ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 20ής Μαΐου 1999

σχετικά με διαδικασία δυνάμει του άρθρου 81 της συνθήκης ΕΚ

(Υπόθεση IV/36.592 - Cégétel + 4)

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(1999) 1194]

(Τα κείμενα στην αγγλική και γερμανική γλώσσα είναι τα μόνα αυθεντικά)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(1999/573/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,

τον κανονισμό αριθ. 17 του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης(1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας, και ιδίως τα άρθρα 2, 6 και 8,

την αίτηση για αρνητική πιστοποίηση και την κοινοποίηση για απαλλαγή, που υποβλήθηκαν, δυνάμει των άρθρων 2 και 4 του κανονισμού αριθ. 17,

την περίληψη της αίτησης και της κοινοποίησης που δημοσιεύθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 19, παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17(2),

Μετά από διαβουλεύσεις με τη συμβουλευτική επιτροπή συμπράξεων και δεσποζουσών θέσεων,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

Ι. ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

(1) Στις 18 Ιουλίου 1997, κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή, δυνάμει του άρθρου 4 του κανονισμού αριθ. 17, μια σειρά συμφωνιών με τις οποίες η Compagnie générale des eαυx ("CGE"), η British Telecommunications plc ("ΒΤ"), η Mannesmann AG και η SBC International Inc ("SBCI") συμφώνησαν επί των εισφορών τους, των συμφερόντων και των εμπορικών τους σχέσεων όσον αφορά τη Cégétel (Compagnie générale de télécommunications).

(2) Η παρούσα κοινοποίηση αφορά την αναδιάρθρωση της Cégétel, εταιρεία η οποία συστάθηκε στα τέλη του 1995 από την CGE και ανέπτυξε έκτοτε δραστηριότητα σε τμήματα της αγοράς τηλεπικοινωνιών που είχαν ήδη ελευθερωθεί, και ιδiως στην κινητή τηλεφωνία (Société française de Radiotélephonic - SFR) και στην τηλεειδοποίηση (Société française de transmission de données par radio - TDR).

Η κοινοποίηση έχει σχέση με την κοινοποίηση των συμφωνιών μεταξύ της SNCF και της Cégétel η οποία αφορά την Télécom Developpement ("TD") [βλέπε ανακοίνωση βάσει του άρθρου 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ.17, υπόθεση IV/36.581(3)] θυγατρική που ελέγχεται από κοινού, στην οποία η SNCF (Société nationale des chemins de fer franςais) έχει εισφέρει το υφιστάμενο τηλεπικοινωνιακό της δίκτυο (9000 χιλιόμετρα καλωδίων οπτικών ινών), που τώρα αναπτύσσεται σε εναλλακτικό υπεραστικό δίκτυο υποδομής με την προσθήκη άλλων 6000 χιλιόμετρων καλωδίων οπτικών ινών.

(3) Στόχος της αναδιάρθρωσης είναι να δοθεί στην Cégétel η δυνατότητα να καταστεί o δεύτερος πλήρης τηλεπικοινωνιακός φορέας στη Γαλλία, προσφέροντας πλήρες φάσμα τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένης της σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας. Η Cégétel απέκτησε τις υφιστάμενες επιχειρηματικές δραστηριότητες στον τομέα των επιχειρηματικών τηλεπικοινωνιών της γαλλικής θυγατρικής της BT (BT France). Σε συνεργασία με την SNCF, η Cégétel κατασκευάζει σήμερα, μέσω της TD, ένα εθνικό σταθερό υπεραστικό δίκτυο. Η TD παράγει υπηρεσίες υπεραστικής σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας και χωρητικότητα μετάδοσης, οι οποίες διατίθενται σε νοικοκυριά από την Cégétel Le 7 και σε επιχειρήσεις από την Cégétel Entreprises. Οι δύο αυτές εταιρείες ουσιαστικά καλύπτουν όλες τις τηλεπικοινωνιακές ανάγκες των αντίστοιχων πελατειών.

(4) Οι TD, Cégétel Le 7 και Cégétel Entreprises έλαβαν τις απαραίτητες άδειες τον Δεκέμβριο του 1997 και τον Μάρτιο του 1998 (δυνάμει των άρθρων L 33-1 και L 34-1 του γαλλικού Code des Ρ& Τ). Η Cégétel ήταν ένας από τους πρώτους εναλλακτικούς φορείς τηλεπικοινωνιών στον οποίο δόθηκε "Ε-prefix" (πρόθεμα του φορέα τηλεπικοινωνιών) και στον οποίο επιτράπηκε να προσφέρει υπεραστικές υπηρεσίες σε νοικοκυριά. Η Cégétel άρχισε την παροχή σταθερών υπεραστικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών τον Φεβρουάριο του 1998.

Β. ΤΑ ΜΕΡΗ

(5) Η CGE οποία σήμερα φέρει την επωνυμία Vivendi, αποτελεί εταιρεία πολλαπλών δραστηριοτήτων η οποία παρέχει πλήρες φάσμα υπηρεσιών: ύδρευση, διαχείριση αποβλήτων, δομικά και δημόσια έργα, ακίνητα, επικοινωνίες (πολυμέσα, καλωδιακή τηλεόραση, τηλεπικοινωνίες). Ο παγκόσμιος κύκλος εργασιών της CGE κατά το οικονομικό έτος 1996 ήταν 25552 εκατομμύρια Ecu (165914 εκατομμύρια γαλλικά φράγκα), από τα οποία το 3,6 % στον τομέα των τηλεπικοινωνιών (κυρίως μέσω των SFR και TDR). Παλαιότερα δεν ανέπτυσσε δραστηριότητα στην αγορά σταθερών τηλεπικοινωνιών της Γαλλίας.

(6) Η BT είναι ο ιστορικός φορέας εκμετάλλευσης των τηλεπικοινωνιών του Ηνωμένου Βασιλείου και σήμερα αναπτύσσει παγκόσμια δραστηριότητα. Ο παγκόσμιος κύκλος εργασιών της BT κατά το έτος που έληξε στις 31 Μαρτίου 1997 ήταν 14935 εκατομμύρια λίρες στερλίνες (18352 εκατομμύρια Ecu). Η BT έχει την πλειοψηφία του μετοχικού κεφαλαίου της Concert Communications, η οποία παρέχει υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας και εμπλουτισμένες υπηρεσίες σε πολυεθνικές επιχειρήσεις. Πριν από την πλήρη ελευθέρωση του 1998, η BT ήταν ήδη παρούσα σε διάφορες άλλες ευρωπαϊκές χώρες μέσω κοινών επιχειρήσεων, σε ελευθερωμένους κλάδους της αγοράς όπως οι κινητές τηλεπικοινωνίες, ή/και οι επιχειρηματικές υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών. Με κοινές επιχειρήσεις, όπως η Cégétel, εισέρχεται πλέον στην αγορά της σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας σε διάφορες από τις χώρες αυτές. Παλαιότερα η BT ανέπτυσσε δραστηριότητα, μέσω της θυγατρικής της, BT France, στη γαλλική αγορά ελευθερωμένων επιχειρηματικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών με πολύ μικρό μερίδιο αγοράς (λιγότερο από [...](4)).

(7) Η Mannesmann AG είναι η πρωταρχική μητρική εταιρεία ενός βιομηχανικού ομίλου πολλαπλών δραστηριοτήτων με παγκόσμιο κύκλο εργασιών 34683 εκατομμύρια γερμανικά μάρκα (18163 εκατομμύρια Ecu). Η Mannesmann AG σχεδιάζει να καταστεί ο δεύτερος τηλεπικοινωνιακός φορέας στη Γερμανία μέσω της κοινής επιχείρησης με την Deutsche Βαhn. Η Μαnnesmann AG είναι ο φορέας εκμετάλλευσης του δεύτερου δικτύου κινητής τηλεφωνίας GSM στη Γερμανία. Παλαιότερα δεν ανέπτυσσε δραστηριότητα στη γαλλική αγορά σταθερών τηλεπικοινωνιών, πλην της συμμετοχής της στην TDR.

