ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 30ής Μαρτίου 1999

σχετικά με κρατική ενίσχυση για το σχέδιο "αεροστρόβιλος ενοποιημένος με τη διεργασία στο διυλιστήριο Nerefco" τηv οποία σχεδιάζουν να χορηγήσουν οι Κάτω Χώρες υπέρ της Nerefco

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(1999) 904]

(Το κείμενο στην ολλανδική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2000/17/ΕΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 93 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τα εν λόγω άρθρα(1),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1) Με επιστολή της 10ης Οκτωβρίου 1997, που καταχωρήθηκε στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής στις 14 Οκτωβρίου 1997, οι ολλανδικές αρχές κοινοποίησαν, σύμφωνα με το άρθρο 93 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ, ενίσχυση υπέρ του έργου με τίτλο "Procesgeïntegreerde gasturbine bij de Nerefco-raffinaderij" (Αεροστρόβιλος ενοποιημένος με τη διεργασία στο διυλιστήριο Nerefco).

(2) Η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες με επιστολή της 4ης Δεκεμβρίου 1997, στην οποία οι Κάτω Χώρες απάντησαν με επιστολή της 8ης Ιανουαρίου 1998. Η Επιτροπή ζήτησε για δεύτερη φορά συμπληρωματικές πληροφορίες με επιστολή της 26ης Ιανουαρίου 1997 και έλαβε γραπτή απάντηση με επιστολή της 9ης Μαρτίου 1998. Συμπληρωματικές πληροφορίες ζητήθηκαν για τελευταία φορά με επιστολή της 8ης Απριλίου 1998 και στις 25 Μαΐου 1998 πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση μεταξύ εκπροσώπων των Κάτω Χωρών και της Επιτροπής μετά την οποία, στις 28 Μαΐου 1998, οι ολλανδικές αρχές απέστειλαν με φαξ σχετικό υπόμνημα.

(3) Με επιστολή SG(98) D/5699 της 13ης Ιουλίου 1998, η Επιτροπή ενημέρωσε τις αρχές των Κάτω Χωρών για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 93 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ ως προς την ενίσχυση αυτή.

(4) Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(2). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους και τα λοιπά κράτη μέλη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.

II. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(5) Το έργο που αφορά έναν αεροστρόβιλο ενοποιημένο με τη διεργασία στο διυλιστήριο Nerefco εντάσσεται στο πλαίσιο ενός γενικού σχεδίου μείωσης των εκπομπών CO2 που ξεκίνησε η ολλανδική κυβέρνηση το φθινόπωρο του 1997. Με το σχέδιο αυτό, η κυβέρνηση σκοπεύει να προωθήσει έργα που θα μειώσουν σημαντικά τις εκπομπές CO2 και θα συμβάλουν έτσι στην αειφόρο οικονομική ανάπτυξη.

(6) Το έργο, στόχος του οποίου είναι η μείωση των εκπομπών CO2, συνίσταται στην κατασκευή ενός αεροστροβίλου πλήρως ενοποιημένου με τη διεργασία του διυλιστηρίου, σε αντικατάσταση της ξεχωριστής συμβατικής παραγωγής θερμότητας και ηλεκτρισμού. Η χρησιμοποίηση αεροστροβίλων σε σταθμούς συμπαραγωγής ηλεκτρισμού-θερμότητας οδηγεί σε αισθητή βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, καθώς και σε μείωση των εκπομπών CO2 σε σχέση με τη συμβατική χωριστή παραγωγή θερμότητας και ηλεκτρισμού. Ωστόσο, στις χημικές εγκαταστάσεις δεν χρησιμοποιούνται αεροστρόβιλοι λόγω του μικρότερου βαθμού αξιοπιστίας τους. Είναι περισσότερο εκτεθειμένοι σε βλάβες και απαιτούν μεγαλύτερη συντήρηση. Επιπλέον, η εγκατάστασή τους συνεπάγεται υψηλότερες επενδυτικές δαπάνες.

(7) Το έργο θα πραγματοποιηθεί στο διυλιστήριο Nerefco στο Ρόττερνταμ με τη συμμετοχή των ακόλουθων επιχειρήσεων:

- Texaco Nederland BV,

- Eneco BV, περιφερειακή επιχείρηση ηλεκτρισμού και

- Nerefco, κοινή επιχείρηση της ΒΡ και της Τexaco.

Δικαιούχος της ενίσχυσης είναι μια κοινή επιχείρηση που θα συσταθεί από την Eneco BV και την Texaco Nederland BV.

(8) Η Nerefco εκμεταλλεύεται ένα διυλιστήριο στο Rotterdam Europoort, το οποίο περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, δύο πύργους απόσταξης για την πρωτογενή διύλιση αργού πετρελαίου. Το αργό πετρέλαιο μεταφέρεται στη θερμοκρασία επεξεργασίας εντός δύο φούρνων που λειτουργούν με μαζούτ. Κατά τη διεργασία διύλισης, η Nerefco παράγει βιομηχανική θερμότητα (διαθέσιμη παραγωγική ικανότητα [...](3) MWth θερμικής ενέργειας), ατμό για το διυλιστήριο σε ένα λέβητα (διαθέσιμη παραγωγική ικανότητα [...] * ktoe/ετησίως) και ηλεκτρισμό, με τον οποίο καλύπτει μέρος των αναγκών της.

