ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΤΑ ΜΕΡΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ,

ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ότι οι σχέσεις τους στον εμπορικό και τον οικονομικό τομέα είναι ανάγκη να διαμορφώνονται με απώτερο σκοπό την άνοδο του βιοτικού επιπέδου, την εξασφάλιση πλήρους απασχόλησης και υψηλού, συνεχώς αυξανόμενου, επιπέδου πραγματικού εισοδήματος και πραγματικής ζήτησης, καθώς και την επέκταση της παραγωγής και του εμπορίου στους τομείς των εμπορευμάτων και των υπηρεσιών, επιτρέποντας ταυτόχρονα την άριστη χρήση των πόρων σε παγκόσμιο επίπεδο σύμφωνα με τους στόχους της διαρκούς ανάπτυξης, επιδιώκοντας τόσο την προστασία και τη διατήρηση του περιβάλλοντος όσο και την αύξηση των μέσων για την επίτευξη αυτού του στόχου κατά τρόπο που να συμβιβάζεται με τις αντίστοιχες ανάγκες και ανησυχίες τους στα διάφορα επίπεδα της οικονομικής ανάπτυξης,

ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ακόμη ότι είναι αναγκαία η ανάληψη θετικών προσπαθειών, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες και ιδιαίτερα οι λιγότερο ανεπτυγμένες από αυτές θα εξασφαλίζουν κάποιο μερίδιο από την αύξηση του διεθνούς εμπορίου ανάλογο με τις ανάγκες της οικονομικής τους ανάπτυξης,

ΕΠΙΘΥΜΩΝΤΑΣ να συμβάλουν στην επίτευξη αυτών των στόχων προβαίνοντας σε αμοιβαίες και ευνοϊκές για όλα τα μέρη διευθετήσεις με σκοπό την ουσιαστική μείωση των δασμών και άλλων φραγμών στο εμπόριο και την κατάργηση της διακριτικής μεταχείρισης στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΑΠΟΦΑΣΙΣΕΙ συνεπώς να αναπτύξουν ένα ολοκληρωμένο, εφαρμόσιμο και μονιμότερο πολυμερές εμπορικό σύστημα που να περιλαμβάνει τη Γενική Συμφωνία Δασμών και Εμπορίου, τα αποτελέσματα των παλαιότερων προσπαθειών απελευθέρωσης του εμπορίου και όλα τα αποτελέσματα των πολυμερών εμπορικών διαπραγματεύσεων στο πλαίσιο του Γύρου της Ουρουγουάης,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΑΠΟΦΑΣΙΣΕΙ να διατηρήσουν τις βασικές αρχές και να προωθήσουν τους στόχους που διακρίνουν το παρόν πολυμερές εμπορικό σύστημα,

ΣΥΜΦΩΝΟΥΝ ΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ:

Άρθρο I

Ίδρυση του Οργανισμού

Με την παρούσα συμφωνία ιδρύεται ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου (καλούμενος εφεξής «ΠΟΕ»).

Άρθρο II

Πεδίο δράσης του ΠΟΕ

1. Ο ΠΟΕ παρέχει το κοινό θεσμικό πλαίσιο για τη διαχείριση των εμπορικών σχέσεων μεταξύ των μερών, όσον αφορά θέματα σχετικά με τις συμφωνίες και τις συναφείς νομικές πράξεις που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα της παρούσας συμφωνίας.

2. Οι συμφωνίες και οι συναφείς νομικές πράξεις που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 1, 2 και 3 (καλούμενες εφεξής «πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες») αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της παρούσας συμφωνίας και δεσμεύουν όλα τα μέρη.

3. Οι συμφωνίες και οι συναφείς νομικές πράξεις που περιλαμβάνονται στο παράρτημα 4 (καλούμενες εφεξής «πλειομερείς εμπορικές συμφωνίες») αποτελούν επίσης μέρος της παρούσας συμφωνίας για εκείνα από τα μέρη που τις έχουν αποδεχθεί και δεσμεύουν αυτά τα μέρη. Οι πλειομερείς εμπορικές συμφωνίες δεν δημιουργούν ούτε υποχρεώσεις ούτε δικαιώματα για τα μέρη που δεν τις έχουν αποδεχθεί.

4. Η Γενική Συμφωνία Δασμών και Εμπορίου του 1994, όπως ορίζεται στο παράρτημα 1Α (καλούμενη εφεξής «GATT του 1994»), διαφέρει από νομικής πλευράς από τη Γενική Συμφωνία Δασμών και Εμπορίου, της 30ής Οκτωβρίου 1947, η οποία επισυνάπτεται στην τελική πράξη που εγκρίθηκε κατά την ολοκλήρωση της δεύτερης συνόδου της προπαρασκευαστικής επιτροπής της Συνδιάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Απασχόληση, όπως αναθεωρήθηκε ή τροποποιήθηκε στη συνέχεια (καλούμενη εφεξής «GATT του 1947»).

