*****

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 26ης Ιουλίου 1988

σχετικά με μια διαδικασία σύμφωνα με το άρθρο 85 της συνθήκης ΕΟΚ (IV/31.379 - Bloemenveilingen Aalsmeer)

(Το κείμενο στην ολλανδική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(88/491/ΕΟΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας,

τον κανονισμό αριθ. 17 του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ (1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, και ιδίως το άρθρο 3 παράγραφος 1,

τις αιτήσεις που υπέβαλαν σύμφωνα με το άρθρο 3 του κανονισμού αριθ. 17 οι εταιρείες Florimex BV, Aalsmeer, (Ολλανδία) και Van der Burg Bloemen BV, Aalsmeerderbrug, (Ολλανδία) στις 8 Σεπτεμβρίου 1982 και στις 15 Δεκεμβρίου 1982 για να διαπιστωθεί παράβαση των άρθρων 85 και 86 εκ μέρους της Cooperatieve Vereniging «De Verenigke Bloemenveilingen Aalsmeer» , Aalsmeer, Ολλανδία,

την ανακοίνωση, σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού αριθ. 17, που υποβλήθηκε στις 5 Νοεμβρίου 1984 από την Cooperatieve Vereniging «De Verenigde Bloemenveiligen Aalsmeer» και αφορά το καταστατικό της και τον κανονισμό πλειστηριασμών, διάφορες συμβάσεις-τύπους που συνήφθηκαν με παραγωγούς και εμπόρους, τους γενικούς όρους μίσθωσης εμπορικών χώρων και την επιβολή τελών και προμηθειών,

την απόφαση της Επιτροπής της 12ης Ιουνίου 1986 να κινήσει τη διαδικασία σχετικά με τη συγκεκριμένη υπόθεση,

Αφού δόθηκε η δυνατότητα στην Cooeperatieve Vereniging «De Verenigde Bloemenveilingen Aalsmeer», σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17 σε συνδυασμό με τον κανονισμό αριθ. 99/63/ΕΟΚ της Επιτροπής της 25ης Ιουλίου 1963 σχετικά με το δικαίωμα ακρόασης σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφοι 1 και 2 του κανονισμού αριθ. 17 του Συμβουλίου (2) να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της όσον αφορά τα σημεία της καταγγελίας τα οποία επεσήμανε η Επιτροπή,

Αφού δόθηκε η δυνατότητα στις εταιρείες Florimex BV και Vander Burg Bloemen BV, σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 2 του κανονισμού αριθ. 17 και του κανονισμού αριθ. 99/63/ΕΟΚ να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους,

Αφού ζητήθηκε η γνώμη της Συμβουλευτικής Επιτροπής Συμπράξεων και Δεσποζουσών Θέσεων,

Εκτιμώντας:

Ι. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Α. Τα προϊόντα και το αντικείμενο της διαδικασίας

1. Τα προϊόντα

(1) Η προαναφερόμενη διαδικασία αφορά το εμπόριο ζώντων φυτών και προϊόντων ανθοκομίας ιδιαίτερα φρέσκων λουλουδιών και των φυτών εσωτερικών χώρων και κήπων (κεφάλαιο 6 του δασμολογίου των Βρυξελλών), τα οποία καλούνται εφεξής «προϊόντα ανθοκομίας» .

2. Αντικείμενο της διαδικασίας

(2) Η διαδικασία έχει σαν αντικείμενο τις συμφωνίες που ανακοινώθηκαν στην Επιτροπή μεταξύ της Cooperative Vereniging «De Verenigde Bloemenveilingen Aalsmeer» (VBA) με έδρα στο Aalsmeer (Ολλανδία) και των ανθοκομικών επιχειρήσεων που είναι εγκατε

στημένες στους χώρους της VBA, οι οποίες ρυθμίζουν τουλάχιστον μέχρι την 1η Μαΐου 1988 τις επιχειρηματικές δραστηριότητες αυτών των επιχειρήσεων στους χώρους της VBA.

(3) Η παρούσα διαδικασία δεν αφορά ούτε τις επίσης ανακοινωθείσες αποφάσεις και συμφωνίες της VBA, που έχουν σαν περιεχόμενο τη δική της επιχειρηματική δραστηριότητα, ούτε τους νέους κανόνες οι οποίοι, από την 1η Μαΐου 1988, διέπουν τις εμπορικές δραστηριότητες των ανθοκομικών επιχειρήσεων που είναι εγκατεστημένες στους χώρους της VBA.

(4) Η Επιτροπή ανέβαλε την εξέταση των προαναφερόμενων πραγματικών περιστατικών.

Β. Η επιχείρηση

(5) Η VBA είναι συνεταιριστική ένωση ολλανδικού δικαίου, η οποία δημιουργήθηκε στις 13 Μαΐου 1969 από την ένωση υφιστάμενων εταιρειών πλειστηριασμού με έδρα την κοινότητα Aalsmeer (Ολλανδία), η οποία είναι καταχωρημένη στο εμπορικό μητρώο του Haarlem.

(6) Σκοπός της είναι να μεριμνά για τα συμφέροντα των μελών της προωθώντας την πώληση λουλουδιών και άλλων καλλωπιστικών φυτών (άρθρο 3 σημείο 1 του καταστατικού). Μέλη της VBA μπορούν να είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα, τα οποία καλλιεργούν επαγγελματικά τα προαναφερόμενα προϊόντα (άρθρο 5 σημείο 1 του καταστατικού).

(7) Στις 31 Δεκεμβρίου 1984 (1) η VBA απαριθμούσε 4 147 μέλη, τα οποία αντιπροσώπευαν 3 711 επιχειρήσεις. Μερικά από τα μέλη ήταν βέλγοι καλλιεργητές οι οποίοι είχαν γίνει δεκτοί ως μέλη από το 1983 (17 μέλη το 1983).

(8) Η VBA επιτυγχάνει το στόχο της κυρίως μέσω της διενέργειας πλειστηριασμών, στους οποίους προσφέρονται όχι μόνο εμπορεύματα των μελών της, αλλά επίσης εμπορεύματα άλλων ολλανδών και ξένων καλλιεργητών είτε από αυτούς τους ίδιους είτε μέσω εμπόρων.

(9) Ο συνολικός κύκλος εργασιών ανήλθε το 1984 σε ( . . . ) ολλανδικά φιορίνια (2) (το 1983 (. . .) ολλανδικά φιορίνια). Η VBA είναι ένας «πλειστηριασμός εξαγωγών» με την έννοια ότι η προσφορά προϊόντων και υπηρεσιών της VBA συνίσταται στην εξαγωγή των προϊόντων που αυτή αγοράζει. Περίπου το 90 % των λουλουδιών που αγοράζονται από τη VBA εξάγονται, και το ποσοστό αυτό αντιπροσωπεύει περίπου το 77 % του συνολικού εμπορίου λουλουδιών.

(10) Η κύρια πηγή εσόδων της VBA είναι τα τέλη που επιβάλλει στους προμηθευτές (μέλη και μη μέλη) τα ενοίκια που εισπράττει από τους μισθωτές της. Το 1984 η VBA εισέπραξε κατ' αυτόν τον τρόπο (. . .) ολλανδικά φιορίνια «provisies» και «bemiddelingskosten». Η τιμή ενοικίασης των μισθωμένων εμπορικών χώρων ανήλθε το 1984 σε (. . .) ολλανδικά φιορίνια.

Γ. Η διαδικασία

1. Καταγγελία της επιχείρησης Florimex BV (Υπόθεση IV/30.768)

(11) Στις 8 Σεπτεμβρίου 1982 η επιχείρηση Florimex BV ( Florimex) με έδρα το Aalsmeer, ζήτησε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17 να διαπιστώσει παραβάσεις των διατάξεων των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ εκ μέρους της VBA.

(12) Η Florimex είναι επιχείρηση που ασχολείται με το εμπόριο λουλουδιών από το 1970, στην οποία συμμετέχει με την πλειοψηφία των μετοχών η Florimex Verwaltungs-GmbH, Νυρεμβέργη (Γερμανία). Ο όμιλος επιχειρήσεων Florimex που δρα παγκόσμια είναι γνωστός σαν ένας από τους μεγαλύτερους εμπόρους λουλουδιών στον κόσμο.

(13) Το 1972 η Florimex μίσθωσε από τη VBA, από την οποία είχε εγκριθεί ως πωλητής, ένα χώρο επεξεργασίας. Από το 1974 η Florimex προέβαινε τακτικά στη σύναψη συμβάσεων με τη VBA «conceptovereenkomsten» και «handelsovereenkomsten», οι οποίες ρύθμιζαν την πώληση από την VBA και ειδικότερα την πώληση στους χώρους της VBA προϊόντων που εισάγονται στην Ολλανδία μέσω της Florimex.

(14) Σύντομα όμως προέκυψαν προβλήματα μεταξύ των συμβαλλομένων. Η Florimex επιθυμούσε να πωλεί μεγαλύτερες ποσότητες απ' ότι είχε ήδη συμφωνηθεί.

(15) Το 1981 η Florimex έθεσε τέλος στις επαγγελματικές της σχέσεις με τη VBA και άσκησε αγωγή για αποζημίωση στο δικαστήριο της περιοχής του Haarlem, επειδή ορισμένες ενέργειες και πρακτικές της VBA, οι οποίες παρέβαιναν τα άρθρα 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ, την εμπόδισαν να ασκήσει μια οικονομικά αποδοτική επαγγελματική δραστηριότητα.

(16) Στις 29 Ιανουαρίου 1985 το Δικαστήριο ανέβαλε την έκδοση απόφασης, για να δώσει την ευκαιρία στους συμβαλλόμενους να επιδιώξουν την έκδοση απόφασης της Επιτροπής σχετικά με:

- τη δυνατότητα εφαρμογής του άρθρου 2 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 26/62, που επικαλέστηκε η VBA,

- τη δυνατότητα εφαρμογής του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ, που επικαλέστηκε επίσης η VBA,

- την καταγγελία που υπέβαλε η Florimex σχετικά με τις ενδεχόμενες παραβάσεις εκ μέρους της VBA των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ.

2. Καταγγελία της επιχείρησης Van der Burg Bloemen BV (Υπόθεση IV/30.828)

(17) Στις 15 Δεκεμβρίου 1982 η επιχείρηση Van der Burg Bloemen BV, η οποία σήμερα ονομάζεται «Brug Bloemen BV» (Brug Bloemen) με έδρα το Aalsmeerderbrug, ζήτησε από την Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17, να διαπιστώσει παραβάσεις των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ εκ μέρους της VBA.

(18) Η Brug Bloemen, η οποία ανήκει και αυτή στον όμιλο επιχειρήσεων Florimex, αλλά δεν ασκεί πλέον επιχειρηματικές δραστηριότητες, εισήγαγε στην Ολλανδία λουλούδια από τρίτες χώρες, ιδιαίτερα από την Κένυα. Αυτά τα προϊόντα εισάγονταν αεροπορικά μέσω Φραγκφούρτης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Η Brug Bloemen διοχέτευε τα εμπορεύματα στο ολλανδικό χονδρικό εμπόριο με σκοπό τη μεταπώλησή τους στην Ολλανδία.

(19) Η Brug Bloemen ισχυρίζεται ότι η VBA μέσω των συμβάσεων που συνήπτε για την εκμίσθωση εμπορικών χώρων με όλους τους σημαντικούς χονδρέμπορους στην Ολλανδία, κατηύθυνε τις πηγές προμήθειάς τους. Επιχειρήσεις όπως η Brug Bloemen, η οποία ανταγωνίζεται τη VBA στον τομέα του χονδρικού εμπορίου, αποκλείονταν τοιουτοτρόπως απ' αυτά τα δίκτυα διανομής.

3. Ανακοίνωση της Cooperatieve Vereniging «De Verenigde Bloemenveilingen Aalsmeer» (Υπόθεση IV/31.379)

(20) Στις 5 Νοεμβρίου 1984 η VBA ζήτησε από την Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 2 του κανονισμού αριθ. 17, την έκδοση αρνητικής πιστοποίησης ή ζήτησε την έκδοση απόφασης βάσει του άρθρου 2 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 26 (1) για τις ακόλουθες συμφωνίες και αποφάσεις ή, σε αντίθετη περίπτωση, ζήτησε να τύχει απαλλαγής από την απαγόρευση του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ, σύμφωνα με το άρθρο 85 παράγραφος 3 της εν λόγω συνθήκης:

- καταστατικά,

- κανονισμός πλειστηριασμών (2),

- contractzenderschaps-overeenkomst,

- concept-overeenkomst,

- handelsovereenkomst (τύπος Α έως Ε),

- handelsovereenkomst (τύπος Ζ),

- contract overgegeven sierteeltprodukten,

- γενικοί όροι μίσθωσης εμπορικών χώρων,

- προμήθειες και έξοδα.

(21) Η παρούσα διαδικασία αφορά μόνον διατάξεις του κανονισμού πλειστηριασμών και τους γενικούς όρους μίσθωσης των εμπορικών χώρων, τη «handelsovereenkomsten» και τα τέλη που αποσκοπούν να αποτρέψουν την καταχρηστική χρήση των εγκαταστάσεων της VBA.

Δ. Οι χώροι των πλειστηριασμών

(22) Η VBA χαρακτηρίζει σε δημοσιεύσεις τους δικούς της χώρους πλειστηριασμών σαν «χώρους με τη μεγαλύτερη επιφάνεια στον κόσμο». Μια απόφαση την οποία έλαβε η VBA το 1985 να αυξήσει τη χρησιμοποιούμενη επιφάνεια από (. . .) m2 σε (. . .) m2 επενδύοντας (. . .) ολλανδικά φιορίνια παρέχει μια ιδέα σχετικά με το μέγεθος των χώρων. Η υποδομή που δημιουργείται κατ' αυτόν τον τρόπο εξυπηρετεί αυτή την ίδια τη διεξαγωγή πλειστηριασμών: προμήθεια - επιπλειστηριασμός - παράδοση. Περαιτέρω η VBA παρέχει στους αγοραστές της ποικίλες δυνατότητες διάθεσης και μεταπώλησης των εμπορευμάτων.

(23) Στους χώρους της VBA υπάρχουν καταστήματα τα οποία παρέχουν υπηρεσίες σχετικές με το εμπόριο των ανθοκομικών προϊόντων. Πρόκειται, μεταξύ άλλων, για επιχειρήσεις μεταφοράς (για παράδειγμα η KLM), τελωνειακούς υπάλληλους, αποστολείς, την «Bedrijfschap» και την υπηρεσία φυτοϋγειονομικού ελέγχου.

