ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 6ης Δεκεμβρίου 1999

για τις αρχές, τις προτεραιότητες, τους ενδιάμεσους στόχους και τους όρους που περιέχονται στην εταιρική σχέση για την προσχώρηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας

(1999/856/ΕΚ)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 622/98 του Συμβουλίου, της 16ης Μαρτίου 1998, σχετικά με τη βοήθεια στα υποψήφια κράτη στο πλαίσιο της προενταξιακής στρατηγικής, και ιδίως για τη θέσπιση εταιρικών σχέσεων ενόψει της προσχώρησης(1), ιδίως το άρθρο 2,

την πρόταση της Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου όρισε ότι η εταιρική σχέση για την προσχώρηση αποτελεί νέο μέσο και το βασικό χαρακτηριστικό της ενισχυμένης προενταξιακής στρατηγικής·

(2) ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 622/98 ορίζει ότι το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία, μετά από πρόταση της Επιτροπής, για τις αρχές, τις προτεραιότητες, τους ενδιάμεσους στόχους και τις προϋποθέσεις που περιέχονται σε κάθε εταιρική σχέση για την προσχώρηση, που υποβάλλεται σε κάθε υποψήφια χώρα, καθώς και για τις απαιτούμενες σημαντικές προσαρμογές της·

(3) η συνδρομή της Κοινότητας προϋποθέτει την εκπλήρωση ουσιαστικών όρων, ειδικότερα την τήρηση των δεσμεύσεων που περιέχονται στις ευρωπαϊκές συμφωνίες και την πρόοδο όσον αφορά την τήρηση των κριτηρίων της Κοπεγχάγης· στην περίπτωση που δεν πληρούται κάποιος σημαντικός όρος, το Συμβούλιο μπορεί, με ειδική πλειοψηφία μετά από πρόταση της Επιτροπής, να αποφασίζει τη θέσπιση των κατάλληλων μέτρων σχετικά με κάθε προενταξιακή συνδρομή·

(4) το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου αποφάσισε ότι η εφαρμογή της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση και η πρόοδος σχετικά με την υιοθέτηση του κεκτημένου θα εξετάζονται στο πλαίσιο των οργάνων των ευρωπαϊκών συμφωνιών·

(5) η περιοδική έκθεση της Επιτροπής για το 1999 περιέχει αντικειμενική ανάλυση σχετικά με την προετοιμασία της Δημοκρατίας της Λιθουανίας για την προσχώρηση και καθορίζει ορισμένους τομείς προτεραιότητας όπου απαιτείται περαιτέρω προσπάθεια·

(6) προκειμένου να προετοιμαστεί για την προσχώρηση, η Δημοκρατία της Λιθουανίας θα πρέπει να αναπροσαρμόσει το εθνικό της πρόγραμμα για την υιοθέτηση του κεκτημένου· στο εν λόγω πρόγραμμα θα πρέπει να καθορίζεται χρονοδιάγραμμα επίτευξης των προτεραιοτήτων και εκπλήρωσης των ενδιαμέσων στόχων που καθορίζονται στην εταιρική σχέση για την προσχώρηση,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

Σύμφωνα με το άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 622/98 οι αρχές, οι προτεραιότητες, οι ενδιάμεσοι στόχοι και οι προϋποθέσεις που περιέχονται στην εταιρική σχέση για την προσχώρηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας καθορίζονται στο συνημμένο παράρτημα, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 2

Η εφαρμογή της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση θα εξετάζεται στο πλαίσιο των οργάνων της ευρωπαϊκής συμφωνίας, καθώς και των κατάλληλων οργάνων του Συμβουλίου, στα οποία η Επιτροπή θα υποβάλλει τακτικά σχετικές εκθέσεις.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Βρυξέλλες, 6 Δεκεμβρίου 1999.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

T. HALONEN

(1) ΕΕ L 85 της 20.3.1998, σ. 1.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΛΙΘΟΥΑΝΙΑ: ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΣΧΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟ 1999

1. ΣΤΟΧΟΙ

Σκοπός της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση είναι η ένταξη σε ένα ενιαίο πλαίσιο των τομέων προτεραιότητας όπου απαιτείται περαιτέρω προσπάθεια, οι οποίοι καθορίστηκαν στην περιοδική έκθεση της Επιτροπής για το 1999 σχετικά με την πρόοδο της Λιθουανίας για την προσχώρησή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σχετικά με τα δημοσιονομικά μέσα που είναι διαθέσιμα για να βοηθηθεί η Λιθουανία ούτως ώστε να τηρήσει τις προτεραιότητες αυτές και σχετικά με τους όρους που ισχύουν για την παροχή της εν λόγω βοήθειας. Η εταιρική σχέση για την προσχώρηση αποτελεί τη βάση ενός αριθμού μέσων πολιτικής που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να βοηθηθούν οι υποψήφιες χώρες να προετοιμαστούν για την προσχώρηση. Στα εν λόγω μέσα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, το αναθεωρημένο εθνικό πρόγραμμα για την υιοθέτηση του κεκτημένου, η κοινή αξιολόγηση των μεσοπρόθεσμων προτεραιοτήτων της οικονομικής πολιτικής, η συνθήκη κατά του οργανωμένου εγκλήματος, καθώς και τα εθνικά αναπτυξιακά σχέδια που είναι αναγκαία για τη συμμετοχή στα διαρθρωτικά ταμεία μετά την προσχώρηση και για την εφαρμογή του Ispa και του Sapard πριν από την προσχώρηση. Καθένα από αυτά τα μέσα είναι διαφορετικής φύσης και προπαρασκευάζεται και εφαρμόζεται βάσει ειδικών διαδικασιών. Οι διαδικασίες αυτές δεν αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της εταιρικής σχέσης, αλλά οι προτεραιότητες που περιλαμβάνουν θα είναι συμβατές με αυτήν.

