Απόφαση της Επιτροπής

της 15ης Νοεμβρίου 2000

όσον αφορά την κρατική ενίσχυση που χορήγησε το Βέλγιο υπέρ της επιχείρησης Cockerill Sambre SA

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2000) 3563]

(Τα κείμενα στη γαλλική και ολλανδική γλώσσα είναι τα μόνα αυθεντικά)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2001/198/ΕΚΑΧ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα, και ιδίως το άρθρο 4 στοιχείο γ),

την απόφαση 2496/96/ΕΚΑΧ της Επιτροπής, της 18ης Δεκεμβρίου 1996, σχετικά με τη θέσπιση κοινοτικών κανόνων για τις ενισχύσεις προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα(1),

Αφού ζήτησε από τους ενδιαφερόμενους, σύμφωνα με την προαναφερθείσα απόφαση, να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους(2) και λαμβάνοντας υπόψη τις εν λόγω παρατηρήσεις,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Μετά τη δημοσίευση ορισμένων πληροφοριών στο βελγικό τύπο, η Επιτροπή απέστειλε στις 23 Νοεμβρίου 1998 επιστολή στις βελγικές αρχές (D/54789), ζητώντας τους να την ενημερώσουν για τις ενισχύσεις που φερόταν να έχει λάβει η χαλυβουργική επιχείρηση Cockerill Sambre SA στο πλαίσιο της μείωσης του ωραρίου εργασίας. Με επιστολή της 11ης Δεκεμβρίου 1998 οι βελγικές αρχές επιβεβαίωσαν τη λήψη των εν λόγω μέτρων, αλλά δήλωσαν ότι κατά την άποψή τους τα μέτρα αυτά δεν συνιστούσαν κρατικές ενισχύσεις.

(2) Με επιστολή της 25ης Ιανουαρίου 2000, η Επιτροπή πληροφόρησε το Βέλγιο για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 5 της απόφασης 2496/96/ΕΚΑΧ (στο εξής "κώδικας ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα") όσον αφορά τα εν λόγω μέτρα.

(3) Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(3). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τα εξεταζόμενα μέτρα.

(4) Στις 23 Μαΐου 2000 η Επιτροπή διαβίβασε στο Βέλγιο τις παρατηρήσεις που έλαβε για το θέμα αυτό εκ μέρους των ενδιαφερομένων, ζητώντας από τις βελγικές αρχές να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους, τις οποίες και έλαβε με επιστολή της 8ης Ιουνίου 2000.

II. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(5) Η ενίσχυση του Βελγίου υπέρ της επιχείρησης Cockerill Sambre SA ανέρχεται σε 553,3 εκατομμύρια βελγικά φράγκα (13,7 εκαττομμύρια ευρώ) και αποτελείται από δυο στοιχεία:

1. Μείωση των εργοδοτικών εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, την οποία χορήγησε η ομοσπονδιακή κυβέρνηση συνολικού ποσού ύψους 418 εκατομμυρίων βελγικών φράγκων (10,36 εκατομύρρια ευρώ) για χρονικό διάστημα επτά ετών, από το 1999 έως το 2005.

2. Επιδότηση της κυβέρνησης της Βαλλονίας ποσού ύψους 135,3 εκατομμυρίων βελγικών φράγκων (3,35 εκατομμύρια ευρώ) για το ίδιο χρονικό διάστημα των επτά ετών.

(6) Η εν λόγω ενίσχυση χορηγήθηκε στο πλαίσιο μείωσης του εβδομαδιαίου ωραρίου εργασiας των υπαλλήλων της επιχείρησης των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας, από 37 σε 34 ώρες. Η εν λόγω μείωση αφορά 1852 εργαζομένονς για την περίοδο 1999-2005.

