*****

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 10ης Δεκεμβρίου 1986

σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ

(IV/29.036 - The GAFTA Soya Bean Meal Futures Association)

(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(87/44/ΕΟΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας,

τον κανονισμό αριθ. 17 του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης (1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, και ιδίως το άρθρο 2,

την κοινοποίηση και την αίτηση για αρνητική πιστοποίηση που υποβλήθηκε στις 11 Απριλίου 1975 σχετικά με το καταστατικό και τον κανονισμό λειτουργίας της GAFTA Soya Bean Meal Futures Association Limited,

τη δημοσίευση του ουσιώδους περιεχομένου της κοινοποίησης (2), σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17,

Μετά από διαβούλευση με τη Συμβουλευτική Επιτροπή Συμπράξεων και Δεσποζουσών Θέσεων,

Εκτιμώντας ότι:

Ι. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

(1) Η GAFTA (3) Soya Bean Meal Futures Association Limited είναι ένα από τα πολλά χρηματιστήρια εμπορευμάτων που είναι εγκατεστημένα στο Λονδίνο. Τα χρηματιστήρια εμπορευμάτων είναι αυτοδιοικούμενες οργανώσεις με επικεφαλής επιτροπές διαχείρισης που εκλέγονται μεταξύ των μελών της SOMFA, βοηθούνται από γραμματείς και ασκούν εξουσίες που τους έχουν παραχωρηθεί βάσει καταστατικών από τα μέλη τους. Αν και τα χρηματιστήρια αυτά είναι αυτοδιοικούμενα, υπάρχει κάποιο στοιχείο εποπτείας εκ μέρους της Τράπεζας της Αγγλίας και αυξημένη εποπτεία εκ μέρους των μελών της Association of Futures Brokers and Dealers Limited («AFBD»).

(2) Σκοπός της Soya Bean Meal Futures Association («SOMFA») είναι η διοργάνωση και η διαχείριση μιας προθεσμιακής αγοράς ( terminal market) στο Λονδίνο για αλεύρι από σόγια. Μια προθεσμιακή αγορά παρέχει τις οργανωμένες δυνατότητες σύναψης συμβάσεων αγοράς και πώλησης ενός προϊόντος, το οποίο θα παραδοθεί σε δεδομένη ημερομηνία στο μέλλον. Οι προθεσμιακές αγορές έχουν αναπτυχθεί για να επιτρέπουν κυρίως στους ασχολούμενους με τις εμπορικές συναλλαγές να προστατεύονται από τον κίνδυνο δυσμενών μεταβολών των τιμών.

(3) Η SOMFA διαθέτει χρηματιστηριακό κέντρο για τις συναλλαγές και τη διαμόρφωση των τιμών, ρυθμίζει διάφορα τεχνικά ζητήματα, όπως ο επιτρεπόμενος χρόνος παραδόσεων και οι γενικοί όροι συναλλαγών και φροντίζει για την παροχή διευκολύνσεων για συμψηφισμούς και εκκαθαρίσεις. Οι συναλλαγές διεκπεραιώνονται στο χρηματιστηριακό κέντρο, όπου οι εμπορευόμενοι υποβάλλουν τις προσφορές τους προφορικά, σύμφωνα με το σύστημα που είναι γνωστό ως «open outcry».

(4) Οι διεθνείς προθεσμιακές αγορές του Λονδίνου είναι από τα κυριότερα χρηματιστήρια που χρησιμοποιούνται για τη διεθνή διακίνηση των εμπορευμάτων και συμβάλλουν στη σταθερότητα και την εύρυθμη λειτουργία του διεθνούς εμπορίου και των διεθνών μηχανισμών καθορισμού των τιμών. Το μέγεθος της SOMFA σε σύγκριση με τους σημαντικότερους ανταγωνιστές της φαίνεται από τα ακόλουθα στοιχεία:

Ετήσιος όγκος εμπορίου (σε τόνους) για αλεύρι από σόγια

1982 μέχρι 1985

1.2.3.4.5 // // // // // // Έτος // Λονδίνο // Σικάγο

(100 τόνοι) // Χονγκ Κονγκ

(30 τόνοι) // Mid-America (20 τόνοι) // // // // // // 1982 // 3 842 500 // // // // 1983 // 4 466 100 // // // // 1984 // 2 493 760 // 3 822 179 // 340 545 // 10 981 // 1985 // 2 078 500 // 3 339 268 // 372 352 // // // // // //

