ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΕΝΙΑΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟ

«ISTRA»

Αριθ. ΕΕ: HR-PDO-0005-01358 — 30.7.2015

ΠΟΠ ( X ) ΠΓΕ ( )

1. Ονομασία/-ες

«Istra»

2. Κράτος μέλος ή τρίτη χώρα

Κροατία

Σλοβενία

3. Περιγραφή του γεωργικού προϊόντος ή του τροφίμου

3.1. Τύπος προϊόντος

Κλάση 1.5. Έλαια και λίπη (βούτυρο, μαργαρίνη, έλαια κ.λπ.)

3.2. Περιγραφή του προϊόντος για το οποίο ισχύει η ονομασία υπό 1

Το προϊόν «Istra» είναι εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο παραγόμενο απευθείας από τον καρπό των ελαιόδεντρων (Olea europaea L.), αποκλειστικά με μηχανικά μέσα.

Κατά τη διάθεση στο εμπόριο, το προϊόν πρέπει να διαθέτει τα ακόλουθα φυσικοχημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά:

— περιεκτικότητα σε ελεύθερα λιπαρά οξέα εκφρασμένα ως ελαϊκό οξύ: ≤ 0,4 %

— αριθμός υπεροξειδίων: ≤ 12 meq O2/k

— K232: ≤ 2,25

— K270: ≤ 0,20

— Delta-K: ≤ 0,01

— άρωμα: τουλάχιστον μετρίως έως έντονα αισθητό άρωμα φρέσκιας ελιάς, φρούτων, λαχανικών ή άλλων πράσινων τμημάτων φυτών, όπως φύλλα ή χλόη κ.λπ. (διάμεση τιμή για το φρουτώδες σε συνεχή γραμμική κλίμακα > 3,0)·

— γεύση: υγιούς και φρέσκιας ελιάς, με νότες πικρού και πικάντικου της ακόλουθης έντασης: — πικρότητα: ελαφρώς, μετρίως ή έντονα αισθητή (διάμεσος τιμή σε συνεχή γραμμική κλίμακα ≥ 2,0)· — πικάντικο: ελαφρώς, μετρίως ή έντονα αισθητό (διάμεσος τιμή σε συνεχή γραμμική κλίμακα ≥ 2,0).

3.3. Ζωοτροφές (μόνο για προϊόντα ζωικής προέλευσης) και πρώτες ύλες (μόνο για μεταποιημένα προϊόντα)

Οι ακόλουθες ποικιλίες ελιάς μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή του ελαιολάδου «Istra»: buga (συνώνυμο: črna), buža, črnica, drobnica, istarska belica (συνώνυμα: istrska belica, istarska bjelica, bianchera), karbonaca, mata, plominka, puntoža, rošinjola, štorta, žižolera, frantoio, leccino, maurino, moraiolo, pendolino και picholine. Αυτές οι ποικιλίες πρέπει να αντιπροσωπεύουν, μεμονωμένα ή από κοινού, σε ποικίλες αναλογίες, τουλάχιστον το 80 % του προϊόντος «Istra».

Για να θεωρηθεί μονοποικιλιακό, το ελαιόλαδο πρέπει να περιέχει κατά τουλάχιστον 80 % μία από τις εν λόγω ποικιλίες.

3.4. Ειδικά στάδια της παραγωγής τα οποία πρέπει να εκτελούνται εντός της οριοθετημένης γεωγραφικής περιοχής

Όλα τα στάδια της παραγωγής του ελαιολάδου «Istra», από την καλλιέργεια έως τη μεταποίηση των ελιών, πρέπει να εκτελούνται εντός της οριοθετούμενης στο σημείο 4 γεωγραφικής περιοχής.

