ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 10ης Ιουνίου 1999

για τη θέσπιση οικολογικών κριτηρίων απονομής του κοινοτικού οικολογικού σήματος σε απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(1999) 1522]

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(1999/476/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1992, σχετικά με κοινοτικό σύστημα απονομής οικολογικού σήματος(1), και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο,

Εκτιμώντας:

(1) ότι, με την απόφαση 95/365/ΕΟΚ(2), η Επιτροπή θέσπισε οικολογικά κριτήρια για την απονομή κοινοτικού οικολογικού σήματος σε απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων, τα οποία, όπως προέβλεπε το άρθρο 3, έπαυσαν να ισχύουν στις 25 Ιουλίου 1998·

(2) ότι είναι ενδεδειγμένο να εγκριθεί νέα απόφαση για την κατηγορία προϊόντων "απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων" και να θεσπιστούν νέα κριτήρια για την εν λόγω κατηγορία προϊόντων, τριετούς ισχύος·

(3) ότι είναι ενδεδειγμένο να αναθεωρηθούν τα κριτήρια που θεσπίστηκαν με την απόφαση 95/365/ΕΟΚ, ώστε να αντανακλούν τις εξελίξεις στην αγορά·

(4) ότι στο άρθρο 5 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 προβλέπεται ότι οι προϋποθέσεις απονομής του κοινοτικού οικολογικού σήματος καθορίζονται ανά κατηγορία προϊόντων·

(5) ότι το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 ορίζει ότι οι οικολογικές επιδόσεις ενός προϊόντος αξιολογούνται σε σχέση με τα ειδικά κριτήρια που καθορίζονται για κάθε κατηγορία προϊόντων·

(6) ότι στο άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 ορίζεται ότι το οικολογικό σήμα δεν απονέμεται σε προϊόντα τα οποία είναι ουσίες ή παρασκευάσματα που χαρακτηρίζονται ως επικίνδυνα κατά την έννοια της οδηγίας 67/548/ΕΟΚ του Συμβουλίου(3), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 98/98/ΕΚ της Επιτροπής(4), και της οδηγίας 88/379/ΕΟΚ του Συμβουλίου(5), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 96/65/ΕΟΚ της Επιτροπής(6), αλλά είναι δυνατόν να απονέμεται στα προϊόντα που περιέχουν ουσίες ή παρασκευάσματα αυτού του είδους εφόσον ανταποκρίνονται στους στόχους του κοινοτικού συστήματος απονομής οικολογικού σήματος·

(7) ότι τα απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων περιέχουν ουσίες ή παρασκευάσματα που έχουν χαρακτηρισθεί ως επικίνδυνα σύμφωνα με τις προαναφερθείσες οδηγίες·

(8) ότι τα οικολογικά κριτήρια που θεσπίζονται με την παρούσα απόφαση περιλαμβάνουν, ιδίως, ανώτατες τιμές αποκλεισμού και βαθμολογία, ώστε να περιορίζεται στο ελάχιστο η περιεκτικότητα των δυνάμενων να λάβουν οικολογικό σήμα απορρυπαντικών σε ουσίες και παρασκευάσματα ταξινομημένα ως επικίνδυνα·

(9) ότι τα απορρυπαντικά που πληρούν τα κριτήρια αυτά έχουν, κατά συνέπεια, περιορισμένες επιπτώσεις στο περιβάλλον και πληρούν τους στόχους του κοινοτικού συστήματος απονομής οικολογικού σήματος·

(10) ότι η Επιτροπή εξέδωσε τη σύσταση της 22ας Ιουλίου 1998 για ορθή περιβαλλοντική πρακτική όσον αφορά τα οικιακά απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων(7)·

(11) ότι, σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 880/92, η Επιτροπή συμβουλεύτηκε τους κυρίως ενδιαφερόμενους κύκλους στο πλαίσιο γνωμοδοτικού σώματος·

(12) ότι τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που συγκροτήθηκε με το άρθρο 7 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 880/92,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Ως κατηγορία προϊόντων "απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων" νοούνται όλα τα απορρυπαντικά, σε σκόνη, υγρή ή οποιαδήποτε άλλη μορφή που χρησιμοποιούνται για, το πλύσιμο ρούχων και προορίζονται κατά κύριο λόγο να χρησιμοποιηθούν σε οικιακά πλυντήρια ρούχων.

Άρθρο 2

Οι οικολογικές επιδόσεις και η καταλληλότητα για χρήση της κατηγορίας προϊόντων που ορίζεται στο άρθρο 1 αξιολογούνται με βάση τα ειδικά οικολογικά κριτήρια και τα κριτήρια, επιδόσεων που καθορίζονται στο παράρτημα και προσαρτήματα Ι μέρος Α, Ι μέρος Β, ΙΙ, ΙΙΙ και IV.

Άρθρο 3

Ο ορισμός της κατηγορίας προϊόντων και τα καθοριζόμενα κριτήρια ισχύουν για τρία έτη από την ημερομηνία κατά την οποία η παρούσα απόφαση παράγει αποτελέσματα.

Άρθρο 4

Για διοικητικούς σκοπούς, ο κωδικός αριθμός της κατηγορίας αυτής πρροϊόντων είναι "006".

Άρθρο 5

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες, 10 Ιουνίου 1999.

