Στη δημοσιευμένη έκδοση της παρούσας απόφασης έχουν παραλειφθεί ορισμένες πληροφορίες, σύμφωνα με τα άρθρα 30 και 31 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589 του Συμβουλιου, της 13ης Ιουλίου 2015, περί λεπτομερών κανόνων για την εφαρμογή του άρθρου 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που αφορούν τη μη αποκάλυψη πληροφοριών που καλύπτονται από το επαγγελματικό απόρρητο. Οι παραλείψεις σημειώνονται με αγκύλες […]. ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗ Το παρόν έγγραφο διατίθεται αποκλειστικά για ενημερωτικούς σκοπούς.

ΑΠΟΦΑΣΗ (ΕΕ) 2021/69 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 24ης Φεβρουαρίου 2020

σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.43549 (2017/C) (πρώην 2017/FC) (πρώην 2016/NN) (πρώην 2015/EO) που εφαρμόστηκε από τη Ρουμανία υπέρ της CFR Marfă

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2020) 1115]

(Το κείμενο στη ρουμανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις προαναφερόμενες διατάξεις (1) και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Με επιστολή της 24ης Σεπτεμβρίου 2015, η Ρουμανία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι τον Ιούνιο του 2013 μετοχοποίησε δημόσιο χρέος ύψους 1 669 εκατ. RON (περίπου 363 εκατ. EUR (2)) το οποίο όφειλε η Societatea Națională de Transport Feroviar de Marfa CFR SA (στο εξής: CFR Marfă), μια κρατική εταιρεία σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, στη CFR Infrastructură, έναν κρατικό διαχειριστή σιδηροδρομικών υποδομών, διάφορους φορείς κοινωνικής ασφάλισης και φορολογικές αρχές (3). Βάσει των πληροφοριών που παρασχέθηκαν από τη Ρουμανία, η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει αυτεπάγγελτη διαδικασία έρευνας για τα μέτρα υπέρ της CFR Marfă, η οποία καταχωρίστηκε ως υπόθεση κρατικής ενίσχυσης αριθ. SA.43549 (2015/CP).

(2) Με επιστολές της 17ης Νοεμβρίου 2015, της 6ης Ιουλίου 2016 και της 6ης Απριλίου 2017, η Επιτροπή ζήτησε πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα υπέρ της CFR Marfă. Η Ρουμανία ανταποκρίθηκε στο αίτημα αυτό με επιστολές της 24ης Δεκεμβρίου 2015, της 10ης και 11ης Αυγούστου 2016 και της 12ης Μαΐου 2017. Η Ρουμανία προέβη επίσης σε εκ των προτέρων γνωστοποίηση της μετοχοποίησης χρεών στις 5 Οκτωβρίου 2016 και η εκ των προτέρων γνωστοποίηση της Ρουμανίας συγχωνεύθηκε με την προαναφερόμενη αυτεπάγγελτη έρευνα κρατικής ενίσχυσης.

(3) Στις 6 Μαρτίου 2017 η Επιτροπή έλαβε επίσημη καταγγελία (στο εξής: καταγγελία) από την Ένωση Ιδιωτικών Επιχειρήσεων Σιδηροδρομικών Εμπορευματικών Μεταφορών της Ρουμανίας [στο εξής: καταγγέλλουσα ή OPSFPR (Organizația Patronală a Societăților Feroviare Private din Romania)] (4), η οποία εκπροσωπεί τα συμφέροντα ιδιωτικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών στη Ρουμανία. Η καταγγελία, μαζί με αίτημα για παροχή περισσότερων τεχνικών πληροφοριών, εστάλη στη Ρουμανία στις 6 Απριλίου 2017. Η Ρουμανία διατύπωσε παρατηρήσεις σχετικά με την καταγγελία στις 12 Μαΐου 2017.

(4) Στις 19 Σεπτεμβρίου η καταγγέλλουσα υπέβαλε στην Επιτροπή προσθήκη στην καταγγελία. Η μη εμπιστευτική εκδοχή της προσθήκης διαβιβάστηκε στη Ρουμανία για τη διατύπωση παρατηρήσεων. Η Ρουμανία απάντησε στις 6 Οκτωβρίου 2017.

(5) Με επιστολή της 18ης Δεκεμβρίου 2017, η Επιτροπή ενημέρωσε τη Ρουμανία για την απόφασή της να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας που ορίζει το άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΣΛΕΕ) σε σχέση με την ενίσχυση.

(6) Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία (στο εξής: απόφαση κίνησης της διαδικασίας») δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (5). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με την ενίσχυση/το μέτρο.

(7) Η Επιτροπή έλαβε τις αρχικές παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας στις 20 Φεβρουαρίου 2018.

(8) Η Επιτροπή έλαβε επίσης παρατηρήσεις ενδιαφερομένων στις 6 Ιουλίου 2018. Στις 16 Ιουλίου 2018 η Επιτροπή τις διαβίβασε στη Ρουμανία παρέχοντάς της τη δυνατότητα να τις σχολιάσει. Η Ρουμανία υπέβαλε τις παρατηρήσεις της σχετικά με τις παρατηρήσεις τρίτων με επιστολή της 14ης Αυγούστου 2018.

(9) Η Επιτροπή απέστειλε μεταγενέστερα αιτήματα παροχής πληροφοριών στη Ρουμανία, συγκεκριμένα στις 14 Νοεμβρίου 2018 και στις 15 Μαρτίου 2019, στα οποία οι ρουμανικές αρχές απάντησαν στις 19 Δεκεμβρίου 2018 και στις 27 Ιουνίου, 9 Ιουλίου, 13 Σεπτεμβρίου και 6 Νοεμβρίου 2019, αντίστοιχα.

(10) Η Επιτροπή πραγματοποίησε διάφορες συναντήσεις με τις ρουμανικές αρχές, με πιο πρόσφατη τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στις 24 Ιουλίου 2019, μετά την οποία η Ρουμανία υπέβαλε συμπληρωματικές πληροφορίες στις 13 Σεπτεμβρίου 2019.

2. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

2.1. Δικαιούχος

(11) Η CFR Marfă είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης ανήκουσα εξολοκλήρου στο κράτος (στο εξής: κρατική επιχείρηση), η οποία παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών και διαχειρίζεται πολυτροπικούς τερματικούς σταθμούς. Η Ρουμανία, ως μοναδικός μέτοχος, διαχειρίζεται και εποπτεύει επί του παρόντος την εταιρεία (π.χ. όσον αφορά τον ετήσιο προϋπολογισμό της) μέσω του υπουργείου Μεταφορών.

(12) Η CFR Marfă συστάθηκε ως συμμετοχική εταιρεία την 1η Οκτωβρίου 1998, σε συνέχεια της αναδιοργάνωσης της κατεστημένης επιχείρησης σιδηροδρόμων της Ρουμανίας, Societatea Națională Căile Ferate Române (στο εξής: SNCFR) (6), μιας κάθετα ολοκληρωμένης σιδηροδρομικής εταιρείας, η οποία χωρίστηκε στη συνέχεια σε πέντε ανεξάρτητες εταιρείες: CFR Infrastructură (ή CFR SA, ο διαχειριστής υποδομής, υπό την πλήρη ιδιοκτησία του κράτους, στο εξής: CFR Infrastructură), CFR Marfă, CFR Călători (ο φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών, υπό την πλήρη ιδιοκτησία του κράτους), CFR Gevaro (παρέχει υπηρεσίες που συνδέονται με βαγόνια-εστιατόρια και κλινάμαξες) και Societatea de Administrare Active Feroviare – SAAF (εταιρεία που διαχειρίζεται πλεονάζον τροχαίο υλικό, το οποίο πωλείται, μισθώνεται ή διαλύεται).

(13) Η CFR Marfă παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών εγχώριου άνθρακα, τσιμέντου, χημικών προϊόντων, σπόρων και πετρελαίου, ξύλου, αλατιού και μετάλλων, μεταξύ άλλων, διαχειρίζεται πολυτροπικούς τερματικούς σταθμούς και παρέχει παρεπόμενες υπηρεσίες, όπως υπηρεσίες αποθήκευσης, υπηρεσίες καυσίμων και υπηρεσίες εφοδιαστικής. Μεταξύ των κύριων πελατών της CFR Marfă περιλαμβάνονται άλλες κρατικές επιχειρήσεις, όπως η CE Hunedoara, οι πρώην παραγωγοί χημικών Oltchim και Salrom, και περιφερειακές εταιρείες θέρμανσης.

(14) Το 2017 οι σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές αντιστοιχούσαν στο 30,2 % της αγοράς εμπορευματικών μεταφορών της Ρουμανίας, έναντι 30,7 % το 2013 και μόνο 24,9 % το 2007 (7). Το μερίδιο των οδικών μεταφορών ήταν σχετικά υψηλότερο και κυμαινόταν από 53,5 % το 2007 σε 40,3 % το 2013 και 42,4 % το 2017, ενώ το μερίδιο των εσωτερικών πλωτών μεταφορών κυμαινόταν από 25,2 % το 2007 σε 29 % το 2013 και 27,4 % το 2017 (8).

(15) Το 1998 η Ρουμανία χορήγησε πρόσβαση στο σιδηροδρομικό της δίκτυο σε ξένους φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών (9). Μετά την προσχώρηση της Ρουμανίας στην ΕΕ το 2007, το μερίδιο αγοράς της CFR Marfă στον τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, μετρούμενο σε όγκο (χιλιάδες τόνοι μεταφερόμενων εμπορευμάτων) παρουσίασε σταθερή πτώση από [70-80] % το 2007 σε [50-60] % το 2014 και [40-50] % το 2018. Το μερίδιο αγοράς της CFR Marfă μετρούμενο σε διανυθείσα απόσταση (τονοχιλιόμετρα) μειώθηκε επίσης από [60-70] % το 2007 σε [40-50] % το 2014 και [30-40] % το 2018 (10). Αυτό αντιπροσωπεύει μερίδιο της τάξης του [5-10] % επί της συνολικής αγοράς εμπορευματικών μεταφορών της Ρουμανίας για τη CFR Marfă, έναντι συνδυασμένου μεριδίου αγοράς της τάξης του [10-20] % για τους ιδιωτικούς φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών (11). Πίνακας 1 Εξέλιξη του μεριδίου αγοράς (σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών) της CFR Marfă 2007-2018 Μερίδιο αγοράς (%) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 (*1) ανά όγκο μεταφερόμενων εμπορευμάτων CFR Marfă [70-80] [60-70] [50-60] [50-60] [60-70] [50-60] [50-60] [50-60] [50-60] [40-50] [40-50] [40-50] Άλλοι φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών [20-30] [30-40] [40-50] [40-50] [30-40] [40-50] [40-50] [40-50] [50-60] [50-60] [50-60] [50-60] ανά διανυθείσα απόσταση (tkm) CFR Marfă [60-70] [50-60] [40-50] [40-50] [40-50] [40-50] [40-50] [40-50] [40-50] [30-40] [30-40] [30-40] Άλλοι φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών [30-40] [40-50] [50-60] [50-60] [50-60] [50-60] [50-60] [50-60] [60-70] [60-70] [60-70] [60-70] Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 24ης Δεκεμβρίου 2015· απάντηση της Ρουμανίας της 12ης Μαΐου 2017, παράρτημα 2· απάντηση της Ρουμανίας της 27ης Ιουνίου 2019, σημείο 29.1.

(16) Κατά τον χρόνο έκδοσης της απόφασης κίνησης της διαδικασίας, στη ρουμανική αγορά δραστηριοποιούνταν περίπου 20 φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών. Οι κυριότεροι ανταγωνιστές της CFR Marfă είναι στο σύνολό τους ιδιωτικές επιχειρήσεις με τα ακόλουθα μερίδια αγοράς (βάσει τονοχιλιομέτρων): SC Group Feroviar Roman SA (12) (στο εξής: GFR· [20-30] % το 2012 και [20-30] % το 2016), SC Unifertrans SA ([5-10] % το 2012 και [5-10] % το 2016), SC Cargo Trans Vagon SA ([5-10] % το 2012 και [0-5] % το 2016), SC DB Schenker Rail Romania ([5-10] % το 2012 και [10-20] % το 2016), SC Transferoviar Grup SA ([0-5] % το 2012 και [0-5] % το 2016), και Rail Cargo Carrier Romania ([0-5] % το 2016). (13) Επί του παρόντος, ο αριθμός των μεταφορέων που δραστηριοποιούνται στη ρουμανική αγορά σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών έχει αυξηθεί σε 28 (14).

2.2. Οι οικονομικές δυσχέρειες της CFR Marfă πριν από την αποτυχημένη ιδιωτικοποίηση του 2013

(17) Την τελευταία δεκαετία, η επιχειρηματική δραστηριότητα της CFR Marfă παρουσίασε σταδιακή μείωση. Ο όγκος των μεταφερόμενων από τη CFR Marfă φορτίων κατέγραψε σταθερή πτώση από […] χιλιάδες τόνους το 2007 σε […] χιλιάδες τόνους το 2016 (βλέπε πίνακα 2 κατωτέρω). Πίνακας 2 Όγκος φορτίων της CFR Marfă σε χιλιάδες τόνους την περίοδο 2007-2017 ανά κατηγορία Σε χιλιάδες τόνους 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 Όγκος μεταφερθέντων φορτίων […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 24ης Δεκεμβρίου 2015· απάντηση της Ρουμανίας της 12ης Μαΐου 2017, παράρτημα 1· απάντηση της Ρουμανίας της 19ης Δεκεμβρίου 2018, υποενότητα Ε, σημείο 13.

(18) Παράλληλα με τη συρρίκνωση της επιχειρηματικής δραστηριότητας της CFR Marfă, μειώθηκε επίσης σταδιακά ο αριθμός των εργαζομένων από 15 992 εργαζομένους σε ισοδύναμα πλήρους απασχόλησης (στο εξής: ΙΠΑ) το 2009 σε 6 508 in 2014, 6 155 το 2016 και 5 717 το 2018 (βλέπε πίνακα 3 κατωτέρω). Πίνακας 3 Εργαζόμενοι της CFR Marfă σε ΙΠΑ την περίοδο 2009-2018 Σε ΙΠΑ 1999 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 Αριθμός εργαζομένων 29 289 15 992 10 813 8 257 9 053 8 767 6 508 6 454 6 155 5 995 5 717 Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 24ης Δεκεμβρίου 2015, απάντηση της Ρουμανίας της 12ης Μαΐου 2017, παράρτημα 1, ετήσιοι ισολογισμοί της εταιρείας (), απάντηση της Ρουμανίας της 27ης Ιουνίου 2019, σημείο 49.

(19) Οι παράγοντες που περιγράφονται στις αιτιολογικές σκέψεις 15 και 16 ανωτέρω επηρέασαν αρνητικά την οικονομική κατάσταση της CFR Marfă. Όπως απεικονίζεται στον πίνακα 4 κατωτέρω, η CFR Marfă αντιμετωπίζει οικονομικές δυσχέρειες για αρκετά έτη. Πίνακας 4 Βασικοί οικονομικοί δείκτες της CFR Marfă την περίοδο 2009-2016 Σε εκατ. RON 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 Συνολικός κύκλος εργασιών 1 097,30 1 056,10 1 150,00 1 020,60 961,50 954,90 775,94 673,61 ΚΠΦΤΑ (EBITDA) – 186,60 –97,10 25,10 –41,50 –89,70 17,70 27,56 –43,69 Έξοδα από τόκους 31,40 29,40 27,00 23,10 16,00 12,90 8,98 5,62 Συνολικό χρέος 1 261,60 1 673,40 1 891,20 2 186,60 666,30 720,20 788,25 868,13 Ίδια κεφάλαια 93,60 – 343,50 – 471,90 – 904,60 566,20 540,50 405,21 302,00 Εγγεγραμμένο μετοχικό κεφάλαιο 247,33 248,15 251,60 263,96 1 987,54 1 988,35 2 012,12 2 012,12 Λοιποί συμμετοχικοί τίτλοι – 153,69 – 591,62 – 723,50 –1 168,58 –1 420,20 –1 447,69 –1 606,91 –1 710,13 — Αποθεματικά επανεκτίμησης 93,91 120,62 107,98 106,46 114,90 101,99 88,08 88,08 — Αποθεματικά 236,22 253,62 266,15 279,17 293,50 306,36 201,05 201,05 — Συσσωρευμένα κέρδη/ζημίες – 141,84 – 430,59 –1 004,18 –1 149,12 –1 565,68 –1 828,88 –1 736,85 –1 844,48 — Ετήσια κέρδη/ζημίες – 341,98 – 535,27 –93,45 – 405,09 – 262,92 –27,16 – 159,19 – 154,78 % του απολεσθέντος μετοχικού κεφαλαίου – 62 – 238 – 288 – 443 – 71 – 73 – 20 – 15 Δείκτης χρέη/ίδια κεφάλαια 13,48 –4,87 –4,01 –2,42 1,18 1,33 1,94 2,87 Δείκτης ΚΠΦΤΑ/κάλυψη τόκων –5,94 –3,30 0,93 –1,80 –5,61 1,37 3,07 –7,77 Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 24ης Δεκεμβρίου 2015· απάντηση της Ρουμανίας της 12ης Μαΐου 2017, παράρτημα 1.

