ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ - ειδική έκθεση του ελεγκτικού συνεδρίου επί του κοινοτικού συστήματος τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή - (Παρατηρήσεις, άρθρο 206α της συνθήκης ΕΟΚ)

Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο στη συνεδρίασή του στις 16 Σεπτεμβρίου 1982, κατ’εφαρμογή του άρθρου 206α της συνθήκης ΕΟΚ. Προηγουμένως, στις 7 Απριλίου 1982, είχε διαβιβαστεί, για παρατηρήσεις, στην Επιτροπή, οι απαντήσεις της οποίας εμφαίνονται στο παράρτημα

Σημ. Το κείμενο αυτό αντικαθιστά το κείμενο που δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αριθ. C 286 της 4ης Νοεμβρίου 1982 η μετάφραση του οποίου σε ορισμένες γλώσσες περιείχε λάθη.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Οι κοινοτικές βιομηχανικές αγορές προστατεύονται από ένα κοινό τελωνειακό δασμολόγιο που εφαρμόζεται στις εισαγωγές από τρίτες χώρες. Η προστασία των γεωργικών αγορών εξασφαλίζεται με ένα σύστημα εισφορών κατά την εισαγωγή συμπληρούμενο, σε ορισμένες περιπτώσεις, από τελωνειακούς δασμούς. Οι δασμοί και οι εισφορές αποτελούν επί του παρόντος το ήμισυ περίπου των πόρων που προορίζονται για τη χρηματοδότηση του γενικού προϋπολογισμού των Κοινοτήτων.

Η Κοινότητα, επιδιώκοντας συγκεκριμένες μορφές βιομηχανικής και εμπορικής πολιτικής ή πολιτικής αναπτυξιακής βοήθειας, έχει προβεί σε σειρές ειδικών ρυθμίσεων, σύμφωνα με τις οποίες τροποποιείται το επίπεδο δασμολογικής προστασίας - με μείωση, απαλλαγή ή αναστολή, με σκοπό να επιτευχθούν επιθυμητοί οικονομικοί και κοινωνικοί στόχοι.

Τα ειδικά αυτά καθεστώτα συνεπάγονται για τις Κοινότητες κόστος (αν και συγκαλυπτόμενο) από πλευράς εσόδων που έχουν διαφύγει ή καθυστερήσει.

Επομένως πρέπει να ρυθμίζονται στο μέτρο που το επιτρέπουν οι περιστάσεις, εντός των ορίων όχι μόνο της νομιμότητας και της κανονικότητας αλλά επίσης και της καλής δημοσιονομικής διαχειρίσεως.

Ένα από τα καθεστώτα αυτά είναι το κοινοτικό σύστημα τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή. Σύμφωνα με ρυθμίσεις που εφαρμόζονται στο σύστημα αυτό, σε ορισμένα εμπορεύματα, που εισάγονται στην Κοινότητα από το εξωτερικό, δεν επιβάλλονται εισαγωγικοί δασμοί, όταν τα εμπορεύματα προορίζονται να υποστούν επεξεργασία μέσα στην Κοινότητα και αργότερα να επανεξαχθούν.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο, κατά τη διάρκεια του ελέγχου του των εσόδων, εξέτασε τη λειτουργία του καθεστώτος αυτού στα περισσότερα Κράτη μέλη. Οι παρατηρήσεις που προκύπτουν από τον έλεγχο αυτό παρατίθενται κατωτέρω.

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

2. Πριν από την καθιέρωση της Τελωνειακής Ενώσεως το 1968, κοινή πρακτική των χωρών υπήρξε η λήψη ειδικών μέτρων, προκειμένου να εξασφαλισθεί η λειτουργία των εθνικών δασμολογικών φραγμών που απέβλεπαν στην προστασία των εθνικών αγορών κατά τρόπο που να μη δημιουργούνται δυσκολίες για τις δικές τους εξαγωγικές βιομηχανίες. Αυτές οι βιομηχανίες δοκίμαζαν συχνά δυσκολίες στην προμήθεια ορισμένων υλικών από το εσωτερικό της χώρας και ήταν αναγκασμένες να επιδιώκουν τον εφοδιασμό τους από το εξωτερικό. Αναγνωρίσθηκε ότι εφόσον οι εξαγωγικές βιομηχανίες έπρεπε να πωλούν τα προϊόντα τους στην παγκόσμια αγορά, δεν θα έπρεπε να βρίσκονται σε μειονεκτική θέση, σε σύγκριση με τους ανταγωνιστές που είναι εγκατεστημένοι σε άλλες χώρες υποχρεούμενες σε επιβαρύνσεις εισαγωγής επί των πρώτων υλών που ήταν αναγκασμένοι να εισάγουν. Τα τελωνειακά καθεστώτα, υπό τα οποία έλαβαν χώρα οι ρυθμίσεις αυτές, ονομάσθηκαν «καθεστώτα τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή». Φυσικά, οι εθνικές διατάξεις απέβλεπαν αποκλειστικά στην προστασία των εθνικών συμφερόντων. Έτσι, π.χ., σε ορισμένες χώρες δεν επιτρεπόταν η παραχώρηση, όσον αφορά εισαγόμενα υλικά, όταν θα μπορούσε να γίνει προμήθεια των ίδιων ή παρόμοιων υλικών με λογικούς όρους από εγχώρια πηγή.

3. Η εγκαθίδρυση της Τελωνειακής Ενώσεως, δεν έθεσε αυτομάτως τέλος σ’αυτές τις εθνικές πρακτικές μέσα στα Κράτη μέλη. Παρόλα αυτά, δεδομένου ότι η εξακολούθηση αυτών ερχόταν σε αντίθεση με τους στόχους της Κοινής Αγοράς, αναλήφθηκαν μελέτες με σκοπό την ανάπτυξη ενός κοινοτικού συστήματος, το οποίο θα υποκαθιστούσε στο κοινοτικό συμφέρον εθνικά συμφέροντα, ενώ συγχρόνως θα διατηρούσε τα πλεονεκτήματα των εθνικών συστημάτων.

4. Αυτές οι μελέτες κατέληξαν στην έγκριση της οδηγίας 69/73/ΕΟΚ του Συμβουλίου (1), η οποία εισήγαγε, από 1ης Οκτωβρίου 1969, ένα κοινοτικό σύστημα τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή, σε αντικατάσταση των διαφόρων εθνικών συστημάτων που ίσχυαν τότε. Σκοπός της ήταν να ενθαρρύνει και να διευκολύνει τις εξαγωγικές βιομηχανίες της Κοινότητας, επιτρέποντας την εισαγωγή εμπορευμάτων από το εξωτερικό, από τρίτες χώρες, και τη μεταποίησή τους μέσα στην Κοινότητα, χωρίς τελωνειακούς δασμούς ή γεωργικές εισφορές, «όταν τα εμπορεύματα αυτά προορίζονται να εξαχθούν από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, εν όλω ή εν μέρει, υπό μορφή παραγώγων προϊόντων» (άρθρο 2). Σ’αυτή την έκθεση, τα εμπορεύματα που πρόκειται να τύχουν επεξεργασίας συμπεριλαμβάνοντας εμπορεύματα που έτυχαν μερικής επεξεργασίας και που προορίζονται για περαιτέρω μεταποίηση) αναφέρονται ως «υλικά».

(1) ΕΕ αριθ. L 58 της 8.3.1969, σ. 1.

Εμπορεύματα που προκύπτουν από τη μεταποίηση των εμπορευμάτων αυτών αναφέρονται ως «προϊόντα». Η «τελειοποίηση» μπορεί να περιλαμβάνει κατεργασία, συναρμολόγηση, συνένωση ή επιδιόρθωση εμπορευμάτων ή τη χρησιμοποίηση των εμπορευμάτων ως καταλυτών κλπ.

5. Απαλλαγή μπορεί να χορηγηθεί κατά δύο τρόπους. Ο πρώτος συνίσταται στην αναστολή εισπράξεως εισαγωγικών φορολογικών επιβαρύνσεων κατά τη διάρκεια της μεταποιήσεως και στην είσπραξή τους μόνο όταν τα προϊόντα κατευθυνθούν στην αγορά της Κοινότητας. Το Κράτος μέλος μπορεί να αξιώσει εγγύηση από τον εισαγωγέα. Ο δεύτερος τρόπος προβλέπει στην κατάθεση από τον εισαγωγέα των εισαγωγικών επιβαρύνσεων κατά την εισαγωγή, υπό την προϋπόθεση αποδόσεώς τους κατά την εξαγωγή των προϊόντων.

6. Όλα τα Κράτη μέλη επέλεξαν να θέσουν σε εφαρμογή το σύστημα αναστολής, ορισμένα όμως εφαρμόζουν και το σύστημα καταθέσεως, κατά την επιλογή του εμπόρου (1). Στη Δανία εντούτοις, το σύστημα καταθέσεως είναι υποχρεωτικό για βιομηχανικά προϊόντα. Σε μερικές άλλες χώρες, κυρίως στο Ηνωμένο Βασίλειο και στις Κάτω Χώρες, οι αρχές αρνούνται το σύστημα αναστολής σε ορισμένες ειδικές περιπτώσεις (π.χ. όταν θεωρούν ότι το λογιστικό σύστημα του εμπόρου είναι ανεπαρκές για την πραγματοποίηση ικανοποιητικού ελέγχου) σε παρόμοιες όμως περιπτώσεις επιτρέπουν το σύστημα καταθέσεως.

(1) Πολλοί έμποροι επιλέγουν πράγματι το σύστημα καταθέσεως, ίσως επειδή οι απαιτήσεις λογιστικής των τελωνειακών αρχών είναι, στις περιπτώσεις αυτές, λιγότερο αυστηρές.

7. Σύμφωνα με την οδηγία, τα ευεργετήματα του συστήματος μπορούν να χορηγηθούν από τις αρμόδιες αρχές των Κρατών μελών σε βιομηχανίες μεταποιήσεως που είναι εγκατεστημένες μέσα στην Κοινότητα σε περιπτώσεις που τέτοιου είδους ευεργετήματα συμβάλλουν στη δημιουργία των πλέον ευνοϊκών όρων για την εξαγωγή των εμπορευμάτων που προκύπτουν από τη μεταποίηση, χωρίς να θίγονται ουσιώδη συμφέροντα παραγωγών μέσα στην Κοινότητα. Η οδηγία απαριθμεί ορισμένες περιπτώσεις, κατά τις οποίες θεωρούνται ότι πληρούνται οι οικονομικοί όροι που δικαιολογούν τη χρησιμοποίηση εισαγόμενων υλικών.

Πρόκειται για τις περιπτώσεις όπου:

α) τα υλικά δεν ανήκουν στην επιχείρηση μεταποιήσεως αλλά προμηθεύονται για μεταποίηση η οποία γίνεται από κάποιον ή στο όνομα κάποιου προσώπου που είναι εγκατεστημένο σε μία τρίτη χώρα,

β) η χρησιμοποίηση των υλικών καθίσταται αναγκαία για να τηρηθούν τα εμπορικά σήματα, οι ευρεσιτεχνίες κλπ.,

γ) τα υλικά εισάγονται για επιδιόρθωση,

δ) τα υλικά δεν παράγονται μέσα στην Κοινότητα ή παράγονται σε ανεπαρκείς ποσότητες ή δεν είναι δυνατό να διατεθούν εγκαίρως,

ε) σε περίπτωση που παρόμοια υλικά παραγόμενα μέσα στην Κοινότητα δεν έχουν τις απαιτούμενες ιδιότητες, έχοντας υπόψη τις τεχνικές απαιτήσεις των πελατών αυτού που πρόκειται να κάνει τη μεταποίηση,

στ) σε περίπτωση που παρόμοια υλικά της Κοινότητας φαίνονται τόσο ακριβά, ώστε καθιστούν οικονομικώς αδύνατη τη σχεδιαζόμενη εμπορική χρήση.

Οι άδειες που εμπίπτουν στις κατηγορίες δ), ε) και στ) αποτελούν αντικείμενο εξετάσεως σε κοινοτικό επίπεδο που αποβλέπει στο να εξασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή των οικονομικών κριτηρίων. Προς τούτο, τα Κράτη μέλη οφείλουν να ενημερώνουν την Επιτροπή για όλες τις περιπτώσεις για τις οποίες έχει δοθεί άδεια από τα ίδιο και οι οποίες εμπίπτουν σ’αυτές τις κατηγορίες, ώστε να επιτρέπεται σε μία επιτροπή τελωνειακών ρυθμίσεων τελειοποιήσεως, η οποία αποτελείται από εκπροσώπους των Κρατών μελών και της Επιτροπής, να υποβάλει τις παρατηρήσεις της.

Εξάλλου οι άδειες που χορηγούνται από Κράτη μέλη, για λόγους διαφορετικούς από αυτούς που αναφέρονται στις περιπτώσεις από α) έως στ) στην προηγούμενη παράγραφο, ισχύουν αρχικά για περίοδο όχι μεγαλύτερη των 9 μηνών. Πριν από το τέλος του έβδομου μήνα, το Συμβούλιο, ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να απαγορεύσει την ανανέωση της άδειας.

8. Πριν χορηγήσουν την άδεια προς διενέργεια πράξεως τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή, οι αρχές οφείλουν, μεταξύ των άλλων, να έχουν εξασφαλίσει ότι πληρούνται οι οικονομικοί όροι, ότι τα παράγωγα προϊόντα προορίζονται για εξαγωγή εκτός της Κοινότητας, ότι οι συντελεστές μετατροπής υλικών σε προϊόντα είναι ορθοί και ότι οι λογιστικές ρυθμίσεις της εταιρίας είναι ικανοποιητικές. Η άδεια, μεταξύ άλλων, καθορίζει τα υλικά που πρόκειται να εισαχθούν, τη διαδικασία τελειοποιήσεως, τους συντελεστές μετατροπής που έχουν εγκριθεί, και την περίοδο εντός της οποίας πρέπει να συμπληρωθεί η διαδικασία και να επανεξαχθούν τα προϊόντα. Η εν λόγω περίοδος εξαρτάται από τη φύση της διαδικασίας, και κανονικά κυμαίνεται μεταξύ μερικών μηνών και ενός έτους. Ο έλεγχος διενεργείται βάσει περιοδικών δηλώσεων, που η επιχείρηση μεταποιήσεως διαβιβάζει στις υπηρεσίες του τελωνείου και βάσει επιτόπιου ελέγχου των λογιστικών στοιχείων και εγκαταστάσεων της επιχειρήσεως.

9. Το άρθρο 15 της βασικής οδηγίας, προκειμένου να επιτρέπεται κάποια ελαστικότητα στη μεταβολή των όρων της αγοράς και «εφόσον οι περιστάσεις το δικαιολογούν», επιτρέπει τη διοχέτευση στην εσωτερική αγορά της Κοινότητας υλικών που έχουν εισαχθεί σύμφωνα με ρυθμίσεις τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή ή προϊόντων που προέκυψαν από τη μεταποίησή τους. Τέτοιες διοχετεύσεις δηλώνονται, κατά το σύστημα αναστολής, στην περιοδική δήλωση της επιχειρήσεως, ή με ειδική δήλωση, οι δασμοί καταβάλλονται στο στάδιο αυτό εν αναφορά προς τα αρχικώς εισαχθέντα υλικά. Εν πάσει περιπτώσει, αν τα προϊόντα δεν εξαχθούν εντός της προθεσμίας που έχει τεθεί, θεωρούνται ότι διοχετεύθηκαν στην αγορά της Κοινότητας και οι εισαγωγικές επιβαρύνσεις, οι σχετικές με τη σύνθεση των εισαχθέντων υλικών καθίστανται απαιτητές. Για εμπορεύματα που εισήχθησαν στην αγορά της Κοινότητας κατά το σύστημα αναστολής, η προαναφερθείσα προθεσμία αντιστοιχεί σε συμπληρωματική μέγιστη προθεσμία, που χορηγείται στις επιχειρήσεις μεταποιήσεως για την καταβολή εισαγωγικών δασμών, πλέον εκείνης που χορηγείται γενικά στους εισαγωγείς.

