ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 17ης Δεκεμβρίου 1990 σχετικά με την ενίσχυση που χορήγησε η γερμανική κυβέρνηση και η κυβέρνηση του κρατιδίου της Βαυαρίας στον παραγωγό νημάτων πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου Reinhold KG, που έχει την έδρα του στο Selbitz ( Το κείμενο στη γερμανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό ) (91/304/ΕΟΚ )

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη :

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 93 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους, όπως προβλέπεται από το εν λόγω άρθρο 93, και λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας ότι :

Ι

Η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Γερμανίας κοινοποίησε στις 24 Νοεμβρίου 1989 σχέδιο των γερμανικών αρχών για τη χορήγηση ενίισχυσης υπό τη μορφή της επιδότησης και της παροχής χαριστικού δανείου για τις επενδύσεις που είχε πραγματοποιήσει η εταιρεία Heinrich Reinhold KG ( Reinhold ) κατά τα έτη 1987 έως 1989 .

Στις 26 Ιανουαρίου 1990 και στις 28 Φεβρουαρίου 1990 χορηγήθηκαν περαιτέρω στοιχεία αναφορικά με το δικαιούχο και τις ενισχύσεις, έπειτα από σχετικό αίτημα της Επιτροπής .

Η Επιτροπή διαβίβασε άλλο ένα αίτημα κοινοποίησης στοιχείων αναφορικά με την ημερομηνία πληρωμής του χαριστικού δανείου ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων, στις 26 Νοεμβρίου 1990 . Η γερμανική κυβέρνηση ενημερώθηκε ότι, σε περίπτωση που παρέλειπε να απαντήσει στο αίτημα αυτό, θα λογιζόταν η 1η Απριλίου 1989 ως η ημερομηνία από την οποία άρχισαν να ισχύουν οι συγκεκριμένες πτυχές της ενίσχυσης του χαριστικού δανείου . Οι γερμανικές αρχές δεν απάντησαν στο αίτημα αυτό .

Η κοινοποίηση αφορούσε τις αιτήσεις που είχε υποβάλει η εταιρεία Heinrich Reinhold στις 19 Νοεμβρίου 1987 και στις 9 Μαρτίου 1988 στην Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Εμπορίου και Βιομηχανίας, αναφορικά με την επέκταση του εργοστασίου της στο Selbitz, που συνεπαγόταν όγκο επενδύσεων ύψους 3 444 000 γερμανικών μάρκων κατά τη χρονική περίοδο από το Δεκέμβριο του 1987 έως το Δεκέμβριο του 1988, για τη χορήγηση επιδότησης ύψους 10 % ( δηλαδή 344 000 γερμανικά μάρκα ), βάσει των διατάξεων του νόμου για τις ενισχύσεις υπέρ των επενδύσεων ( Investitionszulagengesetz ) που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή, με επιστολή της 7ης Δεκεμβρίου 1987 . Ταυτόχρονα, χορηγήθηκε δάνειο ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων από τον προϋπολογισμό της Βαυαρίας, βάσει του προγράμματος περιφερειακών ενισχύσεων της Βαυαρίας, ( Bayerischen Regionalbeihilfeprogramms ) που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή με επιστολή της 27ης Δεκεμβρίου 1988 - η χρονική διάρκεια του δανείου ήταν οκταετής με διετή περίοδο χάριτος και επιτόκιο 4 %.

Λαμβανομένου υπόψη του συνολικού ποσού των επενδύσεων, το καθαρό ισοδύναμο των ποικίλων ενισχύσεων ανερχόταν περίπου σε 12,4 %.

Οι κρατικές ενισχύσεις για τη βιομηχανία συνθετικών ινών και νημάτων υπόκεινται σε περιορισμούς που θεσπίστηκαν το 1977, καθεστώς που ανανεώνεται κάθε διετία από τότε και η πιο πρόσφατη ανανέωση του οποίου ανατρέχει στο 1989 ( ανακοίνωση προς τα κράτη μέλη της 6ης Ιουλίου 1989 ). Τα προϊόντα που παράγει η εταιρεία Reinhold KG και συγκεκριμένα τα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου εμπίπτουν στο πεδίο της προαναφερθείσας πειθαρχίας ( που καλύπτει τις ίνες και τα νήματα για τους σκοπούς της κλωστοϋφαντουργίας μέχρι τον Ιούλιο του 1989 και για οποιαδήποτε τελική χρήση από τον Ιούλιο του 1989 και μετά ), σύμφωνα με την οποία απαιτείται όλες οι προτάσεις χορήγησης κρατικών ενισχύσεων, οποιουδήποτε χαρακτήρα, υπέρ εταιρειών στον τομέα της παραγωγής συνθετικών ινών και νημάτων να κοινοποιούνται στην Επιτροπή σε εύθετο χρόνο, ούτως ώστε να υποβάλει τις παρατηρήσεις της και, σε περίπτωση που αυτό είναι αναγκαίο, να κινήσει σε σχέση με τα προτεινόμενα μέτρα τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 93 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΟΚ .

Οι εν λόγω περιορισμοί περιορίζουν το περιθώριο των αποδεκτών εξαιρέσεων από τους γενικούς περιορισμούς των κρατικών ενισχύσεων στη μοναδική ενίσχυση της παροχής κινήτρων για τη διοχέτευση των επενδύσεων από τον τομέα αυτό προς την παραγωγή άλλων προϊόντων, αποκλείοντας παράλληλα όλα τα μέτρα που έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση του καθαρού παραγωγικού δυναμικού συνθετικών ινών .

Βάσει των στοιχείων που χορήγησαν οι γερμανικές αρχές, η Επιτροπή έκρινε ότι οι επενδύσεις υπέρ των οποίων θα διοχετεύονταν οι προτεινόμενς ενισχύσεις δεν στόχευαν στη μείωση του παραγωγικού δυναμικού συνθετικών νημάτων της εταιρείας, ούτε απέβλεπαν στη μεταστροφή του παραγωγικού δυναμικού προς άλλους τομείς, σύμφωνα με όσα μνημονεύονταν στους κανόνες πειθαρχίας . Αντιθέτως, από τις παρατηρήσεις της Επιτροπής συναγόταν ότι ο κύριος στόχος της επένδυσης ήταν η αύξηση του παραγωγικού δυναμικού .

Τέλος, η Επιτροπή συνεπέρανε ότι σε μια κοινοτική αγορά για τα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου που είναι σε μεγάλο βαθμό ανταγωνιστική λόγω της παρουσίας πολυάριθμων παραγωγών που ασκούν δραστηριότητες σε όλες τις εθνικές αγορές και η οποία χαρακτηρίζεται από στασιμότητα της ζήτησης, επενδύσεις ένταξης κεφαλαίου και μειωμένα περιθώρια, οι εν λόγω ενισχύσεις είναι σε θέση να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών και ότι, για το λόγο αυτό, είναι ασυμβίβαστες με τους κανόνες που θεσπίζονται στο άρθρο 92 παράγραφος 1 της συνθήκης .

Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή εξέφρασε την άποψη ότι οι ενισχύσεις δεν συμβαδίζουν με τους όρους που πρέπει να πληρούνται για να ισχύσει μία από τις εξαιρέσεις που θεσπίζονται στο άρθρο 92 και για το λόγο αυτό ξεκίνησε τη διαδικασία που προβλέπεται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 93 παράγραφος 2 της συνθήκης .

Με επιστολή της 17ης Απριλίου 1990, η Επιτροπή έθεσε στη γερμανική κυβέρνηση προθεσμία να της υποβάλει τις παρατηρήσεις της . Τα υπόλοιπα κράτη μέλη και οι ενδιαφερόμενες πλευρές ενημερώθηκαν στις 28 Ιουνίου 1990 με την ανακοίνωση προς τη γερμανική κυβέρνηση ( 1 ).

ΙΙ

Η γερμανική κυβέρνηση, υποβάλλοντας τις παρατηρήσεις της σύμφωνα με τη διαδικασία που θεσπίζεται στο άρθρο 93 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΟΚ με επιστολή της 11ης Μαΐου 1990, επιβεβαίωσε τη θέση που είχε ήδη διατυπώσει κατά τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης, ότι δηλαδή η παραγωγή της Reinhold KG αφορά τον ιδιαίτερο τομέα των χοντρών ινών ο οποίος ( τη χρονική στιγμή των επενδύσεων ) χαρακτηρίζεται, με βάση τη δήλωση του τελικού δικαιούχου της ενίσχυσης, από υψηλά επίπεδα ζήτησης σε ευρωπαϊκή κλίμακα και από έντονη ζήτηση, που προέρχεται κατ' εξοχή από την πλευρά των πελατών της ίδιας της εταιρείας .

Η γερμανική κυβέρνηση κατέληξε ως εκ τούτου στο συμπέρασμα ότι οι ενισχύσεις συμβιβάζονται με την κοινή αγορά .

Στις ίδιες αυτές παρατηρήσεις τους, οι γερμανικές αρχές ανέφεραν ότι στα χαριστικά δάνεια ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων για μια οκταετία, συμπεριλαμβανομένης διετούς περιόδου χάριτος και με επιτόκιο 4 % είχαν χορηγηθεί στην εταιρεία Reinhold KG την άνοιξη του 1989 - επρόκειτο δηλαδή για μια ημερομηνία προγενέστερη της κοινοποίησης των ενισχύσεων στην Επιτροπή . Αντιθέτως, η πριμοδότηση των ενισχύσεως ύψους 10 % ( ή ύψους 344 000 γερμανικών μάρκων δεν είχε καταβληθεί, επειδή έλειπε η βεβαίωση, η οποία προβλέπεται βάσει του άρθρου 2 του νόμου περί των επενδυτικών πριμοδοτήσεων, ότι το σχέδιο χρήζει ιδιαίτερης υποστήριξης από οικονομική άποψη .

Η Επιτροπή έλαβε κατά την διάρκεια της διαδικασίας τις παρατηρήσεις μιας ομοσπονδίας εταιρειών του τομέα . Οι παρατηρήσεις αυτές υποβλήθηκαν στη γερμανική κυβέρνηση στις 19 Οκτωβρίου 1990 . Η γερμανική κυβέρνηση δεν διαβίβασε οποιαδήποτε περαιτέρω σχόλια .