ΣΗΜ.: Τα στοιχεία για το Λονδίνο περιλαμβάνουν τις συμβάσεις των 20 τόνων αλευριού από σόγια, που άρχισαν να συνάπτονται στις 8 Μαΐου 1984 (συνήθεις συμβάσεις), τις συμβάσεις των 100 τόνων αλευριού από σόγια που συνάπτονται σε στερλίνες μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1984 και τις συμβάσεις των 100 τόνων αλευριού από σόγια που συνάπτονται σε δολάρια ΗΠΑ από την 1η Ιουλίου 1983 μέχρι τις 22 Αυγούστου 1984.

(5) Οι συνήθεις συμβάσεις που συνάπτονται στην αγορά αλευριού σόγιας αφορούν 20 τόνους ή πολλαπλάσια των 20 τόνων αλευριού από σόγια σε συμπαγείς σβώλους, ποιότητας που ορίζεται λεπτομερώς στο άρθρο 13.05 του κανονισμού λειτουργίας της SOMFA , παραδοτέους, κατά 20 τόνους, σε μια από τις αποθήκες που είναι εγκεκριμένες από τη SOMFA στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, στο Βέλγιο, στην Ολλανδία ή στο Ηνωμένο Βασίλειο, κατ' επιλογή του πωλητή. Οι επίσημες τιμές ισχύουν για ένα έτος και οι μήνες παράδοσης είναι οι εξής: Δεκέμβριος, Φεβρουάριος, Απρίλιος, Ιούνιος, Αύγουστος και Οκτώβριος.

(6) Όλες οι συναπτόμενες στην SOMFA συμβάσεις πρέπει να καταχωρούνται στην International Commodities Clearing House Limited («ICCH»), που αποτελεί ανεξάρτητη εταιρεία παροχής υπηρεσιών, η οποία προσφέρει στην SOMFA δυνατότητες για τη διενέργεια συμψηφισμών και εκκαθαρίσεων. Η ICCH διαθέτει σημαντικό κεφάλαιο και αποθεματικά, ανήκει δε εξολοκλήρου σε έξι τράπεζες συμψηφισμών. Οι κυριότερες λειτουργίες της ICCH είναι η διατήρηση και η οργάνωση μιας «ημερήσιας εκκαθάρισης» ( daily clearing) όλων των συναπτόμενων συμβάσεων και παροχή εγγύησης για την προσήκουσα εκτέλεση των συμβάσεων, σύμφωνα με τους κανόνες της SOMFA, που είναι καταχωρημένες στα ονόματα των μελών της.

(7) Υπάρχουν τρεις κατηγορίες μελών της SOMFA. Η πρώτη κατηγορία μελών που έχουν δικαίωμα ψήφου είναι τα τακτικά μέλη (γνωστά ως «floor members»), τα οποία μπορούν να συναλλάσσονται στο χρηματιστηριακό κέντρο. Ο κανονισμός λειτουργίας δεν θέτει περιορισμό στον αριθμό των τακτικών μελών. Οι δύο άλλες κατηγορίες μελών είναι τα άνευ δικαιώματος ψήφου ή συνεργαζόμενα μέλη (associate members) τα οποία διακρίνονται σε trade members και general associate members. Ο αριθμός τους δεν είναι περιορισμένος. Τα άνευ δικαιώματος ψήφου μέλη πρέπει να συνάπτουν όλες τις συμβάσεις τους μέσω ενός τακτικού μέλους.

(8) Τα κριτήρια που σύμφωνα με το καταστατικό ισχύουν για τα τακτικά μέλη απαιτούν από το υποψήφιο μέλος να πληροί ορισμένες οικονομικής φύσεως προϋποθέσεις. Λεπτομερής κατάλογος των κριτηρίων που ισχύουν κατά το χρονικό σημείο υποβολής της αίτησης μπορεί να ζητηθεί από τη γραμματεία της SOMFA. Για να γίνει τακτικό μέλος ο υποψήφιος πρέπει να αποδείξει στην επιτροπή διαχείρισης ότι διεξάγει τις εμπορικές του συναλλαγές από γραφεία εγκατεστημένα στο Λονδίνο και ότι ενδιαφέρεται σοβαρά για το εμπόριο αλευριού σόγιας. Οι εταιρείες που το κέντρο των εμπορικών του συναλλαγών δεν βρίσκεται σ' ένα κράτος μέλος της ΕΟΚ δεν μπορούν να γίνουν τακτικά μέλη.

