ΟΔΗΓΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 31ηςΜαρτίου 1978 περί δευτέρας προσαρμογής στην τεχνική πρόοδο της οδηγίας 71/318/ΕΟΚ του Συμβουλίου "περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών των σχετικών με τους μετρητές όγκου αερίων"

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος,

την οδηγία 71/316/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών των σχετικών με τις κοινές διατάξεις για τα όργανα μετρήσεως και για τις μεθόδους μετρολογικού ελέγχου(1), όπως τροποποιήθηκε με την πράξη προσχωρήσεως και ιδίως τα άρθρα 17, 18 και 19,

την οδηγία 71/318/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών των σχετικών με τους μετρητές όγκου αερίου(2), όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 74/331/ΕΟΚ της Επιτροπής(3),

Εκτιμώντας:

ότι είναι αναγκαίο να τροποποιηθεί και να συμπληρωθεί η οδηγία 71/318/ΕΟΚ, σύμφωνα με την τεχνική πρόοδο επί αυτού του θέματος, ότι οι διατάξεις της παρούσης οδηγίας είναι σύμφωνες με τη γνώμη της Επιτροπής για την Προσαρμογή στην Τεχνική Πρόοδο των οδηγιών που αποβλέπουν στην εξάλειψη των τεχνικών εμποδίων στις συναλλαγές στον τομέα των οργάνων μετρήσεως,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Τα κείμενα τα περιλαμβανόμενα στα σημεία I.Β. 3, I.Β. 4.1, I.B8.2.3, I.Β.9, II.6.3, III.2, III.4 και III.5 του παραρτήματος της οδηγίας 71/318/ΕΟΚ τροποποιούνται σύμφωνα με τα αντίστοιχα σημεία του παραρτήματος της παρούσης οδηγίας.

Τα σημεία II.5.2, II.7.2.7 και III.6.2.3 τα περιλαμβανόμενα στο παράρτημα της παρούσης οδηγίας προστίθενται στο παράρτημα της οδηγίας 71/318/ΕΟΚ.

Άρθρο 2

1. Τα Κράτη μέλη θεσπίζουν τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία εντός προθεσμίας ενός έτους από της κοινοποιήσεως της παρούσης οδηγίας και ενημερώνουν αμέσως περί αυτού την Επιτροπή.

2. Τα Κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή το κείμενο των διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα Κράτη μέλη.

Έγινε στις Βρυξέλλες, στις 31 Μαρτίου 1978.

Για την Επιτροπή

Etienne DAVIGNON

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ αριθ. Ν 202 της 6.9.1971, σ. 1.

(2) ΕΕ αριθ. Ν 202 της 6.9.1971, σ. 21.

(3) ΕΕ αριθ. Ν 189 της 12.7.1974, σ. 9.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I.Β 3. Πρόσθετες διατάξεις.

3.1. Οι μετρητές δύνανται να είναι εφοδιασμένοι:

α) με διατάξεις για προπληρωμή-

β) με ενσωματωμένες παλμογεννήτριες. Η έξοδος αυτών των παλμογεννητριών οφείλει να φέρει την ένδειξη της τιμής της αντιστοιχούσης σε μία ώθηση υπό τη μορφή:

"1 ώθηση & wedgeq;...m3 (ή dm3)", ή

"1 m3 ... ωθήσεις".

Οι πρόσθετες αυτές διατάξεις θεωρούνται ως αποτελούσες μέρος του μετρητή.

Πρέπει να είναι συνδεδεμένες στο μετρητή κατά τον αρχικό έλεγχο ΕΟΚ. Δεν υπάρχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις όσον αφορά την επίδρασή τους επί των μετρολογικών ιδιοτήτων των μετρητών.

3.2. Οι μετρητές δύνανται να είναι εφοδιασμένοι με κινητήριους άξονες, δηλ. με άξονες εξόδου ή άλλων διατάξεων για την κίνηση κινουμένων προσθέτων διατάξεων.

Η ροπή που πρέπει να αναπτυχθεί από το μετρητή για να κινήσει τις συνδεδεμένες πρόσθετες διατάξεις δεν πρέπει να προκαλεί μεταβολές της ενδείξεως του μετρητή ανώτερες από τις τιμές που δεικνύονται στα σημεία II.5.2.I και III.5.2.I.

3.2.1. Όταν δεν υπάρχει παρά ένας κινητήριος άξονας, αυτός πρέπει να χαρακτηρίζεται από την ένδειξη της σταθεράς του υπό τη μορφή "1 tr ... m3 (ή dm3)", της μεγίστης αποδεκτής ροπής του, υπό τη μορφή "Mmax ... N.mm" και της φοράς περιστροφής του.

3.2.2. Όταν υπάρχουν περισσότεροι του ενός κινητήριοι άξονες, καθένας απ' αυτούς πρέπει να χαρακτηρίζεται από τη σταθερά του υπό τη μορφή "1 tr =... m3 (ή dm3)" και από την ένδειξη της φοράς περιστροφής του.