Άρθρο III

Αρμοδιότητες του ΠΟΕ

1. Ο ΠΟΕ διευκολύνει την εφαρμογή, τη διαχείριση και τη λειτουργία, καθώς και την επίτευξη των στόχων της παρούσας συμφωνίας και των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών, παρέχει δε, επίσης, το πλαίσιο για την εφαρμογή, τη διαχείριση και τη λειτουργία των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών.

2. Ο ΠΟΕ αποτελεί το χώρο για τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών του, όσον αφορά τις πολυμερείς εμπορικές τους σχέσεις επί θεμάτων τα οποία ρυθμίζουν οι συμφωνίες που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα της παρούσας συμφωνίας. Ο ΠΟΕ μπορεί επίσης να παρέχει το χώρο για περαιτέρω διαπραγματεύσεις μεταξύ των μερών του σχετικά με τις πολυμερείς εμπορικές τους σχέσεις και το πλαίσιο για την εφαρμογή των αποτελεσμάτων τέτοιων διαπραγματεύσεων, όπως είναι δυνατό να αποφασιστεί από την υπουργική συνδιάσκεψη.

3. Ο ΠΟΕ διαχειρίζεται το μνημόνιο συμφωνίας σχετικά με τους κανόνες και τις διαδικασίες που διέπουν την επίλυση των διαφορών (καλούμενο εφεξής «συμφωνία για την επίλυση των διαφορών» ή «ΣΕΔ») στο παράρτημα 2 της παρούσας συμφωνίας.

4. Ο ΠΟΕ επιβλέπει την εφαρμογή του μηχανισμού ελέγχου εμπορικών πολιτικών (καλούμενου εφεξής «ΜΕΕΠ»), που προβλέπεται στο παράρτημα 3 της παρούσας συμφωνίας.

5. Επιδιώκοντας την επίτευξη μεγαλύτερης συνοχής κατά τη χάραξη της παγκόσμιας οικονομικής πολιτικής, ο ΠΟΕ συνεργάζεται με τον κατάλληλο τρόπο με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και τη Διεθνή Τράπεζα για την Ανασυγκρότηση και την Ανάπτυξη καθώς και με τους συνδεδεμένους οργανισμούς τους.

Άρθρο IV

Δομή του ΠΟΕ

1. Θεσπίζεται υπουργική συνδιάσκεψη, αποτελούμενη από εκπροσώπους όλων των μερών, η οποία συνέρχεται μία τουλάχιστον φορά κάθε δύο έτη. Η υπουργική συνδιάσκεψη φέρει εις πέρας τις αρμοδιότητες του ΠΟΕ και αναλαμβάνει την απαιτούμενη για το σκοπό αυτό δράση. Η υπουργική συνδιάσκεψη είναι αρμόδια για τη λήψη αποφάσεων επί όλων των θεμάτων τα οποία εντάσσονται στο πλαίσιο των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών, εφόσον διατυπωθεί σχετικό αίτημα από κάποιο μέλος, σύμφωνα με τις ειδικές απαιτήσεις για τη λήψη των αποφάσεων που περιέχονται στην παρούσα συμφωνία και στη σχετική πολυμερή εμπορική συμφωνία.

2. Θεσπίζεται Γενικό Συμβούλιο αποτελούμενο από εκπροσώπους όλων των μερών, το οποίο συνεδριάζει με τον κατάλληλο τρόπο. Στα διαστήματα μεταξύ των συνόδων της υπουργικής συνδιάσκεψης, τις αρμοδιότητες αυτής αναλαμβάνει το Γενικό Συμβούλιο. Το Γενικό Συμβούλιο επιτελεί επίσης το έργο που του ανατίθεται βάσει της παρούσας συμφωνίας. Το Γενικό Συμβούλιο θεσπίζει τους διαδικαστικούς του κανόνες και εγκρίνει τους διαδικαστικούς κανόνες για τις επιτροπές που προβλέπονται στην παράγραφο 7.

3. Το Γενικό Συμβούλιο συνέρχεται με τον κατάλληλο τρόπο για να ορίσει τα καθήκοντα του Οργάνου Επίλυσης των Διαφορών, που προβλέπεται στο μνημόνιο συμφωνίας για την επίλυση των διαφορών. Το Όργανο Επίλυσης των Διαφορών μπορεί να έχει δικό του πρόεδρο και θεσπίζει τους διαδικαστικούς κανόνες που θεωρεί αναγκαίους για την εκτέλεση αυτών των καθηκόντων.

4. Το Γενικό Συμβούλιο δυνέρχεται με τον κατάλληλο τρόπο για να ορίσει τα καθήκοντα του Οργάνου Ελέγχου Εμπορικών Πολιτικών που προβλέπεται στο πλαίσιο του ΜΕΕΠ. Το Όργανο Ελέγχου Εμπορικών Πολιτικών μπορεί να έχει δικό του πρόεδρο και θεσπίζει τους διαδικαστικούς κανόνες που θεωρεί αναγκαίους για την εκτέλεση αυτών των καθηκόντων.

