Απόφαση της Επιτροπής

της 3ης Ιουνίου 2003

σχετικά με δάνεια για την αγορά αλιευτικών ποσοστώσεων στις Νήσους Shetland (Ηνωμένο Βασίλειο)

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2003) 1687]

(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2003/612/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το πρώτο εδάφιο του άρθρου 88 παράγραφος 2,

τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Mαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της συνθήκης ΕΚ(1), και ιδίως το άρθρο 14,

Έχοντας καλέσει τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τα σχόλιά τους, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Το Φεβρουάριο του 1999 η Επιτροπή πληροφορήθηκε από ένα μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με ένα σύστημα, το οποίο αφορά την αγορά αλιευτικών ποσοστώσεων στις οποίες εμπλέκονται οι αρχές των Νήσων Shetland, το οποίο στο εξής καλείται "σύστημα", βάσει του οποίου οι αποκτηθείσες ποσοστώσεις εκμισθώθηκαν σε αλιείς. Με επιστολή της 25ης Μαρτίου 1999, η Επιτροπή ζήτησε από τις αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου, οι οποίες στο εξής καλούνται "βρετανικές αρχές", να παράσχουν πληροφορίες σχετικά με το σύστημα. Ύστερα από υπομνηστική επιστολή, οι βρετανικές αρχές έδωσαν απάντηση με επιστολή της 9ης Αυγούστου 1999.

(2) Η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες με επιστολές της 1ης Σεπτεμβρίου 1999, της 12ης Απριλίου 2000 και της 22ας Ιουνίου 2000. Οι βρετανικές αρχές διαβίβασαν πληροφορίες με επιστολές της 6ης Μαρτίου 2000, της 16ης Μαου 2000, της 17ης Οκτωβρίου 2000 και της 8ης Δεκεμβρίου 2000.

(3) Η Επιτροπή πληροφόρησε το Ηνωμένο Βασίλειο με επιστολή της 28ης Νοεμβρίου 2001 σχετικά με την απόφαση να κινήσει σχετικά με το σύστημα την επίσημη διαδικασία έρευνας που προβλέπεται στο άρθρο 88 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ. Ύστερα από αμοιβαία συμφωνία για την παράταση της προθεσμίας για την αποστολή απάντησης, η οποία επιβεβαιώθηκε στις βρετανικές αρχές με επιστολή της Επιτροπής της 20ής Δεκεμβρίου 2001, το Ηνωμένο Βασίλειο διαβίβασε τα σχόλιά του σχετικά με την υπόθεση με επιστολές της 6ης Φεβρουαρίου και της 8ης Μαρτίου 2002.

(4) Η απόφαση της Επιτροπής για την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στις 12 Φεβρουαρίου 2002(2). Η Επιτροπή κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να εκφράσουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με την υπόθεση. Λήφθηκαν σχόλια από την Scottish Fishermen's Organisation Ltd (επιστολές 27ης Φεβρουαρίου και της 18ης Μαρτίου 2002), την κα Sheryll Murray του Torpoint, Cornwall, (επιστολή της 7ης Μαρτίου 2002), από την Aberdeen Fish Producers' Organisation Ltd (επιστολή της 11ης Μαρτίου 2002) και του Shetland Development Trust (επιστολή της 12ης Μαρτίου 2002). Σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, όλα τα σχόλια που λήφθηκαν, διαβιβάστηκαν στις βρετανικές αρχές προκειμένου να τους δώσουν τη δυνατότητα να εκφράσουν στην Επιτροπή τα δικά τους σχόλια σχετικά με τις παρατηρήσεις αυτές. Οι βρετανικές αρχές απάντησαν με επιστολή της 3ης Μαΐου 2002, λέγοντας ουσιαστικά ότι τα θέματα που τέθηκαν, είχαν ήδη εξετασθεί στις προηγούμενες απαντήσεις τους.

(5) Με επιστολή της 7ης Αυγούστου 2002, η Επιτροπή ζήτησε τα έγγραφα, τα οποία αναφέρονται στην επιστολή της 12ης Μαρτίου 2002 του Shetland Development Trust. Tα εν λόγω έγγραφα λήφθηκαν στις 27 Αυγούστου 2002.

II. ΓΕΓΟΝΟΤΑ

(6) Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι εθνικές αλιευτικές ποσοστώσεις χορηγούνται σε τρεις ομάδες αλιέων: i) στον "κλάδο", ο οποίος αποτελείται από οργανώσεις παραγωγών στον τομέα της αλιείας (ΟΠ) για λογαριασμό των μελών τους που διαθέτουν σκάφη άνω των δέκα μέτρων, ii) στο "μη κλάδο", ο οποίος αποτελείται από αλιείς με σκάφη μήκους άνω των δέκα μέτρων, οι οποίοι ωστόσο δεν είναι μέλη οργάνωσης παραγωγής και iii) στο "στόλο κάτω των δέκα μέτρων".

(7) Ποσοστώσεις χορηγούνται κατ' έτος στις τρεις ομάδες με βάση τα προηγούμενα αλιεύματά τους (τα επίπεδα αλιευμάτων κάθε σκάφους σε μία ορισμένη περίοδο). Πριν από το 1999, τα προηγούμενα αλιεύματα στηρίζονται σε αλιεύματα που αλιεύθηκαν από αλιευτικά σκάφη κατά τη διάρκεια των τριών ετών που προηγούνται κάθε έτους ποσόστωσης. Ωστόσο, από την 1η Ιανουαρίου 1999, τα προηγούμενα αλιεύματα στηρίχθηκαν στην περίοδο από το 1994 έως το 1996. Tο σύστημα αυτό είναι γνωστό ως "κατανομή καθορισμένων ποσοστώσεων" (ΚΚΠ). Μία μονάδα ΚΚΠ αντιπροσωπεύει μία μονάδα προηγούμενων αλιευμάτων 100 kg σε σχέση με την οποία χορηγούνται ετήσιες ποσοστώσεις.

(8) Τα προηγούμενα αλιεύματα, ή μονάδες ΚΚΠ, μπορούν να πωληθούν από ένα σκάφος σε άλλο υπό ορισμένους όρους. Η κατάσταση αυτή συναντάται ιδιαίτερα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Eκτός από τις Κάτω Χώρες, όπου εφαρμόζεται ένα σύστημα ατομικών μεταβιβάσιμων ποσοστώσεων, οι αλιευτικές ποσοστώσεις, ή τα προηγούμενα αλιεύματα που δίνουν πρόσβαση στις ποσοστώσεις αυτές, δεν είναι συνήθως μεταβιβάσιμες. Βάσει του συστήματος αυτού, αναπτύχθηκε μια συγκεκριμένη αγορά για προηγούμενα αλιεύματα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Οι αγοραστές μπορεί να είναι αλιείς ή ΟΠ.

(9) Δεδομένου ότι τα προηγούμενα αλιεύματα στηρίζονται σε αλιεύματα που αλιεύθηκαν από αλιευτικά σκάφη από το 1994 έως το 1996 και δεν υπολογίζονται τώρα πλέον εκ νέου από το ένα έτος στο άλλο, οι αλιείς δεν είναι υποχρεωμένοι να αλιεύουν όλες τις ποσοστώσεις που δικαιούνται βάσει των προηγούμενων αλιευμάτων τους και μπορούν με τον τρόπο αυτό να διατηρήσουν τα προηγούμενα αλιεύματά τους συνολικά για τα επόμενα έτη. Μπορούν να τα εκμισθώσουν πλήρως ή εν μέρει σε άλλους αλιείς ή ΟΠ. Κατά τον ίδιο τρόπο, οι αλιείς και οι ΟΠ, οι οποίες έχουν αγοράσει τέτοια προηγούμενα αλιεύματα, επιτρέπεται να τα εκμισθώσουν.

(10) Οι αρχές των Νήσων Shetland αποφάσισαν το 1998 να καθιερώσουν το σύστημα. Σύμφωνα με τις βρετανικές αρχές, το εν λόγω σύστημα αγοράς ποσοστώσεων καθιερώθηκε προκειμένου να εξασφαλιστούν ποσοστώσεις προς όφελος αλιευτικών σκαφών στην περιοχή των Νήσων Shetland που εξαρτώνται από την αλιεία, δεδομένου ότι, λόγω του αυξανόμενου κόστους, ο στόλος των Νήσων Shetland αντιμετώπιζε μεγάλες δυσκολίες να εξεύρει πόρους εμπορικής χρηματοδότησης για την αγορά ποσοστώσεων και, επίσης, λόγω του ότι οι ποσοστώσεις ήταν άυλα περιουσιακά στοιχεία τα οποία δεν μπορούσαν πάντοτε να χρησιμοποιηθούν ως εγγύηση.

(11) Οι οργανισμοί που εμπλέκονται στο σύστημα είναι:

- η τοπική αυτοδιοίκηση των Νήσων Shetland (SIC),

- το Shetland Development Trust (SDT), το οποίο είναι "τραστ" το οποίο διαθέτει διακριτική ευχέρεια διαχείρισης. Το SDT ιδρύθηκε για την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης των Νήσων Shetland και λειτουργεί με χρηματοδότηση της SIC. Οι διαχειριστές της SDT είναι μέλη του διοικητικού συμβουλίου της SIC το οποίο συμπληρώνεται με δύο ανεξάρτητους διαχειριστές. Η κύρια πηγή χρηματοδότησης είναι το αποθεματικό ταμείο, το οποίο έχει ιδρυθεί και λειτουργεί υπό την εποπτεία της SIC· το αποθεματικό ταμείο χρηματοδοτείται από επιπλέον έσοδα της λιμενικής επιχείρησης της τοπικής αυτοδιοίκησης,

- η Shetland Leasing and Property Ltd (SLAP), η οποία είναι κερδοσκοπική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης. Τα μερίδια της εταιρείας ανήκουν καθ' ολοκληρία στη Shetland Islands Council Charitable Trust (SICCT), οι διαχειριστές της οποίας είναι επίσης μέλη του διοικητικού συμβουλίου της SIC, το οποίο συμπληρώνεται από δύο άλλα άτομα. Tα κεφάλαια του εν λόγω "τραστ" προέρχονται από εταιρείες πετρελαίου,

- η Shetland Fish Producers' Organisation Ltd (SFPO), η οποία είναι οργάνωση παραγωγών όπως ορίζεται στην κοινοτική νομοθεσία(3).

(12) Το σύστημα αγοράς ποσοστώσεων λειτουργεί κατά τον ακόλουθο τρόπο. Προκειμένου να βοηθήσει τη SLAP στην αγορά προηγούμενων αλιευμάτων, η SDT χορήγησε το 1998 δάνειο 2 εκατομμυρίων λιρών στερλινών (GBP) στη SLAP με επιτόκιο ίσο προς τα έσοδα που απαιτούντο εκ μέρους της SLAP από τη SFPO για την εκμίσθωση ποσοστώσεων σε αλιείς (9 % κατά μέσο όρο). Οι αγορές πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια των ετών 1998 και 1999. Tα προηγούμενα αλιεύματα που απαιτούντο, κόστισαν συνολικά 2 εκατομμύρια GBP.