Για την Επιτροπή

Ritt BJERREGAARD

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ L 99 της 11.4.1992, σ. 1.

(2) ΕΕ L 217 της 13.9.1995, σ. 14.

(3) ΕΕ 196 της 16.8.1967, σ. 1.

(4) ΕΕ L 355 της 30.12.1998, σ. 1.

(5) ΕΕ L 187 της 16.7.1988, σ. 14.

(6) ΕΕ L 265 της 18.10.1996, σ. 15.

(7) ΕΕ L 215 της 1.8.1998, σ. 73.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Οι γενικές απαιτήσεις που έχουν θεσπιστεί με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 σχετικά με το κοινοτικό σύστημα απονομής οικολογικού σήματος και τα ειδικά κριτήρια του παρόντος παραρτήματος ισχύουν για την απονομή οικολογικού σήματος σε απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων και πρέπει να πληρούνται καθόλη τη χρονική περίοδο που καλύπτεται από τη σύμβαση που αφορά τους όρους χρήσης του σήματος.

Συνιστάται στους αρμόδιους φορείς να λαμβάνουν υπόψη την εφαρμογή αναγνωρισμένων συστημάτων περιβαλλοντικής διαχείρισης, όπως το EMAS ή το ISO 14 001, όταν αξιολογούν αιτήσεις ή ελέγχουν τη συμμόρφωση με τα κριτήρια, τον παρόντος παραρτήματος.

Τα κριτήρια αυτά αποβλέπουν στα ακόλουθα:

- μείωση της ρύπανσης των υδάτων με ελάττωση της κατανάλωσης απορρυπαντικών, αφενός, και περιορισμό της ποσότητας των επιβλαβών συστατικών, αφετέρου,

- ελαχιστοποίηση της παραγωγής αποβλήτων με τον περιορισμό της πρωτογενούς συσκευασίας και την προώθηση της επαναχρησιμοποίησης ή/και ανακύκλωσής της,

- μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης με την προώθηση απορρυπαντικών που είναι αποτελεσματικά σε χαμηλές θερμοκρασίες.

Τα κριτήρια, αυτά αυξάνουν επίσης την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση των καταναλωτών.

1. ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΔΟΣΗ ΑΝΑΦΟΡΑΣ

1.1. Μονάδα αναφοράς

Η μονάδα αναφοράς εκφράζεται σε g/πλύση (γραμμάρια, ανά πλύση). Για τα απορρυπαντικά υψηλής δραστηριότητας πρόκειται για τη δόση ανά 4,5 kg (στεγνών) ρούχων, ενώ για τα απορρυπαντικά χαμηλής δραστηριότητας πρόκειται για τη δόση ανά 2,5 kg (στεγνών) ρούχων που τοποθετούνται στο πλυντήριο.

1.2. Δόση αναφοράς

Η δόση που συνιστά ο παρασκευαστής στους καταναλωτές για σκληρότητα ύδατος 2,5 mmol CaCO3/l και "κανονικά λερωμένα" ρούχα αποτελεί τη δόση αναφοράς για:

- τον υπολογισμό των οικολογικών κριτηρίων,

και

- τη δοκιμή της επίδοσης πλυσίματος.

Εάν η σκληρότητα νερού 2,5 m mol CaCO3/l δεν αφορά κράτος μέλος όπου πωλείται το απορρυπαντικό, o αιτούμενος τη χορήγηση οικολογικού σήματος πρέπει να καθορίζει τη δόση που θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως βάση αναφοράς.

2. ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ

2.1. Οικολογικά κριτήρια για τα συστατικά

Λαμβάνονται υπόψη οι ακόλουθοι παράμετροι:

- ολικές χημικές ουσίες (TC):

- κρίσιμος όγκος αραίωσης - τοξικότητα (CDVtox):

- φωσφορικά άλατα (ως STPP)

- αδιάλυτες ανόργανες ουσίες (ΙΙ)

- διαλυτές ανόργανες ουσίες (SI)

- μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες (σε αερόβιες συνθήκες) (αερόβιες NBDO)

- μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες (σε αναερόβιες συνθήκες) (αναερόβιες NBDO)

- βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο (BOD).

Στο προσάρτημα ΙΙ ορίζονται οι παράμετροι που χρησιμοποιούνται για τους υπολογισμούς. Οι παράμετροι αυτοί υπολογίζονται και εκφράζονται σε g/πλύση ή l/πλύση, ανάλογα με την περίπτωση. Τα μεγέθη αυτά συγκεντρώνονται και αξιολογούνται συνολικώς σύμφωνα με τη μέθοδο που παρουσιάζεται στο παρόν έγγραφο.

Βαθμολογία, συντελεστές στάθμισης

Στον ακόλουθο πίνακα συνοψίζονται τα επιλεχθέντα κριτήρια, οι τιμές αποκλεισμού, οι συντελεστές στάθμισης και η μέγιστη βαθμολογία που μπορεί να επιτευχθεί. Στο σημείο 2.3 παρατίθενται οι τύποι του συστήματος βαθμολόγησης που πρέπει να χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της βαθμολογίας κάθε κριτηρίου.

Σύστημα υπολογισμού βαθμολογίας, συντελεστών στάθμισης για απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Σημείωση:

όλες οι τιμές εκφράζονται σε g/πλύση, πλην της CDVtox που εκφράζεται σε l/πλύση.