(7) Η ενίσχυση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης χορηγήθηκε στο πλαίσιο της βασιλικής απόφασης της 24ης Δεκεμβρίου 1993, η οποία προβλέπει ορισμένες μειώσεις των καταβαλλόμενων εισφορών κοινωνικής ασφάλισης με σκοπό την ανακατανομή της εργασίας(4). Η εν λόγω απόφαση συμπληρώθηκε, για τις προβληματικές επιχειρήσεις ή τις επιχειρήσεις υπό αναδιάρθρωση, από τη βασιλική απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 1997, η οποία προβλέπει όρους εφαρμογής ευνοϊκότερους. Τα σχετικά πλεονεκτήματα αφορούν, ιδίως, την αύξηση του αριθμού θέσεων εργασίας και την περίοδο κατά τη διάρκεια της οποίας μπορεί να χορηγηθεί η μείωση, που, στην προκειμένη περίπτωση, μπορεί να καλύψει την περίοδο κατά την οποία η επιχείρηση θεωρείται προβληματική ή υπό αναδιάρθρωση, με δυνατότητα παράτασης για επτά το πολύ έτη. Στις 28 Ιουλίου 1997, η ομοσπονδιακή Κυβέρνηση χαρακτήρισε την Cockerill Sambre SA ως επιχείρηση υπό αναδιάρθρωση, στις 19 Μαΐου 1998, απένειμε στην εν λόγω επιχείρηση το ευεργέτημα της μείωσης των κοινωνικών εισφορών που προβλέπεται από τη βασιλική απόφαση της 24ης Δεκεμβρίου 1993 υπό τους ευνοϊκότερους όρους της απόφασης της 24ης Φεβρουαρίου 1997.

(8) Η ενίσχυση της κυβέρνησης της Βαλλονίας χορηγήθηκε στις 18 Δεκεμβρίου 1998, ως συμπλήρωμα της ομοσπονδιακής ενίσχυσης. Η ενίσχυση καταβάλλεται στους εργαζομένους μέσω μιας ASBL (δηλαδή νομικού προσώπου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα) που συστάθηκε ειδικά για το σκοπό αυτό.

(9) Οι εξεταζόμενες ενισχύσεις χορηγήθηκαν προκειμένου να διατηρηθούν στο ίδιο επίπεδο οι μισθοί των εργαζομένων των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας, κατά τη διάρκεια επταετούς περιόδου, παρά τη μείωση των ωρών εργασίας. Η επιχείρηση θα συνεχίσει να καταβάλει το ίδιο ωριαίο κόστος όπως και προηγουμένως. Πράγματι, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων του 1997-1998, οι εργαζόμενοι των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει κλίμακας διεκδίκησαν και επέτυχαν μείωση του εβδομαδιαίου ωραρίου εργασίας από 37 σε 34 ώρες, σύμφωνα με τους ακόλουθους όρους:

1. Επ' αόριστον μείωση του εβδομαδιαίου ωραρίου εργασίας από 37 σε 34 ώρες.

2. Διατήρηση των ωρών εργασίας για το σύνολο των εργαζομένων των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας στο επίπεδο που προέβλεπε το πρόγραμμα "Horizon 2000". Η ρύθμιση αυτή συνεπάγεται τη δημιουργία 150 νέων θέσεων εργασίας, που κατ' αυτόν τον τρόπο θα ανέλθουν σε 1852.

3. Διατήρηση των μισθών του 1998, μέχρι το επίπεδό τους να φθάσει αυτό των μισθών των 34 ωρών λόγω της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής (τέλος του 2005).

(10) Η επιχείρηση χρηματοδοτεί μόνο τους μισθούς που υπολογίζονται με βάση τις 34 ώρες, με ετήσια τιμαριθμική αναπροσαρμογή. Η διαφορά μεταξύ του ποσού που καταβάλλεται από την επιχείρηση και των μισθών που λαμβάνουν οι εργαζόμενοι χρηματοδοτείται από πόρους προερχόμενους από διαφορετικές πηγές:

1. Τους ίδιους τους εργαζόμενους: χρησιμοποιώντας τη μισθολογική αύξηση την οποία δικαιούνταν το 1997 και το 1998, αλλά από την οποία είχαν παραιτηθεί (29,2 εκατομμύρια βελγικά φράγκα = 0,7 εκατομμύρια ευρώ).

2. Την ομοσπονδιακή κυβέρνηση: με τις ενισχύσεις που χορηγήθηκαν για τη δημιουργία 150 νέων θέσεων εργασίας ως αποτέλεσμα της αναδιοργάνωσης του χρόνου εργασίας (418 εκατομμύρια βελγικά φράγκα = 10,4 εκατομμύρια ευρώ).