(13) Στις 11 Σεπτεμβρίου 1998, συνάφθηκε συμφωνία μεταξύ της SLAP και της SFPO. Βάσει της συμφωνίας αυτής, η SFPO ενεργεί για λογαριασμό της SLAP, τόσο για την απόκτηση όσο και για την εκμίσθωση προηγούμενων αλιευμάτων. Η συμφωνία αυτή προβλέπει τα ακόλουθα:

- η "SFPO κοινοποιεί στη SLAP από καιρού εις καιρό τα προηγούμενα αλιεύματα ή ποσοστώσεις τις οποίες η SFPO θεωρεί ότι θα ήταν κατάλληλες για απόκτηση από τη SFPO για λογαριασμό της SLAP ..." (σημείο 2.1),

- "κατόπιν πληρωμής της τιμής αγοράς ... και της απόκτησης για λογαριασμό της SLAP των σχετικών προηγούμενων αλιευμάτων, η κυριότητα όλων των εν λόγω προηγούμενων αλιευμάτων ... περιέρχεται στη SLAP και η SFPO μεταβιβάζει στη SLAP το σύνολο των δικαιωμάτων της όσον αφορά τα προηγούμενα αλιεύματα κατά τρόπο ώστε τα εν λόγω αλιεύματα να περιέρχονται πλήρως στη SLAP και, στο βαθμό που τα προηγούμενα αλιεύματα δεν περιέλθουν στην πραγματικότητα στη SLAP όπως προβλέπεται ανωτέρω, η SFPO θα διαχειρίζεται το περιουσιακό στοιχείο ως καταπίστευμα προς όφελος της SLAP" (σημείο 2.4),

- "η SFPO ... δικαιούται διαχειριστικής αμοιβής για όλα τα έσοδα εκμίσθωσης που εισπράχθηκαν από αυτήν" (σημείο 5),

- "η SFPO εκμισθώνει μόνο τα προηγούμενα αλιεύματα, ή μέρος αυτών, σύμφωνα με σύμβαση μίσθωσης, οι όροι της οποίας έχουν προηγουμένως εγκριθεί από τη SLAP και δεν θα συνάπτεται καμία εκμίσθωση προηγούμενων αλιευμάτων με ένα μέλος το οποίος δεν μέλος της SFPO ή δεν είναι ΟΠ" (σημείο 3.9),

- "προκειμένου να καθορίζει σε ποιον θα εκμισθώνονται προηγούμενα αλιεύματα, η SFPO θα τηρεί την κάτωθι σειρά προτεραιότητας κατά τη σύναψη συμβάσεων μίσθωσης: i): θα δίδεται προτεραιότητα σε πρόσωπα, συνεταιρισμούς ή εταιρείες που έχουν πρόσφατα ιδρυθεί και ασκούν δραστηριότητες στον κλάδο της αλιείας των Νήσων Shetland ή σε πρόσωπα ή συνεταιρισμούς που ασκούν ήδη δραστηριότητες στον κλάδο αλιείας των Νήσων Shetland, ii): θα δίδεται προτεραιότητα σε πρόσωπα, συνεταιρισμούς ή εταιρείες οι οποίες έχουν στην κυριότητά τους και διαχειρίζονται αλιευτικά σκάφη που είναι νηολογημένα σε λιμένα των Νήσων Shetland, iii): πρόσωπα, συνεταιρισμούς ή εταιρείες που έχουν ήδη εγκατασταθεί και ασκούν δραστηριότητες στον κλάδο αλιείας των Νήσων Shetland, θα έχουν προτεραιότητα έναντι των ΟΠ" (σημείο 3.10),

- "η SFPO θα ασκεί προσπάθειες προκειμένου να επιτύχει μέσω του μισθώματος ελάχιστα καθαρά έσοδα (δηλαδή ύστερα από αφαίρεση της διαχειριστικής αμοιβής) ύψους 9 % ετησίως επί των πληρωμών που πραγματοποιούνται από τη SLAP" (σημείο 3.14).

(14) Κατά τον τρόπο αυτό, βάσει του συστήματος, η SFPO, η οποία διαχειρίζεται τα προηγούμενα αλιεύματα, εξουσιοδοτήθηκε να επιβάλει επιπλέον επιβάρυνση 1 % προκειμένου να αντιμετωπίσει τα έξοδα λειτουργίας της. Το μέσο ελάχιστο μίσθωμα έπρεπε να ανέρχεται σε 10 % έτσι ώστε να μπορούν να επιτυγχάνονται έσοδα 9 %. Εντούτοις, στην επιστολή τους της 17ης Οκτωβρίου 2000, οι βρετανικές αρχές πληροφόρησαν την Επιτροπή ότι, με απόφαση που λήφθηκε σε συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της SFPO στις 30 Ιανουαρίου 1999, το κόστος αυτό μισθώματος έπρεπε να αντικατασταθεί για τα μέλη της SFPO με πρόσθετη εισφορά στην κανονική εισφορά των μελών. Η κανονική αυτή εισφορά των μελών ανέρχεται σε 1 % των ακαθάριστων εσόδων του σκάφους· η πρόσθετη εισφορά ανερχόταν σε 4 % κατά την έναρξη εφαρμογής του συστήματος και αυξήθηκε έως 5 % από τον Οκτώβριο του 1999. Η πρόσθετη αυτή εισφορά εξαρτάται από την ποσότητα των ποσοστώσεων που εκμισθώθηκαν από ένα σκάφος από τις ποσοστώσεις που κατανεμήθηκαν σε σχέση με τα προηγούμενα αλιεύματα που αποκτήθηκαν βάσει του συστήματος. Συντελεστής ύψους 5 % εφαρμόζεται για σκάφη με μηδενικά προηγούμενα αλιεύματα και ένας προοδευτικά μειούμενος συντελεστής εφαρμόζεται για σκάφη τα οποία δεν έχουν πλήρη προηγούμενα αλιεύματα. Τα μη πλήρη αυτά προηγούμενα αλιεύματα μετρώνται σε σχέση με κανονικά κριτήρια συμμετοχής σε προηγούμενα αλιεύματα.

(15) Σύμφωνα με τις βρετανικές αρχές, για τα προηγούμενα αλιεύματα που αποκτήθηκαν βάσει του συστήματος (2 εκατομμύρια GBP), τα ελάχιστα έσοδα 9 % της SLAP επιτεύχθηκαν από την εκμίσθωση ποσοστώσεων σε σκάφη εκτός εκείνων που συμμετείχαν στην SFPO. Το 1999, το 77 % των ελάχιστων εσόδων αποκτήθηκε κατά τον τρόπο αυτό.

Λόγοι διενέργειας της επίσημης διαδικασίας έρευνας

(16) Η Επιτροπή θεώρησε ότι το δάνειο που χορηγήθηκε από την SDT στη SLAP για την αγορά προηγούμενων αλιευμάτων πραγματοποιήθηκε με προτιμησιακούς όρους, ιδίως λόγω του γεγονότος ότι οι πλοιοκτήτες δεν μπορούσαν να δανειστούν χρήματα με τους ισχύοντες όρους, λόγω του ότι τα προηγούμενα αλιεύματα δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως εγγύηση. Επιπροσθέτως, η λειτουργία του συστήματος είχε ως επίπτωση τη μείωση του κόστους εκμίσθωσης των ποσοστώσεων που κατανέμονταν σε σχέση με τα προηγούμενα αλιεύματα, σε σύγκριση με το κανονικό κόστος εκμίσθωσης υπό κανονικούς όρους αγοράς. Μέσω του συστήματος πρόσθετων εισφορών, οι όροι που προσεφέροντο σε σκάφη που συμμετείχαν στην SFPO ήταν προτιμησιακοί σε σύγκριση με τους όρους που προσφέρονταν σε σκάφη που δεν συμμετείχαν στην SFPO. Για τους λόγους αυτούς, η Επιτροπή θεώρησε ότι το σύστημα είχε ως αποτέλεσμα να ευνοήσει οικονομικά τις αλιευτικές επιχειρήσεις που επωφελήθηκαν από αυτό.

(17) Δεδομένου ότι το σύστημα καθιερώθηκε το 1998, αξιολογήθηκε υπό το φως των κατευθυντήριων γραμμών του 1997 για την εξέταση κρατικών ενισχύσεων στον τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας(4). Η Επιτροπή θεώρησε ότι οι ποσοστώσεις και τα προηγούμενα αλιεύματα είναι εκ φύσεως μη διαρκή αγαθά. Παρά το γεγονός ότι μπορούν να αγορασθούν, στη θεωρία δεν έχουν καμία πλέον αξία στο τέλος του ημερολογιακού έτους. Η ενίσχυση για την αγορά τους, ως εκ τούτου, φαίνεται ότι είναι ενίσχυση που έχει σχέση με λειτουργικές δαπάνες για τη λειτουργία των σκαφών τα οποία επωφελούνται από αυτές. Δεδομένου ότι οι λειτουργικές δαπάνες στον τομέα της αλιείας επιτρέπονται μόνο σε ιδιαίτερες περιστάσεις που δεν υφίστανται στην περίπτωση αυτή, η ενίσχυση αυτή δεν φαίνεται να συμβιβάζεται με την κοινή αγορά. Επιπροσθέτως, η Επιτροπή θεώρησε ότι το σύστημα δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί ως σύστημα που τέθηκε σε εφαρμογή από τα μέλη του κλάδου, πράγμα που επιτρέπεται βάσει του σημείου 2.7 των κατευθυντήριων γραμμών, λόγω του ότι η επίπτωσή του να εξασφαλίζει προηγούμενα αλιεύματα παρά να αφήνει τις δυνάμεις της αγοράς να λειτουργήσουν, είναι προστατευτική και δεν συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της κοινής αλιευτικής πολιτικής.

III. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ ΜΕΡΩΝ

The Scottish Fishermen's Organisation Ltd (SFO)

(18) Η Scottish Fishermen's Organisation Ltd (SFO) καλωσορίζει την απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία επίσημης έρευνας και είναι της γνώμης ότι το σύστημα προκαλεί από τη φύση του διακρίσεις και αντιβαίνει προς τους κανόνες που διέπουν τις κρατικές ενισχύσεις. Θεωρεί ότι το σύστημα χρηματοδοτήθηκε από τις τοπικές αρχές παρά από τις οργανώσεις παραγωγών, λόγω του γεγονότος ότι δεν θα μπορούσε να χορηγηθεί εμπορική χρηματοδότηση από τις τράπεζες για τη χρηματοδότηση των εν λόγω αγορών, όχι μόνο λόγω του γεγονότος ότι τα προηγούμενα αλιεύματα είναι άυλα περιουσιακά στοιχεία, αλλά επίσης λόγω του ότι η περιουσιακή βάση της τοπικής ένωσης αλιέων δεν θα μπορούσε να δικαιολογήσει το δανεισμό εκ μέρους της 2 εκατομμυρίων GBP. Η SFO απευθύνθηκε σε εμπορικά χρηματοδοτικά ιδρύματα προκειμένου να δανειστεί κεφάλαια για την αγορά ποσοστώσεων, αλλά θα έπρεπε να υποθηκεύσει τα περιουσιακά της στοιχεία ή να βρει τα χρήματα στο κεφάλαιο λειτουργίας της. Ως εκ τούτου, είναι σαφές ότι οι τοπικές αρχές των Νήσων Shetland ευνόησαν τους τοπικούς αλιείς από οικονομικής απόψεως.

(19) Η SFO αναφέρει επίσης ότι η παρέμβαση των αρχών των Νήσων Shetland προκάλεσε την αύξηση του κόστους των ποσοστώσεων και την ανάπτυξη της αγοράς ποσοστώσεων. Επιπροσθέτως, πιστεύει ότι το ελάχιστο καθαρό ποσοστό εσόδων 9 % ετησίως δεν είναι δεσμευτικό από νομικής απόψεως. Πολλοί στον κλάδο πιστεύουν ότι το δάνειο των 2 εκατομμυρίων GBP ήταν δάνειο χωρίς επιτόκιο και ενδεχομένως θα διαγραφεί.