2.2. Βαθμολογική βάση για την απονομή οικολογικού σήματος

Το άθροισμα των βαθμών που αντιστοιχούν στα οκτώ κριτήρια για τα συστατικά πρέπει να είναι ίσο ή μεγαλύτερο από 45.

Δεν επιτρέπεται υπέρβαση της τιμής αποκλεισμού ουδενός κριτηρίου. Το προϊόν πρέπει, επίσης, να πληροί τα κριτήρια που καθορίζονται σε άλλα τμήματα του παρόντος παραρτήματος.

2.3. Υπολογισμός των οικολογικών κριτηρίων για τα συστατικά

Βάση δεδομένων για τα συστατικά απορρυπαντικών (κατάλογος DID-Detergent Ιngredients Database)

Στο προσάρτημα Ι μέρος Α παρουσιάζεται η βάση δεδομένων για τα συστατικά απορρυπαντικών (κατάλογος DID), η οποία περιλαμβάνει τα ευρύτερα χρησιμοποιούμενα συστατικά που συμμετέχουν στη χημική σύνθεση των απορρυπαντικών. Τα δεδομένα αυτά πρέπει να χρησιμοποιούνται για τους υπολογισμούς που αφορούν τα κριτήρια, για αυτά τα συστατικά.

Στο προσάρτημα Ι μέρος Α παρατίθενται για τα σημαντικότερα συστατικά απορρυπαντικών τα δεδομένα σχετικά με το συντελεστή επιβάρυνσης, την τοξικότητα, τη μη βιοαποδομησιμότητα (αερόβιες συνθήκες), τη μη βιοαποδομησιμότητα (αναερόβιες συνθήκες). Τα δεδομένα αυτά πρέπει να χρησιμοποιούνται για τους υπολογισμούς που αφορούν τα αντίστοιχα συστατικά.

Τα κριτήρια:

- ολικές χημικές ουσίες

- φωσφορικά άλατα (ως STPP)

- διαλυτές/αδιάλυτες ανόργανες ουσίες

- μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες (αερόβιες/αναερόβιες συνθήκες)

- βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο

υπολογίζονται για κάθε συστατικό λαμβάνοντας υπόψη τη δόση ανά πλύση, την υγρασία και την κατά μάζα εκατοστιαία αναλογία των συστατικών, και εν συνεχεία προστίθενται για κάθε χημική σύνθεση.

Το κριτήριο για τον κρίσιμο όγκο αραίωσης (CDV) - τοξικότητα υπολογίζεται για κάθε χημικό συστατικό (i) του απορρυπαντικού με τον ακόλουθο τύπο:

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΙΚΟ>

Μέθοδος υπολογισμού των βαθμών:

Για τον υπολογισμό των βαθμών των μεμονωμένων κριτηρίων χρησιμοποιούνται οι ακόλουθες εξισώσεις:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Νέα πρόσθετα συστατικά

Σε περίπτωση που πρόκειται για νέες χημικές ουσίες ή συστατικά πέραν εκείνων που απαριθμούνται στη βάση δεδομένων για τα συστατικά των απορρυπαντικών, ακολουθείται η διαδικασία που περιγράφεται κατωτέρω και στο προσάρτημα Ι μέρος Β.

- Ο αιτών οφείλει να υποβάλει στον αρμόδιο οργανισμό πειραματικά δεδομένα.

- Πρέπει να παρέχονται δεδομένα σχετικά με τις διαλυτές/αδιάλυτες ανόργανες ουσίες, τη βιοαποδομησιμότητα σε αναερόβιες συνθήκες (δοκιμή ECETOC αριθ. 28, Ιούνιος 1988) και το βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο (BOD).

- Πρέπει να παρέχεται όλη η διαθέσιμη τεκμηρίωση των δεδομένων που υποβάλλονται σχετικά με τη βιοαποδόμηση, την απομάκρυνση και τις μακροχρόνιες επιπτώσεις (στοιχεία NOEC) στα ψάρια, τη daphnia magna, και τα φύκια.

- Οι σχετικές δοκιμές διενεργούνται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στα αντίστοιχα παραρτήματα της οδηγίας 67/548/ΕΟΚ.

Εφαρμόζονται, κατά περίπτωση, τα προβλεπόμενα στο προσάρτημα Ι μέρος Β.

Συγκεκριμένα, σε περίπτωση που δεν διατίθενται πλήρη στοιχεία σχετικά με τις χρόνιες επιπτώσεις (NOEC), επιτρέπεται να εφαρμόζονται οι αντίστοιχες απλοποιημένες διαδικασίες που περιγράφονται στο προσάρτημα Ι μέρος Β.

Όπου ενδείκνυται, γίνονται δεκτά διαφορετικά στοιχεία εφόσον θεωρηθούν ως ισοδύναμα από τον αρμόδιο φορέα αξιολόγησης της αίτησης.

