Οδηγία 2003/92/ΕΚ του Συμβουλίου

της 7ης Οκτωβρίου 2003

για την τροποποίηση της οδηγίας 77/388/EΟΚ όσον αφορά τους κανόνες σχετικά με τον τόπο παράδοσης αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 93,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου(2),

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(3),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Λόγω της αυξανόμενης ελευθέρωσης του τομέα του αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας, με σκοπό την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, πρέπει να επανεξετασθούν οι ισχύοντες κανόνες ΦΠΑ όσον αφορά τον τόπο παράδοσης αυτών των αγαθών, που καθορίζονται στην έκτη οδηγία 77/388/EΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1977, περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθεμένης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση(4), ούτως ώστε να εκσυγχρονισθεί και να απλουστευθεί η λειτουργία του καθεστώτος ΦΠΑ στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς, με βάση τη στρατηγική για την οποία η Επιτροπή ανέλαβε δέσμευση.

(2) Η ηλεκτρική ενέργεια και το αέριο θεωρούνται αγαθά για τους σκοπούς του ΦΠΑ και, επομένως, ο τόπος παράδοσής τους όσον αφορά τις διασυνοριακές πράξεις πρέπει να καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 8 της οδηγίας 77/388/EΟΚ. Ωστόσο, επειδή είναι δύσκολη η φυσική παρακολούθηση της ηλεκτρικής ενέργειας και του αερίου, είναι ιδιαίτερα δύσκολο να προσδιορισθεί ο τόπος παράδοσης σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες.

(3) Για να υλοποιηθεί μια πραγματική εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και αερίου χωρίς εμπόδια σχετικά με το ΦΠΑ, ο τόπος παράδοσης του αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, πριν φθάσουν τα αγαθά στο τελικό στάδιο κατανάλωσης, θα πρέπει να ορισθεί ότι είναι ο τόπος όπου ο αγοραστής είναι εγκατεστημένος.

(4) Η παράδοση ηλεκτρικής ενέργειας και αερίου στο τελικό στάδιο, από εμπόρους και διανομείς στον τελικό καταναλωτή, θα πρέπει να φορολογείται στον τόπο πραγματικής χρησιμοποίησης και εκμετάλλευσης των αγαθών από τον αγοραστή, ώστε να διασφαλισθεί ότι η φορολόγηση πραγματοποιείται στη χώρα πραγματικής κατανάλωσης. Πρόκειται κανονικά για τον τόπο όπου ευρίσκεται ο μετρητής του πελάτη.

(5) Η ηλεκτρική ενέργεια και το αέριο παραδίδονται με δίκτυα διανομής, στα οποία παρέχουν πρόσβαση οι διαχειριστές δικτύων. Για να αποφεύγεται η διπλή φορολόγηση ή η μη φορολόγηση, είναι αναγκαίο να εναρμονισθούν οι κανόνες που διέπουν τον τόπο παροχής των υπηρεσιών διοχέτευσης και μεταφοράς. Η πρόσβαση στα συστήματα διανομής και η χρήση τους καθώς και η παροχή άλλων υπηρεσιών που συνδέονται άμεσα με τις υπηρεσίες αυτές, θα πρέπει, επομένως, να προστεθούν στον κατάλογο των εξαιρέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 77/388/EΟΚ.

(6) Η εισαγωγή αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου ή ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει να απαλλάσσεται από το ΦΠΑ για να αποφεύγεται η διπλή φορολόγηση.

(7) Οι τροποποιήσεις των κανόνων που διέπουν τον τόπο παράδοσης αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου ή ηλεκτρικής ενέργειας, θα πρέπει να συνδυάζονται με υποχρεωτικό μηχανισμό αντίστροφης επιβάρυνσης όταν ο πελάτης είναι πρόσωπο το οποίο εξατομικεύεται με αριθμό φορολογικού μητρώου ΦΠΑ.

(8) Η οδηγία 77/388/EΟΚ θα πρέπει, επομένως, να τροποποιηθεί αναλόγως,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η οδηγία 77/388/EΟΚ τροποποιείται ως εξής:

1. Στο άρθρο 8 παράγραφος 1, προστίθενται τα ακόλουθα στοιχεία:

"δ) στην περίπτωση παράδοσης αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου ή ηλεκτρικής ενέργειας σε μεταπωλητή υποκείμενο στο φόρο: ο τόπος όπου ο υποκείμενος στο φόρο μεταπωλητής έχει την έδρα της οικονομικής δραστηριότητάς του ή τη μόνιμη εγκατάστασή του για την οποία παραδίδονται τα αγαθά ή, απουσία έδρας ή μόνιμης εγκατάστασης, ο τόπος όπου έχει τη μόνιμη κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του.