3. Την περιφερειακή κυβέρνηση: οι ενισχύσεις που χορηγήθηκαν από την κυβέρνηση της περιφέρειας της Βαλλονίας ως συμπλήρωμα των ομοσπονδιακών ενισχύσεων (135,3 εκατομμύρια βελγικά φράγκα = 3,4 εκατομμύρια ευρώ).

III. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ

(11) Στο πλαίσιο της διαδικασίας, η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις εκ μέρους της "UK Steel Association" και της Μόνιμης Αντιπροσωπείας του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

(12) Οι παρατηρήσεις των εν λόγω δύο ενδιαφερομένων επιβεβαιώνουν τις αμφιβολίες που εξέφρασε η Επιτροπή στο πλαίσιο της απόφασής της να κινήσει τη διαδικασία. Οι εν λόγω ενδιαφερόμενοι κρίνουν ότι τα εξεταζόμενα μέτρα συνιστούν ενισχύσεις προς την επιχείρηση Cockerill Sambre SA, οι οποίες δεν συμβιβάζονται με τον κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.

IV. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ

(13) Στο πλαίσιο των παρατηρήσεών του, το Βέλγιο επαναλαμβάνει τη θέση που είχε ήδη εκφράσει πριν την απόφαση κίνησης της διαδικασίας, συγκεκριμένα ότι τα ληφθέντα μέτρα δεν συνιστούν κρατικές ενισχύσεις.

(14) Το Βέλγιο υποστηρίζει ότι η επιχείρηση δεν αποκομίζει κανένα άμεσο ή έμμεσο χρηματοοικονομικό όφελος από την εφαρμογή των εν λόγω μέτρων και ότι, ως εκ τούτου, οι εξεταζόμενες δημόσιες παρεμβάσεις δεν συνιστούν κρατικές ενισχύσεις. Για να δικαιολογήσει την εν λόγω έλλειψη χρηματοοικονομικού οφέλους, το Βέλγιο χρησιμοποιεί τα ακόλουθα επιχειρήματα:

1. Η πρωτοβουλία του σχεδίου ανακατανομής του χρόνου εργασίας (στο εξής "ΑΧΕ") προέρχεται από τους εργαζόμενους και η Cockerill Sambre συμφώνησε μόνο υπό τον όρο ότι η πράξη δεν θα επιβαρύνει με συμπληρωματικά έξοδα την επιχείρηση. Ως εκ τούτου οι δημόσιες ενισχύσεις δεν θα χρηματοδοτήσουν δεσμεύσεις που ανέλαβε η Cockerill έναντι των εργαζομένων της των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας. Στη συλλογική σύμβαση εργασίας του 1998, η οποία καθιέρωσε το ΑΧΕ, αναφέρεται ότι "η παρούσα συλλογική σύμβαση εργασίας συνδέεται όσον αιρορά το οικονομικό τμήμα της με την εξασφάλιση δημόσιων αποζημιώσεων το ποσό των οποίων εκτιμήθηκε συλλογικά. Σε περίπτωση που δεν εξασφαλιστούν οι εν λόγω αποζημιώσεις, τα μέρη θα εξετάσουν από κοινού την κατάσταση και τη δυνατότητα εκτέλεσης της παρούσας σύμβασης".

2. Η μείωση των κοινωνικών εισφορών δεν συνεπάγεται κανένα οικονομικό πλεονέκτημα για την Cockerill Sambre. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι τα εξοικονομηθέντα κεφάλαια επιστράφηκαν πλήρως από την επιχείρηση στους εργαζομένους κατά τρόπο ώστε τα ομοσπονδιακά δημόσια κεφάλαια διαβιβάστηκαν απλώς από την εταιρεία χωρίς να μειώσουν τις επιβαρύνσεις της σε σχέση με το παρελθόν. Τα περιφερειακά δημόσια κεφάλαια δεν διαβιβάστηκαν καν από την επιχείρηση.

