Ενδιάμεση συμφωνία

σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης μεταξύ των κρατών της Ανατολικής και Μεσημβρινής Αφρικής, αφενός, και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφετέρου

Η ΕΝΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΜΟΡΩΝ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΜΑΔΑΓΑΣΚΑΡΗΣ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ ΜΑΥΡΙΚΙΟΥ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΩΝ ΣΕΫΧΕΛΛΩΝ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΖΑΜΠΙΑΣ

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΖΙΜΠΑΜΠΟΥΕ,

εφεξής "τα κράτη της ΑΜΑ",

αφενός, και

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑΣ,

Η ΤΣΕΧΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΗΣ ΔΑΝΙΑΣ,

Η ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΕΣΘΟΝΙΑΣ,

Η ΙΡΛΑΝΔΙΑ,

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ,

Η ΓΑΛΛΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

Η ΙΤΑΛΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

Η ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΛΕΤΟΝΙΑΣ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΛΙΘΟΥΑΝΙΑΣ,

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΟΥΚΑΤΟ ΤΟΥ ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟΥ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΟΥΓΓΑΡΙΑΣ,

Η ΜΑΛΤΑ,

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΩΝ ΚΑΤΩ ΧΩΡΩΝ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΑΥΣΤΡΙΑΣ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΩΝΙΑΣ,

Η ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

Η ΡΟΥΜΑΝΙΑ

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΣΛΟΒΕΝΙΑΣ,

Η ΣΛΟΒΑΚΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΦΙΝΛΑΝΔΙΑΣ,

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΗΣ ΣΟΥΗΔΙΑΣ,

ΤΟ ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΒΡΕΤΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΙΡΛΑΝΔΙΑΣ,

και

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ,

στο εξής "συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ",

αφετέρου,

από κοινού αποκαλούμενα "τα συμβαλλόμενα μέση"

ΠΡΟΟΙΜΙΟ

ΕΜΕΙΣ τα κράτη της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) της περιοχής της Ανατολικής και Μεσημβρινής Αφρικής (ΑΜΑ), που αποτελούμε την ομάδα των κρατών της ΑΜΑ, και τα μεμονωμένα κράτη μέλη της, αφενός, και η Ευρωπαϊκή Κοινότητα (ΕΚ) και τα κράτη μέλη της, αφετέρου·

ΕΧΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ τη συμφωνία εταιρικής σχέσης μεταξύ των μελών της ομάδας κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού, αφενός, και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφετέρου, που υπογράφηκε στις 23 Ιουνίου 2000 (στο εξής αναφερόμενη ως "συμφωνία του Κότινου"), τη συνθήκη για την Κοινή Αγορά της Ανατολικής και Μεσημβρινής Αφρικής (COMESA), που υπογράφηκε στις 5 Νοεμβρίου 1993, τη συνθήκη για την Κοινότητα Ανάπτυξης της Μεσημβρινής Αφρικής (ΚΑΜΑ), που υπογράφηκε στις 17 Αυγούστου 1992 και το πρωτόκολλό της σχετικά με το εμπόριο, τη συνθήκη για την Κοινότητα της Ανατολικής Αφρικής, που υπογράφηκε στις 30 Νοεμβρίου 1999, και την Ιδρυτική Πράξη της Αφρικανικής Ένωσης που υπογράφηκε και εγκρίθηκε στις 11 Ιουλίου 2002·

ΕΧΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας·

ΕΧΟΝΤΑΣ ΕΠΙΣΗΣ ΥΠΟΨΗ την απόφαση της όγδοης συνόδου κορυφής των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της COMESA, που πραγματοποιήθηκε στο Χαρτούμ του Σουδάν στις 17 Μαρτίου 2003, για τη διαμόρφωση των θέσεων της ΑΜΑ σχετικά με τη διαπραγμάτευση μιας Συμφωνίας Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης (ΣΟΕΣ) με την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ)·

ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι τα κράτη της ΑΜΑ και η ΕΚ και τα κράτη μέλη της συμφωνούν ότι η εμπορική και η οικονομική συνεργασία τους στοχεύουν στην ενίσχυση της ομαλής και βαθμιαίας ενσωμάτωσης των κρατών της ΑΜΑ στην παγκόσμια οικονομία, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των πολιτικών επιλογών, των επιπέδων ανάπτυξης και των προτεραιοτήτων ανάπτυξής τους, προωθώντας έτσι την αειφόρο ανάπτυξή τους και συμβάλλοντας στην εξάλειψη της φτώχειας στα κράτη της ΑΜΑ·

ΕΠΑΝΑΒΕΒΑΙΩΝΟΝΤΑΣ τη δέσμευσή τους να προωθήσουν και να επιταχύνουν την οικονομική, πολιτιστική και κοινωνική ανάπτυξη των κρατών της ΑΜΑ, με σκοπό να συμβάλλουν στην ειρήνη και στην ασφάλεια και να προάγουν το σταθερό και δημοκρατικό πολιτικό περιβάλλον με στόχο την αειφόρο εθνική και περιφερειακή ανάπτυξη·

ΕΠΑΝΑΒΕΒΑΙΩΝΟΝΤΑΣ επίσης ότι η ΣΟΕΣ θα είναι συνεκτική με τους στόχους και τις αρχές της συμφωνίας του Κοτονού και, ειδικότερα, με τις διατάξεις του μέρους ΙΙΙ τίτλος ΙΙ·

ΕΠΑΝΑΒΕΒΑΙΩΝΟΝΤΑΣ ότι η ΣΟΕΣ χρησιμεύει ως μέσον ανάπτυξης και προωθεί τη βιώσιμη ανάπτυξη, αυξάνει την ικανότητα παραγωγής και την ικανότητα των κρατών της ΑΜΑ από την πλευρά της προσφοράς, ενισχύει το διαρθρωτικό μετασχηματισμό των οικονομιών της ΑΜΑ, καθώς και τη διαφοροποίηση και την ανταγωνιστικότητά τους και οδηγεί στην ανάπτυξη του εμπορίου, την προσέλκυση επενδύσεων και τεχνολογίας και στη δημιουργία απασχόλησης στα κράτη της ΑΜΑ·

ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ τις δεσμεύσεις της διεθνούς κοινότητας για την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων της χιλιετίας όπως περιέχονται στη δήλωση του ΟΗΕ του Σεπτεμβρίου 2000·

ΕΠΑΝΑΒΕΒΑΙΩΝΟΝΤΑΣ ότι η προώθηση του αναπτυξιακού προγράμματος απαιτεί πραγματική διεθνή συνεργασία και πλήρη υλοποίηση των δεσμεύσεων που έγιναν στις διασκέψεις του Ρίο, του Πεκίνου, της Κοπεγχάγης, του Καΐρου και του Μοντερέι, καθώς και στα προγράμματα δράσης υπέρ των Λιγότερο Ανεπτυγμένων Χωρών (ΛΑΧ), των Περίκλειστων Αναπτυσσόμενων Χωρών (ΠΑΧ) και των Μικρών Νησιωτικών Αναπτυσσόμενων Κρατών (ΜΝΑΚ) αντίστοιχα·

ΕΧΟΝΤΑΣ κατά νου τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των μελών του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ), τη σπουδαιότητα που προσδίδουν στις αρχές και στους κανόνες που διέπουν το διεθνές εμπόριο και την ανάγκη για ένα διαφανές, προβλέψιμο, ανοιχτό και δίκαιο πολυμερές σύστημα εμπορικών συναλλαγών·

ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ την ανάγκη να εξασφαλιστεί ότι δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην περιφερειακή ολοκλήρωση και στην παροχή ειδικής και διαφοροποιημένης μεταχείρισης σε όλα τα κράτη της ΑΜΑ, διατηρώντας την ειδική μεταχείριση για τα λιγότερο αναπτυγμένα κράτη της ΑΜΑ και λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τον ευάλωτο χαρακτήρα των μικρών οικονομιών, των περίκλειστων, νησιωτικών, παράκτιων και εκτεθειμένων στην ξηρασία κρατών και των κρατών της ΑΜΑ που εξέρχονται από συγκρούσεις·

ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ότι απαιτούνται σημαντικές επενδύσεις για την ανύψωση του επιπέδου διαβίωσης των κρατών της ΑΜΑ·

ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ τις δεσμεύσεις που έχουν αναλάβει τα συμβαλλόμενα μέρη στο πλαίσιο του ΠΟΕ·

ΣΥΜΦΩΝΗΣΑΝ ΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1

Πεδίο εφαρμογής της ενδιάμεσης συμφωνίας

Η παρούσα ενδιάμεση συμφωνία θεσπίζει πλαίσιο συμφωνίας οικονομικής εταιρικής σχέσης (ΣΟΕΣ).

Άρθρο 2

Γενικοί στόχοι της ΣΟΕΣ

Οι στόχοι της συμφωνίας οικονομικής εταιρικής σχέσης είναι οι εξής:

α) η συμβολή στη μείωση και, μακροπρόθεσμα, στην εξάλειψη της φτώχειας μέσω της θέσπισης μιας ενισχυμένης και στρατηγικής εμπορικής και αναπτυξιακής εταιρικής σχέσης συνεκτικής με τον στόχο της αειφόρου ανάπτυξης, τους αναπτυξιακούς στόχους της χιλιετίας και τη συμφωνία του Κοτονού·

β) η προώθηση της περιφερειακής ολοκλήρωσης, της οικονομικής συνεργασίας και της χρηστής διακυβέρνησης στην περιοχή της ΑΜΑ·

γ) η προαγωγή της βαθμιαίας ενσωμάτωσης της περιοχής της ΑΜΑ στην παγκόσμια οικονομία, σύμφωνα με τις πολιτικές επιλογές και τις αναπτυξιακές προτεραιότητές της·

δ) η διαμόρφωση της διαρθρωτικής προσαρμογής των οικονομιών της ΑΜΑ και η διαφοροποίηση, συμπεριλαμβανομένης της προστιθέμενης αξίας·

ε) η βελτίωση της ικανότητας των κρατών της ΑΜΑ όσον αφορά την πολιτική για το εμπόριο και τα ζητήματα που συνδέονται με το εμπόριο·

στ) η θέσπιση και η εφαρμογή αποτελεσματικού, προβλέψιμου και διαφανούς περιφερειακού κανονιστικού πλαισίου για το εμπόριο και τις επενδύσεις στην περιοχή της ΑΜΑ, υποστηρίζοντας έτσι τις προϋποθέσεις για την αύξηση των επενδύσεων και την ανάπτυξη της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, καθώς και την ενίσχυση της ικανότητας προσφοράς, της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής μεγέθυνσης· και

ζ) η ενίσχυση των υφιστάμενων σχέσεων των συμβαλλόμενων μερών με βάση την αλληλεγγύη και το αμοιβαίο συμφέρον. Για το σκοπό αυτό, σύμφωνα με τις υποχρεώσεις του ΠΟΕ, η συμφωνία ενισχύει τις εμπορικές και οικονομικές σχέσεις, υποστηρίζει μια νέα εμπορική δυναμική μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών μέσω της προοδευτικής, ασύμμετρης απελευθέρωσης του εμπορίου μεταξύ τους και ενισχύει, διευρύνει και εμβαθύνει τη συνεργασία σε όλους τους τομείς τους σχετικούς με το εμπόριο και τις επενδύσεις.

Άρθρο 3

Ειδικοί στόχοι της παρούσας συμφωνίας

1. Σε συμφωνία με τα άρθρα 34 και 35 της συμφωνίας του Κοτονού, οι στόχοι της παρούσας συμφωνίας είναι οι εξής:

α) η υπογραφή μιας συμφωνίας βάσει του άρθρου XXIV της Γενικής Συμφωνίας Δασμών και Εμπορίου του 1994 ("GATT 1994")·

β) η θέσπιση πλαισίου, πεδίου εφαρμογής και αρχών για περαιτέρω διαπραγματεύσεις σχετικά με το εμπόριο προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων καταγωγής, των μέσων εμπορικής άμυνας, της τελωνειακής συνεργασίας και της διευκόλυνσης του εμπορίου, των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων, των τεχνικών φραγμών του εμπορίου, καθώς και της γεωργίας, βάσει των προτάσεων που έχουν ήδη υποβληθεί· και

γ) η θέσπιση πλαισίου και πεδίου εφαρμογής για ενδεχόμενες διαπραγματεύσεις σχετικά με άλλα θέματα, συμπεριλαμβανομένων του εμπορίου υπηρεσιών, των εμπορικών ζητημάτων όπως προσδιορίζονται στη συμφωνία του Κοτονού και πολλών άλλων τομέων που ενδιαφέρουν και τα δύο συμβαλλόμενα μέρη.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να ολοκληρώσουν τις διαπραγματεύσεις με σκοπό τη σύναψη ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ, το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου 2008, συμπεριλαμβανομένων των θεμάτων που αναφέρονται στα σημεία β) και γ) της παραγράφου 1 βάσει του από κοινού συμφωνηθέντος χάρτη πορείας που εγκρίθηκε από τα συμβαλλόμενα μέρη στις 7 Φεβρουαρίου 2004.

Άρθρο 4

Αρχές

Οι αρχές της παρούσας συμφωνίας, βάσει των οποίων πραγματοποιούνται περαιτέρω διαπραγματεύσεις μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών με σκοπό την επίτευξη ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ, είναι οι ακόλουθες:

α) περαιτέρω αξιοποίηση του κεκτημένου της συμφωνίας του Κοτονού·

β) ενίσχυση της περιφερειακής ενσωμάτωσης στην περιοχή της ΑΜΑ·

γ) ασυμμετρία όσον αφορά την απελευθέρωση του εμπορίου και την εφαρμογή μέτρων που συνδέονται με το εμπόριο, καθώς και μέτρων εμπορικής άμυνας·

δ) ειδική και διαφοροποιημένη μεταχείριση για τις ΛΑΧ της ΑΜΑ, λαμβάνοντας υπόψη τον ευάλωτο χαρακτήρα των μικρών περίκλειστων και νησιωτικών χωρών και όσον αφορά το επίπεδο και το ρυθμό απελευθέρωσης του εμπορίου·

ε) μεταβλητή γεωμετρία ώστε τα κράτη της ΑΜΑ που έχουν τη δυνατότητα να μπορέσουν να προβούν στην απελευθέρωση ενωρίτερα από το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα και πρόγραμμα·

στ) ενσωμάτωση της εφαρμογής των διατάξεων αναπτυξιακής συνεργασίας, όπως εκείνη σύμφωνα με την οποία οι ΛΑΧ της ΑΜΑ που δεν είναι σε θέση να υποβάλουν δασμολογική προσφορά να μπορούν να επωφεληθούν από όλες τις πτυχές της παρούσας συμφωνίας, ιδίως από την οικονομική και αναπτυξιακή συνεργασία της παρούσας ενδιάμεσης συμφωνίας·

ζ) παροχή δυνατότητας στις ΛΑΧ της ΑΜΑ που δεν έχουν ακόμη υποβάλει προσφορές μείωσης των δασμών να τις υποβάλουν μετά την υπογραφή της παρούσας ενδιάμεσης συμφωνίας με τους ίδιους ή με ευέλικτους όρους και να επωφεληθούν πλήρως από τις διατάξεις της·

η) παροχή δυνατότητας στα κράτη της ΑΜΑ να διατηρήσουν τις περιφερειακές προτιμήσεις μεταξύ τους και με τις άλλες αφρικανικές χώρες και περιοχές χωρίς την υποχρέωση να τις επεκτείνουν στην ΕΚ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

ΤΙΤΛΟΣ I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 5

Στόχοι

Οι στόχοι για τη συνεργασία στον τομέα του εμπορίου είναι οι ακόλουθοι:

α) η παροχή όρων πρόσβασης με πλήρη απαλλαγή από δασμούς και πλήρη απαλλαγή από ποσοστώσεις για τα εμπορεύματα καταγωγής κρατών της ΑΜΑ στην αγορά του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ σε ασφαλή, μακροπρόθεσμη και προβλέψιμη βάση·

β) η προώθηση του εμπορίου μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών και η επιτάχυνση της ανάπτυξης με κινητήριο μοχλό τις εξαγωγές ώστε να γίνει δυνατή η ενσωμάτωση των κρατών της ΑΜΑ στην παγκόσμια οικονομία·

γ) η προοδευτική και βαθμιαία απελευθέρωση της αγοράς εμπορευμάτων στην ΑΜΑ σύμφωνα με τις διαδικασίες που θεσπίζονται στην παρούσα συμφωνία· και

δ) η διατήρηση και βελτίωση των όρων πρόσβασης στην αγορά για να εξασφαλιστεί ότι όλα τα κράτη της ΑΜΑ είναι σε καλύτερη και όχι σε χειρότερη κατάσταση.