(24) Ένα ακόμα μέρος των εμπορικών χώρων ενοικιάζεται σαν « χώρος επεξεργασίας». Με τον τρόπο αυτό χαρακτηρίζονται οι εμπορικοί χώροι που επιτρέπουν, από κάθε άποψη, την άσκηση του επαγγέλματος του συναφούς με το εμπόριο των ανθέων.

(25) Η VBA προέταξε το επιχείρημα ότι είναι απαραίτητο από οικονομική άποψη για τη λειτουργία της επιχείρησής της να δημιουργηθεί συγκέντρωση της ζήτησης. Αυτή η αναγκαιότητα προκύπτει, κυρίως, από την ανάγκη να υπάρχει συνέχεια, στοιχείο απαραίτητο για μια σταθερή επιχείρηση πλειστηριασμών. Επιπλέον είναι απαραίτητο, λόγω της ταχείας αλλοίωσης του εν λόγω προϊόντος, να υπάρχουν οι συντομότεροι τρόποι διανομής. Ιδιαίτερα, το εξαγωγικό εμπόριο στηρίζεται στη γρήγορη πώληση.

(26) Η VBA καταβάλλει προσπάθειες να πραγματοποιεί την παράδοση 30 λεπτά μετά τον πλειστηριασμό. Ήδη κατά την έναρξη του πλειστηριασμού μπορούν τα επικυρωθέντα εμπορεύματα να παραλαμβάνονται και να διευθετούνται, έτσι ώστε κατά τη λήξη του πλειστηριασμού το σύνολο των ανθέων να είναι αμέσως έτοιμο για παράδοση.

(1) ΕΕ αριθ. 13 της 21. 2. 1962, σ. 204/62.

(2) ΕΕ αριθ. 127 της 20. 8. 1963, σ. 2268/63.

(1) Τα στατιστικά στοιχεία που περιλαμβάνονται στην παρούσα απόφαση αναφέρονται γενικά στα έτη 1983 και 1984. Από τη μετέπειτα εξέλιξη των στοιχείων δεν έγιναν γνωστές σημαντικές τροποποιήσεις.

(2) Στο κείμενο της παρούσας απόφασης που δημοσιεύθηκε, ορισμένοι αριθμοί παρελείφθησαν σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 21 του κανονισμού αριθ. 17 περί μη αποκαλύψεως επαγγελματικών απορρήτων.

(1) ΕΕ αριθ. 30 της 20. 4. 1962, σ. 993/62.

(2) Η VBA ανακοίνωσε τον κανονισμό των πλειστηριασμών ο οποίος συντάχθηκε στις 15 Ιανουαρίου 1981. Τον Φεβρουάριο 1986 η διεύθυνση της VBA εξέδωσε έναν νέο κανονισμό πλειστηριασμών. Ο νέος κανονισμός πλειστηριασμών δεν περιέχει καμία τροποποίηση των διατάξεων που αποτελούν το αντικείμενο της παρούσας εξέτασης.

Ε. Η πολιτική μίσθωσης της VBA

(27) Από (. . .) αγοραστές που είναι εγκεκριμένοι από τη VBA, από τους οποίους ορισμένοι είναι ξένες επιχειρήσεις, (. . .) (Αύγουστος 1985) μίσθωσαν από τη VBA χώρους επεξεργασίας μέσα στους χώρους του πλειστηριασμού. Αυτή η ομάδα αγοραστών που αποτελείται από εξαγωγείς, αντιπροσωπεύει περίπου το (. . .) % του συνολικού κύκλου εργασιών της VBA. Οι μισθωτές των επορικών χώρων είναι κατά κύριο λόγο χονδρέμποροι κομμένων ανθέων και δευτερεύοντως έμποροι φυτών εσωτερικού χώρου. Σχεδόν κανένας από τους εμπόρους φυτών κήπου δεν νοικιάζει εμπορικούς χώρους από τη VBA.

(28) Οι αιτήσεις μίσθωσης ενός εμπορικού χώρου ή ενός χώρου με μεγαλύτερες διαστάσεις πρέπει να υποβληθούν με ένα ειδικό έντυπο στη VBA, η οποία αποφασίζει αφού έλθει σε επαφή με τον υποψήφιο ενοικιαστή. Η VBA, προκειμένου να αποφασίσει, λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη της τον όγκο των αγορών που πραγματοποιούνται εντός των χώρων της από μισθωτές παρόμοιων εμπορικών χώρων και την οικονομική σημασία του υποψηφίου (για παράδειγμα, τη δυνατότητα που έχει να προμηθεύει ορισμένες αγορές με προϊόντα που αποκτά με τη μεσολάβηση της VBA). Αυτά τα κριτήρια καθορίζουν τη φύση και τις διαστάσεις του χώρου που παραχωρείται στον (υποψήφιο) μισθωτή.

(29) Η συνολική επιφάνεια των εμπορικών χωρών που προσφέρονται για μίσθωση από τη VBA ανήλθε το 1984 σε (. . .) m 2. Το ετήσιο βασικό ενοίκιο για την επιφάνεια αυτή ανήλθε σε (. . .) ολλανδικά φιορίνια. Η VBA ανέφερε στην Επιτροπή ότι τα έσοδα από τη μίσθωση (. . .) τις δαπάνες.

(30) Τον Ιούλιο 1985 υπήρχε πρόσθετη ζήτηση χώρων για ενοικίαση που αντιστοιχούσε σε επιφάνεια (. . .) m2. Ο τότε πίνακας αναμονής περιλάμβανε (. . .) χονδρέμπορους οι οποίοι ήταν ήδη μισθωτές, αλλά επιθυμούσαν να μεγαλώσουν την επιφάνειά τους και με (. . .) νέους υποψήφιους, των οποίων ο ετήσιος όγκος αγορών ανερχόταν σε (. . .) ολλανδικά φιορίνια.

ΣΤ. Οι ισχύουσες συμφωνίες τουλάχιστον μέχρι την 1η Μαΐου 1988

(31) Η μίσθωση διέπεται από τους γενικούς όρους μίσθωσης εμπορικών χώρων. Το άρθρο 2 σημείο 2 αυτών των γενικών όρων ορίζει ότι οι διατάξεις του κανονισμού πλειστηριασμών αποτελεί αναπόσπαστο μέρος των συμβάσεων μίσθωσης.

(32) Ο κανονισμός πλειστηριασμών περιλαμβάνει δύο διατάξεις σημαντικές όσον αφορά τις πηγές προμήθειας και τα δίκτυα εμπορίας των διανομέων που είναι εγκατεστημένοι στις περιοχές της VBA:

- σύμφωνα με το άρθρο 5 σημείο 10 αυτού του κανονισμού, τα προϊόντα που δεν αγοράστηκαν από τη VBA ή με τη μεσολάβησή της δεν μπορούν να αποθηκευτούν στους χώρους και στα κτίρια της VBA παρά μόνο με την καταβολή ενός τέλους,

- το άρθρο 5 σημείο 11 απαγορεύει την εμπορία ή/και την παράδοση στους χώρους και στα κτίρια της VBA, προϊόντων που δεν αγοράστηκαν με τη μεσολάβησή της, εκτός αν έχει δοθεί άδεια εκ μέρους της διεύθυνσης της επιχείρησης.

(33) Οι πηγές προμήθειας και τα δίκτυα διάθεσης αυτών των εμπόρων/εξαγωγέων διέπονται από την ακόλουθη ρύθμιση:

1. Επιχειρηματικές δραστηριότητες χωρίς την ιδιαίτερη έγκριση της VBA

(34) Σύμφωνα με τις προαναφερόμενες διατάξεις, οι εμπορικές συναλλαγές που πραγματοποιούνται στους χώρους και στα κτίρια της VBA πρέπει να αφορούν μόνο προϊόντα που έχουν αποκτηθεί με τη μεσολάβηση της VBA, εκτός αν υπάρχει έγκριση της VBA.

(35) Για την εκκαθάριση (υπολογισμό) αυτών των εμπορικών συναλλαγών η VBA προσφέρει μία ιδιαίτερη υπηρεσία στη βάση του «contract overgegeven sierteeltprodukten».

2. Επιχειρηματικές δραστηριότητες με την ιδιαίτερη έγκριση της VBA

α) Προϊόντα αγορασθέντα σε άλλους πλειστηριασμούς στις Κάτω Χώρες

(36) Η VBA παρέχει σε ορισμένους διανομείς τη δυνατότητα, στους χώρους στους οποίους τους ενοικιάζει, να πωλούν και να προμηθεύουν σε αγοραστές εγκεκριμένους από αυτήν ορισμένα προϊόντα του εμπορίου των λουλουδιών τα οποία έχουν αποκτηθεί από άλλους ολλανδικούς συνεταιρισμούς πλειστηριασμών.

(37) Η VBA συνάπτει, με τους συγκεκριμένους διανομείς, συμβάσεις-τύπους που ονομάζονται «handelsovereenkomsten». Ο υπολογισμός αυτών των συναλλαγών πραγματοποιείται με τη μεσολάβηση της VBA, η οποία φροντίζει επίσης για την είσπραξη της τιμής πώλησης.

(38) Υπάρχουν διάφοροι τύποι «handelsovereenkomsten», ανάλογα με τη φύση του εμπορεύματος:

Α = κομμένα άνθη·

Β = διατάξεις φυτών·

Γ = ξερά άνθη και διατάξεις ξερών ανθέων·

Δ = ξερά άνθη και διατάξεις ξερών ανθέων τα οποία πωλούνται από έναν εμπορικό χώρο·

Ε = διατάξεις κομμένων ανθέων.

(39) Οι συμβάσεις είναι για όλες τις κατηγορίες ίδιες. Το ποσό που οφείλεται στη VBA ανέρχεται σε 2,5 % της τιμής πώλησης. Το 1983, ο συνολικός κύκλος εργασιών για αυτές τις εμπορικές εργασίες ανήλθε σε (. . .) ολλανδικά φιορίνια. (40) Οι άλλες αγορές που πραγματοποιούνται από άλλους ολλανδικούς πλειστηριασμούς μέσω των διανομέων που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA επιτρέπονται από τη VBA βάσει της αρχής της αμοιβαιότητας που εφαρμόζεται από όλους τους πλειστηριασμούς, υπό τον όρο ότι τα προϊόντα δεν θα μεταπωληθούν σε αγοραστές εγκεκριμένους από τη VBA.

β) Προϊόντα ξένης προέλευσης

«Handelsovereenkomsten type F»

(41) Οι διανομείς οι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA που επιθυμούν να πωλήσουν άνθη ξένης προέλευσης, τα οποία εισάγουν αυτοί οι ίδιοι, σε άλλους αγοραστές εγκεκριμένους από τη VBA, έχουν αυτή τη δυνατότητα όταν η VBA έχει συνάψει με αυτούς συμφωνία «handelsovereenkomst type F». Όπως και για τις «concept-overeenkomsten», αυτές οι συμβάσεις καθορίζουν λεπτομερώς τις ποικιλίες, τις ποσότητες και τις ημερομηνίες πώλησης.

(42) Πρόκειται γενικά για εξωτικά προϊόντα, τα οποία, λαμβάνοντας υπόψη την ασταθή διαμόρφωση των τιμών, δεν προσφέρονται πολύ για πώληση σε πλειστηριασμούς.

(43) Η πώληση μπορεί να γίνει μόνον αφού υπάρχει προηγούμενη παραγγελία και πρέπει υποχρεωτικά να πραγματοποιηθεί με τη μεσολάβηση των διοικητικών υπηρεσιών της VBA.

(44) Η VBA επιβάλλει στον πωλητή προμήθεια ύψους 5 % της αξίας του εμπορεύματος. Το 1983, ο συνολικός κύκλος εργασιών ανήλθε σε (. . .) ολλανδικά φιορίνια.

«Καθεστώς των 0,25 ολλανδικών φιορινιών»

(45) Όταν ένας διανομέας εγκατεστημένος στους χώρους της VBA εισάγει ο ίδιος τα προϊόντα ξένης προέλευσης, έχει τη δυνατότητα να φέρει τα εμπορεύματα στους χώρους αυτούς και να τα επεξεργαστεί εκεί πληρώνοντας ένα τέλος 0,25 ολλανδικών φιορινιών ανά κιβώτιο. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται υπό την προϋπόθεση ότι τα προϊόντα δεν μεταπωλούνται σε άλλους αγοραστές της VBA.

(46) Η επιτήρηση αυτών των συναλλαγών γίνεται ως εξής:

- κατά τη μεταφορά των προϊόντων ανθοκομίας στους χώρους της VBA, ο προμηθευτής και ο παραλήπτης πρέπει, και οι δύο, να διαθέτουν έγγραφα που να προσδιορίζουν εξ ονόματος ποίου παραδίδονται τα προϊόντα και για ποιον προορίζονται στους χώρους της VBA. Ο παραλήπτης πρέπει για το σκοπό αυτό να δώσει στον μεταφορέα μια «συνοδευτική επιστολή»,

- ο μεταφορέας είναι υποχρεωμένος να παρουσιάσει αυτό το έγγραφο όποτε αυτό απαιτηθεί από την υπηρεσία επιτήρησης της VBA ,

- ο παραλήπτης πρέπει, εξάλλου, να παρουσιάσει στη VBA, οποτεδήποτε το ζητήσει, ένα έγγραφο από το οποίο να προκύπτει ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα εισάγονται για δικό του λογαριασμό και ότι φέρει ό ίδιος τον κίνδυνο,

- ο παραλήπτης πρέπει να φροντίσει ώστε τα προαναφερόμενα έγγραφα να υποβληθούν έγκαιρα στη VBA, η οποία αναλαμβάνει στη συνέχεια να τα εξετάσει και να απαιτήσει την καταβολή τέλους.

(47) Η VBA, για να εξασφαλίσει την τήρηση αυτών των προϋποθέσεων, έχει τοποθετήσει στην κύρια είσοδο του κτιρίου πλειστηριασμών ένα γραμματοκιβώτιο το οποίο προορίζεται ειδικά για τα προαναφερόμενα έγγραφα και στο οποίο ο μεταφορέας μπορεί κατά την άφιξή του να ρίξει τα αντίγραφα που προορίζονται για τη VBA. Η VBA εξάλλου έχει αναθέσει στην υπηρεσία επιτήρησης να ελέγχει δειγματοληπτικά την τήρηση αυτών των όρων. Όταν αυτή η υπηρεσία διαπιστώσει ότι οι όροι δεν τηρούνται, το αναφέρει στη διεύθυνση της VBA. Η VBA απευθύνει τότε γραπτή προειδοποίηση στον ενδιαφερόμενο· σε περίπτωση επανάληψης, η διεύθυνση επιβάλλει πρόστιμα.