Ο ακόλουθος τύπος θα δεικνύεται επί του μετρητή και κατά προτίμηση επί της πλάκας σημάνσεως:

K1.M1 + K2.M2... + Kn.Mn A N.mm,

όπου Α είναι η αριθμητική τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής για τον κινητήριο άξονα με τη μεγαλύτερη σταθερά όταν μόνο αυτός ο άξονας είναι φορτισμένος. Ο άξονας αυτός χαρακτηρίζεται από την ένδειξη M1.

K1 (i = 1, 2,..., n) είναι η αριθμητική τιμή η προσδιοριζομένη από Ki =

Mi (i = 1, 2,..,n) είναι η ροπή η εφαρμοζομένη στον κινητήριο άξονα τον φέροντα την ένδειξη Mi.

Ci (i = 1, 2,...,n) είναι η σταθερά του κινητήριου άξονα με την ένδειξη Mi.

3.2.3. Το άκρον εκάστου κινητήριου άξονα πρέπει να προστατεύεται μέσω ενός σφραγισμένου πώματος ή ενός σφραγισμένου συνδέσμου της πρόσθετης διατάξεως στο μετρητή.

3.2.4. Η σύζευξη μεταξύ της διατάξεως μετρητή και του μηχανισμού μεταφοράς δεν πρέπει να διακόπτεται ούτε να τροποποιείται δια της εφαρμογής μιας ροπής ίσης με το τριπλάσιο της αποδεκτής ροπής της καθοριζομένης συμφώνως προς τα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2.

4. Ενδείξεις

4.1. Κάθε μετρητής πρέπει να φέρει τις ακόλουθες ενδείξεις τοποθετημένες είτε επί της πλάκας της διατάξεως ενδείξεως είτε επί μίας ειδικής πλάκας σημάνσεως ή κατανεμημένες επί αυτών των δύο πλακών:

α) το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ-

β) τη σφραγίδα αναγνωρίσεως του κατασκευαστή ή την εμπορική του επωνυμία-

γ) τον αριθμό του μετρητή και το έτος κατασκευής του-

δ) προσδιορισμό κατηγορίας του μετρητή υπό τη μορφή του κεφαλαίου γράμματος G ακολουθουμένου από έναν αριθμό που καθορίζεται στα κεφάλαια II και III-

ε) τη μεγίστη παροχή υπό τον τύπο: Qmax ... m3 /h

ζ) τη ελαχίστη παροχή υπό τον τύπο: Qmin... m3/h (ή dm3/h)-

η) τη μεγίστη πίεση λειτουργίας υπό τον τύπο: pmax... MPa (ή KPa ή Pa ή bar ή mbar)-

θ) για τους ογκομετρικούς μετρητές, την ονομαστική τιμή του κυκλικού όγκου υπό τον τύπο: V... m3 (ή dm3)-

ι) κατά περίπτωση, τις ενδείξεις που αναφέρονται στα σημεία I.B.3.1. και I.B.3.2. Οι ενδείξεις αυτές δύνανται εντούτοις να δεικνύονται πάνω σε άλλες πλάκες ή επί του ιδίου του μετρητή.

Αυτές οι ενδείξεις πρέπει να είναι απευθείας ορατές, ευανάγνωστες και ανεξίτηλες υπό τις συνήθεις συνθήκες χρήσεως των μετρητών.

8.2.3. Πρέπει να προβλέπονται θέσεις για τις σφραγίδες ελέγχου ή σφραγίσματος-

α) επί όλων των πλακών που φέρουν μία ένδειξη η οποία προδιαγράφεται στο παρόν παράρτημα-

β) επί όλων των μερών του μετρητή που δεν δύνανται να προστατευθούν με άλλο τρόπο έναντι χειρισμών, οι οποίοι πιθανόν:

- να επηρεάσουν ή να τροποποιήσουν την ένδειξη της διατάξεως ενδείξεως του μετρητή,

- να τροποποιήσουν ή να διακόψουν τη σύνδεση μεταξύ της διατάξεως μετρήσεως και της διατάξεως ενδείξεως,

- να προξενήσουν την παύση ή τη μετατόπιση κυρίων στοιχείων από απόψεως μετρολογικού ελέγχου.

9. Έγκριση προτύπου ΕΟΚ και αρχικός έλεγχος ΕΟΚ

Η έγκριση προτύπου ΕΟΚ και ο αρχικός έλεγχος ΕΟΚ των μετρητών του όγκου αερίου πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της οδηγίας 71/316/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών σχετικά με τις κοινές διατάξεις για τα όργανα μετρήσεως και για τις μεθόδους μετρολογικού ελέγχου.

9.1. Έγκριση προτύπου ΕΟΚ

9.1.1. Η αίτηση εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ ενός μετρητή πρέπει να συνοδεύεται από τα ακόλουθα αποδεικτικά στοιχεία:

- μία περιγραφική σημείωση αναφέρουσα τα τεχνικά χαρακτηριστικά του μετρητή και περιγράφουσα την αρχή λειτουργίας του,

- ένα προοπτικό σχεδιάγραμμα ή μία φωτογραφία,

- μία ονοματολογία των μερών με ένδειξη της φύσεως των υλικών από τα οποία έχουν κατασκευαστεί,

- ένα σχέδιο του συνόλου με ονομασία των συστατικών μερών των περιλαμβανομένων στην ονοματολογία,