(20) Η SFO υποστηρίζει ότι το σύστημα έχει σχεδιαστεί από τη βάση του προκειμένου να ωφελήσει τους αλιείς των Νήσων Shetland. Πραγματοποιήθηκαν έρευνες προκειμένου να διαπιστωθεί εάν οι αλιείς της ηπειρωτικής χώρας μπορούσαν να συμμετέχουν στην οργάνωση παραγωγών των Νήσων Shetland και, μέχρι σήμερα, δεν έχει γίνει δεκτό κανένα σκάφος εκτός των Νήσων Shetland· για την SFO, αυτό αποτελεί σαφή ένδειξη ότι το δάνειο συνάφθηκε προς όφελος μόνο των αλιέων των Νήσων Shetland. Επιπροσθέτως, στην περίπτωση εκμίσθωσης ποσοστώσεων σε αλιείς εκτός των Νήσων Shetland, οι εκμισθώσεις αυτές πραγματοποιούντο στις επικρατούσες τιμές αγοράς, οι οποίες ήταν ασφαλώς υψηλότερες απ' ό,τι οι τιμές που απαιτούντο προκειμένου να επιτευχθούν έσοδα 10 %. Στην πραγματικότητα, οι αλιείς εκτός των Νήσων Shetland επιδοτούν τους αλιείς των Νήσων Shetland καταβάλλοντας υψηλότερες τιμές και βοηθώντας την οργάνωση αλιείας των Νήσων Shetland να επιτύχει ποσοστό εσόδων 10 %, χάνοντας ωστόσο μέρος της ανταγωνιστικότητάς τους. Επί παραδείγματι, στην περίπτωση του γάδου, είναι πιθανόν η SFPO να μπορούσε να αγοράζει ποσοστώσεις γάδου σε τιμές που κυμαίνονταν από 1000 έως 2000 GBP ανά τόνο, ενώ μία τιμή εκμίσθωσης όχι υψηλότερη από 200 GBP θα αρκούσε προκειμένου να επιτευχθεί το κριτήριο επίτευξης εσόδων 10 %. Συγκριτικά, το έτος 2001, η τιμή που καταβλήθηκε για την εκμίσθωση ποσοστώσεων γάδου δεν ήταν χαμηλότερη από 350 GBP ανά τόνο, ενώ η μέση τιμή στην περιοχή ανερχόταν σε 450 GBP ανά τόνο.

(21) Τα ανωτέρω αποτελούν σαφώς στρέβλωση του ανταγωνισμού. Λόγω του ότι τα έσοδα που απαιτούνται για τα ψάρια που εκμισθώνονται είναι σημαντικά χαμηλότερα απ' ό,τι οπουδήποτε αλλού στην ηπειρωτική Βρετανία, λόγω της απουσίας εμπορικών θεωρήσεων, το σύστημα αποτελεί σαφώς ενίσχυση για τη μείωση του λειτουργικού κόστους των σκαφών που συμμετέχουν σε αυτό· πράγματι, η SFO δηλώνει ότι το σύστημα οδήγησε σε σημαντική επέκταση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου των Νήσων Shetland.

The Aberdeen Fish Producers' Organisation Ltd (AFPO)

(22) Με την επιστολή της, η AFPO εξηγεί ότι θεώρησε σκόπιμο να ενημερώσει την Επιτροπή σχετικά με την εμπειρία που απέκτησε σε σχέση με την αγορά ποσοστώσεων. Η AFPO ανέφερε ότι, εξ όσων αντιλαμβάνεται από την κατάσταση, στην περίπτωση που οι αλιείς ενδιαφέρονται να πωλήσουν το δικαίωμα που αφορά τις ποσοστώσεις τους, έρχονται σε επαφή με την ΟΠ των Νήσων Shetland. Ένα από τα μέλη της πρόσφερε την AFPO τη δυνατότητα αγοράς του δικαιώματος ποσοστώσεών του στη Βόρειο Θάλασσα και στη Δυτική Ακτή για το 2001 με βάση πέντε ετήσιες πληρωμές χωρίς τόκο, αλλά η AFPO δεν διέθετε οικονομική δυνατότητα να αποδεχθεί την προσφορά αυτή, και εντός ολίγων ημερών, το εν λόγω δικαίωμα ποσοστώσεων πωλήθηκε στις Νήσους Shetland. Επιπροσθέτως, η AFPO αναφέρει ότι είχε συναντήσεις με την τοπική αυτοδιοίκηση και ζήτησε προτιμησιακά δάνεια προκειμένου να μπορέσει να αγοράσει δικαιώματα ποσοστώσεων και της δόθηκε η απάντηση ότι τέτοιου είδους βοήθεια ήταν αντίθετη προς τους κοινοτικούς κανόνες.

Κα Sherryl Murray, Torpoint, Cornwal

(23) Η κα Murray είναι μέλος της τοπικής αυτοδιοίκησης της Cornwall και αναφέρει ότι ένα παρόμοιο ζήτημα συζητήθηκε από την αρχή αυτή τον Ιανουάριο του 2001. Κατά τη γνώμη της, δεδομένου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να διαχειρίζεται όπως επιθυμεί τις ποσοστώσεις του, δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα να επιτραπεί στις τοπικές αρχές να χρησιμοποιήσουν χρηματοδοτήσεις προκειμένου να προστατεύσουν τοπικούς κλάδους αλιείας. Η κα Murray εκφράζει σχόλια για τον καθορισμό των αλιευτικών δυνατοτήτων που διατίθενται σε κάθε βρετανικό σκάφος, οι οποίες θα ήταν αντίθετες με την κοινή οργάνωση αγοράς προϊόντων αλιείας εάν το σύστημα ήταν αντίθετο με την κοινή αυτή οργάνωση.

The Shetland Development Trust (SDT)

(24) Με την επιστολή της, η SDT διαβίβασε πληροφορίες σχετικά με τους οργανισμούς που συμμετέχουν στο σύστημα, σχετικά με το καθεστώς τους, τους στόχους και τα καθήκοντά τους.

(25) Η SDT ιδρύθηκε το 1997 προκειμένου να χορηγεί χρηματοδοτήσεις επενδύοντας στην τοπική βιομηχανία με τη χρήση κεφαλαίων ενός ταμείου που ήταν γνωστό ως αποθεματικό ταμείο, το οποίο ιδρύθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Tο αποθεματικό ταμείο εισέπραττε πλεονάζοντα κεφάλαια μετά την επίτευξη κερδοφορίας από τη λιμενική επιχείρηση του Sullom Voe. Στόχος του "τραστ" ήταν να βοηθήσει τις τοπικές επιχειρήσεις των Νήσων Shetland. Σύμφωνα με το SDT, το trust αυτό μπορεί να θεωρηθεί, σύμφωνα με το σκοτικό δίκαιο, ως δημόσιο "τραστ", όχι υπό την έννοια ότι εκτελεί καθήκοντα δημόσιας αρχής, αλλά λόγω του ότι οι εν δυνάμει δικαιούχοι συνδέονται γεωγραφικά με τις Νήσους Shetland. Εντούτοις, η ιδιωτική πηγή της χρηματοδότησης και η υποχρέωση λογοδοσίας σε ιδιώτες δικαιούχους και τρίτα μέρη δείχνουν τον ανεξάρτητο και διακριτικό χαρακτήρα των δραστηριοτήτων του "τραστ". Έτσι, το εμπορικό δάνειο της SDT στη SLAP για την αγορά ποσοστώσεων αποτελεί ιδιωτική πράξη χωρίς συμμετοχή κρατικής ενίσχυσης. Η SDT αναφέρεται σε πρόσφατη απόφαση που εκδόθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Γεωργίας της Επιτροπής, η οποία θεώρησε ένα παρόμοιο ταμείο που είχε τεθεί σε λειτουργία από την τοπική αυτοδιοίκηση των Νήσων Orkney ότι μπορούσε να θεωρηθεί ως ιδιωτική συνεισφορά.

(26) Η SICCT, η οποία είναι ο αποκλειστικός μέτοχος της SLAP, ιδρύθηκε το 1976. Το πρώτο καθήκον της ήταν η είσπραξη και η κατοχή για λογαριασμό της κοινότητας των Νήσων Shetland εισφορών όχλησης τις οποίες η πετρελαιοβιομηχανία συμφώνησε να καταβάλει σε εθελοντική βάση. Η πληρωμή αυτή προγραμματίστηκε να καταβάλλεται για αρχική περίοδο έως τις 31 Αυγούστου 2000. Οι πληρωμές έπαυσαν την ημερομηνία εκείνη. Η επιστολή υποστηρίζει ότι η SICCT ήταν τόσο φιλανθρωπικό όσο και δημόσιο "τραστ", και, όπως στην περίπτωση της SDT, ο όρος "δημόσιο τραστ" πρέπει να γίνει αντιληπτός όχι υπό την έννοια ότι ένα τέτοιο trust εκτελεί τα καθήκοντα δημόσιας αρχής αλλά ότι δείχνει ότι οι εν δυνάμει δικαιούχοι συνδέονται γεωγραφικά με τις Νήσους Shetland. Η επιστολή της SDT αναφέρεται επίσης στα έργα που εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στο πλαίσιο το στόχου αριθ. 1 του προγράμματος για τα Highlands και Islands 1994-1996, στο οποίο η χρηματοδότηση της SLAP θεωρήθηκε ότι αποτελεί ιδιωτική συνεισφορά. Επιπροσθέτως, ένα επεξηγηματικό φυλλάδιο, το οποίο επισυνάπτεται στην επιστολή της SICCT και συντάχθηκε από το Scottish Executive για τη διευκόλυνση της εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 4028/86 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1986, για κοινοτικά μέτρα με στόχο τη βελτίωση και προσαρμογή διαρθρώσεων στον τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας(5), δείχνει σαφώς ότι οι επιδοτήσεις και τα δάνεια της SICCT δεν καταλογίζονται ως εθνικές επιδοτήσεις, γεγονός που σημαίνει ότι εθεωρείτο ως ιδιωτική συνεισφορά.

IV. ΣΧΟΛΙΑ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

(27) Στην πρώτη του απάντηση, της 6ης Φεβρουαρίου 2002, το Ηνωμένο Βασίλειο διαβίβασε σχόλια που εκφράστηκαν από την SDT σε επιστολή προς το Scottish Executive τις 31ης Ιανουαρίου 2002, η οποία συνοδευόταν από προσαρτήματα, συμπεριλαμβανομένων ιδίως των εγγράφων που ήταν συνημμένα στην επιστολή των βρετανικών αρχών που διαβιβάστηκε στην Επιτροπή στις 17 Oκτωβρίου 2000. Στη δεύτερη απάντησή του της 8ης Μαρτίου 2002, το Ηνωμένο Βασίλειο διαβίβασε τα δικά του σχόλια, λέγοντας ότι θα μπορούσαν επίσης να θεωρηθούν ότι είναι σχόλια ενός ενδιαφερόμενου μέρους όπως αναφέρεται στην πρόσκληση η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της 12ης Φεβρουαρίου 2002.

Σχόλια της Shetland Development Trust (SDT)

(28) Η SDT υπογραμμίζει ότι επενδύει κεφάλαια σε τιμές εμπορίου, σε ένα εμπορικό σύστημα αγοράς ποσοστώσεων που έχει αναπτυχθεί από τη SLAP, κύριος σκοπός του οποίου ήταν η επίτευξη εμπορικών εσόδων για τη SLAP, ενώ, ταυτόχρονα, θα επέτρεπε στον αλιευτικό στόλο την πρόσβαση σε ποσοστώσεις σε εμπορικές τιμές. Το σύστημα δεν ευνοεί τους τοπικούς αλιείς έναντι άλλων· καθένας από αυτούς απαιτείται να καταβάλει τα ίδια εμπορικά έσοδα στη SLAP.