(9) Η εγκατάσταση του αεροστροβίλου που θα είναι ενοποιημένος με τη διεργασία θα αυξήσει την ενεργειακή απόδοση. Ο αεροστρόβιλος λειτουργεί ως εξής: θέτει κατ'αρχήν σε κίνηση μια γεννήτρια. Τα καυσαέρια του αεροστρόβιλου θερμαίνουν άμεσα σε εναλλάκτη θερμότητας το αργό πετρέλαιο μέχρι τους 375 °C (θερμοκρασία χημικής διεργασίας). Στη συνέχεια, με την υπολειμματική θερμότητα των καυσαερίων παράγεται ατμός για το διυλιστήριο. Μέσω της άμεσης θέρμανσης του αργού πετρελαίου, επιτυγχάνεται ιδιαίτερα υψηλή ενεργειακή απόδοση. Η νέα εγκατάσταση θα καλύψει το 40 % της παραγωγικής ικανότητας που απαιτείται για να οδηγήσει το αργό πετρέλαιο στη θερμοκρασία επεξεργασίας του, θα αναλάβει το 10 % της παραγωγής ατμού και θα παραγάγει 70 επιπλέον MWe ηλεκτρισμού. Η πραγματοποίηση του έργου δεν θα οδηγήσει σε αύξηση της παραγωγικής ικανότητας διύλισης.

(10) Σύμφωνα με τις ολλανδικές αρχές, ουδέποτε μέχρι σήμερα έχει πραγματοποιηθεί σε τέτοια κλίμακα στην Κοινότητα η ενοποίηση χημικής εγκατάστασης και σταθμού ηλεκτροπαραγωγής. Τα πλεονεκτήματα που θα προκύψουν από την εν λόγω ενοποίηση εντοπίζονται στους ακόλουθους τομείς:

α) κατ'αρχήν θα μειωθούν οι εκπομπές CO2 του διυλιστηρίου από 790000 σε 530000 τόνους ετησίως, δηλαδή μείωση 260000 τόνων ετησίως. Για τις Κάτω Χώρες η μείωση αυτή αντιπροσωπεύει ποσοστό 0,2 %·

β) θα μειωθούν και άλλες ρυπογόνες εκπομπές. Συγκεκριμένα, πρόκειται για το SO2 και το ΝΟΧχ που θα μειωθούν κατά 16 % και 11 % αντίστοιχα·

γ) η κατανάλωση ενέργειας για την παραγωγή ηλεκτρισμού, ατμού και θερμότητας, εκφρασμένη σε ισοδύναμο πετρελαίου, μειώνεται από 270000 τόνους σε 205000 τόνους. Η εν λόγω μείωση ανταποκρίνεται στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης από 60 % σε 80 %.

Προκειμένου να υπάρξει συνέχεια του έργου, οι επιχειρήσεις δημιουργούν μια ομάδα χρηστών που θα αποτελείται από ενδιαφερόμενους άλλων επιχειρήσεων. Η ομάδα αυτή θα ασχοληθεί με την προετοιμασία του έργου.

(11) Οι τεχνικοί κίνδυνοι που συνδέονται με το έργο εντοπίζονται στους ακόλουθους τομείς:

α) ο βαθμός αξιοπιστίας ενός αεροστρόβιλου είναι χαμηλότερος από αυτόν ενός συμβατικού φούρνου·

β) πρέπει να αναπτυχθεί ένα αξιόπιστο σύστημα για το χειρισμό του αεροστρόβιλου, των εναλλακτών θερμότητας και του φούρνου.

Για να μειωθούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη νέα εγκατάσταση και να εξασφαλισθεί η συνεχής παραγωγή θερμότητας, θα διατηρηθεί η παλαιά αναποτελεσματική εγκατάσταση παραγωγής ως σύστημα στήριξης.

(12) Η συνολική επένδυση ανέρχεται σε 93 εκατομμύρια ΝLG (42,2 εκατομμύρια ευρώ περίπου) και καλύπτει την κατασκευή του αεροστροβίλου, ενός φούρνου και ενός λέβητα υπολειμματικής θερμότητας.

(13) Κατά την κίνηση της διαδικασίας, οι αρχές υπολόγισαν το επιλέξιμο κόστος του σχεδίου ως εξής: πρώτον, προέβησαν σε διόρθωση όσον αφορά την προβλεπόμενη εξοικονόμηση των ενεργειακών δαπανών. Η εξοικονόμηση αυτή υπολογίζεται σε 39 εκατομμύρια NLG (περίπου 17,7 εκατομμύρια ευρώ) σε διάστημα δέκα ετών. Τα μελλοντικά αυτά οφέλη αφαιρούνται από το συνολικό επενδυτικό κόστος ούτως ώστε να υπολογισθούν οι επιλέξιμες δαπάνες. Στη συνέχεια, το ποσό διορθώνεται για να ληφθούν υπόψη τα έξοδα συντήρησης του φούρνου και αντικατάστασης του παλαιού (καθαρά 3,3 εκατομμύρια NLG, περίπου 1,5 εκατομμύρια ευρώ). Οι επιλέξιμες δαπάνες του έργου ανέρχονται κατά συνέπεια σε 50,7 εκατομμύρια NLG (περίπου 23 εκατομμύρια ευρώ).