Νέες προτάσεις της Επιτροπής

10. Η Επιτροπή, στα πλαίσια του γενικού προγράμματός της για την επίτευξη μεγαλύτερης ομοιομορφίας και νομικής βεβαιότητας στην τελωνειακή νομοθεσία, διαβίβασε στο Συμβούλιο στις 20 Ιανουαρίου 1981 πρόταση (1) περί μετατροπής της οδηγίας σε κανονισμό, ο οποίος θα είναι απευθείας εφαρμοστέος στα Κράτη μέλη. Ο κανονισμός, μεταξύ άλλων, θα αναφέρει λεπτομερέστερα τα καθήκοντα των γενικών αρχών που χειρίζονται το σύστημα, και θα μειώσει έτσι, από ορισμένες πλευρές, τις διαφορές που διαπίστωσε το Συνέδριο. Ορισμένες από τις διατάξεις της προτάσεως αυτής παρατίθενται κατωτέρω.

(1) COM (80) 916 τελικό.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

11. Μελέτη των γενικών οικονομικών επιπτώσεων του συστήματος θα έκειτο εκτός του πλαισίου της παρούσας εκθέσεως. Εντούτοις, κατά τον έλεγχό του το Συνέδριο ασχολήθηκε όχι μόνο με θέματα δημοσιονομικής νομιμότητας και κανονικότητας, αλλά επίσης με το αν το σύστημα φαίνεται να επιτυγχάνει τους κύριους στόχους του, οι οποίοι είναι:

α) να προβλεφθούν οι ευνοϊκότεροι όροι για την εξαγωγή εμπορευμάτων που προκύπτουν από τη μεταποίηση εισαγόμενων υλικών

β) να προστατευθούν τα βασικά συμφέροντα των παραγωγών της Κοινότητας γενικά, ειδικά όμως των παραγωγών υλικών του ιδίου είδους με αυτά που εισάγονται.

ΕΛΛΕΙΨΗ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΕΩΣ ΣΤΟ ΙΣΧΥΟΝ ΣΥΣΤΗΜΑ

12. Το Συνέδριο, κατά την εξέταση του συστήματος, διαπίστωσε μεγάλη ποικιλία πρακτικών που υφίστανται ακόμα στα Κράτη μέλη. Αυτές οι διαφορές έχουν συνέπειες όχι μόνο στους πόρους της Κοινότητας, αλλά και στους όρους ανταγωνισμού σε σημαντικό τμήμα των δραστηριοτήτων βιομηχανίας της Κοινότητας. Τα σχετικά ποσά, είτε πρόκειται για απώλεια πωλήσεων από τους παραγωγούς της Κοινότητας είτε για ενδεχόμενη διακινδύνευση των ιδίων πόρων, διασφαλίζονται επαρκώς από τον όγκο των εμπορευμάτων που εισάγονται, υπό την κάλυψη του καθεστώτος τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή: 14 050 εκατομμύρια ΕΛΜ το 1978 και 14 125 εκατομμύρια ΕΛΜ το 1979 και 14 936 εκατομμύρια ΕΛΜ το 1980, ή 7,9% και 6,5% και 5,5% αντίστοιχα, του συνόλου των εισαγωγών της Κοινότητας. Για το 1980 η κατανομή κατά Κράτη μέλη έχει ως εξής:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Οικονομικοί όροι

13. Οι οικονομικοί όροι, που αναφέρονται στην παράγραφο 8, αποβλέπουν στην επίτευξη ισορροπίας μεταξύ των συμφερόντων των εξαγωγέων (να λαμβάνουν τα υλικά με τους πιο ευνοϊκούς όρους και εκτός Κοινότητας αν είναι αναγκαίο) και των παραγωγών της Κοινότητας (να προμηθεύουν, κατά το μέτρο του δυνατού, βιομηχανίες μεταποιήσεως με πρώτες ύλες αντικαθιστώντας τα εισαγόμενα υλικά). Ενώ οι ίδιοι πόροι δεν είναι άμεσα υπό συζήτηση, η ορθή εφαρμογή των οικονομικών κριτηρίων αποτελεί την κύρια εξασφάλιση των συμφερόντων των κοινοτικών παραγωγών υλικών. Γι’αυτό το λόγο, οι εθνικές αρχές που εξετάζουν τις αιτήσεις χρειάζονται μία αξιόπιστη πηγή πληροφοριών για τη διαθεσιμότητα κοινοτικών υλικών. Η οδηγία προβλέπει, μεταξύ άλλων, ανταλλαγή πληροφοριών σε κοινοτικό επίπεδο περί της χορηγήσεως ή μη αδειών προσβάσεως στο καθεστώς τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή. η Επιτροπή τελωνειακών ρυθμίσεων τελειοποιήσεως, που αναφέρεται στην παράγραφο 7, προβαίνει σε τακτικές ανταλλαγές απόψεων, όσον αφορά την εν λόγω πληροφόρηση. Σε περιπτώσεις που προκύπτει ότι οι όροι χορηγήσεως αδειών δεν τηρήθηκαν σε συγκεκριμένη πράξη, η άδεια δεν ανανεώνεται. Υπάλληλοι της Επιτροπής παρατήρησαν, σε συζητήσεις με το Συνέδριο, ότι αυτή η διαδικασία, ενώ αποτελεί ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, δεν προχωρεί όσο θα έπρεπε. Ενώ ορισμένοι αντιπρόσωποι στην εν λόγω επιτροπή συμβάλλουν ενεργώς στην ανταλλαγή πληροφοριών και βρίσκονται σε συνεχή επαφή με τις ενδιαφερόμενες βιομηχανίες, άλλοι συμμετέχουν λιγότερο στη διαδικασία.

14. Για να βελτιωθεί η μετάδοση των πληροφοριών, η Επιτροπή προτείνει τη σύσταση μιας δελτιοθήκης με πληροφορίες τις οποίες παρέχουν τόσο τα Κράτη μέλη όσον και οποιεσδήποτε άλλες σχετικές πηγές. Η δελτιοθήκη παρέχει:

α) για τα Κράτη μέλη, πηγή πληροφοριών για τα κοινοτικά υλικά, τα οποία μπορούν να συστηθούν στους μεταποιητές για να χρησιμοποιηθούν, υποκαθιστώντας τα εισαγόμενα υλικά, και

β) για τους παραγωγούς της Κοινότητας ή ενδεχομένως τους παραγωγούς υλικών, πηγή στοιχείων για υλικά, τα οποία εισάγονται επί του παρόντος με την απαλλαγή του καθεστώτος τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή.

Συνύπαρξη του συστήματος αναστολής και του συστήματος καταθέσεως

15. Σε σχέση με το σύστημα καταθέσεως, το σύστημα αναστολής επιτρέπει στις επιχειρήσεις μεταποιήσεως που είναι κατάλληλα εξοπλισμένες, να απολαμβάνουν ενός συμπληρωματικού χρηματικού ποσού κινήσεως. Σύμφωνα με το σύστημα καταθέσεως ο μεταποιητής πρέπει να καταθέτει το σύνολο των επιβαρύνσεων εισαγωγής κατά την εισαγωγή των υλικών: οι επιβαρύνσεις επιστρέφονται αν και όταν τα μεταποιηθέντα προϊόντα εξάγονται. Στο μεταποιητή που χρησιμοποιεί το σύστημα αναστολής, αναλογεί κάποιο πρόσθετο κόστος που σχετίζεται με την τήρηση λεπτομερών στοιχείων αποθέματος για τελωνειακούς σκοπούς και, σε ορισμένες χώρες (βλέπε παράγραφο 24 κατωτέρω), με την παροχή ασφάλειας. Το κόστος είναι όμως ασήμαντο σε σύγκριση με το κόστος χρηματοδοτήσεως που συνεπάγεται το σύστημα καταθέσεως. Η συνύπαρξη των δύο συστημάτων αποτελεί, όταν δεν παρέχεται στον εμπορευόμενο η δυνατότητα επιλογής, ένα μη ικανοποιητικό χαρακτηριστικό γνώρισμα. Το σύστημα καταθέσεως δεν παρέχει σαφώς τους πλέον ευνοϊκούς όρους για την εξαγωγή μεταποιημένων προϊόντων.

Διοχετεύσεις προς την κοινοτική αγορά.

16. Η οδηγία δεν απαιτεί να διαβιβάζονται στην Επιτροπή στατιστικά στοιχεία για τη διοχέτευση προϊόντων στην κοινοτική αγορά, τα δε Κράτη μέλη, ως επί το πλείστον, δεν τα συλλέγουν επί εθνικής βάσεως. Εντούτοις, από συζητήσεις με εθνικούς υπαλλήλους και από δειγματοληπτικό έλεγχο εγγράφων σε ορισμένα Κράτη μέλη, το Συνέδριο κατόρθωσε να σχηματίσει μια εικόνα της καταστάσεως, η οποία αποδεικνύει ότι η έλλειψη σαφώς καθορισμένων ορίων στην οδηγία, οδήγησε σε πολύ διαφορετικές πρακτικές. πχ. στη Γερμανία, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Γαλλία και στην Ιταλία οι άδειες, σύμφωνα με το καθεστώς της τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή, περιορίζονται αυστηρά σε εισαγόμενα εμπορεύματα που προορίζονται για εξαγωγή υπό τη μορφή παραγώγων προϊόντων και οι διοχετεύσεις στην εσωτερική τους αγορά εμφανίζονται χαμηλότερες από 20%. Στις Κάτω Χώρες οι διοχετεύσεις φθάνουν σε ανώτατο όριο 30%. Για το Λουξεμβούργο ο μέσος όρος φθάνει στο 50%. Στην Ιρλανδία έγινε γνωστό ότι οι άδειες χορηγούνται εάν μέρος των εισαγομένων εμπορευμάτων, όσο μικρό κι αν είναι, πρέπει να εξαχθεί υπό μορφή παραγώγων προϊόντων, μολονότι δεν υπήρχαν διαθέσιμες γενικές στατιστικές. Σε μερικές περιπτώσεις οι διοχετεύσεις έφθαναν σε ύψος 90%.

17. Η διοχέτευση στην εσωτερική αγορά της Κοινότητας υλικών που εισάγονται σύμφωνα με ρυθμίσεις του καθεστώτος τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή ή προϊόντων που προέκυψαν από τη μεταποίησή τους θεωρήθηκε, κατά το πνεύμα της οδηγίας, ως εξαιρετικό γεγονός στις περιπτώσεις που το απαίτησαν οι μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς. Υπό το σύστημα αναστολής οι επιβαρύνσεις εισαγωγής καθίστανται πληρωτέες κατά τις διοχετεύσεις αυτές, ανάλογα με την ποσότητα ή την αξία, και τη δασμολογική κατάταξη των αρχικών υλικών και των συντελεστών που ίσχυαν όταν έγιναν αρχικά δεκτά στο καθεστώς της τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή. Εντούτοις δεν έχουν καθοριστεί κριτήρια ή όρια που να επιτρέπουν τέτοιες διοχετεύσεις. Δεν υπήρξε σχεδόν καμία πρόθεση να διευκολυνθούν οι μεταποιητές που πωλούν στην κοινοτική αγορά προϊόντα και οι οποίοι χρησιμοποιούν πρώτες ύλες προελεύσεως τρίτων χωρών, με το να παρέχεται σ’αυτούς προθεσμία αρκετών μηνών για την πληρωμή εισαγωγικών επιβαρύνσεων εις βάρος της Κοινότητας. Για να αποφευχθεί, μια τέτοια έκβαση, είτε πρέπει να θεσπιστούν αυστηρότεροι κανονισμοί ώστε να περιοριστούν οι διοχετεύσεις στο ελάχιστο, είτε σαν εναλλακτική λύση, πρέπει να ληφθεί υπόψη μια πρόβλεψη για τόκους, όπως υποδεικνύεται στην παράγραφο 19.

18. Στην περίπτωση θεσπίσεως των προαναφερομένων στην παράγραφο 10 προτάσεων της Επιτροπής, θα υποχρεώνονταν τα Κράτη μέλη να συγκεντρώνουν στατιστικές, όσον αφορά τα ποσοστά διαθέσεως, στην κατανάλωση και να τις γνωστοποιούν περιοδικά στην Επιτροπή. Παρ’όλα αυτά, οι προτάσεις δεν καθορίζουν κοινοτικά κριτήρια για να επιτρέπεται η διοχέτευση. Υπό τις περιστάσεις αυτές σύμφωνα με τη γνώμη του Συνεδρίου, οι στρεβλώσεις του εμπορίου και οι καθυστερήσεις στην καθιέρωση ιδίων πόρων που ενυπάρχουν στο ισχύον σύστημα, είναι πιθανόν να εξακολουθήσουν.

Τόκοι

19. Το άρθρο 15 της οδηγίας επιτρέπει αλλά δεν απαιτεί την επιβάρυνση με τόκους των εισαγωγικών δασμών που δεν εισπράχθηκαν κατά το χρόνο της εισαγωγής των υλικών, πλην όμως οι οποίοι κατέστησαν αργότερα απαιτητοί, όταν τα υλικά ή τα προϊόντα που προέκυψαν από τη μεταποίηση διοχετεύονται. Από ελέγχους που διενεργήθηκαν σε 8 Κράτη μέλη, μόνο η Ιταλία εφαρμόζει με συνέπεια τη διάταξη, χρησιμοποιεί όμως επιτόκιο πολύ χαμηλότερο από τα επιτόκια της αγοράς. Στη Γαλλία μπορούν να επιβληθούν επιβαρύνσεις τόκων στη περίπτωση προδήλου καταχρήσεως του συστήματος. Το Συνέδριο προτείνει, σαν εναλλακτική λύση στον περιορισμό των διοχετεύσεων, ότι πρέπει να εξετασθεί, το να καταστεί υποχρεωτική η επιβάρυνση με τόκους με ποσοστά που ισχύουν στην αγορά, υπό τις εν λόγω περιστάσεις. Μια τέτοια πρόβλεψη θα αντιστάθμιζε τα πλεονεκτήματα ροής μετρητών, που ενυπάρχουν στο σύστημα αναστολής, οπότε οι μεταποιητές θα ετίθεντο στην ίδια μοίρα με τους άλλους κατασκευαστές, όταν πωλούν στην κοινοτική αγορά, αλλά δεν θα επηρεάζονται όταν εξάγουν εκτός της Κοινότητας, πράγμα το οποίο σαφώς επιδιώκει η οδηγία.

Λογιστική και έλεγχος

20. Η οδηγία, πέραν των διατάξεων που προβλέπουν ότι η επιχείρηση μεταποιήσεως υποχρεούται να συμμορφωθεί με όλα τα μέτρα εποπτείας που καθορίζονται από τις τελωνειακές αρχές (άρθρο 10), δεν περιέχει καμία διάταξη περί λογιστικής και ελέγχου. Κατά συνέπεια, οι σχετικές εθνικές ρυθμίσεις και οδηγίες εξετάστηκαν από το Συνέδριο και, υπό την επιφύλαξη των επομένων, κρίθηκαν γενικώς ιοκανοποιητικές.

21. Σε ορισμένα Κράτη μέλη οι επιτόπιοι έλεγχοι των λογαριασμών της επιχειρήσεως μεταποιήσεως ήταν μάλλον σποραδικοί, οι ελεγκτές εμφάνισαν την τάση να βασίζονται κυρίως στις φιλικές σχέσεις με τις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις ή στα λεπτομερή αποσπάσματα λογιστικής που υπέβαλαν οι τελευταίες. Δεδομένου ότι το Συνέδριο δεν επιτρέπεται να διενεργεί τους ελέγχους του εντός των χώρων των φορολογουμένων (1), δεν ήταν δυνατό να εξετάσει άμεσα την ποιότητα αυτών των πρακτικών.