ΙΙΙ

Η οικονομική υποστήριξη που δόθηκε στη Reinhold, βάσει του νόμου ενίσχυσης των επενδύσεων που ενέκρινε η Επιτροπή με επιστολή της 7ης Δεκεμβρίου 1987 και βάσει του βαυαρικού προγράμματος περιφερειακών ενισχύσεων που εγκρίθηκε με επιστολή της 27ης Δεκεμβρίου 1988, αποτελεί ενίσχυση που εμπίπτει στο πεδίο του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ, επειδή παρέχει στην επιχείρηση τη δυνατότητα να επενδύσει τα προαναφερθέντα ποσά, χωρίς να επιβαρυνθεί με το σύνολο του κόστους .

Η ενίσχυση αυτή πρέπει να κοινοποιηθεί στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 93 παράγραφος 3, επειδή, βάσει των κανόνων για τις ενισχύσεις στις συνθετικές ίνες και νήματα, η Επιτροπή αξιώνει την προγενέστερη κοινοποίηση όλων των προτάσεων παροχής ενισχύσεων οποιασδήποτε μορφής, και στην περίπτωση των αιτήσεων εγκεκριμένων προγραμμάτων παροχής ενισχύσεων προς όφελος εταιρειών του ενισχυόμενου κλάδου των συνθετικών ινών και νημάτων .

Εφόσον η γερμανική κυβέρνηση παρέλειψε να κοινοποιήσει τα εν λόγω χαριστικά δάνεια πριν από τη χορήγησή τους, η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να διατυπώσει τις απόψεις της για το μέτρο αυτό, πριν από την υλοποίησή του . Η προαναφερθείσα ενίσχυση αντίκειται επομένως στο κοινοτικό δίκαιο, από τη στιγμή που τέθηκε σε εφαρμογή . Η κατάσταση που προέκυψε από αυτήν την παράλειψη είναι ιδιαίτερα σοβαρή, καθόσον η ενίσχυση έχει ήδη καταβληθεί στον αποδέκτη . Στην προκειμένη περίπτωση η ενίσχυση είδε επιπτώσεις που θεωρούνται ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά .

Σε περιπτώσεις ενισχύσεων ασυμβίβαστων με την κοινή αγορά, η Επιτροπή - κάνοντας χρήση της δυνατότητας που της έδωσε το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στις αποφάσεις του της 12ης Ιουλίου 1973 στην υπόθεση 70/72 ( 2 ), της 21ης Μαρτίου 1990 στην υπόθεση 142/87 ( 3 ) και της 20ής Σεπτεμβρίου 1990 στην υπόθεση 5/89 ( 4 ) - μπορεί να αξιώσει από τα κράτη μέλη να ζητήσουν από τους αποδέκτες την επιστροφή των ενισχύσεων που καταβλήθηκαν παράνομα .

Ο όγκος του εμπορίου συνθετικών νημάτων, και ιδίως του εμπορίου νημάτων πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου είναι ιδιαίτερα υψηλός, με αποτέλεσμα το 1/3 της συνολικής παραγωγής της Κοινότητας να διακινείται στο εσωτερικό της Κοινότητας .

Το μερίδιο της Reinhold στην παραγωγή πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου στην Κοινότητα είναι 0,6 % ( πάνω από 600 000 τόνοι ). Η εταιρεία αύξησε το δυναμικό της παραγωγής νημάτων ( πολυαμιδίου, πολυπροπυλενίου ) από 2 500 τόνους το 1982, σε 4 000 τόνους το 1988 . Οι πωλήσεις της από εξαγωγές ανέρχονται σε ποσοστό 16 % του κύκλου εργασιών ( με βάση στοιχεία του 1987 ).

Οι σχεδιαζόμενες επενδύσεις στοχεύουν στην περαιτέρω αύξηση του εν λόγω δυναμικού κατά ποσοστό 50 % σε περίπου 6 000 τόνους, με την πρόθεση μιας τρίτης γραμμής κατεργασίας νημάτων . Το νέο παραγωγικό δυναμικό αντιπροσωπεύει περίπου το 1 % του συνολικού δυναμικού της Κοινότητας .

Στα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου υπάρχει σημαντικότατο πλεονασματικό παραγωγικό δυναμικό στην Κοινότητα, καθόσον συνεχίζεται η γεωγραφική μετατόπιση της παραγωγής προς όφελος του Τρίτου Κόσμου . Κατά το 1988, ο βαθμός αξιοποίησης του δυναμικού ανερχόταν σε 76 % για το πολυαμίδιο, έχοντας μειωθεί από ποσοστό 81 % κατά το 1986, με συνολικό υπολογιζόμενο πλεονασματικό παραγωγικό δυναμικό της τάξης των 41 000 τόνων . Ο βαθμός αξιοποίησης του δυναμικού για τα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου ανερχόταν σε 83 % το 1988, ταυτιζόταν δηλαδή με το ποσοστό του 1986, με συνολικό εκτιμώμενο πλεονασματικό παραγωγικό δυναμικό της τάξης των 8 000 τόνων .