2.4. Άλλα οικολογικά κριτήρια για τα συστατικά

Ορισμένα συστατικά δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν την ανώτατη περιεκτικότητα στη σύνθεση του απορρυπαντικού ή δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται, σύμφωνα με τα ακόλουθα:

α) το ολικό βάρος των συστατικών(1) που είναι ή μπορούν να ταξινομηθούν ως επικίνδυνα για το υδάτινο περιβάλλον και να χαρακτηρισθούν με το χαρακτηρισμό επικινδυνότητας R50 (πολύ τοξικά για τους υδρόβιους οργανισμούς) κατά την έννοια της οδηγίας 67/548/ΕΟΚ, δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 10 g/πλύση·

β) το ολικό βάρος των συστατικών που είναι ή μπορούν να ταξινομηθούν ως επικίνδυνα για το περιβάλλον και να χαρακτηρισθούν με τον χαρακτηρισμό επικινδυνότητας R50 (πολύ τοξικό για τους υδρόβιους οργανισμούς) και R53 (μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνιες δυσμενείς επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον) κατά την έννοια της οδηγίας 67/548/ΕΟΚ, δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 0,25 g/πλύση·

γ) οι ενώσεις του φωσφορικού οξέος δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν την τιμή 1 g/πλύση·

δ) απαγορεύονται πλήρως η επιφανειοδραστική ουσία αλκυλοφαινολαιθοξυλικό άλας (ΑΡΕΟ), οι αρωματικές ουσίες που περιέχουν τις αναφερόμενες στο προσάρτημα ΙΙ αρωματικές νιτροενώσεις και ο συμπλεκτικός παράγοντας EDTA, καθώς και τα συστατικά που χαρακτηρίζονται ως καρκινογόνα, τερατογόνα και μεταλλαξιογόνα σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στα αντίστοιχα παραρτήματα της οδηγίας 67/548/ΕΟΚ.

2.5. Οικολογικά κριτήρια για τη συσκευασία των προϊόντων

Λαμβάνεται υπόψη μόνον η πρωτογενής συσκευασία. Η συσκευασία του απορρυπαντικού πρέπει να αποτελείται από ελαφρά υλικά συσκευασίας ή περιέκτη (χαρτονένιο/πλαστικό κουτί ή πλαστική φιάλη).

Εάν το απορρυπαντικό κυκλοφορεί σε περιέκτη (κουτί ή φιάλη), ο παρασκευαστής οφείλει να κυκλοφορεί το προϊόν και σε συσκευασία επαναπλήρωσης.

Το βάρος της συσκευασίας από ελαφρά υλικά ή της συσκευασίας επαναπλήρωσης δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 1,7 g/πλύση.

Το βάρος του περιέκτη δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 7 g/πλύση.

Οι συσκευασίες από χαρτόνι πρέπει να αποτελούνται από ανακυκλωμένο υλικό σε ποσοστό 80 %, ενώ οι πλαστικές συσκευασίες επιβάλλεται να έχουν επισημανθεί σύμφωνα με το πρότυπο ISO 1043.

3. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΔΟΣΕΩΝ

Το προϊόν πρέπει να συγκρίνεται, όσον αφορά τις επιδόσεις πλύσης, με απορρυπαντικά αναφοράς του ίδιου τύπου σύμφωνα με τη δοκιμασία κοινοτικών οικολογικών επιδόσεων απορρυπαντικών.

Το προϊόν πρέπει να πληροί τις ελάχιστες απαιτήσεις για αυτή τη δοκιμασία.

4. ΔΟΚΙΜΕΣ

4.1. Δοκιμή καθαρότητας ενζύμων για την εξακρίβωση της απουσίας οργανισμών της διεργασίας παραγωγής

Δοκιμή καθαρότητας ενζύμων πρέπει να εκτελείται για τα ένζυμα που παράγονται με βιοτεχνολογικές διεργασίες και χρησιμοποιούνται σε απορρυπαντικά πλυντηρίων ρούχων για τα οποία ζητείται η χορήγηση οικολογικού σήματος. Ο σκοπός της δοκιμής αυτής είναι να εξασφαλίζεται ότι το τελικό ενζυμικό παρασκεύασμα δεν περιέχει οργανισμούς της διεργασίας παραγωγής. Για να διαπιστωθεί η ανάπτυξη μικροοργανισμών χρησιμοποιούνται ειδικά αντιβιοτικά. Η μέθοδος της δοκιμής καθαρότητας πρέπει να εξασφαλίζει ότι δεν ανιχνεύεται οργανισμός της διαδικασίας παραγωγής σε πρότυπο δείγμα δοκιμής 20 ml του τελικού ενζυμικού προϊόντος.

4.2. Εργαστήρια διεξαγωγής δοκιμών

Οι δοκιμές διεξάγονται σε εργαστήρια που πληρούν τις γενικές απαιτήσεις των προτύπων ΕΝ 45001 ή ισοδυνάμων διατάξεων, τα δε έξοδα βαρύνουν τον αιτούντα.

5. ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ

5.1. Πληροφορίες επί της συσκευασίας

Οι ακόλουθες πληροφορίες πρέπει να αναγράφονται στη συσκευασία τον προϊόντος: "Για πλύσιμο φιλικό προς το περιβάλλον, πρέπει:

Βήμα 1: Να διαχωρίζονται τα ρούχα κατά είδος (π.χ. κατά χρώμα, βαθμό ρύπανσης, τύπο υφάσματος)

Βήμα 2: Η πλύση να γίνεται μόνο όταν το πλυντήριο είναι γεμάτο

Βήμα 3 Να αποφεύγεται η άσκοπη χρήση απορρυπαντικού, ακολουθώντας τη συνιστώμενη δοσολογία

Βήμα 4: Να προτιμώνται τα προγράμματα πλύσης σε χαμηλές θερμοκρασίες".