(1) Η πρόταση 2 επισυνάπτεται στη συνθήκη του 1975, που τροποποιεί ορισμένες δημοσιονομικές διατάξεις των συνθηκών περί ιδρύσεως των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της συνθήκης περί ιδρύσεως ενιαίου Συμβουλίου και ενιαίας Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Στην Ιρλανδία, όπου εφαρμόζεται αποκλειστικά το σύστημα αναστολής, ένας δειγματοληπτικός έλεγχος των τελωνειακών φακέλων των επιχειρήσεων μεταποιήσεως της περιοχής του Δουβλίνου αποκάλυψε ότι ήταν αντικανονικός ο τρόπος πληρωμής σχετικά με τις διοχετεύσεις. Οι περισσότερες από τις επιχειρήσεις μεταποιήσεως εκεί, εκτός του ότι επωφελούνταν από την αναστολή της διοχετεύσεως για την οποία εκκρεμούν δασμοί, δικαιούνταν την περαιτέρω περίοδο χάριτος που επέτρεπε η οδηγία 78/453/ΕΟΚ του Συμβουλίου (2) περί αναβολής καταβολής των δασμών. Επομένως δασμός επί διοχετεύσεων κατά το μήνα Ν θα οφειλόταν κατά ή πριν την 15η του μηνός Ν + 1. Παρά τα πλεονεκτήματα αυτά, μερικοί έμποροι καθυστέρησαν τις πληρωμές τους επί αρκετές εβδομάδες, αποδείχθηκε δε έλλειψη δραστικής αναζητήσεώς τους εκ μέρους του τελωνειακού οργάνου εισπράξεως. Οι ιρλανδικές αρχές έχουν έκτοτε πληροφορήσει το Συνέδριο ότι έχουν ληφθεί κατάλληλα μέτρα προς απάλειψη των καθυστερήσεων αυτών.

(2) ΕΕ αριθ. L 146 της 2.6.78, σ. 19.

22. Η Δανία, η οποία εφαρμόζει το σύστημα καταθέσεων για τα βιομηχανικά προϊόντα, στερείται μηχανισμών λογιστικής με τους οποίους μπορούν να εξακριβωθούν αμέσως οι δασμοί που πρέπει να καταβληθούν στην Κοινότητα, για διοχετεύσεις τέτοιων προϊόντων. Αντί αυτού οι υποχρεώσεις συνάγονται συγκεντρωτικά κατά μήνα. Λόγω των χρησιμοποιουμένων μεθόδων, το Ελεγκτικό Συνέδριο αδυνατεί να επαληθεύσει την ακρίβεια των υποχρεώσεων σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη στιγμή. Εξάλλου, περαιτέρω, συγκεντρωτικές διαδικασίες δεν επιτρέπονται από σχετικές κοινοτικές διατάξεις. Το Ελεγκτικό Συνέδριο αντιλαμβάνεται ότι η Επιτροπή εξετάζει ενεργώς το πρόβλημα αυτό.

23. Καίτοι μία οδηγία, ως εκ της φύσεώς της, θα ανεμένετο να αφήνει στα Κράτη μέλη τον χειρισμό θεμάτων όπως τα προηγούμενα (παράγραφοι 20 μέχρι 22), το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει ότι ο προταθείς κανονισμός, ως απευθείας εφαρμοστέο νομοθέτημα, θα έπρεπε να αποτελέσει προσπάθεια για τη βελτίωση της καταστάσεως σ’αυτό το θέμα. Ελλείψει σχετικών διατάξεων, είτε στον ίδιο τον κανονισμό είτε στις διατάξεις εφαρμογής, οι διαφορές στις εθνικές πρακτικές θα εξακολουθήσουν να επιδρούν σε τομείς όπως:

α) η διαβίβαση δηλώσεων από τις επιχειρήσεις, οι πληροφορίες που πρέπει να περιέχουν οι δηλώσεις αυτές και η συχνότητά τους,

β) ο κατώτατος αριθμός διενεργητέων ελέγχων

γ) ο ακριβής χρόνος κατά τον οποίο τα εμπορεύματα θεωρούνται ότι διατέθηκαν στην κατανάλωση εντός της κοινοτικής αγοράς.

Εγγυήσεις

24. Πολλά Κράτη μέλη απαιτούν συμπληρωματική εγγύηση από επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν το σύστημα αναστολής. Ορισμένες χώρες δεν απαιτούν εγγυήσεις, όταν οι αρχές είναι βέβαιες ότι ο κίνδυνος καταχρήσεως είναι ελάχιστος. Το ποσό της εγγυήσεως διαφέρει πάρα πολύ. Στο Λουξεμβούργο, πχ. καλύπτει το 100% των εισαγωγικών επιβαρύνσεων που διατρέχουν κίνδυνο και στις Κάτω Χώρες μπορεί να είναι μόνο 25%. Το Ηνωμένο Βασίλειο αρκείται στο να ζητεί μια γραπτή υπόσχεση από την επιχείρηση ότι θα καταβάλει τον εισαγωγικό δασμό για εμπορεύματα διατεθέντα στην κατανάλωση, πρακτική η οποία φαίνεται ότι προσθέτει πολύ λίγα στην ασφάλεια του συστήματος, εφόσον η επιχείρηση έχει ήδη νομική προς τούτο υποχρέωση. Η Γερμανία δεν απαιτεί εγγύηση, αλλά οι αρχές της χώρας αυτής εδήλωσαν ότι δεν παρέχουν διευκολύνσεις για τελειοποίηση προς επανεξαγωγή, όταν υπάρχουν αμφιβολίες περί της φερεγγυότητας της επιχειρήσεως. Οι κίνδυνοι για ίδιους πόρους από την έλλειψη ή ανεπάρκεια εγγυήσεων, που προέρχονται από επιχειρήσεις οφειλέτες ή χρεωκοπίες, είναι ενδεχομένως σοβαροί, γιατί οι γενικοί κανόνες περί καθιερώσεως κοινοτικών δικαιωμάτων στις περιπτώσεις αυτές δεν ερμηνεύονται ομοιόμορφα στα Κράτη μέλη. Ορισμένα Κράτη μέλη καθιερώνουν τους δικούς τους πόρους και τους διαθέτουν στην Κοινότητα, ενώ άλλα, ερμηνεύοντας πιο ελεύθερα το άρθρο 17 του κανονισμού (ΕΟΚ, Ευρατόμ ΕΚΑΧ) αριθ. 2891/77 του Συμβουλίου (1), θεωρούν ότι αυτές είναι περιπτώσεις «ανωτέρας βίας» και τους απαλλάσσουν, από την υποχρέωση να προβούν σε απόδειξη. Οι προτάσεις της Επιτροπής θα καταστήσουν υποχρεωτική τη σύσταση εγγυήσεως, εκτός από τις περιπτώσεις που πρόκειται να προσδιορισθούν στα μέτρα εφαρμογής, όπου η επιχείρηση κρίνεται φερέγγυα.

(1) ΕΕ αριθ. L 336 της 27.12.1977, σ. 1.

Συμπέρασμα

25. Η πρόταση για μετατροπή της οδηγίας σε κανονισμό, που αναφέρεται στην παράγραφο 10, θα επιφέρει, αν υιοθετηθεί, οριστικές βελτιώσεις στους τομείς:

1. της μεταδόσεως των πληροφοριών που αφορούν τα διαθέσιμα κοινοτικά υλικά που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως υποκατάστατα των εισαγομένων (παράγραφος 14)

2. της παρακολουθήσεως, σε κοινοτικό επίπεδο, των εμπορευμάτων που διοχετεύονται στην κοινοτική αγορά (παράγραφος 18) και

3. της καταθέσεως εγγυήσεων (παράγραφος 24).

Θα πρέπει να ελπίζεται ότι η Επιτροπή, είτε τροποποιώντας τις προτάσεις της είτε θεσπίζοντας διατάξεις εφαρμογής, θα στρέψει την προσοχή της στις υπόλοιπες αδυναμίες του τωρινού συστήματος που αναφέρθηκαν στην παρούσα έκθεση, δηλαδή:

4. τις στρεβλώσεις του εμπορίου και την άνιση μεταχείριση, που πηγάζουν από τη συνύπαρξη του συστήματος αναστολής και του συστήματος καταθέσεως (παράγραφος 15)

5. την έλλειψη αποτελεσματικών κανονισμών προς περιορισμό των διοχετεύσεων στην κοινοτική αγορά (παράγραφοι 16 μέχρι 18)

6. εναλλακτικώς του (5), την ενδεχόμενη ανάγκη για μια υποχρεωτική διάταξη περί τόκων (παράγραφος 19) και

7. την ποικιλία των πρακτικών όσον αφορά τη βεβαίωση και είσπραξη ιδίων πόρων επί διοχετευομένων προϊόντων και τα μέτρα λογιστικής και ελέγχου των επιχειρήσεων μεταποιήσεως (παράγραφοι 20 μέχρι 23).

Το κείμενο των ανωτέρω παρατηρήσεων εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο κατά τη συνεδρίασή του της 16ης Σεπτεμβρίου 1982.

Έγινε στο Λουξεμβούργο, στις 20 Οκτωβρίου 1982.

Για το Ελεγκτικό Συνέδριο

Ο Πρόεδρος

Pierre LELONG

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

στις παρατηρήσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου επί του κοινοτικού συστήματος τελειοποίησης για επανεξαγωγή

6. Όσον αφορά την παρατήρηση, σύμφωνα με την οποία οι όροι που απαιτούνται από τις τελωνειακές αρχές σε θέματα συγκρισιμότητας θα είναι λιγότερο αυστηροί σε περίπτωση κατάθεσης των επιβαρύνσεων κατά την εισαγωγή, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η χρησιμοποίηση της μιας ή της άλλης μεθόδου που προβλέπονται στο άρθρο 3 της οδηγίας 69/73/ΕΟΚ δεν μπορεί να έχει καμιά επιρροή στον τομέα αυτό.

9. Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την απλή διαπίστωση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, σύμφωνα με την οποία οι διατάξεις οι σχετικές με την πληρωμή των επιβαρύνσεων, όσον αφορά τα εμπορεύματα που εισάγονται σύμφωνα με το σύστημα αναστολής και τίθενται σε ελεύθερη κυκλοφορία, «έχουν σαν αποτέλεσμα να χορηγείται στις επιχειρήσεις μεταποίησης επιπλέον προθεσμία για την πληρωμή των εισαγωγικών δασμών, από την προθεσμία που συνήθως χορηγείται στους άλλους εισαγωγείς». Εφιστά την προσοχή του Συνεδρίου στο γεγονός ότι, αν και από τυπικής πλευράς, παρουσιάζεται το αποτέλεσμα αυτό, δεν αποτελεί το μόνο στοιχείο που πρέπει να ληφθεί υπόψη, επειδή το πρόβλημα είναι περισσότερο σύνθετο απ’ότι φαίνεται ότι πιστεύει το Συνέδριο: η διαπίστωση του αποτελέσματος αυτού μόνο υπάρχει κίνδυνος να οδηγήσει στην παράβλεψη άλλων σημαντικών πλευρών που η Επιτροπή επισημαίνει στο σημείο 19.

12. Το Ελεγκτικό Συνέδριο δικαιολογημένα υπογραμμίζει τη σημασία του εν λόγω συτήματος. Εντούτοις η Επιτροπή θεωρεί αναγκαίο, για την καλύτερη κατανόηση του συστήματος αυτού, να υπογραμμίσει πάλι τον οικονομικό αντίκτυπο.

Έτσι, οι στατιστικές για το 1979 και 1980 δείχνουν ότι οι κοινοτικές εξαγωγές στο πλαίσιο της τελειοποίησης για επανεξαγωγή αποτελούν περίπου 8% της συνολικής αξίας των εξαγωγών προς όλες τις χώρες. Η αξία των εξαγωγών αυτών είναι σχεδόν διπλάσια από την αξία των εισαγωγών υπό το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή με προέλευση από όλες τις χώρες. Η προστιθέμενη αυτή αξία περιλαμβάνει ιδίως την αμοιβή της κοινοτικής εργασίας και τα κοινοτικά εξαρτήματα που χρησιμοποιήθηκαν κατά την κατεργασία ή τη μεταποίηση. Σε απόλυτους αριθμούς μπορεί να υπολογιοστεί σε 18 000 εκατομμύρια ΕΛΜ ετησίως.

Εξάλλου, για να εκτιμηθούν οι αληθινές διαστάσεις του καθεστώτος τελειοποίησης για επανεξαγωγή, η Επιτροπή παρατηρεί ότι θα ήταν παραπλανητικό να βασιζόμαστε μόνο στις στατιστικές που αφορούν όλες τις τρίτες χώρες, επειδή μεγάλο μέρος πρώτων υλών και ημιετοίμων προϊόντων μπορούν να εισάγονται στην Κοινότητα με απαλλαγή τελωνειακών δασμών δυνάμει συμβατικών ή αυτόνομων προτιμήσεων και όταν προβλέπεται απαλλαγή τελωνειακών δασμών.

Σε γενικές γραμμές, ο επιχειρηματίας δεν καταφεύγει στο τελωνειακό σύστημα της τελειοποίησης για επανεξαγωγή κατά την εισαγωγή αυτών των πρώτων υλών και ημιετοίμων προϊόντων.

Επίσης, όταν πρόκειται για εξαγωγές προς μια χώρα που συνδέεται με την Κοινότητα με συμφωνία που προβλέπει αμοιβαίες δασμολογικές προτιμήσεις, καθώς και τη ρήτρα του «no-drawback», ο κοινοτικός επιχειρηματίας, που εισάγει τις πρώτες ύλες και τα ημιέτοιμα προϊόντα για να τα μεταποιήσει και να εξάγει τα αρχικά προϊόντα που κατασκευάστηκαν προς τη χώρα αυτή, δεν θα προσφύγει σε όλες τις περιπτώσεις στο σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή.

Εκτός απ’αυτό, για να εξακριβωθεί ο οικονομικός αντίκτυπος του συστήματος τελειοποίησης για επανεξαγωγή πρέπει να συγκεντρώσουμε την προσοχή μας στο εμπόριο με τις τρίτες χώρες των οποίων οι πρώτες ύλες και τα ημιέτοιμα προϊόντα υποβάλλονται στους τελωνειακούς δασμούς κατά την εισαγωγή: αν λάβουμε υπόψη τις στατιστικές για το ’79 και το ’80 τις σχετικές με ορισμένες από τις χώρες αυτές, παρατηρείται ότι οι εξαγωγές της Κοινότητας στο πλαίσιο του συστήματος τελειοποίησης για επανεξαγωγή μπορούν να φθάσουν το 24% περίπου των εξαγωγών και οι εισαγωγές με το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή το 15% περίπου.

Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν είναι δυνατόν να μελετηθεί το σύστημα σε σχέση μόνο με «τη δυνητική απώλεια αγορών για τους κοινοτικούς παραγωγούς ή για την ενδεχόμενη απειλή για τους ιδίους πόρους».

13. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι η εξέταση των στοιχείων που λαμβάνεται υπόψη για τη χορήγηση αδειών πραγματοποιείται με αρκετά διαφορετικούς όρους από το ένα Κράτος μέλος στο άλλο και θα πράξει ότι είναι δυνατόν για θα βελτιώσει περισσότερο τη σημερινή διαδικασία.

14. Η Επιτροπή μπορεί να επιβεβαιώσει την πρόθεσή της να τελειοποιήσει την κυκλοφορία των πληροφοριών.

15. Όσον αφορά τις μεθόδους σύμφωνα με τις οποίες η τελειοποίηση για επανεξαγωγή μπορεί να χορηγηθεί σήμερα βάσει του άρθρου 3 της οδηγίας 69/73/ΕΟΚ, η Επιτροπή θεωρεί ότι η επιλογή μιας από τις μεθόδους αυτές δεν μπορεί να έχει ουσιώδεις επιπτώσεις, και ιδίως δεν μπορεί να παρέχει αδικαιολόγητα πλεονεκτήματα όσον αφορά την άδεια θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία, τη στιγμή που αυτή έχει πραγματοποιηθεί, και την τήρηση των λογιστικών στοιχείων της επιχείρησης. Εξυπακούεται ότι η επιλογή της διαδικασίας πρέπει να γίνεται από τον ενδιαφερόμενο.