Άρθρο 6

Πεδίο εφαρμογής

1. Μόνο τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ που περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙ αναλαμβάνουν δεσμεύσεις στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου.

2. Οι δεσμεύσεις του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου εφαρμόζονται μόνο στα εμπορεύματα καταγωγής συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ που περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙ.

3. Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου και για τις αποφάσεις που εκδίδονται δυνάμει του παρόντος κεφαλαίου οποιαδήποτε αναφορά στα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ ή σε εμπορεύματα καταγωγής συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ καλύπτει μόνο τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ που περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙ.

4. Εάν ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ που δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογο του παραρτήματος ΙΙ επιθυμεί να συμμετάσχει στο κεφάλαιο ΙΙ κοινοποιεί την πρόθεσή του αυτή στην επιτροπή ΣΟΕΣ. Η επιτροπή ΣΟΕΣ είναι αρμόδια για την τροποποίηση του παραρτήματος ΙΙ.

5. Η επιτροπή ΣΟΕΣ μπορεί να αποφασίσει για τα τυχόν αναγκαία μεταβατικά μέτρα ή τροποποιήσεις με σκοπό να διευκολύνει την προσθήκη συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ στο παράρτημα ΙΙ.

ΤΙΤΛΟΣ II

Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων

Άρθρο 7

Δασμοί

Για την εξάλειψη των δασμών στις εισαγωγές, στους δασμούς περιλαμβάνονται δασμοί ή άλλες επιβαρύνσεις που επιβάλλονται κατά ή συνδέονται με την εισαγωγή εμπορευμάτων, συμπεριλαμβανομένων όλων των μορφών πρόσθετων τελών ή επιβαρύνσεων που εισπράττονται κατά την εισαγωγή, αλλά δεν περιλαμβάνονται:

α) επιβαρύνσεις ισοδύναμες με τους εσωτερικούς φόρους που επιβάλλονται τόσο στα εισαγόμενα όσο και στα παραγόμενα σε τοπικό επίπεδο εμπορεύματα σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 18·

β) οριστικοί δασμοί αντιντάμπινγκ ή αντισταθμιστικοί δασμοί που εφαρμόζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 19 και μέτρα διασφάλισης που εφαρμόζονται σύμφωνα με το άρθρο 21· και

γ) τέλη ή άλλες επιβαρύνσεις που επιβάλλονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 10.

Άρθρο 8

Κατάταξη εμπορευμάτων

Η κατάταξη των εμπορευμάτων κατά τις συναλλαγές που καλύπτονται από την παρούσα συμφωνία είναι εκείνη που καθορίζεται στην αντίστοιχη δασμολογική ονοματολογία κάθε συμβαλλόμενου μέρους σύμφωνα με το Εναρμονισμένο Σύστημα Περιγραφής και Κωδικοποίησης Εμπορευμάτων ("ΕΣ"). Τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ χρησιμοποιούν την ονοματολογία COMESA.

Άρθρο 9

Βασικοί δασμοί

Για κάθε προϊόν, οι βασικοί δασμοί στους οποίους πρέπει να εφαρμόζονται οι διαδοχικές μειώσεις είναι εκείνοι που καθορίζονται στο δασμολόγιο κάθε συμβαλλόμενου μέρους.

Άρθρο 10

Τέλη και άλλες επιβαρύνσεις

Τα τέλη και οι άλλες επιβαρύνσεις που αναφέρονται στο άρθρο 7 στοιχείο γ) περιορίζονται ποσοτικά στο κατά προσέγγιση κόστος των παρεχόμενων υπηρεσιών και δεν αποτελούν έμμεση προστασία των εγχώριων προϊόντων ή επιβάρυνση των εισαγωγών για φορολογικούς σκοπούς. Βασίζονται σε ειδικούς συντελεστές. Δεν επιβάλλονται τέλη και επιβαρύνσεις σε προξενικές υπηρεσίες.

Άρθρο 11

Τελωνειακοί δασμοί σε προϊόντα καταγωγής κρατών της ΑΜΑ

Προϊόντα καταγωγής κρατών της ΑΜΑ εισάγονται στο συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ χωρίς δασμούς, υπό τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο παράρτημα I.

Άρθρο 12

Τελωνειακοί δασμοί σε προϊόντα καταγωγής του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ

1. Οι τελωνειακοί δασμοί σε εισαγωγές προϊόντων καταγωγής του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ μειώνονται ή εξαλείφονται σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα της δασμολογικής απελευθέρωσης στο παράρτημα II, το οποίο περιέχει τα χρονοδιαγράμματα κάθε συμβαλλόμενου κράτους της ΑΜΑ ή ομάδας συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη μπορούν να επανεξετάζουν τα χρονοδιαγράμματα της δασμολογικής απελευθέρωσης του παραρτήματος ΙΙ με σκοπό την εναρμόνισή τους, λαμβάνοντας υπόψη τις διαδικασίες περιφερειακής ολοκλήρωσης.

3. Οποιοδήποτε νέο χρονοδιάγραμμα δασμολογικής απελευθέρωσης δασμών στις εισαγωγές προϊόντων καταγωγής του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ υποβληθεί μετά την έναρξη της διαδικασίας επικύρωσης της παρούσας συμφωνίας μπορεί να προσαρτηθεί στο παράρτημα ΙΙ της παρούσας συμφωνίας με απόφαση της επιτροπής ΣΟΕΣ.

Άρθρο 13

Κανόνες καταγωγής

Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου, ως "καταγόμενο προϊόν" ή "προϊόν καταγωγής" νοείται κάθε προϊόν που πληροί τους κανόνες καταγωγής του πρωτοκόλλου 1 της παρούσας συμφωνίας. Για τους σκοπούς της ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ, και κατά τη διάρκεια της περιόδου μεταξύ της έναρξης ισχύος της παρούσας συμφωνίας και της έναρξης ισχύος της ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ, τα συμβαλλόμενα μέρη επανεξετάζουν τις διατάξεις του εν λόγω πρωτοκόλλου με σκοπό την περαιτέρω απλούστευσή τους. Στην επανεξέταση αυτή, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν υπόψη τις αναπτυξιακές ανάγκες των κρατών της ΑΜΑ και την ανάπτυξη των τεχνολογιών, τις διαδικασίες παραγωγής και όλους τους άλλους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των εν εξελίξει μεταρρυθμίσεων των κανόνων καταγωγής, που ενδέχεται να απαιτούν τροποποίηση των διατάξεων του εν λόγω πρωτοκόλλου. Τυχόν τέτοιου είδους τροποποιήσεις γίνονται με απόφαση της επιτροπής ΣΟΕΣ.

Άρθρο 14

Ρήτρα ακινητοποίησης (Standstill)

Με την επιφύλαξη του άρθρου 12, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να μην αυξήσουν τους εφαρμοζόμενους δασμούς στα προϊόντα που εισάγουν από το άλλο συμβαλλόμενο μέρος.

Άρθρο 15

Δασμοί και φορείς στις εξαγωγές

1. Εάν δεν υπάρχει αντίθετη διάταξη στο παράρτημα ΙΙΙ και καθ’ όλη τη διάρκεια ισχύος της παρούσας συμφωνίας, τα συμβαλλόμενα μέρη δεν θεσπίζουν κανένα νέο δασμό ή φόρο κατά την εξαγωγή ή σχετικά με την εξαγωγή εμπορευμάτων στο άλλο συμβαλλόμενο μέρος οι οποίοι να υπερβαίνουν εκείνους που επιβλήθηκαν σε παρόμοια προϊόντα που προορίζονται για την εσωτερική πώληση.

2. Η επιτροπή ΣΟΕΣ μπορεί να εξετάζει αίτημα οποιουδήποτε συμβαλλόμενου κράτους της ΑΜΑ για αναθεώρηση των εμπορευμάτων που περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙΙ.

Άρθρο 16

Ευνοϊκότερη μεταχείριση βάσει συμφωνιών ελεύθερων συναλλαγών

1. Όσον αφορά τα ζητήματα που καλύπτονται από το παρόν κεφάλαιο, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ χορηγεί στα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ οποιαδήποτε ευνοϊκότερη μεταχείριση βάσει του γεγονότος ότι το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ καθίσταται μέρος συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών με τρίτες χώρες μετά την υπογραφή της παρούσας συμφωνίας.

2. Όσον αφορά το ζήτημα που καλύπτεται από το παρόν κεφάλαιο, τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ χορηγούν στο συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ οποιαδήποτε ευνοϊκότερη μεταχείριση βάσει του γεγονότος ότι τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ καθίστανται μέρος συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών με οποιαδήποτε σημαντική εμπορική οικονομία μετά την υπογραφή της παρούσας συμφωνίας.

3. Οι διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου δεν θεωρείται ότι υποχρεώνουν τα συμβαλλόμενα μέρη να επεκτείνουν αμοιβαία οποιαδήποτε προτιμησιακή μεταχείριση η οποία εφαρμόζεται ως αποτέλεσμα του γεγονότος ότι ένα από αυτά καθίσταται μέρος συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών με τρίτα συμβαλλόμενα μέρη κατά την ημερομηνία υπογραφής της παρούσας συμφωνίας.

4. Οι διατάξεις της παραγράφου 2 δεν εφαρμόζονται στις εμπορικές συμφωνίες των συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ με άλλες αφρικανικές χώρες και περιφέρειες.

5. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως "συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών" νοείται μια συμφωνία που απελευθερώνει ουσιαστικά το εμπόριο και προβλέπει την απουσία ή την εξάλειψη ουσιαστικά όλων των διακρίσεων μεταξύ δύο ή περισσότερων συμβαλλόμενων μερών μέσω της εξάλειψης των υφιστάμενων μέτρων διακριτικής μεταχείρισης ή/και της απαγόρευσης νέων μέτρων ή μέτρων περισσότερο διακριτικής μεταχείρισης, είτε κατά την έναρξη ισχύος της εν λόγω συμφωνίας είτε με βάση εύλογο χρονοδιάγραμμα.

6. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως "σημαντική εμπορική οικονομία" νοείται κάθε ανεπτυγμένη χώρα ή κάθε χώρα ή επικράτεια που αντιπροσωπεύει μερίδιο των παγκόσμιων εμπορικών εξαγωγών άνω του 1 % ετησίως πριν από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών που αναφέρεται στην παράγραφο 2 ή οποιαδήποτε ομάδα χωρών που δρα μεμονωμένα, συλλογικά ή μέσω συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών που αντιστοιχεί συλλογικά σε μερίδιο των παγκόσμιων εξαγωγών εμπορευμάτων άνω του 1,5 % ετησίως πριν από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών που αναφέρεται στην παράγραφο 2 [1].

ΤΙΤΛΟΣ III

Μη δασμολογικά μέτρα

Άρθρο 17

Απαγόρευση ποσοτικών περιορισμών

Εάν δεν υπάρχει αντίθετη διάταξη στα παραρτήματα Ι και ΙΙ της παρούσας συμφωνίας, καμία απαγόρευση ή περιορισμός σχετικά με εισαγωγές, εξαγωγές ή πωλήσεις για εξαγωγές μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών, εκτός των δασμών, φόρων, τελών και άλλων επιβαρύνσεων που προβλέπονται δυνάμει του άρθρου 7, είτε επιβλήθηκαν μέσω ποσοστώσεων, αδειών εισαγωγής ή εξαγωγής είτε μέσω άλλων μέτρων, δεν διατηρείται από την έναρξη ισχύος της παρούσας συμφωνίας και έπειτα. Η θέσπιση κάθε νέου μέτρου αυτού του είδους απαγορεύεται.

Άρθρο 18

Εθνική μεταχείριση όσον αφορά την εσωτερική φορολογία και ρυθμίσεις

1. Τα εισαγόμενα προϊόντα καταγωγής του άλλου συμβαλλόμενου μέρους δεν υπόκεινται, άμεσα ή έμμεσα, σε εσωτερικούς φόρους ή άλλες εσωτερικές επιβαρύνσεις, οποιουδήποτε χαρακτήρα, που υπερβαίνουν τους φόρους ή τις επιβαρύνσεις που εφαρμόζονται, άμεσα ή έμμεσα, σε ομοειδή εγχώρια προϊόντα. Επιπλέον, τα συμβαλλόμενα μέρη δεν επιβάλλουν με άλλο τρόπο εσωτερικούς φόρους ή άλλες εσωτερικές επιβαρύνσεις για την προστασία της εγχώριας παραγωγής.

2. Τα εισαγόμενα προϊόντα καταγωγής του άλλου συμβαλλόμενου μέρους τυγχάνουν μεταχείρισης τουλάχιστον εξ ίσου ευνοϊκής με την εφαρμοζόμενη σε ομοειδή εγχώρια προϊόντα έναντι όλων των νόμων, των κανονισμών και των απαιτήσεων που έχουν σχέση με την πώληση, την προσφορά προς πώληση, την αγορά, τη μεταφορά, τη διανομή ή τη χρήση τους στην εγχώρια αγορά. Οι διατάξεις της παρούσας παραγράφου δεν απαγορεύουν την εφαρμογή διαφοροποιημένων εσωτερικών επιβαρύνσεων μεταφοράς που βασίζονται αποκλειστικά στην οικονομική λειτουργία των μεταφορικών μέσων και όχι στην εθνικότητα του προϊόντος.

3. Κανένα συμβαλλόμενο μέρος δεν θεσπίζει ούτε διατηρεί εσωτερικές ποσοτικές ρυθμίσεις σχετικά με την ανάμειξη, τη μεταποίηση ή τη χρήση προϊόντων σε συγκεκριμένες ποσότητες ή αναλογίες που απαιτούν, αμέσως ή εμμέσως, την προμήθεια κάποιας συγκεκριμένης ποσότητας ή ποσοστού του προϊόντος που αποτελεί αντικείμενο των ρυθμίσεων από εγχώριες πηγές. Επιπλέον, κανένα συμβαλλόμενο μέρος δεν εφαρμόζει με άλλο τρόπο εσωτερικές ποσοτικές ρυθμίσεις για την προστασία της εγχώριας παραγωγής.

4. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν απαγορεύουν την καταβολή επιδοτήσεων αποκλειστικά στους εθνικούς παραγωγούς, συμπεριλαμβανομένων των πληρωμών στους εθνικούς παραγωγούς που προέρχονται από το προϊόν των εσωτερικών φόρων ή επιβαρύνσεων που επιβάλλονται σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος άρθρου και επιδοτήσεων υπό μορφή αγοράς εγχώριων προϊόντων από τις δημόσιες αρχές.

5. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζονται σε νόμους, κανονισμούς, διαδικασίες ή πρακτικές που διέπουν τις δημόσιες προμήθειες.

6. Η επιτροπή ΣΟΕΣ μπορεί να αποφασίσει να επιτρέψει σε συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ να παρεκκλίνει από τις διατάξεις του παρόντος άρθρου για να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή και να προστατεύσει τη νηπιακή βιομηχανία. Στην περίπτωση αυτή λαμβάνονται υπόψη οι αναπτυξιακές ανάγκες των συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ και, ειδικότερα, οι ιδιαίτερες ανάγκες και ανησυχίες των ΛΑΧ της ΑΜΑ.

7. Επισυνάπτεται κατάλογος προσωρινών παρεκκλίσεων ως παράρτημα ΙΙΙ. Οι παρεκκλίσεις αυτές χορηγούνται στα ενδιαφερόμενα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ για το χρονικό διάστημα που καθορίζεται στο ίδιο παράρτημα.

ΤΙΤΛΟΣ IV

Μέτρα εμπορικής άμυνας

Άρθρο 19

Μέτρα αντιντάμπινγκ και αντισταθμιστικά μέτρα

1. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του παρόντος άρθρου, καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας δεν εμποδίζει το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ, είτε μεμονωμένα είτε συλλογικά, να εγκρίνουν μέτρα αντιντάμπινγκ ή αντισταθμιστικά μέτρα σύμφωνα με τις σχετικές συμφωνίες του ΠΟΕ. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, η καταγωγή καθορίζεται σύμφωνα με τους μη προτιμησιακούς κανόνες καταγωγής των συμβαλλόμενων μερών.

