EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 341/8

ΚΑΤ' ΕΞΟΥΣΙΟΔΌΤΗΣΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) 2017/2359 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

της 21ης Σεπτεμβρίου 2017

για τη συμπλήρωση της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τις απαιτήσεις παροχής πληροφοριών και τους κανόνες επαγγελματικής δεοντολογίας που εφαρμόζονται στη διανομή των βασιζόμενων σε ασφάλιση επενδυτικών προϊόντων

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη την οδηγία (ΕΕ) 2016/97 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Ιανουαρίου 2016, σχετικά με τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων (1), και ιδίως το άρθρο 28 παράγραφος 4, το άρθρο 29 παράγραφος 4 και το άρθρο 30 παράγραφος 6,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Η οδηγία (ΕΕ) 2016/97 προβλέπει μια δέσμη ειδικών προτύπων που αφορούν συγκεκριμένα τα βασιζόμενα σε ασφάλιση επενδυτικά προϊόντα επιπροσθέτως των προτύπων επαγγελματικής δεοντολογίας που ισχύουν για όλα τα ασφαλιστικά προϊόντα.

(2) Η οδηγία (ΕΕ) 2016/97 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδώσει κατ' εξουσιοδότηση πράξεις για τον περαιτέρω προσδιορισμό των κριτηρίων και των πρακτικών λεπτομερειών για την εφαρμογή αυτής της συγκεκριμένης δέσμης κανόνων. Οι σχετικές εξουσιοδοτήσεις αφορούν τους κανόνες σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων, τις αντιπαροχές και την αξιολόγηση της καταλληλότητας και της συμβατότητας. Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνεπής εφαρμογή των διατάξεων που εκδίδονται βάσει των εν λόγω εξουσιοδοτήσεων και να παρέχεται στους συμμετέχοντες στην αγορά και στις αρμόδιες αρχές, καθώς και στους επενδυτές, σφαιρική κατανόηση και εύκολη πρόσβαση στις εν λόγω διατάξεις, κρίνεται επιθυμητή η συμπερίληψή τους σε μία ενιαία νομική πράξη. Η έκδοση κανονισμού διασφαλίζει ένα συνεκτικό πλαίσιο για όλους τους παράγοντες της αγοράς και αποτελεί την καλύτερη δυνατή εγγύηση για τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού, ομοιόμορφων συνθηκών και κατάλληλου επιπέδου προστασίας των καταναλωτών.

(3) Οι περιστάσεις και οι περιπτώσεις που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για τον προσδιορισμό των μορφών σύγκρουσης συμφερόντων οι οποίες θα μπορούσαν να αποβούν επιζήμιες για τα συμφέροντα των πελατών ή των δυνητικών πελατών θα πρέπει να καλύπτουν τις περιπτώσεις στις οποίες ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση είναι πιθανόν να αποκομίσει οικονομικό όφελος ή να αποφύγει οικονομική ζημία εις βάρος του πελάτη. Ωστόσο, σε αυτές τις περιπτώσεις, δεν θα πρέπει να θεωρείται επαρκής συνθήκη το γεγονός ότι ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση μπορεί να αποκομίσει κέρδος, εάν αυτό δεν συνεπάγεται συγκεκριμένα αρνητικές επιπτώσεις για τον πελάτη, ούτε το γεγονός ότι ένας πελάτης στον οποίο ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση οφείλει υποχρέωση μπορεί να αποκομίσει κέρδος ή να αποφύγει ζημία, εάν δεν υφίστανται συνακόλουθες αρνητικές επιπτώσεις σε άλλον πελάτη.

(4) Προκειμένου θα αποφεύγεται περιττός διοικητικός φόρτος χωρίς ωστόσο να τίθεται σε κίνδυνο το ενδεδειγμένο επίπεδο προστασίας των πελατών, τα οργανωτικά μέτρα και οι διαδικασίες για τη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων θα πρέπει να προσαρμόζονται με προσοχή στο μέγεθος και στις δραστηριότητες του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης και του ομίλου στον οποίο μπορεί να ανήκουν, καθώς και στον κίνδυνο πρόκλησης ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη. Θα πρέπει να παρατίθεται μη εξαντλητικός κατάλογος πιθανών μέτρων και διαδικασιών εν είδει καθοδήγησης για τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις όσον αφορά τα μέτρα και τις διαδικασίες που θα πρέπει κανονικά να λαμβάνονται υπόψη για τη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων. Λόγω της ποικιλίας των επιχειρηματικών μοντέλων, τα προτεινόμενα μέτρα και διαδικασίες ενδέχεται να μην είναι συναφή για όλους τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις. Μπορεί, πιο συγκεκριμένα, να μην ενδείκνυνται για τους μικρούς ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και το περιορισμένο εύρος των δραστηριοτήτων τους. Σε τέτοιες περιπτώσεις, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές ή οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις θα πρέπει να έχουν την ευχέρεια να υιοθετούν εναλλακτικά μέτρα και διαδικασίες που διασφαλίζουν με μεγαλύτερη βεβαιότητα, για την επιμέρους περίπτωσή τους, ότι οι δραστηριότητες διανομής πραγματοποιούνται με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του πελάτη.

(5) Αν και η οδηγία (ΕΕ) 2016/97 προβλέπει τη γνωστοποίηση συγκεκριμένων περιπτώσεων σύγκρουσης συμφερόντων, θα πρέπει να πρόκειται για ένα έσχατο μέτρο, το οποίο πρέπει να χρησιμοποιείται μόνον εφόσον οι οργανωτικές και διοικητικές ρυθμίσεις δεν επαρκούν ώστε να διασφαλίσουν, με εύλογη βεβαιότητα, την αποφυγή κινδύνου ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη, καθώς η υπέρμετρη στήριξη στη γνωστοποίηση μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την υποβάθμιση της προστασίας των συμφερόντων του πελάτη. Η γνωστοποίηση των συγκρούσεων συμφερόντων από ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή ασφαλιστική επιχείρηση δεν τον (την) απαλλάσσει από την υποχρέωση να διατηρεί και να εφαρμόζει αποτελεσματικές οργανωτικές και διοικητικές ρυθμίσεις, οι οποίες αποτελούν το πλέον αποτελεσματικό μέσο πρόληψης ενδεχόμενης ζημίας εις βάρος των πελατών.

(6) Για να διευκολυνθεί η πρακτική εφαρμογή των προτύπων που προβλέπει η οδηγία, θα πρέπει να περιγραφούν πιο αναλυτικά τα κριτήρια για την αξιολόγηση των αντιπαροχών που καταβάλλονται ή εισπράττονται από τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να παρατίθεται μη εξαντλητικός κατάλογος των κριτηρίων τα οποία θεωρούνται συναφή για την αξιολόγηση ενδεχόμενων αρνητικών επιπτώσεων στην ποιότητα της υπηρεσίας που προσφέρεται στον πελάτη εν είδει καθοδήγησης, προκειμένου να διασφαλίζεται το ενδεδειγμένο επίπεδο προστασίας των πελατών.

