ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Μαΐου 1985 σχετικά με σχέδιο παρεμβάσεως υπέρ των φυσικών αποσταγμάτων στη Γαλλία (Το κείμενο στη γαλλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

την συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 93 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 337/79 του Συμβουλίου της 5ης Φεβρουαρίου 1979 περί κοινής οργανώσεως της αμπελοοινικής αγοράς(1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 798/85(2),

αφού, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 93 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο της συνθήκης, κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους,

Εκτιμώντας ότι:

I

Η γαλλική κυβέρνηση κοινοποίησε, στις 3 Οκτωβρίου 1983, στην Επιτροπή, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 93 παράγραφος 3 της συνθήκης, σχέδιο παρεμβάσεως για τα φυσικά αποστάγματα, το οποίο θα εφαρμόζεται με την επιφύλαξη της εγκρίσεώς του από την Επιτροπή.

Η Επιτροπή ζήτησε, με τέλεξ της 6ης Οκτωβρίου 1983 και στη συνέχεια με τέλεξ υπομνήσεως της 17ης Νοεμβρίου 1983, συμπληρωματικές πληροφορίες από τη γαλλική κυβέρνηση.

Η γαλλική κυβέρνηση διαβίβασε, με επιστολή της 7ης Δεκεμβρίου 1983, στην Επιτροπή ορισμένες απαντήσεις.

Η Επιτροπή απηύθυνε, στις 31 Ιανουαρίου 1984, στην γαλλική κυβέρνηση νέα αίτηση για την παροχή συμπληρωματικών πληροφοριών.

Η γαλλική κυβέρνηση ζήτησε, με επιστολή της 13ης Μαρτίου 1984 και με τέλεξ της 30ής Μαρτίου 1984, από την Επιτροπή συμπληρωματική προθεσμία για την απάντησή της.

Η γαλλική κυβέρνηση υπέβαλε, με τέλεξ της 11ης Απριλίου 1984, στην Επιτροπή συμπληρωματικά πληροφοριακά στοιχεία, διευκρινίζοντας πάντως ότι παρέμεναν ακόμη υπό μελέτη οι λεπτομέρειες εφαρμογής ορισμένων ενισχύσεων.

Το σχέδιο προβλέπει επιδοτήσεις 12 εκατομμυρίων γαλλικών φράγκων υπέρ των παραγωγών Armagnac και Calvados για ορισμένες ενέργειες αποθεματοποίησης και παλαίωσης. Τα μέτρα αυτά προβλέπονται για περίοδο τριών ετών.

Η γαλλική κυβέρνηση δικαιολογεί τη χορήγηση αυτών των ενισχύσεων, κυρίως, με το γεγονός ότι οι παραγωγοί των εν λόγω αποσταγμάτων αντιμετωπίζουν δυσχέρειες διαρθρωτικού και συγκυριακού χαρακτήρα.

II

Το Armagnac και το Calvados αποτελούν προϊόντα που ανταγωνίζονται αποστάγματα κα αλκοολούχα ποτά παραγόμενα σε άλλα κράτη μέλη, και ιδίως το Whisky, το Brandy και το Gin. Το 1982, οι ενδοκοινοτικές συναλλαγές για το σύνολο των προϊόντων αυτών ανήλθαν σε 800 εκατομμύρια ECU περίπου.

Στη διάρκεια των τελευταίων ετών, διαπιστώθηκε, στα περισσότερα κράτη μέλη, πτώση της κατανάλωσης των προϊόντων αυτών.

Τούτο οφείλεται, αφενός, στη γενική οικονομική κρίση και, αφετέρου, στην αύξηση των φόρων και των τελών που παρακρατούνται για τα προϊόντα αυτά.

Στη Γαλλία, οι πωλήσεις αλκοολούχων ποτών, πλην των οίνων και των ζύθων, σημείωσαν το 1983 μείωση κατά 4 %, σε σχέση με το 1980. Στη διάρκεια της ίδιας περιόδου, οι πωλήσεις του Cognac μειώθηκαν κατά 26,5 %, του Armagnac κατά 17 % και του Calvados κατά 32 %. Αντίθετα, οι πωλήσεις αλκοολών από δημητριακά (Whisky, Gin κλπ.) αυξήθηκαν κατά 41 %. Η σημαντική μείωση των πωλήσεων Cognac, Armagnac και Calvados οφείλεται κυρίως σε μία αύξηση των φόρων επί των προϊόντων αυτών.

Η παραγωγή Armagnac εξαρτάται από την παραγωγή οίνων της περιοχής και πολλές φορές ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό από το ένα έτος στο άλλο.