- ένα σχέδιο πλαγίας όψεως,

- ένα σχέδιο δεικνύον τις θέσεις των σφραγίδων ελέγχου και σφραγίσματος,

- ένα σχέδιο της διατάξεως ενδείξεως με τους μηχανισμούς ρυθμίσεώς της,

- μία πλάγια όψη των κυρίων στοιχείων από της απόψεως μετρολογικού ελέγχου,

- ένα σχέδιο της πλάκας της διατάξεως ενδείξεως και της χαράξεως των ενδείξεων,

- κατά περίπτωση, ένα σχέδιο των προσθέτων διατάξεων των αναφερομένων στο σημείο I.B.3.1,

- κατά περίπτωση, ένας πίνακας των χαρακτηριστικών των κινητηρίων αξόνων (σημείο I.B.3.2.),

- ένα κατάλογο των υποβαλλομένων εγγράφων,

- μία δήλωση καθορίζουσα ότι οι μετρητές οι κατασκευαζόμενοι σύμφωνα με το πρότυπο θα ανταποκρίνονται στους κανονισμούς ασφαλείας, ιδίως σε ό,τι αφορά τη μεγίστη πίεση λειτουργίας που δεικνύεται επί της πλάκας σημάνσεως.

9.1.2. Το πιστοποιητικό εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ περιλαμβάνει:

- το όνομα και την κατοικία του δικαιούχου του πιστοποιητικού εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- την ονομασία του προτύπου και/ή την εμπορική του ονομασία,

- τα κύρια τεχνικά και μετρολογικά χαρακτηριστικά, όπως η ελαχίστη παροχή και η μεγίστη παροχή, η μεγίστη πίεση λειτουργίας,

- την εσωτερική ονομαστική διάμετρο των τεμαχίων συναρμογής και στην περίπτωση των ογκομετρικών μετρητών την τιμή του κυκλικού όγκου,

- το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- τη διάρκεια ισχύος της εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- για τους μετρητές τους εφοδιασμένους με κινητήριους άξονες:

α) εάν δεν υπάρχει παρά ένας κινητήριος άξονας, τα χαρακτηριστικά του άξονος όπως αυτά αναφέρονται στο σημείο I.B.3.2.1-

β) εάν υπάρχουν περισσότεροι του ενός κινητήριοι άξονες, τα χαρακτηριστικά κάθε άξονος και τον τύπο όπως αυτός αναφέρεται στο σημείο I.B.3.2.2-

- την ένδειξη της τοποθεσίας για το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ, τις σφραγίδες αρχικού ελέγχου ΕΟΚ και τις σφραγίδες σφραγίσεως κατά περίπτωση, επί φωτογραφίας ή σχεδιαγράμματος,

- ευρετήριο των εγγράφων που συνοδεύουν το πιστοποιητικό εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- κάθε ειδική παρατήρηση.

9.2. Αρχικός έλεγχος ΕΟΚ

9.2.1. Οι μετρητές που εμφανίζονται στον αρχικό έλεγχο ΕΟΚ πρέπει να είναι σε κατάσταση λειτουργίας. Ο αρχικός έλεγχος ΕΟΚ δεν εγγυάται ούτε την καλή λειτουργία ούτε την ακρίβεια των ενδείξεων των σχετικών με τις πρόσθετες διατάξεις τις συνδεδεμένες ενδεχομένως σύμφωνα με τα σημεία I.B.3.1. και I.B.3.2. Καμία σφραγίδα ελέγχου ή σφραγίσματος ΕΟΚ δεν πρέπει να τοποθετείται επί αυτών των προσθέτων διατάξεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II 5.2. Ειδικές διατάξεις

5.2.1. Εάν στους κινητήριους άξονες εφαρμόζονται οι μέγιστες ροπές, που αναφέρονται επί του μετρητή, στα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2., η ένδειξη του μετρητή δύναται να κυμαίνεται το πολύ μέχρι 0,5% της Qmin.

6.3. Ειδικές διατάξεις

6.3.1. Για τους μετρητές των οποίων η πίεση λειτουργίας είναι ανώτερη από 0,1 MPa (1 bar), εφαρμόζονται οι διατάξεις του σημείου II.6.2. οι σχετικές με τη μηχανική απορρόφηση πιέσεως, της ολικής απορροφήσεως πιέσεως της προβλεπόμενης στο σημείο II.6.1. αυτών των μετρητών μη λαμβανομένης υπόψη.

6.3.2. Η μηχανική απορρόφηση πιέσεως των μετρητών δεν πρέπει να αυξάνεται περισσότερο από 20Pa (0,2 mbar) εκ του γεγονότος της συνδέσεως με πρόσθετες διατάξεις.

7.2.7. Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με ένα ή περισσότερους κινητήριους άξονες, τρεις μετρητές τουλάχιστον από κάθε ονομασία G πρέπει να ελέγχονται με αέρα πυκνότητας 1,2 Kg/m3 (βλ. και σημείο Ι.Β.6.2) ως προς τη συμφωνία τους με τις διατάξεις του σημείου I.B.3.2.4. και των σημείων II.5.2.1. και II.6.3.2.

Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με πολλούς κινητήριους άξονες, η δοκιμή πρέπει να πραγματοποιείται επί του άξονος ο οποίος παρέχει την πλέον δυσμενή τιμή.