2. ΑΡΧΕΣ

Οι κυριότεροι τομείς προτεραιοτήτων που έχουν επισημανθεί για κάθε υποψήφια χώρα αφορούν την ικανότητά της να ανταποκριθεί στα κριτήρια της Κοπεγχάγης, τα οποία αναφέρουν ότι η ιδιότητα του μέλους προϋποθέτει τα ακόλουθα:

- η υποψήφια χώρα να έχει επιτύχει θεσμική σταθερότητα που να εγγυάται τη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος, την έννομη τάξη, τα ανθρώπινα δικαιώματα καθώς και το σεβασμό και την προστασία των μειονοτήτων,

- εγκαθίδρυση και ομαλή λειτουργία της ελεύθερης οικονομίας καθώς και η ικανότητα αντιμετώπισης των ανταγωνιστικών πιέσεων και των δυνάμεων της αγοράς που υφίστανται στο εσωτερικό της Ένωσης,

- ικανότητα ανάληψης των υποχρεώσεων του πλήρους μέλους, συμπεριλαμβανομένης της τήρησης των κριτηρίων της πολιτικής, οικονομικής και νομισματικής ένωσης.

Κατά τη σύνοδο της Μαδρίτης, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τόνισε την ανάγκη οι υποψήφιες χώρες να προσαρμόσουν τις διοικητικές τους δομές προκειμένου να εξασφαλιστεί η αρμονική λειτουργία των κοινοτικών πολιτικών μετά την προσχώρηση και, στη σύνοδο του Λουξεμβούργου, τόνισε ότι η ανάγκη ενσωμάτωσης του κεκτημένου στην εθνική νομοθεσία είναι αναγκαία αλλά όχι από μόνη της επαρκής· απαιτείται και η εφαρμογή του κεκτημένου στην πράξη.

3. ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΕΝΔΙΑΜΕΣΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Οι περιοδικές εκθέσεις της Επιτροπής καθώς και η εξέτασή τους από το Συμβούλιο έδειξαν την έκταση των προσπαθειών που απομένει να γίνουν σε ορισμένους τομείς ούτως ώστε τα υποψήφια κράτη να προετοιμαστούν για την προσχώρηση. Η κατάσταση αυτή απαιτεί τον καθορισμό ενδιάμεσων σταδίων όσον αφορά τις προτεραιότητες, καθένα από τα οποία πρέπει να συνοδεύεται από συγκεκριμένους στόχους που πρέπει να καθοριστούν σε συνεργασία με τα υποψήφια κράτη και που από την επίτευξή τους θα εξαρτηθεί η έκταση της βοήθειας που θα χορηγηθεί, καθώς και η πρόοδος των ήδη διεξαγόμενων διαπραγματεύσεων με ορισμένες χώρες ή η έναρξη νέων διαπραγματεύσεων με τις υπόλοιπες. Οι προτεραιότητες και οι ενδιάμεσοι στόχοι που περιλαμβάνονται στις αναθεωρημένες εταιρικές σχέσεις για την προσχώρηση χωρίζονται, με τη σειρά τους, σε δύο ομάδες: σε βραχυπρόθεσμες και σε μεσοπρόθεσμες. Οι βραχυπρόθεσμες έχουν επιλεγεί βάσει του ότι, ρεαλιστικά, μπορεί να αναμένεται ότι η Λιθουανία θα είναι σε θέση να τις εκπληρώσει ή να επιτελέσει ουσιαστική πρόοδο προς την κατεύθυνση της εκπλήρωσής τους έως τα τέλη του 2000. Οι μεσοπρόθεσμες προτεραιότητες πιστεύεται ότι θα απαιτήσουν περισσότερο από ένα έτος για να τηρηθούν, αν και οι εργασίες για την τήρησή τους θα πρέπει, εφόσον είναι δυνατόν, να αρχίσουν κατά τη διάρκεια του 2000. Η πρόοδος που σημειώθηκε σχετικά με την επίτευξη των προτεραιοτήτων της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση του 1998 αξιολογείται στην περιοδική έκθεση για το 1999. Βάσει της αξιολόγησης αυτής διατυπώθηκαν οι προτεραιότητες στο πλαίσιο της τρέχουσας εταιρικής σχέσης.