5. Θεσπίζεται Συμβούλιο Εμπορευματικών Συναλλαγών, συμβούλιο για τις Συναλλαγές στον Τομέα των Υπηρεσιών και Συμβούλιο για τα Δικαιώματα Πνευματικής Ιδιοκτησίας στον Τομέα του Εμπορίου (καλούμενο εφεξής «Συμβούλιο για τα TRIP»), τα οποία λειτουργούν υπό την εποπτεία του Γενικού Συμβουλίου. Το Συμβούλιο Εμπορευματικών Συναλλαγών επιβλέπει τη λειτουργία των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα 1Α. Το Συμβούλιο για τις Συναλλαγές στον Τομέα των Υπηρεσιών επιβλέπει τη λειτουργία της Γενικής Συμφωνίας για τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών (καλούμενης εφεξής «GATS»). Το Συμβούλιο για τα TRIP επιβλέπει την εφαρμογή της συμφωνίας για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας στον τομέα του εμπορίου (η οποία καλείται εφεξής «συμφωνία για τα TRIP»). Τα εν λόγω συμβούλια αναλαμβάνουν τις αρμοδιότητες που τους αναθέτουν οι αντίστοιχες συμφωνίες και το Γενικό Συμβούλιο. Θεσπίζουν τους δικούς τους διαδικαστικούς κανόνες υπό την αίρεση της έγκρισής τους από το Γενικό Συμβούλιο. Η συμμετοχή στα συμβούλια αυτά επιτρέπεται σε εκπροσώπους όλων των μερών. Τα συγκεκριμένα συμβούλια συνέρχονται με τον κατάλληλο τρόπο για την εκπλήρωση των αρμοδιοτήτων τους.

6. Το Συμβούλιο Εμπορευματικών Συναλλαγών, το Συμβούλιο για τις Συναλλαγές στον Τομέα των Υπηρεσιών και το Συμβούλιο για τα TRIP προβαίνουν, ανάλογα με τις ανάγκες, στη σύσταση επικουρικών οργάνων. Τα εν λόγω επικουρικά όργανα θεσπίζουν τους δικούς τους διαδικαστικούς κανόνες υπό την αίρεση της έγκρισής τους από τα αντίστοιχα συμβούλια.

7. Η υπουργική συνδιάσκεψη προβαίνει στη σύσταση Επιτροπής για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη, Επιτροπής για τους Περιορισμούς του Ισοζυγίου Πληρωμών και Επιτροπής για τον Προϋπολογισμό, τα Οικονομικά και τη Διοίκηση, οι οποίες φέρουν εις πέρας τα καθήκοντα που τους αναθέτει η παρούσα συμφωνία και οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες, καθώς και κάθε άλλη αρμοδιότητα που τους αναθέτει το Γενικό Συμβούλιο, έχει δε την ευχέρεια να συστήνει και άλλες επιτροπές με τέτοιες αρμοδιότητες, εφόσον το κρίνει αναγκαίο. Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, η Επιτροπή για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη επανεξετάζει σε τακτά διαστήματα τις ειδικές διατάξεις που περιλαμβάνουν οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες υπέρ των λιγότερο ανεπτυγμένων χωρών μελών και ενημερώνει το Γενικό Συμβούλιο, ώστε αυτό να αναλαμβάνει την κατάλληλη δράση. Η συμμετοχή στις επιτροπές αυτές είναι δυνατή για εκπροσώπους όλων των μελών.

8. Τα όργανα που προβλέπονται στο πλαίσιο των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών εκτελούν τις αρμοδιότητες που τους έχουν ανατεθεί στο πλαίσιο των συμφωνιών αυτών και ενεργούν εντός του θεσμικού πλαισίου του ΠΟΕ. Τα όργανα αυτά ενημερώνουν τακτικά το Γενικό Συμβούλιο για τις δραστηριότητές τους.

Άρθρο V

Σχέσεις με άλλους οργανισμούς

1. Το Γενικό Συμβούλιο προβαίνει στις κατάλληλες διευθετήσεις για την καθιέρωση αποτελεσματικής συνεργασίας με άλλους διακυβερνητικούς οργανισμούς που έχουν αρμοδιότητες σχετικές με αυτές του ΠΟΕ.

2. Το Γενικό Συμβούλιο προβαίνει στις κατάλληλες διευθετήσεις για τη διενέργεια διαβουλεύσεων και την καθιέρωση συνεργασίας με μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι οποίες ασχολούνται με θέματα σχετικά με αυτά που αποτελούν το αντικείμενο της δραστηριότητας του ΠΟΕ.

Άρθρο VI

Γραμματεία

1. Ιδρύεται Γραμματεία του ΠΟΕ (καλούμενη εφεξής «η Γραμματεία») με επικεφαλής γενικό διευθυντή.