(29) Στα δικαιολογητικά που ήταν συνημμένα στην επιστολή της, η SDT περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το σύστημα, τόσο στην περίπτωση σκαφών που συμμετέχουν στην SFPO μέσω του συστήματος της επιπλέον εισφοράς εκτός από την κανονική εισφορά των μελών(6) όσο και στην περίπτωση που δεν συμμετέχουν. Στα δικαιολογητικά αυτά, περιλαμβάνεται ένας πίνακας στον οποίο συγκρίνονται οι οικονομικές επιπτώσεις για ένα σκάφος α) εάν το εν λόγω σκάφος μίσθωσε το σύνολο των ποσοστώσεών του εκτός των Νήσων Shetland στις επικρατούσες τιμές αγοράς, και β) εάν προμηθεύτηκε τις ποσοστώσεις του μέσω της SFPO βάσει ενός συστήματος εισφορών, ο οποίος δείχνει ότι τα σκάφη στο πλαίσιο του συστήματος εισφορών θα πλήρωναν στην πραγματικότητα ελαφρώς περισσότερα ετησίως απ' ό, τι θα πλήρωναν εάν κατέφευγαν στην αγορά προκειμένου να μισθώσουν τις ποσοστώσεις τους. Πραγματοποιείται σύγκριση για ένα σκάφος που ψαρεύει με γρίπο και τράτα μήκους 22 m, το οποίο συμμετέχει στην SFPO, του οποίου τα προηγούμενα αλιεύματα μισθώθηκαν από τη SFPO και του οποίου ο κύκλος εργασιών ανήλθε σε 385000 GBP το 1999. Η σύγκριση δείχνει ότι το σκάφος αυτό θα κατέβαλε 2,2 % ετησίως περισσότερο βάσει του συστήματος εισφορών απ' ό,τι εάν μίσθωνε ποσοστώσεις στην ελεύθερη αγορά. Η SDT δίδει επίσης το παράδειγμα το οποίο, κατά την άποψή της, δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση, σχετικά με την εκμίσθωση 232 τόνων μπακαλιάρου στις 2 Ιουλίου 1999 σε μία αγγλική ΟΠ, ενώ, έως το Σεπτέμβριο, η SFPO είχε ήδη εξαντλήσει το είδος αυτό και έπρεπε να εισαγάγει πολύ αυστηρές ποσοστώσεις για τα δικά μέλη. Στην περίπτωση αυτή, οι αλιείς των Νήσων Shetland τέθηκαν σε μειονεκτική θέση σε σύγκριση με τους άλλους βρετανούς αλιείς.

Σχόλια του Ηνωμένου Βασιλείου

(30) Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι η SDT θα έπρεπε να εθεωρείτο ως ιδιωτικός οργανισμός. Αμφισβητεί οποιαδήποτε υπόδειξη ότι η exofficio θέση των μελών του διοικητικού συμβουλίου της SIC ως διαχειριστών της SDT θα μπορούσε από μόνη της να έχει ως αποτέλεσμα εξομοίωση των δράσεων της SDT με τις δράσεις ενός δημόσιου οργανισμού. Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, η SDT, ως οργανισμός που έθεσε σε εφαρμογή το σύστημα, υπέθεσε εύλογα ότι δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι έθετε σε εφαρμογή ένα σύστημα κρατικών ενισχύσεων.

(31) Το Ηνωμένο Βασίλειο σημειώνει ότι διετίθετο ήδη εμπορικός δανεισμός για την αγορά αλιευτικών ποσοστώσεων κατά το χρόνο της καθιέρωσης του συστήματος. Αντίγραφο της επιστολής της 7ης Μαρτίου 2002 της Royal Bank of Scotland στην SFPO, το οποίο επισυνάπτεται στα σχόλια, δείχνει ότι το επιτόκιο που εφαρμοζόταν στη χορήγηση δανείων εξ ονόματος της SFPO μεταξύ της 5ης Noεμβρίου 1998 και του τέλους του ιδίου έτους ήταν υψηλότερο κατά 2 % σε σύγκριση με το βασικό επιτόκιο δανείων της τράπεζας. Η σύμβαση δανείων μεταξύ της SDT και της SLAP με επιτόκιο 9 % συνάφθηκε το Νοέμβριο του 1998, όταν το βασικό επιτόκιο ανερχόταν σε 6,75 %. Για το λόγο αυτό, το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι δεν περιλαμβάνεται κανένα στοιχείο ενίσχυσης στο δάνειο που χορηγήθηκε από την SDT στη SLAP το Νοέμβριο του 1998.

(32) Το Ηνωμένο Βασίλειο απέστειλε συνημμένως πίνακα για τη σύγκριση του κόστους μίσθωσης ποσοστώσεων για σκάφη τα οποία υπόκεινται σε άμεση διαδικασία χρέωσης και για τα ίδια σκάφη, στην περίπτωση που υπόκεινται σε χρέωση επί ποσοστού του κύκλου εργασιών. Από τα τρία παραδείγματα που δόθηκαν (ένα ξύλινο σκάφος αλιείας με γρίπους και τράτες μήκους 24 m, ένα χαλύβδινο σκάφος με διπλή εξάρτυση 18,25 m και μία χαλύβδινη μηχανότρατα μήκους 24 m), συμπεραίνει ότι δεν υπήρχε τεκμήριο υπέρ των σκαφών που υπόκεινται σε χρέωση βάσει ποσοστού του κύκλου εργασιών· πράγματι, τα στοιχεία δείχνουν ότι θα πλήρωναν ελαφρώς περισσότερα ετησίως βάσει του συστήματος εισφορών απ' ό,τι εάν είχαν προμηθευτεί τις ποσοστώσεις τους στην αγορά.

(33) Ωστόσο, το Ηνωμένο Βασίλειο αναγνωρίζει ότι η ύπαρξη δύο χωριστών συστημάτων χρέωσης ίσως να κατέστησε δυσκολότερο να αξιολογηθεί εάν είχε διαφυλαχθεί προτιμησιακή μεταχείριση στα μέλη της SFPO. Το Ηνωμένο Βασίλειο αναφέρει ότι η SFPO έχει ήδη λάβει τα πρώτα μέτρα για την εισαγωγή ενός συστήματος βάσει του οποίου τα σκάφη της SFPO θα χρεώνονταν με τη χρήση της ίδιας μεθόδου όπως εκείνη που εφαρμόζεται στα σκάφη που δεν συμμετέχουν στην ΟΠ, δηλαδή, βάσει τιμής ανά τόνο. Επιπροσθέτως, το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι οι επιβαρύνσεις των μισθωμάτων δεν αντιπροσώπευαν προτιμησιακή μεταχείριση σε σύγκριση με άλλες τιμές που χρεώνονταν από άλλους εκμισθωτές ποσοστώσεων κατά την ίδια χρονική περίοδο. Ως εκ τούτου, το σύστημα δεν προκάλεσε στρέβλωση, ούτε απείλησε να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό και, ως εκ τούτου, δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 87 της συνθήκης. Επιπροσθέτως, σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, το κόστος της εκμίσθωσης ποσοστώσεων που δημοσιευόταν από καιρού εις καιρό στην επιθεώρηση Fishing News δεν μπορεί να θεωρηθεί ως χρήσιμο πρότυπο για τη μέτρηση του κόστους εκμίσθωσης ποσοστώσεων· οι τιμές δημοσιεύθηκαν σε τόσο αραιά διαστήματα ώστε να μην μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για μια πραγματική εκτίμηση της ασταθούς αυτής αγοράς.

(34) Το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι, προκειμένου η Επιτροπή να μπορέσει να εξαγάγει το συμπέρασμα ότι επηρεάζεται το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, το εμπόρευμα θα έπρεπε να ήταν οι αλιευτικές δυνατότητες παρά ψάρια. Δεδομένου ότι το εμπόριο βρετανικών αλιευτικών δυνατοτήτων δεν είναι, εξ ορισμού, δυνατό με άλλα κράτη μέλη, το σύστημα δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 87 της συνθήκης.

(35) Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, τα δικαιώματα προηγούμενων αλιευμάτων και ποσοστώσεων θα πρέπει να θεωρούνται ως περιουσιακά στοιχεία. Οι εμπορικοί δανειστές θεωρούν τώρα τα προηγούμενα αλιεύματα που αγοράστηκαν ως εγγυήσεις. Τα προηγούμενα αλιεύματα περιλαμβάνονται στους ετήσιους λογαριασμούς πολλών σκαφών και οι μόνιμες μεταφορές ποσοστώσεων θεωρούνται από τα βρετανικά τελωνεία ως κεφάλαιο για τους σκοπούς του φόρου κεφαλαίου. Το Ηνωμένο Βασίλειο δεν συμφωνεί με την άποψη της Επιτροπής ότι οι μονάδες ΚΚΠ είναι "ακατέργαστα προϊόντα". Οι μονάδες ΚΚΠ αντιπροσωπεύουν, από το ένα έτος στο άλλο, ένα μεταβλητό επίπεδο αλιευτικών ποσοστώσεων και παραμένουν ως μόνιμο μερίδιο διαθέσιμων αλιευτικών δυνατοτήτων. Ως εκ τούτου, οποιαδήποτε χορηγηθείσα ενίσχυση, δεν θα πρέπει να θεωρείται ως λειτουργική ενίσχυση αλλά μάλλον ως ανάλογη με ενίσχυση επενδύσεων. Δεδομένου ότι η ενίσχυση επενδύσεων δεν εξετάζεται στις κατευθυντήριες γραμμές του 1997, θα πρέπει να εξετάζεται κατά περίπτωση σύμφωνα με το σημείο 1.2 των κατευθυντηρίων γραμμών.

(36) Το σύστημα είχε ως αποτέλεσμα την εξαγορά και τη συγκέντρωση προηγούμενων αλιευμάτων σε μία περίοδο μείωσης των αποθεμάτων. Τέτοιου είδους συγκέντρωση μπορεί να θεωρηθεί ως εξορθολογισμός μέσω της ανάπτυξης βιώσιμων αλιευτικών επιχειρήσεων στο πλαίσιο της μείωσης των ιχθυαποθεμάτων καθώς και της μείωσης των δικαιωμάτων αλίευσης. Το σύστημα, το οποίο είχε ως αποτέλεσμα να συνεχίσουν ορισμένοι από τους μικρούς αυτούς αλιείς την αλιεία σε περιοχές που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την αλιεία και στις οποίες υπάρχουν λίγες εναλλακτικές οικονομικές δραστηριότητες, θα μπορούσε επίσης να θεωρηθεί ότι συμφωνεί με την κοινωνικοοικονομική διάσταση της κοινής αλιευτικής πολιτικής που απαιτείται από το άρθρο 159 της συνθήκης ΕΚ.

(37) Τέλος, σε περίπτωση που η Επιτροπή λάβει αρνητική απόφαση, το Ηνωμένο Βασίλειο επισημαίνει την επιθυμία του να τροποποιήσει το σύστημα προκειμένου να διασφαλίσει τη μελλοντική συμμόρφωση προς τους κανόνες. Ωστόσο, παροτρύνει την Επιτροπή να μην προσπαθήσει να επιβάλει οποιαδήποτε ανάκτηση από τους αλιείς τους οποίους δυνατόν να θεωρήσει ότι επωφελήθηκαν από το σύστημα.

V. AΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Α. Ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης

(38) Βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ, "εκτός εάν προβλέπεται διαφορετικά στην παρούσα συνθήκη, ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από το κράτος μέλος ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστη με την κοινή αγορά". Πρέπει να πληρούνται τέσσερις όροι προκειμένου να θεωρηθεί ένα μέτρο ως κρατική ενίσχυση: κατά πρώτο λόγο, το μέτρο πρέπει να παρέχει ορισμένα πλεονεκτήματα στις επιχειρήσεις οι οποίες επωφελούνται από αυτό· κατά δεύτερο λόγο, η ενίσχυση πρέπει να χορηγείται από το κράτος ή μέσω κρατικών πόρων· κατά τρίτο λόγο, πρέπει να στρεβλώνει ή να απειλεί να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό ευνοώντας ορισμένες επιχειρήσεις· και τέλος πρέπει να επηρεάζει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών.