Περισσότερες πληροφορίες για τα απορρυπαντικά πρέπει να είναι διαθέσιμες όταν ζητώνται. Για το σκοπό αυτό, πρέπει να αναγράφεται στη συσκευασία ότι, εφόσον ο καταναλωτής επιθυμεί να γνωρίζει περισσότερα στοιχεία για το απορρυπαντικό, μπορεί να απευθυνθεί (τηλεφωνικώς ή γραπτώς) στο τμήμα καταναλωτών της εταιρείας ή του μεταπωλητή.

Για να ενθαρρύνεται ο καταναλωτής να αποφεύγει την υπερβολική χρήση απορρυπαντικού και να ακολουθεί τη συνιστώμενη δασολογία, μια δοσιμετρική διάταξη (μεζούρα) βαθμονομημένη τουλάχιστον ανά 10 ml πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όποιον το ζητά, εάν δεν περιέχεται στη συσκευασία.

Οι ακόλουθες πληροφορίες πρέπει να αναγράφονται στη συσκευασία τον προϊόντος: "Το οικολογικό σήμα της ΕΕ έχει απονεμηθεί στο προϊόν αυτό διότι συμβάλλει στη μείωση της ρύπανσης των υδάτων, της παραγωγής αποβλήτων και της κατανάλωσης ενέργειας.

για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το οικολογικό σήμα της ΕΕ, μπορείτε να επισκεφθείτε την εξής διεύθυνση στο Ίντερνετ: http://europa.eu.int/ecolabel."

5.2. Οδηγίες σχετικά με τη δασολογία

Επί της συσκευασίας του προϊόντος πρέπει να αναγράφεται η συνιστώμενη δασολογία, καθώς και σύσταση προς τον καταναλωτή να απευθυνθεί στον φορέα ύδρευσης της περιοχής του ή στις τοπικές αρχές για να ενημερωθεί για, το βαθμό σκληρότητας του ύδατος στην περιοχή του.

Οι συνιστώμενες δόσεις πρέπει να καθορίζονται για "κανονικά" λερωμένα και "πολύ λερωμένα" ρούχα, και σε συνάρτηση με τους διαφορετικούς βαθμούς σκληρότητας του νερού για το εκάστοτε κράτος μέλος και ανάλογα με το βάρος των ρούχων. Εάν η προτεινόμενη δασολογία στηρίζεται σε δοσομετρική διάταξη, ο όγκος της (σε ml) πρέπει επίσης να εμφανίζεται σαφώς στη συσκευασία.

Η απόδοση πλυσίματος πρέπει να αναφέρεται για τα "κανονικά λερωμένα" ρούχα και τους διάφορους βαθμούς σκληρότητας.

Η συνιστώμενη δόση για. την ανώτατη σκληρότητα νερού (3 ή 4) - "πολύ λερωμένα ρούχα" - δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει το διπλάσιο της συνιστώμενης δόσης για σκληρότητα νερού 1 (μαλακό νερό) - "κανονικά λερωμένα ρούχα".

Η δόση αναφοράς, που χρησιμοποιείται για τη δοκιμή επίδοσης πλυσίματος και τον υπολογισμό των οικολογικών κριτηρίων, πρέπει υποχρεωτικά να είναι η ίδια, με τη συνιστώμενη δόση για "κανονικά λερωμένα" ρούχα και για σκληρότητα νερού που αντιστοιχεί σε 2,5 m mol CaCO3/l στο κράτος μέλος όπου διενεργήθηκε η δοκιμή.

Εάν στις συνιστώμενες δόσεις έχει προβλεφθεί μόνον σκληρότητα νερού χαμηλότερη από 2,5 m mol CaCO3/l, η μέγιστη δόση που συνιστάται για τα "κανονικά λερωμένα" ρούχα πρέπει να είναι μικρότερη από τη δόση αναφοράς που αναφέρεται στην ανωτέρω παράγραφο.

5.3. Πληροφοριακά στοιχεία και επισήμανση των συστατικών

Πρέπει να εφαρμόζεται η σύσταση 89/542/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 13ης Σεπτεμβρίου 1989, σχετικά με την επισήμανση των απορρυπαντικών και των προϊόντων καθαρισμού(2):

Επιβάλλεται επισήμανση για τις ακόλουθες ομάδες συστατικών ανεξαρτήτως μάζας:

- Ένζυμα: ένδειξη του τύπου των ενζύμων (π.χ. πρωτεάση, λιπάση)

- Συντηρητικά: Χαρακτηρισμός και επισήμανση σύμφωνα με την ονοματολογία IUPAC

- Απολυμαντικά: χαρακτηρισμός και επισήμανση σύμφωνα με την ονοματολογία IUPAC

Εφόσον στο προϊόν περιέχονται αρωματικές ενώσεις, αναφέρονται στη συσκευασία.

(1) Ώς "συστατικά" νοούνται ουσίες ή παρασκευάσματα.

(2) ΕΕ L 291 της 10.10.1989, σ. 55.