(9) Όλα τα τακτικά μέλη πρέπει να είναι μέλη της ICCH και οφείλουν να καταχωρούν τις συμβάσεις τους σ' αυτήν, η οποία, έναντι ορισμένης αμοιβής, εγγυάται την εκτέλεση των συμβάσεων.

(10) Τα επονομαζόμενα trade associate members είναι εταιρείες που έχουν συνεχές ενδιαφέρον για την παραγωγή, την εμπορία ή την πραγματική κατανάλωση αλευριού από σόγια. Τα επονομαζόμενα general associate members είναι εταιρείες που έχουν συνεχές ενδιαφέρον να συναλλάσσονται στην προθεσμιακή αγορά αλευριού από σόγια.

(11) Η ιδιότητα του τακτικού μέλους μπορεί να μεταβιβάζεται, με την προϋπόθεση ότι το νέο μέλος έχει επιλεγεί σύμφωνα με το καταστατικό. Η ιδιότητα του συνεργαζόμενου μέλους μπορεί επίσης να μεταβιβαστεί σύμφωνα με τον κανονισμό λειτουργίας της SOMFA.

(12) Η Επιτροπή διαχείρισης υποχρεούται τώρα να διατυπώσει τους λόγους, όταν λαμβάνει αποφάσεις που επιδρούν επί της ιδότητας ενός μέλους να είναι μέλος. Στην περίπτωση που η επιτροπή διαχείρισης απορρίπτει αίτηση υποψήφιου μέλους, αρνείται να εγκρίνει τη μεταβίβαση της ιδιότητάς του, ή αλλαγή στη διεύθυνση, στη συμμετοχή στην εταιρεία, στη φύση της επιχείρησης, στο νομικό καθεστώς, ή τα εμπράγματα δικαιώματα Trust ενός μέλους, υπάρχει δυνατότητα εφαρμογής διαδικασίας επανεξέτασης. Η διαδικασία αυτή εφαρμόζεται και όταν η επιτροπή διαχείρισης αναστέλλει την ιδιότητα ενός μέλους για διάστημα που υπερβαίνει τις επτά ημέρες ή αρνείται να επανεγγράψει ένα μέλος, ή διαγράψει ένα μέλος, ή αποφασίζει ότι παύει, με οποιοδήποτε άλλον τρόπο, να έχει την ιδιότητα του μέλους. Στις περιπτώσεις αυτές ο υποψήφιος ή το μέλος που διαφωνεί με την απόφαση της επιτροπής διαχείρισης ζητεί από την εν λόγω επιτροπή να επανεξετάσει την απόφασή της, προβαίνοντας στα κατάλληλα διαβήματα και παρέχοντας τις πληροφορίες που θεωρεί σχετικές.

(13) Σύμφωνα με τον κανονισμό, το μέλος πρέπει κατά κανόνα να είναι μέλος της Association of Futures Brokers and Dealers Limited (AFBD). Παρά ταύτα αυτή η προϋπόθεση δεν είναι αναγκαστική για όλα τα μέλη. Ένα μέλος μπορεί να απαλλαγεί από την υποχρέωση αυτή εάν α) δεν είναι τακτικό μέλος και δεν έχει επιχειρησιακό χώρο στο Ηνωμένο Βασίλειο ή β) ασχολείται με επιχειρήσεις αποκλειστικά για δικό του λογαριασμό ή για λογαριασμό σχετικής εταιρείας ή γ) εμπίπτει στην κατηγορία του μέλους στο οποίο παρέχεται η ιδιότητα του μέλους της AFBD από την ίδια την ένωση. Η AFBD είναι μία από τις επτά αυτοδιοικούμενες οργανώσεις (SROs η οποία αναμένεται ότι θα αναγνωριστεί από τη Securities and Investments Board (SIB), η οποία έχει ιδρυθεί με την προοπτική του νόμου περί χρηματοδοτικών υπηρεσιών, σύμφωνα με τον οποίο τα μόνα πρόσωπα που επιτρέπεται να ασχολούνται με επιχειρήσεις επενδύσεων στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι «εξουσιοδοτημένα πρόσωπα» ή ορισμένα « εξαιρούμενα πρόσωπα». Έτσι, στα μέλη της SOMFA θα επιτραπεί, λόγω του ότι είναι μέλη της AFBD.

