EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 112/38

ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

της 28ης Οκτωβρίου 2009

σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 14/08 (πρώην NN 1/08) που χορήγησε το Ηνωμένο Βασίλειο στη Northern Rock

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2009) 8102]

(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2010/262/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 88 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις προαναφερθείσες διατάξεις (1), (2) και έλαβε υπόψη τις παρατηρήσεις τους,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Με απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 2007 (3) (στο εξής «απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 2007») η Επιτροπή έκρινε ότι η δανειακή διευκόλυνση που εφάρμοσε η Bank of England (στο εξής «ΒοΕ») στις 14 Σεπτεμβρίου 2007 υπέρ της Northern Rock (στο εξής «NR») δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Επιπλέον, η Επιτροπή αποφάσισε ότι οι εγγυήσεις στις καταθέσεις λιανικής που παρείχαν οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου από τις 17 και 20 Σεπτεμβρίου έως τις 9 Οκτωβρίου 2007 περιείχαν κρατική ενίσχυση η οποία ήταν συμβατή με την κοινή αγορά ως ενίσχυση διάσωσης για διάστημα έξι μηνών, μέχρι τις 17 Μαρτίου 2008, σύμφωνα με τις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις διάσωσης και αναδιάρθρωσης προβληματικών επιχειρήσεων (4) (στο εξής «κατευθυντήριες γραμμές διάσωσης και αναδιάρθρωσης»). Στην απόφασή της η Επιτροπή επέμεινε επίσης ότι έπρεπε να υποβληθεί σχέδιο αναδιάρθρωσης εντός έξι μηνών ή να επιστραφεί η ενίσχυση.

(2) Με επιστολή της 21ης Δεκεμβρίου 2007, οι αρχές του ΗΒ ενημέρωσαν την Επιτροπή για την επέκταση των εν λόγω εγγυητικών ρυθμίσεων. Στις 8 Ιανουαρίου, στις 24 Ιανουαρίου, στις 6 Φεβρουαρίου, στις 13 Φεβρουαρίου και στις 10 Μαρτίου 2008 πραγματοποιήθηκαν συνεδριάσεις μεταξύ εκπροσώπων του Ηνωμένου Βασιλείου και της Επιτροπής.

(3) Στις 17 Φεβρουαρίου 2008, οι αρχές του ΗΒ ανήγγειλαν ότι η NR επρόκειτο να εθνικοποιηθεί. Με επιστολή της 17ης Μαρτίου 2008, το Ηνωμένο Βασίλειο έστειλε στην Επιτροπή σχέδιο αναδιάρθρωσης της NR και την ενημέρωσε για τα μέτρα κρατικής ενίσχυσης που θα συνόδευαν το σχέδιο και θα επέτρεπαν την εφαρμογή του. Με επιστολή της 31ης Μαρτίου 2008, το Ηνωμένο Βασίλειο απέστειλε ένα αναλυτικότερο και ελαφρώς τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης.

(4) Με επιστολή της 2ας Απριλίου 2008, η Επιτροπή ενημέρωσε το Ηνωμένο Βασίλειο ότι αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης για τα εν λόγω μέτρα (στο εξής «απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας»).

(5) Η απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (5). Η Επιτροπή κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με την ενίσχυση.

(6) Με επιστολή της 2ας Μαΐου 2008, το Ηνωμένο Βασίλειο διατύπωσε παρατηρήσεις για την απόφαση κίνησης της διαδικασίας. Η Επιτροπή έλαβε επίσης παρατηρήσεις ενδιαφερομένων μερών. Με επιστολή της 15ης Ιουλίου του 2008, που ελήφθη την 31η Ιουλίου 2008, διαβίβασε τις παρατηρήσεις αυτές στο Ηνωμένο Βασίλειο, στο οποίο δόθηκε η δυνατότητα να τις σχολιάσει· οι παρατηρήσεις του ελήφθησαν με επιστολή της 29ης Αυγούστου 2008.

(7) Με επιστολή της 25ης Απριλίου 2008, η Επιτροπή διατύπωσε ερωτήσεις σχετικά με το σχέδιο αναδιάρθρωσης που υποβλήθηκε στις 31 Μαρτίου 2008. Το Ηνωμένο Βασίλειο απάντησε με επιστολή της 6ης Ιουνίου 2008. Στις 30 Ιουνίου 2008, πραγματοποιήθηκε συνάντηση μεταξύ της Επιτροπής και των αρχών του ΗΒ. Μετά από αυτή τη συνάντηση, οι αρχές του ΗΒ έδωσαν συμπληρωματικές πληροφορίες με επιστολές της 8ης Ιουλίου και της 13ης Αυγούστου 2008.

(8) Στις 5 Αυγούστου 2008, η κυβέρνηση του ΗΒ ανακοίνωσε δημόσια την πρόθεσή της να μετατρέψει ποσό δανείων προς την NR μέχρι 3 δισεκατ. GBP σε ίδια κεφάλαια. Οι αρχές του ΗΒ είχαν ενημερώσει εκ των προτέρων την Επιτροπή γι’ αυτή την ανακοίνωση.

(9) Στις 11 Νοεμβρίου 2008, στις 15 Ιανουαρίου 2009 και στις 4 Φεβρουαρίου 2009, οι αρχές του ΗΒ ενημέρωσαν την Επιτροπή ότι εξέταζαν σχέδια αναδιάρθρωσης της NR τα οποία, λόγω την επίπτωσης της χρηματοπιστωτικής κρίσης διέφεραν σημαντικά από τα σχέδια που είχαν κοινοποιηθεί τον Μάρτιο του 2008 και περιέγραψαν τα εν λόγω σχέδια.

(10) Στις 20 Φεβρουαρίου 2009, οι αρχές του ΗΒ έδωσαν συμπληρωματικές πληροφορίες για την πρόθεσή τους να διασπάσουν την NR σε δύο εταιρείες. Αναλυτικότερο σχέδιο κοινοποιήθηκε με επιστολές της 21ης Μαρτίου 2009 και της 2ας Απριλίου 2009.

(11) Με επιστολή της 7ης Μαΐου 2009, η Επιτροπή ενημέρωσε το Ηνωμένο Βασίλειο ότι αποφάσισε να επεκτείνει τη διαδικασία βάσει του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης, ώστε να περιλάβει το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης που της υποβλήθηκε τον Μάρτιο (στο εξής «απόφαση επέκτασης»).

(12) Η απόφαση επέκτασης δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (6) και ζητήθηκε από τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με την ενίσχυση.

(13) Το Ηνωμένο Βασίλειο διατύπωσε παρατηρήσεις για την απόφαση επέκτασης με επιστολή της 22ας Ιουνίου 2009. Επιπλέον, η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από τρίτους. Με επιστολή της 14ης Αυγούστου 2009, οι παρατηρήσεις αυτές κοινοποιήθηκαν στις αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου, οι οποίες είχαν τη δυνατότητα να απαντήσουν. Το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε τις παρατηρήσεις του με επιστολή της 17ης Αυγούστου 2009.

(14) Στις 10 Ιουνίου, το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε επικαιροποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης της NR, το οποίο συζητήθηκε με την Επιτροπή σε συνεδριάσεις στις 26 Ιουνίου και στις 21 Αυγούστου 2009. Το Ηνωμένο Βασίλειο έδωσε συμπληρωματικές πληροφορίες στις 22 Ιουνίου, 26 Ιουνίου, 15 Ιουλίου, 17 Αυγούστου, 18 Αυγούστου, 4 Σεπτεμβρίου, 17 Σεπτεμβρίου, 18 Σεπτεμβρίου, 21 Σεπτεμβρίου, 22 Σεπτεμβρίου και 30 Σεπτεμβρίου 2009.

2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

2.1. Ο ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΣ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΤΟΥ

(15) Πριν εκδηλωθούν οι δυσκολίες στο δεύτερο εξάμηνο του 2007, η NR ήταν η 5η κατά σειρά μεγέθους κτηματική τράπεζα του Ηνωμένου Βασιλείου με συνολικό ισολογισμό 113,5 δισεκατ. GBP στις 30 Ιουνίου 2007 και 109,3 δισεκατ. GBP στο τέλος του 2007. Το 2006, παρουσίασε συνολικό ισολογισμό 101 δισεκατ. GBP, ενώ τα έσοδα από τόκους ανέρχονταν σχεδόν σε 5 δισεκατ. GBP. Η NR κατέγραψε κέρδος 443 εκατ. GBP το 2006. Η τράπεζα απασχολούσε προσωπικό 6 000 ατόμων το 2006, είχε 77 καταστήματα σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο και είχε παρουσία στην Ιρλανδία, τη Δανία και το Guernsey.

(16) Η χορήγηση ενυπόθηκων στεγαστικών δανείων ήταν και εξακολουθεί να αποτελεί την κύρια δραστηριότητα της NR. Τα δάνεια αυτά αντιπροσωπεύουν ποσοστό άνω του 90 % του συνόλου των εκκρεμών δανείων σε πελάτες. Το πρώτο εξάμηνο του 2007, το μερίδιο αγοράς της τράπεζας στον τομέα των ακαθάριστων ενυπόθηκων δανείων του ΗΒ ήταν 9,7 % και στον τομέα των καθαρών ενυπόθηκων δανείων ήταν 18,9 % (7). Η NR χρηματοδοτούσε τα περισσότερα μακροπρόθεσμα ενυπόθηκα δάνειά με την έκδοση χρεογράφων που καλύπτονταν από υποθήκες κατοικιών και καλυμμένα ομόλογα, ενώ μειωνόταν συνεχώς η χρηματοδότησή της μέσω λιανικών καταθέσεων. Στις 30 Ιουνίου 2007, οι λιανικές καταθέσεις μόλις υπερέβαιναν τα 24 δισεκατ. GBP επί συνολικού ισολογισμού 113 δισεκατ. GBP. Τον Μάρτιο του 2001, η NR δημιούργησε ένα μηχανισμό τιτλοποίησης του τύπου «γενικής παρακαταθήκης», γνωστό ως «Granite», τον οποίο στη συνέχεια χρησιμοποιούσε εκτενώς. Περισσότερα στοιχεία για την NR περιέχονται στο τμήμα 2.1 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας της 2ας Απριλίου 2008.

(17) Η εξάρτηση της NR από τις χρηματοδοτήσεις χονδρικής προκάλεσε δυσκολίες στο δεύτερο εξάμηνο του 2007, όταν κατέρρευσε η αγορά τιτλοποίησης ενυπόθηκων δανείων, όπως περιγράφεται αναλυτικότερα στο τμήμα 2.2 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας. Τα προβλήματα χρηματοδότησης της NR ανάγκασαν τις αρχές του ΗΒ να χορηγήσουν δάνεια και εγγυήσεις, τα οποία εγκρίθηκαν από την Επιτροπή ως ενίσχυση διάσωσης μέχρι τις 17 Μαρτίου 2008, με την απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 2007. Το τμήμα 2.3.1 της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας περιγράφει τις συνθήκες που ώθησαν το κράτος να παράσχει πρόσθετες εγγυήσεις στις 18 Δεκεμβρίου 2007, οι οποίες εγκρίθηκαν από την Επιτροπή ως συμβιβάσιμη ενίσχυση διάσωσης (τμήμα 4.5.2 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας).

(18) Στις αρχές του 2008, η NR και οι αρχές του ΗΒ προσπάθησαν να εξεύρουν λύση στον ιδιωτικό τομέα. Ως εκ τούτου, υποβλήθηκαν στην κυβέρνηση επιχειρηματικά σχέδια για την NR από την Virgin και από τη διοίκηση της NR, τα οποία περιγράφονται στα τμήματα 2.3.2 και 2.3.3 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας. Η προσπάθεια ιδιωτικοποίησης απέτυχε και στη συνέχεια η NR εθνικοποιήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2008 με νομοθετική πράξη που θεσπίστηκε τις προηγούμενες ημέρες (τμήμα 2.3.4 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας) (8).

(19) Η επιδείνωση της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers και η συνακόλουθη οικονομική κρίση και η κρίση της στεγαστικής αγοράς είχε σαν αποτέλεσμα να αυξηθεί ο αριθμός των μη εξυπηρετούμενων δανείων της NR, με αποτέλεσμα να υποστεί σημαντικές ζημίες από δάνεια το 2008 και το πρώτο εξάμηνο του 2009, κατά πολύ υψηλότερες από τον μέσο όρο των άλλων τραπεζών. Αυτό οφείλεται στο ότι η NR είχε χορηγήσει πολλά δάνεια υψηλού κινδύνου, ιδίως δάνεια με υψηλό δείκτη δανείου-αξίας (στο εξής «ΔΔΑ»), ένα μεγάλο μέρος των οποίων ήταν δάνεια Together (ενυπόθηκα με ΔΔΑ […] (9) 125 % συνδυασμένα με ακάλυπτο δάνειο).

(20) Οι επιβαρύνσεις της NR λόγω ζημιών από απομειώσεις είχαν αρνητική επίπτωση στους δείκτες κεφαλαίων της NR, σε τέτοιο βαθμό που τον Ιούλιο του 2008 έλαβε από τη Financial Services Authority (Αρχή Χρηματοπιστωτικής Εποπτείας, στο εξής «FSA») του Ηνωμένου Βασιλείου παρέκκλιση που της επέτρεψε να συμπεριλάβει στους κεφαλαιακούς πόρους της NR όλα τα διαθέσιμα κεφάλαια δεύτερης κατηγορίας χωρίς περιορισμό, με στόχο να καλύψει τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις. Η παρέκκλιση αυτή παραχωρήθηκε αφού προηγουμένως το βρετανικό Υπουργείο Οικονομικών (στο εξής «ΗΜΤ») ανέλαβε τη δέσμευση έναντι της FSA ότι η NR θα ασκούσε τις δραστηριότητές της πέραν των ελάχιστων κεφαλαιακών απαιτήσεων.

(21) Στις οικονομικές εκθέσεις της για το πρώτο τρίμηνο του 2009, η NR ανέφερε ότι ανέμενε σημαντικές ζημίες το 2009. Ως εκ τούτου, η κεφαλαιακή της βάση μειώθηκε σε επίπεδο κάτω από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις. Την 1η Ιουλίου 2009, η NR ανακοίνωσε ότι η FSA είχε επιβεβαιώσει ότι, λαμβανομένης υπόψη της δέσμευσης του ΗΜΤ να χορηγήσει επαρκές κεφάλαιο, δεν είχε την πρόθεση να περιορίσει τις δραστηριότητες της NR.

(22) Ο πίνακας 1 περιέχει στοιχεία για τα χρηματοοικονομικά αποτελέσματα της NR μεταξύ του 2006 και του τέλους του πρώτου εξαμήνου του 2009. Πίνακας 1 Οικονομικά αποτελέσματα 2006-2008 (10) και πρώτου εξαμήνου 2009 (11) της Northern Rock δισεκατ. GBP 2006 2007 2008 1H2009 Συνολικός ισολογισμός 101,0 109,3 104,3 88,7 Καταθέσεις λιανικής 22,6 10,5 19,6 18,4 Ακαθάριστη νέα δανειοδοσία 32,9 32,3 3,0 1,3 Καθαρή νέα δανειοδοσία 16,6 12,2 (25,4) (5,0) Έσοδα από τόκους 4,9 6,9 5,7 1,1 Καθαρά κέρδη (ζημίες) 0,443 (0,199) (1,3) (0,269)

2.2. ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗΣ

(23) Μετά την εθνικοποίηση της NR τον Φεβρουάριο του 2008, οι αρχές του ΗΒ υπέβαλαν σχέδιο αναδιάρθρωσης («αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης»), το περιεχόμενο του οποίου περιγράφεται αναλυτικότερα στο τμήμα 2.3.5 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας και στο τμήμα 2.2 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας. Εν ολίγοις, το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης προέβλεπε τα ακόλουθα: i) μείωση του ισολογισμού της NR από 109,3 δισεκατ. GBP το 2007 σε 48-53 δισεκατ. GBP στα τέλη του 2011, μέσω ενός προγράμματος ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων και περιορισμού των νέων δανειοδοτήσεων· ii) αναδιάρθρωση της σύνθεσης της χρηματοδότησης με αύξηση του ποσοστού των λιανικών καταθέσεων από 15-20 % το 2008 σε 48-52 % το 2012· iii) κλείσιμο των δραστηριοτήτων της NR στη Δανία· iv) ταχεία εξόφληση των κυβερνητικών δανείων και αποδέσμευση των εγγυήσεων του δημοσίου μέχρι το τέλος του 2011 και v) ανάληψη υποχρεώσεων συμπεριφοράς, όπως η επιβολή ανώτατου ορίου στη χορήγηση νέων ενυπόθηκων δανείων, η θέσπιση ενός Πλαισίου ανταγωνισμού (12) και η μη χορήγηση ακάλυπτων ατομικών και εμπορικών δανείων κατά την περίοδο αναδιάρθρωσης.

(24) Οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου έθεσαν αμέσως σε εφαρμογή το πρόγραμμα εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων, τους περιορισμούς στη νέα δανειοδοσία, την παύση των δραστηριοτήτων της NR στη Δανία και τις δεσμεύσεις συμπεριφοράς, χωρίς να περιμένουν την έγκριση του σχεδίου αναδιάρθρωσης από την Επιτροπή.