(20) Η CFR Marfă καταγράφει ζημίες από το 2008 (16). Οι συσσωρευμένες ετήσιες ζημίες τα οικονομικά έτη 2009 έως 2012 ανήλθαν σε 1 149,12 εκατ. RON (περίπου 250 εκατ. EUR) και αποτέλεσαν τον κύριο παράγοντα για τη μείωση των ιδίων κεφαλαίων από θετική αξία 93,6 εκατ. RON (περίπου 20 εκατ. EUR) το 2009 σε αρνητική αξία 904,60 εκατ. RON (περίπου 197 εκατ. EUR) το 2012. Τα ίδια κεφάλαια επανήλθαν σε θετικό πρόσημο το 2013, ανερχόμενα σε 566,20 εκατ. RON (περίπου 123 εκατ. EUR), κυρίως λόγω μετοχοποίησης χρεών που συμφωνήθηκε από το κράτος (17), ύψους 1 669 εκατ. RON (περίπου 363 εκατ. EUR). Η σταθερή επιδείνωση των ιδίων κεφαλαίων συνεχίστηκε το 2013 (αμέσως μετά τη μετοχοποίηση χρεών του 2013), καθώς και το 2015 και το 2016.

(21) Όπως απεικονίζεται συνοπτικά στον πίνακα 5 κατωτέρω, η CFR Marfă είχε ήδη σημαντικό επίπεδο χρέους το 2010, το οποίο ανερχόταν στο 126 % των συνολικών στοιχείων ενεργητικού. Στο πλαίσιο της επιδεινούμενης οικονομικής κατάστασης της εταιρείας, από το 2010 έως το 2012 οι οφειλές της CFR Marfă αυξήθηκαν κατά περίπου 31 % και ανήλθαν σε 2 186,56 εκατ. RON (περίπου 475 εκατ. EUR), δηλαδή στο 171 % των συνολικών στοιχείων ενεργητικού.

(22) Το 2012 οι βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις (με χρόνο λήξης κάτω του ενός έτους) αντιστοιχούσαν στο 87 % των συνολικών υποχρεώσεων της CFR Marfă και συνίσταντο σε εμπορικούς πληρωτέους λογαριασμούς, πληρωτέους φόρους και άλλες υποχρεώσεις (βλέπε πίνακα 5 κατωτέρω). Πίνακας 5 Επισκόπηση των χρεών της CFR Marfă την περίοδο 2010-2016 Σε εκατ. RON 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 Προβλέψεις 215,72 96,92 61,1 31,69 1,97 2,68 1,55 Μακροπρόθεσμος δανεισμός 324,74 272,82 223,77 169,95 113,23 57,15 — Μη δεδουλευμένα έσοδα 2,24 2,49 2,23 2,49 1,61 1,73 1,4 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις 542,7 372,23 287,1 204,13 116,81 61,56 2,95 Εμπορικοί πληρωτέοι λογαριασμοί* 556,36 709,55 841,85 301,12 448,10 604,60 731,54 Βραχυπρόθεσμος δανεισμός 97,38 89,06 83,02 67,23 77,55 83,50 81,46 Φόροι 310,86 487,48 631,57 52,15 69,00 14,07 30,79 Άλλες υποχρεώσεις 166,13 232,86 343,02 36,30 8,25 24,52 21,39 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 1 130,73 1 518,95 1 899,46 456,80 602,90 726,69 865,18 Συνολικές οφειλές 1 673,43 1 891,18 2 186,56 660,93 719,71 788,25 868,13 Σύνολο στοιχείων ενεργητικού (= ίδια κεφάλαια + οφειλές) 1 329,96 1 419,28 1 281,94 1 227,16 1 260,21 1 193,47 1 170,12 Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 24ης Δεκεμβρίου 2015· εφαρμογή του κριτηρίου του ιδιώτη επενδυτή (* για τους εμπορικούς πληρωτέους λογαριασμούς), Deloitte, 29 Μαρτίου 2013· απάντηση της Ρουμανίας της 12ης Μαΐου 2017, παράρτημα 1, οικονομικές εκθέσεις δημοσιευμένες στον ιστότοπο της CFR Marfă: http://www.cfrmarfa.cfr.ro/images/stories/financiar/sit%20fin%20extinse/Situatii%20financiare%20extinse%20la%2031.12.2014.pdf

(23) Από το 2010 έως το 2012 οι εμπορικοί πληρωτέοι λογαριασμοί της CFR Marfă αυξήθηκαν κατά 53 %, από 562,61 εκατ. RON (περίπου 122 εκατ. EUR) σε 862,43 εκατ. EUR (περίπου 187 εκατ. EUR). Η πλειονότητα των ανεξόφλητων εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών ([90-100] % επί του συνόλου των εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών το 2012) αφορούν κρατικές επιχειρήσεις, και συγκεκριμένα τη CFR Infrastructură, την Informatica Feroviară (18), τη CFR Călatori και άλλες (βλέπε πίνακα 6 κατωτέρω). Πίνακας 6 Επισκόπηση των εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών της CFR Marfă την περίοδο 2010-2016 Σε εκατ. RON 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 Σύνολο εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών 562,61 726,74 862,43 318,72 465,70 607,68 724,17 934,66 991,88 — εκ των οποίων κρατικές επιχειρήσεις […] […] […] […] […] […] […] […] […] — εκ των οποίων CFR Infrastructură 412,68 582,77 716,30 213,47 348,65 505,26 623,54 826,09 860,93 % CFR Infrastructură επί του συνόλου των εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών 73,35 80,19 83,06 66,98 74,86 83,15 86,10 88,38 86,80 Πηγή: Παρατηρήσεις της Ρουμανίας της 27ης Ιουνίου 2019, σημείο 39 και υπολογισμοί της Επιτροπής. ().

(24) Σύμφωνα με τις πληροφορίες που παρασχέθηκαν από τη Ρουμανία, για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τη CFR Infrastructură η CFR Marfă επιβαρύνθηκε με τόκους και πρόστιμα (βλέπε πίνακα 7 κατωτέρω). Πίνακας 7 Επισκόπηση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων (συμπεριλαμβανομένων των τόκων και των προστίμων) της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură Εκατ. RON 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 Ληξιπρόθεσμο ποσό, από το οποίο 347 515,66 663,96 182,6 314,28 460,57 557,57 777,33 950,08 Τόκοι και πρόστιμα (σε ημερήσια βάση) λόγω υπερημερίας (%) 0,05 0,05 0,05 0,05 0,06 0,05 0,05 0,03 0,03 Τόκοι και πρόστιμα που τιμολογήθηκαν εντός του έτους […] […] […] […] […] […] […] […] […] % των συνολικών οφειλών προς τη CFR Infrastructură 30,57 28,08 34,44 34,15 27,65 62,24 61,78 76,57 73,23 Πηγή: Απάντηση της Ρουμανίας της 27ης Ιουνίου 2019, σημεία 36 και 39.

(25) Το 2012 οι οφειλές της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό, οι οποίες συνίσταντο σε ανεξόφλητους φόρους και ανεξόφλητες εισφορές κοινωνικής ασφάλισης (κοινωνική ασφάλιση, εισφορά για ασφάλιση υγείας, εισφορά για το ταμείο ανεργίας και για το ειδικό ταμείο), υπερδιπλασιάστηκαν, από 376,21 εκατ. RON (περίπου 82 εκατ. EUR) το 2010 σε 838,47 εκατ. RON (περίπου 183 εκατ. EUR) το 2012 (βλέπε πίνακα 8 κατωτέρω).

(26) Ταυτόχρονα, τα ανεξόφλητα δάνεια της CFR Marfă από ιδιωτικές τράπεζες μειώθηκαν από […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) το 2010 σε […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) το 2012 (βλέπε επίσης αιτιολογική σκέψη 191 κατωτέρω όπου εξηγείται ότι η CFR Marfă έδωσε προτεραιότητα στην εξόφληση των δανείων από ιδιωτικές τράπεζες, των μισθών και των μη δημόσιων προμηθευτών, αναβάλλοντας τις πληρωμές στον κρατικό προϋπολογισμό).

(27) Σύμφωνα με τις ρουμανικές αρχές, από το δεύτερο εξάμηνο του 2013 και μετά η CFR Marfă δεν είχε ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό (βλέπε πίνακα 8 κατωτέρω). Πίνακας 8 Επισκόπηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών της CFR Marfă (συμπεριλαμβανομένων των τόκων και των προστίμων) προς τον κρατικό προϋπολογισμό από το 2008 [συμπεριλαμβανομένων των ANAF, CNPP, ANOFM και CNAS (εισφορές κοινωνικής ασφάλισης)] Σε εκατ. RON 2008 2009 2010 2011 2012 (*2) Ιούνιος 2013 (*3) Μετά τον Ιούνιο του 2013 2014 2015 2016 (*4) 2017 (*5) 2018 Αρχικό ποσό […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] Τόκοι υπερημερίας […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] Πρόστιμα υπερημερίας […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] ΣΥΝΟΛΟ ληξιπρόθεσμων οφειλών προς τον κρατικό προϋπολογισμό 130,2 309,41 376,21 627,4 838,47 1 001,2 0 0 0 0 0 19,9 Πηγή: Απάντηση της Ρουμανίας της 27ης Ιουνίου 2019, σημεία 18, 19 και 21· επίσης, παράρτημα 4 των παρατηρήσεων της Ρουμανίας σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας που υποβλήθηκαν στις 20 Φεβρουαρίου 2018 (στο εξής: παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας).

2.3. Ιστορικό των άκαρπων προσπαθειών ιδιωτικοποίησης της CFR Marfă και η μετοχοποίηση χρεών του 2013

(28) Η CFR Marfă περιλαμβάνεται στον κατάλογο των κρατικών επιχειρήσεων που παρακολουθούνται από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (στο εξής: ΔΝΤ) και την Παγκόσμια Τράπεζα (20), ενώ καλυπτόταν επίσης από την ΕΕ στο πλαίσιο του δεύτερου και του τρίτου προγράμματος χρηματοδοτικής συνδρομής για τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών (21). Το 2010 οι διεθνείς πιστωτές συνέστησαν στη Ρουμανία να προβεί σε ιδιωτικοποίηση των πλειοψηφικών συμμετοχών της σε διάφορες κρατικές επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένης της CFR Marfă, προκειμένου να μειωθούν οι εκκρεμείς και καθυστερούμενες πληρωμές που επηρέαζαν αρνητικά τον κρατικό προϋπολογισμό της Ρουμανίας.

(29) Σύμφωνα με δημόσια διαθέσιμες πληροφορίες, η Ρουμανία σκόπευε να προβεί σε ιδιωτικοποίηση της CFR Marfă τουλάχιστον από το 2007 (22). Σε επιστολή προθέσεων της 16ης Ιουνίου 2010 η Ρουμανία ανέφερε ότι διατηρούσε τη δέσμευσή της για ιδιωτικοποίηση της CFR Marfă το 2011 (23).

(30) Λαμβανομένων υπόψη των δεσμεύσεων που ανέλαβε η Ρουμανία μέσω της επιστολής προθέσεων και του τεχνικού μνημονίου συνεννόησης που υπογράφηκε με το ΔΝΤ και, παράλληλα, με την ΕΕ (24), η Ρουμανία ενέκρινε τη στρατηγική ιδιωτικοποίησης για το πλειοψηφικό μερίδιο (51 %) της CFR Marfă με την κυβερνητική απόφαση αριθ. 46 της 13ης Φεβρουαρίου 2013.

(31) Σύμφωνα με δημόσια διαθέσιμες πληροφορίες, στις 5 Απριλίου 2013 το υπουργείο Μεταφορών της Ρουμανίας δημοσίευσε προκήρυξη για την πώληση της μεριδίου (51 %) της CFR Marfă με τιμή εκκίνησης τα 797 εκατ. RON (περίπου 173 εκατ. EUR) (25). Έως τις 8 Μαΐου 2013 η Ρουμανία έλαβε τρεις προσφορές για τις μετοχές της CFR Marfă από την εδρεύουσα στις ΗΠΑ OmniTRAX Inc., τη GFR και μια κοινοπραξία των Transferoviar Grup και Donau-Finanz (26). Στις 15 Μαΐου 2003 η Ρουμανία ανακοίνωσε ότι απορρίφθηκαν και οι τρεις αιτήσεις και ότι θα κινούσε εκ νέου τη διαδικασία ιδιωτικοποίησης (27).

(32) Στις 17 Μαΐου 2013 η Ρουμανία δημοσίευσε προκήρυξη για την πώληση των μετοχών της CFR Marfă σε διεθνή, εθνικά και τοπικά μέσα ενημέρωσης και στους ιστότοπους του υπουργείου Μεταφορών και της CFR Marfă. Οι δυνητικοί επενδυτές κλήθηκαν να εκφράσουν το ενδιαφέρον τους για την απόκτηση του πλειοψηφικού μεριδίου (51 %) της CFR Marfă έως τις 23 Μαΐου 2013.

(33) Στις 23 Μαΐου 2013 είχαν αξιολογηθεί οι υποβληθείσες εκδηλώσεις ενδιαφέροντος που περιείχαν έγγραφα σχετικά με την προεπιλογή και είχε καταρτιστεί κατάλογος των προεπιλεγέντων προσφερόντων. Οι προεπιλεγέντες προσφέροντες, η κοινοπραξία των Transferoviar Grup και Donau-Finanz, η GFR και η OmniTRAX Inc., ενημερώθηκαν με επιστολή της 23ης Μαΐου 2013.

(34) Μεταξύ 24ης Μαΐου 2013 και 20ής Ιουνίου 2013, οι προεπιλεγέντες προσφέροντες απέκτησαν πρόσβαση στην αίθουσα δεδομένων προκειμένου να διεξαγάγουν διαδικασία δέουσας επιμέλειας. Οι προεπιλεγέντες προσφέροντες κλήθηκαν επίσης να υποβάλουν μη δεσμευτικές προκαταρκτικές προσφορές έως τις 5 Ιουνίου 2013 και δεσμευτικές προσφορές έως τις 20 Ιουνίου 2013. Σύμφωνα με δημόσια διαθέσιμες πληροφορίες, αφού οι προεπιλεγέντες προσφέροντες αποσύρθηκαν από την πράξη, η GFR ήταν ο μόνος εναπομείνας προσφέρων έως την προθεσμία της 20ής Ιουνίου 2013 και πρόσφερε περίπου 202 εκατ. EUR για το μερίδιο του 51 %, ενώ παράλληλα υποσχέθηκε περαιτέρω επενδύσεις ύψους περίπου 201,4 εκατ. EUR (28).

(35) Εν τω μεταξύ, στις 12 Ιουνίου 2013 η Ρουμανία μετέτρεψε σε μετοχές οφειλές ύψους 1 669 εκατ. RON (περίπου 363 εκατ. EUR) της CFR Marfă προς τη CFR Infrastructură και τον κρατικό προϋπολογισμό (οι οποίες είχαν τη μορφή εισφορών κοινωνικής ασφάλισης και πληρωτέων φόρων) (29).

(36) Σύμφωνα με τη Ρουμανία, οι κύριοι όροι και προϋποθέσεις της συμφωνίας αγοραπωλησίας μετοχών θα εγκρίνονταν μεταξύ 25ης Ιουνίου 2013 και 1ης Αυγούστου 2013, με σκοπό την ολοκλήρωση της πράξης τον Οκτώβριο του 2013. Ωστόσο, η GFR δεν κατέβαλε το τίμημα αγοράς έως την καθορισμένη προθεσμία και η ιδιωτικοποίηση δεν ευοδώθηκε.

(37) Δύο άλλοι προσφέροντες —η OmniTRAX και η κοινοπραξία των Transferoviar Group και Donau-Finanz—, οι οποίοι, όπως και η CFR, είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον για την αγορά της CFR Marfă το 2013, απέσυραν τις προσφορές τους. Στη συνέχεια, όπως αποτυπώνεται σε διάφορες δηλώσεις Τύπου της κυβέρνησης, προβλέπονταν άλλα σχέδια ιδιωτικοποίησης, από τα οποία ωστόσο δεν υλοποιήθηκε τελικά κανένα (για παράδειγμα, το 2015 ανακοινώθηκε ιδιωτικοποίηση μέσω αρχικής δημόσιας προσφοράς, αλλά το σχέδιο εγκαταλείφθηκε) (30).

2.4. Η οικονομική κατάσταση της CFR Marfă μετά την αποτυχημένη ιδιωτικοποίηση

(38) Το 2013 οι συνολικές οφειλές της CFR Marfă μειώθηκαν σημαντικά χάρη στη μετοχοποίηση χρεών, αλλά αμέσως μετά αυξήθηκαν εκ νέου. Μετά την αποτυχημένη ιδιωτικοποίηση της CFR Marfă, οι συνολικές οφειλές συνέχισαν να αυξάνονται σταθερά: κατά 9 % το 2014 και το 2015, οπότε και ανήλθαν σε 788,25 εκατ. RON (περίπου 171 εκατ. EUR), και κατά 10 % το 2016, οπότε και ανήλθαν σε 868,13 εκατ. RON (περίπου 189 εκατ. EUR, βλέπε πίνακα 4 ανωτέρω). Οι συνολικές οφειλές συνέχισαν να αυξάνονται σταθερά τα επόμενα έτη, φθάνοντας τα 1 214,66 εκατ. RON (περίπου 264 εκατ. EUR) το 2018, ποσό που αντιστοιχεί σε αύξηση 20 % έναντι οφειλών ύψους 1 013,13 εκατ. RON (περίπου 220 εκατ. EUR) το 2017 (31).

