Απόφαση της Επιτροπής

της 27ης Φεβρουαρίου 2002

σχετικά με τα μέτρα που έλαβε η Ιταλία για την ανάκτηση και ολοκλήρωση των έργων διευθέτησης βιοτεχνικών περιοχών που πραγματοποιήθηκαν για λογαριασμό της SIRAP SpA και για την εκχώρηση στους δήμους των γηπέδων και των βιομηχανικών κτιρίων

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2002) 611]

(Το κείμενο στην ιταλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2002/633/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 88 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με το προαναφερθέν άρθρο(1),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Με επιστολή της 6ης Οκτωβρίου 1997, η Ιταλία κοινοποίησε, σύμφωνα με το άρθρο 88 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ, ένα σχέδιο νόμου της περιφέρειας της Σικελίας σχετικά με τους "κανόνες για την ανάκτηση και ολοκλήρωση των έργων διευθέτησης βιοτεχνικών περιοχών που πραγματοποιήθηκαν από την Sirap SpA".

(2) Η Επιτροπή, με επιστολή της 21ης Οκτωβρίου 1997, ζήτησε περισσότερες πληροφορίες.

(3) Στις 10 Δεκεμβρίου 1997, η Ιταλία πληροφόρησε την Επιτροπή ότι το κοινοποιηθέν σχέδιο είχε εγκριθεί με τον νόμο αριθ. 46 της περιφέρειας της Σικελίας, της 24ης Δεκεμβρίου 1997(2) (εφεξής "νόμος αριθ. 46/1997") και της διαβίβασε το κείμενο αυτού του νόμου. Η απάντηση στην αίτηση για περισσότερες πληροφορίες παρελήφθη από την Επιτροπή στις 15 Ιανουαρίου 1998. Περαιτέρω πληροφορίες παρελήφθησαν από την Επιτροπή στις 23 Φεβρουαρίου και στις 16 Απριλίου 1998. Η Επιτροπή έθεσε άλλα ερωτήματα στις 4 Ιουνίου 1998 στα οποία η Ιταλία απάντησε στις 16 Οκτωβρίου 1998.

(4) Στα πλαίσια της εξέτασης αυτής της ενίσχυσης περιήλθε σε γνώση της Επιτροπής ένα καθεστώς που αφορά την εκχώρηση, εκ μέρους των δημοτικών διοικήσεων, γηπέδων και βιομηχανικών κτιρίων σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ). Οι διατάξεις αυτές διαβιβάσθηκαν στην Επιτροπή ως παράρτημα της επιστολής της 16ης Απριλίου 1998, η οποία αναφέρθηκε στην αιτιολογική σκέψη 3.

(5) Η Επιτροπή, στις 9 Δεκεμβρίου 1998, αποφάσισε να κινήσει κατά των εν λόγω ενισχύσεων τη διαδικασία του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης και πληροφόρησε σχετικά την Ιταλία με επιστολή στις 30 Δεκεμβρίου 1998. Η δημοσίευση αυτής της επιστολής στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(3) δεν προκάλεσε καμία αντίδραση εκ μέρους τρίτων. Αντιθέτως, η Ιταλία απάντησε με επιστολή που παρελήφθη από την Επιτροπή στις 10 Μαρτίου 1999. Στις 24 Νοεμβρίου 1999 έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες συνεδρίαση μεταξύ εκπροσώπων της Επιτροπής, της Ιταλίας και της περιφέρειας της Σικελίας. Η Επιτροπή έλαβε την τελευταία επιστολή από την Ιταλία στις 7 Ιουνίου 2001, επιστολή με την οποία η Ιταλία δεσμεύεται να εφαρμόσει τα εν θέματι μέτρα στα πλαίσια που καθορίζονται από την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τις ενισχύσεις de minimis(4).

II. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

II.1. Ιστορικό της Sirap: η απόφαση της 3ης Μαρτίου 1999

(6) Η Sirap SpA (εφεξής "Sirap") ήταν μια δημόσια επιχείρηση επιφορτισμένη με την οικονομική ανάπτυξη της περιοχής της περιφέρειας της Σικελίας [(περιφέρεια επιλέξιμη για κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού σκοπού κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο α) της συνθήκης ΕΚ], η οποία τέθηκε υπό εκκαθάριση την 1η Φεβρουαρίου 1993. Λόγω της εκκαθάρισης, οι επιχειρήσεις που είχαν πραγματοποιήσει εργασίες για λογαριασμό της Sirap δεν μπόρεσαν να ανακτήσουν τις απαιτήσεις τους και κατά μεγάλο μέρος τέθηκαν υπό εκκαθάριση. Η Ιταλία, για να αντιμετωπίσει αυτή την κατάσταση, χορήγησε ένα πρώτο μέτρο ενίσχυσης υπό μορφή εγγυήσεων και έκπτωσης τόκων στους εν λόγω επιχειρηματίες με σκοπό να αποφευχθεί μια σειρά πτωχεύσεων.

(7) Στα πλαίσια της εξέτασης του εν λόγω μέτρου ενίσχυσης η Επιτροπή καθόρισε, με την απόφαση 1999/678/ΕΚ(5), ότι οι ενισχύσεις που χορήγησε η Ιταλία στις επιχειρήσεις που επλήγησαν από την εκκαθάριση της Sirap SpA αποτελούσαν ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ. Το κύριο σκεπτικό της απόφασης ήταν ότι οι ενισχύσεις αυτές επέτρεπαν στους δικαιούχους να αποφύγουν, εν μέρει, να υποστούν τις επιπτώσεις της πτώχευσης του προαγωγέα των εργασιών. Κατά συνέπεια, οι επιχειρήσεις ετίθεντο τεχνητά σε κατάσταση πιο ευνοϊκή από άλλες ανάλογες επιχειρήσεις που εργάζονται στην Ιταλία. Η Επιτροπή συνεπώς είχε συμπεράνει ότι τα μέτρα δεν μπορούσαν να τύχουν καμίας των εξαιρέσεων του άρθρου 87 παράγραφοι 2 και 3 της συνθήκης. Εξ αυτού, η Ιταλία υποχρεούτο να θέσει τέλος στο καθεστώς ενισχύσεων για το μέρος που δεν εκαλύπτετο από τον κανόνα de minimis και να θεσπίσει τα κατάλληλα μέτρα για να εξασφαλίσει την επιστροφή όλων των αδικαιολογήτως χορηγηθεισών ενισχύσεων. Ωστόσο, καμία επιστροφή των παράνομων ενισχύσεων δεν ακολούθησε αυτή την απόφαση, επειδή η Ιταλία είχε δηλώσει ότι καμία ενίσχυση δεν είχε χορηγηθεί ή θα εχορηγείτο πριν την έκδοση τελικής απόφασης.