(25) Η επιδείνωση της κατάστασης των χρηματοπιστωτικών αγορών και της πραγματικής οικονομίας το τελευταίο τρίμηνο του 2008 έπληξε σοβαρά την NR, αναγκάζοντας τις αρχές του ΗΒ να αναθεωρήσουν το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου, λοιπόν, υπέβαλαν νέο σχέδιο αναδιάρθρωσης (στο εξής «τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης») στην Επιτροπή, το οποίο παρουσιάστηκε λεπτομερώς στο τμήμα 2.3 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας. Το αναθεωρημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης βασικά προβλέπει τη διάσπαση της NR: i) στην «BankCo» στην οποία θα μεταβιβάζονταν τα ακόλουθα στοιχεία ενεργητικού της NR: το χαρτοφυλάκιο λιανικών καταθέσεων (περίπου 19,5 δισεκατ. GBP) μαζί με περίπου [9-12] δισεκατ. GBP ταμειακών διαθεσίμων (13) και περίπου [7-10] δισεκατ. GBP από μη βεβαρυμμένα ενυπόθηκα περιουσιακά στοιχεία της NR με τις καλύτερες αποδόσεις· καταθέσεις χονδρικής που επί του παρόντος ανέρχονται συνολικά σε [0,5-3] δισεκατ. GBP, μαζί με τα αντίστοιχα ταμειακά διαθέσιμα· ο μηχανισμός χορηγήσεων και εξυπηρέτησης ενυπόθηκων δανείων της NR· τα υποκαταστήματα της NR, το αντίστοιχο προσωπικό και τα συστήματα και οι λογαριασμοί GIC (14) μαζί με τα αντίστοιχα ταμειακά διαθέσιμα ίσης αξίας (περίπου [3,5-6] δισεκατ. GBP). Ο ισολογισμός ανοίγματος της BankCo θα ανερχόταν σε [22-26] εκατ. GΒΡ· ii) στην «AssetCo» που θα ήταν η υπάρχουσα επιχείρηση NR, η οποία θα διατηρούσε τα υπόλοιπα στεγαστικά δάνεια και τα μέσα χονδρικής χρηματοδότησης της NR (τα συμφέροντά της στον φορέα τιτλοποίησης Granite και τις υποχρεώσεις της στο πλαίσιο του καλυμμένου ομολόγου και των προγραμμάτων ΕΜΤΝ (15) με τις συνδεόμενες πράξεις αντιστάθμισης κινδύνου), μαζί με τις συναφείς υποχρεώσεις και τα υβριδικά κεφαλαιακά μέσα. Η AssetCo θα διατηρούσε επίσης και την ευθύνη για το υφιστάμενο κρατικό δάνειο προς την NR, το οποίο θα αυξηθεί με ποσό μέχρι 10 δισεκατ. GBP και θα ανέλθει συνολικά 23 δισεκατ. GBP, για να μπορέσει να υλοποιηθεί η αναδιάρθρωση. Επιπλέον, η AssetCo θα ελάμβανε χρηματοδοτική διευκόλυνση σε κεφάλαια κίνησης μέχρι 5 δισεκατ. GBP για να εξασφαλίσει επαρκή ρευστότητα […]. Ο ισολογισμός (ανοίγματος) της AssetCo θα ανερχόταν σε [82-85] δισεκατ. GBP.

(26) Το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης προέβλεπε επίσης εισφορές κεφαλαίων στην BankCo και την AssetCo, την αλλαγή της δανειοδοτικής στρατηγικής, την εγκατάλειψη του προγράμματος ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων και αλλαγές στο πλαίσιο ανταγωνισμού, ώστε να μπορέσει η NR να αυξήσει τις δανειοδοτικές της δραστηριότητες το 2009 και το 2010 με 14 δισεκατ. GBP συνολικά.

(27) Μετά την έκδοση της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας, το Ηνωμένο Βασίλειο τροποποίησε το σχέδιο αναδιάρθρωσης για να αντιμετωπιστούν ορισμένες από τις αμφιβολίες που εξέφρασαν η Επιτροπή και τρίτα μέρη (στο εξής «το τελικό σχέδιο αναδιάρθρωσης»). Ως εκ τούτου, ο ισολογισμός ανοίγματος της BankCo θα μειωθεί κατά [1,7-4,2] δισεκατ. GBP σε σχέση με την επικαιροποίηση του τροποποιημένου σχεδίου αναδιάρθρωσης της 10ης Ιουνίου 2009, με την αφαίρεση ποσού 1,5-3 δισεκατ. GBP από τους λογαριασμούς GIC και τη μεταφορά ποσού [0,2-0,8] δισεκατ. GBP πρόσθετων ενυπόθηκων δανείων από την AssetCo στην BankCo. Η BankCo θα έχει ισολογισμό ανοίγματος [21-24] δισεκατ. GBP το 2009, που θα αυξηθεί σε [31-34] δισεκατ. GBP το 2013, έναντι [22-26] δισεκατ. GBP και [38-41] δισεκατ. GBP αντίστοιχα σύμφωνα με το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Επιπλέον, ποσό [600-900] εκατ. GBP νέων δανείων της BankCo που είχαν σχεδιαστεί αρχικά θα αντικατασταθεί με επισφαλείς απαιτήσεις (16). Ως αποτέλεσμα, ο σταθμισμένος μέσος όρος ΔΔΑ της BankCo θα είναι ίσος με [62-67 %], που αποτελείται από τον μέσο ΔΔΑ των υφισταμένων ενυπόθηκων δανείων ([66-69 %]) και νέων δανείων το 2009 ([58-61 %]). Το διάγραμμα Α παρουσιάζει τους ισολογισμούς ανοίγματος της BankCo και της AssetCo μετά το διάσπαση, ενώ ο πίνακας 2 παρουσιάζει τους σημαντικότερους χρηματοοικονομικούς δείκτες για την BankCo.

(28) Η BankCo, από τη διάσπαση και μετά, θα καταβάλλει προσαρμοσμένες προμήθειες για τη συνέχιση των εγγυήσεων σε λιανικές και χονδρικές καταθέσεις (βλέπε τμήμα 2.3). Πίνακας 2 Βασικοί χρηματοοικονομικοί δείκτες της BankCo μετά τη διάσπαση (βασικό σενάριο) δισεκατ. GBP 2009 2010 2011 2012 2013 Συνολικός ισολογισμός [21-24] [23-25] [27-30] [28-31] [31-34] Καθαρά έσοδα από τόκους n/a [0-0.7] [0-0.7] [0-0.7] [0-0.7] Ακαθάριστη νέα δανειοδοσία n/a [6-9] [6-8] [6-8] [6-8] Ενυπόθηκα δάνεια [7-11] [13-20] [19-25] [22-26] [23-28] Λιανικές καταθέσεις 19,3 [18-21] [19-22] [22-25] [24-27] Χονδρικές καταθέσεις [1-3] [1-7] [3-10] [3-8] [2-8]

(29) Το Ηνωμένο Βασίλειο ανέλαβε επίσης και τις ακόλουθες δεσμεύσεις: i) να υπάρξει πλήρης λειτουργικός διαχωρισμός ανάμεσα στην BankCo και την AssetCo το συντομότερο δυνατό, και το αργότερο μέχρι τα τέλη του 2010· ii) τα νέα δάνεια της BankCo θα περιοριστούν σε 4 δισεκατ. GBP το 2009, σε 9 δισεκατ. GBP το 2010 και 8 δισεκατ. GBP το 2011· σε περίπτωση που η BankCo παραμείνει υπό την προσωρινή ιδιοκτησία του δημοσίου (στο εξής «ΠΙΔ») μετά το 2011, το ανώτατο όριο των 8 δισεκατ. GBP το 2011 θα εξακολουθήσει να ισχύει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2013 ή μέχρι την έξοδο από το καθεστώς της ΠΙΔ, εάν αυτή συμβεί νωρίτερα· iii) η BankCo θα περιορίσει τα υπόλοιπα λιανικών καταθέσεων στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και στο Guernsey στα 2 δισεκατ. GBP μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2011 σε περίπτωση που η BankCo παραμείνει σε καθεστώς ΠΙΔ το 2012 και το 2013, το ανώτατο όριο στις λιανικές καταθέσεις θα είναι 23 δισεκατ. GBP για το 2012 και 26 δισεκατ. GBP για το 2013· iv) η BankCo δεν θα περιλαμβάνεται στις τρεις πρώτες τράπεζες του πίνακα Moneyfacts για τις κατηγορίες διετών, τριετών ή πενταετών ενυπόθηκων δανείων με σταθερά ή κυμαινόμενα επιτόκια (με εξαίρεση τα ενυπόθηκα δάνεια με δείκτη ΔΔΑ ανώτερο του 80 % και προϊόντα για πρώτους αγοραστές) μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2011 ή την έξοδό της από το καθεστώς ΠΙΔ, εάν συμβεί νωρίτερα· v) το Ηνωμένο Βασίλειο θα παύσει να είναι μέτοχος πλειοψηφίας της BankCo […]. Σε αυτό το πλαίσιο, το καθεστώς ΠΙΔ θεωρείται ότι παύει να υφίσταται, εάν το Ηνωμένο Βασίλειο πωλήσει τουλάχιστον το 50 % + 1 των μετοχών της BankCo σε μια μη κρατική ή μη ελεγχόμενη από το κράτος οντότητα (ή οντότητες) και το Ηνωμένο Βασίλειο πάψει να έχει τον έλεγχο της BankCo κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 139/2004 του Συμβουλίου της 20ής Ιανουαρίου 2004 για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων (17)· vi) […] η BankCo θα εκδώσει δημόσια ανακοίνωση ότι η εγγύηση των λιανικών καταθέσεων από το κράτος θα πάψει να υφίσταται στις […] και ότι το κράτος θα καταργήσει τις ρυθμίσεις εγγύησης χονδρικών καταθέσεων που συνδέονται με την BankCo στις 31 Δεκεμβρίου 2010 vii) ότι το υφιστάμενο χρέος μειωμένης εξασφάλισης θα παραμείνει στην AssetCo και ότι μέχρι η AssetCo […], η AssetCo δεν θα πληρώνει ούτε κεφάλαιο ούτε τόκους για χρέη μειωμένης εξασφάλισης, εάν οι συμβατικές ρυθμίσεις της το επιτρέπουν· viii) ότι η BankCo, όσο παραμένει σε καθεστώς ΠΙΔ, και η AssetCo, […], δεν θα αγοράσουν μετοχές άλλων εταιρειών ούτε θα προβάλουν ρυθμίσεις για παροχή εγγυήσεων ή ιδιοκτησίας από το κράτος· ix) ότι η AssetCo δεν θα αναλάβει καμία νέα οικονομική δραστηριότητα εκτός από τις δραστηριότητες που είναι απαραίτητες για να παρέχει λειτουργική υποστήριξη στην BankCo μέχρι την ολοκλήρωση του λειτουργικού διαχωρισμού, […].

2.3. Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΚΡΑΤΙΚΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ

(30) Η NR ήταν αποδέκτης των ακόλουθων μέτρων κρατικής ενίσχυσης (18): i) ταμειακή διευκόλυνση της ΒοΕ, την οποία στη συνέχεια ανέλαβε το Υπουργείο Οικονομίας (ΗΜΤ), (στο εξής «ταμειακή διευκόλυνση BoE/HMT»)· ii) εγγύησης του δημοσίου για τις λιανικές καταθέσεις της NR οι οποίες δεν καλύπτονται από το σύστημα αντιστάθμισης της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας του Ηνωμένου Βασιλείου (στη συνέχεια «FSCS»)· iii) εγγύηση του δημοσίου για τις χονδρικές καταθέσεις της NR. Για την NR: iv) αναδρομική εφαρμογή χαμηλότερης επιβάρυνσης για την ταμειακή διευκόλυνση BoE/HMT από την 1η Απριλίου 2008 και μετά και συνακόλουθη επιστροφή στην NR ποσού 156,4 εκατ. GBP μετά την τελική απόφαση της Επιτροπής (19)· v) δέσμευση που ανέλαβε το HMT έναντι της FSA ότι η NR (δηλαδή οι διάδοχοί της) θα λειτουργεί πάνω από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις (20). Για την BankCo: vi) συνέχιση μετά τη διάσπαση των εγγυήσεων για λιανικές καταθέσεις και χονδρικές καταθέσεις [δηλαδή τα μέτρα που αναφέρονται στα σημεία ii) και iii) της αιτιολογικής σκέψης 30 το 2010 για την BankCo με αναθεωρημένους όρους] (21)· vii) ανακεφαλαιοποίηση ύψους 1,4 δισεκατ. GBP της BankCo μετά τη διάσπαση, υπό μορφή απλών μετοχών (22)· viii) έκτακτη ταμειακή διευκόλυνση ενός 1,5 δισεκατ. GBP. Για την AssetCo: ix) συνέχιση της εγγύησης χονδρικών καταθέσεων μετά τη διάσπαση [δηλαδή το μέτρο iii)] […] (23)· x) συνέχιση και αύξηση της ταμειακής διευκόλυνσης BoE/HMT [δηλαδή το μέτρο i)] από 10 δισεκατ. GBP έως 23 δισεκατ. GBP (24)· xi) ανακεφαλαιοποίηση μέχρι 1,6 δισεκατ. GBP της AssetCo υπό μορφή μετοχοποίησης χρέους (25)· xii) εισφορά σε κεφάλαιο κίνησης 2,5 δισεκατ. GBP (26).

(31) Όσον αφορά τα μέτρα i)-ii), η Επιτροπή παρατηρεί ότι αυτά έχουν ήδη αξιολογηθεί από την Επιτροπή στο πλαίσιο των παλαιότερων αποφάσεων που εκδόθηκαν για την εξεταζόμενη υπόθεση και χαρακτηρίστηκαν ως ενίσχυση διάσωσης (27). Πέρα από τα μέτρα διάσωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο κοινοποίησε στην Επιτροπή πρόσθετα μέτρα με στόχο να συμβάλουν στην αναδιάρθρωση της NR, μέτρα iv)-xii).

(32) Τα μέτρα ενίσχυσης διάσωσης i)-iii), θα συνεχιστούν και μετά τη διάσπαση της τράπεζας. Όμως, οι οντότητες για τις οποίες προορίζονται θα είναι οι διάδοχοι της NR και οι όροι που επιβλήθηκαν με τα μέτρα αυτά θα τροποποιηθούν.

(33) Όσον αφορά τα μέτρα που έλαβε το Ηνωμένο Βασίλειο στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης της NR [μέτρα iv) και v)], η προμήθεια που κατέβαλε η NR για την ταμειακή διευκόλυνση BoE/HMT θα μειωθεί αναδρομικά. Κατά συνέπεια, η NR θα λάβει αναδρομική επιστροφή ποσού 156,4 εκατ. GBP της επιβάρυνσής της για την ταμειακή διευκόλυνση BoE/HMT. Η επιστροφή αυτού του ποσού συνάγεται από την αναθεώρηση των επιβαρύνσεων που αποφάσισε το Ηνωμένο Βασίλειο τον Απρίλιο του 2008. Επιπλέον, το ΗΜΤ ανέλαβε δέσμευση έναντι της FSA ότι η NR θα λειτουργεί πέρα από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις και έτσι θα μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί σε επίπεδο κατώτερο των απαιτούμενων κεφαλαιακών απαιτήσεων.

(34) Τα μέτρα αναδιάρθρωσης που αφορούν την BankCo [μέτρα vi)-viii)[ περιλαμβάνουν τη συνέχιση των εγγυήσεων για τις λιανικές και χονδρικές καταθέσεις […]. Οι επιβαρύνσεις που επιβάλλονται και η διάρκεια αυτών των εγγυήσεων, ωστόσο, θα τροποποιηθούν σε σχέση με την εγκριθείσα ενίσχυση διάσωσης. Για την εγγύηση αυτών των λιανικών καταθέσεων οι οποίες δεν καλύπτονται από το FSCS του Ηνωμένου Βασιλείου, η BankCo θα επιβαρυνθεί με άπαξ επιβάρυνση [15-70] μονάδες βάσης (στο εξής «μ.β.»). Για την εγγύηση στις χονδρικές καταθέσεις η BankCo θα καταβάλει επιβάρυνση σύμφωνη με το καθεστώς πιστωτικών εγγυήσεων του Ηνωμένου Βασιλείου (στο εξής «ΚΠΕ») (28). Η BankCo θα λάβει πρόσθετο ποσό 1,2 δισεκατ. GBP ανακεφαλαιοποίησης μετά τη διάσπαση, υπό μορφή απλών μετοχών και έκτακτης δανειακής διευκόλυνσης ύψους 2,5 δισεκατ. GBP. Για την έκτακτη δανειακή διευκόλυνση θα επιβαρυνθεί με μηνιαία προμήθεια [80-150] μ.β. για το μη αναληφθέν υπόλοιπο. Σε περίπτωση που η BankCo κάνει χρήση της διευκόλυνσης, θα καταβάλει άπαξ επιβάρυνση χρήσης [120-240] μ.β. για κάθε αντλούμενο ποσό και επιτόκιο ενός μηνός LIBOR + [200-600] μ.β. για το αναληφθέν υπόλοιπο.

(35) Η AssetCo θα συνεχίσει να καλύπτεται από εγγύηση των χονδρικών καταθέσεων μέχρι […] (μέτρο ix)). Δεν προβλέπονται μεταβολές της επιβάρυνσης την οποία θα καταβάλει η AssetCo για την εγγύηση. Η AssetCo θα λάβει επίσης αύξηση της ταμειακής διευκόλυνσης BoE/HMT (μέτρο (x)) μέχρι ποσού 10 δισεκατ. GBP (το συνολικό ποσό της διευκόλυνσης θα ανέλθει σε 23 δισεκατ. GBP) μαζί με την τροποποίηση των όρων της διευκόλυνσης (LIBOR + [10-60] μ.β. αντί του βασικού επιτοκίου της τράπεζας της Αγγλίας + 150 μ.β. + 10 μ.β. επιβάρυνση διευκόλυνσης). Η AssetCo θα λάβει επίσης διευκόλυνση σε κεφάλαια κίνησης [μέτρο xii)] για την οποία θα καταβάλει ενός μηνός LIBOR + [10-60] μ.β. και δυνητική ανακεφαλαίωση ποσού μέχρι 1,6 δισεκατ. GBP υπό μορφή μετοχοποίησης χρέους xii).

