Ψήφισμα του Συμβουλίου

της 3ης Ιουνίου 2002

σχετικά με τις δεξιότητες και την κινητικότητα

(2002/C 162/01)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

(1) τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

(2) το ψήφισμα του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνελθόντων στα πλαίσια του Συμβουλίου, στις 14 Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με το σχέδιο δράσης για την κινητικότητα,

(3) την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 28ης Φεβρουαρίου 2001, με τίτλο "Νέες ευρωπαϊκές αγορές εργασίας, ανοιχτές σε όλους και με πρόσβαση για όλους",

(4) την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, της 20ής Ιουνίου 2001, με τίτλο "Μια στρατηγική κινητικότητας για τον ευρωπαϊκό χώρο της έρευνας", και το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 10ης Δεκεμβρίου 2001, για την ενίσχυση αυτής της στρατηγικής,

(5) τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 10ης Ιουλίου 2001, περί της κινητικότητας στην Κοινότητα των σπουδαστών, των επιμορφωνόμενων ατόμων, των νέων εθελοντών, των εκπαιδευτικών και των εκπαιδευτών, καθώς και το σχέδιο δράσης για την κινητικότητα, το οποίο ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Νίκαιας,

(6) την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 21ης Νοεμβρίου 2001, με τίτλο "Πραγμάτωση μιας ευρωπαϊκής περιοχής διά βίου μάθησης",

(7) την τελική έκθεση της ειδικής ομάδας δράσης υψηλού επιπέδου για τις δεξιότητες και την κινητικότητα, του Δεκεμβρίου 2001,

(8) την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με το σχέδιο δράσης για τις δεξιότητες και την κινητικότητα, της 13ης Φεβρουαρίου 2002,

(9) το κοινό πλαίσιο δράσης για τη διά βίου απόκτηση δεξιοτήτων και τυπικών προσόντων, της 28ης Φεβρουαρίου 2002, το οποίο ενέκριναν, στο πλαίσιο του κοινωνικού διαλόγου, οι ευρωπαίοι κοινωνικοί εταίροι (ΟΚΕ, UNICE-Ένωση συνομοσπονδιών βιομηχανίας και εργοδοτών της Ευρώπης και CEEP-Ευρωπαϊκό κέντρο δημόσιων επιχειρήσεων και επιχειρήσεων γενικού οικονομικού συμφέροντος),

(10) την κοινή έκθεση του Συμβουλίου και της Επιτροπής, της 7ης Μαρτίου 2002: "Αύξηση της συμμετοχής του εργατικού δυναμικού και προώθηση της παράτασης του ενεργού επαγγελματικού βίου",

(11) τα συμπεράσματα των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων της Λισαβόνας, της Φέιρα, της Νίκαιας, της Στοκχόλμης, του Λάκεν και της Βαρκελώνης, και

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Η προαγωγή μιας κοινωνίας της γνώσης αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ανταγωνιστικότητα και την οικονομική αύξηση, και η επίτευξη της πλήρους απασχόλησης αναγνωρίσθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Λισαβόνας του Μαρτίου 2000 ως στρατηγικός στόχος.

(2) Για την επίτευξη αυτού του στόχου απαιτείται αειφόρος οικονομική μεγέθυνση σε ολόκληρη την Ένωση, με τη βελτίωση του διαρθρωτικού πλαισίου για περισσότερη απασχόληση και κοινωνική συνοχή, πράγμα που περιλαμβάνει ολοκληρωμένη και συγκροτημένη προσέγγιση μεταξύ οικονομικών πολιτικών και πολιτικών απασχόλησης, με την ενθάρρυνση της διά βίου εκπαίδευσης και κατάρτισης ως απαραίτητων μέσων για την ενίσχυση της απασχολησιμότητας και της προσαρμοστικότητας, και επίσης με τη μείωση των χασμάτων όσον αφορά τις δεξιότητες και με την προαγωγή της επαγγελματικής και γεωγραφικής κινητικότητας μεταξύ τομέων και περιοχών, αυξάνοντας έτσι το παραγωγικό δυναμικό των οικονομιών μας.