Οι εξαγωγές προς τις χώρες της κοινότητας αντιπροσωπεύουν το 50 % περίπου των πωλήσεων στην γαλλική αγορά.

Όπως και για το Armagnac, η παραγωγή του Calvados ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό, από ένα έτος στο άλλο, ανάλογα με τις συγκομιδές μήλων στη Νορμανδία.

Το 1982 οι εξαγωγές προς τις χώρες της Κοινότητας αντιπροσωπεύουν το 30 % περίπου των πωλήσεων που πραγματοποιήθηκαν στη γαλλική αγορά και το 84 % των συνολικών εξαγωγών Calvados.

III

Μετά από εξέταση του σχεδίου ενισχύσεων στο πλαίσιο του άρθρου 93 παράγραφο 3 της συνθήκης, που πραγματοποιήθηκε βάσει της αναλύσεως της αγοράς των σχετικών προϊόντων, αφενός, και λαμβανομένων υπόψη των συμπληρωματικών πληροφοριών, που υπέβαλαν οι γαλλικές αρχές, αφετέρου, η Επιτροπή αποφάσισε, στις 30 Μαΐου 1984, να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται από το άρθρο 93 παράγραφος 2 της συνθήκης, όσον αφορά τις ενισχύσεις για την ιδιωτική αποθεματοποίηση και την παλαίωση του Armagnac και του Calvados, λόγω των επιπτώσεών τους επί των συναλλαγών μεταξύ των κρατών μελών. Το ποσό που προβλέπεται να χορηγηθεί για τη χρηματοδότηση των ενεργειών αυτών ανέρχεται σε 12 εκατομμύρια γαλλικά φράγκα.

Στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 93 παράγραφος 2 της συνθήκης, η Επιτροπή κάλεσε τη γαλλική κυβέρνηση καθώς και τα λοιπά κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους, πλην των κρατών μελών, να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.

Η γαλλική κυβέρνηση απήντησε, την 1η Αυγούστου 1984, στην προειδοποιητική επιστολή της Επιτροπής της 8ης Ιουνίου 1984, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι όσον αφορά τις ενισχύσεις για την ιδιωτική αποθεματοποίηση του Armagnac και του Calvados, η επεξεργασία των προϊόντων αυτών πραγματοποιείται, σύμφωνα με παραδοσιακές μεθόδους, σε αγροτικές ζώνες, με αποτέλεσμα υψηλό κόστος παραγωγής για τους ενδιαφερόμενους παραγωγούς.

Από τα άλλα κράτη μέλη, η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου υποστηρίζει τις ενέργειες της Επιτροπής, όσον αφορά την κίνηση της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 93 παράγραφος 2 της συνθήκης, υπογραμμίζει, ειδικότερα, το γεγονός ότι οι βρετανοί παραγωγοί αποσταγμάτων αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσχέρειες, όσον αφορά τις εξαγωγές των προϊόντων τους και ότι οι γαλλικές ενισχύσεις προκαλούν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού στον τομέα των αποσταγμάτων των συγκρίσιμων προϊόντων.

Μεταξύ των ενδιαφερομένων, πλην των κρατών μελών, η "The Scotch Whisky Association" ιδίως, γνωστοποίησε στην Επιτροπή, με επιστολή της της 28ης Φεβρουαρίου 1984, παρόμοιες ανησυχίες.

IV

Κοινοποιώντας, έγκαιρα, το σχέδιο ενισχύσεων για τα αποστάγματα, η γαλλική κυβέρνηση τήρησε την υποχρέωσή της βάσει του άρθρου 93 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ.

Στον τομέα των αλκοολούχων ποτών και ειδικότερα των αποσταγμάτων, υπάρχουν σημαντικές συναλλαγές μεταξύ των μελών και ο ανταγωνισμός είναι ζωηρός, εν μέρει επειδή υφίστανται πλεονασματικές μονάδες παραγωγής και επειδή η κατανάλωση των προϊόντων αυτών είναι στάσιμη ή μειώνεται. Στις περιπτώσεις που οι κρατικές ενισχύσεις χορηγούνται για την ενίσχυση της ανταγωνιστικής θέσεως ορισμένων επιχειρήσεων, τα προϊόντα των οποίων αποτελούν αντικείμενο ενδοκοινοτικών συναλλαγών, πρέπει να θεωρείται ότι οι τελευταίες αυτές επηρεάζονται από τις ενισχύσεις. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, οι σχεδιαζόμενες ενισχύσεις, μειώνοντας ορισμένα στοιχεία κόστους ή αυξάνοντας το εισόδημα των επιχειρήσεων που ωφελούνται απ' αυτές, είναι τέτοιας φύσεως που να επηρεάζουν τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών και να νοθεύουν ή να απειλούν με νόθευση τον ανταγωνισμό, ευνοώντας ορισμένες επιχειρήσεις κατά την έννοια του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ, που προβλέπει το ασυμβίβαστο των ενισχύσεων αυτών με την κοινή αγορά.