3. Ο αριθμός των ωρών εργασίας των εργαζομένων των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας πριν το ΑΧΕ διατηρείται με το ίδιο νομικό και συμβατικό κόστος, το οποίο αναλαμβάνεται από την Cockerill Sambre. Το κόστος του εβδομαδιαίου μισθού παραμένει το ίδιο για την επιχείρηση μετά την εφαρμογή του ΑΧΕ δεδομένου ότι, όπως προαναφέρθηκε, η επιχείρηση ενέκρινε τη νέα διευθέτηση του χρόνου εργασίας μόνο υπό τον όρο ότι η πράξη δεν θα επιβάρυνε την επιχείρηση με συμπληρωματικά έξοδα.

4. Η Cockerill Sambre αποδέχεται τα μειονεκτήματα και τις συμπληρωματικές επιβαρύνσεις, όπως τα πρόσθετα έξοδα επιμόρφωσης, απώλεια διαθεσιμότητας, αύξηση του σταθερού κόστους ανά μονάδα, τις πρόσθετες διοικητικές δαπάνες, τις οργανωτικές δυσκολίες κ.λπ. Τα εν λόγω συμπληρωματικά έξοδα είναι σχετικά σημαντικά και επιβαρύνουν την εταιρεία.

5. Η επιχείρηση ανέθεσε σε δυο επιχειρήσεις οικονομικών επιθεωρητών τη σύνταξη έκθεσης, που καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η μέθοδος υπολογισμού που χρησιμοποιήθηκε από την επιχείρηση είναι εύστοχη και ότι οι χρηματοοικονομικές και λογιστικές πληροφορίες της επιχείρησης σχετικά με την εφαρμογή του ΑΧΕ για το 1999 μπορούν να επιβεβαιωθούν. Το Βέλγιο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι όλες οι εξεταζόμενες χρηματοοικονομικές εισφορές, συμπεριλαμβανόμενων των δημόσιων παρεμβάσεων, θα αποβούν μόνο προς όφελος των εργαζομένων και ότι η επιχείρηση δεν θα επωφελείτο σε καμία περίπτωση από τα δημόσια κεφάλαια.

(15) Το Βέλγιο κρίνει ότι δεν αρκεί οι ενισχύσεις να έχουν χορηγηθεί στους εργαζόμενους με την ιδιότητα των υπαλλήλων μιας συγκεκριμένης επιχείρησης προκειμένου οι εν λόγω ενισχύσεις να μην θεωρηθούν ως ενισχύσεις προσωπικού χαρακτήρα. Η επιχειρηματολογία του Βελγίου υπέρ της θέσης αυτής βασίζεται στην απόφαση της Επιτροπής σχετικά με τις βελγικές δημόσιες παρεμβάσεις υπέρ της επιχείρησης SA Duferco Clabecq(5), στην οποία η Επιτροπή έκρινε ότι τα επιδόματα ανεργίας που καταβάλλονται στους πρώην εργαζομένους της Forges de Clabecq μέχρι την ηλικία των 65 ετών δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση υπέρ της επιχείρησης αλλά ενίσχυση προσωπικού χαρακτήρα.

(16) Το Βέλγιο υποστηρίζει επίσης ότι οι βελγικές δημόσιες ενισχύσεις συνιστούν κοινωνικό μέτρο υπέρ των εργαζομένων των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας της εταιρείας Cockerill Sambre. Η Επιτροπή έχει εγκρίνει στο παρελθόν παρόμοια μέτρα, ιδίως στην περίπτωση ενισχύσεων που οι γαλλικές αρχές είχαν χορηγήσει στον τομέα της αλιείας "δεδομένων των συγκεκριμένων περιστάσεων και των άμεσων αναγκών των αιτούντων που δεν συνεπάγονται πραγματικό οικονομικό αντίκτυπο ικανό να επηρεάσει τον ελεύθερο ανταγωνισμό μεταξύ των επιχειρήσεων".

V. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

Νομική βάση της εκτίμησης

(17) Η Cockerill Sambre SA είναι χαλυβουργική επιχείρηση ολοκληρωμένου κύκλου λειτουργίας που εδρεύει στο Βέλγιο, στην περιφέρεια της Βαλλονίας. Μέχρι τις αρχές του 1999 ήταν δημόσια επιχείρηση και το κεφάλαιο της ανήκε κατά πλειοψηφία στην περιφέρεια της Βαλλονίας. Τον ίδιο χρόνο, η εταιρεία ιδιωτικοποιήθηκε με την πώλησή της στο γαλλικό χαλυβουργικό όμιλο Usinor. Δεδομένου ότι πρόκειται για χαλυβουργική επιχείρηση ολοκληρωμένου κύκλου λειτουργίας, η Cockerill Sambre SA εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της συνθήκης ΕΚΑΧ και κατά συνέπεια η ανάλυση των ενισχύσεων που έλαβε πραγματοποιείται βάσει του κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.

(18) Σύμφωνα με το άρθρο 6 του κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, τα κράτη μέλη πρέπει να κοινοποιούν στην Επιτροπή κάθε μεταβίβαση δημόσιων πόρων υπέρ των χαλυβουργικών επιχειρήσεων. Τα κράτη μέλη πρέπει επίσης να κοινοποιούν κάθε σχέδιο για την εφαρμογή καθεστώτων ενισχύσεων στις χαλυβουργικές επιχειρήσεις, τα οποία έχουν εγκριθεί από την Επιτροπή βάσει της συνθήκης ΕΚ. Η Επιτροπή καθορίζει εάν τα εν λόγω μέτρα συνιστούν ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 1 παράγραφος 2 του κώδικα και, σε περίπτωση που αυτό συμβαίνει, εάν οι εν λόγω ενισχύσεις συμβιβάζονται με την κοινή αγορά.

(19) Η Επιτροπή έχει δημοσιεύσει, στην ανακοίνωσή της σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις ενισχύσεις στην απασχόληση(6), τα κριτήρια τα οποία χρησιμοποιεί για να αποφανθεί εάν οι παρεμβάσεις των δημόσιων αρχών υπέρ της απασχόλησης συνιστούν κρατικές ενισχύσεις. Τα εν λόγω κριτήρια ισχύουν στην προκειμένη περίπτωση προκειμένου να καθοριστεί εάν οι εξεταζόμενες παρεμβάσεις συνιστούν ενισχύσεις, αλλά εάν αυτό συμβαίνει, η συμβατότητά τους πρέπει να εξακριβωθεί σε σχέση με τη συνθήκη ΕΚΑΧ και κατά συνέπεια τον κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. Ο εν λόγω κώδικας δεν προβλέπει ενισχύσεις στην απασχόληση ή ενισχύσεις λειτουργίας σε σχέση με τις μισθολογικές δαπάνες.

Ανάλυση των επιχειρημάτων του Βελγίου

(20) Όπως συμφωνεί και το Βέλγιο, κάθε κρατική ενίσχυση παρέχει πλεονέκτημα στην επιχείρηση που τη λαμβάνει σε σχέση με τις άλλες ανταγωνίστριες επιχειρήσεις. Ωστόσο, παρά τους αντίθετους ισχυρισμούς του Βελγίου, η Cockerill Sambre αποκόμισε χρηματοοικονομικά πλεονεκτήματα από τις ληφθείσες ενισχύσεις. Τα εν λόγω πλεονεκτήματα πρέπει να προσδιοριστούν σε σχέση με την κατάσταση που θα είχε δημιουργηθεί εάν η επιχείρηση δεν είχε λάβει (ή δεν θα ελάμβανε) μια τέτοια ενίσχυση και όχι σε σχέση με την κατάστασή της κατά το παρελθόν. Πράγματι:

1. Το γεγονός ότι η πρωτοβουλία του ΑΧΕ προέρχεται από τους εργαζόμενους και ότι η επιχείρηση δέχθηκε το εν λόγω σχέδιο μόνο υπό τον όρο ότι δεν θα πρέπει να καταβάλει τις συμπληρωματικές επιβαρύνσεις που αυτό συνεπάγεται, δεν αλλάζει το χαρακτήρα κρατικής ενίσχυσης της δημόσιας παρέμβασης. Οι επιβαρύνσεις που απορρέουν από συλλογικές συμβάσεις εργασίας πρέπει να αναλαμβάνονται από τις επιχειρήσεις, ανεξάρτητα από το ποιος έλαβε την πρωτοβουλία της διαδικασίας. Εάν το κράτος παρεμβαίνει είτε άμεσα ως μέρος των διαπραγματεύσεων είτε εκ των υστέρων για να χρηματοδοτήσει τις επιβαρύνσεις, αυτό σημαίνει ότι υφίσταται κρατική ενίσχυση υπέρ της επιχείρησης. Το γεγονός ότι η Cockerill Sambre απαίτησε, από την αρχή των διαδικασιών, οι χρηματοοικονομικές επιβαρύνσεις της συμφωνίας να χρηματοδοτηθούν από τις δημόσιες αρχές και συμπεριέλαβε την εν λόγω θέση στη συλλογική σύμβαση εργασίας, δεν σημαίνει ότι δεν θα επωμίζεται πλέον τις μισθολογικές δαπάνες των εργαζομένων της. Στην πραγματικότητα, η συμπεριφορά της καταδεικνύει αντιθέτως ότι έχει σαφή επίγνωση της σημασίας του πλεονεκτήματος που εξασφαλίζει κατ' αυτό τον τρόπο.

2. Επιπλέον, το γεγονός ότι τα δημόσια κεφάλαια μεταβιβάζονται ή ούτε καν μεταβιβάζονται μέσω της επιχείρησης, και ότι έχουν ως τελικό προορισμό τους εργαζόμενους δεν αλλάζει το χαρακτήρα κρατικής ενίσχυσης. Το σημαντικό στοιχείο είναι ότι το δημόσιο χρήμα χρηματοδοτεί μέρος των αποδοχών μερίδας εργαζομένων της Cockerill Sambre. Το σημαντικό για τον χαρακτηρισμό τους ως κρατική ενίσχυση δεν είναι η οργάνωση και η διαχείριση των εν λόγω κεφαλαίων, αλλά η φύση των δαπανών που χρηματοδοτούν.

3. Το Βέλγιο προβάλλει επίσης το επιχείρημα ότι το ωριαίο κόστος μισθού παρέμεινε ίδιο για την επιχείρηση. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για το ωριαίο κόστος που επωμίζεται η επιχείρηση το οποίο παρέμεινε αμετάβλητο δεδομένου ότι το πρόσθετο κόστος του ΑΧΕ ανέλαβαν οι δημόσιες αρχές. Τα μισθολογικά έξοδα ανά μονάδα που επωμίζονται οι επιχειρήσεις παραμένουν αμετάβλητα εάν το κράτος πληρώνει τις συμπληρωματικές επιβαρύνσεις ως αποτέλεσμα νέων μισθολογικών συμβάσεων που περιλαμβάνουν χρηματοοικονομικά πλεονεκτήματα για τους εργαζόμενους. Το πλεονέκτημα για την επιχείρηση έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι η επιχείρηση δεν επωμίζεται την αύξηση των μισθολογικών εξόδων που συμφωνήθηκε με τους υπαλλήλους της των οποίων οι αποδοχές καθορίζονται βάσει μισθολογικής κλίμακας.

4. Το γεγονός ότι η άρνηση πληρωμής της επιχείρησης δεν περιλαμβάνει το μέρος των έμμεσων συμπληρωματικών επιβαρύνσεων που σχετίζονται με το ΑΧΕ δεν αποτελεί επίσης απόδειξη δεδομένου ότι, όπως προαναφέρθηκε, η εν λόγω άρνηση δεν έχει καμία σημασία προκειμένου να καθοριστεί ο χαρακτήρας των δημόσιων κεφαλαίων που έλαβε η επιχείρηση, ακόμη και σε σχέση με μια ανάλογη άρνηση. Οι επιβαρύνσεις που σχετiζονται με την εργασία αποτελούν μέρος των ουσιαστικών εξόδων κάθε επιχείρησης, τα οποία δεν μπορούν να μεταβιβαστούν, επ' ουδενί, στις δημόσιες αρχές.