(7) Η αξιολόγηση της καταλληλότητας που προβλέπεται στο άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 και η αξιολόγηση της συμβατότητας που προβλέπεται στο άρθρο 30 παράγραφος 2 της ίδιας οδηγίας διαφέρουν ως προς το πεδίο εφαρμογής τους στις σχετιζόμενες δραστηριότητες διανομής και έχουν διαφορετικές λειτουργίες και χαρακτηριστικά. Είναι, συνεπώς, αναγκαίο να προσδιοριστούν με σαφήνεια τα πρότυπα και οι απαιτήσεις που πρέπει να τηρούνται κατά τη συλλογή των πληροφοριών που απαιτούνται για την καθεμία από τις δύο αξιολογήσεις και κατά τη διενέργεια των αξιολογήσεων. Θα πρέπει επίσης να διευκρινιστεί ότι οι αξιολογήσεις καταλληλότητας και συμβατότητας δεν επηρεάζουν την υποχρέωση των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών και των ασφαλιστικών επιχειρήσεων πριν από τη σύναψη οποιασδήποτε σύμβασης ασφάλισης να προσδιορίζουν, βάσει των πληροφοριών τις οποίες λαμβάνουν από τον πελάτη, τις απαιτήσεις και τις ανάγκες του εν λόγω πελάτη.

(8) Η αξιολόγηση της καταλληλότητας θα πρέπει να διενεργείται όχι μόνο σε σχέση με τις συστάσεις για αγορά επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση, αλλά για όλες τις προσωπικές συστάσεις που διατυπώνονται στη διάρκεια του κύκλου ζωής του εν λόγω προϊόντος, καθώς τέτοιες περιπτώσεις ενδέχεται να συνεπάγονται παροχή συμβουλών σχετικά με χρηματοοικονομικές πράξεις οι οποίες θα πρέπει να βασίζονται σε εμπεριστατωμένη ανάλυση των γνώσεων και της εμπειρίας, καθώς και της χρηματοοικονομικής κατάστασης του εκάστοτε πελάτη. Η ανάγκη για διενέργεια αξιολόγησης της καταλληλότητας είναι ιδιαίτερα μεγάλη κατά τη λήψη αποφάσεων για αλλαγή των υποκείμενων επενδυτικών στοιχείων ενεργητικού ή για διατήρηση ή πώληση επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση.

(9) Με δεδομένο ότι η έκθεση στην αγορά των βασιζόμενων σε ασφάλιση επενδυτικών προϊόντων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την επιλογή των υποκείμενων επενδυτικών στοιχείων ενεργητικού, ένα τέτοιο προϊόν μπορεί να είναι ακατάλληλο για τον πελάτη ή δυνητικό πελάτη λόγω των κινδύνων που ενέχουν τα συγκεκριμένα στοιχεία ενεργητικού, του τύπου ή των χαρακτηριστικών του προϊόντος ή της συχνότητας αλλαγής των υποκείμενων επενδυτικών στοιχείων ενεργητικού. Μπορεί επίσης να είναι ακατάλληλο όταν έχει ως αποτέλεσμα ένα μη ενδεδειγμένο χαρτοφυλάκιο υποκείμενων επενδύσεων.

(10) Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις θα πρέπει να συνεχίσουν να είναι υπεύθυνοι(-ες) για τη διενέργεια αξιολογήσεων της καταλληλότητας στις περιπτώσεις όπου οι συμβουλές σχετικά με επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση παρέχονται εξολοκλήρου ή εν μέρει μέσω αυτοματοποιημένου ή ημιαυτοματοποιημένου συστήματος, καθώς τα εν λόγω συστήματα παρέχουν προσωπικές επενδυτικές συστάσεις οι οποίες θα πρέπει να βασίζονται σε αξιολόγηση της καταλληλότητας.

(11) Για να διασφαλιστεί το ενδεδειγμένο επίπεδο συμβουλών όσον αφορά τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη του προϊόντος, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές ή οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις θα πρέπει να περιλαμβάνουν στη δήλωση καταλληλότητας πληροφορίες, επισύροντας σε αυτές την προσοχή των πελατών, σχετικά με το κατά πόσον τα συνιστώμενα επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση είναι πιθανόν να απαιτούν από τον πελάτη περιοδική επανεξέταση της συμφωνίας την οποία έχει συνάψει.

(12) Δεδομένου ότι η αξιολόγηση της συμβατότητας πρέπει, καταρχήν, να διενεργείται σε όλες τις περιπτώσεις στις οποίες επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση πωλούνται χωρίς παροχή συμβουλών, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις θα πρέπει να διενεργούν την εν λόγω αξιολόγηση σε όλες τις περιπτώσεις στις οποίες, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες της εθνικής νομοθεσίας, ο πελάτης ζητεί πώληση χωρίς παροχή συμβουλών και στις οποίες δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 30 παράγραφος 3 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97. Όταν δεν μπορεί να διενεργηθεί αξιολόγηση της καταλληλότητας λόγω αδυναμίας συλλογής των αναγκαίων πληροφοριών σχετικά με τη χρηματοοικονομική κατάσταση και τους επενδυτικούς στόχους του πελάτη, ο πελάτης είναι δυνατόν να συμφωνήσει, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες της εθνικής νομοθεσίας, να προχωρήσει η σύναψη της σύμβασης ως πράξη πώλησης χωρίς παροχή συμβουλών. Ωστόσο, για να διασφαλίζεται ότι ο πελάτης διαθέτει τις αναγκαίες γνώσεις και εμπειρία ώστε να κατανοεί τους ενεχόμενους κινδύνους, θα πρέπει σε αυτές τις περιπτώσεις να απαιτείται αξιολόγηση της συμβατότητας, εκτός εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 30 παράγραφος 3 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97.

(13) Για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφος 3 στοιχείο α) σημείο ii) της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, θα πρέπει να καθοριστούν κριτήρια για την αξιολόγηση του κατά πόσον ένα βασιζόμενο σε ασφάλιση επενδυτικό προϊόν το οποίο δεν πληροί τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο άρθρο 30 παράγραφος 3 στοιχείο α) σημείο i) της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 θα μπορούσε, παρά ταύτα, να θεωρηθεί μη πολύπλοκο προϊόν. Σε αυτό το πλαίσιο, η παροχή εγγυήσεων μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο. Όταν ένα επενδυτικό προϊόν βασιζόμενο σε ασφάλιση παρέχει εγγύηση στη λήξη της διάρκειας ισχύος του η οποία καλύπτει τουλάχιστον το σύνολο του ποσού που έχει καταβληθεί από τον πελάτη μετά την αφαίρεση των νόμιμων εξόδων, η εγγύηση αυτή περιορίζει σημαντικά τον βαθμό έκθεσης του πελάτη στις διακυμάνσεις της αγοράς. Μπορεί, συνεπώς, να είναι δικαιολογημένο, με την επιφύλαξη περαιτέρω προϋποθέσεων, ένα τέτοιο προϊόν να χαρακτηρίζεται ως μη πολύπλοκο προϊόν για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφος 3 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97.