(8) Η SBCI ανήκει κατά 100 % στην SBC Communications Ιnc. και αποτελεί έναν από τους επτά περιφερειακούς τηλεπικοινωνιακούς φορείς των Ηνωμένων Πολιτειών. Είναι μια από τις τηλεπικοινωνιακές εταιρείες πολλαπλών δραστηριοτήτων που κατέχουν ηγετική θέση παγκοσμίως, με σχεδόν114000 υπαλλήλους. Παλαιότερα δεν ανέπτυσσε δραστηριότητα στη γαλλική αγορά σταθερών τηλεπικοινωνιών, εκτός από εκείνη στο πλαίσιο της συμμετοχής της κατά 10 % στην SFR.

Γ. Η ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΘΕΙΣΑ ΠΡΑΞΗ

(9) Η κοινοποίηση περιλαμβάνει μία σειρά συμφωνιών σχετικά με την υπό εξέταση πράξη, όλες με ημερομηνία 14 Μαΐου 1997. Οι κυριότερες είναι: η συμφωνία των μετόχων, η βασική συμφωνία (master agreement), η συμφωνία-πλαίσιο περί συνεργασίας ως προς τη διεθνή κίνηση, η συμφωνία διανομής της Concert και η συμφωνία-πλαίσιο περί παροχής δικτύου και υπηρεσιών προς πελάτες ως προς τις υπηρεσίες της Concert.

Διάρθρωση του μετοχικού κεφαλαίου

(10) Η CGE (η οποία σήμερα φέρει την επωνυμία Vivendi) κατείχε αρχικά το 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της Cégétel. Ως αποτέλεσμα των συμφωνιών, τα μέρη συμμετέχουν άμεσα ή έμμεσα στη Cégétel ως εξής: Vivendi (44 %), BT (26 %), Mannesmann (15 %), SBCI (15 %).

Διαχείριση

(11) Το διοικητικό συμβούλιο της Cégétel περιλαμβάνει εννέα διευθυντές (πέντε από τη Vivendi, δύο από την BT, έναν από τη Mannesmann, έναν από την SΒCΙ), εκ των οποίων ένας ορίζεται πρόεδρος.

(12) Το διοικητικό συμβούλιο επικουρούν διάφορες επιτροπές, και κυρίως η εκτελεστική επιτροπή η οποία διαδραματίζει βασικό ρόλο στον προσδιορισμό της κοινής θέσης των μετόχων όσον αφορά σοβαρές στρατηγικές αποφάσεις [...](5). Στην εκτελεστική επιτροπή συμμετέχουν ο γενικός διευθυντής και γενικοί διευθυντές της Cégétel και ένας εκπρόσωπος από κάθε μέτοχο. Η εκτελεστική επιτροπή προεδρεύεται είτε από τον γενικό διευθυντή της Cégétel ή από τον εκπρόσωπο της Vivendi.

(13) Η εκτελεστική επιτροπή αποφασίζει με ομοφωνία, προβλέπεται, όμως, και ένας μηχανισμός επίλυσης διαφορών. Στην περίπτωση που δεν επιτυγχάνεται ομοφωνία σε κάποιο θέμα, την τελική απόφαση λαμβάνει το διοικητικό συμβούλιο (σε "τελική συνεδρίαση") με απλή πλειοψηφία, με την επιφύλαξη δικαιωμάτων αρνησικυρίας και ειδικών δικαιωμάτων συναίνεσης.

Όλα τα μέρη διαθέτουν δικαίωμα αρνησικυρίας ιδίως όσον αφορά [...](6). Η BT έχει ειδικό δικαίωμα αρνησικυρίας προκειμένου [...](7).

Τα μέρη διαθέτουν ειδικά δικαιώματα συναίνεσης βάσει των οποίων ένας περιορισμένος αριθμός θεμάτων (ιδίως [...](8), πρέπει να συμφωνούνται τουλάχιστον από έναν εκπρόσωπο κάθε μέρους στην τελική συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου.

Εύρος των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων

(14) Η Cégétel αναπτύσσει δραστηριότητες μόνον στη Γαλλία, συμπεριλαμβανομένων των υπερπόντιων διαμερισμάτων και εδαφών της. Βάσει του άρθρου 2.1.1 της συμφωνίας των μετόχων, δεν επιτρέπεται να πραγματοποιεί επενδύσεις υποδομής εκτός Γαλλίας.

(15) Η Cégétel και οι εταιρείες που ελέγχει προσφέρουν πλήρες φάσμα τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και υπηρεσιών στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, ιδίως τις πρόσφατα ελευθερωθείσες υπηρεσίες φωνητικής τηλεφωνίας, καθώς και διάφορες υπηρεσίες φωνής και δεδομένων σε τελικούς χρήστες νοικοκυριά και επιχειρήσεις, τη διανομή των υπηρεσιών της Concert, την παροχή των εν λόγω υπηρεσιών μέσω της κατασκευής και λειτουργίας ενός εγχώριου δικτύου ή/και μέσω διασύνδεσης με άλλους φορείς, διεθνείς υπηρεσίες, υπηρεσίες υποδομής, διαχείριση εξωτερικών προμηθειών και εγκαταστάσεων, παροχή πρόσβασης στο Internet. Η Cégétel φιλοδοξεί το 2006 να έχει κατακτήσει μερίδιο αγοράς στην υπεραστική και διεθνή σταθερή φωνητική τηλεφωνία περίπου[...](9).

Η Cégétel θα αναπτύξει περαιτέρω τις δραστηριότητές της όσον αφορά την κινητή τηλεφωνία στη Γαλλία που σήμερα ασκούνται από τη θυγατρική της SFR.

(16) Η τηλεφωνία μέσω δικτύων καλωδιακής τηλεόρασης δεν περιλαμβάνεται, στη φάση αυτή, στο πεδίο δραστηριοτήτων της Cégétel, εκτός εάν τα μέρη αποφασίσουν διαφορετικά με ομοφωνία.

Ρήτρα μη ανταγωνισμού

(17) Όλοι οι συμβαλλόμενοι συμφωνούν με το άρθρο 2.4 της συμφωνίας των μετόχων ότι η Cégétel και οι θυγατρικές της θα είναι οι μόνοι φορείς μέσω των οποίων θα οργανωθεί και θα ασκείται η τηλεπικοινωνιακή δραστηριότητα στη Γαλλία, τηρουμένων των ισχυόντων κανόνων ανταγωνισμού όσον αφορά τις παθητικές πωλήσεις. Από τη ρήτρα μη ανταγωνισμού εξαιρούνται ορισμένες πολύ συγκεκριμένες δραστηριότητες διεθνών τηλεπικοινωνιών (π.χ. [...](10), κ.λπ.)

Αρχή του προτιμώμενου προμηθευτή

(18) Στο άρθρο 6 της συμφωνίας των μετόχων, προβλέπεται η σύναψη εμπορικών συμφωνιών μεταξύ Cégétel και των τεσσάρων μετόχων της ή μεταξύ της Cégétel και των θυγατρικών της με βάση την αρχή του προτιμώμενου προμηθευτή. Τούτο σημαίνει ότι όταν η Cégétel είναι ο φορέας που προβαίνει σε προμήθειες, θα επιλέγει, κατά προτεραιότητα έναντι τρίτων, έναν από τους μετόχους ως προμηθευτή, στην περίπτωση που οι όροι που προσφέρει ο μέτοχος αυτός ταυτίζονται ή είναι περισσότερο πρόσφοροι από οιαδήποτε συμφωνία που θα μπορούσε λογικά να επιτευχθεί με τρίτο, λαμβάνοντας υπόψη όλους τους σχετικούς παράγοντες (τιμή, ποσότητα, ποιότητα υπηρεσίας, κ.λπ.). Αντιστρόφως, κάθε μέτοχος θα επιλέγει την Cégétel ως προμηθευτή, στις περιπτώσεις όπου οι όροι που προσφέρει η Cégétel είναι τουλάχιστον εξίσου ευνοϊκοί με την προσφορά που ενδέχεται να υποβάλει τρίτος.

Οι αρχές του προτιμώμενου προμηθευτή και του προτιμώμενου πελάτη όσον αφορά τη διεθνή κίνηση μεταξύ Cégétel και BT

(19) Η Cégétel θα συνεργαστεί με τη BT για την ανάπτυξη της διεθνούς κίνησης της Cégétel βάσει της αρχής του "προτιμώμενου προμηθευτή", όπως διευκρινίζεται στην αιτιολογική σκέψη 18, και του "προτιμώμενου πελάτη". Η BT θα αποτελεί τον προτιμώμενο προμηθευτή της Cégétel για τον τερματισμό προϊόντων και υπηρεσιών εξερχόμενης διεθνούς κίνησης(11). Η Cégétel θα αποτελεί τον προτιμώμενο προμηθευτή της BT για τον τερματισμό εισερχόμενης διεθνούς χονδρικής φωνητικής(12) κίνησης στη Γαλλία.