γ) Άλλες πηγές προμήθειας και δίκτυα διανομής

(48) Βάσει του άρθρου 5 σημεία 10 και 11 του κανονισμού πλειστηριασμών, απαγορεύονται στους χώρους και στα κτίρια της VBA όλες οι συναλλαγές ενός διανομέα εγκατεστημένου στους χώρους της VBA οι οποίες δεν υπάγονται στις προαναφερόμενες κατηγορίες.

(49) Στην κατηγορία αυτή ανήκουν οι ακόλουθες συναλλαγές:

- η πώληση, εκτός ενός «handelsovereenkomst» της κατηγορίας Α έως Ε, προϊόντων που έχουν αποκτηθεί από έναν άλλο ολλανδικό πλειστηριασμό σε αγοραστές εγκεκριμένους από τη VBA,

- η πώληση, εκτός ενός «handelsovereenkomst» κατηγορίας F, προϊόντων που εισάγονται για δικό του λογαριασμό από έναν εισαγωγέα εγκατεστημένο στους χώρους της VBA σε αγοραστές εγκεκριμένους από τη VBA, ακόμα και αν έχει εισπραχθεί το τέλος των 0,25 ολλανδικών φιορινιών,

- η προμήθεια (παραλαβή) προϊόντων ολλανδικής προέλευσης (παραγωγοί, διανομείς, πράκτορες) όταν αυτά δεν προέρχονται από έναν πλειστηριασμό της VBA.

(50) Η Επιτροπή έλαβε γνώση των ακόλουθων συγκεκριμένων παραδειγμάτων εφαρμογής αυτών των διατάξεων από τη VBA.

(51) Το 1976/77, η VBA απαγόρευσε την είσοδο στις εγκαταστάσεις της στην εταιρεία (. . .), για να εμποδίσει αυτή την εταιρεία να προμηθεύσει τους αγοραστές που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA με προϊόντα εισαγωγής.

(52) Με την εγκύκλιο αριθ. 374 τον Μάιο 1977, η VBA υπενθύμισε στους μισθωτές εμπορικών χώρων τις συμβατικές τους υποχρεώσεις: σύμφωνα με την εγκύκλιο, στη βάση μιας απόφασης της VBN, μπορούν να εισαχθούν στους χώρους και στα κτίρια της VBA μόνο τα εμπορεύματα εκείνα των οποίων η διεκπεραίωση έχει αναληφθεί ή πρόκειται να γίνει από έναν ολλανδικό πλειστηριασμό.

(53) Στις 15 Οκτωβρίου 1980, η VBA ανακοίνωσε στην εταιρεία Brug Bloemen ότι δεν επιτρέπεται να προσφέρει ή να προμηθεύει προϊόντα σε αγοραστές εγκατεστημένους στους χώρους της VBA.

(54) Στις 25 Νοεμβρίου 1980, η VBA αξίωσε από τη Florimex μια ποινική ρήτρα, επειδή παραδόθηκαν σε άλλους μισθωτές της VBA προϊόντα εισαγωγής από έναν εμπορικό χώρο νοικιασμένο από τη VBA .

(55) Με επιστολή στις 20 και 21 Ιανουαρίου 1981, η VBA αρνήθηκε να επιτρέψει στη Florimex να πωλεί ορισμένα προϊόντα εισαγωγής σε διανομείς εγκατεστημένους στους χώρους της VBA.

Ζ. Τέλη που αποσκοπούν να αποτρέψουν την καταχρηστική χρήση των εγκαταστάσεων της VBA

(56) Ο κανονισμός τελών που ανακοινώθηκε στην Επιτροπή περιλαμβάνει όχι μόνο τις διάφορες προμήθειες που οφείλονται για τις «υπηρεσίες που παρέχονται από τη VBA», αλλά επίσης τα « τέλη που αποσκοπούν να εμποδίσουν την καταχρηστική χρήση των εγκαταστάσεων της VBA». Τα τέλη αυτά ανέρχονται κανονικά σε 10 % της αξίας του εμπορεύματος και καταβάλλονται από τον παραλήπτη. Αποτελούν σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της VBA την προϋπόθεση για να επιτρέψει τις επιχειρηματικές δραστηριότητες που αναφέρονται στο σημείο 49.

(57) Το καθεστώς των 0,25 ολλανδικών φιορινιών (βλέπε σημείο 45) αποτελεί επίσης ένα τέλος αυτού του είδους. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που ανακοινώθηκαν από τη VBA, το τέλος αυτό είναι χαμηλό λόγω των πιέσεων που ασκήθηκαν από τους εγκεκριμένους από τη VBA αγοραστές.

(58) Οι τρόποι είσπραξης είναι ίδιοι με εκείνους του καθεστώτος των 0,25 ολλανδικών φιορινιών. Πάντως, όσον αφορά το τέλος του 10 %, πρέπει να συνταχθεί, αντί «της συνοδευτικής επιστολής», ένας «κατάλογος παραλαβής». Ο κατάλογος αυτός προσδιορίζει τον αριθμό μητρώου του αγοραστή, τον αριθμό σειράς, τον κωδικό του προϊόντος, την περιγραφή, τον κωδικό του μήκους, την υπηρεσία, τον αριθμό των μονάδων, την τιμή, τον κωδικό συσκευασίας και την ημερομηνία παράδοσης.

(59) Παρά τη ρητή απαίτηση της Επιτροπής, η VBA δεν έχει κοινοποιήσει ούτε την ημερομηνία έναρξης ισχύος του καθεστώτος του 10 % ούτε τον τρόπο με τον οποίο ενημερώθηκαν σχετικά με το καθεστώς αυτό οι διανομείς οι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA. Δεν είναι γνωστή καμία περίπτωση εφαρμογής. Αντίθετα με ό,τι έκανε για όλες τις άλλες αμοιβές που εισπράττει, η VBA δεν έδωσε καμία πληροφορία σχετικά με τα έσοδα που εισπράττει από τα τέλη αυτά.

(60) Αντίθετα, η Επιτροπή πληροφορήθηκε ότι η VBA επέστησε την προσοχή ορισμένων μισθωτών όσον αφορά την εφαρμογή αυτού του καθεστώτος. Η εταιρεία Brug Bloemen αναφέρει στην καταγγελία της ότι η VBA απηύθυνε υπόμνηση αυτής της μορφής στους πελάτες αυτής της εταιρείας που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους του πλειστηριασμού. Σε επιστολή, με ημερομηνία 9 Ιουλίου 1986, η VBA υπενθυμίζει στην εταιρεία Florimex ότι το τέλος του 10 % «εφαρμόζεται πάντα για όλους τους εμπόρους».

Η. Στοιχεία για τη γεωγραφική θέση του ολλανδικού εξαγωγικού εμπορίου

(61) Η Επιτροπή συγκέντρωσε πληροφορίες από 23 εξαγωγείς σε σύνολο 1 731 εξαγωγέων καταχωρημένων (υποχρεωτικά) στην Bedrijfsschap voor Groothandel in Bloemkwekerijprodukten σχετικά με τη γεωγραφική εγκατάσταση των εμπορικών τους χώρων. Αυτοί οι 23 εξαγωγείς εκπροσωπούν το 32 % του συνόλου των ολλανδικών εξαγωγών διακοσμητικών φυτών, οι οποίες ανήλθαν το 1984 σε 3 169 000 ολλανδικά φιορίνια (Bedrijfscap voor Groothandel in Bloemkwekerijprodukten, Jaarverslag 1984 σ. 26).

(62) (. . .) από αυτούς τους 23 εξαγωγείς είναι μισθωτές της VBA, (αξία εξαγωγής: (. . .) ολλανδικά φιορίνια) (1).

Θ. Οι επιχειρηματικές δραστηριότητες της VBA

1. Η προμήθεια

Ο συνολικός κύκλος εργασιών της VBA προέρχεται κατά κανόνα από την πώληση (πλειστηριασμός με ωροδείκτη, «διοικητικός πλειστηριασμός» και μεσιτεία) προϊόντων, τα οποία προέρχονται από:

- (. . .) επιχειρήσεις μέλη,

- (. . .) περιστασιακούς προμηθευτές,

- (. . .) συμβατικούς προμηθευτές,

- (. . .) «ελεύθερους» προμηθευτές και

- (. . .) προμηθευτές ξένων προϊόντων (στοιχεία 1984).

(64) Η προμήθεια γίνεται στις ακόλουθες βάσεις:

α) Μέλη της VBA

(65) Το άρθρο 17 του καταστατικού υποχρεώνει τα μέλη της VBA να πωλούν το σύνολο των καταναλωτικών προϊόντων μέσω της VBA. Η ιδιότητα του μέλους, με την οποία συνδέεται η υποχρέωση πλειστηριασμού, μπορεί να καταγγελθεί τηρώντας προθεσμία τριών μηνών πριν από τη λήξη κάθε έτους (άρθρο 9 σημείο 2 του καταστατικού). Για τις παροχές υπηρεσιών της VBA επιβάλλεται στα μέλη ένα τέλος (προμήθεια). Το 1984, η προμήθεια αυτή ανήλθε στο 4,7 % του προϊόντος πώλησης (. . .) αν ληφθεί υπόψη η διανομή κερδών).

(1) Η Επιτροπή δεν επέτρεψε στη VBA να λάβει γνώση των άλλων στοιχείων που συγκεντρώθηκαν σχετικά με το θέμα αυτό, επειδή οι πληροφορίες αυτές πρέπει να θεωρηθούν σαν εμπορικά απόρρητα τρίτων ενδιαφερομένων επιχειρήσεων. Στην παρούσα απόφαση δεν ελήφθηκαν υπόψη αυτά τα απόρρητα στοιχεία.

β) Περιστασιακοί προμηθευτές

(66) Οι περιστασιακοί προμηθευτές είναι μέλη άλλων ολλανδικών πλειστηριασμών συνδεδεμένων με τη VBN, οι οποίοι απαλλάσσονται (εν μέρει) με συμφωνία από την υποχρέωση πλειστηριασμού που έχουν έναντι αυτών και πωλούν τα προϊόντα τους (επίσης) μέσω της VBA με την έγκριση της τελευταίας. Η προμήθεια για τους περιστασιακούς προμηθευτές ανήλθε το 1984 σε 6,2 % (προμήθεια μέλους + 1,5 %).

γ) Συμβατικοί προμηθευτές (1)

(67) Στη βάση των «contractzenderscaps-onereenkomsten», η VBA επιτρέπει στους ολλανδούς παραγωγούς (καθώς και σε ορισμένους ξένους παραγωγούς, για τα φυτά εσωτερικού χώρου), οι οποίοι δεν είναι μέλη κανενός ολλανδικού πλειστηριασμού, να πωλούν την παραγωγή τους μέσω της VBA. Οι συμβατικοί προμηθευτές είναι υποχρεωμένοι να ανακοινώνουν στη VBA, έξι μήνες προηγουμένως, με μια δεσμευτική καθοριστική δήλωση, τις ποικιλίες και τις ποσότητες που θα παραδόσουν. Οι συμβάσεις συνάπτονται για περίοδο 6 έως 18 μηνών και ανανεώνονται για ένα ακόμα έτος, εφόσον δεν υπάρξει καταγγελία στο τέλος του έτους για την οποία πρέπει να τηρηθεί προθεσμία ενός μηνός.

(68) Το ποσοστό προμήθειας ποικίλει ανάλογα με τη σημασία της δέσμευσης που αναλήφθηκε έναντι της VBA:

- προμήθεια μέλους + 1 %, όταν δεν γίνεται προμήθεια σε κανέναν άλλον ολλανδικό πλειστηριασμό,

- προμήθεια μέλους + 2 % όταν οι ποσότητες που παραδίδονται κατά τη διάρκεια του συγκεκριμένου έτους είναι τουλάχιστον ίσες με το μέσο όρο των τριών τελευταίων ετών,

- προμήθεια μέλους + 3 % σε όλες τις άλλες περιπτώσεις.

δ) «Ελεύθεροι» προμηθευτές

(69) Οι «ελεύθεροι» προμηθευτές είναι παραγωγοί και διανομείς ολλανδικών προϊόντων, οι οποίοι δεν είναι μέλη κανενός άλλου ολλανδικού συνεταιρισμού ούτε δεσμεύονται έναντι της VBA όσον αφορά τις ποσότητες που θα παραδόσουν ή την ημερομηνία παράδοσης. Μέχρι το 1986 το ποσοστό προμήθειας που ίσχυε για αυτούς τους προμηθευτές ήταν 10 %. Από την 1η Ιανουαρίου 1987, το ποσοστό προμήθειας για τους «ελεύθερους» προμηθευτές-παραγωγούς ανήλθε σε 8 % και για τους «ελεύθερους» προμηθευτές-εμπόρους σε 10 %.

ε) Προμηθευτές ξένων προϊόντων

(70) Εξαιρουμένων των προϊόντων μερικών ελάχιστων βέλγων μελών της VBA, τα προϊόντα που δεν προέρχονται από την Ολλανδία μπορούν να πωλούνται μέσω της VBA εφόσον οι ποικιλίες, οι ποσότητες και οι ημερομηνίες παράδοσης καθορίζονται με ακρίβεια για μια ορισμένη περίοδο εισαγωγής στην «concept-overenkomst». Το καθεστώς αυτό στηρίζεται στο άρθρο 10 σημείο 2 του κανονισμού πλειστηριασμών, το οποίο προβλέπει ότι η προμήθεια με εισαγόμενα προϊόντα μπορεί να γίνει μόνο στη βάση γραπτής συμφωνίας με τη διεύθυνση.

(71) Όσον αφορά αυτά τα προϊόντα εισαγωγής, οι αντισυμβαλλόμενοι της VBA μπορούν να είναι ξένοι παραγωγοί καθώς και ολλανδοί ξένοι διανομείς. Η VBA συνάπτει τα «concept-overeendomsten» μόνο για τις ποικιλίες και τις ποσότητες που αποτελούν ένα «ενδιαφέρον» συμπλήρωμα στην ολλανδική προσφορά. Η VBA διατηρεί το δικαίωμα άμεσης ανάκλησης του δικαιώματος συμμετοχής σε πλειστηριασμούς όταν δεν τηρούνται οι ημερομηνίες παράδοσης ή όταν τα προϊόντα δεν ανταποκρίνονται στους ελάχιστους κανόνες ποιότητας που καθορίζει το ποσοστό της προμήθειας -ήταν το 1984 8 %- που εφαρμόζεται για τους προμηθευτές ξένων προϊόντων.