Προσάρτημα Ι

ΒΑΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΜΗ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΑ ΣΤΗ ΒΑΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

Α. Για τον υπολογισμό των οικολογικών κριτηρίων πρέπει να χρησιμοποιούνται τα κατωτέρω παρατιθέμενα στοιχεία σχετικά με τα γνωστά και, συνήθως, χρησιμοποιούμενα συστατικά απορρυπαντικών

ΒΑΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΩΝ (DID)

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Ν= Ναι

CF= Διορθωτικός συντελεστής για τον υπολογισμό της δόσης εκφρασμένης

0= Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για υπολογισμούς

NOEC= Συγκέντρωση στην οποία δεν παρατηρείται καμία επίπτωση

LTE= Χρόνιες επιπτώσεις σε g/πλύση

THOD= Θεωρητικώς απαιτούμενο οξυγόνο

Β. Για συστατικά που δεν περιλαμβάνονται στον κατάλογο DID εφαρμόζεται η ακόλουθη μέθοδος

Τοξικότητα στους υδρόβιους οργανισμούς

Για τον υπολογισμό του κριτηρίου του κρίσιμου όγκου αραίωσης (τοξικότητα) πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι κατώτατες επικυρωμένες τιμές για τις χρόνιες επιπτώσεις (long-term effect - LTE) στα ψάρια, τη daphnia magna ή τα φύκια.

Σε περιπτώσεις που χρησιμοποιούνται στοιχεία από δοκιμές σε ομόλογες ενώσεις ή/και QSAR (Quantitative Structure Activity Relationships - ποσοτικές σχέσεις δομής-δράσης), είναι δυνατόν να διορθώνονται τα τελικώς επιλεχθέντα στοιχεία (LTE).

Σε περίπτωση που δεν υπάρχουν στοιχεία LTE, πρέπει να εφαρμόζεται η ακόλουθη μέθοδος προκειμένου να υπολογιστούν κατ' εκτίμηση τα δεδομένα LTE χρησιμοποιώντας τους ακολούθως καθοριζόμενους συντελεστές αβεβαιότητας (uncertainty factor UF) στα δεδομένα για το πιο ευπαθές είδος:

Μη επιφανειοδραστικές ουσίες

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Επιτρέπονται παρεκκλίσεις από αυτόν τον κανόνα, εφόσον μπορεί να τεκμηριωθεί ότι οι χαμηλότεροι συντελεστές αβεβαιότητας ή δεδομένα για τα πλέον ευπαθή είδη μπορούν να αιτιολογηθούν επιστημονικώς.

Επιφανειοδραστικές ουσίες

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Στην τελευταία περίπτωση ανωτέρω, αντί του συντελεστή 50 μπορεί να χρησιμοποιηθεί συντελεστής αβεβαιότητας 20 μόνον εάν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα για τα 1-2 L(Ε)C50 (LC50 για την τοξικότητα σε ψάρια, EC50 για την τοξικότητα σε δαφνία ή φύκια) και μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα από πληροφορίες σχετικά με άλλες ενώσεις ότι έχουν διενεργηθεί δοκιμές με τα πλέον ευπαθή είδη. Ο κανόνας αυτός μπορεί να εφαρμοστεί μόνο για ομάδα ομολόγων ενώσεων. Πρέπει να επισημανθεί ότι οι χρόνιες επιπτώσεις LTE πρέπει να είναι ενιαίες σε δεδομένη ομάδα ομολόγων ουσιών όσον αφορά την επίδραση, π.χ. του μήκους της αλυσίδας των αλκυλίων, προκειμένου για αλκυλοσουλφονικά άλατα (LAS), ή του αριθμού των αιθοξυλίων (ΕΟ), προκειμένου για αιθοξυαλκοολικά άλατα, εφόσον βεβαίως μπορούν να αποδειχθούν τέτοιες σχέσεις δομής-δράσης.

Οποιαδήποτε παρέκκλιση από την ανωτέρω περιγραφόμενη μέθοδο πρέπει να αιτιολογηθεί για το συγκεκριμένο χημικό συστατικό.

Συντελεστές επιβάρυνσης

Οι συντελεστές επιβάρυνσης πρέπει να καθορίζονται με βάση την οδηγία 93/67/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 20ής Ιουλίου 1993, η οποία καθορίζει τις αρχές εκτίμησης των κινδύνων που διατρέχει ο άνθρωπος και το περιβάλλον από τις ουσίες που γνωστοποιούνται σύμφωνα με την οδηγία 67/548/ΕΟΚ του Συμβουλίου(1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 98/98/ΕΚ της Επιτροπής, και με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 793/93 του Συμβουλίου(2).

Μη βιοαποδομήσιμες ουσίες (υπό αναερόβιες συνθήκες): διάγραμμα ροής για τον καθορισμό του διορθωτικού συντελεστή (CF)(3)

>PIC FILE= "L_1999187EL.006501.EPS">

(1) ΕΕ L 227 της 8.9.1993, σ. 9.

(2) ΕΕ L 84 της 5.4.1993, σ. 1.

(3) Οι διορθωτικοί συντελεστές πρέπει να καθορίζονται με βάση τις ιδιότητες των συστατικών και να εφαρμόζονται στη δοσολογία εκφραζόμενη σε g/πλύση.