2. Η υπουργική συνδιάσκεψη ορίζει το γενικό διευθυντή και θεσπίζει τους κανόνες που καθορίζουν τις εξουσίες του, τα καθήκοντά του, τις συνθήκες παροχής υπηρεσιών εκ μέρους του και τη λήξη της θητείας του.

3. Ο γενικός διευθυντής ορίζει τα μέλη του προσωπικού της Γραμματείας και προσδιορίζει τα καθήκοντά τους και τις συνθήκες παροχής υπηρεσιών εκ μέρους τους σύμφωνα με τους κανόνες που έχει θεσπίσει η υπουργική συνδιάσκεψη.

4. Οι αρμοδιότητες του γενικού διευθυντή και του προσωπικού της Γραμματείας έχουν αποκλειστικά διεθνή χαρακτήρα. Κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, ο γενικός διευθυντής και το προσωπικό της Γραμματείας δεν επιδιώκουν ούτε αποδέχονται υποδείξεις από οποιαδήποτε κυβέρνηση ή αρχή εκτός του ΠΟΕ. Απέχουν από την ανάληψη κάθε δράσης αντίθετης προς τη θέση τους ως διεθνών υπαλλήλων. Τα μέλη του ΠΟΕ σέβονται το διεθνή χαρακτήρα των αρμοδιοτήτων του γενικού διευθυντή και του προσωπικού της Γραμματείας και δεν προσπαθούν να τους επηρεάσουν κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.

Άρθρο VII

Προϋπολογισμός και συνεισφορές

1. Ο γενικός διευθυντής υποβάλλει στην επιτροπή για τον προϋπολογισμό, τα οικονομικά και τη διοίκηση την ετήσια πρόβλεψη του προϋπολογισμού και τη δημοσιονομική έκθεση του ΠΟΕ. Η Επιτροπή για τον Προϋπολογισμό, τα Οικονομικά και τη Διοίκηση εξετάζει την ετήσια πρόβλεψη του προϋπολογισμού και τη δημοσιονομική έκθεση που υποβάλλει ο γενικός διευθυντής και προβαίνει στη διατύπωση σχετικών συστάσεων προς το Γενικό Συμβούλιο. Η ετήσια πρόβλεψη του προϋπολογισμού εγκρίνεται από το Γενικό Συμβούλιο.

2. Η Επιτροπή για τον Προϋπολογισμό, τα Οικονομικά και τη Διοίκηση προτείνει στο Γενικό Συμβούλιο τη θέσπιση δημοσιονομικών ρυθμίσεων, οι οποίες περιλαμβάνουν διατάξεις που καθορίζουν:

α) την κλίμακα των συνεισφορών που αντιστοιχούν στην κατανομή των δαπανών του ΠΟΕ μεταξύ των μελών του 7 και

β) τα μέτρα που λαμβάνονται έναντι των μελών που καθυστερούν την καταβολή της εν λόγω συνεισφοράς.

Οι δημοσιονομικές ρυθμίσεις βασίζονται, στο βαθμό που αυτό είναι δυνατό, στις ρυθμίσεις και τις πρακτικές της GATT του 1947.

3. Το Γενικό Συμβούλιο εγκρίνει το δημοσιονομικό κανονισμό και την ετήσια πρόβλεψη του προϋπολογισμού με πλειοψηφία των δύο τρίτων, η οποία περιλαμβάνει περισσότερα από τα μισά μέλη του ΠΟΕ.

4. Κάθε μέλος καταβάλλει αμέσως στον ΠΟΕ το μέρος των δαπανών του ΠΟΕ που του αναλογεί, σύμφωνα με το δημοσιονομικό κανονισμό που έχει εγκρίνει το Γενικό Συμβούλιο.

Άρθρο VIII

Καθεστώς του ΠΟΕ

1. Ο ΠΟΕ είναι νομικό πρόσωπο. Κάθε μέλος παρέχει σ' αυτόν την ικανότητα δικαίου που απαιτείται για την άσκηση των αρμοδιοτήτων του.

2. Κάθε μέλος του ΠΟΕ παρέχει σ' αυτόν τα προνόμια και τις ασυλίες που απαιτούνται για την άσκηση των αρμοδιοτήτων του.

3. Κάθε μέλος του ΠΟΕ παρέχει στους υπαλλήλους αυτού και στους εκπροσώπους των μελών του τα προνόμια και τις ασυλίες που απαιτούνται για την ανεξάρτητη άσκηση των καθηκόντων τους στο πλαίσιο του ΠΟΕ.

4. Τα προνόμια και οι ασυλίες που είναι ανάγκη να παρέχονται από τα μέλη στον ΠΟΕ, στους υπαλλήλους του και τους εκπροσώπους των μελών του ομοιάζουν με τα προνόμια και τις ασυλίες που καθορίζονται στη σύμβαση για τα προνόμια και τις ασυλίες των ειδικευμένων υπηρεσιών, που εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στις 21 Νοεμβρίου 1947.