(72) Το 1983, τα προϊόντα που πωλήθηκαν μέσω της VBA κατανέμονται ως εξής μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών προμηθευτών:

1.2 // // // Μέλη // (. . .) ολλανδικά φιορίνια (. . . %) // Περιστασιακοί προμηθευτές // (. . .) ολλανδικά φιορίνια (. . . %) // Συμβατικοί προμηθευτές // (. . .) ολλανδικά φιορίνια (. . . %) // Ελεύθεροι προμηθευτές // (. . .) ολλανδικά φιορίνια (. . . %) // Προμηθευτές ξένων προϊόντων // (. . .) ολλανδικά φιορίνια (. . . %)

// // ολλανδικά φιορίνια (100 %)

// // 2.Όροι πλειστηριασμού

(73) Μεταξύ των διατάξεων που διαδραματίζουν ένα ρόλο ιδιαίτερα σημαντικό για την πώληση μέσω της VBA, πρέπει να αναφερθούν οι διατάξεις εκείνες που αφορούν τους κανόνες ποιότητας και τις ελάχιστες τιμές.

α) Κανόνες ποιότητας

(74) Σύμφωνα με το άρθρο 13 του κανονισμού πλειστηριασμών, τα προϊόντα που παραδίδονται με σκοπό την πώληση σε πλειστηριασμό ταξινομούνται προηγούμενα σε κατηγορίες ποιότητας από εμπειρογνώμονες της VBA, ενώ η διεύθυνση έχει το δικαιώμα να αποφασίζει σε περίπτωση ενδεχόμενης διάστασης των απόψεων.

(75) Το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού πλειστηριασμών αναθέτει στη διεύθυνση το δικαίωμα να καταστρέφει τα προϊόντα που προορίζονται για πώληση σε πλειστηριασμούς, τα οποία δεν ανταποκρίνονται στους ελάχιστους κανόνες ποιότητας. Οι κανόνες ποιότητας που εφαρμόζει η VBA στηρίζονται σε εκείνους που έχουν θεσπιστεί από τη VBN.

β) Ελάχιστες τιμές

(76) Στη βάση μιας απόφασης της VBN, καθορίζεται μια ελάχιστη τιμή για κάθε προϊόν που πωλείται από τη VBA. Βάσει του άρθρου 21 του κανονισμού πλειστηριασμών, τα προϊόντα που δεν επιτυγχάνουν αυτή την τιμή αποσύρονται. Το άρθρο 5 σημείο 15 αυτού του κανονισμού προβλέπει ότι μόνο η διεύθυνση της VBA έχει το δικαίωμα να αποφασίσει ποια προϊόντα δεν θα λάβουν μέρος στον πλειστηριασμό. Τα προϊόντα που αποσύρονται καταστρέφονται.

(77) Οι ισχύουσες ελάχιστες τιμές είναι πολύ κατώτερες από τις μέσες τιμές πλειστηριασμού. Το 1985, τα προϊόντα που αποσύρθηκαν αντιπροσώπευαν κατά μέσο όρο το (. . .) % της ημερήσιας προσφοράς. Όταν η προσφορά είναι μεγάλη και η ζήτηση μικρή, όπως παρατηρείται συχνά στις αρχές των διακοπών του Ιουλίου, συμβαίνει σε εξαιρετικές περιπτώσεις, σε ορισμένες ημέρες και για ορισμένες ποικιλίες, να αποσύρεται περισσότερο από το (. . .) % της προσφοράς και να καταστρέφεται.

Ι. Οριζόντια συνεργασία μεταξύ των ολλανδικών πλειστηριασμών

(78) Οι ολλανδικοί πλειστηριασμοί ανθέων συγκεντρώνονται στα πλαίσια της Vereniging van Bloemenneilingen in Nederland (VBN), που έχει την έδρα της στο Lieden. Το καταστατικό αυτής της ένωσης υποχρεώνει τα μέλη να συμπεριλάβουν στα καταστατικά τους και στους αντίστοιχους κανονισμούς τους:

- την υποχρέωση πώλησης σε πλειστηριασμό (άρθρο 13 σημείο 1 στοιχείο β)),

- τις αποφάσεις που λαμβάνονται στο επίπεδο της ένωσης (άρθρο 13 σημείο 1 στοιχείο γ)).

(79) Το άρθρο 20 των καταστατικών εξουσιοδοτεί τη διεύθυνση της ένωσης να θεσπίζει τις δεσμευτικές για τα μέλη διατάξεις, ιδιαίτερα όσον αφορά:

- τους κανόνες ποιότητας και τον έλεγχο ποιότητας,

- τους όρους πώλησης σε πλειστηριασμούς και τους όρους πληρωμής,

- την ταξινόμηση και τη συσκευασία,

- τις ελάχιστες τιμές και τις αποζημιώσεις.

(80) Κατά τη διάρκεια των συσκέψεων της διεύθυνσης και των διαφόρων επιτροπών, οι συζητήσεις και οι αποφάσεις αφορούν κυρίως τα ακόλουθα θέματα:

Πολιτική εισαγωγών

(81) Ανταλλαγή προβλέψεων σχετικά με τις εισαγωγές των διαφόρων μελών ανάλογα με την ποσότητα, την ποικιλία και την προέλευση.

Στατιστική πωλήσεων

(82) Ανταλλαγή λεπτομερών στοιχείων σχετικά με τις ποσότητες και τις τιμές σε ημερήσια, εβδομαδιαία, μηνιαία και ετήσια βάση.

Εμπορία

(83) Συντονισμός της εμπορίας και της προώθησης των πωλήσεων των μελών στη βάση των κοινών μελετών της αγοράς.

Διάρθρωση του συντονισμού

(84) Συστηματικές ανταλλαγές απόψεων σχετικά με τρέχοντα θέματα, στις οποίες συμμετέχουν οι διευθυντές των μελών της VBN .

Διάφορα

(85) - Όροι έγκρισης για τους προμηθευτές και τους αγοραστές, ιδιαίτερα όσον αφορά την προμήθεια των αγοραστών που είναι εγκατεστημένοι στους πλειστηριασμούς,

- ποσοστά των προμηθειών και των τελών.

Κ. Η αγορά

1. Γενικά

(86) Δεν υπάρχουν αριθμητικά στοιχεία σχετικά με τον όγκο και την αξία της παραγωγής και της κατανάλωσης των προϊόντων ανθοκομίας για το σύνολο της ΕΟΚ. Το Ινστιτούτο Φυτοκομικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου του Αννόβερου δημοσίευσε πάντως, στον ετήσιο κατάλογό του διεθνών φυτοκομικών στατιστικών για το 1984, την εξέλιξη του κύκλου εργασιών των μεγάλων εμπορικών κέντρων. Το 1970, ο συνολικός κύκλος εργασιών ήταν ανώτερος από 1 εκατομμύριο ελβετικά φράγκα.

(87) Όσον αφορά τα μη ολλανδικά μεγάλα εμπορικά κέντρα, η εξέλιξη αυτή έχει ως εξής:

(σε εκατομμύρια ελβετικά φράγκα)

1.2.3.4.5.6.7 // // // // // // // // // 1960 // 1970 // 1975 // 1980 // 1982 // 1983 // // // // // // // // // // // // // // // Πλειστηριασμοί

// // // // // // // // // // // // // // Odense // 12,1 // 50,7 // 64,7 // 89,4 // 91,9 // 98,0 // Aarhus // 9,0 // 29,6 // 42,7 // 59,7 // 64,0 // 66,4 // Aalborg // 2,4 // 4,8 // 8,1 // 12,5 // 10,1 // 9,5 // Neuss // 14,8 // 72,5 // 85,3 // 108,9 // 109,2 // 112,7 // Straelen // 10,7 // 42,0 // 62,3 // 129,5 // 127,4 // 195,5 // Aalst // (1) // 12,5 // 12,6 // 10,1 // 10,7 // 11,9 1,7 // // Αγορές χονδρικού εμπορίου - παραγωγοί

// 1.2.3.4.5.6.7 // Pescia // (1) // 60,2 // 84,0 // 145,4 // 154,1 // 164,3 1,7 // (σε εκατομμύρια ελβετικά φράγκα)

1.2.3.4.5.6.7 // // // // // // // // // 1960 // 1970 // 1975 // 1980 // 1982 // 1983 // // // // // // // // // Αγορές χονδρικού εμπορίου - έμποροι

// 1.2.3.4.5.6.7 // Κοπεγχάγη // 48,6 // 92,2 // 89,7 // 92,6 // 78,3 // 79,5 // Αμβούργο // 36,0 // 107,2 // 133,7 // 150,5 // 144,8 // (1) // Βερολίνο // (1) // (1) // 101,8 // 96,8 // 93,6 // (1) // Duesseldorf // (1) // 44,2 // (1) // 63,1 // 59,8 // 60,6 // Κολωνία // 15,9 // 39,6 // 41,9 // 51,1 // 48,7 // 51,4 // Mannheim // (1) // (1) // 23,1 // 32,3 // 33,4 // 32,9 // Bielefeld // (1) // (1) // 12,7 // 17,5 // 17,3 // 16,7 // Βρυξέλλες // 10,1 // 20,1 // 25,7 // 33,6 // (1) // (1) // // // // // // //

(1) Κανένα στοιχείο

2. Εμπόριο ΕΟΚ

(1984 σε 1 000 ECU - Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων)

1.2.3.4 // // // // // // // Κομμένα άνθη

(Κωδικός Taric 06.03Α· κωδικός ΣΟ 0603 10) // Φυτά

(Κώδικας ΝΙΜΕΧΕ

06.02-54-96-99· Κωδικός ΣΟ 0602 30 10,

99 91, 99 99) // // // //

ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ

1.2.3.4 // // // // // (88) // - στην ΕΟΚ προέλευσης τρίτων χωρών: // 185 524 // 21 025 // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I NL GB // 1 106 675 67 945 657 6 251 448 10 585 63 680 34 177 // 1 838 551 4 852 53 1 771 0 1 771 9 215 994 // (89) // - Ενδοκοινοτικές: // 807 095 (1) // 423 128 // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I NL GB // 32 689 14 832 572 342 150 95 369 3 657 18 073 12 931 57 052 // 23 276 7 353 193 739 528 89 693 1 200 43 484 19 016 44 839 // // // // // // ΕΞΑΓΩΓΕΣ // // // // // // // (90) // - από χώρες ΕΟΚ σε τρίτες χώρες: // 211 948 // 132 039 // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I NL GB // 18 1 285 3 724 264 6 510 0 24 577 174 799 771 // 9 217 51 645 9 021 112 644 0 2 687 58 496 217 // (91) // - ενδοκοινοτικές: // 793 704 (1) // 418 383 (1) // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I NL GB // 1 414 544 3 674 603 12 424 37 70 655 701 428 2 925 // 73 896 88 079 10 494 79 2 181 403 3 759 238 450 1 042

// // // // (1) Οι διαφορές μεταξύ των εισαγωγών και εξαγωγών οφείλονται στα διάφορα στατιστικά στοιχεία.

(1) Η VBA εισήγαγε, στις αρχές του 1988, γενικά τέλη ύψους 2 ολλανδικών φιορινιών για κάθε πωλούμενη ποσότητα λουλουδιών και 4 ολλανδικών φιορινιών για κάθε πωλούμενη ποσότητα φυτών. Έτσι, τα ποσοστά των προμηθειών των συμβατικών προμηθευτών και των « ελεύθερων» προμηθευτών προσεγγίζουν τόσο ώστε ο πρώτος τύπος σύμβασης να μην υφίσταται πλέον.

3. Η ολλανδική αγορά

α) Εμπόριο

(1984 σε 1 000 ECU - Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων)

1.2.3.4 // // // // // // // Κομμένα άνθη

(Κωδικός Taric 06.03 A κωδικός ΣΟ 0603 10) // Φυτά

(Κώδικες ΝΙΜΕΧΕ

06.02-54-96-99· κωδικός ΣΟ 0602 30 10,

99 91, 99 99)

// // // // // (92) // ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ // // // // // // // // Σύνολο: // 78 110 // 28 231 // // ΕΟΚ: // 12 525 // 18 858 // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I GB // 314

9

3 211

191

2 559

0

4 443

1 798

// 11 211

2 691

3 700

0

349

0

649

258

// // Τρίτες χώρες: // 65 585 // 9 373 // // από αυτές: Ισραήλ

Ταϊλάνδη

Κένυα

Κολομβία

Νότια Αφρική

// 42 088

4 169

3 413

2 484

2 350

// Ισπανία 1 685

Ιαπωνία 1 509

Κόστα Ρίκα 1 379

ΗΠΑ 1 310

Βραζιλία 651 // // // // // (93) // ΕΞΑΓΩΓΕΣ

// // // // // // // // Σύνολο: // 876 227 // 296 946 // // ΕΟΚ: // 700 986 // 238 450 // // από αυτές: UEBL DK D GR F IRL I GB // 30 384

13 766

487 482

123

93 549

2 461

19 893

53 328

// 19 567

4 805

123 042

2 479

37 011

749

27 818

22 979

// // Τρίτες χώρες: // 175 241 // 58 496 // // από αυτές: ΗΠΑ // 66 963 // Ελβετία 10 778 // // // // Σουηδία 9 725 // // // // Αυστρία 9 753 // // // // Ισπανία 5 892 // // // //

β) Δίκτυα διανομής

(94) Το 95 % περίπου της ολλανδικής προσφοράς κομμένων ανθέων διατίθεται στο εμπόριο από τους 10 συνεταιρισμούς πλειστηριασμών (1) που συγκεντρώνονται στους κόλπους της VBN (αν συμπεριληφθούν τα φυτά εσωτερικού χώρου, το ποσοστό ανέρχεται σε 80 % και αν προστεθούν επίσης τα φυτά κήπου, υπερβαίνει το 70 %). Περίπου το 70 % των εισαγόμενων κομμένων ανθέων πωλούνται σε πλειστηριασμό (50 % περίπου του συνόλου των εισαγωμένων ανθοκομικών προϊόντων).

(95) Οι ολλανδικοί πλειστηριασμοί πραγματοποίησαν, το 1984, συνολικό κύκλο εργασιών ύψους 3 027 εκατομμύρια ολλανδικά φιορίνια (1983: 2 740 εκατομμύρια ολλανδικά φιορίνια). Οι δύο μεγαλύτεροι από αυτούς τους πλειστηριασμούς συγκέντρωσαν από κοινού ποσοστό μεγαλύτερο από το (. . .) αυτού του κύκλου εργασιών (1983 - VBA: (. . .) ολλανδικά φιορίνια, Westland: (. . .) ολλανδικά φιορίνια, 1984 - VBA (. . .) ολλανδικά φιορίνια, Westland: (. . .) ολλανδικά φιορίνια).