Τα εξαιρετικά υψηλά επίπεδα αξιοποίησης του δυναμικού που απαιτούνται για τη κοινοτική βιομηχανία συνθετικών ινών και νημάτων, για να επιτύχει ικανοποιητικά επίπεδα επικερδούς λειτουργίας, είναι απόρροια δύο περιοριστικών φραγμών που είναι χαρακτηριστικοί του κλάδου : δηλαδή του οξύτατου ανταγωνισμού στις δευτερεύουσες αγορές ώστε οι πελάτες των παραγωγών νημάτων να είναι ευαίσθητοι στον παράγοντα της τιμής και στην εξαιρετικά δραστήρια παρουσία παραγωγών τόσο από χώρες με χαμηλούς μισθούς, που παρουσιάζουν συγκριτικά πλεονεκτήματα, όσο και από έντονα εκβιομηχανισμένες χώρες ( Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και Ιαπωνία ), στις οποίες η εκμετάλλευση του παραγωγικού δυναμικού είναι σχεδόν ολοσχερής .

Υπό τις συνθήκες αυτές, οποιαδήποτε δημόσια παρέμβαση που οδηγεί σε ελάφρυνση του κόστους αναμφισβήτητα για κάποια συγκεκριμένη εταιρεία ένα ανεκτίμητο πλεονέκτημα σε σύγκριση με τους ανταγωνιστές .

Στην περίπτωση της Reinhold, οι εξεταζόμενες ενισχύσεις μειώνουν σε σημαντικό βαθμό το κόστος, τόσο άμεσο, όσο και χρηματοδοτικό, των επενδύσεών της και ενισχύουν παρομοίως την οικονομική της θέση έναντι των ανταγωνιστών της, που δεν λαμβάνουν αντίστοιχη υποστήριξη . Η στρέβλωση του ανταγωνισμού είναι αξιόλογη . Οι ενισχύσεις ( δάνεια και επιδοτήσεις ) συμποσούνται σε ποσοστό 12,4 % καθαρού ισοδύναμου επιδοτήσεων .

Όταν η κρατική οικονομική ενίσχυση ενισχύει τη θέση κάποιας επιχείρησης σε σύγκριση με άλλες επιχειρήσεις που ανταγωνίζονται στο ενδοκοινοτικό εμπόριο, η τελευταία πρέπει να κρίνουμε ότι επηρεάζεται από την ενίσχυση αυτή . Στην προκειμένη περίπτωση, οι ενισχύσεις που μείωσαν το επενδυτικό κόστος με το οποίο επιβαρυνόταν υπό ομαλές συνθήκες η εταιρεία, με έδρα το Selbitz, είναι σε θέση να θίξουν το εμπόριο και να στρεβλώσουν ή να απειλήσουν με στρέβλωση τον ανταγωνισμό μεταξύ των κρατών μελών, ευνοώντας την προαναφεθείσα επιχείρηση, με την έννοια που δίνεται στο άρθρο 92 παράγραφος 1 της συνθήκης . Στο άρθρο 92 παράγραφος 1, θεσπίζεται η βασική αρχή ότι οι ενισχύσεις που ανταποκρίνονται στα εκεί περιγραφόμενα στοιχεία είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά .

IV

Οι εξαιρέσεις από τη βασική αρχή του ασυμβίβαστου των ενισχύσεων, όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 92 παράγραφος 2 στοιχεία α ) και β) της συνθήκης, δεν εφαρμόζονται στην προκειμένη περίπτωση λόγω του χαρακτήρα των ενισχύσεων οι οποίες, επιπλέον, δεν προορίζονταν για τους σκοπούς αυτούς .

Το άρθρο 92 παράγραφος 2 στοιχείο γ ) ορίζει ότι η ενίσχυση που χορηγείται υπέρ της οικονομίας ορισμένων περιοχών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας που θίγονται από τη διαίρεση της Γερμανίας είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά .

Η Επιτροπή ποτέ δεν θεώρησε ότι οι "περιοχές της παραμεθόριας ζώνης" της Γερμανίας εξαιρούνται αυτόματα από τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων υπέρ βιομηχανικών κλάδων που υπόκεινται σε κάποιο συγκεκριμένο κώδικα παροχής ενισχύσεων, ο οποίος θεσπίστηκε για να καταπολεμηθεί μια σοβαρή κρίση . Η Επιτροπή είχε ιδίως ενημερώσει τη γερμανική κυβέρνηση, στην επιστολή της της 6ης Νοεμβρίου 1981 αναφορικά με το δέκατο κοινό πρόγραμμα ενισχύσεων της ομοσπονδιακής κυβέρνησης/Laender αναφορικά με την αντίστοιχη κλαδική ρήτρα . Η γερμανική κυβέρνηση ποτέ δεν αμφισβήτησε τις ρήτρες αυτές .

Επιπλέον, η προαναφερθείσα πολιτική επιβεβαιώθηκε όταν η Επιτροπή απαγόρευσε το 1985 και 1986 τη χορήγηση κρατικών ενισχύσεων σε παραγωγούς συνθετικών νημάτων με έδρα το Neumuenster ( 5 ) kai to Deggendorf ( 6 ) στην "περιοχή της παραμεθόριας ζώνης ".

Επομένως, οφείλουμε να συμπεράνουμε ότι οι ενισχύσεις που χορήθηκαν ή που πρόκειται να χορηγηθούν στη Reinhold δεν είναι δυνατόν να υπαχθούν στους ευεργετικούς όρους της εξαίρεσης που θεσπίζεται στο άρθρο 92 παράγραφος 2 στοιχείο γ ) της συνθήκης .

