ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΩΝ Έγκριση του ειδικού προγράμματος δράσης της Τράπεζας του Άμστερνταμ (ΕΠΔΑ) Απόφαση της 20ής Αυγούστου 1997 (98/C 10/12)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ,

i) Έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1997, για την Ανάπτυξη και την Αποσχόληση, που ζητεί «να δοθεί μια νέα ώθηση, ούτως ώστε να αποτελεί σταθερά η απασχόληση το πρώτιστο μέλημα της πολιτικής ημερήσιας διάταξης της Ένωσης . . . [και να επιτευχθεί] βελτίωση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, προϋπόθεσης της ανάπτυξης και της απασχόλησης» και καλεί την Τράπεζα «να εντείνει τις δραστηριότητές της στον τομέα αυτό, προωθώντας επενδυτικά σχέδια σύμφωνα με υγιείς τραπεζικές αρχές και πρακτικές»,

ii) Λαμβάνοντας ιδιαίτερα υπόψη ότι το ψήφισμα απευθύνει έκκληση στην Τράπεζα:

- να εξετάσει τις δυνατότητες παρέμβασής της στους τομείς της παιδείας, της υγείας, του αστικού περιβάλλοντος και της προστασίας του περιβάλλοντος,

- να εντείνει τις παρεμβάσεις της στον τομέα των μεγάλων δικτύων υποδομής, εξετάζοντας τη δυνατότητα να χορηγήσει πολύ μακροπρόθεσμα δάνεια, ιδίως για τα μεγάλα έργα προτεραιότητας που εγκρίθηκαν στο Έσσεν,

- να εξετάσει την καθιέρωση μιας διευκόλυνσης για τη χρηματοδότηση σχεδίων υψηλής τεχνολογίας μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, χρησιμοποιώντας ενδεχομένως επιχειρηματικά κεφάλαια, με τη σύμπραξη του ιδιωτικού τραπεζικού τομέα,

iii) Έχοντας επίγνωση του ότι τα αιτήματα αυτά συνεπάγανται ότι η Τράπεζα πρέπει να εξετάσει νέες μορφές χρηματοδότησης, που θα πρέπει να εφαρμοστούν σε αρμονία με το πλαίσιο που καθορίζει το καταστατικό της,

iv) Λαμβάνοντας υπόψη ότι, αν και οι επενδύσεις επισφαλών κεφαλαίων ή τα δανειοδοτικά μέσα που ενέχουν ιδιαίτερους κινδύνους δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των δραστηριοτήτων της Τράπεζας που προβλέπει το καταστατικό της, οι παρεμβάσεις αυτού του είδους, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την παραχή επισφαλών κεφαλαίων σε ορισμένες κατηγορίες μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μπορούν να αποτελέσουν κατάλληλα μέσα για τη συμπλήρωση των παραδοσιακών δραστηριοτήτων της Τράπεζας και την προαγωγή των στόχων του ψηφίσματος,

v) Λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η Τράπεζα έχει συσσωρεύσει συμπληρωματικά αποθεματικά καθώς και ένα πλεόνασμα που παραμένει αδιάθετο,

vi) Εκτιμώντας ότι οι πόροι αυτοί υπερβαίνουν τις ελάχιστες απαιτήσεις που θέτει το καταστατικό καθώς και ό,τι μπορεί να κριθεί απαραίτητο για την υποστήριξη της συνήθους δανειοδοτικής δραστηριότητας της Τράπεζας, συμπεριλαμβανομένων των κεφαλαιακών αναγκών που συνδέονται με την προβλεπόμενη βραχυπρόθεσμη και μεσοπρόθεσμη ανάπτυξη,

vii) Κρίνοντας ότι είναι ευκταίο να χρησιμοποιηθεί μέρος από τους πλεονάζοντες αυτούς πόρους για τη διεύρυνση των μορφών χρηματοδότησης που παρέχει η Τράπεζα, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό συμβιβάζεται με την αποστολή της Τράπεζας,

viii) Θεωρώντας ότι η προαναφερόμενη χρήση των πλεοναζόντων πόρων δεν πρέπει να παρακωλύσει τη δυνατότητα χρηματοδότησης μιας προσεχούς αύξησης του κεφαλαίου - της οποίας οι λεπτομέρειες απομένουν προς ρύθμιση - από τους ιδίους πόρους της Τράπεζας, ούτε πρέπει να παρακωλύσει οποιεσδήποτε άλλες αποφάσεις ή πρωτοβουλίες σχετικές με τη χρήση μέρους των πόρων αυτών για άλλους σκοπούς, συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς τους στους μετόχους, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό συμβιβάζεται με το πλαίσιο που θέτει το καταστατικό της Τράπεζας.