3.5. Ειδικοί κανόνες για τον τεμαχισμό, το τρίψιμο, τη συσκευασία κ.λπ. του προϊόντος στο οποίο αναφέρεται η καταχωρισμένη ονομασία

Η συσκευασία του «Istra» πρέπει να πραγματοποιείται εντός της οριοθετούμενης στο σημείο 4 γεωγραφικής περιοχής ώστε να διαφυλάσσονται τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και η ποιότητα του ελαιολάδου. Πράγματι, η συσκευασία του ελαιολάδου στην περιοχή παραγωγής του επιτρέπει να μειώνεται στο ελάχιστο ο κίνδυνος αλλοίωσης της ποιότητας κατά τη μεταφορά και τις επαναλαμβανόμενες μεταγγίσεις του ελαιολάδου, λόγω της έκθεσης σε διακυμάνσεις θερμοκρασίας, στο ατμοσφαιρικό οξυγόνο και στο φως. Επιπλέον, οι περιορισμοί όσον αφορά τη συσκευασία έχουν το πλεονέκτημα να εξασφαλίζουν ότι οι έλεγχοι συμμόρφωσης από πλευράς των αρμοδίων αρχών εκτελούνται παρόντων των αντίστοιχων παραγωγών, οι οποίοι παραδοσιακά συσκευάζουν οι ίδιοι το ελαιόλαδό τους. Η πιστοποίηση της συμμόρφωσης και του δικαιώματος χρήσης της ονομασίας προέλευσης έχει μεγάλη σημασία γι’ αυτούς καθώς επιτρέπει την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών, την επίτευξη ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος και, συνεπώς, την αύξηση του εισοδήματός τους.

Η συσκευασία του ελαιολάδου εντός της περιοχής παραγωγής διευκολύνει επίσης σημαντικά τον έλεγχο της ιχνηλασιμότητας και της ποιότητας, ο οποίος θα ήταν δύσκολο να εκτελεστεί εκτός της οριοθετημένης περιοχής.

3.6. Ειδικοί κανόνες για την επισήμανση του προϊόντος στο οποίο αναφέρεται η καταχωρισμένη ονομασία

Η ένδειξη του ονόματος των γεωργικών εκμεταλλεύσεων ή της τοποθεσίας των ελαιώνων που βρίσκονται δίπλα στο «Istra» ΠΟΠ επιτρέπεται μόνο εάν το προϊόν έχει παραχθεί αποκλειστικά από ελιές που καλλιεργούνται σε ελαιώνες οι οποίοι αποτελούν τμήμα της συγκεκριμένης εκμετάλλευσης, δηλαδή αναφέρονται στην ετικέτα.

Μπορούν επίσης να αναφερθούν οι ποικιλίες που συμμετέχουν στην παραγωγή του ελαιολάδου, αλλά μόνο όταν αυτό μπορεί να υποστηριχθεί με αποδεικτικά έγγραφα. Στα μονοποικιλιακά ελαιόλαδα μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι επίσημες ονομασίες των ποικιλιών που παρατίθενται στο σημείο 3.3.

Όταν το προϊόν διατεθεί στο εμπόριο, ανεξαρτήτως συσκευασίας, η ονομασία «Istra» πρέπει να ξεχωρίζει σαφώς από κάθε άλλη διατύπωση χάρη στο μέγεθος, το είδος και το χρώμα τη γραμματοσειράς (τυπογραφία).

Στην ετικέτα του προϊόντος πρέπει επίσης να αναγράφεται το έτος συγκομιδής.

Όταν το προϊόν διατεθεί στο εμπόριο, κάθε συσκευασία πρέπει επίσης να φέρει σφραγίδα η οποία να περιλαμβάνει το κοινό σήμα και τον μοναδικό αριθμό συσκευασίας. Το δικαίωμα χρήσης των σφραγίδων χορηγείται, υπό τους ίδιους όρους, σε όλους τους χρήστες του «Istra» ΠΟΠ που θέτουν στην αγορά ένα σήμα σύμφωνο με τις προδιαγραφές του προϊόντος.

Υπάρχουν δύο εκδοχές του κοινού σήματος: η κροατική και η σλοβενική. Το κοινό σήμα είναι μια όρθια σχηματοποιημένη ελιά εντός σκούρου κύκλου. Από το κέντρο του καρπού ρέει μια σταγόνα ελαιολάδου. Κάτω από τη σταγόνα ελαιολάδου είναι γραμμένη, με κεφαλαία γράμματα, η λέξη «ISTRA». Πάνω από το γράμμα Α της λέξης ISTRA εμφανίζονται, στην κροατική εκδοχή, τα γράμματα ZOI, ενώ η σλοβενική εκδοχή φέρει τα γράμματα ZOP, και στις δύο περιπτώσεις με χαρακτήρες μικρότερου μεγέθους.