(14) Η οδηγία (ΕΕ) 2016/97 αποσκοπεί σε μια ελάχιστη εναρμόνιση και, συνεπώς, δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να διατηρούν ή να θεσπίζουν πιο αυστηρές διατάξεις προκειμένου να προστατεύουν τους πελάτες, με την προϋπόθεση ότι οι διατάξεις αυτές είναι συνεπείς με το δίκαιο της Ένωσης, περιλαμβανομένης της παρούσας οδηγίας. Οι διατάξεις που εκδίδονται από την Επιτροπή με σκοπό τον περαιτέρω προσδιορισμό των απαιτήσεων που ορίζονται στην οδηγία (ΕΕ) 2016/97 θα πρέπει, συνεπώς, να είναι σχεδιασμένες κατά τέτοιο τρόπο ώστε να επιτρέπουν στα κράτη μέλη να διατηρήσουν τις αυστηρότερες διατάξεις στην εθνική νομοθεσία τους.

(15) Προκειμένου να μπορέσουν οι αρμόδιες αρχές και οι επαγγελματίες στον κλάδο των ασφαλίσεων να προσαρμοστούν στις νέες απαιτήσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, η ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται με την έναρξη ισχύος των εθνικών μέτρων για τη μεταφορά της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 στο εθνικό δίκαιο.

(16) Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων, η οποία έχει συσταθεί με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1094/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2), κλήθηκε να παράσχει τεχνικές συμβουλές (3),

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

Άρθρο 1

Πεδίο εφαρμογής

Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στις δραστηριότητες διανομής ασφαλιστικών προϊόντων οι οποίες σχετίζονται με την πώληση επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση από ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές ή ασφαλιστικές επιχειρήσεις.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

1) «σχετικό πρόσωπο» σε σχέση με ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή ασφαλιστική επιχείρηση μπορεί να είναι οποιοδήποτε από τα εξής: α) διευθυντής, εταίρος ή πρόσωπο με αντίστοιχη ιδιότητα, ή διαχειριστής του διαμεσολαβητή ή της επιχείρησης, κατά περίπτωση· β) υπάλληλος του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης, καθώς και κάθε άλλο φυσικό πρόσωπο του οποίου οι υπηρεσίες τίθενται στη διάθεση και υπό τον έλεγχο του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης και το οποίο εμπλέκεται στη διανομή επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση· γ) φυσικό πρόσωπο το οποίο εμπλέκεται άμεσα στην παροχή υπηρεσιών στον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή στην ασφαλιστική επιχείρηση, στο πλαίσιο σύμβασης εξωτερικής ανάθεσης, για τον σκοπό της διανομής από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση·

2) «αντιπαροχή»: αμοιβή, προμήθεια ή μη χρηματικό ωφέλημα που παρέχεται από ή σε διαμεσολαβητή ή επιχείρηση σε σχέση με τη διανομή επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση, προς ή από οποιοδήποτε μέρος πλην του πελάτη που εμπλέκεται στην εν λόγω συναλλαγή ή προσώπου που ενεργεί για λογαριασμό του εν λόγω πελάτη·

3) «σύστημα αντιπαροχών»: δέσμη κανόνων που διέπει την καταβολή αντιπαροχών, συμπεριλαμβανομένων των προϋποθέσεων υπό τις οποίες καταβάλλονται οι αντιπαροχές.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΠΑΡΟΧΕΣ

Άρθρο 3

Εντοπισμός των συγκρούσεων συμφερόντων

1. Για τον εντοπισμό, σύμφωνα με το άρθρο 28 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, των μορφών σύγκρουσης συμφερόντων που προκύπτουν κατά την άσκηση δραστηριοτήτων διανομής ασφαλιστικών προϊόντων σε σχέση με επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση και που ενέχουν κίνδυνο πρόκλησης ζημίας στα συμφέροντα ενός πελάτη, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις αξιολογούν αν αυτοί οι ίδιοι, σχετικό πρόσωπο ή οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται μαζί τους άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου έχουν συμφέρον όσον αφορά το αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων διανομής ασφαλιστικών προϊόντων, το οποίο πληροί τα ακόλουθα κριτήρια:

α) διακρίνεται από το συμφέρον του πελάτη ή του δυνητικού πελάτη όσον αφορά το αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων διανομής ασφαλιστικών προϊόντων·

β) είναι δυνατόν να επηρεάσει το αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων διανομής ασφαλιστικών προϊόντων εις βάρος του πελάτη.

Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις ακολουθούν την ίδια διαδικασία για τον εντοπισμό των συγκρούσεων συμφερόντων μεταξύ δύο πελατών.

2. Για τους σκοπούς της αξιολόγησης που προβλέπεται στην παράγραφο 1, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις λαμβάνουν υπόψη, στη βάση ελάχιστων κριτηρίων, τις εξής περιπτώσεις:

α) ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση, σχετικό πρόσωπο ή οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται μαζί τους άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου είναι πιθανόν να αποκομίσει οικονομικό όφελος, ή να αποφύγει οικονομική ζημία, ενδεχομένως εις βάρος του πελάτη·

β) ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση, σχετικό πρόσωπο ή οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται μαζί τους άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου έχει οικονομικό ή άλλο κίνητρο για να προωθήσει το συμφέρον άλλου πελάτη ή ομάδας πελατών έναντι του συμφέροντος του πελάτη·

γ) ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση, σχετικό πρόσωπο ή οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου με τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση έχει ουσιαστική συμμετοχή στη διαχείριση ή στην ανάπτυξη επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση, ιδίως εάν το συγκεκριμένο πρόσωπο είναι σε θέση να επηρεάσει την τιμολόγηση των εν λόγω προϊόντων ή το κόστος διανομής τους.

Άρθρο 4

Πολιτική σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων

1. Για τους σκοπούς του άρθρου 27 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις υποχρεούνται να καθορίζουν, να εφαρμόζουν και να διατηρούν μια αποτελεσματική πολιτική σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων, η οποία να διατίθεται σε γραπτή μορφή και να είναι ενδεδειγμένη για το μέγεθος και την οργάνωσή τους, καθώς και για τη φύση, την έκταση και την πολυπλοκότητα των δραστηριοτήτων τους.