Οι εξαιρέσεις ως προς την αρχή αυτή του ασυμβίβαστου δεν εφαρμόζονται στην παρούσα περίπτωση, λαμβανομένων υπόψη των χαρακτηριστικών των σχεδιαζόμενων ενισχύσεων και του γεγονότος ότι δεν αποσκοπούν στην τήρηση των όρων που προβλέπονται για την εφαρμογή των εξαιρέσεων αυτών.

Το άρθρο 92 παράγραφος 3 της συνθήκης διευκρινίζει ποιες ενισχύσεις μπορούν να θεωρηθούν ως συμβιβάσιμες με την κοινή αγορά. Το συμβιβάσιμο αυτό προσδιορίζεται σε συνάρτηση με στόχους που ακολουθούνται προς το συμφέρον της Κοινότητας και όχι προς το συμφέρον ενός μόνο κράτους μέλους.

Για να διαφυλαχθεί η καλή λειτουργία της κοινής αγοράς, και λαμβανομένης υπόψη της αρχής που προβλέπεται από το άρθρο 3 στοιχείο στ) της συνθήκης, οι εξαιρέσεις από το ασυμβίβαστο των ενισχύσεων, που προβλέπονται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 της συνθήκης, πρέπει να ερμηνεύονται αυστηρά κατά την εξέταση οποιασδήποτε ενισχύσεως.

Ειδικότερα, οι εξαιρέσεις δεν εφαρμόζονται παρά μόνο στις περιπτώσεις όπου η Επιτροπή μπορεί να διαπιστώσεις ότι, χωρίς την ενίσχυση, η λειτουργία της αγοράς δεν θα οδηγούσε μόνη της τις ωφελούμενες επιχειρήσεις στην υιοθέτηση συμπεριφοράς, τέτοιας, που να συμβάλλει ή ώστε να συμβάλλουν στην πραγματοποίηση ενός των στόχων που αφορούν οι εξαιρέσεις αυτές.

Η εφαρμογή των εν λόγω εξαιρέσεων σε ενισχύσεις, που δεν συμβάλλουν για την επίτευξη ενός των προαναφερόμενων στόχων ή σε περιπτώσεις που μία ενίσχυση δεν είναι αναγκαία για τέτοιους σκοπούς, θα σήμαινε να χορηγούνται αδικαιολόγητα πλεονεκτήματα σε βιομηχανικούς κλάδους ή επιχειρήσεις ορισμένων κρατών μελών. Θα ενισχυόταν, έτσι, η οικονομική θέση τους, ενώ παράλληλα, θα επηρεάζονταν οι όροι των ενδοκοινοτικών συναλλαγών και θα νοθευόταν ο ανταγωνισμός, χωρίς τούτο να δικαιολογείται από το κοινό συμφέρον, κατά την έννοια του άρθρου 92 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ.

Οι ενισχύσεις, που προβλέπονται να χορηγηθούν, για την αποθεματοποίηση και την παλαίωση των αποσταγμάτων Armagnac και Calvados, θα απάλλασσαν τους δικαιούχους από ορισμένα στοιχεία κόστους που επιβάλλονται για τις ενέργειες αυτές. Πράγματι, οι ενέργειες αυτές πρέπει να επιτρέπουν να πωλείται, αργότερα, προϊόν καλύτερης ποιότητας σε υψηλότερη τιμή. Τούτο για τον παραγωγό σημαίνει ότι θα χάσει ένα άμεσο εισόδημα και θα αναλάβει το βάρος ορισμένων εξόδων, τα οποία, όμως, καλύπτονται αργότερα λόγω της υψηλότερης αμοιβής που θα λάβει για τα προϊόντα του. Τόσο, όμως, στη Γαλλία όσο και στα άλλα κράτη μέλη, τα αποστάγματα, που ανταγωνίζονται το Armagnac και το Calvados, υποβάλλονται σε παρόμοιες ενέργειες (αποθεματοποίηση και παλαίωση), χωρίς οι παραγωγοί των αποσταγμάτων αυτών να λαμβάνουν ενισχύσεις, για να καλύψουν τμήμα των εξόδων τους.