Το άρθρο 92 παράγραφος 3 ορίζει ποιες ενισχύσεις ενδέχεται να θεωρηθούν συμβιβάσιμες με την κοινή αγορά . Ο συμβιβάσιμος χαρακτήρας με τη συνθήκη οφείλει να προσδιορίζεται στο πλαίσιο της Κοινότητας και όχι ενός μεμονωμένου κράτους μέλους . Για να διαφυλαχθεί η εύρυθμη λειτουργία της κοινής αγοράς και να ληφθούν υπόψη οι βασικές αρχές του άρθρου 3 στοιχείο στ ) της συνθήκης, οι εξαιρέσεις από τη βασική αρχή του άρθρου 92 παράγραφος 1, όπως αυτές καθορίζονται στο άρθρο 92 παράγραφος 3, πρέπει να ερμηνεύονται στενά, όταν εξετάζεται διεξοδικά κάποιο πρόγραμμα παροχής ενισχύσεων ή οποιαδήποτε μεμονωμένη χορήγηση .

Οι εξαιρέσεις επιτρέπεται ιδίως να εφαρμοστούν μόνο όταν η Επιτροπή έχει ικανοποιηθεί ότι η ελεύθερη λειτουργία των δυνάμεων της αγοράς δεν θα οδηγούσε από μόνη της, χωρίς την παροχή των ενισχύσεων, το μελλοντικό δικαιούχο των ενισχύσεων στην υιοθέτηση γραμμής δράσης που θα συνέβαλε στην επίτευξη κάποιου από τους προαναφερθέντες αντικειμενικούς στόχους.

Η εφαρμογή των εξαιρέσεων σε περιπτώσεις που η ενίσχυση δεν είναι αναγκαία για την επίτευξη ενός τέτοιου αντικειμενικού στόχου θα παρείχε αθέμιτα πλεονεκτήματα στις βιομηχανίες ή στις επιχειρήσεις ορισμένων κρατών μελών, η οικονομική θέση των οποίων απλώς θα κατοχυρωνόταν και θα μπορούσε να επιτρέψει τον επηρεασμό των όρων εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών και τη στρέβλωση του ανταγωνισμού, χωρίς αυτό να δικαιολογείται για λόγους κοινοτικού συμφέροντος, σύμφωνα με όσα θεσπίζονται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 .

Η γερμανική κυβέρνηση δεν ήταν σε θέση να παράσχει, αλλά ούτε και η Επιτροπή να ανακαλύψει οποιαδήποτε δικαιολογητική βάση για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η ενίσχυση εμπίπτει σε κάποια από τις κατηγορίες των εξαιρέσεων του άρθρου 92 παράγραφος 3 .

Η εξαίρεση που θεσπίζεται στο στοιχείο α ) του άρθρου 92 παράγραφος 3 εφαρμόζεται στις ενισχύσεις που προάγουν την οικονομική ανάπτυξη περιοχών, στις οποίες το βιοτικό επίπεδο είναι ασυνήθιστα χαμηλό ή στις οποίες υπάρχει σοβαρή υποαπασχόληση .

Στη μέθοδό της για την εφαρμογή του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο α ) επί των περιφερειακών ενισχύσεων ( 7 ), στην οποία γίνεται ρητή μνεία εν προκειμένω, η Επιτροπή καθόρισε ότι μόνο περιφέρειες με κατά κεφαλή ΑΕΠ/πρότυπα αγοραστικής δύναμης χαμηλότερα από το 75 % του κοινοτικού μέσου όρου ενδέχεται να υπαχθούν στις ρυθμίσεις του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο α ). Όπως φανερώνεται από τον κατάλογο των υποψήφιων περιφερειών ( 8 ), η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η οικονομική και κοινωνική κατάσταση που επικρατεί στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, με τα σύνορα που είχε μέχρι τις 3 Οκτωβρίου 1990, δεν δικαιολογεί την εφαρμογή του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο α ) είτε για το σύνολο της χώρας είτε για μεμονωμένες περιφέρειες .

Σε ό,τι αφορά την εξαίρεση που προβλέπεται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο β ), είναι προφανές ότι οι εν λόγω ενισχύσεις δεν προορίζονταν για την προαγωγή της εκτέλεσης κάποιου σημαντικού έργου κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ή για την αποκατάσταση κάποιας σοβαρής διαταραχής στη γερμανική οικονομία . Οι ενισχύσεις υπέρ μιας εταιρείας στο βιομηχανικό κλάδο των συνθετικών νημάτων δεν είναι επαρκείς για την ανόρθωση του είδους της κατάστασης που περιγράφεται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο β ).

Όσον αφορά την εξαίρεση που προβλέπεται στην παράγραφο 3 στοιχείο γ ) του άρθρου 92 της συνθήκης υπέρ "ενισχύσεων προς διευκόλυνση της ανάπτυξης ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων", πρέπει να σημειωθεί ότι στις συνθετικές ίνες και νήματα εν γένει, καθώς και, ιδίως, στα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου το επίπεδο του εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών είναι υψηλό και ότι ο ανταγωνισμός είναι εξαιρετικά οξύς, λόγω του διαιωνιζόμενου και αναμφισβήτητου πλεονασματικού παραγωγικού δυναμικού, όπως αναφέρθηκε προηγουμένως . Για τους προαναφερθέντες λόγους οι συνθετικές ίνες και νήματα που περιέχουν πολυαμίδιο και πολυπροπυλένιο υπόκεινται στο καθεστώς πειθαρχίας των συνθετικών ινών .