Προσάρτημα ΙΙ

ΟΡΙΣΜΟΙ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

1. Ολικές χημικές ουσίες

Οι ολικές χημικές ουσίες είναι η δόση πλην την υγρασία, εκφραζόμενα σε g/πλύση.

2. Κρίσιμος όγκος αραίωσης - τοξικότητα (CDVtox)

Ο όγκος CDVtox υπολογίζεται για κάθε συστατικό i της χημικής σύνθεσης με βάση τα αντίστοιχα δεδομένα για το συντελεστή επιβάρυνσης (LF) και τις χρόνιες επιπτώσεις (LTE) από τον κατάλογο DID που εκφράζεται σε l/πλύση:

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΙΚΟ>

Η τιμή CDVtox για το προϊόν, είναι το σύνολο των τιμών CDVtox όλων των συστατικών που εκφράζονται σε l/πλύση.

3. Φωσφορικά άλατα (ως STPP)

Το βάρος ανά πλύση όλων των ανοργάνων φωσφορικών αλάτων που εκφράζεται σε STPP, σε g/πλύση.

4. Αδιάλυτες ανόργανες ουσίες

Το βάρος ανά πλύση όλων των συστατικών που είναι αδιάλυτες ανόργανες ουσίες (βλέπε κατάλογο βάσης δεδομένων) εκφραζόμενο σε g/πλύση.

5. Διαλυτές ανόργανες ουσίες

Το βάρος ανά πλύση όλων των συστατικών που είναι διαλυτές ανόργανες ουσίες (βλέπε κατάλογο βάσης δεδομένων) εκφραζόμενο σε g/πλύση.

6. Μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες (σε αερόβιες συνθήκες)

Το βάρος ανά πλύση όλων των συστατικών που είναι μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες σε αερόβιες συνθήκες (βλέπε κατάλογο DID) εκφραζόμενο σε g/πλύση.

7. Μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες (σε αναερόβιες συνθήκες)

Το βάρος ανά πλύση όλων των συστατικών που είναι μη βιοαποδομήσιμες οργανικές ουσίες σε αναερόβιες συνθήκες (βλέπε κατάλογο DID) εκφραζόμενο σε g/πλύση.

8. Βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο (BOD)

Το βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο για κάθε συστατικό i υπολογίζεται σε g Ο/πλύση σύμφωνα με τα αντίστοιχα δεδομένα για την τιμή THOD από τη βάση δεδομένων DID:

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΙΚΟ>

Το βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο για το προϊόν (BOD), είναι το άθροισμα των BOD για όλα τα συστατικά σε g Ο/πλύση. Οι τιμές THOD ισχύουν μόνο για τις βιοαποδομήσιμες ενώσεις.

9. Απορρυπαντικά υψηλής δραστηριότητας

Η σημαντικότερη ιδιότητα των απορρυπαντικών υψηλής δραστικότητας είναι η απόδοση στο πλύσιμο (καθαρισμός, αφαίρεση λεκέδων). Κάθε απορρυπαντικό θεωρείται ότι είναι υψηλής δραστικότητας, εκτός εάν σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του παρασκευαστή προορίζεται, κυρίως, "για ευαίσθητα υφάσματα" (πλύση σε χαμηλή θερμοκρασία, ευαίσθητα υφάσματα και χρώματα).

10. Νιτροαρωματικές ενώσεις

Ξυλολικός μόσχος: 5-τριτ-βουτυλ-2,4,6-τρινιτρο-m-ξύλιο

Ηλεκτρόχρωμος μόσχος: 4-τριτ-βουτυλ-3-μεθοξυ-2,6-δινιτροτολουόλιο

Μοσκένιο: 1,1,3,3,5-πενταμεθυλ-4,6-δινιτροϊνδάνιο

Τιβετινικός μόσχος: 1-τριτ-βουτυλ-3,4,5-τριμεθυλ-2,6-δινιτροβενζόλιο

Κετονικός μόσχος: 4'-τριτ-βουτυλ-2',6'διμεθυλ-3',5'-δινιτροακετοφαινόνη.

Προσάρτημα ΙΙΙ

ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΑΙΤΕΙ Ο ΑΡΜΟΔΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΙΤΟΥΜΕΝΟ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ

1.1. Δήλωση της σύνθεσης του προϊόντος και υπολογισμός των κριτηρίων

Ο αρμόδιος φορέας απαιτεί από τον παρασκευαστή που αιτείται τη χορήγηση οικολογικού σήματος:

- την ακριβή σύνθεση του προϊόντος,

- ακριβή χημική περιγραφή των συστατικών (π.χ. ταυτοποίηση κατά IUPAC, αριθ. CAS, μοριακός και συντακτικός τύπος, καθαρότητα, είδος και εκατοστιαία αναλογία των ξένων προσμείξεων, προσθέτων· προκειμένου για μείγματα, π.χ. επιφανειοδραστικές ουσίες: αριθ. DID, σύσταση και φάσμα κατανομής, ομόλογες ενώσεις, ισομερή, καθώς και εμπορική ονομασία)· στοιχεία αναλυτικής χημείας για τη σύνθεση των επιφανειοδραστικών ουσιών,

- την ακριβή ποσότητα προϊόντος, σε τόνους, που έχει διατεθεί στην αγορά (ημερομηνία αναφοράς είναι η 1η Μαρτίου και η περίοδος αναφοράς το προηγούμενο έτος),