Για τους μετρητές της ιδίας ονομασίας, υιοθετείται ως τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής, η πλέον μικρή από τα ληφθέντα αποτελέσματα. Όταν ένα πρότυπο φέρει μετρητές διαφόρων κατηγοριών, αρκεί να προβούμε στη δοκιμή της ροπής επί των μετρητών της μικρότερης κατηγορίας, εάν η ίδια ροπή πρέπει να εφαρμόζεται στους μετρητές της μεγαλύτερης κατηγορίας και εάν ο κινητήριος άξονας αυτών των τελευταίων χαρακτηρίζεται από την ιδία σταθερά ή από μία ανώτερη σταθερά.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III 2. Μέγεθος των φορτίων

2.1. Οι μετρητές αυτοί πρέπει να έχουν μία εκ των περιοχών παροχής που απορρέουν από τον κατωτέρω πίνακα σε σχέση με την κατηγορία του G:

"" ID="1">16> ID="2">25> ID="3">5> ID="4">2,5> ID="5">1,3"> ID="1">25> ID="2">40> ID="3">8> ID="4">4> ID="5">2"> ID="1">40> ID="2">65> ID="3">13> ID="4">6> ID="5">3"> ID="1">65> ID="2">100> ID="3">20> ID="4">10> ID="5">5"> ID="1">100> ID="2">160> ID="3">32> ID="4">16> ID="5">8"> ID="1">160> ID="2">250> ID="3">50> ID="4">25> ID="5">13"> ID="1">250> ID="2">400> ID="3">80> ID="4">40> ID="5">20"> ID="1">400> ID="2">650> ID="3">130> ID="4">65> ID="5">32"> ID="1">650> ID="2">1 000> ID="3">200> ID="4">100> ID="5">50"> ID="1">1 000> ID="2">1 600> ID="3">320> ID="4">160> ID="5">80">

και τα δεκαδικά πολλαπλάσια των πέντε τελευταίων σειρών.

4. Στοιχείο ελέγχου

4.1. Κατ' εφαρμογή των διατάξεων του σημείου I.B.5.2.2. α) και β) η μεγίστη τιμή της υποδιαιρέσεως της κλίμακας του στοιχείου ελέγχου πρέπει να είναι:

0,002 m3 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 16 και G 65 συμπεριλαμβανομένης

0,02 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 100 και G 650 συμπεριλαμβανομένης

0,2 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 1 000 και G 6 500 συμπεριλαμβανομένης

2,0 για τις κατηγορίες G 10 000 και πέρα

4.2. Η κλίμακα του στοιχείου ελέγχου πρέπει τουλάχιστον να αριθμείται:

για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών:

G 16 και G 65 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε 0,01 m3

G 100 και G 650 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε 0,1 m3

G 1 000 και G 6 500 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε ,0 m3

για τις κατηγορίες G 10 000 και εκείθεν μετά κάθε 10,0 m3

5. Μέγιστα ανεκτά σφάλματα

5.1. Γενικές διατάξεις

5.1.1. Τα μέγιστα ανεκτά σφάλματα πλέον ή έλαττον δίδονται στον ακόλουθο πίνακα:

"" ID="1">Qmin Q < 0,2 Qmax> ID="2">2%"> ID="1">0,2 Qmax Q Qmax> ID="2">1%">

5.1.2. Όλα τα σφάλματα πρέπει να μην υπερβαίνουν το ήμισυ των μεγίστων ανεκτών σφαλμάτων εάν έχουν όλα το ίδιο σημείο.

5.2. Ειδικές διατάξεις

5.2.1. Εάν στους κινητήριους άξονες εφαρμόζονται οι μέγιστες ροπές που αναφέρονται στο μετρητή σύμφωνα με τα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2., οι αποκλίσεις της ενδείξεως του μετρητή δεν πρέπει να υπερβαίνουν ως προς την Qmin τις τιμές που δεικνύονται στον επόμενο πίνακα.

"" ID="1">0,05 Qmax> ID="2">1 %"> ID="1">0,1 Qmax> ID="2">0,5 %"> ID="1">0,2 Qmax> ID="2">0,25%">

6.2.3. Μετρητές με κινητήριους άξονες

6.2.3.1. Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με ένα ή περισσότερους κινητήριους άξονες πρέπει να ελέγχονται τρεις μετρητές τουλάχιστον από κάθε κατηγορία G με αέρα πυκνότητος 1,2 Kg/m3 (βλ. I.B.6.2.) ως προς τη συμφωνία τους με τις διατάξεις του σημείου I.B.3.2.4. και του σημείου III.5.2.1.

Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με περισσότερους κινητήριους άξονες, η δοκιμή πρέπει να πραγματοποιείται επί του άξονος ο οποίος παρέχει την πλέον δυσμενή τιμή.

Για τους μετρητές της ιδίας κατηγορίας, υιοθετείται ως τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής, το μικρότερο από τα λαμβανόμενα αποτελέσματα.

Όταν ένα πρότυπο φέρει μετρητές διαφόρων κατηγοριών, αρκεί να προβούμε στη δοκιμή ροπών επί των μετρητών της μικρότερης κατηγορίας, εάν η ίδια ροπή πρέπει να εφαρμόζεται στους μετρητές της μεγαλύτερης κατηγορίας και εάν ο κινητήριος άξονας αυτών των τελευταίων χαρακτηρίζεται από την ίδια σταθερά ή από μία

μεγαλύτερη σταθερά.