Στις επιστολές της 7ης Ιουλίου 1987 και της 6ης Ιουλίου 1989, με τις οποίες επεξέτεινε το παρόν καθεστώς ελέγχου των ενισχύσεων για δύο περαιτέρω διετείς χρονικές περιόδους που λήγουν στις 19 Ιουλίου 1991 και επομένως καλύπτουν τη συναφή χρονική περίοδο στην προκειμένη περίπτωση παροχής ενισχύσεων, η Επιτροπή τόνιζε στα κράτη μέλη ότι θα διαπίστωνε εκ των προτέρων δυσμενή γνώμη αναφορικά με προτεινόμενες ενισχύσεις, είτει κλαδικού, αλλά είτε και περιφερειακού ή ευρύτερου χαρακτήρα, που θα είχαν ως αποτέλεσμα να αυξηθεί το καθαρό παραγωγικό δυναμικό των εταιρειών στον εκάστοτε κλάδο . Η Επιτροπή υπενθύμιζε επίσης στα κράτη μέλη ότι θα εξακολοθούσε να εξετάζει με ευνοϊκό μάτι τις προτάσεις για τη χορήγηση ενισχύσεων για τους σκοπούς της επιτάχυνσης ή της διευκόλυνσης της διαδικασίας της μεταστροφής από τις συνθετικές ίνες σε άλλες δραστηριότητες ή προς την κατέυθυνση της αναδιάρθρωσης, που θα συνεπάγονταν τη μείωση του παραγωγικού δυναμικού .

Στις επιστολές αυτές, η Επιτροπή υπενθύμιζε επίσης στα κράτη μέλη ότι αξιώνει την εκ των προτέρων κοινοποίηση όλων των σχεδίων παροχής ενισχύσεων, οποιουδήποτε τύπου, υπέρ εταιρειών στον κλάδο των συνθετικών ινών και νημάτων .

Κύριος στόχος της επένδυσης στην προκειμένη περίπτωση είναι η επέκταση κατά 50 % του παραγωγικού δυναμικού της εταιρείας, με την πρόσθεση μιας τρίτης γραμμής κατεργασίας στις δύο ήδη υφιστάμενες, επιτυγχάνοντας με τον τρόπο αυτό συνολική παραγωγή ( νημάτων πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου ) 6 000 τόνων .

Επιπλέον, η περιορισμένη αύξηση του απασχολούμενου εργατικού δυναμικού ( κατά 14 άτομα ) που χρειάζεται για τη λειτουργία αυτής της τρίτης γραμμής παραγωγής θα καταστήσει δυνατή τη σημαντική αύξηση του συνολικού παραγωγικού δυναμικού και της ανταγωνιστικότητας της εταιρείας .

Λόγω του κύριου στόχου του επενδυτικού σχεδίου της Reinhold, οι εξεταζόμενες ενισχύσεις είναι αντίθετες με τον κώδικα ενισχύσεων για τις συνθετικές ίνες και νήματα . Ταυτόχρονα, κανένα ιδιάζον χαρακτηριστικό της επένδυσης δεν είναι σε θέση να δικαιολογήσει για την Επιτροπή την εξαίρεση των εν λόγω ενισχύσεων από τους κανόνες που καθορίζονται στον κώδικα παροχής ενισχύσεων, βάσει των οποίων πρέπει να αποφεύγεται κάθε δημόσια στήριξη, εφόσον κάθε νέα αύξηση του παραγωγικού δυναμικού αντιβαίνει στο κοινοτικό συμφέρον ( που έγκειται στη μείωσή του ) ότι επιδεινώνει την κατάσταση των ανταγωνιστικών εταιρειών, που υποφέρουν όλες από την υπερπροσφορά στην αγορά .

Στις παρατηρήσεις της που υπέβαλε στο πλαίσιο της διαδικασίας, η γερμανική κυβέρνηση πρόβαλε το επιχείρημα ότι οι τύποι νημάτων που παράγει η Reinhold KG παρουσιάζουν ειδικά χαρακτηριστικά ( χοντρά νήματα ) και υπόκεινται σε ιδιαίτερες κατεργασίες ( ποικιλία βαφής ), γεγονός που τα κάνει να χαίρουν ιδιαίτερης εκτίμησης σε πελάτες με ιδιαίτερες αξιώσεις και να δίνουν στην Reinhold ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Σε συνάρτηση με το σημείο αυτό οφείλουμε να υπογραμμίσουμε ότι τα νήματα πολυαμιδίου και πολυπροπυλενίου παράγονται σε πλεονασματικές ποσότητες στο σύνολο της Κοινότητας και ότι το είδος νημάτων που παράγει η εταιρεία Reinhold δεν εμφανίζει οποιαδήποτε ιδιαίτερα εξωραϊστικά χαρακτηριστικά και μπορεί επομένως να παραχθεί σε μεγάλες ποσότητες από πολυάριθμες εταιρείες . Επιπλέον, οφείλει να υπογραμμιστεί ότι ο δικαιούχος έχει συνεχώς εμφανίσει θετικά οικονομικά αποτελέσματα, πράγμα που σημαίνει ότι οι δυνάμεις της αγοράς θα επαρκούσαν για να διασφαλιστεί η ομαλή εξάλιξη της εταιρείας και η υλοποίηση της εν λόγω επένδυσης, χωρίς καμία κρατική παρέμβαση .