(39) Επιπλέον, μετά την αποτυχημένη ιδιωτικοποίηση, οι βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις της CFR Marfă συνέχισαν να αυξάνονται κατά 32 %, 21 % και 19 % το 2014, το 2015 και το 2016 αντίστοιχα, αποτελώντας το μεγαλύτερο μέρος των οφειλών (92 % το 2015 και 99,7 % το 2016, βλέπε πίνακα 5 ανωτέρω), ενώ οι εμπορικοί πληρωτέοι λογαριασμοί σημείωσαν σταθερή αύξηση από 251,34 εκατ. RON (περίπου 55 εκατ. EUR) το 2013 σε 731,54 εκατ. RON(περίπου 159 εκατ. EUR) το 2016· και πάλι, η πλειονότητα (90 % το 2016) αυτών των εμπορικών πληρωτέων λογαριασμών αφορούσαν τις κρατικές επιχειρήσεις. Ειδικότερα, οι εμπορικοί πληρωτέοι λογαριασμοί της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură σχεδόν τριπλασιάστηκαν από 213,47 εκατ. RON (περίπου 46 εκατ. EUR) το 2013 σε 623,5 εκατ. RON (περίπου 135,5 εκατ. EUR) το 2016 (βλέπε πίνακες 5 και 6 ανωτέρω).

(40) Έπειτα από ελαφρά βελτίωση το 2014 [ζημία εκμετάλλευσης 27,16 εκατ. RON (περίπου 6 εκατ. EUR) το 2014 έναντι ζημίας 262,92 εκατ. RON (περίπου 57 εκατ. EUR) το 2013], η οικονομική κατάσταση της CFR Marfă παρουσίασε περαιτέρω επιδείνωση. Το 2015 και το 2016 καταγράφηκαν ζημίες ύψους 159,19 εκατ. RON (περίπου 35 εκατ. EUR) και 154,78 εκατ. RON (περίπου 34 εκατ. EUR) αντίστοιχα. Τα ίδια κεφάλαια της CFR Marfă μειώθηκαν ξανά κατά 47 %, δηλαδή από 566,2 εκατ. RON (περίπου 123 εκατ. EUR) το 2013 σε 302 εκατ. RON (περίπου 66 εκατ. EUR) το 2016 (βλέπε πίνακα 4 και 4 ανωτέρω).

(41) Οι οικονομικές δυσχέρειες της CFR Marfă πρέπει να εξεταστούν σε ένα ευρύτερο πλαίσιο επιδρώντων παραγόντων, πέραν του αυξημένου ανταγωνισμού από (ημεδαπές και αλλοδαπές) ιδιωτικές επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών και από άλλους τρόπους μεταφοράς. Σύμφωνα με τις δημόσια διαθέσιμες εκθέσεις, σε αυτούς τους πρόσθετους παράγοντες περιλαμβάνονται ειδικότερα η κακοδιαχείριση, η έλλειψη διαφάνειας και λογοδοσίας, το τεράστιο κόστος, οι σημαντικές εκκρεμότητες από συμβάσεις με άλλες κρατικές επιχειρήσεις (ορισμένες από τις οποίες αντιμετωπίζουν επίσης οικονομικές δυσχέρειες), το παρωχημένο τροχαίο υλικό, η αποχώρηση διευθυντικών στελεχών από την εταιρεία και η πρόσληψή τους από άμεσους ανταγωνιστές, καθώς και η διαφθορά, η οποία σύμφωνα με ισχυρισμούς στερεί από την εταιρεία σημαντικά ποσά χρηματοοικονομικών πόρων (εκατομμύρια ευρώ) ή σημαντικές συμβάσεις με πελάτες, όπως αναφέρεται στον Τύπο (32) (33) και σε διάφορα επίσημα ενημερωτικά δελτία των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών (34).

2.5. Πεδίο της επίσημης διαδικασίας έρευνας

(42) Στις 18 Δεκεμβρίου 2018 η Επιτροπή κίνησε επίσημη διαδικασία σχετικά με πέντε μέτρα στήριξης: Μέτρο 1 : Μη είσπραξη σταθερά αυξανόμενων οφειλών έναντι του Δημοσίου (οφειλόμενες εισφορές κοινωνικής ασφάλισης και ανεξόφλητοι φόροι) τουλάχιστον από το 2010 και έως τη μετοχοποίηση χρεών του 2013 (μέτρο 3 κατωτέρω), με την οποία όλες οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της CFR Marfă έναντι του Δημοσίου μετατράπηκαν σε μετοχές της CFR Marfă· Μέτρο 2 : Μη είσπραξη σταθερά αυξανόμενων οφειλών της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură τουλάχιστον από το 2010 και έως τη μετοχοποίηση χρεών του 2013 (μέτρο 3 κατωτέρω), με την οποία το 85 % των ληξιπρόθεσμων οφειλών της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură μετατράπηκαν σε μετοχές της CFR Marfă· Μέτρο 3 : Μετοχοποίηση χρεών ύψους 1 669 εκατ. RON (περίπου 363 εκατ. EUR) το 2013· Μέτρο 4 : Συνεχής μη είσπραξη οφειλών έναντι του Δημοσίου (οφειλόμενες εισφορές κοινωνικής ασφάλισης και ανεξόφλητοι φόροι) μετά τη μετοχοποίηση χρεών του 2013· Μέτρο 5 : Συνεχής μη είσπραξη σταθερά αυξανόμενων οφειλών της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură μετά τη μετοχοποίηση χρεών του 2013.

(43) Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, το προκαταρκτικό συμπέρασμα της Επιτροπής ήταν ότι τα μέτρα που περιγράφονται ανωτέρω συνεπάγονταν χορήγηση κρατικών πόρων και μπορούσαν να καταλογιστούν στο κράτος. Επιπλέον, δεδομένου ότι ήταν απίθανο οποιοσδήποτε συνετός ιδιωτικός φορέας να είχε χορηγήσει στη CFR Marfă τα μέτρα αυτά, η Επιτροπή διατύπωσε την προκαταρκτική άποψη ότι τα μέτρα χορήγησαν στη CFR Marfă αδικαιολόγητο πλεονέκτημα· το πλεονέκτημα αυτό ήταν επιλεκτικό, διότι η CFR Marfă ήταν ο μόνος δικαιούχος του.

(44) Η Επιτροπή επισήμανε επίσης ότι τα μέτρα ήταν πιθανό να επηρεάζουν τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών καθώς η CFR Marfă βρισκόταν σε ανταγωνισμό με άλλες επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών από άλλα κράτη μέλη. Τα μέτρα επέτρεψαν στη CFR Marfă να συνεχίσει να λειτουργεί ώστε να μην πρέπει να αντιμετωπίσει, όπως συνέβη με άλλους ανταγωνιστές, τις συνέπειες που κανονικά θα προέκυπταν από τα άσχημα οικονομικά της αποτελέσματα.

(45) Με βάση τα ανωτέρω, η προκαταρκτική άποψη της Επιτροπής ήταν ότι τα μέτρα φαινόταν να συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ.

(46) Η Επιτροπή εξέφρασε επίσης αμφιβολίες ως προς το συμβιβάσιμο των μέτρων, δεδομένου ιδίως ότι οι ρουμανικές αρχές δεν παρείχαν πιθανούς λόγους συμβιβάσιμου. Η προκαταρκτική άποψη της Επιτροπής ήταν ότι η CFR Marfă θα μπορούσε να θεωρηθεί προβληματική επιχείρηση κατά την έννοια των κατευθυντήριων γραμμών του 2004 και του 2014 σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και αναδιάρθρωση μη χρηματοπιστωτικών προβληματικών επιχειρήσεων (στο εξής: κατευθυντήριες γραμμές περί διάσωσης και αναδιάρθρωσης) (35), μεταξύ άλλων λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η εταιρεία πληρούσε τις προϋποθέσεις για να τεθεί σε διαδικασία αφερεγγυότητας τουλάχιστον από το 2010.

(47) Ωστόσο, τα κριτήρια των συμβιβάσιμων ενισχύσεων για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση που προβλέπονται στις κατευθυντήριες γραμμές περί διάσωσης και αναδιάρθρωσης δεν πληρούνταν από κανένα από τα μέτρα. Ειδικότερα, ελλείψει κοινοποιηθέντος σχεδίου αναδιάρθρωσης (οι ρουμανικές αρχές δεν επικαλέστηκαν την επιλεξιμότητα των μέτρων ως ενίσχυση αναδιάρθρωσης), η Επιτροπή δεν μπορούσε να αξιολογήσει τα αναγκαία στοιχεία της αναδιάρθρωσης, συμπεριλαμβανομένων των επενδυτικών μέτρων και των μέτρων εκσυγχρονισμού, ούτε να αξιολογήσει αν τα μέτρα αυτά θα ήταν σε θέση να αποκαταστήσουν τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της εταιρείας και αν θα περιορίζονταν στο ελάχιστο, ώστε να αποφευχθούν οι αδικαιολόγητες στρεβλώσεις του ανταγωνισμού. Τέλος, οι ρουμανικές αρχές δεν πρότειναν ουσιαστικά αντισταθμιστικά μέτρα.

(48) Επιπλέον, δεδομένου ότι τα μέτρα χορηγήθηκαν κατά παράβαση των υποχρεώσεων κοινοποίησης και διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης που προβλέπονται στο άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, η Επιτροπή επισήμανε ότι φαινόταν να συνιστούν παράνομη κρατική ενίσχυση. Ελλείψει κοινοποίησης του σχεδίου αναδιάρθρωσης και λόγω του ότι η συμπεριφορά των δημόσιων πιστωτών δεν ήταν σύμφωνη με την αρχή του φορέα της οικονομίας της αγοράς (στο εξής: ΦΟΑ), ενώ παράλληλα δεν πληρούνταν οι απαιτήσεις των εφαρμοστέων κατευθυντήριων γραμμών του 2004 και του 2014 περί διάσωσης και αναδιάρθρωσης, τα πέντε αυτά μέτρα δεν μπορούσαν να κηρυχθούν συμβατά με την εσωτερική αγορά.

3. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

3.1. Παρατηρήσεις ενδιαφερομένων

(49) Η καταγγέλλουσα υπέβαλε τις παρατηρήσεις της σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας εντός της νόμιμης προθεσμίας και συμφώνησε με τις διαπιστώσεις της Επιτροπής στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας. Ειδικότερα, η καταγγέλλουσα διατύπωσε περαιτέρω παρατηρήσεις σχετικά με δύο πτυχές που αναφέρθηκαν στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, συγκεκριμένα όσον αφορά το επιχείρημα της Ρουμανίας ότι η CFR Marfă είναι εταιρεία «στρατηγικής σημασίας» και τους ισχυρισμούς της Ρουμανίας ότι η CFR Infrastructură δεν απάλλαξε τη CFR Marfă από το χρέος της και ότι στην πραγματικότητα προέβη σε ενέργειες για την εκτέλεση των απαιτήσεών της έναντι της CFR Marfă μεταξύ των ετών 2013 και 2017.

(50) Πρώτον, η καταγγέλλουσα υποστηρίζει ότι, αντίθετα με τον ισχυρισμό της Ρουμανίας, η CFR Marfă δεν είναι «στρατηγικής σημασίας» για τον τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών στη Ρουμανία.

(51) Η καταγγέλλουσα, η οποία εκπροσωπεί μια ένωση επιχειρήσεων σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, θεωρεί εσφαλμένο τον ισχυρισμό ότι η CFR Marfă είναι ο μόνος φορέας εκμετάλλευσης που διαθέτει τους απαιτούμενους πόρους και την απαιτούμενη οργανωτική ικανότητα για να ανταποκρίνεται σε περιπτώσεις κρίσης και αναφέρει ως παράδειγμα τουλάχιστον 10 μεταφορείς οι οποίοι μεταφέρουν ευρύ φάσμα εμπορευμάτων (36) και είναι, συνεπώς, συγκρίσιμοι με τη CFR Marfă από άποψη πόρων.

(52) Όσον αφορά τη μεταφορά στρατιωτικών ειδών, η καταγγέλλουσα υποστηρίζει ότι οποιαδήποτε ιδιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να υποβάλει αίτηση για την έκδοση ειδικής άδειας όπως αυτή που κατέχει η CFR Marfă. Η έλλειψη ενδιαφέροντος για την άδεια αυτή οφείλεται, κατά την άποψη της καταγγέλλουσας, στην περιορισμένη ζήτηση για υπηρεσίες μεταφορών αυτού του είδους.

(53) Δεύτερον, η καταγγέλλουσα θεωρεί ότι δεν ευσταθεί κανένας από τους ισχυρισμούς της Ρουμανίας, σύμφωνα με τους οποίους το κράτος προέβη σε αναγκαστική εκτέλεση των απαιτήσεων έναντι της CFR Marfă.

(54) Από τη μία πλευρά, παρότι η καταγγέλλουσα αναγνωρίζει ότι η CFR Infrastructură κίνησε ορισμένες διαδικασίες για την ανάκτηση μέρους των οφειλών της CFR Marfă που σχετίζονταν με τον φόρο χρήσης υποδομής, επισημαίνει ότι εισπράχθηκε μόνο τμήμα του συνολικού ποσού των οφειλών. Συγκεκριμένα, παρότι η CFR Infrastructură διέθετε εκτελεστούς τίτλους (διαταγές κατάσχεσης εις χείρας τρίτου, δηλαδή διαταγές οι οποίες επέβαλλαν σε τρίτους που όφειλαν χρήματα στη CFR Marfă να μεταφέρουν τις πληρωμές οφειλών τους στη CFR Infrastructură) για ποσό […] RON (περίπου […]εκατ. EUR), το ποσό που εισπράχθηκε ανήλθε σε μόλις […] RON (περίπου […] εκατ. EUR) (37) (από τις συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές ύψους τουλάχιστον […] RON (περίπου […] εκατ. EUR)).

(55) Η καταγγέλλουσα υποστηρίζει επιπλέον ότι παρότι μετά την υποβολή της καταγγελίας στην Επιτροπή, τον Μάρτιο του 2017, το ποσό των φόρων χρήσης υποδομής που όφειλε η CFR Marfă στη CFR Infrastructură παρουσίασε σταθερή αύξηση, η CFR Marfă συνέχισε να χρησιμοποιεί το δίκτυο σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών της CFR Infrastructură.

(56) Η καταγγέλλουσα αναφέρει δύο έγγραφα προς στήριξη αυτής της άποψης: α) Το σημείωμα του διοικητικού συμβουλίου της CFR Marfă της 23ης Μαρτίου 2018 το οποίο αναφέρει ότι η οφειλή της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură για φόρο χρήσης υποδομής ήταν […] RON (περίπου […] εκατ. EUR), […] RON (περίπου […] εκατ. EUR) ως κύρια οφειλή και […] RON (περίπου […] εκατ. EUR) με τη μορφή προστίμων (38). β) Επιστολή απευθυνόμενη στη CFR Marfă από το νομικό τμήμα της CFR Infrastructură, της 26ης Μαρτίου 2018, στην οποία η CFR Infrastructură εκτίμησε ότι οι οφειλές της CFR Marfă έναντι της CFR Infrastructură ανέρχονταν σε […] RON (περίπου […] εκατ. EUR), εκ των οποίων ποσό […] RON (περίπου […] εκατ. EUR) ήταν ληξιπρόθεσμο (39).

(57) Ως εκ τούτου, η καταγγέλλουσα θεωρεί ότι παρά τη συνεχιζόμενη μη πληρωμή και συσσώρευση οφειλόμενων φόρων χρήσης υποδομής, η CFR Marfă συνέχισε να χρησιμοποιεί απρόσκοπτα την υποδομή τροχιάς για σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές, την οποία διαχειρίζεται η CFR Infrastructură, και, συνεπώς, επωφελήθηκε από περαιτέρω κρατική ενίσχυση. Επιπλέον, η καταγγέλλουσα εξηγεί ότι η CFR Infrastructură επιβεβαίωσε ρητά ότι η CFR Marfă θα ήταν σε θέση να ασκεί τις εμπορικές δραστηριότητές της και ότι δεν θα λάμβανε κανένα μέτρο που θα οδηγούσε σε παρεμπόδιση των δραστηριοτήτων της CFR Marfă (40). Συγκεκριμένα, σε επιστολή προς τη CFR Marfă, η CFR Infrastructură εξηγεί ότι «[βάσει των ανωτέρω, αποδεικνύουμε ότι] κατά τη διάρκεια αυτών των διαδικασιών η CNCF “CFR” SA έλαβε υπόψη την κατάσταση της οφειλέτριας και προχώρησε στην είσπραξη των ανεξόφλητων οφειλών εντός νομικού πλαισίου, χωρίς να παρεμποδίσει την εμπορική δραστηριότητα της SNTFM “CFR Marfă” SA».