6.2.3.2. Στην περίπτωση μετρητών που έχουν πολλές τιμές για Qmin αρκεί να πραγματοποιείται η δοκιμή που προβλέπεται στο σημείο III 6.2.3.1. για την μικρότερη τιμή του Qmin.

Οι αποδεκτές ροπές για τις άλλες περιοχές παροχής δύνανται να υπολογίζονται από το αποτέλεσμα της δοκιμής αυτής.

Για τη μετατροπή σε άλλες τιμές του Qmin θα εφαρμόζονται οι ακόλουθοι κανόνες:

α) σε σταθερά παροχή, η διακύμανση του σφάλματος είναι ανάλογη της ροπής.

β) σε σταθερά ροπή, η διακύμανση του σφάλματος στην περίπτωση των μετρητών δια περιστροφικών εμβόλων είναι αντιστρόφως ανάλογη της παροχής και στην περίπτωση μετρητών με τουρμπίνα είναι αντιστρόφως ανάλογη του τετραγώνου της παροχής.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I.Β 3. Πρόσθετες διατάξεις.

3.1. Οι μετρητές δύνανται να είναι εφοδιασμένοι:

α) με διατάξεις για προπληρωμή-

β) με ενσωματωμένες παλμογεννήτριες. Η έξοδος αυτών των παλμογεννητριών οφείλει να φέρει την ένδειξη της τιμής της αντιστοιχούσης σε μία ώθηση υπό τη μορφή:

"1 ώθηση & wedgeq;...m3 (ή dm3)", ή

"1 m3 ... ωθήσεις".

Οι πρόσθετες αυτές διατάξεις θεωρούνται ως αποτελούσες μέρος του μετρητή.

Πρέπει να είναι συνδεδεμένες στο μετρητή κατά τον αρχικό έλεγχο ΕΟΚ. Δεν υπάρχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις όσον αφορά την επίδρασή τους επί των μετρολογικών ιδιοτήτων των μετρητών.

3.2. Οι μετρητές δύνανται να είναι εφοδιασμένοι με κινητήριους άξονες, δηλ. με άξονες εξόδου ή άλλων διατάξεων για την κίνηση κινουμένων προσθέτων διατάξεων.

Η ροπή που πρέπει να αναπτυχθεί από το μετρητή για να κινήσει τις συνδεδεμένες πρόσθετες διατάξεις δεν πρέπει να προκαλεί μεταβολές της ενδείξεως του μετρητή ανώτερες από τις τιμές που δεικνύονται στα σημεία II.5.2.I και III.5.2.I.

3.2.1. Όταν δεν υπάρχει παρά ένας κινητήριος άξονας, αυτός πρέπει να χαρακτηρίζεται από την ένδειξη της σταθεράς του υπό τη μορφή "1 tr ... m3 (ή dm3)", της μεγίστης αποδεκτής ροπής του, υπό τη μορφή "Mmax ... N.mm" και της φοράς περιστροφής του.

3.2.2. Όταν υπάρχουν περισσότεροι του ενός κινητήριοι άξονες, καθένας απ' αυτούς πρέπει να χαρακτηρίζεται από τη σταθερά του υπό τη μορφή "1 tr =... m3 (ή dm3)" και από την ένδειξη της φοράς περιστροφής του.

Ο ακόλουθος τύπος θα δεικνύεται επί του μετρητή και κατά προτίμηση επί της πλάκας σημάνσεως:

K1.M1 + K2.M2... + Kn.Mn A N.mm,

όπου Α είναι η αριθμητική τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής για τον κινητήριο άξονα με τη μεγαλύτερη σταθερά όταν μόνο αυτός ο άξονας είναι φορτισμένος. Ο άξονας αυτός χαρακτηρίζεται από την ένδειξη M1.

K1 (i = 1, 2,..., n) είναι η αριθμητική τιμή η προσδιοριζομένη από Ki =

Mi (i = 1, 2,..,n) είναι η ροπή η εφαρμοζομένη στον κινητήριο άξονα τον φέροντα την ένδειξη Mi.

Ci (i = 1, 2,...,n) είναι η σταθερά του κινητήριου άξονα με την ένδειξη Mi.

3.2.3. Το άκρον εκάστου κινητήριου άξονα πρέπει να προστατεύεται μέσω ενός σφραγισμένου πώματος ή ενός σφραγισμένου συνδέσμου της πρόσθετης διατάξεως στο μετρητή.

3.2.4. Η σύζευξη μεταξύ της διατάξεως μετρητή και του μηχανισμού μεταφοράς δεν πρέπει να διακόπτεται ούτε να τροποποιείται δια της εφαρμογής μιας ροπής ίσης με το τριπλάσιο της αποδεκτής ροπής της καθοριζομένης συμφώνως προς τα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2.