Η Cégétel θα αποτελεί τον προτιμώμενο πελάτη της BT για την εξερχόμενη διεθνή χονδρική φωνητική κίνηση. Η BT θα προσφέρει στην Cégétel όρους που θα είναι τουλάχιστον εξίσου συμφέροντες με τους όρους που η BT προσφέρει σε άλλους δικαιοδόχους φορείς στη Γαλλία. Η BT θα αποτελεi τον προτιμώμενο πελάτη της Cégétel για τον τερματισμό της εισερχόμενης διεθνούς φωνητικής κίνησης στη Γαλλία. Η Cégétel θα προσφέρει στην BT όρους που θα είναι τουλάχιστον εξίσου συμφέροντες με τους όρους που η Cégétel προσφέρει σε κάθε άλλο φορέα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Οι άλλοι μέτοχοι έχουν τη δυνατότητα να συνάψουν παρόμοιους διακανονισμούς.

Η συμφωνία διανομής της Concert

(20) Η Cégétel έχει οριστεί ως αποκλειστικός διανομέας των υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας και εμπλουτισμένων διεθνών υπηρεσιών της Concert ("global products" - παγκόσμια προϊόντα) στη Γαλλία και συμφωνεί να καλύπτει όλες τις ανάγκες της όσον αφορά παγκόσμια προϊόντα από την BT. Στην περίπτωση που κάποιος πελάτης στη Γαλλία ζητήσει ρητά από την Cégétel να του προμηθεύει ένα παγκόσμιο προϊόν διαφορετικό από τις υπηρεσίες της Concert, το θέμα θα εξετάζεται από την εκτελεστική επιτροπή. Η συμφωνία-πλαίσιο ως προς την παροχή δικτύου και τις υπηρεσίες υποστήριξης πελατών όσον αφορά τις υπηρεσίες της Concert περιλαμβάνει διατάξεις με τις οποίες διασφαλίζεται η διαλειτουργικότητα μεταξύ των δικτύων της BT και της Cégétel, ώστε να επιτευχθεί αδιάλειπτη παροχή διατερματικών υπηρεσιών στους πελάτες της Concert. Η Cégétel υφίσταται περιορισμούς όσον αφορά την παροχή υπηρεσιών υποστήριξης για παγκόσμιες υπηρεσίες μη ανήκουσες στην Concert

Δ. Η ΣΧΕΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ

Αγορά προϊόντων

(21) Η Cégétel θα καλύπτει όλους τους κλάδους της γαλλικής αγοράς τηλεπικοινωνιών, όσον αφορά τόσο τις στα-θερές υπηρεσίες όσο και τις κινητές υπηρεσίες.

(22) Όσον αφορά τις σταθερές υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών, πάγια πρακτική της Επιτροπής είναι να λαμβάνει ως σχετικές αγορές προϊόντων τις αγορές εγχώριων και διεθνών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών φωνής και δεδομένων, με διαχωρισμό της αγοράς φωνητικών υπηρεσιών, η οποία απευθύνεται τόσο στα νοικοκυριά όσο και στις επιχειρήσεις, από την αγορά δεδομένων (η οποία απευθύνεται κατά κύριο λόγο στις επιχειρήσεις) και περαιτέρω διαίρεση σε εγχώριες και διεθνείς αγορές. Ωστόσο, ο ακριβής προσδιορισμός της αγοράς προϊόντων στην προκειμένη περίπτωση δύναται να μείνει ανοικτός, δεδομένου ότι, ακόμη και υπό τον στενότερο δυνατό ορισμό, η σχεδιαζόμενη συναλλαγή δεν προκαλεί προβλήματα ανταγωνισμού.

(23) Όσον αφορά τις υπηρεσίες κινητών τηλεπικοινωνιών, τα μέρη αναφέρουν ότι η αγορά καλύπτει όλες τις υπηρεσίες κινητής τηλεφωνίας ανεξάρτητα από το χρησιμοποιούμενο πρότυπο (αναλογικό, GSM, DCS 1800). Ωστόσο, ο ακριβής προσδιορισμός της αγοράς προϊόντων στην προκειμένη περίπτωση δύναται να μείνει ανοικτός, δεδομένου ότι ακόμη και υπό τον στενότερο δυνατό ορισμό η σχεδιαζόμενη συναλλαγή δεν προκαλεί προβλήματα ανταγωνισμού.

Γεωγραφική αγορά

(24) Η έκταση της γεωγραφικής αγοράς τηλεπικοινωνιών καθορίζεται βάσει i) της έκτασης του δικτύου και της κάλυψης που προσφέρει και των πελατών των οποίων η εξυπηρέτηση είναι εφικτή από οικονομική άποψη και των οποίων οι ανάγκες δύνανται να καλυφθούν και ii) του νομικού και κανονιστικού πλαισίου και του δικαιώματος παροχής υπηρεσιών.

Σταθερές υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών

(25) Λαμβάνοντας υπόψη το κανονιστικό και περί αδειών εκμετάλλευσης πλαίσιο για την παροχή βασικών σταθερών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών, η γεωγραφική αγορά για τις υπηρεσίες αυτές αποκτά εθνική διάσταση.

(26) Αφετέρου, η ζήτηση για εξατομικευμένες δέσμες επιχειρηματικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών όπως οι υπηρεσίες Concert, υφίσταται σε τουλάχιστον τρεις διακεκριμένες γεωγραφικές αγορές, ήτοι σε παγκόσμιο, διασυνοριακό-περιφερειακό και σε εθνικό επίπεδο [βλέπε απόφαση 96/546/ΕΚ της Επιτροπής υπόθεση IV/35.337 - Atlas, αιτιολογική σκέψη l2(13)].

Κινητές υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών

(27) Όσον αφορά την αγορά παροχής υπηρεσιών GSM, η Επιτροπή είχε παλαιότερα θεωρήσει ότι υπάρχει αυξανόμενη τάση προς μια ευρωπαϊκή αγορά λόγω κάποιας δυνατότητας υποκατάστασης, σε όλη την Ευρώπη, μεταξύ των διαφόρων συνδρομών που επιτρέπονται από τις συμφωνίες περιαγωγής ("roaming"). Τα μέρη αναφέρουν ότι, λαμβάνοντας υπόψη το κανονιστικό και περί αδειών εκμετάλλευσης πλαίσιο εντός του οποίου παρέχονται οι εν λόγω υπηρεσίες, η σχετική γεωγραφική αγορά είναι η Γαλλία. Αναφέρουν επίσης ότι είναι μάλλον απίθανο ένας γάλλος πελάτης να γίνει συνδρομητής σε άλλο κράτος μέλος, κυρίως λόγω των υψηλών διεθνών τελών περιαγωγής. Ωστόσο, ο ακριβής προσδιορισμός της σχετικής γεωγραφικής αγοράς κινητών τηλεπικοινωνιών δύναται να μείνει ανοικτός δεδομένου ότι, βάσει των τροποποιήσεων στις ρήτρες περί μη ανταγωνισμού που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 31, η σχεδιαζόμενη συναλλαγή δεν προκαλεί προβλήματα ανταγωνισμού.

Μερίδια αγοράς των μερών

(28) Εκτός από τις υπηρεσίες κινητής τηλεφωνίας, το μερίδιο αγοράς των συμβαλλομένων στα αναφερθέντα τμήματα (είναι σήμερα αμελητέο (μικρότερο από [...](14) το 1997). Η SFR, θυγατρική της Cégétel, κατέχει περίπου το 38 % της γαλλικής αγοράς κινητής τηλεφωνίας.

Οι κυριότεροι ανταγωνιστές στις εν λόγω αγορές

(29) Στη Γαλλία καθώς επίσης και στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, ο κυρίαρχος τηλεπικοινωνιακός φορέας (στην προκειμένη περίπτωση η France Télécom) διαθέτει δεσπόζουσα θέση σε σχεδόν όλα τα τμήματα της αγοράς τηλεπικοινωνιών λόγω του μονοπωλίου στις υποδομές και στις υπηρεσίες, το οποίο κατείχε παλαιότερα βάσει νόμου. Στην αγορά κινητών τηλεπικοινωνιών, η France Télécom κατέχει μερίδιο αγοράς περίπου 51 %, όσον αφορά τον αριθμό των συνδρομητών.