Πλεονεκτήματα σε δικαιούχους

(39) Το σύστημα δημιουργήθηκε λόγω του γεγονότος ότι, σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, ο στόλος των Νήσων Shetland είχε δυσκολίες να εξεύρει πηγές εμπορικής χρηματοδότησης λόγω του αυξανόμενου κόστους των ποσοστώσεων. Τα αποκτηθέντα προηγούμενα αλιεύματα βοήθησαν τα σκάφη του στόλου των Νήσων Shetland να αλιεύσουν ποσοστώσεις τις οποίες δεν θα μπορούσαν άλλως να δικαιούνται. Κατά συνέπεια, εκ πρώτης όψεως, το σύστημα βοήθησε τα σκάφη αυτά να αυξήσουν την παραγωγή τους υπό συνθήκες υπό τις οποίες διαφορετικά θα ήταν αδύνατο. Δεδομένου ότι μία ενίσχυση υφίσταται στην περίπτωση που μία παρέμβαση έχει ως αποτέλεσμα να ευνοεί συγκεκριμένους δικαιούχους, ανεξάρτητα από τη μορφή της παρέμβασης, υπάρχει τεκμήριο ότι το σύστημα αντιστοιχεί σε σύστημα ενισχύσεων σε αλιείς στους οποίους εκμισθώνονται ποσοστώσεις. Και, εφόσον υφίσταται η ενίσχυση, το σύστημα έχει ευνοήσει τους εν λόγω αλιείς.

(40) Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς επίσης και σύμφωνα με τα στοιχεία που παρασχέθηκαν από την SDT και διαβιβάστηκαν μέσων των βρετανικών αρχών, η ύπαρξη δύο χωριστών συστημάτων χρέωσης δεν έχει ως αποτέλεσμα την ύπαρξη προτιμησιακών όρων που να ευνοούν τους αλιείς που συμμετέχουν στην SFPO(7).

(41) Η Επιτροπή θεωρεί ότι τα στοιχεία που δόθηκαν στις πληροφορίες αυτές δεν είναι επακριβή. Στην περίπτωση του σκάφους αλιείας με γρίπο και τράτα μήκους 22 m, που αναφέρθηκε από την SDT(8), αναφέρεται ότι θα καταβάλλονταν 10680 GBP για την εκμίσθωση ποσοστώσεων σε τιμές αγοράς, ενώ θα καταβάλλονταν 19250 GBP βάσει του συστήματος πρόσθετων εισφορών. Tο ποσό αυτό υπολογίζεται για ποσοστώσεις διαφορετικών ειδών για μια συνολική ποσότητα 350 τόνων, οι τιμές εκμίσθωσης των οποίων ανέρχονται σε 34 GBP ανά τόνο για τον μπακαλιάρο, 13 GBP ανά τόνο για το προσφυγάκι, 38 GBP ανά τόνο για το γάδο, 11 GBP ανά τόνο για το μαύρο μπακαλιάρο, 61 GBP ανά τόνο για την πεσκαντρίτσα και 63 GBP ανά τόνο για τα άλλα είδη. Μια συνολική ποσότητα 350 τόνων που χρειάζεται ένα τέτοιο σκάφος να αλιεύσει κατά τη διάρκεια ενός ολόκληρου έτους φαίνεται κανονική. Ωστόσο, από τα αντίγραφα τιμολογίων που απεστάλησαν σε σκάφη που δεν συμμετέχουν στην SFPO για τις ποσοστώσεις που μίσθωσαν(9), φαίνεται ότι οι πραγματικές τιμές μίσθωσης ήταν δέκα φορές περίπου υψηλότερες από εκείνες που παρουσιάζονται στο παράδειγμα του σκάφους αλιείας με γρίπο και τράτα μήκους 22 m, δηλαδή 300 GBP ανά τόνο για τον μπακαλιάρο τον Απρίλιο του 2000, 260 GBP και 300 GBP ανά τόνο για τον μπακαλιάρο τον Ιούνιο και τον Ιούλιο του 2000, και 450 GBP ανά τόνο για την πεσκαντρίτσα τον Ιούλιο του 2000. Οι τιμές που δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση Fishing News βρίσκονται σε συγκρίσιμα επίπεδα: 350 GBP ανά τόνο για τον μπακαλιάρο τον Απρίλιο του 2000, 250 GBP ανά τόνο για το γάδο τον Ιούνιο και τον Ιούλιο του 2000 και 400 GBP ανά τόνο πεσκαντρίτσας τον Ιούλιο του 2000(10). Κατά συνέπεια, τα στοιχεία που παρασχέθηκαν δεν είναι ακριβή· δεν δείχνουν ότι τα σκάφη που συμμετείχαν στην SFPO κατέβαλαν περισσότερα χρήματα για την εκμίσθωση ποσοστώσεων στο πλαίσιο του συστήματος πρόσθετων εισφορών απ' ό,τι θα πλήρωναν σε τιμές αγοράς, όπως υποστήριξε το Ηνωμένο Βασίλειο· στην πραγματικότητα δείχνουν ότι, εάν ληφθούν υπόψη οι πραγματικές τιμές εκμίσθωσης (με τον πολλαπλασιασμό των τιμών που αναφέρθηκαν επί 10), τα σκάφη που συμμετείχαν στην SFPO πρέπει να καταβάλουν πολύ λιγότερα από εκείνα που δεν συμμετείχαν στην SFPO· επί παραδείγματι, το συνολικό μίσθωμα ποσοστώσεων για το σκάφος αλιείας με γρίπο και τράτα μήκους 22 m, εφόσον δεν συμμετείχε στην SFPO, δεν θα κόστιζε 10680 GBP αλλά 106800 GBP, δηλαδή πολύ περισσότερο από το κόστος της μίσθωσης στο πλαίσιο του συστήματος πρόσθετων εισφορών (19250 GBP).

(42) Η ίδια κριτική ισχύει και για τα άλλα στοιχεία που αναφέρθηκαν από το Ηνωμένο Βασίλειο. Στον πίνακα(11) σχετικά με ένα σκάφος που απαιτεί ποσοστώσεις για 365 τόνους διαφόρων ειδών και τη σύγκριση των οικονομικών επιπτώσεων α) εάν μισθώσει τις ποσοστώσεις του εκτός των Νήσων Shetland στις επικρατούσες τιμές αγοράς ή β) εάν τις αποκτήσει μέσω της SFPO μέσω του συστήματος εισφορών, οι τιμές μίσθωσης που αναφέρθηκαν είναι επίσης ανακριβείς: εκτός από την περίπτωση του μπακαλιάρου, για τον οποίο η τιμή μίσθωσης που αναφέρεται θα μπορούσε να είναι ακριβής παρά το γεγονός ότι είναι χαμηλότερη από την προαναφερόμενη τιμή (240 GBP ανά τόνο), οι άλλες τιμές δεν είναι αξιόπιστες (10 GBP ανά τόνο για το γάδο, 70 GBP ανά τόνο για το μαύρο μπακαλιάρο, 10 GBP ανά τόνο για το προσφυγάκι, 10 GBP ανά τόνο για την πεσκαντρίτσα και 10 GBP ανά τόνο για μεικτά είδη). Tα στοιχεία που παρατίθενται στον πίνακα ο οποίος επισυνάφθηκε στην επιστολή του Ηνωμένου Βασιλείου της 8ης Μαρτίου 2002 είναι ανακριβή· για το έτος 1999, οι τιμές μίσθωσης ανήρχοντο σε 200 GBP ανά τόνο για τον μπακαλιάρο και σε 200 GBP ανά τόνο για το γάδο, αλλά σε 10 GBP ανά τόνο για το προσφυγάκι, 10 GBP ανά τόνο για την πεσκαντρίτσα και σε 10 GBP ανά τόνο για τα λοιπά είδη. Κατά συνέπεια, λόγω της ανακρίβειας των στοιχείων που παρασχέθηκαν, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν μπόρεσε να παρουσιάσει κανένα αποδεικτικό στοιχείο ότι δεν ευνοούνται οι αλιείς οι οποίοι αποκτούν ποσοστώσεις μέσω του συστήματος πρόσθετων εισφορών· αντιθέτως μάλιστα, τέτοια έλλειψη αποδεικτικών στοιχείων δείχνει ότι πράγματι ευνοήθηκαν οι εν λόγω αλιείς.

(43) H ύπαρξη του εν λόγω πλεονεκτήματος επιβεβαιώνεται από το γεγονός ότι, όπως αναφέρθηκε από τις βρετανικές αρχές στην επιστολή τους της 6ης Mαρτίου 2000, η SFPO μπορούσε να δημιουργεί, το 1998, το 100 % του ελάχιστου ποσοστού 9 % των απαιτούμενων εσόδων για τη SLAP από την εκμίσθωση ποσοστώσεων σε σκάφη που δεν συμμετέχουν στην SFPO. Κατά συνέπεια, η εκμίσθωση αυτή των ποσοστώσεων είχε ως αποτέλεσμα την απόκτηση εσόδων από την SFPO τα οποία δεν αφορούσαν τις ποσοστώσεις που εκμισθώθηκαν μέσω του συστήματος πρόσθετων εισφορών σε σκάφη που συμμετείχαν σε αυτήν. Κατά αυτόν τον τρόπο, η επίπτωση του συστήματος είναι ότι υφίστατο ενίσχυση για το έτος 1998 υπέρ των σκαφών που συμμετείχαν στην SFPO. Για το έτος 1999, το 77 % περίπου του ελάχιστου ποσοστού 9 % προερχόταν από ποσοστώσεις που εκμισθώνονταν σε σκάφη που δεν συμμετείχαν στην SFPO. Κατά συνέπεια, προκειμένου να μην είναι προτιμησιακοί οι όροι που προσεφέροντο σε εκείνους που συμμετείχαν στην SFPO, η αναλογία των ποσοστώσεων των οποίων η απόκτηση πραγματοποιείτο στο πλαίσιο του συστήματος και εκμισθωνόταν σε αλιείς που δεν συμμετείχαν στην SFPO, θα έπρεπε να ανερχόταν σε ποσοστό μεγαλύτερο από 77 %, και το ποσοστό που εκμισθώθηκε στα μέλη της σε ποσοστό μικρότερο από 23 %. Η Επιτροπή δεν γνωρίζει την αναλογία των ποσοστώσεων που εκμισθώθηκαν σε σκάφη που συμμετείχαν στην SFPO και την αναλογία που εκμισθώθηκε σε σκάφη που δεν συμμετείχαν σε αυτή. Ωστόσο, δεδομένου ότι το σύστημα θεσπίστηκε με στόχο την εξεύρεση ποσοστώσεων για σκάφη της SFPO, η Επιτροπή υποθέτει ότι η αναλογία που εκμισθώθηκε σε σκάφη που συμμετείχαν στην SFPO ήταν σίγουρα μεγαλύτερη από 23 % και, ως εκ τούτου, υφίστατο ενίσχυση υπέρ αυτών των σκαφών για το έτος 1999.

(44) Οι αλιείς που επωφελούνται από το σύστημα είναι αλιείς οι οποίοι δεν μπορούσαν να δανειστούν χρήματα προκειμένου να αγοράσουν προηγούμενα αλιεύματα. Το σύστημα τους βοήθησε να αλιεύουν ποσοστώσεις τις οποίες αλλιώς δεν θα δικαιούντο. Τα αποκτηθέντα προηγούμενα αλιεύματα τους βοήθησαν κατά τον τρόπο αυτό να αυξήσουν την παραγωγή τους υπό όρους που δεν θα μπορούσε να ήταν διαφορετικά δυνατόν. Tο σύστημα, του οποίου ο χαρακτήρας είναι επιλεκτικός, ευνόησε τους εν λόγω αλιείς.

