ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ ΧΑΛΥΒΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 1998 ΚΑΙ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΕΤΟΣ (98/C 31/03)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η οικονομική ανάκαμψη της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά το 1997, σαφώς δυναμικότερη από την προβλεπόμενη, αποτέλεσε τη βάση για την αξιοσημείωτη βελτίωση του κλίματος εμπιστοσύνης των βιομηχανικών κύκλων και των καταναλωτών, όπως αποδεικνύεται από τις πλέον πρόσφατες δημοσκοπήσεις της συγκυρίας.

Αν και σ' αυτή την οικονομική ανάκαμψη αρχικά συνέβαλε, σε μεγάλο βαθμό, η εξαγωγική δραστηριότητα, η οποία ευνοήθηκε από την ενίσχυση του δολαρίου, ο αυξανόμενος δυναμισμός των διάφορων εσωτερικών παραγόντων είχε ως αποτέλεσμα να ενισχυθούν σταδιακά οι επιπτώσεις της.

Η φάση ανάπτυξης που διανύει η κοινοτική οικονομία, η οποία άλλωστε πρόκειται να ενταθεί το 1998 λόγω ιδίως των επιπτώσεών της στη βιομηχανική δραστηριότητα, επιτρέπει να προεικαστεί νέα άνοδος των επιπέδων παραγωγής σε πολλούς κλάδους, μεταξύ των οποίων οι κλάδοι χρήσης χάλυβα ακόμη και ο κατασκευαστικός κλάδος.

Σ' αυτό το ανοδικό πλαίσιο, η χαλυβουργική βιομηχανία της Ένωσης αναμένεται να επωφεληθεί μελλοντικά, όχι μόνο από τις καλές εξαγωγικές προοπτικές αλλά και από την αισθητή βελτίωση των συνθηκών της κοινοτικής αγοράς χάλυβα η οποία είχε ήδη διαπιστωθεί το 1997 και πρόκειται άλλωστε να βελτιωθεί περισσότερο κατά το 1998.

Εξετάζοντας εντούτοις τις τάσεις της διεθνούς προσφοράς χάλυβα σε πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, και λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τους κινδύνους διαταραχών που ενδεχομένως επιφέρει η αλλαγή πορείας ορισμένων εμπορικών ροών βραχυπρόθεσμα, η Επιτροπή καλεί τα ενδιαφερόμενα μέρη να επιδείξουν σύνεση κατά την επιλογή των στρατηγικών τους, ώστε να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη σταθερότητα της κοινοτικής αγοράς χάλυβα, η οποία είναι εξαιρετικά ανοικτή και, ας μην το ξεχνάμε, διατρέχει μεγαλύτερο κίνδυνο σε περίπτωση εναλλαγής των συγκυριακών κύκλων.

Παρόλα αυτά, το 1998 προσφέρει εξαιρετικές προοπτικές στην κοινοτική χαλυβουργική βιομηχανία, δεδομένου ότι αναμένεται θετική εξέλιξη πολλών ευνοϊκών παραγόντων και λαμβάνοντας ιδίως υπόψη την υγιέστερη οικονομική κατάσταση σε όλα τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

1. Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ

Η αύξηση του ΑΕΠ για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να ανέλθει σε 1,8 % το 1996 σε 2,6 % το 1997 και σε 3 % το 1998. Συγκρινόμενα με τις εαρινές, προβλέψεις, τα ποσοστά αυτά αποτελούν αναθεώρηση προς τα άνω κατά 0,2 % για το 1997 και το 1998.

Η οικονομική δραστηριότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997, όπως μετράται με τις τριμηνιαίες τιμές του ΑΕΠ, εξελίχθηκε συμφώνως προς τα αναμενόμενα. Τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώνονται περισσότερο παρακολουθώντας την εξέλιξη της βιομηχανικής παραγωγής της Ένωσης η οποία σημείωσε ετήσια αύξηση 4,5 % των Ιούλιο καθώς και τα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων (έως τον Οκτώβριο), τα οποία δείχνουν βαθμιαία και επιταχυνόμενη ανάκαμψη. Η εμπιστοσύνη των βιομηχανικών κύκλων, καθώς και των καταναλωτών, βελτιώθηκε σταδιακά κατά τους τελευταίους μήνες. Πράγματι, η εμπιστοσύνη των παραγόντων της βιομηχανίας ξεπέρασε το μακροπρόθεσμο μέσο όρο της από τον Απρίλιο, και το ίδιο συνέβη με την εμπιστοσύνη των καταναλωτών από τον Ιούλιο 7 επίσης, η εμπιστοσύνη στον κλάδο των δομικών κατασκευών εμφανίζει δειλά σημεία ανάκαμψης. Οι παραγγελίες, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και προς εξαγωγή, έχουν αυξηθεί σημαντικά.

Έχουν επομένως δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις για ενίσχυση της ανάκαμψης το 1998. Τα βασικά στοιχεία από πλευράς προσφοράς είναι ευνοϊκά: η αποδοτικότητα των επενδύσεων έχει αυξηθεί και βελτιώνεται ακόμη, ο πληθωρισμός είναι στο ιστορικά χαμηλότερο σημείο του και όλο και περισσότερο προβλέψιμος, γεγονός που διευκολύνει τις επιχειρήσεις στον υπολογισμό του κόστους. Η εξωτερική ζήτηση παραμένει ισχυρή. Η παγκόσμια οικονομία εκτός Ένωσης αναμένεται να σημειώσει αύξηση 4,5 % για το χρονικό ορίζοντα που καλύπτει η παρούσα πρόβλεψη, χάρις ιδίως στην ισχυρή ανάπτυξη του παγκόσμιου εμπορίου. Οι παγκόσμιες εισαγωγές εκτός Ένωσης εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 10 % το 1997 και κατά 7,5 % το 1998. Οι προοπτικές όσον αφορά τις ευρωπαϊκές εξαγωγές στηρίζονται επίσης στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, η οποία οφείλεται στη συγκράτηση του εγχώριου κόστους καθώς και στην υψηλή τιμή του δολαρίου. Οι νομισματικές συνθήκες ευνοούν την ανάπτυξη, λόγω των εντυπωσιακών και αξιόπιστων προσπαθειών για επίτευξη της σύγκλισης και χάρις στην ανάλογη εξέλιξη των μισθών. Τα επιτόκια παραμένουν διαρκώς χαμηλά και η έλλειψη εντάσεων στις συναλλαγματικές ισοτιμίες μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι καθησυχαστική.

Στο αρχικό στάδιο της ανάκαμψης, κινητήρια δύναμη της ανάπτυξης αποτελούσαν οι εξαγωγές αγαθών της ΕΕ. Ωστόσο, η ενδογενής ανάπτυξη της εσωτερικής ζήτησης αναμένεται να αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο, περιορίζοντας τη συμβολή του εξωτερικού τομέα στην οικονομική ανάπτυξη.

Η ιδιωτική κατανάλωση, υποστηριζόμενη από μέτρια άνοδο των πραγματικών μισθών, μείωση της συντηρητικής αποταμίευσης και, όλο και περισσότερο από την άνοδο της απασχόλησης, αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται κατά 2 % περίπου το 1997, πριν σημειώσει επιτάχυνση η οποία προβλέπεται σε 2,5 % το 1998.

Η ισχυρότερη ζήτηση, τόσο εξωτερική όσο και εγχώρια, η υψηλή αλλά αυξανόμενη αποδοτικότητα των επενδύσεων και τα χαμηλά επιτόκια θα επιφέρουν ουσιαστική βελτίωση της απόδοσης σε θέματα επενδύσεων. Συνεπώς θα στηριχθεί η οικονομική ανάπτυξη, βραχυπρόθεσμα ως παράγοντας της ζήτησης και, μακροπρόθεσμα, χάρις στην επίπτωσή της στη δυναμικότητα παραγωγής. Αναμένεται να επιταχυνθούν οι συνολικές επενδύσεις στην Ένωση κατά 2,6 % το παρόν έτος και κατά 4,7 % το προσεχές έτος. Οι επενδύσεις εξοπλισμών αναμένεται να αυξηθούν σημαντικά και να ανέλθουν από 3 % το 1996 σε 4,5 % το παρόν έτος και σε 6,3 % το 1998. Μετά τη στασιμότητα που σημείωσε το 1996, ο κατασκευαστικός τομέας αναμένεται να σημειώσει επίσης βαθμιαία ανάκαμψη (1,2 % το 1997 και 3,3 % το 1998).

Η ισχυροποίηση της οικονομικής ανάπτυξης συμβάλλει στη βελτίωση της απασχόλησης. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται αύξηση της απασχόλησης 0,5 % το παρόν έτος και 0,8 % το προσεχές έτος. Η εν λόγω αύξηση αντιστοιχεί στη δημιουργία, σε πραγματικούς αριθμούς, περίπου 700 000 θέσεων εργασίας το 1997 και περίπου 1,3 εκατομμύρια θέσεων εργασίας το 1998.

Εντούτοις, λόγω της αύξησης του ενεργού πληθυσμού, η δημιουργία θέσεων απασχόλησης δεν θα οδηγήσει σε ίδιας έκτασης μείωση της ανεργίας. Το μέσο ποσοστό ανεργίας στην ΕΕ αναμένεται να μειωθεί από 11 % το 1996 σε 10,7 % το παρόν έτος και σε 10,3 % το προσεχές έτος.

Το ποσοστό του μέσου πληθωρισμού στην ΕΕ, μετρούμενο με τον αποπληθωριστή ιδιωτικής κατανάλωσης, μειώθηκε από 2,6 % το 1996 σε 2,1 % το 1997, παρά την παρουσία ενός ισχυρού δολαρίου. Η μέση υποτίμηση των νομισμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε μετριασμένη εμπορική βάση, ανέρχεται σε 5,5 % περίπου, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1996. Εξ αυτού προκύπτει ανοδική τάση των τιμών εισαγωγής η οποία ωστόσο δεν αναμένεται να έχει σοβαρή επίπτωση στο συνολικό πληθωρισμό, δεδομένου ότι η μέτρια εξέλιξη του κόστους των μισθών ανά μονάδα αποτελεί αντίβαρο στον εισαγόμενο πληθωρισμό.

Οι προβλέψεις σχετικά με τα δημόσια οικονομικά για το 1997 βασίζονται στην εκτέλεση των δημοσιονομικών μέτρων. Για το 1998, οι προβλέψεις βασίζονται στους προϋπολογισμούς που έχουν εγκρίνει οι εθνικές κυβερνήσεις (όταν αυτό συμβαίνει) και έχουν αξιολογήσει οι υπηρεσίες της Επιτροπής. Το μέσο δημοσιονομικό έλλειμμα στην ΕΕ αναμένεται να μειωθεί από το ανώτατο ύψος του 6,1 % του ΑΕΠ το 1993 σε 4,2 % το 1996 και σε 2,2 % το 1998, όπου το μεγαλύτερο τμήμα της προσπάθειας επικεντρώνεται στο 1997, έτος κατά το οποίο το μέσο έλλειμμα μειώθηκε σε 2,6 %.

Η μείωση των ελλειμμάτων αντανακλάται στην πτώση της αναλογίας του χρέους στα περισσότερα κράτη μέλη. Το μέσο δημόσιο χρέος στην ΕΕ αναμένεται να μειωθεί από 73 % του ΑΕΠ το 1996 σε 72,4 % το 1997 και η εν λόγω τάση αναμένεται να διατηρηθεί. Από το 1998, όλα τα κράτη θα εμφανίζουν πτωτική τάση της αναλογίας του χρέους, εκτός από τη Γαλλία και το Λουξεμβούργο, των οποίων ωστόσο οι αναλογίες παραμένουν χαμηλότερες του 60 % του ΑΕΠ.

2. ΕΠΙΚΡΑΤΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΚΑΙ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

2.1. ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ

Από τις αρχές του 1997, η μηνιαία παραγωγή χάλυβα της Ευρωπαϊκής Ένωσης σημείωσε όλο και μεγαλύτερους ρυθμούς αύξησης, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η ιδιαίτερα ευνοϊκή εξέλιξη της εσωτερικής ζήτησης και λαμβανομένου υπόψη του εξαιρετικού επιπέδου του όγκου των εξαγωγών.