(30) Είναι πολλές οι εταιρείες που έχουν εισέλθει ή σχεδιάζουν να εισέλθουν στην αγορά τηλεπικοινωνιών της Γαλλίας, είτε στο παγκόσμιο επίπεδο (9 Telecom) είτε σε επιμέρους κλάδους: μεταπώληση υπηρεσιών φωνητικής τηλεφωνίας (Axis, Kertel, κ.λπ.), δίκτυα και υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών για επιχειρήσεις (WorldCom, Siris, Colt, Omnicom, κ.λπ.), τοπική πρόσβαση (Lyonnaise des Εaux), κλπ. Τον Ιούλιο του 1998, είχαν ήδη χορηγηθεί 37 άδειες εκμετάλλευσης για την παροχή δικτύου ή/και υπηρεσιων τηλεπικοινωνιών, ενώ 18 αιτήσεις άδειας εκμετάλλευσης ήταν υπό εξέταση από τον εθνικό κανονιστικό φορέα του τομέα των τηλεπικοινωνιών. Σε επτά φορείς είχε χορηγηθεί πρόθεμα επιλογής του φορέα.

Στη Γαλλία υπηρεσίες κινητών τηλεπικοινωνιών προσφέρουν τρεις φορείς: η France Télécom, η SFR και η Bouygues Télécom.

Ε. ΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

(31) Η Επιτροπή πληροφόρησε τα μέρη ότι, εξαιτίας της δυνατότητας υποκατάστασης μεταξύ των διαφόρων συνδρομών GSM που απορρέει από τις συμφωνίες περιαγωγής, η εφαρμογή της ρήτρας μη ανταγωνισμού στο μάρκετινγκ και στις πωλήσεις υπηρεσιών GSM (πώληση καρτών SIM) από τους μετόχους φαίνεται ασυμβίβαστη με τους κοινοτικούς κανόνες ανταγωνισμού. Κατόπιν τούτου, τα μέρη συμφώνησαν να τροποποιήσουν τις αρχικές συμφωνίες ώστε να εξαιρεθεί από τη ρήτρα μη ανταγωνισμού η χορήγηση από τους μετόχους της Cégétel, πλην της Vivendi, καρτών SIM σε τελικούς χρήστες εγκατεστημένους στη Γαλλία και να επιτραπεί στη Cégétel και στις εταιρείες που ελέγχει να πωλούν υπηρεσίες GSM (κάρτες SIM) εκτός Γαλλίας.

ΣΤ. ΔΕΝ ΥΠΟΒΛΗΘΗΚΑΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΡΙΤΟΥΣ

(32) Η Επιτροπή δεν έλαβε παρατηρήσεις από τρίτους μετά τη δημοσίευση σχετικής ανακοίνωσης δυνάμει του άρθρου 19, παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17.

II. ΝΟΜΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Α. ΑΡΘΡΟ 81 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1

(33) Η Cégétel συνδυάζει τις δραστηριότητες των μητρικών της επιχειρήσεων στη γαλλική αγορά τηλεπικοινωνιών και πρόκειται να αναπτύξει και να παράσχει νέες υπηρεσίες σε αυτήν. Η κοινή αυτή επιχείρηση συνεπάγεται αλλαγές στη δομή των μητρικών επιχειρήσεων: η Vivendi εισφέρει στην Cégétel τις θυγατρικές της οι οποίες αναπτύσσουν ήδη δραστηριότητα στην αγορά, κυρίως στον τομέα της κινητής τηλεφωνίας και της τηλεειδοποίησης. Η Cégétel αναλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων της BT France.

(34) Η Cégétel έχει συσταθεί σε μόνιμη βάση όπως μαρτυρεί, μεταξύ άλλων, η σημαντική χρηματοδότησή της από τις μητρικές επιχειρήσεις. Όντως, η Cégétel έχει ιδρυθεί βάσει της γαλλικής νομοθεσίας ως ανώνυμη εταιρεία. Μετά την αναδιάρθρωση, το μετοχικό κεφάλαιο της Cégétel υπολογίζεται σε [...] γαλλικά φράγκα(15) ενώ η καθαρή ρευστότητά της ανέρχεται σε [...] γαλλικά φράγκα(16). Η Cégétel ελέγχει το 80 % της SFR, και εξ ολοκλήρου τις TDR και Cégétel Entreprises.

Εφαρμογή του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ στην αναδιάρθρωση της Cégétel

Το πλαίσιο

(35) Η παρούσα υπόθεση ενδείκνυται να εξετασθεί στο πλαίσιο της πλήρους ελευθέρωσης του γαλλικού τομέα τηλεπικοινωνιών. Μέχρι την 1η Ιανουαρίου 1998, η France Télécom είχε το μονοπώλιο της δημόσιας φωνητικής τηλεφωνίας η οποία αποτελεί, με απόσταση, τον σημαντικότερο κλάδο της αγοράς. Πριν την ημερομηνία εκείνη, η ανταγωνιστική παροχή φωνητικών υπηρεσιών επιτρεπόταν μόνον στο πλαίσιο κλειστών ομάδων χρηστών και μέσω ιδιωτικών εταιρικών δικτύων. Στο πλαίσιο αυτό, η πράξη φαίνεται να ευνοεί τον ανταγωνισμό. Η Cégétel αποτελεί νεοεισερχόμενη στη γαλλική αγορά τηλεπικοινωνιών επιχείρηση υπό την ιδιότητα φορέα τηλεπικοινωνιών με πλήρες φάσμα υπηρεσιών. Πριν την αναδιάρθρωση, ασχολείτο μόνον με την παροχή κινητών τηλεπικοινωνιών μέσω της SFR. Η Vivendi δεν είχε εισέλθει στο παρελθόν στον χώρο της σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας, ούτε οι BT, SBCI και Mannesmann είχαν ποτέ κινηθεί ως φορείς πλήρους φάσματος τηλεπικοινωνιών εκτός των εθνικών ορίων τους. H παρουσία τους στη γαλλική αγορά τηλεπικοινωνιών περιοριζόταν σε ορισμένες δραστηριότητες σε ελευθερωθέντες κλάδους της αγοράς.

(36) Η γαλλική αγορά υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών είναι από τις μεγαλύτερες της Ευρώπης. Όπως και άλλες πρόσφατα ελευθερωθείσες αγορές τηλεπικοινωνιών, χαρακτηρίζεται από διάφορους φραγμούς εισόδου μεταξύ των οποίων και η απαιτούμενη σημαντική επένδυση (σε μια εξαετία η Cégétel θα επενδύσει [...](17) στον τομέα των σταθερών τηλεπικοινωνιών, κυρίως για την εγκατάσταση του δικτύου), η ταχεία εξέλιξη της τεχνολογίας και της εμπορικής διάρθρωσης η οποία καθιστά την ταχύτητα βασικό παράγοντα για την επιτυχή είσοδο σε αγορά του τύπου αυτού, η παγιωμένη κυριαρχία του σημερινού φορέα, ήτοι της France Télecom, η οποία προγραμματίζει προοδευτική μείωση των τιμών της, η ανάγκη να δημιουργηθεί ένα ισχυρό εμπορικό σήμα και να αντιμετωπισθεί η πίστη των πελατών στην France Télécom και το σημαντικό ύψος της χρηματοδότησης της καθολικής υπηρεσίας.

Έλλειψη άλλων ανταγωνιστών στην υπόψη αγορά

(37) Οι BT και SBCI είναι οι υπεύθυνοι φορείς τηλεπικοινωνιών σε άλλες εθνικές αγορές και δραστηριοποιούνται σε ελευθερωμένους κλάδους των αγορών αυτών, ή διαθέτουν συμμετοχές σε φορείς τηλεπικοινωνιών σε πολλές άλλες χώρες, παρότι δεν έχουν εισέλθει σε αγορές πλην των δικών τους εθνικών αγορών ως φορείς πλήρους φάσματος υπηρεσιών προ της πλήρους ελευθέρωσης του τομέα το 1998. Η Mannesmann αποτελεί νεοεισερχόμενη στον τομέα αυτόν επιχείρηση στη Γερμανία και έχει ήδη αρχίσει να επεκτείνει τις δραστηριότητές της σε αγορές τηλεπικοινωνιών άλλων ευρωπαϊκών χωρών μέσω συνεργασιών, χωρίς όμως να εισέλθει στις αγορές σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας προ της ελευθέρωσης του τομέα το 1998. Οι BT και Mannesmann ουσιαστικά βρίσκονται σε ανταγωνισμό μεταξύ τους σε ορισμένες αγορές, μέσω των θυγατρικών τους, όπως π.χ. στη Γερμανία και την Ιταλία.

