ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ της 2ας Ιουνίου 1997 που υιοθέτησε το Συμβούλιο βάσει του άρθρου Ι.2 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με την πρόληψη και την επίλυση των συγκρούσεων στην Αφρική (97/356/ΚΕΠΠΑ)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ιδίως το άρθρο Ι.2,

τα συμπεράσματα των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων του Έσσεν και της Μαδρίτης,

το Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών,

Εκτιμώντας:

ότι η πρόληψη και η επίλυση των συγκρούσεων στην Αφρική συνιστούν προτεραιότητες για την Ευρωπαϊκή Ένωση 7

ότι η ευθύνη για την πρόληψη και την επίλυση των συγκρούσεων στην αφρικανική ήπειρο βαρύνει πρωτίστως τους ίδιους τους αφρικανούς 7

ότι η πρόληψη και η επίλυση των συγκρούσεων αποτελούν ήδη αντικείμενο διαλόγου με τον Οργανισμό Αφρικανικής Ενότητας (ΟΑΕ) 7

ότι ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών έχει επίσης υποβάλει προτάσεις για τη βελτίωση της ετοιμότητας προς πρόληψη των συγκρούσεων και διατήρηση της ειρήνης στην Αφρική και

ότι έχουν ήδη υποβληθεί και ορισμένες άλλες συγκεκριμένες προτάσεις σχετικά με την ενίσχυση των ειρηνευτικών δυνατοτήτων των αφρικανών,

ΥΙΟΘΕΤΗΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ:

Άρθρο 1

1. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, επιδιώκοντας τους στόχους της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας, όπως καθορίζονται στο άρθρο Ι.1 της συνθήκης, υποστηρίζει ενεργά τις προσπάθειες πρόληψης και επίλυσης των συγκρούσεων στην Αφρική.

2. Η Ένωση υλοποιεί τις πολιτικές της και τις δράσεις της μέσω των κατάλληλων πολιτικών και νομικών πλαισίων (Ηνωμένα Έθνη, ΟΑΕ, υποπεριφερειακές οργανώσεις), όπου απαιτείται, και σε στενή συνεργασία με τα αρμόδια όργανα.

3. Η πολιτική της Ένωσης αποσκοπεί στην προώθηση των δυνατοτήτων και των μέσων δράσης των αφρικανών στον τομέα της πρόληψης και επίλυσης των συγκρούσεων, ιδίως με την υποστήριξη του ΟΑΕ και των υποπεριφερειακών οργανώσεων και πρωτοβουλιών.

4. Η Ένωση αναπτύσσει μια προνοητική, συνολική και ολοκληρωμένη προσέγγιση η οποία χρησιμεύει επίσης ως κοινό πλαίσιο για τις επί μέρους ενέργειες των κρατών μελών.

Άρθρο 2

Η πολιτική της Ένωσης αναγνωρίζει μεν την ανάγκη αντιμετώπισης των ήδη υπαρχουσών κρίσεων, επικεντρώνεται όμως στην πρόληψη της έκρηξης και της αναθέρμανσης βίαιων συγκρούσεων, συμπεριλαμβανομένων και αυτών που βρίσκονται σε αρχικό στάδιο, καθώς και στην οικοδόμηση της ειρήνης μετά τη σύγκρουση.

Άρθρο 3

Προκειμένου να συμβάλλει καλύτερα στην πρόληψη και επίλυση των συγκρούσεων στην Αφρική, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει:

- τη βελτίωση της σύνδεσης των προσπαθειών της (πολιτικές και δράσεις) με εκείνες των Αφρικανών και

- τη χρησιμοποίηση των διάφορων διαθέσιμων μέσων με τρόπο συγκροτημένο ώστε να ενισχύεται αποτελεσματικά η πρόληψη και επίλυση των συγκρούσεων.

Το Συμβούλιο σημειώνει ότι, σύμφωνα με τις σχετικές διαδικασίες, θα ληφθούν μέτρα για το συντονισμό των προσπαθειών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με εκείνες των κρατών μελών στον τομέα αυτό, συμπεριλαμβανομένων και των προσπαθειών συνεργασίας για την ανάπτυξη και προώθησης των ανθρώπινων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και της χρηστής διακυβέρνησης.

Άρθρο 4

Τα κράτη μέλη, αναγνωρίζοντας ότι η διαθεσιμότητα όπλων σε ποσότητες που υπερβαίνουν τις ανάγκες αυτοάμυνας μπορεί να αποτελέσει παράγοντα που συμβάλλει στη δημιουργία καταστάσεων αστάθειας:

- επιβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους να συνεχίσουν να ενεργούν με υπευθυνότητα όσον αφορά τις εξαγωγές όπλων, συμμορφούμενα πλήρως με τα οκτώ κριτήρια για τις εξαγωγές όπλων που καθόρισε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (1),

- ενισχύουν τις προσπάθειές τους για την πρόληψη και καταπολέμηση του παράνομου εμπορίου όπλων και

- παροτρύνουν τα αφρικανικά κράτη να υποβάλλουν ετήσιες αναφορές στο μητρώο συμβατικών όπλων του ΟΗΕ ως μέσο βελτίωσης της διαφάνειας και δημιουργίας κλίματος εμπιστοσύνης.

Άρθρο 5

Στην περίπτωση που μια πρωτοβουλία της Ένωσης που λαμβάνεται προς εξυπηρέτηση των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 1 έχει επιπτώσεις στον τομέα της άμυνας, η Ένωση ζητά από τη Δυτικοευρωπαϊκή Ένωση να εκπονήσει και να εφαρμόσει την πρωτοβουλία αυτή όσον αφορά αυτές τις επιπτώσεις, και ιδίως όσον αφορά τη χρησιμοποίηση στρατιωτικών μέσων, σύμφωνα με το άρθρο Ι.4.2 της συνθήκης.

Άρθρο 6

Ύστερα από έκθεση της Προεδρίας, σε συνεργασία με την Επιτροπή, η παρούσα κοινή θέση, μαζί με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της ίδιας ημερομηνίας, αναθεωρούνται ύστερα από ένα έτος.

Άρθρο 7

1. Η Ένωση είναι πρόθυμη να συμβάλει στη δημιουργία δυνατοτήτων πρόληψης και επίλυσης των συγκρούσεων στην Αφρική βάσει συγκεκριμένων σχεδίων προτάσεων, ιδίως μέσω του ΟΑΕ και των αφρικανικών υποπεριφερειακών οργανώσεων.

2. Το Συμβούλιο αποφασίζει ως προς τη γενική αρχή, τον τρόπο εφαρμογής και τη χρηματοδότηση τέτοιων σχεδίων, βάσει αξιολόγησης που πραγματοποιείται από διερευνητική αποστολή της Ένωσης.

3. Το Συμβούλιο σημειώνει τις διμερείς συμβολές των κρατών μελών καθώς και την πρόθεση της Επιτροπής να προτείνει κοινοτική δράση προς υποστήριξη των στόχων της παρούσας κοινής θέσης.

Άρθρο 8

Η παρούσα κοινή θέση παράγει αποτελέσματα από την ημέρα της έκδοσής της.

Άρθρο 9

Η παρούσα κοινή θέση δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα.

Λουξεμβούργο, 2 Ιουνίου 1997.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

H. VAN MIERLO

(1) Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου, Ιούνιος 1991 και Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Λισσαβώνας, Ιούνιος 1992.