(96) Περίπου το 77 % της συνολικής προσφοράς εξάγεται. Το υπόλοιπο διατίθεται στην ολλανδική αγορά.

Λ. Η ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία

1. Βασικός κανονισμός και διατάξεις εφαρμογής

(97) Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 234/68 του Συμβουλίου της 27ης Φεβρουρίου 1968 σχετικά με τη δημιουργία κοινής οργάνωσης αγοράς στον τομέα των ζώντων

φυτών και των προϊόντων της ανθοκομίας (1) έθεσε τη βάση μιας κοινής πολιτικής για τα προϊόντα που αναφέρονται στο κεφάλαιο 6 του κοινού δασμολογίου (ΚΔ).

(98) Αυτός ο κανονισμός προβλέπει κυρίως:

α) τη δυνατότητα εφαρμογής κοινών κανόνων ποιότητας σε ορισμένα προϊόντα· τέτοιοι κανόνες θεσπίστηκαν για τους βολβούς ανθέων και τα κομμένα άνθη·

β) την απελευθέρωση της κοινοτικής αγοράς·

γ) το συντονισμό και την ενοποίηση των καθεστώτων εισαγωγής που εφαρμόζονται από τα κράτη μέλη έναντι των τρίτων χωρών· οι απαραίτητες διατάξεις θεσπίστηκαν από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3279/75 (2)·

δ) την εφαρμογή μέτρων προστασίας όταν η κοινοτική αγορά απειλείται από σοβαρές διαταραχές λόγω των εισαγωγών προέλευσης τρίτων χωρών· οι διατάξεις της εφαρμογής των προστατευτικών μέτρων στον τομέα των ζώντων φυτών και των προϊόντων της ανθοκομίας θεσπίστηκαν με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3280/75 του Συμβουλίου (3).

2. Κοινοτική επιτήρηση

(99) Δεδομένου ότι πέραν των δασμών του κοινού δασμολογίου (που παγιώνονται στους κόλπους της ΓΣΔΕ σε 24 % από την 1η Ιουνίου έως τις 31 Οκτωβρίου και σε 17 % από την 1η Νοεμβρίου έως τις 31 Μαΐου, ενώ παρέχεται πλήρης τελωνειακή ελευθερία στις χώρες ΑΚΕ), δεν υπάρχουν μέτρα προστασίας για την κοινοτική παραγωγή, οι εισαγωγές τεσσάρων προϊόντων οικονομικά ευαίσθητων (τριαντάφυλλα, γαρίφαλα, τριανταφυλλιές και Asparagus plumosus) προέλευσης τρίτων χωρών έχουν υποβληθεί από την 1η Ιανουαρίου 1976, σε καθεστώς κοινοτικής επιτήρησης, το οποίο προβλέπει, για κάθε μήνα, την κοινοποίηση εκ μέρους των κρατών μελών στην Επιτροπή όχι μόνο των μηνιαίων εισαγόμενων ποσοτήτων, αλλά επίσης των ποσοτήτων για τις οποίες έχει ζητηθεί παραστατικό εισαγωγής κατά τη διάρκεια ενός συγκεκριμένου μήνα. Χωρίς το εν λόγω παραστατικό εισαγωγής, το οποίο εκδίδεται αιτήσει του ενδιαφερομένου και μπορεί να χρησιμοποιηθεί για περίοδο έξι εβδομάδων, οι εισαγωγές δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν. Αυτή η κοινοτική επιτήρηση καθιερώνεται με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3353/75 της Επιτροπής (4), όπως τροποποιήθηκε μεταγενέστερα από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3979/86 (5). Η επιτήρηση επεκτείνεται από τον Ιανουάριο 1985 μόνο στα γαρίφαλα από το Ισραήλ, την Κένυα και την Κολομβία καθώς και στα τριαντάφυλλα από το Ισραήλ και τη Βραζιλία. Οι τριανταφυλλιές και ο Asparagus plumosus δεν υπάγονται πλέον στο καθεστώς κοινοτικής επιτήρησης.

ΙΙ. ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

(100) Το άρθρο 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ απαγορεύει όλες τις συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων, όλες τις αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων και κάθε εναρμονισμένη πρακτική που δύνανται να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών και που έχουν ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού εντός της κοινής αγοράς.

Α. Συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων και αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων που περιορίζουν τον ανταγωνισμό

1. Άρθρο 5 σημεία 10 και 11 του κανονισμού πλειστηριασμών

(101) Κάθε άτομο ευρισκόμενο στους χώρους της VBA υπόκειται στον κανονισμό των πλειστηριασμών. Οι συμφωνίες που εν γένει συνάπτονται σιωπηρά αποτελούν ρητά συστατικό μέρος των μισθωτηρίων μεταξύ της VBA και των εμπόρων που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της (άρθρο 2 σημείο 2 των γενικών όρων μίσθωσης).

(102) Οι επαγγελματικές δραστηριότητες των χονδρεμπόρων που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA ρυθμίζονται περιεκτικά σαν μέρος των μισθωτηρίων βάσει των σημείων 10 και 11 του άρθρου 5 του κανονισμού πλειστηριασμών (βλέπε ανωτέρω Ι.Ζ). Απαγορεύονται κυρίως οι ακόλουθες δραστηριότητες ή ενδεχομένως χρειάζονται την έγκριση της VBA:

- η προμήθεια προϊόντων από άλλες πηγές προμήθειας εκτός της VBA εκ μέρους των ενοικιαστών της VBA υπό την ιδιότητά τους ως αγοραστών (υποχρεωτική προμήθεια),

- η μεταπώληση από ενοικιαστές της VBA εμπορευμάτων που δεν αγοράσθηκαν μέσω της VBA (περιορισμός διάθεσης).

(103) Αυτές οι απαγορεύσεις με την επιφύλαξη της έγκρισης, απευθύνονται επίσης σε προμηθευτές των μισθωτών της VBA, οι οποίοι δεν είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA αλλά υπόκεινται στους κανόνες αυτούς μόλις εισέρχονται στο εσωτερικό αυτών των χώρων.

(104) Το άρθρο 5 σημεία 10 και 11 του κανονισμού πλειστηριασμών έχει κατ' αυτό τον τρόπο σαν στόχο να υποχρεώσει τους χονδρεμπόρους που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA να αγοράζουν κατ' αρχήν μόνο από τη VBA τα προϊόντα ανθοκομίας, με σκοπό να τα μεταπωλήσουν στους εσωτερικούς χώρους που αυτή τους ενοικιάζει. Αυτοί οι χονδρέμποροι δεν μπορούν να προσφύγουν σε άλλες πηγές προμήθειας παρά μόνο με την έγκριση της VBA και υπό ορισμένους όρους που καθορίζει αυτή η ίδια. Ο ανταγωνισμός μεταξύ των προμηθευτών που πωλούν

με τη μεσολάβηση της VBA και των άλλων επιχειρήσεων για να έχουν πρόσβαση στους χονδρέμπορους που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA είναι περιορισμένος.

(105) Η VBA προέταξε τον ισχυρισμό ότι οι περιορισμοί του ανταγωνισμού που προκύπτουν από τα σημεία 10 και 11 του άρθρου 5 του κανονισμού πλειστηριασμών καταργούνται από το γεγονός ότι οι χονδρέμποροι οι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA μπορούν να ασκούν όλες τις εμπορικές δραστηριότητες είτε στη βάση ενός ιδιαίτερου καθεστώτος (εμπορικές συμβάσεις· 0,25 ολλανδικά φιορίνια) είτε στη βάση του καθεστώτος του 10 %. Αυτός ο ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει δεκτός.

(106) Κατ' αρχάς, τα πρόσωπα προς τα οποία απευθύνονται τα συγκεκριμένα μέτρα δεν είναι τα ίδια. Το καθεστώς του 10 %, οι εμπορικές συμβάσεις και το καθεστώς των 0,25 % ολλανδικών φιορινίων ισχύουν μόνο για τους χονδρεμπόρους που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA, ενώ οι διατάξεις του κανονισμού πλειστηριασμών αποβλέπουν επίσης στο να απαγορεύσουν την πρόσβαση στους χώρους των πλειστηριασμών στους ενδεχόμενους προμηθευτές αυτών των χονδρεμπόρων (βλέπε τις περιπτώσεις που αναφέρονται στα σημεία 51 έως 55).

(107) Στη συνέχεια, το καθεστώς του 10 % των εμπορικών συμβάσεων και το καθεστώς των 0,25 ολλανδικών φιορινίων εντάσσονται πλήρως στις διατάξεις που αφορούν τον κανονισμό των πλειστηριασμών. Αποτελούν τους ρητά προβλεπόμενους όρους, η παρέκκλιση των οποίων οδηγεί στην απαγόρευση.

(108) Τέλος, η τυπική ύπαρξη της συμφωνίας που περιορίζει τον ανταγωνισμό αρκεί για να εφαρμοσθούν οι κανόνες ανταγωνισμού της συνθήκης ΕΟΚ. Δεν είναι, ως εκ τούτου, απαραίτητο να έχει πράγματι εφαρμοσθεί η συμφωνία.

(109) Η VBA είναι ως εκ τούτου της άποψης ότι οι περιορισμοί που επιβάλλονται στην ελευθερία διαπραγμάτευσης των μισθωτών δεν αποτελούν περιορισμούς του ανταγωνισμού κατά την έννοια του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ, επειδή δεν οφείλει να επιτρέπει την άσκηση ανταγωνισμού στους δικούς της χώρους.

(110) Το επιχείρημα ότι η «VBA δεν οφείλει να επιτρέπει την άσκηση ανταγωνισμού στους δικούς της χώρους» χρειάζεται συγκεκριμενοποίηση. Από μια άποψη μπορεί να στοχεύει άμεσα στην οριζόντια σχέση μεταξύ της VBA και των ανταγωνιστών της. Μια τέτοια απαγόρευση ανταγωνισμού αφορά όμως την παρούσα απόφαση μόνο στο μέτρο που επιβάλλονται περιορισμοί διάθεσης στους εμπόρους που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA. Από την άλλη πλευρά, μπορούν κατ' αυτόν τον τρόπο να αξιώνονται από τους συγκεκριμένους εμπόρους δεσμεύσεις προμήθειας κάθετης μορφής, οι οποίες αφορούν το στάδιο διανομής στο οποίο ανταπτύσσονται σχέσεις ανταγωνισμού.

(111) Αυτό το επιχείρημα επίσης πρέπει να εξετασθεί από δύο απόψεις. Είναι βέβαια αναγνωρισμένο ότι οι επιχειρήσεις μπορούν υπό ορισμένες οικονομικές συνθήκες να συνάπτουν συμφωνίες οι οποίες περιορίζουν την ελευθερία των συναλλαγών, χωρίς να συνεπάγονται περιορισμούς του ανταγωνισμού κατά την έννοια του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ. Αυτό ισχύει υπό τις αυτές συνθήκες και για τις διατάξεις σύμφωνα με τις οποίες τα εμπορεύματα μπορούν να πωλούνται μόνον από ορισμένους προμηθευτές (σημείο αιτιολογικού αριθ. 21 της απόφασης του Δικαστηρίου της 28ης Ιανουαρίου 1986 στην υπόθεση 161/84 - Pronuptia). Η οικονομική συνάφεια που υπάρχει μεταξύ ορισμένων π.χ. συμβάσεων franchise δεν είναι όμως ανάλογη με την παρούσα. Αυτές οι συμβάσεις διακρίνονται από τις συμβάσεις διανομής ως προς το ότι παραχωρείται στους ανεξάρτητους εμπόρους έναντι αμοιβής η δυνατότητα να εγκατασταθούν σε άλλες αγορές χρησιμοποιώντας την εμπορική επωνυμία και τις επιχειρηματικές μεθόδους μιας άλλης επιχείρησης. Αυτή η ανάγκη ομοιογένειας στη διοργάνωση της διανομής που χαρακτηρίζει τις συμβάσεις franchise δεν είναι δεδομένη στη συγκεκριμένη περίπτωση.

2. Καθεστώς του 10 %

(112) Το καθεστώς του 10 % που κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή, το οποίο, σύμφωνα με τη VBA, αποτελεί την προϋπόθεση υπό την οποία όλες οι εμπορικές δραστηριότητες που δεν αποτελούν το αντικείμενο ιδιαίτερης ρύθμισης να μπορούν να πραγματοποιηθούν στους χώρους της VBA, όχι μόνο στηρίζεται στη ρύθμιση των σημείων 10 και 11 του άρθρου 5 του κανονισμού των πλειστηριασμών αλλά έχει επίσης τα ίδια περιοριστικά για τον ανταγωνισμό αποτελέσματα.

(113) Η εμπορία μέσω της VBA αντιπροσωπεύει κατά κανόνα το πρώτο στάδιο εμπορίας των εν λόγω προϊόντων (εξαιρουμένου μόνον ενός μέρους των «ελεύθερων» προμηθευτών και των προμηθευτών ξένων προϊόντων). Οι δαπάνες πώλησης σε πλειστηριασμό ποικίλλουν από 5 % (για τα μέλη της VBA) έως 10 % για τους « ελεύθερους» προμηθευτές. Η VBA εισπράττοντας μια προμήθεια ύψους 10 % για τις αγορές που προέρχονται από άλλες πηγές προμήθειας όπως η VBA επιβάλλει σε αυτές τις προμήθειες για υψηλότερες δαπάνες εμπορίας (μόνο το 2,5 % των συνολικών πωλήσεων της VBA πραγματοποιείται από «ελεύθερους» προμηθευτές οι οποίοι μόνο στο μέτρο που είναι έμποροι, υποβάλλονται στην προμήθεια του 10 %).

(114) Η VBA αναγνωρίζει με τον ίδιο τρόπο τη διανομή που γίνεται από «ελεύθερους» προμηθευτές-εμπόρους μέσω της VBA με τις επαγγελματικές σχέσεις μεταξύ άλλων παραγωγών, που δεν πωλούν μέσω της VBA. Ισχυρίζεται, ως εκ τούτου, ότι δεν υπάρχει περιορισμός.