Η Λιθουανία υπέβαλε μια αναθεωρημένη μορφή του εθνικού της προγράμματος για την υιοθέτηση του κεκτημένου (ΕΠΥΚ) στις 25 Μαΐου 1999. Στο πρόγραμμα αυτό καθορίζεται χρονοδιάγραμμα τήρησης των προτεραιοτήτων και εκπλήρωσης των ενδιαμέσων στόχων, βασισμένο στην πρώτη εταιρική σχέση για την προσχώρηση καθώς και οι αναγκαίες διοικητικές δομές και οι αναγκαίοι δημοσιονομικοί πόροι.

Η εταιρική σχέση για την προσχώρηση καθορίζει τους τομείς προτεραιότητας για την προετοιμασία προσχώρησης της Λιθουανίας. Η Λιθουανία οφείλει, εντούτοις, να αντιμετωπίσει όλα τα θέματα που εντοπίζονται στην περιοδική έκθεση. Η Λιθουανία πρέπει, ακόμη, να εκπληρώσει όλες τις δεσμεύσεις για προσέγγιση των νομοθεσιών και για εφαρμογή του κεκτημένου που ανέλαβε βάσει της ευρωπαϊκής συμφωνίας, της αναλυτικής εξέτασης και της διαδικασίας των διαπραγματεύσεων. Θα πρέπει, ακόμη, να τονιστεί ότι η ενσωμάτωση του κεκτημένου στην εθνική νομοθεσία δεν είναι καθαυτή επαρκής· είναι, ακόμη, αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι αυτό πράγματι εφαρμόζεται βάσει προδιαγραφών ίδιων με εκείνες που ισχύουν στην Ένωση. Σε όλους τους τομείς που απαριθμούνται κατωτέρω, είναι αναγκαίο να εφαρμοστεί αξιόπιστα και αποτελεσματικά το κεκτημένο.

Με βάση την ανάλυση της περιοδικής έκθεσης της Επιτροπής, προσδιορίστηκαν οι ακόλουθες βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες προτεραιότητες και ενδιάμεσοι στόχοι για την Λιθουανία.

3.1. Βραχυπρόθεσμες προτεραιότητες (2000)

Οικονομικά κριτήρια

- ανάληψη δράσης για τη διόρθωση του διευρυνόμενου δημοσιονομικού ελλείμματος,

- ολοκλήρωση των προγραμματισμένων ιδιωτικοποιήσεων μεγάλης κλίμακας,

- ολοκλήρωση της αναδιάρθρωσης του τραπεζικού τομέα,

- προώθηση της ανταγωνιστικότητας μέσω της αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων με βάση την οικονομία αγοράς στον βιομηχανικό τομέα με ιδιαίτερη προσοχή στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις,

- συνέχιση της έκδοσης τίτλων γαιοκτησίας και της καταγραφής των γαιών, ώστε να ολοκληρωθεί η καταγραφή γαιών μέχρι τον Δεκέμβριο 2000 και να συνεχιστεί η στήριξη της ανάπτυξης της κτηματαγοράς,

- βελτίωση των πτωχευτικών διαδικασιών και εκσυγχρονισμός της εφαρμογής τους.

Εσωτερική αγορά

- δημόσιες συμβάσεις: εφαρμογή του νέου νόμου περί δημοσίων συμβάσεων· ενίσχυση της υπηρεσίας δημοσίων συμβάσεων,

- δικαιώματα πνευματικής και βιομηχανικής ιδιοκτησίας: εφαρμογή της νομοθεσίας για τα δικαιώματα δημιουργού και ενίσχυση του αγώνα κατά της παράνομης παραγωγής προϊόντων (πειρατείας)· ενίσχυση του διοικητικού δυναμικού και της καταπολέμησης των παραποιήσεων/απομιμήσεων, με ενίσχυση ιδίως των συνοριακών ελέγχων,

- ελεύθερη κυκλοφορία εμπορευμάτων: επιτάχυνση της εναρμόνισης της τομεακής νομοθεσίας για τα βιομηχανικά προϊόντα, ιδίως τα κτηνιατρικά φάρμακα, και των οδηγιών νέας προσέγγισης· ανάπτυξη του αντίστοιχου συστήματος διαπίστωσης συμμόρφωσης· ανάπτυξη συνεπούς στρατηγικής επιτήρησης της αγοράς,

- ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων: κατάργηση των ορίων εισαγωγής/εξαγωγής μέσων πληρωμής καθώς και των περιορισμών που επιβάλλονται στους επενδυτικούς κανόνες για τα συνταξιοδοτικά ταμεία και τις ασφαλιστικές εταιρείες· προσαρμογή της νομοθεσίας για τις άμεσες επενδύσεις και νομοθεσία για τη λειτουργία αλλοδαπών ασφαλιστικών εταιρειών,

- ανταγωνισμός: εφαρμογή της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού· σύσταση του συμβουλίου ανταγωνισμού και του εκτελεστικού οργάνου του· εναρμόνιση της νομοθεσίας περί κρατικών ενισχύσεων και ενίσχυση της αρχής παρακολούθησης των κρατικών ενισχύσεων με επαρκές και καταρτισμένο προσωπικό· ολοκλήρωση του καταλόγου κρατικών ενισχύσεων,