4. Ενδείξεις

4.1. Κάθε μετρητής πρέπει να φέρει τις ακόλουθες ενδείξεις τοποθετημένες είτε επί της πλάκας της διατάξεως ενδείξεως είτε επί μίας ειδικής πλάκας σημάνσεως ή κατανεμημένες επί αυτών των δύο πλακών:

α) το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ-

β) τη σφραγίδα αναγνωρίσεως του κατασκευαστή ή την εμπορική του επωνυμία-

γ) τον αριθμό του μετρητή και το έτος κατασκευής του-

δ) προσδιορισμό κατηγορίας του μετρητή υπό τη μορφή του κεφαλαίου γράμματος G ακολουθουμένου από έναν αριθμό που καθορίζεται στα κεφάλαια II και III-

ε) τη μεγίστη παροχή υπό τον τύπο: Qmax ... m3 /h

ζ) τη ελαχίστη παροχή υπό τον τύπο: Qmin... m3/h (ή dm3/h)-

η) τη μεγίστη πίεση λειτουργίας υπό τον τύπο: pmax... MPa (ή KPa ή Pa ή bar ή mbar)-

θ) για τους ογκομετρικούς μετρητές, την ονομαστική τιμή του κυκλικού όγκου υπό τον τύπο: V... m3 (ή dm3)-

ι) κατά περίπτωση, τις ενδείξεις που αναφέρονται στα σημεία I.B.3.1. και I.B.3.2. Οι ενδείξεις αυτές δύνανται εντούτοις να δεικνύονται πάνω σε άλλες πλάκες ή επί του ιδίου του μετρητή.

Αυτές οι ενδείξεις πρέπει να είναι απευθείας ορατές, ευανάγνωστες και ανεξίτηλες υπό τις συνήθεις συνθήκες χρήσεως των μετρητών.

8.2.3. Πρέπει να προβλέπονται θέσεις για τις σφραγίδες ελέγχου ή σφραγίσματος-

α) επί όλων των πλακών που φέρουν μία ένδειξη η οποία προδιαγράφεται στο παρόν παράρτημα-

β) επί όλων των μερών του μετρητή που δεν δύνανται να προστατευθούν με άλλο τρόπο έναντι χειρισμών, οι οποίοι πιθανόν:

- να επηρεάσουν ή να τροποποιήσουν την ένδειξη της διατάξεως ενδείξεως του μετρητή,

- να τροποποιήσουν ή να διακόψουν τη σύνδεση μεταξύ της διατάξεως μετρήσεως και της διατάξεως ενδείξεως,

- να προξενήσουν την παύση ή τη μετατόπιση κυρίων στοιχείων από απόψεως μετρολογικού ελέγχου.

9. Έγκριση προτύπου ΕΟΚ και αρχικός έλεγχος ΕΟΚ

Η έγκριση προτύπου ΕΟΚ και ο αρχικός έλεγχος ΕΟΚ των μετρητών του όγκου αερίου πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της οδηγίας 71/316/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών σχετικά με τις κοινές διατάξεις για τα όργανα μετρήσεως και για τις μεθόδους μετρολογικού ελέγχου.

9.1. Έγκριση προτύπου ΕΟΚ

9.1.1. Η αίτηση εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ ενός μετρητή πρέπει να συνοδεύεται από τα ακόλουθα αποδεικτικά στοιχεία:

- μία περιγραφική σημείωση αναφέρουσα τα τεχνικά χαρακτηριστικά του μετρητή και περιγράφουσα την αρχή λειτουργίας του,

- ένα προοπτικό σχεδιάγραμμα ή μία φωτογραφία,

- μία ονοματολογία των μερών με ένδειξη της φύσεως των υλικών από τα οποία έχουν κατασκευαστεί,

- ένα σχέδιο του συνόλου με ονομασία των συστατικών μερών των περιλαμβανομένων στην ονοματολογία,

- ένα σχέδιο πλαγίας όψεως,

- ένα σχέδιο δεικνύον τις θέσεις των σφραγίδων ελέγχου και σφραγίσματος,

- ένα σχέδιο της διατάξεως ενδείξεως με τους μηχανισμούς ρυθμίσεώς της,

- μία πλάγια όψη των κυρίων στοιχείων από της απόψεως μετρολογικού ελέγχου,

- ένα σχέδιο της πλάκας της διατάξεως ενδείξεως και της χαράξεως των ενδείξεων,

- κατά περίπτωση, ένα σχέδιο των προσθέτων διατάξεων των αναφερομένων στο σημείο I.B.3.1,

- κατά περίπτωση, ένας πίνακας των χαρακτηριστικών των κινητηρίων αξόνων (σημείο I.B.3.2.),

- ένα κατάλογο των υποβαλλομένων εγγράφων,

- μία δήλωση καθορίζουσα ότι οι μετρητές οι κατασκευαζόμενοι σύμφωνα με το πρότυπο θα ανταποκρίνονται στους κανονισμούς ασφαλείας, ιδίως σε ό,τι αφορά τη μεγίστη πίεση λειτουργίας που δεικνύεται επί της πλάκας σημάνσεως.

