Γνώμη του Συμβουλίου

της 9ης Μαρτίου 2004

σχετικά με το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Βελγίου, 2004-2007

(2004/C 68/03)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1997 για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών(1), και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 3,

τη σύσταση της Επιτροπής, έπειτα από διαβούλευση με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΓΝΩΜΗ:

Στις 9 Μαρτίου 2004, το Συμβούλιο εξέτασε το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Βελγίου, που καλύπτει την περίοδο από το 2004 έως το 2007. Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα είναι σε γενικές γραμμές σύμφωνο με τις απαιτήσεις του αναθεωρημένου "κώδικα δεοντολογίας" σχετικά με το περιεχόμενο και τη μορφή των προγραμμάτων σταθερότητας και σύγκλισης.

Η δημοσιονομική στρατηγική των βελγικών αρχών εξακολουθεί να αποσκοπεί: i) στην τήρηση των στόχων του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, δηλαδή στην επίτευξη σχεδόν ισοσκελισμένου ή πλεονασματικού προϋπολογισμού, ii) στην εξασφάλιση μιας σταθερής μείωσης του δείκτη χρέους προς το ΑΕΠ σε μεσοπρόθεσμη έως μακροπρόθεσμη βάση, iii) στην προώθηση της δημιουργίας θέσεων απασχόλησης κατά τρόπο συμβατό με τη διατήρηση υγιών δημοσίων οικονομικών.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του προγράμματος, ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ το 2003 ανέρχεται σε 0,9 %. Πρόκειται για το τρίτο συνεχόμενο έτος με ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ χαμηλότερο του 1 %. Για τα προσεχή έτη, το επικαιροποιημένο πρόγραμμα προβλέπει άνοδο του ρυθμού αύξησης του ΑΕΠ σε 1,8 % το 2004 και 2,8 % το 2005. Για την περίοδο 2006-2007, η αύξηση του ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα κινηθεί κατά μέσο όρο σε 2,3 %. Η αύξηση της απασχόλησης αναμένεται να επιταχυνθεί από - 0,1 % το 2003 σε 0,7 % το 2004 και κατά την περίοδο 2005-2007 να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 0,8 %. Ο πληθωρισμός, όπως μετρείται από τον ΕνΔΤΚ, προβλέπεται να παραμείνει σταθερός σε ποσοστό 1,4 % κατά τη διάρκεια της περιόδου 2004-2007.

Με βάση τις πληροφορίες που είναι επί του παρόντος διαθέσιμες, το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζεται το επικαιροποιημένο πρόγραμμα φαίνεται ρεαλιστικό, αν και ίσως αισιόδοξο για το 2005, όταν η αύξηση του ΑΕΠ προβλέπεται να διαμορφωθεί σε 2,8 %, δηλαδή ποσοστό υψηλότερο κατά 0,5 της εκατοστιαίας μονάδας από τις φθινοπωρινές προβλέψεις του 2003 της Επιτροπής.

Παρά την επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας, το επικαιροποιημένο πρόγραμμα προβλέπει τη δημιουργία πλεονάσματος ύψους 0,2 % του ΑΕΠ το 2003 όσον αφορά τους λογαριασμούς της γενικής κυβέρνησης (σύμφωνα με πιο πρόσφατη εκτίμηση, το πλεόνασμα αυτό υπολογίζεται σε 0,3 % του ΑΕΠ). Ωστόσο, το αποτέλεσμα αυτό αποτελεί απόρροια των έκτακτων μέτρων με καθαρό θετικό αποτέλεσμα ύψους 1,2 % του ΑΕΠ, και ιδίως πράξης που αφορούσε την κατά κύριο λόγο κρατικής ιδιοκτησίας εταιρεία τηλεπικοινωνιών Belgacom.

Η επίτευξη του στόχου ισοσκέλισης του προϋπολογισμού για το 2004 στηρίζεται στη λήψη έκτακτων μέτρων που αντιπροσωπεύουν 0,7 % του ΑΕΠ, συμπεριλαμβανομένων των εσόδων από μια επιχείρηση φορολογικής τακτοποίησης που φθάνουν σε 0,3 % του ΑΕΠ. Για την περίοδο 2005-2006, οι αρχές εξακολουθούν να προβλέπουν ισοσκελισμένο προϋπολογισμό, ενώ για το 2007 αναμένεται η πραγματοποίηση μικρού πλεονάσματος ύψους 0,3 % του ΑΕΠ. Σε συνδυασμό με την προβλεπόμενη μείωση των πληρωμών τόκων, το πρωτογενές πλεόνασμα από 5,6 % του ΑΕΠ το 2003 διαμορφώνεται σε 4,8 % του ΑΕΠ το 2005, και στη συνέχεια σταθεροποιείται.