Τα τελευταία χρόνια, η Επιτροπή πάντα απέτρεψε τα κράτη μέλη από τη χορήγηση οικονομικής υποστήριξης σε παραγωγούς συνθετικών ινών ή νημάτων σε παρόμοιες ή, πράγματι, σε ταυτόσημες καταστάσεις, δηλαδή σε περιπτώσεις που η υπό εξέταση εταιρεία απλώς επιθυμούσε να αυξήσει και να εκσυγχρονίσει την παραγωγή της, χωρίς να προχωρήσει σε οποιαδήποτε από τις μεταβολές που απαιτούνται βάσει των κανόνων ενισχύσεων για τις συνθετικές ίνες .

Κατά συνέπεια, λαμβανομένων υπόψη όλων των προαναφερθέντων συλλογισμών σε συνάρτηση με την εξαίρεση που προβλέπεται στην παράγραφο 3 στοιχείο γ ) του άρθρου 92 της συνθήκης υπέρ "ενισχύσεων προς διευκόλυνση της ανάπτυξης ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων", οφείλει να παρατηρηθεί ότι οι εξεταζόμενες ενισχύσεις, μειόνοντας τεχνητά το κόστος της εν λόγω επιχείρησης, οδήγησαν σε εξασθένιση της ανταγωνιστικής θέσης άλλων παραγωγών στην Κοινότητα και, εκτός των άλλων, είχαν ως απόρροια την περαιτέρω μείωση του συνολικού βαθμού εκμετάλλευσης του παραγωγικού δυναμικού, εξέλιξη που ζημίωσε και ενδεχομένως θα οδηγήσει σε απόσυρση από την αγορά παραγωγούς που μέχρι σήμερα έχουν επιβιώσει χάρη στα μέτρα αναδιάρθρωσης της λειτουργίας τους και στις βελτιώσεις της παραγωγικότητας και της ποιότητας που έχουν επιφέρει μόνο με δικούς τους πόρους . Επομένως, η ενίσχυση που χορηγήθηκε στην επιχείρηση, η η θέση της οποίας στην αγορά δεν προσδιορίζεται πλέον αποκλειστικά από τη δική της αποτελεσματικότητα, και οικονομική κατάσταση, δεν είναι δυνατόν να θεωρηθεί ότι συμβάλλει, από κοινοτική άποψη, σε μια εξέλιξη που επαρκούσε για να αντισταθμιστούν οι στρεβλώσεις στις συναλλαγές που προκλήθηκαν από την ενίσχυση .

Η εξαίρεση που προβλέπεται στο στοιχείο γ ) του άρθρου 92 παράγραφος 3 εφαρμόζεται επί των ενισχύσεων που διευκολύνουν την εξέλιξη ορισμένων οικονομικών κλάδων, οι οποίες όμως δεν επηρεάζουν με αντίξοο τρόπο της συνθήκες της εμπορίας, σε βαθμό που να αντιβαίνει στο κοινοτικό συμφέρον .

Λόγω των πενιχρών όρων που ισχύουν για το βιομηχανικό κλάδο των τεχνιτών ινών, οι κλαδικές επιπτώσεις των περιφερειακών ενισχύσεων πρέπει να ελέγχονται ακόμη και για τις πιο υπανάπτυκτες περιοχές - στις οποίες δεν υπάγεται το Selbitz . Ειδικότεα όμως η Επιτροπή πραγματοποιεί τις αναλύσεις της της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης εντός του πλαισίου του κοινοτικού συμφέροντος, το οποίο επιβάλλει στον εν λόγω κλάδο τη μείωση του παραγωγικού δυναμικού .

Ο περιορισμένος αντίκτυπος των επενδύσεων της Reinhold στην αγορά εργασίας που θα οδηγούσαν στη δημιουργία μόνο 14 νέων θέσεων εργασίας είναι οπωσδήποτε ανεπαρκής για να ισοφαρισθεί η εκ των προτέρων αρνητική αξιολόγηση της Επιτροπής στο θέμα της παροχής ενισχύσεων προς τον κλάδο των τεχνιτών ινών που διέπεται από κώδικα ενισχύσεων .

Για όλους τους προαναφερθέντες λόγους, η εξαίρεση που θεσπίζεται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ ) δεν είναι δυνατόν να ισχύσει στην προκειμένη περίπτωση .