(36) Επειδή η ενίσχυση αναδιάρθρωσης που χορηγήθηκε στην NR συνίσταται σε συνέχιση της εφαρμογής μέτρων σε συνδυασμό τη λήψη πρόσθετων μέτρων, τα μέτρα αυτά θα αξιολογηθούν συνολικά στην παρούσα απόφαση. Ο πίνακας 3 παρουσιάζει και τα συνεχιζόμενα και τα πρόσθετα μέτρα. Πίνακας 3 Παρουσίαση των μέτρων ενίσχυσης προς όφελος της NR, BankCo και AssetCo Αριθ. Τύπος μέτρου Ποσό Επιβάρυνση Διάσωση i Bank of England/HMT ταμειακές διευκολύνσεις 25 δισ.GBP επιτόκιο BoE + 150 μβ + επιβάρυνση διευκόλυνσης 10 μβ ii Εγγύηση για λιανικές καταθέσεις της NR που δεν καλύπτονται από το FSCS ανώτατο 20 δισ.GBP (29) [15-70] μβ για τις συνολικές καταθέσεις iii Εγγύηση για χονδρικές καταθέσεις NR περίπου 10 δισ.GBP ελάχιστη μηνιαία επιβάρυνση [0,5-3] £ Ενίσχυση αναδιάρθρωσης Northern Rock iv Εφαρμογή χαμηλότερης επιβάρυνσης BoE/HMT ταμειακής διευκόλυνσης και αναδρομική επιστροφή NR ελάχιστο 156,4 GBP μθ v Δέσμευση της ΗΜΤ έναντι της FSA από την HMT ότι η NR θα λειτουργεί πέρα τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις μθ μθ BankCo vi Συνέχιση εγγύησης για λιανικές καταθέσεις ανώτατο 20 δισ.GBP (29) κατ’ αποκοπή επιβάρυνση[15-70] μβ Συνέχιση εγγυήσεων για χονδρικές καταθέσεις 1,6 δισ.GBP σύμφωνα με το ΚΠΕ vii Ανακεφαλαιοποίηση της BankCo μετά τη διάσπαση 1,4 δισ.GBP κοινές μετοχές viii Έκτακτη ταμειακή διευκόλυνση για την BankCo 1,5 δισ.GBP μηνιαία επιβάρυνση [80-150] μβ + εφάπαξ επιβάρυνση χρήσης [120-240] μβ για ανάληψη κάθε ποσού + επιτόκιο ενός μηνός LIBOR + [200-600] στο αναληφθέν υπόλοιπο AssetCo ix Συνέχιση εγγύησης χονδρικών καταθέσεων περίπου 8,3 δισ.GBP ελάχιστη μηνιαία επιβάρυνση [0,5-3] £ x Συνέχιση και αύξηση ταμειακής διευκόλυνσης Bank of England/HMT σύνολο 23 δισ.GBP ενός μηνός LIBOR + [10-60] μβ xi Ανακεφαλαίωση της AssetCo σε δύσκολη περίπτωση (μετοχοποίηση χρέους) 1,6 δισ.GBP κοινές μετοχές xii Διευκόλυνση σε κεφάλαιο κίνησης για την AssetCo 2,5 δισ.GBP ενός μηνός LIBOR + [10-60] μβ

3. ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(37) Η Επιτροπή κίνησε αρχικά την επίσημη διαδικασία έρευνας για το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης στην παρούσα υπόθεση στις 2 Απριλίου 2008. Στη συνέχεια, οι αρχές του ΗΒ μετέβαλαν ουσιαστικά το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Κατά συνέπεια, ήταν απαραίτητο να επεκτείνει η Επιτροπή τη διαδικασία για να περιληφθεί το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Οι περισσότερες αμφιβολίες που διατυπώθηκαν στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας αφορούσαν ειδικά το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Όσον αφορά την απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, θα εξεταστούν μόνο οι αμφιβολίες που εξακολουθούν να ισχύουν για την αξιολόγηση του τροποποιημένου σχεδίου αναδιάρθρωσης στο τμήμα 3.1 της παρούσας απόφασης.

3.1. Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(38) Στην αιτιολογική σκέψη 91 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας, η Επιτροπή αναφέρει ότι η επιστολή της ΗΜΤ προς την FSA, με την οποία το HMT επιβεβαιώνει την πρόθεσή του να εξασφαλίσει ότι η NR θα λειτουργεί πέρα από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις, θα μπορούσε να συνιστά κρατική ενίσχυση.

(39) Η αιτιολογική σκέψη 94 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας αναφέρει ότι η σχεδιαζόμενη αναδρομική επιστροφή των πρόσθετων επιβαρύνσεων που χρέωσε το Ηνωμένο Βασίλειο κατά το διάστημα από τις 17 Μαρτίου 2008 μέχρι την έκδοση της τελικής απόφασης φαίνεται ότι συνιστά πρόσθετη ενίσχυση αναδιάρθρωσης.

(40) Στην αιτιολογική σκέψη 96 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας εγείρονται αμφιβολίες για το αν η ενίσχυση μπορεί να προσδιοριστεί ποσοτικά με τη χρησιμοποίηση στοιχείων αναφοράς, όπως οι τιμές των συμβάσεων αντιστάθμισης κινδύνου πιστοληπτικής ικανότητας ή το επιτόκιο των πιστωτικών διευκολύνσεων που προσέφεραν στην NR οι ιδιωτικές τράπεζες μετά τις 17 Σεπτεμβρίου 2007, οι οποίες είχαν ήδη λάβει υπόψη τη διάσωση της τράπεζας από το κράτος.

3.2. Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(41) Η Επιτροπή ανέφερε στις αιτιολογικές σκέψεις 47 και 48 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας ότι η διάσπαση θα μπορούσε να συγκριθεί με μέτρο αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία που εμπίπτει στο πεδίο της Ανακοίνωσης της Επιτροπής σχετικά με την αντιμετώπιση των απομειωμένων περιουσιακών στοιχείων στον κοινοτικό τραπεζικό τομέα (30) (στο εξής «ΑΑΣ»). Ως εκ τούτου, κάλεσε τις αρχές του ΗΒ να δώσουν στοιχεία σχετικά με αυτό το ζήτημα.

(42) Στην αιτιολογική σκέψη 58 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας, η Επιτροπή διατύπωσε τη θετική εκτίμηση ότι η BankCo φαίνεται ότι εξελίσσεται σε βιώσιμη τράπεζα ως αποτέλεσμα των μέτρων που πρότεινε το Ηνωμένο Βασίλειο και δεν υπάρχει κίνδυνος να αντιμετωπίσει τα ίδια προβλήματα ρευστότητας όπως η NR. Ωστόσο, παρατήρησε ακόμα ότι δεν είχε υποβληθεί κανένα επιχειρηματικό σχέδιο που να δείχνει με ποιο τρόπο η BankCo θα καταστεί βιώσιμη μεσομακροπρόθεσμα και ότι, συνεπώς, δεν θα μπορούσε να αποδειχθεί η βιωσιμότητα της BankCo.

(43) Η Επιτροπή παρατήρησε στις αιτιολογικές σκέψεις 59 και 58 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας ότι ο τύπος και το μέγεθος της ενίσχυσης που επρόκειτο να χορηγηθεί στη BankCo δεν θα απάλλασσαν την BankCo από όλα τα δάνεια υψηλού κινδύνου που είχε συνάψει η NR στο παρελθόν ούτε και από την υποχρέωση να αποπληρώσει το κυβερνητικό δάνειο, ενώ θα ελάμβανε στοιχεία ενεργητικού καλής ποιότητας και ένα σημαντικό χρηματικό ποσό. Ακόμη, η Επιτροπή επισήμανε ότι οι αρχές του ΗΒ αποδέχονται να χρηματοδοτήσουν εξ ολοκλήρου τη ζημία της AssetCo, τα ενυπόθηκα δάνεια της οποίας αποτιμώνται σε λογιστική αξία αντί της πραγματικής οικονομικής αξίας τους. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή διατύπωσε σοβαρές αμφιβολίες κατά πόσο η ενίσχυση περιοριζόταν στο ελάχιστο απαραίτητο.

(44) Όσον αφορά την ίδια συμμετοχή της NR, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες στην αιτιολογική σκέψη 60 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας αν αυτή θα ήταν επαρκής, εφόσον ορισμένα από τα μέτρα του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης που θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως ίδια συμμετοχή δεν υπήρχαν στο τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης, και ιδίως η ενεργητική πολιτική εξαγοράς και η επιβολή ανώτατων ορίων στη χορήγηση νέων δανείων.

(45) Στην αιτιολογική σκέψη 62 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας, η Επιτροπή διατύπωσε το ερώτημα αν η χρηματοδότηση της BankCo μετά τη διάσπαση της NR της επιτρέψει να παραγκωνίσει τους ανταγωνιστές της στην αγορά ενυπόθηκων δανείων με αποτέλεσμα να υπάρξουν αρνητικές δευτερογενείς επιπτώσεις.

(46) Όσον αφορά τα μέτρα που περιορίζουν τη νόθευση του ανταγωνισμού, η Επιτροπή εξέφρασε σοβαρές αμφιβολίες στις αιτιολογικές σκέψεις 63 έως 66 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας αν τα προταθέντα μέτρα ήταν επαρκή. Πρώτον, η Επιτροπή επισήμανε ότι, μετά τη διάσπαση της NR, η BankCo θα εμφανιστεί ως μια νέα ισχυρή και ανταγωνιστική τράπεζα χωρίς τα βάρη των δανείων υψηλού κινδύνου που συνήψε η NR στο παρελθόν. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αμφέβαλε αν το γεγονός ότι η BankCo θα είχε μικρό ισολογισμό θα αντιστάθμιζε τη στρέβλωση του ανταγωνισμού.

(47) Ακόμη, η Επιτροπή επισήμανε ότι, δεδομένου του μεγάλου ποσού ενίσχυσης που έλαβε η NR, ήταν αβέβαιο αν θα μπορούσαν να εφαρμοστούν επαρκή μέτρα για να αποτραπεί η αδικαιολόγητη νόθευση του ανταγωνισμού, χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η βιωσιμότητα της NR. Τέλος, παρατήρησε ότι ορισμένα από τα μέτρα που αποσκοπούσαν στον περιορισμό της νόθευσης του ανταγωνισμού είχαν τροποποιηθεί ή εγκαταλειφθεί.

4. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ

(48) Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις τρίτων μερών μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας και την απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας.

(49) Όσον αφορά την απόφαση για την κίνηση διαδικασίας, η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις των Unite the Union, the Building Societies Association (στο εξής «BSA»), SRM Global Master Fund LP, Alliance & Leicester Building Society, British Banking Association, Jim Cousins (βουλευτής του ΗΒ), Doug Henderson (βουλευτής του ΗΒ) και από τις αρχές του Newcastle. Αν και ορισμένες από τις παρατηρήσεις δεν αφορούν το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης που ήταν το αντικείμενο της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας, οι παρατηρήσεις αυτές μπορεί να έχουν σημασία για το ευρύτερο πλαίσιο της εξεταζόμενης υπόθεσης και θα εξεταστούν εν συντομία στο τμήμα 4.1 της παρούσας απόφασης, εφόσον είναι γενικού περιεχομένου.

(50) Παρατηρήσεις σχετικά με την απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας υπέβαλαν η Leeds Building Society, η BSA και ένας Βρετανός πολίτης.

4.1. ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(51) Οι παρατηρήσεις των τρίτων μερών όσον αφορά την απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας εστιάζονταν κυρίως στις στρεβλώσεις που προκαλούσαν στον ανταγωνισμό οι εγγυήσεις των λιανικών και χονδρικών καταθέσεων στην NR. Η αύξηση της βάσης λιανικών καταθέσεων στην NR τους πρώτους μήνες του 2008 προξένησε ιδιαίτερη ανησυχία, εφόσον τα τρίτα μέρη ανέφεραν ότι η NR πρόσφερε υψηλά επιτόκια καταθέσεων με τη στήριξη κυβερνητικής εγγύησης, με αποτέλεσμα να δημιουργείται ανταγωνιστικό μειονέκτημα για τους ανταγωνιστές της. Οι τρίτοι επεσήμαναν ότι το πλαίσιο ανταγωνισμού μετρίαζε ορισμένες από τις ανησυχίες τους. Άλλες παρατηρήσεις αφορούσαν το μέγεθος της NR ως μεγάλου εργοδότη στη νοτιοανατολική Αγγλία και την αποζημίωση που θα έπρεπε να λάβουν οι μέτοχοι της NR λόγω της εθνικοποίησής της από το Ηνωμένο Βασίλειο.

4.2. ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(52) Η Leeds Building Society στις παρατηρήσεις της εξέφρασε ανησυχίες όσον αφορά τη στρέβλωση του ανταγωνισμού που θα μπορούσε εν δυνάμει να προκαλέσει η NR, επισημαίνοντας ότι η ίδια συμμετοχή της NR, ήταν, κατά την άποψή της, ανεπαρκής και ότι το ισχύον πλαίσιο ανταγωνισμού εμποδίζει τη στρέβλωση του ανταγωνισμού από την NR μόνο σε περιορισμένο βαθμό. Διατύπωσε επίσης την άποψη ότι ο μικρός ισολογισμός της BankCo μετά τη διάσπαση δεν θα αντιμετωπίσει τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού, διότι η BankCo δεν είναι υποχρεωμένη να απορροφήσει τη ζημία που προκάλεσαν οι δανειοδοτικές δραστηριότητες υψηλού ρίσκου της NR του παρελθόντος και θα έχει πρόσβαση στα κέρδη από τον ισολογισμό της AssetCo.

(53) Η BSA υπέβαλε αναλυτικές παρατηρήσεις. Θεωρεί ότι κατά πάσα πιθανότητα η BankCo έχει εξασφαλίσει μεσομακροπρόθεσμη βιωσιμότητα, διότι θα αποκτήσει ισχυρή θέση στην αγορά των ενυπόθηκων δανείων του Ηνωμένου Βασιλείου μετά τη διάσπαση, με περιορισμένα ανεξόφλητα δάνεια και μεγάλη χρηματοδότηση για τη σύναψη νέων δανείων. Η BSA επισήμανε τη διαφορά ανάμεσα στις οικοδομικές εταιρείες και τις τράπεζες (οι οικοδομικές εταιρείες αντιμετωπίζουν δυσκολίες χρηματοδότησης και δανειοληψίας τις οποίες δεν αντιμετωπίζουν οι τράπεζες). Η BSA ανέφερε επίσης ότι το πλαίσιο ανταγωνισμού μπορεί να είναι αρκετά αποτελεσματικό, ώστε να αποτρέψει τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού. Επιπλέον, υπέβαλε προτάσεις όσον αφορά τα πιθανά μέτρα για να περιοριστεί η νόθευση του ανταγωνισμού: i) να καταβάλει η BankCo αποζημίωση για την προστασία που απέκτησε με τη σύσταση της AssetCo· σε διαφορετική περίπτωση, το αρχικό χαρτοφυλάκιο δανείων της BankCo πρέπει να έχει χαρακτηριστικά παρόμοια με αυτά ενός μέσου ανταγωνιστή· ii) οι εγγυήσεις του δημοσίου για τις λιανικές και χονδρικές καταθέσεις πρέπει να καταργηθούν το συντομότερο δυνατό. Σε διαφορετική περίπτωση, η BankCo πρέπει να καταβάλει τίμημα ανάλογο με αυτό που καταβάλλουν οι άλλες τράπεζες οι οποίες χρησιμοποιούν καθεστώς εγγύησης πιστώσεων του Δημοσίου· iii) εάν δεν είναι δυνατό να εφαρμοστούν τα μέτρα που προτείνονται στα σημεία i) και ii), θα ήταν ενδεχομένως απαραίτητος ο αμεσότερος έλεγχος των δραστηριοτήτων της BankCo· iv) η BankCo θα έπρεπε να ασκεί ένα μεγάλο μέρος των νέων δανειοδοτικών δραστηριοτήτων της σε τμήματα της αγοράς ενυπόθηκων δανείων στα οποία δεν δραστηριοποιούνται σήμερα οι δανειστές του ιδιωτικού τομέα (π.χ. με υψηλούς δείκτες δανείου — αξίας, ή ειδικά για πρώτους αγοραστές)· v) σε περιοχές στις οποίες η BankCo ανταγωνίζεται στην αγορά των ενυπόθηκων δανείων με πιστωτές του ιδιωτικού τομέα, η ανταγωνιστικότητά της ως προς τις τιμές πρέπει να περιοριστεί, ενδεχόμενα με το να αποκλεισθεί από τους πίνακες Moneyfacts που αφορούν τα ενυπόθηκα δάνεια με τους καλύτερους όρους, δηλαδή να μην περιληφθεί στους πέντε κορυφαίους χορηγούς δανείων· vi) μέχρι να αρθεί η εγγύηση που καλύπτει τις λιανικές καταθέσεις, η BankCo πρέπει να μείνει εκτός των πέντε κορυφαίων αποταμιευτικών τραπεζών με τους καλύτερους όρους στους πίνακες Moneyfacts.

(54) Τέλος, οι παρατηρήσεις ενός Βρετανού πολίτη αφορούσαν την πληρωμή τοκομεριδίων από δάνεια μειωμένης εξασφάλισης που εξέδιδε η NR και τις επιπτώσεις που θα είχε η αναστολή αυτών των πληρωμών για τους ιδιώτες που ήταν κάτοχοι αυτών των τίτλων.

5. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

(55) Οι παρατηρήσεις τρίτων μερών σχετικά με την απόφαση για την κίνηση διαδικασίας που περιγράφονται στην παρούσα απόφαση αφορούν μόνο τα ζητήματα τα οποία θα είχαν ενδεχομένως σημασία για την αξιολόγηση του τροποποιημένου σχεδίου αναδιάρθρωσης. Οι παρατηρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου που παρατίθενται στο τμήμα 5.1 οι οποίες αφορούν την απόφαση για την κίνηση διαδικασίας θα περιοριστούν σε αυτά τα θέματα.

