ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 30ής Απριλίου 1991 σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ ( IV/33.473-Scottish Nuclear, συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια ) ( Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό ) ( 91/329/ΕΟΚ )

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη :

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας,

τον κανονισμό αριθ . 17 του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ( 1 ), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, και ιδίως τα άρθρα 6 και 8,

την κοινοποίηση της 27ης Φεβρουαρίου 1990 στην οποία προέβη η Scottish Nuclear Limited, όσον αφορά τη συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια που έχει συναφθεί στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης του τομέα του ηλεκτρισμού στη Σκωτία,

τη συνοπτική περίληψη της κοινοποίησης ( 2 ), που δημοσιεύθηκε σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ . 17,

Κατόπιν διαβουλεύσεως με τη Συμβουλευτική Επιτροπή Συμπράξεων και Δεσποζουσών Θέσεων,

Εκτιμώντας ότι :

Ι . ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Α . Η κοινοποίηση

( 1 ) Στις 27 Φεβρουαρίου 1990, η Scottish Nuclear Limited ( SNL ) κοινοποίησε στην Επιτροπή, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 4 του κανονισμού αριθ . 17, συμφωνία που είχε συναφθεί μεταξύ της ίδιας και των Scottish Power plc και Scottish Hydro-Electric plc .

( 2 ) Η Scottish Nuclear Limited υπέβαλε αίτηση χορήγησης αρνητικής βεβαίωσης ή, επικουρικά, απαλλαγής, βάσει των διατάξεων του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης .

Β . Γενικό πλαίσιο

( 3 ) Μέχρι τις 31 Μαρτίου 1990, οι ανάγκες της Σκωτίας σε ηλεκτρισμό καλύπτονταν από δύο δημόσιες επιχειρήσεις, τη North of Scotland Hydro-Electric Board και τη South of Scotland Electricity Board, οι οποίες είχαν αναλάβει την παραγωγή, μεταφορά και διανομή ηλεκτρισμού στις γεωγραφικές περιοχές που είχαν επιφυλαχθεί για αυτές, δηλαδή τη Βόρεια και τη Νότια Σκωτία αντίστοιχα .

( 4 ) Αναδιοργανώνοντας τη βιομηχανία, ενόψει της ιδιωτικοποίησης, η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποφάσισε να διατηρήσει την κάθετη ολοκλήρωση της βιομηχανίας ηλεκτρισμού της Σκωτίας, δεδομένου ότι θεωρείται περισσότερο ενδεδειγμένη για την προμήθεια ηλεκτρισμού στις αραιοκατοικημένες περιοχές, οι οποίες αποτελούν χαρακτηριστικό πολλών περιοχών της Σκωτίας .

( 5 ) Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποφάσισε, κατά συνέπεια, να δημιουργήσει δύο ξεχωριστές, ανεξάρτητες και ανταγωνιστικές εταιρείες κοινής ωφελείας, κάθετης ολοκλήρωσης . Η Scottish Power plc ( Scottish Power ) ανέλαβε την μη πυρηνική παραγωγή της επιχείρησης South of Scotland Electricity Board και η Scottish Hydro-Electric plc ( Hydro-Electric ) ανέλαβε τις δραστηριότητες της North of Scotland Hydro-Electric Board . Και οι δύο αυτές επιχειρήσεις πρόκειται να ιδιωτικοποιηθούν . Οι πυρηνικοί σταθμοί της Σκωτίας στο Hunterston και στο Torness, οι οποίοι ανήκαν προηγουμένως στη South of Scotland Electricuty Board, περιέχονται τώρα στην ιδιοκτησία και διαχείριση ξεχωριστής εταιρείας παραγωγής ρεύματος, της Scottish Nuclear Limited ( Scottish Nuclear ), η οποία παραμένει στην ιδιοκτησία του δημοσίου . Η εταιρεία Scottish Nuclear δεν προμηθεύει άμεσα επιμέρους πελάτες, αλλά πωλεί τη συνολική παραγωγή της στις Scottish Power και Hydro-Electric, βάσει συμβάσεων .