5. Ο ΠΟΕ μπορεί να συνάψει συμφωνία για την έδρα του οργανισμού.

Άρθρο IX

Λήψη των αποφάσεων

1. Ο ΠΟΕ εφαρμόζει την πρακτική της λήψης αποφάσεων με συναίνεση την οποία καθιέρωσε η GATT του 1947 (1). Αν δεν προβλέπεται άλλως, σε περίπτωση που δεν είναι δυνατό να ληφθεί απόφαση με συναίνεση, το όργανο αποφασίζει επί του θέματος με ψηφοφορία. Στις συνεδριάσεις της υπουργικής συνδιάσκεψης και του Γενικού Συμβουλίου, σε κάθε μέλος του ΠΟΕ αναλογεί μία ψήφος. Όταν οι Ευρωπαϊκές Κοινότητες ασκούν το δικαίωμα ψήφου, αντιστοιχεί σ' αυτές αριθμός ψήφων ίσος με τον αριθμό των κρατών μελών τους (2) που αποτελούν μέλη του ΠΟΕ. Οι αποφάσεις της υπουργικής συνδιάσκεψης και του Γενικού Συμβουλίου λαμβάνονται με πλειοψηφία των ψηφισάντων μελών, εκτός αν προβλέπεται άλλως στην παρούσα συμφωνία ή στη σχετική πολυμερή εμπορική συμφωνία (3).

2. Μόνον η υπουργική συνδιάσκεψη και το Γενικό Συμβούλιο έχουν εξουσία να προβαίνουν σε ερμηνεία της παρούσας συμφωνίας και των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών. Σε περίπτωση ερμηνείας πολυμερούς εμπορικής συμφωνίας που περιλαμβάνεται στο παράρτημα 1, ασκούν την εξουσία αυτή βάσει σύστασης του Συμβουλίου το οποίο εποπτεύει τη λειτουργία της σχετικής συμφωνίας. Η απόφαση για τη διατύπωση ερμηνείας λαμβάνεται με πλειοψηφία των τριών τετάρτων των μελών. Η παρούσα παράγραφος εφαρμόζεται κατά τρόπο που δεν θίγει τις διατάξεις του άρθρου X για τις τροποποιήσεις.

3. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί να αποφασίζει την απαλλαγή μέλους από υποχρέωση που επιβάλλεται από την παρούσα συμφωνία ή από οποιαδήποτε άλλη εμπορική συμφωνία, υπό την προϋπόθεση ότι η σχετική απόφαση λαμβάνεται από τα τρία τέταρτα (4) των μελών - εκτός αν προβλέπεται άλλως στην παρούσα παράγραφο.

α) Αίτηση για απαλλαγή σχετικά με την παρούσα συμφωνία υποβάλλεται στην υπουργική συνδιάσκεψη προς εξέταση σύμφωνα με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων με συναίνεση. Η υπουργική συνδιάσκεψη τάσσει προθεσμία η οποία δεν υπερβαίνει τις 90 ημέρες, εντός της οποίας εξετάζεται η αίτηση. Αν, εντός της προθεσμίας αυτής, δεν επιτευχθεί συναίνεση, η απόφαση για παραχώρηση απαλλαγής λαμβάνεται από τα τρία τέταρτα των μελών.

β) Αίτηση για απαλλαγή σχετικά με τις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 1Α, 1Β, ή 1Γ και τα παραρτήματά τους υποβάλλεται αρχικά στο Συμβούλιο Εμπορευματικών Συναλλαγών, το Συμβούλιο για τις Συναλλαγές στον Τομέα των Υπηρεσιών ή το Συμβούλιο για τα TRIP, αντίστοιχα, για να εξεταστεί κατά τη διάρκεια προθεσμίας που δεν υπερβαίνει τις 90 ημέρες. Κατά τη λήξη της προθεσμίας, το σχετικό συμβούλιο υποβάλλει έκθεση στην υπουργική συνδιάσκεψη.

4. Κάθε απόφαση της υπουργικής συνδιάσκεψης που παραχωρεί απαλλαγή αναφέρει τις εξαιρετικές περιστάσεις που δικαιολογούν την απόφαση, τους γενικούς και ειδικούς όρους που διέπουν την εφαρμογή της απαλλαγής, καθώς και την ημερομηνία κατά την οποία λήγει η απαλλαγή. Κάθε απαλλαγή που παραχωρείται για περίοδο μεγαλύτερη του ενός έτους επανεξετάζεται από την υπουργική συνδιάσκεψη το αργότερο ένα έτος μετά την παραχώρησή της και στη συνέχεια μία φορά κατ' έτος μέχρις ότου παύσει να ισχύει. Σε κάθε επανεξέταση, η υπουργική συνδιάσκεψη εξετάζει αν εξακολουθούν να υφίστανται οι εξαιρετικές περιστάσεις που δικαιολογούν την απαλλαγή και αν πληρούνται οι γενικοί και ειδικοί όροι που συνοδεύουν την παραχώρησή της. Η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί, στο πλαίσιο της ετήσιας επανεξέτασης, να παρατείνει, να τροποποιήσει ή να επιφέρει τη λήξη απαλλαγής.

5. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται στο πλαίσιο πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων που αφορούν ερμηνεία των διατάξεων ή απαλλαγές, διέπονται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας.

Άρθρο X

Τροποποιήσεις

1. Οποιοδήποτε μέλος του ΠΟΕ μπορεί να διατυπώσει, ενώπιον της υπουργικής συνδιάσκεψης, πρόταση για τροποποίηση των διατάξεων της παρούσας συμφωνίας ή των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα 1. Τα Συμβούλια που αναφέρονται στο άρθρο IV παράγραφος 5 δύνανται επίσης να υποβάλουν στην υπουργική συνδιάσκεψη προτάσεις για τροποποίηση των διατάξεων των αντίστοιχων πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα 1 και των οποίων την εφαρμογή αυτά εποπτεύουν. Οι αποφάσεις της υπουργικής συνδιάσκεψης για υποβολή της προτεινόμενης τροποποίησης στα μέλη προς αποδοχή λαμβάνεται με συναίνεση εντός 90 ημερών μετά την επίσημη διατύπωση της πρότασης ενώπιον της υπουργικής συνδιάσκεψης, εκτός αν η τελευταία αποφασίσει την πάροδο μεγαλύτερης περιόδου. Η απόφαση αυτή καθορίζει αν εφαρμόζονται οι διατάξεις των παραγράφων 3 ή 4, εκτός από την περίπτωση εφαρμογής των διατάξεων των παραγράφων 2, 5 και 6. Αν επιτευχθεί συναίνεση, η υπουργική συνδιάσκεψη υποβάλλει στη συνέχεια την προτεινόμενη τροποποίηση στα μέλη προς αποδοχή. Αν δεν επιτευχθεί συναίνεση κατά τη διάρκεια συνεδρίασης της υπουργικής συνδιάσκεψης εντός της ταχθείσας προθεσμίας, η υπουργική συνδιάσκεψη αποφασίζει με πλειοψηφία των δύο τρίτων των μελών αν θα υποβάλει την προτεινόμενη τροποποίηση στα μέλη προς αποδοχή. Με εξαίρεση τα προβλεπόμενα στις παραγράφους 2, 5 και 6, οι διατάξεις της παραγράφου 3 εφαρμόζονται στην προτεινόμενη τροποποίηση, εκτός αν η υπουργική συνδιάσκεψη αποφασίσει με πλειοψηφία των τριών τετάρτων των μελών ότι ισχύουν οι διατάξεις της παραγράφου 4.

2. Οι τροποποιήσεις των διατάξεων του παρόντος άρθρου και των διατάξεων των άρθρων που αναφέρονται στη συνέχεια αρχίζουν να ισχύουν μόνον αφού γίνουν αποδεκτές από όλα τα μέλη:

άρθρο IX της παρούσας συμφωνίας,

άρθρα I και II της GATT του 1994,

άρθρο II παράγραφος 1 της GATS,

άρθρο 4 της συμφωνίας για τα TRIP.

3. Τροποποιήσεις των διατάξεων της παρούσας συμφωνίας ή των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 1Α και 1Γ, εκτός από αυτές που απαριθμούνται στις παραγράφους 2 και 6, χαρακτήρα τέτοιου που θα μπορούσε να αλλάξει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των μελών, ισχύουν για τα μέλη που τις έχουν αποδεχθεί, εφόσον αυτά έχουν λάβει σχετική απόφαση με πλειοψηφία των δύο τρίτων των μελών καθώς και για κάθε άλλο μέλος που τις αποδέχεται. Η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί να αποφασίσει με πλειοψηφία των τριών τετάρτων των μελών ότι κάθε τροποποίηση που αρχίζει να ισχύει βάσει της παρούσας παραγράφου συνεπάγεται ότι κάθε μέλος που δεν την αποδέχθηκε εντός της προθεσμίας που όρισε η υπουργική συνδιάσκεψη για κάθε περίπτωση είναι ελεύθερο να αποχωρήσει από τον ΠΟΕ ή να παραμείνει μέλος με τη συγκατάθεση της υπουργικής συνδιάσκεψης.

4. Τροποποιήσεις των διατάξεων της παρούσας συμφωνίας ή των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 1Α και 1Γ, εκτός από αυτές που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 6, που δεν μεταβάλλουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των μελών, αρχίζουν να ισχύουν για όλα τα μέλη, εφόσον τις αποδεχθούν τα δύο τρίτα των μελών.