4. Συνοπτική οριοθέτηση της γεωγραφικής περιοχής

Η περιοχή παραγωγής του «Istra» αποτελεί τμήμα της χερσονήσου της Ίστρια.

Η γεωγραφική περιοχή παραγωγής του ελαιολάδου «Istra» ξεκινά στο Port Preluk, βόρεια του κάμπινγκ Preluk, στα σύνορα μεταξύ των πόλεων Rijeka και Opatija. Το όριο διατρέχει τα σύνορα Rijeka-Opatija, περιμετρικά του κάμπινγκ, μέχρι το τρίγωνο που σχηματίζουν η Opatija, το Matulji και το Kastav στα βόρεια. Διασχίζει το Baredi μέχρι τη σιδηροδρομική γραμμή, στο τρίγωνο που σχηματίζουν το Matulji, το Kastav και η Rijeka. Στη συνέχεια κινείται παράλληλα με τη σιδηροδρομική γραμμή με κατεύθυνση την πόλη Rijeka, κατά μήκος του συνόρου μεταξύ Kastav και Rijeka. Στα ανατολικά της περιοχής εξυπηρέτησης αυτοκινητοδρόμων Vrata Jadrana, το όριο κατευθύνεται προς τον βορρά μέσω των χωριών Bačići και Murini, και ανατολικά του Tuhtani, προς το τρίγωνο Rijeka-Viškovo-Kastav. Συνεχίζει κατά μήκος του συνόρου Viškovo-Kastav (τριγωνομετρικό σημείο 281) έως ότου φτάσει στον δρόμο Kastav-Viškovo κάτω από το Ranjevac, όπου ακολουθεί για λίγο τον δρόμο προς το Viškovo προτού κατευθυνθεί βόρεια, περνώντας ανάμεσα από τα χωριά Jardasi και Kosi, και φτάνει στο τρίγωνο Viškovo-Kastav-Klana στα ανατολικά του Sohi (τριγωνομετρικό σημείο 281). Στη συνέχεια στρίβει δυτικά και κατόπιν νοτιοδυτικά, διασχίζει το Sohi, περνά μεταξύ του Prkačine και του Plas και φτάνει στον λόφο Majevi (411 μ.) στο τρίγωνο Kastav-Matulji-Klana. Το όριο συνεχίζεται προς τα βόρεια, κατά μήκος των συνόρων του δήμου Matulji μέχρι τους πρόποδες του λόφου Stanić (465 μ.), όπου στρίβει ελαφρώς προς τα δυτικά και στη συνέχεια επανέρχεται με κατεύθυνση προς τον βορρά, περνώντας ανατολικά του χωριού Mučići, μέσω του Kapužnjak, ανατολικά του χωριού Ružići και του λόφου Vela Rebra (446 μ.), συνεχίζει διασχίζοντας τα Pišćevati Breg, Turinski Dol, Raspravica, Popenac, πάνω από την κορυφή στα 738 μ. και μέσω του Liskovac προτού φτάσει στον λόφο Visoč (756 μ.). Στον λόφο Visoč το όριο στρίβει δυτικά, περνά βόρεια του Klanac, πάνω από το τριγωνομετρικό σημείο 547, σε υψόμετρο 657 μ., περνά από την πόλη Rupa στον βορρά και διασχίζει τη Lešćina με κατεύθυνση το τριγωνομετρικό σημείο 447 όπου στρίβει βόρεια. Στη συνέχεια διατρέχει τη δυτική πλευρά του λόφου Gradina (562 μ.), συνεχίζει κατά μήκος της σιδηροδρομικής γραμμής μέχρι το τριγωνομετρικό σημείο 519 στο Velika Reber, μετά στρίβει πρώτα προς τα δυτικά και μετά προς τα νότια, διασχίζει την Barišča και την Kališča (τριγωνομετρικό σημείο 602) και καταλήγει στο Buričine. Στον λόφο Buričine, το όριο στρίβει δυτικά και διασχίζει τον λόφο Kovnica (901 μ.), περνώντας μεταξύ Jankovac και Hill Osik, πάνω από τη Surinova Glavica και τον λόφο Strahovica (771 μ.). Στη συνέχεια εκτείνεται νότια του Ravni Kot πάνω από το όρος Ribnik (1 023 μ.) και το τριγωνομετρικό σημείο 1 028,5, κατευθύνεται προς τα βορειοδυτικά, διασχίζει τη Vinćarija και φτάνει στην Glavičorka προς τον νότο (τριγωνομετρικό σημείο 1083). Στη συνέχεια κάνει μια μικρή στροφή προς τα δυτικά και πάλι προς τα βορειοδυτικά μέχρι τη Lipica, συνεχίζοντας νοτιοδυτικά των τριγωνομετρικών σημείων 979 (Lipica) και 953 (Mala Plešivica) προς τα βορειοδυτικά στο Mala Vrata (τριγωνομετρικό σημείο 695). Στο Mala Vrata το όριο μετατοπίζεται δυτικά προς τη Jelovščina, περνά τον λόφο Mali Grižan (τριγωνομετρικό σημείο 851) στα νοτιοδυτικά, στη συνέχεια στρίβει νοτιοανατολικά και διέρχεται από το βορειοδυτικό τμήμα του λόφου Blažinov, όπου στρίβει ελαφρώς προς τα δυτικά και κατόπιν συνεχίζει βόρεια του Stružnjak (781 μ.) και του Gnojina (776 μ.). Συνεχίζει νοτιοδυτικά μέχρι τον δρόμο Jelovica-Podgorje. Κατόπιν ακολουθεί τον δρόμο προς τα βορειοδυτικά διασχίζοντας τα χωριά Podgorje, Praproče και Črnotiče και σταματά νότια του λόφου Gaber (447 μ.). Από εκεί, το όριο συνεχίζει βόρεια μέσω του χωριού Kastelec με κατεύθυνση την πόλη Socerb, πάνω από το τριγωνομετρικό σημείο 447, έως ότου φθάσει τα σύνορα Σλοβενίας-Ιταλίας.