(45) Στην προκαταρκτική εξέτασή της, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς τη συμβατότητα του συστήματος με την κοινή αγορά λόγω του επιτοκίου του δανείου που χορηγήθηκε από την SDT στην SLAP (9 %) για την αγορά προηγούμενων αλιευμάτων. Η Επιτροπή, αναφερόμενη στο σημείωμά της σχετικά με τη μέθοδο καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και των προεξοφλητικών επιτοκίων(12), λόγω του ότι το βρετανικό επιτόκιο αναφοράς για το έτος 1998 ανερχόταν σε 7,77 % και δεδομένου ότι, σύμφωνα με τις πληροφορίες που διέθετε η Επιτροπή κατά το χρόνο εκείνο, τα προηγούμενα αλιεύματα δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως εγγυήσεις, η Επιτροπή θεώρησε ότι πρέπει να προστεθεί ποσοστό 4 %. Έτσι, το επιτόκιο 9 % δεν θα έπρεπε να συγκρίνεται με το 7,77 % αλλά με το 11,77 %. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή υπέθεσε ότι υφίστατο ενίσχυση 2,77 % για την αγορά προηγούμενων αλιευμάτων. Ωστόσο, με τα στοιχεία που παρασχέθηκαν στη συνέχεια(13), και σύμφωνα με τα οποία το επιτόκιο που εφαρμόζονταν από τη Royal Bank of Scotland για την αγορά αυτή ήταν κατά 2 % περισσότερο από το βασικό επιτόκιο δανειοδότησης της τράπεζας και λαμβανομένου υπόψη επίσης του γεγονότος ότι η αγορά προηγούμενων αλιευμάτων μόλις άρχιζε να λειτουργεί, η Επιτροπή μπορεί να δεχθεί ότι το επιτόκιο του 9 % δεν συνεπάγεται κρατική ενίσχυση. Έτσι, δεν υφίσταται κανένα πλεονέκτημα της SLAP ή της SFPO όταν ενεργεί για λογαριασμό της SLAP για την απόκτηση προηγούμενων αλιευμάτων.

Κρατικοί πόροι

(46) Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι η SDT θα έπρεπε να θεωρείται ως ιδιωτικός οργανισμός(14). Αυτό δεν αποδεικνύει ότι δεν υφίσταται κρατική ενίσχυση. Το άρθρο 87 της συνθήκης αναφέρει ότι υφίσταται ενίσχυση όταν χορηγείται είτε από το κράτος είτε από κρατικούς πόρους. Κατά συνέπεια, κρατική ενίσχυση θα μπορούσε επίσης να υφίσταται στην περίπτωση που ένα μέτρο ενίσχυσης τίθεται σε εφαρμογή από έναν οργανισμό ο οποίος μπορεί να καταταγεί ως ιδιωτικός. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή δεν χρειάζεται να εξετάσει τη φύση, δημόσια ή ιδιωτική, της SDT. Η προέλευση των πόρων, ο τρόπος χρήσης τους και η επίπτωση που έχουν στον τομέα του ανταγωνισμού, την κατατάσσουν ως μέτρο κρατικής ενίσχυσης.

(47) Το σύστημα τέθηκε σε εφαρμογή όταν η SDT έλαβε δάνειο 2 εκατομμυρίων GBP για τη SLAP. Η SDT χρηματοδοτείται από το αποθεματικό ταμείο που έχει ιδρυθεί από την τοπική αυτοδιοίκηση των Νήσων Shetland (SIC). Tο εν λόγω αποθεματικό ταμείο χρηματοδοτείται από συμφωνία που συνάφθηκε στις 12 Ιουλίου 1974 μεταξύ της SIC και εταιρειών πετρελαίου που χρησιμοποιούν τις λιμενικές εγκαταστάσεις του Sullom Voe. Η συμφωνία αναφέρει ότι καταβάλλονται τέλη από τις εταιρείες αυτές "για την εισαγωγή ακατέργαστου πετρελαίου και ως αποζημίωση για την όχληση που προκαλείται από τις εισαγωγές αυτές". Βάσει της συμφωνίας αυτής, η SIC πρέπει να παρέχει προβλήτες και λιμενικές εγκαταστάσεις. Υπάρχει ρήτρα διαιτησίας στην περίπτωση διαφοράς μεταξύ των μερών. Υπάρχει μια άλλη συμφωνία, της 15ης Μαρτίου 1978, μεταξύ της SIC και των ιδίων εταιρειών, η οποία αφορά την παροχή προβλητών και την συντήρησή τους.

(48) Η συμφωνία του 1974 θα μπορούσε να συγκριθεί με συμφωνία που συνάφθηκε μεταξύ δύο επιχειρήσεων, δεδομένου ότι η SIC συμφώνησε "να παρέχει προβλήτες και κατάλληλες λιμενικές εγκαταστάσεις" (ρήτρα 6) έναντι τελών που καταβάλλονται από εταιρείες πετρελαίου. Δεδομένου ότι το άρθρο 295 της συνθήκης ισχύει με την επιφύλαξη των κανόνων των κρατών μελών που διέπουν το σύστημα ιδιοκτησίας, μια δημόσια αρχή μπορεί να ενεργεί ως ιδιωτική εταιρεία. Έτσι, εκ πρώτης όψεως, εφόσον ασχολείται με τη διαχείριση λιμενικών εγκαταστάσεων, η SIC θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι ενεργεί ως ιδιωτική εταιρεία και τα έσοδα που προσκομίζει ως ιδιωτικά έσοδα.

(49) Ωστόσο όμως, από την άλλη πλευρά, η Επιτροπή παρατήρησε δύο πράγματα: πρώτον, τα τέλη που εισπράττονταν βάσει της συμφωνίας αντιστοιχούν επίσης σε "αποζημίωση για όχληση", δηλαδή την όχληση που προκαλείται στην κοινότητα των Νήσων Shetland και, δεύτερον, υπάρχει η ίδια ρήτρα στη συμφωνία του 1978, δεδομένου ότι και οι δύο ασχολούνται με το θέμα των προβλητών. Τα έγγραφα που διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή δεν αποκαλύπτουν επακριβώς τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί αυτή η επικάλυψη. Παρ' όλα αυτά, η Επιτροπή παρατηρεί ότι η συμφωνία του 1974 διαβιβάστηκε από το Ηνωμένο Βασίλειο, στις 23 Αυγούστου 2002, ως "συμφωνία όχλησης". Έτσι, η συμφωνία αυτή φαίνεται να αφορά ειδικά την όχληση που προκαλείται από εταιρείες πετρελαίου· αυτό αντιστοιχεί προς τη δήλωση του Ηνωμένου Βασιλείου στην επιστολή του της 6ης Μαρτίου 2000: "Οι εταιρείες πετρελαίου όσον αφορά την όχληση, την οποία προκάλεσε η χρήση από αυτές των Νήσων και των πόρων τους, καταβάλλουν δωρεά στην τοπική αυτοδιοίκηση των Νήσων Shetland" (σημείο 5). Έτσι, εισπράττοντας τα χρήματα αυτά, τα οποία συνδέονται άμεσα με τις οχλήσεις που προκαλούνται στον πληθυσμό των Νήσων Shetland και όχι την παροχή λιμενικών εγκαταστάσεων, η SIC δεν ενεργεί ως ιδιωτική εταιρεία υπό κανονικές συνθήκες αγοράς. Ενεργεί για το γενικό συμφέρον του πληθυσμού που επηρεάζεται από τις οχλήσεις.

(50) Η συμφωνία δείχνει ότι τα εισπραχθέντα χρήματα δεν μπορούν να θεωρηθούν ως πραγματική δωρεά προς τον εν λόγω πληθυσμό. Η συμφωνία αυτή προβλέπει διατάξεις που αφορούν την πληρωμή τελών, την αναθεώρησή τους και την παραπομπή τους σε διαιτησία σε περίπτωση διαφοράς(15). Οι διατάξεις αυτές δείχνουν ότι η υποχρέωση καταβολής των ποσών αυτών υπερβαίνει αυτό που θα μπορούσε να θεωρηθεί ως εθελοντική συνεισφορά. Εφόσον είναι δυνατή η επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας, συνάγεται ότι η συμφωνία αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης κατά τη διάρκεια της οποίας κάθε συμβαλλόμενο μέρος υποστήριξε τα συμφέροντά του· οι πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν βάσει της συμφωνίας αυτής δεν μπορούν να θεωρηθούν ως πραγματική δωρεά. Η συμφωνία αυτή δεν μπορεί να θεωρηθεί ως εθελοντική συμφωνία και ότι υπήρξε απλά και μόνο αποτέλεσμα της καλής θέλησης των εταιρειών πετρελαίου προς την τοπική αυτοδιοίκηση των Νήσων Shetland και των κατοίκων της. Ως εκ τούτου, τα κεφάλαια αυτά δεν μπορούν να θεωρηθούν ως ιδιωτικά κεφάλαια, αλλά δημόσια κεφάλαια. Πρέπει να θεωρηθούν ως κρατικοί πόροι για τους σκοπούς του άρθρου 87 της συνθήκης ΕΚ.

(51) Επιπροσθέτως, οι διαχειριστές των δύο εμπλεκόμενων στο σύστημα "τραστ" (η SDT και η SICCT, η οποία είναι το μητρικό τραστ της SLAP) είναι μέλη του διοικητικού συμβουλίου της SIC(16) (υπάρχουν μόνο δύο άλλοι διαχειριστές οι οποίοι δεν είναι σύμβουλοι). Παρά το γεγονός ότι οι σύμβουλοι ενεργούν exofficio ως διαχειριστές, το ότι διορίζονται από την SIC σημαίνει ότι η SIC δεν μπορεί πράγματι να ασκήσει κυρίαρχη επιρροή στα "τραστ" και στην SLAP καθώς και στα κεφάλαια που είναι στη διάθεσή της. Υπάρχει ως εκ τούτου μια σειρά δεικτών που δείχνουν ότι οι αποφάσεις για τη λειτουργία του συστήματος δεν μπορούν να λαμβάνονται χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι απαιτήσεις της δημόσιας αρχής.

(52) Είναι σαφές από τα προηγούμενα ότι οι πόροι που χρησιμοποιήθηκαν για το σύστημα πρέπει να θεωρηθούν ως κρατικοί πόροι για τους σκοπούς του άρθρου 87 της συνθήκης.

(53) Το πόρισμα αυτό δεν τίθενται εν αμφιβόλω από το γεγονός ότι η χρηματοδότηση της SLAP θεωρήθηκε ως ιδιωτική συνεισφορά για έργα που έχουν εγκριθεί από Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στο πλαίσιο του στόχου αριθμός 1 του προγράμματος των Highlands και Islands του 1994-1996(17)· πρώτον, δεδομένου ότι η SLAP είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης, το γεγονός ότι αναφέρεται πάντοτε ως εταιρεία περιορισμένης ευθύνης στα έγγραφα της ΕΤΠΑ οδήγησε την Επιτροπή να υποθέσει ότι η SLAP λάμβανε χρηματοδότηση από κρατικούς πόρους· δεύτερον, δεδομένου ότι το άρθρο 295 της συνθήκης ισχύει υπό την επιφύλαξη των κανόνων των κρατών μελών που διέπουν το σύστημα ιδιοκτησίας, η SLAP θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι προβαίνει σε ιδιωτική συνεισφορά σε ένα έργο, εφόσον ενήργησε ως ιδιώτης επενδυτής υπό κανονικές συνθήκες οικονομίας της αγοράς· το θέμα που πρέπει να εξεταστεί στην περίπτωση αυτή δεν αφορούσε την προέλευση των κεφαλαίων που χρησιμοποιήθηκαν αλλά τον τρόπο που χρησιμοποιήθηκαν, δηλαδή, εάν ενήργησε ως ιδιώτης επενδυτής. Ούτε μπορεί να αμφισβητηθεί ότι το σύστημα χρηματοδοτείται από κρατικούς πόρους από την παραπομπή, σε ένα επεξηγηματικό φυλλάδιο, άνευ ημερομηνίας, σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 4028/86 του Συμβουλίου(18), ότι οι χρηματοδοτήσεις της SICCT δεν ήταν "εθνικές επιδοτήσεις" και ότι θα έπρεπε, ως εκ τούτου, να θεωρούνται ως ιδιωτικές χρηματοδοτήσεις· κατά πρώτο λόγο, δεν φαίνεται ότι η Επιτροπή γνώριζε το φυλλάδιο αυτό και, κατά δεύτερο λόγο, όπως στην περίπτωση της ΕΤΠΑ και της SLAP, δεν μπορούσε να υποθέσει ότι η SICCT ελάμβανε χρηματοδότηση από κρατικούς πόρους.