II.2. Η Sirap και τα εν λόγω μέτρα

(8) Η Sirap είχε καθήκοντα οργάνωσης και διεύθυνσης των εργασιών διευθέτησης του χώρου για τη διευκόλυνση εγκατάστασης επιχειρήσεων. Στη συγκεκριμένη περίπτωση επρόκειτο για πρωτογενή και δευτερογενή χωροταξική διευθέτηση των διαρρυθμισμένων βιοτεχνικών περιοχών, καθώς και για την κατασκευή βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Το μέτρο που επέλεξε η Ιταλία προέβλεπε την πληρωμή πιστώσεων κατόπιν αιτήσεως των ελευθέρων επαγγελματιών, για δραστηριότητες σχεδιασμού των εργασιών, διεύθυνσης των εργασιών, λογιστικής των εταιρειών που εκτελούν τα έργα και από τους ιδιοκτήτες των γηπέδων όπου πραγματοποιήθηκαν οι εργασίες. Η πληρωμή αυτών των πιστώσεων έπρεπε να πραγματοποιηθεί από τη Sirap μέσω πόρων που καταβάλονταν σε διάφορες διαχρονικές δόσεις από την περιφέρεια της Σικελίας, δεδομένου ότι η Sirap λειτουργούσε με βάση σύμβαση που συνάφθηκε με την τελευταία. Κατόπιν της εκκαθάρισης της Sirap, από τον Φεβρουάριο 1993, μεγάλο μέρος αυτών των έργων δεν μπόρεσε να περατωθεί επειδή δεν πληρώθηκαν οι επιχειρηματίες, γεγονός που κατέστησε αναγκαία την παρέμβαση της περιφέρειας για τη χρηματοδότηση της ολοκλήρωσης των έργων και την παράδοση των πραγματοποιηθέντων έργων στους δήμους(6). Η πληρωμή αυτών των πιστώσεων έπρεπε να πραγματοποιηθεί εντός των ορίων των ποσών που αρχικά είχαν προβλεφθεί για τη χρηματοδότηση των έργων. Σε περίπτωση που το σύνολο αυτών των πιστώσεων υπερέβαινε τους διαθέσιμους πόρους, οι επιστροφές θα μειώνονταν αναλογικά.

II.3. Τα κοινοποιηθέντα μέτρα (πρώην N 693/97)

(9) Η Ιταλία, με επιστολή στις 6 Οκτωβρίου 1997, κοινοποίησε, σύμφωνα με το άρθρο 88 παράγραφος 3 της συνθήκης, τα προβλεπόμενα μέτρα για την ανάκτηση και την ολοκλήρωση των έργων διευθέτησης βιοτεχνικών περιοχών που πραγματοποιήθηκαν για λογαριασμό της Sirap SpA, ήδη τεθείσα υπό εκκαθάριση. Τα μέτρα αυτά περιέχονται στο νόμο αριθ. 46/1997(7) και προβλέπουν τους ακόλουθους τρεις τύπους παρεμβάσεων:

α) τα έργα για τη διευθέτηση βιοτεχνικών περιοχών (κυρίως έργα πολεοδομίας), των οποίων η υλοποίηση είχε ανατεθεί στη Sirap SpA και δεν περατώθηκε κατόπιν της κήρυξης σε πτώχευση της προαναφερθείσας εταιρείας, παραδίδονται στις διοικήσεις των αρμοδίων δήμων. Η περιφέρεια της Σικελίας είναι εξουσιοδοτημένη να προβεί στην πληρωμή των κονδυλίων που δικαιούνται οι επιχειρήσεις που πραγματοποίησαν τις εργασίες για λογαριασμό της Sirap εντός των ορίων των διαθέσιμων κεφαλαίων από τις χρηματοδοτήσεις που αρχικά χορηγήθηκαν τη στιγμή της υλοποίησης των εν λόγω εργασιών. Η πληρωμή υπόκειται στον όρο ότι οι δικαιούχοι δεν ζήτησαν την εγγραφή στο παθητικό της πτώχευσης της Sirap SpA. Τα άρθρα 2 και 3 του νόμου αριθ. 46/1997 προβλέπουν ότι τα έργα που έχουν χρηματοδοτηθεί από την περιφέρεια της Σικελίας θα παραδοθούν στους δήμους μετά την περάτωσή τους·

β) το άρθρο 4 του νόμου αριθ. 46/1997 προβλέπει ότι η περιφέρεια παρέχει στους δήμους, για το 1997, χρηματοδοτήσεις για την ολοκλήρωση των έργων σχετικά με τις διευθετημένες βιοτεχνικές περιοχές μέχρι του ποσού των 21 δισεκατομμυρίων ιταλικών λιρών (ITL) (10845594 ευρώ)·