( 6 ) Ο νόμος περί ηλεκτρισμού του 1989 και οι συναφείς νομοθετικές πράξεις που θεσπίστηκαν βάσει αυτού ορίζουν το πλαίσιο του νέου καθεστώτος εκμετάλλευσης που ισχύει για τη βιομηχανία ηλεκτρισμού της Σκωτίας . Σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου αυτού, κάθε επιχείρηση που παράγει, μεταφέρει ή διανέμει ηλεκτρισμό στη Σκωτία πρέπει να διαθέτει σχετική άδεια η οποία εκδίδεται από τον αρμόδιο υπουργό για τη Σκωτία ή το γενικό διευθυντή τροφοδότησης με ηλεκτρικό ρεύμα, εκτός εάν προβλέπεται ειδική εξαίρεση από το νόμο περί ηλεκτρισμού . Σύμφωνα με την άδεια που τους χορηγήθηκε, η Scottish Power και η Hydro-Electric έχουν η καθεμία το δικαίωμα, αλλά και την υποχρέωση, να μεταφέρουν και να προμηθεύουν ηλεκτρικό ρεύμα σε πελάτες που είναι εγκατεστημένοι στις περιοχές που τους έχουν καταλογιστεί . Οι περιοχές αυτές είναι ουσιαστικά οι ίδιες, όπως και για τις προαναφερθείσες δημόσιες επιχειρήσεις ( Boards ). Και οι δύο αυτές επιχειρήσεις έχουν το δικαίωμα να παράγουν οι ίδιες ηλεκτρικό ρεύμα . Κάθε επιχείρηση μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της σε ηλεκτρικό ρεύμα χωρίς περιορισμό, εκμεταλλευόμενη τις δικές της εγκαταστάσεις παραγωγής .

( 7 ) Εντούτοις, το δικαίωμα των δύο εταιρειών να προμηθεύουν ηλεκτρικό ρεύμα σε πελάτες εντός των καθορισμένων γι' αυτούς περιοχές δεν είναι αποκλειστικό: οι επιχειρήσεις, οι ανάγκες των οποίων υπερβαίνουν το ένα μεγαβάτ ( MW ), έχουν την ευχέρεια να επιλέξουν τους προμηθευτές της επιλογής τους, ενώ μετά την παρέλευση τετραετίας, το όριο αυτό πρόκειται να μειωθεί σε 0,1 MW και μετά από μια οκταετία να καταργηθεί εντελώς .

( 8 ) Η Scottish Power και η Hydro-Electric έχουν τη δυνατότητα, εφόσον τους χορηγηθούν οι κατάλληλες "δευτεροβάθμιες άδειες", να προμηθεύουν ρεύμα σε πελάτες που έχουν την ευχέρεια να επιλέγουν τους προμηθευτές τους ( όπως αναφέρθηκε προηγουμένως ) και μάλιστα σε περιοχές που δεν ανήκουν στη δικαιοδοσία τους, ή ακόμη και σε πελάτες στην Αγγλία ή στην Ουαλία. Οποιοσδήποτε στο Ηνωμένο Βασίλειο ή στην υπόλοιπη Κοινότητα επιθυμεί να προμηθεύει ηλεκτρικό ρεύμα σε καταναλωτές που βρίσκονται στη Σκωτία έχει τη δυνατότητα να ζητήσει να του χορηγηθεί τέτοια "δευτεροβάθμια άδεια ". Οφείλει να σημειωθεί ότι η Scottish Nuclear έχει λάβει μόνον άδεια παραγωγής .

( 9 ) Με τις χορηγούμενες άδειες, η Scottish Power και η Hydro-Electric είναι υποχρεωμένες να μην προβαίνουν σε διακρίσεις μεταξύ συγκρίσιμων πελατών, να αποφεύγουν τις διασταυρούμενες επιδοτήσεις και να επιτρέπουν σε όλους τους άλλους χρήστες την πρόσβαση στα συστήματα μεταφοράς και διανομής τους, με διαφανείς όρους και χωρίς να εισάγονται διακρίσεις .

( 10 ) Οι άδειες υποχρεώνουν, επιπλέον, τους κατόχους τους να συμμορφώνονται με ορισμένους κώδικες ή συμφωνίες που έχουν εγκριθεί από το γενικό διευθυντή τροφοδότησης με ηλεκτρική ενέργεια, συμπεριλαμβανομένων των κωδικών που διέπουν την εκμετάλλευση των συστημάτων μεταφοράς και διανομής και την εμπορία του ηλεκτρικού ρεύματος .