(115) Η ίση αντιμετώπιση όμως είναι απαράδεκτη. Η προμήθεια του 10 % των «ελεύθερων» προμηθευτών-εμπόρων αποτελεί αντιπαροχή για υπηρεσία που παρέχεται από τη VBA. Αντίθετα, το τέλος του 10 % που επιβάλλεται στους μισθωτές της VBA έχει σαφώς σαν σκοπό να αποτρέψει αυτούς τους μισθωτές από μια συγκεκριμένη χρήση του μισθίου.

(1) Την 1η Ιανουαρίου 1986 η Cooeperatieve veilingvereniging Beverwijk έκλεισε το τμήμα των ανθέων. Η VBA δήλωσε ότι είναι έτοιμη να αναλάβει τις δραστηριότητες αυτές. Επίσης, ο πλειστηριασμός της NCB στο Tilburg διέκοψε τις δραστηριότητές του την 1η Ιανουαρίου 1986. Τις δραστηριότητες αυτές ανέλαβε ο πλειστηριασμός Westland.

(1) ΕΕ αριθ. L 55 της 2. 3. 1968, σ. 1.

(2) ΕΕ αριθ. L 326 της 18. 12. 1975, σ. 1.

(3) ΕΕ αριθ. L 326 της 18. 12. 1975, σ. 4.

(4) ΕΕ αριθ. L 330 της 24. 12. 1975, σ. 29.

(5) ΕΕ αριθ. L 370 της 30. 12. 1986, σ. 20.

(116) Το σωστό κριτήριο σύγκρισης για να απαντηθεί το ερώτημα κατά πόσον επιβάλλονται στους μισθωτές της VBA συμφωνίες αντίθετες με τον ανταγωνισμό, είναι η απεριόριστη ελευθερία επιλογής που διαθέτει ένας έμπορος στα πλαίσια μη περιοριστικών σχέσεων ανταγωνισμού. Υπό ίσους όρους θα πρέπει, λόγω του τέλους του 10 % που επιβαρύνει το μισθωτή, η επιχείρηση, που δεν πωλεί μέσω της VBA, να προσφέρει σε τιμή τουλάχιστον κατά 10 % κατώτερη της τιμής της VBA, για να έχει πιθανότητες επιτυχίας έναντι των μισθωτών της VBA και αυτό μόνον επειδή οι διανομείς αυτοί είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA. Το τέλος του 10 % δεν έχει μόνο σαν σκοπό αλλά σαν αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού, ο οποίος λόγω του ύψους του τέλους αυτού είναι αισθητός.

(117) Η αισθητή επίδραση στον ανταγωνισμό του καθεστώτος του 10 % επιβεβαιώνεται από το γεγονός ότι η Επιτροπή δεν έλαβε γνώση καμιάς άλλης συναλλαγής στην οποία να είχε εφαρμοσθεί συστηματικά αυτό το καθεστώς, παρά το γεγονός ότι τουλάχιστον από τον Σεπτέμβριο του 1982, η VBA επέστησε την προσοχή ορισμένων μισθωτών (πελάτες της εταιρείας Brug Bloemen) σχετικά με την ύπαρξη αυτού του καθεστώτος.

(118) Πέραν τούτου, η διοικητική διεκπεραίωση αυτού του τέλους είναι αντίθετη προς τον ανταγωνισμό. Η διαδικασία είσπραξης της προμήθειας του 10 % προβλέπει τη χρήση του « καταλόγου παραλαβής». Τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στον κατάλογο αυτό επιτρέπουν στη VBA να αποκτήσει μια σαφή γνώση σχετικά με τις αγορές που πραγματοποιούν οι ενοικιαστές της από άλλες πηγές προμήθειας, ιδιαίτερα όσον αφορά τις ποσότητες, τις ποικιλίες και τις τιμές. Δεδομένου ότι η VBA αποτελεί για τους ενοικιαστές της την κύρια πηγή προμήθειας, μπορεί, χάρη σ' αυτές τις πληροφορίες, να ασκήσει επιρροή στους ενοικιαστές της έτσι ώστε να αγοράζουν τα προϊόντα που πωλούνται με τη μεσολάβησή της. Εξάλλου, αυτές οι πληροφορίες μπορούν, αφενός, να επηρεάσουν τις εμπορικές αποφάσεις της VBA, για παράδειγμα όσον αφορά τη σύναψη συμβάσεων προμήθειας, και, αφετέρου, να αποτρέψουν τους ενοικιαστές της VBA να συνάψουν επιχειρηματικές σχέσεις με δυνάμει προμηθευτές. Αυτή η υποχρέωση που επιβάλλεται στους μισθωτές της VBA να παρέχουν τις εν λόγω πληροφορίες περιορίζει, τουλάχιστον δυνητικά, τον ανταγωνισμό μεταξύ των προμηθευτών που πωλούν με τη μεσολάβηση της VBA και των άλλων πηγών προμήθειας των μισθωτών της VBA.

3. Εμπορικές συμβάσεις (Handelsovereenkomsten)

(119) Οι εμπορικές συμβάσεις που συνάπτονται μεταξύ της VBA και ορισμένων από τους μισθωτές της καθορίζουν τους όρους σύμφωνα με τους οποίους η VBA επιτρέπει την άσκηση ορισμένων εμπορικών δραστηριοτήτων στο εσωτερικό των χώρων της. Υπάρχει ως εκ τούτου άμεσος σύνδεσμος μεταξύ αυτών των συμβάσεων και των διατάξεων 10 και 11 του άρθρου 5 του κανονισμού πλειστηριασμών.

(120) Οι εμπορικές συμβάσεις αποτελούν το νομικό θεμέλιο στη βάση του οποίου ο μισθωτής μπορεί να εκθέτει και να πωλεί τα προϊόντα της ανθοκομίας στο κτίριο της VBA. Πάντως, οι συμβάσεις της κατηγορίας Α έως Ε καθορίζουν επίσης τις πηγές προμήθειας προϊόντων που προορίζονται για τη μεταπώληση, δηλαδή άλλους πλειστηριασμούς της VBA.

(121) Οι συμβάσεις της κατηγορίας ΣΤ καθορίζουν από την πλευρά τους τις ποσότητες των προϊόντων που πρόκειται να πωληθούν, τις ποικιλίες και τις ημερομηνίες πώλησης. Προβλέπουν επίσης ότι τα προϊόντα πρέπει να εισάγονται από τον ίδιο το μισθωτή.

(122) Οι εμπορικές συμβάσεις έχουν κατ' αυτόν τον τρόπο σαν αποτέλεσμα τον περιορισμό των δυνατοτήτων εμπορίας που υπάρχουν για τους μισθωτές της VBA. Ο ανταγωνισμός μεταξύ των διαφόρων πηγών προμήθειας των μισθωτών της VBA περιορίζεται.

4. Καθεστώς των 0,25 ολλανδικών φιορινιών

(123) Οι διατάξεις οι σχετικές με το τέλος των 0,25 ολλανδικών φιορινιών αποτελούν τη συγκεκριμενοποίηση του όρου από τον οποίο το άρθρο 5 σημείο 10 του κανονισμού πλειστηριασμών εξαρτά την παραλαβή προϊόντων που δεν έχουν αγοραστεί από τη VBA ή με τη μεσολάβησή της. Με αυτές τις διατάξεις, η VBA επιτρέπει στους μισθωτές της να αποθηκεύουν στους χώρους της προϊόντα τα οποία εισήγαγαν για δικό τους λογαριασμό. Η VBA εξαρτά όμως την έγκριση αυτή από τον όρο ότι αυτά τα προϊόντα δεν θα μεταπωληθούν σε αγοραστές που είναι εγκεκριμένοι από αυτήν. Με αυτόν τον περιορισμό της ελεύθερης διάθεσης των εμπορευμάτων που επιβάλλει στους μισθωτές της, η VBA προστατεύει τις πωλήσεις των προμηθευτών οι οποίοι πωλούν μέσω αυτής. Με τον τρόπο αυτό περιορίζεται ο ανταγωνισμός.

Β. Συμφωνίες που επηρεάζουν το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών

(124) Οι προαναφερόμενοι περιορισμοί του ανταγωνισμού έχουν σαν αποτέλεσμα να επηρεάζουν τα εμπορικά ρεύματα στο εσωτερικό της Κοινότητας και να καθιστούν την εξέλιξή τους διαφορετική απ' ό,τι θα συνέβαινε αν οι εν λόγω συμφωνίες δεν υπήρχαν. Οι εν λόγω περιορισμοί επηρεάζουν όχι μόνο τις ολλανδικές εισαγωγές προϊόντων προέλευσης τρίτων χωρών που ευρίσκονται σε ελεύθερη κυκλοφορία σ' ένα άλλο κράτος μέλος, αλλά κυρίως τις εξαγωγές προϊόντων που έχουν τεθεί σε κυκλοφορία στην Ολλανδία.

(125) Αυτοί οι περιορισμοί του ανταγωνισμού επηρεάζουν αισθητά το εμπόριο.

(126) Στο πλαίσιο αυτό δεν ενδιαφέρει αν κάθε συμφωνία χωριστά επηρεάζει το εμπόριο σε επαρκή βαθμό. Αυτές οι συμφωνίες εντάσσονται σε ένα σύνολο ομοειδών συμφωνιών που από κοινού έχουν ένα τέτοιο αποτέλεσμα. (127) Οι νομικοί και οι οικονομικοί δεσμοί που υφίστανται μεταξύ των διαφόρων συμφωνιών που περιορίζουν τον ανταγωνισμό παρατηρούνται σε πολλά επίπεδα.

(128) Το άρθρο 5 σημεία 10 και 11 του κανονισμού πλειστηριασμών, το καθεστώς του 10 %, οι εμπορικές συμβάσεις της κατηγορίας Α έως ΣΤ και το καθεστώς των 0,25 ολλανδικών φιορινιών αποτελούν μία ενότητα. Αυτά τα διάφορα μέτρα έχουν όλα (τουλάχιστον εν μέρει) σαν σκοπό, περιορίζοντας τον ανταγωνισμό, να προωθήσουν και να εξασφαλίσουν την πώληση προϊόντων της ανθοκομίας με τη μεσολάβηση της VBA, ενώ οι διατάξεις του κανονισμού πλειστηριασμών αποτελούν τη βάση άλλων μέτρων.

(129) Τα μέτρα της VBA που περιορίζουν τον ανταγωνισμό θα πρέπει να αξιολογηθούν σε συνδυασμό με τα αντίστοιχα μέτρα που λαμβάνονται από άλλους πλειστηριασμούς μέλη της VBN. Το σύνολο αυτών των μέτρων στηρίζεται στην απόφαση της σημερινής VBN που αναφέρεται στην εγκύκλιο της VBA αριθ. 374, Μάιος 1977 (βλέπε σημείο 52).

(130) Η VBA θεωρεί πάντως ότι το εμπόριο δεν επηρεάζεται αισθητά, δεδομένου ότι υπάρχουν και άλλα δίκτυα διανομής των προϊόντων της ανθοκομίας τόσο στις Κάτω Χώρες όσο και στο σύνολο της κοινής αγοράς.

(131) Το επιχείρημα αυτό δεν ευσταθεί. Η παραπομπή σε εναλλακτικά δίκτυα διανομής δεν είναι ικανή να αμφισβητήσει το γεγονός ότι οι προκείμενοι περιορισμοί του ανταγωνισμού επηρεάζουν αισθητά το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών. Οι εμπορικές στατιστικές δείχνουν σαφώς ότι οι ολλανδοί χονδρέμποροι καταλαμβάνουν μια πολύ σημαντική θέση στις κοινοτικές συναλλαγές προϊόντων της ανθοκομίας. Από τα 793,7 εκατομμύρια ECU που αντιπροσωπεύουν οι ενδοκοινοτικές εξαγωγές κομμένων άνθεων, το μέρος των ολλανδικών επιχειρήσεων ανέρχεται σε 701,4 εκατομμύρια· για τα φυτά, ανέρχεται σε 238,4 εκατομμύρια ECU σε σύνολο 418,4 εκατομμυρίων (1984).

(132) Το γεγονός ότι:

- (. . .) από τους μισθωτές της VBA ανήκουν στην ομάδα των 23 μεγαλύτερων ολλανδών εξαγωγέων, οι οποίοι συγκεντρώνουν το 32 % των συνολικών ολλανδικών εξαγωγών,

- το σύνολο των μισθωτών της VBA επιλέγεται από τη VBA στη βάση της επιχειρηματικής τους απόδοσης ιδιαίτερα στο εξαγωγικό εμπόριο,

- όλοι οι ολλανδικοί πλειστηριασμοί ανθέων υπόκεινται στην απόφαση της VBN που αναφέρεται στην εγκύκλιο της VBA αριθ. 374,

καθιστά σαφείς τις επιδράσεις που ασκούνται στο εμπόριο μεταξύ κρατών μελών.

(133) Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι η VBA ακολουθεί επεκτατική πολιτική μίσθωσης, δεδομένου ότι η τρέχουσα ζήτηση εμπορικών χωρών υπερβαίνει ήδη τη μελλοντική συμπληρωματική προσφορά. Η γεωγραφική συγκέντρωση σημαντικών επιχειρήσεων και υπηρεσιών που συνδέονται με το εμπόριο των προϊόντων της ανθοκομίας στους χώρους της VBA προσφέρει εμφανώς τέτοια οικονομικά προνόμια, ώστε οι εξαγωγείς, λόγω του μεταξύ τους ανταγωνισμού, να μην μπορούν να αγνοήσουν τις προσφορές μίσθωσης της VBA.

(134) Οι προαναφερθέντες περιορισμοί του ανταγωνισμού που επηρεάζουν αισθητά το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών είναι επιτρεπτοί μόνον όταν, σύμφωνα με το άρθρο 2 του κανονισμού αριθ. 26, δεν εφαρμόζονται επ' αυτών το άρθρο 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ (βλέπε πιο κάτω στοιχείο Γ), όταν απαλλάσσονται από την εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ σύμφωνα με το άρθρο 85 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ (βλέπε πιο κάτω στοιχεία Δ και Ε) ή όταν στη συγκεκριμένη περίπτωση η εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ προσκρούει στις συνταγματικές διατάξεις των κρατών μελών (βλέπε πιο κάτω στοιχείο ΣΤ).