- τηλεπικοινωνίες: ίδρυση ανεξάρτητης κανονιστικής αρχής,

- οπτικοακουστικός τομέας: ολοκλήρωση της εναρμόνισης της νομοθεσίας,

- φορολογία: ολοκλήρωση και θέση σε ισχύ της νομοθετικής μεταρρύθμισης του συστήματος ΦΠΑ· κατάργηση των φορολογικών διακρίσεων όσον αφορά τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης μεταξύ εγχωρίων και εισαγόμενων προϊόντων· διασφάλιση της συμφωνίας των νέων φορολογικών μέτρων προς τις αρχές του κώδικα δεοντολογίας για τη φορολόγηση των επιχειρήσεων,

- τελωνεία: συνέχιση της εναρμόνισης της νομοθεσίας και ενίσχυση του αγώνα κατά της απάτης και της διαφθοράς.

Γεωργία

- κτηνιατρικός και φυτοϋγειονομικός τομέας: συνέχιση της εναρμόνισης και της αναβάθμισης των διατάξεων ελέγχου, ιδίως στα μελλοντικά εξωτερικά σύνορα,

- μεταποιητικός τομέας προϊόντων διατροφής· ολοκλήρωση της αναδιάρθρωσης των επιχειρήσεων στον τομέα των γαλακτοκομικών προϊόντων και έναρξη μεταρρυθμίσεων σε άλλους τομείς, ιδίως σε εκείνον του κρέατος· έναρξη μείωσης των κρατικών ενισχύσεων με περιορισμό του ποσού που παρέχεται προς στήριξη των προβληματικών επιχειρήσεων από το ταμείο αγροτικής στήριξης και τον οργανισμό ρύθμισης της αγοράς.

Μεταφορές

- εναρμόνιση της νομοθεσίας για την ασφαλή ναυσιπλοΐα.

Ενέργεια

- έναρξη εφαρμογής εμπεριστατωμένης στρατηγικής στο πλαίσιο, ιδίως, της συμφωνίας για την πυρηνική ασφάλεια,

- έναρξη της νομικής και τεχνικής προετοιμασίας για την οριστική παύση λειτουργίας και τον μελλοντικό παροπλισμό της μονάδας 1 του σταθμού παραγωγής πυρηνικής ενέργειας Ignalina,

- έναρξη της προετοιμασίας ανακαίνισης των παραδοσιακών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας σύμφωνα με τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις,

- συνέχιση της εφαρμογής των αναγκαίων βελτιώσεων στον τομέα της πυρηνικής ασφάλειας βάσει της εμπεριστατωμένης έκθεσης για την ανάλυση της ασφάλειας στο σταθμό παραγωγής πυρηνικής ενέργειας Ignalina,

- συνέχιση της ενίσχυσης της ανεξαρτησίας και των τεχνικών ικανοτήτων της αρχής πυρηνικής ασφάλειας,

- εγκαθίδρυση οργάνου για τη διαχείριση ραδιενεργών αποβλήτων,

- διασφάλιση της διοικητικής και διαχειριστικής ανεξαρτησίας των επιχειρήσεων κοινής ωφελείας στον τομέα της ενέργειας.

Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις

- προετοιμασία εθνικής στρατηγικής για την απασχόληση ενόψει της προσεχούς συμμετοχής στην ευρωπαϊκή στρατηγική για την απασχόληση, μέσω κοινής εξέτασης των πολιτικών απασχόλησης,

- στήριξη των προσπαθειών των εταίρων για εξασφάλιση των ικανοτήτων ανάπτυξης και εφαρμογής του κεκτημένου, ιδίως μέσω διμερούς κοινωνικού διαλόγου.

Περιβάλλον

- πλήρης μεταφορά στην εθνική νομοθεσία και εφαρμογή της οδηγίας για την αξιολόγηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων,

- συνέχιση της μεταφοράς στην εθνική νομοθεσία και εφαρμογή της νομοθεσίας πλαισίου στους τομείς των υδάτων, του ατμοσφαιρικού αέρα, των αποβλήτων, της προστασίας της φύσης και της προστασίας από ακτινοβολίες,

- ανάπτυξη σχεδίων για τη χρηματοδότηση επενδύσεων (για συγκεκριμένες οδηγίες) με βάση εκτιμήσεις του κόστους εναρμόνισης και ρεαλιστικούς πόρους δημόσιας και ιδιωτικής χρηματοδότησης σε ετήσια βάση,

- διασφάλιση της ενίσχυσης των θεσμών στον τομέα του περιβάλλοντος, τόσο σε κεντρικό όσο και σε τοπικό επίπεδο, με δημιουργία ιδίως δομών που εγγυώνται την εφαρμογή τον νόμου για την προστασία από ακτινοβολίες.