( 11 ) Κατά την άποψη της κυβέρνησης του Ηνωμένου Βασιλείου, προέχει η Scottish Power και η Hydro-Electric να έχουν πρόσβαση σε εξισορροπημένο συνολικό συνδυασμό διαφόρων μονάδων παραγωγής, κατά τρόπο ώστε οι μονάδες αυτές να είναι οικονομικά βιώσιμες και να μπορούν να λειτουργούν ανεξάρτητα . Συνεπώς, οι μη πυρηνικές εγκαταστάσεις παραγωγής των δύο παλαιότερων δημόσιων οργανισμών ( Boards ), που είχαν κατασκευαστεί για να καλυφθεί το σύνολο των αναγκών της Σκωτίας, χρειάστηκε να ανακατανεμηθούν μεταξύ των δύο επιχειρήσεων. Αυτό δεν μπορούσε να επιτευχθεί με την απλή κατανομή των διαφόρων σταθμών παραγωγής ενέργειας στη μια ή στην άλλη επιχείρηση, δεδομένου ότι η φύση, αλλά και η γεωγραφική θέση των εγκαταστάσεων παραγωγής, καθιστούσε την επιδίωξη αυτή ελάχιστα ρεαλιστική . Κατά συνέπεια, η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποφάσισε ότι η αναγκαία αναδιάθρωση μπορούσε να επιτευχθεί μέσω συμβατικών ρυθμίσεων, με τις οποίες δημιουργούνται δικαιώματα και υποχρεώσεις μεταξύ των δύο επιχειρήσεων σε σχέση με ορισμένες εγκαταστάσεις παραγωγής και τα συστήματα μεταφοράς της καθεμιάς, αντικαθιστώντας στην ουσία την ιδιοκτησία αυτών των περιουσιακών στοιχείων με μακροπρόθεσμα συμβατικά δικαιώματα, η μακροβιότητα των οποίων ανταποκρίνεται στην προβλεπόμενη χρονική διάρκεια ζωής των εν λόγω σταθμών παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος σήμερα . Οι συμβατικές αυτές ρυθμίσεις αντικαθιστούν τις παλαιότερες γενικές συμφωνίες μη εμπορικού χαρακτήρα που είχαν συνάψει οι δύο δημόσιοι οργανισμοί ( Boards ), όσον αφορά την κατανομή του κόστους και τα συναφή προβλήματα εκμετάλλευσης . Οι κύριες συμβάσεις που είχαν συναφθεί μεταξύ της Scottish Power και της Hydro-Electric αφορούσαν την κατανομή της ισχύος που παραγόταν, αντίστοιχα, από θερμικές μονάδες άνθρακα, από υδροηλεκτρικές εγκαταστάσεις και από θερμικά εργοστάσια καύσης αερίου ή πετρελαϊκών προϊόντων . Επιπλέον, η Scottish Power και η Hydro-Electric μοιράζονται μεταξύ τους σήμερα τη συνολική παραγωγή της Scottish Nuclear .

( 12 ) Με τη νέα δομή της βιομηχανίας ηλεκτρισμού στη Σκωτία επιδιώκεται η σταδιακή επικράτηση ανταγωνιστικών συνθηκών, τόσο όσον αφορά την παραγωγή, όσο και την προμήθεια ηλεκτρικού ρεύματος . Ο τομέας του ηλεκτρικού ρεύματος χαρακτηρίζεται σήμερα στη Σκωτία από σημαντικό πλεονάζον δυναμικό παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, το οποίο, με βάση τις σημερινές εκτιμήσεις, ενδέχεται να εξακολουθήσει τουλάχιστον για την επόμενη δεκαετία, καθώς και από υψηλό βαθμό συγκέντρωσης της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνικές πηγές, η οποία και καλύπτει ποσοστό μεγαλύτερο από το 50 % της τρέχουσας ζήτησης ηλεκτρικού ρεύματος της Σκωτίας . Οι δυνατότητες ανταλλαγής με την Αγγλία και την Ουαλία εξασφαλίζονται μέσω του αγωγού διασύνδεσης των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος της Σκωτίας και της Αγγλίας .

Γ . Το προϊόν και η αγορά

( 13 ) Η αγορά των εξεταζομένων προϊόντων είναι η αγορά της παραγωγής, της προμήθειας και της διανομής ηλεκτρικού ρεύματος . Η υπό εξέταση γεωγραφική αγορά είναι το Ηνωμένο Βασίλειο .

( 14 ) Η συνολική παραγωγή ρεύματος του Ηνωμένου Βασιλείου ανήλθε σε 312 Twh ( 3 ) το 1989, το σύνολο της καθαρής παραγωγής σε 292 Twh και το σύνολο των εισαγωγών σε 12,9 εκατομμύρια Kwh ( 0,013 Twh ). Οι εξαγωγές είναι αμελητέες ( 0,8 εκατομμύρια Kwh ).

( 15 ) Πηγές ενεργείας είναι οι συμβατικοί θερμικοί σταθμοί παραγωγής ( 71,6 %) η παραγωγή από πυρηνικές πηγές ( 21,7 %) και η παραγωγή από υδροηλεκτρικές μονάδες ( 2,2 %).

( 16 ) Το παραγωγικό δυναμικό της Αγγλίας και της Ουαλίας ανερχόταν σε 56,679 GW(4 ), στις 31 Μαρτίου 1990 . Η κυριότερη καύσιμη ύλη είναι ο άνθρακας ( 62,8 %), ακολουθούμενος από το πετρέλαιο ( 17,7 %) και την πυρηνική ενέργεια ( 14,7 %).

( 17 ) Το παραγωγικό δυναμικό της Σκωτίας ανερχόταν σε 11,6 GW την 1η Απριλίου 1989 και η διανομή ηλεκτρικού ρεύματος, κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους που έληξε στις 31 Μαρτίου 1989, ανήλθε σε 29,3 Twh . Οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια αποτελούν την κυριότερη πηγή παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία ( 13 Twh, 44 %), ακολουθούμενοι από τις μονάδες καύσης άνθρακα ( 30 %), τους υδροηλεκτρικούς σταθμούς ( 14 %) και τις μονάδες καύσης αερίου ή πετρελαίου ( 10 %).

