Σύσταση της Επιτροπής

της 11ης Οκτωβρίου 2000

σχετικά με τα μέσα για τη διευκόλυνση της προετοιμασίας μετάβασης των οικονομικών φορέων στο ευρώ

(2000/C 303/05)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 211,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Η μεταβατική περίοδος μεταξύ της δημιουργίας του ευρώ και της φυσικής εισαγωγής των κερμάτων και χαρτονομισμάτων πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τη διευκόλυνση της προετοιμασίας των οικονομικών φορέων ενόψει της νομισματικής αλλαγής και την εξοικείωση των καταναλωτών με το νέο τρόπο έκφρασης τιμών και αξιών.

(2) Από την πλειοψηφία των ερευνών και μελετών που διενεργήθηκαν στη ζώνη ευρώ, προκύπτει κάποια καθυστέρηση στην προετοιμασία των οικονομικών φορέων και των πολιτών για την υποδοχή του νέου νομίσματος.

(3) Οι δημόσιες αρχές και διοικήσεις των κρατών μελών καλούνται να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο για τη βελτίωση της ευαισθητοποίησης και της ενημέρωσης των χρηστών του νομίσματος με στόχο να επιταχυνθεί η προετοιμασία τους ενόψει της νομισματικής αλλαγής.

(4) Ενδείκνυται να χρησιμοποιηθεί εξ ολοκλήρου το έτος 2001, ώστε να δοθεί περαιτέρω ώθηση στην προετοιμασία και να κατανεμηθεί καλύτερα χρονικά η διαδικασία μετάβασης από τεχνική άποψη.

(5) Χρειάζεται να διευκρινιστούν ορισμένες διατάξεις της σύστασης 98/286/ΕΚ της Επιτροπής της 23 Απριλίου 1998 σχετικά με τα τραπεζικά έξοδα μετατροπής στο ευρώ(1),

ΣΥΝΙΣΤΑ:

Άρθρο 1

Ενημέρωση των μελλοντικών χρηστών

1. Τα κράτη μέλη πρέπει να διασφαλίσουν την κατάλληλη ενημέρωση των πολιτών σχετικά με τις λεπτομέρειες μετάβασης στο ευρώ και τη συνέχιση της ενημερωτικής αυτής προσπάθειας για κάποιο χρονικό διάστημα μέσα στο 2002. Ιδιαίτερη μέριμνα πρέπει να ληφθεί για τα άτομα που έχουν δυσκολία πρόσβασης στην πληροφόρηση (άτομα σε δύσκολη κοινωνικοοικονομική κατάσταση, ηλικιωμένοι, άτομα με φυσικές, διανητικές ή αισθητήριες μειονεξίες).

2. Οι δημόσιες διοικήσεις πρέπει να παράσχουν στις επιχειρήσεις, ιδιαίτερα στις ΜΜΕ, ακριβείς πληροφορίες σχετικά με το χρονοδιάγραμμα και τους νομικούς φορολογικούς και λογιστικούς κανόνες που διέπουν τη μετάβαση.

3. Οι δημόσιες διοικήσεις, ιδιαίτερα στον κοινωνικό και εκπαιδευτικό τομέα, θα πρέπει να συμμετάσχουν ενεργά στην προσπάθεια ενημέρωσης σχετικά με τη φυσική εισαγωγή του ευρώ καθώς και στην προετοιμασία των πολιτών.

4. Οι επαγγελματικές ενώσεις, τα ευρωπαϊκά κέντρα πληροφόρησης, τα εμπορικά και βιομηχανικά επιμελητήρια, οι ορκωτοί λογιστές και οι σύμβουλοι επιχειρήσεων πρέπει να φροντίσουν ώστε οι επιχειρήσεις με τις οποίες είναι σε επαφή να προβούν στη λήψη των μέτρων που είναι αναγκαία για να προετοιμαστούν κατάλληλα και να είναι σε θέση να πραγματοποιούν όλες τις συναλλαγές τους σε ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2002.

5. Οι τράπεζες θα πρέπει να ενημερώσουν τους πελάτες τους για τις πρακτικές επιπτώσεις της λήξης της μεταβατικής περιόδου. Θα πρέπει ειδικότερα να επιστήσουν την προσοχή τους στην αδυναμία εκτέλεσης λογιστικών πληρωμών ή τήρησης λογαριασμών στις παλαιές εθνικές νομισματικές μονάδες μετά τις 31 Δεκεμβρίου 2001.

6. Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να ευαισθητοποιήσουν το προσωπικό τους και να προβούν σε κατάρτιση των εργαζομένων εκείνων που έρχονται σε επαφή με το κοινό.

Άρθρο 2

Εξοικείωση των πολιτών με το ευρώ

1. Κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου τον 2001, το αργότερο, θα πρέπει να καθοριστούν σε ευρώ οι τιμές και η αξία σε εθνικές νομισματικές μονάδες για το σύνολο των προϊόντων που πωλούνται εξ αποστάσεως και στα σημεία πώλησης στα οποία κυριαρχούν οι λογιστικές πληρωμές. Οι ταμειακές αποδείξεις θα πρέπει επίσης να αναγράφουν το τελικό προς πληρωμή ποσό σε εθνική νομισματική μονάδα.

2. Οι εθνικές διοικήσεις και οι επιχειρήσεις θα πρέπει να καταβάλλουν, το συντομότερο δυνατό από το 2001, τις αμοιβές και τους μισθούς του προσωπικού τους σε ευρώ, με αναγραφή της αντιστοιχίας του τελικού ποσού σε εθνική νομισματική μονάδα. Στις μισθολογικές καταστάσεις θα πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον διπλή αναγραφή. Οι μισθολογικές διαπραγματεύσεις μεταξύ των κοινωνικών εταίρων θα πρέπει να διεξαχθούν το 2001 σε ευρώ.

3. Οι εντολές πληρωμής των συντάξεων γήρατος θα πρέπει να περιλαμβάνουν διπλή αναγραφή του ποσού, το συντομότερο δυνατόν από το 2001· οι ίδιες οι συντάξεις θα πρέπει ενδεχομένως να καταβάλλονται σε ευρώ με ένδειξη της αντιστοιχίας του τελικού ποσού σε εθνική νομισματική μονάδα.

4. Οι δημόσιες επιχειρήσεις, οι ασφαλιστικές εταιρείες και οι μεγάλες επιχειρήσεις κοινής ωφελείας (ύδρευση, φυσικό αέριο, ηλεκτρισμός, κ. λπ.) θα πρέπει να εκδίδουν τα τιμολόγια τους σε ευρώ από το τρίτο τρίμηνο του 2001, και να αναγράφουν για το τελικό μόνο πληρωτέο ποσό την αντιστοιχία σε εθνικές νομισματικές μονάδες.

Άρθρο 3

Παρακίνηση των οικονομικών φορέων να χρησιμοποιούν το ευρώ

1. Οι τραπεζικοί λογαριασμοί και τα συναφή με αυτούς λογιστικά μέσα πληρωμής (επιταγές, έντυπα εμβασμάτων και κάρτες) θα πρέπει, εκτός από αντίθετη ρητή επιθυμία του πελάτη, να περάσουν από τις εθνικές νομισματικές μονάδες στο ευρώ στις αρχές του τρίτου τριμήνου του 2001. Τα αποσπάσματα των τραπεζικών λογαριασμών θα πρέπει να φέρουν ένδειξη της αξίαςσε εθνικές νομισματικές μονάδες.

2. Κατά την ίδια ημερομηνία, όλα τα τερματικά ηλεκτρονικών πληρωμών πρέπει να είναι σε θέση να διεκπεραιώνουν πραξεις σε ευρώ.

3. Οι οικονομικοί φορείς, ιδιαίτερα στους τομείς της διανομής και του τουρισμού, καλούνται να αναλάβουν συγκεκριμένες δράσεις ώστε να δοθεί ώθηση στη χρησιμοποίηση του ευρώ.

Άρθρο 4

Μείωση των πράξεων που πρέπει να μετατραπούν σε ευρώ

1. Οι νέες συμβάσεις αορίστου διαρκείας που πρόκειται να συναφθούν το 2001 θα πρέπει να καταρτίζονται σε ευρώ (π.χ.: συμβάσεις εργασίας). Οι νέες συμβάσεις ορισμένου χρόνου που πρόκειται να συναφθούν το 2001 (π.χ. συμβάσεις μίσθωσης, λήωης δανείου, κ. λπ.) οι οποίες λήγουν μετά την 1η Ιανουαρίου 2002 θα πρέπει να καταρτίζονται σε ευρώ.