Τέλος, το όριο διατρέχει κατά μήκος τα διεθνή σύνορα προς τα δυτικά μέχρι το San Bartolomeo και στη συνέχεια ακολουθεί την ακτογραμμή προς τα νοτιοανατολικά, επιστρέφοντας στο Port Preluk, το σημείο εκκίνησης.

5. Δεσμός με τη γεωγραφική περιοχή

Ιδιαιτερότητα της περιοχής

Όσον αφορά τα γεωλογικά, τοπογραφικά και, σε κάποιο βαθμό, τα κλιματολογικά χαρακτηριστικά, η περιοχή της Ίστρια αποτελείται από τέσσερα διακριτά τμήματα: τη μικρή ορεινή άκρη στα βόρεια και βορειοανατολικά της χερσονήσου, το βορειοδυτικό παράκτιο τμήμα που αποτελείται από ανθρακικό φλύσχη, το λοφώδες κεντρικό τμήμα με τα κοιτάσματα φλύσχη, και το ασβεστολιθικό υψίπεδο κατά μήκος των νότιων και δυτικών ακτών. Το βορειοδυτικό, δυτικό, νότιο και κεντρικό τμήμα, στα οποία επικρατεί μεσογειακό κλίμα, είναι τα σημαντικότερα για την ελαιοκαλλιέργεια. Παρόλο που η χερσόνησος της Ίστρια βρίσκεται σε γεωγραφικό πλάτος που αντιστοιχεί στο βόρειο όριο της περιοχής που είναι κατάλληλη για την ελαιοκαλλιέργεια, χάρη στο σχήμα της και τον προσανατολισμό της έχει ηπιότερο κλίμα από εκείνο των άλλων περιοχών ίδιου γεωγραφικού πλάτους. Το κλίμα που επικρατεί στο νότιο τμήμα της Ίστρια παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά του μεσογειακού κλίματος, με ισχυρή θαλάσσια επιρροή, πολύ ξηρά καλοκαίρια, μέση ετήσια θερμοκρασία περίπου 16 °C και ολικό ετήσιο βροχομετρικό ύψος περίπου 820 mm. Οι δυτικές και βορειοδυτικές περιοχές χαρακτηρίζονται από υπομεσογειακό κλίμα με ξηρά καλοκαίρια μικρότερης έντασης, μέση ετήσια θερμοκρασία περίπου 14 °C και ολικό ετήσιο βροχομετρικό ύψος περίπου 1 000 mm.