Η Επιτροπή θα προσπαθήσει να κάνει αποδεκτή τη δυνατότητα αυτή κατά τη θέσπιση της πρότασης κανονισμού σχετικά με το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή. Εφιστά, εξάλλου, την προσοχή του Συνεδρίου στο γεγονός ότι η πρόταση αυτή εξασφαλίζει τον καθορισμό των μεθόδων εκτέλεσης - που από τη φύση τους αποτελούν διατάξεις εφαρμογής - από την Επιτροπή στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπει το άρθρο 18 της πρότασης αυτής.

16. Η Επιτροπή δεν συμμερίζεται τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου σύμφωνα με την οποία «η έλλειψη σαφώς καθορισμένων ορίων στην οδηγία οδήγησε σε πολύ διαφορετικές πρακτικές». Πράγματι, όπως το Συνέδριο παρατηρεί στο επόμενο σημείο, η διάθεση στην κατανάλωση πρέπει να περιοριστεί στο ελάχιστο. Όσον αφορά την εφαρμογή των διατάξεων στον τομέα αυτό από τα Κράτη μέλη, η Επιτροπή μεριμνά για την τήρησή τους. Η ιρλανδική πρακτική αποτέλεσε το αντικείμενο εξέτασης στο πλαίσιο της Επιτροπής των τελωνειακών καθεστώτων τελειοποίησης και η Ιρλανδία οφείλει να μην την εφαρμόσει στο μέλλον.

17. Η πρόταση κανονισμού της Επιτροπής, που αφορά το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή δείχνει σαφώς ότι η θέση σε κυκλοφορία παραγώγων προϊόντων πρέπει να εξακολουθήσει να έχει εξαιρετικό χαρακτήρα, όπως είχε βάσει της οδηγίας 69/73/ΕΟΚ. Αυτό συνάγεται από το γενικό περιεχόμενο της πρότασης κανονισμού και ιδίως από το άρθρο 9 παράγραφος 3 που προβλέπει ότι οι άδειες για τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία μπορεί να χορηγούνται κατά παρέκκλιση από τη γενική υποχρέωση εξαγωγής, εφόσον αυτό δικαιολογείται από τις περιστάσεις.

Όλο το σύστημα του κανονισμού βασίζεται σ’αυτήν την υποχρέωση επανεξαγωγής και στον εξαιρετικό χαρακτήρα της θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία.

18. Στο πλαίσιο της εξουσίας, που παρέχεται στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 155 της συνθήκης, οι διατάξεις εφαρμογής για τον καθορισμό των περιστάσεων, που δικαιολογούν τη θέση σε κυκλοφορία, θα θεσπιστούν από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 18 της πρότασης κανονισμού (1). Αυτό αποτελεί πρόοδο σε σχέση με την οδηγία 69/73/ΕΟΚ στην οποία δεν προβλέπεται η δυνατότητα ρύθμισης αυτού του θέματος με διατάξεις εφαρμογής.

(1) Η Επιτροπή, σε άλλες περιπτώσεις, είχε καθορίσει με κανονισμό εφαρμογής τις περιστάσεις που μπορεί να δικαιολογούν μία απόφαση των κυβερνητικών αρχών, όπως π.χ. το άρθρο 7 της οδηγίας 75/349/ΕΟΚ περί εφαρμογής των άρθρων 24 και 25 της οδηγίας 69/73/ΕΟΚ.

19. Όσον αφορά τους τόκους υπερημερίας, το Ελεγκτικό Συνέδριο δικαίως υπογραμμίζει την αλληλεξάρτηση του προβλήματος αυτών των τόκων και του εξαιρετικού χαρακτήρα της θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία των παραγώγων προϊόντων.

Οι τόκοι αυτοί δεν είχαν προβλεφθεί στην πρόταση κανονισμού που αφορά το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή επειδή η θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία έχει εξαιρετικό χαρακτήρα και συνεπώς η επίπτωσή τους είναι ελάχιστη. Εξάλλου, δεδομένου ότι η κατάσταση στα Κράτη μέλη είναι αυτή που περιγράφεται στην έκθεση, οι οικονομικές συνέπειες από μία ενδεχόμενη επιβολή τόκων υπερημερίας, λαμβανομένου υπόψη του εξαιρετικού χαρακτήρα της θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία, θα είχαν ως αποτέλεσμα την αύξηση του συνολικού κόστους της διαδικασίας της τελειοποίησης, κόστος που θα είχε επιπτώσεις στην τιμή των εξαγομένων προϊόντων τα οποία στη φάση αυτή δεν έχουν αυτήν την επιβάρυνση (παρά μόνο στην Ιταλία).

Συνεπώς, κατά τη μετατροπή της οδηγίας σε κανονισμό, το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή θα είναι λιγότερο ευνοϊκό για τους εξαγωγείς απ’ό,τι προηγουμένως. Τέλος, η Επιτροπή λαμβάνει επίσης υπόψη της το γεγονός ότι η θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία, όταν επιτρέπεται, πραγματοποιείται σε ορισμένα Κράτη μέλη με ορισμένες προϋποθέσεις, όσον αφορά τις προθεσμίες για την αποφυγή σημαντικών διακρίσεων, καθώς και της διοικητικές επιπλοκές που θα προέκυπταν για τις διοικήσεις των τελωνείων από την επιβολή των τόκων υπερημερίας. Και αυτό χωρίς να υπολογίζεται το αποτέλεσμα που θα είχε η επιβολή αυτών των τόκων, όσον αφορά την ερμηνεία του εξαιρετικού χαρακτήρα της θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία.

20. Η Επιτροπή δεν συμφωνεί να θεσπιστούν επιμέρους διατάξεις σχετικά με τους ελέγχους στις πράξεις της κοινοτικής τελωνειακής νομοθεσίας. Θεωρεί ότι οι έλεγχοι πρέπει να διενεργούνται από τις αρμόδιες αρχές με τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η ορθή εφαρμογή του καθεστώτος.

Όσον αφορά τη λογιστική, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι διατάξεις που θα ήταν ενδεχομένως αναγκαίες θα έπρεπε να θεσπιστούν στο πλαίσιο των διατάξεων εφαρμογής του κανονισμού που αφορά το σύστημα τελειοποίησης για επανεξαγωγή μόλις εκδοθεί από το Συμβούλιο.

22. Η Επιτροπή συμφωνεί με τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου ότι είναι αδύνατο να επαληθευτεί το ποσό της οφειλής σε μία συγκεκριμένη ημερομηνία στο πλαίσιο του συστήματος που εφαρμόζεται στη Δανία. Η Επιτροπή διαβεβαιώνει ότι το πρόβλημα αυτό μελετάται.

Όσον αφορά τις διαφορές σχετικά με τη διαδικασία διαπίστωσης των ιδίων κοινοτικών πόρων, τις οποίες ακολουθούν τα διάφορα Κράτη μέλη, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι δυνάμει του άρθρου 1 του κανονισμού (ΕΟΚ, Ευρατόμ, ΕΚΑΧ) αριθ. 2891/77 οι ίδιοι πόροι διαπιστώνονται από τα Κράτη μέλη σύμφωνα με τις νομοθετικές, ρυθμιστικές και διοικητικές τους διατάξεις, πράγμα που δεν αποκλείει συνεχείς ενέργειες εκ μέρους της Επιτροπής προς την κατεύθυνση των εθνικών διοικήσεων για μεγαλύτερη εναρμόνιση αυτών των διαδικασιών. Η Επιτροπή έστειλε σε όλα τα Κράτη μέλη μία επιστολή με ημερομηνία 24 Οκτωβρίου 1980, στην οποία επιστολή καθορίζεται με σαφή και οριστικό τρόπο η θέση της σχετικά με όλες σχεδόν τις περιπτώσεις. Είναι προφανές ότι τα προβλήματα που επισημαίνει το Ελεγκτικό Συνέδριο, όσον αφορά την διαπίστωση των διαδικασιών στο κοινοτικό καθεστώς τελειοποίησης για επανεξαγωγή, μπορεί να δημιουργήσουν ιδιαίτερα θέματα τα οποία είναι σκόπιμο να μελετηθούν λαμβάνοντας υπόψη τις πληροφορίες που παρέχονται στην έκθεση.

Η Επιτροπή είναι έτοιμη να εξάγει τα συμπεράσματα από μία σειρά επαληθεύσεων που πραγματοποιήθηκαν σε όλα τα Κράτη μέλη, προκειμένου να λάβει υπόψη της περιπτώσεις που ενδεχομένως δεν θα μπορούσαν να καλυφθούν από τις σχετικές λύσεις για ενιαία διαπίστωση οι οποίες προτείνονται στην προαναφερθείσα επιστολή. Μόλις τα συμπεράσματα αυτά εξαχθούν και εγκριθούν από την Επιτροπή, το Ελεγκτικό Συνέδριο θα ενημερωθεί σχετικά.

23. Η Επιτροπή πιστεύει ότι η πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου, που αφορά το καθεστώς τελειοποίησης για επανεξαγωγή, παρέχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να θεσπίσει τις διατάξεις εφαρμογής που είναι αναγκαίες για τη μείωση των αποκλινουσών εθνικών πρακτικών.

25. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η πρόταση κανονισμού μπορεί να εξαλείψει όλες σχεδός τις ατέλειες που έχουν διαπιστωθεί στην παρούσα ρύθμιση.

Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ

Jean-Victor LOUIS

Οι Ευρωπαϊκές Κοινότητες δεν αποτελούν απλώς βήμα συζητήσεων και διαπραγματεύσεων μεταξύ κρατών. Η θεσμική τους δομή, η οποία, σε σύγκριση με τους κλασικούς διεθνείς οργανισμούς, παρουσιάζει χαρακτήρα περισσότερο περίπλοκο και πρωτότυπο, δημιουργεί σημαντική νομοθεσία της οποίας, πολύ συχνά, είναι δυνατόν να γίνει απευθείας επίκληση ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων. Το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων παρέχει στα δικαστήρια αυτά τις αναγκαίες διευκρινίσεις για την ερμηνεία του Κοινοτικού Δικαίου και αίρει τις συγκρούσεις μεταξύ των Οργάνων και των ατόμων ή των Κρατών μελών. Από την νομολογία του Δικαστηρίου έχουν συναχθεί τα χαρακτηριστικά της μοναδικής αυτής εννόμου τάξεως, έντονα διαρθρωμένης, που διεισδύει καθημερινά όλο και πιο βαθιά στην οικονομική και κοινωνική πραγματικότητα των Κρατών μελών, αλλά που παραμένει ακόμη αρκετά άγνωστη.

Το έργο που είναι αφιερωμένο στην «Κοινοτική έννομη τάξη», οφειλόμενο στη γραφίδα του καθηγητή Ζαν.Βικτόρ Λουί του Ελευθέρου Πανεπιστημίου των Βρυξελλών και εκδιδόμενο υπό της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, έχει σαν στόχο να επιτρέψει την εξοικείωση, σε ελάχιστο χρόνο, με τα κύρια χαρακτηριστικά αυτού του οικοδομήματος. Η γλώσσα του είναι προσιτή στον μη νομικό, ενώ η επακριβής πληροφόρηση και το κριτικό του πνεύμα παρέχουν και στους νομικούς τη δυνατότητα να διαθέτουν ένα σύγγραμμα στο οποίο να μπορούν να προσφεύγουν.

Ζαν-Βικτόρ ΛΟΥΙ (Jean-Victor Louis) - Γεννήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 1938 - Υφηγητής του Διεθνούς Δημοσίου Δικαίου στο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών (ULB) το 1969. Τακτικός Καθηγητής του Κοινοτικού Δικαίου στο ULB, πρώην Διευθυντής και Πρόεδρος του Ινστιτούτου Ευρωπαϊκών Σπουδών (ULB). Διευθυντής των «Cahiers de droit europιen» (Τετράδια Ευρωπαϊκού Δικαίου), Διευθυντής της Νομικής Υπηρεσίας της Εθνικής Τραπέζης του Βελγίου. Συγγραφεύς των έργων: «Οι κανονισμοί της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος» και, σε συνεργασία, υπό την διεύθυνση του Ζακ Μεγκρέ (Jaques Mιgret): «Το Δίκαιο της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος» (υπό έκδοση).

Εκδίδεται στις εξής γλώσσες: αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, δανικά, ελληνικά, ιταλικά, ισπανικά, ολλανδικά, πορτογαλικά.

ISBN 92-825-1103-0

Αριθ. καταλόγου: CB-28-79-407-GR-C

Τιμή στο Λουξεμβούργο (χωρίς ΦΠΑ): ECU 3,70 BFR 150 Δρχ. 185.

Διάθεση στην Ελλάδα: Εκδόσεις Παπαζήση Α.Ε.Β.Ε., Νικηταρά 2, Αθήνα 142.

ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

L-2985 Luxembourg

375Y0425(01)

ΨΗΦΙΣΜΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 14ης Απριλίου 1975 περί προκαταρκτικού προγράμματος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος για πολιτική προστασίας και ενημερώσεως των καταναλωτών

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

την συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος,

την ανακοίνωση της Επιτροπής «περί του προκαταρκτικού προγράμματος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος για πολιτική προστασίας και ενημερώσως των καταναλωτών»,

την γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (1),

(1) ΕΕ αριθ. Α 62 της 30.5.1974, σ. 8.

την γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (2),

(2) ΕΕ αριθ. Α 97 της 16.8.1974, σ. 47.

Εκτιμώντας:

ότι, σύμφωνα με το άρθρο 2 της συνθήκης, η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότης έχει ως αποστολή να προάγει την αρμονική ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων στο σύνολο της Κοινότητος, την συνεχή και ισόρροπη επέκταση της οικονομίας και την επιταχυνόμενη ανύψωση του βιοτικού επιπέδου

ότι η ποιοτική βελτίωση των συνθηκών διαβιώσεως είναι ένας από τους στόχους της Κοινότητος που συνεπάγεται την προστασία της υγείας, της ασφαλείας και των οικονομικών συμφερόντων του καταναλωτή

ότι η πραγματοποίηση του στόχου αυτού απαιτεί την εφαρμογή πολιτικής προστασίας και ενημερώσεως του καταναλωτή σε κοινοτικό επίπεδο

ότι οι αρχηγοί Κρατών ή Κυβερνήσεων, οι οποίοι συνήλθαν στο Παρίσι την 19η και 20ή Οκτωβρίου 1972, επιβεβαίωσαν την ανάγκη αυτή και κάλεσαν τα όργανα των Κοινοτήτων να ενισχύσουν και να συντονίσουν τις ενέργειες για την προστασία του καταναλωτή και να υποβάλουν πρόγραμμα εντός του Ιανουαρίου 1974

ΕΓΚΡΙΝΕΙ την αρχή μιας πολιτικής προστασίας και ενημερώσεως των καταναλωτών καθώς και τις αρχές, τους στόχους και τη γενική περιγραφή των ενεργειών που πρέπει να αναληφθούν, σε κοινοτικό επίπεδο, όπως ορίζονται στο προσαρτημένο προκαταρκτικό πρόγραμμα

ΛΑΜΒΑΝΕΙ ΥΠΟ ΣΗΜΕΙΩΣΗ ότι η Επιτροπή θα υποβάλει αργότερα τις δέουσες προτάσεις για την εκτέλεση του προγράμματος αυτού, χρησιμοποιώντας ιδίως τους τρόπους και τα μέσα τα οποία αναφέρονται σ’αυτό

ΑΝΑΛΑΜΒΑΝΕΙ ν’αποφασίσει επί των ανωτέρω προτάσεων, σε διάστημα εννέα μηνών, αν είναι δυνατό, από την ημέρα που θα διαβιβασθούν από την Επιτροπή.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΟΣ ΓΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΕΩΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Η ενίσχυση και ο συντονισμός των προσπαθειών για την προστασία των καταναλωτών στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, στόχοι οι οποίοι υπογραμμίσθηκαν από τους αρχηγούς Κρατών ή Κυβερνήσεων στην διάσκεψη κορυφής, η οποία συνήλθε στο Παρίσι τον Οκτώβριο του 1972, αποτελούν σαφώς επιτακτική και γενικώς αντιληπτή ανάγκη. Η συζήτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την 20ή Σεπτεμβρίου 1972, στην οποία υπεγραμμίσθη η ανάγκη για συνεπή και αποτελεσματική πολιτική προστασίας του καταναλωτή, οι διάφορες δηλώσεις που ακολούθησαν, τόσο στο Κοινοβούλιο όσο και στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, οι εργασίες που πραγματοποιήθηκαν ήδη στον τομέα αυτόν από την Κοινότητα και τα Κράτη μέλη, όπως και από πολλούς διεθνείς οργανισμούς, κυρίως δε από το Συμβούλιο της Ευρώπης και τον ΟΟΣΑ, αποτελούν επιβεβαίωση για την ανάγκη αυτή.

