ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ (EE) 2020/758 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 4ης Ιουνίου 2020

σχετικά με τα μέτρα που πρόκειται να λάβει το Ηνωμένο Βασίλειο για τους επιβλαβείς οργανισμούς Xylella fastidiosa και Ceratocystis platani

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2020) 3604]

(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/2031 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 2016, σχετικά με προστατευτικά μέτρα κατά των επιβλαβών για τα φυτά οργανισμών, την τροποποίηση των κανονισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ) αριθ. 228/2013, (ΕΕ) αριθ. 652/2014 και (ΕΕ) αριθ. 1143/2014, και την κατάργηση των οδηγιών του Συμβουλίου 69/464/ΕΟΚ, 74/647/ΕΟΚ, 93/85/ΕΟΚ, 98/57/ΕΚ, 2000/29/ΕΚ, 2006/91/ΕΚ και 2007/33/ΕΚ (1), και ιδίως το άρθρο 52 παράγραφος 4, σε συνδυασμό με το άρθρο 131 της συμφωνίας για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (2),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Σύμφωνα με το άρθρο 127 παράγραφος 1 της συμφωνίας για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας, το δίκαιο της Ένωσης εφαρμόζεται για το Ηνωμένο Βασίλειο και εντός αυτού κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου που προβλέπεται στην εν λόγω συμφωνία. Η μεταβατική αυτή περίοδος λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2020.

(2) Σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031, το Ηνωμένο Βασίλειο γνωστοποίησε στην Επιτροπή στις 10 Μαρτίου 2020 το ενωσιακό μέτρο που θα επιθυμούσε να ληφθεί από την Ένωση κατά, μεταξύ άλλων, των επιβλαβών οργανισμών Xylella fastidiosa και Ceratocystis platani (στο εξής: οι συγκεκριμένοι επιβλαβείς οργανισμοί). Σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 2 του εν λόγω κανονισμού, το Ηνωμένο Βασίλειο γνωστοποίησε επίσης τα προσωρινά εθνικά μέτρα τα οποία σκόπευε να λάβει ελλείψει των μέτρων αυτών.

(3) Όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Xylella fastidiosa, το Ηνωμένο Βασίλειο δήλωσε ότι ο εντοπισμός προσβεβλημένων ελαιόδεντρων από το Βέλγιο το 2018 και η πρόσφατη περίπτωση της βίγκας στην Ιταλία το 2019 αποδεικνύουν ότι υπάρχει κίνδυνος να μεταφερθούν στην επικράτεια του Ηνωμένου Βασιλείου προσβεβλημένα φυτά χωρίς να έχουν ορατά συμπτώματα. Το Ηνωμένο Βασίλειο ισχυρίστηκε επίσης ότι τα ισχύοντα ενωσιακά μέτρα για τον εν λόγω επιβλαβή οργανισμό δεν αντιμετωπίζουν τους κινδύνους που επισημαίνονται στην εκτίμηση επικινδυνότητας από επιβλαβείς οργανισμούς (3) όσον αφορά τον οργανισμό Xylella fastidiosa και ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η τρέχουσα επανεξέταση των ενωσιακών μέτρων θα μπορούσε να συμπεριλάβει τις απαιτήσεις που είχαν προταθεί προηγουμένως από το Ηνωμένο Βασίλειο. Ανέφερε επίσης ότι τα ισχύοντα ενωσιακά μέτρα για την καταπολέμηση του επιβλαβούς οργανισμού Xylella fastidiosa που καθορίζονται με την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/789 της Επιτροπής (4) και το σχέδιο πράξης που υποβλήθηκε στα κράτη μέλη για ανταλλαγή απόψεων, με σκοπό την κατάργηση της εν λόγω απόφασης, δεν καλύπτουν την ανάγκη για ενισχυμένες απαιτήσεις σχετικά με τα εν λόγω είδη-ξενιστές. Ως εκ τούτου, το Ηνωμένο Βασίλειο ισχυρίστηκε ότι εξακολουθούσε να υφίσταται κίνδυνος μη αποδεκτού επιπέδου από επιβλαβή οργανισμό και ότι, κατά συνέπεια, σκόπευε να θεσπίσει εθνικά μέτρα δυνάμει του άρθρου 52 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031, ελλείψει των αντίστοιχων ενωσιακών μέτρων που θα επιθυμούσε να έχουν ληφθεί.