γ) η περιφέρεια της Σικελίας χορηγεί συνδρομή μέχρι το 80 % των απαραίτητων δαπανών στις βιοτεχνικές ενώσεις επιχειρήσεων που πραγματοποιούν και ολοκληρώνουν οι ίδιες τα έργα. Το ποσοστό αυτό θα μειωθεί στο 50 % για τις επιχειρήσεις που έχουν και την ιδιοκτησία των οικοπέδων. Ο νόμος ορίζει ότι οι συνεταιρισμοί βιοτεχνών θα αντικατασταθούν από ενώσεις βιοτεχνιών που θα έχουν ως σκοπό τη διαχείριση των διευθετημένων βιοτεχνικών περιοχών που έχουν υλοποιηθεί και υπό τον όρο ότι οι περιοχές μετά την υλοποίησή τους, θα είναι αμέσως εκμεταλλεύσιμες. Το άρθρο 7 του νόμου αριθ. 46/1997 καθορίζει τη σχετική δαπάνη για το έτος 1997 σε 5 δισεκατομμύρια ITL (2582284 ευρώ).

II.4. Τα μη κοινοποιηθέντα μέτρα (πρώην NN 130/98)

(10) Ο τέταρτος τύπος μέτρου, που περιέχεται στις διατάξεις προς τους δήμους για την παραχώρηση των οικοπέδων και των βιομηχανικών εγκαταστάσεων(8) και που εφαρμόζεται σε ολόκληρη τη Σικελία, προβλέπει ότι τα κτίρια και τα οικόπεδα θα δοθούν με ενοίκιο από τους δήμους στις ΜΜΕ, έναντι πληρωμής ενός παγίου ποσού που καθορίζεται από τις δημοτικές διοικήσεις με βάση τις προβλεπόμενες δαπάνες συντήρησης των έργων υποδομής και των κτιρίων για την επόμενη πενταετία.

III. ΛΟΓΟΙ ΠΟΥ ΟΔΗΓΗΣΑΝ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΝΑ ΚΙΝΗΣΕΙ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΡΩΗΝ ΑΡΘΡΟΥ 88 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΕΚ

(11) Δεδομένης της αναλογίας της παρούσας περίπτωσης με την περίπτωση που αποτέλεσε αντικείμενο της απόφασης 1999/678/ΕΚ, θεωρήθηκε ότι η χρηματοδότηση των πιστωτών της Sirap (πρώτο μέτρο) έτεινε να παρακάμψει τους κανόνες περί πτωχεύσεως και κατά συνέπεια να παράσχει πλεονεκτήματα στις επιχειρήσεις δικαιούχες αυτών των μέτρων σε σχέση με άλλες επιχειρήσεις.

(12) Πράγματι, για την Επιτροπή, η πληρωμή των εργασιών που είχε παραγγείλει η Sirap εμφανίζεται ως συμβατική υποχρέωση της τελευταίας. Παρ' όλα ταύτα, παρά το γεγονός ότι η Sirap ήταν υποχρεωμένη να συμπεριλάβει στο συμβόλαιο με την περιφέρεια της Σικελίας τη δυνατότητα να υπεισέλθει στις συμβατικές σχέσεις με τους εκτελεστές των εργασιών, τούτο δεν πραγματοποιήθηκε. Κατά συνέπεια, δεν υπήρχε καμία συμβατική σχέση των πιστωτών της Sirap και της περιφέρειας της Σικελίας που να συνεπάγεται, στη συγκεκριμένη περίπτωση, την παρέμβαση της περιφέρειας για να πληρώσει τους εν λόγω πιστωτές. Σύμφωνα με την Επιτροπή, φαίνεται να υπήρχαν για την περιφέρεια άλλες δυνατότητες ανάκτησης των ήδη υλοποιημένων έργων. Πράγματι, η περιφέρεια θα μπορούσε να είχε καταβάλει στη Sirap που ήταν υπό εκκαθάριση τα ποσά που αντιστοιχούσαν στις πραγματοποιηθείσες εργασίες, ως αντάλλαγμα της ιδιοκτησίας των υλοποιηθέντων έργων ή να εξαγοράσει τα υλοποιηθέντα έργα στα πλαίσια της εκκαθάρισης της Sirap, εφόσον ο εκκαθαριστής αποφάσιζε να τα πωλήσει κατά τη διάρκεια ανοικτού και χωρίς διακρίσεις πλειστηριασμού. Η περιφέρεια της Σικελίας αντί να επιλέξει μια από αυτές τις δύο δυνατότητες φαίνεται ότι προτιμούσε να πληρώσει απευθείας τους πιστωτές, επιβάλλοντας στην περιφέρεια της Σικελίας την υποχρέωση πληρωμής αυτών των πιστωτών διά της νομοθετικής οδού, με βάση τα κεφάλαια που αρχικά προβλέπονταν για την υλοποίηση του συνόλου των εργασιών.