(58) Από την άλλη πλευρά, η καταγγέλλουσα ισχυρίζεται επίσης ότι η δήλωση της Ρουμανίας που αναφέρεται στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, και σύμφωνα με την οποία από το 2017 η CFR Marfă «δεν είχε άλλες οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό», είναι και παραπλανητική και εσφαλμένη. Η καταγγέλλουσα επισημαίνει ότι η CFR Marfă συνεχίζει να δραστηριοποιείται στην αγορά και, συνεπώς, συσσωρεύει διαρκώς οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό.

(59) Η καταγγέλλουσα αναφέρει επίσης σημείωμα της CFR Marfă όπου η εταιρεία αναγνωρίζει ότι «[δ]εν είναι σε θέση να καταβάλει τις τρέχουσες οφειλές προς τους υπαλλήλους, τον κρατικό προϋπολογισμό και τους προμηθευτές και, ιδίως, δεν θα είναι σε θέση να συμμετάσχει στις 29 Μαρτίου 2018 σε δύο κύριους διαγωνισμούς στον κλάδο των μεταφορών προκειμένου να αποκομίσει τα απαιτούμενα έσοδα για τη δραστηριότητα της εταιρείας. Οι δύο διαγωνισμοί είναι οι εξής: [Oltenia Power Complex] και [SALROM Salt National Company]» (41).

(60) Τέλος, η καταγγέλλουσα επαναλαμβάνει τις απόψεις που εξέθεσε ήδη στην προσθήκη στην καταγγελία, με ημερομηνία 12 Σεπτεμβρίου 2017, σχετικά με τις αρνητικές επιπτώσεις της ενίσχυσης, και συγκεκριμένα ότι i) η ενίσχυση είχε σοβαρές στρεβλωτικές επιπτώσεις στον ανταγωνισμό στην ελευθερωμένη αγορά σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών της Ρουμανίας λόγω της ευνοϊκής μεταχείρισης της CFR Marfă έναντι των ανταγωνιστών της· ii) η ενίσχυση οδήγησε σε σοβαρή επιδείνωση της κατάστασης των σιδηροδρομικών υποδομών στη Ρουμανία και iii) οι στρεβλώσεις αυτές επιδεινώνονται από την παραβίαση της νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων από το ρουμανικό κράτος, όσον αφορά τη μεροληπτική ανάθεση στη CFR Marfă δημοσίων συμβάσεων στον τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών. Όσον αφορά τα τελευταία σημεία, η καταγγέλλουσα αναγνωρίζει ότι τα ζητήματα αυτά δεν εμπίπτουν στο πεδίο της αξιολόγησης κρατικών ενισχύσεων από την Επιτροπή.

(61) Τέλος, στις παρατηρήσεις της σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας, η καταγγέλλουσα υπογραμμίζει ότι η διάρκεια των διαφόρων μέτρων ενίσχυσης ήταν εξαιρετικά μακρά και ότι η ενίσχυση είχε ιδιαίτερα στρεβλωτικές επιπτώσεις για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών στη Ρουμανία. Ως εκ τούτου, ζητεί από την Επιτροπή να εκδώσει διαταγή αναστολής ώστε να σταματήσει η χορήγηση κρατικής ενίσχυσης στη CFR Marfă με τη μορφή απαλλαγής από την πληρωμή του φόρου χρήσης υποδομής και των συσσωρευμένων οφειλών στον κρατικό προϋπολογισμό (δηλαδή μέτρα 4 και 5).

3.2. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας

(62) Η Ρουμανία θεωρεί ότι κανένα από τα μέτρα που προσδιορίζονται στην απόφαση της Επιτροπής για κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας δεν συνιστά ασυμβίβαστη κρατική ενίσχυση και προβάλλει διάφορους λόγους. Πρώτον, ως γενική παρατήρηση, η Ρουμανία διατυπώνει το επιχείρημα ότι οι δραστηριότητες που εκτελούνται από τη CFR Marfă είναι στρατηγικού ενδιαφέροντος για το κράτος. Δεύτερον, η Ρουμανία σχολιάζει καθένα από τα μέτρα που αποτελούν αντικείμενο της απόφασης κίνησης της διαδικασίας. Οι σχετικές παρατηρήσεις συνοψίζονται κατωτέρω στα σημεία 3.2.3 έως 3.2.5.

3.2.1. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με τη στρατηγική σημασία της CFR Marfă και την εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ

(63) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Marfă είναι εμπορική εταιρεία στρατηγικού ενδιαφέροντος για το κράτος, η οποία, εκτός από το να ανταγωνίζεται στην αγορά σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών με ιδιωτικές επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, ασκεί επίσης δραστηριότητες που σχετίζονται με τις αμυντικές ανάγκες της χώρας και τη συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ, ενώ παράλληλα συμμετέχει στη μεταφορά στρατηγικού υλικού σε τομείς καίριας σημασίας για την οικονομία της χώρας, τον ενεργειακό τομέα και τους κοινωνικούς τομείς.

(64) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Marfă υπέχει τις ακόλουθες υποχρεώσεις σε σχέση με τις αμυντικές ανάγκες της χώρας (42): i) να συμμετέχει, από κοινού με άλλους αρμόδιους ενδιαφερόμενους φορείς, στην κατάρτιση και την εφαρμογή του σχεδίου κινητοποίησης· ii) να διασφαλίζει τα αναγκαία αποθέματα και ικανότητες (τροχαίο υλικό, πορθμεία, προσωπικό κ.λπ.) για την εκτέλεση των εργασιών κινητοποίησης. Παρότι αυτά τα αποθέματα μπορούν να χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της δραστηριότητας εμπορικών σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών της CFR Marfă, η CFR Marfă υποχρεούται να δημιουργήσει αυτά τα αποθέματα σε διάφορα σημεία του εθνικού σιδηροδρομικού δικτύου, για τα οποία οι αρχές δεν προσφέρουν αντιστάθμιση. Επιπλέον, όταν αυτά τα αποθέματα δεν είναι πλέον απαραίτητα για εμπορικούς σκοπούς διότι δεν υπάρχει ζήτηση για μεταφορές, δεν επιτρέπεται η διάθεσή τους και πρέπει να φυλάσσονται και να διατηρούνται σε λειτουργική κατάσταση με δαπάνες της CFR Marfă, η οποία καλύπτει το σχετικό κόστος από τα έσοδα που αποκομίζονται από άλλες παρεχόμενες υπηρεσίες. Η εκτίμηση του κόστους που συνδέεται με τη δημιουργία και τη διατήρηση αυτών των αποθεμάτων σε λειτουργική κατάσταση παρασχέθηκε από τη Ρουμανία σε πολύ προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας (43) λόγω του ότι «οι δημόσιες αρχές δεν κατάρτισαν σχετικές μεθοδολογίες υπολογισμού» και διότι αυτές οι πληροφορίες καλύπτονταν από κρατικό απόρρητο (44). Βάσει των πληροφοριών που παρασχέθηκαν από τη Ρουμανία, το συνολικό εκτιμώμενο κόστος της διατήρησης των αποθεμάτωνών για αμυντικούς σκοπούς ανερχόταν σε […] εκατ. RON ([…] εκατ. EUR) για την περίοδο μεταξύ 2008 και 2018 και σε […] εκατ. RON ([…] εκατ. EUR) για την περίοδο μεταξύ 2010 και 2018. iii) να καταρτίζει τα έγγραφα σχετικά με τη συμπλήρωση του αναγκαίου εργατικού δυναμικού· iv) να διασφαλίζει την πολιτική προστασία του προσωπικού της, των επιβατών και των εμπορευμάτων των οποίων της ανατίθεται η μεταφορά σε περίπτωση ειδικών περιστάσεων, συμπεριλαμβανομένων καταστροφών· v) να εκτελεί στρατιωτικές μεταφορές (τόσο σε επίπεδο ΝΑΤΟ όσο και σε εθνικό επίπεδο), να εξασφαλίζει τη συνέχεια της μεταφοράς στρατιωτικών δυνάμεων και υλικού σε καιρό ειρήνης και σε περίπτωση κρίσης, καταστροφών και πολέμου, ή σε άλλες ειδικές περιστάσεις, καθώς και να προμηθεύει βαγόνια, προσωπικό και άλλους πόρους κατόπιν αιτήματος του υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Οι υποχρεώσεις αυτές εκτελούνται από τη CFR Marfă βάσει των διατάξεων πρωτοκόλλων, κοινών διαταγών και συμφωνιών (45) που έχουν συναφθεί μεταξύ του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του υπουργείου Μεταφορών, Κατασκευών και Τουρισμού, καθώς και στο πλαίσιο σχετικών συμφωνιών μεταξύ της Ρουμανίας και του NATO. Η Ρουμανία εκτίμησε το ποσοστό των στρατιωτικών μεταφορών σε […] % του ετήσιου κύκλου εργασιών της CFR Marfă (46), αλλά δεν υπέβαλε λεπτομερή, αιτιολογημένο υπολογισμό, επικαλούμενη κρατικό απόρρητο· vi) να αναπτύξει και να συντηρεί πορθμειακή γραμμή η οποία θα αποτελέσει επέκταση του πανευρωπαϊκού διαδρόμου IV, ως μέσο σύνδεσης μεταξύ της Ευρώπης και της Ασίας. Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι δεδομένου ότι οι πορθμειακές γραμμές που συνδέουν την Ευρώπη με την Ασία μέσω του λιμένα της Constanta δεν είναι επικερδείς και προκαλούν ζημίες (47), τα πορθμεία που ανήκουν στη CFR Marfă ήταν αγκυροβολημένα στον λιμένα της Constanta και δεν παρείχαν καμία εμπορική δραστηριότητα την περίοδο 2008-2018. Η Ρουμανία εξηγεί ότι το κόστος συντήρησης των πορθμείων [το οποίο περιλαμβάνεται στα αριθμητικά στοιχεία που παρέχονται στο σημείο ii) της αιτιολογικής σκέψης 64 ανωτέρω] ανέρχονταν σε […] εκατ. RON ([…] εκατ. EUR) για την περίοδο 2008-2018 και σε […] εκατ. RON ([…] εκατ. EUR) για την περίοδο 2010-2018 (48).

(65) Επιπλέον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι, εκτός από τις αμυντικές ανάγκες της χώρας, η CFR Marfă έχει επίσης στρατηγική σημασία διότι παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς άνθρακα και άλλων στρατηγικών προϊόντων στους μεγαλύτερους βιομηχανικούς πελάτες (κυρίως κρατικές επιχειρήσεις όπως η Complexul Energetic Oltenia, η Complexul Energetic Hunedoara, η CET Govora και άλλες μονάδες που λειτουργούν με άνθρακα), οι οποίοι παρέχουν βασικές υπηρεσίες κοινής ωφέλειας όπως ηλεκτρική ενέργεια, θέρμανση και ζεστό νερό. Σύμφωνα με τη Ρουμανία, αυτές οι μεταφορές εκτελούνται συνήθως βάσει συμβάσεων που συνάπτονται κατόπιν διαγωνισμών, στους οποίους συμμετέχουν άλλες ιδιωτικές επιχειρήσεις που ανταγωνίζονται με τη CFR Marfă, αλλά σε περιόδους κρίσης (π.χ. κακές καιρικές συνθήκες όπως χιονόπτωση, χιονοθύελλα, ξηρασία) οι δημόσιες αρχές μπορούν να ζητήσουν την εκτέλεση των μεταφορών αυτών εκτός του πλαισίου των υφιστάμενων συμβάσεων. Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι οι μονάδες υδροηλεκτρικής ενέργειας και τα συστήματα αιολικής ενέργειας δεν διαθέτουν την απαιτούμενη δυναμικότητα για την κάλυψη του ελλείμματος ηλεκτρικής ενέργειας που προκαλείται από τη μείωση της παραγωγής των μονάδων θερμικής ενέργειας, οι οποίες αποτελούν τις κύριες πηγές ηλεκτρικής ενέργειας (μόνο η Complexul Energetic Oltenia αντιπροσωπεύει το 20-30 % της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Ρουμανία). Επομένως, σύμφωνα με τη Ρουμανία, προκειμένου να διατηρηθεί το βιοτικό επίπεδο του πληθυσμού και να αποφευχθούν οι αρνητικές επιπτώσεις στις δραστηριότητες των οικονομικών φορέων, είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί η συνέχεια του εφοδιασμού αυτών των βιομηχανικών πελατών με τέτοιου είδους στρατηγικό υλικό· ως εκ τούτου, αυτές οι μεταφορές καθίστανται ζήτημα εθνικής ασφάλειας, όπως επαληθεύεται από τις διαπιστώσεις του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Ρουμανίας στην απόφαση αριθ. 91 της 28ης Φεβρουαρίου 2018 (49).

(66) Επιπλέον, η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι η συσσώρευση χρεών για τις υπηρεσίες στρατηγικών μεταφορών τις οποίες παρείχε η CFR Marfă στους βιομηχανικούς πελάτες της (κυρίως κρατικές επιχειρήσεις, αιτιολογική σκέψη 65) ήταν η υποκείμενη αιτία της συσσώρευσης ληξιπρόθεσμων οφειλών της CFR Marfă έναντι της ANAF. Η Ρουμανία εκτιμά ότι τα ποσά των σχετικών προστίμων και τόκων που προέκυψαν από τη μη καταβολή των οφειλών της CFR Marfă προς την ANAF αντιστοιχούν στο ποσό των συσσωρευμένων οφειλών των εν λόγω κρατικών επιχειρήσεων για τις υπηρεσίες στρατηγικών μεταφορών που παρείχε η CFR Marfă (50).

(67) Η Ρουμανία επισημαίνει επίσης ότι η CFR Marfă και άλλες δημόσιες οντότητες υποχρεούνται να συμμετέχουν (δωρεάν) σε διάφορες ασκήσεις (π.χ. προσομοιώσεις σιδηροδρομικών ατυχημάτων) που διοργανώνονται από δημόσιες αρχές (όπως η Γενική Επιθεώρηση για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης) και ότι η CFR Marfă παρείχε πόρους εμπορευματικών μεταφορών χωρίς καμία χρηματική αντιστάθμιση προς όφελος/για λογαριασμό ορισμένων δημόσιων αρχών ή δημόσιων οργανισμών (με τη μορφή φύλαξης και αποθήκευσης αντικειμένων, μεταξύ άλλων για την Υπηρεσία Εθνικών Αποθεμάτων, και μίσθωσης ειδικού εξοπλισμού για ειδικές επεμβάσεις για λογαριασμό της κεντρικής υπηρεσίας αντιμετώπισης χειμερινών προβλημάτων) (51). Η Ρουμανία δεν παρείχε ποσοτικό προσδιορισμό των εξόδων των ανωτέρω δραστηριοτήτων.

(68) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Marfă είναι η μόνη επιχείρηση που διαθέτει τις αναγκαίες ικανότητες για τη διασφάλιση της ορθής και έγκαιρης εκπλήρωσης των προαναφερόμενων υποχρεώσεων στους τομείς της άμυνας και της εθνικής ασφάλειας. Κατά συνέπεια, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η είσπραξη των οφειλών της CFR Marfă μέσω διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης, άμεσης εκκαθάρισης ή κίνησης διαδικασίας αφερεγγυότητας δεν αποτελεί αποδεκτή λύση διότι θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν, για μεγάλες χρονικές περιόδους, οι πόροι που είναι αναγκαίοι για την εθνική ασφάλεια και άμυνα της χώρας (52).

(69) Ως εκ τούτου, λαμβανομένων υπόψη των διατάξεων του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, του άρθρου 4 της ΣΕΕ και του σημείου 17 της ανακοίνωσης αριθ. 2016/C 262/01 της Επιτροπής σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ανακοίνωση για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης) (53), η Ρουμανία υποστηρίζει τα εξής: α) όλες οι ανωτέρω περιστάσεις επιτρέπουν στις ρουμανικές αρχές να λάβουν οποιοδήποτε μέτρο με σκοπό τη διασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας, τη διατήρηση της δημόσιας τάξης και τη διαφύλαξη της εθνικής ασφάλειας, ακόμη και αν αυτό το μέτρο επηρέασε τον ανταγωνισμό σε έναν συγκεκριμένο τομέα· β) κάθε μέτρο που λαμβάνεται προς όφελος και με σκοπό τη διασφάλιση της εθνικής ασφάλειας, της εδαφικής ακεραιότητας και της δημόσιας τάξης, ανεξάρτητα από το αν θεωρείται κρατική ενίσχυση ή όχι, συμβιβάζεται με τους κοινοτικούς κανόνες (54).

(70) Με άλλα λόγια, η Ρουμανία θεωρεί ότι κατά τη λήψη των μέτρων 1-3 και 5 σε σχέση με τη CFR Marfă με σκοπό τη διασφάλιση της συνέχειας των στρατιωτικών μεταφορών και των μεταφορών στρατηγικού υλικού, καθώς και της εκπλήρωσης άλλων υποχρεώσεων που συνδέονται με σκοπούς εθνικής ασφάλειας και άμυνας, άσκησε τη δημόσια εξουσία της· για τον λόγο αυτό, το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν εφαρμόζεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4 της ΣΕΕ και του σημείου 17 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης.