Είναι αναγκαίο, σήμερα, να ακολουθηθεί κοινοτική πολιτική για την προστασία του καταναλωτή η οποία, με την συγκέντρωση, ενίσχυση και συμπλήρωση των εργασιών της Κοινότητος στον τομέα αυτόν, θα επιβεβαιώσει την προσήλωσή της στην ποιοτική βελτίωση των όρων διαβιώσεως των λαών της.

2. Οι ποικίλοι πειραματισμοί που έχουν γίνει στις χώρες της διευρυμένης Κοινότητος δύνανται να ευνοήσουν την εμφάνιση νέων ιδεών στον τομέα της προστασίας των καταναλωτών, οι οποίες θα επιτρέψουν, μαζί με τις ενέργειες του συνόλου των Κρατών μελών, την διαφορετική, σε σύγκριση με το παρελθόν, αντιμετώπιση του καθεστώτος του καταναλωτή και την αναζήτηση μίας καλύτερης ισορροπίας στην προστασία των συμφερόντων του.

3. Ο καταναλωτής δεν θεωρείται πλέον απλώς ότι αγοράζει και χρησιμοποιεί αγαθά και υπηρεσίες για ατομικούς, οικογενειακούς και ομαδικούς σκοπούς αλλά επίσης ότι είναι άτομο, το οποίο ενδιαφέρεται για τις διάφορες μορφές της κοινωνικής ζωής οι οποίες μπορούν να τον επηρεάζουν άμεσα ή έμμεσα σαν καταναλωτή. Τα συμφέροντα του καταναλωτή δύνανται να καταταγούν σε πέντε κατηγορίες θεμελιωδών δικαιωμάτων:

α) το δικαίωμα προστασίας της υγείας και της ασφαλείας του,

β) το δικαίωμα προστασίας των οικονομικών συμφερόντων του,

γ) το δικαίωμα αποκαταστάσεως των ζημιών,

δ) το δικαίωμα ενημερώσεως και εκπαιδεύσεως,

ε) το δικαίωμα αντιπροσωπεύσεως (δικαίωμα λόγου).

4. Όλα τα ανωτέρω δικαιώματα πρέπει να ενδυναμώνονται με την εφαρμογή τους στην πράξη, σύμφωνα με τις ειδικές πολιτικές της Κοινότητος, όπως η οικονομική πολιτική, η κοινή γεωργική πολιτική, η κοινωνική πολιτική, η πολιτική περιβάλλοντος, η πολιτική μεταφορών και ενεργείας και επίσης η προσέγγιση των νομοθεσιών, θέματα τα οποία όλα επηρεάζουν την θέση του καταναλωτή.

Οι ίδιες αυτές ενέργειες εμπίπτουν στον τομέα της πολιτικής για την ποιοτική βελτίωση των συνθηκών διαβιώσεως στην Κοινότητα.

5. Στο παρόν έγγραφο καθορίζονται οι στόχοι και οι γενικές αρχές πολιτικής καταναλωτή. Εκτίθενται επίσης ορισμένα μέτρα, τα οποία θα ληφθούν κατά προτεραιότητα εντός των επομένων ετών. Σ’αυτόν τον ευρύ και εξελισσόμενο τομέα, είναι προτιμότερο κατά την αρχική φάση να περιορισθεί ο όγκος εργασίας δεδομένου ότι, κατά την πορεία εφαρμογής του προγράμματος και κατόπιν προτάσεων της Επιτροπής,είναι δυνατόν να προκύψουν νέες κατευθύνσεις.

Ι. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

Α. Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΚΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

6. Μολονότι η προστασία του καταναλωτή ήταν από μακρού γεγονός στα Κράτη μέλη της Κοινότητος, η ιδέα για πολιτική στον τομέα της καταναλώσεως είναι σχετικά πρόσφατη. Αποτελεί απάντηση στις συνθήκες, μερικές φορές καταχρήσεων και απογοητεύσεων, κάτω από τις οποίες τελεί ο καταναλωτής ενώπιον της αυξανομένης αφθονίας και ποικιλίας των αγαθών και των υπηρεσιών των προσφερομένων από μία διευρυνομένη αγορά. Αν και η αγορά αυτή παρουσιάζει πλεονεκτήματα, ο καταναλωτής δεν είναι πλέον σε θέση να παίξει πλήρως τον ρόλο του παράγοντα ισορροπίας ως μέλος της αγοράς. Από το γεγονός της εξελίξεως των συνθηκών της αγοράς, η ισορροπία αυτή μεταξύ προμηθευτών και καταναλωτών έτεινε ν’ανατραπεί προς όφελος των προμηθευτών. Η ανακάλυψη νέων υλικών, η εφαρμογή νέων μεθόδων στην βιομηχανία, η ανάπτυξη των μέσων επικοινωνίας, η διεύρυνση των αγορών, η εμφάνιση νέων μεθόδων πωλήσεως, είχαν σαν αποτέλεσμα την αύξηση της παραγωγής, την προσφορά και την ζήτηση τεράστιας ποικιλίας αγαθών και υπηρεσιών. Αυτό σημαίνει ότι ο καταναλωτής, ο οποίος ήταν συνήθως στο παρελθόν ένας αγοραστής μεμονωμένος, σε τοπική αγορά περιορισμένων διαστάσεων, μετετράπη σε μονάδα μαζικής αγοράς, σε στόχο διαφημιστικών εκστρατειών και πιέσεων εκ μέρους των ισχυρά οργανωμένων ομάδων παραγωγής και διανομής. Συχνά, ο παραγωγός και ο διανομέας έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα να καθορίζουν τις συνθήκες της αγοράς σε σύγκριση με τον καταναλωτή. Οι συγχωνεύσεις των επιχειρήσεων, οι συμπράξεις και ορισμένοι αυτοεπιβαλλόμενοι περιορισμοί επί του ανταγωνισμού, έχουν επίσης δημιουργήσει ανισορροπίες σε βάρος των καταναλωτών.

7. Εξελίξεις επίσης σημειούνται σε κάθε εμπορική πρακτική, στους όρους συμβάσεων, τις πιστώσεις προς την κατανάλωση και στην ίδια την έννοια του ανταγωνισμού.

Οι αλλαγές αυτές έχουν εντείνει τις προαναφερθείσες ανισορροπίες και έχουν καταστήσει ακόμη περισσότερο αισθητή, στους καταναλωτές και τις δημόσιες αρχές, την ανάγκη δράσεως για καλύτερη ενημέρωση του καταναλωτή επί των δικαιωμάτων του και για προστασία του από τις καταχρήσεις, οι οποίες δύνανται να προκύψουν από παρόμοιες ενέργειες.

Έτσι, ενέργειες, οι οποίες άλλοτε εθεωρούντο σε πολλές χώρες παράνομες μόνο στις σχέσεις μεταξύ παραγωγών (παραπλανητική διαφήμιση επί παραδείγματι), εξετάζονται σήμερα και από απόψεως σχέσεων μεταξύ παραγωγών και καταναλωτών.

8. Έχουν καταβληθεί προσπάθειες για να μειωθεί η ανισότης εξουσιών, για την οποία έγινε λόγος στις παραγράφους 6 και 7, μεταξύ παραγωγών και καταναλωτών. Εδημιουργήθη λοιπόν η ανάγκη για μία ολοένα και πιο λεπτομερή ενημέρωση, ώστε να δύνανται οι καταναλωτές να προβαίνουν στην, κατά το δυνατό, καλύτερη χρήση των πόρων τους, να εκλέγουν ελεύθερα μεταξύ των διαφόρων προσφερομένων προϊόντων ή υπηρεσιών και ν’ασκούν επιρροή επί των τιμών, επί της εξελίξεως των προϊόντων και επί των τάσεων της αγοράς. Γι’αυτόν τον λόγο, έγιναν μελέτες, έλεγχοι και συγκριτικές δοκιμές όσον αφορά την ποιότητα και την χρησιμότητα των προϊόντων και υπηρεσιών, την πολιτική των τιμών, τις συνθήκες αγοράς, την συμπεριφορά των καταναλωτών, την ορθολογική οργάνωση των οικιακών εργασιών κ.λπ.

9. Οι καταναλωτές αντιλαμβανόμενοι ότι δεν ασκούν, ως άτομα, παρά μικρή μόνο εξουσία, είναι αυτονόητο να αναζητούν να οργανωθούν σε σωματεία για την προστασία των συμφερόντων τους, έχουν δε πολλαπλασιασθεί οι εκκλήσεις για μεγαλύτερη συμμετοχή του καταναλωτή στη λήψη των αποφάσεων.

Β. Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΚΑΙ Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΣ

10. Το προοίμιο της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος αναφέρει σαν έναν από τους βασικούς στόχους της Κοινότητος «την σταθερή βελτίωση των όρων διαβιώσεως και απασχολήσεως» των λαών της Κοινότητος. Η ιδέα αυτή αναπτύσσεται στο άρθρο 2 της συνθήκης, το οποίο καθορίζει ότι η Κοινότης έχει κυρίως σαν αποστολή «να προάγει την αρμονική ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων, την συνεχή και ισόρροπη επέκταση της οικονομίας, ηυξημένη σταθερότητα και επιταχυνομένη ανύψωση του βιοτικού επιπέδου».

Για την επίτευξη του στόχου αυτού έχουν ληφθεί ορισμένα μέτρα, σύμφωνα με τους κανόνες και τα μέσα που προβλέπονται από τη συνθήκη.

11. Το άρθρο 39 της συνθήκης αναφέρεται ειδικά στους καταναλωτές. Αφού ορίζει μεταξύ των στόχων της κοινής αγροτικής πολιτικής την εγγύηση της ασφαλείας των πηγών εφοδιασμού και την σταθερότητα των αγορών, αναφέρει ότι «πρέπει να διασφαλίζονται λογικές τιμές κατά την προσφορά αγαθών στους καταναλωτές».

12. Σε ό,τι αφορά τους κανόνες ανταγωνισμού, το άρθρο 85 παράγραφος 3 της συνθήκης εξαρτά την άδεια για ορισμένες συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων υπό την προϋπόθεση ότι εξασφαλίζεται στους καταναλωτές δίκαιο τμήμα από το όφελος που προκύπτει. Το άρθρο 86, αναφέρει ως παράδειγμα καταχρήσεως, «τον περιορισμό της παραγωγής, της διαθέσεως ή της τεχνολογικής αναπτύξεως, επί ζημία των καταναλωτών».

13. Στο παράρτημα 1 παρατίθεται υπόμνημα των μέτρων που ελήφθησαν στο παρελθόν από την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, τα οποία παρουσιάζουν ενδιαφέρον για τους καταναλωτές.

Στο παράρτημα 2 περιέχεται επιλογή οδηγιών, οι οποίες εκδόθηκαν από το Συμβούλιο, επί θεμάτων που ενδιαφέρουν τους καταναλωτές.

Αν και η γενική κοινοτική πολιτική είναι το αποτέλεσμα συμβιβασμού μεταξύ των αντιτιθεμένων οικονομικών συμφερόντων και της διαφόρου πολιτικής των Κρατών μελών, μπορεί κανείς να σημειώσει ότι στον τομέα της προστασίας και ενημερώσεως των καταναλωτών, έχει οπωσδήποτε συντελεσθεί πρόοδος, είναι όμως απαραίτητο να συνεχισθούν οι προσπάθειες προς την κατεύθυνση αυτή.

ΙΙ. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ

14. Λαμβανομένων υπόψη των καθηκόντων τα οποία έχουν ανατεθεί στις Κοινότητες, εξυπακούεται ότι το σύνολο των αναλαμβανομένων ενεργειών έχει αντίκτυπο επί των καταναλωτών. Γι’αυτό, ένας από τους πρωταρχικούς στόχους της Κοινότητος, γενικού χαρακτήρα, είναι να λαμβάνονται ευρέως υπόψη τα συμφέροντα των καταναλωτών στους διαφόρους τομείς κοινοτικών δραστηριοτήτων και να ικανοποιούνται οι συλλογικές και ατομικές τους ανάγκες. Είναι λοιπόν αναγκαίο να καθορισθεί ειδική κοινοτική πολιτική προστασίας και ενημερώσεως των καταναλωτών. Σε σχέση με την κοινοτική πολιτική σε άλλους τομείς, πρόκειται για πολιτική γενικής κατευθύνσεως με σκοπό την βελτίωση της θέσεως των καταναλωτών, ανεξαρτήτως του εάν πρόκειται για τον τομέα παραγωγής, διανομής ή προσφοράς υπηρεσιών. Οι στόχοι που καθορίσθηκαν για την πολιτική αυτή είναι κυρίως η εξασφάλιση:

Α. αποτελεσματικής προστασίας κατά των κινδύνων, που δύνανται να επιδράσουν επί της υγείας και ασφαλείας των καταναλωτών

Β. αποτελεσματικής προστασίας κατά των κινδύνων, που δύνανται να προσβάλλουν τα οικονομικά συμφέροντα των καταναλωτών

Γ. συμβουλών, βοηθείας και αποκαταστάσεων της ζημίας με κατάλληλα μέσα

Δ. ενημερώσεως και εκπαιδεύσεως των καταναλωτών

Ε. διαβουλεύσεων με τους καταναλωτές και εκπροσωπήσεώς τους κατά την προπαρασκευή αποφάσεων οι οποίες τους αφορούν.

Α. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ

15. Οι ενέργειες οι οποίες πρέπει ν’αναληφθούν για την επίτευξη του σκοπού αυτού πρέπει να βασίζονται επί των κατωτέρω αρχών:

α) ΑΡΧΕΣ

i) Τα αγαθά και οι υπηρεσίες, που τίθενται στην διάθεση των καταναλωτών, πρέπει να είναι τέτοιας φύσεως ώστε, κατά την χρήση κάτω από ομαλές ή προβλεπόμενες συνθήκες, να μην παρουσιάζουν κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια των καταναλωτών. Εάν παρουσιάζουν τέτοιους κινδύνους, πρέπει να δύνανται ν’αποσυρθούν από την αγορά με ταχείες και απλές διαδικασίες.