5. Με εξαίρεση τα προβλεπόμενα στην προαναφερθείσα παράγραφο 2, οι τροποποιήσεις των μερών I, II και III της GATS και των σχετικών παραρτημάτων ισχύουν για τα μέλη που τις αποδέχθηκαν με πλειοψηφία των δύο τρίτων των μελών καθώς και για τα μέλη που τις αποδέχονται. Η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί να αποφασίσει με πλειοψηφία των τριών τετάρτων των μελών ότι κάθε τροποποίηση που άρχισε να ισχύει σύμφωνα με την προηγούμενη διάταξη συνεπάγεται ότι οποιοδήποτε μέλος δεν την αποδέχθηκε εντός της προθεσμίας που έχει ορίσει η υπουργική συνδιάσκεψη για κάθε περίπτωση, είναι ελεύθερο να αποχωρήσει από τον ΠΟΕ ή να παραμείνει μέλος με τη συγκατάθεση της υπουργικής συνδιάσκεψης. Οι τροποποιήσεις των μερών IV, V και VI της GATS και των σχετικών παραρτημάτων ισχύουν για όλα τα μέλη αφού γίνουν αποδεκτές από τα δύο τρίτα των μελών.

6. Με την επιφύλαξη των λοιπών διατάξεων του παρόντος άρθρου, οι τροποποιήσεις των διατάξεων της συμφωνίας για τα TRIP που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις του άρθρου 71 παράγραφος 2 είναι δυνατό να γίνουν αποδεκτές από την υπουργική συνδιάσκεψη χωρίς περαιτέρω τυπική διαδικασία αποδοχής.

7. Τα μέλη που αποδέχονται οποιαδήποτε τροποποίηση της παρούσας συμφωνίας ή πολυμερούς εμπορικής συμφωνίας που περιλαμβάνεται στο παράρτημα 1 καταθέτουν πράξη αποδοχής στο γενικό γραμματέα του ΠΟΕ εντός της προθεσμίας αποδοχής που έχει οριστεί από την υπουργική συνδιάσκεψη.

8. Οποιοδήποτε μέλος του ΠΟΕ μπορεί να υποβάλει στην υπουργική συνδιάσκεψη πρόταση για τροποποίηση των διατάξεων των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 2 και 3. Η απόφαση έγκρισης των τροποποιήσεων των διατάξεων πολυμερούς εμπορικής συμφωνίας που περιλαμβάνεται στο παράρτημα 2 λαμβάνεται με συναίνεση και οι εν λόγω τροποποιήσεις ισχύουν για όλα τα μέλη μετά την αποδοχή τους από την υπουργική συνδιάσκεψη. Οι αποφάσεις που εγκρίνουν τροποποιήσεις της πολυμερούς εμπορικής συμφωνίας που περιλαμβάνεται στο παράρτημα 3 ισχύουν έναντι όλων των μελών, αφού γίνουν αποδεκτές από την υπουργική συνδιάσκεψη.

9. Η υπουργική συνδιάσκεψη, μετά από αίτηση των μελών που αποτελούν συμβαλλόμενα μέρη εμπορικής συμφωνίας, είναι δυνατό να αποφασίζει, αποκλειστικά με συναίνεση, για την προσθήκη της συμφωνίας αυτής στο παράρτημα 4. Η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί, μετά από αίτηση των συμβαλλομένων μερών της πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας, να αποφασίσει τη διαγραφή της συμφωνίας αυτής από το παράρτημα 4.

10. Οι τροποποιήσεις πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας διέπονται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας.

Άρθρο XI

Ιδρυτικά μέλη

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη της GATT του 1947 την ημερομηνία θέσης σε ισχύ της παρούσας συμφωνίας καθώς και οι Ευρωπαϊκές Κοινότητες, που αποδέχονται την παρούσα συμφωνία και τις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες και για τις οποίες επισυνάπτονται πίνακες παραχωρήσεων και υποχρεώσεων στην GATT του 1994 και πίνακες ειδικών υποχρεώσεων στην GATS, καθίστανται ιδρυτικά μέλη του ΠΟΕ.

2. Από τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, που αναγνωρίζονται ως τέτοιες από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, θα ζητηθεί να αναλάβουν υποχρεώσεις και να προβούν σε παραχωρήσεις στο βαθμό που αυτές συμβιβάζονται με την ανάπτυξή τους, τις χρηματοδοτικές και εμπορικές ανάγκες τους ή τις διοικητικές και θεσμικές τους ικανότητες.

Άρθρο XII

Προσχώρηση

1. Οποιοδήποτε κράτος ή χωριστό τελωνειακό έδαφος που διαθέτει πλήρη αυτονομία για το χειρισμό των εξωτερικών εμπορικών του σχέσεων και των λοιπών θεμάτων που προβλέπονται στην παρούσα συμφωνία και στις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες έχει τη δυνατότητα να προσχωρήσει στην παρούσα συμφωνία υπό τους όρους που πρόκειται να συμφωνηθούν μεταξύ αυτού και του ΠΟΕ. Η προσχώρηση αυτή ισχύει για την παρούσα συμφωνία.