3.2.2. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με τις παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν από την καταγγέλλουσα όσον αφορά τη στρατηγική σημασία της CFR Marfă

(71) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι οι πληροφορίες που υπέβαλε η καταγγέλλουσα δεν αποδεικνύουν ότι ιδιωτικές επιχειρήσεις έχουν την ικανότητα να αντικαταστήσουν τη CFR Marfă στις αγορές των στρατηγικών και στρατιωτικών μεταφορών για τους ακόλουθους λόγους.

(72) Πρώτον, η Ρουμανία θεωρεί πως το γεγονός ότι ιδιωτικές επιχειρήσεις δεν είναι σε θέση να αντικαταστήσουν τις δραστηριότητες της CFR Marfă τεκμηριώνεται από την πραγματικότητα της αγοράς. Για τον σκοπό αυτό, η Ρουμανία αναφέρει ως παράδειγμα τον διαγωνισμό που διοργανώθηκε το 2014 από την Complexul Energetic Oltenia, στο πλαίσιο του οποίου προσφορά που υποβλήθηκε από την κοινοπραξία τριών ιδιωτικών επιχειρήσεων (GFR, Unicom Transit και Servtrans Invest) απορρίφθηκε διότι τα μέλη της δεν διέθεταν την τεχνική και επιχειρησιακή ικανότητα που απαιτείτο βάσει της συγγραφής υποχρεώσεων του διαγωνισμού, παρά το γεγονός ότι η οικονομική προσφορά της κοινοπραξίας ήταν η πιο συμφέρουσα. Το εθνικό δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή της κοινοπραξίας, επιβεβαιώνοντας την ορθότητα των διαπιστώσεων σχετικά με την έλλειψη τεχνικής και επιχειρησιακής ικανότητας των μελών της κοινοπραξίας, όπως απαιτούσαν τα τεύχη δημοπράτησης.

(73) Η Ρουμανία υποστηρίζει επιπλέον ότι η έλλειψη ενδιαφέροντος από ιδιωτικές επιχειρήσεις για την παροχή υπηρεσιών στρατιωτικών μεταφορών συνδέεται όχι μόνο με την πολύ χαμηλή ζήτηση για υπηρεσίες μεταφορών αυτού του είδους, αλλά και με το γεγονός ότι οι στρατιωτικές μεταφορές και η σχετική απαίτηση για ταχεία ανταπόκριση σε εντολές εκτέλεσης τέτοιων μεταφορών (οι οποίες έχουν προτεραιότητα έναντι οποιασδήποτε ιδιωτικής μεταφοράς) προϋποθέτουν την ύπαρξη αποθεμάτων από διάφορους πόρους (π.χ. τροχαίο υλικό, πορθμεία κ.λπ.) που είναι διάσπαρτοι σε διάφορα σημεία του εθνικού σιδηροδρομικού δικτύου. Σύμφωνα με τη Ρουμανία, αυτό μειώνει την αποδοτικότητα της χρήσης των εν λόγω πόρων και αυτή η μείωση της αποδοτικότητας δεν αντισταθμίζεται από τις αρχές, με αποτέλεσμα η παροχή των συγκεκριμένων υπηρεσιών να μην είναι ελκυστική για ιδιωτικές επιχειρήσεις. Επιπλέον, η Ρουμανία αναφέρει ότι η CFR Marfă κατέχει περίπου το 93 % του εθνικού στόλου φορταμαξών και είναι η μόνη επιχείρηση που μπορεί να εκπληρώσει την υποχρέωση διατήρησης των αποθεμάτων κινητοποίησης, ενώ οι ιδιωτικές επιχειρήσεις χρησιμοποιούν κυρίως βαγόνια που μισθώνονται από ξένες εταιρείες, τα οποία δεν μπορούν να αποτελέσουν αποθέματα κινητοποίησης.

(74) Ως εκ τούτου, η Ρουμανία θεωρεί ότι δεν είναι δυνατή η αντικατάσταση της CFR Marfă από ιδιωτικές επιχειρήσεις στην αγορά των στρατιωτικών μεταφορών, όπως επαληθεύεται περαιτέρω από τις διατάξεις της απόφασης του 2013 του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Άμυνας, η οποία επιβάλλει τη συμπερίληψη ρητρών στη σύμβαση ιδιωτικοποίησης της CFR Marfă, με τις οποίες θα υποχρεώνεται ο αγοραστής να διασφαλίσει την εκπλήρωση όλων των στρατηγικών υποχρεώσεων που βαρύνουν επί του παρόντος τη CFR Marfă στον τομέα της εθνικής ασφάλειας και άμυνας (55).

(75) Δεύτερον, η Ρουμανία ισχυρίζεται επίσης ότι η παροχή υπηρεσιών μεταφορών προς όφελος της εθνικής άμυνας συνεπάγεται, σε πολλές περιπτώσεις, την αποκάλυψη μυστικών πληροφοριών με διάφορα επίπεδα απορρήτου, το οποίο σημαίνει ότι οι ιδιωτικές επιχειρήσεις που ενδιαφέρονται να παράσχουν τέτοιου είδους υπηρεσίες μεταφορών πρέπει να διαθέτουν ορισμένα πιστοποιητικά βιομηχανικής ασφάλειας. Ωστόσο, στις ιδιωτικές σιδηροδρομικές επιχειρήσεις με τα υψηλότερα μερίδια αγοράς στη Ρουμανία (μέλη της OPSFPR) δεν θα χορηγείτο κατά πάσα πιθανότητα το εν λόγω πιστοποιητικό βιομηχανικής ασφάλειας για την παροχή στρατηγικών και αμυντικών μεταφορών, διότι δεν θα πληρούσαν τις αυστηρές απαιτήσεις για τη λήψη αυτών των πιστοποιητικών. Η Ρουμανία αναφέρει διάφορους πιθανούς λόγους για τη μη χορήγηση των πιστοποιητικών σε μέλη της OPSFPR· α) μέτοχοι ή άλλα πρόσωπα με αρμοδιότητες λήψης αποφάσεων στην εταιρεία: 1) έχουν καταδικαστεί τελεσίδικα για διαφθορά (56)· 2) τους έχουν απαγγελθεί κατηγορίες για διαφθορά (57)· 3) τους απαγγέλθηκαν κατηγορίες για σύσταση εγκληματικής ομάδας, φοροδιαφυγή και νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες (58)· 4) είναι αλλοδαποί πολίτες ή επιχειρήσεις· β) οι εν λόγω επιχειρήσεις έχουν χρέη ή έχουν καταγράψει σημαντικές ζημίες· γ) οι επιχειρήσεις έχουν συναλλαγές με οντότητες σε κράτη τα οποία, σύμφωνα με τις στρατηγικές εθνικής άμυνας της Ρουμανίας που έχουν εγκριθεί με κυβερνητικές αποφάσεις, συνιστούν κίνδυνο για την ασφάλεια της Ρουμανίας (συγκεκριμένα, χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης).

(76) Ως εκ τούτου, η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι η CFR Marfă αποτελεί de facto τον μόνο φορέα στην αγορά ο οποίος έχει την απαραίτητη ικανότητα για την εκτέλεση μεταφορών στρατηγικού και στρατιωτικού υλικού, καθώς και για την εκπλήρωση άλλων υποχρεώσεων που συνδέονται με σκοπούς εθνικής ασφάλειας και άμυνας. Κατά συνέπεια, η Ρουμανία θεωρεί ότι λαμβανομένων υπόψη των προαναφερόμενων περιστάσεων, και δεδομένης της πραγματικότητας της πρόσφατης σύγκρουσης πλησίον των συνόρων της Ρουμανίας (στην Ουκρανία), εξαιτίας της οποίας ο όγκος των στρατιωτικών μεταφορών που πραγματοποιήθηκαν από τη CFR Marfă υπερπενταπλασιάστηκε σε σύγκριση με το 2013, η Ρουμανία έχει το δικαίωμα να επικαλεστεί τις διατάξεις του άρθρου 4 της ΣΕΕ και του σημείου 17 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης προκειμένου να υποστηρίξει ότι το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν έχει εφαρμογή επί της συνολικής δραστηριότητας της CFR Marfă.

3.2.3. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με τα μέτρα 1 και 4

(77) Όσον αφορά το μέτρο 1, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι, προκειμένου να εξασφαλιστεί η είσπραξη των εκκρεμών φορολογικών οφειλών, η ANAF κίνησε διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης. Σύμφωνα με τη νομοθεσία που ισχύει από το 2004, το CNPP (το Εθνικό Γραφείο Δημόσιων Συντάξεων), η ANOFM (η Εθνική Υπηρεσία Απασχόλησης) και το CNAS (το Εθνικό Γραφείο Ασφάλισης Υγείας) δεν εισπράττουν απευθείας τις εισφορές που οφείλονται από τους οικονομικούς φορείς και άλλα πρόσωπα στη Ρουμανία· η μόνη υπηρεσία που είναι αρμόδια για την εκτέλεση αυτού του καθήκοντος είναι η ANAF, η οποία στη συνέχεια διανέμει στις διάφορες αρχές τα ποσά που εισπράττει εξ ονόματός τους (59).

(78) Όσον αφορά την προαναφερόμενη οφειλή της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό στο πλαίσιο του μέτρου 1 (βλέπε πίνακα 8), η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η ANAF ενήργησε ως ιδιώτης φορέας της οικονομίας της αγοράς διότι υπολόγιζε τόκους και πρόστιμα για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό. Ειδικότερα, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι υπολογίστηκαν τα ακόλουθα επιτόκια σε σχέση με τις ληξιπρόθεσμες οφειλές της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό: i) ημερήσιο επιτόκιο 0,1 % κατά την περίοδο 1.1.2006-30.6.2010· ii) ημερήσιο επιτόκιο 0,05 % κατά την περίοδο 1.7.2010-30.9.2010· iii) ημερήσιο επιτόκιο 0,04 % κατά την περίοδο 1.10.2010-28.2.2014 (60). Η Ρουμανία εξηγεί επίσης ότι για την εκπρόθεσμη καταβολή φορολογικών υποχρεώσεων επιβάλλεται επιπλέον πρόστιμο υπερημερίας ως εξής: i) εάν η καταβολή των ληξιπρόθεσμων φορολογικών υποχρεώσεων πραγματοποιηθεί αφού παρέλθουν 30 ημέρες από την ημερομηνία οφειλής, αλλά πριν παρέλθουν 90 ημέρες μετά την ημερομηνία οφειλής, προστίθεται πρόστιμο υπερημερίας 5 % επί του αρχικού ποσού· ii) μετά την παρέλευση 90 ημερών από την ημερομηνία οφειλής, προστίθεται πρόστιμο υπερημερίας 15 % επί του αρχικού ποσού. Η καταβολή προστίμου υπερημερίας δεν αίρει την υποχρέωση καταβολής τόκων (61).

(79) Επιπλέον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η ANAF επεδίωκε ενεργά την είσπραξη των οφειλών της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό και έλαβε διάφορα μέτρα εκτέλεσης με τη μορφή διαταγών πληρωμών και κατασχέσεων τραπεζικών λογαριασμών και κινητής και ακίνητης περιουσίας της CFR Marfă.

(80) Ειδικότερα, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι το 2009 η ANAF εξέδωσε 12 διαταγές πληρωμής για την είσπραξη των ανεξόφλητων οφειλών της CFR Marfă συνολικού ποσού […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR). Η Ρουμανία εξηγεί ότι η διαταγή πληρωμής είναι άμεσα εκτελεστός τίτλος είσπραξης φόρων, το οποίο σημαίνει ότι η ANAF μπορεί να συνεχίσει τη διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς τη συμμετοχή των δικαστηρίων σε περίπτωση που ο οφειλέτης δεν καταβάλει τα ανεξόφλητα ποσά εντός της περιόδου που καθορίζεται στη διαταγή πληρωμής. Ειδικότερα, η ANAF μπορεί στη συνέχεια να επιβάλει την είσπραξη των ανεξόφλητων οφειλών, προβαίνοντας σε κατάσχεση των στοιχείων ενεργητικού και της περιουσίας του οφειλέτη και στην πώληση αυτών (62).

(81) Μετά την έκδοση των εν λόγω διαταγών πληρωμής ακολούθησε κατάσχεση επί των τραπεζικών λογαριασμών της CFR Marfă ποσού […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), η οποία εκτελέστηκε και απέφερε την είσπραξη […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) (63), ενώ επιβλήθηκαν επίσης 22 κατασχέσεις επί ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της CFR Marfă με συνολική λογιστική αξία […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) (64). Η Ρουμανία εξηγεί ότι η κατάσχεση που εφαρμόζεται επί κινητών ή ακινήτων περιουσιακών στοιχείων συνιστά νομική υποθήκη επί αυτών των περιουσιακών στοιχείων, η οποία δημιουργεί προνομιούχο απαίτηση επί των εσόδων της πώλησης των κατασχεθέντων περιουσιακών στοιχείων, με επιπλέον συνέπεια ότι ο οφειλέτης δεν μπορεί να πωλήσει τα κατασχεθέντα περιουσιακά στοιχεία και μπορεί να τα χρησιμοποιήσει μόνο με την έγκριση του αρμόδιου φορέα (σε αυτή την περίπτωση, της ANAF) (65).

(82) Η Ρουμανία υποστηρίζει επιπλέον ότι το 2010 και το 2011 η ANAF εξέδωσε 24 διαταγές πληρωμής προς τη CFR Marfă και εξηγεί ότι το 2010 και το 2011 δεν επιβλήθηκαν κατασχέσεις και κατασχέσεις εις χείρας τρίτου επί των οφειλετών της CFR Marfă (κυρίως κρατικές επιχειρήσεις) προκειμένου να αποφευχθούν σημαντικές κοινωνικές επιπτώσεις (66). Η Ρουμανία υποστηρίζει επίσης ότι έως τον Ιούνιο του 2013 η ANAF επέβαλε 200 κατασχέσεις επί κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της CFR Marfă συνολικής λογιστικής αξίας […] RON (περίπου […] εκατ. EUR). Στη συνέχεια η Ρουμανία επισημαίνει ότι από αυτές τις 200 κατασχέσεις, 25 επιβλήθηκαν επί των κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της SC de Transport Maritim și de Coastă CFR Ferryboat SA (στο εξής: CFR Ferryboat) με λογιστική αξία […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), ενώ 84 επιβλήθηκαν επί των κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της SC Intreținere și Reparații Vagoane SA (στο εξής: Wagon Repair and Maintenance SA) με λογιστική αξία […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), αμφότερες εκ των οποίων ήταν οι εταιρείες που συγχωνεύθηκαν στη CFR Marfă τον Ιούνιο του 2012 (βλέπε αιτιολογική σκέψη 27) (67).

(83) Από τις υπόλοιπες 91 κατασχέσεις, 10 επιβλήθηκαν επί των ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της CFR Infrastructură λογιστικής αξίας […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), και οι υπόλοιπες 81 επιβλήθηκαν (τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο του 2012) επί των κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της CFR Marfă λογιστικής αξίας […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) (68).

(84) Επιπλέον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η ANAF εξέδωσε συνολικά 1 440 κοινοποιήσεις κατάσχεσης εις χείρας τρίτου επί των διαθέσιμων κεφαλαίων στους τραπεζικούς λογαριασμούς των CFR Ferryboat SA, Wagon Repair and Maintenance SA και CFR Infrastructură, καθώς και 612 κατασχέσεις εις χείρας τρίτου επί τραπεζικών λογαριασμών τρίτων (για το συνολικό ποσό των […] εκατ. RON, περίπου […] εκατ. EUR) (69).

(85) Η Ρουμανία εξηγεί επίσης ότι η κατάσχεση κινητών περιουσιακών στοιχείων (κυρίως βαγονιών και σιδηροδρομικών μηχανών) της CFR Marfă με λογιστική αξία […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR […], το 95 % της συνολικής αξίας των 81 κατασχέσεων) επιβλήθηκε μόλις στις 28 Νοεμβρίου 2012 και όχι νωρίτερα διότι «αυτά τα κινητά αγαθά αντιπροσώπευαν τροχαίο υλικό και σιδηροδρομικές μηχανές, κινητά αγαθά που χρησιμοποιούνταν για τις βασικές επικερδείς δραστηριότητες της» και διότι η CFR Marfă «παρέχει δραστηριότητες εθνικού δημόσιου συμφέροντος, οι οποίες συνίστανται στην παροχή σιδηροδρομικών εμπορευματικών δημόσιων μεταφορών και απαραίτητων υπηρεσιών στον τομέα της εθνικής άμυνας» (70).