( 18 ) Ο κύκλος εργασιών που πραγματοποιήθηκε με την παραγωγή και διανομή ηλεκτρικού ρεύματος, κατά τη διάρκεια της κρίσης που έληξε στις 31 Μαρτίου 1989, ανήλθε σε 11,284 εκατομμύρια λίρες στερλίνες . Ποσοστό 90 % των πωλήσεων είχαν προορισμό την Αγγλία και την Ουαλία και 10 % τη Σκωτία .

Δ . Η συμφωνία

( 19 ) Σύμφωνα με τις διατάξεις της συμφωνίας για την πυρηνική ενέργεια, η Scottish Power και η Hydro-Electric υποχρεούνται να αγοράζουν τη συνολική ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από τη Scottish Nuclear, στις μονάδες παραγωγής της του Hunterston και του Torness, και μάλιστα με βάση σταθερή σύμβαση αγοράς . Η Scottish Nuclear είναι υποχρεωμένη να εκμεταλλεύεται το παραγωγικό δυναμικό των δύο μονάδων της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια στο έπακρο . Οι δύο αυτές μονάδες αντιπροσωπεύουν, μόνες τους, συνολική ισχύ 2 400 MW . Η Scottish Power οφείλει να απορροφήσει 74,9 % της παραγωγής της Scottish Nuclear και η Hydro-Electric ποσοστό 25,1 %. Στη Scottish Nuclear παρέχεται η άδεια να χορηγεί ηλεκτρικό ρεύμα σε οποιονδήποτε άλλο συμβαλλόμενο, μόνο με την έγκριση της Scottish Power και της Hydro-Electric . Η Scottish Nuclear Limited δεν έχει τη δυνατότητα να προμηθεύει ηλεκτρικό ρεύμα, παρά μόνο στη Scottish Power και τη Hydro-Electric, εκτός βέβαια αν έχει τερματιστεί η σύμβαση .

( 20 ) Εξαιτίας του υφισταμένου πλεονάζοντος δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία και του σημαντικού μεριδίου που αναλογεί στην ηλεκτρική ενέργεια πυρηνικής προέλευσης, οι αρχές δεν έχουν προς το παρόν την πρόθεση να επιβάλουν στη Σκωτία την υποχρέωση παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος από μη ορυκτές καύσιμες ύλες, αλλά ούτε και να επιβάλουν αντίστοιχο φόρο επί του ηλεκτρικού ρεύματος που παράγεται από ορυκτές καύσιμες ύλες . Η υποχρέωση αυτή επιβλήθηκε από τη βρετανική κυβέρνηση στην Αγγλία και την Ουαλία, με στόχο να ευνοηθεί η παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνικές πηγές και από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας .

( 21 ) Στη συμφωνία περιλαμβάνονται διατάξεις όσον αφορά τον υπολογισμό των τιμών που καταβάλλονται στη Scottish Nuclear από τη Scottish Power και τη Hydro-Electric . Οι τιμές ορίστηκαν κατά το χρονικό διάστημα από 1991 έως 1994, με βάση δύο κλίμακες τιμολογίων : μία βασική τιμή κιλοβατώρας για την πρώτη ποσότητα 5 000 γιγαβατωρών ( Gwh ) και μία βασική χαμηλότερη τιμή για όλες τις επόμενες κιλοβατώρες, η οποία παρεμφερή προς το κόστος, που επιβαρύνει τον αγοραστή, για τις ενεργειακές πηγές αντικατάστασης ( 5 ).

( 22 ) Οι εταιρείες υποχρεούνται να πληρώνουν για τις διαθέσιμες ποσότητες, ακόμη και εάν δεν απορροφούν την ενέργεια . Η Scottish Power και η Hydro-Electric έχουν ωστόσο τη δυνατότητα να ζητήσουν από τη Scottish Nuclear Limited να μειώσει το αντίστοιχό τους μερίδιο από την παραγωγή .

( 23 ) Η Scottish Nuclear Limited υποχρεούται να προσδιορίζει με δήλωσή της, την προηγούμενη ημέρα, το ηλεκτρικό ρεύμα που διαθέτει . Σε περίπτωση που δεν επιτυγχάνει το δηλωμένο επίπεδο, οφείλει να καταβάλει αποζημίωση, η οποία προστίθεται στην απώλεια των εσόδων που συνεπάγεται αυτή η μείωση διαθέσιμου ηλεκτρικού ρεύματος .