ix) Εκτιμώντας ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, μαζί με την Τράπεζα, στη χρηματοδότηση τέτοιων επενδύσεων,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

1. να αποδεχθεί το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την Ανάπτυξη και την Απασχόληση σε ό,τι αφορά την Τράπεζα και να ανταποκριθεί με κατάλληλα μέτρα,

2. να ζητήσει από το διοικητικό συμβούλιο να καθορίσει, ενός του πλαισίου των αρμοδιοτήτων που του παρέσει το καταστατικό, το είδος και το φάσμα των μέτρων που πρέπει να λάβει η Τράπεζα κατά την περίοδο 1997-2000 για την υλοποίηση του ψηφίσματος, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες αρχές που καθορίζονται στο παράρτημα,

3. ότι τα μέτρα αυτά μπορούν να περιλαμβάνουν την επέκταση των παρεμβάσεων της Τράπεζας στους τομείς της παιδείας, της υγείας, του αστικού περιβάλλοντος και της προστασίας του περιβάλλοντος, και την αύξηση των παρεμβάσεών της στον τομέα των μεγάλων έργων υποδομής καθώς και της χρηματοδότησης μικρομεσαίων επιχειρήσεων,

4. ότι τα μέτρα αυτά μπορούν, επιπλέον, να περιλαμβάνουν τη δυνατότητα προσωρινής αύξησης του ανώτατου ορίου δανειοδότησης της ΕΤΕπ μέχρι 75 % του κόστους της επένδυσης, κατ' εξαίρεση και κατά περίπτωση, όποτε αυτό κρίνεται σκόπιμο από το διοικητικό συμβούλιο για την επίτευξη των στόχων που θέτει το ψήφισμα, καθώς και τη διεύρυνση, σε αρμονία με τους εν λόγω στόχους, των κριτηρίων επιλεξιμότητας που θα εφαρμόζει η Τράπεζα,

5. ότι, στο πλαίσιο της υλοποίησης του ψηφίσματος, μέρος από το ετήσιο πλεόνασμα της Τράπεζας, στο βαθμό που οι πόροι αυτοί υπερβαίνουν τις απαιτήσεις του καταστατικού όσον αφορά τη σύσταση αποθεματικών, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη διευκόλυνση της χρηματοδότησης υγιών επενδυτικών σχεδίων, προς το συμφέρον της Κοινότητας, με χρήση μέσων τα οποία θα διευρύνουν το φάσμα των χρηματοδοτήσεων της Τράπεζας και θα περιλαμβάνουν, αλλά όχι αποκλειστικά, διευκολύνσεις για την παροχή επιχειρηματικών κεφαλαίων σε ορισμένες κατηγορίες επιχειρήσεων με τη μεσολάβηση κατάλληλων ενδιάμεσων φορέων, που διαθέτουν τα απαραίτητα προσόντα και τεχνογνωσία, αποκλειομένων αποιωνδήποτε επιδοτήσεων. Το πρώτο ποσό που θα διατεθεί για τους σκοπούς αυτούς από το πλεόνασμα του 1996 θα ανέρχεται σε 200 εκατομμύρια Ecu. Το ποσό που θα διατεθεί στη συνέχεια, από οποιοδήποτε πλεόνασμα προκύψει κατά τα έτη 1997-99, θα καθορίζεται κάθε χρόνο από το Συμβούλιο των Διοικητών, κατόπιν πρότασης του Διοικητικού Συμβουλίου, στο πλαίσιο της έγκρισης του ισολογισμού και του λαγαριασμού αποτελεσμάτων χρήσης της Τράπεζας. Για την περίοδο έως το τέλος του έτους 2000 καθορίζεται συνολικό ποσό μέχρι ύψους ενός δισεκατομμύριο Ecu.