5.1. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΜΦΙΒΟΛΙΕΣ ΠΟΥ ΔΙΑΤΥΠΩΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(56) Όσον αφορά τις αμφιβολίες που διατυπώνονται στην αιτιολογική σκέψη 91 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας, οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου ισχυρίζονται ότι […]. Συνεπώς, δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως ενίσχυση. Ακόμη και αν αυτό συνέβαινε, δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί απεριόριστη.

(57) Όσον αφορά την αιτιολογική σκέψη 94 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας, οι αρχές του ΗΒ δεν αμφισβητούν ότι η αναδρομική εφαρμογή από την 1η Απριλίου 2008, μετά την έγκριση της κρατικής ενίσχυσης, του νέου επιτοκίου δανειοδοσίας και της επιβάρυνσης θα συνιστούσε πρόσθετη ενίσχυση αναδιάρθρωσης. Υποστηρίζουν, ωστόσο, ότι είναι το ελάχιστο απαραίτητο για να διασφαλιστεί ότι η NR θα συνεχίσει να ικανοποιεί τις οριζόμενες από τη νομοθεσία κεφαλαιακές απαιτήσεις της.

(58) Όσον αφορά τις αμφιβολίες που διατυπώνονται στην αιτιολογική σκέψη 96 της απόφασης για την κίνηση διαδικασίας, το Ηνωμένο Βασίλειο καταρχάς υποστηρίζει ότι θα ήταν τεχνητό να θεωρηθεί ως ποσό της ενίσχυσης η πλήρης αξία των διευκολύνσεων του κράτους και των ποσών που καλύπτονται από εγγυήσεις του κράτους. Πράγματι, η NR εξακολουθεί να είναι ιδιοκτήτης στοιχείων ενεργητικού υψηλής ποιότητας και ότι θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη οι εξασφαλίσεις υψηλής ποιότητας που χρεώνονταν για λογαριασμό του κράτους την περίοδο που παρέχονταν η ταμειακή διευκόλυνση και οι εγγυήσεις. Το Ηνωμένο Βασίλειο πιστεύει ότι η λιγότερο τεχνητή μέθοδος είναι ο ποσοτικός προσδιορισμός των μέτρων με τη χρήση στοιχείων αναφοράς όπως οι υποβληθείσες προτάσεις χρηματοδότησης, τα επιτόκια των συμβάσεων αντιστάθμισης και κινδύνου πιστοληπτικής ικανότητας και τα πιστωτικά περιθώρια για χρέος μειωμένης εξασφάλισης. Στη χειρότερη περίπτωση, το ποσό της ενίσχυσης θα μπορούσε να υπολογιστεί με τη χρησιμοποίησή του επίσημου επιτοκίου αναφοράς της Επιτροπής, το οποίο τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 2008.

5.2. ΟΙ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΑΜΦΙΒΟΛΙΕΣ ΠΟΥ ΔΙΑΤΥΠΩΝΟΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(59) Σχετικά με την εφαρμογή της ανακοίνωσης για τα απομειωμένα (ΑΑΣ) στοιχεία στη διάσπαση της τράπεζας, οι αρχές του ΗΒ ανέφεραν ότι δεν αποδέχονται την ανάλυση της Επιτροπής για τους ακόλουθους λόγους: Πρώτον, η NR ανήκει κατά πλήρη κυριότητα στο δημόσιο και κατά συνέπεια, σε αντίθεση με άλλες περιπτώσεις στις οποίες το κράτος αναλαμβάνει τη ζημία στοιχείων ενεργητικού απομειωμένης αξίας από μια ιδιωτική τράπεζα είτε με το να τα εξαγοράζει είτε να τα εγγυάται, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν μπορεί να αγοράσει τα μειωμένης αξίας στοιχεία ενεργητικού διότι ανήκουν ήδη στο κράτος. Δεύτερον, οι αρχές του ΗΒ έχουν την άποψη ότι πρωταρχικός στόχος της εν λόγω ανακοίνωσης είναι να αντιμετωπίζει καταστάσεις μεγάλης αβεβαιότητας ως προς την έκθεση τραπεζών σε σύνθετα και αδιαφανή στοιχεία ενεργητικού μειωμένης αξίας. Τα ενυπόθηκα προϊόντα της NR, οι ενυπόθηκοι τίτλοι και τα στοιχεία ενεργητικού του δημοσίου δεν εμπίπτουν σε αυτή την κατηγορία κατά την άποψη των αρχών του ΗΒ. Τέλος, οι αρχές του ΗΒ υποστηρίζουν ότι η ΑΑΣ στοιχεία εστιάζεται στην αρχή του επιμερισμού της επιβάρυνσης, όπου η τράπεζα αναλαμβάνει ορισμένα στοιχεία της πρώτης ζημίας. Στην περίπτωση της NR, αυτό δεν είναι δυνατό, διότι το κράτος ήταν ήδη ιδιοκτήτης όλων των στοιχείων ενεργητικού πριν από τη διάσπαση της εταιρείας.

(60) Οι αρχές του ΗΒ αναφέρουν στις παρατηρήσεις τους ότι έδωσαν στην Επιτροπή στοιχεία που αποδεικνύουν τη βιωσιμότητα της BankCo στο επιχειρηματικό σχέδιο που υπέβαλαν στην Επιτροπή στις 10 Ιουνίου 2009 (31). Στο επιχειρηματικό σχέδιο η βιωσιμότητα της BankCo υποβλήθηκε σε έλεγχο αντοχής σε ακραίες καταστάσεις με βάση ένα σενάριο σοβαρής ύφεσης (αύξηση του αριθμού των ανέργων σε 3,6 εκατ. το 2011 και μείωση των τιμών των κατοικιών στο 50 % της τιμής τους κατά την κορύφωση). Η δοκιμασία αντοχής της BankCo αποδεικνύει τη βιωσιμότητά της ακόμα και με το σενάριο της σοβαρής ύφεσης.

(61) Όσον αφορά τις αμφιβολίες της Επιτροπής αν η ενίσχυση που χορηγήθηκε στην NR περιορίζεται στο ελάχιστο απαραίτητο, το Ηνωμένο Βασίλειο αμφισβητεί ότι το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης δημιουργεί μια υπερανταγωνιστική νέα τράπεζα. Οι βρετανικές αρχές επισημαίνουν ότι η κεφαλαιακή διάρθρωση και χρηματοδότηση της BankCo σχεδιάστηκε προσεκτικά, έτσι ώστε αυτή να είναι βιώσιμη ακόμη και σε δυσμενείς συνθήκες.

(62) Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, το κράτος δεν θα δεχθεί να χρηματοδοτήσει εξ ολοκλήρου και να καλύψει τις ζημίες της AssetCo. Το ΗΒ επισημαίνει ότι το κράτος δεν έχει δώσει εγγυήσεις για τα στοιχεία ενεργητικού της AssetCo. Οι αρχές του ΗΒ, ωστόσο, ανέφεραν ότι […], ενδέχεται να απαιτηθεί συμπληρωματική ενίσχυση […].

(63) Όσον αφορά την ίδια συμμετοχή της NR στην αναδιάρθρωση, οι αρχές του ΗΒ επισημαίνουν ότι η επιβολή ανώτατων ορίων στις δανειοδοτήσεις και η ενεργητική πολιτική εξαγοράς στο αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης είχαν το χαρακτήρα αντισταθμιστικών μέτρων αντί της ίδιας συμμετοχής. Σχετικά με την επιβολή ανώτατου ορίου δανειοδότησης, το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι η αγορά ενυπόθηκων δανείων του ΗΒ είναι περιορισμένης ικανότητας λόγω της χρηματοπιστωτικής και οικονομικής κρίσης και ότι η προτεινόμενη αύξηση των δανείων της BankCo είναι περιορισμένη και δεν θίγει τους ανταγωνιστές της. Το πρόγραμμα ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων δυσχέρανε ακόμη περισσότερο τη χορήγηση ενυπόθηκων δανείων στην αγορά του ΗΒ (που αντιπροσωπεύουν το 40 % της μείωσης νέων δανείων). Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει τη γνώμη ότι η NR συνέβαλε στην αναδιάρθρωση με την πώληση του χαρτοφυλακίου της Home Equity Release Mortgage (στο εξής «HERM») για ποσό περίπου 2,2 δισεκατ. GBP της ζημίας αναδιάρθρωσης που είχε υποστεί και […].

(64) Οι αρχές του ΗΒ υποστηρίζουν στις παρατηρήσεις τους ότι η αυξημένη δανειοδοσία που προβλέπεται για την BankCo είναι απίθανο να έχει επίπτωση στην αγορά ενυπόθηκων δανείων ή στους ανταγωνιστές της BankCo, διότι η δανειοδοτική ικανότητα στην αγορά είναι περιορισμένη. Η αύξηση της δανειοδοτικής ικανότητας της BankCo θα μετριάσει ελαφρά αυτές τις ανησυχίες, αλλά θα αφήσει αρκετά περιθώρια ζήτησης για άλλους. Το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί επίσης απίθανο η BankCo να αυξήσει τα δάνειά της με ταχύ ρυθμό, μετά τη διάσπαση και την έξοδο από το καθεστώς ΠΙΔ, διότι θα εξακολουθεί να χρειάζεται τα απαραίτητα κεφάλαια για να χρηματοδοτήσει τη νέα δανειοδοσία. Τέλος, το Ηνωμένο Βασίλειο επισημαίνει ότι η BankCo δεν θα έχει προνομιακή πρόσβαση στο πελατολόγιο που παραμένει στην AssetCo.

(65) Όσον αφορά το ποσό της ενίσχυσης, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν δέχεται την πρόταση της Επιτροπής ότι αυτό θα μπορούσε να καθοριστεί αφαιρώντας την αγοραία αξία των στοιχείων ενεργητικού της AssetCo από τη λογιστική αξία τους. Η μεθοδολογία αυτή, κατά την άποψη των αρχών του ΗΒ, θα υπερεκτιμούσε το ποσό κάθε ενίσχυσης που χορηγείται στην BankCo. Το ΗΒ θεωρεί ότι πρέπει να γίνει διάκριση ανάμεσα στις ενισχύσεις που χορηγούνται στην BankCo και την AssetCo και ότι η ενίσχυση στην AssetCo δεν είναι αναγκαστικά προς όφελος της BankCo. Το ποσό της ενίσχυσης στην BankCo πρέπει να αντανακλά την επίπτωση που θα έχει στους ανταγωνιστές της, κάτι το οποίο δεν ισχύει για τη μεθοδολογία που προτείνει η Επιτροπή.

(66) Όσον αφορά την AssetCo, η μεθοδολογία που πρότεινε η Επιτροπή, σύμφωνα με τις αρχές του ΗΒ, βασίζεται στην παραδοχή ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα κάλυπτε τη διαφορά ανάμεσα στη λογιστική αξία και την αγοραία αξία των στοιχείων ενεργητικού. Αυτό δεν είναι σωστό, διότι οι εγγυήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου καλύπτουν τη διαφορά ανάμεσα στην τελική αξία των στοιχείων ενεργητικού της AssetCo και τη λογιστική αξία των υποχρεώσεών της (δηλαδή εάν τα περιουσιακά στοιχεία δεν έχουν αρκετή απόδοση ώστε να καλυφθούν όλες οι υποχρεώσεις, το Ηνωμένο Βασίλειο θα καλύψει τη διαφορά).

(67) Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, η σωστή μέθοδος για την εκτίμηση του ποσού της ενίσχυσης που χορηγήθηκε στην BankCo είναι το ποσό της λογιστικής αξίας κάθε άμεσης εισφοράς κεφαλαίου συν την αξία των παρεχόμενων εγγυήσεων, λαμβάνοντας υπόψη την προμήθεια που καταβάλλεται για τις εγγυήσεις συν το ύψος του κέρδους που αποκομίζει η BankCo από το υψηλής ποιότητας χαρτοφυλάκιο ενυπόθηκων δανείων συν την αυξητική αξία που θα έχει για την BankCo η εξαγορά του χαρτοφυλακίου λιανικών καταθέσεων της NR.

(68) Το ποσό της ενίσχυσης στην AssetCo, σύμφωνα με τις αρχές του ΗΒ, είναι η διαφορά ανάμεσα στη συνολική αξία της ενίσχυσης που χορηγείται στην NR, μείον την ενίσχυση που χορηγείται στην BankCo μέσω της AssetCo.

5.3. ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΕΠΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(69) Όσον αφορά τις ανησυχίες των τρίτων μερών σχετικά με την αύξηση των λιανικών καταθέσεων, το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε τις ακόλουθες παρατηρήσεις.

(70) Κατά την άποψη των αρχών του ΗΒ, οι παρατηρήσεις των τρίτων μερών για την τιμολόγηση των αποταμιευτικών προϊόντων δεν λαμβάνει υπόψη τη μειωμένη βάση των λιανικών καταθέσεων της NR μετά τον τραπεζικό πανικό του Σεπτεμβρίου 2007. Για να σταθεροποιηθεί ο ισολογισμός της NR, πρέπει να μπορέσει να βασιστεί στη βάση λιανικών καταθέσεων. Το Ηνωμένο Βασίλειο επισημαίνει ότι στο ΗΒ εφαρμόζεται όριο μεριδίου αγοράς 1,5 % στις λιανικές καταθέσεις. Το όριο αυτό θα εμποδίσει την NR να ασκήσει υπερβολικά επιθετική τιμολογιακή πολιτική και ταυτόχρονα θα περιορίσει την επίπτωση που θα έχει η NR στην αποταμιευτική αγορά. Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει επίσης ότι η NR δεν έχει ακολουθήσει επιθετική τιμολογιακή πολιτική στα προϊόντα της λιανικών καταθέσεων, όπως αποδεικνύει το γεγονός ότι η NR δεν περιλαμβάνεται στις 3 πρώτες τράπεζες ως προς το ύψος των αποταμιεύσεων στους πίνακες Moneyfacts από τότε που τέθηκε σε εφαρμογή το πλαίσιο ανταγωνισμού.

(71) Επιπλέον, οι αρχές του ΗΒ υποστηρίζουν ότι η επιβολή νέων όρων στην τιμολόγηση των αποταμιευτικών προϊόντων της NR θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα να μη λάβει η NR την απαραίτητη χρηματοδότηση για να στηρίξει τα προγραμματισμένα νέα δάνεια. Θα απειλούσε ακόμη την ικανότητά της να ικανοποιήσει τις υποχρεώσεις της βάσει του καθεστώτος ΠΙΔ και θα την εμπόδιζε να αντιδράσει σε γεγονότα που θα μπορούσε να επηρεάσουν αρνητικά τη χρηματοδοτική της θέση.

(72) Όσον αφορά το πλαίσιο ανταγωνισμού που εφαρμόζεται από τις 31 Μαρτίου 2008, οι αρχές του ΗΒ ανέφεραν ότι η επιβολή υποχρεώσεων συμπεριφοράς από το πλαίσιο ανταγωνισμού περιορίζει επαρκώς τον τρόπο με τον οποίο η NR ανταγωνίζεται στις αγορές του ΗΒ.

5.4. ΣΧΟΛΙΑ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΕΠΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(73) Για να αντιμετωπίσουν τις ανησυχίες που διατύπωσε η Επιτροπή στην απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας και τις παρατηρήσεις των τρίτων μερών, οι αρχές του ΗΒ μετέβαλαν το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Οι σχετικές αλλαγές αναλύθηκαν διεξοδικότερα στο τμήμα 2.2 της παρούσας απόφασης (αιτιολογικές σκέψεις 27, 28 και 29).

6. ΕΚΤΊΜΗΣΗ

6.1. ΥΠΑΡΞΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(74) Η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει αν τα μέτρα που θεσπίστηκαν ή τροποποιήθηκαν από το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης συνιστούν κρατική ενίσχυση. Το άρθρο 87 παράγραφος 1 της συνθήκης προβλέπει ότι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό με την ευνοϊκή μεταχείριση ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές.

(75) Όσον αφορά τα μέτρα που ήδη ενέκρινε η Επιτροπή ως ενίσχυση διάσωσης στις δύο προηγούμενες αποφάσεις της για την παρούσα υπόθεση (συγκεκριμένα τα μέτρα (i), (ii) και (iii), όπως αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 30, τις εγγυήσεις για τις λιανικές και χονδρικές καταθέσεις και την ταμειακή διευκόλυνση της BoE/HMT), η Επιτροπή έχει ήδη αποφανθεί ότι τα μέτρα αυτά συνιστούν κρατική ενίσχυση υπέρ της NR. Η Επιτροπή δηλώνει επίσης ότι η BankCo έχει πρόσβαση στα συστήματα που το Ηνωμένο Βασίλειο θέσπισε για τις τράπεζες κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης και τα οποία έχουν ήδη εγκριθεί από την Επιτροπή, στο βαθμό που τα συστήματα αυτά εξακολουθούν να είναι σε ισχύ μετά τη διάσπαση (32).

(76) Τα μέτρα που πρέπει να εκτιμηθούν στην παρούσα απόφαση, για να καθοριστεί αν συνιστούν κρατική ενίσχυση, έχουν ήδη περιγραφεί στην αιτιολογική σκέψη 30 της παρούσας απόφασης. Τα σχετικά μέτρα είναι για την NR τα μέτρα iv) και v), για την BankCo τα μέτρα vi), vii) και viii) και για την AssetCo, τα μέτρα (ix)-(xii).

(77) Όλα τα μέτρα αυτά χρηματοδοτούνται με κρατικούς πόρους, εφόσον συνίστανται σε κυβερνητικά δάνεια, επιχορηγήσεις και εγγυήσεις χρηματοδοτούμενες από το κράτος (33).

(78) Η Επιτροπή οφείλει επίσης να αξιολογήσει αν τα μέτρα παρέχουν επιλεκτικό πλεονέκτημα στον δικαιούχο ή τους δικαιούχους της ενίσχυσης. Τα εξεταζόμενα μέτρα είναι επιλεκτικά, διότι ωφελούν αποκλειστικά την NR, την BankCo και την AssetCo.