2. Πριν από την επιβολή οριστικών δασμών αντιντάμπινγκ ή αντισταθμιστικών δασμών όσον αφορά προϊόντα που εισάγονται από κράτη της ΑΜΑ, το συμβαλλόμενο μέρος της ΕΚ εξετάζει τη δυνατότητα μέτρων εποικοδομητικής αποκατάστασης, όπως προβλέπεται στις σχετικές συμφωνίες ΠΟΕ.

3. Όταν έχουν επιβληθεί μέτρα αντιντάμπινγκ ή αντισταθμιστικά μέτρα εξ ονόματος δύο ή περισσότερων συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ από περιφερειακή αρχή, υπάρχει ένα μοναδικό φόρουμ δικαστικού ελέγχου, συμπεριλαμβανομένου του σταδίου των εφέσεων.

4. Όταν μπορούν να επιβληθούν μέτρα αντιντάμπινγκ ή αντισταθμιστικά μέτρα σε περιφερειακή ή υποπεριφερειακή βάση και σε εθνική βάση τα συμβαλλόμενα μέρη εξασφαλίζουν ότι τα μέτρα αυτά δεν εφαρμόζονται ταυτόχρονα όσον αφορά το ίδιο προϊόν από τις περιφερειακές ή υποπεριφερειακές αρχές, αφενός, και τις εθνικές αρχές, αφετέρου.

5. Το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ κοινοποιεί στα εξάγοντα κράτη της ΑΜΑ την παραλαβή κατάλληλα τεκμηριωμένης καταγγελίας πριν από την έναρξη οποιασδήποτε έρευνας.

6. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται σε όλες τις έρευνες που ξεκίνησαν μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας συμφωνίας.

7. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν υπόκεινται στις διατάξεις επίλυσης διαφορών της παρούσας συμφωνίας.

Άρθρο 20

Πολυμερείς διασφαλίσεις

1. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του παρόντος άρθρου, καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας δεν εμποδίζει τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ και το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ να εγκρίνουν μέτρα σύμφωνα με το άρθρο XIX της Γενικής Συμφωνίας Δασμών και Εμπορίου (GATT) του 1994, της Συμφωνίας του ΠΟΕ περί Διασφαλίσεων και του άρθρου 5 της Συμφωνίας για τη Γεωργία. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, η καταγωγή καθορίζεται σύμφωνα με τους μη προτιμησιακούς κανόνες καταγωγής των συμβαλλόμενων μερών.

2. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 1, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, με βάση τους γενικούς αναπτυξιακούς στόχους της παρούσας συμφωνίας και το μικρό μέγεθος των οικονομιών των κρατών της ΑΜΑ, αποκλείει τις εισαγωγές από οποιοδήποτε κράτος της ΑΜΑ από οποιαδήποτε μέτρα που λαμβάνονται σύμφωνα με το άρθρο XIX της συμφωνίας GATT 1994, της Συμφωνίας ΠΟΕ περί Διασφαλίσεων και του άρθρου 5 της Συμφωνίας του ΠΟΕ για τη Γεωργία.

3. Οι διατάξεις της παραγράφου 2 εφαρμόζονται για μια περίοδο πέντε ετών από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας συμφωνίας. Το αργότερο 120 ημέρες πριν από τη λήξη της εν λόγω περιόδου, η επιτροπή ΣΟΕΣ επανεξετάζει τη λειτουργία των διατάξεων αυτών με βάση τις αναπτυξιακές ανάγκες των κρατών της ΑΜΑ, με σκοπό να καθοριστεί κατά πόσο παρατείνεται η εφαρμογή τους για περαιτέρω περίοδο.

4. Οι διατάξεις της παραγράφου 1 δεν υπόκεινται στις διατάξεις επίλυσης διαφορών της παρούσας συμφωνίας.

Άρθρο 21

Διμερείς διασφαλίσεις

1. Μετά την εξέταση εναλλακτικών λύσεων, ένα συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να εφαρμόσει μέτρα διασφάλισης περιορισμένης διάρκειας κατά παρέκκλιση των διατάξεων των άρθρων 11, 12 και 17 υπό τις προϋποθέσεις και σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στο παρόν άρθρο.

2. Τα μέτρα διασφάλισης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 μπορούν να ληφθούν όταν προϊόν καταγωγής ενός συμβαλλόμενου μέρους εισάγεται στο έδαφος του άλλου συμβαλλόμενου μέρους σε τόσο αυξημένες ποσότητες και υπό προϋποθέσεις που προκαλούν ή απειλούν να προκαλέσουν:

α) σοβαρή ζημία στην εγχώρια βιομηχανία παραγωγής ομοειδών ή άμεσα ανταγωνιστικών προϊόντων στο έδαφος του συμβαλλόμενου μέρους εισαγωγής· ή

β) διαταραχές σε τομέα της οικονομίας, ιδίως όταν οι εν λόγω διαταραχές δημιουργούν σοβαρά κοινωνικά προβλήματα ή δυσκολίες, κάτι που θα μπορούσε να επιφέρει σοβαρή επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης του εισάγοντος μέρους· ή

γ) διαταραχές στις αγορές αγροτικών ομοειδών ή άμεσα ανταγωνιστικών προϊόντων [2] ή στους μηχανισμούς που ρυθμίζουν τις εν λόγω αγορές.

3. Τα μέτρα διασφάλισης που αναφέρονται στο παρόν άρθρο διατηρούνται μόνο για το χρονικό διάστημα που κρίνεται αναγκαίο για την πρόληψη ή αποκατάσταση της σοβαρής βλάβης ή των διαταραχών, όπως ορίζονται στις παραγράφους 2 και 5 στοιχείο β). Τα εν λόγω μέτρα διασφάλισης του εισάγοντος μέρους μπορούν να συνίστανται σε ένα μόνο ή σε περισσότερα από τα ακόλουθα:

α) ανάκληση της περαιτέρω μείωσης του ποσοστού του εισαγωγικού δασμού για το οικείο προϊόν, όπως προβλέπεται στην παρούσα συμφωνία,

β) αύξηση του τελωνειακού δασμού στο οικείο προϊόν έως ένα επίπεδο που δεν υπερβαίνει τον τελωνειακό δασμό που επιβάλλεται σε άλλα μέλη του ΠΟΕ, και

γ) εισαγωγή δασμολογικών ποσοστώσεων στο οικείο προϊόν.

4. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 1, 2 και 3, όταν οποιοδήποτε προϊόν καταγωγής ενός ή περισσότερων συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ εισάγεται σε αυξημένες ποσότητες και υπό προϋποθέσεις που προκαλούν ή απειλούν να προκαλέσουν μία από τις καταστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 σε μία ή περισσότερες εξόχως απόκεντρες περιοχές του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ μπορεί να λάβει μέτρα επιτήρησης ή διασφάλισης που να περιορίζονται στην οικεία ή στις οικείες περιοχές σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στις παραγράφους 6 έως 9.

5. α) Με την επιφύλαξη των παραγράφων 1, 2 και 3, όταν οποιοδήποτε προϊόν καταγωγής του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ εισάγεται σε αυξημένες ποσότητες και υπό προϋποθέσεις που προκαλούν ή απειλούν να προκαλέσουν μία από τις καταστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 σε ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ, το οικείο συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ μπορεί να λάβει μέτρα επιτήρησης ή διασφάλισης που περιορίζονται στο έδαφός του σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στις παραγράφους 6 έως 9.

β) Ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ μπορεί να λάβει μέτρα διασφάλισης όταν ένα προϊόν καταγωγής του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ, ως αποτέλεσμα της μείωσης των δασμών, εισάγεται στο έδαφός του σε αυξημένες ποσότητες και υπό προϋποθέσεις που προκαλούν ή απειλούν να προκαλέσουν διαταραχές σε νηπιακή βιομηχανία που παράγει ομοειδή ή άμεσα ανταγωνιστικά προϊόντα. Η διάταξη αυτή εφαρμόζεται μόνο για μια περίοδο δέκα ετών για τις μη ΛΑΧ και για μια περίοδο δεκαπέντε ετών για τις ΛΑΧ από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας συμφωνίας. Πρέπει να ληφθούν μέτρα σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στις παραγράφους 6 έως 9.

6. α) Τα μέτρα διασφάλισης που αναφέρονται στο παρόν άρθρο διατηρούνται μόνο για το χρονικό διάστημα που κρίνεται αναγκαίο για την πρόληψη ή αποκατάσταση σοβαρής βλάβης ή διαταραχών, όπως ορίζεται στις παραγράφους 2, 4 και 5.

β) Τα μέτρα διασφάλισης που αναφέρονται στο παρόν άρθρο δεν εφαρμόζονται για περίοδο άνω των δύο ετών. Όταν εξακολουθούν να συντρέχουν οι περιστάσεις που επιτρέπουν την επιβολή των μέτρων διασφάλισης, τα μέτρα αυτά μπορούν να επεκταθούν για περαιτέρω περίοδο όχι μεγαλύτερη των δύο ετών. Όταν τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ ή ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ εφαρμόζει μέτρο διασφάλισης ή όταν το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ εφαρμόζει ένα μέτρο που περιορίζεται στο έδαφος μίας ή περισσότερων από τις εξόχως απόκεντρες περιοχές του, τα μέτρα αυτά μπορούν, ωστόσο, να εφαρμοστούν για περίοδο που να μην υπερβαίνει τα τέσσερα έτη και, όταν οι περιστάσεις που επιτρέπουν την επιβολή μέτρων διασφάλισης εξακολουθούν να υπάρχουν, να επεκταθούν για περαιτέρω περίοδο τεσσάρων ετών.

γ) Τα μέτρα διασφάλισης που αναφέρονται στο παρόν άρθρο και τα οποία υπερβαίνουν το ένα έτος περιέχουν σαφή στοιχεία που να οδηγούν προοδευτικά προς την εξάλειψή τους στο τέλος της καθορισμένης περιόδου, το αργότερο.

δ) Κανένα μέτρο διασφάλισης που αναφέρεται στο παρόν άρθρο δεν εφαρμόζεται στις εισαγωγές προϊόντος που έχει ήδη υπαχθεί σε τέτοια μέτρα για περίοδο τουλάχιστον ενός έτους από την ημερομηνία λήξης του μέτρου.

7. Για την εφαρμογή των ανωτέρω παραγράφων, ισχύουν οι ακόλουθες διατάξεις:

α) Όταν ένα συμβαλλόμενο μέρος έχει την άποψη ότι υφίσταται μία από τις περιστάσεις που ορίζονται στις παραγράφους 2, 4 και 5, παραπέμπει αμέσως το ζήτημα για εξέταση στην επιτροπή ΣΟΕΣ.

β) Η επιτροπή ΣΟΕΣ μπορεί να διατυπώσει κάθε αναγκαία σύσταση για την αποκατάσταση των περιστάσεων που έχουν ανακύψει. Σε περίπτωση που η επιτροπή ΣΟΕΣ δεν έχει διατυπώσει σύσταση που να αποσκοπεί στην αποκατάσταση των περιστάσεων ή δεν έχει επιτευχθεί καμία άλλη ικανοποιητική λύση εντός τριάντα (30) ημερών από τη διαβίβαση της υπόθεσης στην επιτροπή ΣΟΕΣ, το εισάγον συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να θεσπίσει τα κατάλληλα μέτρα για την αποκατάσταση των περιστάσεων σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

γ) Πριν να ληφθεί οποιοδήποτε μέτρο που προβλέπεται στο παρόν άρθρο ή στις περιπτώσεις που ισχύει η παράγραφος 8 του παρόντος άρθρου, το ταχύτερο δυνατόν, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή το συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ παρέχει στην επιτροπή ΣΟΕΣ όλες τις σχετικές πληροφορίες που απαιτούνται για την ενδελεχή εξέταση της κατάστασης με σκοπό την εξεύρεση λύσης αποδεκτής από τα ενδιαφερόμενα συμβαλλόμενα μέρη.

δ) Κατά την επιλογή των μέτρων διασφάλισης σύμφωνα με το παρόν άρθρο, πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στα μέτρα εκείνα που διαταράσσουν το λιγότερο τη λειτουργία της παρούσας συμφωνίας.

ε) Όλα τα μέτρα διασφάλισης που λαμβάνονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο κοινοποιούνται αμέσως στην επιτροπή ΣΟΕΣ και αποτελούν αντικείμενο τακτικών διαβουλεύσεων στο πλαίσιο αυτού του οργάνου, κυρίως με σκοπό να καταρτιστεί χρονοδιάγραμμα για την κατάργησή τους αμέσως μόλις το επιτρέψουν οι περιστάσεις.

8. Όταν οι εξαιρετικές περιστάσεις απαιτούν άμεση δράση, το εισάγον ενδιαφερόμενο μέρος, είτε είναι το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, είτε τα κράτη της ΑΜΑ ή ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ, ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να λάβει προσωρινά τα προβλεπόμενα μέτρα στις παραγράφους 3, 4 ή/και 5 χωρίς να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις της παραγράφου 7. Η δράση αυτή μπορεί να πραγματοποιηθεί για ανώτατη περίοδο 180 ημερών, όταν τα μέτρα λαμβάνονται από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, και 200 ημερών, όταν τα μέτρα λαμβάνονται από τα κράτη της ΑΜΑ ή από συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ ή όταν τα μέτρα που λαμβάνονται από το μέρος ΕΚ περιορίζονται στο έδαφος μίας ή περισσότερων από τις εξόχως απόκεντρες περιοχές του. Η διάρκεια ισχύος κάθε τέτοιου προσωρινού μέτρου συνυπολογίζεται στην αρχική περίοδο, καθώς και σε οποιαδήποτε παράταση που αναφέρεται στην παράγραφο 6. Κατά τη λήψη αυτών των προσωρινών μέτρων, λαμβάνεται υπόψη το συμφέρον όλων των εμπλεκόμενων συμβαλλόμενων μερών. Το ενδιαφερόμενο εισάγον μέρος ενημερώνει το άλλο ενδιαφερόμενο μέρος και παραπέμπει αμέσως το ζήτημα στην επιτροπή ΣΟΕΣ για εξέταση.

9. Εάν ένα εισάγον μέρος υποβάλλει τις εισαγωγές ενός προϊόντος σε διοικητική διαδικασία, έχοντας ως σκοπό την ταχεία παροχή πληροφοριών σχετικά με την τάση των εμπορικών ροών που πρόκειται να προκαλέσουν τα προβλήματα που αναφέρονται στο παρόν άρθρο, ενημερώνει την επιτροπή ΣΟΕΣ αμελλητί.

10. Δεν γίνεται επίκληση της συμφωνίας ΠΟΕ για να εμποδιστεί ένα συμβαλλόμενο μέρος να εγκρίνει μέτρα διασφάλισης σε συμφωνία με το παρόν άρθρο.

ΤΙΤΛΟΣ V

Διοικητικές διατάξεις

Άρθρο 22

Ειδικές διάταξη σχετικά με τη διοικητική συνεργασία

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι η διοικητική συνεργασία έχει ζωτική σημασία για την εφαρμογή και τον έλεγχο της προτιμησιακής μεταχείρισης που παραχωρείται στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου και υπογραμμίζουν τη δέσμευσή τους για την καταπολέμηση παρατυπιών και απάτης σε τελωνειακά και συναφή θέματα.

2. Όταν ένα συμβαλλόμενο μέρος διαπιστώσει, βάσει αντικειμενικών πληροφοριών, αδυναμία εξασφάλισης διοικητικής συνεργασίας ή/και παρατυπίες ή απάτη, το ενδιαφερόμενο συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να αναστείλει προσωρινά τη σχετική προτιμησιακή μεταχείριση του (των) εκάστοτε προϊόντος(-ων), σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

3. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως αδυναμία παροχής διοικητικής συνεργασίας νοείται, μεταξύ άλλων:

α) η επανειλημμένη αδυναμία τήρησης των υποχρεώσεων για επαλήθευση του χαρακτήρα καταγωγής του(των) εκάστοτε προϊόντος(-ων)·

β) η επανειλημμένη άρνηση διεξαγωγής του μεταγενέστερου ελέγχου του πιστοποιητικού καταγωγής ή η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην κοινοποίηση των αποτελεσμάτων του·

γ) η επανειλημμένη άρνηση ή η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην έγκριση της διενέργειας αποστολών διοικητικής συνεργασίας με σκοπό να επαληθευτεί η γνησιότητα των εγγράφων ή η ακρίβεια των πληροφοριών σχετικά με την παραχώρηση της συγκεκριμένης προτιμησιακής μεταχείρισης.

4. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, η ύπαρξη παρατυπιών ή απάτης διαπιστώνεται, μεταξύ άλλων, όταν παρατηρείται ραγδαία αύξηση, χωρίς ικανοποιητική εξήγηση, εισαγωγών εμπορευμάτων, η οποία υπερβαίνει το σύνηθες επίπεδο παραγωγικής και εξαγωγικής ικανότητας του άλλου μέρους, και η οποία συνδυάζεται με αντικειμενικές πληροφορίες για ύπαρξη παρατυπιών ή απάτης.

5. Η εφαρμογή της προσωρινής αναστολής υπόκειται στις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) το συμβαλλόμενο μέρος που προέβη στη διαπίστωση, βάσει αντικειμενικών πληροφοριών, αδυναμίας εξασφάλισης διοικητικής συνεργασίας ή/και παρατυπιών ή απάτης, ανακοινώνει αμελλητί στην επιτροπή ΣΟΕΣ τις διαπιστώσεις του καθώς και τις αντικειμενικές πληροφορίες και αρχίζει διαβουλεύσεις με την επιτροπή ΣΟΕΣ με βάση όλες τις σχετικές πληροφορίες και τις αντικειμενικές διαπιστώσεις, με σκοπό την εξεύρεση λύσης αποδεκτής από αμφότερα τα μέρη·

β) όταν τα συμβαλλόμενα μέρη διεξάγουν διαβουλεύσεις στο πλαίσιο της επιτροπής ΣΟΕΣ, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, και αποτυγχάνουν να συμφωνήσουν επί μίας αποδεκτής λύσης εντός 3 μηνών από την κοινοποίηση, το ενδιαφερόμενο συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να αναστείλει προσωρινά τη σχετική προτιμησιακή μεταχείριση του(των) συγκεκριμένου(-ων) προϊόντος(-ων). Η προσωρινή αναστολή κοινοποιείται στην επιτροπή ΣΟΕΣ χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση·

γ) οι προσωρινές αναστολές βάσει του παρόντος άρθρου περιορίζονται στο επίπεδο που είναι αναγκαίο για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων του ενδιαφερόμενου μέρους. Οι αναστολές αυτές δεν μπορούν να ισχύουν για διάστημα μεγαλύτερο των έξι μηνών, με δυνατότητα ανανέωσης. Οι προσωρινές αναστολές κοινοποιούνται αμέσως μετά την έγκρισή τους στην επιτροπή ΣΟΕΣ. Οι αναστολές αυτές αποτελούν το αντικείμενο τακτικών διαβουλεύσεων στο πλαίσιο της επιτροπής ΣΟΕΣ, ιδίως με σκοπό την κατάργησή τους, μόλις πάψουν να συντρέχουν οι λόγοι εφαρμογής τους.

6. Ταυτόχρονα με την κοινοποίηση στην επιτροπή ΣΟΕΣ, σύμφωνα με την παράγραφο 5 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου, το ενδιαφερόμενο συμβαλλόμενο μέρος δημοσιεύει ανακοίνωση για τους εισαγωγείς στην Επίσημη Εφημερίδα του κράτους. Στην ανακοίνωση αυτή πρέπει να αναφέρεται ότι για το συγκεκριμένο προϊόν έχει διαπιστωθεί, βάσει αντικειμενικών πληροφοριών, αδυναμία εξασφάλισης διοικητικής συνεργασίας ή/και ύπαρξη παρατυπιών ή απάτης.

Άρθρο 23

Διαχείριση διοικητικών σφαλμάτων

Στην περίπτωση που οι αρμόδιες αρχές διαπράξουν σφάλμα κατά τη διαχείριση του προτιμησιακού συστήματος εξαγωγών και, ειδικότερα, κατά την εφαρμογή των διατάξεων του πρωτοκόλλου 1 σχετικά με τον ορισμό της έννοιας "προϊόντα καταγωγής" και των μεθόδων διοικητικής συνεργασίας και, εφόσον το σφάλμα αυτό έχει επιπτώσεις στους εισαγωγικούς δασμούς, το συμβαλλόμενο μέρος που υφίσταται τις επιπτώσεις αυτές δύναται να ζητήσει από την επιτροπή ΣΟΕΣ να εξετάσει τις δυνατότητες θέσπισης όλων των κατάλληλων μέτρων με σκοπό τη διόρθωση της κατάστασης.

Άρθρο 24

Δασμολογητέα αξία

1. Το άρθρο VII της GATT 1994 και η συμφωνία για την εφαρμογή του άρθρου VII της GATT 1994 διέπουν τους κανόνες για τη δασμολογητέα αξία που εφαρμόζονται στις εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται με σκοπό την επίτευξη κοινής προσέγγισης σε ζητήματα που αφορούν τη δασμολογητέα αξία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

ΑΛΙΕΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 25

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν ότι η αλιεία συνιστά βασικό οικονομικό πόρο των κρατών της ΑΜΑ, συμβάλλει σημαντικά στις οικονομίες των συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ και έχει μεγάλο δυναμικό για τη μελλοντική περιφερειακή οικονομική ανάπτυξη και τη μείωση της φτώχειας. Είναι επίσης σημαντική πηγή τροφίμων και ξένου συναλλάγματος.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν περαιτέρω ότι οι πόροι της αλιείας έχουν επίσης πολύ μεγάλη σημασία τόσο για το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ όσο και για τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ και συμφωνούν να συνεργαστούν για τη αειφόρο ανάπτυξη και τη διαχείριση του τομέα της αλιείας στο πλαίσιο των αμοιβαίων συμφερόντων λαμβάνοντας υπόψη τον οικονομικό, τον περιβαλλοντικό και τον κοινωνικό αντίκτυπο.

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι η κατάλληλη στρατηγική για την προώθηση της οικονομικής μεγέθυνσης του τομέα της αλιείας και για την ενίσχυση της συμβολής του στην οικονομία της ΑΜΑ, λαμβάνοντας ταυτόχρονα υπόψη τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά του, δεν μπορεί παρά να περιλαμβάνει την αύξηση των δραστηριοτήτων προστιθέμενης αξίας στο εσωτερικό του τομέα.

Άρθρο 26

Στόχοι

Οι στόχοι της συνεργασίας στον τομέα της αλιείας είναι οι εξής:

α) η προώθηση της αειφόρου ανάπτυξης και η διαχείριση της αλιείας·

β) η προώθηση και η ανάπτυξη του περιφερειακού και του διεθνούς εμπορίου, βάσει βέλτιστων πρακτικών·

γ) η δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της οικοδόμησης υποδομής και ικανοτήτων για τα κράτη της ΑΜΑ, ώστε να αντιμετωπίσουν τις αυστηρές απαιτήσεις της αγοράς τόσο για τη βιομηχανική αλιεία όσο για την αλιεία μικρής κλίμακας·

δ) η υποστήριξη εθνικών και περιφερειακών πολιτικών που στοχεύουν στην αύξηση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας του τομέα της αλιείας· και

ε) η οικοδόμηση δεσμών με άλλους οικονομικούς τομείς.

Άρθρο 27

Πεδίο εφαρμογής

Η συνεργασία στο εμπόριο αλιευτικών προϊόντων και στην ανάπτυξη της αλιείας καλύπτει τη θαλάσσια αλιεία, την εσωτερική αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια.

Άρθρο 28

Αρχές

1. Οι αρχές της συνεργασίας στον τομέα της αλιείας περιλαμβάνουν·

α) την υποστήριξη για την ανάπτυξη και την ενίσχυση της περιφερειακής ολοκλήρωσης·

β) τη διατήρηση του κεκτημένου της συμφωνίας του Κοτονού·

γ) την παροχή ειδικής και διαφοροποιημένης μεταχείρισης·

δ) την ανάγκη να ληφθούν υπόψη οι βέλτιστες διαθέσιμες επιστημονικές πληροφορίες για την εκτίμηση των πόρων και τη διαχείρισή τους·

ε) τη λειτουργία συστήματος παρακολούθησης του περιβαλλοντικού, οικονομικού και κοινωνικού αντικτύπου στα συμβαλλόμενα μέρη·

στ) τη συμμόρφωση με την υφιστάμενη εθνική νομοθεσία και τα σχετικά διεθνή νομοθετικά μέσα, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), καθώς και των περιφερειακών και υποπεριφερειακών συμφωνιών· και

ζ) τη διατήρηση και την προτεραιότητα συγκεκριμένων αναγκών της βιοτεχνικής αλιείας ή της αλιείας προς επιβίωση.

2. Οι εν λόγω καθοδηγητικές αρχές συμβάλλουν στην αειφόρο και υπεύθυνη ανάπτυξη των ζωντανών πόρων των εσωτερικών υδάτων, των θαλάσσιων πόρων και της υδατοκαλλιέργειας και στη βελτιστοποίηση των οφελών του εν λόγω τομέα για τις σημερινές και μελλοντικές γενιές, μέσω αυξημένων επενδύσεων, οικοδόμησης ικανοτήτων και βελτίωσης της πρόσβασης στην αγορά.

Άρθρο 29

Προτιμησιακή πρόσβαση

Τα συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται για να εξασφαλίσουν ότι παρέχεται χρηματοοικονομική και άλλη υποστήριξη για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της ικανότητας παραγωγής των εργοστασίων επεξεργασίας, τη διαφοροποίηση της αλιευτικής βιομηχανίας και τη βελτίωση των λιμενικών εγκαταστάσεων.

ΤΙΤΛΟΣ II

Θαλάσσιας αλιείας

Άρθρο 30

Πεδίο εφαρμογής

Το πεδίο εφαρμογής του παρόντος τίτλου είναι η χρησιμοποίηση, η διατήρηση και η διαχείριση των πόρων της θαλάσσιας αλιείας με σκοπό την βελτιστοποίηση των οφελών από την αλιεία για την περιοχή της ΑΜΑ μέσω επενδύσεων για την οικοδόμηση ικανοτήτων και τη βελτίωση της πρόσβασης στην αγορά.

Άρθρο 31

Στόχοι

Οι στόχοι της συνεργασίας είναι οι εξής:

α) η ενίσχυση της συνεργασίας ώστε να εξασφαλιστεί η αειφόρος εκμετάλλευση και διαχείριση των αλιευτικών πόρων ως ισχυρή βάση για την περιφερειακή ολοκλήρωση, δεδομένων των πολυζωνικών και μεταναστευτικών ειδών που μοιράζονται μεταξύ των νησιωτικών και παράκτιων κρατών και δεδομένου ότι κανένα κράτος της ΑΜΑ δεν έχει την ικανότητα να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα του πόρου·

β) η εξασφάλιση πιο ισότιμου μεριδίου των οφελών που απορρέουν από τον αλιευτικό τομέα·

γ) η εξασφάλιση αποτελεσματικής παρακολούθησης ελέγχου και επιτήρησης που είναι αναγκαία για την καταπολέμηση της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας· και

δ) η προαγωγή της αποτελεσματικής εκμετάλλευσης, διατήρησης και διαχείρισης των ζώντων θαλάσσιων πόρων στην αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) και σε ύδατα στα οποία τα κράτη της ΑΜΑ έχουν δικαιοδοσία βάσει των διεθνών νομικών μέσων, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), προς αμοιβαίο κοινωνικό και οικονομικό όφελος των κρατών της ΑΜΑ και του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ.

Άρθρο 32

Τομείς συνεργασίας

1. Για να επιτευχθούν οι στόχοι της συνεργασίας στον τομέα της θαλασσίας αλιείας στο πλαίσιο των περιγραφόμενων αρχών, η συνεργασία περιλαμβάνει ζητήματα αλιευτικής διαχείρισης και διατήρησης, τη διαχείριση σκαφών και τις ρυθμίσεις μετά τη συγκομιδή καθώς και οικονομικά και εμπορικά μέτρα και ανάπτυξη της αλιείας και των αλιευτικών προϊόντων καθώς και της θαλάσσιας υδατοκαλλιέργειας.

2. Το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ συμβάλλει στην κινητοποίηση των πόρων για την εφαρμογή των καθορισμένων τομέων συνεργασίας σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο, η οποία περιλαμβάνει και την υποστήριξη για την οικοδόμηση περιφερειακών ικανοτήτων. Περαιτέρω, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ συμβάλλει στα μέτρα όπως περιγράφεται στο τμήμα σχετικά με τα οικονομικά και εμπορικά μέτρα και σχετικά με την ανάπτυξη υποδομής ειδικά για την αλιεία και τη θαλάσσια υδατοκαλλιέργεια.

α) Ζητήματα διαχείρισης και διατήρησης της αλιείας

1. Εφαρμόζεται προληπτική προσέγγιση όσον αφορά τον καθορισμό των επιπέδων βιώσιμης ποσότητας αλιευμάτων, την αλιευτική ικανότητα και άλλες στρατηγικές διαχείρισης για την αποφυγή ή την αντιστροφή ανεπιθύμητων αποτελεσμάτων, όπως η πλεονάζουσα παραγωγικότητα και η υπεραλίευση, καθώς και ο ανεπιθύμητος αντίκτυπος στα οικολογικά συστήματα και τη βιοτεχνική αλιεία.

2. Κάθε κράτος της ΑΜΑ μπορεί να λάβει κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των εποχιακών περιορισμών απαγορεύσεων χρήσης αλιευτικών εργαλείων προκειμένου να προστατεύσει περαιτέρω τα χωρικά του ύδατα και να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα της βιοτεχνικής και παράκτιας αλιείας.

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη προωθούν την ιδιότητα μέλους όλων των ενδιαφερόμενων κρατών στην επιτροπή διαχείρισης της αλιείας τόνου του Ινδικού Ωκεανού (IOTC) και σε άλλους σχετικούς οργανισμούς αλιείας. Αυτές οι χώρες, με το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, πρέπει να συντονίσουν τη δράση για να εξασφαλίσουν τη διαχείριση και τη διατήρηση όλων των ειδών ιχθύων, συμπεριλαμβανομένων των πόρων του τόνου και των παρόμοιων ιχθύων, και να διευκολύνουν τη σχετική επιστημονική έρευνα.

4. Εάν δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά στοιχεία για την αρμόδια εθνική αρχή διαχείρισης προκειμένου να καθοριστούν τα όρια και τα επίπεδα-στόχοι της βιώσιμης ποσότητας αλιευμάτων σε μια αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) της ΑΜΑ, αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη, κατόπιν διαβούλευσης με την αρμόδια εθνική αρχή και από κοινού με την επιτροπή IOTC και, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, άλλους περιφερειακούς οργανισμούς αλιείας, υποστηρίζουν αυτή την επιστημονική ανάλυση.

5. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να λάβουν κατάλληλα μέτρα, όταν η αύξηση των προσπαθειών έχει ως αποτέλεσμα επίπεδα ποσοτήτων αλιευμάτων άνω του στόχου βιώσιμου επιπέδου που θεσπίστηκε από την αρμόδια εθνική αρχή.

6. Για τη διατήρηση και τη διαχείριση πολυζωνικών και άκρως μεταναστευτικών αποθεμάτων ιχθύων, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ και τα κράτη της ΑΜΑ εξασφαλίζουν συμμόρφωση με σκάφη που φέρουν τη σημαία τους με σχετικά εθνικά, περιφερειακά και υποπεριφερειακά μέτρα διαχείρισης της αλιείας και συναφείς εθνικούς νόμους και κανονισμούς.