Σε κυκλικά προσαρμοσμένους όρους, σύμφωνα με τους υπολογισμούς της Επιτροπής με βάση τα στοιχεία που παρέχονται στο πρόγραμμα και την από κοινού συμφωνηθείσα μέθοδο, ο προϋπολογισμός από πλεόνασμα 0,8 % του ΑΕΠ που εμφανίζει το 2003, ισοσκελίζεται την περίοδο 2004-2006, για να εμφανίσει και πάλι μικρό πλεόνασμα το 2007. Αν δεν ληφθούν υπόψη τα έκτακτα μέτρα, τα κυκλικά προσαρμοσμένα στοιχεία θα παρουσίαζαν βελτίωση από έλλειμμα 0,4 % του ΑΕΠ το 2003 σε πλεόνασμα 0,3 % του ΑΕΠ το 2007.

Με βάση ρεαλιστικές μακροοικονομικές και δημοσιονομικές παραδοχές, διατηρείται καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος σχεδόν ισοσκελισμένος ή πλεονασματικός προϋπολογισμός, πράγμα που παρέχει επίσης τα απαραίτητα περιθώρια ασφάλειας για τη μη υπέρβαση της τιμής αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ με συνθήκες κανονικών κυκλικών διακυμάνσεων.

Το δημόσιο χρέος, παρουσιάζοντας σταθερή πτώση από το ιστορικά ανώτατο επίπεδο του 138 % του ΑΕΠ που έφθασε το 1993, θα κινηθεί σε ποσοστό ελαφρά υψηλότερο του 100 % το 2003 και αναμένεται να περιοριστεί σε 87 % του ΑΕΠ το 2007.

Η δημοσιονομική στρατηγική που παρουσιάζεται στο πρόγραμμα συμβιβάζεται με το στόχο της βελτίωσης της βιωσιμότητας των δημοσίων οικονομικών, λαμβανομένου υπόψη του δείκτη χρέους που παραμένει υψηλός. Ωστόσο, το Βέλγιο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ορισμένους κινδύνους μακροπρόθεσμων ανισορροπιών, που συνδέονται με τις επιπτώσεις της γήρανσης του πληθυσμού, ιδίως όσον αφορά τις δαπάνες υγειονομικής περίθαλψης. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτεί το εναπομένον ύψος του χρέους, ενώ η πραγματοποίηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων κατά τα προσεχή 10 έως 15 έτη, όπως έχει προγραμματιστεί, είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της βιωσιμότητας των δημοσίων οικονομικών του Βελγίου. Επίσης, σύμφωνα με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών, η σημερινή κυβερνητική στρατηγική για τη μείωση του χρέους, τη βελτίωση της συμμετοχής των εργαζομένων, την αύξηση της ηλικίας πραγματικής συνταξιοδότησης, τη διατήρηση των προσπαθειών για τη χρηματοδότηση του ταμείου γήρανσης του πληθυσμού και τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων των συνταξιοδοτικών συστημάτων θα πρέπει να ενισχυθούν για να αντιμετωπιστούν οι δημοσιονομικές επιπτώσεις της γήρανσης του πληθυσμού.

Οι οικονομικές πολιτικές που παρουσιάζονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα είναι εν μέρει σύμφωνες με τις συστάσεις των γενικών προσανατολισμών των οικονομικών πολιτικών, και ιδίως εκείνες που έχουν δημοσιονομικές επιπτώσεις. Ενώ στο πρόγραμμα επιβεβαιώνεται η δέσμευση που αναλήφθηκε να διατεθούν, κατά προτεραιότητα, τα έσοδα που τυχόν προέλθουν από οικονομική ανάπτυξη υψηλότερη από την αναμενόμενη για τη βελτίωση της δημοσιονομικής θέσης, το επικαιροποιημένο πρόγραμμα δεν περιλαμβάνει πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο οι αρχές σκοπεύουν να συμμορφωθούν με τη σύσταση να περιορίσουν την αύξηση των πραγματικών δαπανών της Οντότητας Ι (ομοσπονδιακή κυβέρνηση και κοινωνική ασφάλιση) σε 1,5 %.

(1) ΕΕ L 209 της 2.8.1997.