Τα πλεονεκτήματα που παρουσιάζουν οι εδαφοκλιματικές συνθήκες της Ίστρια για την καλλιέργεια για την ελαιοκαλλιέργεια είχαν αναγνωριστεί από τους Ρωμαίους κατά την αρχαιότητα. Ως εκ τούτου, εδώ και περισσότερα από 2 000 χρόνια, οι ελιές και το ελαιόλαδο αποτελούν όχι μόνο σημαντικό οικονομικό παράγοντα αλλά και «σήμα κατατεθέν» της Ίστρια. Σε ορισμένους από τους αμφορείς που έχουν ανακαλυφθεί, μπορεί κανείς ακόμη να διαβάσει τις περιγραφές «Olei Histrici» (έλαιο Ιστρίας) και «Olei flos» (έλαιο πρώτης έκθλιψης), γεγονός που μαρτυρεί ότι, ακόμα και την εποχή εκείνη, το ελαιόλαδο υψηλής ποιότητας έφερε ειδική σήμανση. Το ελαιόλαδο της Ίστρια μεταφερόταν από τις εμπορικές οδούς έως τη βόρεια Ιταλία, τη Νορική και την Παννονία.

Κατά το δεύτερο ήμισυ του 20 ού αιώνα, η ανάπτυξη της ελαιοκαλλιέργειας στην Ίστρια άρχισε να επιταχύνεται. Χάρη στη συνδρομή επιστημονικών και επαγγελματικών ενώσεων, φυτεύτηκαν νέοι ελαιώνες, διευρύνθηκε εν μέρει το φάσμα ποικιλιών και εισήχθηκαν νέες τεχνικές παραγωγής και μεταποίησης των ελιών. Η συνάντηση μεταξύ της παράδοσης χιλιετιών και των νέων τάσεων σταδιακά οδήγησε στην αυξανόμενη εξειδίκευση των ελαιοπαραγωγών και των μεταποιητών της Ίστρια. Η μεγάλη τους περιέργεια, η τάση τους για καινοτομία και το πνεύμα άμιλλας μεταξύ τους τούς ώθησαν να εκμεταλλευτούν γρήγορα τη νέα ευκαιρία για να αναπτύξουν τις γνώσεις και τις δεξιότητες που είχαν συσσωρευτεί από γενιά σε γενιά.

Ιδιαιτερότητα του προϊόντος

Το ελαιόλαδο «Istra» εκτιμάται και αναγνωρίζεται για την εξαιρετική του ποιότητα και τα οργανοληπτικά του χαρακτηριστικά, στη δημιουργία των οποίων συμβάλλουν πολυάριθμοι παράγοντες. Το ελαιόλαδο αυτό χαρακτηρίζεται από μετρίως έως έντονα αισθητή οσμή φρέσκιας ελιάς, η οποία συχνά συνδυάζεται με λιγότερο ή περισσότερο αισθητές φρουτώδεις νότες, καθώς και με αρώματα λαχανικών ή πράσινων τμημάτων φυτών (φύλλα, χλόη κ.λπ.). Το ελαιόλαδο «Istra» έχει αρμονική γεύση που θυμίζει φρέσκια και υγιή ελιά, γενικά μέτριας αίσθησης πικρού και πικάντικου.