Όταν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση ανήκει σε όμιλο, η πολιτική λαμβάνει επίσης υπόψη τυχόν περιστάσεις που μπορεί να μην είναι γνωστές στον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή στην ασφαλιστική επιχείρηση οι οποίες είναι δυνατόν να προκαλέσουν σύγκρουση συμφερόντων ως απόρροια της δομής και των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων άλλων μελών του ομίλου.

2. Η πολιτική σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων που καθορίζεται σύμφωνα με την παράγραφο 1 περιλαμβάνει τα εξής:

α) σε σχέση με τις συγκεκριμένες ασκούμενες δραστηριότητες διανομής ασφαλιστικών προϊόντων, τις περιστάσεις που συνιστούν ή μπορεί να προκαλέσουν σύγκρουση συμφερόντων με αποτέλεσμα να υφίσταται κίνδυνος πρόκλησης ζημίας στα συμφέροντα ενός ή περισσότερων πελατών·

β) τις διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται και τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται για τη διαχείριση των εν λόγω συγκρούσεων και την αποτροπή ενδεχόμενης ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη εξαιτίας τους.

Άρθρο 5

Διαδικασίες και μέτρα στο πλαίσιο της πολιτικής σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων

1. Οι διαδικασίες και τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο β) πρέπει να είναι κατάλληλα για το μέγεθος και τις δραστηριότητες του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης και του ομίλου στον οποίο μπορεί να ανήκουν, καθώς και για τον κίνδυνο πρόκλησης ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη.

Οι διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται και τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο β), περιλαμβάνουν, κατά περίπτωση, τα εξής:

α) αποτελεσματικές διαδικασίες για την αποφυγή ή τον έλεγχο της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των σχετικών προσώπων που συμμετέχουν σε δραστηριότητες οι οποίες ενέχουν κίνδυνο σύγκρουσης συμφερόντων, όταν η ανταλλαγή αυτών των πληροφοριών ενδέχεται να ζημιώσει τα συμφέροντα ενός η περισσότερων πελατών·

β) χωριστή εποπτεία των σχετικών προσώπων στα κύρια καθήκοντα των οποίων περιλαμβάνεται η άσκηση δραστηριοτήτων για λογαριασμό πελατών ή η παροχή υπηρεσιών σε πελάτες, όταν τα συμφέροντα των εν λόγω πελατών ενδέχεται να συγκρούονται ή όταν οι εν λόγω πελάτες εκπροσωπούν διαφορετικά συμφέροντα τα οποία ενδέχεται να συγκρούονται, συμπεριλαμβανομένων εκείνων του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης·

γ) εξάλειψη κάθε άμεσης σύνδεσης μεταξύ των πληρωμών, συμπεριλαμβανομένης της αμοιβής, που καταβάλλονται σε σχετικά πρόσωπα τα οποία ασκούν μία δραστηριότητα, αφενός, και, αφετέρου, των πληρωμών, συμπεριλαμβανομένης της αμοιβής, που καταβάλλονται σε διαφορετικά σχετικά πρόσωπα τα οποία ασκούν κατά κύριο λόγο άλλη δραστηριότητα, όταν ενδέχεται να προκληθεί σύγκρουση συμφερόντων σε σχέση με τις δραστηριότητες αυτές·

δ) μέτρα για την πρόληψη ή τον περιορισμό της άσκησης αθέμιτου επηρεασμού από οποιοδήποτε πρόσωπο στον τρόπο με τον οποίο ασκούνται οι δραστηριότητες διανομής ασφαλιστικών προϊόντων από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση, τους διευθυντές ή τους υπαλλήλους τους, ή από οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται μαζί τους άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου·

ε) μέτρα για την αποφυγή ή τον έλεγχο της ταυτόχρονης ή διαδοχικής συμμετοχής ενός σχετικού προσώπου σε χωριστές δραστηριότητες διανομής ασφαλιστικών προϊόντων, όταν η συμμετοχή αυτή ενδέχεται να αποβεί επιζήμια για την ορθή διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων·

στ) πολιτική δώρων και ωφελημάτων η οποία καθορίζει με σαφήνεια υπό ποιες προϋποθέσεις μπορούν να γίνονται δεκτά ή να προσφέρονται δώρα και ωφελήματα και ποια βήματα πρέπει να ακολουθούνται κατά την αποδοχή και την προσφορά δώρων και ωφελημάτων.

2. Όταν ένας ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή μια ασφαλιστική επιχείρηση μπορεί να αποδείξει ότι τα μέτρα και οι διαδικασίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 δεν είναι κατάλληλες για να διασφαλίσουν ότι οι δραστηριότητες διανομής ασφαλιστικών προϊόντων ασκούνται με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του πελάτη και δεν είναι αμερόληπτες λόγω συγκρουόμενων συμφερόντων του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή, της ασφαλιστικής επιχείρησης ή άλλου πελάτη, ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής και η ασφαλιστική επιχείρηση υιοθετούν επαρκή εναλλακτικά μέτρα και διαδικασίες για τον σκοπό αυτό.

Άρθρο 6

Γνωστοποίηση

1. Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις αποφεύγουν την υπέρμετρη στήριξη στη διαδικασία της γνωστοποίησης, ώστε να διασφαλίζεται ότι η γνωστοποίηση στους πελάτες, σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, αποτελεί έσχατο μέτρο το οποίο μπορεί να χρησιμοποιείται μόνον όταν οι αποτελεσματικές οργανωτικές και διοικητικές ρυθμίσεις που έχουν καθιερωθεί από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση για την πρόληψη ή τη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων, σύμφωνα με το άρθρο 27 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, δεν επαρκούν ώστε να διασφαλίσουν, με εύλογη βεβαιότητα, την αποφυγή κινδύνου ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη.

2. Για τη γνωστοποίηση μιας σύγκρουσης συμφερόντων οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις προβαίνουν σε όλες τις ακόλουθες ενέργειες:

α) παρέχουν αναλυτική περιγραφή της συγκεκριμένης σύγκρουσης συμφερόντων·

β) εξηγούν τον γενικό χαρακτήρα και τις πηγές της σύγκρουσης συμφερόντων·

γ) εξηγούν στον καταναλωτή τους κινδύνους που προκύπτουν ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης συμφερόντων και τα μέτρα που λαμβάνονται για τον μετριασμό των εν λόγω κινδύνων·

δ) αναφέρουν ρητώς ότι οι οργανωτικές και διοικητικές ρυθμίσεις που έχουν καθιερωθεί από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση για την πρόληψη ή τη διαχείριση της σύγκρουσης συμφερόντων δεν επαρκούν ώστε να διασφαλίσουν, με εύλογη βεβαιότητα, την αποφυγή κινδύνου ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη.

