ΟΔΗΓΙΑ 92/40/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 19ης Μαΐου 1992 για τη θέσπιση κοινοτικών μέτρων για την καταπολέμηση της γρίππης των ορνίθων

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 43,

την πρόταση της Επιτροπής (1),

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (2),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (3),

Εκτιμώντας:

ότι τα πουλερικά περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙ της συνθήκης- ότι η εμπορία πουλερικών αποτελεί σημαντική πηγή εισοδήματος για τον αγροτικό πληθυσμό-

ότι είναι απαραίτητο να θεσπιστούν σε κοινοτική κλίμακα τα μέτρα ελέγχου που θα πρέπει να λαμβάνονται σε περίπτωση κρούσματος της έντονα παθογόνας γρίππης των ορνίθων που προκαλείται από ιό γρίππης με ειδικά χαρακτηριστικά, και η οποία στο εξής αποκαλείται "γρίππη των ορνίθων", ώστε να διασφαλίζεται η κατάσταση του τομέα των πουλερικών σε κάθε κράτος μέλος και να προάγεται η προστασία της υγείας των ζώων στην Κοινότητα-

ότι ένα κρούσμα της γρίππης των ορνίθων δύναται ταχύτατα να λάβει επιζωοτικό χαρακτήρα, προκαλώντας θνησιμότητα και διαταραχές σε βαθμό που να κινδυνεύει σοβαρά η αποδοτικότητα του όλου τομέα της πτηνοτροφίας-

ότι πρέπει να λαμβάνονται μέτρα μόλις υπάρξει η υποψία για την εμφάνιση της ασθένειας ώστε, όταν επιβεβαιωθεί, να δύνανται να εφαρμόζονται άμεσα και αποτελεσματικά μέτρα καταπολέμησής της-

ότι είναι απαραίτητο να αποφεύγεται τυχόν εξάπλωση της ασθένειας από τη στιγμή που θα εμφανιστεί ένα κρούσμα, χάρη στον προσεκτικό έλεγχο των μετακινήσεων των ζώων και της χρήσης των προϊόντων που ενδεχομένως έχουν μολυνθεί, επίσης δε, εφόσον είναι απαραίτητο, με εμβολιασμό-

ότι η διάγνωση της ασθένειας πρέπει να πραγματοποιείται υπό την αιγίδα των υπεύθυνων εθνικών εργαστηρίων, των οποίων το συντονισμό πρέπει να εξασφαλίζει ένα κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς-

ότι τα κοινά μέτρα για την καταπολέμηση της γρίππης των ορνίθων σχηματίζουν μια βάση για τη διατήρηση ενός ενιαίου κανόνα για την υγεία των ζώων-

ότι οι διατάξεις του άρθρου 3 της απόφασης 90/424/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 1990 σχετικά με ορισμένες δαπάνες του κτηνιατρικού τομέα (4), εφαρμόζονται κατά την εμφάνιση κρούσματος γρίππης των ορνίθων-

ότι θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η φροντίδα της λήψης των απαραίτητων μέτρων εφαρμογής,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η παρούσα οδηγία καθορίζει τα κοινοτικά μέτρα καταπολέμησης που πρέπει να εφαρμόζονται στην περίπτωση εμφάνισης κρουσμάτων της γρίππης των ορνίθων σε εγκαταστάσεις εκτροφής πουλερικών, με την επιφύλαξη των κοινοτικών διατάξεων που διέπουν τις ενδοκοινοτικες συναλλαγές.

Η παρούσα οδηγία δεν εφαρμόζεται σε περίπτωση εμφάνισης κρουσμάτων της γρίππης των ορνίθων σε άλλα πτηνά- εντούτοις, στην περίπτωση αυτή, τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για τυχόν μέτρα που λαμβάνουν.

Άρθρο 2

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας εφαρμόζονται, εφόσον παρίσταται ανάγκη, οι ορισμοί που περιλαμβάνονται στο άρθρο 2 της οδηγίας 90/539/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1990 σχετικά με όρους υγειονομικού ελέγχου που διέπουν τις ενδοκοινοτικές συναλλαγές και τις εισαγωγές πουλερικών και αυγών για επώαση (5), από τρίτες χώρες.

Ισχύουν επίσης οι ακόλουθοι ορισμοί:

α) ως "προσβεβλημένα πουλερικά" νοούνται τα πουλερικά στα οποία:

- η παρουσία της γρίππης των ορνίθων, κατά την έννοια του παραρτήματος Ι, έχει διαπιστωθεί επίσημα μετά από εξέταση που πραγματοποιεί εγκεκριμένο εργαστήριο ή

- στην περίπτωση δεύτερου και επόμενων κρουσμάτων, έχουν διαπιστωθεί κλινικά συμπτώματα ή μεταθανάτιες αλλοιώσεις που προσιδιάζουν στη γρίππη των ορνίθων-

β) ως "πουλερικά ύποπτα προσβολής" νοούνται τα πουλερικά που παρουσιάζουν κλινικά συμπτώματα ή μεταθανάτιες αλλοιώσεις που καθιστούν βάσιμη την υποψία της εμφάνισης γρίππης των ορνίθων, ή τα πουλερικά στα οποία έχει αποδειχθεί η παρουσία του ιού της γρίππης Α των υποκατηγοριών Η5 ή Η7-

γ) ως "πουλερικά ύποπτα μολύνσεως" νοούνται τα πουλερικά που υπάρχει περίπτωση να έχουν εκτεθεί έμμεσα ή άμεσα στον ιό της γρίππης των ορνίθων, ή στον ιό της γρίππης Α των υποκατηγοριών Η5 ή Η7-

δ) ως "αρμόδια αρχή" νοείται η αρχή που είναι αρμόδια κατά την έννοια του άρθρου 2 σημείο 6 της οδηγίας 90/425/ΕΟΚ (6)-

ε) ως "επίσημος κτηνίατρος" νοείται ο κτηνίατρος που έχει ορισθεί από την αρμόδια αρχή.

Άρθρο 3

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η υπόνοια της ύπαρξης γρίππης των ορνίθων να κοινοποιείται υποχρεωτικώς και αμέσως στην αρμόδια αρχή.

Άρθρο 4

1. Όταν σε μία εκμετάλλευση υπάρχουν πουλερικά ύποπτα προσβολής από γρίππη των ορνίθων, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε ο επίσημος κτηνίατρος να ενεργοποιεί αμέσως τα επίσημα μέσα ανίχνευσης με σκοπό την επιβεβαίωση ή τη διάψευση της εμφάνισης της ασθένειας- ειδικότερα, λαμβάνει ή φροντίζει να ληφθούν τα απαραίτητα για τις εργαστηριακές εξετάσεις.

2. Από τη στιγμή που θα κοινοποιηθεί η υποψία προσβολής, η αρμόδια αρχή θέτει την εκμετάλλευση υπό επίσημη εποπτεία, ειδικότερα δε απαιτεί:

α) να απογραφούν όλες οι κατηγορίες πουλερικών της εκμετάλλευσης, και να προσδιορισθούν για κάθε κατηγορία οι αριθμοί των νεκρών πουλερικών, των πουλερικών που παρουσιάζουν κλινικά συμπτώματα και των πουλερικών που δεν παρουσιάζουν συμπτώματα. Η απογραφή πρέπει να ενημερώνεται για να λαμβάνονται υπόψη οι γεννήσεις και οι θάνατοι πουλερικών κατά την περίοδο της ύπαρξης υπονοιών- τα στοιχεία της απογραφής αυτής πρέπει να ενημερώνονται και να προσκομίζονται όποτε ζητηθούν, και θα μπορούν να ελέγχονται σε κάθε επίσκεψη-

β) να περιορισθούν όλα τα πουλερικά της εκμετάλλευσης στους χώρους στέγασής τους ή σε οποιοδήποτε άλλο χώρο επιτρέπει την απομόνωσή τους ώστε να μην έρχονται σε επαφή με άλλα πουλερικά-

γ) να απαγορευθούν οι μετακινήσεις πουλερικών από ή προς την εκμετάλλευση-

δ) να ζητείται άδεια της αρμόδιας αρχής για κάθε μετακίνηση:

- προσώπων, άλλων ζώων και οχημάτων από και προς την εκμετάλλευση,

- κρέατος ή πτωμάτων πουλερικών, ζωοτροφών, εργαλείων απορριμάτων, περιττωμάτων, αχυροστρωμνής, κόπρου ή οποιωνδήποτε άλλων αντικειμένων που ενδέχεται να μεταδώσουν τη γρίππη των ορνίθων-

ε) να απαγορευθεί η έξοδος των αυγών από την εκμετάλλευση, με την εξαίρεση των αυγών που αποστέλλονται απευθείας σε εγκεκριμένη εγκατάσταση για την παρασκευή ή/και την επεξεργασία προϊόντων αυγών, σύμφωνα με το άρθρο 6 σημείο 1 της οδηγίας 89/437/ΕΟΚ (7) και τα οποία μεταφέρονται σύμφωνα με άδεια που χορηγείται από την αρμόδια αρχή. Η άδεια αυτή πρέπει να πληροί τις απαιτήσεις του παραρτήματος Ι-

στ) να χρησιμοποιούνται τα κατάλληλα μέσα απολύμανσης στις εισόδους και τις εξόδους των κτιρίων στέγασης πουλερικών και τις ίδιας της εκμετάλλευσης-

ζ) να διεξαχθεί επιδημιολογική έρευνα σύμφωνα με το άρθρο 7.

3. Έως ότου τεθούν σε ισχύ τα επίσημα μέτρα που προβλέπονται στην παράγραφο 2, ο ιδιοκτήτης ή ο κάτοχος εγκατάστασης εκτροφής πουλερικών για τα οποία υπάρχει υποψία ότι έχουν προσβληθεί από την ασθένεια, λαμβάνει όλα τα κατάλληλα μέτρα για να συμμορφωθεί προς τις διατάξεις της παραγράφου 2, με την εξαίρεση του στοιχείου ζ).

4. Η αρμόδια αρχή δύναται να εφαρμόσει οποιοδήποτε από τα μέτρα που προβλέπονται στην παράγραφο 2 και σε άλλες εκμεταλλεύσεις εφόσον η θέση τους, η διαμόρφωση των χώρων τους ή οι επαφές με την εκμετάλλευση για την οποία υπάρχει υποψία προσβολής, καθιστούν δυνατή την υπόνοια ενδεχόμενης μόλυνσης.

5. Τα μέτρα που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 2 αίρονται μόνον όταν ο επίσημος κτηνίατρος κρίνει ότι δεν υπάρχει πλέον υποψία μόλυνσης από τη γρίππη των ορνίθων.