9.1.2. Το πιστοποιητικό εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ περιλαμβάνει:

- το όνομα και την κατοικία του δικαιούχου του πιστοποιητικού εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- την ονομασία του προτύπου και/ή την εμπορική του ονομασία,

- τα κύρια τεχνικά και μετρολογικά χαρακτηριστικά, όπως η ελαχίστη παροχή και η μεγίστη παροχή, η μεγίστη πίεση λειτουργίας,

- την εσωτερική ονομαστική διάμετρο των τεμαχίων συναρμογής και στην περίπτωση των ογκομετρικών μετρητών την τιμή του κυκλικού όγκου,

- το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- τη διάρκεια ισχύος της εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- για τους μετρητές τους εφοδιασμένους με κινητήριους άξονες:

α) εάν δεν υπάρχει παρά ένας κινητήριος άξονας, τα χαρακτηριστικά του άξονος όπως αυτά αναφέρονται στο σημείο I.B.3.2.1-

β) εάν υπάρχουν περισσότεροι του ενός κινητήριοι άξονες, τα χαρακτηριστικά κάθε άξονος και τον τύπο όπως αυτός αναφέρεται στο σημείο I.B.3.2.2-

- την ένδειξη της τοποθεσίας για το σήμα εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ, τις σφραγίδες αρχικού ελέγχου ΕΟΚ και τις σφραγίδες σφραγίσεως κατά περίπτωση, επί φωτογραφίας ή σχεδιαγράμματος,

- ευρετήριο των εγγράφων που συνοδεύουν το πιστοποιητικό εγκρίσεως προτύπου ΕΟΚ,

- κάθε ειδική παρατήρηση.

9.2. Αρχικός έλεγχος ΕΟΚ

9.2.1. Οι μετρητές που εμφανίζονται στον αρχικό έλεγχο ΕΟΚ πρέπει να είναι σε κατάσταση λειτουργίας. Ο αρχικός έλεγχος ΕΟΚ δεν εγγυάται ούτε την καλή λειτουργία ούτε την ακρίβεια των ενδείξεων των σχετικών με τις πρόσθετες διατάξεις τις συνδεδεμένες ενδεχομένως σύμφωνα με τα σημεία I.B.3.1. και I.B.3.2. Καμία σφραγίδα ελέγχου ή σφραγίσματος ΕΟΚ δεν πρέπει να τοποθετείται επί αυτών των προσθέτων διατάξεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II 5.2. Ειδικές διατάξεις

5.2.1. Εάν στους κινητήριους άξονες εφαρμόζονται οι μέγιστες ροπές, που αναφέρονται επί του μετρητή, στα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2., η ένδειξη του μετρητή δύναται να κυμαίνεται το πολύ μέχρι 0,5% της Qmin.

6.3. Ειδικές διατάξεις

6.3.1. Για τους μετρητές των οποίων η πίεση λειτουργίας είναι ανώτερη από 0,1 MPa (1 bar), εφαρμόζονται οι διατάξεις του σημείου II.6.2. οι σχετικές με τη μηχανική απορρόφηση πιέσεως, της ολικής απορροφήσεως πιέσεως της προβλεπόμενης στο σημείο II.6.1. αυτών των μετρητών μη λαμβανομένης υπόψη.

6.3.2. Η μηχανική απορρόφηση πιέσεως των μετρητών δεν πρέπει να αυξάνεται περισσότερο από 20Pa (0,2 mbar) εκ του γεγονότος της συνδέσεως με πρόσθετες διατάξεις.

7.2.7. Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με ένα ή περισσότερους κινητήριους άξονες, τρεις μετρητές τουλάχιστον από κάθε ονομασία G πρέπει να ελέγχονται με αέρα πυκνότητας 1,2 Kg/m3 (βλ. και σημείο Ι.Β.6.2) ως προς τη συμφωνία τους με τις διατάξεις του σημείου I.B.3.2.4. και των σημείων II.5.2.1. και II.6.3.2.

Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με πολλούς κινητήριους άξονες, η δοκιμή πρέπει να πραγματοποιείται επί του άξονος ο οποίος παρέχει την πλέον δυσμενή τιμή.

Για τους μετρητές της ιδίας ονομασίας, υιοθετείται ως τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής, η πλέον μικρή από τα ληφθέντα αποτελέσματα. Όταν ένα πρότυπο φέρει μετρητές διαφόρων κατηγοριών, αρκεί να προβούμε στη δοκιμή της ροπής επί των μετρητών της μικρότερης κατηγορίας, εάν η ίδια ροπή πρέπει να εφαρμόζεται στους μετρητές της μεγαλύτερης κατηγορίας και εάν ο κινητήριος άξονας αυτών των τελευταίων χαρακτηρίζεται από την ιδία σταθερά ή από μία ανώτερη σταθερά.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III 2. Μέγεθος των φορτίων

2.1. Οι μετρητές αυτοί πρέπει να έχουν μία εκ των περιοχών παροχής που απορρέουν από τον κατωτέρω πίνακα σε σχέση με την κατηγορία του G:

"" ID="1">16> ID="2">25> ID="3">5> ID="4">2,5> ID="5">1,3"> ID="1">25> ID="2">40> ID="3">8> ID="4">4> ID="5">2"> ID="1">40> ID="2">65> ID="3">13> ID="4">6> ID="5">3"> ID="1">65> ID="2">100> ID="3">20> ID="4">10> ID="5">5"> ID="1">100> ID="2">160> ID="3">32> ID="4">16> ID="5">8"> ID="1">160> ID="2">250> ID="3">50> ID="4">25> ID="5">13"> ID="1">250> ID="2">400> ID="3">80> ID="4">40> ID="5">20"> ID="1">400> ID="2">650> ID="3">130> ID="4">65> ID="5">32"> ID="1">650> ID="2">1 000> ID="3">200> ID="4">100> ID="5">50"> ID="1">1 000> ID="2">1 600> ID="3">320> ID="4">160> ID="5">80">

και τα δεκαδικά πολλαπλάσια των πέντε τελευταίων σειρών.