β) Διαχείριση σκαφών και ρυθμίσεις μετά τη συγκομιδή

1. Η διαχείριση των σκαφών και οι ρυθμίσεις μετά τη συγκομιδή που προκύπτουν από την επιτροπή IOTC και τυχόν άλλες συναφείς περιφερειακές οργανώσεις αλιείας θα τηρηθούν. Τα κράτη της ΑΜΑ και το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ορίζουν τους ελάχιστους όρους και τις προϋποθέσεις όσον αφορά την παρακολούθηση, τον έλεγχο και την επιτήρηση αλιευτικών σκαφών του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ που δραστηριοποιούνται στα ύδατα των κρατών της ΑΜΑ που πρέπει να περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

i) Θα συσταθεί σύστημα παρακολούθησης σκαφών (VMS) για όλα τα κράτη της ΑΜΑ, ενώ όλα τα κράτη της ΑΜΑ θα χρησιμοποιούν ένα συμβατό σύστημα παρακολούθησης σκαφών. Εκείνα τα κράτη της ΑΜΑ που δεν έχουν σύστημα παρακολούθησης σκαφών θα βοηθηθούν από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ για να δημιουργήσουν ένα συμβατό σύστημα.

ii) Επιπλέον του υποχρεωτικού συμβατού συστήματος παρακολούθησης σκαφών, όλα τα κράτη της ΑΜΑ, σε συνδυασμό με το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, θα αναπτύξουν άλλους μηχανισμούς για να εξασφαλίσουν την αποτελεσματική παρακολούθηση, έλεγχο και επιτήρηση και το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ θα υποστηρίξει και θα βοηθήσει τα κράτη της ΑΜΑ για την εφαρμογή του εν λόγω συστήματος.

iii) Τα συμβαλλόμενα μέρη έχουν το δικαίωμα να τοποθετήσουν παρατηρητές είτε σε εθνικά είτε σε διεθνή ύδατα, με καλώς καθορισμένες διαδικασίες σχετικά με την ανάπτυξη των παρατηρητών. Οι παρατηρητές πρέπει να πληρώνονται από τις εθνικές κυβερνήσεις, αλλά όλες οι δαπάνες επί σκάφους πρέπει να καλυφθούν από τον ιδιοκτήτη του σκάφους. Το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ θα υποστηρίξει τις δαπάνες κατάρτισης παρατηρητών.

iv) Θα αναπτυχθούν κοινά συστήματα υποβολής εκθέσεων αλιείας και θα χρησιμοποιηθούν σε όλη την περιφέρεια με ελάχιστους όρους για την υποβολή εκθέσεων.

v) Όλα τα σκάφη που εκφορτώνουν ή μεταφορτώνουν τα αλιεύματά τους εντός κράτους της ΑΜΑ το πράττουν σε λιμένες ή προλιμένες. Δεν επιτρέπεται καμία μεταφόρτωση στη θάλασσα, εκτός από ειδικές περιπτώσεις που προβλέπονται από την αντίστοιχη περιφερειακή οργάνωση διαχείρισης της αλιείας (RFMO). Και τα δύο συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται για τον εκσυγχρονισμό της υποδομής εκφόρτωσης ή μεταφόρτωσης στους λιμένες των κρατών της ΑΜΑ, συμπεριλαμβανομένης της ικανότητας ανάπτυξης αλιευτικών προϊόντων.

vi) Όλα τα σκάφη επιχειρούν να χρησιμοποιούν τις εγκαταστάσεις των κρατών της ΑΜΑ και να κάνουν χρήση των τοπικών προμηθειών.

vii) Η αναφορά απορρίψεων στη θάλασσα είναι υποχρεωτική. Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στην αποφυγή απορρίψεων μέσω της χρήσης μεθόδων επιλεκτικής αλιείας, σύμφωνα με τις αρχές της επιτροπής IOTC και των σχετικών περιφερειακών οργανώσεων αλιείας. Κατά το δυνατόν περισσότερο, τα παρεμπίπτοντα αλιεύματα μεταφέρονται στην ξηρά.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργαστούν στην ανάπτυξη και την εφαρμογή εθνικών/περιφερειακών επιμορφωτικών προγραμμάτων κατάρτισης για τους υπηκόους των κρατών της ΑΜΑ ώστε να διευκολυνθεί η αποτελεσματική συμμετοχή τους στην αλιευτική βιομηχανία. Όταν το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ έχει διαπραγματευτεί τη διμερή αλιευτική συμφωνία, ενθαρρύνεται η απασχόληση υπηκόων των κρατών της ΑΜΑ. Η Διακήρυξη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) σχετικά με τις θεμελιώδεις αρχές και τα δικαιώματα στην εργασία εφαρμόζεται αυτοδικαίως στους ναυτικούς που ναυτολογούνται στα κοινοτικά αλιευτικά σκάφη.

3. Και τα δύο συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν συντονισμένες προσπάθειες για την βελτίωση των μέσων πρόληψης, αποτροπής και εξάλειψης της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας και για το σκοπό αυτό λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα. Τα αλιευτικά σκάφη που συμμετέχουν σε παράνομη, αδήλωτη και ανεξέλεγκτη αλιεία διώκονται και δεν επιτρέπεται να αλιεύσουν ξανά στα ύδατα των κρατών της ΑΜΑ, εκτός αν έχει ληφθεί προηγούμενη έγκριση τόσο από το κράτος σημαίας όσο και από τα ενδιαφερόμενα κράτη της ΑΜΑ καθώς και, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, από την αντίστοιχη περιφερειακή οργάνωση διαχείρισης της αλιείας.

γ) Οικονομικά και εμπορικά μέτρα και ζητήματα ανάπτυξης

ΤΙΤΛΟΣ III

Ανάπτυξη εσωτερικής αλιείας και υδατοκαλλιέργειας

Άρθρο 33

Πεδίο εφαρμογής

Το πεδίο εφαρμογής του παρόντος τίτλου καλύπτει την ανάπτυξη της εσωτερικής αλιείας, της παράκτιας αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας στην περιοχή της ΑΜΑ όσον αφορά την οικοδόμηση ικανοτήτων, τη μεταφορά τεχνολογίας, τα πρότυπα ΥΦΠ, τις επενδύσεις και τη χρηματοδότηση των επενδύσεων, την περιβαλλοντική προστασία καθώς και το νομικό και ρυθμιστικό πλαίσιο.

Άρθρο 34

Στόχοι

Οι στόχοι της συνεργασίας όσον αφορά την ανάπτυξη της εσωτερικής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας είναι η προώθηση της βιώσιμης εκμετάλλευσης των πόρων εσωτερικής αλιείας και η ενίσχυση της παραγωγής υδατοκαλλιέργειας, η άρση των περιορισμών από την πλευρά της προσφοράς, η βελτίωση της ποιότητας των ιχθύων και των προϊόντων ιχθύων ώστε να ικανοποιούν τα πρότυπα ΥΦΠ στην αγορά του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ, η βελτίωση της πρόσβασης στην αγορά του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ, η αντιμετώπιση ενδοπεριφερειακών εμπορικών φραγμών, η προσέλκυση ροών κεφαλαίου και επενδύσεων στον τομέα, η οικοδόμηση ικανοτήτων και η ενίσχυση πρόσβασης στη χρηματοοικονομική ενίσχυση για τους ιδιώτες επενδυτές με σκοπό την ανάπτυξη της εσωτερικής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.

Άρθρο 35

Τομείς συνεργασίας

1. Οι τομείς συνεργασίας περιλαμβάνουν συνεισφορές του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ στα εξής:

α) Οικοδόμηση ικανοτήτων και ανάπτυξη αγοράς εξαγωγών μέσω:

i) οικοδόμησης ικανοτήτων όσον αφορά τη βιομηχανική και την παραδοσιακή παραγωγή, την επεξεργασία και τη διαφοροποίηση προϊόντων που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα της εσωτερικής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας της περιοχής. Αυτό μπορεί, παραδείγματος χάριν, να επιτευχθεί με τη δημιουργία κέντρων έρευνας και ανάπτυξης (Ε&Α), συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης υδατοκαλλιέργειας για εμπορικές επιχειρήσεις ιχθυοκαλλιέργειας·

ii) οικοδόμησης ικανοτήτων για τη διαχείριση αλυσίδων αγορών εξαγωγών, συμπεριλαμβανομένων της εισαγωγής και της διαχείρισης συστημάτων πιστοποίησης για συγκεκριμένες γραμμές παραγωγής και εφαρμογής της εμπορικής προώθησης, της προσθήκης αξίας και της μείωσης των απωλειών μετά τη συγκομιδή στα αλιευτικά προϊόντα·

iii) αύξησης ικανοτήτων στην περιοχή μέσω, παραδείγματος χάριν, της βελτίωσης των αρμόδιων αρχών, των ενώσεων των εμπόρων και των αλιέων προκειμένου να συμμετέχουν στο αλιευτικό εμπόριο με το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ και σε προγράμματα κατάρτισης όσον αφορά την ανάπτυξη και τη σήμανση των προϊόντων.

β) Υποδομή

i) Ανάπτυξη και βελτίωση της υποδομής για την εσωτερική αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια·

ii) Διευκόλυνση της πρόσβασης στη χρηματοδότηση για την υποδομή, συμπεριλαμβανομένου κάθε είδους εξοπλισμού.

γ) Τεχνολογία

i) Συμβολή στην ανάπτυξη των τεχνικών ικανοτήτων, συμπεριλαμβανομένης και της προώθησης τεχνολογίας, που προσθέτει αξία, παραδείγματος χάριν, μέσω μεταφοράς αλιευτικής τεχνολογίας από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ στα κράτη της ΑΜΑ·

ii) Βελτίωση της ικανότητας διαχείρισης της αλιείας στην περιοχή, παραδείγματος χάριν, μέσω έρευνας και συστημάτων συλλογής στοιχείων και συμβολή προς την κατεύθυνση των κατάλληλων τεχνολογιών για τη συγκομιδή και τη διαχείριση μετά τη συγκομιδή.

δ) Νομικό και κανονιστικό πλαίσιο

i) Υποστήριξη προς την κατεύθυνση της ανάπτυξης κανονισμών και συστημάτων παρακολούθησης, ελέγχου και επιτήρησης της εσωτερικής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.

ii) Υποστήριξη στα κράτη της ΑΜΑ όσον αφορά την ανάπτυξη κατάλληλων νομικών και κανονιστικών μέσων για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας και οικοδόμηση ικανοτήτων για την εφαρμογή τους στο διεθνές εμπόριο.

iii) Οικολογική επισήμανση και προστασία διανοητικής ιδιοκτησίας.

ε) Επενδύσεις και χρηματοδοτήσεις

i) Η προώθηση κοινών επιχειρήσεων και άλλων μορφών μικτών επενδύσεων μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στα κράτη της ΑΜΑ και στο συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, παραδείγματος χάριν, για τον καθορισμό διαδικασιών για τον προσδιορισμό επενδυτών για δραστηριότητες κοινών επιχειρήσεων στον τομέα της εσωτερικής αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.

ii) Συμβολή στην παροχή πρόσβασης σε πιστωτικές διευκολύνσεις για την ανάπτυξη μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων καθώς και της εσωτερικής αλιείας βιομηχανικής κλίμακας.

στ) Κοινωνικοοικονομικά μέτρα και μέτρα περιορισμού της φτώχειας

i) Συμβολή στην προαγωγή αλιέων μικρής και μεσαίας κλίμακας, επεξεργαστών και εμπόρων ιχθύων με την οικοδόμηση της ικανότητας των κρατών της ΑΜΑ να συμμετέχουν στο εμπόριο με το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ.

ii) Ενθάρρυνση της συμμετοχής περιθωριακών ομάδων στην αλιευτική βιομηχανία, παραδείγματος χάριν, μέσω της προώθησης της ισότητας των φύλων στον τομέα της αλιείας και, ιδίως, με την ανάπτυξη ικανοτήτων των γυναικών που δραστηριοποιούνται στον τομέα της αλιείας, καθώς και άλλων μειονεκτουσών ομάδων που έχουν τη δυναμικότητα να δραστηριοποιηθούν στον τομέα της αλιείας για βιώσιμη κοινωνική οικονομική ανάπτυξη.

2. Αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη συμβάλλουν σε μέτρα για να εξασφαλιστεί ότι το αλιευτικό εμπόριο υποστηρίζει τη διατήρηση του περιβάλλοντος, διασφαλίζει τη μη εξάντληση των αποθεμάτων και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας καθώς και την προσεκτική εισαγωγή εξωτικών ειδών για υδατοκαλλιέργεια (που πρέπει να εισάγονται μόνο σε διαχειριζόμενους/κλειστούς χώρους κατόπιν διαβούλευσης με όλες τις ενδιαφερόμενες γειτονικές χώρες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 36

Γενικές διατάξεις

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να αντιμετωπίσουν τις αναπτυξιακές ανάγκες των κρατών της ΑΜΑ με σκοπό την προώθηση της αειφόρου ανάπτυξης στην περιοχή της ΑΜΑ, την αύξηση της παραγωγής και της ικανότητας προσφοράς των ενδιαφερόμενων κρατών, την ενίσχυση του διαρθρωτικού μετασχηματισμού και της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών τους, της διαφοροποίησής τους και της προσθήκης αξίας και της υποστήριξης της περιφερειακής ολοκλήρωσης.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να συνεργαστούν για να διευκολύνουν την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας και να υποστηρίξουν την περιφερειακή ολοκλήρωση και τις στρατηγικές ανάπτυξης. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι η συνεργασία βασίζεται στη στρατηγική αναπτυξιακής συνεργασίας της ΑΜΑ και στον από κοινού συμφωνηθέντα πίνακα ανάπτυξης. Ο πίνακας αυτός περιλαμβάνεται στο παράρτημα IV της παρούσας συμφωνίας. Η στρατηγική αναπτυξιακής συνεργασίας της ΑΜΑ και ο πίνακας ανάπτυξης επανεξετάζονται τακτικά βάσει του κεφαλαίου VI σχετικά με την αποφυγή και την επίλυση των διαφορών, τις θεσμικές, γενικές και τελικές διατάξεις. Η εν λόγω συνεργασία αξιολογείται με βάση από κοινού συμφωνηθέντες αναπτυξιακούς δείκτες αναφοράς, οι οποίοι πρόκειται να εκπονηθούν, να εγκριθούν και να προσαρτηθούν στην παρούσα συμφωνία. Η συνεργασία έχει τη μορφή χρηματοοικονομικής και μη χρηματοοικονομικής υποστήριξης στην περιφέρεια της ΑΜΑ.

3. Σχετικά με το θέμα αυτό, η χρηματοδότηση για την αναπτυξιακή συνεργασία μεταξύ της περιοχής της ΑΜΑ και του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ, η οποία στηρίζει την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας, πραγματοποιείται στο πλαίσιο των κανόνων και των σχετικών διαδικασιών που προβλέπονται από τη συμφωνία του Κοτονού, ιδίως των διαδικασιών προγραμματισμού του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης στο πλαίσιο διαδοχικών χρηματοδοτικών πλαισίων της ΕΕ κατά τη διάρκεια της παρούσας συμφωνίας καθώς και στο πλαίσιο των σχετικών μέτρων που χρηματοδοτούνται από το γενικό προϋπολογισμό της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό, λαμβανομένων υπόψη των νέων προκλήσεων που προκύπτουν από τη βελτίωση της περιφερειακής ολοκλήρωσης και του ανταγωνισμού στις παγκόσμιες αγορές, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι η υποστήριξη της εφαρμογής της ΣΟΕΣ αποτελεί προτεραιότητα.

4. Αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται για την κινητοποίηση πρόσθετων πόρων εκτός του χρηματοδοτικού πλαισίου της ΕΕ, από τα κράτη μέλη της ΕΕ και άλλους δωρητές, ιδίως με τη διεύρυνση της βοήθειας για το εμπόριο, ειδικά για τις απαιτήσεις υποστήριξης της ΣΟΕΣ και το κόστος προσαρμογής. Τα προτεινόμενα για χρηματοδότηση προγράμματα/έργα εκπονούνται από κοινού με βάση έναν πίνακα ανάπτυξης που περιλαμβάνει λεπτομερή ανάλυση κόστους.

5. Επαρκείς πόροι πρέπει να κινητοποιηθούν σε προβλέψιμη, έγκαιρη και βιώσιμη βάση, μεταξύ άλλων μέσω επιχορηγήσεων και δανείων με ευνοϊκούς όρους με βάση τον πίνακα ανάπτυξης. Η ΕΚ συμβάλλει στις προσπάθειες αυτές σύμφωνα με τη διεθνή δέσμευσή της για κλιμάκωση της επίσημης αναπτυξιακής βοήθειας. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να παρακολουθούν και να συντονίζουν της χρήση των πόρων αυτών.

6. Σύμφωνα με τη δήλωση του Παρισιού για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να χρησιμοποιούν και να υποστηρίζουν κατά περίπτωση εθνικούς και/ή περιφερειακούς μηχανισμούς παράδοσης, κεφάλαια ή μέσα για τη διοχέτευση και το συντονισμό των πόρων που απαιτούνται για την εφαρμογή της ΣΟΕΣ. Τα συμβαλλόμενα μέρη, για το σκοπό αυτό, υποστηρίζουν τη δημιουργία ενός ταμείου ΣΟΕΣ για τη διοχέτευση των πόρων που συνδέονται με τη ΣΟΕΣ. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν επίσης ότι κάθε μορφή παράδοσης βοήθειας που συνδέεται με τη συνεργασία τους βάσει της παρούσας συμφωνίας στηρίζεται στη δήλωση του Παρισιού για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας.