Άρθρο 5

1. Από τη στιγμή που θα επιβεβαιωθί επίσημα η εμφάνιση της γρίππης των ορνίθων σε μια εκμετάλλευση, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η αρμόδια αρχή να απαιτεί, επιπλέον των μέτρων που απαριθμούνται στο άρθρο 4 παράγραφος 2, τη λήψη των ακόλουθων μέτρων:

α) όλα τα πουλερικά της εκμετάλλευσης θανατώνονται επί τόπου χωρίς χρονοτριβή. Καταστρέφονται τα πουλερικά που έχουν ψοφήσει ή θανατωθεί καθώς και όλα τα αυγά. Οι ενέργειες αυτές πραγματοποιούνται κατά τρόπο που να ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος εξάπλωσης της ασθένειας-

β) όλα τα υλικά και απορρίματα, όπως οι ζωοτροφές, ή αχυροστρωμνή και η κόπρος που ενδέχεται να έχουν μολυνθεί καταστρέφονται ή υφίστανται κατάλληλη επεξεργασία- η επεξεργασία αυτή, που πραγματοποιείται σύμφωνα με τις οδηγίες του επίσημου κτηνίατρου, πρέπει να εξασφαλίζει την καταστροφή του ιού της γρίππης των ορνίθων που ενδεχόμενα υπάρχει-

γ) εφόσον έχουν σφαγεί πουλερικά κατά τη διάρκεια της υποτιθέμενης περιόδου επώασης της νόσου, το κρέας των εν λόγω πουλερικών θα αναζητείται και θα καταστρέφεται στο μέτρο του δυνατού-

δ) τα προς επώαση αυγά που γεννώνται κατά τη διάρκεια της υποθετικής περιόδου επώασης της νόσου και τα οποία έχουν εξαχθεί από την εκμετάλλευση θα αναζητούνται και θα καταστρέφονται- τα πουλερικά όμως τα οποία έχουν ήδη επωασθεί από τα εν λόγω αυγά θα τίθενται υπό επίσημο έλεγχο. Τα αυγά που προορίζονται για κατανάλωση τα οποία γεννώνται κατά τη διάρκεια της υποθετικής περιόδου επώασης της νόσου και τα οποία έχουν εξαχθεί από την εκμετάλλευση θα αναζητούνται και θα καταστρέφονται, εκτός εάν προηγουμένως είχαν απολυμανθεί δεόντως-

ε) μετά την εκτέλεση των εργασιών που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β) τα κτίρια στέγασης των πουλερικών, οι γύρω χώροι, τα μεταφορικά μέσα και κάθε τι που ενδέχεται να έχει μολυνθεί, καθαρίζονται και απολυμαίνονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 11-

στ) δεν θα επανεισάγονται στην εκμετάλλευση πουλερικά τουλάχιστον επί 21 ημέρες μετά την ολοκλήρωση των εργασιών που αναφέρονται στο στοιχείο ε)-

ζ) θα διεξάγεται επιδημιολογική έρευνα σύμφωνα με το άρθρο 7.

2. Η αρμόδια αρχή δύναται να εφαρμόζει τα μέτρα που προβλέπονται στην παράγραφο 1 και σε άλλες εκμεταλλεύσεις, εφόσον η τοποθεσία τους, η διαμόρφωση των χώρων τους ή οι επαφές με την εκμετάλλευση όπου διαπιστώθηκε η ασθένεια, δημιουργούν υποψίες ενδεχόμενης μόλυνσης.

Άρθρο 6

Στην περίπτωση εκμεταλλεύσεων που περιλαμβάνουν δύο ή περισσότερα χωριστά σμήνη πουλερικών, η αρμόδια αρχή δύναται, βάσει κριτηρίων που ορίζει η Επιτροπή, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 21, να παρεκκλίνει από τις απαιτήσεις του άρθρου 5 παράγραφος 1, όσον αφορά τα υγιή σμήνη πουλερικών μιας εκμετάλλευσης όπου έχει εμφανισθεί η ασθένεια, υπό τον όρο ότι ο επίσημος κτηνίατρος έχει βεβαιώσει ότι οι δραστηριότητες που αναπτύχθηκαν στις εν λόγω μονάδες είναι τέτοιου είδους ώστε να υπάρχει πλήρης διαχωρισμός όσον αφορά τη στέγαση, τη φύλαξη και τη σίτιση, έτσι ώστε ο ιός να μη δύναται να εξαπλωθεί από ένα σμήνος σε άλλο.

Άρθρο 7

1. Η επιδημιολογική έρευνα αφορά:

- τη διάρκεια της περιόδου κατά την οποία ενδέχεται να υπήρχε η γρίππη των ορνίθων στην εκμετάλλευση,

- την πιθανή προέλευση της γρίππης των ορνίθων στην εκμετάλλευση και τον εντοπισμό άλλων εκμεταλλεύσεων στις οποίες βρίσκονται πουλερικά που πιθανόν να έχουν προσβληθεί ή μολυνθεί από την ίδια πηγή,

- τις μετακινήσεις προσώπων, πουλερικών ή άλλων ζώων, οχημάτων, αυγών, κρέατος και πτωμάτων καθώς και οποιωνδήποτε εργαλείων ή ουσιών που ενδεχομένως έχουν μεταφέρει τον ιό της γρίππης των ορνίθων από ή προς την εν λόγω εκμετάλλευση.

2. Για τον πλήρη συντονισμό όλων των μέτρων που απαιτούνται για την εξασφάλιση της εκρίζωσης της γρίππης των ορνίθων το ταχύτερο δυνατόν, και για τους σκοπούς της διεξαγωγής της επιδημιολογικής έρευνας, συνιστάται ομάδα για την αντιμετώπιση της κρίσης.

Οι γενικοί κανόνες λειτουργίας των εθνικών ομάδων και της κοινοτικής ομάδας αντιμετώπισης κρίσεων θα αποφασίζονται με ειδική πλειοψηφία από το Συμβούλιο βάσει πρότασης της Επιτροπής.

Άρθρο 8

1. Εφόσον ο επίσημος κτηνίατρος πιστεύει βάσιμα ότι τα πουλερικά μιας εκμετάλλευσης ενδέχεται να έχουν μολυνθεί λόγω της μετακίνησης προσώπων, ζώων ή οχημάτων ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο, η συγκεκριμένη εκμετάλλευση τίθεται υπό επίσημο έλεγχο σύμφωνα με την παράγραφο 2.

2. Σκοπός του επίσημου ελέγχου είναι ο άμεσος εντοπισμός κάθε υποψίας μόλυνσης από γρίππη των ορνίθων, η απογραφή των πουλερικών και ο έλεγχος των μετακινήσεών τους, καθώς και η ανάληψη, ενδεχομένως, της δράσης που προβλέπεται στην παράγραφο 3.

3. Εφόσον μία εκμετάλλευση έχει τεθεί υπό επίσημο έλεγχο, σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων 1 και 2, η αρμόδια αρχή απαγορεύει την έξοδο πουλερικών από την εκμετάλλευση, με την εξαίρεση της απευθείας μεταφοράς των πουλερικών σε σφαγείο υπό επίσημη εποπτεία με σκοπό την άμεση σφαγή. Πριν από τη χορήγηση της εν λόγω άδειας, ο επίσημος κτηνίατρος πραγματοποιεί κλινική εξέταση των πουλερικών, ώστε να μπορεί να αποκλειστεί η παρουσία της γρίππης των ορνίθων στην εκμετάλλευση. Οι περιορισμοί των μετακινήσεων που αναφέρονται στο παρόν άρθρο επιβάλλονται για περίοδο 21 ημερών από την τελευταία ημέρα πιθανής μόλυνσης. Εντούτοις οι περιορισμοί αυτοί πρέπει να εφαρμόζονται για περίοδο επτά ημερών τουλάχιστον.

4. Στις περιπτώσεις που θεωρεί ότι οι συνθήκες το επιτρέπουν, η αρμόδια αρχή δύναται να περιορίσει τα μέτρα που προβλέπονται στο παρόν άρθρο, σε ένα μόνο τμήμα της εκμετάλλευσης και στα πουλερικά που περιλαμβάνει, υπό τον όρο ότι τα εν λόγω πουλερικά έχουν στεγαστεί στο εν λόγω τμήμα της εκμετάλλευσης, έχουν φυλαχθεί και σιτισθεί εντελώς χωριστά και από ιδιαίτερο προσωπικό.

Άρθρο 9

1. Από τη στιγμή που επιβεβαιωθεί επίσημα η διάγνωση της γρίππης των ορνίθων τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η αρμόδια αρχή να οριοθετήσει γύρω από τη μολυσμένη εκμετάλλευση προστατευτική ζώνη ακτίνας τουλάχιστον τριών χιλιομέτρων η οποία περιλαμβάνεται σε μια ζώνη επίβλεψης ακτίνας τουλάχιστον δέκα χιλιομέτρων. Για την οριοθέτηση των εν λόγω ζωνών λαμβάνονται υπόψη οι γεωγραφικοί διοικητικοί οικολογικοί και επιζωοτιολογικοί παράγοντες που συνδέονται με τη γρίππη των ορνίθων καθώς και οι διαρθώσεις ελέγχου.