Πράγματι, ενώ κατά το πρώτο τρίμηνο του 1997 η κοινοτική παραγωγή χάλυβα σημείωσε σωρευτικά μόνο 2,3 % άνοδο, σε σχέση με την ίδια περίοδο του 1996, το ποσοστό αύξησής της ξεπέρασε το 10 % κατά το δεύτερο τρίμηνο του έτους, με αποτέλεσμα η μέση αύξησή της κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997 να είναι της τάξης του 6,4 %, συνεπώς ελαφρώς ανώτερη αυτής της προηγούμενης πρόβλεψης (1).

Κατά το τρίτο τρίμηνο του 1997 η κοινοτική παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα σημείωσε ακόμη μια φορά σημαντική άνοδο (+ 10,1 %), σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους. Επομένως, για το σύνολο των εννέα πρώτων μηνών του 1997, η σωρευτική αύξηση, ως προς την ίδια περίοδο του 1996, ήταν 7,5 %.

Η παραγωγή χάλυβα προαναγγέλθηκε υψηλότερη κατά 8 % αντιστοίχως τον Οκτώβριο και το Νοέμβριο 7 επομένως, η διατήρηση των εξαιρετικών εξαγωγικών προοπτικών και οι προσδοκίες παγίωσης της ζήτησης εκ μέρους των κλάδων χρήσης χάλυβα κατά τους επόμενους μήνες επιτρέπουν να προεικαστεί ουσιαστική αύξηση της κοινοτικής παραγωγής χάλυβα, ακόμη και κατά το τέταρτο τρίμηνο, σε σημείο που για ολόκληρο το 1997 το επίπεδό της θα μπορούσε να υπερβεί ελαφρά τα 157 εκατομμύρια τόνους της προηγούμενης πρόβλεψης.

Η επιτάχυνση των μηνιαίων ρυθμών της κοινοτικής παραγωγής χάλυβα, καθόλη τη διάρκεια του 1997, επέτρεψε καλύτερη χρησιμοποίηση των εγκαταστάσεων, συμβάλλοντας στην αυξημένη αποδοτικότητα της διαχείρισης των χαλυβουργικών επιχειρήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, κατά συνέπεια, στην αισθητή βελτίωση των αποτελεσμάτων της εκμετάλλευσης.

Ο συνημμένος πίνακας 1 «προσφορά και ζήτηση ακατέργαστου χάλυβα», αφενός, συνοψίζει τα επίπεδα και τις τάσεις που σημείωσαν προσφάτως η κατανάλωση, το εξωτερικό εμπόριο, η παραγωγή και τα αποθέματα χάλυβα της Κοινότητας των 15 κρατών μελών και, αφετέρου, παρέχει ενδείξεις με αριθμητικά στοιχεία σχετικά με την αναμενόμενη εξέλιξη για το πρώτο εξάμηνο του 1998 και ολόκληρο το έτος.

Για λόγους συνοχής, ο πίνακας περιλαμβάνει τα στοιχεία των 15 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ακόμη και για την προ του 1995 περίοδο.

2.2. ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΤΟΥ 1998 ΚΑΙ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΕΤΟΣ

Η οικονομική ανάκαμψη, η οποία υπήρξε εντονότερη από την προβλεπόμενη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, συνέβαλε καθόλο το 1997 σε αξιοσημείωτη επιτάχυνση της παραγωγικής δραστηριότητας γενικά, η οποία έπρεπε να αντιμετωπίσει την αύξηση τόσο της εσωτερικής ζήτησης όσο και της ζήτησης της εξαγωγικής αγοράς.

Η κοινοτική χαλυβουργική βιομηχανία, εκμεταλλευόμενη την αισθητή βελτίωση των συνθηκών της αγοράς χάλυβα δεν υπήρξε ωστόσο σε θέση να εκμεταλλευθεί στο μέγιστο τις δυνατότητες που της προσέφεραν η ζήτηση και οι εξωτερικές τιμές, επειδή ο εφοδιασμός των παραδοσιακών κοινοτικών πελατών της υπήρξε περισσότερο αναγκαίος κατά τη διάρκεια του έτους.

Αυτές οι εξελίξεις επανέφεραν την αισιοδοξία των επιχειρηματικών κύκλων, σε σημείο που τον Οκτώβριο του 1997, σύμφωνα με τη μηνιαία δημοσκόπηση της Επιτροπής, ο δείκτης οικονομικής εμπιστοσύνης στη βιομηχανία είχε ανέλθει στο υψηλότερο σημείο της τελευταίας επταετίας. Η αισιοδοξία φαίνεται αιτιολογημένη από τα πολύ καλά αποτελέσματα όσον αφορά τις παραγγελίες διαρκών αγαθών και από την αισθητή βελτίωση του ποσοστού χρησιμοποίησης των παραγωγικών δυναμικοτήτων.

Το κλίμα εμπιστοσύνης στους καταναλωτές συνέχισε να σταθεροποιείται κατά τους τελευταίους μήνες, ανερχόμενο τον Οκτώβριο στο καλύτερο επίπεδο που σημείωσε τα τελευταία δέκα έτη και αντανακλώντας τις εξαιρετικές προοπτικές όσον αφορά την οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση.

Παρόλο που συμμερίζονται τη γενική αισιοδοξία, οι παραγωγοί χάλυβα της Ένωσης, κατά τις πρόσφατες διαβουλεύσεις, θέλησαν ωστόσο να υπογραμμίσουν τον πρόσκαιρο χαρακτήρα της ισορροπίας της αγοράς χάλυβα, την οποία παρόλα αυτά βαρύνουν οι κίνδυνοι αλλαγής κατεύθυνσης της υπάρχουσας πλεονάζουσας προσφοράς η οποία αποτελεί στοιχείο διατάραξης της παγκόσμιας αγοράς.

Πράγματι στην κοινοτική αγορά, από το 1997, η γενική ανόρθωση των τιμών του χάλυβα έγινε δυνατή σε μεγάλο βαθμό χάρη στη βαθμιαία επάνοδο της ισορροπίας μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης, παρά την τάση αύξησης που εμφάνισαν οι εισαγωγές, ιδίως επιμήκων προϊόντων, από το δεύτερο τρίμηνο. Οι παραγωγοί χάλυβα θεωρούν ωστόσο ότι η θετική τάση της ζήτησης και των τιμών θα μπορούσε να είναι ακόμη εντονότερη κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998 και κάπως επιβραδυμένη κατά το δεύτερο εξάμηνο, ακόμη και αν ενδεχομένως εμφανιστούν πρόσκαιρα φαινόμενα ανασύστασης των αποθεμάτων.

Οι έμποροι χάλυβα της Ένωσης από πλευράς τους, θεωρούν ότι η κατάσταση της κοινοτικής αγοράς δεν επιβεβαίωσε τις ελπίδες τους όσον αφορά τις εμπορικές συναλλαγές χαλυβουργικών προϊόντων κατά το 1997, παρόλο που αναγνωρίζουν ότι τα αποτελέσματα όσον αφορά τον όγκο και τα περιθώρια κέρδους βελτιώθηκαν σε σχέση με το 1996, ιδίως όσον αφορά τα μεγάλα συγκροτήματα που είναι περισσότερο προσανατολισμένα προς τις εξαγωγές. Οι προσδοκίες των εμπόρων χάλυβα για το 1998 φανερώνουν ωστόσο αυξανόμενη αισιοδοξία, έστω και μετριασμένη από το φόβο επανεμφάνισης του φαινομένου προβλεπόμενης αύξησης των αποθεμάτων σε όλα τα επίπεδα της βιομηχανικής αλυσίδας.

Δεν παύει ωστόσο να ισχύει ότι οι εξαιρετικές γενικές οικονομικές προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα επιφέρουν αναμφίβολα μεταγενέστερη βελτίωση των ρυθμών δραστηριότητας των κλάδων χρήσης χάλυβα το 1998 (ορισμένοι εκ των οποίων αναλύονται λεπτομερέστερα στο παρόν πρόγραμμα), ιδίως όσον αφορά τον κλάδο της κατασκευής αυτοκινήτων, ηλεκτρικών και μη ηλεκτρικών μηχανών, καθώς και αυτών της κατασκευής μεταλλικών προϊόντων. Ο κλάδος των δομικών κατασκευών γενικά αναμένεται να επωφεληθεί επίσης από τις οικονομικές επιδόσεις της Ένωσης το 1998, λόγω της αναμενόμενης βελτίωσης της ιδιωτικής κατανάλωσης, αφενός, και των προβλέψεων ανάκαμψης των δημοσίων επενδύσεων, αφετέρου.

Οι πίνακες 2 και 2α του παραρτήματος, περιέχουν τους δείκτες δραστηριότητας των κλάδων που απορροφούν χάλυβα, για το πρώτο εξάμηνο του 1998 και για ολόκληρο το έτος. Τα στοιχεία που αποτελούν βάση για τους εν λόγω δείκτες έχουν δοθεί από τους εθνικούς εκπροσώπους των σχετικών επαγγελματικών κλάδων, των οποίων ωστόσο οι γνώμες δεν συμφωνούν πάντοτε με τις διαγραφόμενες τάσεις. Αυτοί οι δείκτες πρέπει επομένως να ερμηνεύονται με προσοχή.

2.2.1. Κλάδος πρώτης μεταποίησης χάλυβα

Αφού σημείωσε αρκετά αρνητικά αποτελέσματα το 1996, λόγω της οικονομικής επιβράδυνσης και της ενίσχυσης των αρνητικών επιπτώσεών της λόγω της τάσης περιστολής των αποθεμάτων, η κοινοτική βιομηχανία πρώτης μεταποίησης χάλυβα σημείωσε, από τις αρχές του 1997, αναστροφή τάσης.

Η παρατηρούμενη αναστροφή υπήρξε ωστόσο λιγότερο ή περισσότερο αισθητή, αναλόγως της συγκυριακής εξέλιξης των κλάδων κατανάλωσης των προϊόντων που προέρχονται από διαφορετικούς τομείς του εν λόγω βιομηχανικού κλάδου.

Μπορεί γενικά να υποστηριχθεί ότι οι τομείς πρώτης μεταποίησης χάλυβα, οι οποίοι συνδέονται με τις δραστηριότητες κατασκευής αυτοκινήτων και κατασκευής ηλεκτρικών και μη ηλεκτρικών μηχανών σημείωσαν ιδιαίτερη ευνοϊκή εξέλιξη το 1997, παρόλο που διαπιστώθηκε κάποια βελτίωση ακόμη και στους τομείς που εξαρτώνται από τον κλάδο των δομικών κατασκευών, ο οποίος βρίσκεται σε φάση ασθενούς ανάκαμψης.

Για το 1998, οι περισσότεροι τομείς του εν λόγω βιομηχανικού κλάδου αναμένεται να είναι σε θέση να διατηρήσουν την ευνοϊκή εξέλιξη, παρά τον προβλεπόμενο μεγαλύτερο δυναμισμό των εισαγωγών, λαμβάνοντας υπόψη τις καλές οικονομικές προοπτικές στο εσωτερικό της Ένωσης, αφενός, και τις σοβαρές πιθανότητες διατήρησης των εξαιρετικών επιπέδων εξαγωγών που σημειώθηκαν το 1997, αφετέρου.

Παρά την επιτάχυνση της δραστηριότητας και την καλύτερη εκμετάλλευση των παραγωγικών μονάδων, πολλοί τομείς του εν λόγω ενδιάμεσου βιομηχανικού κλάδου υπολείπονται κατά πολύ της επίτευξης βέλτιστου επιπέδου χρήσης των δυναμικοτήτων τους.

Α. Σωληνουργία

Το 1996, η κοινοτική βιομηχανία κατασκευής χαλυβδοσωλήνων είχε σημειώσει αρκετά αρνητικά αποτελέσματα, ιδίως κατά το πρώτο εξάμηνο και, ειδικότερα, όσον αφορά τους συγκολλητούς σωλήνες μικρής διαμέτρου και τους σωλήνες άνευ ραφής.

Πράγματι, η κατάσταση της αγοράς χαρακτηρίστηκε κατά την εν λόγω περίοδο από σημαντική κάμψη της κατανάλωσης χαλυβδοσωλήνων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, από αξιοσημείωτη αύξηση των εισαγωγών και από σημαντική συσσώρευση αποθεμάτων. Η κάμψη της παραγωγής περιορίστηκε ωστόσο σε 3,6 %, χάρις στην αξιοσημείωτη αύξηση (+ 12 %) των εξαγωγών.

Ένα στοιχείο διατάραξης, το οποίο παρουσιάστηκε ειδικά κατά το 1996, αποτέλεσε η αύξηση των εισαγωγών σωλήνων άνευ ραφής η οποία υπερέβη το τέταρτο της κοινοτικής αγοράς των εν λόγω προϊόντων.

Κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997, η δραστηριότητα κατασκευής χαλυβδοσωλήνων στην Ένωση σημείωσε απολύτως ικανοποιητική πορεία, χαρακτηριζόμενη από εξαιρετικούς όγκους εξαγωγών (+ 33 %), σε σχέση με τα πολύ καλά αποτελέσματα της ίδιας περιόδου του 1996, και από αναστροφή τάσης όσον αφορά την εσωτερική κατανάλωση η οποία αυξήθηκε κατά 2,6 % περίπου σε σχέση με τα επίπεδα του πρώτου εξαμήνου του 1996.

Για ολόκληρο το 1997, τα αποτελέσματα της βιομηχανίας χαλυβδοσωλήνων αναμένεται να παγιωθούν, παρά την πίεση ορισμένων εισαγωγών, ιδίως σωλήνων άνευ ραφής, στην ιδιαίτερα ευαίσθητη κοινοτική αγορά.

Το 1998, λαμβάνοντας υπόψη τα πολύ καλά αποτελέσματα των εξαγωγών, η κατάσταση αναμένεται να παραμείνει εξαιρετική όσον αφορά τους συγκολλητούς σωλήνες μεγάλης διαμέτρου οι οποίοι επωφελήθηκαν ήδη από το ίδιο φαινόμενο το 1996 και το 1997.

Όσον αφορά τους συγκολλητούς σωλήνες μικρής διαμέτρου επίσης, καθώς και τους σωλήνες άνευ ραφής, κατ' αρχάς η κατάσταση της αγοράς αναμένεται να εξακολουθήσει να βελτιώνεται σταδιακά, λόγω οικονομικών συνθηκών στο εσωτερικό ακόμη ευνοϊκότερων σε σύγκριση με αυτές του 1997, χωρίς ωστόσο να υποτιμάται η πιθανότητα να υπάρξει ελαφρά απόκλιση από τις προβλέψεις όσον αφορά τις εξαγωγές, αναλόγως της εξέλιξης του δολαρίου.

Σε παγκόσμιο επίπεδο ωστόσο, το 1998 αναμένεται να αποδειχθεί ακόμη καλύτερο από το 1997 για το σύνολο της κοινοτικής βιομηχανίας χαλυβδοσωλήνων, ακόμη και αν αυτή αντιμετωπίσει ανταγωνισμό από τις εισαγωγές, οι οποίες θα εξακολουθήσουν να κατέχουν σημαντικό τμήμα της αγοράς, στον τομέα των σωλήνων ανευ ραφής, το οποίο ενδεχομένως να αυξηθεί αισθητά όσον αφορά τους συγκλήτους σωλήνες μικρής διαμέτρου.

Β. Συρματουργία

Ο κοινοτικός κλάδος της συρματουργίας σημείωσε αρκετά αρνητικά αποτελέσματα το 1996, όσον αφορά την εσωτερική κατανάλωση, λαμβανομένης υπόψη της ασθενούς δραστηριότητας του κατασκευαστικού κλάδου, κύριου χρήστη των συρματουργικών προϊόντων. Η θετική εξέλιξη των εξαγωγών ωστόσο, επέτρεψε να περιοριστεί η μείωση της παραγωγής.

Κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997, σημειώθηκε ουσιαστική αύξηση (+ 8 %) του όγκου των πωλήσεων στην κοινοτική αγορά, στην οποία η πίεση των εισαγωγών συρματουργικών προϊόντων υπήρξε εξάλλου λιγότερο ισχυρή, ενώ οι εξαγωγές των εν λόγω προϊόντων ενισχύθηκαν ελαφρώς κατά την ίδια περίοδο.

Επομένως η ανάκαμψη της συρματουργίας εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στις εξαγωγές καθώς, στο εσωτερικό, η πραγματική κατανάλωση αυξήθηκε με πολύ ασθενέστερους ρυθμούς, λαμβανομένης υπόψη της τάσης ανασύστασης των αποθεμάτων, αφενός, και της εξαιρετικά αργής ανάκαμψης της ζήτησης από τον κατασκευαστικό κλάδο, αφετέρου.

Για ολόκληρο το 1997, ο κλάδος της σωληνουργίας αναμένει εντούτοις σαφή βελτίωση των επιδόσεών του σε σύγκριση με αυτές του 1996 και ακόμη και παγιοποίηση των τάσεων οι οποίες εμφανίσθηκαν κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους. Ως εκ τούτου η αύξηση της κατανάλωσης εκτιμάται σε + 7 % περίπου, η αύξηση των εξαγωγών σε περισσότερο του 13 % και η αύξηση της παραγωγής σε + 5 % σε σύγκριση με τα αντίστοιχα επίπεδα του προηγουμένου έτους. Εφόσον αυτή η θετική υποθετική εξέλιξη επιβεβαιωθεί, οι εισαγωγές δεν θα σημειώσουν παρά ελαφρά άνοδο.

Εάν δεν εμφανισθεί κανένα απρόβλεπτο στοιχείο σε σύντομο χρονικό διάστημα, ενδεχομένως κατά τη διάρκεια του 1998 να εμφανισθεί μεταγενέσετερη βελτίωση της εσωτερικής ζήτησης, εξισορροπούμενη ωστόσο εν μέρει από την εξασθένιση των εξαγωγών. Η παραγωγή προϊόντων συρματοποίησης αναμένεται κατά συνέπεια να διατηρήσει τον προσανατολισμό της προς ελαφρά αύξηση, ιδίως εάν υπάρξει η αναμενόμενη σταθεροποίηση των εξαγωγών των εν λόγω προϊόντων στην κοινοτική αγορά.

Για τον κλάδο επεκτατικής ολκής, τα αποτελέσματα του 1996 υπήρξαν δυσμενέστερα από αυτά του κλάδου συρματοποίησης, παρά τις εξαιρετικές επιδόσεις του κλάδου της αυτοκινητοβιομηχανίας, κύριου καταναλωτή των προϊόντων επεκτατικής ολκής.

Οι παραδόσεις των εν λόγω προϊόντων, οι οποίες προορίζονταν αποκλειστικά σχεδόν για το εσωτερικό της Ένωσης, σημείωσαν πτώση κατά 15 % το 1996, λόγω της ανάγκης ελάφρυνσης των αποθεμάτων στα κατώτερα τμήματα της παραγωγικής αλυσίδας.

Από τις αρχές του 1997, η εσωτερική ζήτηση εμφάνισε ωστόσο αναστροφή τάσης και, για το πρώτο εξάμηνο του παρόντος έτους, η αύξησή της ήταν της τάξης του 4 %, επιφέροντας παράλληλα αύξηση της παραγωγής των προϊόντων επεκτατικής ολκής.

Δεδομένου ότι οι κύριοι κλάδοι χρήσης των εν λόγω προϊόντων σημειώνουν θετική εξέλιξη, η ανάκαμψη στον κλάδο των προϊόντων επεκτατικής ολκής αναμένεται να επιβεβαιωθεί στο μέλλον, επιτρέποντας την αύξηση των όγκων πωλήσεων το 1997 κατά 5 % περίπου, ιδίως εάν σημειωθεί σημαντική κάμψη των εισαγωγών.

Όσον αφορά το 1998, η αναμενόμενη επιβράδυνση του κλάδου της αυτοκινητοβιομηχανίας αποτελεί στοιχείο αβεβαιότητας το οποίο ενδεχομένως επηρεάσει ισχυρά τη δραστηριότητα του κλάδου επεκτατικής ολκής. Ωστόσο οι αρκετά ευνοϊκές γενικές οικονομικές προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης επιτρέπουν να προεικασθεί διατήρηση, και μάλιστα ελαφρά αύξηση, των όγκων παραγωγής και πώλησης προϊόντων επεκτατικής ολκής σε σχέση με τα αντίστοιχα επίπεδα του 1997.

Γ. Ψυχρή έλαση και μορφοποίηση

Όπως προαναγγέλθηκε στο προηγούμενο πρόγραμμα, η πτώση των όγκων του κλάδου ψυχρής έλασης χαλυβδοταινιών υπήρξε της τάξης του 15 % το 1996. Ωστόσο, επωφελούμενος της γενικής οικονομικής ανάκαμψης, αυτός ο βιομηχανικός κλάδος θα επιτύχει το 1997 ένα ανέλπιστο αποτέλεσμα, ανακτώντας πλήρως τις διαστάσεις του μετά την ισχυρή συρρίκνωση των όγκων κατά το προηγούμενο έτος ακόμη και αν, στο επίπεδο των κρατών μελών της Ένωσης, αυτή η ανάκτηση δεν υπήρξε ομοιόμορφη, δεδομένου ότι η Γερμανία σημείωσε έντονη ανάκαμψη ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο η ανάκτηση μεγέθους υπήρξε σχετικά ασθενής.

Το 1998 οι προσδοκίες των επαγγελματιών του κλάδου επιτρέπουν να προεικαστεί περαιτέρω βελτίωση της ζήτησης χαλυβδοταινιών κατά 5 % περίπου, χάρις στην παγιοποίηση των παραγγελιών εκ μέρους της αυτοκινητοβιομηχανίας, των μηχανολογικών κατασκευών και της κατασκευής ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών μηχανών.

Οι εμπορικές συναλλαγές στην αγορά των εν λόγω προϊόντων στην Ένωση αναμένεται να εξακολουθήσουν να καταγράφουν το 1998 αξιοσημείωτη αύξηση των διακοινοτικών ροών, λόγω του ισχυρού εσωτερικού ανταγωνισμού, ενώ οι εισαγωγές φαίνεται ότι πρόκειται να σταθεροποιηθούν και το επίπεδο των εξαγωγών να παραμείνει ασήμαντο.

Παρά την αξιοσημείωτη βελτίωση της δραστηριότητας του εν λόγω βιομηχανικού κλάδου, η οποία επέτρεψε να επιτευχθεί κάποιο επίπεδο χρήσης των παραγωγικών δυναμικοτήτων, το οποίο θεωρείται το βέλτιστο για τις πιο αποδοτικές επιχειρήσεις, τα οικονομικά περιθώρια παραμένουν ωστόσο αρκετά περιορισμένα, λόγω του αυξανόμενου ανταγωνισμού που ασκούν στην αγορά τα εναλλακτικά προϊόντα που λαμβάνονται με σχίσιμο κατά μήκος των λαμαρινών ψυχρής έλασης.

Η κατάσταση της αγοράς προϊόντων ψυχρής μορφοποίησης παρουσίασε σταδιακή βελτίωση από τις αρχές του 1997, ιδίως όσον αφορά τα μορφοποιημένα πλατέα προϊόντα, με αύξηση των όγκων πωλήσεων της τάξης του 5 %, σε σύγκριση με το επίπεδο του 1996, ενώ για τα μορφοποιημένα επιμήκη προϊόντα η τάση ανάκαμψης είναι λιγότερο έντονη.

Όσον αφορά τα μορφοποιημένα πλατέα προϊόντα, και ειδικότερα τα φύλλα σάντουιτς, παρά την ασθενή δραστηριότητα του κατασκευαστικού τομέα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, για την οποία προορίζονται τα εν λόγω προϊόντα στο σύνολό τους, οι προοπτικές για το 1998 είναι εξαιρετικά ευνοϊκές.

Πράγματι, η αναγγελθείσα ανάκαμψη του κατασκευαστικού κλάδου αφενός και η αναγκαιότητα να εξυγιανθούν οι παλαιές δομές των κτηρίων και οι επικαλύψεις των αποθηκών και υποστέγων, αφενός, επιτρέπει να προεικαστεί αύξηση της ζήτησης πλατέων μορφοποιημένων προϊόντων η οποία θα μπορούσε να εκτιμηθεί σε + 5 % το 1998 αλλά είναι πιθανόν να ενισχυθεί αισθητά τα επόμενα έτη, ιδίως όσον αφορά τα φύλλα σάντουιτς.

Στον τομέα των μορφοποιημένων επιμήκων προϊόντων, αντιθέτως, τα οποία προορίζονται επίσης στο μεγαλύτερο τμήμα τους για τον κατασκευαστικό κλάδο, η εξέλιξη της ζήτησης το 1997 επέτρεψε μερική μόνο επιστροφή στους προηγούμενους όγκους πωλήσεων, σε σχέση με την κάμψη κατά 10 % που διαπιστώθηκε κατά το προηγούμενο έτος.