7. Τα εμπορικά ζητήματα που θα περιληφθούν στην ολοκληρωμένη ΣΟΕΣ αποτελούν αντικείμενο αναπτυξιακής συνεργασίας σύμφωνα με το παρόν άρθρο λαμβάνοντας υπόψη της δήλωσης του Παρισιού για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας.

8. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι η παρακολούθηση της ΣΟΕΣ, βάσει συμφωνηθέντων δεικτών, πρέπει να καλύπτει όλες τις πτυχές της ΣΟΕΣ, συμπεριλαμβανομένων των επιτευγμάτων σε εθνικό επίπεδο και σε επίπεδο περιφερειακής ολοκλήρωσης και αναπτυξιακών στρατηγικών, καθώς και την αποτελεσματικότητα των θεσμικών ρυθμίσεων και των επιτευγμάτων τους όσον αφορά τους στόχους για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας, καθώς και την εξασφάλιση της προβλεψιμότητας των πόρων.

9. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι, με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 95.4 της συμφωνίας του Κοτονού, η διαδικασία αναθεώρησης που προβλέπεται σε αυτήν αποτελεί ευκαιρία επανεξέτασης των επιτευγμάτων, των περιορισμών και της μελλοντικής πορείας όσον αφορά τις στρατηγικές τους για την αναπτυξιακή συνεργασία όπως προβλέπεται από τη συμφωνία.

Άρθρο 37

Στόχοι

1. Στόχος της οικονομικής και αναπτυξιακής συνεργασίας είναι η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών της ΑΜΑ, η οικοδόμηση της ικανότητας προσφοράς και η υποστήριξη των συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ για την ομαλή υλοποίηση της ΣΟΕΣ.

2. Στόχος της οικονομικής και αναπτυξιακής συνεργασίας είναι ο διαρθρωτικός μετασχηματισμός των οικονομιών της ΑΜΑ με τη δημιουργία ισχυρής, ανταγωνιστικής και διαφοροποιημένης οικονομικής βάσης στα κράτη της ΑΜΑ μέσω της βελτίωσης της ικανότητας παραγωγής, διανομής, μεταφορών, εμπορίας και ανάπτυξης του εμπορίου στα κράτη της ΑΜΑ, καθώς και της ικανότητας προσέλκυσης επενδύσεων, ενίσχυσης των πολιτικών και των ρυθμίσεων που αφορούν το εμπόριο και τις επενδύσεις των συμβαλλόμενων κρατών της ΑΜΑ και εμβάθυνσης της περιφερειακής ολοκλήρωσης.

Άρθρο 38

Πεδίο εφαρμογής

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη καθορίζουν τους αναπτυξιακούς στόχους που συνδέονται με τη ΣΟΕΣ, αφορούν ειδικά την περιοχή της ΑΜΑ και είναι απαραίτητοι για την επιτυχία της περιφερειακής ολοκλήρωσης στα πεδία και στους τομείς που υπογραμμίζονται στο παρόν άρθρο.

2. Τα πεδία που καλύπτονται από τη συνεργασία είναι:

α) Η περιφερειακή συνεργασία και ολοκλήρωση για να εξασφαλιστεί ο διαπεριφερειακός συντονισμός σε όλους τους κλάδους·

β) Η εμπορική πολιτική και ρυθμίσεις με σκοπό την παροχή βοήθειας προς τα κράτη της ΑΜΑ για την αποτελεσματικότερη συμμετοχή τους στις εμπορικές διαπραγματεύσεις, στην εφαρμογή διεθνών εμπορικών συμβάσεων, στην υλοποίηση νομοθετικών και ρυθμιστικών μεταρρυθμίσεων που αφορούν το εμπόριο, κ.ά.

γ) Η ανάπτυξη του εμπορίου η οποία καλύπτει ιδίως την ανάπτυξη των επιχειρήσεων και των δραστηριοτήτων που αποσκοπούν στη βελτίωση των συστημάτων διαχείρισης πληροφοριών, των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων, των κοινών επιχειρήσεων και της ανταλλαγής πληροφοριών και εμπειριών, της πρόσβασης σε πιστωτικά και επενδυτικά κεφάλαια, της προώθησης του εμπορίου και της ανάπτυξης της αγοράς, της θεσμικής υποστήριξης καθώς και της υποστήριξης του εμπορίου υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών·

δ) Οι υποδομές που συνδέονται με το εμπόριο, όπως οι μεταφορές, η ενέργεια και το νερό·

ε) Η οικοδόμηση παραγωγικών ικανοτήτων στους σχετικούς κλάδους των οικονομιών της ΑΜΑ·

στ) Η έρευνα και η ανάπτυξη, η καινοτομία και η μεταφορά τεχνολογίας·

ζ) Το κόστος προσαρμογής που συνδέεται με το εμπόριο, στο οποίο περιλαμβάνεται το κόστος αναδιάρθρωσης και το κοινωνικό κόστος που συνεπάγεται η μείωση της παραγωγής εταιρειών σε κλάδους με ανταγωνιστικότερες εισαγωγές και η απώλεια φορολογικών εσόδων από τη μείωση των δασμών·

η) Η ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου·

θ) Η ενίσχυση των τοπικών κοινοτήτων στην οποία περιλαμβάνεται η κοινωνική και η πολιτιστική ανάπτυξη· και

ι) Η ενσωμάτωση της διάστασης των περιβαλλοντικών θεμάτων στο εμπόριο και στην ανάπτυξη.

3. Η συνεργασία καλύπτει ιδίως τους ακόλουθους τομείς:

α) Ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα, ιδίως βιομηχανική ανάπτυξη, μικροεπιχειρήσεις, μικρομεσαίες επιχειρήσεις, εξορυκτικές και μεταλλευτικές επιχειρήσεις και τουρισμός·

β) Ανάπτυξη υποδομών, ιδίως στους τομείς των μεταφορών, της ενέργειας, της τεχνολογίας πληροφοριών και επικοινωνιών·

γ) Φυσικοί πόροι και περιβάλλον, μεταξύ των οποίων οι υδατικοί πόροι, η βιοποικιλότητα και το περιβάλλον·

δ) Γεωργία·

ε) Αλιεία·

στ) Υπηρεσίες συμπεριλαμβανομένου του τουρισμού· και

ζ) Θέματα που συνδέονται με το εμπόριο, ιδίως επενδύσεις, ανταγωνισμός, δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας, πρότυπα, διευκόλυνση εμπορικών συναλλαγών και στατιστικές.

ΤΙΤΛΟΣ II

Ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα

Άρθρο 39

Πεδίο εφαρμογής και στόχοι

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα ως βασικής κινητήριας δύναμης για τη δημιουργία πλούτου στην περιοχή της ΑΜΑ με σκοπό την ανάδειξη του κατάλληλου ευνοϊκού περιβάλλοντος που οδηγεί σε επενδύσεις και μεγέθυνση. Όσον αφορά την κοινοτική υποστήριξη και συνεργασία λαμβάνεται υπόψη η οικονομική διάρθρωση των κρατών της ΑΜΑ και οι προτεραιότητές τους για την ενίσχυση των παραγωγικών ικανοτήτων και την προσθήκη αξίας, και η εφαρμογή των λειτουργιών της παραγωγής, της εμπορίας, της διανομής και της μεταφοράς (ΠΕΔΜ) για τη βελτίωση των ικανοτήτων προσφοράς και του ανταγωνισμού.

2. Το πεδίο εφαρμογής της συνεργασίας για την ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα καλύπτει, μεταξύ άλλων, τις επενδύσεις, τη βιομηχανική ανάπτυξη και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, την ανάπτυξη των μικροεπιχειρήσεων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, την ανάπτυξη των εξορυκτικών και μεταλλευτικών επιχειρήσεων και του τουρισμού, καθώς και άλλους παραγωγικούς κλάδους οι οποίοι καλύπτονται είτε άμεσα είτε έμμεσα από την παρούσα συμφωνία.

Άρθρο 40

Επενδύσεις

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία των επενδύσεων. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Η δημιουργία κατάλληλου περιβάλλοντος για βιώσιμη και ισότιμη οικονομική ανάπτυξη της ΑΜΑ μέσω επενδύσεων, συμπεριλαμβανομένων των ξένων άμεσων επενδύσεων (επενδύσεις σε νέες εγκαταστάσεις σε αναξιοποίητες περιοχές ή επενδύσεις χαρτοφυλακίου), της μεταφοράς τεχνολογίας, της οικοδόμησης ικανοτήτων και της θεσμικής υποστήριξης από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ.

β) Η ουσιαστικότερη συνεργασία με θεσμικά όργανα και ενδιάμεσους οργανισμούς που ασχολούνται με την προώθηση των επενδύσεων στο συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, συμπεριλαμβανομένου του Κέντρου Ανάπτυξης των Επιχειρήσεων (ΚΑΕ), και στην ΑΜΑ μέσω του επιχειρηματικού διαλόγου, της συνεργασίας και των εταιρικών σχέσεων.

γ) Η υποστήριξη με τη χρήση κατάλληλων μέσων της προώθησης και της ενθάρρυνσης των επενδύσεων στην περιοχή της ΑΜΑ, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας ενός πλαισίου για τη χρηματοδότηση και τη συνδρομή στην υποστήριξη των προγραμμάτων οικονομικής ανάπτυξης στην ΑΜΑ.

δ) Η ενίσχυση και η οικοδόμηση ικανοτήτων των ιδιωτικών οργανισμών ανάπτυξης όπως είναι οι υπηρεσίες προώθησης επενδύσεων, τα εμπορικά επιμελητήρια, οι ενώσεις και οι οργανισμοί ανάπτυξης που δραστηριοποιούνται σε κάθε κράτος της ΑΜΑ και σε όλη την περιοχή συνολικά, ώστε να αναδειχθεί ένας δυναμικός και δραστήριος ιδιωτικός τομέας · και

ε) Η ανάπτυξη ενός νομικού πλαισίου για την προώθηση των επενδύσεων και από τα δύο συμβαλλόμενα μέρη, με στόχο την προώθηση και την προστασία των επενδύσεων και την επίτευξη εναρμονισμένων και απλοποιημένων διαδικασιών και διοικητικών πρακτικών.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, διευκολύνοντας μεταξύ άλλων την παροχή στήριξης, στους ακόλουθους τομείς:

α) Υποστήριξη των πολιτικών και των στρατηγικών για επενδύσεις που συμβάλλουν στη δημιουργία και στη διατήρηση ενός προβλέψιμου και ασφαλούς κλίματος για τις επενδύσεις.

β) Υποστήριξη και προώθηση των πολιτικών μεταρρυθμίσεων, της ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού, της ενίσχυσης των θεσμικών ικανοτήτων ή άλλων μορφών θεσμικής υποστήριξης για την ενίσχυση των ικανοτήτων των ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών ή μη χρηματοπιστωτικών φορέων, των δραστηριοτήτων για τη διευκόλυνση και την προώθηση των επενδύσεων και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας.

γ) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των ιδιωτικών τομέων της ΕΕ και της ΑΜΑ για την προώθηση των επενδύσεων, τη χρηματοδότηση με επιχειρηματικά κεφάλαια επενδύσεων σε νέες εγκαταστάσεις σε αναξιοποίητες περιοχές και τη μεταφορά τεχνολογίας.

δ) Υποστήριξη των προσπαθειών των κρατών της ΑΜΑ για την προσέλκυση χρηματοδοτήσεων, ιδίως ιδιωτικών, για επενδύσεις σε υποδομές γενικά και σε υποδομές που δημιουργούν έσοδα και είναι θεμελιώδους σημασίας για τον ιδιωτικό τομέα, συμπεριλαμβανομένων των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

ε) Υποστήριξη για την ανάπτυξη ρυθμιστικής ικανότητας.

στ) Βελτίωση της πρόσβασης των επιχειρήσεων της ΑΜΑ στα μέσα χρηματοδότησης επενδύσεων που υπάρχουν στην ΕΕ, όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).

ζ) Δημιουργία χρηματοπιστωτικών μέσων προσαρμοσμένων στις ανάγκες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που βρίσκονται στην περιοχή της ΑΜΑ·

η) Εξασφάλιση της μεγαλύτερης διαθεσιμότητας και χρήσης της ασφάλισης, ως μηχανισμού μείωσης του κινδύνου, ώστε να τονωθεί η εμπιστοσύνη των επενδυτών στα κράτη της ΑΜΑ· και

θ) Παροχή εγγυήσεων και βοήθειας στα ταμεία εγγυήσεων για την κάλυψη των κινδύνων των υπό όρους επενδύσεων.

Άρθρο 41

Βιομηχανική ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για τη βιομηχανική ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Διευκόλυνση της ίδρυσης, της ανάπτυξης, της αναδιάρθρωσης και του εκσυγχρονισμού της βιομηχανίας στα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ με παράλληλη ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς της και της βιώσιμης και ισόρροπης ανάπτυξής της, λαμβάνοντας υπόψη την προστασία του περιβάλλοντος, την αειφόρο ανάπτυξη και την οικονομική ενίσχυση· και

β) Δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για την ανάπτυξη ιδιωτικών επιχειρήσεων με στόχο την τόνωση της μεγέθυνσης και τη διαφοροποίηση της βιομηχανικής παραγωγής.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Προώθηση της ανάπτυξης δραστηριοτήτων στους τομείς της μεταποίησης, της εμπορίας, της διανομής και της μεταφοράς προϊόντων.

β) Μεταφορά τεχνολογίας, γνώσεων και έρευνας και ανάπτυξης.

γ) Υποστήριξη των χρηματοπιστωτικών οργανισμών των κρατών της ΑΜΑ και ανάπτυξη της αγοράς κεφαλαίων με σκοπό την καλύτερη πρόσβαση του ιδιωτικού τομέα σε βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα κεφάλαια.

δ) Οικοδόμηση ικανοτήτων για το δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.

ε) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ· και

στ) Προώθηση και ενίσχυση της καινοτομίας και της διαφοροποίησης, καθώς και της ανάπτυξης και της ποιότητας προϊόντων προστιθέμενης αξίας.

Άρθρο 42

Μικροεπιχειρήσεις, μικρομεσαίες επιχειρήσεις

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας στον τομέα των μικροεπιχειρήσεων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για την ανάπτυξη μικροεπιχειρήσεων, μικρομεσαίων επιχειρήσεων και για την προσέλκυση σχετικών επενδύσεων· και

β) Υποστήριξη των μικροεπιχειρήσεων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων για την προσαρμογή τους στην απελευθέρωση του εμπορίου.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Οικοδόμηση ικανοτήτων και θεσμική υποστήριξη.

β) Ανάπτυξη και μεταφορά τεχνολογίας, καινοτομία, ανταλλαγή πληροφοριών, δίκτυα και εμπορία.

γ) Ανάπτυξη βάσεων δεδομένων για τις μικροεπιχειρήσεις και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

δ) Πρόσβαση σε χρηματοδότηση.

ε) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ·

στ) Προώθηση του εμπορίου και των επενδύσεων.

ζ) Ενίσχυση των αλυσίδων αξίας·

η) Προώθηση της διαφοροποίησης και της δημιουργίας προστιθέμενης αξίας.

Άρθρο 43

Εξορυκτικός και μεταλλευτικός τομέας

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη και τη διαχείριση του εξορυκτικού και μεταλλευτικού τομέα. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για την προσέλκυση επενδύσεων στον τομέα αυτόν.

β) Προώθηση της δημιουργίας προστιθέμενης αξίας και των φιλικών προς το περιβάλλον τεχνολογιών στις παραγωγικές διαδικασίες της εξόρυξης· και

γ) Εξασφάλιση της συμμετοχής των τοπικών κοινοτήτων.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Οικοδόμηση ικανοτήτων και θεσμική υποστήριξη για την έρευνα, την εκμετάλλευση και την εμπορία των ορυκτών.

β) Ανταλλαγή πληροφοριών.

γ) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ·

δ) Βελτίωση των προτύπων υγείας και ασφάλειας στην εξορυκτική βιομηχανία.

ε) Μεταφορά τεχνολογίας, γνώσεων, καινοτομίας, έρευνας και ανάπτυξης· και

στ) Αντιμετώπιση του ευάλωτου χαρακτήρα της εξάρτησης από τις εξαγωγές ορυκτών.

Άρθρο 44

Ανάπτυξη του τουρισμού

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη του τουρισμού. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Ανάπτυξη και ενίσχυση μιας ανταγωνιστικής τουριστικής βιομηχανίας η οποία έχει ως αποτέλεσμα την οικονομική μεγέθυνση και χειραφέτηση, τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και την εισαγωγή ξένου συναλλάγματος.