(14) Η κοινοποιηθείσα ενίσχυση για το έργο ανέρχεται σε μέγιστο ποσό 15 εκατομμυρίων NLG (6,8 εκατομμύρια ευρώ περίπου), το οποίο αντιπροσωπεύει ποσοστό 29,6 % των επιλέξιμων δαπανών.

Κατά τη στιγμή της κοινοποίησης, προβλεπόταν ότι τα έργα κατασκευής των εγκαταστάσεων θα διαρκούσαν από τα τέλη του 1997 μέχρι τις αρχές του 1999. Ωστόσο, αναβλήθηκαν μέχρι να υπάρξει μεγαλύτερη ασφάλεια όσον αφορά την επιλεξιμότητα της ενίσχυσης. Η διάρκεια κατασκευής θα είναι λίγο μεγαλύτερη του ενός έτους.

(15) Προς το παρόν δεν υπάρχουν νομικές απαιτήσεις όσον αφορά το περιβάλλον που θα επέβαλαν την προσαρμογή του ενεργειακού εφοδιασμού του διυλιστηρίου.

III. ΛΟΓΟΙ ΠΟΥ ΟΔΗΓΗΣΑΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(16) Με επιστολή της 13ης Ιουλίου 1998, η Επιτροπή ανακοίνωσε στις Κάτω Χώρες την κίνηση της διαδικασίας λόγω των αμφιβολιών της κατά πόσον η ενίσχυση πληρούσε τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο "κοινοτικούς κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις υπέρ της προστασίας του περιβάλλοντος"(4). Οι αμφιβολίες αυτές αφορούσαν τη διάταξη σχετικά με το ποσό των πρόσθετων επενδυτικών δαπανών. Οι κοινοτικοί κανόνες ορίζουν ότι μπορούν να ληφθούν υπόψη μόνον οι έκτακτες επενδυτικές δαπάνες που είναι απαραίτητες για την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων (σημείο 3.2.1 ). Συνοπτικά, πρόκειται για τα ακόλουθα θέματα:

α) κόστος αντικατάστασης: σύμφωνα με τη συνήθη πρακτική της, η Επιτροπή υπολογίζει το πρόσθετο επενδυτικό κόστος συγκρίνοντας την επένδυση που αποσκοπεί στην προστασία του περιβάλλοντος με το κόστος που συνεπάγεται η επίτευξη της ίδιας παραγωγικής ικανότητας με συμβατικές τεχνολογίες.

Η Επιτροπή δεν μπόρεσε να προσδιορίσει τις πρόσθετες επενδυτικές δαπάνες βάσει των πληροφοριών που της διαβιβάστηκαν, δεδομένου ότι έλειπαν στοιχεία σχετικά με το κόστος αντικατάστασης. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η διατήρηση της παλαιάς εγκατάστασης δεν απαλλάσσει τις ολλανδικές αρχές από την υποχρέωση να συγκρίνουν την προγραμματιζόμενη επένδυση με τις συνολικές δαπάνες μιας συμβατικής εγκατάστασης υπολογιζόμενες σε τρέχουσες τιμές·

β) η αύξηση της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος σε 70 MWe: στην κοινοποίηση αναφέρεται ότι η υλοποίηση του σχεδίου θα οδηγήσει σε αύξηση της παραγωγής ηλεκτρισμού. Η συνολική παραγωγική ικανότητα των Κάτω Χωρών θα αυξηθεί κατά 0,3 % περίπου. Κατά την κίνηση της διαδικασίας, δεν ήταν σαφές για την Επιτροπή με ποιο τρόπο λαμβανόταν υπόψη αυτή η σημαντική αύξηση κατά τον υπολογισμό των επιλέξιμων δαπανών.

(17) Τέλος, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι κατά τη στιγμή υπολογισμού των επιλέξιμων δαπανών, η εξοικονόμηση δαπανών αφαιρέθηκε μέσω της εφαρμογής επιτοκίου παρέμβασης 10 %, που αποτελεί προκαταρκτική φοροαπαλλαγή των δικαιούχων. Επιπλέον, οι δαπάνες αυτές υπολογίστηκαν μόνο για διάστημα δέκα ετών, πράγμα που δεν φαίνεται να αντιστοιχεί στο χρόνο απόσβεσης της επένδυσης. Προκειμένου να προσδιοριστούν οι επιλέξιμες δαπάνες της προτεινόμενης ενίσχυσης, η Επιτροπή ζήτησε από τις ολλανδικές αρχές να χρησιμοποιήσουν το επιτόκιο αναφοράς της Επιτροπής για τον υπολογισμό μελλοντικών οφελών και επιβαρύνσεων. Για να είναι δυνατή η σύγκριση της υπολογιζόμενης έντασης ενίσχυσης με τις εντάσεις ενίσχυσης που καθορίζονται στο κοινοτικό πλαίσιο (σημείο 3.2.3.Β), πρέπει τα επιλέξιμα ποσά να είναι ακαθάριστα (πριν τους φόρους). Η περίοδος για τον υπολογισμό μελλοντικών οφελών πρέπει τέλος να ταυτίζεται με την περίοδο απόσβεσης.