Το «Istra» είναι πλούσιο σε πτητικά συστατικά δομής C6 και C5 που του προσδίδουν το άρωμα φρέσκου και την πικρή και πικάντικη γεύση. Η πικρότητα και το πικάντικο του «Istra» δεν οφείλονται, ωστόσο, αποκλειστικά στο γεγονός ότι είναι πλούσιο σε πτητικά συστατικά, αλλά επίσης στην υψηλή περιεκτικότητά του σε φαινολικά συστατικά, τα οποία όχι μόνον επιδρούν θετικά στα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά αλλά επηρεάζουν και τις θρεπτικές ιδιότητες και τη σταθερότητα του προϊόντος καθώς το καθιστούν ανθεκτικό στην οξείδωση.

Επιπλέον, μακροχρόνιες έρευνες απέδειξαν επιστημονικά ότι το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο της Ίστρια έχει μεγάλη θρεπτική αξία και επιβεβαίωσαν όχι μόνο ότι είναι πλούσιο σε φαινολικά συστατικά αλλά και ότι έχει υψηλή περιεκτικότητα σε ελαϊκό οξύ. Κατά μέσο όρο, το ελαιόλαδο «Istra» έχει υψηλή περιεκτικότητα σε ελαϊκό οξύ (συνήθως άνω του 74 %), ενώ η περιεκτικότητά του σε λινελαϊκό οξύ είναι κάτω του 10 %. Η ειδική χημική σύσταση του «Istra», δηλαδή η υψηλή αναλογία του σε ελαϊκό και λινελαϊκό οξύ (> 7) σε συνδυασμό με την υψηλή περιεκτικότητά του σε φαινολικά συστατικά, συμβάλλει στη σταθερότητά του ως προς την οξείδωση.

Ένα άλλο σημαντικό χαρακτηριστικό του «Istra» είναι η πολύ χαμηλή περιεκτικότητά του σε ελεύθερα λιπαρά οξέα και ο χαμηλός του δείκτης υπεροξειδίων.

Αιτιώδης σχέση που συνδέει τη γεωγραφική περιοχή με το προϊόν

Καθώς η χερσόνησος της Ίστρια βρίσκεται στο βορειότερο άκρο της περιοχής ελαιοκαλλιέργειας, θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι οι συνθήκες δεν είναι ευνοϊκές. Από τη ρωμαϊκή εποχή ωστόσο, αναγνωρίζεται ως ιδανική περιοχή για την ελαιοκαλλιέργεια και την παραγωγή ελαιολάδου υψηλής ποιότητας. Τούτο αποδεικνύεται άμεσα από τον μεγάλο αριθμό ποικιλιών που καλλιεργούνται στην Ίστρια. Από το γεγονός ότι, ανεξαρτήτως των ποικιλιών που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του, το ελαιόλαδο «Istra» πληροί τις απαιτήσεις όσον αφορά τις διάφορες οργανοληπτικές και χημικές παραμέτρους που αναφέρονται στο σημείο 3.2, μπορεί κανείς να συμπεράνει ότι οι κλιματικές ιδιαιτερότητες της χερσονήσου της Ίστρια ασκούν σημαντική επιρροή στην ποιότητα και τα χαρακτηριστικά των ελιών που καλλιεργούνται εκεί, καθώς και στα χημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του ελαιολάδου.

Η βασική επίπτωση των ιδιαίτερων κλιματολογικών συνθηκών στην Ίστρια είναι η υψηλή αναλογία μονοακόρεστου ελαϊκού οξέος μεταξύ όλων των λιπαρών οξέων στο «Istra». Αυτό συμβαίνει διότι τα ελαιόδεντρα παράγουν περισσότερο ελαϊκό οξύ για να προσαρμοστούν στα ψυχρότερα κλίματα [Pannelli et al., 1993, στο O. Koprivnjak, I. Vrhovnik, T. Hladnik, Ž. Prgomet, B. Hlevnjak και V. Majetić Germek: Obilježja prehrambene vrijednosti djevičanskih maslinovih ulja sorti Buža, Istarska bjelica, Leccino i Rosulja, Hrvatski časopis za prehrambenu tehnologiju, biotehnologiju i nutricionizam αριθ. 7 (2012), σ. 174].