(38) Ωστόσο, πριν την κοινοποιηθείσα πράξη, τα μέρη δεν ανταγωνίζονταν μεταξύ τους σε σημαντικό επίπεδο στη γαλλική αγορά τηλεπικοινωνιών. Οι δραστηριότητές τους στην αγορά αυτή ήταν εξαιρετικά περιορισμένες (εκτός από την κινητή τηλεφωνία). Ο μόνος κλάδος της αγοράς στον οποίο δύναται να θεωρηθεί ότι ορισμένα από τα μέρη ανταγωνίζονται μεταξύ τους είναι η παροχή επιχειρηματικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών, κυρίως υπηρεσίες δεδομένων και εικονικά ιδιωτικά δίκτυα. Ωστόσο, ο ανταγωνισμός αυτός ήταν πολύ περιορισμένος εξαιτίας των πολύ χαμηλών μεριδίων αγοράς τους και την κυριαρχία της France Télécom: Η Cégétel ανέπτυξε πολύ μικρή δραστηριότητα στην αγορά αυτή (μέσω της συμμετοχής της στην Siris) ενώ το μερίδιο της BT France στην αγορά επιχειρηματικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών ήταν κάτω του [...](18) το 1996. Στα τέλη του 1996, η Cégétel αποσύρθηκε από την Siris, επιχείρηση την οποία συνέστησε από κοινού με την Unisource το 1995 και η οποία εξακολουθεί να αναπτύσσει δραστηριότητα στην αγορά επιχειρηματικών τηλεπικοινωνιών της Γαλλίας Οι Mannesmann και SBCI δεν ανέπτυξαν άμεσα δραστηριότητα στον τομέα των τηλεπικοινωνιών στη Γαλλία.

(39) Για την παροχή υπηρεσιών κινητών τηλεπικοινωνιών, τα μέρη δύνανται να θεωρηθούν ως τρέχοντες ή δυνητικοί ανταγωνιστές μόνον εφόσον ληφθεί ως βάση ότι η σχετική αγορά έχει πανευρωπαϊκές διαστάσεις. Οι BT και Μαnnesmann συμμετέχουν πράγματι σε διάφορους φορείς κινητής τηλεφωνίας σε όλη την Ευρώπη. Ωστόσο, ο δυνητικός ανταγωνισμός μεταξύ των μητρικών επιχειρήσεων και της SFR στην αγορά αυτή δεν αλλάζει με τις συμφωνίες της Cégétel δεδομένου ότι αφορούν μόνο τη γαλλική αγορά και η πώληση καρτών SIM (συνδρομή GSM) εξαιρείται από τη ρήτρα μη ανταγωνισμού.

Ο δυνητικός ανταγωνισμός δεν μειώνεται

(40) Πρέπει επίσης να εξετασθεί κατά πόσον η πράξη περιορίζει τον δυνητικό ανταγωνισμό στις σχετικές αγορές. Τυπικά, δύναται να θεωρηθεί ότι οι μητρικές επιχειρήσεις είχαν και εξακολουθούν να έχουν τους απαιτούμενους οικονομικούς και τεχνικούς πόρους προκειμένου να εισέλθουν χωριστά στις αγορές αυτές. Κατά πάσα πιθανότητα, τα μέρη θα μπορούσαν να εισέλθουν χωριστά σε ειδικευμένους κλάδους της αγοράς τηλεπικοινωνιών της Γαλλίας αλλά κυρίως εξαιτίας του ύψους της απαιτούμενης επένδυσης δεν θα ήταν σε θέση να αναπτύξουν τις ίδιες παγκόσμιες τηλεπικοινωνιακές δραστηριότητες όπως η Cégétel και να προσφέρουν πλήρες φάσμα υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών το ίδιο αποτελεσματικά.

(41) Ακόμη και αν η BT ή η SBCI αποτελούν τους υπεύθυνους φορείς σήμερα στην εγχώρια αγορά τους, πρέπει να εκληφθούν ως νεοεισερχόμενος φορέας στη Γαλλία και σε οποιαδήποτε άλλη εθνική αγορά τηλεπικοινωνιών όσον αφορά τον νεοελευθερωθέντα κλάδο της σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας, ο οποίος είναι, με απόσταση, ο σημαντικότερος της αγοράς.

(42) Οι στρατηγικές των BT, SBCI και Mannesmann στον τομέα των τηλεπικοινωνιών καταστρώνονται σε ευρωπαϊκό ή παγκόσμιο επίπεδο. Η BT και η Mannesmann αναπτύσσουν σήμερα δραστηριότητες σε διάφορες νεοελευθερωθείσες αγορές τηλεπικοινωνιών στην Ευρώπη. Στις αγορές αυτές εισέρχονται μέσω συνεργασιών με τοπικούς ή διεθνείς εταίρους προκειμένου να συνδυάσουν οικονομικούς πόρους και συμπληρωματική ισχύ. Για παράδειγμα, οι εταίροι με άδεια κινητής τηλεφωνίας ή/και με προνομιακή πρόσβαση σε υποδομή αντιπροσωπεύουν σημαντικό πλεονέκτημα. Είναι σαφές ότι δεν θα ήταν σε θέση να εφαρμόσουν τέτοιες παγκόσμιες στρατηγικές εάν είχαν εισέλθει στις αγορές αυτές μόνοι τους, διότι αυτό θα απαιτούσε τεράστιους οικονομικούς πόρους. Έτσι, στο επιχειρηματικό πρόγραμμα της Cégétel, η συνολική κεφαλαιουχική δαπάνη για τις σταθερές υπηρεσίες υπολογίζεται σε [...](19) για περίοδο έξι ετών, το μεγαλύτερο μέρος της οποίας πραγματοποιείται κατά την πρώτη τριετία και αφορά κατά κύριο λόγο την εγκατάσταση του δικτύου.

(43) Η αναδιάρθρωση της Cégétel, η οποία έχει τον ίδιο σκοπό και αποτέλεσμα με τη σύσταση εταιρείας, επιτρέπει το συνδυασμό δυνάμεων των μερών με σκοπό την είσοδο σε μια αγορά στην οποία κυριαρχεί η France Télécom. Ο συνδυασμός των σημαντικών οικονομικών τους υποχρεώσεων, οι εκτενείς γνώσεις τους όσον αφορά τις αγορές τηλεπικοινωνιών και η πείρα τους στην ανάπτυξη και διαχείριση νέων τηλεπικοινωνιακών δραστηριοτήτων θα επιτρέψει στην Cégétel να προσφέρει νέες και πιο εξελιγμένες υπηρεσίες ταχύτερα και φθηνότερα από ότι θα ήταν σε θέση να προσφέρουν τα μέρη μόνα τους. Φαίνεται ότι οι δυνάμεις των μερών αλληλοσυμπληρώνονται και επιτρέπουν σημαντικές συνέργειες. Η Vivendi έχει εισφέρει στην Cégétel τη μεγαλύτερη οικονομική επένδυση, μαζί με τις θυγατρικές της οι οποίες ανέπτυσσαν ήδη δραστηριότητα στον τομέα των κινητών τηλεπικοινωνιών. Η ΒΤ εισέφερε τις υφιστάμενες δραστηριότητές της στη γαλλική αγορά επιχειρηματικών υπηρεσιών, την εμπειρογνωμοσύνη της σε θέματα τεχνολογίας και μάρκετινγκ και τις εξαιρετικά προηγμένες υπηρεσίες Concert. Η SBCI διαθέτει μεγάλη πείρα σε θέματα μάρκετινγκ και εμπορίου την οποία απόκτησε σε μια από τις ανταγωνιστικότερες αγορές του κόσμου. Η Mannesmann έχει πείρα στην ανάπτυξη και λειτουργία μεγάλων επίγειων δικτύων, και ιδιαίτερα κύριων δικτύων βασιζόμενων στη σιδηροδρομική υποδομή.