(3) Είναι σημαντικό να υπογραμμισθεί, σύμφωνα με την κοινή έκθεση του Συμβουλίου και της Επιτροπής "Αύξηση της συμμετοχής του εργατικού δυναμικού και προώθηση της παράτασης του ενεργού επαγγελματικού βίου", ότι η άνοδος των δεξιοτήτων και της κινητικότητας συνδέεται στενά με την προώθηση υψηλότερων επιπέδων συμμετοχής του εργατικού δυναμικού.

(4) Η ανάπτυξη της επαγγελματικής και γεωργραφικής κινητικότητας θα διευκολυνθεί αν βελτιωθεί η προσαρμογή των συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης στις ανάγκες της αγοράς εργασίας, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας, στις ξένες γλώσσες και αναπτύσσοντας ένα πλαίσιο για την αναγνώριση των προσόντων και των ικανοτήτων που αποκτώνται με την εκπαίδευση, την κατάρτιση και την εμπειρία.

(5) Η ανάπτυξη της γεωγραφικής κινητικότητας εντός και μεταξύ των κρατών μελών, θα διευκολυνθεί επίσης με την άρση των πολυάριθμων εμποδίων που εξακολουθούν να υφίστανται σε διάφορα επίπεδα, όπως τα διοικητικά, πολιτιστικά και νομικά εμπόδια, περιλαμβανομένων και όσων επηρεάζουν τις οικογενειακές καταστάσεις, καθώς και για λόγους που σχετίζονται με τη φορολογία, τη συνταξιοδότηση και την κοινωνική ασφάλιση.

(6) Ένα διαφανές και ολοκληρωμένο σύστημα πληροφοριών σχετικά με την αγορά εργασίας έχει ουσιαστική σημασία προκειμένου να μπορούν όλοι οι παράγοντες (δημόσιες αρχές, επιχειρήσεις, κοινωνικοί εταίροι και άτομα) να αναπτύσσουν αποτελεσματικές και συντονισμένες δράσεις, μέσα σε ευνοϊκό περιβάλλον, για τη βελτίωση των δεξιοτήτων και της κινητικότητας και για την υπέρβαση των δυσκολιών που υφίστανται όσον αφορά την πρόσβαση και την ποιότητα των πληροφοριών στον τομέα της κινητικότητας.

(7) Η μελλοντική διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει επίσης σημασία όσον αφορά την κινητικότητα των εργαζομένων εντός της Ένωσης,

1. Αξιολογεί θετικά την έκθεση της ειδικής ομάδας δράσης υψηλού επιπέδου για την κινητικότητα και τις δεξιότητες, η οποία δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία της Επιτροπής, σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Στοκχόλμης.

2. Επικροτεί το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για τις δεξιότητες και την κινητικότητα.

3. Υπογραμμίζει ότι, προκειμένου να υλοποιηθούν οι στόχοι που τέθηκαν από τα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισαβόνας και της Στοκχόλμης όσον αφορά την απασχόληση, καθώς και ο στρατηγικός στόχος για το 2010, απαιτούνται επενδύσεις σε ανθρώπινο κεφάλαιο.