Η πλούσια χημική σύνθεση των πτητικών συστατικών στο «Istra», οι οποίες επηρεάζουν τα πράσινα αρώματα –ορισμένες μάλιστα από αυτές προσδίδουν στο προϊόν την πικρότητα και το πικάντικο που το χαρακτηρίζουν– οφείλεται όχι μόνο στην ποικιλία και στις κλιματολογικές συνθήκες αλλά και στις διαδικασίες παραγωγής που εφαρμόζουν οι ελαιοκαλλιεργητές, δηλαδή στη συγκομιδή των ελιών αμέσως μόλις ωριμάσουν και στην εφαρμογή ορθής πρακτικής κατά τη διατήρηση και επεξεργασία του καρπού, καθώς και κατά την αποθήκευση του ελαιολάδου. Για τον λόγο αυτό, οι τοπικοί ελαιοκαλλιεργητές και μεταποιητές, οι οποίοι με την πάροδο των γενεών απέκτησαν και τελειοποίησαν τις γνώσεις και τις ικανότητές τους σε θέματα καλλιέργειας της ελιάς και παραγωγής και αποθήκευσης του ελαιολάδου, αποτελούν καθοριστικό παράγοντα για την ποιότητα του προϊόντος.

Η πρώιμη συγκομιδή των ελιών, όταν οι καρποί είναι ακόμη τελείως ή εν μέρει πράσινοι και με σκληρή σύσταση, επηρεάζει σημαντικά τις ιδιότητες του ελαιολάδου. Η συγκεκριμένη διαδικασία παρασκευής αποτελεί πλέον βασική τακτική που εφαρμόζεται από τους ελαιοκαλλιεργητές της Ίστρια. Πράγματι, η πρώιμη συγκομιδή επιτρέπει να αποφεύγεται η έκθεση των ελιών σε χαμηλές θερμοκρασίες που θα μπορούσαν να παγώσουν τους καρπούς καθώς και η προσβολή τους από τη δεύτερη ή τρίτη γενιά δάκου της ελιάς που, αν συνέβαιναν, θα έβλαπταν σοβαρά την ποιότητα του ελαιολάδου. Επιπλέον, το γεγονός ότι οι ελιές συγκομίζονται νωρίτερα στη διάρκεια του έτους έχει άμεσο θετικό αντίκτυπο στις χημικές παραμέτρους που είναι δείκτες ποιότητας και στα ιδιαίτερα γευστικά και οσφρητικά χαρακτηριστικά του ελαιολάδου «Istra»· συμβάλλει στη χαμηλή περιεκτικότητά του σε ελεύθερα λιπαρά οξέα και στις χαμηλές τιμές του δείκτη υπεροξειδίων και των δεικτών K, με έντονα θετικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά όσον αφορά τη γεύση και το άρωμα [K. Brkić Bubola, O. Koprivnjak, B. Sladonja, D. Škevin, I. Belobrajić: Chemical and sensorial changes of Croatian monovarietal olive oils during ripening, European Journal of Lipid Science and Technology, τόμ. 114 (2012), σ. 1400].

Η αλληλεπίδραση όλων αυτών των φυσικών και ανθρώπινων παραγόντων προσφέρει στο προϊόν που φέρει την προστατευόμενη ονομασία προέλευσης «Istra» τις ξεχωριστές ιδιότητες και την αρμονική γεύση του, όπου συνδυάζονται, σε καλή ισορροπία, οι πικρές και πικάντικες νότες με τη φρουτώδη γεύση της ελιάς.

Παραπομπή στη δημοσίευση των προδιαγραφών του προϊόντος

(άρθρο 6 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του παρόντος κανονισμού)

http://www.mps.hr/datastore/filestore/87/2017-03-29_-_ZOI_Istra_2017_03_08.pdf

http://www.mkgp.gov.si/fileadmin/mkgp.gov.si/pageuploads/podrocja/Kmetijstvo/zascita_kmetijskih_pridelkov_zivil/ZOI_Istra_2017.pdf