Γενικά, οι κίνδυνοι οι δυνάμενοι να προέλθουν από μία προβλεπόμενη χρήση των αγαθών και των υπηρεσιών, λαμβανομένων υπόψη της φύσεώς τους και των ατόμων για τα οποία προορίζονται, θα πρέπει να γίνουν γνωστοί στους καταναλωτές με κατάλληλα μέσα.

ii) Ο καταναλωτής πρέπει να προστατεύεται από τις συνέπειες των σωματικών βλαβών που προκαλούνται από ελαττωματικά προϊόντα και υπηρεσίες, που προμηθεύουν οι παραγωγοί των αγαθών και οι παρέχοντες υπηρεσίες.

iii) Πρέπει να καθορίζονται οι ουσίες ή τα παρασκευάσματα, τα οποία δύνανται να έχουν χρησιμοποιηθεί ή να έχουν προστεθεί στα τρόφιμα, και να ρυθμίζεται η χρήση τους, ιδίως δε, θα γίνει προσπάθεια να καταρτισθούν, με κοινοτικές ρυθμίσεις, κατάλογοι θετικοί, σαφείς και ακριβείς. Επίσης, οι επεξεργασίες τις οποίες θα ήταν δυνατό να υποστούν τα τρόφιμα πρέπει να είναι καθορισμένες, και η χρήση τους να είναι ρυθμισμένη όταν τούτο απαιτείται, για την προστασία του καταναλωτή.

Τα τρόφιμα δεν πρέπει να είναι νοθευμένα ή μολυσμένα, από την συσκευασία ή άλλα αντικείμενα ή ουσίες που έρχονται σε επαφή με αυτά, από το περιβάλλον, από τις συνθήκες κάτω από τις οποίες μεταφέρονται και εναποθηκεύονται ή από άτομα που έρχονται σε επαφή με αυτά, σε βαθμό που να προσβάλλουν την υγεία και ασφάλεια του καταναλωτή ή για άλλους λόγους, ν’αποβαίνουν ακατάλληλα για κατανάλωση.

iv) Μηχανήματα, ηλεκτρικές συσκευές και εξοπλισμοί, καθώς και ορισμένες κατηγορίες αγαθών τα οποία δύνανται, στην κατάσταση που ευρίσκονται ή κατά την χρήση τους, να επηρεάσουν επιβλαβώς την υγεία και ασφάλεια των καταναλωτών, θα έπρεπε ν’αποτελούν αντικείμενο ειδικής ρυθμίσεως και να υπόκεινται σε διαδικασία αναγνωρισμένη ή εγκεκριμένη από τις δημόσιες αρχές (όπως η έγκριση τύπου ή δήλωση καταλληλότητας σύμφωνα με τους εναρμονισμένους κανόνες ή ρυθμίσεις) για να εξασφαλίζεται η ασφαλής χρήση τους.

v) Ορισμένες κατηγορίες νέων προϊόντων που δύνανται να επηρεάσουν επιβλαβώς την υγεία ή ασφάλεια των καταναλωτών πρέπει να υποβάλλονται σε ειδικές διαδικασίες εγκρίσεως, εναρμονισμένες στο σύνολο της Κοινότητος.

β) ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ

16. Για την προώθηση της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων, η Κοινότης ακολουθεί ήδη ενεργό πολιτική προσεγγίσεως νομοθεσιών στον τομέα της γεωργίας, των τροφίμων και τον βιομηχανικό τομέα.

Το Συμβούλιο υιοθέτησε πολλά προγράμματα (1) όσον αφορά ειδικούς τομείς, για το σκοπό της εναρμονίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των Κρατών μελών. Τα προγράμματα αυτά προβλέπουν στόχους προτεραιότητος για την προσέγγιση των νομοθεσιών και χρονοδιάγραμμα για την πραγματοποίησή τους. Οι τομείς οι οποίοι έχουν ειδική σημασία για την προστασία της υγείας και ασφαλείας των καταναλωτών είναι οι εξής:

(1) Γενικό πρόγραμμα για την εξάλειψη των τεχνικών εμποδίων στις συναλλαγές βιομηχανικών προϊόντων και τροφίμων, τα οποία προκύπτουν από τα κενά μεταξύ των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των Κρατών μελών, θεσπιζόμενο με το ψήφισμα του Συμβουλίου της 28ης Μαΐου 1969 (ΕΕ αριθ. Α 76 της 17.6.69, σ. 1) συμπληρωθέν διά του ψηφίσματος της 21ης Μαΐου 1973 (ΕΕ αριθ. Α 38 της 5.6.73, σ. 1).

- Πρόγραμμα δράσεως της 1ης Δεκεμβρίου 1973 στον τομέα της βιομηχανικής και τεχνολογικής πολιτικής (ψήφισμα του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 1973, ΕΕ, αριθ. Α 117 της 31.12.1973, σ. 1).

- τρόφιμα,

- καλλυντικά και απορρυπαντικά,

- οικιακά σκεύη και διαρκή είδη καταναλώσεως,

- αυτοκίνητα,

- υφάσματα,

- παιχνίδια,

- επικίνδυνες ουσίες,

- υλικά που έρχονται σε επαφή με τα τρόφιμα,

- φάρμακα,

- λιπάσματα και αντιπαρασιτικά προϊόντα,

- προϊόντα για κτηνιατρική χρήση καθώς και για την διατροφή των ζώων(2).

(2) Ψήφισμα του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 1974 (ΕΕ αριθ. Α 92 της 6.8.1974, σ. 2).

17. Η απαραίτητη ενέργεια, η οποία πρέπει ν’αναληφθεί από την Κοινότητα σ’αυτόν τον τομέα, θα συνίσταται στην:

- εφαρμογή των προγραμμάτων των αναφερομένων υπό 16, κυρίως σε ό,τι αφορά τις προτεραιότητες που ενδιαφέρουν τους καταναλωτές.

- συνέχιση της μελέτης των αποτελεσμάτων των διεξαγομένων ερευνών επί των ουσιών που δύνανται να επηρεάσουν την υγεία ή την ασφάλεια των καταναλωτών, κυρίως αυτών που αναφέρονται υπό 16 και ανάληψη, ενδεχομένως, πρωτοβουλιών με σκοπό τον συντονισμό και την ενθάρρυνση παρομοίων ερευνών,

- καθορισμό των προϊόντων ή των κατηγοριών προϊόντων, τα οποία, επειδή δύνανται να βλάψουν την υγεία ή την ασφάλεια, πρέπει να αποτελούν αντικείμενο εναρμονισμένων διαδικασιών εγκρίσεως στο σύνολο της Κοινότητος.

Β. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ

18. Η προστασία αυτή πρέπει να εξασφαλισθεί με νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις, οι οποίες είτε πρέπει να είναι εναρμονισμένες σε κοινοτικό επίπεδο, είτε να έχουν ληφθεί απ’ευθείας σ’αυτό το επίπεδο και να βασίζονται στις αρχές, οι οποίες παρατίθενται κατωτέρω(*):

(*) Βλέπε σημείο 48.

α) ΑΡΧΕΣ

19. i) Οι αγοραστές αγαθών και υπηρεσιών πρέπει να προστατεύονται από την κατάχρηση εξουσίας του πωλητή, κυρίως κατά των συντασσομένων μονομερών συμφωνιών-τύπων(*), της καταχρηστικής εξαιρέσεως βασικών δικαιωμάτων, από τις συμφωνίες των καταχρηστικών όρων παροχής πιστώσεως, της απαιτήσεως πληρωμής μη παραγγελθέντων εμπορευμάτων και κατά των καταπιεστικών μεθόδων πωλήσεως.

(*) Βλέπε σημείο 48.

ii) Ο καταναλωτής πρέπει να προστατεύεται από τις ζημίες των οικονομικών του συμφερόντων από ελαττωματικό προϊόν ή από ανεπαρκείς υπηρεσίες.

iii) Η παρουσίαση και προώθηση αγαθών ή υπηρεσιών - συμπεριλαμβανομένων των χρηματοδοτικών υπηρεσιών - δεν πρέπει να γίνονται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να παραπλανούν, άμεσα ή έμμεσα, το άτομο στο οποίο προσφέρονται ή από το οποίο έχουν ζητηθεί.

iv) Καμμία μορφή διαφημίσεως - οπτικής ή ακουστικής - δεν πρέπει να αποπροσανατολίζει αυτόν που πιθανώς θ’αγοράσει το προϊόν ή την υπηρεσία. Όποιες κι αν είναι οι χρησιμοποιούμενες διαφημιστικές μέθοδοι, κάθε διαφημιστής πρέπει να είναι σε θέση ν’αποδεικνύει, με κατάλληλα μέσα, την αλήθεια των όσων επικαλείται.

v) Όλες οι πληροφορίες που παρέχονται στην επιγραφή των εμπορευμάτων στον τόπο της πωλήσεως ή κατά την διαφήμιση, πρέπει να είναι ακριβείς.

vi) Ο καταναλωτής πρέπει να δύναται να επωφελείται από ικανοποιητική εξυπηρέτηση μετά την πώληση, για τα διαρκή καταναλωτικά αγαθά, συμπεριλαμβανομένης της προμηθείας των απαραιτήτων ανταλλακτικών για την πραγματοποίηση επισκευών.

vii) Η ποικιλία των διαθεσίμων για τους καταναλωτές αγαθών πρέπει να είναι τέτοια, ώστε να προσφέρεται σ’αυτούς η κατά το δυνατό επαρκής εκλογή.

β) ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ

20. i) Εναρμόνιση των γενικών όρων των σχετικών με τις καταναλωτικές πιστώσεις περιλαμβανομένων και των σχετικών με την πώληση επί πιστώσει

Μελέτες διεξαχθείσες μετά τις πρόσφατες εξελίξεις επί των πιστωτικών διευκολύνσεων αποδεικνύουν, ότι ο καταναλωτής έχει ανάγκη βοηθείας στον τομέα αυτό.

21. Επί τη βάσει των μελετών, οι οποίες έχουν ήδη διεξαχθεί από τις υπηρεσίες της και από τις υπηρεσίες των Κρατών, η Επιτροπή θα υποβάλλει προτάσεις επί των γενικών όρων των σχετικών με τις καταναλωτικές πιστώσεις.

22. ii) Προστασία του καταναλωτή με την λήψη καταλλήλων μέτρων κατά της ψευδούς ή παραπλανητικής διαφημίσεως:

- με την θέσπιση αρχών οι οποίες επιτρέπουν την εξακρίβωση του ψευδούς, παραπλανητικού ή παρανόμου χαρακτήρα της διαφημίσεως.

- με την λήψη μέτρων για να εμποδισθεί η ζημία των οικονομικών συμφερόντων του καταναλωτή από ψευδή, παραπλανητική ή καταχρηστική διαφήμιση,

- με την μελέτη των διαδικασιών οι οποίες θα επιτρέπουν τον σύντομο τερματισμό των εκστρατειών ψευδούς ή παραπλανητικής διαφημίσεως και θα εξασφαλίζουν την αλήθεια των διαφημίσεων,

- με την μελέτη της δυνατότητος εξαλείψεως των αποτελεσμάτων ψευδούς ή παραπλανητικής διαφημίσεως, κυρίως με την δημοσίευση διορθωτικών σημειωμάτων,

- με την μελέτη των προβλημάτων που προκύπτουν από την αντιστροφή του βάρους αποδείξεως.

23. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή:

- θα στηριχθεί επί των εργασιών που έχουν ήδη γίνει (*) και θα τις συμπληρώσει, ενδεχόμενα, με ειδικές μελέτες,

(*) Βλέπε σημείο 48.

- θα συνεχίσει τις αναληφθείσες εργασίες στο πλαίσιο της εναρμονίσεως των νομοθεσιών,

- θα υποβάλει στο Συμβούλιο τις αντίστοιχες κατάλληλες προτάσεις,

24. iii) Προστασία των καταναλωτών από κάθε καταχρηστική εμπορική πρακτική ιδίως στους κατωτέρω τομείς:

- ρήτρες συμβολαίων(*),

(*) Βλέπε σημείο 48.

- όροι εγγυήσεως κυρίως για διαρκή καταναλωτικά αγαθά,

- πωλήσεις κατ’οίκον(*),

(*) Βλέπε σημείο 48.

- πωλήσεις με πριμ,

- επιβεβλημένες αποστολές,

- ενδείξεις παρεχόμενες επί των επιγραφών και της συσκευασίας.

25. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή:

- θα συγκρίνει τα μέτρα που έχουν ληφθεί από τα Κράτη μέλη και τις μελέτες, οι οποίες έχουν ήδη γίνει ή γίνονται τώρα στο πλαίσιο των διεθνών οργανισμών,

- θα υποβάλει όλες τις κατάλληλες προτάσεις στο Συμβούλιο.

26. iv) Εναρμόνιση του δικαίου της ευθύνης για τα προϊόντα, ώστε να εξασφαλισθεί η καλύτερη προστασία του καταναλωτή

27. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή θα υποβάλει στο Συμβούλιο τις δέουσες προτάσεις βάσει μελετών, οι οποίες έχουν ήδη γίνει ή ευρίσκονται στο στάδιο της εκτελέσεως(*).

(*) Βλέπε σημείο 48.

28. v) Βελτίωση του φάσματος και της ποιότητος των υπηρεσιών που παρέχονται στους καταναλωτές

29. Σ’αυτόν τον περίπλοκο και γενικά ελάχιστα διερευνημένο τομέα, ανοίγεται ευρύ πεδίο σκέψεως και δράσεως για την Κοινότητα. Η Επιτροπή θα καταρτίσει μελέτη επί του θέματος αυτού. Θα ανακοινώσει τα συμπεράσματα της μελέτης αυτής προ της 31ης Δεκεμβρίου 1975, συνοδευόμενα, ενδεχομένως, από τις δέουσες προτάσεις.

30. iv) Προώθηση των γενικοτέρων οικονομικών συμφερόντων των καταναλωτών

Για την καλύτερη ικανοποίηση των ατομικών και συλλογικών αναγκών των καταναλωτών, πρέπει ν’αναζητηθούν λύσεις για ορισμένα προβλήματα γενικής φύσεως όπως:

- ατομική επίτευξη μιας καλύτερης σχέσεως ποιότητος-τιμής, για τα παρεχόμενα αγαθά και υπηρεσίες,

- πρόληψη της σπατάλης, κυρίως όσον αφορά:

- την συσκευασία των προϊόντων,

- την διάρκεια χρήσεως των αγαθών,

- το πρόβλημα της ανακυκλώσεως των υλικών,

- την πρόληψη έναντι των μορφών διαφημίσεως οι οποίες αντιτίθενται στην ατομική ελευθερία των καταναλωτών.

31. Δεδομένου ότι, η ενασχόληση με αυτά τα θέματα είναι σχετικώς πρόσφατη, η Επιτροπή θα προσπαθήσει με μελέτες να εξετάσει σε βάθος τα στοιχεία που θα επιτρέψουν τον καθορισμό μελλοντικής δράσεως.

Γ. ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ, ΒΟΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΖΗΜΙΩΝ

α) ΑΡΧΕΣ

32. Στον καταναλωτή πρέπει να παρέχονται συμβουλές και βοήθεια, σε περίπτωση παραπόνων και ζημιών ή βλαβών, τις οποίες υπέστη από την αγορά ή χρησιμοποίηση ελαττωματικών προϊόντων ή ανεπαρκών υπηρεσιών. Έχει επίσης δικαίωμα για την πλήρη αποκατάσταση των ζημιών αυτών διά ταχέων, αποτελεσματικών και μη δαπανηρών διαδικασιών.

β) ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

33. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή:

i) θα μελετήσει:

- συστήματα βοηθείας και παροχής συμβουλών ισχύοντα στα Κράτη μέλη,

- συστήματα διεκδικήσεων, διαιτησίας και συμβιβαστικής διευθετήσεως των διαφορών, τα οποία ισχύουν στα Κράτη μέλη,

- τις νομοθεσίες των Κρατών μελών τις σχετικές με την ένδικη προστασία του καταναλωτή, ειδικότερα τους διαφόρους τρόπους προσφυγής και τις υπάρχουσες διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένων των ενεργειών στις οποίες προβαίνουν τα σωματεία των καταναλωτών ή άλλοι οργανισμοί,

- συστήματα και νομοθεσίες αντιστοιχούσες προς τα προμνημονευθέντα και ισχύουσες σε ορισμένες τρίτες χώρες

ii) θα εμφανίσει σε κείμενα συνθέσεως και συγκρίσεως τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα των διαφόρων συστημάτων και των εφαρμοζομένων διαδικασιών και κειμένων σχετικά με την βοήθεια, τις συμβουλές, τις διεκδικήσεις και τις ένδικες προσφυγές

iii) θα υποβάλει, στις περιπτώσεις που θα είναι αναγκαίο, κατάλληλες προτάσεις για καλύτερη χρήση και βελτίωση των ισχυόντων συστημάτων

iv) θα μελετήσει την σκοπιμότητα της διαδικασίας ανταλλαγής πληροφοριών επί του αποτελέσματος των διεκδικήσεων και των ενδίκων προσφυγών, όσον αφορά προϊόντα ευρείας καταναλώσεως που πωλούνται σε όλα ή στα περισσότερα Κράτη μέλη.