(44) Το γεγονός ότι η Cégétel θα καλύπτει όλους τους κλάδους της αγοράς, θα επιτρέψει την εξοικονόμηση κόστους από οικονομίες κλίμακας σε τεχνολογικό και λειτουργικό επίπεδο. Για παράδειγμα, οι δραστηριότητες δικτύου της Cégétel, τις οποίες αναπτύσσει μέσω της κοινής της επιχείρησης SNCF, θα επωφεληθούν από την κίνηση που παράγει η SFR χάρη στα τοπικά δίκτυα οπτικών ινών που κατασκευάζονται για επιχειρήσεις και, ενδεχομένως, από τη διεθνή κίνηση που παράγεται στα δίκτυα των μητρικών της επιχειρήσεων στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γερμανία και τις ΗΠΑ.

(45) Ακόμη και σε ειδικευμένους κλάδους της αγοράς στους οποίους τα μέρη θεωρητικά θα μπορούσαν να εισέλθουν μόνα τους, όπως οι υπηρεσίες δεδομένων ή VPN για επιχειρήσεις, ο δυνητικός ανταγωνισμός δεν μειώνεται. Η Cégétel θα ασκήσει σοβαρό ανταγωνισμό στην France Télécom στους κλάδους αυτούς και κατά πάσα πιθανότητα πιο αποτελεσματικά από ότι τα μέρη μεμονωμένα, χάρη στα πλεονεκτήματα που υπογραμμίζονται στις προηγούμενες αιτιολογικές σκέψεις. Εξάλλου, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 30, η Cégétel θα αντιμετωπίσει πολλούς ανταγωνιστές σε όλους τους κλάδους των σχετικών αγορών. Η BT αποτελεί τον μόνο ευρωπαϊκό υπεύθυνο φορέα που συμμετέχει στη συνεργασία Cégétel και ο δυνητικός ανταγωνισμός προέρχεται από πολλούς άλλους φορείς τηλεπικοινωνιών.

Συμπέρασμα

(46) Συμπερασματικά, η Cégétel δημιουργεί αποτελεσματικότερο ανταγωνισμό για τον υπεύθυνο φορέα από ότι οι μητρικές εταιρείες μεμονωμένα. Η αναδιάρθρωση της Cégétel δεν περιορίζει τον τρέχοντα ούτε τον δυνητικό ανταγωνισμό στη γαλλική αγορά σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας (δεδομένου ότι τα μέρη δεν ήταν σε θέση να εισέλθουν μόνα τους στην αγορά), ούτε και σε κανένα άλλο σχετικό κλάδο της αγοράς τηλεπικοινωνιών (δεδομένου ότι η Cégétel θα είναι σε θέση να ασκήσει σοβαρό ανταγωνισμό στους κλάδους αυτούς ενώ θα υπάρχουν πολλοί άλλοι ανταγωνιστές) ούτε και στη δυνητική ευρωπαϊκή αγορά υπηρεσιών κινητών τηλεπικοινωνιών. Συνεπώς, η αναδιάρθρωση της Cégétel δεν εμπίπτει στις διατάξεις του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ.

Εφαρμογή του άρθρου 81 παράγραφος 1 σε άλλες συμβατικές ρήτρες

(47) Θα πρέπει να εξετασθεί κατά πόσον οι ακόλουθες διατάξεις περιορίζουν περαιτέρω τον ανταγωνισμό:

- γενικός περιορισμός του ανταγωνισμού βάσει του άρθρου 2 παράγραφος 4,

- ανακήρυξη της Cégétel ως αποκλειστικού διανομέα των υπηρεσιών Concert στη Γαλλία, υποχρέωση της Cégétel να καλύπτει όλες τις ανάγκες της σε παγκόσμια προϊόντα από την Concert και περιορισμός της Cégétel να παράσχει υπηρεσίες υποστήριξης για άλλες υπηρεσίες πλην των υπηρεσιών Concert,

- ρήτρες προτιμώμενου προμηθευτή και προτιμώμενου πελάτη όπως περιγράφονται στις αιτιολογικές σκέψεις 18 και 19.

α) Περιορισμός του ανταγωνισμού

(48) Ο γενικός περιορισμός του ανταγωνισμού στις μητρικές εταιρείες αποτελεί έκφραση της αφοσίωσης των μετόχων στην Cégétel και είναι απαραίτητος για να εξασφαλίσει στους μετόχους της ότι ο καθένας εξ αυτών θα εστιάσει τις προσπάθειές του στη γαλλική αγορά μέσω της κοινής επιχείρησης. Εφόσον τα μέρη διατηρούν τις τρέχουσες διοικητικές επιρροές για τις ενέργειες της Cégétel, όπως περιγράφεται στις αιτιολογικές σκέψεις 11 έως 13, η ρήτρα αυτή δύναται να θεωρηθεί δευτερεύουσα ως προς τη σύσταση και την επιτυχή λειτουργία νέου φορέα τηλεπικοινωνιών πλήρους φάσματος στη Γαλλία διαμέσου της αναδιάρθρωσης της Cégétel και ως εκ τούτου δεν πρόκειται να αποτελέσει χωριστό αντικείμενο αξιολόγησης βάσει του άρθρου 81 της συνθήκης ΕΚ πέρα από την αξιολόγηση της αναδιάρθρωσης καθαυτής.

β) Αποκλειστική διανομή των υπηρεσιών Concert

(49) Πριν από την υπό κρίση πράξη, η BT France αποτελούσε τον αποκλειστικό διανομέα υπηρεσιών Concert στη Γαλλία. Το γενικό πλαίσιο αποκλειστικής διανομής των υπηρεσιών Concert απηλλάγη βάσει της απόφασης 94/579/ΕΚ της Επιτροπής, υπόθεση IV/34.857 - ΒΤ/MCI(20)

(50) Στην απόφαση εκείνη, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι συμφωνίες αποκλειστικής διανομής υπηρεσιών Concert υπάγονταν στις διατάξεις του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ. Το ίδιο συμπέρασμα βγήκε όσον αφορά τις συμφωνίες αποκλειστικής διανομής υπηρεσιών Concert στη Γαλλία: η ανάθεση της αποκλειστικής διανομής των υπηρεσιών Concert στη Γαλλία στην Cégétel, εμπίπτει στο άρθρο 81 παράγραφος 1 της συνθήκης, δεδομένου ότι αποσκοπεί ή έχει ως αποτέλεσμα την απομόνωση της Γαλλίας έναντι της εισαγωγής των υπηρεσιών αυτών από άλλα κράτη μέλη, πράγμα το οποίο δύναται να επηρεάσει τον ανταγωνισμό στο εσωτερικό της Κοινότητας. Επιπλέον, δεν δύναται να θεωρηθεί ως δευτερεύουσα ως προς την αναδιάρθρωση της κοινής επιχείρησης.

Συνέπειες για τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών

(51) Ενόψει του διεθνούς χαρακτήρα των υπηρεσιών Concert και δεδομένου ότι η Cégétel σκοπεύει να καταστεί ο δεύτερος φορέας παροχής πλήρους φάσματος υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών στη Γαλλία, οι συμφωνίες αποκλειστικής διανομής θα επηρεάσουν σημαντικά το εμπόριο μεταξύ Γαλλίας και άλλων κρατών μελών της Κοινότητας.

γ) Ρήτρες προτιμώμενου προμηθευτή και προτιμώμενου πελάτη

(52) Ο μηχανισμός προτιμώμενου πελάτη στο πλαίσιο της συμφωνίας συνεργασίας για τη διεθνή κίνηση εγγυάται την τακτική και ομαλή κυκλοφορία της διεθνούς κίνησης μεταξύ BT και Cégétel. Η προτίμηση υπέρ της Cégétel από μέρους της BT για την εισερχόμενη κίνηση στη Γαλλία αποτελεί μια από τις αναμενόμενες από την BT εισφορές στην κοινή επιχείρηση. Αφετέρου, η BT ήταν διατεθειμένη να επενδύσει μόνον στην Cégétel και να μεταβιβάσει τις υφιστάμενες δραστηριότητές της στη Γαλλία προς αυτήν, εφόσον θα διατηρούσε όλες τις συνέργιες μεταξύ της δραστηριότητάς της στη Γαλλία και των δραστηριοτήτων που αναπτύσσει σε άλλες χώρες, κυρίως όσον αφορά τη διεθνή κίνηση.