6. ότι το διοικητικό συμβούλιο, βάσει προτάσεων της διευθύνουσας επιτροπής, θα εγκρίνει τις λεπτομέρειες εφαρμογής των μέτρων που προβλέπονται στο σημείο 5 καθώς και τις επιμέρους παρεμβάσεις σύμφωνα με τις συνήθεις διαδικασίες της Τράπεζας,

7. ότι το διοικητικό συμβούλιο θα του υποβάλλει ετήσιες εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή των προαναφερόμενων μέτρων.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ (1)

Γενικές γραμμές του Ειδικού Προγράμματος Δράσης του Άμστερνταμ (ΕΠΔΑ) που εγκρίθηκε από το διοικητικό συμβούλιο κατά τη συνεδρίαση της 21ης Ιουλίου 1997

1. Η διευθύνουσα επιτροπή, ανταποκρινόμενη στο ψήφισμα για την Ανάπτυξη και την Απασχόληση που αποφασίστηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Άμστερνταμ (16-17 Ιουνίου 1997), πρότεινε στο διοικητικό συμβούλιο, κατά τη συνεδρίαση της 21ης Ιουλίου 1997, να θεσπίσει μια ειδική πρωτοβουλία, καλούμενη Ειδικό Πρόγραμμα Δράσης του Άμστερνταμ (ΕΠΔΑ).

Οι σχετικοί κατευθυντήριοι άξονες έχουν σκοπό να παράσχουν ένα κατάλληλο πλαίσιο, που θα επιτρέψει την ταχεία έναρξη παρεμβάσεων, σύμφωνα με τους στόχους του ψηφίσματος, και τη σταδιακή ανάπτυξή τους.

2. Οι κύριες κατευθυντήριες αρχές με βάση τις οποίες καθορίστηκε το ΕΠΔΑ είναι οι εξής:

- η εφαρμογή υγιών τραπεζικών αρχών και πρακτικών,

- η ανάγκη επεξεργασίας απλών, ρεαλιστικών και πρακτικών μέτρων,

- η ανάγκη να καθοριστούν ταχέως οι πρώτες παρεμβάσεις, αναγνωρίζοντας ταυτόχρονα την ανάγκη καταβολής διαρκών προσπαθειών ανάπτυξης, ιδίως όταν εμπλέκονται καινοτόμα στοιχεία,

- η ανάγκη να προστεθεί αξία στις δραστηριότητες και στα μέτρα που αναλαμβάνονται στα κράτη μέλη και από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που εργάζονται στις σχετικές κεφαλαιαγορές,

- η χρησιμότητα της συνεργασίας με τη χρηματοπιστωτική κοινότητα, καθώς και η διεύρυνση και η ενίσχυση της συνεργασίας αυτής, ως κρίσιμου παράγοντα για την επιτυχία του ΕΠΔΑ,

- η σημασία της ενθάρρυνσης των κοινοπραξιών μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα και η ανάγκη αποφυγής του αποκλεισμού του ιδιωτικού τομέα ή άλλων πηγών χρηματοδότησης,

- η ανάγκη καθορισμού σαφών στόχων για κάθε στοιχείο του προγράμματος, με πρόβλεψη για αξιολόγηση των αποτελεσμάτων,

- η καίρια σημασία της συνεργασίας με και της υποστήριξης από τα κράτη μέλη για την απρόσκοπτη υλοποίηση της πρωτοβουλίας.

3. Το ΕΠΔΑ αποτελεί συνέχεια παλαιότερων πρωτοβουλιών, οι οποίες θεσπίστηκαν από το Συμβούλιο και βασίζονταν στην αλληλεξάρτηση μεταξύ των επεδύσεων, της ανάπτυξης και της απασχόλησης, και για τις οποίες ανατέθηκαν ειδικά εκτελεστικά καθήκοντα στην Τράπεζα. Το ψήφισμα του Άμστερνταμ επιβεβαιώνει και διευρύνει την προσέγγιση αυτή. Τα νέα στοιχεία είναι: η έμφαση σε μια ευρύτερη έννοια του κεφαλαίου, η σημασία των επενδύσεων μικρού και μεσαίου μεγέθους (είτε πρόκειται για μικρομεσαίες επιχειρήσεις είτε για έργα υποδομής), το αίτημα για εφαρμογή ορισμένων χρηματοπιστωτικών καινοτομιών και η ανάγκη συνδυασμού των βραχυπρόθεσμων αποτελεσμάτων με διαρκή, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα αποτελέσματα.

Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, θεωρείται σκόπιμη η λήψη των ακόλουθων γενικών μέτρων:

- να καθοριστεί ο χρονικός ορίζοντας του ΕΠΔΑ στο τέλος του έτους 2000, προβλέποντας κατάλληλες διαδικασίες επανεξέτασης από το διοικητικό συμβούλιο και το συμβούλιο των διοικητών της Τράπεζας καθώς και από το Συμβούλιο. Αυτό θα επιτρέψει την άμεση έναρξη παρεμβάσεων και την ανάπτυξή τους για αρκετά μακρά χρονική περίοδο,

- κατά την περίοδο αυτή, να προβλεφθεί η δυνατότητα αύξησης της χρηματοδοτικής συμμετοχής της Τράπεζας στο 75 % του κόστους της επένδυσης για τα δάνεια υπέρ διευρωπαϊκών δικτύων και σχετικών έργων υποδομής, καθώς και για τις περιβαλλοντικές επενδύσεις. Η δυνατότητα αυτή θα χρησιμοποιείται κατ' εξαίρεση και κατά περίπτωση, όποτε μπορεί να αποδειχθεί ότι αυτό έχει θετική επίπτωση στην υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου,

- να γίνουν ορισμένες προσαρμογές στα υφιστάμενα προϊόντα της Τράπεζας, π.χ. σε όρους ευελιξίας για τα σχέδια μικρού και μεσαίου μεγέθους ή διάρκειας και περιόδου χάριτος για τα μεγάλα έργα υποδομής,

- να εφαρμοστούν νέα προϊόντα της ΕΤΕπ για τις καινοτόμους μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με τη δημιουργία μιας ειδικής θυρίδας, που θα χρησιμοποιεί πόρους προερχόμενους από τα ετήσια πλεονάσματα της Τράπεζας, για την υποστήριξη διαφόρων τύπων νέων προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρηματικών κεφαλαίων που θα χορηγούνται μέσω κατάλληλων ενδιάμεσων φορέων.

Κατά την εφαρμογή των νέων προϊόντων στο πλαίσιο του Ειδικού Προγράμματος Δράσης του Άμστερνταμ, η Τράπεζα θα επιδιώξει κατάλληλη ισορροπία μεταξύ κινδύνων και ανταμοιβής.

4. Παιδεία, υγεία, αστικό περιβάλλον και προστασία του περιβάλλαντος

4.1. Η Τράπεζα προτείνει να αναπτύξει τη δραστηριότητά της με τη χρηματοδότηση σχεδίων επενδύσεων στον τομέα της παιδείας, σε όλη την Κοινότητα διότι συμβάλλουν στην προσφορά καταρτισμένου και ευπροσάρμοστου εργατικού δυναμικού.

4.2. Τα επενδυτικά σχέδια στον τομέα της υγείας θα μπορούσαν ενδεχομένως να χρηματοδοτούνται με δάνεια της ΕΤΕπ σε όλη την Ένωση, εφόσον ανταποκρίνονται σε ένα από τους υφιστάμενους χρηματοδοτικούς στόχους της Τράπεζας (π.χ. περιφερειακή ανάπτυξη ή πολεοδομική αναβάθμιση) ή περιλαμβάνουν σημαντικά στοιχεία έρευνας και ανάπτυξης ή κατάρτισης ή άλλα καινοτόμα χαρακτηριστικά.

4.3. Οι χρηματοδοτήσεις για το αστικό περιβάλλον θα μπορούσαν να επεκταθούν ώστε να περιλάβουν στοιχεία στεγαστικών επενδύσεων, εφόσον αυτά εντάσσονται σε σαφώς καθορισμένα προγράμματα αστικής αναβάθμισης και ανάπτυξης. Μια ανοικτή αντιμετώπιση του τομέα των υπηρεσιών (συμπεριλαμβανομένου του λιανικού εμπορίου) είναι επίσης ευκταία.

4.4. Για όλες αυτές της διευρύνσεις των κριτηρίων επιλεξιμότητας θα διατηρηθεί φυσικά η έμφαση που δίνει παραδοσιακά η Τράπεζα στην ποιότητα, τόσο όσον αφορά τα επενδυτικά σχέδια όσο και τον πιστωτικό κίνδυνο.