(86) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι μετά την επιβολή των κατασχέσεων στα περιουσιακά στοιχεία της CFR Marfă, η ANAF ζήτησε την αποτίμησή τους και την έναρξη της διαδικασίας ρευστοποίησης των περιουσιακών στοιχείων. Ωστόσο, η ρευστοποίηση των περιουσιακών στοιχείων δεν ξεκίνησε ποτέ, καθώς οι εκτελεστοί τίτλοι για τις οφειλές της CFR Marfă κατέστησαν ανίσχυροι με την εφαρμογή της μετοχοποίησης χρεών του 2013 (71). Η Ρουμανία εξηγεί επίσης ότι η είσπραξη των οφειλών της CFR Marfă προς την ANAF μέσω διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης, άμεσης εκκαθάρισης ή κίνησης διαδικασίας αφερεγγυότητας δεν αποτελούσε αποδεκτή λύση διότι αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικές χρονικές περιόδους μη δυνατότητας χρήσης των πόρων που απαιτούνται για την εθνική ασφάλεια και άμυνα της χώρας, κάτι που, λαμβανομένων υπόψη των πρόσφατων συγκρούσεων στην περιοχή, θα μπορούσε ενδεχομένως να δημιουργήσει απειλή για το κράτος («[το] ρουμανικό κράτος έχει απόλυτη ανάγκη σημαντικό εξοπλισμό και πόρους τους οποίους ήταν εκ του νόμου υποχρεωμένο να παρέχει προκειμένου να ασκεί τον ρόλο και τα καθήκοντα που σχετίζονται με τη διασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας, της διατήρησης της δημόσιας τάξης και της υπεράσπισης της εθνικής ασφάλειας, εξοπλισμός και πόροι που δεν μπορούν να αντικατασταθούν υπό τις τρέχουσες συνθήκες») (72).

(87) Όσον αφορά το μέτρο 4, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Marfă κατέβαλε πλήρως τις εισφορές της στον κρατικό προϋπολογισμό μεταξύ των ετών 2013 και 2017 και ότι τα φορολογικά πιστοποιητικά που εξέδωσε η ANAF σε διάφορα χρονικά σημεία αυτής της περιόδου αποτελούν απόδειξη του ότι η CFR Marfă δεν συσσώρευσε περαιτέρω οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό κατά την περίοδο αυτή (73).

(88) Συγκεκριμένα, η Ρουμανία εξηγεί ότι στον πίνακα 7 της απόφασης κίνησης της διαδικασίας παρατίθενται, για την περίοδο 2013-2016, οι δεδουλευμένες φορολογικές υποχρεώσεις αμέσως πριν από το κλείσιμο του οικονομικού έτους, για τις οποίες η προθεσμία καταβολής έληγε το επόμενο έτος. Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι για όλα τα έτη από τον Ιούνιο του 2013 τα αντίστοιχα ποσά που όφειλε η CFR Marfă καταβλήθηκαν στην αρχή του επόμενου έτους, δηλαδή εντός της προθεσμίας. Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι τα αντίστοιχα ποσά παρατίθενται στους ετήσιους ισολογισμούς σύμφωνα με τους κανόνες κατάρτισής τους, λαμβανομένων υπόψη των ημερομηνιών δημιουργίας και καταβολής αυτών των φορολογικών υποχρεώσεων. Η Ρουμανία θεωρεί ότι η εκτίμηση της κατάστασης καταβολής των φορολογικών υποχρεώσεων της CFR Marfă, η οποία βασίζεται στα στοιχεία του ισολογισμού, δεν είναι ακριβής και ότι τα έγγραφα που θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη είναι τα φορολογικά πιστοποιητικά που εκδίδονταν τακτικά από την ANAF (74). Κατά συνέπεια, η Ρουμανία παρουσίασε τα στοιχεία που αντιστοιχούν στις φορολογικές υποχρεώσεις και άλλες οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό ως εξής: Πίνακας 9 Οι φορολογικές υποχρεώσεις και άλλες οφειλές της CFR Marfă προς τον κρατικό προϋπολογισμό μετά τη μετοχοποίηση χρεών του 2013 (σε εκατ. RON) Σε εκατ. RON 2013 2014 2015 2016 2017 Φορολογικές υποχρεώσεις και άλλες οφειλές προς τον κρατικό προϋπολογισμό […] […] […] […] […] Ποσά προς επιστροφή από την ANAF στη CFR Marfă […] […] […] […] […] Αριθ./ημερομηνία φορολογικού πιστοποιητικού 1042215/ 18.12.2013 1356231/ 5.12.2014 107680/ 16.12.2015 90817/ 12.1.2016 78183/ 14.12.2017 Πηγή: Απάντηση της Ρουμανίας της 19ης Δεκεμβρίου 2018, ενότητα Ε, σημείο 21.

(89) Η Ρουμανία εξηγεί ότι οι φορολογικές υποχρεώσεις της CFR Marfă για τα έτη 2016 και 2017 αποτέλεσαν αντικείμενο προσφυγής που ασκήθηκε από τη CFR Marfă ενώπιον του Εφετείου του Βουκουρεστίου. Με την προσφυγή αυτή, η CFR Marfă ζήτησε από το Εφετείο να ακυρώσει την απόφαση της ANAF με την οποία η ANAF απέρριψε το αίτημα της CFR Marfă για συμψηφισμό των εκκρεμών φορολογικών οφειλών της CFR Marfă για τα έτη 2016 και 2017 με τα ποσά ([…] εκατ. RON, περίπου […] εκατ. EUR), τα οποία η ANAF διατάχθηκε να καταβάλει στη CFR Marfă με την απόφαση αριθ. 1011/2015 του Εφετείου, όπως επικυρώθηκε με την απόφαση αριθ. 998/30.3.2016 του πολιτικού τμήματος του Ανώτατου Αναιρετικού Δικαστηρίου (75).

(90) Βάσει των ανωτέρω, η Ρουμανία θεωρεί ότι μεταξύ των ετών 2013 και 2017 η CFR Marfă δεν κατέγραψε καμία οφειλή προς τον κρατικό προϋπολογισμό, δεδομένου ότι η ANAF πρέπει να συμψηφίσει/επιστρέψει τα ποσά των […] εκατ. RON και […] εκατ. RON […], τα οποία είναι χαμηλότερα από την αντίστοιχη οφειλή της ANAF προς τη CFR Marfă.

(91) Τέλος, η Ρουμανία υπέβαλε πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η ληξιπρόθεσμη οφειλή της CFR Marfă (μαζί με τους τόκους και τα πρόστιμα) προς τον κρατικό προϋπολογισμό ανήλθε σε […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) το 2018 και υπερτριπλασιάστηκε φθάνοντας τα […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) στις 28 Μαρτίου 2019 (76). Η Ρουμανία τόνισε ότι, όσον αφορά τη συγκεκριμένη οφειλή, η ANAF έχει επιβάλει 16 κατασχέσεις επί μη βεβαρημένων κινητών περιουσιακών στοιχείων με λογιστική αξία […] εκατ. RON […] (περίπου […] εκατ. EUR) και 66 κατασχέσεις επί μη βεβαρημένων ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της CFR Marfă με λογιστική αξία […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) (77).

3.2.4. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με τα μέτρα 2 και 5

(92) Όσον αφορά τα μέτρα 2 και 5, η Ρουμανία εμμένει στην άποψή της ότι η CFR Infrastructură δεν απάλλαξε τη CFR Marfă από την καταβολή των οφειλών που αντιστοιχούσαν στον φόρο χρήσης υποδομής.

(93) Η Ρουμανία εξηγεί ότι το ρουμανικό δίκαιο δεν επιτρέπει την απαλλαγή καμίας σιδηροδρομικής επιχείρησης από την καταβολή του φόρου χρήσης υποδομής και ότι η CFR Infrastructură δεν εφαρμόζει εξαίρεση ούτε για τη CFR Marfă.

(94) Η Ρουμανία εξηγεί ότι προβλέπονται οι ακόλουθες τρεις μορφές ποινής για τη μη καταβολή του φόρου χρήσης υποδομής από τους μεταφορείς: 1) Για κάθε υπηρεσία, η CFR Infrastructură εκδίδει μηνιαία τιμολόγια και, όταν αυτές οι οικονομικές υποχρεώσεις δεν εκπληρώνονται σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης πρόσβασης σε σιδηροδρομική υποδομή (η οποία συνάπτεται σε ετήσια βάση), υπολογίζει και τιμολογεί σε μόνιμη βάση, για κάθε ημέρα καθυστέρησης, τόκους και πρόστιμα για τη μη καταβολή του φόρου χρήσης υποδομής (η πρώτη μορφή ποινής για τη μη καταβολή του φόρου χρήσης υποδομής). Το επιτόκιο των τόκων και ο συντελεστής των προστίμων προσδιορίζονται στον πίνακα 7 (αιτιολογική σκέψη 24). Το ίδιο πρόστιμο επιβάλλεται σε όλες τις επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών (και επιβατικών) μεταφορών, ανεξαρτήτως της ιδιοκτησίας τους. 2) Επιπλέον, λόγω των καθυστερήσεων στην καταβολή του φόρου χρήσης υποδομής, η CFR Infrastructură δεν χορηγεί την έκπτωση του 33 % επί του φόρου χρήσης υποδομής για αμαξοστοιχίες που κυκλοφορούν εντός του δικτύου της CFR, το οποίο διαχειρίζεται η CFR Marfă, όπως το πράττει για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις (η δεύτερη μορφή ποινής). (3) Επιπλέον, η CFR Infrastructură δεν δέχεται και δεν δημιουργεί πρόσθετες διαδρομές για αμαξοστοιχίες συμφερόντων της CFR Marfă και των πελατών της, όπως το πράττει για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις (τρίτη μορφή ποινής).

(95) Στο πλαίσιο αυτό, η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι το 2015 η CFR Infrastructură προέβη επίσης σε νομικές ενέργειες κατά της CFR Marfă με σκοπό την είσπραξη των οφειλών της CFR Marfă. Ειδικότερα, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Infrastructură κίνησε τις ακόλουθες διαδικασίες διαιτησίας και δικαστικές διαδικασίες όσον αφορά την είσπραξη των οφειλών της CFR Marfă: διαδικασία διαιτησίας του 2015 για ποσό […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR· διαδικασία διαιτησίας και δικαστική διαδικασία του 2016 για ποσό […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR· διαδικασία διαιτησίας και δικαστική διαδικασία του 2017 για ποσό […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR· διαδικασία διαιτησίας και δικαστική διαδικασία του 2018 για ποσό […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR (78). Σύμφωνα με τη Ρουμανία, το 100 % αυτών των ποσών επιδικάστηκαν υπέρ της CFR Infrastructură με τις αντίστοιχες και οριστικές δικαστικές και διαιτητικές αποφάσεις (79).

(96) Σύμφωνα με τη Ρουμανία, μετά την έκδοση αυτών των αποφάσεων υπέρ της, η CFR Infrastructură χρησιμοποίησε τις υπηρεσίες δικαστικών επιμελητών για την είσπραξη των επιδικασθεισών οφειλών, μεταξύ άλλων μέσω δέσμευσης κεφαλαίων σε τραπεζικούς λογαριασμούς και κατασχέσεων εις χείρας τρίτου σε σχέση με ποσά που οφείλονταν στη CFR Marfă από πελάτες της, καθώς και μέσω κατασχέσεων κινητής και ακίνητης περιουσίας της CFR Marfă (80).

(97) Η Ρουμανία εξηγεί επίσης ότι το 2016 η CFR Infrastructură συνήψε συμφωνία αναδιάταξης πληρωμών με τη CFR Marfă (στο εξής: συμφωνία αναδιάταξης πληρωμών του 2016) όσον αφορά την καταβολή του ποσού των […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), το οποίο αντιπροσωπεύει το κεφάλαιο και τους τόκους που επιδικάστηκαν στη CFR Infrastructură στο πλαίσιο των διαδικασιών διαιτησίας το 2015 και το 2016. Η Ρουμανία εξηγεί ότι το ποσό των […] εκατ. RON ανακτήθηκε πλήρως μέσω διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης αφού η CFR Marfă δεν συμμορφώθηκε με τις διατάξεις της συμφωνίας αναδιάταξης πληρωμών του 2016 (81).

(98) Σύμφωνα με τη Ρουμανία, έως τον Αύγουστο του 2018 η CFR Infrastructură κατόρθωσε να ανακτήσει από τη CFR Marfă —μέσω δικαστικών και εξωδικαστικών μέτρων— πάνω από […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), εκ των οποίων […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) την περίοδο Μάρτιος-Ιούλιος 2018. Επιπλέον, στις 6 Δεκεμβρίου 2018 η CFR Infrastructură συνήψε συμφωνία για την αναδιάταξη της καταβολής των τόκων και των προστίμων που όφειλε η CFR Marfă ποσού […] εκατ. RON […] (περίπου […] εκατ. EUR, στο εξής: συμφωνία αναδιάταξης πληρωμών του 2018). Στη συμφωνία αυτή προσδιορίζεται μεταξύ άλλων ότι στις 4 Δεκεμβρίου 2018 η CFR Marfă είχε ληξιπρόθεσμη οφειλή έναντι της CFR Infrastructură ύψους […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), εκ των οποίων […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) είναι το ποσό που επιδικάστηκε στη CFR Infrastructură από επτά αποφάσεις πολιτικών δικαστηρίων το 2017, οι οποίες εκτελούνται. Από αυτό το ποσό ύψους […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR), ποσό […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) αντιστοιχεί σε τόκους και πρόστιμα. Οι διατάξεις της συμφωνίας αναδιάταξης πληρωμών του 2018 ορίζουν επίσης ότι η ανάκτηση του αρχικού ποσού των […] εκατ. RON (περίπου […] εκατ. EUR) συνεχίζεται μέσω της υλοποίησης των κατασχέσεων που επιβλήθηκαν σε κινητή και ακίνητη περιουσία της CFR Marfă.

(99) Η Ρουμανία εξηγεί ότι η εκτέλεση μέσω κατασχέσεων περιουσιακών στοιχείων εφαρμόστηκε μόνο στο μέτρο που η CFR Marfă συμμορφωνόταν με τις υποχρεώσεις που ανέλαβε στο πλαίσιο των συμφωνιών αναδιάταξης, και υποστηρίζει ότι η συμφωνία αναδιάταξης πληρωμών του 2018 τηρείται από τη CFR Marfă (82).

(100) Κατά την άποψη της Ρουμανίας, όλα τα παραπάνω επιβεβαιώνουν το γεγονός ότι η CFR Infrastructură εφαρμόζει μέτρα ανάκτησης οφειλών και ότι η CFR Marfă δεν έχει τύχει απαλλαγής από την καταβολή τους (83).

(101) Η Ρουμανία θεωρεί ότι η «CFR Marfă δεν τυγχάνει προτιμησιακής μεταχείρισης από τη CFR Infrastructură και δεν απαλλάσσεται, ούτε έχει απαλλαγεί, από οποιαδήποτε νομική υποχρέωση» (84). Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι «[γ]ια τη μη καταβολή των φόρων χρήσης υποδομής από οποιαδήποτε από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, η CFR SA [CFR Infrastructură] εφάρμοσε και εφαρμόζει τις ίδιες οικονομικές ποινές» και υπενθυμίζει ότι «[ο]ι οικονομικές ποινές είναι πρόστιμα για καθυστέρηση πληρωμών τα οποία υπολογίζονται και εφαρμόζονται για τη μη καταβολή των τελών που οφείλονται κατά την προβλεπόμενη ημερομηνία βάσει του ίδιου ποσοστού και χωρίς διακρίσεις» (85). Η Ρουμανία υποστηρίζει επιπλέον ότι «η [CFR Infrastructură] εφαρμόζει τα ίδια δικαστικά και εξωδικαστικά μέτρα για την ανάκτηση των ποσών που οφείλονται από οποιαδήποτε από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις» (86).

(102) Η Ρουμανία προσθέτει επίσης ότι η μη είσπραξη εκ μέρους της CFR Infrastructură φόρου χρήσης υποδομής από τη CFR Marfă αποτελεί αντικειμενική περίσταση και συνέπεια του γεγονότος ότι άλλες κρατικές επιχειρήσεις ή επιχειρήσεις στις οποίες το κράτος είναι μέτοχος (πολλές εκ των οποίων δραστηριοποιούνται στον τομέα της ενέργειας) δεν κατέβαλαν, με τη σειρά τους, τις οφειλές τους προς τη CFR Marfă. Η Ρουμανία εξηγεί ότι αυτές οι οφειλές προς τη CFR Marfă είναι της ίδιας τάξης μεγέθους με τα ποσά που οφείλει η CFR Marfă στη CFR Infrastructură και τυχόν διακοπή της παροχής υπηρεσιών μεταφορών από τη CFR Marfă θα διατάρασσε τις δραστηριότητες που εκτελούνται από τις συγκεκριμένες επιχειρήσεις, σε βάρος του βιοτικού επιπέδου των πολιτών και των οικονομικών δραστηριοτήτων σε διάφορους τομείς. Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η CFR Marfă προέβη σε ενέργειες για την ανάκτηση αυτών των οφειλών σύμφωνα με τις σχετικές νομοθετικές διατάξεις (87).

(103) Επιπλέον, η Ρουμανία προσθέτει ότι δεν είναι δυνατή η επιβολή αυστηρότερων μέτρων στη CFR Marfă (όπως η αίτηση αφερεγγυότητας), διότι η CFR Infrastructură και οι ρουμανικές αρχές πρέπει να λάβουν υπόψη τη σημασία της CFR Marfă και των πόρων της για το εθνικό σύστημα άμυνας, την εθνική ασφάλεια, τη δημόσια ασφάλεια και τάξη, τη μεταφορά στρατηγικού υλικού, την εθνική οικονομία και τον πληθυσμό (88) (βλέπε επίσης σημεία 3.2.1. και 3.2.2. ανωτέρω).