(4) Επιπλέον, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε ότι το προτεινόμενο από την πλευρά του μέτρο, μεταξύ άλλων, απαγόρευε την εισαγωγή από τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ένωσης, στο Ηνωμένο Βασίλειο φυτών, εκτός από καρπούς ή σπόρους, των ειδών Coffea και Polygala myrtifolia L. Καθόριζε, επίσης, την απαίτηση η εισαγωγή ή η διακίνηση στο εσωτερικό του Ηνωμένου Βασιλείου φυτών, εκτός από καρπούς και σπόρους, των ειδών Olea europaea L., Lavandula, Nerium oleander L., Prunus dulcis L. και Rosmarinus officinalis L., τα οποία έχουν καλλιεργηθεί σε περιοχές της Ένωσης στις οποίες δεν είναι γνωστή η παρουσία του επιβλαβούς οργανισμού, να επιτρέπεται μόνο εφόσον έχουν καλλιεργηθεί, για περίοδο τουλάχιστον ενός έτους πριν από την εξαγωγή τους, σε καταχωρισμένο και εποπτευόμενο τόπο παραγωγής, και ο τόπος παραγωγής τους να περιβάλλεται από ζώνη 200 m που είναι γνωστό ότι είναι απαλλαγμένη από τον επιβλαβή οργανισμό, οι δε ετήσιες επιθεωρήσεις βασίζονται σε εντατική δειγματοληψία και δοκιμές και πραγματοποιείται περαιτέρω έλεγχος αμέσως πριν από τη διακίνησή τους. Σε περίπτωση εισαγωγής ή διακίνησης άρριζων μοσχευμάτων των ειδών Lavandula, Nerium oleander L. και Rosmarinus officinalis L. στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα εν λόγω μοσχεύματα θα πρέπει να προέρχονται από μητρικά φυτά τα οποία πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις. Στην περίπτωση περιοχών στις οποίες είναι γνωστή η παρουσία του επιβλαβούς οργανισμού, η εισαγωγή των ειδών Olea europaea L. και Prunus dulcis L. από την Ένωση στο Ηνωμένο Βασίλειο επιτρέπεται μόνον εάν καλλιεργούνται σε χώρο με φυσική προστασία για περίοδο τεσσάρων ετών πριν από την εξαγωγή τους ή, στην περίπτωση νεότερων φυτών, καθ’ όλη τη διάρκεια ζωής τους.

(5) Όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Ceratocystis platani, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε ότι, μετά τη νέα κατάταξη του εν λόγω επιβλαβούς οργανισμού ως επιβλαβούς οργανισμού καραντίνας στην Ένωση σύμφωνα με τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2019/2072 της Επιτροπής (5), έχουν ανακληθεί οι ενδείξεις προστατευόμενων ζωνών, και είναι πλέον δυνατή η διακίνηση δένδρων του είδους Platanus από τόπους παραγωγής που βρίσκονται εντός μολυσμένων περιοχών βάσει ορισμένων απαιτήσεων. Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, οι νέες απαιτήσεις του παραρτήματος XIII σημείο 17 του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2019/2072, οι οποίες προβλέπουν την πρόσθετη επιλογή ότι τα φυτά μπορούν να έχουν καλλιεργηθεί σε τόπο παραγωγής ο οποίος είναι απαλλαγμένος από τον εν λόγω επιβλαβή οργανισμό, δεν παρέχουν το ίδιο επίπεδο φυτοϋγειονομικής προστασίας με την απαίτηση τα φυτά να παράγονται σε περιοχή απαλλαγμένη από τον επιβλαβή οργανισμό, έχοντας κατά νου επίσης ότι στη Γαλλία έχουν επιβεβαιωθεί νέα ευρήματα του επιβλαβούς οργανισμού.