4. Τονίζει ιδιαίτερα το γεγονός ότι, για την επίτευξη αυτού του στόχου, πρέπει:

- να διευκολυνθεί η κινητικότητα με την παροχή καλύτερης πρόσβασης στις υπηρεσίες απασχόλησης και την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών βάσεων δεδομένων όσον αφορά τις θέσεις απασχόλησης και τις δυνατότητες κατάρτισης,

- να δοθεί μεγαλύτερη σημασία στη συνεχή κατάρτιση η οποία αποτελεί βασική συνιστώσα του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου, για παράδειγμα προωθώντας συμφωνίες μεταξύ των κοινωνικών εταίρων, σύμφωνα με τις εθνικές παραδόσεις και πρακτικές, για καινοτομίες στη διά βίου μάθηση, αξιοποιώντας τη συμπληρωματικότητα μεταξύ της διά βίου μάθησης και της προσαρμοστικότητας, μέσω ευέλικτων ρυθμίσεων των ωραρίων εργασίας και της εναλλαγής μεταξύ κατάρτισης και απασχόλησης,

- να προωθηθούν ενεργητικά προγράμματα για την αγορά εργασίας, στοχεύοντας τις ειδικές ανάγκες ομάδων και ατόμων που μειονεκτούν και αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες δυσκολίες όσον αφορά την απόκτηση κατάλληλων δεξιοτήτων και την πρόσβαση στην αγορά εργασίας, καθώς και την παραμονή τους σε αυτήν, προκειμένου να βελτιωθεί η απασχολησιμότητά τους.

5. Τονίζει ότι η διά βίου μάθηση αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της ευρωπαϊκής στρατηγικής απασχόλησης και πρέπει να παραμείνει ως βασική προτεραιότητα στις μελλοντικές κατευθυντήριες γραμμές για την απασχόληση.

6. Επισημαίνει ότι:

- για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της ικανότητας προσαρμογής, είναι απαραίτητο να βελτιωθούν και να προσαρμοστούν τα προσόντα στις ανάγκες της αγοράς εργασίας, να αυξηθούν οι δυνατότητες διά βίου μάθησης, καθώς και να υποστηριχθεί η ανάπτυξη δεξιοτήτων,

- μια κοινωνία που βασίζεται στη γνώση συνεπάγεται σημαντική αύξηση των επενδύσεων σε ανθρώπινους πόρους, προκειμένου να εξοπλίζονται τα άτομα με τις δεξιότητες που χρειάζονται για να βρουν εργασία, να τη διατηρήσουν και να προοδεύσουν έ αυτήν. Αυτό θα βελτιώσει την απασχολησιμότητά τους και θα ενθαρρύνει τη μεγαλύτερη κινητικότητα,

- οι στρατηγικές στον τομέα της κατάρτισης θα πρέπει να είναι συντονισμένες και να συναρθρώνουν τις κοινές ευθύνες δημοσίων, επιχειρήσεων, κοινωνικών εταίρων και ατόμων, με κατάλληλη συμβολή της κοινωνίας των πολιτών.

7. Καθιστά σαφές ότι είναι απαραίτητο να συνεχισθεί η πρόοδος όσον αφορά τη βελτίωση της ποιότητας και της κινητικότητας των ανθρώπινων πόρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και να παρέχονται στα άτομα δυνατότητες απασχόλησης και κατάρτισης με τη διάθεση των απαιτουμένων μέσων και πόρων, και ιδίως της ηλεκτρονικής επικοινωνίας, ούτως ώστε να βελτιωθεί η συνεχής και καλής ποιότητας πληροφόρηση όσον αφορά την ύπαρξη κενών θέσεων απασχόλησης και την κατάρτιση που είναι δυνατό να αποκτηθεί.

8. Επισημαίνει την ανάγκη να ενθαρρυνθεί ο εκσυγχρονισμός των αγορών εργασίας και της επαγγελματικής και γεωγραφικής κινητικότητας των εργαζομένων, με την προσφορά δυνατοτήτων για τη βελτίωση των δεξιοτήτων και με την εξάλειψη των υφισταμένων εμποδίων εντός των ευρωπαϊκών αγορών εργασίας.