β) Ενίσχυση των δεσμών του τουρισμού με τους άλλους τομείς της οικονομίας· και

γ) Διατήρηση, διασφάλιση και προώθηση των φυσικών, ιστορικών και πολιτιστικών πόλων έλξης για τον τουρισμό, με παράλληλο σεβασμό της ακεραιότητας και των συμφερόντων των τοπικών κοινοτήτων, ιδίως των αγροτικών περιοχών.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, διευκολύνοντας μεταξύ άλλων την παροχή στήριξης, στους ακόλουθους τομείς:

α) Δημιουργία στρατηγικών συμμαχιών με τη συμμετοχή του δημόσιου, του ιδιωτικού τομέα και των τοπικών κοινοτήτων με σκοπό την εξασφάλιση της αειφόρου ανάπτυξης του τουρισμού.

β) Προώθηση των εταιρικών σχέσεων, της ανταλλαγής τεχνογνωσίας και των κοινών επιχειρήσεων σε τομείς όπως η ανάπτυξη προϊόντων, αγορών και οικοτουρισμού·

γ) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων, βελτίωση των προτύπων υπηρεσιών και θεσμικές δομές· και

δ) Περιφερειακή συνεργασία για την προώθηση του τουρισμού.

ΤΙΤΛΟΣ III

Υποδομές

Άρθρο 45

Πεδίο εφαρμογής και στόχοι

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη και τη διαχείριση υποδομών, ως μέσου για την υπερπήδηση των περιορισμών από την πλευρά της προσφοράς και την ενίσχυση της περιφερειακής ολοκλήρωσης.

2. Κατά την κοινοτική υποστήριξη και συνεργασία για την ανάπτυξη των υποδομών λαμβάνονται υπόψη οι τομείς ανάπτυξης στους οποίους έχει δοθεί προτεραιότητα σύμφωνα με τα αντίστοιχα εθνικά και περιφερειακά αναπτυξιακά προγράμματα των κρατών της ΑΜΑ.

3. Το πεδίο εφαρμογής της συνεργασίας για τις υποδομές καλύπτει την ανάπτυξη φυσικών υποδομών, δηλαδή τις μεταφορές, την ενέργεια, τις τεχνολογίες της πληροφορίας και τις επικοινωνίες.

Άρθρο 46

Μεταφορές

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη και τη διαχείριση των μεταφορών. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Ανάπτυξη, αναδιάρθρωση, αποκατάσταση, αναβάθμιση και εκσυγχρονισμός των συστημάτων μεταφορών σε βιώσιμη βάση στην περιοχή της ΑΜΑ.

β) Βελτίωση της κυκλοφορίας των προσώπων και της ροής των προϊόντων, καθώς και της πρόσβασης στις αγορές μέσω οδικών, αεροπορικών, θαλάσσιων και εσωτερικών υδάτινων οδών και σιδηροδρομικών μεταφορών.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Βελτίωση της διαχείρισης των συστημάτων μεταφορών.

β) Βελτίωση και ανάπτυξη των υποδομών σε όλα τα επίπεδα, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης δικτύων υποδομών για τις διατροπικές μεταφορές.

γ) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων, βελτίωση των προτύπων υπηρεσιών και θεσμικές δομές.

δ) Ανάπτυξη και μεταφορά τεχνολογίας, καινοτομία, ανταλλαγή πληροφοριών, δίκτυα και εμπορία.

ε) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ·

στ) Βελτίωση της ασφάλειας και της αξιοπιστίας του τομέα των μεταφορών, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης των επικίνδυνων προϊόντων και της αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης· και

ζ) Υποστήριξη της ανάπτυξης πολιτικών για τις περιφερειακές μεταφορές.

Άρθρο 47

Ενέργεια

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας στον ενεργειακό τομέα ως μέσου για την υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών της ΑΜΑ σε περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Βελτίωση της πρόσβασης των κρατών της ΑΜΑ σε σύγχρονες, αποδοτικές, αξιόπιστες, διαφοροποιημένες, βιώσιμες και ανανεώσιμες πηγές καθαρής ενέργειας σε ανταγωνιστικές τιμές.

β) Βελτίωση της ικανότητας παραγωγής, διανομής και διαχείρισης της ενέργειας σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο· και

γ) Προώθηση της περιφερειακής συνεργασίας όσον αφορά την ενέργεια.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Βελτίωση της ικανότητας παραγωγής και διανομής των ενεργειακών πηγών που ήδη υπάρχουν, ιδίως του υδροηλεκτρισμού, του πετρελαίου και της βιομάζας.

β) Επέκταση και διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος ώστε να συμπεριλάβει και άλλες πιθανές πηγές ενέργειας που είναι κοινωνικά και ενεργειακά αποδεκτές και που περιορίζουν την εξάρτηση από το πετρέλαιο.

γ) Υποστήριξη της ανάπτυξης ενεργειακής υποδομής, συμπεριλαμβανομένων των αγροτικών περιοχών.

δ) Υποστήριξη της ανάπτυξης κατάλληλων ρυθμιστικών και πολιτικών μεταρρυθμίσεων, συμπεριλαμβανομένων της εμπορευματοποίησης και της ιδιωτικοποίησης.

ε) Προώθηση της περιφερειακής διασύνδεσης και συνεργασίας όσον αφορά την παραγωγή και τη διανομή ενέργειας.

στ) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων, βελτίωση της διοίκησης, των προτύπων υπηρεσιών και θεσμικές δομές.

ζ) Υποστήριξη της δημιουργίας ευνοϊκού περιβάλλοντος για την προσέλκυση επενδύσεων στον τομέα αυτόν.

η) Ανάπτυξη και μεταφορά τεχνολογίας, έρευνα και ανάπτυξη, καινοτομία, ανταλλαγή πληροφοριών, ανάπτυξη βάσεων δεδομένων και δικτύων.

θ) Ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ.

Άρθρο 48

Τεχνολογίες της πληροφορίας και των επικοινωνιών (ΤΠΕ)

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη των ΤΠΕ, ως βασικού τομέα στη σύγχρονη κοινωνία για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της καινοτομίας, καθώς και για την ομαλή μετάβαση στην κοινωνία της πληροφορίας. Ο στόχος στον τομέα αυτόν είναι η ανάπτυξη των ΤΠΕ και η μεγαλύτερη συμβολή του στους άλλους κοινωνικοοικονομικούς τομείς.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Διευκόλυνση των συνδέσεων σε εθνικό, περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο.

β) Διάδοση των νέων τεχνολογιών της πληροφορίας και των επικοινωνιών.

γ) Υποστήριξη της ανάπτυξης του νομικού και του ρυθμιστικού πλαισίου για τις ΤΠΕ.

δ) Ανάπτυξη και μεταφορά τεχνολογίας και εφαρμογών, έρευνα και ανάπτυξη, καινοτομία, ανταλλαγή πληροφοριών, δίκτυα και εμπορία.

ε) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων, βελτίωση των προτύπων υπηρεσιών και θεσμικές δομές.

στ) Ενθάρρυνση και διευκόλυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ.

ζ) Προώθηση και υποστήριξη για την ανάπτυξη εξειδικευμένων αγορών για υπηρεσίες ΤΠΕ.

ΤΙΤΛΟΣ IV

Φυσικοί πόροι και περιβάλλον

Άρθρο 49

Πεδίο εφαρμογής και στόχοι

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων και του περιβάλλοντος. Κατά τη συνεργασία στον τομέα αυτόν λαμβάνονται υπόψη οι διαφοροποιημένες και οι διασυνοριακές ανάγκες των κρατών της ΑΜΑ.

2. Το πεδίο εφαρμογής της συνεργασίας όσον αφορά τους φυσικούς πόρους καλύπτει τους φυσικούς πόρους, συμπεριλαμβανομένων των υδατικών πόρων, και το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της βιοποικιλότητας, καθώς και την καλύτερη σύνδεση των τομέων του εμπορίου και του περιβάλλοντος. Περιλαμβάνει επίσης την υποστήριξη για την εφαρμογή των διεθνών περιβαλλοντικών συμφωνιών, συμβάσεων και συνθηκών.

Άρθρο 50

Υδατικοί πόροι

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την ανάπτυξη των υδατικών πόρων (άρδευση, υδροηλεκτρισμός και ύδρευση) για τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των πληθυσμών. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Αειφόρος ανάπτυξη και διαχείριση των υδατικών πόρων στην περιοχή της ΑΜΑ.

β) Περιφερειακή συνεργασία για τη βιώσιμη χρήση των διασυνοριακών υδατικών πόρων.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Ανάπτυξη υποδομών για τους υδατικούς πόρους της περιοχής της ΑΜΑ.

β) Υποστήριξη της ανάπτυξης του νομικού και του ρυθμιστικού πλαισίου.

γ) Προώθηση της ολοκληρωμένης διαχείρισης του νερού.

δ) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων, βελτίωση των προτύπων υπηρεσιών, διαχείρισης του νερού και θεσμικές δομές.

ε) Ενθάρρυνση και διευκόλυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων, των περιφερειακών εταιρικών σχέσεων για του υδατικούς πόρους και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ.

στ) Ανάπτυξη και μεταφορά τεχνολογίας και εφαρμογών, έρευνα και ανάπτυξη, καινοτομία, ανταλλαγή πληροφοριών και δίκτυα.

ζ) Έλεγχος της ρύπανσης, καθαρισμός και συντήρηση του νερού, επεξεργασία υγρών αποβλήτων και εξυγίανση· και

η) Προώθηση βιώσιμων αρδευτικών συστημάτων.

Άρθρο 51

Περιβάλλον

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη σημασία της συνεργασίας για την προστασία και τη βιώσιμη διαχείριση του περιβάλλοντος και για την υλοποίηση των περιβαλλοντικών πολιτικών που συνδέονται με το εμπόριο. Οι στόχοι στον τομέα αυτόν είναι οι εξής:

α) Προστασία, αποκατάσταση και διατήρηση του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας: χλωρίδα, πανίδα και μικροβιακοί γενετικοί πόροι, συμπεριλαμβανομένων των οικοσυστημάτων τους.

β) Ανάπτυξη νέων βιομηχανιών στην ΑΜΑ σε σχέση με το περιβάλλον· και

γ) Περιορισμός της υποβάθμισης του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένων του καθαρού αέρα και της απερήμωσης.

Τομείς συνεργασίας

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 36, τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεργάζονται, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση υποστήριξης στους ακόλουθους τομείς:

α) Υποστήριξη της εφαρμογής των διεθνών συμφωνιών, συμβάσεων και συνθηκών που αφορούν το περιβάλλον.

β) Ενίσχυση και προώθηση βιώσιμων συστημάτων περιβαλλοντικής διαχείρισης.

γ) Βιώσιμη χρήση των πόρων βιοποικιλότητας, δασών και άγριας ζωής.

δ) Ενίσχυση του θεσμικού και νομικού πλαισίου και της ικανότητας ανάπτυξης, εφαρμογής, διαχείρισης και επιβολής περιβαλλοντικών νόμων, ρυθμίσεων, προτύπων και πολιτικών.

ε) Οικοδόμηση ικανοτήτων των ανθρώπινων πόρων και των θεσμικών δομών ώστε να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας.

στ) Ενθάρρυνση και διευκόλυνση των εταιρικών σχέσεων, των διασυνδέσεων και των κοινών επιχειρήσεων μεταξύ των οικονομικών φορέων της ΕΕ και της ΑΜΑ.

ζ) Μετριασμός των φυσικών καταστροφών, πρόληψη των περιβαλλοντικών καταστροφών και της απώλειας βιοποικιλότητας.

η) Ανάπτυξη και προσαρμογή της τεχνολογίας, μεταφορά και εφαρμογές, έρευνα και ανάπτυξη, και καινοτομία.

θ) Προστασία και διαχείριση των παράκτιων και θαλάσσιων πόρων των εγχώριων και άγριων ιθαγενών βιολογικών πόρων.

ι) Υποστήριξη της ανάπτυξης εναλλακτικών φιλικών προς το περιβάλλον δραστηριοτήτων και τρόπων ζωής.

ια) Υποστήριξη της παραγωγής και διευκόλυνση του εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών με οικολογική επισήμανση.

ιβ) Ανταλλαγή πληροφοριών και δικτύωση σχετικά με προϊόντα και τις απαιτήσεις τους όσον αφορά τη διαδικασία παραγωγής, τη μεταφορά, την εμπορία και την επισήμανση.

ιγ) Υποστήριξη της ανάπτυξης υποδομών για φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα.

ιδ) Συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων στη διαχείριση των πόρων βιοποικιλότητας, δασών και άγριας ζωής.

ιε) Διαχείριση αποβλήτων και διάθεση βιομηχανικών και τοξικών αποβλήτων· και

ιστ) Βιώσιμη διαχείριση των δασών και ανάλογοι μηχανισμοί.

Άρθρο 52

Χρηματοοικονομικές δεσμεύσεις

1. Το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ θέτει στη διάθεση της ΑΜΑ χρηματοοικονομική βοήθεια για να συμβάλει στην υλοποίηση των προγραμμάτων και των έργων που θα αναπτυχθούν στους τομείς συνεργασίας που προσδιορίζονται στην παρούσα συμφωνία και στα σχετικά κεφάλαια, καθώς και στον λεπτομερή πίνακα ανάπτυξης.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να προβούν στις αναγκαίες κοινές θεσμικές ρυθμίσεις για την αποτελεσματική παρακολούθηση της υλοποίησης της αναπτυξιακής συνεργασίας στο πλαίσιο της παρούσας συμφωνίας. Στις ρυθμίσεις αυτές περιλαμβάνεται η σύσταση μιας κοινής επιτροπής για την ανάπτυξη.

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν ότι οι θεσμικές ρυθμίσεις θα είναι ευέλικτες ώστε να μπορούν να προσαρμόζονται στις εξελισσόμενες εθνικές και περιφερειακές ανάγκες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V

ΤΟΜΕΙΣ ΓΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ

Άρθρο 53

Ρήτρα "ραντεβού"

Με βάση τη συμφωνία του Κοτονού και λαμβάνοντας υπόψη την πρόοδο που σημειώθηκε στις διαπραγματεύσεις για μια ολοκληρωμένη ΣΟΕΣ τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συνεχίσουν τις διαπραγματεύσεις σύμφωνα με το άρθρο 3 με σκοπό τη σύναψη πλήρους και ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ που θα καλύπτει τους ακόλουθους τομείς:

α) Διευκόλυνση τελωνειακών διαδικασιών και εμπορικών συναλλαγών.

β) Εκκρεμή ζητήματα εμπορίου και πρόσβασης στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων καταγωγής, άλλων σχετικών θεμάτων και των μέτρων εμπορικής άμυνας, συμπεριλαμβανομένων των εξόχως απόκεντρων περιοχών.

γ) Τεχνικοί φραγμοί στο εμπόριο και υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα.

δ) Συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών.

ε) Ζητήματα που σχετίζονται με το εμπόριο, δηλαδή:

i) πολιτική ανταγωνισμού·

ii) επενδύσεις και ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα·

iii) εμπόριο, περιβάλλον και αειφόρος ανάπτυξη·

iv) δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας·

v) διαφάνεια στον τομέα των δημόσιων προμηθειών.

στ) Γεωργία.

ζ) Τρέχουσες πληρωμές και πληρωμές κεφαλαίων.

η) Ζητήματα ανάπτυξης.

θ) Συνεργασία και διάλογος για τη χρηστή διακυβέρνηση στο φορολογικό και στο δικαστικό τομέα.

ι) Προηγμένος μηχανισμός διευθέτησης διαφόρων και θεσμικές ρυθμίσεις· και

ια) Οποιουσδήποτε άλλους τομείς κρίνουν τα συμβαλλόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των διαβουλεύσεων στο πλαίσιο του άρθρου 12 της συμφωνίας του Κοτονού.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI

ΑΠΟΦΥΓΗ ΚΑΙ ΕΠΙΛΥΣΗ ΔΙΑΦΟΡΩΝ, ΘΕΣΜΙΚΕΣ, ΓΕΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ I

Αποφυγή και επίλυση διαφορών

Άρθρο 54

Διαβουλεύσεις

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν την επίλυση τυχόν διαφορών σχετικά με την ερμηνεία και την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας με την έναρξη διαβουλεύσεων καλή τη πίστει και με στόχο την επίτευξη αποδεκτής λύσης.