(53) Ο μηχανισμός αυτός δεν δίνει στον "προτιμώμενο προμηθευτή" τη δυνατότητα να γνωρίζει τις προσφορές άλλων προμηθευτών ούτε συνεπάγεται αυτόματα ότι είναι υποχρεωμένος να υποβάλει καλύτερες προσφορές. Συνεπώς, δεν οδηγεί σε διαφάνεια τιμών σε βάρος τρίτων προμηθευτών. Δεν περιορίζει τον ανταγωνισμό στις τιμές δεδομένου ότι η Cégétel παραμένει ελεύθερη να επιλέξει άλλους προμηθευτές εφόσον προσφέρουν καλύτερους όρους από την BT.

(54) Η αρχή του προτιμώμενου πελάτη εξασφαλιζει ότι η Cégétel θα έχει πρόσβαση στις υπηρεσίες της BT για τον τερματισμό στο Ηνωμένο Βασίλειο διεθνών κλήσεων από τη Γαλλία υπό τους καλύτερους δυνατούς όρους και ότι η BT θα έχει πρόσβαση στις υπηρεσίες της Cégétel για τον τερματισμό στη Γαλλία διεθνών κλήσεων από το Ηνωμένο Βασίλειο υπό τους καλύτερους δυνατούς όρους.

(55) Οι ρήτρες αυτές επιτρέπουν τη συνεργασία μεταξύ Cégétel και μητρικών επιχειρήσεων για τη μελλοντική ανάπτυξη των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων της Cégétel με χαμηλότερο κόστος. Η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, όσον αφορά τον περιορισμό του ανταγωνισμού, οι υπό κρίση ρήτρες είναι δευτερεύουσες ως προς την αναδιάρθρωση της Cégétel και δεν πρόκειται να αποτελέσουν χωριστό αντικείμενο αξιολόγησης βάσει του άρθρου 81 της συνθήκης ΕΚ.

(56) Το ίδιο συμπέρασμα συνάγεται όσον αφορά τη γενική αρχή του προτιμώμενου προμηθευτή μεταξύ Cégétel, των θυγατρικών της και των μητρικών επιχειρήσεων, όπως προβλέπεται στο άρθρο 6 της συμφωνίας των μετόχων.

Β. ΤΟ ΑΡΘΡΟ 81 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 3 ΚΑΙ Η ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ CONCERT ΣΤΗ ΓΑΛΛΙΑ

Τεχνική και οικονομική πρόοδος

(57) Έχοντας έναν αποκλειστικό διανομέα στη Γαλλία, η BT δεν θα χρειασθεί να καλλιεργεί εμπορικές σχέσεις με μεγάλο αριθμό διανομέων στη χώρα αυτή και κατά συνέπεια θα είναι σε θέση να μειώσει το κόστος συναλλαγής, επιτρέποντας αποτελεσματικότερη διανομή. Η BT θα είναι επίσης σε θέση να αντιμετωπίσει ευκολότερα τα προβλήματα διανομής κατά την παροχή υπηρεσιών Concert και να προστατεύσει καλύτερα τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας της. Η προσφορά στους πελάτες ενός και μόνον σημείου επαφής για οτιδήποτε αφορά τις παρεχόμενες υπηρεσίες αποτελεί ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε αυτό το είδος υπηρεσιών.

(58) Εξάλλου, η αποκλειστικότητα που παρέχεται στην Cégétel διευκολύνει την προώθηση των υπηρεσιών Cοncert και θα οδηγήσει σε εντατικό μάρκετινγκ, απλουστεύοντας παράλληλα τη διανομή. Η αποκλειστικότητα θα εξασφαλίσει επαρκή ποιότητα όσον αφορά την παροχή πρόσθετων υπηρεσιών υποστήριξης από την Cégétel ως διανομέα. Αντίθετα, η ανάθεση της παροχής υπηρεσιών σε διάφορους διανομείς ενδέχεται να οδηγήσει σε υποτονικές επενδύσεις στον τομέα αυτόν. Η εντατικότερη προώθηση θα τονώσει τον ανταγωνισμό μεταξύ των διαφόρων προμηθευτών παγκόσμιων υπηρεσιών και δύναται να θεωρηθεί ως ο καλύτερος τρόπος για την αποτελεσματική άσκηση ανταγωνισμού στην France Télécom στην αγορά παγκόσμιων υπηρεσιών.

(59) Επιπλέον, η ανάθεση της αποκλειστικής διανομής στην Cégétel των υπηρεσιών Concert, οι οποίες αποτελούν μια από τις σημαντικότερες εισφορές της BT στην κοινή επιχείρηση, όπως προαναφέρεται, συμπληρώνει το φάσμα υπηρεσιών που προσφέρονται στους πελάτες και επιτρέπει στην Cégétel να τοποθετηθεί καλύτερα ως απολύτως ισότιμος ανταγωνιστής έναντι της France Télécom (αποκλειστικό διανομέα στη Γαλλία των υπηρεσιών GlobalOne).

(60) Τέλος, οι οικονομίες κλίμακας που επιτρέπει η Cégétel, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 44, θα βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητα των υπηρεσιών Concert στη Γαλλία. Η Cégétel διαθέτει μεγαλύτερους πόρους και πλεονεκτήματα για την αποτελεσματική διανομή των υπηρεσιών Concert από ότι είχε η BT France πριν από την εξεταζόμενη πράξη.

Τα πλεονεκτήματα για τους καταναλωτές

(61) Με τις κοινοποιηθείσες ρυθμίσεις η BT θα βοηθήσει την Cégétel στην έναρξη της παροχής και τη βελτίωση ενός ευρέος φάσματος προηγμένων υπηρεσιών Concert με ταχύτητα και αποτελεσματικότητα. Οι πελάτες θα ωφεληθούν από τις βελτιώσεις στο σύστημα διανομής που προαναφέρονται, από την κατάλληλη υποστήριξη που θα προσφέρει η Cégétel και από την ταχεία διάθεση των υπηρεσιών Concert στη Γαλλία. Οι χρήστες τηλεπικοινωνιών θα ωφεληθούν επίσης από την εντατικότερη προώθηση των υπηρεσιών Concert, οι οποίες θα αυξήσουν τον ανταγωνισμό σε αυτόν τον κλάδο της γαλλικής αγοράς τηλεπικοινωνιών.

(62) Εκτός αυτού, η αποκλειστικότητα που προσφέρεται στην Cégétel δεν είναι απόλυτη: ούτε στη BT ούτε σε άλλο μέλος της κοινοπραξίας Concert θα απαγορεύονται οι σχέσεις με πελάτες στη Γαλλία όταν οι πελάτες ζητούν απευθείας τις υπηρεσίες από αυτούς. Όπως επισημαίνεται στην απόφαση BT/MCI οι δυνητικοί χρήστες υπηρεσιών Concert είναι συνήθως εξαιρετικά εξελιγμένοι αγοραστές τηλεπικοινωνιών, οι οποίοι ζητούν διασυνοριακές υπηρεσίες και διαθέτουν σημαντική διαπραγματευτική ισχύ, πράγμα το οποίο συμπιέζει τα περιθώρια κέρδους και αυξάνει τον αναμενόμενο ανταγωνισμό μεταξύ προμηθευτών. Ως εκ τούτου οι παράλληλες εισαγωγές υπηρεσιών Concert αποτελούν ουσιαστική δυνατότητα.

Αναγκαιότητα

(63) Ο αποκλειστικός χαρακτήρας της συμφωνίας διανομής Concert καθαυτός είναι αναγκαίος για την επίτευξη των προαναφερόμενων βελτιώσεων που ευνοούν τον ανταγωνισμό. Όντως, η αποκλειστικότητα αυτή είναι απαραίτητη προκειμένου να συγκεντρωθεί η Cégétel στο μάρκετινγκ και τις πωλήσεις των υπηρεσιών Concert, έτσι ώστε να ανταγωνίζεται εντατικά άλλους προμηθευτές υπηρεσιών παγκόσμιων τηλεπικοινωνιών.