9. Σημειώνει ότι, όπως συμφωνήθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης και αναπτύχθηκε περαιτέρω στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Βαρκελώνης, η Επιτροπή θα συνεργασθεί με τις εθνικές διοικήσεις, τις δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης και άλλες αρμόδιες οντότητες για τη δημιουργία ενιαίου ιστοχώρου πληροφόρησης περί επαγγελματικής κινητικότητας στην Ευρώπη, στον οποίο θα διατίθενται πληροφορίες σχετικά με την εργασιακή κινητικότητα και με τις δυνατότητες κατάρτισης και απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο ο ιστοχώρος αυτός να είναι σε θέση να λειτουργήσει το αργότερο το 2003.

10. Κατανοεί ότι η αξιολόγηση της προόδου όσον αφορά τη βελτίωση της επαγγελματικής και γεωγραφικής κινητικότητας και της διαφάνειας της πληροφόρησης σχετικά με την αγορά εργασίας πρέπει να γίνεται συγκριτικά στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής στρατηγικής απασχόλησης.

11. Σημειώνει τις σχετικές δραστηριότητες που διεξάγονται ήδη σε διάφορα φόρουμ σε επίπεδο Ένωσης, ιδίως στον τομέα της εκπαίδευσης, και τονίζει την ανάγκη συμπληρωματικότητας μεταξύ τους.

ΚΑΛΕΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ:

1. Να προωθήσει, σε στενή συνεργασία με το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη, την αυξημένη συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης και κατάρτισης βάσει των αρχών της διαφάνειας και της διασφάλισης της ποιότητας, με στόχο να αναπτυχθεί ένα πλαίσιο για την αναγνώριση των προσόντων (Ευρωπαϊκό σύστημα ακαδημαϊκών μονάδων/ECTS, προσθήκες σε διπλώματα και πιστοποιητικά, ευρωπαϊκό βιογραφικό σημείωμα) αξιοποιώντας τα επιτεύγματα της διαδικασίας της Μπολόνια και προάγοντας ανάλογη δράση στον τομέα της επαγγελματικής κατάρτισης. Η συνεργασία αυτή θα πρέπει να εξασφαλίζει την ενεργό συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων, των ιδρυμάτων επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, και των άλλων ενδιαφερομένων.

2. Να αναλύσει την αλληλεπίδραση μεταξύ της μετανάστευσης, της απασχόλησης και των κοινωνικών πολιτικών σε ευρωπαϊκό επίπεδο, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση των εθνικών αγορών εργασίας.

3. Να υποβάλει πρόταση για την εισαγωγή ευρωπαϊκής κάρτας ασφάλισης υγείας.

4. Να υποβάλει προτάσεις για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος EURES (Ευρωπαϊκές υπηρεσίες απασχόλησης), έχοντας υπόψη την ανάγκη διαρκούς ενημέρωσής του και την ενσωμάτωση των νέων τεχνολογιών, ενισχύοντας έτσι το ρόλο του ως παρόχου εξατομικευμένων υπηρεσιών για την ευρωπαϊκή αγορά εργασίας, κατά τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται ότι όλες οι σχετικές πληροφορίες και προσωπικές υπηρεσίες διατίθενται σε όλους όσοι αναζητούν εργασία, στους εργοδότες και σε άλλα ενδιαφερόμενα πρόσωπα.

5. Να επιταχύνει το ρυθμό των διαδικασιών ούτως ώστε, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, και ιδίως με τις δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης, να δημιουργηθεί ένας ενιαίος ιστοχώρος πληροφόρησης περί επαγγελματικής κινητικότητας στην Ευρώπη.

6. Να καταστρώσει εκστρατεία ενημέρωσης σχετικά με τις δυνατότητες κινητικότητας που παρέχουν η εσωτερική αγορά και οι ευρωπαϊκές αγορές εργασίας.

7. Να εξετάσει τη θέσπιση μηχανισμού με στόχο την ανάλυση των εμποδίων γεωγραφικής κινητικότητας που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι, ενισχύοντας το συμβουλευτικό ρόλο των αρμοδίων επιτροπών.