Δικαιοσύνη και εσωτερικές υποθέσεις

- θέσπιση νέου νόμου για τον έλεγχο των εθνικών συνόρων και ολοκλήρωση της χάραξης των συνόρων με τη Λευκορωσία· έναρξη της χάραξης των συνόρων με το Καλίνιγκραντ,

- αναβάθμιση των οργάνων επιβολής του νόμου και του δικαστικού σώματος (προσωπικό, πρόσληψη, κατάρτιση και εξοπλισμός), ώστε να συνεχιστεί ο αγώνας κατά του οργανωμένου εγκλήματος, του λαθρεμπορίου ναρκωτικών και της διαφθοράς, διασφάλιση καλύτερου συντονισμού μεταξύ των οργάνων επιβολής του νόμου· κύρωση της ευρωπαϊκής σύμβασης για το ποινικό δίκαιο, υπογραφή της σύμβασης του ΟΟΣΑ για τη δωροδοκία· χάραξη και έναρξη εφαρμογής εθνικής στρατηγικής κατά της διαφθοράς,

- ενίσχυση της ικανότητας αντιμετώπισης της νομιμοποίησης προσόδων από παράνομες δραστηριότητες,

- εφαρμογή της νομοθεσίας για τη φύλαξη των συνόρων και τη μετανάστευση με σκοπό την πρόληψη της παράνομης μετανάστευσης και την πλήρη συμμετοχή στο σύστημα πληροφοριών Σένγκεν,

- διασφάλιση της ολοκλήρωσης της εναρμόνισης της νομοθεσίας για το άσυλο, για την ταχύτερη διεκπεραίωση υποθέσεων που εκδικάζονται στο πλαίσιο έφεσης, για τη νομική διάρθρωση του Συμβουλίου Εφετών, για το άρθρο 4 του νόμου περί προσφύγων και για την παροχή νομικής συνδρομής σε άτομα που ζητούν άσυλο.

Ενίσχυση του διοικητικού και δικαστικού δυναμικού, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης και του ελέγχου των κονδυλίων της Ευρωπαϊκής Ένωσης

- Phare(1), Ispa(2) και Sapard(3): περαιτέρω βελτίωση του σχεδίου εθνικής ανάπτυξης και του σχεδίου αγροτικής ανάπτυξης· θέσπιση του νομοθετικού, διοικητικού και δημοσιονομικού πλαισίου (εγχειρίδιο ελέγχων και αλληλουχία παρακολούθησης) για τον προγραμματισμό και τη διαχείριση των Ispa και Sapard, συμπεριλαμβανομένης της καθιέρωσης αξιολογήσεων των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, καθώς και κανόνων περί δημοσίων συμβάσεων σύμφωνων με τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα προγράμματα που συγχρηματοδοτούν τα κοινοτικά ταμεία· δημιουργία λειτουργικού φορέα πληρωμών για το Sapard,

- δημοσιονομικός έλεγχος: ολοκλήρωση του νομοθετικού πλαισίου για τον εσωτερικό και εξωτερικό δημοσιονομικό έλεγχο· δημιουργία κεντρικού οργανισμού στο πλαίσιο της κυβέρνησης για την εναρμόνιση της λειτουργίας εσωτερικού ελέγχου· δημιουργία μονάδων εσωτερικού ελέγχου σε κέντρα δαπανών και βελτίωση των διαδικασιών εσωτερικού ελέγχου· καθιέρωση "λειτουργικής ανεξαρτησίας" των εθνικών ελεγκτών εσωτερικού ελέγχου σε κεντρικό και αποκεντρωμένο επίπεδο συμπεριλαμβανομένου του εκ των προτέρων δημοσιονομικού ελέγχου,

- συνέχιση της εφαρμογής εθνικής στρατηγικής για την κατάρτιση· διασφάλιση επαρκούς κατάρτισης των αστυνομικών, των συνοριακών και των τελωνειακών υπαλλήλων σε θέματα κοινοτικού δικαίου.

3.2. Μεσοπρόθεσμη προοπτική

Οικονομικά κριτήρια

- συνέχιση της προώθησης της καθοδηγούμενης από την αγορά αναδιάρθρωσης του επιχειρηματικού, χρηματοδοτικού και τραπεζικού τομέα,

- θέσπιση διαδικασίας ετήσιας φορολογικής επιθεώρησης με σκοπό την ευθυγράμμιση της εκπόνησης εκθέσεων, της παρακολούθησης και του ελέγχου των δημοσίων οικονομικών, ειδικότερα των φορολογικών θέσεων, με τις διαδικασίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

- συνέχιση της χρηματοδοτικής μεταρρύθμισης του τομέα κοινωνικών ασφαλίσεων.