5. Όπως προαναφέρθηκε, η διαχείριση και η οργάνωση των δημόσιων κεφαλαίων από μια επιχείρηση δεν αποτελεί στοιχείο καθοριστικό για να αποφασιστεί εάν η διάθεση των εν λόγω κεφαλαίων από τις δημόσιες αρχές συνιστά κρατική ενίσχυση. Κατά συνέπεια, το γεγονός ότι οι οικονομικοί επιθεωρητές διαπίστωσαν την κανονικότητα των χρηματοοικονομικών εισροών σε σχέση με τα εξεταζόμενα δημόσια κεφάλαια δεν είναι καθοριστικό για να αποφασιστεί εάν η κρατική παρέμβαση συνιστά ή όχι κρατική ενίσχυση.

(21) Σύμφωνα με το Βέλγιο, το γεγονός ότι οι ενισχύσεις καταβλήθηκαν στους εν λόγω εργαζόμενους μόνο χάρη στην ιδιότητα τους των εργαζομένων στην Cockerill Sambre δεν πρέπει επίσης να θεωρηθεί καθοριστικό για το χαρακτηρισμό των εν λόγω ενισχύσεων ως ενισχύσεων προς την επιχείρηση και όχι ως ενισχύσεων προσωπικού χαρακτήρα. Το Βέλγιο κρίνει ότι η Επιτροπή έλαβε τη θέση αυτή στην απόφασή της όσον αφορά τους πρώην εργαζόμενους της επιχείρησης "Forges de Clabecq". Αντίθετα, ακριβώς διότι η Forges de Clabecq είχε πτωχεύσει, οι ενισχύσεις που χορήγησε το κράτος στους πρώην εργαζομενους της εν λόγω επιχείρησης θεωρήθηκαν ως ενισχύσεις προσωπικού χαρακτήρα. Όταν έλαβαν τις σχετικές ενισχύσεις, οι εν λόγω εργαζόμενοι δεν εργάζονταν πλέον στην Forges de Clabecq.

(22) Επιπλέον, το Βέλγιο θεωρεί ότι οι εξεταζόμενες δημόσιες ενισχύσεις συνιστούν κοινωνικό μέτρο υπέρ της εν λόγω ομάδας εργαζομένων. Το Βέλγιο ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή έλαβε ανάλογη θέση σε παρόμοια υπόθεση χορήγησης ενισχύσεων από τη Γαλλία στον τομέα της αλιείας. Δεδομένου ότι τα στοιχεία αναφοράς της σχετικής υπόθεσης δεν είναι ακριβή, η Επιτροπή δεν μπόρεσε να εντοπίσει την εν λόγω απόφαση και κατά συνέπεια δεν είναι σε θέση να τη σχολιάσει. Ωστόσο, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι ο τομέας της αλιείας εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της συνθήκης ΕΚ και μπορεί να λάβει υπό σαφώς καθορισμένες συνθήκες ενισχύσεις οι οποίες δεν επιτρέπονται βάσει της συνθήκης ΕΚΑΧ στην οποία εμπίπτει η Cockerill Sambre.

Εκτίμηση της συμβατότητας της ενίσχυσης

(23) Όπως αποδείχθηκε, η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχθεί τα επιχειρήματα τον Βελγίου. Αντίθετα, εφαρμόζοντας τα κριτήρια που θεσπίζονται από την Επιτροπή στις κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις ενισχύσεις στην απασχόληση, η Επιτροπή υποχρεούται να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι εξεταζόμενες ενισχύσεις δεν συνιστούν ενισχύσεις προσωπικού χαρακτήρα αλλά ενισχύσεις προς την επιχείρηση. Οι εν λόγω ενισχύσεις χρηματοδοτούν τα έξοδα που σχετίζονται με τις αμοιβές των εργαζομένων της Cockerill Sambre. Οι εν λόγω επιβαρύνσεις αποτελούν ουσιώδες τμήμα των εξόδων λειτουργίας κάθε επιχείρησης και εάν η χρηματοδότησή τους υποστηρίζεται από το κράτος, η σχετική χρηματοδότηση συνιστά ασφαλώς κρατική ενίσχυση υπέρ της επιχείρησης.