Η αγορά των εν λόγω προϊόντων αναμένεται εντούτοις να σημειώσει αξιοσημείωτη αύξηση το 1998, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τα κυβερνητικά μέτρα που σχεδιάζονται στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα οποία αποβλέπουν στην τόνωση της ανάκαμψης στον κατασκευαστικό κλάδο.

2.2.2. Οικονομική συγκυρία στον κλάδο των δομικών κατασκευών κατά το 1998

Ο κατασκευαστικός κλάδος, ο οποίος γνώρισε μια αρκετά δύσκολη περίοδο από τις αρχές της δεκαετίας του 90, φαίνεται να δίνει απτά σημεία ανάκαμψης στις διάφορες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, η Πορτογαλία, η Σουηδία και η Φινλανδία.

Ωστόσο, παρόλο που οι παρατηρούμενες συγκυριακές βελτιώσεις στη μεγάλη πλειοψηφία των κρατών της Ένωσης δεν επέφεραν έως τώρα παρά ισχνά ευνοϊκά αποτελέσματα στη γενική κατασκευαστική δραστηριότητα, δεν υπάρχει εντούτοις αμφιβολία ότι οι οικονομικές προοπτικές για το 1998 αναπτερώνουν την εμπιστοσύνη στην αναμενόμενη ανόρθωση του εν λόγω σημαντικού κλάδου.

Πράγματι, οι ευνοϊκότερες οικονομικές συνθήκες για το 1998, όπως η επιτάχυνση των επενδύσεων, τα επί μακρόν χαμηλά επιτόκια, ο έλεγχος του πληθωρισμού και μια κάποια χαλάρωση των περιοριστικών πολιτικών των δημοσίων αρχών, αναμένεται να εγγυηθούν την ενίσχυση της ανάκαμψης του κατασκευαστικού κλάδου στην Ένωση.

Παρά τις ευοίωνες αυτές προοπτικές, ο κατασκευαστικός κλάδος στη Γερμανία, ο οποίος παρουσίασε σημαντική αρνητική διακύμανση σε όγκο κατά το 1996, θα εξακολουθήσει να παρουσιάζει ελαφρά ύφεση το 1997 και θα παραμείνει σταθερός το 1998, λόγω ιδίως της επίπτωσης των αρνητικών επιδόσεων της εν λόγω δραστηριότητας στα νέα ομόσπονδα κρατίδια ιδίως.

Συνολικά, η λήξη της περιόδου οπισθοχώρησης της δραστηριότητας του εν λόγω κλάδου στη Γερμανία και οι προσδοκίες αναστροφής τάσης στη Γαλλία, την Ισπανία και την Αυστρία, αναμένεται να στηρίξουν τη φάση ανάκυμψης της κατασκευαστικής δραστηριότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Όσον αφορά την κατασκευή κατοικιών, η ευνοϊκή επίδραση των επιτοκίων, τα οποία έχουν διατηρηθεί χαμηλά για μεγάλο χρονικό διάστημα, καθώς και οι καλύτερες προοπτικές στο επίπεδο της απασχόλησης, αναζωογόνησαν την κατασκευή νέων κατοικιών, ιδίως στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Πορτογαλία, τις Κάτω Χώρες, τη Σουηδία και τη Δανία. Το 1997, η κατασκευή νέων κατοικιών εντάθηκε επίσης στην Ισπανία και στο Βέλγιο. Η ασθενής ζήτηση, λόγω της γενικής οικονομικής κατήφειας και της φορολογικής πίεσης, επηρέασε την εν λόγω δραστηριότητα, η οποία παρέμεινε σε ύφεση στη Γερμανία, τη Γαλλία, την Αυστρία και την Ιταλία.

Σε κοινοτικό επίπεδο, για το 1998, η κατασκευή κατοικιών αναμένεται να σημειώσει ελαφρά θετική διακύμανση των όγκων της.

Στον επιμέρους κλάδο της κατασκευής κτιρίων πλην κατοικιών, το 1997 η ιδιωτική επένδυση παρουσίασε ελαφρώς θετικές επιδόσεις ενώ οι δημόσιες επενδύσεις διατήρησαν την αρνητική τάση των προηγούμενων ετών.

Στο επίπεδο των χωρών διαπιστώθηκε επίσης οπισθοχώρηση της εν λόγω δραστηριότητας στη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ισπανία, ενώ σημειώθηκε αισθητή ανάκαμψη στην Ιταλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Κάτω Χώρες, τη Σουηδία, την Πορτογαλία και το Βέλγιο.

Για το 1998, το σύνολο της εν λόγω δραστηριότητας στην Ένωση αναμένεται να σημειώσει ελάχιστα θετική εξέλιξη, στηριζόμενη κυρίως στις ιδιωτικές επενδύσεις.

Τα έργα πολιτικού μηχανικού, τα οποία εξαρτώνται σημαντικά από τις δημόσιες επενδύσεις συνέχισαν να υφίστανται τις αρνητικές επιπτώσεις των περιοριστικών πολιτικών των διαφόρων κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για το λόγο αυτό, το 1997 θα είναι η πέμπτη συνεχής χρονιά πολύ χαμηλής δραστηριότητας, λόγω της ισχυρής συρρίκνωσης που διαπιστώθηκε σε διάφορες χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία, η Γερμανία και η Αυστρία.

Οι μόνες χώρες όπου σημειώθηκε αύξηση των όγκων των δημοσίων έργων το 1997 ήταν το Ηνωμένο Βασίλειο και η Πορτογαλία, υπό την επίδραση ορισμένων μεγάλων έργων υποδομής υπό εξέλιξη.

Για το 1998, λαμβάνοντας υπόψη τις ευνοϊκές προσδοκίες σε γενικό οικονομικό επίπεδο, τα έργα πολιτικού μηχανικού θα ήταν δυνατόν, μετά από μακρά περίοδο λήθαργου, να σημειώσουν και πάλι ισχνή αύξηση σε κοινοτικό επίπεδο.

2.2.3. Αυτοκινηταγορά

Η ενίσχυση της ζήτησης αυτοκινήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1996, χάρις στην οποία σημειώθηκε αισθητή αύξηση (+ 6,4 %) των ταξινομήσεων νέων οχημάτων ακολουθήθηκε από εφήμερης διάρκειας εξασθένιση της αγοράς, της οποίας το αρνητικό αποτέλεσμα στο επίπεδο των ταξινομήσεων νέων οχημάτων, απορροφήθηκε γρήγορα μετά το πρώτο τρίμηνο του 1997.

Πράγματι, από τον Απρίλιο του 1997, οι στατιστικές των ταξινομήσεων παρουσίαζαν κάθε μήνα ουσιαστική μέση αύξηση για το σύνολο των χωρών της Ένωσης και, για τους πρώτους ένδεκα μήνες του έτους, δείχνουν σωρευτικά νέα αύξηση της τάξης του 4,4 %, σε σχέση με τα εξαιρετικά αποτελέσματα της αντίστοιχης περιόδου του 1996.

Αυτή η αύξηση της ευρωπαϊκής αγοράς αυτοκινήτου οφείλεται κυρίως στη θεαματική ανάκαμψη (+ 41 %) της ζήτησης νέων οχημάτων στην Ιταλία, υπό την επίδραση των μέτρων εφαρμογής κινήτρων που άρχισαν να ισχύουν στην αρχή του έτους.

Αξιοσημείωτη αύξηση σημειώθηκε επίσης στην ισπανική αγορά (+ 11 %), δεδομένου ότι εκεί ισχύουν μέτρα φορολογικής ενίσχυσης, καθώς και στην αγορά της Βρετανίας, της Σουηδίας, της Ιρλανδίας κ.λπ.

Κατά την ίδια περίοδο ωστόσο, η γαλλική αγορά, η οποία υπέστη τον αντίκτυπο της λήξης των μέτρων στήριξης του αυτοκινήτου, εμφανίζει σαφή μείωση (- 22 %) όσον αφορά τις ταξινομήσεις, και το ίδιο ισχύει στην αυστριακή αγορά, ενώ η γερμανική αγορά παρέμεινε πρακτικά στάσιμη.

Λαμβάνοντας υπόψη τις ανωτέρω εξελίξεις στην αυτοκινηταγορά της Ένωσης, ευλόγως αναμένεται νέα αύξηση 3 % έως 4 % των ταξινομήσεων το 1997, σε σύγκριση με την πολύ καλή επίδοση του 1996.

Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι η εξαγωγική δραστηριότητα της κοινοτικής αυτοκινητοβιομηχανίας παρέμεινε πολύ ικανοποιητική το 1997.

Όσον αφορά τις προβλέψεις της εξέλιξης της αγοράς αυτοκινήτου στην Ένωση το 1998, η θετική επίπτωση των οικονομικών προσανατολισμών αναμένεται να ευνοήσει ακόμη την εξέλιξή της. Λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη την προβλεπόμενη στάση αναμονής των καταναλωτών, λόγω της δημοσιονομικής λιτότητας που έχει επιφέρει η Οικονομική και Νομισματική Ένωση, δεν πρέπει καθόλου να αναμένονται εξαιρετικά θετικά αποτελέσματα σε θέματα ταξινομήσεων, παρά την εισαγωγή στην αγορά νέων μοντέλων.

Εκτός από την περίπτωση εμφάνισης απρόβλεπτων τεχνητών φαινομένων το 1998, αναμένεται σταθεροποίηση, ή ακόμη και ασθενέστερη αύξηση των ταξινομήσεων νέων οχημάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

2.3. ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΩΝ ΚΑΙ ΕΞΑΓΩΓΩΝ ΧΑΛΥΒΟΥΡΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

2.3.1. Στατιστικές εξωτερικών συναλλαγών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα χαλυβουργικά προϊόντα

Η συνεχής καθυστέρηση όσον αφορά την κοινοποίηση των στατιστικών εξωτερικού εμπορίου εκ μέρους διαφόρων κρατών μελών, παρά τις προσπάθειες που σημειώθηκαν προηγουμένως, δεν επιτρέπει την ορθή ανάλυση των πρόσφατων εξελίξεων της αγοράς χάλυβα για το σύνολο της Κοινότητας με αποτέλεσμα, οι εκτιμήσεις των μελλοντικών τάσεών της, να είναι περισσότερο αβέβαιες.

Κατά τη σύνταξη της παρούσας έκθεσης, τα διαθέσιμα δεδομένα για το εξωτερικό εμπόριο καλύπτουν μόλις το πρώτο τρίμηνο, για το σύνολο των κρατών μελών της Ένωσης. Λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη τα κατ' εκτίμηση στοιχεία που λείπουν για τις διάφορες χώρες, είναι δυνατόν να αναλυθούν οι τάσεις του πρώτου εξαμήνου του 1997, με ένα μικρό ωστόσο περιθώριο ανακρίβειας, το οποίο αναπόφευκτα επηρεάζει την ποιότητα της πρόβλεψης.

Φαίνεται συνεπώς ότι, κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997, οι εισαγωγές χάλυβα της Κοινότητας αυξήθηκαν συνολικά κατά 3 % περίπου, ενώ στο τέλος του τριμήνου φαίνονταν ότι θα σημειώσουν πτώση 11 % περίπου. Το σχετικό αποτέλεσμα επιτρέπει να υποτεθεί ότι η ευνοϊκή εξέλιξη των τιμών του χάλυβα στην Ευρωπαϊκή Ένωση επέφερε τα αναγγελθέντα στην προηγούμενη πρόβλεψη αποτελέσματα, ήδη από το δεύτερο τρίμηνο του 1997.

Εμβαθύνοντας την εξέταση των εν λόγω τάσεων, προκύπτει ότι η αύξηση των εισαγωγών υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική στον κλάδο των επιμήκων προϊόντων (+ 24 %), ενώ στο επίπεδο των πλατέων προϊόντων τα κατ' εκτίμηση στοιχεία αφήνουν να φανεί ελαφρά πτώση (- 2 %).

Εξετάζοντας την έλλειψη στατιστικών δεδομένων σχετικά με το δεύτερο τμήμα του 1997, είναι πολύ αβέβαιο να εκτιμηθεί η εξέλιξη των εισαγωγών χάλυβα, στην πολύ ανοικτή και ανταγωνιστική κοινοτική αγορά, όπου αυτές διαδραματίζουν πολύ σημαντικό ρόλο. Λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη την τάση των εισαγωγών στην εν λόγω αγορά κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997 και δεδομένης της ευνοϊκής εξέλιξης τόσο της ζήτησης όσο και των τιμών κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους, είναι πολύ πιθανό ότι η αύξησή τους θα είναι πιο έντονη από την προβλεφθείσα για το σύνολο του έτους.