( 24 ) Ο μηχανισμός της συμφωνίας για την πυρηνική ενέργεια, ως προς την εφαρμογή δύο κλιμάκων τιμολογίων, θεσπίστηκε το 1990 . Αποτελεί συνδυασμό ενός τέλους για την παρεχόμενη ενέργεια ύψους 1,5 p/Kwh και ενός ποσού, σε αναγνώριση της αξίας του βασικού δυναμικού της Scottish Nuclear Limited, ίσου με 4,5 p/Kwh, που επιβαρύνουν τις 5 000 πρώτες μονάδες της ετήσιας παραγωγής της Scottish Nuclear Limited . Η βασική τιμή, καθώς και τα επίπεδα των τιμών που κατέβαλαν η Scottish Power και η Hydro-Electric στους ανεξάρτητους παραγωγούς ηλεκτρικού ρεύματος, είχαν καθοριστεί πολλά χρόνια πριν την αναδιοργάνωση του τομέα ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία και δεν επηρεάστηκαν από την αναδιοργάνωση αυτή . Κατά τους ισχυρισμούς των ενδιαφερομένων μερών που προέβησαν στην ανακοίνωση, δεν υπάρχει κανένας απολύτως σύνδεσμος μεταξύ των δύο μεθόδων .

( 25 ) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια πρόκειται να παραμείνει σε ισχύ μέχρι τις 31 Μαρτίου 2005, παρά το γεγονός ότι υπάρχει δυνατότητα καταγγελίας της νωρίτερα εάν, για παράδειγμα, η Scottish Nuclear τελεί σε συνεχή αδυναμία να αντιμετωπίσει τις ανάγκες παραγωγής της .

Ε . Τα επιχειρήματα που προέβαλαν τα αντισυμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας

( 26 ) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια συμβάλλει στην οικονομική πρόοδο, δεδομένου ότι εντάσσεται στα σχέδια της βρετανικής κυβέρνησης για την ιδιωτικοποίηση του τομέα του ηλεκτρισμού στη Σκωτία, στόχος της οποίας είναι να ενθαρρυνθεί ο ανταγωνισμός και η αποτελεσματικότητα στην αγορά εφοδιασμού ενέργειας στο Ηνωμένο Βασίλειο .

( 27 ) Μεταξύ της Scottish Power και της Hydro-Electric εξακολουθεί να υπάρχει ανταγωνισμός, ενώ ανταγωνισμός υπάρχει επίσης και με τις άλλες μορφές καυσίμων υλών . Συνεπώς, τα αντισυμβαλλόμενα μέρη θεωρούν ότι οι συμφωνίες τους δεν εξαλείφουν τον ανταγωνισμό για σημαντικό μέρος των εν λόγω προϊόντων . Η τιμή στην οποία η Scottish Power και η Hydro-Electric μπορούν να μεταπωλήσουν την ηλεκτρική ενέργεια που αγοράζουν από τη Scottish Nuclear δεν έχει καθοριστεί σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας για την πυρηνική ενέργεια .

ΙΙ . ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

Α . Άρθρο 85 παράγραφος 1

1 . Συμφωνία μεταξύ των επιχειρήσεων

( 28 ) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια στη Σκωτία συνιστά συμφωνία μεταξύ επιχειρήσεων κατά την έννοια του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ .

2 . Περιορισμοί του ανταγωνισμού

( 29 ) Η συμφωνία αυτή περιορίζει τον ανταγωνισμό με τρεις τρόπους :

- η υποχρέωση πώλησης του ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια αποκλειστικά στις δύο σκωτικές επιχειρήσεις, τη Scottish Power και τη Hydro-Electric, περιορίζει τις αγορές της Scottish Nuclear . Η Scottish Nuclear δεν εξουσιοδοτείται να προμηθεύει με ηλεκτρικό ρεύμα τρίτους, με εξαίρεση της περιπτώσεις εκπνοής της σύμβασης . Στην περίπτωση αυτή, έχει τη δυνατότητα να πωλεί ηλεκτρικό ρεύμα μόνο σε τρίτους που δεν βρίσκονται στην ίδια γεωγραφική περιοχή με τον αγοραστή, ως προς τον οποίο εξακολουθεί να ισχύει η σύμβαση,

- η υποχρέωση που έχει επιβληθεί στη Scottish Power και στη Hydro-Electric να αγοράζουν, με βάση προκαθορισμένες μεταξύ τους ποσοστώσεις, τη συνολική παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια, περιορίζει τις πηγές εφοδιασμού των δύο εταιρειών, καθώς η Scottish Power οφείλει να αγοράζει 74,9 % της παραγωγής από πυρηνική ενέργεια και η Hydro-Electric ποσοστό 25,1 %. Δεδομένου ότι δεν παρέχεται η εξουσιοδότηση να εγκαταλείψουν τις ποσοστώσεις αυτές, οι εν λόγω επιχειρήσεις δεν έχουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα η μία έναντι της άλλης,

- η τιμή αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια καθορίζεται με βάση τους όρους της συμφωνίας που είναι ταυτόσημη με τις δύο σκωτικές επιχειρήσεις . Το γεγονός ότι, από το 1995 έως το 1998, η τιμή αποτελεί απόρροια των όρων της συμφωνίας καθώς και της ευθυγράμμισης επί της τιμής της αγοράς στην Αγγλία και την Ουαλία, και ότι μετά το 1998 πρόκειται να ευθυγραμμιστεί ολοκληρωτικά με βάση την τιμή της αγοράς, αποτελεί ένδειξη ότι η σημερινή τιμή είναι αποτέλεσμα συμφωνίας περιορισμού του ανταγωνισμού .