Άρθρο 7

Επανεξέταση και τήρηση αρχείων

1. Για τους σκοπούς του άρθρου 27 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις αξιολογούν και επανεξετάζουν περιοδικά, τουλάχιστον σε ετήσια βάση, την πολιτική σχετικά με τις συγκρούσεις συμφερόντων που έχει καθιερωθεί σύμφωνα με το άρθρο 4 και λαμβάνουν όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα για την αντιμετώπιση ενδεχόμενων ελλείψεων.

2. Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις τηρούν και επικαιροποιούν τακτικά αρχείο των περιπτώσεων στις οποίες προέκυψε —ή, σε περίπτωση πάγιας υπηρεσίας ή δραστηριότητας, ενδέχεται να προκύψει— σύγκρουση συμφερόντων που ενέχει κίνδυνο ζημίας για τα συμφέροντα ενός πελάτη.

Γραπτές εκθέσεις σχετικά με τις περιπτώσεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο υποβάλλονται στην ανώτερη διοίκηση του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης σε τακτική βάση, και τουλάχιστον άπαξ ετησίως.

Άρθρο 8

Αξιολόγηση αντιπαροχών και συστημάτων αντιπαροχών

1. Μια αντιπαροχή ή ένα σύστημα αντιπαροχών θεωρείται ότι έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα της σχετικής υπηρεσίας που προσφέρεται στον πελάτη όταν, λόγω της φύσης και της κλίμακάς της (του), παρέχει κίνητρο για άσκηση των δραστηριοτήτων διανομής ασφαλιστικών προϊόντων κατά τρόπο ο οποίος δεν συνάδει με την υποχρέωση των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών και των ασφαλιστικών επιχειρήσεων να ενεργούν με έντιμο, αμερόληπτο και επαγγελματικό τρόπο, με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του πελάτη.

2. Προκειμένου να αξιολογήσουν αν μια αντιπαροχή ή ένα σύστημα αντιπαροχών έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα της σχετικής υπηρεσίας που προσφέρεται στον πελάτη, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις διενεργούν συνολική ανάλυση, συνεκτιμώντας όλους τους συναφείς παράγοντες που μπορεί να αυξήσουν ή να μειώσουν τον κίνδυνο αρνητικών επιπτώσεων στην ποιότητα της σχετικής υπηρεσίας που προσφέρεται στον πελάτη, καθώς και κάθε οργανωτικό μέτρο που έχει ληφθεί από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση που ασκεί δραστηριότητες διανομής για την πρόληψη του κινδύνου αρνητικών επιπτώσεων.

Εξετάζουν ιδίως τα ακόλουθα κριτήρια:

α) αν η αντιπαροχή ή το σύστημα αντιπαροχών είναι δυνατόν να παρέχει στον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή στην ασφαλιστική επιχείρηση το κίνητρο να προσφέρει ή να συνιστά συγκεκριμένο ασφαλιστικό προϊόν ή συγκεκριμένη υπηρεσία στον πελάτη παρά το γεγονός ότι ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση θα μπορούσε να προσφέρει ένα άλλο ασφαλιστικό προϊόν ή υπηρεσία που θα ανταποκρινόταν καλύτερα στις ανάγκες του πελάτη·

β) αν η αντιπαροχή ή το σύστημα αντιπαροχών βασίζεται αποκλειστικά ή κυρίως σε ποσοτικά εμπορικά κριτήρια ή αν λαμβάνει υπόψη κατάλληλα ποιοτικά κριτήρια, τα οποία αντικατοπτρίζουν τη συμμόρφωση με τους ισχύοντες κανονισμούς, την ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους πελάτες και την ικανοποίηση των πελατών·

γ) το ύψος της αντιπαροχής που καταβάλλεται ή εισπράττεται σε σχέση με την αξία του παρεχόμενου προϊόντος και των παρεχόμενων υπηρεσιών·

δ) αν η αντιπαροχή καταβάλλεται εξολοκλήρου ή κυρίως κατά τη σύναψη της ασφαλιστικής σύμβασης ή αν εκτείνεται σε όλη τη διάρκεια της σύμβασης·

ε) την ύπαρξη κατάλληλου μηχανισμού για επιστροφή της αντιπαροχής σε περίπτωση διακοπής ή εξαγοράς σε πρώιμο στάδιο ή εάν προκληθεί ζημία στα συμφέροντα του πελάτη·

στ) την ύπαρξη οποιασδήποτε μορφής μεταβλητού ή υπό προϋποθέσεις ορίου ή άλλου είδους επιταχυντή αξίας που ενεργοποιείται με την επίτευξη στόχου ο οποίος βασίζεται στον όγκο ή στην αξία των πωλήσεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΤΟΤΗΤΑΣ

ΤΜΗΜΑ 1

Αξιολόγηση της καταλληλότητας

Άρθρο 9

Συλλεγόμενες πληροφορίες για τους σκοπούς της αξιολόγησης της καταλληλότητας

1. Για τους σκοπούς της παροχής συμβουλών σε σχέση με επενδυτικό προϊόν βασιζόμενο σε ασφάλιση σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις καθορίζουν την έκταση των πληροφοριών που πρέπει να συλλέγονται από τον πελάτη ή τον δυνητικό πελάτη με βάση όλα τα χαρακτηριστικά των συμβουλών που πρέπει να παρέχουν στον πελάτη ή δυνητικό πελάτη.

2. Με την επιφύλαξη του γεγονότος ότι, βάσει του άρθρου 20 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, κάθε προτεινόμενη σύμβαση είναι σύμφωνη με τις απαιτήσεις και τις ανάγκες του πελάτη, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές ή οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις λαμβάνουν από τους πελάτες ή δυνητικούς πελάτες τις πληροφορίες που χρειάζονται προκειμένου να κατανοήσουν τα ουσιώδη πραγματικά στοιχεία σχετικά με τον πελάτη ή δυνητικό πελάτη και να μπορέσουν εύλογα να προσδιορίσουν αν η προσωπική σύστασή τους προς τον πελάτη ή δυνητικό πελάτη πληροί όλα τα ακόλουθα κριτήρια:

α) ανταποκρίνεται στους επενδυτικούς στόχους του πελάτη ή δυνητικού πελάτη, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου ανοχής κινδύνου του εν λόγω προσώπου·

β) αντιστοιχεί στη χρηματοοικονομική κατάσταση του πελάτη ή δυνητικού πελάτη, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας του εν λόγω προσώπου να υποστεί ζημίες·

γ) είναι τέτοια ώστε ο πελάτης ή δυνητικός πελάτης διαθέτει τις αναγκαίες γνώσεις και εμπειρία στον επενδυτικό τομέα που σχετίζεται με τον συγκεκριμένο τύπο προϊόντος ή υπηρεσίας.