Για να γίνουν μέλη της AFBD αυτοί που υποβάλλουν αίτηση πρέπει να πληρούν ορισμένα ποιοτικά κριτήρια τα οποία αντικατοπτρίζουν τον πρωταρχικό σκοπό της AFBD, δηλαδή να διατηρεί και να προάγει ένα σύστημα επιτηρήσεως της εμπορικής συμπεριφοράς των πρακτόρων και εμπόρων αγαθών, χρηματιστικών και άλλων προθεσμιακών ειδών με σκοπό την προστασία των συμφερόντων των πελατών τους. Αυτά τα κριτήρια αναφέρονται στην καταλληλότητα του οικονομικού και επιχειρηματικού επιπέδου των μελών και σε άλλα χαρακτηριστικά, όπως αξιοπιστία, εκπαίδευση, εμπειρία και χρηματοδοτικές πηγές.

(14) Ο κανονισμός λειτουργίας της SOMFA προβλέπει ότι για κάθε σύμβαση που συνάπτεται από μέλος για λογαριασμό τρίτου (είτε αυτός ο τρίτος είναι μέλος είτε όχι) καταβάλλεται προμήθεια, αλλά τα ποσοστά της προμήθειας είναι ελεύθερα διαπραγματεύσιμα. Όταν ένα μέλος συνάπτει δύο διαφορετικές συμβάσεις για δύο διαφορετικούς μήνες παράδοσης («Straddle»), οι συμβάσεις αυτές μπορούν να εκτελεστούν έναντι ενιαίας προμήθειας, υπό τον όρο ότι και οι δύο τερματίζονται ταυτόχρονα.

ΙΙ. ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

(15) Το καταστατικό και ο κανονισμός λειτουργίας της SOMFA, όπως κοινοποιήθηκαν, πρέπει να θεωρηθούν ως συμφωνίες κατά την έννοια του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ.

(16) Το καταστατικό και ο κανονισμός λειτουργίας της SOMFA λαμβάνει υπόψη τα διαβήματα της Επιτροπής σχετικά με διάφορες άλλες προθεσμιακές αγορές στο Λονδίνο. Η Επιτροπή έχει ήδη χορηγήσει αρνητική πιστοποίηση σχετικά με τα καταστατικά και τους κανονισμούς λειτουργίας των ενώσεων αυτών με τις αποφάσεις: 85/563/ΕΟΚ (1) (ζάχαρη), 85/564/ΕΟΚ (2) (κακάο), 85/565/ΕΟΚ (3) (καφές), 85/566/ΕΟΚ (4) (καουτσούκ).

(17) Ο κανονισμός λειτουργίας, όπως κοινοποιήθηκε αρχικά, ανέφερε τα ελάχιστα καθαρά ποσοστά της προμήθειας που θα μπορούσαν να χρεώνονταν από ένα μέλος. Ο κανονισμός λειτουργίας καθόριζε διαφορετικά ποσοστά προμήθειας ανάλογα με τον πληρωτή ή τον δέκτη της προμήθειας και ανάλογα με το κατά πόσο η σύμβαση είχε καταχωρηθεί στο όνομα του πελάτη. Τα ποσοστά ήταν χαμηλότερα όταν η σύμβαση είχε καταχωρηθεί στο όνομα του πελάτη στο ICCH. Ήταν επίσης χαμηλότερα όταν ο πληρωτής ήταν τακτικό και όχι συνεργαζόμενο μέλος. Το υψηλότερο ποσοστό προμήθειας εφαρμοζόταν όταν ο πληρωτής δεν ήταν μέλος.

(18) Ο κανονισμός λειτουργίας όριζε ότι τα ποσοστά της προμήθειας ήταν τα ελάχιστα καθαρά ποσοστά που θα μπορούσαν να χρεώνονται από μέλη και ότι τα μέλη δεν μπορούσαν να επιστρέψουν μέρος της προμήθειας αυτής στους πελάτες τους ή σε μεσίτες, με οποιαδήποτε μορφή, άμεσα ή έμμεσα. Η διαχειριστική επιτροπή είχε αρμοδιότητες να εξετάζει ενδεχομένως παραβάσεις και είχε την εξουσία να αναστέλλει την ιδιότητα του μέλους ή να διαγράφει τα μέλη που παράβαιναν τους κανόνες αυτούς.