3 . Περιορισμός των συναλλαγών μεταξύ των κρατών μελών

( 30 ) Οι ενδοκοινοτικές συναλλαγές περιορίζονται στις συναλλαγές που πραγματοποιούνται μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γαλλίας, μέσω του αγωγού διασύνδεσης που ενώνει το γαλλικό δίκτυο με το δίκτυο που είναι εγκατεστημένο στην Αγγλία και την Ουαλία . Το δυναμικό του ανέρχεται σε δύο GW, που ισοδυναμεί με ποσοστό 4 % της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος της Αγγλίας και της Ουαλίας . Κατά την τελευταία τριετία, η καθαρή εμπορική συναλλαγή ήταν μονομερώς στραμένη από τη Γαλλία προς Αγγλία και Ουαλία . Το συνολικό ποσό της διοχετευθείσας ενέργειας ανήλθε σε 12,9 Twh, το 1988 και σε 13,6 Twh, το 1989 .

( 31 ) Η αναδιοργάνωση, ωστόσο, της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία και οι προοπτικές μεσοπρόθεσμης αύξησης του δυναμικού μεταφοράς του αγωγού διασύνδεσης ( με καθαρό δυναμικό 850 MW το 1991, καθώς και η προβλεπόμενη αύξηση σε 1 600 MW σε τρία με τέσσερα χρόνια ), παρέχει τη δυνατότητα να μειωθεί η σχετική απομόνωση της σκωτικής αγοράς, να επιτευχθεί μεγαλύτερη αλληλεξάρτηση μεταξύ των αγορών και να αυξηθούν οι συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών . Με αφετηρία το δεδομένο της αλληλεξάρτησης των δικτύων μεταξύ της Σκωτίας και της Αγγλίας, αφενός, και της Αγγλίας και της Γαλλίας, αφετέρου, καθώς και της προβλεπόμενης ανάπτυξης των προαναφερθέντων αγωγών διασύνδεσης, η συμφωνία είναι, ως εκ τούτου, δυνατόν να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών .

Β . Άρθρο 85 παράγραφος 3

( 32 ) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια, που καλύπτει μία δεκαπενταετή περίοδο, από τις 27 Φεβρουαρίου 1990 έως τις 31 Μαρτίου 2005, πληροί τους αναγκαίους όρους για να υπαχθεί στο ευεργέτημα της απαλλαγής βάσει των διατάξεων του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης .

1 . Βελτίωση της παραγωγής ή της διανομής των προϊόντων

( 33 ) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συστηματικής προσπάθειας ιδιωτικοποίησης ηλεκτρισμού στη Σκωτία, στόχος της οποίας είναι η βελτίωση της παραγωγής και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας . Η συμφωνία εξασφαλίζει στη Scottish Nuclear σίγουρες αγορές, υποχρεώνοντας τη Scottish Power και τη Hydro-Electric να αγοράζουν το σύνολο της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος πυρηνικής προέλευσης βάσει σύμβασης "απορρόφησης ή πληρωμής" (" take or pay "). Με τον τρόπο αυτό διανοίγει τη δυνατότητα του αναγκαίου μακροπρόθεσμου σχεδιασμού για μια αξιόπιστη παραγωγή, που διασφαλίζει την ασφάλεια του εφοδιασμού και την ενεργειακή ανεξαρτησία .

Επιπλέον, για να γίνει ορθολογική εκμετάλλευση των πυρηνικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και προκειμένου να αποσβεσθεί το ιδιαίτερα υψηλό επενδυτικό κόστος, είναι αναγκαίο οι πυρηνικές μονάδες να κάνουν χρήση του δυναμικού τους στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό .

( 34 ) Περαιτέρω, λόγω του οριακού κόστους που είναι κατά πολύ χαμηλότερο από το οριακό κόστος της KW που παράγεται από ένα θερμικό σταθμό ( το οποίο κυμαίνεται, αντίστοιχα, από 0,55 έως 0,75 p, ανά μονάδα, για τις πυρηνικές μονάδες, και 0,97 p, για το αέριο, σε 1,7 p, για τον άνθρακα, και σε 1,55 p, για το πετρέλαιο ), παρουσιάζει ενδιαφέρον, από οικονομική άποψη, το να λειτουργούν με το μέγιστο δυνατό δυναμικό οι μονάδες πυρηνικής ενέργειας . Ως εκ τούτου, η προαναφερθείσα συμφωνία παρέχει τη δυνατότητα πραγματοποίησης σημαντικών οικονομιών κλίμακας, προσαυξάνοντας την παραγωγή από πυρηνικές πηγές και μειώνοντας, με τον τρόπο αυτό, την προσφυγή σε παραγωγούς, με υψηλότερο κόστος παραγωγής και μεταφοράς .