Δ. ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ

Ενημέρωση των καταναλωτών

α) ΑΡΧΕΣ

34. Επαρκής ενημέρωση πρέπει να δίδεται στον αποκτήσαντα αγαθά ή υπηρεσίες, ώστε να του επιτρέπει:

- να έχει γνώσεις επί των βασικών χαρακτηριστικών των προσφερομένων αγαθών και υπηρεσιών όπως η φύση, η ποιότητα, η ποσότητα και οι τιμές,

- να κάνει ορθολογική επιλογή μεταξύ ανταγωνιστικών προϊόντων και υπηρεσιών,

- να χρησιμοποιεί τα προϊόντα αυτά και τις υπηρεσίες κατά τρόπο ασφαλή και ικανοποιητικό,

- να διεκδικεί αποκατάσταση των πιθανών ζημιών, οι οποίες θα προέρχονται από το προϊόν ή την ληφθείσα υπηρεσία.

β) ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ

35. i) Ενέργειες σχετικές με την ενημέρωση επί των αγαθών και των υπηρεσιών

- διατύπωση γενικών αρχών οι οποίες θα πρέπει να εφαρμοσθούν στην επεξεργασία όλων των οδηγιών και λοιπών ειδικών κανονιστικών ρυθμίσεων σχετικά με την άμυνα των καταναλωτών,

- καθορισμός κανόνων για την σήμανση των προϊόντων, των οποίων οι προδιαγραφές είναι εναρμοσμένες σε κοινοτικό επίπεδο οι κανόνες αυτοί πρέπει να επιτρέπουν σήμανση σαφή, ευανάγνωστη και χωρίς διφορούμενες έννοιες,

- για τα τρόφιμα να καθορισθούν κανόνες, οι οποίοι ν’αναφέρουν, κατά σαφή τρόπο, τα ειδικά χαρακτηριστικά τα οποία πρέπει να γίνονται γνωστά στους καταναλωτές (π.χ. την φύση, την σύνθεση, το βάρος ή όγκο, την θεραπευτική αξία, την ημερομηνία κατασκευής ή κάθε άλλη χρήσιμη ημερομηνία κλπ.),

- για άλλα προϊόντα εκτός των τροφίμων, και για υπηρεσίες, θα θεσπισθούν κανόνες οι οποίοι θ’αναφέρουν κατά τρόπο σαφή τα στοιχεία τα οποία παρουσιάζουν ενδιαφέρον για τον καταναλωτή, και τα οποία πρέπει να γίνονται γνωστά σ’αυτόν,

- εξεύρεση κοινών αρχών σχετικά με την ένδειξη της τιμής και ενδεχομένως της τιμής ανά μονάδα βάρους ή όγκου,

- ενθάρρυνση της χρησιμοποιήσεως και εναρμονίσεως συστημάτων εκουσίας ενημερωτικής σημάνσεως.

36. ii) Ενέργειες σχετικά με συγκριτικές δοκιμές

Οι συγκριτικές δοκιμές αποτελούν μία άλλη πηγή ενημερώσεως. Οι δοκιμές αυτές δύνανται να εκτελεσθούν από οργανισμούς χρηματοδοτούμενους από το Κράτος, από ιδιωτικούς οργανισμούς ή από μικτούς οργανισμούς. Συντονισμένη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αυτών των οργανισμών θα ήταν επωφελής(*).

(*) Βλέπε σημείο 48.

Η Επιτροπή θ’αναλάβει τις απαραίτητες πρωτοβουλίες, ώστε οι οργανισμοί οι οποίοι εκτελούν τις συγκριτικές δοκιμές στα Κράτη μέλη, να έχουν όσο το δυνατό στενή συνεργασία, ιδίως με την από κοινού εκτέλεση δοκιμών, και μάλιστα με την θέσπιση ομοιομόρφων κανόνων για τις δοκιμές αυτές.

37. iii) Μελέτη συμπεριφοράς των καταναλωτών

Για να καθιερωθεί ολοκληρωμένη πολιτική ενημερώσεως και εκπαιδεύσεως του καταναλωτή είναι ανάγκη να γίνει περισσότερο γνωστή η συμπεριφορά του και η στάση του. Η Επιτροπή εκτελεί ήδη τακτικές έρευνες για τον καταναλωτή επί ορισμένων πλευρών της οικονομικής καταστάσεως της Κοινότητος. Θα συνεχίσει τις έρευνες αυτές και θα τις επεκτείνει σε άλλα θέματα, σε συνεργασία με τα Κράτη μέλη, τις οργανώσεις των καταναλωτών και άλλες οργανώσεις, ούτως ώστε να γνωρίσει καλύτερα τις ανάγκες και την συμπεριφορά των καταναλωτών μέσα στην Κοινότητα.

38. iv) Ενημέρωση των καταναλωτών, κατά τρόπο σαφή, για τα μέτρα τα οποία αναλαμβάνονται σε εθνικό και κοινοτικό επίπεδο, που, άμεσα ή έμμεσα, δύνανται να επηρεάσουν τα συμφέροντά τους.

39. Η δράση αυτή θα συνίσταται για την Επιτροπή, ιδίως:

- στον καθορισμό των κατηγοριών των πλέον χρησίμων πληροφοριών για τους καταναλωτές, εντός της Κοινότητος, όσον αφορά τα αγαθά και τις υπηρεσίες, και προετοιμασία τεκμηριώσεως πάνω σ’αυτή τη βάση,

- στην παροχή σαφούς, ευρείας και ποικίλης ενημερώσεως επί θεμάτων που ενδιαφέρουν τους καταναλωτές, τα οποία εξετάζονται από την Κοινότητα σε στενή συνεργασία στον τομέα αυτό, με τα Κράτη μελη, τις οργανώσεις των καταναλωτών και άλλες οργανώσεις,

- στην ενθάρρυνση της παραγωγής προγραμμάτων τηλεοράσεως, ραδιοφώνου, ταινιών, δημοσιεύσεως άρθρων στον τύπο κλπ. επί θεμάτων που ενδιαφέρουν τους καταναλωτές,

- στη δημοσίευση ετησίας εκθέσεως επί των μέτρων τα οποία λαμβάνει η Κοινότης και τα Κράτη μέλη προς το συμφέρον του καταναλωτή στο θέμα της νομοθεσίας και της εφαρμογής της, της πληροφορήσεως, της παροχής συμβουλών και του συντονισμού.

40. v) Ενημέρωση επί των τιμών

Οι καταναλωτές πρέπει να ενημερώνονται επί των συνθηκών διαμορφώσεως των τιμών εντός της Κοινότητος.

Η ενημέρωση θα γίνει από την Επιτροπή, κυρίως στην ετήσια έκθεσή της για την οποία έγινε λόγος στο σημείο 39.

41. Η Επιτροπή θα πρέπει να συνεχίσει να διαλέγει έρευνες επί των τιμών λιανικής πωλήσεως και να προσπαθεί να ενημερώνει έγκαιρα το κοινό επί των διαφορών των τιμών εντός της Κοινότητος.

Εκπαίδευση των καταναλωτών

α) ΑΡΧΕΣ

42. Μέσα εκπαιδεύσεως πρέπει να διατίθενται τόσο στα παιδιά όσο και στους νέους και τους ενήλικες, για να μάθουν να φέρονται ως ενημερωμένοι καταναλωτές, ικανοί να προβαίνουν στην σωστή επιλογή μεταξύ αγαθών και υπηρεσιών, με επίγνωση των δικαιωμάτων και ευθυνών τους.

Για την επίτευξη αυτών των στόχων, οι καταναλωτές θα έπρεπε κυρίως να διαθέτουν βασικές γνώσεις των αρχών της συγχρόνου οικονομίας.

β) ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

43. i) Προώθηση της εκπαιδεύσεως των καταναλωτών

Για να προωθηθεί η εκπαίδευση των καταναλωτών με την παροχή συμβουλών και γνωμοδοτήσεων στο επίπεδο της Κοινότητος, η Επιτροπή πρέπει ν’αναλάβει συμπληρωματικές μελέτες, σε συνεργασία με τα Κράτη μέλη και τις οργανώσεις των καταναλωτών.

Το αντικείμενο των μελετών αυτών, οι οποίες γίνονται με συνεργασία εμπειρογνωμόνων των Κρατών μελών, πρέπει να είναι ο καθορισμός μεθόδων και η υπόδειξη μέσων για την ενθάρρυνση, διά των σχολικών προγραμμάτων, της προόδου της εκπαιδεύσεως του καταναλωτή στο σχολείο, τα πανεπιστήμια και άλλα εκπαιδευτικά ιδρύματα.

44. ii) Εκπαίδευση διδασκόντων

Η εκπαίδευση εκείνων οι οποίοι είναι επιφορτισμένοι να διδάξουν τους άλλους είναι έργο επιβεβλημένο, πολλές δε γνώμες έχουν εκφρασθεί επί του θέματος. Επί παραδείγματι, θα ήταν δυνατόν να ιδρυθούν στα Κράτη μέλη κέντρα εκπαιδεύσεως ώστε να παρέχεται η εκπαίδευση αυτή με βάση τα αποτελέσματα των οικονομικών και κοινωνιολογικών ερευνών. Αντικείμενο μελετών έχουν επίσης αποτελέσει οι ανταλλαγές απόψεων προσωπικού και σπουδαστών μεταξύ των κέντρων αυτών. Η Επιτροπή θα ενθαρρύνει τις εργασίες σ’αυτόν τον τομέα.

45. iii) Διάδοση ευρείας ενημερώσεως

Στα πλαίσια της γενικής της πολιτικής ενημερώσεως, η Επιτροπή θα ενθαρρύνει την ανταλλαγή και διάδοση πληροφοριών επί θεμάτων τα οποία ενδιαφέρουν τους καταναλωτές, σε συνεργασία με τις εθνικές αρχές και οργανώσεις που έχουν σχέση με θέματα καταναλωτή. Η δημοσίευση της ετησίας εκθέσεως, για την οποία λόγος στο σημείο 39, μπορεί να δώσει ευνοϊκή ευκαιρία ευαισθητοποιήσεως των καταναλωτών.

Ε. ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΙΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΚΑΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗ ΤΟΥΣ

α) ΑΡΧΕΣ

46. Κατά την προετοιμασία των αποφάσεων οι οποίες αφορούν τους καταναλωτές πρέπει να ζητείται η γνώμη τους και να ακούονται, κυρίως, μέσω οργανώσεων που ενδιαφέρονται για την προστασία και την πληροφόρηση των καταναλωτών.

β) ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

47. Η δράση της Επιτροπής στον τομέα αυτόν θα συνίσταται:

i) στην εκτέλεση, επί τη βάσει των υπαρχουσών (*) μελετών, συγκριτικής μελέτης, επί των διαφόρων τρόπων διαβουλεύσεων, εκπροσωπήσεως και συμμετοχής των καταναλωτών, στα Κράτη μέλη, και κυρίως επί των κανόνων και κριτηρίων των σχετικών με την αντιπροσωπευτικότητα των οργανώεσων καταναλωτών και την ενδεχόμενη αναγνώρισή τους από τις δημόσιες αρχές,

ii) ενθάρρυνση των οργανώσεων που αντιπροσωπεύουν τους καταναλωτές προκειμένου να μελετήσουν ορισμένα θέματα ιδιαζούσης σημασίας για τους καταναλωτές, να καταστήσουν γνωστές τις απόψεις τους και να συντονίσουν τις προσπάθειές τους.

iii) προώθηση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ Κρατών μελών επί του πλέον προσφόρου τρόπου παροχής, στους καταναλωτές, των μέσων για να ακούονται και να λαμβάνεται υπόψη η γνώμη τους.

ΙΙΙ. ΕΚΤΕΛΕΣΗ

48. Για την εφαρμογή του προγράμματος αυτού, η Επιτροπή θα λάβει ευρέως υπόψη μελέτες και άλλες εργασίες, που ανελήφθησαν ήδη από Κράτη μέλη, διεθνείς οργανισμούς(1) και οργανώσεις καταναλωτών και θα καθιερώσει με αυτούς συνεργασία, η οποία θα επιτρέπει στην Κοινότητα να επωφελείται από τις ήδη αναληφθείσες εργασίες.

(1) Οι οργανισμοί, με τους οποίους θα διατηρηθεί συνεργασία, είναι μεταξύ άλλων:

- ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών για την Εκπαίδευση, την Επιστήμη και την Μόρφωση, η Διεθνής Οργάνωση Υγείας, η Οργάνωση για την Διατροφή και την Γεωργία και ο Codex Alimentarius, ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Αναπτύξεως, το Συμβούλιο της Ευρώπης, η Βόρειος Επιτροπή Καταναλωτών,

- ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποιήσεως και η Διεθνής Ηλεκτροτεχνική Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποιήσεως και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποιήσεως.

Σ’αυτό το πλαίσιο, η συνεργασία με το Συμβούλιο της Ευρώπης και τον ΟΟΣΑ είναι ιδιαζούσης σημασίας, λαμβανομένων υπόψη των ανειλημμένων από τις οργανώσεις αυτές εργασιών, επί θεμάτων σχετικών με την προστασία και την ενημέρωση των καταναλωτών, οι οποίες σημειούνται μ’έναν αστερίσκο στο παρόν πρόγραμμα.

Η σημασία της συνεργασίας αυτής δεν είναι δυνατόν παρά να εκτιμηθεί κατάλληλα και θα καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για να διατηρηθούν και αναπτυχθούν οι στενοί δεσμοί και οι αρμονικές σχέσεις που ήδη καθιερώθησαν ή που πρόκειται να καθιερωθούν στο πλαίσιο των θεμάτων που ενδιαφέρουν τους καταναλωτές.

49. Το κείμενο αυτό πρέπει να θεωρηθεί σαν ένα πρώτο στάδιο ενός ευρυτέρου προγράμματος το οποίο ίσως αργότερα χρειασθεί να διευρυνθεί. Ο στόχος είναι η περάτωση της πρώτης φάσεως εντός τεσσάρων ετών.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1

ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΕΛΗΦΘΗΣΑΝ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΥΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ

Η ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος και η πραγματοποίηση της τελωνειακής ενώσεως παρουσιάζουν ενδιαφέρον για τους καταναλωτές κυρίως στους εξής τομείς:

α) Διεύρυνση της επιλογής των καταναλωτών

Η ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων επέτρεψε να προσφερθεί στους καταναλωτές μεγαλύτερη δυνατότητα επιλογής προϊόντων και εξασφάλισε τον κανονικότερο εφοδιασμό τους.

β) Ανταγωνισμός και τιμές

Η εφαρμογή των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης συνέτεινε στην διατήρηση του ανταγωνισμού στην κοινή αγορά, με τις συνέπειες τις οποίες συνεπάγεται στην διαμόρφωση των τιμών.

γ) Εναρμόνιση των κανονιστικών ρυθμίσεων

Τα συμφέροντα των καταναλωτών, κυρίως σε ό,τι αφορά την υγεία και την ασφάλειά τους, ελήφθησαν υπόψη κατά την σύνταξη πολλών οδηγιών στον τομέα της γεωργίας και των βιομηχανικών προϊόντων (παραδείγματα παρέχονται στο παράρτημα 2).