Εσωτερική αγορά

- δημόσιες συμβάσεις: διασφάλιση της συμφωνίας της νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων με το κεκτημένο και της αποτελεσματικής εφαρμογής της,

- δικαιώματα πνευματικής και βιομηχανικής ιδιοκτησίας: εφαρμογή της νομοθεσίας για τα δικαιώματα δημιουργού με ενίσχυση των θεσμικών οργάνων προστασίας της πνευματικής ιδιοκτησίας,

- προστασία δεδομένων: ολοκλήρωση της εναρμόνισης,

- ελεύθερη κυκλοφορία εμπορευμάτων: ολοκλήρωση της εναρμόνισης της τομεακής νομοθεσίας και κατάργηση όλων των εναπομενουσών υποχρεωτικών διαδικασιών πιστοποίησης· ολοκλήρωση της υιοθέτησης των προτύπων ΕΝ· διασφάλιση διαρθρώσεων εφαρμογής σε όλους τους τομείς,

- ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων: ολοκλήρωση της εναρμόνισης σχετικά με την αμοιβαία αναγνώριση διπλωμάτων και τίτλων, άρση των προϋποθέσεων εθνικότητας και κατοικίας,

- ανταγωνισμός: ενίσχυση των αρχών που είναι επιφορτισμένες με τις κρατικές ενισχύσεις και την αντιμετώπιση των μονοπωλίων· διασφάλιση της πλήρους εφαρμογής των κανόνων για τον ανταγωνισμό και τις κρατικές ενισχύσεις· διασφάλιση της συμμόρφωσης των μηχανισμών και της νομοθεσίας κρατικών ενισχύσεων με το κεκτημένο· διεύρυνση της κατάρτισης σε όλα τα επίπεδα,

- φορολογία: θέσπιση των μεταβατικών διατάξεων για τον ΦΠΑ και ολοκλήρωση της εναρμόνισης των δομών και των συντελεστών των ειδικών φόρων κατανάλωσης· επανεξέταση των υφισταμένων νόμων και διασφάλιση της συμφωνίας τους προς τις αρχές του κώδικα δεοντολογίας για τη φορολόγηση των επιχειρήσεων· ενίσχυση της διοικητικής συνεργασίας και της αμοιβαίας συνδρομής και αύξηση της αποτελεσματικότητας των φορολογικών ελέγχων,

- προστασία των καταναλωτών: συνέχιση της εναρμόνισης και ενίσχυση των αρχών εποπτείας και επιβολής της νομοθεσίας,

- τελωνεία: ανάπτυξη ολοκληρωμένου δασμολογίου· εγκαθίδρυση αποτελεσματικών σταθμών ελέγχου στα σύνορα· εφαρμογή απλουστευμένων διαδικασιών· ενίσχυση των διοικητικών και λειτουργικών ικανοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της μηχανογράφησης.

Γεωργία

- ενίσχυση των μηχανισμών διαχείρισης της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής και των διοικητικών δομών (παρακολούθηση των γεωργικών αγορών και εφαρμογή μέτρων διαρθρωτικής και αγροτικής ανάπτυξης, δημιουργία φορέων και μηχανισμών ελέγχου),

- κτηνιατρικός και φυτοϋγειονομικός τομέας: ολοκλήρωση του συστήματος αναγνώρισης των ζώων· εφαρμογή συστήματος ποιοτικού ελέγχου (ανάλυση κινδύνων σε σημαντικά σημεία ελέγχου), επεξεργασία ζωικών αποβλήτων, εκσυγχρονισμός των εγκαταστάσεων επεξεργασίας κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων, προγράμματα ελέγχου των καταλοίπων και των ζωικών ασθενειών που μεταδίδονται στον άνθρωπο, ολοκλήρωση των συστημάτων εποπτείας των μελλοντικών εξωτερικών συνόρων· ευθυγράμμιση με τα συστήματα φυτοϋγειονομικής επιτήρησης,

- ολοκλήρωση της γεωργικής απογραφής σύμφωνα με τις μεθόδους της Eurostat,

- συνέχιση της αναδιάρθρωσης των επιχειρήσεων στον τομέα μεταποίησης ειδών διατροφής σε τομείς άλλους από τα γαλακτοκομικά προϊόντα (κυρίως τομείς του κρέατος, των κονσερβών φρούτων και λαχανικών) και εγκατάλειψη σε πραγματική πτώχευση των ανεπαρκών επιχειρήσεων.

Αλιεία

- ανάπτυξη της ικανότητας εφαρμογής και επιβολής της κοινής πολιτικής αλιείας συμπεριλαμβανομένης της συγκέντρωσης των κατάλληλων θεσμικών πόρων και εξοπλισμού που έχουν σχέση με την επιθεώρηση και τους ελέγχους σε κεντρικό και περιφερειακό επίπεδο· εναρμόνιση των απαιτήσεων περί νηολογίου.

Ενέργεια

- συνέχιση της εφαρμογής ολοκληρωμένης ενεργειακής στρατηγικής στο πλαίσιο της συμφωνίας για την πυρηνική ασφάλεια, ειδικότερα έναρξη της διαδικασίας για την οριστική παύση λειτουργίας και τον παροπλισμό της μονάδας 1 του σταθμού παραγωγής πυρηνικής ενέργειας Ignalina και ολοκλήρωση της εγκατάστασης δεύτερου συστήματος για την παύση λειτουργίας της μονάδας 2,

- έναρξη εμπεριστατωμένης έκθεσης για την ανάλυση της ασφάλειας σχετικά με τη μονάδα 2,

- προετοιμασία για την εσωτερική αγορά ενέργειας, ιδίως όσον αφορά τις οδηγίες στον τομέα του ηλεκτρικού ρεύματος και του φυσικού αερίου (συμπεριλαμβανομένης της προσαρμογής των τιμών της ενέργειας στα επίπεδα κόστους και της δημιουργίας κανονιστικού φορέα),

- εναρμόνιση των απαιτήσεων τήρησης αποθεμάτων πετρελαίου και συνέχιση της βελτίωσης της ενεργειακής αποδοτικότητας,

- ενίσχυση των κανονιστικών δομών για την πυρηνική ασφάλεια και την προστασία από ακτινοβολίες.