(79) Τα μέτρα παρέχουν πλεονέκτημα στην οικονομική δραστηριότητα που ασκούσε η NR μέχρι τη διάσπασή της και στη συνέχεια στις διαδόχους της, τις BankCo και AssetCo.

(80) Η NR θα αποκομίσει όφελος από την αναδρομική εφαρμογή των χαμηλότερων τελών για την ταμειακή διευκόλυνση της BoE/HMT και τη μετέπειτα επιστροφή ποσού 156,4 εκατ. GBP στην NR μετά την έγκριση από την Επιτροπή [μέτρο iv)] Αυτό παρέχει πλεονέκτημα στην NR, διότι οι προμήθειες αυτές είναι χαμηλότερες από την αγοραία τιμή.

(81) Η NR αποκομίζει επίσης σημαντικά πλεονεκτήματα από τη δέσμευση της ΗΜΤ έναντι της FSA ότι θα λειτουργεί πέρα από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις [μέτρο v)] διότι γι’ αυτό το λόγο η FSA: 1) δεν απαίτησε την ανακεφαλαιοποίηση της NR μετά την εθνικοποίηση, 2) επέτρεψε στην NR να συμπεριλάβει στην κεφαλαιακή της θέση κεφάλαια δεύτερης κατηγορίας τον Ιούνιο του 2008 και 3) στη συνέχεια της επέτρεψε να λειτουργεί κάτω από τις κεφαλαιακές απαιτήσεις από τον Ιούλιο του 2009 και μετά μέχρι τη διάσπασή της.

(82) Όσον αφορά τα μέτρα υπέρ της BankCo, η Επιτροπή έχει ήδη αποφανθεί ότι η εγγύηση λιανικών καταθέσεων (μέτρο (vi)) παρέχει πλεονέκτημα στον δικαιούχο της, στην προκειμένη περίπτωση την BankCo, όταν την ενέκρινε ως ενίσχυση διάσωσης προς την NR. Αν και η εγγύηση θα αρθεί […], το πλεονέκτημα για την BankCo θα εξακολουθήσει να υφίσταται για όσο διάστημα θα παραμένει σε ισχύ η εγγύηση. Η αλλαγή του ποσού της προμήθειας που θα καταβάλλει η BankCo δεν είναι σύμφωνη με τους όρους της αγοράς. Ως προς αυτό, τα πιστωτικά περιθώρια CDS για την NR είναι σημαντικά υψηλότερα από 50 μ.β. Πρέπει, συνεπώς, να θεωρηθεί ότι το μέτρο παρέχει πλεονέκτημα στην BankCo.

(83) Σχετικά με τη συνέχιση των εγγυήσεων στις χονδρικές καταθέσεις για την BankCo μετά τη διάσπαση, μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010 [μέτρο vi)], η Επιτροπή έχει ήδη αποφανθεί ότι συνιστούσε πλεονέκτημα, όταν την ενέκρινε ως ενίσχυση διάσωσης στην NR. Όσον αφορά τις μεταβολές του ποσού της προμήθειας κατά τη διάσπαση, η BankCo θα καταβάλλει προμήθεια σύμφωνη με αυτή που καταβάλλουν άλλες τράπεζες στο πλαίσιο του ΚΠΕ στο ΗΒ. Εφόσον η αμοιβή που ενέκρινε η Επιτροπή στο ΚΠΕ είναι κατώτερη από την αγοραία τιμή (αλλά σύμφωνη με τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας), αυτό παρέχει πλεονέκτημα στην BankCo.

(84) Ακόμη, η εισφορά κεφαλαίου ενός 1,4 δισεκατ. GBP υπό μορφή απλών μετοχών στην BankCo [μέτρο (vii)] της παρέχει πλεονέκτημα, εφόσον χωρίς το κεφάλαιο αυτό η BankCo δεν θα μπορούσε να αρχίσει τις δραστηριότητές της.

(85) Η έκτακτη ταμειακή διευκόλυνση του 1,5 δισεκατ. GBP που δόθηκε στην BankCo [μέτρο viii)] παρέχει πλεονέκτημα, διότι θα δώσει στην BankCo και άλλη πηγή ρευστότητας την οποία δεν διαθέτουν οι άλλες τράπεζες. Σκοπός της έκτακτης ταμειακής διευκόλυνσης είναι να διαθέσει στην BankCo επαρκείς πηγές χρηματοδότησης μέχρι την πώλησή της από τις αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου ή μέχρι να βρεθούν άλλες πηγές χρηματοδότησης.

(86) Όσον αφορά την AssetCo, η Επιτροπή αποφάνθηκε, στις αποφάσεις για την κίνηση και την επέκταση της διαδικασίας, ότι οι εγγυήσεις χονδρικών καταθέσεων [μέτρο ix)] συνιστούν κρατική ενίσχυση. Η επέκταση της εγγύησης χονδρικών καταθέσεων […] συνεπάγεται, συνεπώς, ένα πρόσθετο πλεονέκτημα για την AssetCo.

(87) Η Επιτροπή έχει ήδη αποφανθεί στις προηγούμενες αποφάσεις της (34) ότι η ταμειακή διευκόλυνση της BoE/HMT συνιστά κρατική ενίσχυση. Το συμπέρασμα αυτό ισχύει επίσης και στις νέες περιστάσεις της αύξησης του ποσού δανειοδοσίας προς την AssetCo από το κράτος κατά το ποσό των 10 δισεκατ. GBP το πολύ και την παράταση της διάρκειάς του μετά το 2020 [μέτρο x)]. Όσον αφορά την προμήθεια γι’ αυτή τη διευκόλυνση, η AssetCo θα πληρώνει χαμηλότερη αμοιβή γι’ αυτήν (LIBOR + [10-60] μ.β., σε σύγκριση με το βασικό επιτόκιο της ΒοΕ + 150 μ.β. + 10 μ.β. επιβάρυνσης για τη διευκόλυνση που εφαρμοζόταν προηγουμένως), η οποία είναι χαμηλότερη από την αγοραία τιμή, και, κατά συνέπεια, παρέχει πλεονέκτημα στην AssetCo. Ακόμη, η BankCo θα ωφεληθεί από την αύξηση της ταμειακής διευκόλυνσης της BoE/HMT, εφόσον σημαντικό ποσό της αύξησης θα μεταβιβαστεί από την AssetCo στην BankCo σε ρευστότητα.

(88) Η προταθείσα εισφορά κεφαλαίου στην AssetCo ποσού 1,6 δισεκατ. GBP [μέτρο xi)] υπό μορφή μετοχοποίησης χρέους παρέχει πλεονέκτημα στην AssetCo.

(89) Επιπλέον, η διευκόλυνση σε κεφάλαιο κίνησης 2,5 δισεκατ. GBP [μέτρο xii)] θα ωφελήσει την AssetCo, διότι θα διαθέτει επαρκή ρευστότητα […] για να ικανοποιεί τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις της. Η AssetCo θα καταβάλει ενός μηνός LIBOR +[10-60] μ.β. για τη διευκόλυνση, επιτόκιο σαφώς χαμηλότερο από αυτό της αγοράς, εφόσον η AssetCo είναι τράπεζα σχεδόν χωρίς κεφάλαια.

(90) Τέλος, το κριτήριο το ιδιώτη επενδυτή στην οικονομία της αγοράς δεν εφαρμόζεται σε αυτά τα μέτρα, εφόσον είναι παρεπόμενα διαφόρων μέτρων ενίσχυσης διάσωσης υπέρ της NR. Επιπροσθέτως, εάν εφαρμοζόταν, το κριτήριο αυτό δεν θα ικανοποιούνταν, εφόσον κανένας ιδιώτης επενδυτής στην οικονομία της αγοράς δεν θα ελάμβανε όλα αυτά τα μέτρα για να διευκολύνει τον διαχωρισμό της BankCo και […] AssetCo. Καμία επιχείρηση της οικονομίας της αγοράς, εάν βρισκόταν σε παρόμοια κατάσταση με αυτήν του κράτους, δεν θα μπορούσε να διατηρήσει την οικονομική δραστηριότητα (της NR) χωρίς να πραγματοποιήσει σημαντική αύξηση κεφαλαίου (η FSA μείωσε τις συνήθεις κεφαλαιακές απαιτήσεις της μόνο επειδή το κράτος ανέλαβε τη δέσμευση να χορηγήσει κεφάλαια). Λαμβανομένης υπόψη της κατάστασης των αγορών, θα ήταν αδύνατο για μια επιχείρηση σε συνθήκες οικονομίας της αγοράς να εξασφαλίσει παρόμοια χρηματοδότηση. Αυτό επιβεβαιώνεται από τις προτάσεις προσφοράς για την εξαγορά της NR που υπέβαλαν τόσο η Virgin όσο και η διοίκηση της NR τον Φεβρουάριο του 2008 και οι οποίες περιγράφονται αναλυτικότερα στην απόφαση για την κίνηση διαδικασίας. Και οι δύο προσφορές βασίζονταν στη συνέχιση των μέτρων κρατικής ενίσχυσης, αναφέροντας ότι χωρίς την ύπαρξη της κρατικής ενίσχυσης κανένας ιδιώτης επενδυτής δεν θα ήταν πρόθυμος να αγοράσει την NR.

(91) Η Επιτροπή αποφάνθηκε επίσης ότι τα μέτρα iv)-xii) στην αιτιολογική σκέψη 30 μπορούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό και να επηρεάσουν τις μεταξύ των κρατών μελών συναλλαγές.

(92) Τα μέτρα επιτρέπουν […] ορισμένων στοιχείων ενεργητικού της NR, τα οποία μεταβιβάστηκαν στην AssetCo, ως απαραίτητη προϋπόθεση για τη σύσταση της BankCo και την υλοποίηση του επιχειρηματικού σχεδίου της. Η BankCo, ως διάδοχος της NR, θα μπορέσει να συνεχίσει τις δραστηριότητες της NR χωρίς επιβαρύνσεις από πιθανές απομειώσεις της αξίας περιουσιακών στοιχείων χαμηλότερης ποιότητας, εφόσον αυτά παραμένουν στον ισολογισμό της AssetCo. Ως εκ τούτου, η BankCo έχει πλεονέκτημα έναντι των ανταγωνιστών της οι οποίοι είναι αντιμέτωποι με απομειώσεις της αξίας περιουσιακών στοιχείων χαμηλότερης ποιότητας, τα οποία οφείλουν να απορροφήσουν, με αποτέλεσμα να περιορίζεται το κεφάλαιο που είναι διαθέσιμο για τη χορήγηση νέων δανείων. Αντίθετα, η κεφαλαιακή βάση της BankCo δεν θα μειωθεί λόγω αυτών των απομειώσεων και της μείωσης της αξίας του χαρτοφυλακίου των ενυπόθηκων δανείων της. Αυτό είναι πλεονέκτημα, εάν ληφθεί υπόψη το τρέχον υψηλό κόστος δανειοληψίας στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Επιπλέον, η BankCo διαθέτει μεγάλα ταμειακά διαθέσιμα για να χρηματοδοτήσει τη χορήγηση νέων δανείων. Εξάγεται, συνεπώς, το συμπέρασμα ότι τα μέτρα iv)-xii) στην αιτιολογική σκέψη 30 προκαλούν στρέβλωση του ανταγωνισμού.

(93) Η BankCo θα είναι επίσης μια τράπεζα που ανταγωνίζεται, μεταξύ άλλων, στην αγορά λιανικών καταθέσεων του ΗΒ και στην αγορά ενυπόθηκων δανείων του ΗΒ. Σε αυτές τις δύο αγορές, ορισμένοι ανταγωνιστές είναι θυγατρικές ξένων τραπεζών. Άρα, τα μέτρα μπορούν να επηρεάσουν τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών.

(94) Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο προτίθεται να θεσπίσει νέα μέτρα ενίσχυσης και να τροποποιήσει τα υφιστάμενα. Τα μέτρα αυτά θα επιτρέψουν τη διάσπαση της NR σε δύο νομικές οντότητες, την BankCo και την AssetCo. Χωρίς τη χορήγηση ενίσχυσης στην AssetCo, δεν θα ήταν δυνατό να μεταβιβαστεί σε αυτήν το χαρτοφυλάκιο δανείων της NR. Με τη βοήθεια της ενίσχυσης στην AssetCo, η BankCo είναι σε θέση να συνεχίσει την οικονομική δραστηριότητα της NR, εφόσον θα είναι απαλλαγμένη από το βάρος των περισσότερων δανείων της NR τα οποία θα παραμείνουν στην AssetCo. Επιπλέον, θα λάβει ένα μεγάλο χρηματικό ποσό από την AssetCo (η οποία με τη σειρά της το εισέπραξε από το κράτος). Μπορεί, συνεπώς, να θεωρηθεί ότι η BankCo είναι ο δικαιούχος όλων των κρατικών μέτρων, ακόμη και των μέτρων υπέρ της AssetCo.

(95) Σύμφωνα με το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης, οι δανειοδοτικές υποχρεώσεις βάσει υφισταμένων συμβατικών δεσμεύσεων της AssetCo θα είναι περιορισμένες και, κατά συνέπεια, θα περιοριστούν στο ελάχιστο και οι καταστάσεις κατά τις οποίες θα είναι σε ανταγωνισμό με άλλες τράπεζες. Η άδεια τραπεζικών δραστηριοτήτων της θα ανακληθεί μετά τη διάσπαση και στη συνέχεια θα λειτουργεί βάσει άδειας για δραστηριότητες ενυπόθηκων δανείων. Αυτό θα της επιτρέψει να λειτουργεί σε επίπεδο χαμηλότερο από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις (1 %) σε σύγκριση με τις τράπεζες. Σύμφωνα με τις αρχές του ΗΒ, η AssetCo θα ρευστοποιεί τα περιουσιακά στοιχεία της μόνο κατά τη λήξη ή πουλώντας τα στην αγορά. Η AssetCo θα χρησιμοποιεί τα έσοδα από τις πωλήσεις αυτές για την αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών της και θα χρηματοδοτεί τα τρέχοντα λειτουργικά έξοδά της καθώς και ενδεχόμενες παρακρατηθείσες παλαιές υποχρεώσεις.

(96) Για να διευκολύνει […], η AssetCo θα αναλάβει οικονομικές δραστηριότητες όπως η πώληση των περιουσιακών στοιχείων της και η διαχείριση χρέους στο χαρτοφυλάκιό της. Επιπλέον, […] θα παρέχει για ένα χρονικό διάστημα (το αργότερο μέχρι τα τέλη του 2010) υπηρεσίες στην […]. Αυτό είναι απαραίτητο, διότι μετά τη διάσπαση […] δεν θα έχει ορισμένα λειτουργικά καθήκοντα τα οποία θα παραμείνουν στην […], όπως η εξυπηρέτηση υποθήκης (μετά την ολοκλήρωση), η διαχείριση χρέους και η υποδομή και υποστήριξη ΤΠ. Οι υπηρεσίες αυτές θα παρέχονται από […] σε […] σε εμπορική βάση (δηλαδή η […] θα καταβάλει αμοιβή στην […]) και επί ίσοις όροις. […] Εξάγεται, λοιπόν, το συμπέρασμα ότι η AssetCo θα συνεχίσει να ασκεί ορισμένες περιορισμένες οικονομικές δραστηριότητες μετά τη διάσπαση και πρέπει, συνεπώς, να θεωρηθεί δικαιούχος των μέτρων ενίσχυσης.

(97) Όσον αφορά την NR, πριν από τη σχεδιαζόμενη διάσπαση η NR μπορούσε να συνεχίζει τη λειτουργία της με τη βοήθεια εγγυήσεων των λιανικών και χονδρικών καταθέσεών της, ταμειακής διευκόλυνσης από το κράτος και της δέσμευσης των αρχών του ΗΒ έναντι της FSA ότι θα εξασφάλιζαν πως η NR θα λειτουργούσε πέρα από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις. Η δέσμευση αυτή του Ηνωμένου Βασιλείου επέτρεψε στην NR να λειτουργεί προσωρινά κάτω από τις ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις μέχρι τη διάσπαση. Η NR είναι συνεπώς δικαιούχος αυτών των μέτρων. Όπως αναφέρεται ανωτέρω στην αιτιολογική σκέψη 92, οι οικονομικές δραστηριότητες της NR θα εξακολουθήσουν να ασκούνται από την BankCo.

(98) Βάσει των ανωτέρω, εξάγεται το συμπέρασμα ότι τα μέτρα (iv)-(xii) που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 30 συνιστούν κρατική ενίσχυση.

6.2. ΠΟΣΟ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(99) Όσον αφορά το ποσό της ενίσχυσης, οι αρχές του ΗΒ έχουν διατυπώσει διάφορες απόψεις για το πώς θα έπρεπε να υπολογιστεί το ποσό της ενίσχυσης στις απαντήσεις τους στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας και την απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας. Όσον αφορά την πρόταση που διατύπωσαν οι αρχές του ΗΒ σχετικά με το ποσό της ενίσχυσης στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι παρατηρήσεις αυτές βασίζονται εν μέρει στα μέτρα ενίσχυσης που περιείχε το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Ο προτάσεις που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο και περιείχαν τη χρησιμοποίηση πιστωτικών περιθωρίων CDS και περιθωρίων για οφειλές μειωμένης εξασφάλισης δεν λαμβάνουν υπόψη ότι τα εν λόγω πιστωτικά περιθώρια έχουν συνυπολογίσει ήδη την κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε στην NR και τη μετέπειτα εθνικοποίησή της. Τα περιθώρια αυτά δεν αντανακλούν, συνεπώς, τον εγγενή κίνδυνο της NR χωρίς τη σημαντική ενίσχυση από το κράτος.

(100) Όσον αφορά τις προτάσεις του Ηνωμένου Βασιλείου σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού του ποσού της ενίσχυσης, στην απάντησή τους στην απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας, η Επιτροπή επισημαίνει ότι οι προτάσεις αυτές δεν φαίνεται να λαμβάνουν υπόψη την τρέχουσα κατάσταση στις χρηματοπιστωτικές αγορές.