8. Να αξιολογεί την υλοποίηση του σχεδίου δράσης για τις δεξιότητες και την κινητικότητα, στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσης την οποία υποβάλλει η Επιτροπή στο εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

ΚΑΛΕΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ:

στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής στρατηγικής απασχόλησης:

1. να αναπτύξουν τις δεξιότητες για τη νέα αγορά εργασίας στα πλαίσια της διά βίου μάθησης, ιδίως στους τομείς των δεξιοτήτων ΤΠΕ·

2. να προωθήσουν την πραγματική πρόσβαση των ενηλίκων, είτε ήδη εργαζομένων είτε ζητούντων εργασία, σε περαιτέρω επαγγελματική κατάρτιση μέσω της ανάπτυξης κατάλληλου πλαισίου, σε διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους·

3. να ενθαρρύνουν την αναγνώριση και την επικύρωση δεξιοτήτων, προσόντων και εργασιακής πείρας·

4. να εξοπλίζουν τους νέους με βασικές δεξιότητες που είναι κατάλληλες για την αγορά εργασίας και χρειάζονται για τη συμμετοχή στη διά βίου μάθηση·

5. να προωθήσουν πρωτοβουλίες για τους εργαζομένους, στις οποίες η κατάρτισης να αποτελεί σημαντική συνιστώσα, που θα αποσκοπούν στην είσοδο, την παραμονή και την πρόοδό τους στην αγορά εργασίας·

6. να υποστηρίξουν την ανάπτυξη των στατιστικών της Ένωσης, ώστε να υπάρχει παρακολούθηση της γεωγραφικής κινητικότητας και των χασμάτων όσον αφορά τις δεξιότητες. Εν προκειμένω, η ανάπτυξη μιας έρευνας για τις κενές θέσεις εργασίας σε επίπεδο ΕΕ θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμη για την παρακολούθηση των εντάσεων στην αγορά εργασίας όσον αφορά τις δεξιότητες·

7. να αυξήσουν, όπου χρειάζεται, τη δυνατότητα μεταφοράς δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης, περιλαμβανομένων των συντάξεων, σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

ΚΑΛΕΙ ΤΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΕΤΑΙΡΟΥΣ:

1. να αναπτύξουν τις πρωτοβουλίες του κοινού "πλαισίου δράσης για τη διά βίου απόκτηση δεξιοτήτων και τυπικών προσόντων" το οποίο συμφωνήθηκε στο πλαίσιο του κοινωνικού διαλόγου και έγινε ευνοϊκά δεκτό από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Βαρκελώνης, και να υποβάλλουν ετησίως έκθεση σχετικά με την πρόοδο στην κοινωνική διάσκεψη κορυφής που προηγείται του εαρινού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου·

2. να συνάπτουν συμφωνίες, όταν ενδείκνυται, σύμφωνα με τις εθνικές παραδόσεις και πρακτικές, σχετικά με τη διά βίου μάθηση και τα προσόντα, ούτως ώστε να διευκολύνεται η προσαρμοστικότητα και η εφαρμογή καινοτομιών από τις επιχειρήσεις και από τους εργαζομένους, κατά τρόπο συμβατό προς τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1612/68 του Συμβουλίου·

3. να αναπτύσσουν πρωτοβουλίες για τους εργαζομένους, στις οποίες η κατάρτιση να αποτελεί σημαντική συνιστώσα, που θα αποσκοπούν στην είσοδο, την παραμονή και την πρόοδό τους στην αγορά εργασίας, σύμφωνα με τις εθνικές παραδόσεις και πρακτικές·

4. να συμμετέχουν σε εκστρατείες ενημέρωσης σχετικά με την κινητικότητα με στόχο τη βελτίωση της εικόνας των τομέων και των εργασιών που παρουσιάζουν ελλείψεις εργατικού δυναμικού, και να προωθούν την πρόσβαση εργαζομένων στους τομείς αυτούς.