Στο επίπεδο των εξαγωγών αντιθέτως, από τις κατ' εκτίμηση στατιστικές για το πρώτο εξάμηνο του 1997 εμφανίζεται οπισθοχώρηση της τάξης του 11 %, σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 1996, κατανεμημένη με ομοιόμορφο τρόπο μεταξύ του πρώτου πλήρους τριμήνου και του δευτέρου, το οποίο υπολογίζεται κατ' εκτίμηση.

Για το δεύτερο εξάμηνο του 1997 οι εξαγωγές χάλυβα της Ένωσης εξακολουθούν να διατηρούνται σε πολύ ικανοποιητικά επίπεδα, χάρις στην καλή συγκράτηση του δολαρίου στις χρηματοοικονομικές αγορές. Ωστόσο, για το σύνολο του 1997, μπορεί να υποτεθεί ότι ο όγκος των εξαγωγών κοινοτικού χάλυβα θα είναι ελαφρά κατώτερος από αυτόν της προηγούμενης πρόβλεψης, σημειώνοντας επομένως αρκετά σημαντική πτώση σε σύγκριση με το επίπεδο των εξαγωγών του 1996.

Κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998, οι εσαγωγές χάλυβα αναμένεται να διατηρήσουν ασθενή αυξητική τάση, προβλέποντας τη συνεχώς ευνοϊκή εξέλιξη της ζήτησης και των τιμών στην ολοένα ελκυστικότερη κοινοτική αγορά.

Από πλευράς εξαγωγών, κυριαρχεί αντιθέτως κατάσταση αβεβαιότητας, συνδεδεμένη κυρίως με την εξέλιξη του δολαρίου, καθώς και με την εξέλιξη της χρηματοοικονομικής κρίσης σε ορισμένες χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας. Ωστόσο, το σύνολο των διαθέσιμων πληροφοριών επιτρέπει να εκτιμηθεί ότι, παρόλο που εμφανίζουν ελαφρά κάμψη σε σύγκριση με το 1997, οι κοινοτικές εξαγωγές χάλυβα θα διατηρηθούν ακόμη το 1998 σε πολύ ικανοποιητικά επίπεδα.

Λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη της μακροπρόθεσμες τάσεις της διεθνούς προσφοράς, παρά τις καλές προοπτικές της ζήτησης μεσοπρόθεσμα τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό της Ένωσης, η Επιτροπή, έχοντας συνείδηση της πιθανότητας αλλαγής κατεύθυνσης ορισμένων εμπορικών ροών λόγω της κρίσης στην Νοτιοανατολική Ασία, καλεί και πάλι την κοινοτική βιομηχανία να επιδείξει σύνεση ώστε οι ατομικές συμπεριφορές σε θέματα επενδύσεων, διαχείρισης των επιχειρήσεων και εμπορικών στρατηγικών να μην θέσουν σε κίνδυνο την ισορροπία της κοινοτικής αγοράς χύλυβα η οποία είναι πολύ ανοικτή και, δεν πρέπει να λησμονούμε, εξαιρετικά επηρεαζόμενη από τους συγκυριακούς κύκλους.

Πρέπει ωστόσο να υπογραμμισθεί ότι η υγιέστερη γενική οικονομική κατάσταση της Ένωσης αναμένεται να αποτελέσει εγγύηση κάποιας σταθερότητας για το σύνολο των παραγωγικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένου του κλάδου των δομικών κατασκευών, προσφέροντας επομένως ακόμη ευνοϊκότερες προοπτικές στην κοινοτική χαλυβουργική βιομηχανία κατά το 1998.

2.3.2. Οικονομική εξέλιξη στις Ηνωμένες Πολιτείες

Η οικονομική ανάπτυξη των Ηνωμένων Πολιτειών παρέμεινε πολύ δυναμική κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997, παρόλο που χρειάστηκε να αναθεωρηθούν προς τα κάτω οι τριμηνιαίοι ρυθμοί ανάπτυξης. Σήμερα πάντως, η αμερικανική οικονομία δεν εμφανίζει καμία ένδειξη αδυναμίας και επιτρέπει ακόμη την πλήρη χρησιμοποίηση των δυναμικοτήτων, χωρίς την παραμικρή απτή ένταση όσον αφορά τους μισθούς και τις τιμές, όπως στο παρελθόν.

Εκτός από την περίπτωση εμφάνισης απρόβλεπτης έξαρσης του πληθωρισμού, η αμερικανική οικονομία αναμένεται να σημειώσει ρυθμούς ανάπτυξης 3,6 % και 2,6 % αντιστοίχως το 1997 και το 1998, υπό την επιρροή μιας συνεχώς σταθερής εσωτερικής ζήτησης και της μετέπειτα ανόδου των επενδύσεων.

Ο οικονομικός δυναμισμός των Ηνωμένων Πολιτειών επέφερε αξιοσημείωτη άνοδο των εισαγωγών χάλυβα, το επίπεδο των οποίων θα μπορούσε να υπερβεί το 1997 το μέγιστο ποσό των 30 εκατομμυρίων τόνων του έτους 1994. Η φαινόμενη κατανάλωση χάλυβα θα μπορούσε ωστόσο να εμφανίσει κάμψη εξαιτίας της τάσης μείωσης των αποθεμάτων τα οποία συσσωρεύτηκαν το 1996. Κατά τους επόμενους μήνες ωστόσο, η αύξηση της παραγωγής η οποία οφείλεται στην έναρξη λειτουργίας νέων μονάδων παραγωγής, αφενός, και στο μεγαλύτερο δυναμισμό της ζήτησης στις κύριες χώρες εταίρους, αφετέρου, αναμένεται να επιφέρει σταδιακή μείωση των εισαγωγών χάλυβα στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Παρά την αναγγελθείσα οικονομική επιβράδυνση, η αμερικανική αγορά χάλυβα φαίνεται ότι προσφέρει ακόμη καλές προοπτικές ανάπτυξης κατά το 1998. Πράγματι, η κατανάλωση χάλυβα θα μπορούσε να συνεχίσει να αυξάνεται ελαφρά, ωστόσο η προβλεπόμενη αύξηση της εγχώριας παραγωγής αναμένεται να οδηγήσει σε εξασθένιση των εισαγωγών και, επιπλέον, σε αισθητή αύξηση των εξαγωγών αμερικανικού χάλυβα προς τις τρίτες χώρες.

2.3.3. Οικονομική κατάσταση στην Ιαπωνία

Υποκείμενη στις ισχυρές επιπτώσεις της εξασθένισης της ιδιωτικής ζήτησης, λόγω της κατάργησης ορισμένων φορολογικών ελαφρύνσεων και της αύξησης του συντελεστή του ΦΠΑ, η οικονομική ανάπτυξη της Ιαπωνίας το 1997 αναμένεται ασθενέστερη από το 1996, με ποσοστό αύξησης του ΑΕΠ μόνο 1,3 %. Ωστόσο, η ιαπωνική οικονομία αναμένεται να σημειώσει βαθμιαία επιτάχυνση η οποία θα την οδηγήσει σε αύξηση κατά 2,6 % του ΑΕΠ το 1998, εκτός εάν η οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση σε διάφορες χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας ξεφύγει από τον έλεγχο, δημιουργώντας αρνητικές επιπτώσεις στην ιαπωνική οικονομία.

Η έντονη δραστηριότητα στην αρχή του έτους των κλάδων αυτοκινητοβιομηχανίας και ναυπήγησης και, σε μικρότερο βαθμό, των βιομηχανικών μηχανολογικών και ηλεκτρονικών κατασκευών, δεν θα έχει ως αποτέλεσμα σημαντική αύξηση της κατανάλωσης χάλυβα το 1997, λόγω της ανάγκης μείωσης των αποθεμάτων που συσσωρεύτηκαν προηγουμένως, ιδίως αυτοκινήτων και ηλεκτρονικών προϊόντων.

Καμία ανάκαμψη δεν φαίνεται προβλέψιμη βραχυπρόθεσμα στον κλάδο των κατασκευών και των έργων πολιτικού μηχανικού, δεδομένης της πτώσης των δημοσίων επενδύσεων.

Η παραγωγή χάλυβα εμφάνισε ωστόσο εντονότερη άνοδο, προκειμένου να ανταποκριθεί στην προσωρινή αύξηση της εσωτερικής ζήτησης η οποία σημειώθηκε στις αρχές του 1997 αλλά, κυρίως, στην αύξηση της ζήτησης από το εξωτερικό της χώρας.

Το 1998, αναμένεται στην Ιαπωνία κάποια ανάκαμψη της εγχώριας κατανάλωσης χάλυβα, λαμβάνοντας υπόψη τις ευνοϊκότερες εσωτερικές οικονομικές συνθήκες, γεγονός που επιτρέπει να προεικαστεί ασθενέστερη παρουσία του ιαπωνικού χάλυβα στην εξαγωγική αγορά.

2.3.4. Κατάσταση στην Κίνα και στη Νοτιοανατολική Ασία

Ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης των οικονομιών της Νοτιοανατολικής Ασίας αναμένεται να κυμανθεί γύρω στο 6,5 % το 1997. Ωστόσο, παρόλη τη σχετική επιβράδυνση που παρουσιάζει η περιοχή, θα μπορούσε να σημειώσει οικονομική ανάπτυξη 8 % περίπου κατά μέσο όρο το 1998. Το στοιχείο αυτό δεν αποκλείει ωστόσο την αναγκαιότητα αναθεώρησης των εν λόγω προβλέψεων σε περίπτωση διεύρυνσης της οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης σε διάφορες χώρες της περιοχής.

Η ευνοϊκή εξέλιξη που σημείωσε ο κατασκευαστικός κλάδος στη Νότια Κορέα, καθώς και η ηλεκτρονική βιομηχανία στην Ταϊβάν και ο τομέας των επενδύσεων στην Κίνα, επέτρεψαν ελαφρά άνοδο της κατανάλωσης και της παραγωγής του χάλυβα, παρά τις χρηματοοικονομικές δυσκολίες άλλων χωρών της περιοχής.

Στο εμπορικό πεδίο, ακόμη και εάν διαπιστωθεί η προβλεπόμενη κάμψη των εισαγωγών χάλυβα, η Νοτιοανατολική Ασία θα παραμείνει δυναμική αγορά το 1998, λαμβάνοντας υπόψη το σημαντικό διαρθρωτικό της έλλειμμα, το οποίο παρόλα αυτά πρόκειται να μειωθεί στο μέλλον λόγω ιδίως της έναρξης λειτουργίας νέων παραγωγικών μονάδων.

Στην Κίνα, τα μέτρα ελέγχου της οικονομίας και εκσυγχρονισμού των δομών, τα οποία θεσπίστηκαν παλαιότερα, συνέβαλαν στον περιορισμό της οικονομικής ανάπτυξης της χώρας, επιτρέποντας εξάλλου τον περιορισμό της ανόδου του πληθωρισμού.

Παρόλα αυτά, η οικονομική ανάπτυξη της Κίνας αναμένεται να εξακολουθήσει να σημειώνει εξαιρετικές επιδόσεις ακόμη και κατά τα έτη 1997 και 1998.

Όσον αφορά την αγορά χάλυβα, η κατανάλωση αναμένεται να σταθεροποιηθεί το 1997 μετά τις διαδοχικές μειώσεις του 1994 και 1995, ενώ η εγχώρια παραγωγή η οποία σημειώνει ελαφρά άνοδο, συνέβαλε στην περαιτέρω αύξηση των αποθεμάτων.

Για το 1998, η ανάγκη μείωσης των αποθεμάτων και η ενδεχόμενη επιβράδυνση της ζήτησης δεν θα πρέπει να περιορίζουν αισθητά τις εισαγωγές χάλυβα στη χώρα, λαμβάνοντας εξάλλου υπόψη την ανάγκη των μεγάλων βομηχανικών ομίλων για εξαγωγές.

2.3.5. Οικονομικές εξελίξεις στη Λατινική Αμερική

Οι οικονομίες των χωρών της Λατινικής Αμερικής διανύουν μια πολύ ευνοϊκή περίοδο, η οποία οδήγησε σταδιακά στην ενίσχυση της μέσης ανάπτυξής τους, με αναμενόμενο ρυθμό ανάπτυξης για το 1997 και 1998 της τάξης του 5 % από έτος σε έτος.