- λεπτομέρειες των υπολογισμών για τα κριτήρια,

- συνοπτική έκθεση δοκιμών καθαρότητας για τα ένζυμα, σύμφωνα με το σημείο 4.1 του παραρτήματος της παρούσας απόφασης, συνοδευόμενη από πιστοποίηση της απουσίας παραγωγών οργανισμών,

- δήλωση ότι:

- το προϊόν δεν περιέχει την επιφανειοδραστική ουσία αλκυλοφαινολαιθοξυλικό άλας (APEO), αρωματικές ουσίες που περιέχουν τις αναφερόμενες στο προσάρτημα ΙΙ αρωματικές νιτροενώσεις, το συμπλεκτικό παράγοντα EDTA και συστατικά ταξινομημένα ως καρκινογόνα, μεταλλαξιογόνα, ή τερατογόνα σύμφωνα με τις οδηγίες 67/548/ΕΟΚ και 88/379/ΕΟΚ,

- οι ενώσεις του φωσφωνικού οξέος δεν υπερβαίνουν το 1 g/πλύση.

1.2. Δοκιμή επιδόσεων πλύσης

Ο αρμόδιος φορέας υποβάλλει τα αποτελέσματα της δοκιμής επιδόσεων πλύσης στον αρμόδιο φορέα.

1.3. Δοσιμετρική διάταξη, συσκευασία και ενημέρωση του καταναλωτή

Για να τεκμηριωθεί η συμμόρφωση προς τις ανωτέρω αναφερόμενες διατάξεις ο αρμόδιος φορέας πρέπει να απαιτεί από τον αιτούμενο τη χορήγηση οικολογικού σήματος την συσκευασία του προϊόντος και τις δοσιμετρικές διατάξεις.

Εάν υπάρχουν διαφορές μεταξύ των αγορών των κρατών μελών και διαφορετικά μεγέθη συσκευασίας πρέπει να υποβάλλονται όλα τα σχετικά δεδομένα.

1.4. Υποβολή αίτησης για τη χορήγηση οικολογικού σήματος σε απορρυπαντικά

Ο αρμόδιος εθνικός φορέας επιτρέπει να διενεργεί επιτόπου έλεγχο στην αιτούσα επιχείρηση και να επισκέπτεται τις εγκαταστάσεις παραγωγής και συσκευασίας.

Ο αρμόδιος φορέας πρέπει να εξασφαλίζει ότι οι αιτήσεις υποβάλλονται σύμφωνα με τις σχετικές απαιτήσεις που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 880/92 και ότι τηρούνται οι προβλεπόμενες διαδικασίες.

Προσάρτημα IV

ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ

APEO: Alkyl phenol ethoxylates (αλκυλοφαινολαιθοξυλικά άλατα)

BOD: Βιολογικώς απαιτούμενο οξυγόνο

CDVtox: Critical Dilution Volume (toxicity) (κρίσιμος όγκος αραίωσης-τοξικότητα)

CF: Correction factor (διορθωτικός συντελεστής)

DIN: Deutsches Institut für Normung (γερμανικός οργανισμός τυποποίησης)

DID: Detergents Ingredients Database (βάση δεδομένων για τα συστατικά απορρυπαντικών)

EOs: Ethoxy groups (αίθοξυ ομάδες)

EC50: Effect concentration (αποτελεσματική συγκέντρωση - συγκέντρωση στην οποία παρατηρείται η συγκεκριμένη επίπτωση εντός ορισμένου χρόνου στο 50 % των ελεγχόμενων οργανισμών)

ECETOC: European Centre for Ecotoxicology and Toxicology of Chemicals (Ευρωπαϊκό Κέντρο Οικοτοξικολογίας και Τοξικολογίας Χημικών Ουσιών)

EDTA: Αιθυλενοδιαμινοτετραοξικό οξύ

IEC: International Electrotechnical Commission (Διεθνής Ηλεκτροτεχνική Επιτροπή)

ISO: International Standards Organisation (Διεθνής οργανισμός τυποποίησης)

IUPAC: International Union of Pure and Applied Chemistry (Διεθνής ένωση καθαρής και εφαρμοσμένης χημείας)

LC50: Lethal concentration (θανατηφόρος συγκέντρωση-συγκέντρωση στην οποία εντός ορισμένου χρόνου επέρχεται ο θάνατος του 50 % των ελεγχόμενων οργανισμών)

LTE: Long-term effect (χρόνιες επιπτώσεις)

NOEC: No Observed Effect Concentration (συγκέντρωση στην οποία δεν παρατηρείται καμία επίπτωση) (μακροχρόνια δοκιμή)

QSARs: Quantitative structure activity relationships (ποσοτική σχέση δομής-δράσης)

Pow: Partition Coefficient octanol/water (συντελεστής κατανομής σε μείγμα οκτανόλης - δράσης)

RB: Ready biodegradability (άμεση βιοαποδομησιμότητα υπό αερόβιες συνθήκες)

STPP: Τριπολυφωσφορικό νάτριο

THOD: Theoretical oxygen demand (θεωρητικώς απαιτούμενο οξυγόνο)

UF: Uncertainty factor (συντελεστής αβεβαιότητας)

WF: Weighting factor (συντελεστής στάθμισης)