2. Τα μέτρα που εφαρμόζονται στην προστατευτική ζώνη περιλαμβάνουν:

α) τον εντοπισμό όλων των εκμεταλλεύσεων που έχουν πουλερικά εντός της ζώνης-

β) περιοδικές επισκέψεις σε όλες τις εκμεταλλεύσεις που έχουν πουλερικά, κλινική εξέταση των πουλερικών αυτών συμπεριλαμβανομένης, εάν παραστεί ανάγκη, της συλλογής δειγμάτων για εργαστηριακές εξετάσεις, και τήρηση αρχείου όσον αφορά τις επισκέψεις και τις σχετικές παρατηρήσεις-

γ) τη διατήρηση όλων των πουλερικών στους χώρους στέγασής τους ή σε οποιοδήποτε άλλο χώρο όπου είναι δυνατόν να απομονωθούν-

δ) τη χρησιμοποίηση κατάλληλων μέσων για την απολύμανση στις εισόδους και τις εξόδους των εκμεταλλεύσεων-

ε) τον έλεγχο των μετακινήσεων ατόμων που έρχονται σε επαφή με πουλερικά, πτώματα πουλερικών και αυγά καθώς και τον έλεγχο των οχημάτων, που μεταφέρουν πουλερικά, πτώματα πουλερικών και αυγά εντός της ζώνης- κατά γενικό κανόνα, απαγορεύεται η μεταφορά πουλερικών, εκτός αν πρόκειται για διαμετακόμιση μέσω των μεγάλων οδικών ή σιδηροδρομικών αξόνων-

στ) την απαγόρευση της εξόδου πουλερικών και αυγών προς επώαση από την εκμετάλλευση στην οποία φυλάσσονται, με εξαίρεση την περίπτωση κατά την οποία η αρμόδια αρχή έχει επιτρέψει τη μεταφορά:

i) πουλερικών για άμεση σφαγή σε σφαγή σε σφαγείο που βρίσκεται κατά προτίμηση στη μολυσμένη περιοχή ή, εφόσον τούτο δεν είναι δυνατό, σε σφαγείο εκτός της περιοχής αυτής, το οποίο έχει οριστεί από την αρμόδια αρχή. Στο κρέας των πουλερικών αυτών θα πρέπει να τίθεται το ειδικό σήμα καταλληλότητας που προβλέπεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 της οδηγίας 91/494/ΕΟΚ (8),

ii) νεοσσών μιας ημέρας ή νεαρών ορνίθων σε ηλικία ωοτοκίας, σε εκμετάλλευση η οποία ευρίσκεται εντός της ζώνης επιβλεψης και στην οποία δεν υπάρχουν άλλα πουλερικά. Η εν λόγω εκμετάλλευση πρέπει να τίθεται υπό επίσημο έλεγχο όπως προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2,

iii) αυγών προς επώαση σε επωαστήριο το οποίο ορίζεται από την αρμόδια αρχή- τα αυγά και οι συσκευασίες τους πρέπει να απολυμαίνονται πριν από την αποστολή τους. Οι μετακινήσεις που προβλέπονται στα σημεία i), ii) και iii) πρέπει να πραγματοποιούνται με απευθείας μεταφορά και υπό επίσημο έλεγχο. Επιτρέπονται μόνο μετά από υγειονομική επιθεώρηση της εκμετάλλευσης από τον επίσημο κτηνίατρο. Τα χρησιμοποιούμενα μεταφορικά μέσα πρέπε να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται πριν και μετά από τη χρήση-

ζ) την απαγόρευση της μεταφοράς ή της διασκόρπισης, άνευ αδείας, μεταχειρισμένων στρωμνών και κόπρου πουλερικών-

η) την απαγόρευση της διεξαγωγής ζωοπανηγύρεων, αγορών εκθέσεων και άλλων συγκεντρώσεων πουλερικών ή άλλων πτηνών.

3. Τα μέτρα που εφαρμόζονται στην προστατευτική ζώνη ισχύουν τουλάχιστον επί 21 ημέρες μετά την πραγματοποίηση σύμφωνα με το άρθρο 11, των προκαταρκτικών ενεργειών καθαρισμού και απολύμανσης στις μολυσμένες εκμεταλλεύσεις. Η προστατευτική ζώνη θα αποτελεί στην περίπτωση αυτή τμήμα της ζώνης επίβλεψης.

4. Τα μέτρα που εφαρμόζονται στην ζώνη επίβλεψης περιλαμβάνουν:

α) τον εντοπισμό όλων των εκμεταλλεύσεων που έχουν πουλερικά εντός της ζώνης-

β) τον έλεγχο των μετακινήσεων πουλερικών και αυγών προς επώαση εντός της ζώνης-

γ) την απαγόρευση της μετακίνησης πουλερικών εκτός της ζώνης κατά τις πρώτες 15 ημέρες εκτός εάν πρόκειται για άμεση μεταφορά σε σφαγείο που βρίσκεται εκτός της ζώνης επίβλεψης και έχει ορισθεί από την αρμόδια αρχή. Στο κρέας των πουλερικών αυτών πρέπει να τίθεται το ειδικό υγειονομικό σήμα καταλληλότητας που προβλέπεται στο άρθρο 5 της οδηγίας 91/494/ΕΟΚ-

δ) την απαγόρευση της μετακίνησης αυγών προς επώαση από τη ζώνη επίβλεψης, με εξαίρεση τη μεταφορά σε επωαστήρια που έχουν ορισθεί από την αρμόδια αρχή. Πριν από την αποστολή τους, τα αυγά και οι συσκευασίες τους θα πρέπει να απολυμαίνονται-

ε) την απαγόρευση της μεταφοράς μεταχειρισμένων στρωμνών και κόπρου πουλερικών-

στ) την απαγόρευση της διεξαγωγής ζωοπανηγύρεων, αγορών, εκθέσεων και άλλων συγκεντρώσεων, πουλερικών και άλλων πτηνών-

ζ) με την επιφύλαξη των όσων προβλέπονται στα στοιχεία α) και β), την απαγόρευση της μεταφοράς πουλερικών, με εξαίρεση την περίπτωση διέλευσης τους μέσω μεγάλων οδικών ή σιδηροδρομικών αξόνων.

5. Τα μέτρα που εφαρμόζονται στη ζώνη επίβλεψης θα ισχύουν τουλάχιστον επί 30 ημέρες μετά την εκτέλεση σύμφωνα με το άρθρο 11 των προκαταρκτικών ενεργειών καθαρισμού και απολύμανσης στη μολυσμένη εκμετάλλευση.

6. Σε περίπτωση που οι ζώνες εκτείνονται στο έδαφος περισσότερων κρατών μελών, οι αρμόδιες αρχές των οικείων κρατών μελών συνεργάζονται για να οριοθετήσουν τις ζώνες που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Ωστόσο, αν είναι αναγκαίο, η ζώνη προστασίας και η ζώνη εποπτείας οριοθετούνται με τη διαδικασία του άρθρου 21.

Άρθρο 10

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε:

α) η αρμόδια αρχή να καθορίζει τις λεπτομέρειες που επιτρέπουν την εκ των υστέρων παρακολούθηση των μετακινήσεων αυγών και πουλερικών-

β) ο ιδιοκτήτης ή κάτοχος των πουλερικών να υποχρεούται να παρέχει σε κάθε αίτηση της αρμόδιας αρχής, τις πληροφορίες που αφορούν τα πουλερικά και τα αυγά που εισέρχονται ή εξέρχονται από την εκμετάλλευσή του-

γ) όλα τα πρόσωπα που ασχολούνται με την μεταφορά ή το εμπόριο πουλερικών ή αυγών να είναι σε θέση να παρέχουν στην αρμόδια αρχή τις πληροφορίες που αφορούν τις μετακινήσεις πουλερικών και αυγών τα οποία έχουν αποτελέσει αντικείμενο μεταφοράς ή εμπορίας και να προσκομίζουν όλα τα σχετικά με τις εν λόγω πληροφορίες στοιχεία.

Άρθρο 11

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε:

α) οι απολυμαντικές ουσίες που χρησιμοποιούνται καθώς και οι συγκεντρώσεις τους να έχουν εγκριθεί επίσημα από την αρμόδια αρχή-

β) οι δραστηριότητες καθαρισμού και απολύμανσης να πραγματοποιούνται υπό επίσημο έλεγχο σύμφωνα:

i) με τις οδηγίες του επίσημου κτηνιάτρου,

ii) με την προβλεπόμενη στο παράρτημα ΙΙ διαδικασία καθαρισμού και απολύμανσης μιας μολυσμένης εκμετάλλευσης.

Άρθρο 12

Η λήψη δειγμάτων και οι εργαστηριακές δοκιμές για την ανίχνευση του ιού της γρίππης των ορνίθων πραγματοποιούνται σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙΙ.

Άρθρο 13

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η αρμόδια αρχή να λαμβάνει κάθε αναγκαίο μέτρο ώστε να ενημερώνει τους κατοίκους των ζωνών προστασίας και επίβλεψης για τους ισχύοντες περιορισμούς και να λαμβάνει τα επιβαλλόμενα μέτρα για την ορθή εφαρμογή αυτών των μέτρων.

Άρθρο 14

1. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε σε κάθε κράτος να ορίζονται:

α) ένα εθνικό εργαστήριο το οποίο να διαθέτει εγκαταστάσεις και ειδικευμένο προσωπικό που να του επιτρέπουν την αξιολόγηση των παθογενετικών χαρακτηριστικών των απομονωμένων ιών της γρίππης των ορνίθων, σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙΙ κεφάλαιο 7 και την ταυτοποίηση των ιών της γρίππης Α των υποκατηγοριών Η5 και Η7-

β) ένα εθνικό εργαστήριο στο οποίο δοκιμάζονται τα αντιδραστήρια που χρησιμοποιούνται στα περιφερειακά εργαστήρια διάγνωσης-

γ) ένα εθνικό ινστιτούτο ή εργαστήριο σε θέση να ελέγχει πόσο τα εγκεκριμένα εμβόλια είναι σύμφωνα με τις προδιαγραφές που καθορίζονται στην άδεια κυκλοφορίας στην αγορά.

2. Τα εθνικά εργαστήρια που αναφέρονται στο παράρτημα ΙV είναι υπεύθυνα για το συντονισμό των κανόνων και των μεθόδων διάγνωσης, τη χρήση των αντιδραστηρίων και τις δοκιμασίες των εμβολιών.

3. Τα εθνικά εργαστήρια που αναφέρονται στο παράρτημα ΙV, είναι υπεύθυνα για το συντονισμό των κανόνων και των διαγνωστικών μεθόδων που έχουν καθοριστεί σε κάθε διαγνωστικό εργαστήριο για τη γρίππη των ορνίθων στο κράτος μέλος. Προς αυτόν τον σκοπό:

α) δύναται να παρέχουν διαγνωστικά αντιδραστήρια στα περιφερειακά εργαστήρια-

β) ελέγχουν την ποιότητα όλων των διαγνωστικών αντιδραστηρίων που χρησιμοποιούνται στο εν λόγω κράτος μέλος-

γ) διενεργούν περιοδικούς συγκριτικούς ελέγχους-

δ) διατηρούν απομονώσεις ιών της γρίππης των ορνίθων που προέρχονται από επαληθευμένα περιστατικά στο εν λόγω κράτος μέλος-

ε) εξασφαλίζουν την επαλήθευση των θετικών αποτελεσμάτων που έχουν παρατηρηθεί στα περιφερειακά διαγνωστικά εργαστήρια.

4. Τα εθνικά εργαστήρια που αναφέρονται στο παράρτημα ΙV συνεργάζονται με το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς που αναφέρεται στο άρθρο 15.

Άρθρο 15

Το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς για τη γρίππη των ορνίθων ορίζεται στο παράρτημα ΙV. Με την επιφύλαξη των διατάξεων της απόφασης 90/424/ΕΟΚ και ιδίως του άρθρου 28, οι αρμοδιότητες και τα καθήκοντα του εργαστηρίου αυτού είναι αυτά που αναφέρονται στο εν λόγω παράρτημα.