Η σαφής βελτίωση των οικονομικών συνθηκών στις περισσότερες χώρες της περιοχής επέφερε παράλληλα βαθμιαία επιτάχυνση της δραστηριότητας στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας και των κατασκευών, επιφέροντας συνεπώς αξιόλογη άνοδο της κατανάλωσης χάλυβα το 1997.

Η κατανάλωση χάλυβα στην περιοχή αναμένεται να αυξηθεί εξάλλου κατά 10 % περίπου το 1998, υπό την επίδραση του δυναμισμού των οικονομιών του Μεξικού, της Αργεντινής και της Βραζιλίας. Ωστόσο, παρά την προβλεπόμενη άνοδο των εισαγωγών χάλυβα και την αναμενόμενη μείωση των εξαγωγών τους, οι εν λόγω χώρες, θα εξακολουθήσουν να παρουσιάζουν πλεόνασμα προσφοράς χαλυβουργικών προϊόντων ύψους 10 εκατομμυρίων τόνων περίπου το 1998, λαμβανομένης υπόψη της ανόδου της εγχώριας παραγωγής.

2.3.6. Κατάσταση και οικονομικές προοπτικές στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και στις Δημοκρατίες της Κοινοπολιτείας Ανεξαρτήτων Κρατών

Οι οικονομίες των ΧΚΑΕ, υπό την επίδραση των μεταρρυθμίσεων που εισήχθηκαν το 1994, εξακολουθούν να προοδεύουν και, παρά τον εύθραυστο χαρακτήρα τους, αναμένεται μέση αύξηση σ' αυτές τις χώρες της τάξης του 5,2 % το 1997 και 5,7 % το 1998.

Επωφελούμενη από τις ευνοϊκότερες οικονομικές συνθήκες, η βιομηχανική παραγωγή, και ιδίως η χαλυβουργική παραγωγή, στις ΧΚΑΕ αυξήθηκε αισθητά το 1997 και, λαμβανομένης υπόψη της συρρίκνωσης των τοπικών αγορών, το μερίδιο των εξαγωγών αυξήθηκε σημαντικά, προσεγγίζοντας το 45 % της εγχώριας χαλυβουργικής παραγωγής.

Για το 1998, η παραγωγή χάλυβα στο σύνολο των εν λόγω χωρών αναμένεται να αυξηθεί, αλλά η αναμενόμενη άνοδος της εγχώριας κατανάλωσης επιτρέπει να προεικαστεί σχετική επιβράδυνση των εξαγωγών χάλυβα των ΧΚΑΕ. Δεν αποκλείεται ωστόσο, η προβλεπόμενη μείωση των εισαγωγών χάλυβα στην αμερικανική αγορά το 1998 να έχει ως αποτέλεσμα να ενταθεί το εξαγωγικό ρεύμα από τις χώρες αυτές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, ιδίως όσον αφορά τα επιμήκη προϊόντα.

Μετά την εισαγωγή των μεταρρυθμίσεων, διαπιστώθηκε σημαντική βελτίωση των οικονομικών συνθηκών στην Ρωσία, παρά το εύρος των εσωτερικών δυσκολιών οι οποίες πρέπει ακόμη να υπερπηδηθούν. Μετά τις διαδοχικές αρνητικές επιδόσεις που σημείωσε η οικονομική ανάπτυξη έως το 1996, η ρωσική οικονομία αναμένεται να σημειώσει ελαφρά θετική επίδοση ως ποσοστό του ΑΕΠ το 1997, η οποία και θα ενισχυθεί περισσότερο το 1998.

Στο χαλυβουργικό κλάδο, οι αναμενόμενες τάσεις για το 1998 υποδεικνύουν αύξηση κατά 5 % της εγχώριας κατανάλωσης χάλυβα και, παρά την ελαφρά άνοδο της παραγωγής, θα αναμένονταν για πρώτη φορά υποχώρηση των ρωσικών εξαγωγών χάλυβα οι οποίες, κατά το μεγαλύτερο τμήμα τους, συνίστανται σε ημικατεργασμένα προϊόντα.

2.3.7. Κατάσταση στη Μέση Ανατολή και Αφρική

Οι οικονομίες των χωρών της Μέσης Ανατολής και της Αφρικής, εξακολουθούν να εξελίσσονται ευνοϊκά από το 1990, παρόλο που οι διαφορές από χώρα σε χώρα είναι ορισμένες φορές σημαντικές. Ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης των εν λόγων χωρών μπορεί να εκτιμηθεί σε 2,3 % για το 1997 και σε 2,5 % για το 1998.

Όσον αφορά το χαλυβουργικό κλάδο, η έναρξη λειτουργίας νέων παραγωγικών μονάδων αναμένεται να επιφέρει άνοδο της χαλυβουργικής παραγωγής των χωρών της Μέσης Ανατολής, η οποία θα μπορούσε να ανέλθει το 1998 σε 12 εκατομμύρια, τόνους, σε σύγκριση με την εγχώρια παραγωγή χάλυβα η οποία, σημειώνοντας αύξηση 3,5 %, ενδεχομένως να υπερβεί τα 11 εκατομμύρια τόνους.

Για το σύνολο των χωρών της Αφρικής, η αύξηση της κατανάλωσης χάλυβα αναμένεται να είναι της τάξης του 2 % για το 1998, ανερχόμενη σε περίπου 15 εκατομμύρια τόνους. Το χαλυβουργικό έλλειμμα της περιοχής θα παραμείνει επομένως πρακτικά αμετάβλητο.

2.4. ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ

Η εξέλιξη των συναλαγματικών ισοτιμιών κατά τους δώδεκα τελευταίους μήνες, και ιδίως η άνοδος του δολαρίου σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά νομίσματα, πλην της αγγλικής λίρας, υπήρξε ένα από τα κύρια στοιχεία της αναστροφής της κατάστασης στην κοινοτική χαλυβουργική αγορά. Ο χάλυβας, αλλά επίσης το σύνολο των βιομηχανικών προϊόντων κοινοτικής προέλευσης, ανέπτυξαν μεγαλύτερη ανταγωνιστικότητα σε διεθνές επίπεδο, σε σημείο που η ανάκαμψη της εσωτερικής ζήτησης και η σταθεροποίηση σε εξαιρετικά επίπεδα των εξαγωγών ευνόησαν τη βαθμιαία άνοδο των τιμών στη χαλυβουργική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 1997.

Όσον αφορά τα πλατέα προϊόντα, γενικά, η τάση μείωσης των τιμών έπαψε στα τέλη του έτους 1996 και, σε ορισμένες περιπτώσεις στις αρχές του 1997. Η αναστροφή τάσης υπήρξε στην συνέχεια λιγότερο ή περισσότερο ταχεία και σημαντική, αναλόγως του προϊόντος και του κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ισχυρή ζήτηση γαλβανισμένων λαμαρινών, ρόλων θερμής έλασης και ενισχυμένων λαμαρινών επέφερε αύξηση της βασικής τιμής των εν λόγω προϊόντων της τάξης του 15 % έως 20 % το 1997.

Οι τιμές των λαμαρινών ψυχρής έλασης αντιθέτως σημείωσαν βραδύτερη πρόοδο, αλλά οι αυξήσεις που παρατηρήθηκαν κατά το τέλος του έτους υπήρξαν ταχύτερες για τα εν λόγω προϊόντα. Αυτή η γενικευμένη ανοδική τάση φαίνεται προορισμένη να διατηρηθεί, τουλάχιστον κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998.

Όσον αφορά τα επιμήκη προϊόντα, τα επίπεδα τιμών υπήρξαν ιδιαιτέρως χαμηλά εδώ και πολλά έτη και η εν λόγω τάση επιβεβαιώθηκε το 1996. Ωστόσο, κατόπιν της αύξησης της εξωτερικής ζήτησης, της καλύτερης προσαρμογής των επιπέδων των αποθεμάτων και της ύπαρξης προσφοράς καλύτερα προσαρμοσμένης στις ανάγκες της αγοράς, αποκαταστάθηκε σταδιακά κάποια ισορροπία της κοινοτικής αγοράς, η οποία συνέβαλε επίσης στην άνοδο των τιμών για τα εν λόγω προϊόντα. Από το σύνολο των επιμήκων προϊόντων, τα καλύτερης ποιότητας προϊόντα που προορίζονται ιδίως για την αυτοκινητοβιομηχανία και την βιομηχανία μηχανολογικών κατασκευών σημείωσαν την ισχυρότερη άνοδο, της τάξης του 25 % όσον αφορά τρεις βασικές τιμές το 1997 και αναμένεται να διατηρήσουν την ανοδική τάση κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998. Τα επιμήκη προϊόντα που προορίζονται για τον κατασκευαστικό κλάδο, αντιθέτως, σημείωσαν ασθενέστερες αυξήσεις τιμών καθόλο το 1997. Η εξέλιξή τους για το 1998 εξακολουθεί ωστόσο να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις κλιματικές συνθήκες, από το επίπεδο των εισαγωγών από τρίτες χώρες καθώς και από τις εξαγωγικές δυνατότητες.

2.5. ΕΚΔΗΛΟΥΜΕΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΑΝΑ ΠΡΟΪΟΝ

Πλατέα προϊόντα

- Ρόλοι θερμής έλασης

Η δραστηριότητα των κλάδων κατανάλωσης ρόλων θερμής έλασης είναι ικανοποιητική και η ζήτηση από πλευράς σωληνουργών, κατασκευαστών αυτοκινήτων και κέντρων χαλυβουργικής εξυπηρέτησης (steal service centers) εξακολουθεί να εξελίσσεται ευνοϊκά. Το επίπεδο των αποθεμάτων στους εμπόρους χάλυβα που διαθέτουν αποθέματα και στους χρήστες είναι κανονικό, ώστε να μην έχει παρατηρηθεί σημείο υπεραποθεματοποίησης έως τώρα. Οι παραδόσεις στην ευρωπαϊκή αγορά εξακολουθούν να αυξάνονται σε επίπεδα σαφώς ανώτερα από αυτά των δύο προηγουμένων ετών, το ποσοστό χρησιμοποίησης των μονάδων παραγωγής είναι υψηλό και οι προθεσμίες παράδοσης επιμηκύνονται. Λόγω της αυξανόμενης ζήτησης στην εσωτερική αγορά, οι πωλήσεις στο εξωτερικό αναγγέλλονται μειωμένες, παρά το κερδοφόρο επίπεδο τιμών στην παγκόσμια αγορά. Η ανοδική τάση των εν λόγω προϊόντων φαίνεται ότι πρόκειται να συνεχιστεί κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998.

- Λαμαρίνες ψυχρής έλασης

Η αυξανόμενη ζήτηση των λαμαρινών ψυχρής έλασης η οποία προέρχεται από τους κύριους τομείς χρήσης επέτρεψε να επιτευχθούν υψηλά επίπεδα χρήσης των εγκαταστάσεων, παρόλο που οι προθεσμίες παράδοσης των εν λόγω προϊόντων επιμηκύνθηκαν. Τα αποθέματα αυξήθηκαν κατά τους τελευταίους μήνες αλλά το επίπεδό τους θεωρείται ισορροπημένο, λαμβανομένης υπόψη της σημερινής δραστηριότητας. Η ζήτηση από τις εξαγωγικές αγορές είναι καλή και οι τιμές επικερδείς, δεδομένης της σημερινής ισοτιμίας του δολαρίου ως προς τα ευρωπαϊκά νομίσματα. Όσον αφορά τις εισαγωγές, πρέπει να σημειωθεί κάποια αύξηση των παραδόσεων προερχόμενη ιδίως από τη Σλοβακία, την Αργεντινή και την Τουρκία. Εξάλλου, όπως και για τους ρόλους θερμής έλασης, οι τιμές των λαμαρινών ψυχρής έλασης ακολουθούν ανοδική κατεύθυνση από τις αρχές του 1997 και η εν λόγω τάση αναμένεται να επιβεβαιωθεί για το πρώτο εξάμηνο του 1998.

- Επενδεδυμένες λαμαρίνες

Για τις επενδεδυμένες λαμαρίνες, η ζήτηση εκ μέρους του κλάδου των αυτοκινήτων αλλά και του κατασκευαστικού κλάδου είναι πολύ έντονη. Τα δελτία παραγγελιών είναι πλήρη, οι εγκαταστάσεις λειτουργούν σε πλήρη δυναμικότητα, οι προθεσμίες επιμηκύνονται συνεχώς και παρατηρείται και κάποια στιγμιαία έλλειψη των εν λόγω προϊόντων. Υπό αυτές τις συνθήκες οι τιμές παρουσιάζουν έντονη αυξητική τάση και κανένα στοιχείο δεν επιτρέπει να προβλεφθεί προς το παρόν διακοπή της τάσης αυτής.