Στρέβλωση ή απειλή στρέβλωσης του ανταγωνισμού

(54) Οι ποσοστώσεις από τις οποίες επωφελήθηκαν οι αλιευτικές επιχειρήσεις στο πλαίσιο του συστήματος ενίσχυσαν τη θέση τους σε σχέση με τις άλλες αλιευτικές επιχειρήσεις, είτε ήταν εγγεγραμμένες στο Ηνωμένο Βασίλειο είτε σε άλλα κράτη μέλη. Κατέστησαν δυνατή την εκφόρτωση και την πώληση περισσότερων αλιευτικών προϊόντων απ' όσα θα μπορούσαν να αλιεύσουν εάν δεν είχαν επωφεληθεί από τις ποσοστώσεις αυτές.

(55) Η εφαρμογή του συστήματος επηρέασε ως εκ τούτου τους όρους ανταγωνισμού. Έδωσε δικαιώματα αλιείας για προϊόντα τα οποία πωλούνται στην κοινοτική αγορά. Tα προηγούμενα αλιεύματα που αποκτήθηκαν, αφορούν είδη ψαριών όπως είναι ο γάδος, ο μπακαλιάρος, ο μαύρος μπακαλιάρος και το νταούκι του Ατλαντικού, τα οποία είναι είδη που καλύπτονται από την κοινή οργάνωση αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας(19). Κατά συνέπεια, το σύστημα αυτό επηρέασε τον ανταγωνισμό στην κοινοτική αγορά.

(56) Επιπροσθέτως, τα σχόλια της Scottish Fishermen's Organisation(20) δείχνουν ότι η παρέμβαση των αρχών των Νήσων Shetland για την καθιέρωση του συστήματος προκάλεσε την αύξηση του κόστους των ποσοστώσεων. Οι βρετανικές αρχές δεν απάντησαν σε αυτό.

Επιπτώσεις στο εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών

(57) Οι επιπτώσεις στο εμπόριο δεν πρέπει να εξεταστούν μόνο σε σχέση με τις αλιευτικές δυνατότητες, όπως υποστηρίζει το Ηνωμένο Βασίλειο(21). Ένα καθεστώς ενισχύσεων πρέπει να αξιολογείται σε σχέση με όλες τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει στο εμπόριο της Κοινότητας. Κατά συνέπεια, το σύστημα πρέπει επίσης να αξιολογηθεί σε σχέση με τις επιπτώσεις του στο εμπόριο των σχετικών προϊόντων, δηλαδή των προϊόντων του τομέα της αλιείας, και των προϊόντων τα οποία ανταγωνίζονται τα προϊόντα αλιείας.

(58) Σύμφωνα με τις επίσημες βρετανικές στατιστικές θαλάσσιας αλιείας για το 1999 και το 2000(22), το εμπόριο προϊόντων αλιείας μεταξύ του Ηνωμένου Βασίλειου και άλλων κρατών μελών ήταν πολύ σημαντικό. Οι εκφορτώσεις το 2000 ανήλθαν σε ποσότητα ελαφρώς κάτω από 500000 τόνους. Κατά τη διάρκεια του ιδίου έτους, οι εξαγωγές ψαριών και αλιευτικών προϊόντων ανήλθαν σε 365000 τόνους, συμπεριλαμβανομένων 233000 τόνων σε άλλα κράτη μέλη, ενώ οι εισαγωγές ψαριών και παρασκευασμάτων ψαριών ανήλθαν σε ποσότητα μόλις κάτω από 550000 τόνους, συμπεριλαμβανομένων 133000 τόνων από άλλα κράτη μέλη. Tα στοιχεία αυτά δείχνουν σαφώς το μέγεθος του εμπορίου αλιευτικών προϊόντων μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και των άλλων κρατών μελών.

(59) Δεδομένου ότι το σύστημα ενίσχυσε τη θέση των δικαιούχων αλιευτικών επιχειρήσεων σε σύγκριση με τη θέση άλλων αλιευτικών επιχειρήσεων, οι τελευταίες επιχειρήσεις πρέπει να θεωρηθούν ότι επηρεάστηκαν από το σύστημα αυτό. Το σύστημα επέτρεψε στις δικαιούχους αλιευτικές επιχειρήσεις να διατηρήσουν ένα μερίδιο της αγοράς, το οποίο, σε διαφορετική περίπτωση, θα μπορούσαν να καταλάβουν ανταγωνιστές. Κατά συνέπεια, επηρεάζεται το εμπόριο μεταξύ του στόλου των Νήσων Shetland και των παραγωγών των άλλων κρατών μελών.

Συμπέρασμα

(60) Πληρούνται τα τέσσερα κριτήρια για την κατάταξη του εν λόγω συστήματος ως μέτρου κρατικών ενισχύσεων για τους σκοπούς του άρθρου 87 της συνθήκης ΕΚ. Δεδομένου ότι το σύστημα αυτό αφορά τον τομέα της αλιείας, πρέπει να εξεταστούν στο πλαίσιο των κατευθυντήριων γραμμών για την εξέταση κρατικών ενισχύσεων στην αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια, οι οποίες στο εξής καλούνται "κατευθυντήριες γραμμές". Βάσει του σημείου 3.4 των τρεχουσών κατευθυντήριων γραμμών(23), πρέπει να εξετασθούν βάσει των ισχυουσών κατευθυντηρίων γραμμών κατά το χρόνο της χορήγησης της ενίσχυσης. Κατά συνέπεια, εξετάζονται βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών του 1997(24).

(61) Αντιθέτως, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω(25), δεν υφίσταται καμία κρατική ενίσχυση στο δάνειο που χορηγήθηκε από την SDT για την αγορά προηγούμενων αλιευμάτων.

Β. Συμβατότητα με την κοινή αγορά

(62) Η Επιτροπή αμφιβάλλει για το ότι η συμβατότητα του συστήματος με την κοινή αγορά στηριζόταν στην υπόθεση ότι οι ποσοστώσεις και τα προηγούμενα αλιεύματα είναι, εκ φύσεως, μη διαρκή αγαθά. Οι ενισχύσεις που χορηγήθηκαν στο πλαίσιο του συστήματος φαίνονται, ως εκ τούτου, ως ενίσχυση που έχει σχέση με λειτουργικές δαπάνες. Δεδομένου ότι οι ενισχύσεις του τύπου αυτού δεν συμβιβάζονται κατ' αρχήν με την κοινή αγορά και δεδομένου ότι δεν παρασχέθηκε καμιά αποδεκτή δικαιολογία, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το σύστημα.

(63) Στην απάντησή του, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε ότι "μόνιμες μεταφορές ποσοστώσεων θεωρούνται από τα τελωνεία ως κεφάλαιο για τους σκοπούς του φόρου κεφαλαίου". Έτσι, παρά το γεγονός ότι δηλώθηκε εν πρώτοις επίσημα ότι δεν υπήρχε ελεύθερο εμπόριο των προηγούμενων αλιευμάτων, τώρα φαίνεται ότι οι βρετανικές αρχές αναγνωρίζουν επίσημα ότι τα προηγούμενα αυτά αλιεύματα απέκτησαν αξία ως περιουσιακό στοιχείο. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θα μπορούσε ίσως να υιοθετήσει την προσέγγιση αυτή και να θεωρήσει την αγορά προηγούμενων αλιευμάτων ως επένδυση.

(64) Οποιαδήποτε και αν είναι η σωστή κατάταξη, η Επιτροπή δεν χρειάζεται να την συζητήσει. Σχετικά με τους αλιείς, δεδομένου ότι η περίοδος μίσθωσης ποσοστώσεων δεν είναι μεγαλύτερη του ενός έτους, το μίσθωμα αντιπροσωπεύει οπωσδήποτε λειτουργικό κόστος. Μια ενίσχυση, η επίπτωση της οποίας επιδρά στο ποσό του μισθώματος, είναι, ως εκ τούτου, λειτουργική ενίσχυση.

(65) Σύμφωνα με τo σημείο 1.2 τέταρτη περίπτωση τρίτη παύλα των κατευθυντήριων γραμμών, η ενίσχυση που έχει σχέση με λειτουργικές δαπάνες, οι οποίες δεν επιβάλλουν οποιαδήποτε υποχρέωση εκ μέρους των ληπτών δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά, εκτός εάν το καθεστώς ενίσχυσης συνδέεται άμεσα με σχέδιο αναδιάρθρωσης και θεωρείται ότι συμβιβάζεται με την κοινή αγορά. Δεδομένου ότι το σύστημα δεν συνδέεται με κανένα τρόπο με σχέδιο αναδιάρθρωσης όπως ορίζεται στις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για κρατικές ενισχύσεις για την διάσωση και αναδιάρθρωση επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν προβλήματα(26), δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συμβιβάζεται με την κοινή αγορά.

(66) Επιπροσθέτως, οι βρετανικές αρχές ανέφεραν ότι, εφόσον το σύστημα συγκεντρώνει προηγούμενα αλιεύματα, θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι αποτελεί εξορθολογισμό μέσω της ανάπτυξης βιώσιμων αλιευτικών επιχειρήσεων στο πλαίσιο της μείωσης των ιχθυαποθεμάτων. Ωστόσο όμως, δεδομένου ότι η συγκέντρωση αυτή αφορά την SFPO, η οποία δεν θεωρήθηκε ως δικαιούχος στο πλαίσιο της τρέχουσας ανάλυσης, ο ισχυρισμός αυτός δεν είναι σχετικός ως προς την αξιολόγηση του εν λόγω συστήματος ενίσχυσης σε αλιείς.

Γ. Ανάκτηση της ενίσχυσης

(67) Βάσει του άρθρου 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999, στην περίπτωση που λαμβάνονται αρνητικές αποφάσεις σε υποθέσεις παράνομων ενισχύσεων, η Επιτροπή αποφασίζει ότι το οικείο κράτος μέλος πρέπει να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για την ανάκτηση της ενίσχυσης από τους δικαιούχους. Η Επιτροπή δεν απαιτεί ανάκτηση της ενίσχυσης εάν αυτή είναι αντίθετη προς μια γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου.

Η αρχή της προστασίας των θεμιτών προσδοκιών αποτελεί γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου. Η Επιτροπή θεωρεί ότι, στην παρούσα περίπτωση, η αρχή αποκλείει την ανάκτηση για τους ακόλουθους λόγους:

Ενώ δεν υπάρχει κανένας αναγκαίος δεσμός μεταξύ των ενεργειών και των αποφάσεων της Επιτροπής σχετικά με τη χρήση των κοινοτικών διαρθρωτικών ταμείων στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999(27) και των αποφάσεων της Επιτροπής σχετικά με κρατικές ενισχύσεις, στις συγκεκριμένες περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης, ίσως να δημιουργήθηκαν θεμιτές προσδοκίες ως προς την ιδιωτική φύση των κεφαλαίων μέσω του συνδυασμού ενός αριθμού γεγονότων.

Πράγματι, τόσο η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασίλειου όσο και η Επιτροπή ενήργησαν σταθερά κατά τρόπο ώστε να μπορούσε εύλογα να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι το ταμείο είναι ιδιωτικό από την άποψη των κανόνων που διέπουν τα κοινοτικά διαρθρωτικά ταμεία. Από νομικής απόψεως, ακόμη και εάν δεν υπάρχει κανένας αυτόματος δεσμός μεταξύ των δύο θεμάτων, το γεγονός αυτό ίσως να οδήγησε στην εύλογη υπόθεση, εκ μέρους των εθνικών αρχών και των αλιέων, ότι οι επιχορηγήσεις ενός τέτοιου ταμείου δεν εμπίπτουν στους κανόνες των κρατικών ενισχύσεων, δημιουργώντας μια θεμιτή προσδοκία σχετικά με το θέμα αυτό.