V

Λαμβανομένων υπόψη όλων των προηγηθέντων συλλογισμών, τα σκέλη της ενίσχυσης που περιέχονται στο χαριστικό δάνειο ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων που καταβλήθηκε την άνοιξη του 1989 βάσει του βαυαρικού προγράμματος περιφερειακής βοήθειας είναι παράνομα, επειδή η γερμανική κυβέρνηση δεν συμμορφώθηκε με τις υποχρεώσεις κοινοποίησης που υπέχει βάσει του άρθρου 93 παράγραφος 3 της συνθήκης . Επιπλέον, όπως διευκρινίστηκε προηγουμένως, η ενίσχυση που έλαβε παράνομα η Reinhold δεν συμβαδίζει με τους όρους που πρέπει να πληρούνται για να ισχύσει κάποια από τις εξαιρέσεις των άρθρων 92 παράγραφοι 2 και 3 της συνθήκης και πρέπει, ως εκ τούτου, να επιστραφεί . Κατά τον προσδιορισμό του ποσοτικού ύψους της εν λόγω ενίσχυσης, η Επιτροπή υπολόγισε τη διαφορά μεταξύ της τιμής στην αγορά αναφοράς, κατά τη χρονική στιγμή χορήγησης του δανείου ( που υποτίθεται ότι ήταν η 1η Απριλίου 1989 ) που ανερχόταν σε 7,8 % και του επιτοκίου που ίσχυε για το δάνειο, που ανερχόταν σε 4 %. η επιδότηση επιτοκίου ανέρχεται επομένως σε 3,86 ποσοστιαίες μονάδες . Κατά τη στιγμή της έγκρισης της παρούσας απόφασης, η επιδότηση επιτοκίου που δόθηκε για το δάνειο ισοδυναμούσε με κέρδος 53 044 γερμανικών μάρκων .

Επιπλέον, η επιδότηση ύψους 10 % ( 344 000 γερμανικά μάρκα ) που απομένει ακόμη να καταβληθεί βάσει του νόμου για την ενίσχυση των ενισχύσεων δεν πληροί καμία από τις προϋποθέσεις των εξαιρέσεων του άρθρου 92 παράγραφοι 2 και 3, και δεν πρέπει, ως εκ τούτου, να καταβληθεί .

Για κάθε μήνα καθυστέρησης στη συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις αυτές, η γερμανική κυβέρνηση ζητά από την Reinhold την καταβολή μηνιαίας επιδότησης επιτοκίου ύψους 2 588 γερμανικών μάρκων,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ : Άρθρο 1

1 . Η ενίσχυση που χορήγησε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στην επιχείρηση Reinhold KG τον Απρίλιο του 1988, υπό τη μορφή της επιδότησης των επιτοκίων του δανείου ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων - επιδότησης που ανερχόταν στο ποσό των 53 044 γερμανικών μάρκων, μέχρι τη χρονική στιγμή έκδοσης της παρούσας απόφασης - είναι παράνομη, καθόσον χορηγήθηκε κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 93 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ . Η εν λόγω ενίσχυση δεν συμβιβάζεται εξάλλου με την κοινή αγορά, κατά την έννοια του άρθρου 92 της συνθήκης .

2 . Η ενίσχυση που χορηγήθηκε στην ίδια επιχείρηση, υπό τη μορφή της επιδότησης κατά ποσό 344 000 γερμανικών μάρκων, δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά κατά την έννοια του άρθρου 92 και δεν μπορεί ως εκ τούτου να τεθεί σε εφαρμογή . Άρθρο 2

1 . Η γερμανική κυβέρνηση υποχρεούται να αξιώσει από την επιχείρηση Reinhold KG την επιστροφή της επιδότησης επιτοκίων ύψους 53 044 γερμανικών μάρκων η οποία αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 .

2 . Η γερμανική κυβέρνηση υποχρεούται εξάλλου να καταργήσει αμέσως την ενίσχυση που απορρέει από το δάνειο ύψους 1,8 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων, το οποίο αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1, αξιώνοντας την επιστροφή του δανείου ή εφαρμόζοντας για το δάνειο επιτόκιο ανάλογο με το επιτόκιο της αγοράς ύψους 7,86 %. Το επιτόκιο αυτό αντιστοιχεί με το επιτόκιο των δανείων που χορηγεί η Kreditanstalt fuer Wiederaufbau ( πρόγραμμα Μ1 και Μ2 ).

Η γερμανική κυβέρνηση υποχρεούται να ζητήσει από την επιχείρηση Reinhold την επιστροφή της μηνιαίας επιδότησης επιτοκίου, η οποία ανέρχεται στο ποσό των 2 588 γερμανικών μάρκων, για κάθε μήνα καθυστέρησης κατά την εκτέλεση της παρούσας υποχρέωσης . Άρθρο 3

Η γερμανική κυβέρνηση οφείλει να ενημερώσει την Επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έλαβε για να συμμορφωθεί με την παρούσα απόφαση, μέσα σε προθεσμία δύο μηνών από την ημερομηνία κοινοποίησης της παρούσας απόφασης . Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας . Βρυξέλλες, 17 Δεκεμβρίου 1990 . Για την Επιτροπή

Leon BRITTAN

Αντιπρόεδρος ( 1 ) ΕΕ αριθ . C 158 της 28 . 6 . 1990, σ . 3 . ( 2 ) Συλλογή 1973, σ . 813 . ( 3 ) Συλλογή 1990, σ . 959 . ( 4 ) Δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί . ( 5 ) ΕΕ αριθ . L 181 της 13 . 7 . 1985, σ . 42 . ( 6 ) ΕΕ αριθ . L 300 της 24 . 10 . 1986, σ . 34. ( 7 ) ΕΕ αριθ . C 212 της 12 . 8 . 1988, σ . 2 . ( 8 ) ΕΕ αριθ . C 212 της 12 . 8 . 1988, σ . 6 .