4. Στοιχείο ελέγχου

4.1. Κατ' εφαρμογή των διατάξεων του σημείου I.B.5.2.2. α) και β) η μεγίστη τιμή της υποδιαιρέσεως της κλίμακας του στοιχείου ελέγχου πρέπει να είναι:

0,002 m3 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 16 και G 65 συμπεριλαμβανομένης

0,02 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 100 και G 650 συμπεριλαμβανομένης

0,2 για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών G 1 000 και G 6 500 συμπεριλαμβανομένης

2,0 για τις κατηγορίες G 10 000 και πέρα

4.2. Η κλίμακα του στοιχείου ελέγχου πρέπει τουλάχιστον να αριθμείται:

για τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται μεταξύ των τιμών:

G 16 και G 65 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε 0,01 m3

G 100 και G 650 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε 0,1 m3

G 1 000 και G 6 500 συμπεριλαμβανομένης μετά από κάθε ,0 m3

για τις κατηγορίες G 10 000 και εκείθεν μετά κάθε 10,0 m3

5. Μέγιστα ανεκτά σφάλματα

5.1. Γενικές διατάξεις

5.1.1. Τα μέγιστα ανεκτά σφάλματα πλέον ή έλαττον δίδονται στον ακόλουθο πίνακα:

"" ID="1">Qmin Q < 0,2 Qmax> ID="2">2%"> ID="1">0,2 Qmax Q Qmax> ID="2">1%">

5.1.2. Όλα τα σφάλματα πρέπει να μην υπερβαίνουν το ήμισυ των μεγίστων ανεκτών σφαλμάτων εάν έχουν όλα το ίδιο σημείο.

5.2. Ειδικές διατάξεις

5.2.1. Εάν στους κινητήριους άξονες εφαρμόζονται οι μέγιστες ροπές που αναφέρονται στο μετρητή σύμφωνα με τα σημεία I.B.3.2.1. και I.B.3.2.2., οι αποκλίσεις της ενδείξεως του μετρητή δεν πρέπει να υπερβαίνουν ως προς την Qmin τις τιμές που δεικνύονται στον επόμενο πίνακα.

"" ID="1">0,05 Qmax> ID="2">1 %"> ID="1">0,1 Qmax> ID="2">0,5 %"> ID="1">0,2 Qmax> ID="2">0,25%">

6.2.3. Μετρητές με κινητήριους άξονες

6.2.3.1. Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με ένα ή περισσότερους κινητήριους άξονες πρέπει να ελέγχονται τρεις μετρητές τουλάχιστον από κάθε κατηγορία G με αέρα πυκνότητος 1,2 Kg/m3 (βλ. I.B.6.2.) ως προς τη συμφωνία τους με τις διατάξεις του σημείου I.B.3.2.4. και του σημείου III.5.2.1.

Στην περίπτωση μετρητών εφοδιασμένων με περισσότερους κινητήριους άξονες, η δοκιμή πρέπει να πραγματοποιείται επί του άξονος ο οποίος παρέχει την πλέον δυσμενή τιμή.

Για τους μετρητές της ιδίας κατηγορίας, υιοθετείται ως τιμή της μεγίστης αποδεκτής ροπής, το μικρότερο από τα λαμβανόμενα αποτελέσματα.

Όταν ένα πρότυπο φέρει μετρητές διαφόρων κατηγοριών, αρκεί να προβούμε στη δοκιμή ροπών επί των μετρητών της μικρότερης κατηγορίας, εάν η ίδια ροπή πρέπει να εφαρμόζεται στους μετρητές της μεγαλύτερης κατηγορίας και εάν ο κινητήριος άξονας αυτών των τελευταίων χαρακτηρίζεται από την ίδια σταθερά ή από μία

μεγαλύτερη σταθερά.

6.2.3.2. Στην περίπτωση μετρητών που έχουν πολλές τιμές για Qmin αρκεί να πραγματοποιείται η δοκιμή που προβλέπεται στο σημείο III 6.2.3.1. για την μικρότερη τιμή του Qmin.

Οι αποδεκτές ροπές για τις άλλες περιοχές παροχής δύνανται να υπολογίζονται από το αποτέλεσμα της δοκιμής αυτής.

Για τη μετατροπή σε άλλες τιμές του Qmin θα εφαρμόζονται οι ακόλουθοι κανόνες:

α) σε σταθερά παροχή, η διακύμανση του σφάλματος είναι ανάλογη της ροπής.

β) σε σταθερά ροπή, η διακύμανση του σφάλματος στην περίπτωση των μετρητών δια περιστροφικών εμβόλων είναι αντιστρόφως ανάλογη της παροχής και στην περίπτωση μετρητών με τουρμπίνα είναι αντιστρόφως ανάλογη του τετραγώνου της παροχής.