(101) Σε αυτό το πλαίσιο, κανένα από τα μέρη δεν αμφισβητεί ότι η NR και οι διάδοχοί της έχουν λάβει και θα λάβουν σημαντικότατο ποσό ενίσχυσης, το οποίο αντανακλά την ανάγκη εκτενούς αναδιάρθρωσης και η οποία εγγυάται σημαντικότατη μείωσης της παρουσίας της στην αγορά.

6.3. ΤΟ ΣΥΜΒΙΒΑΣΙΜΟ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

6.3.1. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΙΒΑΣΙΜΟΥ

(102) Όπως αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας (τμήμα 4.2.1), η Επιτροπή δεν εφάρμοσε το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο β) της συνθήκης στην απόφαση της 5ης Δεκεμβρίου 2007 όσον αφορά τη χορηγηθείσα στην NR ενίσχυση διάσωσης (35) ούτε στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας. Πράγματι, η ενίσχυση που χορηγήθηκε την περίοδο εκείνη δεν επιχειρούσε να αντιμετωπίσει μια διαταραχή σε ένα ολόκληρο κράτος μέλος αλλά, αντ’ αυτού, είχε ειδικό στόχο να αντιμετωπίσει τα προβλήματα που αφορούσαν ειδικά την κατάσταση της NR (36). Υπό αυτές τις περιστάσεις και σύμφωνα με τη νομολογία (37), η Επιτροπή έκρινε ότι δεν ήταν εφαρμοστέο το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο β) της συνθήκης.

(103) Στη συνέχεια, όμως, η Επιτροπή παραδέχτηκε ότι η παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση μπορεί να δημιουργήσει σοβαρή διαταραχή στην οικονομία κρατών μελών και ότι τα μέτρα για τη στήριξη τραπεζών μπορούν να αποκαταστήσουν αυτή τη διαταραχή στην Ανακοίνωση σχετικά με την εφαρμογή των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων στα μέτρα που λήφθηκαν για τους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς στο πλαίσιο της τρέχουσας παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης (38) (στο εξής «Ανακοίνωση για τις Τράπεζες», στην Ανακοίνωση για την ανακεφαλαιοποίηση των χρηματοπιστωτικών οργανισμών στο πλαίσιο της τρέχουσας χρηματοπιστωτικής κρίσης: περιορισμός των ενισχύσεων στο ελάχιστο απαραίτητο και διασφαλίσεις έναντι αδικαιολόγητων στρεβλώσεων του ανταγωνισμού (39) (στο εξής «Ανακοίνωση περί ανακεφαλαιοποίησης»), στην ανακοίνωση για τα απομειωμένα στοιχεία (ΑΑΣ) και στην Ανακοίνωση σχετικά με την αποκατάσταση της βιωσιμότητας και την αξιολόγηση των μέτρων αναδιάρθρωσης στο χρηματοπιστωτικό τομέα στο πλαίσιο της παρούσας κρίσης βάσει των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων (στο εξής «Ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης») (40). Για το Ηνωμένο Βασίλειο αυτό επιβεβαιώθηκε στις διάφορες εγκρίσεις από την Επιτροπή των μέτρων που έλαβαν οι αρχές της χώρας για την καταπολέμηση της χρηματοπιστωτικής κρίσης (41). Κατά συνέπεια, όπως αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας, η νομική βάση για την αξιολόγηση των μέτρων ενίσχυσης πρέπει να είναι το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο β) της συνθήκης.

6.3.2 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΙΒΑΣΙΜΟΥ

(104) Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η NR, η BankCo και η AssetCo θα ωφεληθούν από διάφορα μέτρα κρατικών ενισχύσεων. Τα μέτρα αυτά είναι διαφόρων τύπων. Η διάσπαση της NR είναι συγκρίσιμη με μέτρο για περιουσιακά στοιχεία απομειωμένης αξίας, ενώ οι εισφορές κεφαλαίου ισοδυναμούν με ανακεφαλαιοποιήσεις. Πριν την αξιολόγηση του τελικού σχεδίου αναδιάρθρωσης που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο περιέχει τα εν λόγω μέτρα, η Επιτροπή θα αξιολογήσει καταρχάς τη διάσπαση της NR βάσει της ΑΑΣ και την ανακεφαλαιοποίηση βάσει της ανακοίνωσης περί ανακεφαλαιοποίησης, για να επαληθεύσει αν είναι σύμφωνα με τις εν λόγω ανακοινώσεις.

(105) Στην απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας, η Επιτροπή ανέφερε ότι η διάσπαση της NR θα μπορούσε να θεωρηθεί ένα μέτρο αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία που ωφελεί τις οικονομικές δραστηριότητες της NR οι οποίες εξακολουθούν να υφίστανται στην αγορά μέσω της BankCo. Το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε ορισμένες σκέψεις ως προς αυτό στις παρατηρήσεις του για την απόφαση επέκτασης της διαδικασίας. Συγκεκριμένα, επισήμανε ότι η NR έχει εθνικοποιηθεί κατά 100 %, ότι το σχέδιο διάσπασης επινοήθηκε σε μεταγενέστερο στάδιο και ότι πριν από τη διάσπαση τα στοιχεία ενεργητικού ήταν στην ιδιοκτησία του δημοσίου. Τα γεγονότα αυτά, ωστόσο, δεν εμποδίζουν να εφαρμοστεί η ΑΑΣ, εφόσον τα μέτρα ενίσχυσης που έλαβε το Ηνωμένο Βασίλειο είχαν σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας τράπεζας (BankCo) η οποία απαλλάχθηκε από τα απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία της προκατόχου της (NR).

(106) Οι ειδικοί όροι που εφαρμόζονται στα μέτρα αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία ορίζονται στην ΑΑΣ (42). Σύμφωνα με το τμήμα 5.2 της εν λόγω ανακοίνωσης, ένα μέτρο αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία απαιτεί ex-ante διαφάνεια και καταμερισμό του κόστους μετά από σωστή αποτίμηση της αξίας των περιουσιακών στοιχείων πριν την κρατική παρέμβαση και τη δέουσα αμοιβή του κράτους ως αντάλλαγμα για τα μέτρα αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία, για να εξασφαλιστεί ισοδύναμη ευθύνη των μετόχων.

(107) Η εκ των προτέρων διαφάνεια απαιτεί σαφή προσδιορισμό των περιουσιακών στοιχείων και της έκθεσης. Αυτό είναι απαραίτητο για να προσδιοριστεί το ποσό της ενίσχυσης στο μέτρο αρωγής για τα απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία και να εξακριβωθεί αν η ενίσχυση είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση ενός προσωρινού προβλήματος ή αν η υπό εξέταση τράπεζα είναι από τεχνική άποψη αφερέγγυα.

(108) Όσον αφορά την εκτίμηση της αξίας των περιουσιακών στοιχείων, η παράγραφος 38 της ΑΑΣ προβλέπει ότι, όταν η αποτίμηση της αξίας περιουσιακών στοιχείων κρίνεται ιδιαίτερα περίπλοκη, θα μπορούσαν να προβλέπονται άλλες μέθοδοι, όπως η δημιουργία μιας «καλής τράπεζας» ή η αγορά τράπεζας από το κράτος (συμπεριλαμβανομένης της εθνικοποίησης). Στη δεύτερη περίπτωση δεν απαιτείται εκ των προτέρων αποτίμηση της αξίας των περιουσιακών στοιχείων, εφόσον η αποτίμηση αυτή πραγματοποιείται σε διάρκεια χρόνου στο πλαίσιο αναδιάρθρωσης ή λύσης και εκκαθάρισης.

(109) Η NR εθνικοποιήθηκε πράγματι, γεγονός που έδωσε στο Ηνωμένο Βασίλειο, ως ιδιοκτήτη της NR, τη δυνατότητα να επανεξετάσει και να ερευνήσει όλα τα περιουσιακά στοιχεία της NR.

(110) Σύμφωνα με την ΑΑΣ, ο στόχος της αποτίμησης είναι να υπολογιστεί το ποσό της ενίσχυσης και έτσι το επίπεδο της στρέβλωσης του ανταγωνισμού για να καθοριστεί η έκταση της απαιτούμενης αναδιάρθρωσης. Στην προκειμένη περίπτωση, η αναδιάρθρωση μπορεί να θεωρηθεί ως «πολύ» εκτενής. Μια εκ των προτέρων αποτίμηση της αξίας των περιουσιακών στοιχείων δεν θα οδηγούσε, στην προκειμένη περίπτωση, στην επιβολή πρόσθετων απαιτήσεων από την Επιτροπή όσον αφορά την έκταση της αναδιάρθρωσης.

(111) Με βάση αυτά τα δύο στοιχεία, η αποτίμηση της αξίας πριν από τη διάσπαση δεν είναι απαραίτητη. Όσον αφορά την αποτίμηση της αξίας των στοιχείων ενεργητικού σε διάρκεια χρόνου, η […] θα έχει ως αποτέλεσμα η αξία αυτών των στοιχείων ενεργητικού να αποτιμηθεί από την αγορά με την πάροδο του χρόνου.

(112) Η παράγραφος 41 της ΑΑΣ αναφέρει ότι «η αξία μεταβίβασης των απομειωμένων στοιχείων ενεργητικού για την αγορά ή την ασφάλιση περιουσιακών στοιχείων πρέπει να βασίζεται στην πραγματική οικονομική αξίας τους. Επίσης, πρέπει να διασφαλίζεται κατάλληλη αμοιβή για το κράτος. Εάν τα κράτη μέλη κρίνουν απαραίτητο, ιδίως για να αποφευχθεί η περίπτωση τεχνικής αφερεγγυότητας, να χρησιμοποιήσουν αξία μεταβίβασης των περιουσιακών στοιχείων που υπερβαίνει την πραγματική οικονομική αξίας τους, το στοιχείο βοήθειας που περιλαμβάνεται στο μέτρο είναι αντιστοίχως μεγαλύτερο. Αυτό μπορεί να γίνει δεκτό μόνο αν συνοδεύεται από ευρεία αναδιάρθρωση και από την επιβολή όρων που επιτρέπουν την ανάκτηση της συμπληρωματικής αυτής ενίσχυσης». Η μεταβίβαση των στοιχείων ενεργητικού από την NR στην AssetCo θα πραγματοποιηθεί στη λογιστική αξία τους. Η πραγματική οικονομική αξία των περιουσιακών στοιχείων ως αποτέλεσμα των απομειώσεων της αξίας είναι χαμηλότερη από την αξία της μεταβίβασης. Σύμφωνα με την παράγραφο 41 της εν λόγω ανακοίνωσης, απαιτείται, συνεπώς, εκτενής αναδιάρθρωση της τράπεζας.

(113) Υπό αυτό το πρίσμα, είναι αδιαμφισβήτητο ότι χωρίς την ενίσχυση η NR θα ήταν τεχνικά αφερέγγυα. Η NR εθνικοποιήθηκε όταν απέτυχε η προσπάθεια του Ηνωμένου Βασιλείου να την πωλήσει σε τρίτους. Αυτό αποδεικνύεται ακόμη από τις απαλλαγές που έλαβε η NR από την FSA, πρώτον να περιλάβει όλο το κεφάλαιό της δεύτερης κατηγορίας στην απαιτούμενη από τον νόμο κεφαλαιακή θέση της και στη συνέχεια να λειτουργεί κάτω από τις υποχρεωτικές ελάχιστες κεφαλαιακές απαιτήσεις. Από τα στοιχεία που υπέβαλαν οι αρχές του ΗΒ συνάγεται ότι, χωρίς τη διάσπαση της τράπεζας, θα απαιτούνταν εισφορά κεφαλαίου τουλάχιστον 6 δισεκατ. GBP (για λόγους σύγκρισης αναφέρουμε ότι, πριν από την κρίση, το κεφάλαιο της τράπεζας ήταν χαμηλότερο των 2 δισεκατ. GBP) για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα της τράπεζας. Χωρίς την παρέμβαση του κράτους θα ήταν αδύνατη η διάσπαση της NR και η μετέπειτα συνέχιση των οικονομικών δραστηριοτήτων της μέσω της BankCo. Το γεγονός ότι τα περισσότερα περιουσιακά στοιχεία της NR παραμένουν στην AssetCo επιτρέπει στη BankCo να αποφύγει τη ζημία από αυτά τα περιουσιακά στοιχεία και τη συνακόλουθη μείωση του κεφαλαίου της.

(114) Οι όροι που επιβάλλει η παράγραφος 41 της ΑΑΣ ικανοποιούνται, διότι επιτυγχάνεται ευρεία αναδιάρθρωση, (43) εφόσον οι οικονομικές δραστηριότητες της NR που συνεχίζονται από την BankCo θα περιοριστούν σε ποσοστό άνω του 75 %. Επιπλέον, το Ηνωμένο Βασίλειο εθνικοποίησε την τράπεζα τον Φεβρουάριο του 2008 και ως εκ τούτου κατέχει το 100 % των μετοχών. Με το να απαλλάξει την «καλή τράπεζα» από τα «κακά» ενυπόθηκα δάνεια, το κράτος αυξάνει την αξία της καλής τράπεζας, την οποία προτίθεται να πωλήσει εντός […]. Έτσι, το όφελος από τα μέτρα αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία θα το αποκομίσει τουλάχιστον εν μέρει το κράτος υπό μορφή υψηλότερης τιμής πώλησης της καλής τράπεζας.

(115) Όσον αφορά τον επιμερισμό του κόστους που συνδέεται με τα απομειωμένης αξίας περιουσιακά στοιχεία ανάμεσα στο κράτος, τους μετόχους και τους πιστωτές, τόσο οι παλαιοί μέτοχοι όσο και οι κάτοχοι υβριδικών κεφαλαιακών μέσων θα συνεισφέρουν τα μέγιστα στην αναδιάρθρωση της τράπεζας, εφόσον οι πρώτοι υπέστησαν σοβαρή ζημία (δηλαδή έχασαν μεγάλο μέρος της επένδυσής τους) εξαιτίας της εθνικοποίησης της NR. Οι κάτοχοι υβριδικών κεφαλαιακών μέσων θα […] την AssetCo. Κατά συνέπεια, δεν θα λάβουν προαιρετικά τοκομερίδια και […]. Δεν απαιτείται, συνεπώς, πρόσθετος καταμερισμός του κόστους (βλέπε επίσης αιτιολογικές σκέψεις 150 και 151).

(116) Όσον αφορά την αμοιβή για τα μέτρα αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία, η ΑΑΣ απαιτεί να καταβάλουν οι τράπεζες κάποιας μορφής αμοιβή για την αρωγή που λαμβάνουν με τα μέτρα για τα απομειωμένα στοιχεία ενεργητικού. Ο στόχος μιας υποχρεωτικής αμοιβής είναι διττός: να εξασφαλιστεί ο καταμερισμός του κόστους και να περιοριστεί στο ελάχιστο η στρέβλωση του ανταγωνισμού. Στην παρούσα υπόθεση, ο καταμερισμός του κόστους επιτυγχάνεται λόγω της εθνικοποίησης της NR (βλέπε επίσης αιτιολογικές σκέψεις 148 και 149). Ως προς τον δεύτερο στόχο, η στρέβλωση του ανταγωνισμού μπορεί να θεωρηθεί ότι περιορίζεται στο ελάχιστο λόγω της σημαντικής μείωσης του μεγέθους της NR στο πλαίσιο της εκτενούς αναδιάρθρωσης (βλέπε επίσης αιτιολογικές σκέψεις 156 και επόμενες). Επιπλέον, κάθε μέτρο αρωγής από το οποίο ενδέχεται να ωφεληθεί η BankCo, ως αποτέλεσμα του μέτρου αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία, θα ανακτηθεί τουλάχιστον εν μέρει μέσω της πώλησης σε υψηλότερη τιμή. Σε παρόμοιες έκτακτες συνθήκες, μπορεί να γίνει αποδεκτό ότι τα έσοδα από την πώληση της τράπεζας είναι μια μορφή αμοιβής του κράτους, στο βαθμό που μειώνουν το συνολικό κόστος της διάσωσης.

(117) Τα μειωμένης αξίας περιουσιακά στοιχεία που θα παραμείνουν στην AssetCo θα τα διαχειρίζεται αποκλειστικά η AssetCo, η οποία θα έχει χωριστή και ανεξάρτητη από την BankCo οργανωτική δομή.

(118) Εξάγεται, συνεπώς, το συμπέρασμα ότι, δεδομένης της προβλεπόμενης ευρείας αναδιάρθρωσης, η αρωγή για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία προς όφελος της BankCo είναι σύμφωνη με την ΑΑΣ.

(119) Προβλέπονται ανακεφαλαιοποιήσεις και για τη BankCo και για την AssetCo. Σύμφωνα με την ανακοίνωση περί ανακεφαλαιοποίησης, πρέπει να παρέχεται επαρκής αμοιβή για τις ανακεφαλαιοποιήσεις.

(120) Στην περίπτωση της BankCo, η τράπεζα θα λάβει εισφορά κεφαλαίου 1,4 δισεκατ. GBP υπό μορφή κοινών μετοχών. Όσον αφορά την αμοιβή που θα καταβληθεί για τις κοινές μετοχές, το Ηνωμένο Βασίλειο θα είναι ήδη κατά 100 % κάτοχος της BankCo όταν πραγματοποιηθεί η διάσπαση. Μια πρόσθετη εισφορά κεφαλαίου υπό μορφή κοινών μετοχών δεν θα μεταβάλει τη συμμετοχή του δημοσίου στην BankCo. Όπως ήδη αναφέρθηκε σχετικά με το μέτρο αρωγής για απομειωμένα περιουσιακά στοιχεία στην αιτιολογική σκέψη 114, το ΗΒ έχει εθνικοποιήσει την NR και, κατά συνέπεια, κατέχει το 100 % των μετοχών της. Ακόμη, τα κεφάλαια που εισέρρευσαν θα ανακτηθούν τουλάχιστον εν μέρει μέσω της αμοιβής για τις μετοχές και την πώληση της BankCo.