Όσον αφορά τις ηλεκτροσυγκολλητές λαμαρίνες, παρά την παρατηρηθείσα σχετική στροφή προς τα γαλβανισμένα προϊόντα, η ζήτηση από τον κλάδο του αυτοκινήτου είναι σθεναρή. Αφετέρου, η υψηλή τιμή του δολαρίου και η σταθερή ζήτηση από την παγκόσμια αγορά ενθαρρύνουν την εξαγωγική δραστηριότητα των ευρωπαίων παραγωγών. Η ισορροπία μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης ευνοεί επομένως την άνοδο των τιμών στο εσωτερικό, η αυξητική τάση των οποίων θα διατηρηθεί κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998.

- Λαμαρίνες quarto

Τα εν λόγω προϊόντα επωφελούνται από ορισμένα ευνοϊκά στοιχεία τα οποία εμφανίσθηκαν κατά το 1997 και των οποίων οι επιπτώσεις θα επηρεάσουν την κατάσταση της αγοράς λαμαρινών quadro και το 1998. Μεταξύ των εν λόγω στοιχείων πρέπει να σημειωθεί το υψηλό επίπεδο του δολαρίου, η ισχυρή ζήτηση στην παγκόσμια αγορά και ιδίως η ανάκαμψη της δραστηριότητας όσον αφορά τους σωλήνες μεγάλων διαμέτρων, για τους οποίους τα δελτία παραγγελιών είναι ήδη πλήρη. Όπως και για τα λοιπά πλατέα προϊόντα, οι προθεσμίες παράδοσης έχουν επιμηκυνθεί και οι τιμές εξακολουθούν να αυξάνονται. Τα αποθέματα των εμπόρων είναι σε κανονικά επίπεδα και αυτοί επανέρχονται στην αποστολή τους, τροφοδοτώντας τους πελάτες τις καλύτερες τιμές και σε σύντομες προθεσμίες στις οποίες δεν μπορούν να ανταποκριθούν οι παραγωγοί. Ωστόσο, η αύξηση της ζήτησης και η άνοδος των τιμών στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελούν εκ νέου θέλγητρο για τις εισαγωγές από ορισμένες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης ιδίως.

Επιμήκη προϊόντα

- Βαρείς μορφοχάλυβες (μορφοδοκοί)

Χάρις στις ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες που επικρατούν στην εξαγωγική αγορά και στην ανάκαμψη της ζήτησης στην εσωτερική αγορά, τα εν λόγω προϊόντα σημείωσαν το 1997 σημαντική ανόρθωση. Τα αποθέματα στους εμπόρους που διατηρούν αποθέματα επανήλθαν σε κανονικά επίπεδα και οι παραγγελίες θεωρούνται ικανοποιητικές. Αυτή η κατάσταση επέτρεψε επομένως την αύξηση των τιμών στην κοινοτική αγορά. Η διατήρηση της εν λόγω ευνοϊκής τάσης εξακολουθεί παρόλα αυτά να εξαρτάται από την εξέλιξη των εξαγωγών, καθώς και από το επίπεδο των εισαγωγών από τρίτες χώρες.

- Χονδρόσυρμα

Η ζήτηση από τον κατασκευαστικό κλάδο παραμένει ασθενής σε ορισμένα κράτη μέλη της Ένωσης. Αντιθέτως, το σύρμα που προορίζεται για συρματοποίηση και για τους κλάδους μηχανολογικών κατασκευών και αυτοκινήτου παρουσιάζει σήμερα έντονη αύξηση της ζήτησης. Οι παύσεις παραγωγής κατά τη θερινή περίοδο και οι εξαγωγικές πωλήσεις το 1997 επέτρεψαν τη μείωση των αποθεμάτων και την καλύτερη προσαρμογή της προσφοράς στη ζήτηση στην εσωτερική αγορά. Οι προοπτικές για τις αρχές του 1998 παραμένουν καλές, όσον αφορά τόσο τις εξαγωγές όσο και την κοινοτική αγορά. Εφαρμόσθηκαν αισθητές αυξήσεις τιμών κατά τη διάρκεια του έτους και είναι πολύ πιθανό ότι θα υπάρξουν νέες αυξήσεις στις αρχές του 1998.

- Ράβδοι οπλισμού σκυροδέματος

Η κατανάλωση ράβδων οπλισμού σκυροδέματος στην Κοινότητα κατά το 1997 αναμένεται ανώτερη κατά 2 % περίπου αυτής του 1996. Αυτά τα στοιχεία ωστόσο κρύβουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των διαφόρων αγορών της Ένωσης. Πράγματι, ενώ διαπιστώθηκε κάμψη της τάξης του 5 % στη Γερμανία, σε ορισμένες άλλες χώρες της Ένωσης σημειώθηκαν αυξήσεις οι οποίες φθάνουν μέχρι και το 10 %. Ο συναγωνισμός εκ μέρους των παραγωγών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και της πρώην Σοβιετικής Ένωσης έχει ως αποτέλεσμα τη διατήρηση ισχυρής πίεσης στην εξαγωγική αγορά η οποία εμφανίζεται ελάχιστα ευνοϊκή για την αύξηση των τιμών. Στην εσωτερική αγορά αντιθέτως, παρατηρήθηκε κάποια ισορροπία μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης και οι τιμές οι οποίες ανορθώθηκαν κατά το 1997 φαίνεται σήμερα να σταθεροποιούνται. Αυτή η κατάσταση παραμένει παρόλα αυτά εύθραυστη, επομένως, οι έμποροι που διατηρούν αποθέματα και οι παραγωγοί οφείλουν να επιδείξουν σύνεση, ιδίως κατά την χειμερινή περίοδο, ώστε να μην θέσουν σε κίνδυνο την υφιστάμενη ισορροπία.

- Μορφοσίδηρος εμπορίου

Η συνδυασμένη επίπτωση της αύξησης της ζήτησης καθώς και οι παύσεις παραγωγής κατά τη θερινή περίοδο φαίνεται ότι επέφεραν καλύτερη ισορροπία μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης στην κοινοτική αγορά. Αφετέρου, οι αναγγελθείσες οικονομικές προοπτικές για το 1998 επιτρέπουν να διαβλεφθεί σταθεροποίηση της ζήτησης κατά τους επόμενους μήνες. Εάν αυτή η εύθραυστη ακόμη ισορροπία μπορούσε να διατηρηθεί, θα ήταν δυνατόν να αναμένεται διαρκής ανόρθωση των τιμών των εν λόγω προϊόντων, καθόλη τη διάρκεια του επομένου έτους.

2.6. ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΤΟΥ 1998 ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΕΤΟΣ

Η φάση ανάπτυξης της κοινοτικής οικονομίας, η οποία πρόκειται να ενταθεί κατά το 1998 υπό την επίδραση της ισχυρότερης αύξησης των επενδύσεων και, σε μικρότερο βαθμό, της κατανάλωσης, προσφέρει θαυμάσιες προοπτικές για την εν συνεχεία ανάπτυξη της βιομηχανικής δραστηριότητας γενικά.

Οι κύριοι κλάδοι χρήσης χάλυβα, οι οποίοι ευνοούνται από τις καλύτερες οικονομικές συνθήκες στην Ένωση, αναμένεται να επιταχύνουν περισσότερο το ρυθμό δραστηριότητάς τους ώστε να αντιμετωπίσουν επίσης τις ευκαιρίες που προσφέρει η εξαγωγική ζήτηση. Αυτή η επιτάχυνση θα συνέβαλε ιδίως στην επιπρόσθετη αύξηση της κατανάλωσης χάλυβα στο εσωτερικό, μετά τις επιδόσεις του 1997, και θα στήριζε επίσης κατά το 1998 τη φάση σταδιακής ανόρθωσης των συνθηκών στην κοινοτική αγορά χάλυβα, παρά τον αναμενόμενο μεγαλύτερο δυναμισμό των εισαγωγών και την προσδοκώμενη στη συνέχεια ελάττωση των κοινοτικών εξαγωγών χαλυβουργικών προϊόντων.

Σε αυτό το εξελισσόμενο πλαίσιο, κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998 (όπως αναφέρεται στο παράρτημα 1), η πραγματική και η φαινόμενη κατανάλωση χάλυβα αναμένεται να αυξηθούν ακόμη κατά 4,8 %, ανερχόμενες σε 79 εκατομμύρια τόνους, σε σύγκριση με τα αντίστοιχα επίπεδα της ίδιας περιόδου του 1997, εφόσον δεν σημειωθούν κινήσεις αποθεμάτων στους καταναλωτές και στο εμπόριο. Οι εισαγωγές χάλυβα θα μπορούσαν να αυξηθούν το ίδιο χρονικό διάστημα κατά 14 % περίπου, ανερχόμενες σε 8 εκατομμύρια τόνους, ενώ οι εξαγωγές αναμένεται να συμπιεστούν κατά 8 % περίπου, στοιχείο που επιτρέπει να υπολογιστεί κατ' εκτίμηση η παραγωγή ισορροπίας του εξαμήνου σε ποσότητα της τάξης των 82 εκατομμυρίων τόνων, αντιστοιχούσα σε αύξηση κατά 3,3 % σε σχέση με το επίπεδό της κατά το ίδιο εξάμηνο του 1997.

Κατά το 1998, η πραγματική και η φαινόμενη κατανάλωση χάλυβα αναμένεται να ανέλθουν σε 154 εκατομμύρια τόνους, δηλαδή σε ποσοστό μεγαλύτερο κατά 4,8 % σε σύγκριση με τα επίπεδα του προηγουμένου έτους, δεδομένης της προβλεπόμενης σταθερότητας των αποθεμάτων των εμπόρων και των χρηστών καθόλο το εν λόγω χρονικό διάστημα.

Οι εισαγωγές χάλυβα, διατηρώντας την αυξητική τους τάση, αναμένεται να ανέλθουν σε 14 εκατομμύρια τόνους, ποσότητα μεγαλύτερη κατά 8 % περίπου από αυτήν του 1997, ενώ οι κοινοτικές εξαγωγές χαλυβουργικών προϊόντων αναμένεται να σημειώσουν πτώση κατά 8 %, ανερχόμενες σε 23 εκατομμύρια τόνους. Τα εν λόγω στοιχεία οδηγούν σε εκτίμηση του επιπέδου της κοινοτικής παραγωγής χάλυβα σε 163 εκατομμύρια τόνους, ποσότητα που αντιστοιχεί σε 3,2 % σε σύγκριση με αυτή του 1997.

3. ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ

3.1. ΠΑΛΑΙΟΣΙΔΗΡΟΣ

Δεδομένου ότι ο ηλεκτρολογικός κλάδος συνέβαλε περισσότερο από τον ενσωματωμένο κλάδο στην ισχυρή αύξηση της παραγωγής ακατέργαστου χάλυβα στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1997, η ζήτηση παλαιοσιδήρου εμφανίζει σταθερή αύξηση καθόλη τη διάρκεια του έτους. Η αύξηση της κατανάλωσης δεν σημείωσε ωστόσο έως τώρα αισθητή επίπτωση στις τιμές παλαιοσιδήρου οι οποίες σταθεροποιήθηκαν στο υψηλό επίπεδο που είχε επιτευχθεί προγενέστερα.

Η αυξημένη ζήτηση από τα εργοστάσια της Ένωσης έγινε πράγματι δυνατόν να ικανοποιηθεί από τη διαθέσιμη προσφορά, χωρίς να σημειωθεί ιδιαίτερη ένταση στην αγορά, χάρις ιδίως στη μείωση των εξαγωγών κοινοτικού παλαιοσιδήρου προς την Τουρκία, η οποία αύξησε τη συλλογή στο εσωτερικό και ανεφοδιάστηκε μαζικά από τις χώρες της ΚΑΚ και ειδικότερα από την Ουκρανία. Οι εξαγωγές παλαιοσιδήρου της Ένωσης προς την Νοτιοανατολική Ασία μειώθηκαν επίσης, λόγω της χρηματοοικονομικής κρίσης στη χαλυβουργία της Κορέας και του γεγονότος ότι η Ιαπωνία προσφάτως μετατράπηκε σε καθαρό εξαγωγέα παλαιοσιδήρου.