IV. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΛΟΙΠΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ

(18) Η Επιτροπή δεν έλαβε παρατηρήσεις από τρίτους ενδιαφερόμενους ούτε από τα λοιπά κράτη μέλη.

V. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΚΑΤΩ ΧΩΡΩΝ

(19) Οι Κάτω Χώρες απάντησαν στην κίνηση της διαδικασίας με επιστολή της 15ης Οκτωβρίου 1998. Οι παρατηρήσεις τους συνοψίζονται ως ακολούθως.

(20) Προκειμένου να συμμορφωθούν με τις παρατηρήσεις της Επιτροπής, οι Κάτω Χώρες υιοθέτησαν μια νέα προσέγγιση για τον υπολογισμό των επιλέξιμων δαπανών. Η προσέγγιση αυτή ανταποκρίνεται, κατά τη γνώμη τους, στις απαιτήσεις και τις διατάξεις των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών όπως αυτές αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 16. Σύμφωνα με τη νέα προσέγγιση, η αύξηση της παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρισμού (παραγωγή 70 επιπλέον MWe) αποσυνδέεται εντελώς από το σχέδιο. Προς τούτο, το επιλέξιμο ποσό της επένδυσης διορθώνεται βάσει του ποσού της επένδυσης που θα ήταν αναγκαίο για τη λήψη της ίδιας πρόσθετης παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρισμού σε έναν μικρότερο ηλεκτρικό σταθμό. Οι ολλανδικές αρχές υπολογίζουν μια τέτοια επένδυση, στην περίπτωση συμβατικής παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρικού ρεύματος, σε 43,9 εκατομμύρια NLG (19,9 εκατομμύρια ευρώ περίπου). Έτσι, κατά τον υπολογισμό του επιλέξιμου κόστους, το ποσό αυτό πρέπει να αφαιρεθεί από το σύνολο της επένδυσης.

(21) Γίνεται μια δεύτερη διόρθωση κατά τον προσδιορισμό του επιλέξιμου κόστους, όπου λαμβάνεται υπόψη το πλεονέκτημα που απορρέει από τις δαπάνες εκμετάλλευσης θερμότητας σε σύγκριση με τη συμβατική παραγωγή το πλεονέκτημα αυτό κεφαλαιοποιείται. Κατά τον υπολογισμό του, οι ολλανδικές αρχές έλαβαν υπόψη το τρέχον επιτόκιο αναφοράς που εφαρμόζει η Επιτροπή και χρησιμοποίησαν ακαθάριστα ποσά, δηλαδή, προ της επιβολής φόρων. Επιπλέον, οι υπολογισμοί βασίστηκαν σε πραγματικό διάστημα απόσβεσης 15 ετών. Το πλεονέκτημα, το οποίο ανέρχεται σε 2,6 εκατομμύρια NLG (1,2 εκατομμύρια ευρώ περίπου) αφαιρείται από την επένδυση.

(22) Οι ολλανδικές αρχές εκτιμούν ότι, άπαξ και πραγματοποιηθούν οι εν λόγω διορθώσεις, το ποσό της επένδυσης θα περιλαμβάνει τις απαραίτητες πρόσθετες επενδύσεις για την επίτευξη της περιβαλλοντικής βελτίωσης. Δεν θεωρούν απαραίτητη τη διόρθωση όσον αφορά τη μερική αντικατάσταση της συμβατικής εγκατάστασης και επικαλούνται διάφορα επιχειρήματα σχετικά. Η επιχειρηματολογία των ολλανδικών αρχών συνοψίζεται ως ακολούθως.

(23) Το μέρος της νέας εγκατάστασης που προορίζεται για την παραγωγή θερμότητας και ατμού είναι απαραίτητο, στο σύνολό του, για την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων. Οι νέες εγκαταστάσεις θα ανεγερθούν σε γήπεδο του διυλιστηρίου Nerefco, δίπλα στις παλαιές εγκαταστάσεις. Εφόσον η νέα εγκατάσταση καλύψει μέρος της παραγωγής θερμότητας (40 %) και ατμού (10 %), θα είναι απαραίτητο να διατηρηθούν σε λειτουργία οι παλαιές εγκαταστάσεις. Η διακοπή της λειτουργίας των συμβατικών εγκαταστάσεων θα καθιστούσε τις εγκαταστάσεις του διυλιστηρίου λιγότερο αξιόπιστες και έτοιμες να ανταποκριθούν στις τρέχουσες ανάγκες. Επιπλέον, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι πρόκειται για σχέδιο το οποίο εμπεριέχει κινδύνους. Δεν έχει ακόμη αποδειχθεί στην πράξη ο βαθμός αξιοπιστίας του ενοποιημένου αεροστροβίλου. Εξάλλου, οι εργασίες συντήρησης - προβλεπόμενες και μη - των αεροστροβίλων είναι συχνότερες από τις εργασίες συντήρησης των παλαιών εγκαταστάσεων. Όσο διαρκούν οι εργασίες αυτές, οι συμβατικές εγκαταστάσεις θα χρησιμοποιούνται με πλήρη απόδοση, ούτως ώστε να μην υπάρξουν επιπτώσεις στις δραστηριότητες του διυλιστηρίου εξαιτίας της αναστολής των εγκαταστάσεων του αεροστροβίλου. Προς τούτο, οι ολλανδικές αρχές εκτιμούν ότι, στην περίπτωση αυτή, πρόκειται σαφώς για πρόσθετες επενδύσεις. Επισημαίνουν, σχετικά, ότι δεν προκαλείται αύξηση της παραγωγικής ικανότητας των εγκαταστάσεων του διυλιστηρίου. Σαφώς αυξάνεται η ικανότητα θέρμανσης του αργού πετρελαίου, αλλά όχι η ικανότητα μετασχηματισμού του. Αυτή γίνεται σε συνάρτηση με τους πύργους διύλισης, η ικανότητα των οποίων διατηρείται αμετάβλητη.

(24) Βάσει των επιχειρημάτων που παρατίθενται στην αιτιολογική σκέψη 23, οι Κάτω Χώρες υπολογίζουν τις επιλέξιμες δαπάνες ως εξής:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(25) Βάσει των υπολογισμών αυτών, οι Κάτω Χώρες μείωσαν την προγραμματιζόμενη ενίσχυση από 15 εκατομμύρια NLG (6,8 εκατομμύρια ευρώ περίπου) σε 13,91 εκατομμύρια NLG (6,33 εκατομμύρια ευρώ περίπου). Βάσει των ανωτέρω επιλέξιμων δαπανών ύψους 46,5 εκατομμυρίων NLG (21,1 εκατομμύρια ευρώ περίπου), το ποσό αντιστοιχεί σε ένταση ενίσχυσης 30 %.

VI. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

(26) Η κοινοποιηθείσα ενίσχυση θα ευνοήσει συγκεκριμένη επιχείρηση και, ως εκ τούτου, εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ.

Κατά την κοινοποίηση του αντίστοιχου καθεστώτος ενισχύσεων, οι Κάτω Χώρες εκπλήρωσαν την υποχρέωσή τους δυνάμει του άρθρου 93 παράγραφος 3 της συνθήκης.

(27) Η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει εάν, σύμφωνα με το άρθρο 92 παράγραφοι 2 και 3 της συνθήκης ΕΚ, η ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την κοινή αγορά.

(28) Στην παρούσα περίπτωση, δεν δύνανται να εφαρμοσθούν οι διατάξεις του άρθρου 92 παράγραφος 2 στοιχεία α), β) και γ) της συνθήκης ΕΚ, δεδομένου ότι δεν πρόκειται για καθεστώς ενισχύσεων κοινωνικού χαρακτήρα, ούτε για ενισχύσεις που προορίζονται για την επανόρθωση ζημιών που προκαλούνται από θεομηνίες ή άλλα έκτακτα γεγονότα, ούτε για ενισχύσεις που προορίζονται για τις περιοχές που αναφέρονται στο άρθρο 92 παράγραφος 2, στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ.

(29) Δεν είναι δυνατό να εφαρμοσθούν οι διατάξεις του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχεία α), β) και δ) της συνθήκης, διότι οι ενισχύσεις δεν προορίζονται για την προώθηση της οικονομικής αναπτύξεως περιοχών, στις οποίες το βιοτικό επίπεδο είναι ασυνήθως χαμηλό, ούτε για την άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους, ούτε για την προώθηση του πολιτισμού και της διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς.

(30) Η μόνη διάταξη δυνάμει της οποίας θα μπορούσε να εγκριθεί το εξεταζόμενο καθεστώς ενισχύσεων είναι το άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ, που αναφέρεται στις ενισχύσεις για την προώθηση της αναπτύξεως ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων. Στην παρούσα περίπτωση, η κρατική ενίσχυση αφορά έναν περιβαλλοντικό στόχο. Προς τούτο, η Επιτροπή εκτίμησε το εξεταζόμενο σχέδιο βάσει των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 16. Αν η ενίσχυση πληροί τις προϋποθέσεις που ορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές, μπορεί να θεωρηθεί ότι συμβιβάζεται με την κοινή αγορά βάσει της παρέκκλισης που προβλέπεται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ.

(31) Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η κοινοποιηθείσα ενίσχυση χορηγείται με σκοπό να συμβάλει στη μείωση των εκπομπών CO2, πράγμα που αποτελεί σημαντικό στόχο της Κοινότητας(5). Η υλοποίηση του σχεδίου οδηγεί σε σημαντική μείωση των εκπομπών CO2, συνοδεύεται από αξιοσημείωτη εξοικονόμηση ενέργειας και θα συμβάλει στη μείωση και άλλων ρυπογόνων εκπομπών, όπως SO2 και ΝΟχ.

(32) Επί του παρόντος δεν υπάρχει καμία νομική υποχρέωση εθνικού ή κοινοτικού χαρακτήρα που να υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να μειώνουν τις εκπομπές CO2. Κατά συνέπεια, η ενίσχυση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του σημείου 3.2.3.Γ των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 16 ("ενισχύσεις σε περίπτωση που δεν υφίστανται υποχρεωτικοί κανόνες"). Σύμφωνα με όσα ορίζει το σημείο 3.2.3.Γ, δύνανται να λάβουν ενισχύσεις οι επιχειρήσεις που πραγματοποιούν επενδύσεις για την ουσιαστική βελτίωση των περιβαλλοντικών τους αποτελεσμάτων. Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το σχέδιο θα οδηγήσει σε μείωση των εκπομπών CO2 κατά 260000 τόνους ετησίως. Εκτιμά ότι πρόκειται για ουσιαστική περιβαλλοντική βελτίωση το αποτέλεσμα της οποίας αρκεί για την εκπλήρωση των προϋποθέσεων που ορίζονται στο προαναφερθέν σημείο 3.2.3.Γ.

(33) Όσον αφορά τις επιλέξιμες επενδυτικές δαπάνες, το σημείο 3.2.1 των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών ορίζει ότι δύνανται να λάβουν ενίσχυση μόνον οι πρόσθετες δαπάνες που είναι απαραίτητες για την επίτευξη περιβαλλοντικών στόχων.

(34) Η διαδικασία κινήθηκε λόγω των αμφιβολιών της Επιτροπής σχετικά με τον τρόπο που οι Κάτω Χώρες προσδιόρισαν το ποσό των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών. Οι παρατηρήσεις της Επιτροπής αφορούσαν, κυρίως, τον τρόπο με τον οποίο ελήφθη υπόψη η παραγωγή ηλεκτρισμού και το κόστος αντικατάστασης. Στην απάντησή τους κατά την κίνηση της διαδικασίας, οι Κάτω Χώρες παρουσίασαν μια νέα προσέγγιση για τον προσδιορισμό των επιλέξιμων δαπανών. Όπως αναφέρεται στο τμήμα V, σύμφωνα με τη νέα αυτή προσέγγιση, η παραγωγή ηλεκτρισμού βρίσκεται στο περιθώριο του σχεδίου. Οι επενδύσεις για νέες παραγωγικές ικανότητες δεν δύνανται να θεωρηθούν επιλέξιμες σύμφωνα με τους κοινοτικούς κανόνες για την προστασία του περιβάλλοντος που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 16. Σύμφωνα με την πάγια πρακτική της Επιτροπής, το κόστος των νέων παραγωγικών ικανοτήτων δεν λαμβάνεται υπόψη κατά τον προσδιορισμό των επιλέξιμων δαπανών. Η Επιτροπή εκτιμά ότι ο διαχωρισμός των επενδυτικών δαπανών που σχετίζονται με την παραγωγή ηλεκτρισμού από τις συνολικές επενδυτικές δαπάνες αποτελεί χρήσιμη διόρθωση για τον προσδιορισμό των επιλέξιμων δαπανών. Κατά συνέπεια, εκτιμά ότι δεν είναι επιλέξιμες οι δαπάνες που προέρχονται από την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρισμού κατά 70 MWe, έναντι ποσού 43,9 εκατομμυρίων NLG (19,9 εκατομμύρια ευρώ περίπου).

(35) Στη νέα τους προσέγγιση, οι Κάτω Χώρες προέβησαν, επίσης, σε αποκατάσταση των επιλέξιμων επενδύσεων λαμβάνοντας υπόψη το πλεονέκτημα που απορρέει από τις δαπάνες εκμετάλλευσης που σχετίζονται με τη θερμότητα σε σύγκριση με τη συμβατική παραγωγή. Η Επιτροπή εκτιμά ότι αποβαίνει χρήσιμη και αυτή η διόρθωση των 2,6 εκατομμυρίων NLG (1,2 εκατομμύρια ευρώ περίπου) στην οποία προέβησαν οι Κάτω Χώρες. Το μελλοντικό πλεονέκτημα θα ελαφρύνει το βάρος της επένδυσης και, κατά συνέπεια, θα πρέπει να εισαχθεί μια διόρθωση για τον προσδιορισμό των πραγματικών εκτάκτων επενδύσεων. Κατά τον υπολογισμό του πλεονεκτήματος αυτού, οι Κάτω Χώρες βασίστηκαν στο τρέχον επιτόκιο αναφοράς που έχει θεσπίσει η Επιτροπή και εφάρμοσαν τα ακαθάριστα ποσά, δηλαδή, προ της επιβολής των φόρων, όπως είχε ζητήσει η Επιτροπή στην επιστολή της της 13ης Ιουλίου 1998. Επίσης, οι ολλανδικές αρχές έλαβαν υπόψη την πραγματική διάρκεια της απόσβεσης.

(36) Όσον αφορά το κόστος αντικατάστασης, οι Κάτω Χώρες επιβεβαίωσαν, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 22 και 23, ότι δεν παρέστη ανάγκη διόρθωσης. Αντιθέτως, η Επιτροπή εκτιμά ότι πρέπει οπωσδήποτε να ληφθεί υπόψη το κόστος αντικατάστασης μιας συμβατικής εγκατάστασης. Σύμφωνα με τη συνήθη πρακτική της, η Επιτροπή υπολογίζει το ύψος των πρόσθετων επενδυτικών δαπανών προβαίνοντας σε σύγκριση της περιβαλλοντικής επένδυσης με το κόστος επίτευξης της ίδιας παραγωγικής ικανότητας με τη χρησιμοποίηση συμβατικών τεχνολογιών. Το γεγονός ότι διατηρείται η παραγωγική ικανότητα των παλαιών εγκαταστάσεων με σκοπό να χρησιμοποιηθούν σε περίπτωση βλάβης ή κατά τη συντήρηση του ενοποιημένου αεροστροβίλου δεν έχει καμία επίπτωση στην εν λόγω πρακτική. Πράγματι, η νέα εγκατάσταση θα παραμείνει ενοποιημένη στη διεργασία διύλισης και θα καλύπτει το 40 % της ικανότητας θέρμανσης του αργού πετρελαίου και το 10 % της παραγωγής ατμού. Η παλαιά εγκατάσταση θα χρησιμοποιείται μόνον όταν η εγκατάσταση βρίσκεται εκτός λειτουργίας, λόγω βλάβης ή συντήρησης. Ως εκ τούτου, είναι φανερό ότι πρόκειται για λειτουργική αντικατάσταση μέσω σύγχρονων συσκευών. Το γεγονός ότι η παλαιά εγκατάσταση διατηρείται ως εφεδρική δεν αλλάζει τίποτε σχετικά με την αξιολόγηση αυτή. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή εκτιμά ότι, και στην περίπτωση αυτή, είναι δυνατό να υπάρξει αποκατάσταση των δαπανών που θα είχαν δημιουργηθεί από την αντικατάσταση της ικανότητας θέρμανσης του αργού πετρελαίου και την παραγωγή ατμού που παρέχουν τα συμβατικά μηχανήματα.

(37) Το κόστος αντικατάστασης του φούρνου από μια συμβατική εγκατάσταση - λαμβάνοντας υπόψη το ποσοστό αντικατάστασης 40 % και τις πρόσθετες δαπάνες συντήρησης του παλαιού φούρνου - ανέρχεται σε 3,8 εκατομμύρια NLG (1,7 εκατομμύρια ευρώ περίπου(6). Σύμφωνα με τις ολλανδικές αρχές, το κόστος αντικατάστασης της παραγωγής ατμού - το οποίο ισοδυναμεί με την ικανότητα παραγωγής ατμού της νέας εγκατάστασης - με ένα συμβατικό λέβητα ανέρχεται σε 5 εκατομμύρια NLG (2,26 εκατομμύρια ευρώ περίπου). Επομένως, η συνολική διόρθωση όσον αφορά το κόστος εγκατάστασης ανέρχεται σε 8,8 εκατομμύρια NLG (3,9 εκατομμύρια ευρώ περίπου).

(38) Η διόρθωση του συνολικού ποσού των επενδύσεων στα σημεία τα οποία επισημάνθηκαν εμφανίζει το ακόλουθο αποτέλεσμα:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

(39) Σύμφωνα με την άποψη της Επιτροπής, το υπολειπόμενο κόστος ύψους 37,7 εκατομμυρίων NLG (17,1 εκατομμύρια ευρώ περίπου) δύναται να θεωρηθεί το πρόσθετο επενδυτικό κόστος το οποίο πραγματοποιείται αποκλειστικά για περιβαλλοντικούς σκοπούς. Σύμφωνα με το σημείο 3.2.3.Γ των κοινοτικών κανόνων που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 16, οι επενδυτικές ενισχύσεις που προορίζονται για την επίτευξη μεγαλύτερου επιπέδου περιβαλλοντικής προστασίας σε περιπτώσεις για τις οποίες δεν υπάρχουν υποχρεωτικοί κανόνες δύνανται να εγκριθούν μέχρι ανώτατου ποσού που αντιστοιχεί στο 30 % της επιλέξιμης δαπάνης. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή δύναται να εγκρίνει ενίσχυση ύψους 11,31 εκατομμυρίων NLG (5,14 εκατομμύρια ευρώ περίπου).

(40) Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι η Επιτροπή επιφυλάσσει, εν γένει, ιδιαίτερα ευνοϊκή μεταχείριση στις εγκαταστάσεις συνδυασμένης παραγωγής θερμότητας και ηλεκτρισμού(7). Στον ενοποιημένο αεροστρόβιλο θα δημιουργηθεί επίσης εναλλαγή θερμότητας και ηλεκτρισμού. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η μη υποβολή παρατηρήσεων εκ μέρους τρίτων ενισχύει την άποψή της ότι, στην παρούσα περίπτωση, οι εμπορικές συναλλαγές δεν θίγονται κατά τρόπο που αντίκειται στο γενικό συμφέρον.

VII. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

(41) Η κοινοποιηθείσα ενίσχυση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 92 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ. Κατά τη γνώμη της Επιτροπής, στην παρούσα περίπτωση δύναται να θεωρηθεί ότι η ενίσχυση μέγιστου ύψους 11,31 εκατομμυρίων NLG (5,14 εκατομμύρια ευρώ περίπου) συμβιβάζεται με την κοινή αγορά. Κατά συνέπεια, σύμφωνα με το άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ και το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, δύναται να εγκριθεί ενίσχυση για το προαναφερθέν ποσό, δεδομένου ότι εμπίπτει στις διατάξεις των "κοινοτικών κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις υπέρ της προστασίας του περιβάλλοντος"(8),

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η κρατική ενίσχυση που προτίθενται να χορηγήσουν οι Κάτω Χώρες υπέρ του σχεδίου "αεροστρόβιλος ενοποιημένος με τη διεργασία στο διυλιστήριο Nerefco", έναντι ποσού ύψους 15 εκατομμυρίων NLG, το οποίο εν συνεχεία μειώθηκε σε 13,91 εκατομμύρια NLG, συμβιβάζεται με την κοινή αγορά, βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ και του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, μέχρι μέγιστου ποσού 11,31 εκατομμυρίων NLG. Το μέρος της προγραμματιζόμενης ενίσχυσης που υπερβαίνει το εν λόγω ποσό των 11,31 εκατομμυρίων NLG δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά και, συνεπώς, δεν δύναται να καταβληθεί.

Κατά συνέπεια, επιτρέπεται η θέση σε εφαρμογή αυτής της ενίσχυσης μέχρι ανώτατου ποσού 11,31 εκατομμυρίων NLG.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Βασίλειο των Κάτω Χωρών.

Βρυξέλλες, 30 Μαρτίου 1999.

Για την Επιτροπή

Karel VAN MIERT

Μέλος της Επιτροπής

(1) ΕΕ C 334 της 31.10.1998, σ. 3.

(2) ΕΕ C 334 της 31.10.1998, σ. 3.

(3) Ορισμένα τμήματα του παρόντος κειμένου διατυπώθηκαν κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την τήρηση του επαγγελματικού απορρήτου. Τα τμήματα αυτά περικλείονται σε αγκύλες και επισημαίνονται με έναν αστερίσκο.

(4) ΕΕ C 72 της 10.3.1994, σ. 3.

(5) COM(97) 481 τελικό, ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών - Αλλαγή του κλίματος. Θέσεις της ΕΕ για τη συνδιάσκεψη του Κυότο. SEC(1998) 615: Επιλογές ενεργειακής πολιτικής έναντι της πρόκλησης αλλαγής του κλίματος· θέσπιση θέσεων ενεργειακής πολιτικής μετά το Κυότο.

(6) Για τον υπολογισμό του κόστους αντικατάστασης, ξεκινάμε από το 40 % (το ποσοστό αντικατάστασης, δηλαδή η ικανότητα παραγωγής θερμότητας για το αργό πετρέλαιο της νέας εγκατάστασης σε σχέση με την παλαιά) του κόστους αντικατάστασης της παλαιάς εγκατάστασης (δηλαδή 15 εκατομμύρια NLG) από μια συμβατική εγκατάσταση. Επιπλέον, λαμβάνεται υπόψη το 40 % του πρόσθετου κόστους συντήρησης σε σύγκριση με την παλαιά εγκατάσταση. Οι πρόσθετες δαπάνες συντήρησης υπολογίζονται βάσει της σταθερής καθαρής αξίας του ετήσιου ύψους των πρόσθετων δαπανών συντήρησης στις οποίες υποβάλλεται πραγματικά η επιχείρηση (0,56 εκατομμύρια NLG) επί διάστημα 15 ετών με επιτόκιο 5,5 %, το οποίο αντιστοιχεί σε 2,2 εκατομμύρια NLG. Η Επιτροπή κρίνει σκόπιμο να προβεί σε διόρθωση, δεδομένου ότι η παλαιά εγκατάσταση πρέπει να θεωρείται εφεδρική, λόγω του πειραματικού χαρακτήρα του ενοποιημένου αεροστροβίλου, γεγονός που συνεπάγεται πρόσθετες δαπάνες συντήρησης. Το συνολικό κόστος αντικατάστασης της καμίνου δύναται να εκτιμηθεί, συνεπώς, σε 3,8 εκατομμύρια NLG (1,7 εκατομμύρια ευρώ περίπου). Το κόστος αντικατάστασης της παραγωγικής ικανότητας ατμού (ισοδυναμεί με το 10 % της παραγωγής ατμού) από μία συμβατική εγκατάσταση ατμού ανέρχεται σε 5 εκατομμύρια NLG (2,26 εκατομμύρια ευρώ περίπου). Επομένως, το συνολικό κόστος αντικατάστασης ανέρχεται σε 8,8 εκατομμύρια NLG (3,9 εκατομμύρια ευρώ περίπου).

(7) COM(97) 514 τελικό, ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών της 15ης Οκτωβρίου 1997: "Κοινοτική στρατηγική για την προώθηση της συνδυασμένης παραγωγής θερμότητας και ηλεκτρισμού (CHP) και την άρση των εμποδίων στην ανάπτυξή της".

(8) ΕΕ C 72 της 10.3.1994, σ. 3.