(121) Η AssetCo θα χρειαστεί εισφορά κεφαλαίου 1,6 δισεκατ. GBP μόνο σε περίπτωση δυσμενών εξελίξεων. Δεν θα πληρώσει αμοιβή για την ανακεφαλαιοποίηση, εάν συμβεί. Εφόσον η AssetCo […], θα πουλήσει περιουσιακά στοιχεία στην αγορά. Θα χρησιμοποιήσει τα έσοδα αυτών των πωλήσεων για να εξοφλήσει το κράτος, το οποίο είναι ένας από τους μεγαλύτερους πιστωτές της μέσω της ταμειακής διευκόλυνσης της BoE/HMT. Τα έσοδα δεν θα είναι προς όφελος της οικονομικής δραστηριότητας της AssetCo. Κατά συνέπεια, η αμοιβή του κράτους είναι εγγενής […].

(122) Κατά συνέπεια, εξάγεται το συμπέρασμα ότι οι ανακεφαλαιοποιήσεις είναι σύμφωνες με την ανακοίνωση περί ανακεφαλαιοποίησης.

(123) Η ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης παραθέτει τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων που πρέπει να εφαρμόζονται στην αναδιάρθρωση χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων στις συνθήκες της τρέχουσας κρίσης. Σύμφωνα με την ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης, για να είναι συμβιβάσιμη με το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο β) της συνθήκης, η αναδιάρθρωση ενός χρηματοπιστωτικού οργανισμού στο πλαίσιο της τρέχουσας χρηματοπιστωτικής κρίσης πρέπει να: i) οδηγεί στην αποκατάσταση της βιωσιμότητας της τράπεζας· ii) περιλαμβάνει επαρκή ίδια συμμετοχή του δικαιούχου (καταμερισμός του βάρους)· iii) να περιέχει επαρκή μέτρα που περιορίζουν τη στρέβλωση του ανταγωνισμού.

i) Αποκατάσταση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας

(124) Οι παράγραφοι 9, 10 και 11 της ανακοίνωσης για τις αναδιαρθρώσεις αναφέρουν ότι το κράτος μέλος έχει υποχρέωση να υποβάλει πλήρες και αναλυτικό σχέδιο αναδιάρθρωσης που να περιέχει πλήρη στοιχεία για το επιχειρηματικό μοντέλο. Το σχέδιο πρέπει να εντοπίζει τις αιτίες των δυσκολιών που αντιμετωπίζει το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα και εναλλακτικές λύσεις προς το προτεινόμενο σχέδιο αναδιάρθρωσης.

(125) Τα στοιχεία που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο πληρούν τις απαιτήσεις της ανακοίνωσης περί αναδιάρθρωσης, εφόσον περιέχουν πληροφορίες για τις δυσκολίες που αντιμετώπιζε η NR, την αιτία των δυσκολιών και στοιχεία για το επιχειρηματικό μοντέλο της BankCo.

(126) Στην απόφασή της για την επέκταση της διαδικασίας η Επιτροπή ανέφερε ότι η BankCo θα ήταν κατά τα φαινόμενα μια βιώσιμη τράπεζα μετά τη διάσπαση. Εντούτοις, επειδή δεν είχε λάβει επιχειρηματικό σχέδιο που να αποδεικνύει πράγματι τη βιωσιμότητα της BankCo, η Επιτροπή δεν μπορούσε να καταλήξει σε συμπέρασμα ως προς αυτό. Το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε αναλυτικό επιχειρηματικό σχέδιο στις 10 Ιουνίου 2009.

(127) Σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο, η BankCo θα είναι μια βιώσιμη τράπεζα μετά τη διάσπαση τόσο σε σχέση με το βασικό σενάριο όσο και με το σενάριο των δυσμενών εξελίξεων. Θα ξεκινήσει με σημαντικά μικρότερο ισολογισμό (21-24 δισεκατ. GBP, σε σύγκριση με τον ισολογισμό των 104,3 δισεκατ. GBP στα τέλη του 2008) ο οποίος θα αυξηθεί σε [31-34] δισεκατ. GBP το 2013. Ο ισολογισμός περιέχει περιουσιακά στοιχεία υψηλής ποιότητας ([9-12] δισεκατ. GBP και μη βεβαρυμμένα ενυπόθηκα περιουσιακά στοιχεία αξίας [7-11] δισεκατ. GBP). Το χαρτοφυλάκιο ενυπόθηκων δανείων που θα μεταβιβαστεί στην BankCo θα έχει μέσο δείκτη δανείου-αξίας [62-67] %. Οι υποχρεώσεις της BankCo συνίστανται κυρίως στις λιανικές καταθέσεις της NR (19,3 δισεκατ. GBP) και σε πολύ περιορισμένες χονδρικές καταθέσεις ([1-3] δισεκατ. GBP).

(128) Η εμπορική στρατηγική της BankCo θα είναι περισσότερο συντηρητική από αυτήν της NR. Θα εστιάζεται αποκλειστικά στη λιανική αγορά του ΗΒ. Η BankCo θα λειτουργεί ως τράπεζα ενυπόθηκων δανείων και αποταμιεύσεων. Η έκθεσή της σε κίνδυνο θα είναι περιορισμένη, σύμφωνα με την εμπορική της στρατηγική. Η BankCo θα στοχεύει σε μια ενιαία κατηγορία πιστοληπτικής ικανότητας Α/Ρ1.

(129) Όσον αφορά την παρουσία της BankCo στην αγορά αποταμιεύσεων και ενυπόθηκων δανείων του ΗΒ, η BankCo δεν θα αυξήσει την παρουσία της στην αγορά. Ως αποτέλεσμα της αναδιάρθρωσης, το μέγεθος της BankCo θα είναι το ένα τρίτο του αρχικού μεγέθους της NR. Τα νέα δάνειά της θα περιοριστούν στο ποσό των 9 δισεκατ. GBP το 2010, έναντι 32,2 δισεκατ. GBP το 2007, ποσό που αντιπροσωπεύει μερίδιο αγοράς περίπου 1,5 %. Το μερίδιο αγοράς της BankCo στη χονδρική δανειοδοσία θα είναι περίπου [3-6] % έναντι 9,7 % πριν από την παρέμβαση του κράτους.

(130) Η χρηματοδότηση για τη χορήγηση ενυπόθηκων δανείων για αγορά κατοικιών θα βασίζεται κατά κύριο λόγο στις λιανικές καταθέσεις, που θα αντιπροσωπεύουν καταρχάς ποσοστό περίπου [92-95] % της συνολικής χρηματοδότησης από καταθέσεις το 2009 και θα μειωθεί σταδιακά σε ποσοστό περίπου [68-71] % το 2013 (έναντι ποσοστού κατώτερου του 30 % πριν από την κρίση. Η εξάρτηση της BankCo από τη χρηματοδότηση από χονδρικές καταθέσεις θα περιορίζεται περίπου στο [22-35] % των ενυπόθηκων περιουσιακών στοιχείων της.

(131) Επίσης, ο επιδιωκόμενος σταθμισμένος μέσος δείκτης δανείου — αξίας της BankCo όσον αφορά τη χορήγηση νέων δανείων θα είναι <[68-71] %, ενώ τα δάνεια δεν θα υπερβαίνουν το [94-97] % του δείκτη δανείου–αξίας. Θα εστιάζεται σε δάνεια κατοικιών για ιδιοκατοίκηση (περίπου […] % της συνολικής δανειοδοσίας) και θα χορηγεί επίσης δάνεια για αγορά ακινήτων προς ενοικίαση (περίπου […] %). Δεν θα διαθέτει πλέον τα προϊόντα Together products (ενυπόθηκα δάνεια με δείκτη δανείου — αξίας […] 125 % σε συνδυασμό με ακάλυπτο δάνειο) και δεν θα χορηγεί εμπορικά δάνεια. Η δανειοδοτική δραστηριότητα της BankCo, που δεν θα υπόκειται σε υποχρεώσεις συμπεριφοράς, θα είναι περιορισμένη λόγω της εξάρτησής της από τις λιανικές καταθέσεις για τη χρηματοδότηση των δανειοδοτήσεών της. Η BankCo προτίθεται να χορηγήσει δάνεια ύψους [6-9] δισεκατ. GBP το 2010 και [6-8] δισεκατ. GΒΡ ετησίως το 2011, 2012 και 2013.

(132) Σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο, η BankCo εκτιμάται ότι θα ανακτήσει την κερδοφορία το […], αυξάνοντας τα καθαρά έσοδα από τόκους σύμφωνα με το βασικό σενάριο από […] εκατ. GBP το 2009 σε […] εκατ. GBP το 2013, με κέρδη (ζημία) μετά φόρων περίπου […] εκατ. GBP το 2009, που θα αυξηθούν σε […] εκατ. GBP το 2013, και με αύξηση της απόδοσης ιδίων κεφαλαίων (στο εξής «ROE») μετά φόρων από -[…] % το 2009 περίπου σε [9-12] % το 2013. Με βάση το δυσμενές σενάριο, τα καθαρά έσοδα από τόκους θα αυξηθούν από […] εκατ. GBP το 2009 σε [0,1-0,6] εκατ. GBP το 2013, τα κέρδη (ζημία) μετά φόρων θα αυξηθούν από –[…] εκατ. GBP το 2009 σε […] εκατ. GBP το 2013 και η ROE θα αυξηθεί από -[…] % το2009 σε περίπου […] % το 2013. Επιπλέον, σύμφωνα με τις αρχές του ΗΒ, τα στοιχεία αυτά δεν υπερβαίνουν τον μέσο όρο των στοιχείων των οικοδομικών εταιρειών που είναι και οι κυριότεροι ανταγωνιστές της BankCo.

(133) Όσον αφορά την κεφαλαιακή θέση βάσει των ρυθμιστικών απαιτήσεων, η BankCo θα διαθέτει επαρκή κεφαλαιοποίηση μέσω της ανακεφαλαιοποίησης ύψους 1,4 δισεκατ. GBP μετά τη διάσπαση. Αυτό, σε συνδυασμό με τα σημαντικά ταμειακά διαθέσιμα που θα εισπράξει, θα αποφέρει δείκτη κεφαλαίου πρώτης κατηγορίας άνω του [48-53] % τη στιγμή της διάσπασης, που θα μειωθεί περίπου σε [16-21] % το 2013, εφόσον η BankCo θα έχει αυξήσει τη δανειοδοτική της δραστηριότητα χρησιμοποιώντας το μεγάλο ποσό των μετρητών που θα εισπράττει και αντλώντας νέα κεφάλαια. Η BankCo θα διαθέτει επίσης επαρκή κεφαλαιοποίηση […]. Σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο, η BankCo μπορεί […]δισεκατ. GBP […] δισεκατ. GBP […]με βάση σενάριο σοβαρής κρίσης, ενώ θα διατηρήσει τη βιωσιμότητά της.

(134) Τέλος, όσον αφορά τη ρευστότητα, η BankCo προτίθεται να διατηρήσει συντελεστή ρευστότητας (μετρητά επί των στοιχείων ενεργητικού) άνω του [19-22] % το 2009-2013 ο οποίος, όπως υποστηρίζει το Ηνωμένο Βασίλειο, είναι σύμφωνος με τον συντελεστή των οικονομικών εταιρειών και πάνω από τον μέσο όρο για τις περισσότερες τράπεζες πολλαπλών δραστηριοτήτων του ΗΒ (συντελεστής ρευστότητας μεταξύ 5-10 %). Η βασική ρευστότητα που θα κατέχει BankCo θα καλύπτει το [17-20] % των λιανικών καταθέσεων και περίπου [3-6] μήνες ληξιπρόθεσμων χονδρικών οφειλών.

(135) Το σχέδιο περιέχει επίσης στοιχεία για την έξοδο της BankCo από το καθεστώς ΠΙΔ, ως αποτέλεσμα της οποίας το κράτος θα έχει τη δυνατότητα να ανακτήσει μέρος ή το σύνολο των κεφαλαίων που εισέφερε στην NR, την BankCo και την AssetCo.

(136) Με βάση τα ανωτέρω, έχουν αρθεί οι υπόλοιπες αμφιβολίες της Επιτροπής σχετικά με τη βιωσιμότητα της BankCo. Το συμπέρασμα αυτό είναι σύμφωνο με την αρχική εκτίμηση της Επιτροπής και τις παρατηρήσεις που έλαβε από τα τρίτα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με την απόφαση για την επέκταση της διαδικασίας.

ii) Ίδια συμμετοχή/Καταμερισμός επιβαρύνσεων

(137) Η ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης αναφέρει ότι απαιτείται η απαραίτητη συμμετοχή του δικαιούχου για να περιοριστεί η ενίσχυση στο ελάχιστο και να αντιμετωπιστούν οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και ο ηθικός κίνδυνος. Για τον σκοπό αυτό: α) τόσο το κόστος της αναδιάρθρωσης όσο και το ποσό της ενίσχυσης πρέπει να είναι περιορισμένα και β) απαιτείται σημαντική ίδια συμμετοχή του δικαιούχου.

(138) Οι αρχές που διέπουν την ίδια συμμετοχή της δικαιούχου τράπεζας στο στάδιο αναδιάρθρωσης ορίζονται στο τμήμα 3 της ανακοίνωσης περί αναδιάρθρωσης. Απαιτείται: (i) η ενίσχυση αναδιάρθρωσης να περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για να καλυφθούν οι αναγκαίες δαπάνες για την αποκατάσταση της βιωσιμότητας· (ii) η δικαιούχος τράπεζα πρέπει να συμβάλει στη χρηματοδότηση της αναδιάρθρωσης με όσο το δυνατόν περισσότερους ίδιους πόρους, π.χ. μέσω της πώλησης περιουσιακών στοιχείων, και (iii) το κόστος της αναδιάρθρωσης πρέπει να βαρύνει επαρκώς και όσους έχουν επενδύσει στην τράπεζα, απορροφώντας τις ζημίες με το διαθέσιμο κεφάλαιο και καταβάλλοντας την κατάλληλη αμοιβή για τις κρατικές παρεμβάσεις. Ο στόχος καταμερισμού των επιβαρύνσεων είναι διττός: να περιοριστούν οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και να αντιμετωπιστεί ο ηθικός κίνδυνος (44).

(139) Οι αμφιβολίες της Επιτροπής ως προς το αν η ενίσχυση περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για να αποκατασταθεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της NR ((BankCo) έχουν αρθεί (βλέπε επίσης αιτιολογική σκέψη 141). Πράγματι, το τελικό σχέδιο αναδιάρθρωσης δεν προβλέπει νέα δανειοδοσία πάνω από τα επίπεδα πριν από την κρίση ή εξαγορές νέων επιχειρήσεων.

(140) Τα μετρητά που θα διαβιβαστούν κατά τη διάσπαση στην BankCo από την AssetCo θα χρησιμοποιηθούν κυρίως για να εξασφαλιστούν το 2010 κεφάλαια για δανειοδοτήσεις ύψους [6-9] δισεκατ. GBP. Το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι η επίτευξη αυτού του επιπέδου δανειοδοσίας είναι απαραίτητη για τη σταθεροποίηση της αγοράς ενυπόθηκων δανείων του ΗΒ, η οποία αντιμετώπισε δυσκολίες προσφοράς (κυρίως ως αποτέλεσμα της αρνητικής καθαρής δανειοδοσίας της NR που οφείλεται στο πρόγραμμα ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων), επιτείνοντας την πτώση των τιμών των κατοικιών στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ο δανειοδοτικός στόχος της BankCo για το 2011 θα μειωθεί σε [6-8] δισεκατ. GBP. Με βάση τα ανωτέρω, το κόστος αναδιάρθρωσης περιορίζεται στο ελάχιστο απαραίτητο.

(141) Εκπονώντας το σχέδιο αναδιάρθρωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο επέλεξε μια λύση που απαιτεί λιγότερη ενίσχυση από αυτήν που προέβλεπε το αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Όπως αναφέρεται στην παράγραφο 23, η εναλλακτική λύση αντί της διάσπασης της NR θα ήταν να συνεχιστεί η λειτουργία της η οποία θα απαιτούσε εισφορά κεφαλαίου τουλάχιστον 6 δισεκατ. GBP (ενώ με βάση σενάριο δυσμενούς εξέλιξης στο τελικό σχέδιο αναδιάρθρωσης θα απαιτούνταν ανώτατο ποσό 3 δισεκατ. GBP). Με τη διάσπαση, απαιτείται εισφορά μικρότερων κεφαλαίων για την BankCo και την AssetCo, διότι η AssetCo θα λειτουργεί αποκλειστικά ως χορηγός ενυπόθηκων δανείων και, ως εκ τούτου, θα υπόκειται σε χαμηλότερα επίπεδα ελάχιστων κεφαλαιακών απαιτήσεων σε σύγκριση με μια κανονική τράπεζα. Η διάσπαση περιορίζει, συνεπώς, το ποσό της ενίσχυσης που είναι αναγκαίο για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα της NR.

(142) Επιπλέον, η διάσπαση θα έχει ως αποτέλεσμα ο δείκτης δανείου – αξίας του χαρτοφυλακίου ενυπόθηκων δανείων της BankCo να είναι υψηλότερος από αυτόν των περισσότερων οικοδομικών εταιρειών, οι οποίες μπορούν να θεωρηθούν οι πλησιέστεροι ανταγωνιστές της, και η απόδοση ιδίων κεφαλαίων της BankCo θα παραμείνει σε επίπεδα πολύ χαμηλότερα από αυτά των τραπεζών του ΗΒ και των οικοδομικών εταιρειών μέχρι το 2013.