Γ. Άρθρο 2 του κανονισμού αριθ. 26

(135) Η παρούσα διαδικασία αφορά την εμπορία των γεωργικών προϊόντων που αναφέρονται στο παράρτημα ΙΙ της συνθήκης ΕΟΚ. Αυτά τα προϊόντα υπάγονται στα άρθρα 1 και 2 του κανονισμού αριθ. 26· το άρθρο 1 ορίζει ότι τα άρθρα 85 έως 90 της συνθήκης ΕΟΚ εφαρμόζονται στις συμφωνίες και αποφάσεις που αφορούν αυτά τα προϊόντα, ενώ το άρθρο 2 προβλέπει τη μη εφαρμογή του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ στις συμφωνίες και αποφάσεις που αφορούν αυτά τα προϊόντα. Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού αριθ. 26, το άρθρο 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ δεν εφαρμόζεται σε συμφωνίες, αποφάσεις και πρακτικές που αποτελούν αναπόσπαστο μέρος μιας εθνικής οργάνωσης αγοράς ή είναι απαραίτητες για την πραγματοποίηση των αναφερόμενων στο άρθρο 39 της συνθήκης στόχων. Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο, δεν εφαρμόζεται ιδίως σε συμφωνίες, αποφάσεις και πρακτικές παραγωγών, ενώσεων παραγωγών ή ενώσεων των ενώσεων αυτών ενός μόνο κράτους μέλους κατά το μέτρο που, χωρίς να συνεπάγονται την υποχρέωση εφαρμογής καθορισμένης τιμής, αφορούν την παραγωγή ή την πώληση γεωργικών προϊόντων ή τη χρήση κοινών εγκαταστάσεων αποθήκευσης, επεξεργασίας ή μεταποίησης γεωργικών προϊόντων, εκτός εάν η Επιτροπή διαπιστώνει ότι κατ' αυτόν τον τρόπο αποκλείεται ο ανταγωνισμός ή ότι διακυβεύονται οι στόχοι του άρθρου 39 της συνθήκης.

1. Άρθρο 5 σημεία 10 και 11 του κανονισμού πλειστηριασμών

α) Το καθεστώς της αγοράς ανά κράτος μέλος

(136) Αυτές οι διατάξεις, οι οποίες έχουν αποτέλεσμα αντίστοιχο με αυτό των συμφωνιών αποκλειστικής προμήθειας, δεν αποτελούν αναπόσπαστο μέρος μιας εθνικής οργάνωσης αγοράς. Συνεπώς, η πρώτη παρέκκλιση που προβλέπεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού αριθ. 26 δεν μπορεί να εφαρμοσθεί όσον αφορά αυτές τις διατάξεις.

β) Σκοποί του άρθρου 39 της συνθήκης ΕΟΚ

(137) Οι εν λόγω διατάξεις δεν είναι επιπλέον απαραίτητες για την υλοποίηση των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 39 της συνθήκης. Το τρίτο εδάφιο του αιτιολογικού του κανονισμού αριθ. 26 προσδιορίζει ότι αυτή η παρέκκλιση δεν εφαρμόζεται παρά μόνο στο μέτρο που η εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ θέτει σε κίνδυνο την υλοποίηση των στόχων της κοινής γεωργικής πολιτικής στον συγκεκριμένο τομέα.

(138) Μέχρι τώρα, σε κανέναν τομέα της κοινής γεωργικής πολιτικής, καμία ρήτρα αποκλειστικότητας συνδέουσα τους διανομείς με τους παραγωγούς δεν έχει θεωρηθεί σαν μέσο για την υλοποίηση των στόχων του άρθρου 39 της συνθήκης ΕΟΚ. Αυτά τα ίδια τα κοινοτικά μέτρα που περιλαμβάνουν λεπτομερείς διατάξεις σχετικά με την εμπορία γεωργικών προϊόντων από συνεταιρισμούς παραγωγών (κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1035/72 του Συμβουλίου της 18ης Μαΐου 1972 σχετικά με την κοινή οργάνωση των αγορών στον τομέα των φρούτων και λαχανικών (1) και κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1360/78 του Συμβουλίου της 19ης Ιουνίου 1978 σχετικά με τους συνεταιρισμούς παραγωγών και τις ενώσεις τους (2),) δεν προβλέπουν υποχρεώσεις που να επεκτείνονται στους εμπορικούς εταίρους αυτών των συνεταιρισμών, επειδή κατ' αυτόν τον τρόπο θίγονται άλλοι παραγωγοί.

(139) Οι ρήτρες αποκλειστικότητας που συνδέουν τους διανομείς με τους συνεταιρισμούς παραγωγών δεν είναι εξάλλου πάντα προνομιακές για τα μέλης τους. Είναι αληθές ότι τέτοιοι περιορισμοί του ανταγωνισμού ευνοούν κατά κανόνα την πώληση των προϊόντων των μελών του συνεταιρισμού, αλλά περιορίζουν επίσης την ελευθερία κάθε μέλους να διαθέτει τα προϊόντα του με τη μεσολάβηση αυτών των ίδιων διανομέων στην περίπτωση όπου θα έπαυε να είναι μέλος του συνεταιρισμού. Όταν πρόκειται -όπως συμβαίνει στην παρούσα περίπτωση- για ένα συνεταιρισμό που έχει σημαντική οικονομική βαρύτητα, η επιβολή μιας ρήτρας αποκλειστικότητας στους διανομείς μπορεί να δημιουργήσει μια κατάσταση στην οποία κάθε μέλος δεν έχει πλέον άλλη επιλογή από το να διαθέτει τα προϊόντα του μέσω αυτού του συνεταιρισμού, επειδή είναι αποκλεισμένα τα άμεσα δίκτυα διανομής. Η συμμετοχή στο συγκεκριμένο συνεταιρισμό παραγωγών (ή κάθε άλλη μορφή συμβατικής σχέσης) επιβάλλεται κατ' αυτό τον τρόπο έμμεσα. Τέτοιες «αναγκαστικές ενώσεις» δεν μπορούν όμως σε καμιά περίπτωση να θεωρηθούν σαν νόμιμο μέσο υλοποίησης των στόχων του άρθρου 39 της συνθήκης ΕΟΚ.

(140) Η Επιτροπή, στις αποφάσεις της της 25ης Ιουλίου 1974 ( IV26602-Frubo, ΕΕ αριθ. L 237 της 29. 8. 1974, σσ. 16 και επ.) και της 2ας Δεκεμβρίου 1977 (IV/28948-Blumenkohl, ΕΕ αριθ. L 21 της 26. 1. 1978, σσ. 23 και επ.) από τις οποίες η πρώτη επισφραγίστηκε από το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην απόφασή του της 15ης Μαΐου 1974 (υπόθεση 71/74, συλλογή 1975, σσ. 563 και επ.), κήρυξε επίσης το άρθρο 2 του κανονισμού αριθ. 26 ανεφάρμοστο στις ρήτρες αποκλειστικότητας, οι οποίες συμφωνούνται μεταξύ γεωργικών ενώσεων παραγωγών και εμπόρων.

(141) Η VBA απαντώντας στα σημεία της καταγγελίας που επεσήμανε η Επιτροπή, ισχυρίστηκε ότι βάσει του αιτιολογικού του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 234/68, η ορθολογική διάθεση της παραγωγής και η εξασφάλιση της σταθερότητας της αγοράς αποτελούν ουσιώδεις στόχους της κοινής γεωργικής πολιτικής στον τομέα των ζώντων φυτών και των προϊόντων της ανθοκομίας. Γι' αυτό το λόγο, το σύστημα που εφάρμοσε η VBA για την κοινή εμπορία των προϊόντων των μελών της είναι απαραίτητο για την υλοποίηση των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 39 της συνθήκης ΕΟΚ.

(142) Το επιχείρημα αυτό δεν μπορεί να γίνει δεκτό, κυρίως στο μέτρο που αφορά τις συμβατικές σχέσεις μεταξύ της VBA και των εγκεκριμένων από αυτήν αγοραστών. Τα μέσα που χρησιμοποιούνται στον τομέα των προϊόντων της ανθοκομίας για την υλοποίηση των στόχων της κοινής γεωργικής πολιτικής σύμφωνα με το άρθρο 39 της συνθήκης ΕΟΚ προσδιορίζονται ουσιαστικά από τις διατάξεις της ίδιας της οργάνωσης της αγοράς. Το περιθώριο που αφήνεται σε ιδιωτικές πρωτοβουλίες στον τομέα αυτό δεν περιλαμβάνει τις υποχρεώσεις που επεκτείνονται στους εμπορικούς εταίρους ορισμένων παραγωγών, επειδή αυτό θα νόθευε τον ανταγωνισμό μεταξύ των παραγωγών.

(143) Τελικά η VBA προτάσσει το επιχείρημα, ότι οι περιορισμοί του ανταγωνισμού που επιβάλλονται στους μισθωτές των χώρων της είναι απαραίτητοι για τη λειτουργία του πλειστηριασμού. Η κατάργηση των εν λόγω διατάξεων θα έθετε σε κίνδυνο την ίδια την υπόστασή της.

(1) ΕΕ αριθ. L 118 της 20. 5. 1972, σ. 1.

(2) ΕΕ αριθ. L 166 της 23. 6. 1978, σ. 1.

(144) Τα συστήματα πλειστηριασμών προσφέρουν αναμφισβήτητα προνόμια στην εμπορία των γεωργικών προϊόντων: συγκέντρωση της προσφοράς και της ζήτησης χρονικά και τοπικά, και κατ' αυτόν τον τρόπο μεγαλύτερη διαφάνεια των αγορών, και εξοικονόμηση χρόνου και δαπανών για τη μεταφορά και τη διάθεση. Η VBA συνοψίζει αυτά τα προνόμια ως ακολούθως. Ο πλειστηριασμός με το σύστημα που ακολουθεί η VBA:

- εξασφαλίζει πλήρη ανταγωνισμό τόσο από την πλευρά της προσφοράς όσο και από την πλευρά της ζήτησης,

- εξασφαλίζει την ισότητα μεταχείρισης τόσο των προμηθευτών όσο και των αγοραστών,

- προστατεύει τους παραγωγούς και τους διανομείς που είναι συχνά μικρές επιχειρήσεις από τις μηχανορραφίες ισχυρότερων και καλύτερα πληροφορημένων εμπόρων και μεγάλων ομίλων εμπόρων,

- συντελεί σε μια πιο αντικειμενική διαμόρφωση των τιμών,

- παρέχει επίσης πληροφορίες στο επίπεδο των τιμών, συμπεριλαμβανομένων των συναλλαγών που πραγματοποιούνται εκτός του πλειστηριασμού και

- διεκολύνει τις αμοιβαίες προσαρμογές της ζήτησης και της προσφοράς χάρη στη μεγαλύτερη διαφάνεια της αγοράς που επιτυγχάνεται.

(145) Η VBA εξέφρασε το φόβο της ότι τα μέλη θα εγκατέλειπαν την ένωση και οι νέοι προμηθευτές δεν θα έβλεπαν πλέον τη χρησιμότητα να προσχωρήσουν στην ένωση αυτή, επειδή θα θεωρούσαν ότι η υποχρεωτική πώληση με πλειστηριασμό, η οποία αποτελεί ένα σημείο κλειδί του συνεταιρισμού, εισάγει διακριτική μεταχείριση. Ο συνολικός εμπορικός κίνδυνος θα βάρυνε έναν όλο και πιο περιορισμένο αριθμό μελών και το βάρος αυτό θα κατέληγε να γίνει αβάσταχτο.

(146) Η απόλυτη ελευθερία προμήθειας στο εσωτερικό του συγκροτήματος των πλειστηριασμών, η οποία θα προέκυπτε από την κατάργηση των εν λόγω διατάξεων, θα δημιουργούσε μεταξύ άλλων προβλήματα στον εφοδιασμό. Τέτοιες ανωμαλίες καθιστούν την αμοιβαία προσαρμογή της προσφοράς και της ζήτησης πιο δύσκολη και, συνεπώς, διαταράσσουν τη διαμόρφωση των τιμών και δεν επιτρέπουν τον καλύτερο εφοδιασμό της αγοράς.

(147) Μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε την απώλεια εμπιστοσύνης στο σύστημα των πλειστηριασμών, γεγονός που θα σημείωνε το τέλος των πωλήσεων με πλειστηριασμό για τα προϊόντα της ανθοκομίας.

(148) Αυτή η άποψη δεν ευσταθεί. Ξεκινάει από το λάθος δεδομένο ότι η παρούσα απόφαση αποβλέπει οπωσδήποτε στην πλήρη συναλλακτική ελευθερία των μισθωτών της VBA. Η Επιτροπή δεν παραγνωρίζει το γεγονός ότι οι μισθωτές των χωρών της VBA αποτελούν μέρος ενός ιδιαίτερου και βασικά αποδεκτού συστήματος διανομής. Όμως η πλήρης κάθετη ενσωμάτωση αυτών των ανεξάρτητων εμπόρων στο συγκεκριμένο σύστημα, το οποίο πρέπει να αποδείξει σαν οιοδήποτε άλλο σύστημα τη χρησιμότητά του από οικονομική άποψη ανταγωνιζόμενο τα υπόλοιπα, υπερβαίνει τα νομικώς αποδεκτά όρια.

(149) Κατά τα λοιπά, υπάρχει ένα ακόμη γεγονός που συνηγορεί υπέρ του μη αναγκαίου των ρητρών αποκλειστικότητας των μισθωτών της VBA, το οποίο συνίσταται στο ότι το . . . περίπου του συνολικού κύκλου εργασιών της VBA πραγματοποιείται από εμπόρους που δεν είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA.

γ) Συνεταιριστικό προνόμιο

(150) Το δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 1 του άρθρου 2 του κανονισμού αριθ. 26 το οποίο αποτελεί ιδιαίτερη περίπτωση εφαρμογής της παρέκκλισης που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο, δεν μπορεί να εφαρμοστεί επειδή έχει διαπιστωθεί ότι οι συμφωνίες δεν είναι απαραίτητες για την υλοποίηση των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 39 της συνθήκης ΕΟΚ για την οργάνωση των αγορών στον τομέα των ζώντων φυτών και των προϊόντων της ανθοκομίας, η οποία στηρίζεται σ' αυτή τη διάταξη.

(151) Πάντως, ακόμα και αν οι ειδικές περιστάσεις που περιγράφονται στο δεύτερο εδάφιο μπορούν να αποτελέσουν μια ειδική παρέκκλιση, δεν μπορεί να θεωρηθεί με κανένα τρόπο ότι πληρούται αυτή η συμπληρωματική προϋπόθεση.