4.5. Η Τράπεζα θα εμβαθύνει τη συμμετοχή της σε επενδύσεις προστασίας του περιβάλλοντος. Επιπλέον, η Τράπεζα θα υποστηρίζει ακόμη περισσότερο την προετοιμασία επενδυτικών σχεδίων μέσω της χρηματοδότησης μελετών.

5. Μεγάλα έργα και δίκτυα υποδομής

5.1. Τα ακόλουθα ειδικά μέτρα αντιστοιχούν σε εμβάθυνση της πρακτικής και των διαδικασιών της Τράπεζας όσον αφορά τη χρηματοδότηση των μεγάλων έργων υποδομής και των συναφών δικτύων:

- η Τράπεζα είναι διατεθειμένη να παράσχει μεγάλες διάρκειες αποπληρωμής και περιόδους χάριτος προσαρμοσμένες στα χαρακτηριστικά του εκάστοτε έργου. Επιπλέον, η Τράπεζα θα υποστηρίξει ακόμη περισσότερο την προετοιμασία επενδυτικών σχεδίων μέσω της χρηματοδότησης μελετών,

- όσον αφορά ειδικότερα τα έργα τύπου ΔΕΔ, και ιδίως εκείνα που περιλαμβάνονται στον κατάλογο προτεραιότητας, η Τράπεζα θα προσπαθήσει να αναπτύξει, εξετάζοντας κάθε περίπτωση χωριστά, πακέτα στο μέτρα του εκάστοτε έργου.

5.2. Παράλληλα, η Τράπεζα, σε στενή συνεργασία με την επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, θα εξετάσει τις συστάσεις της Ομάδας Κίννοκ σχετικά με τη χρηματοδότηση των σχεδίων ΔΕΔ από κοινοπραξίες μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, για ό,τι αφορά τις κοινοπραξίες αυτές και τα συμπληρωματικά μέσα χρηματοδότησης, που επιτρέπουν την αντιμετώπιση υψηλότερου βαθμού κινδύνου, και θα επεξεργαστεί προτάσεις επιχειρησιακού χαρακτήρα.

6. Μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ)

Ο τομέας της χρηματοδότησης ΜΜΕ αποτελεί μια από τις προτεραιότητες της Τράπεζας και είναι ιδιαίτερα σημαντικός όσον αφορά τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Η εμπειρία δείχνει σαφώς ότι οι δομές και τα συμφέροντα των κρατών μελών όσον αφορά τη χρηματοδότηση των ΜΜΕ είναι πολύ ετερογενή και, ως εκ τούτου, απαιτείται ευέλικτη αντιμετώπιση, που θα επιτρέψει την ανάπτυξη κατάλληλων μέσων. Ομοίως, τα «επενδυτικά σχέδια υψηλής τεχνολογίας» πρέπει να ερμηνεύονται με ευρεία έννοια. Τα ακόλουθα ειδικά μέτρα θεωρούνται ως ενδεικνυόμενα:

- Δημιουργία μιας ειδικής θυρίδας, που θα μπορεί να υποστηρίξει διάφορους τύπους νέων μέσων, χρηματοδοτούμενη με κατάλληλη προσφυγή στα ετήσια πλεονάσματα της Τράπεζας, όπως ορίζεται ανωτέρω,

- Σε κάθε περίπτωση, η εφαρμογή θα γίνεται μέσω υγιών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, πράγμα που θα ενισχύσει τη συνεργασία με την τραπεζική και χρηματοπιστωτική κοινότητα και θα διασφαλίσει μια καταλυτική και προωθητική ενέργεια. Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων καλείται να αποτελέσει προνομιακό εταίρο της Τράπεζας στον τομέα αυτό.

- Θα εφαρμοστεί ρεαλιστική αντιμετώπιση και οι επιμέρους παρεμβάσεις θα εντοπιστούν το ταχύτερο δυνατό και θα υποβληθούν στο διοικητικό συμβούλιο σύμφωνα με τις συνήθεις διαδικασίες.

7. Υποβολή αναφοράς

Κάθε χρόνο θα υποβάλλεται αναφορά στο συμβούλιο των διοικητών και στο διοικητικό συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του Ειδικού Προγράμματος Δράσης του Άμστερνταμ και σχετικά με τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν και τα προβλήματα που αντιμετωπίστηκαν.

(1) Αναπόσπαστο μέρος της απόφασης.