Για τους σκοπούς της παρούσας διάταξης, ως 'μεταπωλητής υποκείμενος στο φόρο' νοείται ο υποκείμενος στο φόρο του οποίου η κύρια δραστηριότητα, όσον αφορά τις αγορές αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, είναι η μεταπώληση των ανωτέρω προϊόντων και του οποίου η ίδια κατανάλωση των προϊόντων αυτών είναι αμελητέα·

ε) στην περίπτωση παράδοσης αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου ή ηλεκτρικής ενέργειας, εάν η παράδοση αυτή δεν καλύπτεται από το στοιχείο δ): ο τόπος πραγματικής χρησιμοποίησης και κατανάλωσης των αγαθών από τον πελάτη. Όταν το σύνολο ή μέρος των αγαθών δεν καταναλώνεται πραγματικά από τον εν λόγω πελάτη, τεκμαίρεται ότι αυτά τα μη καταναλωθέντα αγαθά έχουν χρησιμοποιηθεί και καταναλωθεί στον τόπο όπου έχει την έδρα της οικονομικής δραστηριότητάς του ή τη μόνιμη εγκατάστασή του για την οποία παραδίδονται τα αγαθά. Απουσία της εν λόγω έδρας οικονομικής δραστηριότητας ή μόνιμης εγκατάστασης, τεκμαίρεται ότι χρησιμοποίησε και κατανάλωσε τα αγαθά στον τόπο όπου έχει τη μόνιμη κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του."

2. Στο άρθρο 9 παράγραφος 2 στοιχείο ε), μετά την όγδοη περίπτωση, παρεμβάλλεται η ακόλουθη περίπτωση:

"- παροχή πρόσβασης στα συστήματα διανομής φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας καθώς και μεταφοράς και διοχέτευσης μέσω των συστημάτων αυτών και παροχή άλλων αμέσως συνδεδεμένων υπηρεσιών,".

3. Στο άρθρο 14 παράγραφος 1, προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο:

"ια) την εισαγωγή αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου καθώς και ηλεκτρικής ενέργειας.".

4. Το άρθρο 21 παράγραφος 1 στοιχείο α), στη διατύπωση του κειμένου του άρθρου 28ζ, αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"α) από τον υποκείμενο στο φόρο ο οποίος πραγματοποιεί φορολογητέα παράδοση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών, εκτός των περιπτώσεων που προβλέπονται στα στοιχεία β), γ) και στ). Όταν η φορολογητέα παράδοση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών πραγματοποιείται από υποκείμενο στο φόρο που δεν είναι εγκατεστημένος στο εσωτερικό της χώρας, τα κράτη μέλη μπορούν, υπό τις προϋποθέσεις που θεσπίζουν, να προβλέπουν ότι ο υπόχρεος του φόρου είναι ο αποδέκτης της φορολογητέας παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών·".

5. Στο άρθρο 21 παράγραφος 1, στη διατύπωση του κειμένου του άρθρου 28ζ, προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο στ):

"στ) από τα πρόσωπα τα οποία εξατομικεύονται με αριθμό φορολογικού μητρώου ΦΠΑ στο εσωτερικό της χώρας και στα οποία παραδίδονται αγαθά με βάση τους όρους του άρθρου 8 παράγραφος 1 στοιχείο δ) ή ε), εφόσον οι παραδόσεις πραγματοποιούνται από υποκείμενο στο φόρο μη εγκατεστημένο στο εσωτερικό της χώρας.".

6. Στο άρθρο 22 παράγραφος 1 στοιχείο γ), ως έχει στο κείμενο του άρθρου 28η η πρώτη περίπτωση, αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"- κάθε υποκείμενος στο φόρο, εξαιρέσει εκείνων που προβλέπονται στο άρθρο 28α παράγραφος 4, ο οποίος διενεργεί, στο εσωτερικό της χώρας, παραδόσεις αγαθών ή παροχές υπηρεσιών που του παρέχουν δικαίωμα προς έκπτωση, πλην των παραδόσεων αγαθών ή των παροχών υπηρεσιών ο φόρος των οποίων οφείλεται μόνο από τον πελάτη ή τον παραλήπτη σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 1 στοιχείο α), β), γ) ή στ). Ωστόσο, τα κράτη μέλη μπορούν να μην εξατομικεύουν με αριθμό φορολογικού μητρώου ορισμένους υποκειμένους στο φόρο που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3.".

7. Στο άρθρο 28α παράγραφος 5 στοιχείο β), προστίθεται η ακόλουθη περίπτωση:

"- την παράδοση αερίου μέσω του συστήματος διανομής φυσικού αερίου, ή ηλεκτρικής ενέργειας, με βάση τους όρους του άρθρου 8 παράγραφος 1 στοιχείο δ) ή ε).".

Άρθρο 2

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία την 1η Ιανουαρίου 2005. Πληροφορούν αμέσως την Επιτροπή σχετικά. Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 4

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Λουξεμβούργο, 7 Οκτωβρίου 2003.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

G. Tremonti

(1) Πρόταση της 5ης Δεκεμβρίου 2002 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(2) Γνώμη η οποία διατυπώθηκε στις 13 Μαΐου2003 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(3) Γνώμη η οποία διατυπώθηκε στις 26 Μαρτίου 2003 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(4) ΕΕ L 145 της 13.6.1977, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 2002/93/EΚ (ΕΕ L 331 της 7.12.2002, σ. 27).