(152) Η παρέκκλιση που προβλέπεται στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 1 του άρθρου 2 ισχύει μόνο για τις συμφωνίες μεταξύ γεωργικών εκμεταλλεύσεων ή/και των ενώσεών τους. Παρά το γεγονός ότι ο κανονισμός των πλειστηριασμών και ο κανονισμός ο σχετικός με τα τέλη και τις προμήθειες αποτελούν αποφάσεις μιας ένωσης γεωργικών εκμεταλλεύσεων, ο περιορισμός του ανταγωνισμού προκύπτει από το γεγονός ότι οι χονδρέμποροι υπόκεινται σ' αυτές τις διατάξεις, και κατ' αυτόν τον τρόπο συνάπτονται ατομικές συμφωνίες μεταξύ μιας ένωσης γεωργικών εκμεταλλεύσεων και των χονδρεμπόρων.

2. Εμπορικές συμβάσεις και «τέλη για την παρεμπόδιση της καταχρηστικής χρήσης των εγκαταστάσεων της VBA»

(153) Οι εμπορικές συμβάσεις και το μέρος των τελών των σχετικών με αυτόν τον τύπο συμβάσεων, καθώς και τα «τέλη για την παρεμπόδιση της καταχρηστικής χρήσης των εγκαταστάσεων της VBA» θεμελιώνονται νομικά στις διατάξεις που εξετάστηκαν ανωτέρω στο σημείο ΙΙ.Γ.1. Δεν φαίνονται να υπάρχουν συμπληρωματικοί λόγοι ικανοί να εντάξουν τους περιορισμούς του ανταγωνισμού που προκύπτουν απ' αυτές τις συμφωνίες στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 2 του κανονισμού αριθ. 26.

Δ. Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1984/83

(154) Οι περιορισμοί του ανταγωνισμού που εξετάστηκαν στο σημείο ΙΙ.Γ έχουν τα ίδια αποτελέσματα με τις συμφωνίες αποκλειστικής αγοράς, αλλά δεν αντιστοιχούν, ως προς τον τύπο, στον ορισμό που δίνεται στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1984/83 της Επιτροπής (1).

(155) Εν πάσει περιπτώσει, ούτε ως προς την ουσία, οι συμφωνίες δεν μπορούν να τύχουν απαλλαγής σε κατά κατηγορίες, δεδομένου ότι συνάπτονται με απεριόριστη χρονική διάρκεια (άρθρο 3 στοιχείο δ) του κανονισμού). Δεν είναι δυνατή η αναλογία κατ' εφαρμογή του άρθρου 8 παράγραφος 2 στοιχείο α) και του άρθρου 12 παράγραφος 2 αυτού του κανονισμού, τα οποία προβλέπουν εξαίρεση από τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται, καθόλη τη διάρκεια των συμβάσεων μίσθωσης ή κατά τη διάρκεια της πραγματικής χρήσης. Αυτές οι παρεκλλίσεις ισχύουν στο επίπεδο του λιανικού εμπορίου στις ιδιαίτερες αγορές που διέπονται απ' αυτόν τον κανονισμό και ως εκ τούτου δεν μπορούν να συγκριθούν με την παρούσα περίπτωση.

Ε. Άρθρο 85 παράγραφος 3

(156) Οι διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ δεν μπορούν να κηρυχθούν ανεφάρμοστες στις συμφωνίες που εξετάζονται στο σημείο ΙΙ.Γ βάσει της παραγράφου 3 του εν λόγω άρθρου, επειδή οι περιορισμοί του ανταγωνισμού που ανακοινώθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17 δεν συντελούν στη βελτίωση της διανομής των προϊόντων (1).

(157) Οι συμφωνίες αποκλειστικής αγοράς μπορούν, υπό ορισμένες συνθήκες, να επιφέρουν τη βελτίωση της διανομής των προϊόντων. Αυτό ισχυύει, ιδιαίτερα, όταν για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις η ύπαρξη πολλών μεταπωλητών υποχρεωμένων να προμηθεύονται αποκλειστικά από αυτές αποτελεί το μόνο μέσο διείσδυσης στην αγορά και αντιμετώπισης του ανταγωνισμού των άλλων κατασκευαστών (πέμπτο και έκτο σημείο του αιτιολογικού του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1984/83).

(158) Στην παρούσα υπόθεση, η VBA που κατέχει ισχυρή θέση στην αγορά και η οποία αποτελεί αναγνωρισμένη πηγή προμήθειας στο παγκόσμιο εμπόριο, επιβάλλει προς όφελός της στους χονδρεμπόρους που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της μια υποχρέωση που έχει σαν αποτέλεσμα την τεχνητή διόγκωση του κύκλου εργασιών και τον αποκλεισμό των εναλλακτικών δικτύων διανομής (βλέπε σχετικά ανωτέρω ΙΙ.Γ.1.β)).

(159) Ένας εγκεκριμένος από τη VBA αγοραστής, ο οποίος μισθώνει από αυτήν έναν εμπορικό χώρο, δεν μπορεί να απαλλαγεί από τις υποχρεώσεις που του επιβάλλουν οι συμφωνίες που περιορίζουν τον ανταγωνισμό προς όφελος της VBA παρά μόνον αν εγκατασταθεί αλλού. Μισθώνοντας ένα χώρο από τη VBA είναι υποχρεωμένος όχι μόνο να προσδιορίσει τις πηγές προμήθειάς του αλλά επίσης να λαμβάνει μια εμπορική απόφαση, η οποία δεσμεύει το μέλλον της επιχείρησής του σε τέτοιο βαθμό ώστε να είναι πρακτικά αμετάκλητη. Η ένταξη στο σύστημα διανομής της VBA έχει απεριόριστη διάρκεια και δεν μπορεί ως εκ τούτου να θεωρηθεί ότι συμβάλλει θετικά στην ανάπτυξη της οικονομίας στην Κοινότητα.

ΣΤ. Απαλλοτρίωση

(160) Σύμφωνα με τη γνώμη της VBA, η εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ στις συμφωνίες που συνάπτονται μεταξύ της VBA και των εμπόρων που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της θα ισοδυναμούσε με απαλλοτρίωση. Η VBA, υπό την ιδιότητα του ιδιοκτήτη, θα πρέπει να έχει το δικαίωμα να αποφασίζει σχετικά με τη χρήση της ιδιοκτησίας της.

(161) Αυτό το επιχείρημα δεν φαίνεται να ευσταθεί. Το δικαίωμα της ιδιοκτησίας κατοχυρώνεται στην κοινοτική έννομη τάξη σύμφωνα με τις κοινές συνταγματικές διατάξεις των κρατών μελών. Τα συντάγματα όλων των κρατών μελών αναγνωρίζουν γενικά ότι η άσκηση του δικαιώματος της ιδιοκτησίας μπορεί να περιοριστεί στο μέτρο που είναι απαραίτητο για τη διατήρηση του γενικού συμφέροντος (απόφαση του Δικαστηρίου της 13ης Δεκεμβρίου 1979, υπόθεση 44/79 - L. Hauer/Land Ρηεινλανδ-Πφαλζ, συλλογή 1979, σ. 3727).

(162) Χωρίς αμφιβολία, το άρθρο 85 της συνθήκης ΕΟΚ, το οποίο αποτελεί μια από τις βασικές αρχές του κοινοτικού δικαίου, εξυπηρετεί το γενικό συμφέρον. Επιπλέον, η εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ στην προκειμένη περίπτωση δεν θίγει υπέρμετρα ούτε ανυπέρθετα την ουσία του δικαιώματος της ιδιοκτησίας της VBA.

(163) Το αντάλλαγμα για την παραχώρηση επικαρπίας είναι η καταβολή ενός συγκεκριμένου ποσού χρημάτων. Οι συμπληρωματικές συμφωνίες υποβάλλονται, όπως και παρόμοιες συμφωνίες σε άλλους οικονομικούς τομείς, στην εφαρμογή των κοινοτικών διατάξεων που διέπουν τον ανταγωνισμό. Η VBA είναι και στο μέλλον ελεύθερη να συνάπτει, για το δικό της οικονομικό συμφέρον, σε συμπλήρωμα με συμβάσεις για την παραχώρηση επικαρπίας, συμφωνίες στις οποίες δεν εφαρμόζεται το άρθρο 85 παράγραφος 1 ή συμφωνίες στις οποίες δεν εφαρμόζεται το άρθρο 85 παράγραφος 1 ή συμφωνίες στις οποίες μπορούν να απαλλάσσονται βάσει του άρθρου 85 παράγραφος 3. Το γεγονός ότι μισθωτές χωρών της VBA αποτελούν μέρος ενός ιδιαίτερου συστήματος μπορεί να ληφθεί υπόψη στα πλαίσια των ισχυουσών διατάξεων, όσον αφορά τις μελλοντικές συμφωνίες.

Ζ. Η διαπίστωση των παρεμβάσεων

(164) Βάσει του άρθρου 3 του κανονισμού αριθ. 17, η Επιτροπή μπορεί να διαπιστώσει με απόφαση την παρέμβαση των διατάξεων του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ.

(165) Λαμβάνοντας υπόψη όλες τις συνθήκες, η Επιτροπή θεωρεί ότι πρέπει να διαπιστωθεί η παράβαση, παρά το γεγονός ότι η εξεταζόμενη ρύθμιση αντικαταστάθηκε, την 1η Μαΐου 1988, από άλλη ρύθμιση.

(166) Στις 11 Νοεμβρίου 1987, η VBA πληροφόρησε την Επιτροπή ότι αποφάσισε, λαμβάνοντας υπόψη τις αιτιάσεις που της γνωστοποίησε η Επιτροπή, να τροποποιήσει τις διατάξεις που είχε κοινοποιήσει στις 5 Νοεμβρίου 1984. Μέχρι τις 8 Μαρτίου 1988 η Επιτροπή και η VBA αντάλλασσαν απόψεις σχετικά με τις εν λόγω διατάξεις. Στις 12 Απριλίου 1988 η VBA ανακοίνωσε στην Επιτροπή την πρόθεσή της να θέσει σε ισχύ κανόνες που δεν συμφωνούσαν με το αποτέλεσμα των συζητήσεων που ολοκληρώθηκαν στις 8 Μαρτίου 1988. Οι νέες αυτές διατάξεις που άρχισαν να ισχύουν την 1η Μαΐου 1988 και που αποτελούν αντικείμενο νέας έρευνας της Επιτροπής, εξετάζονται επί του παρόντος από την Επιτροπή βάσει των κανόνων του ανταγωνισμού.

(167) Με την απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 1974 στην υπόθεση 127-73 «BRI-I», το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (1) έκρινε ότι ένα εθνικό δικαστήριο ενώπιον του οποίου προβάλλονται οι απαγορεύσεις των άρθρων 85 και 86 σε υπόθεση ιδιωτικού δικαίου, μπορεί, εάν το θεωρήσει απαραίτητο για λόγους ασφαλείας του δικαίου, να αναβάλει την έκδοση της απόφασης εν αναμονή της έκβασης των ενεργειών της Επιτροπής. Η ανάγκη εξασφάλισης ομοιόμορφης εφαρμογής του κοινοτικού δικαίου επιβάλλεται κυρίως στην περίπτωση κατά την οποία η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία του άρθρου 3 του κανονισμού αριθ. 17.

(168) Για την επίλυση της διαφοράς μεταξύ της VBA και της Florimex, επί της οποίας το αρμόδιο δικαστήριο ανέβαλε την έκδοση απόφασης, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα την ομοιόμορφη εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου, καθώς και για την εφαρμογή ανάλογων διατάξεων σε άλλες δημοπρασίες προϊόντων ανθοκομίας, πρέπει να γίνει διαπίστωση της παράβασης (2),

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Οι συμφωνίες που συνήψε η VBA και κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή, βάσει των οποίων οι έμποροι που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της VBA και οι προμηθευτές τους ήταν, τουλάχιστον μέχρι την 1η Μαΐου 1988, όσον αφορά τα προϊόντα ανθοκομίας που δεν αγοράσθηκαν μέσω της VBA, υποχρεωμένοι:

α) να διαπραγματεύονται ή/και να προμηθεύονται τα εν λόγω προϊόντα στους χώρους της VBA μόνο με εξουσιοδότηση της VBA και με τους όρους που καθορίζει η ίδια·

β) να αποθηκεύουν στους χώρους της VBA προϊόντα ανθοκομίας, μόνο με καταβολή ενός τέλους που καθορίζει η VBA,

αποτελούν παραβάσεις του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ.

Τα τέλη που προορίζονται να παρεμποδίσουν την καταχρηστική χρήση των εγκαταστάσεων της VBA (τέλη 10 % και 0,25 Hfl) που επιβάλλει η VBA στους διανομείς που είναι εγκατεστημένοι στους χώρους της καθώς και οι εμπορικές συμβάσεις που συνήφθησαν μεταξύ της VBA και των διανομέων της, αποτελούν επίσης, υπό τη μορφή που κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή, τέτοιου είδους παραβάσεις.

Άρθρο 2

Η αίτηση για τη χορήγηση απαλλαγής βάσει του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ για τις αναφερόμενες στο άρθρο 2 συμφωνίες απορρίπτεται.

Άρθρο 3

Η VBA είναι υποχρεωμένη να αποφύγει να λάβει μέτρα που να έχουν τον ίδιο σκοπό ή το ίδιο αποτέλεσμα με αυτό που αναφέρεται στο άρθρο 1.

Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Cooperatieve Vereniging «de Verenigde Bloemenveilingen Aalsmeer» BA Legmeerdijk 313 NL - 1430 BA Aalsmeer.

Βρυξέλλες, 26 Ιουλίου 1988.

Για την Επιτροπή

Peter SUTHERLAND

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ αριθ. L 173 της 30. 6. 1983, σ. 5.

(1) Η βελτίωση της παραγωγής ή η προώθηση της τεχνικής ή οικονομικής βελτίωσης δεν λήφθηκαν υπόψη από την αρχή.

(1) Συλλογή 1974, σσ. 51 επ.

(2) Αποφάσεις του Δικαστηρίου της 17ης Οκτωβρίου 1972, υπόθεση 8/72 «cementandelaren», τόμος 1972, σσ. 977 επ., και της 2ας Μαρτίου 1983, υπόθεση 7/82 «GVL», τόμος 1983, σσ. 483 επ.· βλέπε επίσης αποφάσεις της Επιτροπής της 10ης Δεκεμβρίου 1984, υπόθεση IV/30.299 - Σύστημα διανομής Grohe (ΕΕ αριθ. L 19 της 23. 1. 1985, σ. 17) και της 13ης Δεκεμβρίου 1985, υπόθεση IV/30017 Sortenschutzrecht: Rosen (ΕΕ αριθ. L 369 της 31. 12. 1985, σ. 9).