(13) Κατά συνέπεια, το εν λόγω μέτρο συνιστούσε ενίσχυση στη λειτουργία, αφού δεν προοριζόταν για την υλοποίηση επενδύσεων ούτε για τη δημιουργία θέσεων εργασίας.

(14) Επιπλέον, κανένα από τα στοιχεία που διαβιβάστηκαν δεν αποδείκνυε την τήρηση των όρων που εφαρμόζονται στις ενισχύσεις στη λειτουργία όπως αυτές ορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα(9).

(15) Σε ό,τι αφορά τις χρηματοδοτήσεις που χορηγήθηκαν στους δήμους και στους συνεταιρισμούς βιοτεχνών και στις μεικτές επιχειρήσεις (δεύτερο και τρίτο μέτρο), δεν φαίνονται να συνιστούν κρατικές ενισχύσεις, αλλά η στενή τους σχέση με τους τρόπους απόκτησης των εργασιών εκ μέρους της περιφέρειας της Σικελίας τις κάνει να εμπίπτουν στο προαναφερθέν γενικότερο πλαίσιο των τρόπων απόκτησης των έργων.

(16) Όσον αφορά την ενοικίαση εκ μέρους των δήμων σε ΜΜΕ έναντι πληρωμής ενοικίου που καθορίζεται από τους δήμους (τέταρτο μέτρο), η Επιτροπή είχε προβάλει αντιρρήσεις σχετικά με το ύψος του ενοικίου που πλήρωναν οι ενοικιαστές αυτών των ακινήτων στους δήμους και είχε θεωρήσει ότι μπορούσε να υφίσταται ένα στοιχείο ενίσχυσης σε περίπτωση που το ενοίκιο ήταν χαμηλότερο της τρέχουσας τιμής της αγοράς. Σε αυτή την περίπτωση η χορηγηθείσα ενίσχυση μπορούσε να θεωρηθεί ως ενίσχυση στις επενδύσεις υπέρ των ΜΜΕ ή ενίσχυση στη λειτουργία που υπόκειται στους όρους που καθορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Κατά την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή είχε επίσης υποδείξει ότι "δεν μπορούσε να αποκλειστεί ότι ένα μέρος ή το σύνολο των ενισχύσεων που χορηγήθηκαν κατ' αυτόν τον τρόπο στις βιοτεχνικές επιχειρήσεις και στις ΜΜΕ καλύπτονταν από τον κανόνα de minimis που επιτρέπει τη χορήγηση ενίσχυσης 100000 Ecu κατά τη διάρκεια τριών ετών"(10). Ωστόσο, κατά την κίνηση της διαδικασίας, η Ιταλία δεν είχε προβάλει επιχειρήματα που να αποδείκνυαν ότι τα εν λόγω πλεονεκτήματα τηρούσαν τα όρια που προβλέπονται από τον κανόνα de minimis.