(24) Η Επιτροπή διαπιστώνει επίσης, όπως ήδη αναφέρθηκε στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας και επαναλαμβάνεται ανωτέρω, ότι οι δημόσιες ενισχύσεις καταβλήθηκαν στο πλαίσιο νόμου που έχει εγκριθεί από την Επιτροπή ως ενίσχυση συμβιβάσιμη με τη συνθήκη ΕΚ επιβάλλοντας στο Βέλγιο το σεβασμό των ειδικών τομεακών κανόνων κατά την εφαρμογή του, όσον αφορά τις ομοσπονδιακές ενισχύσεις. Το εν λόγω μέρος των ενισχύσεων χορηγήθηκε κατά συνέπεια κατά παράβαση της απόφασης της Επιτροπής η οποία ενέκρινε το ομοσπονδιακό καθεστώς ενισχύσεων. Όσον αφορά τις περιφερειακές ενισχύσεις, αυτές χορηγήθηκαν ως ενισχύσεις AD HOC. Κατά συνέπεια, οι ενισχύσεις δεν αποτελούν γενικά μέτρα αλλά συνιστούν ενισχύσεις προς όφελος συγκεκριμένης επιχείρησης.

VI. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

(25) Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το Βέλγιο χορήγησε παρανόμως την ενίσχυση υπέρ επιχείρησης Cockerill Sambre SA κατά παράβαση του άρθρου 6 παράγραφοι 1 και 2 του κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.

(26) Η εξεταζόμενη ενίσχυση αποτελεί κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 1 του κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. Η συγκεκριμένη ενίσχυση δεν μπορεί να ενταχθεί στις ενισχύσεις που προβλέπονται στα άρθρα 2 έως 5 του κώδικα και κατά συνέπεια δεν συμβιβάζεται με τη συνθήκη ΕΚΑΧ και την καλή λειτουργία της κοινής αγοράς,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε από το Βέλγιο υπέρ της χαλυβουργικής επιχείρησης Cockerill Sambre SA, ποσού ύψους 553,3 εκατομμυρίων βελγικών φράγκων (13,7 εκατομμύρια ευρώ), συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 1 του κώδικα ενισχύσεων προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα και δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά.

Άρθρο 2

1. Το Βέλγιο λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα αφενός για να ανακτήσει από την Cockerill Sambre SA την ενίσχυση που αναφέρεται στο άρθρο 1 και τέθηκε παρανόμως στη διάθεση της εν λόγω εταιρείας, και αφετέρου για να αναστείλει την πληρωμή των ποσών που δεν έχουν ακόμη καταβληθεί.

2. Η ανάκτηση πραγματοποιείται χωρίς καθυστέρηση, σύμφωνα με τις διαδικασίες του εθνικού δικαίου, εφόσον αυτές επιτρέπουν την άμεση και πραγματική εκτέλεση της παρούσας απόφασης. Οι ενισχύσεις που πρέπει να ανακτηθούν περιλαμβάνουν τους τόκους από την ημερομηνία κατά την οποία τέθηκαν στη διάθεση του δικαιούχου μέχρι την ημερομηνία ανάκτησής τους. Οι τόκοι υπολογίζονται βάσει του συντελεστή αναφοράς που χρησιμοποιήθηκε για τον υπολογισμό του ισοδύναμου επιδότησης στο πλαίσιο των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα και ίσχυε όταν καταβλήθηκε η ενίσχυση.

Άρθρο 3

Το Βέλγιο ενημερώνει την Επιτροπή, εντός προθεσμίας δυο μηνών από την ημερομηνία κοινοποίησης της παρούσας απόφασης, όσον αφορά τα μέτρα που έλαβε για να συμμορφωθεί προς αυτήν.

Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Βασίλειο του Βελγίου.

Βρυξέλλες, 15 Νοεμβρίου 2000.

Για την Επιτροπή

Mario Monti

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ L 338 της 28.12.1996, σ. 42.

(2) ΕΕ C 88 της 25.3.2000, σ. 8.

(3) Βλέπε υποσημείωση 2.

(4) Η εν λόγω απόφαση εγκρίθηκε από την Επιτροπή ως ενίσχυση συμβιβάσιμη με τη συνθήκη ΕΚ, με επιστολή της 30ής Ιουνίου 1994 (D/9395).

(5) ΕΕ C 20 της 22.1.1998, σ. 3.

(6) ΕΕ C 334 της 12.12.1995, σ. 4.