2. Όλες οι συμβάσεις των κρατικών φορέων και των τοπικών αρχών πρέπει να συνάπτονται και να πληρώνονται σε ευρώ κατά το 2001.

3. Οι επιχειρήσεις που θα δημιουργηθούν το 2001 θα πρέπει να ενθαρρύνονται να εκφράζουν το κεφάλαιό τους σε ευρώ.

4. Για να μειωθεί ο όγκος των πράξεων που συνεπάγονται φυσική ανταλλαγή, οι καταναλωτές καλούνται να καταθέτουν σε λογαριασμό τα ρευστά πλεονάσματα τους πριν από το τέλος Δεκεμβρίου 2001. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να τους ενθαρρύνουν να εξαντλήσουν εγκαίρως τα αποθέματά τους σε κέρματα.

Άρθρο 5

Διευκόλουνση της μετάβασης στο ευρώ ως νόμιμο χρήμα

1. Κατά την περίοδο διπλής κθκλοφοριας, η ανταλλαγή των τραπεζογραμματίων και κερμάτων ενός συμμετέχοντος κράτους μέλους έναντι τραπεζογραμματίων και κερμάτων ευρώ θα πρέπει να γίνεται δωρεάν χωρίς περιορισμό του ποσού για τους πελάτες τράπεζας του εν λόγω κράτους μέλους, με απλή υποχρέωση προειδοποίησης εάν η ανταλλαγή υπερβαίνει το ανώτατο όριο που έχει θέσει η τράπεζα και που αντιστοιχεί σε κάποιο σύνηθες ποσό. Η ανταλλαγή εθνικών τραπεζογραμματίων με ευρώ από άτομο που δεν είναι πελάτης της τράπεζας θα πρέπει να γίνεται δωρεάν, μέχρις ενός ορίου που θα καθορίσει η τραπεζα.

2. Προτείνεται η θέσπιση διατάζεων που θα επιτρέπουν στους πολίτες, για κάποιο χρονικό διάστημα μετά το τέλος της περιόδου διπλής κθκλοφορίας, να ανταλλάσσουν με ευρώ σε εθνικές τράπεζες και άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα τα εθνικά τους χαρτονομίσματα και κέρματα.

3. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να θεσπίσουν διατάξεις που να επιτρέπουν την ανταλλαγή των κρεμάτων σε επίσημα ιδρύματα μετά τη λήξη της νόμμης κυκλοφορίας τους, για κάποιο χρονικό διάστημα που θα δίνει στους κατόχους των κερμάτων οι οποίοι διαμένουν στο εξωτερικό, τη δυνατότητα επιστροφής τους.

4. Για να καταστεί δυνατή η επιστροφή χρημάτων κατά τις συναλλαγές θα πρέπει, ήδη από τις πρώτες ημέρες του 2002, να διατίθενται επαρκείς ποσότητες χαρτονομισμάτων μικρής ονομαστικής αξίας από τους διανομείς ή με οποιοδήποτε άλλο κατάλληλο μέσον.

5. Τα κράτη μέλη, οι επαγγελματικές ενώσεις και τα εμπορικά επιμελητήρια θα πρέπει να ενθαρρύνουν τους εμπόρους, τους βιστέχνες και τους ελεύθερους επαγγελματίες να επιστρέφουν χρήματα αποκλειστικά σε ευρώ ήδη από τις αρχές Ιανουαρίου 2002.

6. Οι δημόσιες διοικήσεις θα πρέπει να φροντίσουν για τη λήψη ad hoc μέτρων ώστε να διευκολυνθεί η διαδικασία μετάβασης στο ευρώ ως νόμιμο χρήμα των ατόμων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης στην πληροφόρηση, και ιδίως εκείνων που δεν διαθέτουν τραπεζικό λογαριασμό.

Άρθρο 6

Τελική διάταξη

Τα κράτη μέλη καλούνται να στηρίζουν την εφαρμογή της παρούσας σύστασης.

Άρθρο 7

Παραλήπτες

Η παρούσα σύσταση απευθύνεται στα κράτη μέλη, στις τράπεζες, στις επιχειρήσεις, καθώς και σε όλες τις επαγγελματικές οργανώσεις και ενώσεις καταναλωτών της ζώνης ευρώ.

Βρυξέλλες, 11 Οκτωβρίου 2000.

Για την Επιτροπή

Pedro Solbes Mira

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ L 130 της 1.5.1998, σ. 22.