IV. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

IV.1. Πρώτο μέτρο

(17) Σε ό,τι αφορά τους τρόπους απόκτησης των έργων εκ μέρους της περιφέρειας της Σικελίας, η Ιταλία χορήγησε εξηγήσεις στην επιστολή της, της 10ης Μαρτίου 1999. Προκύπτει σαφώς ότι οι κατασκευές προς περάτωση ανήκαν εξ αρχής στις δημοτικές διοικήσεις, δυνάμει του άρθρου 37 παράγραφος 2 του νόμου της περιφέρειας της Σικελίας αριθ. 35 της 23ης Μαΐου 1991. Κατά συνέπεια, δεν πρόκειται για απόκτηση αλλά για επιστροφή στον νόμιμο ιδιοκτήτη. Για τον λόγο αυτό οι άλλες δύο εναλλακτικές λύσεις που πρότεινε η Επιτροπή δεν μπορούσαν να εφαρμοστούν, δεδομένου ότι οι δήμοι ήταν εξ αρχής οι ιδιοκτήτες των έργων. Η χρηματοδότηση της ολοκλήρωσης των εργασιών είχε ως μοναδικό στόχο να επιταχύνει τη διαδικασία επιστροφής των έργων στους δήμους. Η παρέμβαση είχε ως σκοπό την αποφυγή της φθοράς των υλοποιηθέντων έργων. Οπωσδήποτε, εάν η περιφέρεια δεν είχε παρέμβει, οι πιστωτές θα είχαν προβάλει τις απαιτήσεις τους στους δήμους, οι οποίοι με τη σειρά τους θα πρόβαλαν τις απαιτήσεις τους στην περιφέρεια. Το τελικό αποτέλεσμα θα ήταν το ίδιο αλλά η λύση που υιοθετήθηκε εμφανίζεται ταχύτερη. Κατά συνέπεια, το πρώτο μέτρο δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης και δεν συνιστά κρατική ενίσχυση.

IV.2. Δεύτερο μέτρο

(18) Το δεύτερο μέτρο συνίσταται στην παροχή χρηματοδότησης στους δήμους για την ολοκλήρωση των εργασιών. Συνεπώς, δεν πρόκειται για κρατική ενίσχυση αφού δεν υπάρχει μεταφορά πλεονεκτήματος προς μια επιχείρηση, αλλά προς μια άλλη δημόσια αρχή. Εξάλλου, ακόμα και να συνιστούσε ενίσχυση, η δέσμευση που ανέλαβε η Ιταλία στις 7 Ιουνίου 2001 να τηρήσει τα όρια που προβλέπονται στον κανόνα de minimis αποκλείει την ύπαρξη ενισχύσεων.

IV.3. Τρίτο μέτρο

(19) Το τρίτο μέτρο επιτρέπει στην περιφέρεια να χορηγήσει χρηματοδότηση στους ομίλους επιχειρήσεων για την ολοκλήρωση των εργασιών. Η χρηματοδότηση αυτή είναι ίση με το 80 % της δαπάνης ή με το 50 % σε περίπτωση που οι επιχειρήσεις είναι ιδιοκτήτριες του γηπέδου στο οποίο βρίσκεται το έργο. Επειδή τα έργα ανήκουν στους δήμους, αυτοί οφείλουν, ως ιδιοκτήτες, να επωμισθούν το σύνολο των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν για την υλοποίηση αυτών των έργων. Η περιφέρεια δεν παρέχει κανένα πλεονέκτημα αφού δεν πληρώνει το σύνολο των δαπανών στους ομίλους επιχειρήσεων. Κατά συνέπεια, το τρίτο μέτρο δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης και δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Εξάλλου, ακόμη και να συνιστούσε ενίσχυση, η δέσμευση που ανέλαβε η Ιταλία στις 7 Ιουνίου 2001 να τηρήσει τα όρια που προβλέπονται από τον κανόνα de minimis αποκλείει την ύπαρξη ενισχύσεων.