(6) Με βάση τα ανωτέρω, το Ηνωμένο Βασίλειο στα μέτρα που έλαβε πρότεινε τα φυτά του είδους Platanus L., τα οποία προορίζονται για φύτευση, εκτός των σπόρων, να έχουν καλλιεργηθεί καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους σε περιοχή απαλλαγμένη από επιβλαβείς οργανισμούς ή σε προστατευόμενη ζώνη της Ένωσης.

(7) Επίσης, σύμφωνα με τα προτεινόμενα μέτρα του Ηνωμένου Βασιλείου, τα φυτά τα οποία υπόκεινται στα εν λόγω μέτρα σχετικά με τους επιβλαβείς οργανισμούς Xylella fastidiosa και Ceratocystis platani θα επιτρέπεται να διακινούνται στο Ηνωμένο Βασίλειο μόνο αν συνοδεύονται από επίσημη δήλωση με την οποία να πιστοποιείται η συμμόρφωση με τις παραπάνω απαιτήσεις.

(8) Η γνωστοποίηση του Ηνωμένου Βασιλείου περιλάμβανε επίσης προτάσεις για μέτρα κατά των επιβλαβών οργανισμών Agrilus planipennis και Candidatus Phytoplasma ulmi, τα οποία είναι πιο αυστηρά από τους ισχύοντες κανόνες της Ένωσης. Η Επιτροπή θα εξετάσει τα εν λόγω μέτρα και θα τα συζητήσει στη μόνιμη επιτροπή φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών κατά την επανεξέταση των εν λόγω μέτρων.

(9) Την 1η Απριλίου 2020 το Ηνωμένο Βασίλειο ενημέρωσε την Επιτροπή ότι τα εθνικά μέτρα για τους συγκεκριμένους επιβλαβείς οργανισμούς θα τεθούν σε ισχύ στις 21 Απριλίου 2020, αρχικά στην Αγγλία και σύντομα σε άλλα μέρη του Ηνωμένου Βασιλείου.

(10) Η Επιτροπή, με βάση τα στοιχεία που γνωστοποίησε το Ηνωμένο Βασίλειο και σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 3, εκτίμησε ότι ο κίνδυνος που αναφέρεται στα στοιχεία αυτά μετριάστηκε επαρκώς από το άρθρο 9 της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2015/789 όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Xylella fastidiosa και από το σημείο 17 του παραρτήματος VIII του εκτελεστικού κανονισμού 2019/2072 όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Ceratocystis platani. Ειδικότερα, η Επιτροπή έκρινε ότι δεν υπήρχαν διαθέσιμα νέα επιστημονικά ή τεχνικά στοιχεία τα οποία θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την τροποποίηση των εν λόγω μέτρων. Επίσης, η Επιτροπή ενημέρωσε τα κράτη μέλη σχετικά με τη γνωστοποίηση του Ηνωμένου Βασιλείου και τα κάλεσε να υποβάλουν τις απόψεις τους έως τις 24 Απριλίου 2020.

(11) Στις 3 Απριλίου 2020 η Επιτροπή ζήτησε από το Ηνωμένο Βασίλειο να αναβάλει αμέσως την έγκριση των μέτρων αυτών. Η Επιτροπή ενημέρωσε, επίσης, το Ηνωμένο Βασίλειο ότι η απαίτηση για μία επιπλέον δήλωση η οποία να συνοδεύει τα σχετικά εμπορεύματα δεν είναι σύμφωνη με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031 για τη διακίνηση ρυθμιζόμενων φυτών στο εσωτερικό της Ένωσης. Η Επιτροπή επιφυλάχθηκε επίσης για τη δυνατότητα να εκδώσει πράξη σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 4 του εν λόγω κανονισμού.

(12) Στις 20 Απριλίου 2020 το Ηνωμένο Βασίλειο απάντησε υποστηρίζοντας περαιτέρω τους λόγους για τους οποίους θεωρούσε ότι έπρεπε να εγκριθούν τα προτεινόμενα εθνικά μέτρα.

(13) Σχετικά με τον επιβλαβή οργανισμό Xylella fastidiosa, αναφέρθηκε σε ευρήματα σε φυτικό υλικό της Ένωσης που είχε ήδη αποτελέσει αντικείμενο εμπορικής συναλλαγής ή προοριζόταν να αποτελέσει αντικείμενο εμπορικής συναλλαγής (π.χ. εντοπισμός του εν λόγω επιβλαβούς οργανισμού στο Βέλγιο) και σε συμπεράσματα της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (στο εξής: η Αρχή) για περιόδους κατά τις οποίες δεν εκδηλώνονται τα συμπτώματα από τη μόλυνση με τον επιβλαβή οργανισμό (στο εξής: ασυμπτωματικές περίοδοι), τα οποία δεν αντικατοπτρίζονται στην ενωσιακή νομοθεσία. Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, και οι δύο παράγοντες δείχνουν ότι υπάρχει διαρκής κίνδυνος από το μολυσμένο υλικό (συμπεριλαμβανομένου του ασυμπτωματικού υλικού) που εξάγεται από την Ένωση.

(14) Όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Ceratocystis platani, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε περαιτέρω ότι τα μέτρα που προτίθεται να λάβει αποσκοπούν στην αντιμετώπιση της κατάστασης που έχει προκύψει από τη στιγμή που υποβλήθηκαν οι συμπληρωματικές πληροφορίες από την πλευρά του στη μόνιμη επιτροπή φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών τον Νοέμβριο του 2019. Οι εν λόγω συμπληρωματικές πληροφορίες αφορούσαν νέα ευρήματα για την παρουσία του επιβλαβούς οργανισμού στη Γαλλία, με εντοπισμό κρουσμάτων πολύ βορειότερα από τα προηγούμενα ευρήματα για τα οποία δεν υπάρχουν επιβεβαιωμένα αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με την πηγή της μόλυνσης. Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, η εξάπλωση του επιβλαβούς οργανισμού βόρεια, σε συνδυασμό με την αβεβαιότητα σχετικά με τη διαδρομή του, επισημαίνει τον αυξημένο κίνδυνο από τον επιβλαβή οργανισμό και είναι ο λόγος για τον οποίο θα έπρεπε να θεσπιστούν τα μέτρα αυτά.

(15) Στις 21 Απριλίου 2020 οι κανονισμοί του 2019 για τους επίσημους ελέγχους (φυτοϋγεία και γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί) (Αγγλία) (κανονιστική πράξη 2019/1517) τροποποιήθηκαν από τα εν λόγω εθνικά μέτρα, ιδίως από τους κανονισμούς 2(6)(b)(iii), 2(7) και 2(8) των κανονισμών του 2020 για τους επίσημους ελέγχους (φυτοϋγεία και γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί) (Αγγλία) (τροποποιητικοί) (6) (στο εξής: κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου). Τα εν λόγω μέτρα τέθηκαν σε ισχύ πριν να γίνει οποιαδήποτε συζήτηση στη μόνιμη επιτροπή φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών.

(16) Όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Xylella fastidiosa, οι κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου ορίζουν τα μέτρα τα οποία γνωστοποίησε το Ηνωμένο Βασίλειο στην Επιτροπή στις 10 Μαρτίου 2020.

(17) Η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/789 θεσπίζει μέτρα κατά της εγκατάστασης και της εξάπλωσης του οργανισμού Xylella fastidiosa στην Ένωση. Βάσει των επιστημονικών και τεχνικών εξελίξεων, οι απαιτήσεις για τη διακίνηση στο έδαφος της Ένωσης φυτών-ξενιστών του εν λόγω επιβλαβούς οργανισμού έχουν τροποποιηθεί με διάφορες πράξεις, η τελευταία από τις οποίες είναι η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2018/1511 της Επιτροπής (7). Τα μέτρα αυτά έχουν βασιστεί σε μια σειρά πρόσφατων επιστημονικών γνωμών της Αρχής (8). Έχουν καθοριστεί απαιτήσεις για τη διακίνηση ευπαθών φυτών στο εσωτερικό της Ένωσης, τόσο από οριοθετημένες περιοχές όσο και από άλλες περιοχές της Ένωσης. Τα εν λόγω μέτρα έχουν συζητηθεί περαιτέρω στο πλαίσιο της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών, με σκοπό την έκδοση νέου εκτελεστικού κανονισμού της Επιτροπής ο οποίος θα καταργήσει και θα αντικαταστήσει την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/789.

(18) Στο πλαίσιο αυτό, τα μέτρα των κανονισμών του Ηνωμένου Βασιλείου δεν είναι ανάλογα προς τον προσδιορισθέντα κίνδυνο. Παρά το γεγονός ότι ορισμένες διατάξεις εφαρμόζονται σε φυτά που προέρχονται από άλλες περιοχές εκτός από τις οριοθετημένες, στις οποίες δεν είναι γνωστή η παρουσία του οργανισμού Xylella fastidiosa, οι κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου απαιτούν να έχουν καλλιεργηθεί, για περίοδο τουλάχιστον ενός έτους πριν από την εξαγωγή τους, σε καταχωρισμένο και εποπτευόμενο τόπο παραγωγής, και ο τόπος παραγωγής τους να περιβάλλεται από ζώνη 200 m που είναι γνωστό ότι είναι απαλλαγμένη από τον επιβλαβή οργανισμό και να έχουν υποβληθεί σε ετήσιες επιθεωρήσεις, οι οποίες να βασίζονται σε εντατική δειγματοληψία και δοκιμές, και να υποβάλλονται σε περαιτέρω επιθεώρηση αμέσως πριν από τη διακίνησή τους. Το εν λόγω μέτρο εισάγει πρόσθετους περιορισμούς στο άρθρο 9 της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2015/789, οι διατάξεις του οποίου προβλέπουν ήδη ενισχυμένους όρους για τη διακίνηση των φυτών αυτών, αν προέρχονται από άλλες περιοχές εκτός από τις οριοθετημένες. Το μέτρο αυτό είναι δυσανάλογο προς τον προσδιορισθέντα κίνδυνο, διότι παρεμποδίζει σοβαρά και εκ των υστέρων το εμπόριο των συγκεκριμένων φυτών με αυστηρότερο τρόπο από ό,τι δικαιολογείται σύμφωνα με την πλέον πρόσφατη επιστημονική γνώμη της Αρχής (9) που δημοσιεύτηκε τον Μάιο του 2019. Επιπλέον, μετά την τελευταία τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2015/789 το 2018, είναι αμελητέος ο αριθμός των περιπτώσεων που έχουν εντοπιστεί, και μάλιστα καμία το 2020, σε σχέση με τον όγκο των αντίστοιχων εμπορικών συναλλαγών, κατά τη διακίνηση φυτών-ξενιστών του οργανισμού Xylella fastidiosa στο εσωτερικό της Ένωσης. Επίσης, όσον αφορά την ασυμπτωματική περίοδο των προσβεβλημένων φυτών που αναφέρει το Ηνωμένο Βασίλειο, η Αρχή έχει δηλώσει στην πιο πρόσφατη γνώμη της, τον Μάιο του 2019, ότι οι επιθεωρήσεις που βασίζονται σε ορατά συμπτώματα ενδέχεται να είναι προβληματικές για την έγκαιρη ανίχνευση του επιβλαβούς οργανισμού για ορισμένους ξενιστές, και λόγω των πολλαπλών παραγόντων που συμβάλλουν στην εμφάνιση των συμπτωμάτων αυτών (π.χ. τύπος φυτικού είδους, επίπεδο βακτηριακού μολύσματος, υποείδη του οργανισμού Xylella fastidiosa που εμπλέκονται, καθώς και κλιματικές συνθήκες). Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, σχετικά με τα φυτά που αφορούν οι κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου, η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/789 προβλέπει ότι οι εντατικές επιθεωρήσεις πραγματοποιούνται με βάση τη δειγματοληψία και τις δοκιμές, ανεξάρτητα από την παρουσία συμπτωμάτων. Οι συζητήσεις στη μόνιμη επιτροπή φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών σχετικά με το σχέδιο πράξης που πρόκειται να καταργήσει και να αντικαταστήσει την εν λόγω απόφαση, επιβεβαίωσαν την προσέγγιση αυτή, με βάση τη διαθέσιμη επιστημονική και τεχνική αξιολόγηση.

(19) Ως εκ τούτου, τα προσωρινά μέτρα που έλαβε το Ηνωμένο Βασίλειο δεν αιτιολογούνται επαρκώς. Επιπλέον, τα αποτελέσματα των εκστρατειών εντατικής παρακολούθησης που πραγματοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη, σύμφωνα με την εν λόγω απόφαση, επιβεβαιώνουν την παρουσία του οργανισμού Xylella fastidiosa σε μέρη της Ιταλίας, της Γαλλίας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, όπου οι εστίες έχουν οριοθετηθεί σωστά και υπόκεινται σε αυστηρά μέτρα ελέγχου.

(20) Το ίδιο ισχύει και για το μέτρο των κανονισμών του Ηνωμένου Βασιλείου σχετικά με την εισαγωγή των ειδών Olea europaea L. και Prunus dulcis L. στο Ηνωμένο Βασίλειο από περιοχές στις οποίες είναι γνωστή η παρουσία του επιβλαβούς οργανισμού Xylella fastidiosa, η οποία, σύμφωνα με τους εν λόγω κανονισμούς, επιτρέπεται μόνον εάν καλλιεργούνται σε χώρο με φυσική προστασία για περίοδο τεσσάρων ετών πριν από την εξαγωγή τους ή, στην περίπτωση νεότερων φυτών, καθ’ όλη τη διάρκεια ζωής τους. Τα ισχύοντα ενωσιακά μέτρα επιβάλλουν ήδη αυστηρούς όρους για τα εν λόγω φυτά όταν καλλιεργούνται σε οριοθετημένες περιοχές. Η περίοδος των τεσσάρων ετών, που προβλέπεται από τους κανονισμούς του Ηνωμένου Βασιλείου, έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι έχει παρέλθει επαρκής χρόνος ώστε τα συμπτώματα του επιβλαβούς οργανισμού να έχουν εκδηλωθεί σε περίπτωση που το φυτό έχει προσβληθεί. Ο στόχος αυτός επιτυγχάνεται με το άρθρο 9 της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2015/789, το οποίο απαιτεί η παραγωγή των εν λόγω φυτών να πραγματοποιείται σε περιοχές απρόσβλητες από έντομα και με εντατικές δειγματοληψίες και δοκιμές κατά τον καλλιεργητικό κύκλο, ανεξάρτητα από την παρουσία συμπτωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των επίσημων επιθεωρήσεων όσο το δυνατόν πλησιέστερα στον χρόνο της διακίνησής τους.

(21) Τα προσωρινά μέτρα που λαμβάνονται από κάποιο κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031 για τον μετριασμό του κινδύνου που αναφέρεται στο άρθρο 52 παράγραφος 1 πρέπει να αποτελούν μόνο έκτακτα μέτρα, λόγω του ειδικού χαρακτήρα τους. Επιπλέον, και με βάση τις συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών το 2019 και το 2020, κανένα από τα μέτρα που εγκρίθηκαν από τους κανονισμούς του Ηνωμένου Βασιλείου δεν αξιολογήθηκε ως αναλογικό ή δικαιολογημένο, ώστε να συμπεριληφθεί στην πράξη η οποία θα καταργήσει και θα αντικαταστήσει τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2015/789. Τα προσωρινά μέτρα δυνάμει του άρθρου 52 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031 πρέπει να έχουν χαρακτήρα έκτακτου μέτρου και δεν μπορούν να αποτελούν εργαλείο για την παράκαμψη της πλειοψηφικής απόφασης.

(22) Όσον αφορά τον επιβλαβή οργανισμό Ceratocystis platani, οι κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου ορίζουν τα μέτρα τα οποία γνωστοποίησε το Ηνωμένο Βασίλειο στην Επιτροπή στις 10 Μαρτίου 2020. Τα εν λόγω μέτρα είναι αυστηρότερα από την αντίστοιχη απαίτηση που καθορίζεται στο σημείο 17 του παραρτήματος VIII του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2019/2072, η οποία επιτρέπει την πρόσθετη επιλογή τα αντίστοιχα φυτά προς φύτευση να προέρχονται από τόπο παραγωγής απαλλαγμένο από επιβλαβείς οργανισμούς, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, και όχι μόνο από περιοχή απαλλαγμένη από επιβλαβείς οργανισμούς. Τα μέτρα τα οποία προβλέπονται στον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2019/2072 σχετικά με την εσωτερική διακίνηση φυτών προς φύτευση του είδους Platanus L. βασίζονται στην πιο πρόσφατη επιστημονική γνώμη της Αρχής για την εκτίμηση της επικινδυνότητας και τις επιλογές μείωσης του κινδύνου από τον επιβλαβή οργανισμό Certaocystis platani στην ΕΕ (10). Μετά την έκδοση του εν λόγω κανονισμού δεν υπήρξαν νέα επιστημονικά ή τεχνικά στοιχεία, ούτε κατατέθηκαν νέες πληροφορίες από το Ηνωμένο Βασίλειο. Στο παράρτημα VIII του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2019/2072 καθορίστηκαν πρόσθετες προϋποθέσεις για τους απαλλαγμένους τόπους παραγωγής, σε σύγκριση με τα μέτρα που προβλέπονταν στην οδηγία 2000/29/ΕΚ του Συμβουλίου (11), ώστε να υπάρχει μεγαλύτερη βεβαιότητα σχετικά με το ότι τα φυτά προς φύτευση του είδους Platanus L. που αποτελούν αντικείμενο εμπορικών συναλλαγών είναι απαλλαγμένα από επιβλαβείς οργανισμούς. Επομένως, το μέτρο των κανονισμών του Ηνωμένου Βασιλείου δεν αιτιολογείται επαρκώς από νέα επιστημονικά ή τεχνικά στοιχεία τα οποία δημοσιεύτηκαν μετά την έκδοση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2019/2072.

(23) Επιπλέον, οι κανονισμοί του Ηνωμένου Βασιλείου προβλέπουν ότι όλα τα εν λόγω φυτά και φυτικά προϊόντα μπορούν να διακινούνται από την Ένωση προς την επικράτειά του μόνο εφόσον συνοδεύονται από επίσημες δηλώσεις με τις οποίες να πιστοποιείται η συμμόρφωσή τους με τις διατάξεις των κανονισμών αυτών.

(24) Μετά την έναρξη ισχύος των κανονισμών του Ηνωμένου Βασιλείου, η Επιτροπή ενημέρωσε το Ηνωμένο Βασίλειο στις 28 Απριλίου 2020 ότι τα εν λόγω νέα εθνικά μέτρα υπερβαίνουν τις υφιστάμενες απαιτήσεις, δεν τεκμηριώνονται από πιο πρόσφατα επιστημονικά στοιχεία και είναι δυσανάλογα. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή ζήτησε από το Ηνωμένο Βασίλειο να καταργήσει ή να τροποποιήσει τα εν λόγω μέτρα, σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031. Έως τώρα δεν έχει πραγματοποιηθεί η εν λόγω κατάργηση ή τροποποίηση και το Ηνωμένο Βασίλειο δεν έχει δηλώσει ότι θα ενεργήσει ανάλογα.

(25) Στο πλαίσιο αυτό, είναι σκόπιμο να αποφασιστεί ότι τα μέτρα των κανονισμών του Ηνωμένου Βασιλείου, τα οποία αφορούν τους συγκεκριμένους επιβλαβείς οργανισμούς και θεσπίζουν αυστηρότερες απαιτήσεις από εκείνες των κανόνων της Ένωσης σχετικά με τη διακίνηση των εν λόγω φυτών και φυτικών προϊόντων στο εσωτερικό της Ένωσης, πρέπει να τροποποιηθούν ανάλογα έτσι ώστε οι εν λόγω κανονισμοί να συμμορφώνονται με τη νομοθεσία της Ένωσης.

(26) Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1 Υποχρέωση τροποποίησης των κανονισμών του 2019 για τους επίσημους ελέγχους (φυτοϋγεία και γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί) (Αγγλία) 1. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου: α) «οι κανονισμοί του 2019 για τους επίσημους ελέγχους του Ηνωμένου Βασιλείου»: οι κανονισμοί του 2019 για τους επίσημους ελέγχους (φυτοϋγεία και γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί) (Αγγλία) (κανονιστική πράξη 2019/1517)· β) «οι κανονισμοί του 2020 για τους επίσημους ελέγχους του Ηνωμένου Βασιλείου»: οι κανονισμοί του 2020 για τους επίσημους ελέγχους (φυτοϋγεία και γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί) (Αγγλία) (τροποποίηση) [ιδίως ο κανονισμός 2(6)(b)(iii), ο κανονισμός 2(7) και ο κανονισμός 2(8)], οι οποίοι τέθηκαν σε ισχύ στις 21 Απριλίου 2020. 2. Το Ηνωμένο Βασίλειο τροποποιεί τους κανονισμούς του 2019 για τους επίσημους ελέγχους του Ηνωμένου Βασιλείου, αφαιρώντας τις τροποποιήσεις σχετικά με τους επιβλαβείς οργανισμούς Xylella fastidiosa και Ceratocystis platani που έγιναν στους εν λόγω κανονισμούς με τους κανονισμούς του 2020 για τους επίσημους ελέγχους του Ηνωμένου Βασιλείου.

Άρθρο 2 Προθεσμία συμμόρφωσης με την υποχρέωση Το Ηνωμένο Βασίλειο θέτει σε ισχύ τις διατάξεις που είναι αναγκαίες για τη συμμόρφωση με την παρούσα απόφαση έως τις 20 Ιουνίου 2020 το αργότερο.

Άρθρο 3 Αποδέκτης Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας.

Βρυξέλλες, 4 Ιουνίου 2020. Για την Επιτροπή Στέλλα ΚΥΡΙΑΚΙΔΟΥ Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ L 317 της 23.11.2016, σ. 4.

(2) ΕΕ L 29 της 31.1.2020, σ. 7.

(3) Department for Environment, Food and Rural Affairs, Rapid Pest Risk Analysis (PRA) for Xylella fastidiosa, February 2020· https://planthealthportal.defra.gov.uk/assets/pras/Xylella-Draft-PRA.pdf

(4) Εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/789 της Επιτροπής, της 18ης Μαΐου 2015, σχετικά με μέτρα για την πρόληψη της εισαγωγής και της εξάπλωσης στην Ένωση του οργανισμού Xylella fastidiosa (Wells et al.) (ΕΕ L 125 της 21.5.2015, σ. 36).

(5) Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2019/2072 της Επιτροπής, της 28ης Νοεμβρίου 2019, για τη θέσπιση ενιαίων όρων για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2016/2031 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, όσον αφορά τα προστατευτικά μέτρα κατά των επιβλαβών για τα φυτά οργανισμών, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 690/2008 της Επιτροπής και την τροποποίηση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2019 της Επιτροπής (ΕΕ L 319 της 10.12.2019, σ. 1).

(6) The Official Controls (Plant Health and Genetically Modified Organisms) (England) (Amendment) Regulations 2020, UK Statutory Instruments, 2020, No. 381, Regulation 2.

(7) Εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2018/1511 της Επιτροπής, της 9ης Οκτωβρίου 2018, για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2015/789 όσον αφορά μέτρα για την πρόληψη της εισαγωγής και της εξάπλωσης στην Ένωση του οργανισμού Xylella fastidiosa (Wells et al.) (ΕΕ L 255 της 11.10.2018, σ. 16).

(8) EFSA Journal 2015·13(1):3989, 262 σ., doi:10.2903/j.efsa.2015.3989.

EFSA Journal 2016· 14(10):4601, 19 σ., doi:10.2903/j.efsa.2016.4601.

(9) EFSA Journal 2019·17(5):5665, 200 pp. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2019.5665

(10) EFSA Journal 2016·14(12):4640, 65 σ., doi:10.2903/j.efsa.2016.4640.

(11) Οδηγία 2000/29/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Μαΐου 2000, περί μέτρων κατά της εισαγωγής στην Κοινότητα οργανισμών επιβλαβών για τα φυτά ή τα φυτικά προϊόντα και κατά της εξάπλωσής τους στο εσωτερικό της Κοινότητας (ΕΕ L 169 της 10.7.2000, σ. 1).