Άρθρο 16

Ο εμβολιασμός κατά της γρίππης των ορνίθων με εμβόλια τα οποία έχει επιτρέψει η αρμόδια αρχή, δύναται να πραγματοποιείται μόνο ως συμπλήρωμα των μέτρων ελέγχου που λαμβάνονται κατά την περίοδο εμφάνισης της ασθένειας και σύμφωνα με τις ακόλουθες διατάξεις:

α) η απόφαση για τη χρησιμοποίηση εμβολιασμού ως συμπληρώματος των μέτρων ελέγχου λαμβάνεται σε συνεργασία με το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, από την Επιτροπή η οποία αποφασίζει σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 21. Για την απόφαση αυτή θα λαμβάνονται ιδιαίτερα υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:

- η συγκέντρωση των πουλερικών στην περιοχή που έχει πληγεί,

- τα χαρακτηριστικά και η σύνθεση κάθε εμβολίου που χρησιμοποιείται,

- οι διαδικασίες ελέγχου της διανομής, της αποθήκευσης και της χρήσης των εμβολίων,

- τα είδη και οι κατηγορίες των πουλερικών που ενδέχεται ή πρόκειται να υποβληθούν σε εμβολιασμό,

- οι περιοχές στις οποίες ενδέχεται ή πρόκειται να πραγματοποιηθεί εμβολιασμός.

Ωστόσο κατά παρέκκλιση του πρώτου εδαφίου, η απόφαση για τη διενέργεια εκτάκτου εμβολιασμού, γύρω από την εστία της νόσου μπορεί να ληφθεί από το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος κατόπιν κοινοποιήσεως στην Επιτροπή, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θίγονται τα βασικά συμφέροντα της Κοινότητας. Η απόφαση αυτή επανεξετάζεται αμέσως από τη μόνιμη κτηνιατρική επιτροπή με τη διαδικασία του άρθρου 21-

β) όταν σε ένα κράτος μέλος επιτρέπεται, σύμφωνα με το στοιχείο α), να προβαίνει σε επείγοντα εμβολιασμό σε περιορισμένο τμήμα του εδάφους του, το καθεστώς του υπόλοιπου εδάφους δεν θίγεται εφόσον τα μέτρα ακινητοποίησης των εμβολιασθέντων ζώων είναι αποτελεσματικά για περίοδο που θα ορισθεί με τη διαδικασία του άρθρου 21.

Άρθρο 17

1. Κάθε κράτος μέλος καταρτίζει σχέδιο επείγουσας επέμβασης, στο οποίο διευκρινίζονται τα εθνικά μέτρα τα οποία θα πρέπει να εφαρμόζονται σε περίπτωση εμφάνισης κρούσματος της γρίππης των ορνίθων.

Με το σχέδιο αυτό πρέπει να εξασφαλίζεται πρόσβαση στις εγκαταστάσεις, στον εξοπλισμό στο προσωπικό και σε όποιο άλλο κατάλληλο υλικό είναι αναγκαίο για την ταχεία και αποτελεσματική εκρίζωση των κρουσμάτων.

2. Τα κριτήρια που εφαρμόζονται για την κατάρτιση των σχεδίων αυτών περιέχονται στο παράρτημα VΙ.

3. Τα σχέδια που έχουν καταρτιστεί σύμφωνα με τα κριτήρια που αναφέρονται στο παράρτημα VΙ, υποβάλλονται στην Επιτροπή το αργότερο έξι μήνες μετά από την θέση σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.

4. Η Επιτροπή εξετάζει τα σχέδια για να κρίνει κατά πόσον εξασφαλίζουν την επίτευξη του επιθυμητού στόχου και υποδεικνύει στο εν λόγω κράτος μέλος όποιες τροποποιήσεις κρίνονται αναγκαίες, ιδίως για να εξασφαλιστεί η συμβατότητά τους με τα σχέδια των άλλων κρατών μελών.

Η Επιτροπή εγκρίνει τα σχέδια, ενδεχομένως με τροποποιήσεις, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 21.

Εν συνεχεία, τα σχέδια μπορούν να τροποποιούνται ή να συμπληρώνονται, με την ίδια διαδικασία, ούτως ώστε να λαμβάνεται υπόψη η εξέλιξη της κατάστασης.

Άρθρο 18

1. Πραγματογνώμονες της Επιτροπής μπορούν, καθόσον χρειάζεται για την ομοιόμορφη εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, και συνεργαζόμενοι με τις αρμόδιες αρχές, να διενεργούν επιτόπιους ελέγχους. Προς τούτο, μπορούν να εξακριβώνουν, με ελέγχους σε αντιπροσωπευτικό ποσοστό των επιχειρήσεων, αν οι αρμόδιες αρχές ελέγχουν την τήρηση της παρούσας οδηγίας από τις επιχειρήσεις. Η Επιτροπή ενημερώνει τα κράτη μέλη σχετικά με τα αποτελέσματα των διενεργούμενων ελέγχων.

Το κράτος μέλος στο έδαφος του οποίου διενεργείται έλεγχος παρέχει στους πραγματογνώμονες κάθε αναγκαία βοήθεια για την εκπλήρωση της αποστολής τους.

Οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος άρθρου αποφασίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 21.

Άρθρο 19

Οι λεπτομέρειες της χρηματοδοτικής συμμετοχής της Κοινότητας στις δράσεις που συνδέονται με τη θέση σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας καθορίζονται στην απόφαση 90/424/ΕΟΚ.

Άρθρο 20

Τα παραρτήματα της παρούσας οδηγίας τροποποιούνται, εφόσον χρειάζεται, από το Συμβούλιο, που αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, για να λαμβάνονται ιδίως υπόψη οι εξελίξεις των ερευνών και οι διαγνωστικές μέθοδοι.

Άρθρο 21

1. Στην περίπτωση που εφαρμόζεται η διαδικασία του παρόντος άρθρου, η μόνιμη κτηνιατρική επιτροπή η οποία συστήθηκε με την απόφαση 68/361/ΕΟΚ (9) και η οποία καλείται στο εξής "επιτροπή" συγκαλείται αμέσως από τον πρόεδρο της είτε με δική του πρωτοβουλία, είτε μετά από αίτηση του αντιπροσώπου κράτους μέλους.

2. Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η Επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο αυτό εντός προθεσμίας που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος. Αποφασίζει με την πλειοψηφία που προβλέπεται στο άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθήκης για την έκδοση των αποφάσεων που καλείται να λάβει το Συμβούλιο βάσει πρότασης της Επιτροπής. Κατά την ψηφοφορία στην επιτροπή, οι ψήφοι των αντιπροσώπων των κρατών μελών σταθμίζονται σύμφωνα με το προαναφερόμενο άρθρο. Ο πρόεδρος δεν λαμβάνει μέρος στην ψηφοφορία.

3. α) Η Επιτροπή θεσπίζει τα σχεδιαζόμενα μέτρα όταν είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής-

β) όταν τα σχεδιαζόμενα μέτρα δεν είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής, ή ελλείψει γνώμης, η Επιτροπή υποβάλλει χωρίς καθυστέρηση στο Συμβούλιο πρόταση σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Εάν, μετά την πάροδο τριών μηνών από την ημερομηνία υποβολής της προτάσεως, το Συμβούλιο δεν έχει αποφασίσει, τα προτεινόμενα μέτρα, θεσπίζονται από την Επιτροπή εκτός εάν το Συμβούλιο έχει αποφασίσει με απλή πλειοψηφία ότι αντιτίθεται στα μέτρα αυτά.

Άρθρο 22

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία πριν από την 1η Ιανουαρίου 1992. Ενημερώνουν αμέσως σχετικά την Επιτροπή.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι λεπτομερείς διατάξεις της αναφοράς αυτής εκδίδονται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 23

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες, 19 Μαΐου 1992.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

Arlindo MARQUES CUNHA

(1) ΕΕ αριθ. C 231 της 5. 9. 1991, σ. 4.(2) ΕΕ αριθ. C 326 της 16. 12. 1991, σ. 242.(3) ΕΕ αριθ. C 79 της 30. 3. 1992, σ. 8.(4) ΕΕ αριθ. L 224 της 18. 8. 1990, σ. 19. Απόφαση όπως τροποποιήθηκε από την απόφαση 91/133/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. L 66 της 13. 3. 1991, σ. 18).(5) ΕΕ αριθ. L 303 της 31. 10. 1990, σ. 6. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 91/496/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. L 268 της 24. 9. 1991, σ. 56).(6) ΕΕ αριθ. L 224 της 18. 8. 1990, σ. 29. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 91/496/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. L 268 της 24. 9. 1991, σ. 56).(7) ΕΕ αριθ. L 212 της 22. 7. 1989, σ. 87. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 89/662/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. L 395 της 30. 12. 1989, σ. 13).(8) ΕΕ L 268 της 24. 9. 1991, σ. 35.(9) ΕΕ αριθ. L 265 της 18. 10. 1968, σ. 23.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

ΑΔΕΙΑ ΕΞΑΓΩΓΗΣ ΑΥΓΩΝ ΑΠΟ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΗ ΣΤΟΥΣ ΟΡΟΥΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 4 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2 ΣΤΟΙΧΕΙΟ ε) ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΟΔΗΓΙΑΣ Η άδεια που χορηγεί η αρμόδια αρχή προκειμένου να μεταφερθούν αυγά από μια ύποπτη εκμετάλλευση υποκείμενη στις διατάξεις του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) προς επιχείρηση εγκεκριμένη για την παρασκευή και την επεξεργασία ωοσκευασμάτων σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 6 παράγραφος 1 της οδηγίας 89/437/ΕΟΚ, εφεξής αποκαλούμενη "η εγκεκριμένη εγκατάσταση", οφείλει να τηρεί τους ακόλουθους όρους:

1. για να μπορούν να βγουν από την ύποπτη εκμετάλλευση, τα αυγά πρέπει:

α) να πληρούν τις απαιτήσεις του κεφαλαίου ΙV του παραρτήματος της οδηγίας 89/437/ΕΟΚ-

β) να αποστέλλονται από την ύποπτη εκμετάλλευση κατευθείαν στην εγκεκριμένη εγκατάσταση- κάθε αποστολή πρέπει να σφραγίζεται πριν ξεκινήσει από τον επίσημο κτηνίατρο της ύποπτης εκμετάλλευσης και να παραμένει σφραγισμένη καθόλη τη διάρκεια της μεταφοράς μέχρι την εγκεκριμένη εγκατάσταση-

2. ο επίσημος κτηνίατρος της ύποπτης εκμετάλλευσης πληροφορεί την αρμόδια αρχή της εγκεκριμένης εγκατάστασης για την πρόθεση να της αποσταλούν αυγά-

3. η αρμόδια αρχή η υπεύθυνη για την εγκεκριμένη εγκατάσταση βεβαιώνεται ότι:

α) τα αναφερόμενα στο σημείο 1 στοιχείο β) αυγά θα παραμείνουν απομονωμένα από τα άλλα αυγά αφότου φτάσουν στην εγκατάσταση και μέχρις ότου υποστούν επεξεργασία-

β) τα τσόφλια των αυγών αυτών θα θεωρούνται υλικό υψηλού κινδύνου σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 2 της οδηγίας 90/667/ΕΟΚ ( 1) και θα υφίστανται επεξεργασία σύμφωνα με τις απαιτήσεις του κεφαλαίου ΙΙ της ίδιας οδηγίας-

γ) τα υλικά συσκευασίας, τα μεταφορικά μέσα που χρησιμοποιήθηκαν για τη μεταφορά των αναφερόμενων στο σημείο 1 στοιχείο β) αυγών και όλα τα μέρη με τα οποία ήρθαν σε επαφή τα αυγά πρέπει να καθαριστούν και να απολυμανθούν κατά τρόπον ώστε να καταστραφεί κάθε ιός της γρίππης των ορνίθων-

δ) ο επίσημος κτηνίατρος της ύποπτης εκμετάλλευσης ενημερώνεται για κάθε αποστολή επεξεργασμένων αυγών.