Μεταφορές

- ολοκλήρωση της εναρμόνισης της νομοθεσίας για τις οδικές μεταφορές (πρόσβαση στην αγορά, οδική ασφάλεια, φορολογία, επικίνδυνα εμπορεύματα) τις σιδηροδρομικές μεταφορές, τις θαλάαστες μεταφορές (ειδικότερα προδιαγραφές ασφαλείας) και τις αεροπορικές μεταφορές (ειδικότερα διαχείριση της ασφάλειας των πτήσεων και του ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας).

Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις

- μεταφορά και εφαρμογή της νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους τομείς της υγείας και της ασφάλειας στους χώρους εργασίας, του εργατικού δικαίου, της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών, της δημόσιας υγείας, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης των σχετικών διοικητικών δομών και αυτών που απαιτούνται για το συντονισμό των κοινωνικών ασφαλίσεων.

Οικονομική και κοινωνική συνοχή

- ανάπτυξη εθνικής πολιτικής για την οικονομική και κοινωνική συνοχή ενόψει της προετοιμασίας για την εφαρμογή του προγράμματος περιφερειακής ανάπτυξης και για τις πρωτοβουλίες της Κοινότητας· βελτίωση των διοικητικών δομών, ιδίως διευκρίνιση της κατανομής αρμοδιοτήτων επί θεμάτων περιφερειακής πολιτικής· οργάνωση του δημοσιονομικού συστήματος και των διαδικασιών του σύμφωνα με τα πρότυπα των διαρθρωτικών ταμείων, συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης και της αξιολόγησης.

Περιβάλλον

- ολοκλήρωση της μεταφοράς στην εθνική νομοθεσία και συνέχιση της εφαρμογής του περιβαλλοντικού κεκτημένου σύμφωνα με χρονοδιάγραμμα που προκαθορίζεται στις οδηγίες σχετικά με την προστασία της φύσης, τον ατμοσφαιρικό αέρα, τα ύδατα και τις οδηγίες που αφορούν το βιομηχανικό τομέα, τα απόβλητα, τις χημικές ουσίες και τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, τις ουσίες που καταστρέφουν το όζον και την προστασία από ακτινοβολίες,

- ανάπτυξη δομών και ικανοτήτων παρακολούθησης και ελέγχου της εφαρμογής στον τομέα του ατμοσφαιρικού αέρα και των υδάτων,

- διασφάλιση της ενίσχυσης των θεσμών στον τομέα τον περιβάλλοντος, τόσο σε κεντρικό όσο και σε τοπικό επίπεδο, δημιουργώντας π.χ. όργανο εποπτείας για τις χημικές ουσίες και φορέα προστασίας του περιβάλλοντος,

- ενσωμάτωση των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης στον καθορισμό και την εφαρμογή όλων των άλλων τομεακών πολιτικών.

Δικαιοσύνη και εσωτερικές υποθέσεις

- συνέχιση της προοδευτικής ευθυγράμμισης της νομοθεσίας και της πρακτικής για τη θεώρηση διαβατηρίων με τα ισχύοντα στην Ευρωπαϊκή Ένωση,

- συνέχιση της ενίσχυσης των μηχανισμών συνεργασίας της αστυνομίας με την Europol για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος (ιδίως της νομιμοποίησης προσόδων από παράνομες δραστηριότητες, των ναρκωτικών και του εμπορίου γυναικών και παιδιών),

- εφαρμογή πολιτικής για τη μετανάστευση και νέων διαδικασιών χορήγησης ασύλου· ολοκλήρωση της εναρμόνισης στα θέματα που έχουν σχέση με το κεκτημένο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με άλλες σχετικές διεθνείς συμβάσεις,

- εκσυγχρονισμός της διυπηρεσιακής συνεργασίας για την καταπολέμηση της διαφθοράς.

Ενίσχυση του διοικητικού και δικαστικού δυναμικού, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης και του ελέγχου των κονδυλίων της Ευρωπαϊκής Ένωσης

- εφαρμογή του νόμου για τη δημόσια διοίκηση και του νόμου για τις δημόσιες υπηρεσίες,

- ενίσχυση των λειτουργιών δημοσιονομικού ελέγχου μέσω της εξασφάλισης κατάλληλου προσωπικού, κατάρτισης και εξοπλισμού και σαφούς διαχωρισμού του εκ των προτέρων εσωτερικού ελέγχου από την παρακολούθηση,

- διασφάλιση της βελτίωσης της εφαρμογής της μεταφερθείσας στο εθνικό δίκαιο νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το δικαστικό σύστημα και τακτική κατάρτιση του δικαστικού σώματος στο κοινοτικό δίκαιο και την εφαρμογή του,

- ενίσχυση των στατιστικών ικανοτήτων.

4. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Οι πιστώσεις του προγράμματος Phare για την περίοδο 1995-1999 ανήλθαν συνολικά σε 232 εκατομμύρια ευρώ. Βάσει της συμφωνίας που επήλθε κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Βερολίνου, στις 24 και 25 Μαρτίου 1999, η χρηματοδοτική βοήθεια προς τις υποψήφιες χώρες για την περίοδο 2000-2006 θα περιλαμβάνει ακόμη ενίσχυση για τα προενταξιακά μέτρα σχετικά με τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη βάσει του προενταξιακού μέσου Sapard [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1268/1999 του Συμβουλίου (ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 87)] και το διαρθρωτικό μέσο ΙSPA [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1267/1999 του Συμβουλίου (ΕL 161 της 26.6.1999, σ. 73)], το οποίο για την προενταξιακή περίοδο θα δίνει προτεραιότητα σε μέτρα παρόμοια με εκείνα που θεσπίζει το ταμείο συνοχής. Στο πλαίσιο των συγκεκριμένων εθνικών χορηγήσεων, η Λιθουανία μπορεί επίσης να χρηματοδοτήσει μέρος της συμμετοχής της σε κοινοτικά προγράμματα, συμπεριλαμβανομένου του πέμπτου προγράμματος πλαισίου για την ανάπτυξη της έρευνας και της τεχνολογίας. Επιπλέον, η Λιθουανία θα έχει πρόσβαση στη χρηματοδότηση από πολυκρατικά προγράμματα που έχουν άμεση σχέση με το κεκτημένο. Η συμμετοχή στη χρηματοδότηση κάθε υποψήφιας χώρας απαιτείται συστηματικά για κάθε επενδυτικό σχέδιο. Η Επιτροπή συνεργάζεται από το 1998 με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και με διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και, ιδίως, την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανοικοδόμησης και Ανάπτυξης και την Παγκόσμια Τράπεζα, προκειμένου να διευκολυνθεί η συγχρηματοδότηση των σχεδίων που σχετίζονται με προενταξιακές προτεραιότητες.

5. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ

Η κοινοτική βοήθεια για τη χρηματοδότηση σχεδίων μέσω των τριών προενταξιακών μέσων Phare, Ispa και Sapard προϋποθέτει την τήρηση, εκ μέρους της Λιθουανίας, των υποχρεώσεων που απορρέουν από την ευρωπαϊκή συμφωνία, την περαιτέρω πρόοδο προς την κατεύθυνση της εκπλήρωσης των κριτηρίων της Κοπεγχάγης και, ιδίως, την πρόοδο όσον αφορά την τήρηση των ειδικών κριτηρίων που καθορίζονται στην παρούσα εταιρική σχέση για την προσχώρηση το 2000. Η μη τήρηση αυτών των γενικών προϋποθέσεων θα μπορούσε να ωθήσει το Συμβούλιο να αποφασίσει την αναστολή της χρηματοδοτικής βοήθειας βάσει του άρθρου 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 622/98.

6. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

Η εφαρμογή της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση παρακολουθείται στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής συμφωνίας. Όπως τονίστηκε κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου, η ευρωπαϊκή συμφωνία εξακολουθεί να αποτελεί το πλαίσιο εντός του οποίου μπορεί να εξεταστεί η θέσπιση του κεκτημένου βάσει της ιδίας διαδικασίας και ανεξάρτητα από το αν έχουν αρχίσει ή όχι οι διαπραγματεύσεις. Οι ουσιαστικής σημασίας τομείς της εταιρικής σχέσης για την προσχώρηση συζητούνται στις κατάλληλες υποεπιτροπές. Η επιτροπή σύνδεσης συζητεί τις γενικές εξελίξεις, τις επιτελούμενες προόδους και τα προβλήματα που ανακύπτουν όσον αφορά την τήρηση των προτεραιοτήτων και την επίτευξη των ενδιαμέσων στόχων, καθώς και ειδικότερα θέματα που παραπέμπουν σ' αυτήν οι υποεπιτροπές.

Η επιτροπή διαχείρισης του Phare μεριμνά ώστε οι χρηματοδοτικές αποφάσεις που λαμβάνονται βάσει των τριών προενταξιακών μέσων, δηλαδή του Phare, του Ispa και του Sapard να είναι συμβατές μεταξύ τους καθώς και με τις εταιρικές σχέσεις για την προσχώρηση, όπως προβλέπεται στον συντονιστικό κανονισμό [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1266/1999 του Συμβουλίου (ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 68)].

Η εταιρική σχέση για την προσχώρηση θα υποστεί τις τροποποιήσεις που θα καταστούν αναγκαίες, σύμφωνα με το άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 622/98.

(1) Ρhare: Πρόγραμμα δράσης για την παροχή βοήθειας στην Πολωνία και την Ουγγαρία.

(2) Ispa: Μέσο προενταξιακών διαρθρωτικών πολιτικών·

(3) Sapard: Ειδικό ενταξιακό πρόγραμμα για τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη.