαίσιο του 2012 για τις ΥΓΟΣ (το οποίο τέθηκε σε ισχύ την 31η Ιανουαρίου 2012).

(174) Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει αποσαφηνίσει ότι η έννοια της κρατικής ενίσχυσης αποτελεί αντικειμενική και νομική έννοια που ορίζεται απευθείας από τη Συνθήκη (51). Επομένως, δεν θα ήταν ορθό να τροποποιηθεί αναδρομικά η μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε για την εκτίμηση της ύπαρξης ενίσχυσης στο πλαίσιο της απόφασης Altmark προκειμένου να ευθυγραμμιστεί με τις επιλογές της Επιτροπής στο πλαίσιο του 2012 για τις ΥΓΟΣ, στο οποίο περιγράφονται οι προϋποθέσεις συμβατότητας ορισμένων αντισταθμίσεων για ΥΓΟΣ. Σε κάθε περίπτωση, όπως διευκρινίζεται στην αιτιολογική σκέψη 172, ερμηνεία αυτού του είδους αντιβαίνει στο γράμμα της απόφασης.

(175) Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή δεν συμμερίζεται την άποψη ότ