( 1) ΕΕ αριθ. L 363 της 27. 12. 1990, σ. 51.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΠΟΛΥΜΑΝΣΗΣ ΜΟΛΥΣΜΕΝΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΕΩΝ Ι. Προκαταρκτικός καθαρισμός και απολύμανση

α) Αμέσως μόλις τα σφάγια των πουλερικών απομακρυνθούν για καταστροφή, τα μέρη των εγκαταστάσεων στα οποία στεγάζονταν τα πουλερικά καθώς και κάθε μέρος κτιρίου, χώρου κ.λπ., το οποίο μολύνθηκε κατά τη σφαγή ή κατά την εξέταση μετά τη σφαγή, πρέπει να ψεκάζεται με απολυμαντικό εγκεκριμένο σύμφωνα με το άρθρο 11 της παρούσας οδηγίας-

β) κάθε ιστός πουλερικού ή αυγού που ενδέχεται να έχει μολύνει τα κτίρια, τους χώρους, τα εργαλεία κ.λπ., πρέπει να συλλέγεται προσεκτικά και να καταστρέφεται μαζί με τα σφάγια-

γ) το χρησιμοποιούμενο απολυμαντικό πρέπει να παραμένει στην απολυμαινόμενη επιφάνεια επί 24 τουλάχιστον ώρες.

ΙΙ. Τελικός καθαρισμός και απολύμανση

α) Το λίπος και οι ακαθαρσίες πρέπει να αφαιρούνται από όλες τις επιφάνειες με ένα κατάλληλο απολιπαντικό, στη συνέχεια δε οι επιφάνειες πρέπει να πλένονται με νερό-

β) μετά το πλύσιμο με νερό, σύμφωνα με το στοιχείο α), πραγματοποιείται περαιτέρω ψεκασμός με απολυμαντικό-

γ) μετά από επτά ημέρες, οι εγκαταστάσεις καθαρίζονται με απολιπαντικό, ξεπλένονται με κρύο νερό, ψεκάζονται με απολυμαντικό και ξεπλένονται πάλι με νερό-

δ) οι μεταχειρισμένες στρωμνές και η κόπρος πρέπει να υφίστανται επεξεργασία ικανή να σκοτώσει τον ιό, η οποία πρέπει να περιλαμβάνει μία από τις μεθόδους:

i) αποτέφρωση ή κατεργασία με ατμό σε θερμοκρασία 70 oC,

ii) παράχωμα σε βάθος τέτοιο ώστε να μην μπορούν να τα φτάσουν τρωκτικά και αγριοπούλια,

iii) στοίβαγμα και ύγρανση (για τη διευκόλυνση της ζύμωσης, αν χρειάζεται), σκέπασμα για τη διατήρηση της θερμότητας ώστε να επιτυγχάνεται θερμοκρασία 20 oC, και παραμονή κάτω από σκέπασμα επί 42 ημέρες κατά τρόπον ώστε να μη μπορούν να τα φτάσουν τρωκτικά και αγριοπούλια.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΓΡΙΠΠΗΣ ΤΩΝ ΟΡΝΙΘΩΝ Οι ακόλουθες μέθοδοι απομόνωσης και χαρακτηρισμού ιών της γρίππης των ορνίθων, πρέπει να θεωρούνται ως γενικές κατευθυντήριες γραμμές και ως τα ελάχιστα που πρέπει να εφαρμόζονται για τη διάγνωση της ασθένειας.

Για τους σκοπούς των διαγνωστικών μεθόδων για την επιβεβαίωση και τη διαφορική διάγνωση της γρίππης των ορνίθων, ισχύει ο ακόλουθος ορισμός:

Ως "γρίππη των ορνίθων" νοείται η μολυσματική νόσος των πουλερικών η οποία προξενείται από οποιονδήποτε ιό της γρίππης Α και η οποία εμφανίζει ενδοφλέβιο δείκτη παθογενετικότητας μεγαλύτερο από 1,2 για κοτόπουλα ηλικίας έξι εβδομάδων, ή κάθε μόλυνση από τους ιούς της γρίππης Α των υποτύπων Η5 ή Η7 για την οποία ο καθορισμός αλληλουχίας νουκλεοτιδίων έχει καταδείξει την παρουσία πολλαπλών βασικών αμινοξέων στο σημείο αυλάκωσης της αιματοσυγκολλητίνης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Δειγματοληψία και επεξεργασία των δειγμάτων 1. Δείγματα

Επιχρίσματα κλοάκης (αμάρας) (ή κόπρανα) και επιχρίσματα τραχείας από άρρωστα πτηνά, κόπρανα ή περιεχόμενο φανερά προσβεβλημένων οργάνων (έντερα, εγκέφαλος, τραχεία, πνεύμονες, ήπαρ, σπλήνα, και άλλα) προερχόμενων από πρόσφατα θανόντα πτηνά.

2. Επεξεργασία των δειγμάτων

Τα όργανα και οι ιστοί που αναφέρονται στην παράγραφο 1, δύνανται να ομαδοποιούνται, αλλά είναι απαραίτητη η χωριστή επεξεργασία του κοπρανώδους υλικού. Τα επιχρίσματα πρέπει να τοποθετούνται σε επαρκή ποσότητα αντιβιοτικού μέσου ώστε να εξασφαλίζεται η πλήρης βύθισή τους. Τα δείγματα κοπράνων και τα όργανα πρέπει να ομοιογενοποιούνται (σε κλειστό αναμεικτήρα ή με χρήση γουδιού και αποστειρωμένης άμμου) σε αντιβιοτικό μέσο και να γίνονται αιωρήματα 10-20 % w/v στο μέσο. Τα αιωρήματα πρέπει να αφήνονται περίπου δύο ώρες σε θερμοκρασία δωματίου (ή επί μεγαλύτερες περιόδους στους 4 oC) και εν συνεχεία να διαυγάζονται με φυγοκέντρηση (π.χ. 800 έως 1 000 g επί δέκα λεπτά).

3. Αντιβιοτικό περιβάλλον

Διάφορα εργαστήρια έχουν χρησιμοποιήσει με επιτυχία διάφορους τύπους αντιβιοτικού περιβάλλοντος και τα εθνικά εργαστήρια θα είναι σε θέση να παρέχουν συμβουλές για κάθε περίπτωση. Για τα δείγματα κοπράνων απαιτούνται υψηλές συγκεντρώσεις αντιβιοτικών και ένα τυπικό μείγμα είναι: 10 000 μονάδες/ml πενικιλλίνης, 10 mg/ml στρεπτομυκίνης, 0,25 mg/ml γενταμυκίνης και 5 000 μονάδες/ml μυκοστατίνης σε ρυθμιστικό διάλυμα με φωσφορικά ιόντα (PBS). Οι εν λόγω τιμές δύνανται να είναι πέντε φορές χαμηλότερες για τους ιστούς και τα αποξέσματα της τραχείας. Για τον έλεγχο των Chlamydia επιτρέπεται η προσθήκη 50 mg/ml οξυτετρακυκλίνης. Κατά την παρασκευή του περιβάλλοντος είναι απαραίτητο να ελέγχεται το pH μετά την προσθήκη αντιβιοτικών και να γίνεται η κατάλληλη προσαρμογή ώστε να λαμβάνεται pH μεταξύ 7,0 και 7,4.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Απομόνωση του ιού Απομόνωση του ιού στα γονιμοποιημένα αυγά πτηνών

Ενοφθαλμίζονται μεταξύ 0,1 και 0,2 ml διαυγασθείσας επιπλέουσας στοιβάδας στον αλλαντοειδή θύλακα καθενός από τέσσερα τουλάχιστον γονιμοποιημένα αυγά πτηνών, που έχουν επωασθεί επί οκτώ έως δέκα ημέρες. Θεωρητικά, τα αυγά αυτά θε πρέπει να προέρχονται από σμήνος EOPS (απαλλαγμένο από ειδικά παθογενή όργανα), εάν όμως τούτο δεν είναι δυνατόν, επιτρέπεται η χρησιμοποίηση αυγών που προέρχονται από σμήνος αναγνωρισμένο ως απαλλαγμένο από αντισώματα του ιού της γρίππης των ορνίθων. Τα ενοφθαλμισθέντα αυγά διατηρούνται σε θερμοκρασία 37 oC και παρακολουθούνται σε καθημερινή βάση. Σταδιακά, τα αυγά που περιέχουν νεκρά ή θνησιγενή έμβρυα και όλα τα αυγά που εναπομένουν έξι ημέρες μετά τον ενοφθαλμισμό θα πρέπει να τίθενται σε ψύξη, σε θερμοκρασία 4 oC, και να αποτελούν το αντικείμενο έρευνας αιματοσυγκόλλησης με βάση το υγρό του αλλαντοειδούς θύλακα/αμνίου. Εάν δεν υπάρχει αιματοσυγκολλητίνη, επαναλαμβάνεται η ίδια διαδικασία χρησιμοποιώντας μη διαλυμένο υγρό του αλλαντοειδούς θύλακα/αμνίου.