(68) Κατά πρώτο λόγο, ένα επεξηγηματικό φυλλάδιο του Scottish Executive για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 4028/86 για κοινοτικά μέτρα για τη βελτίωση και προσαρμογή των διαρθρώσεων στον τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας ορίζει ρητά ότι οι επιχορηγήσεις και τα δάνεια από το παράλληλο ταμείο της τοπικής αυτοδιοίκησης των Νήσων Shetland (SICCT) δεν θα καταλογιστούν ως εθνική επιχορήγηση, γεγονός το οποίο δικαιολόγησε το συμπέρασμα ότι θεωρήθηκαν ως ιδιωτική συνεισφορά.

Κατά δεύτερο λόγο, από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (EΤΠΑ), στο πλαίσιο του προγράμματος του στόχου αριθ. 1 1994-1996 των Highlands και των Islands, η χρηματοδότηση της Shetland Leasing and Property Ltd (SLAP), η οποία ανήκει εξ ολοκλήρου στην SICCT, θεωρήθηκε ως ιδιωτική συνεισφορά.

Κατά τρίτο λόγο, λόγω των στενών δεσμών μεταξύ των Νήσων Orkney και Shetland, οι αρχές των Νήσων Shetland ήταν πιθανώς ενήμερες του γεγονότος ότι το παράλληλο αποθεματικό ταμείο των Νήσων Orkney (βλέπε την υπόθεση κρατικής ενίσχυσης C-87/2001) εθεωρείτο επίσης στην πράξη από τις βρετανικές αρχές και την Επιτροπή ότι ήταν ιδιωτικός, επιτρέποντας έτσι την παροχή ιδιωτικής συγχρηματοδότησης στο πλαίσιο της χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ).

(69) Η Επιτροπή θεωρεί ότι όλα τα στοιχεία αυτά μαζί δημιούργησαν μια θεμιτή προσδοκία εκ μέρους των αρχών των Νήσων Shetland και των εμπλεκόμενων οργανισμών, καθώς επίσης και εκ μέρους των οργανισμών, καθώς επίσης και εκ μέρους των αλιέων. Θα μπορούσαν να υποθέσουν ότι εμπλέκονταν μόνο ιδιωτικά κεφάλαια στην περίπτωση που το ταμείο παρείχε συγχρηματοδότηση σε κοινοτικά διαρθρωτικά ταμεία. Ενόψει των ανωτέρω, ίσως υπέθεσαν εσφαλμένα ότι δεν εφαρμόζονται οι κανόνες κρατικών ενισχύσεων της συνθήκης, ακόμη και εάν, από νομικής πλευράς, δεν υπάρχει αυτόματος δεσμός μεταξύ των δύο θεμάτων.

(70) Για τους λόγους αυτούς και με βάση το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999, λόγω του ότι η αρχή της προστασίας των θεμιτών προσδοκιών αποτελεί μια γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου, δεν θα απαιτηθεί ανάκτηση της ενίσχυσης την οποία έχουν ήδη λάβει οι αλιείς.

(71) Ωστόσο όμως, ορίστηκε στην παρούσα απόφαση ότι τα σχετικά κεφάλαια πρέπει να θεωρηθούν ως κρατικοί πόροι βάσει των κανόνων των κρατικών ενισχύσεων. Ως εκ τούτου, το σύστημα αποτελεί μια λειτουργική ενίσχυση η οποία υφίσταται προς όφελος των αλιέων στους οποίους εκμισθώνονται ετήσιες ποσοστώσεις στο πλαίσιο του συστήματος πρόσθετων εισφορών. Λόγω του ότι η ενίσχυση αυτή δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά, πρέπει να καταργηθεί. Για το σκοπό αυτό, όλες οι διατάξεις των συμφωνιών οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα την εφαρμογή προτιμησιακών όρων εκμίσθωσης πρέπει να καταργηθούν και να αντικατασταθούν από διατάξεις οι οποίες να αποδεικνύουν ότι η εκμίσθωση πραγματοποιείται υπό κανονικούς όρους αγοράς, όπως συμβαίνει με την περίπτωση σκαφών που δεν συμμετέχουν στο σύστημα. Ταυτόχρονα, πρέπει να διασφαλιστεί ότι, βάσει των νέων αυτών ρυθμίσεων, η SFPO δεν πρέπει να δικαιούται κρατικών ενισχύσεων.

VI. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

(72) Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο έχει εφαρμόσει, κατά παράβαση του άρθρου 88 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ, το καθεστώς ενισχύσεων με τίτλο "Δάνεια για την αγορά αλιευτικών ποσοστώσεων στις Νήσους Shetland".

(73) Υπό το φως της αξιολόγησης που πραγματοποιείται στο τμήμα V, η Επιτροπή θεωρεί ότι το καθεστώς αυτό ενίσχυσης δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά, στο βαθμό που αφορά την εκμίσθωση ποσοστώσεων σε σκάφη τα οποία συμμετέχουν στην SFPO. Αντιθέτως, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν υφίσταται κρατική ενίσχυση στο δάνειο της SDT προς την SLAP,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Tο καθεστώς ενίσχυσης με τίτλο "Δάνεια για την αγορά αλιευτικών ποσοστώσεων στις Νήσους Shetland", το οποίο εφαρμόστηκε από το Ηνωμένο Βασίλειο, δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά.

Το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει να καταργήσει το καθεστώς ενίσχυσης που αναφέρεται στην πρώτη παράγραφο.

Άρθρο 2

Το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει να ενημερώσει την Επιτροπή, εντός διμήνου από τη λήψη της παρούσας απόφασης, σχετικά με τα μέτρα που έλαβε προκειμένου να συμμορφωθεί προς αυτήν.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βορείου Ιρλανδίας.

Βρυξέλλες, 3 Ιουνίου 2003.

Για την Επιτροπή

Franz Fischler

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ L 83 της 27.3.1999, σ. 1.

(2) ΕΕ C 38 της 12.2.2002, σ. 7.

(3) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3759/92 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για την κοινή οργάνωση αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας (ΕΕ L 388 της 31.12.1992, σ. 1). Ο εν λόγω κανονισμός έχει τώρα αντικατασταθεί από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 104/2000 της 17ης Δεκεμβρίου 1999 (ΕΕ L 17 της 21.1.2000, σ. 22).

(4) ΕΕ C 100 της 27.3.1997, σ. 12.

(5) ΕΕ L 376 της 31.12.1986, σ. 7.

(6) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη.

(7) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογικές σκέψεις 29 και 32.

(8) Στο προσάρτημα 3 της επιστολής της SDT που διαβιβάστηκε μέσω της επιστολής του Ηνωμένου Βασιλείου της 6ης Φεβρουαρίου 2002.

(9) Στο προσάρτημα 2α) έως 2ε) της ιδίας επιστολής.

(10) Tο γεγονός ότι οι τιμές που δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση Fishing News και οι τιμές που αναφέρονται στα τιμολόγια είναι συγκρίσιμες δείχνει ότι οι τιμές που δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση Fishing News μπορούν να θεωρηθούν ως χρήσιμο στοιχείο αναφοράς, αντίθετα με αυτά που υποστηρίζουν οι βρετανικές αρχές (βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 33).

(11) Στο προσάρτημα 2 της ίδιας επιστολής της SDT που διαβιβάστηκε με την επιστολή του Ηνωμένου Βασιλείου της 6ης Φεβρουαρίου 2002.

(12) ΕΕ C 273 της 9.9.1997, σ. 2.

(13) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογικές σκέψεις 31 και 35.

(14) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 30.

(15)

"Ρήτρα 1: Γενικά... β) Η παρούσα συμφωνία καθορίζει τα τέλη που πρέπει να καταβάλλονται όσον αφορά την εισαγωγή ακατέργαστου πετρελαίου στις Νήσους Shetland μέσω αγωγού και ως αποζημίωση για την όχληση που προκαλείται από την εισαγωγή αυτή.

Ρήτρα 5: Αναθεώρηση: Tα μέρη αναγνωρίζουν ότι οι πληρωμές που προβλέπονται στην παρούσα συμφωνία συμφωνήθηκαν ως δίκαιες και ισότιμες υπό το φως των περιστάσεων που είναι μέχρι σήμερα γνωστές ή προβλέπονται από τα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των περιστάσεων κατά τις οποίες ο τερματικός σταθμός πρόκειται να χρησιμοποιηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο για όλες τις εισαγωγές ακατέργαστου πετρελαίου μέσω αγωγού στις Νήσους Shetland. Εάν στο μέλλον υπάρξει καμιά αλλαγή στις περιστάσεις αυτές, οι οποίες μεταβάλουν ουσιαστικά τις οικονομικές επιπτώσεις των ρυθμίσεων μεταξύ των μερών, τα εν λόγω μέρη συναντώνται και επαναδιαπραγματεύονται τα θιγέντα τμήματα της συμφωνίας με καλή πίστη, προκειμένου να αποκαταστήσουν όσο το δυνατόν περισσότερο τα τμήματα αυτά στην αρχική κατάστασή τους και, σε περίπτωση που τα μέρη δεν επιτύχουν συμφωνία, τα θέματα της διαφοράς μεταξύ αυτών παραπέμπονται σε διαιτησία σύμφωνα με την ρήτρα 9.

Ρήτρα 9: Διαιτησία: Οποιαδήποτε διαφορά μεταξύ των μερών που αφορά τη δομή, την έννοια ή τις επιπτώσεις της συμφωνίας αυτής, ή τα δικαιώματα ή ευθύνες των μερών που απορρέουν από αυτήν, ή οποιοδήποτε θέμα απορρέει από αυτήν ή συνδέεται με αυτή, παραπέμπεται σε διαιτητή που συμφωνείται από τα συμβαλλόμενα μέρη ή, ελλείψει τέτοιας συμφωνίας, ορίζεται κατόπιν αιτήσεως ενός των συμβαλλόμενων μερών από τον ασκούντα την προεδρία της Law Society of Scotland. Οποιαδήποτε τέτοια παραπομπή θεωρείται ως παραπομπή σε διαιτησία κατά την έννοια των διατάξεων του νόμου περί διαιτησίας της Σκοτίας του 1894 ή οποιασδήποτε καταστατικής τροποποίησής του η οποία ισχύει κατά τη στιγμή εκείνη.

Ρήτρα 10: Ισχύον δίκαιο: Η δομή, εγκυρότητα και λειτουργία της παρούσας συμφωνίας διέπεται από το σκοτικό δίκαιο."

(16) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 11.

(17) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 26.

(18) Ο κανονισμός αυτός αντικαταστάθηκε το 1994 από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 3699/93 (ΕΕ L 346, 31.12.1993).

(19) Κατά το χρόνο της καθιέρωσης του συστήματος, η κοινή οργάνωση αγοράς διεπόταν από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3759/92 του Συμβουλίου (ΕΕ L 388 της 31.12.1992, σ. 1), ο οποίος αντικαταστάθηκε την 1η Ιανουαρίου 2001 από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 104/2000 (ΕΕ L 17 της 21.1.2000, σ. 22).

(20) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 19.

(21) Βλέπε ανωτέρω, αιτιολογική σκέψη 34.

(22) Διατίθενται στη δικτυακή θέση htpp://www.defra.gov.uk/

(23) ΕΕ C 19 της 20.1.2001, σ. 1.

(24) Βλέπε ανωτέρω, υποσημείωση 4.

(25) Βλέπε την αιτιολογική σκέψη 45.

(26) ΕΕ C 288 της 9.10.1999, σ. 2.

(27) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 1999, περί γενικών διατάξεων για τα διαρθρωτικά ταμεία (ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 1).