3. Στις πληροφορίες σχετικά με τη χρηματοοικονομική κατάσταση του πελάτη ή δυνητικού πελάτη, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητάς του να υποστεί ζημίες, περιλαμβάνονται, κατά περίπτωση, πληροφορίες σχετικά με την πηγή και την έκταση του σταθερού εισοδήματος, των περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων των ρευστών περιουσιακών στοιχείων, των επενδύσεων και της ακίνητης περιουσίας του πελάτη ή δυνητικού πελάτη, καθώς και των σταθερών οικονομικών υποχρεώσεών του. Το επίπεδο των συλλεγόμενων πληροφοριών είναι ενδεδειγμένο για τον συγκεκριμένο εξεταζόμενο τύπο προϊόντος ή υπηρεσίας.

4. Στις πληροφορίες σχετικά με τους επενδυτικούς στόχους του πελάτη ή δυνητικού πελάτη, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου ανοχής κινδύνου του εν λόγω προσώπου, περιλαμβάνονται, κατά περίπτωση, πληροφορίες σχετικά με την επιθυμητή για τον πελάτη ή δυνητικό πελάτη χρονική διάρκεια της επένδυσης, τις προτιμήσεις του εν λόγω προσώπου σε σχέση με την ανάληψη κινδύνων, το προφίλ κινδύνου και τους σκοπούς της επένδυσης. Το επίπεδο των συλλεγόμενων πληροφοριών είναι ενδεδειγμένο για τον συγκεκριμένο εξεταζόμενο τύπο προϊόντος ή υπηρεσίας.

5. Στην περίπτωση που ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση δεν εξασφαλίσουν τις πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει του άρθρου 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση δεν παρέχει στον πελάτη ή δυνητικό πελάτη συμβουλές σχετικά με επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση.

6. Κατά την παροχή συμβουλών σχετικά με επενδυτικό προϊόν βασιζόμενο σε ασφάλιση δυνάμει του άρθρου 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, ένας ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή ασφαλιστική επιχείρηση δεν διατυπώνει προσωπική σύσταση όταν κανένα από τα προϊόντα δεν είναι κατάλληλο για τον πελάτη ή δυνητικό πελάτη.

7. Κατά την παροχή συμβουλών η οποία συνεπάγεται αλλαγή μεταξύ των υποκείμενων επενδυτικών στοιχείων ενεργητικού, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις συλλέγουν επίσης τις αναγκαίες πληροφορίες σχετικά με τα υφιστάμενα υποκείμενα επενδυτικά στοιχεία ενεργητικού του πελάτη και τα συνιστώμενα νέα υποκείμενα επενδυτικά στοιχεία ενεργητικού και διενεργούν ανάλυση του αναμενόμενου κόστους/οφέλους όσον αφορά την αλλαγή, προκειμένου να μπορούν εύλογα να αποδείξουν ότι τα οφέλη της αλλαγής αναμένεται να υπερισχύουν του κόστους.

Άρθρο 10

Αξιοπιστία των πληροφοριών

Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις λαμβάνουν εύλογα μέτρα προκειμένου να διασφαλίζεται η αξιοπιστία των πληροφοριών που συλλέγονται σχετικά με τους πελάτες και δυνητικούς πελάτες για τους σκοπούς της αξιολόγησης της καταλληλότητας. Τα εν λόγω μέτρα περιλαμβάνουν, ενδεικτικά και όχι περιοριστικά, τα εξής:

α) τη διασφάλιση ότι οι πελάτες γνωρίζουν τη σημασία παροχής επακριβών και επικαιροποιημένων πληροφοριών·

β) τη διασφάλιση ότι όλα τα εργαλεία, όπως για παράδειγμα τα εργαλεία δημιουργίας προφίλ αξιολόγησης κινδύνου ή τα εργαλεία αξιολόγησης των γνώσεων και της εμπειρίας του πελάτη, που χρησιμοποιούνται κατά τη διαδικασία αξιολόγησης της καταλληλότητας εξυπηρετούν τον σκοπό και είναι κατάλληλα σχεδιασμένα για χρήση με τους πελάτες τους, με τους περιορισμούς που εντοπίζονται και μετριάζονται ενεργά μέσω της διαδικασίας αξιολόγησης της καταλληλότητας·

γ) τη διασφάλιση της πιθανότητας οι ερωτήσεις που χρησιμοποιούνται στη διαδικασία να γίνουν κατανοητές από τους πελάτες και να αποτυπώνουν με ακρίβεια τους στόχους και τις ανάγκες του πελάτη, καθώς και των αναγκαίων πληροφοριών για τη διενέργεια της αξιολόγησης καταλληλότητας·

δ) τη λήψη μέτρων, κατά περίπτωση, για τη διασφάλιση της συνέπειας των πληροφοριών των πελατών, μέσω εξέτασης, για παράδειγμα, αν υπάρχουν εμφανείς ανακρίβειες στις πληροφορίες που παρέχονται από τον πελάτη.

Άρθρο 11

Επικοινωνία με τους πελάτες σε σχέση με την αξιολόγηση της καταλληλότητας

Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις δεν δημιουργούν αμφιβολίες ή σύγχυση όσον αφορά τις υποχρεώσεις τους στη διαδικασία αξιολόγησης της καταλληλότητας επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση, σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97. Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις ενημερώνουν τους πελάτες, με σαφή και απλό τρόπο, ότι σκοπός της αξιολόγησης καταλληλότητας είναι να τους προσφέρει τη δυνατότητα να ενεργούν με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του πελάτη.

Άρθρο 12

Αυτοματοποιημένη παροχή συμβουλών

Η υποχρέωση του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης για διενέργεια αξιολόγησης της καταλληλότητας, σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, παραμένει ακέραια στην περίπτωση που οι συμβουλές σχετικά με επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση παρέχονται εξολοκλήρου ή εν μέρει μέσω αυτοματοποιημένου ή ημιαυτοματοποιημένου συστήματος.

Άρθρο 13

Ομαδική ασφάλιση

Όσον αφορά την ομαδική ασφάλιση, ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση καθορίζουν και εφαρμόζουν συγκεκριμένη πολιτική όσον αφορά το ποιος υποβάλλεται στην αξιολόγηση καταλληλότητας στις περιπτώσεις όπου συνάπτεται ασφαλιστική σύμβαση για λογαριασμό ομάδας μελών και δεν μπορεί το κάθε μέλος να αποφασίσει μεμονωμένα αν θα συμμετάσχει. Μια τέτοια πολιτική περιλαμβάνει επίσης κανόνες σχετικά με το πώς διενεργείται η εν λόγω αξιολόγηση στην πράξη, μεταξύ άλλων από ποιους συλλέγονται οι πληροφορίες σχετικά με τις γνώσεις και την εμπειρία, τη χρηματοοικονομική κατάσταση και τους επενδυτικούς στόχους.

Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση αποτυπώνουν γραπτώς την πολιτική που καθορίζεται βάσει του πρώτου εδαφίου.