Εφόσον υπάρχει αιματοσυγκολλητίνη, θα πρέπει να εξακριβώνεται με καλλιέργεια η απουσία βακτηρίων. Αν υπάρχουν βακτήρια, επιτρέπεται να διοχετεύονται τα υγρά μέσα από μεμβρανώδη ηθμό 450 nm, να προστίθεται ένα συμπλήρωμα αντιβιοτικών και να ενοφθαλμίζονται τα γονιμοποιημένα αυγά, κατά τον τρόπο που περιγράφεται ανωτέρω.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Διαφορική διάγνωση 1. Προκαταρκτική διαφοροποίηση

Δεδομένου ότι είναι σημαντικό να μπορούν να εφαρμοσθούν το συντομότερο δυνατόν προσωρινά μέτρα καταπολέμησης της γρίππης των ορνίθων με στόχο τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού, τα περιφερειακά εργαστήρια πρέπει να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν κάθε απομονωμένο αιμοσυγκολλητικό ιό ως ιό γρίππης των υποτύπων Η5 ή Η7 επιπλέον του ιού της νόσου του Newcastle. Επομένως τα υγρά που εμφανίζουν αιμοσυγκόλληση πρέπει να χρησιμοποιούνται σε δοκιμασία αιμοσυγκόλλησης όπως περιγράφεται στα κεφάλαια 5 και 6. Η θετική αναστολή, δηλαδή 2&{Θ%}; ή περισσότερο, με πολυκλωνικό αντιορό ειδικό για τους ιούς των υποκατηγοριών Η5 ή Η7 της γρίππης Α με γνωστό τίτλο τουλάχιστον 29, θα χρησίμευε ως προκαταρκτική αναγνώριση που θα επέτρεπε την επιβολή προσωρινών μέτρων ελέγχου.

2. Επαληθευτική αναγνώριση

Επειδή οι ιοί της γρίππης εμφανίζουν δεκατρείς υποτύπους αιματοσυγκολλητίνης και εννέα υποτύπους νευραμινιδάσης και καθένας απ' αυτούς παρουσιάζει παραλλαγές, δεν είναι εφικτό ούτε σκόπιμο από πλευράς κόστους να διατηρούν τα εθνικά εργαστήρια αντιορούς οι οποίοι θα επέτρεπαν πλήρη αντιγονικό χαρακτηρισμό των απομονωμένων ιών γρίππης. Εντούτοις, κάθε εθνικο εργαστήριο θα πρέπει:

i) να επιβεβαιώσει ότι ο απομονωμένος ιός είναι ένας ιός γρίππης Α με τη χρήση μιας δοκιμασίας διπλής ανοσολογικής διαχύσεως προκειμένου να ανιχνευθούν οι ομάδες αντιγόνων όπως περιγράφεται στο κεφάλαιο 9 (το εθνικό εργαστήριο μπορεί, αν προτιμά, να χρησιμοποιήσει τεχνικές ανοσοφθορισμού ή ELISA για την ανίχνευση των ομάδων αντιγόνων),

ii) να καθορίσει κατά πόσον οι απομονούμενοι ιοί ανήκουν στον υποτύπο Η5 ή Η7,

iii) να διεξαγάγει μια δοκιμασία δείκτη ενδοφλέβιας παθογενετικότητας σε κοτόπουλα ηλικίας έξι εβδομάδων όπως περιγράφεται στο κεφάλαιο 7. Δείκτες ενδοφλέβιας παθογενετικότητας μεγαλύτεροι από 1,2 καταδεικνύουν την παρουσία ιού και απαιτούν την πλήρη εφαρμογή των μέτρων ελέγχου (θα ήταν σκόπιμη η διεξαγωγή και από τα εθνικά εργαστήρια δοκιμασιών προκειμένου να καθοριστεί η ικανότητα απομονωμένων ιών να δημιουργούν πλάκες σε κυτταροκαλλιέργειες όπως ορίζεται στο κεφάλαιο 8).

Τα εθνικά εργαστήρια θα πρέπει να υποβάλλουν αμέσως όλους τους απομονωμένους ιούς της γρίππης των ορνίθων και των υποτύπων Η5 και Η7 στο κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς προκειμένου να γίνει πλήρης χαρακτηρισμός.

3. Περαιτέρω κατάταξη σε ομάδες και χαρακτηρισμός των απομονώσεων

Το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς πρέπει να λαμβάνει όλους τους ιούς που προκαλούν αιμοσυγκόλληση από τα εθνικά εργαστήρια για περαιτέρω αντιγονικές και γενετικές μελέτες για την επίτευξη μεγαλύτερης κατανόησης της επιζωοτιολογίας της νόσου (ή των νόσων) στην Κοινότητα στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων και καθηκόντων του κοινοτικού εργαστηρίου αναφοράς.

Εκτός από τα ανωτέρω καθήκοντα το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς θα διεξάγει πλήρη αντιγονικό καθορισμό τύπου όλων των ιών γρίππης που παρέλαβε. Για όλους του ιούς των υποτύπων Η5 και Η7 οι οποίοι δεν παρουσιάζουν δείκτη ενδοφλέβιας παθογενετικότητας μεγαλύτερο από 1,2, πρέπει να διενεργείται και προσδιορισμός της αλληλουχίας του γονιδίου αιμοσυγκολλητίνης προκειμένου να καταδειχτεί η παρουσία ή μη πολλαπλών βασικών αμινοξέων στο σημείο αυλάκωσης της πρωτεΐνης αιματοσυγκολλητίνης. Η ύπαρξη ιών με πολλαπλά βασικά αμινοξέα στο σημείο αυλάκωσης, έστω και με χαμηλούς δείκτες παθογενετικότητας, επιβάλλει την πλήρη εφαρμογή των μέτρων καταπολέμησης της γρίππης των ορνίθων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ορολογικές δοκιμασίες για την ανίχνευση αντισωμάτων του ιού της γρίππης των ορνίθων 1. Κατά τη διάρκεια εφαρμογής των προγραμμάτων εκρίζωσης και εφόσον ο υποτύπος Η του υπεύθυνου για την ασθένεια ιού είναι ήδη γνωστός, ή εφόσον χρησιμοποιείται ο ομόλογος ιός ως αντιγόνο, μπορεί να διεξαχθεί ορολογικός έλεγχος για την επιβεβαίωση της μόλυνσης με τη χρήση δοκιμών αναστολής της αιμοσυγκόλλησης όπως περιγράφεται στα κεφάλαια 5 και 6.

Εάν ο υποτύπος αιματοσυγκολλητίνης δεν είναι γνωστός, η μόλυνση από ιούς της γρίππης Α μπορεί να επιβεβαιωθεί με την ανίχνευση αντισωμάτων που κατευθύνονται προς τα ειδικά αντιγόνα ομάδος.

Για το σκοπό αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε δοκιμή διπλής ανοσολογικής διάχυσης (όπως περιγράφεται στο κεφάλαιο 9), είτε δοκιμή ELISA (ένα πρόβλημα που παρουσιάζει η δοκιμή ELISA είναι η ιδιαιτερότητα του ξενιστή της δοκιμασίας, καθώς εξαρτάται από την ανίχνευση των ανοσοσφαιρινών του ξενιστή. Όσον αφορά τα νηκτικά πτηνά, σπάνια έχουμε θετικά αποτελέσματα κατά τις δοκιμασίες διπλής ανοσολογικής διάχυσης και, εκτός εάν ο υποτύπος είναι γνωστός, η εξέταση τέτοιου είδους πτηνών είναι μάλλον εφικτή μόνο για την ανίχνευση της παρουσίας αντισωμάτων των υποτύπων Η5 και Η7.

2. α) Δείγματα

Πρέπει να λαμβάνονται δείγματα αίματος από όλα τα πτηνά εάν το μέγεθος του σμήνους είναι μικρότερο από 20 και από 20 πτηνά από μεγαλύτερα σμήνη (αυτό θα δώσει πιθανότητα 99 % ανίχνευσης τουλάχιστον ενός θετικού ορού εάν 25 % ή περισσότερο από το σμήνος είναι θετικό, ανεξάρτητα από το μέγεθος του σμήνους). Το αίμα πρέπει να αφήνεται να πήξει και να αφαιρείται ο ορός του αίματος για υποβολή σε δοκιμασία.

β) Εξέταση για αντισώματα

Τα μεμονωμένα δείγματα ορού πρέπει να δοκιμάζονται για την ικανότητά τους να αναστέλλουν το αιμοσυγκολλητικό αντιγόνο του ιού της γρίππης σε τυποποιημένες δοκιμασίες αναστολής αιμοσυγκόλλησης όπως ορίζονται στο κεφάλαιο 6.

Είναι αμφιλεγόμενο το κατά πόσον πρέπει να χρησιμοποιούνται τέσσερις ή οκτώ μονάδες αιμοσυγκολλητίνης (HU) για τη δοκιμασία ΗΙ. Φαίνεται ότι και οι δύο μέθοδοι είναι έγκυρες και η επιλογή πρέπει να αφήνεται στη κρίση των εθνικών εργαστηρίων.

Το χρησιμοποιούμενο αντιγόνο όμως, θα επηρεάσει το επίπεδο στο οποίο ένας ορός θεωρείται θετικός: για τέσσερις HU θετικός ορός είναι ο ορός που εμφανίζει τίτλο 2&{Θ%}; ή μεγαλύτερο, ενώ για οκτώ HU θετικός ορός είναι όποιος ορός εμφανίζει τίτλο 2 3 ή μεγαλύτερο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Δοκιμασία αιμοσυγκόλλησης (HA) Αντιδραστήρια

1. Ισότονο διάλυμα (PBS) ρυθμισμένο με φωσφορικά ιόντα (0,05 Μ) σε pH 7,0 έως 7,4.

2. Ερυθρά αιμοσφαίρια που λαμβάνονται και συγκεντρώνονται από τουλάχιστον τρία κοτόπουλα χωρίς ειδικό παθογόνο (εάν δεν υπάρχουν, μπορεί να ληφθεί αίμα από πουλιά που παρακολουθούνται τακτικά και έχει αποδειχθεί ότι δεν έχουν αναπτύξει αντισώματα κατά της γρίππης των ορνίθων) σε ίσο όγκο διαλύματος του Alsever. Τα αιμοσφαίρια πρέπει να πλυθούν τρεις φορές σε PBS πριν από τη χρήση. Για τη δοκιμασία συνιστάται αιώρημα 1 % (αιματοκρίτης) σε PBS.

3. Το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς προμηθεύει ή παραγγέλει ιούς Η5 και Η7 χαμηλής μολυσματικότητας προκειμένου να χρησιμοποιηθούν ως πρότυπα αντιγόνων.

Μέθοδος

1. Τοποθετούνται 0,025 ml PBS σε κάθε τρυβλίο μιας πλαστικής πλάκας μικροτιτλοδότησης (πρέπει να χρησιμοποιούνται τρυβλία με πυθμένα σχήματος V).