2. Ένα συμβαλλόμενο μέρος επιδιώκει διαβουλεύσεις με την υποβολή γραπτού αιτήματος στο άλλο συμβαλλόμενο μέρος και επισήμανση του σχετικού μέτρου και διατάξεων της συμφωνίας με τις οποίες θεωρεί ότι δεν συμμορφώνεται το μέτρο.

3. Οι διαβουλεύσεις διεξάγονται εντός 40 ημερών από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης. Οι διαβουλεύσεις θεωρείται ότι έχουν ολοκληρωθεί εντός εξήντα (60) ημερών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος, εκτός εάν αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνήσουν να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις. Οι διαβουλεύσεις παραμένουν εμπιστευτικές.

4. Οι διαβουλεύσεις για επείγοντα θέματα, συμπεριλαμβανομένων των θεμάτων που αφορούν τα αναλώσιμα ή εποχιακά εμπορεύματα, πραγματοποιούνται εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος και θεωρείται ότι έχουν ολοκληρωθεί εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος.

Άρθρο 55

Επίλυση διαφορών

1. Εάν με τις διαβουλεύσεις δεν επιτευχθεί η επίλυση της διαφοράς εντός των 60 ή των 30 ημερών που αναφέρονται στο άρθρο 54, καθένα συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να ζητήσει την επίλυση της διαφοράς από διαιτησία. Για το σκοπό αυτό, κάθε συμβαλλόμενο μέρος ορίζει διαιτητή εντός τριάντα ημερών από την υποβολή του αιτήματος για διαιτησία με κοινοποίηση στο άλλο συμβαλλόμενο μέρος και στην επιτροπή ΣΟΕΣ. Το αίτημα για διαιτησία προσδιορίζει το σχετικό μέτρο και τις διατάξεις της συμφωνίας με τις οποίες το καταγγέλλον συμβαλλόμενο μέρος θεωρεί ότι το μέτρο δεν συμβιβάζεται. Σε περίπτωση αποτυχίας, κάθε μέρος μπορεί να ζητά από τη Γενική Γραμματεία του μόνιμου διαιτητικού δικαστηρίου να ορίζει δεύτερο διαιτητή.

2. Οι δύο διαιτητές ορίζουν, με τη σειρά τους, τρίτο διαιτητή εντός τριάντα ημερών. Σε περίπτωση αποτυχίας, κάθε μέρος μπορεί να ζητά από τη Γενική Γραμματεία του μόνιμου διαιτητικού δικαστηρίου να ορίζει τρίτο διαιτητή.

3. Εκτός από την περίπτωση που οι διαιτητές αποφασίζουν διαφορετικά, η εφαρμοζόμενη διαδικασία είναι αυτή που ορίζεται στον κανονισμό προαιρετικής διαιτησίας του Μόνιμου Διαιτητικού Δικαστηρίου για τους διεθνείς οργανισμούς και τα κράτη. Οι αποφάσεις των διαιτητών λαμβάνονται με πλειοψηφία εντός 90 ημερών και για επείγοντα θέματα επιδιώκεται να ληφθεί απόφαση εντός 60 ημερών.

4. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος στη διαφορά δεσμεύεται να λαμβάνει τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή της απόφασης των διαιτητών.

5. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 1, η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 98 της συμφωνίας του Κοτονού εφαρμόζεται σε περίπτωση διαφοράς όσον αφορά τη συνεργασία και τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης, όπως προβλέπεται από τη συμφωνία του Κοτονού.

ΤΙΤΛΟΣ II

Γενικές εξαιρέσεις

Άρθρο 56

Γενική ρήτρα εξαίρεσης

Με την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω μέτρα δεν εφαρμόζονται κατά τέτοιο τρόπο ώστε να συνιστούν μέσο αυθαίρετης ή αδικαιολόγητης διακριτικής μεταχείρισης μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών στα οποία επικρατούν παρόμοιες συνθήκες ή συγκεκαλυμμένο περιορισμό των διεθνών συναλλαγών καμία από τις διατάξεις της παρούσας συμφωνίας δεν μπορεί να ερμηνευθεί κατά την έννοια ότι εμποδίζει τη θέσπιση ή την επιβολή από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ, τα κράτη της ΑΜΑ ή ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ μέτρων που:

α) είναι αναγκαία για την προστασία της δημόσιας ηθικής ή τη διατήρηση της δημόσιας τάξης και ασφάλειας·

β) είναι αναγκαία για την προστασία της ζωής ή της υγείας των ανθρώπων, των ζώων ή των φυτών·

γ) είναι αναγκαία για την εξασφάλιση της συμμόρφωσης προς νόμους και κανονισμούς που δεν αντιβαίνουν στις διατάξεις της παρούσας συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένων αυτών που αναφέρονται:

i) στην πρόληψη δόλιων και απατηλών πρακτικών ή στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της πλημμελούς εκτέλεσης συμβάσεων·

ii) στην προστασία της ιδιωτικής ζωής των ατόμων, όσον αφορά την επεξεργασία και τη διάδοση προσωπικών στοιχείων, και στην προστασία του εμπιστευτικού χαρακτήρα ατομικών στοιχείων και λογαριασμών·

iii) στην ασφάλεια·

iv) στην επιβολή τελωνειακών ρυθμίσεων· ή

v) στην προστασία των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας.

δ) αφορούν την εισαγωγή ή την εξαγωγή χρυσού ή αργύρου·

ε) είναι αναγκαία για την προστασία εθνικών θησαυρών με καλλιτεχνική, ιστορική ή αρχαιολογική αξία·

στ) αφορούν τη διατήρηση εξαντλήσιμων φυσικών πόρων σε περίπτωση που τα μέτρα αυτά εφαρμόζονται σε συνδυασμό με περιορισμούς για την εγχώρια παραγωγή ή κατανάλωση αγαθών, την εγχώρια προμήθεια ή κατανάλωση υπηρεσιών και τις εγχώριες επενδύσεις·

ζ) αφορούν προϊόντα που προέρχονται από εργασία φυλακισμένων· ή

η) είναι αναγκαία για την απόκτηση ή διανομή προϊόντων που παρουσιάζουν γενικά ή τοπικά έλλειψη υπό την προϋπόθεση ότι τυχόν τέτοια μέτρα είναι σύμφωνα με την αρχή ότι όλα τα συμβαλλόμενα μέρη δικαιούνται ισότιμο μερίδιο της διεθνούς προσφοράς των εν λόγω προϊόντων και ότι τυχόν τέτοια μέτρα τα οποία είναι ασύμβατα με τις λοιπές διατάξεις της παρούσας συμφωνίας διακόπτονται αμέσως μόλις οι συνθήκες που τα προκάλεσαν έπαψαν να υφίστανται.

Άρθρο 57

Εξαιρέσεις για λόγους ασφάλειας

1. Καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας δεν ερμηνεύεται κατά την έννοια ότι:

α) το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή ένα από τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ είναι υποχρεωμένο να καταστήσει γνωστή οποιαδήποτε πληροφορία, όταν κατά την άποψή του η αποκάλυψη της πληροφορίας αυτής αντιβαίνει σε θεμελιώδη συμφέροντα ασφαλείας αυτού·

β) το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή ένα από τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ δεν μπορεί να λαμβάνει μέτρα τα οποία κρίνει απαραίτητα για την προάσπιση των θεμελιωδών συμφερόντων ασφαλείας του, και συγκεκριμένα:

i) αφορούν σχάσιμα ή συντήξιμα υλικά ή τα υλικά από τα οποία παράγονται·

ii) αφορούν την άμεση ή έμμεση παροχή υπηρεσιών με στόχο τον εφοδιασμό στρατιωτικών εγκαταστάσεων,

iii) που αφορούν την παραγωγή ή το εμπόριο όπλων, πολεμοφοδίων και πολεμικού υλικού·

iv) που αφορούν δημόσιες συμβάσεις αναγκαίες για την εθνική ασφάλεια ή την εθνική άμυνα· ή

v) που λαμβάνονται σε καιρό πολέμου ή άλλης έκτακτης κατάστασης στις διεθνείς σχέσεις·

γ) το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ δεν μπορεί να λαμβάνει μέτρα για την εκτέλεση υποχρεώσεων που έχει αναλάβει για τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη ενημερώνονται αμοιβαία όσο το δυνατόν πληρέστερα, σχετικά με τα μέτρα που λαμβάνονται βάσει της παραγράφου 1 στοιχεία β) και γ) καθώς και σχετικά με τη λήξη της ισχύος τους.

Άρθρο 58

Φορολογία

1. Καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας, ή οποιασδήποτε άλλης ρύθμισης που έχει εγκριθεί βάσει αυτής, δεν ερμηνεύεται κατά την έννοια ότι εμποδίζει το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ να κάνει διάκριση, κατά την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων της φορολογικής του νομοθεσίας, μεταξύ φορολογουμένων που δεν βρίσκονται στην ίδια κατάσταση, ειδικότερα όσον αφορά τον τόπο διαμονής τους, ή τον τόπο όπου επενδύουν τα κεφάλαιά τους.

2. Καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας ή οποιασδήποτε άλλης ρύθμισης που έχει εγκριθεί βάσει της παρούσας συμφωνίας δεν ερμηνεύεται κατά την έννοια ότι εμποδίζει τη θέσπιση ή την εφαρμογή μέτρων που στοχεύουν στην πρόληψη της φοροαποφυγής ή της φοροδιαφυγής, κατ’ εφαρμογήν φορολογικών διατάξεων που περιέχονται σε συμφωνίες για την αποφυγή της διπλής φορολόγησης, σε άλλες φορολογικές ρυθμίσεις ή στην εθνική φορολογική νομοθεσία.

3. Καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας δεν επηρεάζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του συμβαλλόμενου μέρους ΕΚ ή ενός συμβαλλόμενου κράτους της ΑΜΑ, που υπέχει βάσει φορολογικής σύμβασης. Σε περίπτωση ασυμφωνίας της παρούσας συμφωνίας με οποιαδήποτε τέτοια σύμβαση, η εν λόγω σύμβαση υπερισχύει όσον αφορά την ασυμφωνία.

ΤΙΤΛΟΣ III

Θεσμικές, γενικές και τελικές διατάξεις

Άρθρο 59

Σχέση της παρούσας συμφωνίας με την ολοκληρωμένη ΣΟΕΣ

Σε περίπτωση ασυμφωνίας της ολοκληρωμένης ΣΟΕΣ με την παρούσα ενδιάμεση συμφωνία, υπερισχύει η ολοκληρωμένη ΣΟΕΣ.

Άρθρο 60

Εξόχως απόκεντρες περιοχές της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

1. Λαμβάνοντας υπόψη τη γεωγραφική εγγύτητα των εξόχως απόκεντρων περιοχών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών της ΑΜΑ και με σκοπό την ενίσχυση των οικονομικών και των κοινωνικών δεσμών μεταξύ των εν λόγω περιοχών και των κρατών της ΑΜΑ, τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν να διευκολύνουν τη συνεργασία σε όλους τους τομείς που διέπονται από την παρούσα συμφωνία καθώς και να διευκολύνουν το εμπόριο σε αγαθά και υπηρεσίες, να προωθήσουν τις επενδύσεις και να ενθαρρύνουν τις μεταφορές και τους δεσμούς επικοινωνίας μεταξύ των εξόχως απόκεντρων περιοχών και των κρατών της ΑΜΑ.

2. Η επίτευξη των στόχων που περιλαμβάνονται στην παράγραφο 1 επιδιώκεται επίσης, στο μέτρο του δυνατού, μέσω της ενθάρρυνσης της συμμετοχής των κρατών της ΑΜΑ και των εξόχως απόκεντρων περιοχών στο πλαίσιο συγκεκριμένων προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σε τομείς που καλύπτονται από την παρούσα συμφωνία.

3. Το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ μεριμνά για την εξασφάλιση συντονισμού μεταξύ των διαφόρων χρηματοοικονομικών μέσων των πολιτικών συνοχής και ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με σκοπό την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών της ΑΜΑ και των εξόχως απόκεντρων περιοχών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στους τομείς που καλύπτονται από την παρούσα συμφωνία.

4. Καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας δεν εμποδίζει το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ να εφαρμόσει τα ισχύοντα μέτρα που αφορούν την κάλυψη της διαρθρωτικής, κοινωνικής και οικονομικής κατάστασης των εξόχως απόκεντρων περιοχών σύμφωνα με το άρθρο 299 παράγραφος 2 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Άρθρο 61

Ορισμός των συμβαλλόμενων μερών και τήρηση των υποχρεώσεων

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη της παρούσας συμφωνίας είναι αφενός η Ένωση των Κομορών, η Δημοκρατία της Μαδαγασκάρης, η Δημοκρατία του Μαυρικίου, η Δημοκρατία των Σεϋχελλών, η Δημοκρατία της Ζάμπιας και η Δημοκρατία της Ζιμπάμπουε, τα οποία αναφέρονται ως "τα κράτη της ΑΜΑ" και αφετέρου η ΕΚ ή τα κράτη μέλη της ή η ΕΚ και τα κράτη μέλη της στο πλαίσιο των αντίστοιχων τομέων αρμοδιότητάς τους όπως προκύπτουν από τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, τα οποία αναφέρονται ως "το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ", για τα οποία η παρούσα συμφωνία έχει τεθεί σε ισχύ ή εφαρμόζεται προσωρινά.

2. Για τους σκοπούς της παρούσας συμφωνίας, εκτός αν προβλέπεται ρητά διαφορετικά, τα κράτη της ΑΜΑ συμφωνούν να δρουν συλλογικά. Στις περιπτώσεις που προβλέπεται ή απαιτείται επιμέρους δράση για την άσκηση των δικαιωμάτων ή τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις στο πλαίσιο της παρούσας συμφωνίας, γίνεται αναφορά στο "συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ".

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη ή το (τα) συμβαλλόμενο (-α) κράτος (-η) της ΑΜΑ, κατά περίπτωση, θεσπίζουν κάθε γενικό ή ειδικό μέτρο που απαιτείται για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους βάσει της παρούσας συμφωνίας και μεριμνούν για τη συμμόρφωσή τους προς τους στόχους που προβλέπονται από την παρούσα συμφωνία.

4. Ένα συμβαλλόμενο κράτος της ΑΜΑ το οποίο δεν υπόκειται στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις που καθορίζονται στο κεφάλαιο ΙΙ υπόκειται και απολαμβάνει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τα άλλα κεφάλαια της παρούσας συμφωνίας.

Άρθρο 62

Έναρξη ισχύος, καταγγελία και διάρκεια

1. Η παρούσα συμφωνία υπογράφεται, κυρώνεται ή εγκρίνεται σύμφωνα με τους εφαρμοστέους συνταγματικούς ή εσωτερικούς κανόνες και διαδικασίες των αντίστοιχων συμβαλλόμενων μερών.

2. Η παρούσα συμφωνία αρχίζει να ισχύει την πρώτη ημέρα του πρώτου μήνα που ακολουθεί την κατάθεση του τελευταίου εγγράφου κύρωσης, έγκρισης ή αποδοχής.

3. Οι κοινοποιήσεις κύρωσης, έγκρισης ή αποδοχής αποστέλλονται στη Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στη Γενική Γραμματεία της Κοινής Αγοράς Ανατολικής και Μεσημβρινής Αφρικής, που αποτελούν τους θεματοφύλακες της παρούσας συμφωνίας.

4. Εκκρεμούσης της έναρξης ισχύος της συμφωνίας, το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ και τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ συμφωνούν να εφαρμόζουν τις διατάξεις της παρούσας συμφωνίας οι οποίες εμπίπτουν στις αντίστοιχες αρμοδιότητές τους ("προσωρινή εφαρμογή"). Αυτό μπορεί να πραγματοποιηθεί είτε με προσωρινή εφαρμογή, εφόσον είναι δυνατόν, είτε με επικύρωση της συμφωνίας.

5. Η προσωρινή εφαρμογή κοινοποιείται στους θεματοφύλακες. Η συμφωνία εφαρμόζεται προσωρινά δέκα (10) ημέρες μετά την παραλαβή της τελευταίας επιστολής κοινοποίησης της προσωρινής εφαρμογής από το συμβαλλόμενο μέρος ΕΚ ή της επικύρωσης ή της προσωρινής εφαρμογής από όλα τα συμβαλλόμενα κράτη της ΑΜΑ που περιλαμβάνονται στο παράρτημα ΙΙ.

6. Με την επιφύλαξη των π