(104) Για τον σκοπό αυτό, η Ρουμανία υπενθυμίζει ότι οι ρουμανικές αρχές και η CFR Infrastructură πρέπει να ενεργήσουν σύμφωνα με το νομικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στον τομέα της άμυνας (89) και «να λάβουν μέτρα που δεν δημιουργούν κίνδυνο διάθεσης ορισμένων πόρων που ανήκουν στη CFR Marfă (αρνητικός αντίκτυπος στους πόρους που θεωρούνται «κρατικοί πόροι») και δεν επηρεάζουν τις στρατιωτικές μεταφορές και τη μεταφορά στρατηγικού υλικού από αυτή τη στρατηγική εταιρεία ή την απόκριση της CFR Marfă σε καταστάσεις κρίσης (όπως ο χειμώνας 2016/2017)» (90).

(105) Επίσης, στις παρατηρήσεις που υπέβαλε στις 14 Αυγούστου 2018 σε απάντηση στις παρατηρήσεις τρίτων, η Ρουμανία υποστηρίζει επιπλέον ότι η CFR Infrastructură υποχρεούται να μην προβαίνει σε μέτρα εκτέλεσης που θα μπορούσαν να εμποδίσουν τις στρατιωτικές μεταφορές και να μειώσουν τις αμυντικές ικανότητες της χώρας δυνάμει του άρθρου 34 του νόμου για την εθνική άμυνα (91). Η Ρουμανία παραθέτει δήλωση του υπουργού Μεταφορών της χώρας («δεν πρέπει να σκοτώσουμε την κότα που γεννά τα χρυσά αυγά») όταν αναφέρεται στον λόγο για τον οποίο το κράτος δεν θα πρέπει να προβεί σε αναγκαστική εκτέλεση για όλες τις οφειλές της Marfa έναντι της CFR Infrastructură.

3.2.5. Παρατηρήσεις της Ρουμανίας σχετικά με το μέτρο 3

(106) Πρώτον, η Ρουμανία αμφισβητεί ότι το μέτρο 3 προέρχεται από κρατικούς πόρους. Συγκεκριμένα, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι «δεν πληρούνται οι τρεις σωρευτικές προϋποθέσεις [του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ] ώστε η μετοχοποίηση χρεών όσον αφορά τη CFR Marfă να μπορεί να θεωρηθεί κρατική ενίσχυση, δεδομένου ότι δεν πληρούται η προϋπόθεση του εδαφίου α) καθώς δεν έχουν δαπανηθεί κρατικοί πόροι ούτε έχουν διατεθεί πόροι από τον κρατικό προϋπολογισμό (το οποίο θα σήμαινε ότι το κράτος επιβαρύνθηκε με άμεσες δαπάνες του προϋπολογισμού). Πράγματι, τα ποσά αυτά δεν αντιπροσώπευαν πλέον έσοδα του προϋπολογισμού, κάτι που βαίνει πέραν της διατύπωσης του κειμένου της ΣΛΕΕ». Η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι ενήργησε όπως θα ενεργούσε ένας απλός μέτοχος και ότι αποσκοπούσε στην εδραίωση των συμφερόντων της και όχι στη χορήγηση οικονομικού πλεονεκτήματος σε κάποιον οικονομικό φορέα (92).

(107) Δεύτερον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η μετοχοποίηση χρεών εγκρίθηκε από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην απόφαση της 22ας Οκτωβρίου 2013 για χορήγηση προληπτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής από την Ένωση στη Ρουμανία (93) (στο εξής: απόφαση του Συμβουλίου της 22ας Οκτωβρίου 2013), η οποία επιβεβαιώθηκε με τις διατάξεις της προληπτικής συμφωνίας stand-by μεταξύ της Ρουμανίας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (στο εξής: ΔΝΤ) ποσού 1 751,34 εκατ. ΕΤΔ, όπως συμφωνήθηκε με την επιστολή προθέσεων που υπογράφηκε από τις ρουμανικές αρχές στο Βουκουρέστι στις 12 Σεπτεμβρίου 2013, η οποία εγκρίθηκε με την απόφαση του εκτελεστικού συμβουλίου του ΔΝΤ της 27ης Σεπτεμβρίου 2013 (94). Η Ρουμανία εκφράζει αυτή την άποψη βάσει του παραρτήματος I της συμφωνίας stand-by (95), το οποίο ορίζει τα εξής: «Το προηγούμενο έτος προχωρήσαμε σε ορισμένες σημαντικές μεταρρυθμίσεις όσον αφορά τις κρατικές επιχειρήσεις και τους τομείς της ενέργειας και των μεταφορών. Για παράδειγμα, […], μέσω εκούσιας υπαγωγής ορισμένων εταιρειών σε διαδικασία αφερεγγυότητας ή εκκαθάρισης, μέσω ανταλλαγών χρέους και μέσω μέτρων αναδιάρθρωσης». (η επισήμανση του συντάκτη) […] Στις βασικές μεταρρυθμίσεις στους τομείς της ενέργειας και των μεταφορών περιλαμβάνονται οι εξής: […] «Τομέας μεταφορών: προχωρήσαμε σε συμφωνία αγοραπωλησίας για την πώληση μεριδίου 51 % της κρατικής εταιρείας εμπορευματικών μεταφορών [CFR Marfă] έναντι ποσού 905 εκατ. RON και λάβαμε κυβερνητική απόφαση που εγκρίνει τη συμφωνία αγοραπωλησίας. Τον Ιούνιο εγκρίναμε επίσης ένα καθεστώς τακτοποίησης καθυστερούμενων οφειλών, στο πλαίσιο του οποίου οι καθυστερούμενες οφειλές της CFR Marfă θα μειωθούν κατά περισσότερο από 90 % με τη σύναψη της πώλησης […]» (96). «Σχεδιάζουμε επίσης να διευκολύνουμε τη βελτίωση της καταβολής των τελών υποδομής και ηλεκτρικής ενέργειας από την κρατική επιχείρηση σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών και τη CFR Marfă μέσω μεταρρυθμίσεων αυτών των επιχειρήσεων, καθώς και να προβούμε σε ρύθμιση των εκκρεμών οφειλών μεταξύ των τριών κυριότερων σιδηροδρομικών επιχειρήσεων. Στα μέτρα για τη βελτίωση των λειτουργικών και οικονομικών επιδόσεων αυτών των επιχειρήσεων περιλαμβάνονται τα εξής: […] –CFR Marfă: Θα εκπληρώσουμε τις υποχρεώσεις μας βάσει της συμφωνίας αγοραπωλησίας για την πώληση του πλειοψηφικού μεριδίου της και θα ολοκληρώσουμε την πράξη (καταβολή τιμήματος με αντάλλαγμα μετοχές) έως τα μέσα Οκτωβρίου του 2013. Στο πλαίσιο αυτό, θα επιδιωχθεί η λήψη έγκρισης ελέγχου συγκέντρωσης από την αρμόδια ρυθμιστική αρχή. Εάν κατά τη διαδικασία ιδιωτικοποίησης προκύψουν ανυπέρβλητα εμπόδια, θα δρομολογήσουμε εκ νέου διαγωνισμό για την ιδιωτικοποίηση του πλειοψηφικού μεριδίου της Marfa σύμφωνα με μια διαδικασία που τηρεί τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές».

(108) Η Ρουμανία εξηγεί ότι η προαναφερόμενη συμφωνία stand-by, συμπεριλαμβανομένου του παραρτήματος που αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 107 ανωτέρω, εγκρίθηκε από το Συμβούλιο της ΕΕ βάσει του άρθρου 1 παράγραφος 1 της απόφασής του της 22ας Οκτωβρίου 2013, η οποία, μεταξύ άλλων, αναφέρει συγκεκριμένες προϋποθέσεις οικονομικής πολιτικής που προβλέπονται στο μνημόνιο συνεννόησης όπως «την αναδιάρθρωση των κρατικών επιχειρήσεων, συμπεριλαμβανομένης της πώλησης συμμετοχών στο κεφάλαιό τους, και την ενίσχυση της εταιρικής διακυβέρνησης των κρατικών επιχειρήσεων».

(109) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι όχι μόνο εγκρίθηκαν από το Συμβούλιο της ΕΕ η ιδιωτικοποίηση της CFR Marfă και το υπέρ αυτής μέτρο της μετοχοποίησης χρεών, αλλά επίσης ότι η διαδικασία ιδιωτικοποίησης CFR Marfă αποτελούσε αντικείμενο διαρκούς παρακολούθησης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

(110) Ειδικότερα, σε σχέση με την παρακολούθηση από την Επιτροπή, η Ρουμανία αναφέρει την έκθεση της Επιτροπής «The Balance of Payments Programme. Romania, 2013-2015» (Πρόγραμμα στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών. Ρουμανία, 2013-2015), όπου, μεταξύ άλλων, παρουσιάζεται η κατάσταση της διαδικασίας ιδιωτικοποίησης της CFR Marfă, συμπεριλαμβανομένης της μετοχοποίησης χρεών. Ειδικότερα, σύμφωνα με την παρατιθέμενη έκθεση, «[η] ιδιωτικοποίηση θα διασκεδάσει μεταξύ άλλων τις ανησυχίες όσον αφορά τη μετοχοποίηση χρεών που πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2013, πριν από την άκαρπη προσπάθεια ιδιωτικοποίησης του Οκτωβρίου του 2013» (97).

(111) Τρίτον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η μετοχοποίηση χρεών πληροί το τυποποιημένο κριτήριο του φορέα της οικονομίας της αγοράς και επαναλαμβάνει τα πορίσματα της μελέτης της Deloitte την οποία υπέβαλε στην Επιτροπή.

(112) Η Ρουμανία επαναλαμβάνει ότι ανέθεσε στην ελεγκτική και συμβουλευτική εταιρεία Deloitte να εκπονήσει μελέτη για την εφαρμογή του κριτηρίου του φορέα της οικονομίας της αγοράς. Η μελέτη εκπονήθηκε με εφαρμογή μιας αναγνωρισμένης μεθόδου, πιο συγκεκριμένα με υπολογισμό της αγοραίας αξίας του μεριδίου του 51 % στις 31 Δεκεμβρίου 2012 με χρήση της μεθόδου των προεξοφλημένων ταμειακών ροών (στο εξής: μέθοδος DCF) και χωριστό υπολογισμό της αγοραίας αξίας του εναπομένοντος μετοχικού μεριδίου (49 %) βάσει της παραδοχής ότι το εν λόγω μετοχικό μερίδιο θα πωλείτο την περίοδο 2015-2018, με εφαρμογή της μεθόδου αποτίμησης συνολικού φόρου εισοδήματος εταιρειών και πολλαπλασίων ΚΠΤΦΑ.

(113) Η Ρουμανία υπογραμμίζει τα πορίσματα της έκθεσης της Deloitte της 29ης Μαρτίου 2019, σύμφωνα με τα οποία η μετοχοποίηση χρεών, ακολουθούμενη από την ιδιωτικοποίηση της CFR Marfă, θα είχε επιτρέψει στο κράτος ως μέτοχο και πιστωτή να ανακτήσει μεγαλύτερο ποσό (κατά μέσο όρο 1 079,9 εκατ. RON ή περίπου 235 εκατ. EUR) απ’ ό,τι μια άμεση εκκαθάριση της εταιρείας (κατά μέσο όρο 916,97 εκατ. RON ή περίπου 199 εκατ. EUR).

(114) Η Ρουμανία επισημαίνει ότι η μετοχοποίηση των χρεών επιτεύχθηκε μετά τη λήψη απόφασης σύμφωνα με τις συστάσεις της μελέτης της Deloitte, με την έκδοση του έκτακτου διατάγματος 61/2013 της 12ης Ιουνίου 2013, δηλαδή μετά την αξιολόγηση με βάση το κριτήριο του φορέα της οικονομίας της αγοράς.

(115) Η Ρουμανία υπογραμμίζει επίσης ότι το προαναφερόμενο έκτακτο διάταγμα 61/2013 εκδόθηκε «λαμβανομένων δεόντως υπόψη των απόψεων και των συστάσεων του ΔΝΤ και της ΕΕ» (βλέπε επίσης αιτιολογικές σκέψεις 107 κ. επ. ανωτέρω), διότι «όλα τα μνημόνια συνεννόησης που συνήφθησαν με αυτούς τους διεθνείς οργανισμούς μετά το 2011 προβλέπουν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις (συμπεριλαμβανομένων ιδιωτικοποιήσεων) για μεγάλο αριθμό κρατικών επιχειρήσεων σε διάφορους τομείς», μεταξύ των οποίων «οι μεταφορές (CFR Infrastructură, CFR Marfă, Tarom)» (98). Ειδικότερα, η Ρουμανία επισημαίνει την περιγραφή μίας μεταρρύθμισης που περιλαμβανόταν σε ένα τέτοιο μνημόνιο που εγκρίθηκε με την απόφαση του Συμβουλίου, σύμφωνα με την οποία η Ρουμανία «ενέκρινε επίσης καθεστώς τακτοποίησης καθυστερούμενων οφειλών τον Ιούνιο, στο πλαίσιο του οποίου οι καθυστερούμενες οφειλές της CFR Marfă θα μειώνονταν κατά περισσότερο από 90 τοις εκατό κατά τη σύναψη της πώλησης […]» (99).

(116) Τέταρτον, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι η μετοχοποίηση χρεών του 2013 υπέρ της CFR Marfă παρουσιάζει πολλές ομοιότητες με άλλα μέτρα σχετικά με κατεστημένες επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών σε άλλα κράτη μέλη, για τα οποία η Επιτροπή διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε κρατική ενίσχυση ή η ενίσχυση κηρύχθηκε συμβατή με την εσωτερική αγορά. Ως παράδειγμα, η Ρουμανία αναφέρει τις ακόλουθες προηγούμενες αποφάσεις της Επιτροπής: απόφαση της 16.6.2017 σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.32544 (2011/C) που χορήγησε η Ελλάδα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων ΤΡΑΙΝΟΣΕ (100), απόφαση της 20.7.2018 για το δημόσιο δάνειο SA.29198 – (2010/C) (πρώην 2009/NN) που χορηγήθηκε από τη Σλοβακία στη Železničná Spoločnosť Cargo Slovakia, a.s. (ZSSK Cargo) (101), και απόφαση της 19.6.2017 σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.39877 (2017/NN) – Κροατία – Ενίσχυση προς την HŽ Cargo d. o. o. – Διαγραφή χρέους (102).

(117) Η Ρουμανία υποστηρίζει ότι «το κοινό σημείο είναι ότι οι σιδηροδρομικές επιχειρήσεις σε αυτά τα κράτη και η CFR Marfă αντιμετώπιζαν οικονομικές δυσκολίες και κατέγραφαν σημαντικές ζημίες, και ότι οι δημόσιες αρχές αποφάσισαν να παρέμβουν, λαμβανομένης υπόψη της σημασίας τους για τις εθνικές οικονομίες». Ως εκ τούτου, θεωρεί ότι «η Ρουμανία, η Κροατία, η Ελλάδα και η Σλοβακία ενήργησαν με το ίδιο πνεύμα όσον αφορά τις εθνικές σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, οι οποίες αντιμετώπιζαν στο σύνολό τους οικονομικές δυσκολίες». Κατά την άποψη της Ρουμανίας, το αποτέλεσμα της αξιολόγησης της συγκεκριμένης μετοχοποίησης χρεών (καθώς και άλλων μέτρων) δεν θα έπρεπε να διαφέρει για τη CFR Marfă.

(118) Ειδικότερα, η Ρουμανία υπενθυμίζει την απόφαση της Επιτροπής στην υπόθεση SA.32544 σχετικά με την ενίσχυση που χορήγησε η Ελλάδα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων ΤΡΑΙΝΟΣΕ ΑΕ και, συγκεκριμένα, την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 με πόρους του κρατικού προϋπολογισμού.

(119) Η Ρουμανία επισημαίνει ότι παρότι οι ελληνικές αρχές είχαν θεωρήσει ότι το σχετικό μέτρο δεν ήταν κρατική ενίσχυση, το μέτρο αυτό θεωρήθηκε ότι συνιστούσε ενίσχυση και κηρύχθηκε συμβατό με την εσωτερική αγορά από την Επιτροπή διότι (103): α) το μέτρο αποσκοπούσε στην επανόρθωση σοβαρών διαταραχών στην οικονομία της Ελλάδας. Εν προκειμένω, η Ρουμανία υπενθυμίζει ότι «η Επιτροπή διατήρησε και έκανε δεκτά τα επιχειρήματα σχετικά με την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας (οικονομική κρίση) και το γεγονός ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ διαδραματίζει ζωτικό ρόλο στην οικονομία αυτής της χώρας. Η εκκαθάρισή της θα δημιουργούσε δυσκολίες για τον διαχειριστή σιδηροδρομικών υποδομών, για ορισμένες θυγατρικές του, για σημαντικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα και για το εξωτερικό εμπόριο της χώρας. Επιπλέον, θα είχε συμβάλει άμεσα ή έμμεσα στην αύξηση της ανεργίας στη χώρα, η οποία πληττόταν από την κρίση»· β) το μέτρο ήταν επαρκές/κατάλληλο, αναγκαίο και αναλογικό. Εν προκειμένω, η Ρουμανία υπενθυμίζει ότι «η Επιτροπή έκρινε ότι, πέραν της κατάστασης και των οφελών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ: το μέτρο ήταν σύμφωνο με τον σκοπό της αποφυγής κινδύνων για το ελληνικό σιδηροδρομικό σύστημα και της πρόληψης της διακοπής της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην οικονομία και τον πληθυσμό· […] ήταν χρονικά περιορισμένο· […] ήταν αναγκαίο για την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, […] διασφάλιζε την προσωρινή επιβίωση έως την ιδιωτικοποίηση της εταιρείας· […] δεν αποσκοπούσε στην αύξηση της ικανότητας της εταιρείας και, για τον λόγο αυτό, δεν επηρέαζε τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ».