(143) Ακόμη, με τις επικρατούσες συνθήκες της αγοράς, τα αποτελέσματα των δοκιμασιών αντοχής σε ακραίες καταστάσεις πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα της τράπεζας (45). Σε αυτό το πλαίσιο, οι αρχές του ΗΒ έχουν επιβεβαιώσει ότι το ποσό του 1,4 δισεκατ. GBP για την BankCo είναι η ελάχιστη κεφαλαιακή απαίτηση που επιβάλλει η FSΑ. Επιπλέον, η BankCo […]. Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αποδείξει ότι, εάν μεταβιβαστούν στην BankCo περισσότερα περιουσιακά στοιχεία απομειωμένης αξίας, θα έπρεπε να αντισταθμιστούν με συμπληρωματική εισφορά κεφαλαίου από το κράτος για να μη τεθεί σε κίνδυνο η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της τράπεζας, ενώ θα διατηρούνταν περιορισμένη δανειοδότηση στην πραγματική οικονομία.

(144) Το κόστος της αναδιάρθρωσης επιβαρύνει κατά τον μέγιστο βαθμό την ίδια την τράπεζα μέσω της εξαγοράς και της διάθεσης περιουσιακών στοιχείων. Πρώτον, η NR περιόρισε το ποσό ενίσχυσης που είναι αναγκαίο, προτρέποντας επίμονα τους ήδη πελάτες της να μεταφέρουν τα δάνειά τους σε ανταγωνιστικές της τράπεζες την περίοδο από το 2008 μέχρι τις αρχές του 2009. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, η NR έχασε πολύ αξιόλογους πελάτες, δηλαδή τους πελάτες οι οποίοι ήταν σε θέση να βρουν άλλη τράπεζα πρόθυμη να τους χορηγήσει δάνειο. Τα έσοδα που προέρχονται από το πρόγραμμα ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων χρησιμοποιήθηκαν για την αποπληρωμή του κράτους. Ως εκ τούτου, η ταμειακή διευκόλυνση της BoE/HMT μειώθηκε από 28 δισεκατ. GBP (στα τέλη του 2007) σε 15,4 δισεκατ. GBP (στις 30 Ιουνίου 2009).

(145) Δεύτερον, η NR πούλησε το χαρτοφυλάκιό της HERM αξίας περίπου 2,2 δισεκατ. GBP. Το μέτρο αυτό απέφερε κεφάλαια που χρησιμοποιήθηκαν για την αποπληρωμή μέρους της ταμειακής διευκόλυνσης της BoE/HMT. Η εισροή κεφαλαίων είναι βέβαιη, εφόσον το μέτρο έχει ήδη εφαρμοστεί.

(146) Η NR έχει επίσης μειώσει το ποσό της αναγκαίας ενίσχυσης, διαθέτοντας ένα πολύ μικρό ποσό για νέα ενυπόθηκα δάνεια το 2008 και το 2009 (3 δισεκατ. GBP και 1,3 δισεκατ. GBP μέχρι τις 30 Ιουνίου 2009 αντίστοιχα, έναντι ποσού 32,3 δισεκατ. GBP το 2007).

(147) Από τα ανωτέρω εξάγεται το συμπέρασμα ότι έχουν αρθεί οι αμφιβολίες της Επιτροπής για το αν το ποσό της ενίσχυσης είναι περιορισμένο και το επίπεδο ίδιας συμμετοχής της NR είναι επαρκές.

(148) Όσον αφορά τον καταμερισμό επιβαρύνσεων, η ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης απαιτεί τα έξοδα αναδιάρθρωσης να μη βαρύνουν μόνο το κράτος, αλλά και τους προηγούμενους επενδυτές της τράπεζας και παλαιούς μετόχους.

(149) Όσον αφορά την NR, η τράπεζα εθνικοποιήθηκε και οι πρώην μέτοχοί της θα αποζημιωθούν μόνο βάσει της αξίας της εταιρείας χωρίς καμία κρατική ενίσχυση (46). Κατά συνέπεια, η αποζημίωση αυτή ενδέχεται να είναι σχεδόν μηδενική. Αυτό σημαίνει ότι οι πρώην μέτοχοι υπέστησαν τεράστια ζημία και μπορεί να θεωρηθεί ότι έχουν επαρκώς υποστεί τις συνέπειες της αποτυχίας της NR.

(150) Επιπλέον, οι κάτοχοι οφειλών μειωμένης εξασφάλισης θα παραμείνουν στην AssetCo. Αυτό σημαίνει ότι θα αποζημιωθούν με τα ποσά που ανακτώνται από τα στοιχεία ενεργητικού της AssetCo. Εφόσον οι κάτοχοι οφειλών μειωμένης εξασφάλισης […]. Το κράτος, από την άλλη πλευρά, θα είναι βασικός πιστωτής μέσω των δανείων (ταμειακή διευκόλυνση της BoE/HMT και διευκόλυνση σε κεφάλαια κίνησης) που έχει χορηγήσει στην AssetCo. Συνεπώς, […]. Επιπλέον, η NR, αποφάσισε πρόσφατα να αναβάλει την καταβολή τοκομεριδίων και τις πληρωμές για το κεφάλαιο για συγκεντρωτικά μέσα κεφαλαίων δευτέρας κατηγορίας και κεφαλαίων πρώτης κατηγορίας, όταν έχει τη διακριτική ευχέρεια να το πράξει. Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αναλάβει ακόμη τη δέσμευση ότι η AssetCo θα συνεχίσει να αναβάλει την καταβολή αυτών των πληρωμών μετά τη διάσπαση […].

(151) Κατά συνέπεια, ο ηθικός κίνδυνος αντιμετωπίζεται επαρκώς με την ίδια συμμετοχή των παλαιών κατόχων κεφαλαίου της τράπεζας.

(152) Εξάγεται συνεπώς το συμπέρασμα ότι η NR και οι μέτοχοί της έχουν συμβάλει στην αναδιάρθρωση κατά τον μέγιστο δυνατό βαθμό.

iii) Μέτρα για τον περιορισμό της στρέβλωσης του ανταγωνισμού

(153) Στην απόφασή της για την επέκταση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες αν τα μέτρα που πρότεινε το Ηνωμένο Βασίλειο για να περιοριστεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού είναι επαρκή ώστε να αντισταθμίσουν τη στρέβλωση του ανταγωνισμού που προκλήθηκε από τη συνεχή άσκηση των οικονομικών δραστηριοτήτων της NR στην αγορά μέσω της BankCo. Την ανησυχία αυτή συμμερίζονταν και τρίτα μέρη, που επισήμαναν την ισχυρή θέση της BankCo στην αγορά ενυπόθηκων δανείων και αποταμιεύσεων στο ΗΒ και πρότειναν μέτρα για να αποκατασταθεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού την οποία προκάλεσε η BankCo.

(154) Όσον αφορά τα μέτρα για τον περιορισμό της στρέβλωσης του ανταγωνισμού, η ανακοίνωση περί αναδιάρθρωσης αναφέρει ότι, στην εκτίμησή της, η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει υπόψη το ποσό της ενίσχυσης, το βαθμό καταμερισμού των επιβαρύνσεων και τη θέση που θα έχει το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα στην αγορά μετά την αναδιάρθρωση. Με βάση αυτή την ανάλυση, θα πρέπει να εφαρμόζονται τα κατάλληλα αντισταθμιστικά μέτρα.

(155) Οι στρεβλώσεις που προκάλεσε η NR στον ανταγωνισμό είναι σημαντικές. Ο διάδοχος της NR, η BankCo, θα έχει επάρκεια κεφαλαίων και θα είναι απαλλαγμένη από το βάρος των δανείων υψηλού κινδύνου που χορήγησε η NR στο παρελθόν. Για να συνεχίσει να λειτουργεί η NR από τον Σεπτέμβριο του 2007 και να διευκολυνθεί η διάσπαση, καταβλήθηκε και θα χρειαστεί να καταβληθεί ένα μεγάλο ποσό. Εντούτοις, η NR θα είναι πολύ μικρότερη τράπεζα και οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου έχουν θέσει σε εφαρμογή επαρκή μέτρα που περιορίζουν τη στρέβλωση του ανταγωνισμού.

(156) Πρώτον, η NR θα πάψει να είναι η ίδια οικονομική οντότητα που ήταν πριν την κρατική παρέμβαση. Έχει εθνικοποιηθεί και έχει υποβληθεί σε προφανή εκτενή αναδιάρθρωση. Ως εκ τούτου, μια πολύ μικρότερη τράπεζα από την NR, η BankCo, θα ανταγωνίζεται στην αγορά λιανικών προϊόντων του Ηνωμένου Βασιλείου. Μετά τη διάσπαση, ο ισολογισμός της BankCo θα αντιπροσωπεύει περίπου το [17-22] % του ισολογισμού της NR το 2007. Όμως, εφόσον από τη στιγμή της διάσπασης η τράπεζα θα διαθέτει μεγάλα ταμειακά διαθέσιμα και θα χρηματοδοτείται σχεδόν αποκλειστικά από λιανικές καταθέσεις, γεγονός που θα της επιτρέψει να αναπτυχθεί με ταχείς ρυθμούς τα πρώτα έτη, είναι πιο δίκαιο να ληφθεί υπόψη η «σταθεροποιημένη» κατάσταση στο τέλος της περιόδου αναδιάρθρωσης για να υπολογιστεί ο βαθμός μείωσης του μεγέθους της. Εκείνη τη χρονική στιγμή, ο ισολογισμός θα είναι κατώτερος του [30-35] % του αρχικού μεγέθους της NR το 2007. Όσον αφορά το μέγεθος της τράπεζας στις αγορές μετά την αναδιάρθρωση, το μερίδιο αγοράς (βάσει της ακαθάριστης νέας δανειοδοσίας) στην αγορά ενυπόθηκων δανείων για κατοικίες θα είναι περίπου [3-6] % ([6-9] δισεκατ. GBP) μέχρι το 2013, έναντι 8 % το 2007 (32,2 δισεκατ. GBP). Στην αγορά λιανικών καταθέσεων του ΗΒ, το μερίδιο της BankCo δεν θα υπερβαίνει το 1,5 % πριν το 2013 (23 δισεκατ. GBP) έναντι 1,9 % πριν από τον τραπεζικό πανικό του Σεπτεμβρίου 2007. Με βάση τα ανωτέρω, η BankCo θα είναι μια σχετικά μικρή τράπεζα και δεν θα κατέχει ηγετική θέση στην αγορά. Η περαιτέρω μείωση της παρουσίας της BankCo στην αγορά ενυπόθηκων δανείων και αποταμιεύσεων του Ηνωμένου Βασιλείου θα έθετε σε κίνδυνο τη βιωσιμότητά της.

(157) Το 2008 και το 2009, η NR μείωσε αυτοβούλως τη δανειοδοτική της δραστηριότητα σε πολύ χαμηλά επίπεδα (3 δισεκατ. GBP το 2008 και 1,3 δισεκατ. GBP το πρώτο εξάμηνο του 2009, έναντι 32,2 δισεκατ. GBP το 2007, βλέπε πίνακα 1), λόγω της επιβολής ανώτατων ορίων στα δάνειά της που προβλέπει το πλαίσιο ανταγωνισμού και ενθαρρύνοντας τους πελάτες της να μεταφέρουν τα δάνειά τους σε ανταγωνιστικές τράπεζες, μέσω του προγράμματος ενεργητικής εξαγοράς ενυπόθηκων δανείων. Το τελευταίο μέτρο είχε σαν αποτέλεσμα να μειωθεί η καθαρή δανειοδοσία το 2008 κατά 25,4 δισεκατ. GBP. Εν κατακλείδι, η NR μείωσε την παρουσία της στην αγορά ενυπόθηκων δανείων από τη στιγμή που ανακοινώθηκε το πλαίσιο ανταγωνισμού στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2008.

(158) Δεύτερον, το Ηνωμένο Βασίλειο έλαβε, σε σύγκριση με το τροποποιημένο σχέδιο αναδιάρθρωσης, μέτρα για να μειωθεί ο ισολογισμός της BankCo, με λιγότερα ταμειακά διαθέσιμα και περισσότερα στοιχεία ενεργητικού υψηλού κινδύνου, μειώνοντας τον ισολογισμό της περίπου κατά 4 δισεκατ. GBP. Η BankCo θα διαθέτει λιγότερα ταμειακά διαθέσιμα και περισσότερα και χαμηλότερης ποιότητας ενυπόθηκα στοιχεία. Με λιγότερα ταμειακά διαθέσιμα θα περιοριστεί η ικανότητα χορήγησης ενυπόθηκων δανείων της BankCo. Οι αλλαγές που επέφερε το Ηνωμένο Βασίλειο στον ισολογισμό της συμβάλλουν στο να αντιμετωπιστούν οι ανησυχίες που εξέφρασαν τα ενδιαφερόμενα τρίτα μέρη (βλέπε τμήμα 4.2).

(159) Τρίτον, το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αναλάβει έναντι της Επιτροπής διάφορες δεσμεύσεις για τον περιορισμό της παρουσίας της BankCo στην αγορά, οι οποίες περιγράφονται αναλυτικότερα στο τμήμα 5.4. Έχουν τεθεί σε εφαρμογή ανώτατα όρια λιανικών καταθέσεων στην BankCo και χορήγησης ενυπόθηκων δανείων. Οι περιορισμοί αυτοί θα εξακολουθήσουν να ισχύουν τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2011, ανεξάρτητα από το αν η BankCo εξέλθει από το καθεστώς ΠΙΔ, και πιθανώς και για πολύ μεγαλύτερο διάστημα, εάν η έξοδός της από το καθεστώς ΠΙΔ συμβεί μετά το 2011. Αυτό περιορίζει την ικανότητα επιθετικής επέκτασης της τράπεζας στην αγορά.

(160) Υπό αυτές τις συνθήκες, είναι απαραίτητο οι περιορισμοί αυτοί να εξακολουθήσουν να ισχύουν, ακόμη και αν η έξοδος από το καθεστώς ΠΙΔ συμβεί πριν το 2011, εφόσον η BankCo εξακολουθεί να ωφελείται από την κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε σε αυτήν και την AssetCo για να διευκολυνθεί η διάσπαση της NR. Η χορηγηθείσα ενίσχυση εξασφαλίζει ένα καλό σημείο εκκίνησης της BankCo μετά τη διάσπαση. Έχει απαλλαγεί από τα δάνεια υψηλού κινδύνου του παρελθόντος και έχει λάβει σημαντικό ποσό σε μετρητά. Η BankCo θα συνεχίσει να ωφελείται από την ενίσχυση και μετά τη διάσπαση. Η πρόωρη έξοδος από το καθεστώς ΠΙΔ δεν θα αντιστάθμιζε εξ ολοκλήρου τη στρέβλωση που προκαλεί στον ανταγωνισμό η BankCo και έτσι δικαιολογημένα θα εξακολουθήσουν να ισχύουν οι περιορισμοί τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2011.

(161) Όσον αφορά τις ανησυχίες που διατύπωσαν τρίτα ενδιαφερόμενα μέρη ως προς την ικανότητα της BankCo να παραγκωνίσει τους ανταγωνιστές της μέσω επιθετικής τιμολογιακής πολιτικής, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέλαβε τη δέσμευση ότι η BankCo θα παραμείνει εκτός των πινάκων Moneyfacts που αναφέρουν τους τρεις κορυφαίους χορηγούς ενυπόθηκων δανείων (με εξαίρεση τα ενυπόθηκα δάνεια με δείκτη δανείου – αξίας ανώτερο του 80 % ή τα προϊόντα για πρώτους αγοραστές). Οι πίνακες Moneyfacts περιέχουν στοιχεία για τα πέντε προϊόντα ενυπόθηκων δανείων διαφόρων κατηγοριών που θεωρούνται τα καλύτερα που προσφέρονται στην αγορά σε μια δεδομένη στιγμή. Για τις μικρότερες τράπεζες είναι σημαντικό να εμφανίζονται στον πίνακα Moneyfacts, εφόσον αυτός είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος να έρχονται σε επαφή με πελάτες. Η δέσμευση του Ηνωμένου Βασιλείου εγγυάται ότι η BankCo, αν και εξακολουθεί να είναι παρούσα, δεν μπορεί να προσφέρει την καλύτερη τιμή στην αγορά. Έτσι, ο δυνητικός παραγκωνισμός των ανταγωνιστών της είναι περιορισμένος κατά για όσο διάστημα η BankCo εξαρτάται κατ’ εξοχή από την κρατική ενίσχυση.

(162) Ακόμη, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέλαβε τη δέσμευση να πουλήσει την BankCo […]. Η πώληση της BankCo θα δώσει τη δυνατότητα στο κράτος να ανακτήσει (κατά ένα μέρος) τα κεφάλαια που εισέφερε στην NR. Επιπλέον, η πρόωρη έξοδος από το καθεστώς ΠΙΔ εξασφαλίζει ότι τα τρίτα μέρη έχουν τη δυνατότητα να εξαγοράσουν την BankCo, Ως προς αυτό, οι ανταγωνιστές της NR παραπονέθηκαν, κατά κύριο λόγο, ότι όσο εξακολουθεί να παραμένει υπό το καθεστώς ΠΙΔ, η NR μπορεί ευκολότερα να προσελκύσει λιανικές καταθέσεις, διότι οι ανταγωνιστές γνωρίζουν ότι η τράπεζα χρηματοδοτείται από το κράτος. Ο τερματισμός του καθεστώτος ΠΙΔ θα πάψει να προκαλεί αυτή τη στρέβλωση στον ανταγωνισμό.

(163) Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αναλάβει επίσης δέσμευση ότι οι εγγυήσεις των λιανικών και χονδρικών καταθέσεων στην BankCo θα αρθούν μέχρι […]. Ως εκ τούτου, η BankCo δεν θα είναι πλέον σε πλεονεκτικότερη θέση έναντι των ανταγωνιστών της όσον αφορά τις λιανικές και χονδρικές καταθέσεις. Η δέσμευση αυτή, αντιμετωπίζει, συνεπώς, τις ανησυχίες των τρίτων μερών όσον αφορά τη συνέχιση της παροχής τω