( 35 ) Για να ενθαρρυνθεί η Scottish Nuclear να μεγιστοποιήσει την παραγωγή της, η τιμή πώλησης ηλεκτρικού ρεύματος στη Scottish Power και στη Hydro-Electric καθορίστηκε στη συμφωνία για την πρώτη τετραετία, κατά τρόπο ώστε η πρώτη τιμή που ισχύει για την ποσότητα των 5 000 Gwh να δίνει τη δυνατότητα επαρκούς ποσοστού απόδοσης επί του επενδεδυμένου κεφαλαίου . Η δεύτερη τιμή καθορίζεται σε συνάρτηση με το πλήρες κόστος που απορρέει από την εκμετάλλευση μιας θερμικής μονάδας καύσης άνθρακα, πράγμα που ισοδυναμεί με το οριακό κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από το σκωτικό σύστημα .

( 36 ) Η βελτίωση της παραγωγής και της διανομής ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία, που ενισχύεται από τη συμφωνία, πρόκειται να καταστήσει δυνατή την προοδευτική απορρόφηση του πλεονάζοντος παραγωγικού δυναμικού . Για να επιτευχθεί η μετάβαση από τη δομή που ισχύει μέχρι σήμερα σε τομέα ηλεκτρικής ενέργειας που ρυθμίζεται από την αγορά, είναι αναγκαίο να ληφθούν μέτρα οργάνωσης της παραγωγής και της αγοράς, για περιορισμένο χρονικό διάστημα .

2 . Ίση συμμετοχή των χρηστών στα κέρδη

( 37) Η συμφωνία για την πυρηνική ενέργεια εντάσσεται στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης ενός συστήματος, που μέχρι σήμερα ήταν μονοπωλιακό . Τα πλεονεκτήματα για τους καταναλωτές, τόσο τους βιομηχανικούς, όσο και τους ιδιώτες, απορρέουν από τη διευθέτηση συστήματος, που εισάγει προοδευτικά τον ανταγωνισμό . Ήδη, οι επιχειρήσεις, οι ανάγκες των οποίων υπερβαίνουν το 1 MW είναι ελεύθερες να απευθύνονται στους προμηθευτές της επιλογής τους ενώ, μετά την παρέλευση μιας τετραετίας, το όριο αυτό μειώνεται σε 0,1 MW και, έπειτα από μια οκταετία, καταργείται εντελώς .

3 . Αναγκαιότητα των περιορισμών

( 38 ) Ο ανταγωνισμός μεταξύ της Scottish Power και της Hydro-Electric που καθιερώθηκε από την ιδιωτικοποίηση της βιομηχανίας ηλεκτρισμού στη Σκωτία δεν περιορίζεται από τη συμφωνία πέραν του αναγκαίου . Παρά το γεγονός ότι οι δύο εταιρείες υποχρεούνται να αγοράζουν ηλεκτρικό ρεύμα πυρηνικής προέλευσης στην αυτή τιμή, η συμφωνία παρέχει την προοδευτική δυνατότητα στις δύο εταιρείες να κινηθούν ανταγωνιστικά, στις σχέσεις τους με τους πελάτες τους .

( 39 ) Οι ποσοστώσεις μεταξύ της Scottish Power και της Hydro-Electric για την αγορά της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από πυρηνικές πηγές δεν αντικατοπτρίζουν τα μερίδια της αγοράς καθεμίας επιχείρησης, δεδομένου ότι κάθε επιχείρηση διατηρεί την ελευθερία να κλιμακώνει την παραγωγή και την ανταπόκρισή της στη ζήτηση .

( 40 ) Η συμφωνία, που είχε αρχικά προβλεφθεί για χρονική περίοδο ίση με τη χρονική διάρκεια εκμετάλλευσης τωντων σταθμών παραγωγής από πυρηνική ενέργεια, δηλαδή για μια τριακονταετία, περιορίστηκε ύστερα από αίτημα της Επιτροπής σε μια δεκαπενταετία . Η εν λόγω προθεσμία ισχύος παρέχει στην ουσία την αναγκαία σταθερότητα και εγγύηση για το μακροχρόνιο σχεδιασμό και επιτρέπει να πραγματοποιηθούν οι αναγαίες προσαρμογές στις νέες περιστάσεις, έπειτα από ένα εύλογο χρονικό διάστημα αρχικής λειτουργίας .

Η χρονική αυτή διάρκεια κρίνεται, ωστόσο, αναγκαία, για να δοθεί στη Scottish Nuclear η δυνατότητα να φθάσει σε πλήρη επίπεδα απόδοσης και να καταστεί ανταγωνιστική .