δ) Ενημέρωση και εκπροσώπηση των καταναλωτών

Η ενημέρωση από τις υπηρεσίες ενημερώσεως της Επιτροπής συνοδεύεται από θέσεις της Επιτροπής Επαφής Καταναλωτών, η οποία λειτούργησε από το 1962 έως το 1972.

Η Επιτροπή δημιούργησε μία Υπηρεσία Περιβάλλοντος και Προστασίας των Καταναλωτών της οποίας ένα τμήμα είναι ειδικευμένο στα θέματα ενημερώσεως και προστασίας των καταναλωτών.

Για να πληρώσει το κενό το οποίο εδημιουργήθη μετά τη διάλυση της Επιτροπής Επαφής, η Επιτροπή ίδρυσε την Συμβουλευτική Επιτροπή Καταναλωτών (απόφαση της 25ης Σεπτεμβρίου 1973)(1), η οποία συνήλθε για πρώτη φορά την 19η Νοεμβρίου 1973.

(1) ΕΕ αριθ. Ν 283 της 10.10.1973, σ. 18.

Υπάρχουν επίσης πολλές άλλες συμβουλευτικές επιτροπές, στις οποίες, εκτός από τους καταναλωτές, εκπροσωπούνται και οι παραγωγοί και άλλοι ενδιαφερόμενοι εταίροι, κυρίως στον γεωργικό και τελωνειακό τομέα.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2

ΕΠΙΛΟΓΗ ΟΔΗΓΙΩΝ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΥΝ ΕΝΔΙΑΦΕΟΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ

(Κατάλογος ως την 31η Μαΐου 1974)

ΤΡΟΦΙΜΑ

1. Εγκεκριμένες χρωστικές ουσίες:

Προσέγγιση κανονιστικών ρυθμίσεων:

Οδηγία της 23ης Οκτωβρίου 1962 (ΕΕ αριθ. 115 του 1962, σ. 2645/62), όπως ετροποποιήθη από τις κατωτέρω οδηγίες:

- 65/469/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 178 του 1965, σ. 2793/65),

- 67/653/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 263 του 1967, σ. 4),

- 68/419/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 309 του 1968, σ. 24),

- 70/358/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 157 του 1970, σ. 36).

2. Εγκεκριμένα συντηρητικά:

α) Προσέγγιση νομοθεσιών:

Οδηγία 64/54/ΕΟΚ της 5ης Νοεμβρίου 1963 (ΕΕ αριθ. 12 του 1964, σ. 161/64), όπως ετροποποιήθη από τις οδηγίες:

- 65/66/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 22 του 1965, σ. 373/65),

- 66/722/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 233 του 1966, σ. 3947/66),

- 67/427/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 148 του 1967, σ. 1),

- 68/420/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 309 του 1968, σ. 25),

- 70/359/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 157 του 1970, σ. 38),

- 71/160/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 87 του 1971, σ. 12),

- 72/444/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 298 του 1972, σ. 48),

- 74/62/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 38 του 1974, σ. 29).

β) Κριτήρια αγνότητος για εγκεκριμένα συντηρητικά: οδηγία 65/66/ΕΟΚ της 26ης Ιανουαρίου 1965 (ΕΕ αριθ. 22 του 1965, σ. 373/65), όπως ετροποποιήθη από την οδηγία 67/428/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 148 του 1967, σ. 10), η οποία διορθώθηκε στην ΕΕ αριθ. 126 του 1965, σ. 2148/65.

γ) Μέτρα χρησιμοποιήσεως και ελέγχου για τις ποσοτικές και ποιοτικές αναλύσεις συντηρητικών για την εσωτερική και επιφανειακή διατήρηση των οπωρών: οδηγία 67/427/ΕΟΚ της 27ης Ιουνίου 1967 (ΕΕ αριθ. 148 του 1967, σ. 1).

3. Εγκεκριμένες ουσίες με αντιοξειδωτικά αποτελέσματα:

Οδηγία 70/357/ΕΟΚ της 13ης Ιουλίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 157 του 1970, σ. 31).

4. Προϊόντα κακάου και σοκολάτας:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/241/ΕΟΚ της 24ης Ιουλίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 228 του 1973, σ. 23).

5. Ζάχαρη:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/437/ΕΟΚ της 11ης Δεκεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 356 του 1973, σ. 71).

ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

1. Οδηγία επί προβλημάτων υγείας στις ενδοκοινοτικές συναλλαγές ζώων, βοοειδών και χοίρων:

Οδηγία 64/432/ΕΟΚ της 26ης Ιουνίου 1964 (ΕΕ αριθ. 121 του 1964, σ. 1977/64), όπως ετροποποιήθη από τις οδηγίες:

- 66/600/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 192 του 1966, σ. 3294/66),

- 70/360/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 157 του 1970, σ. 40),

- 71/285/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 179 του 1971, σ. 1),

- 72/97/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 38 του 1972, σ. 95),

- 72/445/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 298 του 1972, σ. 49),

- 73/150/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 172 του 1973, σ. 18).

2. Προβλήματα υγείας στις συναλλαγές νωπού κρέατος πουλερικών:

Οδηγία 71/118/ΕΟΚ της 15ης Φεβρουαρίου 1971 (ΕΕ αριθ. Ν 55 του 1971, σ. 23).

3. Προβλήματα υγείας στις ενδοκοινοτικές συναλλαγές νωπού κρέατος:

Οδηγία 64/433/ΕΟΚ της 26ης Ιουνίου 1964 (ΕΕ αριθ. 121 του 1964, σ. 2012/64), όπως ετροποποιήθη από τις οδηγίες:

- 66/601/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 192 του 1966, σ. 3302/66),

- 69/349/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 256 του 1969, σ. 5),

- 70/486/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 239 του 1970, σ. 42).

ΖΩΪΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

1. Εισαγωγή κοινοτικών μεθόδων δειγματοληψίας και αναλύσεως για τον επίσημο έλεγχο ζωοτροφών:

Οδηγία 70/373/ΕΟΚ της 20ής Ιουλίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 170, σ. 1), όπως ετροποποιήθη από την οδηγία 72/275/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 171 του 1972, σ. 39).

2. Πρόσθετες ουσίες σε ζωοτροφές:

Οδηγία 70/524/ΕΟΚ, της 23ης Νοεμβρίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 270 του 1970, σ. 1), όπως ετροποποιήθη από την οδηγία αριθ. 73/103/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 124 του 1973, σ. 17).

3. Ανεπιθύμητες ουσίες στις ζωοτροφές:

Οδηγία 74/63/ΕΟΚ της 17ης Δεκεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 38 του 1974, σ. 31).

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

1. Φαρμακευτικά ιδιοσκευάσματα:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 65/65/ΕΟΚ της 26ης Ιανουαρίου 1965 (ΕΕ αριθ. 22 του 1965, σ. 369/65), όπως ετροποποιήθη από την οδηγία 66/454/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. 144 του 1966, σ. 2658/66).

2. Ταξινόμηση, συσκευασία και σήμανση επικινδύνων ουσιών:

α) Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 67/548/ΕΟΚ της 27ης Ιουνίου 1967. (ΕΕ αριθ. 196 του 1967 σ. 1), όπως ετροποποιήθη από τις οδηγίες:

- 70/189/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 59 του 1970, σ. 33),

- 71/144/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 74 του 1971, σ. 15),

- 73/146/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. Ν 167 του 1973, σ. 1).

β) Ταξινόμηση, συσκευασία και σήμανση επικινδύνων παρασκευασμάτων (διαλυτικά). οδηγία 73/173/ΕΟΚ της 4ης Ιουνίου 1973 (ΕΕ αριθ. 189 του 1973, σ. 7).

ΥΦΑΣΜΑΤΑ

1. Ονομασίες υφασμάτων:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 71/307/ΕΟΚ της 26ης Ιουλίου 1971 (ΕΕ αριθ. Ν 185 του 1971, σ. 16).

2. Ποσοτική ανάλυση δικλώνων μιγμάτων υφασματίνων ινών:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 72/276/ΕΟΚ της 17ης Ιουλίου 1972 (ΕΕ αριθ. Ν 173 του 1972, σ. 1).

3. Ποσοτική ανάλυση τρικλώνων μιγμάτων υφασματίνων ινών:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/44/ΕΟΚ της 26ης Φεβρουαρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 83 του 1973, σ. 1).

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ

Απορρυπαντικά

1. Απορρυπαντικά:

Προσέγγιση νομοθεσιών: 73/404/ΕΟΚ της 22ας Νομεβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 347 του 1973, σ. 51).

2. Μέθοδοι ελέγχου της βιοαποικοδομησιμότητος ανιονικών:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/405/ΕΟΚ της 22ας Νοεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 347 του 1973, σ. 53).

Υαλοκρύσταλλα

Περιγραφή και σήμανση υαλοκρυστάλλων: οδηγία 69/493/ΕΟΚ της 15ης Δεκεμβρίου 1969 (ΕΕ αριθ. Ν 326 του 1969, σ. 36).

Μη αυτόματες πλάστιγγες

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/360/ΕΟΚ της 19ης Νοεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 335 του 1973, σ. 1).

Ηλεκτρικός εξοπλισμός για χρησιμοποίηση σε ορισμένα βολτάζ

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/23/ΕΟΚ της 19ης Φεβρουαρίου 1973 (ΕΕ αριθ, Ν 77 του 1973, σ. 29).

ΜΗΧΑΝΟΚΙΝΗΤΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥΣ

1. Μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρυπάνσεως από καυσαέριο προερχόμενα από μηχανές με θετική ανάφλεξη:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 70/220/ΕΟΚ της 20ής Μαρτίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 76 του 1970, σ. 1).

2. Δεξαμενές υγρών καυσίμων και συστήματα ασφαλείας για τα οπίσθια φώτα μηχανοκινήτων οχημάτων και των ρυμουλκών τους:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 70/221/ΕΟΚ της 20ής Μαρτίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 76 του 1970, σ. 23).

3. Εξοπλισμός κατευθύνσεως μηχανοκινήτων οχημάτων, και των ρυμουλκών τους:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 70/311/ΕΟΚ της 8ης Ιουνίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 133 του 1970, σ. 10).

4. Εγκεκριμένοι τύποι μηχανοκινήτων οχημάτων και των ρυμουλκών τους:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 70/156/ΕΟΚ της 6ης Φεβρουαρίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 42 του 1970, σ. 1).

5. Επιτρεπτό επίπεδο θορύβου και σύστημα εξατμίσεως μηχανοκινήτων οχημάτων:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 70/157/ΕΟΚ της 6ης Φεβρουαρίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 42 του 1970, σ. 16).

6. Συστήματα τροχοπεδήσεως για ορισμένες κατηγορίες μηχανοκινήτων οχημάτων και των ρυμουλκών τους:

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 71/320/ΕΟΚ της 26ης Ιουλίου 1971 (ΕΕ αριθ. Ν 202 του 1971, σ. 37).

7. Ασφάλεια κατά της αστικής ευθύνης για την χρήση οχημάτων και υποχρέωση ασφαλίσεως για παρόμοια ευθύνη:

Οδηγία 72/166/ΕΟΚ της 24ης Απριλίου 1972 (ΕΕ αριθ. Ν 103 του 1972, σ. 1).

8. Συστήματα ακουστικής για μηχανοκίνητα οχήματα:

Οδηγία 70/388/ΕΟΚ της 27ης Ιουλίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 176 του 1970, σ. 12).

9. Πόρτες μηχανοκινήτων οχημάτων:

Οδηγία 70/387/ΕΟΚ της 27ης Ιουλίου 1970 (ΕΕ αριθ. Ν 176 του 1970, σ. 5).

10. Οπισθοσκοπικά κάτοπτρα:

Οδηγία 71/127/ΕΟΚ της 1ης Μαρτίου 1971 (ΕΕ αριθ. Ν 68 του 1971, σ. 1).

11. Μέτρα κατά των ρυπαντικών εξατμίσεων για μηχανές Diesel:

Οδηγία 72/306/ΕΟΚ της 2ας Αυγούστου 1972 (ΕΕ αριθ. Ν 190 του 1972, σ. 1).

12. Εσωτερικός εξοπλισμός των μηχανοκινήτων οχημάτων:

Οδηγία 74/60/ΕΟΚ της 17ης Δεκεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 38 του 1974, σ. 2).

13. Συστήματα προλήψεως έναντι της μη εγκεκριμένης χρησιμοποιήσεως μηχανοκινήτων οχημάτων:

Οδηγία 74/61/ΕΟΚ της 17ης Δεκεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 38 του 1974, σ. 22).

ΥΛΙΚΑ ΜΕΣΑ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΜΗΚΟΥΣ

Προσέγγιση νομοθεσιών: οδηγία 73/362/ΕΟΚ της 19ης Νοεμβρίου 1973 (ΕΕ αριθ. Ν 335 του 1973, σ. 56).

ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΟΣ

Τροποποίηση ορισμένων οδηγιών μετά την διεύρυνση της Κοινότητος (ΕΕ αριθ. Ν 326 του 1973, σ. 17).

583AG0005

ΣΥΜΦΩΝΗ ΓΝΩΜΗ αριθ. 5/83 του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 55 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα προκειμένου να μπορέσει η Επιτροπή να καταρτίσει ένα πρώτο πρόγραμμα κοινοτικής έρευνας για την ασφάλεια της εργασίας στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα

Η Επιτροπή είχε ζητήσει αυτή τη σύμφωνη γνώμη με έγγραφό της που διαβιβάστηκε στο Συμβούλιο στις 26 Νοεμβρίου 1982.

Το Συμβούλιο έδωσε την παραπάνω σύμφωνη γνώμη κατά την 823η σύνοδό του, που έγινε την 1η Φεβρουαρίου 1983.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

O. SCHLECHT

583AG0003

ΣΥΜΦΩΝΗ ΓΝΩΜΗ αριθ. 3/83 που έδωσε το Συμβούλιο βάσει του άρθρου 56 παράγραφος 2 α) της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα, ώστε να μπορέσει η Επιτροπή να χορηγήσει το ακόλουθο δάνειο μετατροπής, το οποίο προορίζεται να εξασφαλίσει την παραγωγική επαναπασχόληση πρώην εργαζομένων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα:

- 4 εκατομμύρια λίρες στερλίνες (± 7,22 εκατομμύρια ECU) στην Barr και Stroud Ltd., Ηνωμένο Βασίλειο, για πραγματοποίηση σχεδίου στο Anniesland, Γλασκώβη, και στη βιομηχανική ζώνη του Vale of Leven, Strathleven, Strathclyde, Σκωτία

Η Επιτροπή είχε ζητήσει αυτή τη σύμφωνη γνώμη με επιστολή στις 29 Νοεμβρίου 1982.

Το Συμβούλιο έδωσε αυτή τη σύμφωνη γνώμη κατά την 819η σύνοδό του που πραγματοποιήθηκε στις 17 και 18 Ιανουαρίου 1983.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

J. ERTL

583AG0020

ΣΥΜΦΩΝΗ ΓΝΩΜΗ αριθ. 20/83 που έδωσε το Συμβούλιο, βάσει του άρθρου 56 παράγραφος 2 στοιχείο α) της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα, προκειμένου να επιτραπεί στην Επιτροπή να παράσχει το παρακάτω δάνειο αναπροσαρμογής που θα εξασφαλίσει την παραγωγική επαναπασχόληση ατόμων που εργάζονταν παλιά στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα:

- 20 εκατομμύρια γερμανικά μάρκα (± 8,70 εκατομμύρια ECU) υπό μορφή συνολικού δανείου στη Westdeutsche Landesbank Girozentrale, Ντύσσελντορφ, Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, για σχέδια στην περιοχή της Βόρειας Ρηνανίας (Βεστφαλία)

Η Επιτροπή ζήτησε αυτή τη σύμφωνη γνώμη στις 30 Μαρτίου και 14 Απριλίου 1983.

Το Συμβούλιο έδωσε την εν λόγω σύμφωνη γνώμη κατά την 853η σύνοδό του που έγινε στις 14 Ιουνίου 1984.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

I. KIECHLE