Άρθρο 14

Δήλωση καταλληλότητας

1. Κατά την παροχή συμβουλών σχετικά με την καταλληλότητα ενός επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις παρέχουν δήλωση στον πελάτη (δήλωση καταλληλότητας), η οποία περιλαμβάνει τα εξής:

α) περίγραμμα των παρεχόμενων συμβουλών·

β) πληροφορίες που εξηγούν με ποιον τρόπο η παρεχόμενη σύσταση είναι κατάλληλη για τον πελάτη, και ιδίως με ποιον τρόπο είναι σύμφωνη με: i) τους επενδυτικούς στόχους του πελάτη, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου ανοχής κινδύνου του εν λόγω προσώπου· ii) τη χρηματοοικονομική κατάσταση του πελάτη, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας του εν λόγω προσώπου να υποστεί ζημίες· iii) τις γνώσεις και την εμπειρία του πελάτη.

2. Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις επισύρουν την προσοχή των πελατών σε πληροφορίες, τις οποίες και περιλαμβάνουν στη δήλωση καταλληλότητας, σχετικά με το κατά πόσον τα συνιστώμενα επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση είναι πιθανόν να απαιτούν από τον πελάτη περιοδική επανεξέταση της συμφωνίας την οποία έχει συνάψει.

3. Εάν ένας ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή μια ασφαλιστική επιχείρηση έχει ενημερώσει τον πελάτη ότι πρόκειται να πραγματοποιήσει περιοδική αξιολόγηση καταλληλότητας, οι επόμενες δηλώσεις, μετά την έναρξη παροχής της υπηρεσίας, μπορούν να αναφέρουν μόνο τις μεταβολές στις υπηρεσίες ή σε υποκείμενα επενδυτικά στοιχεία ενεργητικού και/ή στην κατάσταση του πελάτη, χωρίς να επαναλαμβάνουν όλες τις λεπτομέρειες που περιέχονται στην πρώτη δήλωση.

4. Οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις που παρέχουν περιοδική αξιολόγηση της καταλληλότητας επανεξετάζουν, με γνώμονα την καλύτερη δυνατή εξυπηρέτηση των συμφερόντων των πελατών τους, την καταλληλότητα των συνιστώμενων επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση τουλάχιστον σε ετήσια βάση. Η συχνότητα αυτής της αξιολόγησης αυξάνεται ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του πελάτη, π.χ. το επίπεδο ανοχής κινδύνου, και τη φύση του συνιστώμενου επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση.

ΤΜΗΜΑ 2

Αξιολόγηση της συμβατότητας

Άρθρο 15

Διαδικασία αξιολόγησης

Με την επιφύλαξη του γεγονότος ότι, σύμφωνα με το άρθρο 20 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, κάθε προτεινόμενη σύμβαση είναι σύμφωνη με τις απαιτήσεις και τις ανάγκες του πελάτη, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις προσδιορίζουν κατά πόσον ο πελάτης έχει τις αναγκαίες γνώσεις και εμπειρία ώστε να μπορεί να κατανοήσει τους ενεχόμενους κινδύνους σε σχέση με την προτεινόμενη ή ζητούμενη υπηρεσία ή προϊόν όταν αξιολογούν αν μια ασφαλιστική υπηρεσία ή προϊόν που διανέμεται σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 είναι συμβατή(-ό) για τον πελάτη.

Άρθρο 16

Μη πολύπλοκα επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση

Ένα επενδυτικό προϊόν βασιζόμενο σε ασφάλιση χαρακτηρίζεται ως μη πολύπλοκο για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφος 3 στοιχείο α) σημείο ii) της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 όταν πληροί όλα τα ακόλουθα κριτήρια:

α) περιλαμβάνει συμβατικά εγγυημένη ελάχιστη αξία ληκτότητας, η οποία αντιστοιχεί τουλάχιστον στο ποσό που έχει καταβληθεί από τον πελάτη μετά την αφαίρεση των νόμιμων εξόδων·

β) δεν περιλαμβάνει διάταξη, όρο ή ρήτρα ενεργοποίησης που επιτρέπει στην ασφαλιστική επιχείρηση να τροποποιήσει ουσιαστικά τη φύση, τον κίνδυνο ή τα χαρακτηριστικά πληρωμής του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος·

γ) παρέχει εναλλακτικές λύσεις για εξαγορά ή με άλλο τρόπο ρευστοποίηση του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος σε τιμή η οποία γνωστοποιείται στον πελάτη·

δ) δεν περιλαμβάνει εμφανείς ή σιωπηρές επιβαρύνσεις οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα ότι, παρ' όλο που σε τεχνικό επίπεδο μπορεί να παρέχονται επιλογές εξαγοράς ή με άλλο τρόπο ρευστοποίησης του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος, μια τέτοια απόφαση ενδέχεται να ζημιώσει αδικαιολόγητα τον πελάτη, επειδή οι επιβαρύνσεις είναι δυσανάλογες προς το κόστος με το οποίο επιβαρύνεται η ασφαλιστική επιχείρηση·

ε) δεν ενσωματώνει με άλλον τρόπο δομή η οποία καθιστά δύσκολη για τον πελάτη την κατανόηση των ενεχόμενων κινδύνων.

ΤΜΗΜΑ 3

Κοινές διατάξεις για την αξιολόγηση της καταλληλότητας και της συμβατότητας

Άρθρο 17

Πληροφορίες που πρέπει να συλλέγονται από τον πελάτη

1. Για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, στις αναγκαίες πληροφορίες που πρέπει να συλλέγονται από τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις όσον αφορά τις γνώσεις και την εμπειρία του πελάτη ή του δυνητικού πελάτη στον σχετικό επενδυτικό τομέα περιλαμβάνονται, κατά περίπτωση, τα εξής στοιχεία, στο μέτρο που ενδείκνυται για τη φύση του πελάτη και για τη φύση και τον τύπο του προσφερόμενου ή ζητούμενου προϊόντος ή υπηρεσίας, συμπεριλαμβανομένης της πολυπλοκότητάς τους και των ενεχόμενων κινδύνων:

α) οι τύποι υπηρεσιών, συναλλαγών, επενδυτικών προϊόντων βασιζόμενων σε ασφάλιση ή χρηματοοικονομικών μέσων με τους οποίους είναι εξοικειωμένος ο πελάτης ή δυνητικός πελάτης·

β) η φύση, ο αριθμός, η αξία και η συχνότητα των συναλλαγών που έχει διενεργήσει ο πελάτης ή δυνητικός πελάτης σε σχέση με επενδυτικά προϊόντα βασιζόμενα σε ασφάλιση ή χρηματοοικονομικά μέσα και το χρονικό διάστημα στη διάρκεια του οποίου διενεργήθηκαν·

γ) το εκπαιδευτικό επίπεδο και το επάγγελμα ή συναφές προηγούμενο επάγγελμα του υφιστάμενου ή δυνητικού πελάτη.

2. Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση δεν αποθαρρύνει πελάτες ή δυνητικούς πελάτες να παρέχουν τις πληροφορίες που απαιτούνται για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97.

3. Εάν οι πληροφορίες που απαιτούνται για τους σκοπούς του άρθρου 30 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97 έχουν ήδη ληφθεί βάσει του άρθρου 20 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις δεν ζητούν εκ νέου υποβολή τους από τον πελάτη.

4. Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση έχει κάθε δικαίωμα να βασίζεται στις πληροφορίες που παρέχονται από τους πελάτες ή δυνητικούς πελάτες τους, εκτός εάν γνωρίζει ή όφειλε να γνωρίζει ότι οι πληροφορίες είναι καταφανώς παρωχημένες, μη ακριβείς ή ελλιπείς.

Άρθρο 18

Περιοδική έκθεση

1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 185 της οδηγίας 2009/138/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4), ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση υποβάλλει στον πελάτη περιοδική έκθεση, σε σταθερό μέσο, των υπηρεσιών που παρέχονται στον πελάτη και των συναλλαγών που διενεργούνται για λογαριασμό του πελάτη.

2. Η περιοδική έκθεση που προβλέπεται βάσει της παραγράφου 1 περιλαμβάνει αμερόληπτη και ισορροπημένη επισκόπηση των υπηρεσιών που παρασχέθηκαν στον πελάτη και των συναλλαγών που διενεργήθηκαν για λογαριασμό του πελάτη στη διάρκεια της περιόδου που καλύπτει η έκθεση, και περιλαμβάνει, κατά περίπτωση, το σύνολο των εξόδων που συνδέονται με τις εν λόγω υπηρεσίες και συναλλαγές και την αξία του κάθε υποκείμενου επενδυτικού στοιχείου ενεργητικού.

3. Η περιοδική έκθεση που προβλέπεται βάσει της παραγράφου 1 υποβάλλεται τουλάχιστον ετησίως.

Άρθρο 19

Τήρηση αρχείων

1. Με την επιφύλαξη της εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5), οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις τηρούν αρχεία των αξιολογήσεων καταλληλότητας ή συμβατότητας, που διενεργούνται σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97. Τα αρχεία περιλαμβάνουν τις πληροφορίες που λαμβάνονται από τον πελάτη και τυχόν έγγραφα που έχουν συμφωνηθεί με τον πελάτη, συμπεριλαμβανομένων των εγγράφων που καθορίζουν τα δικαιώματα των μερών και τους άλλους όρους υπό τους οποίους ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση παρέχει υπηρεσίες στον πελάτη. Τα εν λόγω αρχεία διατηρούνται τουλάχιστον για τη χρονική διάρκεια της σχέσης ανάμεσα στον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή στην ασφαλιστική επιχείρηση και τον πελάτη.

2. Στην περίπτωση αξιολόγησης της καταλληλότητας η οποία διενεργείται σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, το αρχείο περιλαμβάνει επίσης τα εξής:

α) το αποτέλεσμα της αξιολόγησης καταλληλότητας·

β) τη σύσταση προς τον πελάτη και την παρασχεθείσα δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού·

γ) τυχόν μεταβολές τις οποίες επέφερε ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση στην αξιολόγηση της συμβατότητας, και ιδίως οποιαδήποτε αλλαγή στην ανοχή κινδύνου του πελάτη·

δ) τυχόν μεταβολές στα υποκείμενα επενδυτικά στοιχεία ενεργητικού.

3. Στην περίπτωση αξιολόγησης της συμβατότητας η οποία διενεργείται σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/97, το αρχείο περιλαμβάνει επίσης τα εξής:

α) το αποτέλεσμα της αξιολόγησης συμβατότητας·

β) τυχόν προειδοποίηση η οποία απευθύνθηκε στον πελάτη εάν το επενδυτικό προϊόν βασιζόμενο σε ασφάλιση αξιολογήθηκε ως πιθανώς μη συμβατό για τον πελάτη, εάν ο πελάτης ζήτησε να προχωρήσει η σύναψη της σύμβασης παρά την προειδοποίηση και, κατά περίπτωση, εάν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση έκανε δεκτό το αίτημα του πελάτη να προχωρήσει η σύναψη της σύμβασης·

γ) τυχόν προειδοποίηση η οποία απευθύνθηκε στον πελάτη εάν ο πελάτης δεν προσκόμισε επαρκείς πληροφορίες ώστε να δώσει τη δυνατότητα στον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή στην ασφαλιστική επιχείρηση να αξιολογήσει τη συμβατότητα του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος, εάν ο πελάτης ζήτησε να προχωρήσει η σύναψη της σύμβασης παρά την προειδοποίηση και, κατά περίπτωση, εάν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση έκανε δεκτό το αίτημα του πελάτη να προχωρήσει η σύναψη της σύμβασης.

4. Τα αρχεία διατηρούνται σε μέσο που επιτρέπει την αποθήκευση των πληροφοριών με τρόπο προσβάσιμο για μελλοντική εξέταση από την αρμόδια αρχή. Η αρμόδια αρχή μπορεί να έχει εύκολα πρόσβαση σε αυτά τα αρχεία, να ανασυνθέτει το κάθε στοιχείο με σαφή και ακριβή τρόπο και να εντοπίζει εύκολα αλλαγές, διορθώσεις ή άλλες τροποποιήσεις, καθώς και το περιεχόμενο των αρχείων πριν από τις εν λόγω μεταβολές.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV

ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 20

Έναρξη ισχύος και εφαρμογή

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εφαρμόζεται από τις 23 Φεβρουαρίου 2018.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος. Βρυξέλλες, 21 Σεπτεμβρίου 2017. Για την Επιτροπή Ο Πρόεδρος Jean-Claude JUNCKER

(1) ΕΕ L 26 της 2.2.2016, σ. 19.

(2) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1094/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Νοεμβρίου 2010, για τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εποπτικής Αρχής (Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων), την τροποποίηση της απόφασης αριθ. 716/2009/ΕΚ και την κατάργηση της απόφασης 2009/79/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 331 της 15.12.2010, σ. 48).

(3) Technical Advice on possible delegated acts concerning the Insurance Distribution Directive [Τεχνικές συμβουλές σχετικά με πιθανές κατ' εξουσιοδότηση πράξεις που αφορούν την οδηγία σχετικά με τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων], EIOPA-17/048, 1η Φεβρουαρίου 2017, έγγραφο διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση: https://eiopa.europa.eu/Publications/Consultations/EIOPA%20Technical%20Advice%20on%20the%20IDD.pdf

(4) Οδηγία 2009/138/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2009, σχετικά με την ανάληψη και την άσκηση δραστηριοτήτων ασφάλισης και αντασφάλισης (Φερεγγυότητα ΙΙ) (ΕΕ L 335 της 17.12.2009, σ. 1).

(5) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1).