( 41 ) Η τιμή που καθορίζεται στη συμφωνία είναι ανεξάρτητη από την τιμή στην οποία η Scottish Power και η Hydro-Electric αγοράζουν το ηλεκτρικό ρεύμα από άλλους παραγωγούς, και ιδίως από τους ανεξάρτητους παραγωγούς .

Η λύση που εγκρίθηκε για την πρώτη τετραετία και η οποία αποτελεί τη βάση για τον καθορισμό των τιμών για την επόμενη τετραετία θεωρείται στοιχείο εσωτερικού υπολογισμού που δεν προδικάζει με κανένα τρόπο τον καθορισμό της τιμής αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος από τους ανεξάρτητους παραγωγούς . Η τιμή αυτή δεν πρέπει, ιδίως, να χρησιμοποιηθεί με καταχρηστικό τρόπο, προκειμένου να δικαιολογηθεί μια εξαιρετικά χαμηλή τιμή αγοράς που αποδεικνύεται αποτρεπτική για τους ανεξάρτητους παραγωγούς, αλλά και τους ανταγωνιστές της Scottish Nuclear . Το γεγονός αυτό μπορεί να θεωρηθεί περίπτωση καταχρηστικής εκμετάλλευσης της απαλλαγής .

4 . Μη εξάλειψη του ανταγωνισμού

( 42 ) Με τη συμφωνία καθιερώνεται προοδευτικό καθεστώς ανταγωνιστικότητας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας και δημιουργούνται δυνατότητες ανταγωνισμού μεταξύ της Scottish Power και της Hydro-Electric . Επιπλέον, η αγορά παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, εκτός του ρεύματος πυρηνικής προέλευσης, παραμένει επαρκώς ανοιχτή, γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα η συμφωνία αυτή να μην θέτει εμπόδια κατά την είσοδό τους στην αγορά . Η παραγωγή από πυρηνικές πηγές διαδραματίζει και πρόκειται να εξακολουθήσει να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο, ενώ ταυτόχρονα προσφέρονται πραγματικές εναλλακτικές λύσεις ανεφοδιασμού .

Γ . Άρθρα 6 και 8 του κανονισμού αριθ . 17

( 43 ) Σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ . 17, η παρούσα απόφαση παράγει αποτελέσματα από την ημερομηνία της κοινοποίησής της, δηλαδή στις 27 Φεβρουαρίου 1990, ενώ η απαλλαγή χορηγείται, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 8 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ . 17, για την περίοδο που καλύπτει τη χρονική διάρκεια ισχύος της συμφωνίας η οποία, κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής, περιορίστηκε από 30 έτη σε 15 έτη, δηλαδή από τις 27 Φεβρουαρίου 1990 μέχρι τις 31 Μαρτίου 2005, ημερομηνία εκπνοής της συμφωνίας,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ :

Άρθρο 1

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ, οι διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 1 κηρύσσονται ανεφάρμοστες, για τη χρονική περίοδο που περιλαμβάνεται μεταξύ της 27ης Φεβρουαρίου 1990 και της 31ης Μαρτίου 2005, επί της συμφωνίας για την πυρηνική ενέργεια που έχει συναφθεί μεταξύ της Scottish Nuclear Ltd και της Scottish Power plc και της Scottish Hydro-Electric plc .

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στις ακόλουθες επιχειρήσεις :

- Scottish Nuclear Limited,

Incorporated in Scotland No SC117121,

Cathcart House,

Spean Street,

Glasgow,

G44 4BE,

- Scottish Power plc,

Incorporated in Scotland No SC117120,

Cathcart House,

Spean Street,

Glasgow,

G44 4BE,

- Scottish Hydro-Electric plc,

Incorporated in Scotland No 117119,

16 Rothesay Terrace,

Edingurgh,

EH3 7SE . Βρυξέλλες, 30 Απριλίου 1991 . Για την Επιτροπή

Leon BRITTAN

Αντιπρόεδρος

( 1 ) ΕΕ αριθ . 13 της 21 . 2 . 1962, σ . 204/62 . ( 2 ) ΕΕ αριθ . C 245 της 29 . 9 . 1990, σ . 11 . ( 3 ) 1 TW = 103 GM ( παραγωγικό δυναμικό ). ( 4 ) 1 Twh = 103 Gwh = 106 mwh ( παραχθείσα ποσότητα ηλεκτρικού ρεύματος ). ( 5 ) Το σημείο αυτό εξετάστηκε ήδη στο πλαίσιο της απόφασης αναφορικά με την παροχή κρατικών ενισχύσεων στον τομέα του ηλεκτρικού ρεύματος στη Σκωτία ( 30 Μαρτίου 1990 ). Η Επιτροπή αποφάσισε να μην εγείρει αντιρρήσεις κατά του σχεδίου παροχής ενίσχυσης υπέρ της αναδιοργάνωσης της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος από πυρηνική ενέργεια .