Η εξακολούθηση της αύξησης της κοινοτικής παραγωγής χάλυβα το 1998 θα μπορούσε να ακολουθηθεί από αύξηση των τιμών παλαιοσιδήρου, ιδίως υπό την επίδραση απαιτήσεων ποιότητας. Αυτή η τάση ενδεχομένως ενταθεί εάν σημειωθεί ανάκαμψη των εξαγωγών προς την Ασία, ως επακόλουθο της επίλυσης της χρηματοοικονομικής κρίσης σε ορισμένες χώρες της περιοχής.

3.2. ΣΙΔΗΡΟΜΕΤΑΛΛΕΥΜΑ

Όπως αναγγέλθηκε στην προηγούμενη πρόβλεψη, η παγκόσμια παραγωγή σιδηρομεταλλεύματος φαίνεται ότι θα σημειώσει το 1997 την ανώτατη επίδοση που είχε σημειώσει το 1995. Το αποτέλεσμα αυτό είναι, προφανώς, συνέπεια της σημαντικής ανόδου της κατανάλωσης, η οποία οφείλεται στην έντονη αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής χυτοσιδήρου και, σε μικρότερο βαθμό, της παραγωγής προϊόντων προαναγωγής. Η εξέλιξη της ζήτησης σιδηρομεταλλεύματος δημιούργησε κατά τους τελευταίους μήνες δυσκολίες ανεφοδιασμού, λόγω κορεσμού της κυκλοφορίας σε ορισμένους λιμένες φόρτωσης, ωστόσο, παρά το φαινόμενο αυτό, το 1997 οι παγκόσμιες εξαγωγές σιδηρομεταλλευμάτων θα υπερβούν αυτές του 1995.

Για τους πρώτους μήνες του 1998, η παγκόσμια ζήτηση, διατηρώντας την αυξητική της τάση του 1997, αναμένεται να παραμείνει ιδιαίτερα έντονη. Επομένως οι προσαρμογές των δυναμικοτήτων και οι εκτελούμενες βελτιώσεις στη μεταφορά των μεταλλευμάτων, ιδίως στη Βραζιλία και την Αυστραλία, θα συμβάλουν στον μετριασμό των εντάσεων οι οποίες πιθανόν να εμφανισθούν στο μέλλον στην αγορά.

Όσον αφορά την παραγωγή συσφαιρωμάτων, προοριζόμενων ιδίως για την κατασκευή προϊόντων προαναγωγής, η ισχυρή ζήτηση η οποία σημειώθηκε ήδη το 1996 και 1997 θα διατηρηθεί στα ίδια επίπεδα το 1998.

3.3. ΣΙΔΗΡΟΚΡΑΜΑΤΑ

Η ανάκαμψη της ζήτησης σιδηροκραμάτων, η οποία παρατηρήθηκε στην Ευρωπαϊκή Ένωση στις αρχές του έτους, επιβεβαιώθηκε κατά το δεύτερο εξάμηνο του 1997. Αυτή η τάση ωστόσο ευνόησε περισσότερο τις εισαγωγές και λιγότερο την εγχώρια παραγωγή. Η ενίσχυση των τιμών δεν επιβεβαιώθηκε παρά σε ορισμένα μόνο προϊόντα, επειδή η αφθονία της προσφοράς εξισορρόπησε σε μεγάλο βαθμό την αύξηση της κατανάλωσης.

Οι τάσεις στην αγορά σιδηροκραμάτων θα παραμείνουν αναλλοίωτες για το πρώτο εξάμηνο του 1998, με παράλληλη αύξηση προσφοράς και ζήτησης, επιτρέποντας να εξασφαλιστεί ικανοποιητική ισορροπία της αγοράς. Είναι ωστόσο δυνατό να σημειωθούν τυχαίες διακυμάνσεις των τιμών ορισμένων προϊόντων, στο βαθμό που ένα όχι ευκαταφρόνητο τμήμα της προσφοράς μπορεί να προσαρμοστεί ταχέως στις εξελίξεις της εν λόγω αγοράς.

3.4. ΚΑΣΣΙΤΕΡΟΣ ΨΕΥΔΑΡΓΥΡΟΣ ΚΑΙ ΝΙΚΕΛΙΟ

Σύμφωνα με τις πλέον πρόσφατες στατιστικές, κατά το πρώτο εξάμηνο του 1997 η παραγωγή κασσιτέρου σημείωσε ελαφρά αύξηση, συγκρινόμενη με αυτήν του πρώτου εξαμήνου του 1996. Αντιθέτως το επίπεδο της φαινομένης κατανάλωσης της εν λόγω πρώτης ύλης δεν εμφάνισε σημεία βελτίωσης κατά την ίδια περίοδο. Ωστόσο, λαμβανομένης υπόψη της σταθερότερης ζήτησης κατά το δεύτερο εξάμηνο του 1997, η φαινομένη κατανάλωση κασσιτέρου θα μπορούσε να αυξηθεί ελαφρά, χωρίς ωστόσο να είναι δυνατόν να αποφευχθεί η συσσώρευση πλεονάσματος 7 000 τόνων στο τέλος του ιδίου έτους.

Οι τιμές της εν λόγω χαλυβουργικής πρώτης ύλης, αφού σημείωσαν πτώση της τάξης του 10 % από τις αρχές του 1997, σταθεροποιήθηκαν έως το τέλος του έτους.

Για το 1998, ενώ η ζήτηση κασσιτέρου αναμένεται να διατηρήσει την ανοδική της πορεία, η εν λόγω τάση δεν θα μπορέσει ωστόσο να επηρεάσει την εξέλιξη των τιμών, λόγω της παράλληλης αύξησης της παραγωγής.

Η παγκόσμια κατανάλωση ψευδαργύρου η οποία εκτιμάται ότι αυξήθηκε κατά 2,5 % ανερχόμενη σε 7,75 εκατομμύρια τόνων το 1997, θα μπορούσε να σημειώσει περιτέρω αύξηση 2,4 %, ανερχόμενη σε 7,95 εκατομμύρια τόνους το 1998.

Στην κοινοτική αγορά η εξέλιξη της κατανάλωσης ψευδαργύρου αναμένεται ωστόσο λιγότερο έντονη και η αύξησή της αναμένεται να περιοριστεί σε 1,4 % το 1998.

Η παγκόσμια προσφορά της εν λόγω πρώτης ύλης, σε ισορροπία με τη ζήτηση κατά το 1997, θα μπορούσε να υπερβεί ελαφρά το επίπεδο της ζήτησης κατά το 1998.

Οι τιμές του ψευδαργύρου χαρακτηρίσθηκαν από μεταβλητότητα κατά το δεύτερο εξάμηνο του 1997 και, αφού η τιμή τους στο L.M.E. (Χρηματιστήριο μετάλλων του Λονδίνου) έφθασε τα 1 760 δολάρια ανά τόνο το μήνα Αύγουστο, στη συνέχεια μειώθηκαν σε 1 255 δολάρια ανά τόνο στα τέλη Οκτωβρίου.

Κατά το 1998, οι τιμές του ψευδαργύρου, επηρεαζόμενες από τις κινήσεις αποθεμάτων, αφενός, και από την αύξηση της προσφοράς στην αγορά, λόγω έναρξης λειτουργίας νέων ορυχείων, αφετέρου, δεν αναμένεται να σημειώσουν τόσο σημαντικές διακυμάνσεις, συγκρινόμενες με αυτές του δευτέρου εξαμήνου του 1997.

Για το 1997, ο διεθνής όμιλος νικελίου εκτιμά την παγκόσμια ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης νικελίου σε + 11 400 τόνους. Αυτή η εκτίμηση βασίζεται στην αύξηση της παραγωγής κατά 4,5 % και στην αύξηση της κατανάλωσης κατά 7,1 %. Η κατανάλωση νικελίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά το ίδιο έτος σημείωσε αύξηση κατά 8,1 %.

Η ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης της εν λόγω πρώτης ύλης θα μπορούσε να μειωθεί κατά το 1998, υπό την προϋπόθεση ότι οι ρωσικές εξαγωγές θα παραμείνουν σταθερές. Τα αυξημένα αποθέματα θα μπορέσουν με τον τρόπο αυτό να εξισορροπήσουν την πιθανή απόκλιση μεταξύ παραγωγής και κατανάλωσης νικελίου, ώστε ακόμη και σε περίπτωση αύξησης των τιμών, η τάση που θα σημειώσουν να είναι μάλλον αναιμική.

4. ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

Η σημερινή κατάσταση και οι προοπτικές για το 1998 στο χαλυβουργικό τομέα είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές.

Αναμφισβήτητα επομένως, σε αυτή τη φάση ανάπτυξης, η κατάσταση απασχόλησης στον κλάδο βελτιώνεται σε σχέση με τα προηγούμενα έτη, ακόμη και εάν αναμένονται μεταγενέστερες απώλειες στον κλάδο, λόγω της εξακολούθησης των προσπαθειών αναδιάρθρωσης, εξορθολογισμού και εκσυγχρονισμού.

Εξάλλου, η αναγκαιότητα ενίσχυσης της διεθνούς ανταγωνιστικότητάς της υποχρεώνει την κοινοτική χαλυβουργική βιομηχανία να καταβάλει συνεχείς προσπάθειες στον τομέα της τεχνολογικής καινοτομίας, αφενός, και να επιδιώκει συνεχώς την ορθολογικότερη οργάνωση των επιχειρήσεων, αφετέρου, με αρνητικές συνέπειες για την απασχόληση στον κλάδο.

Η πλειοψηφία των εργαζομένων, που θίγονται από τη διαδικασία αναδιάρθρωσης, επωφελήθηκαν στο παρελθόν από την πρόωρη συνταξιοδότηση, το πλέον χρησιμοποιηθέν μέσο στην πλειοψηφία των κρατών μελών.

Με το πέρασμα των ετών ωστόσο, η φύση των εθνικών κοινωνικών μέτρων άλλαξε ώστε αυτά να ανταποκρίνονται καλύτερα στις απαιτήσεις της πολιτικής απασχόλησης και επίσης λόγω της σοβαρής μείωσης των εργαζομένων ανώτερων ηλικιακά ομάδων. Για ορισμένους εργαζόμενους αναζητήθηκαν δυνατότητες εξωτερικής αλλαγής απασχόλησης, ενώ για άλλους εφαρμόστηκαν λιγότερο δαπανηρές, σε σύγκριση με την πρόωρη συνταξιοδότηση, λύσεις (για παράδειγμα βαθμιαία πρόωρη συνταξιοδότηση).

Δεδομένου ότι η παρατηρούμενη κατάσταση στις αγορές είναι ευνοϊκή, η τάση έντονης μείωσης της απασχόλησης στη χαλυβουργική βιομηχανία θα ελαττωθεί το 1998, εκτός από τη Γερμανία, για λόγους συγκέντρωσης και εξορθολογισμού, και την Ισπανία όπου το τελευταίο πρόγραμμα αναδιάρθρωσης πλησιάζει στη λήξη του.

Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει έως τη λήξη της συνθήκης ΕΚΑΧ το 2002, την εφαρμογή μιας κοινωνικής πολιτικής για τον κλάδο, μέσω των ενισχύσεων για την επαναπροσαρμογή οι οποίες χορηγούνται σύμφωνα με το άρθρο 56 παράγραφος 2 στοιχείο β) της ανωτέρω συνθήκης.

Οι καθαρές απώλειες θέσεων απασχόλησης στην κοινοτική χαλυβουργική βιομηχανία για το 1998 εκτιμώνται σε 12 000 μονάδες, συγκεντρωμένες κυρίως στη Γερμανία, στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ισπανία. Ο αριθμός εργαζομένων που θεωρούνται επιλέξιμοι για τη χορήγηση ενισχύσεων θα είναι ωστόσο κατώτερος του ανωτέρω αριθμού, επειδή ορισμένα κράτη μέλη δεν θα συμμετάσχουν στην πολιτική επαναπροσαρμογής της ΕΚΑΧ.

Το 1998, οι εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό ΕΚΑΧ πιστώσεις οι οποίες προορίζονται για τη χορήγηση παραδοσιακών ενισχύσεων για την επαγγελματική αναπροσαρμογή στη χαλυβουργική βιομηχανία και τη βιομηχανία άνθρακα, ανέρχονται σε 65 εκατομμύρια Ecu. Το μεγαλύτερο ωστόσο τμήμα των εν λόγω πιστώσεων θα χρησιμοποιηθεί, κατά τα φαινόμενα, για την ελάφρυνση των κοινωνικών επιπτώσεων των αναδιαρθρώσεων του χαλυβουργικού κλάδου.

(1) ΕΕ C 225 της 24.7.1997.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>