Αν γίνει δεκτό, να χορηγούνται τέτοιες ενισχύσεις μόνο στους παραγωγούς Armagnac και Calvados, τούτο θα σήμαινε ότι επιβάλλονται στους ανταγωνιστές τους μειονεκτήματα με ενδεχόμενο αποτέλεσμα την αδικαιολόγητη μείωση των πωλήσεών τους.

Οι ενισχύσεις αυτές αποτελούν ενισχύσεις στη λειτουργία και δεν συνεπάγονται ούτε εξυγίανση, ούτε μετατροπή, ούτε καινοτομία στην παραγωγή.

V

Λαμβανομένων υπόψη, των προαναφερομένων, δεν είναι δυνατόν να αρθεί η απαγόρευση που προβλέπεται στο άρθρο 92 παράγραφος 1, δυνάμει της παραγράφου 2 του άρθρου αυτού, δεδομένου ότι οι εξαιρέσεις που προβλέπονται από τη διάταξη αυτή προφανώς δεν εφαρμόζονται στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Οι ενισχύσεις, για την ιδιωτική αποθεματοποίηση και την παλαίωση του Armagnac και του Calvados, δεν τηρούν ούτε τους όρους που απαιτούνται για να τύχουν μιας των εξαιρέσεων του άρθρου 92 παράγραφος 3 της συνθήκης.

Όσον αφορά τις εξαιρέσεις, που προβλέπονται από το άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο α) και γ), για ενισχύσεις, που αποβλέπουν στην προώθηση της αναπτύξεως ορισμένων περιοχών, πρέπει να θεωρηθεί ότι οι περιοχές Armagnac και Calvados δεν χαρακτηρίζονται από ασυνήθως χαμηλό βιοτικό επίπεδο ούτε αντιμετωπίζουν σοβαρή υποαπασχόληση, κατά την έννοια της εξαίρεσης που αναφέρεται στο στοιχείο α).

Όσον αφορά την εξαίρεση που αναφέρεται στο σημείο γ), οι ενισχύσεις στη λειτουργία, που σχεδιάζονται από τη γαλλική κυβέρνηση, δεν είναι φύσεως τέτοιας που να συμβάλλουν στην ανάπτυξη ορισμένων οικονομικών περιοχών, όπως προβλέπεται από τη διάταξη αυτή.

Όσον αφορά τις εξαιρέσεις του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο β), είναι προφανές ότι οι εν λόγω ενισχύσεις δεν προορίζονται για την ενίσχυση ενός σχεδίου κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ούτε για την αντιμετώπιση σοβαρής διαταραχής της γαλλικής οικονομίας.

Τέλος, όσον αφορά την εξαίρεση του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) για ενισχύσεις που προορίζονται για τη διευκόλυνση της αναπτύξεως ορισμένων δραστηριοτήτων, οι εν λόγω ενισχύσεις, που προορίζονται να καλύψουν ορισμένα έξοδα λειτουργίας των επιχειρήσεων, δεν μπορούν να έχουν αναπτυξιακά αποτελέσματα κατά την έννοια της εξαίρεσης αυτής. Εξάλλου, το γεγονός ότι σημαντικό τμήμα των επιδοτούμενων προϊόντων εξάγεται προς άλλα κράτη δεν επιτρέπει να θεωρείται ότι δεν θα αλλοιωθούν οι όροι των συναλλαγών κατά τρόπο αντίθετο προς το κοινό συμφέρον.

Κατά συνέπεια, οι σχεδιαζόμενες ενισχύσεις δεν πληρούν τους όρους για να τύχουν μιας των εξαιρέσεων του άρθρου 92 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Οι ενισχύσεις για την ιδιωτική αποθεματοποίηση και παλαίωση του Armagnac και του Calvados, που κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή με επιστολή της 29ης Σεπτεμβρίου 1983, είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά και η Γαλλία δεν είναι δυνατόν να τις θέσει σε εφαρμογή.

Άρθρο 2

Η Γαλλία οφείλει να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί με την παρούσα απόφαση σε προθεσμία ενός μηνός από την κοινοποίησή της και να πληροφορήσει σχετικά την Επιτροπή μέσα στην ίδια προθεσμία.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Γαλλική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες, 22 Μαΐου 1985.

Για την Επιτροπή

Peter SUTHERLAND

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ αριθ. L 54 της 5. 3. 1979, σ. 1.

(2) ΕΕ αριθ. L 89 της 29. 3. 1985, σ. 1.