IV.4. Τέταρτο μέτρο

(20) Όσον αφορά την αξιολόγηση του πλεονεκτήματος που χορηγήθηκε από την ενοικίαση των κτιρίων και των οικοπέδων, οι περιφερειακές αρχές υπογράμμισαν τη δυσκολία υπολογισμού του πιθανού πλεονεκτήματος του οποίου απολαύουν οι ενοικιάστριες επιχειρήσεις, δεδομένης της απουσίας μιας κατάστασης ευθέως συγκρίσιμης στην ελεύθερη αγορά. Παρ' όλα αυτά, η περιφέρεια δεσμεύθηκε, με επιστολή της 7ης Ιουνίου 2001, να τηρήσει τα όρια που προβλέπονται από τον κανόνα de minimis.

V. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

(21) Υπενθυμίζεται ότι οι τελικοί δικαιούχοι των μέτρων είναι ΜΜΕ(11), γεγονός που αποτελεί ένα θετικό στοιχείο για την αξιολόγηση της Επιτροπής. Προστίθεται, επιπλέον, η τελική δέσμευση της Ιταλίας να τηρήσει τα όρια που προβλέπονται από τον κανόνα de minimis αναφορικά με όλα τα μέτρα που αναφέρθηκαν κατά την κίνηση της διαδικασίας. Εξ αυτών η Επιτροπή διαπιστώνει την απουσία κρατικών ενισχύσεων

(22) Η παρούσα απόφαση είναι σύμφωνη με την απόφαση 1999/678/EΚ, η οποία θεωρούσε ρητώς ότι υφίσταντο κρατικές ενισχύσεις για το μέρος που δεν καλύπτετο από τον κανόνα de minimis,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Τα μέτρα που θέσπισε η Ιταλία για την ανάκτηση και την ολοκλήρωση των διευθετημένων βιοτεχνικών περιοχών, που πραγματοποιήθηκαν για λογαριασμό της Sirap SpA, και για την παράδοση στους δήμους των οικοπέδων και των βιομηχανικών κτιρίων, δεν συνιστούν ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ιταλική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες, 27 Φεβρουαρίου 2002.

Για την Επιτροπή

Mario Monti

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ C 162 της 10.6.2000, σ. 4.

(2) GURS (Επίσημη Εφημερίδα της περιφέρειας της Σικελίας) της 30.12.1997.

(3) ΕΕ C 162 της 10.6.2000, σ. 4.

(4) ΕΕ C 68 της 6.3.1996, σ. 9.

(5) ΕΕ L 269 της 19.10.1999, σ. 29.

(6) Σημειώνεται ότι οι δήμοι εθεωρούντο ιδιοκτήτες αυτών των έργων, αλλά η παράδοση αυτών των έργων στους δήμους πραγματοποιούνταν μόνον όταν αυτά τα έργα είχαν ολοκληρωθεί.

(7) Βλέπε υποσημείωση 2.

(8) Ημερομηνία εκχώρησης 8 Φεβρουαρίου 1991, ΕΕ της περιφέρειας της 20.4.1991.

(9) ΕΕ C 74 της 10.3.1998, σ. 4, σημείο 4.15.

(10) Βλέπε υποσημείωση 4.

(11) Αυτό προκύπτει από το άρθρο 7 του νόμου αριθ. 46/97, που αναπέμπει στον περιφερειακό νόμο αριθ. 96/81 και στις άλλες διαδοχικές τροποποιήσεις ("παρεμβάσεις για τις μικρές και μεσαίες βιομηχανικές, εμπορικές και βιοτεχνικές επιχειρήσεις, καθώς και για τις συνεταιριστικές και αλιευτικές επιχειρήσεις"). Κατά συνέπεια, οι διατάξεις του άρθρου 7 του νόμου αριθ. 46/97 προορίζονται για τις ΜΜΕ.