(120) Η Ρουμανία υποστηρίζει επίσης ότι «η ακύρωση της μετοχοποίησης χρεών μετά την άκαρπη ιδιωτικοποίηση του 2013 και η επιβολή στη CFR Marfă υποχρέωσης επιστροφής του σχετικού με τη μετοχοποίηση ποσού θα είχαν δημιουργήσει σημαντικές λειτουργικές δυσκολίες για τη CFR Marfă, οι οποίες θα είχαν οδηγήσει στον μη αποδεκτό κίνδυνο να μην μπορεί η εταιρεία να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της βάσει της νομοθεσίας, συμφωνιών και συμβάσεων στον τομέα της εθνικής ασφάλειας ή τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη συμμετοχή της Ρουμανίας στο NATO, δεδομένης της σύγκρουσης στην Ουκρανία, η οποία ξέσπασε το 2014, της μεγάλης κλίμακας ανταπόκρισης σε αυτό το πολιτικό και στρατιωτικό πλαίσιο και της αύξησης της ζήτησης για στρατιωτικές μεταφορές κατά 562,89 %. Η εξαίρεση του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ και του άρθρου 4 της ΣΕΕ είναι δικαιολογημένη σε αυτό το πλαίσιο» (104).

(121) Ειδικότερα, η Ρουμανία υπογραμμίζει ότι «η πώληση περιουσιακών στοιχείων στο πλαίσιο πιθανής εκκαθάρισης της εταιρείας σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία θα μπορούσε να είναι αρκετά χρονοβόρα, με αποτέλεσμα οι πόροι που απαιτούνται για το αμυντικό σύστημα της χώρας και την εκτέλεση στρατηγικών μεταφορών να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν για μεγάλα χρονικά διαστήματα και να παρακμάζουν λόγω της ακινησίας. Κατά τη διάρκεια των περιόδων αυτών όταν η CFR Marfă δεν θα μπορούσε να παρέχει υπηρεσίες μεταφορών και οι πόροι αυτοί δεν θα είχαν περιέλθει ακόμη στην ιδιοκτησία άλλης σιδηροδρομικής επιχείρησης, όπως συνέβη το 2008 και το 2014, μπορεί να ξεσπούσαν ή να αναζωπυρώνονταν συγκρούσεις, όπως αναφέρεται στην εθνική αμυντική στρατηγική (105) […]». Υπό αυτές τις συνθήκες, η Ρουμανία εκφράζει τον φόβο ότι «δεν θα διέθετε πλέον μεταφορική ικανότητα και δεν θα μπορούσε να ανταποκριθεί δεόντως σε πιθανές προκλήσεις, γεγονός απαράδεκτο».

4. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(122) Η Επιτροπή εξετάζει πρώτα αν τα μέτρα 1 έως 5 υπέρ της CFR Marfă συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ (βλέπε σημείο 4.1 κατωτέρω), αν η CFR Marfă ήταν προβληματική επιχείρηση (βλέπε σημείο 4.2 κατωτέρω), και αν η ενίσχυση είχε ήδη εφαρμοστεί (βλέπε σημείο 4.3 κατωτέρω). Τέλος, η Επιτροπή αξιολογεί αν η ενίσχυση αυτή θα μπορούσε να είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά (βλέπε σημείο 4.4 κατωτέρω).

4.1. Ύπαρξη ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης

(123) Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, «[ε]νισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές».

(124) Τα κριτήρια που καθορίζονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ είναι σωρευτικά. Κατά συνέπεια, ένα μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια της εν λόγω διάταξης εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες σωρευτικές προϋποθέσεις: α) το μέτρο πρέπει να καταλογίζεται στο κράτος και να χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους· β) το μέτρο πρέπει να παρέχει πλεονέκτημα στον αποδέκτη του· γ) το εν λόγω πλεονέκτημα πρέπει να είναι επιλεκτικό· και δ) το μέτρο πρέπει να νοθεύει ή να απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και να επηρεάζει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών.

4.1.1. Επιχείρηση

(125) Κατά πάγια νομολογία, η Επιτροπή πρέπει πρώτα να προσδιορίσει τον δικαιούχο των υπό εξέταση μέτρων. Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης αναφέρεται στην έννοια της επιχείρησης στο πλαίσιο του ορισμού του δικαιούχου της ενίσχυσης. Τα δικαστήρια της ΕΕ ορίζουν τις επιχειρήσεις ως οντότητες που ασκούν οικονομική δραστηριότητα ανεξάρτητα από το νομικό καθεστώς που τις διέπει και τον τρόπο χρηματοδότησής τους (106). Το μόνο σχετικό κριτήριο είναι αν ασκούν οικονομική δραστηριότητα, δηλαδή αν προσφέρουν αγαθά και/ή υπηρεσίες στην αγορά.

(126) Η CFR Marfă είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης που ανήκει εξολοκλήρου στο κράτος. Συστάθηκε ως συμμετοχική εταιρεία την 1η Οκτωβρίου 1998, σε συνέχεια της αναδιοργάνωσης της κατεστημένης επιχείρησης σιδηροδρόμων της Ρουμανίας και παρέχει σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές και άλλες συναφείς υπηρεσίες στην αγορά.

(127) Ως εκ τούτου, η CFR Marfă είναι επιχείρηση για τον σκοπό του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ. Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα εξετάσει αν η δραστηριότητα της παροχής σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών και άλλων συναφών υπηρεσιών στην αγορά από τη CFR Marfă αποτελεί οικονομική δραστηριότητα.

4.1.2. Οικονομική δραστηριότητα

(128) Καταρχάς, η Επιτροπή εξέτασε την εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ υπό το πρίσμα των επιχειρημάτων της Ρουμανίας βάσει των οποίων η CFR Marfă ασκεί δημόσια εξουσία.

(129) Η Ρουμανία υποστηρίζει (βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 63 έως 76 ανωτέρω) ότι το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν έχει εφαρμόζεται στη CFR Marfă δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4 παράγραφος 2 της ΣΕΕ (107) και του σημείου 17 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης, το οποίο προβλέπει, μεταξύ άλλων, ότι το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση όπου το Δημόσιο ενεργεί «ασκώντας δημόσια εξουσία» ή όταν οι δημόσιες οντότητες ενεργούν «υπό την ιδιότητά τους ως δημόσιες αρχές». Η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι ασκούσε δημόσια εξουσία κατά τη λήψη των μέτρων 1-3 και 5, τα οποία αποσκοπούσαν στη διασφάλιση της συνέχειας της εκτέλεσης των υποχρεώσεων της CFR Marfă στους τομείς της εθνικής ασφάλειας και άμυνας.

(130) Η Επιτροπή παρατηρεί ότι αυτό το επιχείρημα είναι εσφαλμένο για τους ακόλουθους λόγους.

(131) Πρώτον, αυτό το επιχείρημα παρερμηνεύει τον τρόπο με τον οποίο προορίζονται να λειτουργούν οι διατάξεις του σημείου 17 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης. Οι διατάξεις αυτές αποτελούν μέρος της ενότητας 2 της εν λόγω ανακοίνωσης, η οποία περιλαμβάνει κανόνες που σχετίζονται με την έννοια της επιχείρησης και της οικονομικής δραστηριότητας. Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ εφαρμόζεται σε σχέση με οντότητες που μπορούν να χαρακτηριστούν ως επιχειρήσεις που ασκούν οικονομική δραστηριότητα βάσει των κανόνων που καθορίζονται στην ενότητα 2 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης. Ως εκ τούτου, ο έλεγχος της εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ προϋποθέτει την αξιολόγηση του κατά πόσον η CFR Marfă είναι επιχείρηση που ασκεί οικονομική δραστηριότητα.

(132) Αντιθέτως, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν εφαρμόζεται στη CFR Marfă διότι η Ρουμανία ασκούσε δημόσια εξουσία κατά τη λήψη των μέτρων 1-3 και 5 υπέρ της CFR Marfă προκειμένου να διασφαλιστεί η συνέχεια των μεταφορών στρατηγικού και στρατιωτικού υλικού, καθώς και η εκπλήρωση άλλων υποχρεώσεων που συνδέονται με σκοπούς εθνικής ασφάλειας και άμυνας. Με άλλα λόγια, η Ρουμανία υποστηρίζει ότι το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ δεν εφαρμόζεται στη CFR Marfă απλώς και μόνο λόγω της ιδιότητας με την οποία το ρουμανικό κράτος έλαβε τα μέτρα 1-3 και 5 υπέρ της CFR Marfă.

(133) Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το επιχείρημα αυτό σχετίζεται με το ερώτημα του κατά πόσον το κριτήριο του φορέα της οικονομίας της αγοράς έχει εφαρμογή στις ενέργειες της Ρουμανίας, οι οποίες συνίστανται στη λήψη των μέτρων 1-5 και, εφόσον έχει εφαρμογή, με την εφαρμογή αυτού του κριτηρίου (σημεία 76-77 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης) όπως εξετάζεται στις αιτιολογικές σκέψεις 179 έως 181 κατωτέρω. Ωστόσο, η δυνατότητα εφαρμογής και η εφαρμογή του κριτηρίου του φορέα της οικονομίας της αγοράς δεν περιλαμβάνει σε καμία περίπτωση την αξιολόγηση του κατά πόσον η CFR Marfă είναι επιχείρηση η οποία ασκεί οικονομική δραστηριότητα για τον σκοπό της εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ. Ως εκ τούτου, το επιχείρημα της Ρουμανίας παρερμηνεύει τον στόχο της ενότητας 2 της ανακοίνωσης για την έννοια της κρατικής ενίσχυσης.

(134) Δεύτερον, η Ρουμανία δεν υπέβαλε κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει ότι η δραστηριότητα της CFR Marfă δεν είναι οικονομική. Ειδικότερα, η Ρουμανία δεν υπέβαλε κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει ότι έχει εξαιρέσει τις δραστηριότητες των στρατιωτικών μεταφορών και των μεταφορών στρατηγικών προϊόντων από τον οικονομικό τομέα στο πλαίσιο της άσκησης της δημόσιας εξουσίας της, γεγονός που θα μπορούσε να αποδείξει ότι πράγματι οι δραστηριότητες αυτές δεν είναι οικονομικού χαρακτήρα (108).

(135) Ακριβώς το αντίθετο. Από τις παρατηρήσεις της Ρουμανίας προκύπτει σαφώς ότι οι στρατιωτικές μεταφορές είναι υπηρεσίες που παρέχονται από τη CFR Marfă βάσει ετήσιων συμβάσεων και αμείβονται (109). Η Ρουμανία παραδέχεται ότι οι αγορές στρατιωτικών μεταφορών και συναφών δραστηριοτήτων είναι ανοικτές σε όλες τις ιδιωτικές σιδηροδρομικές επιχειρήσεις που διαθέτουν έγκυρη άδεια, υπό τον όρο ωστόσο της εξασφάλισης ορισμένων διαπιστεύσεων ασφάλειας (βλέπε αιτιολογική σκέψη 75 ανωτέρω). Αυτό επιβεβαιώνεται περαιτέρω από τις διατάξεις πρωτοκόλλων, κοινών διαταγμάτων και συμφωνιών (110) που έχουν συναφθεί μεταξύ του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του υπουργείου Μεταφορών, Κατασκευών και Τουρισμού, όπου αναφέρεται ότι υποχρεώσεις διασφάλισης της συνέχειας των στρατιωτικών μεταφορών σε περιόδους ειρήνης, πολέμου, φυσικών καταστροφών και κρίσης ή άλλες έκτακτες περιστάσεις βαρύνουν όχι μόνο τη CFR Marfă αλλά και άλλες αδειοδοτημένες επιχειρήσεις σιδηροδρομικών μεταφορών οι οποίες πρέπει να αμείβονται βάσει της εκάστοτε σύμβασης.

(136) Από τα ανωτέρω προκύπτει σαφώς ότι αυτές οι υπηρεσίες στρατιωτικών μεταφορών δεν είχαν εξαιρεθεί από τον οικονομικό τομέα από το κράτος και ότι παρέχονται από τη CFR Marfă βάσει μηχανισμών της αγοράς. Για τον λόγο αυτό μπορούν να χαρακτηριστούν ως οικονομικές δραστηριότητες (111).

(137) Το γεγονός ότι ιδιωτικές επιχειρήσεις σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών δεν επιθυμούν να επιδοθούν σε στρατιωτικές μεταφορές είτε λόγω της μειωμένης ζήτησης είτε λόγω της έλλειψης ικανότητας δεν επηρεάζει αυτό το συμπέρασμα — αυτό που έχει σημασία είναι απλώς και μόνο η δυνατότητα αυτών των επιχειρήσεων να ανταγωνίζονται για αυτές τις συμβάσεις με τη CFR Marfă, κάτι που διασφαλίζεται επίσης από το πνεύμα και το γράμμα της οδηγίας 2009/81/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (112), η οποία μεταφέρθηκε στο ρουμανικό δίκαιο με το έκτακτο κυβερνητικό διάταγμα 114/2011 της 21ης Δεκεμβρίου 2011 (113).

(138) Επιπλέον, η υποχρέωση δημιουργίας, τήρησης και διαφύλαξης των αποθεμάτων σε διάφορα σημεία του σιδηροδρομικού δικτύου αποτελεί προϋπόθεση προκειμένου η CFR Marfă να μπορεί να παρέχει αμειβόμενες στρατιωτικές μεταφορές βάσει σύμβασης (114). Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή θεωρεί ότι αποτελεί μέρος της οικονομικής δραστηριότητας των στρατιωτικών μεταφορών. Το γεγονός ότι η CFR Marfă μπορεί να χρησιμοποιεί για τις οικείες συνήθεις εμπορικές δραστηριότητες σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών (συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών μεταφορών) πόρους που προορίζονται για αποθέματα κινητοποίησης επιβεβαιώνει περαιτέρω αυτό το συμπέρασμα. Το συμπέρασμα αυτό δεν αλλάζει ούτε από το γεγονός ότι η CFR Marfă ενδέχεται να μην λαμβάνει επαρκή αμοιβή για το κόστος δημιουργίας, τήρησης και διαφύλαξης αυτών των αποθεμάτων δεδομένου ότι, κατά πάγια νομολογία, κάθε δραστηριότητα που συνίσταται στην παροχή αγαθών και/ή υπηρεσιών σε μια δεδομένη αγορά αποτελεί οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από το αν πραγματοποιείται χωρίς κίνητρο το κέρδος ή έναντι εύλογης αντιστάθμισης (115). Ως εκ τούτου, το γεγονός ότι η CFR Marfă ενδέχεται να μην λαμβάνει δέουσα αντιστάθμιση για την παροχή ορισμένων υπηρεσιών δεν θα πρέπει να επηρεάσει τον χαρακτηρισμό των υπηρεσιών ως οικονομική δραστηριότητα.

(139) Η Επιτροπή δεν αποδέχεται το επιχείρημα της Ρουμανίας ότι μόνο η CFR Marfă, η οποία κατέχει περίπου το 93 % του εθνικού στόλου βαγονιών, είναι de facto η μόνη επιχείρηση που μπορεί να εκπληρώσει την υποχρέωση τήρησης των αποθεμάτων κινητοποίησης. Ακόμη και αν το επιχείρημα αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει το επιχείρημα της Επιτροπής στην αιτιολογική σκέψη 136 (κάτι που δεν ισχύει, καθώς καταρχήν το ρουμανικό κράτος δεν είχε εξαιρέσει τον τομέα των στρατιωτικών μεταφορών από τον οικονομικό τομέα), η Ρουμανία δεν προσκόμισε κανένα στοιχείο σχετικά με τον λόγο για τον οποίο άλλες ιδιωτικές επιχειρήσεις δεν θα μπορούσαν να ανταγωνιστούν για την εκτέλεση στρατιωτικών μεταφορών ή να εκπληρώσουν τις απαιτήσεις κινητοποίησης με το υπόλοιπο 7 % των βαγονιών ή με τα βαγόνια που αγοράστηκαν επιπροσθέτως από την αγορά για αυτό τον σκοπό (μεταξύ άλλων από τη CFR Marfă, είτε σε συνήθη εμπορική βάση είτε στο πλαίσιο της εκκαθάρισης της CFR Marfă). Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, παρότι η Ρουμανία ισχυρίζεται ότι τα αποθέματα που περιλαμβάνονται στα σχέδια κινητοποίησης δεν μπορούν