(64) Δεύτερον, η απαγόρευση που επιβάλλεται στην Cégétel όσον αφορά τις πωλήσεις και την παροχή υπηρεσιών υποστήριξης για υπηρεσίες ανταγωνιζόμενες τις υπηρεσίες Concert είναι επίσης απαραίτητη ώστε να είναι βέβαιη η BT ότι η Cégétel θα συγκεντρώσει τις προσπάθειές της στη διανομή υπηρεσιών Concert. Οι ρήτρες αυτές επιτρέπουν επίσης στις BT και Concert να προγραμματίσουν τις πωλήσεις υπηρεσιών με μεγαλύτερη ακρίβεια και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και να εξασφαλίσουν ότι οι ανάγκες του διανομέα θα καλύπτονται σε τακτική βάση. Η συμφωνία-πλαίσιο ως προς την παροχή δικτύου είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε να διασφαλίζεται η διαλειτουργικότητα μεταξύ των δικτύων της ΒΤ και της Cégétel και να υπάρχει άρρηκτη παροχή διατερματικών υπηρεσιών στους πελάτες της Concert και είναι απαραίτητη προκειμένου να καταστεί δυνατή η διανομή υπηρεσιών Concert στην Γαλλία.

(65) Επιπλέον, όπως αναγνωρίζεται από την Επιτροπή σε προηγούμενες αποφάσεις σχετικά με κοινές επιχειρήσεις που αναπτύσσουν δραστηριότητα στην αγορά παροχής παγκόσμιων υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών (βλέπε απόφαση Atlas, στην αιτιολογική σκέψη 58, και απόφαση 97/780/ΕΚ, Unisource, στην αιτιολογική σκέψη 93(21) η αποκλειστική διανομή προστατεύει καλύτερα από άλλου είδους ρυθμίσεις τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας των μητρικών επιχειρήσεων της Concert.

(66) Εκτός αυτού, η αποκλειστικότητα που προσφέρεται στην Cégétel δεν είναι απόλυτη: ούτε στη BT ούτε σε άλλο μέλος της κοινοπραξίας Concert θα απαγορεύονται οι σχέσεις με πελάτες στη Γαλλία όταν οι πελάτες ζητούν απευθείας τις υπηρεσίες από αυτούς. Αντίθετα, η συμφωνία διανομής υπηρεσιών Concert επιτρέπει τις παθητικές πωλήσεις από μέρους της Cégétel σε περιοχές στις οποίες διανομέας των υπηρεσιών αυτών είναι η BT ή κάποιος τρίτος.

Μη εξάλειψη του ανταγωνισμού

(67) Οι υπηρεσίες Concert θα ανταγωνίζονται άλλες γραμμές παγκόσμιων προϊόντων, ιδίως τις υπηρεσίες GlobalOne τις οποίες διανέμει η France Télécom, η οποία είναι και ο κυρίαρχος προμηθευτής υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών και δικτύων στη Γαλλία. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 30, πολλές επιχειρήσεις θα προσφέρουν επιχειρηματικές διεθνείς υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών στη Γαλλία (Siris, WorldCom, Colt κ.λπ.). Οι υπηρεσίες αυτές, τουλάχιστον κατά ένα μέρος, θα ανταγωνίζονται τις υπηρεσίες Concert. Διάφοροι από τους φορείς αυτούς θα αναπτύξουν τα δικά τους δίκτυα. Τα μέρη επίσης αναμένουν ανταγωνισμό τουλάχιστον όσον αφορά ορισμένα στοιχεία υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών προστιθέμενης αξίας, από διάφορες πλευρές, συμπεριλαμβανομένων των εταιρειών ηλεκτρονικών υπολογιστών και επεξεργασίας δεδομένων (όπως η ΙΒΜ) και υπηρεσιών πληροφοριών (όπως η GEIS). Επιπλέον, οι πολυεθνικές και άλλες μεγάλες επιχειρήσεις συχνά έχουν τη δυνατότητα να διαχειρίζονται οι ίδιες τα δικά τους ιδιωτικά δίκτυα. Εκτός αυτού, θα υπάρχει και η δυνατότητα παθητικών πωλήσεων από διανομείς υπηρεσιών Concert σε άλλες χώρες.

Συμπέρασμα

(68) Η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις για ατομική απαλλαγή δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης όσον αφορά τις συμφωνίες αποκλειστικής διανομής υπηρεσιών Concert στη Γαλλία.

Γ. ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΑΛΛΑΓΗΣ

(69) Δυνάμει του άρθρου 8 του κανονισμού αριθ. 17, οι αποφάσεις περί εφαρμογής του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης εκδίδονται για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού αριθ. 17, η ημερομηνία έναρξης ισχύος της εν λόγω απόφασης δεν δύναται να είναι προγενέστερη της ημερομηνίας κοινοποίησης. Στην παρούσα υπόθεση, εξαιτίας του χρόνου που απαιτείται για την κατάκτηση σημαντικού μεριδίου αγοράς από την Cégétel στον τομέα των επιχειρηματικών υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών στη Γαλλία και την ανάκτηση των επενδύσεών της στις σταθερές υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών δύναται να χορηγηθεί μακρά περίοδος απαλλαγής. Στο βαθμό που με την απόφαση χορηγείται απαλλαγή, η ισχύς της πρέπει να καλύπτει περίοδο δέκα ετών από την ημερομηνία της κοινοποίησης.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Βάσει των στοιχείων που διαθέτει η Επιτροπή δεν έχει λόγους να κινήσει διαδικασία δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ ή του άρθρου 53 παράγραφος 1 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ σε σχέση με τις κοινοποιηθείσες συμφωνίες για την αναδιάρθρωση της Cégétel, περιλαμβανομένων των δευτερευουσών ρητρών όσον αφορά i) τον γενικό περιορισμό του ανταγωνισμού που προβλέπεται στη συμφωνία των μετόχων και δεσμεύει τα μέρη, εφόσον η αντίστοιχη διοικητική επιρροή αυτού του μέρους για τις ενέργειες της Cégétel παραμένει αναλλοίωτο ως προς την κατάσταση που περιγράφεται στις αιτιολογικές σκέψεις 11 έως 13 της παρούσας απόφασης και ii) τις αρχές του προτιμώμενου προμηθευτή και του προτιμώμενου πελάτη.

Άρθρο 2

Δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ και του άρθρου 53 παράγραφος 3 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, οι διατάξεις του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ και του άρθρου 53 παράγραφος 1 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ κηρύσσονται, με την παρούσα απόφαση, ανεφάρμοστες για περίοδο δέκα ετών από τις 18 Ιουλίου 1997 σε σχέση με τις συμφωνίες αποκλειστικής διανομής των υπηρεσιών Concert στη Γαλλία από την Cégétel.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στις ακόλουθες επιχειρήσεις:

Vivendi SA 52, rue d'Anjou F - 75008 Paris

British Telecommunications plc 81 Newgate Street London EC 1 Α 7AJ United Kingdom

Mannesmann AG Mannesmannufer 2 D - 40213 Düsseldorf

SBCI Inc 2 Read's Way, Suite 117, Corporate Commons Newcastle Delaware 19720 USA.

Βρυξέλλες, 20 Μαΐου 1999.

Για την Επιτροπή

Karel VAN MIERT

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ 13 της 21.2.1962, σ. 204/62.

(2) ΕΕ C 238 της 29.7.1998, σ. 3.

(3) ΕΕ C 293 της 22.9.1998, σ. 4.

(4) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(5) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(6) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(7) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(8) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(9) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(10) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(11) Σ'αυτή την αιτιολογική σκέψη, ως εξερχόμενη διεθνής κίνηση νοείται η κίνηση από τη Γαλλία προς οιαδήποτε άλλη χώρα, ενώ ως εισερχόμενη διεθνής κίνηση νοείται η κίνηση από οιαδήποτε άλλη χώρα προς τη Γαλλία.

(12) Ως διεθνής χονδρική φωνητική κίνηση νοούνται οι διεθνείς βασικές φωνητικές υπηρεσίες που παρέχει ένας φορέας σε άλλον όχι όμως σε βάση επιστροφής συντελεστών αναλογικής επιστροφής ή αναλογικής τιμολόγησης.

(13) ΕΕ L 239 της 19.9.1996, σ. 23.

(14) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(15) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(16) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(17) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(18) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(19) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(20) ΕΕ L 223 της 27.8.1994, σ. 36.

(21) ΕΕ L 318 της 20.11.1997, σ. 1.