(19) Η Επιτροπή θεώρησε το σύστημα των καθορισμένων ελάχιστων ποσοστών προμήθειας ως μορφή καθορισμού τιμών και ως παράβαση του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ. Ζητήθηκε από την SOMFA η κατάργηση αυτού του συστήματος καθορισμού ελάχιστων ποσοστών. Το σύστημα αυτό ήδη έχει πλήρως καταργηθεί και έχουν διαγραφεί από τον κανονισμό λειτουργίας όλες οι αναφορές στο σύστημα αυτό. Οι σχετικοί κανόνες προβλέπουν τώρα ότι για κάθε σύμβαση που συνάπτεται από μέλος για λογαριασμό τρίτου (είτε αυτός ο τρίτος είναι μέλος είτε όχι) καταβάλλεται προμήθεια, αλλά τα ποσοστά της προμήθειας είναι ελεύθερα διαπραγματεύσιμα. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η υποχρέωση αυτή δεν περιορίζει σημαντικά τον ανταγωνισμό, επειδή επιβάλλει απλώς την καταβολή προμήθειας, χωρίς να αναφέρεται στο ύψος της. Συνεπώς υπάρχει πλήρης ελευθερία διαπραγμάτευσης των εκάστοτε ποσοστών της προμήθειας.

(20) Προς τούτοις, σαν αποτέλεσμα των διαβημάτων της Επιτροπής, έγιναν και άλλες τροποποιήσεις στους κανόνες λειτουργίας σχετικά με την ιδιότητα του μέλους ώστε τώρα ή ιδιότητα του μέλους είναι ανοικτή και τα κριτήρια, βάσει των οποίων εξετάζονται οι αιτήσεις για την απόκτηση της ιδιότητας αυτής, είναι αντικειμενικά (βλέπε «Πραγματικά περιστατικά», σημείο 8). Η επιτροπή διαχείρισης υποχρεούται στο εξής να αιτιολογεί τις αποφάσεις της, όταν αυτές θίγουν τα δικαιώματα που αντλούν τα μέλη από την ιδιότητά τους αυτή. Προβλέφθηκε επίσης διαδικασία υποβολής ενστάσεων και επανεξέτασης, έτσι ώστε να προστατεύονται τα δικαιώματα των σημερινών ή των δυνητικών μελών.

(21) Μετά τη δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17, δεν υποβλήθηκαν παρατηρήσεις.

(22) Το καταστατικό και ο κανονισμός λειτουργίας που κοινοποιήθηκαν υπό την τροποποιημένη μορφή τους δεν περιέχουν πλέον ρήτρες που να συνιστούν σημαντικούς περιορισμούς του ανταγωνισμού στην κοινή αγορά. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή, βάσει των στοιχείων που διαθέτει, δεν έχει λόγους να ενεργήσει βάσει του άρθρου 85 παράγραφος 1 και είναι σε θέση να χορηγήσει αρνητική πιστοποίηση, δυνάμει του άρθρου 2 του κανονισμού αριθ. 17,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η Επιτροπή, βάσει των στοιχείων που έχει στη διάθεση της, κρίνει ότι δεν υπάρχει λόγος να επέμβει δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ, όσον αφορά το καταστατικό και τον κανονισμό λειτουργίας της GAFTA Soya Bean Meal Futures Association, όπως κοινοποιήθηκαν στις 11 Απριλίου 1975.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη GAFTA Soya Bean Meal Futures Association Limited, της οποίας τα κεντρικά γραφεία βρίσκονται στο Baltic Exchange Chambers, 24/28 St. Mary Axe, London EC 3A 8EP, Ηνωμένο Βασίλειο.

Βρυξέλλες, 10 Δεκεμβρίου 1986.

Για την Επιτροπή

Peter SUTHERLAND

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ αριθ. 13 της 21. 2. 1962, σ. 204/62.

(2) ΕΕ αριθ. C 251 της 8. 10. 1986, σ. 10.

(3) «GAFTA» είναι τα αρχικά της επωνυμίας Grain and Feed Trade Association.

(1) ΕΕ αριθ. L 369 της 31. 12. 1985, σ. 25.

(2) ΕΕ αριθ. L 369 της 31. 12. 1985, σ. 28.

(3) ΕΕ αριθ. L 369 της 31. 12. 1985, σ. 31.

(4) ΕΕ αριθ. L 369 της 31. 12. 1985, σ. 34.