2. Τοποθετούνται 0,025 ml αιωρήματος ιού (δηλαδή αλλαντοϊκού υγρού) στο πρώτο τρυβλίο.

3. Χρησιμοποιείται μικροαραιωτήρας ή γίνονται επανειλημμένες για αραιώσεις του ιού στο διπλάσιο (από 1: 2 έως 1: 4096) από τρυβλίο σε τρυβλίο.

4. Τοποθετούνται άλλα 0,025 ml RBS σε κάθε τρυβλίο.

5. Προστίθενται 0,025 ml ερυθρών αιμοσφαιρίων 1 % σε κάθε τρυβλίο.

6. Αναμειγνύονται με ελαφρό κτύπημα και τοποθετούνται σε θερμοκρασία 4 oC.

7. Οι πλάκες "διαβάζονται" 30 - 40 λεπτά αργότερα όταν τα δείγματα αναφοράς έχουν κατασταλάξει. Η ανάγνωση γίνεται με κλίση της πλάκας και παρατήρηση της παρουσίας ή απουσίας δακρυόσχημης ροής των ερυθροκυττάρων. Τα τρυβλία χωρίς αιματοσυγκόλληση πρέπει να ρέουν με τον ίδιο ρυθμό όπως τα κύτταρα-μάρτυρες χωρίς ιό.

8. Ο αιμοσυγκολλητικός τίτλος είναι η υψηλότερη αραίωση που προκαλεί συγκόλληση των ερυθροκυττάρων. Η αραίωση αυτή μπορεί να θεωρηθεί ότι περιέχει μία αιμοσυγκολλητική μονάδα. Μία ακριβέστερη μέθοδος για τον προσδιορισμό του αιμοσυγκολλητικού τίτλου είναι να γίνει η δοκιμασία σε ιούς από πλήρες φάσμα αρχικών αραιώσεων (1:3, 1:4, 1:5, 1:6 κ.λπ.). Αυτό συνιστάται για την ακριβή παρασκευή αντιγόνου για δοκιμασίες αναστολής αιμοσυγκόλλησης (κεφάλαιο 6).

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Δοκιμασία αναστολής αιμοσυγκόλλησης (HI) Αντιδραστήρια

1. Ρυθμιστικό διάλυμα PBS.

2. Αλλαντοϊκό υγρό που περιέχει ιό αραιωμένο με PBS ώστε να περιέχει 4 ή 8 αιμοσυγκολλητικές μονάδες ανά 0,025 ml.

3. Ερυθρά αιμοσφαίρια κοτόπουλου 1 %

4. Αρνητικός ορός-μάρτυρας από κοτόπουλο.

5. Θετικός ορός-μάρτυρας.

Μέθοδος

1. Τοποθετούνται 0,025 ml PBS σε όλα τα τρυβλία μιας πλαστικής πλάκας μικροτιτλοδότησης (με τρυβλία με πυθμένα σχήματος V).

2. Τοποθετούνται 0,025 ml ορού στο πρώτο τρυβλίο της πλάκας.

3. Χρησιμοποιείται μικροαραιωτήρας για διπλές αραιώσεις ορού από τρυβλίο σε τρυβλίο.

4. Προστίθεται 0,025 ml αραιωμένου αλλαντοϊκού υγρού που περιέχει τέσσερις ή οκτώ αιμοσυγκολλητικές μονάδες.

5. Γίνεται ανάμειξη με ελαφρό κτύπημα και τοποθετείται η πλάκα στους 4 oC επί τουλάχιστον 60 λεπτά ή σε θερμοκρασία δωματίου επί τουλάχιστον 30 λεπτά.

6. Προστίθενται 0,025 ml ερυθροκυττάρων 1 % σε όλα τα τρυβλία.

7. Αναμειγνύονται με ελαφρό κτύπημα και τοποθετούνται σε θερμοκρασία 4 oC.

8. Τα τρυβλία "διαβάζονται" 30 - 40 λεπτά αργότερα όταν τα δείγματα-μάρτυρες έχουν κατασταλάξει. Η ανάγνωση γίνεται με κλίση της πλάκας και παρατήρηση της παρουσίας ή απουσίας δακρυόσχημης ροής με τον ίδιο ρυθμό όπως στα τρυβλία ελέγχου που περιέχουν μόνο ερυθροκύτταρα (0,025 ml) και PBS (0,05 ml).

9. Ο τίτλος ΗΙ είναι η υψηλότερη αραίωση αντιορού που προκαλεί πλήρη αναστολή τεσσάρων ή οκτώ μονάδων ιού. (Κάθε δοκιμασία πρέπει να περιλαμβάνει μια τιτλοδότηση ΗΑ για την επιβεβαίωση της παρουσίας των απαιτούμενων αιμοσυγκολλητικών μονάδων).

10. Η εγκυρότητα των αποτελεσμάτων εξαρτάται από τη λήψη τίτλου κάτω του 2 3 για τέσσερις και 2 2 για οκτώ αιμοσυγκολλητικές μονάδες με τον αρνητικό ορό-μάρτυρα και τίτλου που να απέχει λιγότερο από μια αραίωση από το γνωστό τίτλο του θετικού ορού-μάρτυρα.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 Δοκιμασία δείκτη ενδοφλέβιας παθογενετικότητας 1. Πρόσφατα συλλεγέν λοιμογόνο αλλαντοϊκό υγρό αραιώνεται 1:10 σε αποστειρωμένο ισότονο διάλυμα χλωριούχου νατρίου, από τη χαμηλότερη διαθέσιμη στάθμη διαβάσεως, κατά προτίμηση από την αρχική απομόνωση, χωρίς προεπιλογή.

2. 0,1 ml του αραιωμένου ιού ενίεται ενδοφλεβίως σε καθένα από δέκα κοτόπουλα ηλικίας έξι εβδομάδων (πρέπει να χρησιμοποιηθούν πτηνά απαλλαγμένα από ειδικά παθογόνα).

3. Τα πτηνά εξετάζονται σε διαστήματα 24 ωρών επί δέκα ημέρες.

4. Σε κάθε παρατήρηση κάθε πτηνό βαθμολογείται: 0 = φυσιολογικό- 1 = άρρωστο- 2 = σοβαρά άρρωστο ή 3 = νεκρό.

5. Καταγράφονται τα αποτελέσματα και υπολογίζεται ο δείκτης όπως φαίνεται στο παρακάτω παράδειγμα:

Κλινικές ενδείξεις

Ημέρα μετά τον ενοφθαλισμό

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

Συνολική

βαθμολογία

Φυσιολογικό

10

2

0

0

0

0

0

0

0

0

12 x 0

= 0

Άρρωστο

0

4

2

0

0

0

0

0

0

0

6 x 1

= 6

Σοβαρά άρρωστο (*)

0

2

2

2

0

0

0

0

0

0

6 x 2

= 12

Νεκρό

0

2

6

8

10

10

10

10

10

10

76 x 3

= 228

Σύνολο

= 246

Δείκτης = μέση βαθμολογία ανά πτηνό και ανά παρατήρηση =

246

100

= 2,46

(*) Αυτό αποτελεί υποκειμενική κλινική κρίση, αλλά κανονικά αυτή η περίπτωση θα πρέπει να περιλαμβάνει πτηνά που εμφανίζουν περισσότερα από ένα από τα κατωτέρω συμπτώματα: αναπνευστικές δυσκολίες, κατάπτωση, διάρροια, εμφάνιση κυάνωσης στις εκτεθειμένες περιοχές του δέρματος ή στις σαρκώδεις αποφύσεις, οίδημα στην όψη ή το κεφάλι, νευρικά συμπτώματα.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 Αξιολόγηση της ικανότητας σχηματισμού πλάκας 1. Συνήθως είναι προτιμότερο να χρησιμοποιείται μία σειρά αραιώσεων ιού ώστε να είναι βέβαιο ότι υπάρχει ο βέλτιστος αριθμός πλακών στην πλάκα δοκιμασίας. Δεκαπλάσιες αραιώσεις μέχρι 10-7 σε PBS πρέπει να είναι επαρκείς.

2. Συρρέουσες μονοστοιβάδες κυττάρων εμβρύου κοτόπουλου ή κατάλληλης κυτταρικής σειράς (π.χ. νεφρός βοδιού Madin Darby) παρασκευάζονται σε τρυβλία Petri 5 cm.

3. 0,2 ml κάθε αραίωσης ιού προστίθεται σε καθένα από τα δύο τρυβλία Petri και ο ιός αφήνεται να προσροφηθεί επί 30 λεπτά.

4. Μετά από πλύση τρεις φορές με PBS, τα μολυσμένα κύτταρα επικαλύπτονται με το αντίστοιχο μέσο που περιέχει 1 % w/v άγαρ και ενδεχομένως 0,01 mg/ml θρυψίνη. Έχει σημασία να μην προστεθεί ορός στο μέσο επικάλυψης.

5. Μετά από επώαση επί 72 ώρες στους 37 oC η πλάκα πρέπει να έχει επαρκές μέγεθος. Παρατηρούνται καλύτερα να αφαιρεθεί το επίστρωμα άγαρ και χρωματισθεί η μονοστοιβάδα των κυττάρων με κρυσταλλικό ιώδες (0,5 % w/v) σε 25 % v/v αιθανόλη.

6. Όλοι οι ιοί πρέπει να δίνουν διαυγείς πλάκες όταν επωάζονται σε μέσο που περιέχει θρυψίνη. Όταν δεν υπάρχει θρυψίνη στην επικάλυψη μόνο οι ιοί που είναι μολυσματικοί για τα κοτόπουλα σχηματίζουν πλάκες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 Διπλή ανοσολογική διάχυση Η προτιμώμενη μέθοδος για την επιβεβαίωση της παρουσίας ιού της γρίππης Α είναι να καταδειχθεί η ύπαρξη νουκλεοκαψιδίων ή περικλειόμενου υλικού αντιγόνων τα οποία εμφανίζονται σε όλους τους ιούς γρίππης Α. Αυτό συμβαίνει γενικά κατά τη διεξαγωγή δοκιμασιών διπλής ανοσολογικής διάχυσης που χρησιμοποιούν είτε παρασκευάσματα συμπυκνωμένου ιού είτε εκχυλίσματα μολυσμένων χοριοαλλαντοϊκών μεμβρανών.

Κατάλληλα παρασκευάσματα συμπυκνωμένου ιού μπορούν να προέλθουν από απλή φυγοκέντρηση μεγάλης ταχύτητος μολυσμένου αλλαντοϊκού υγρού και ρήξη του ιού για την αποδέσμευση του εσωτερικού νουκλεοκαψιδίου και των αντιγόνων, περικλείοντος υλικού με επεξεργασία με τη βοήθεια απορρυπαντικού με λαυρυλοσαρκοσινικό νάτριο. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί επίσης κατακρημνισμός με οξύ, με την προσθήκη 1N HCl στο μολυσμένο αλλαντοϊκό υγρό για να προέλθει ένα τελικό pH 3,5 έως 4,0 και ακολούθως με ψύξη τουλάχιστον επί μία ώρα σε 0 oC και χαμηλής ταχύτητας φυγοκέντρηση σε 1 000 g επί δέκα λεπτά.

Η υπερκείμενη στοιβάδα μπορεί να απομακρυνθεί και το ίζημα που περιέχει ιό να εναιωρηθεί σε ελάχιστο όγκο ρυθμιστικού διαλύμματος σαρκοσυλογλυκίνης (1 % λαυρυλοσαρκοσινικού νατρίου σταθεροποιείται σε pH 9,0 με 0,5 Μ γλυκίνης). Αυτά τα παρασκευάσματα περιλαμβάνουν και νουκλεοκαψίδια και αντιγόνα του περικλείοντος υλικού.

Ο Beard (1970) περιέγραψε τη λήψη αντιγόνου πλούσιου σε νουκλεοκαψίδια από χοριοαλλαντοϊκές μεμβράνες που προέρχονταν από μολυσμένα αυγά. Η μέθοδος αυτή περιλαμβάνει: αφαίρεση των χοριοαλλαντοϊκών μεμβράνων από μολυσμένα αυγά θετικής αιμοσυγκολλητίνης, άλεση ή ομογενοποίηση των μεμβράνων, κατάψυξη και απόψυξη τρεις φορές και κατόπιν φυγοκέντρηση σε 1 000 g επί δέκα λεπτά. Το ίζημα απομακρύνεται και η υπερκείμενη στοιβάδα υποβάλλεται σε επεξεργασία με τη βοήθεια 0,1 % φορμόλης προκειμένου να χρησιμοποιηθεί ως αντιγόνο.

Και τα δύο αυτά αντιγόνα μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε δοκιμασίες διπλής ανοσολογικής διάχυσης με τη χρήση 1 % πηκτών αγαρόσης ή άγαρ που περιέχουν 8 % χλωριούχο νάτριο που προστίθεται σε 0,1 Μ φωσφορικού ρυθμιστικού διαλύμματος pH 7,2. Η παρουσία ιού γρίππης Α επιβεβαιώνεται με γραμμές καθίζησης που σχηματίζονται από τα δύο αντιγόνα (εκείνο που χρησιμοποιείται στη δοκιμή και εκείνο που είναι γνωστό ότι αντιδρά θετικά σε επίσης θετικό αντιορό), τα οποία συνενώνονται και δίνουν μια γραμμή ταυτοποίησης.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΓΡΙΠΠΗ ΤΩΝ ΟΡΝΙΘΩΝ

Βέλγιο

Institut National de Recherches Veterinaires,

Groeselenberg 99, B 1180 Bruxelles

Δανία

National Veterinary Laboratory, Poultry Disease Division,

Hangovej 2, DK 8200 Aarhus N

Γερμανία

Institut fuer Kleintierzucht der Bundesforschungsanstalt fuer Landwirtschaft,

Braunschweig-Voelkenrode, Postfach 280, D 3100 Celle

Γαλλία

Centre National d'Etudes Veterinaires et Alimentaires - Laboratoire Central de Recherches Avicoles et Porcines,

BP 53, F 22440 Ploufragan

Ελλάς

Ινστιτούτο Λοιμωδών και Παρασιτικών Νοσημάτων,

26ης Οκτωβρίου 66, 546 27 Θεσσαλονίκη

Ιρλανδία

Veterinary Research Laboratory,

Abbotstown, Castleknock, Dublin 15

Ιταλία

Istituto Patologie Aviaire, Facolta di Medicina Veterinaria, Universita di Napoli,

via Aniezzo, Falcone 394, I 80127 Napoli F Delpino 1

Λουξεμβούργο

Institut National de Recherches Veterinaires,

Groeselenberg 99, 1180 Bruxelles

Κάτω Χώρες

Centraal Diergeneeskundig Instituut, Vestiging Virologie,

Houtribweg 39, NL 8221 RA Lelystad

Πορτογαλία

Laboratorio Nacional de Investigacao Veterinaria (LNIV),

Estrada de Benfica 701, 1500 Lisboa

Ισπανία

Centro Nacional de Referencia para la Peste Aviar es el Laboratorio Nacional de Sanidad y Produccion Animal de Barcelona,

Zona Franca Circunvalacion-Tramo 6, Esquina Calle 3. Barcelona

Ηνωμένο Βασίλειο

Central Veterinary Laboratory,

New Haw, Weybridge, GB-Surrey KT15 3NB

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΡΙΠΠΗ ΤΩΝ ΟΡΝΙΘΩΝ Όνομα του εργαστηρίου

Central Veterinary Laboratory

New Haw

Weybridge

Surrey KT15 3NB

Ηνωμένο Βασίλειο

Το κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς για τη γρίππη των ορνίθων έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:

1. να συντονίζει, σε συνεννόηση με την Επιτροπή, τις μεθόδους διάγνωσης της γρίππης των ορνίθων στα κράτη μέλη, ιδίως:

α) προσδιορίζοντας, διατηρώντας και προμηθεύοντας στελέχη του ιού της γρίππης των ορνίθων, για τις ορολογικές δοκιμές και την παρασκευή του αντιορού-

β) προμηθεύοντας στα εθνικά εργαστήρια αναφοράς ορούς και άλλα αντιδραστήρια αναφοράς, για την τυποποίηση των δοκιμών και των αντιδραστηρίων που χρησιμοποιούνται σε κάθε κράτος μέλος-

γ) καταρτίζοντας και διατηρώντας συλλογή στελεχών και απομονωμάτων του ιού της γρίππης των ορνίθων-

δ) διοργανώνοντας κατά περιόδους κοινοτικές συγκριτικές δοκιμές των διαγνωστικών μεθόδων-

ε) συλλέγοντας και συμπαραβάλλοντας τα δεδομένα και τις πληροφορίες σχετικά με τις διαγνωστικές μεθόδους που χρησιμοποιούνται και τα αποτελέσματα των δοκιμών που πραγματοποιούνται στην Κοινότητα-

στ) χαρακτηρίζοντας τα απομονώματα του ιού της γρίππης των ορνίθων με τις πιο προηγμένες μεθόδους, προκειμένου να κατανοηθεί καλύτερα η επιζωοτιολογία της ασθένειας αυτής-

ζ) παρακολουθώντας την εξέλιξη της κατάστασης ανα τον κόσμο όσον αφορά την επιτήρηση, την επιζωοτιολογία και την πρόληψη της γρίππης των ορνίθων-

η) διατηρώντας εμπειρογνωμοσύνη σχετικά με τον ιό της γρίππης των ορνίθων και τους άλλους παρεμφερείς ιούς ώστε να γίνεται γρήγορα η διαφορική διάγνωση-

θ) αποκτώντας βαθειά γνώση της παρασκευής και χρησιμοποίησης των ανοσολογικών κτηνιατρικών προϊόντων που χρησιμοποιούνται για την καταπολέμηση και τη ριζική εξάλειψη της γρίππης των ορνίθων-

2. να βοηθεί ενεργά στον εντοπισμό των εστιών γρίππης ορνίθων στα κράτη μέλη, μελετώντας τα απομονώματα ιών που του αποστέλλονται προς επιβεβαίωση διαγνώσεων, χαρακτηρισμό και επιζωοτιολογικές μελέτες. Ειδικότερα, το εργαστήριο θα πρέπει να είναι σε θέση ν' αναλύει την αλληλουχία των νουκλεοτιδίων, ώστε να επιτρέπει τον προσδιορισμό της συναγόμενης σειράς των αμινοξέων, ώστε να επιτρέπει τον προσδιορισμό της συναγόμενης σειράς των αμινοξέων στο σημείο διακοπής του μορίου αιμοσυγκολλητίνης των γριππικών ιών υποτύπου Η5 ή Η7-

3. να διευκολύνει την κατάρτιση ή την επιμόρφωση εμπειρογνωμόνων εργαστηριακής διαγνωστικής, προκειμένου να εναρμονιστούν οι διαγνωστικές τεχνικές σ' όλη την Κοινότητα.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VΙ

ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΗ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ Τα σχέδια επεμβάσεων πρέπει να προβλέπουν τουλάχιστον:

1. δημιουργία μονάδας έκτακτης ανάγκης σε εθνικό επίπεδο η οποία θα συντονίζει όλα τα επείγοντα μέτρα στο κράτος μέλος-

2. κατάρτιση του καταλόγου των τοπικών κέντρων επείγουσας ανάγκης τα οποία διαθέτουν τον κατάλληλο εξοπλισμό για το συντονισμό των μέτρων ελέγχου σε τοπικό επίπεδο-

3. λεπτομερής πληροφόρηση σχετικά με το προσωπικό που ασχολείται με την εφαρμογή μέτρων επείγοντος χαρακτήρα, την ειδίκευση και τα καθήκοντά του-

4. τη δυνατότητα όλων των τοπικών κέντρων επείγουσας ανάγκης να έρχονται σε επαφή με τα πρόσωπα ή τους οργανισμούς που έχουν άμεση ή έμμεση σχέση με τη μόλυνση-

5. την ύπαρξη του εξοπλισμού και του υλικού που απαιτούνται για τη σωστή εφαρμογή των μέτρων με επείγοντα χαρακτήρα-

6. λεπτομερείς οδηγίες σχετικά με τη δράση που πρέπει να αναληφθεί σε περίπτωση υπόνοιας ή διαπίστωσης περιπτώσεων μόλυνσης ή μετάδοσης συμπεριλαμβανομένων και των μέσων καταστροφής των πτωμάτων-

7. εκπόνηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων για τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη των γνώσεων των σχετικών με τις επί τόπου και τις διοικητικές διαδικασίες-

8. για τα διαγνωστικά εργαστήρια, υπηρεσία εξέτασης post mortem, το αναγκαίο δυναμικό για τις ορολογικές, ιστολογικές κ.λπ. εξετάσεις, και εκσυγχρονισμός των τεχνικών ταχείας διάγνωσης (για το σκοπό αυτό θα πρέπει να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα για την ταχεία μεταφορά δειγμάτων)-

9. διευκρινίσεις σχετικά με την ποσότητα εμβολίου κατά της γρίππης των ορνίθων που θεωρείται αναγκαία στην περίπτωση που πρέπει να επαναφερθεί σε ισχύ ο εμβολιασμός έκτακτης ανάγκης-

10. κανονιστικές διατάξεις για την εφαρμογή των σχεδίων επέμβασης.