2. Οι αποφάσεις για την προσχώρηση λαμβάνονται από την υπουργική συνδιάσκεψη. Η υπουργική συνδιάσκεψη εγκρίνει τη συμφωνία για προσχώρηση με πλειοψηφία των δύο τρίτων των μελών του ΠΟΕ.

3. Η προσχώρηση σε πλειομερή εμπορική συμφωνία διέπεται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας.

Άρθρο XIII

Μη εφαρμογή των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών μεταξύ συγκεκριμένων μελών

1. Η παρούσα συμφωνία και οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες που περιλαμβάνονται στα παραρτήματα 1 και 2 δεν εφαρμόζονται μεταξύ δύο μελών αν οποιοδήποτε από τα δύο δηλώσει, κατά τη στιγμή που γίνεται μέλος, ότι δεν συμφωνεί με την εν λόγω εφαρμογή.

2. Μπορεί να γίνει επίκληση της παραγράφου 1 μεταξύ ιδρυτικών μελών του ΠΟΕ, τα οποία ήταν συμβαλλόμενα μέρη της GATT του 1947, μόνον εφόσον τα συμβαλλόμενα αυτά μέρη είχαν επικαλεστεί νωρίτερα το άρθρο XXXV της συμφωνίας αυτή, το οποίο ίσχυε μεταξύ τους κατά τη στιγμή θέσης σε ισχύ έναντι αυτών της παρούσας συμφωνίας.

3. Η παράγραφος 1 εφαρμόζεται μεταξύ ενός μέλους και ενός άλλου μέλους το οποίο προσχώρησε βάσει του άρθρου XII μόνον εφόσον το μέλος που δεν συμφωνεί με την εφαρμογή ενημέρωσε την υπουργική συνδιάσκεψη σχετικά προτού αυτή εγκρίνει τη συμφωνία για τους όρους προσχώρησης.

4. Η υπουργική συνδιάσκεψη μπορεί να επανεξετάσει τη λειτουργία του παρόντος άρθρου σε συγκεκριμένες περιπτώσεις μετά από αίτηση οποιουδήποτε μέλους και να προβεί στη διατύπωση των κατάλληλων συστάσεων.

5. Η μη εφαρμογή πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας μεταξύ συμβαλλομένων μερών της εν λόγω συμφωνίας διέπεται από τις διατάξεις αυτής.

Άρθρο XIV

Αποδοχή, θέση σε ισχύ και κατάθεση

1. Η παρούσα συμφωνία προσφέρεται προς αποδοχή, με υπογραφή ή άλλο τρόπο, εκ μέρους των συμβαλλομένων μερών της GATT του 1947 και των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, που είναι δυνατό να γίνουν ιδρυτικά μέλη του ΠΟΕ σύμφωνα με το άρθρο XI της παρούσας συμφωνίας. Η αποδοχή αυτή ισχύει όσον αφορά την παρούσα συμφωνία και τις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες που επισυνάπτονται σ' αυτή. Η παρούσα συμφωνία και οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες που επισυνάπτονται σ' αυτή τίθενται σε ισχύ την ημερομηνία που καθορίζεται από τους υπουργούς, σύμφωνα με την παράγραφο 3 της τελικής πράξης η οποία περιλαμβάνει τα αποτελέσματα των πολυμερών εμπορικών διαπραγματεύσεων στο πλαίσιο του Γύρου της Ουρουγουάης 7 η αποδοχή αυτών θα είναι δυνατή για χρονικό διάστημα δύο ετών μετά την εν λόγω ημερομηνία, εκτός αν οι υπουργοί λάβουν διαφορετική απόφαση. Αποδοχή μετά τη θέση σε ισχύ της παρούσας συμφωνίας θα αρχίσει να ισχύει την 30ή ημέρα μετά την ημερομηνία της αποδοχής αυτής.

2. Το μέλος που αποδέχεται την παρούσα συμφωνία μετά τη θέση της σε ισχύ εφαρμόζει τις παραχωρήσεις και τις υποχρεώσεις που περιλαμβάνονται στις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες και οι οποίες πρόκειται να εφαρμοστούν κατά τη διάρκεια περιόδου που αρχίζει με τη θέση σε ισχύ της παρούσας συμφωνίας, σαν να είχε αποδεχθεί την παρούσα συμφωνία την ημερομηνία έναρξης της ισχύος της.

3. Μέχρις ότου η παρούσα συμφωνία τεθεί σε ισχύ, το κείμενο αυτής καθώς και εκείνο των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών κατατίθενται στο γενικό γραμματέα των Συμβαλλόμενων Μέρων της GATT του 1947. Ο γενικός γραμματέας παρέχει αμέσως πιστό επικυρωμένο αντίγραφο της παρούσας συμφωνίας και των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών, καθώς και γνωστοποίηση της αποδοχής καθεμιάς από αυτές, σε κάθε κυβέρνηση των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που έχει αποδεχθεί την παρούσα συμφωνία. Η παρούσα συμφωνία και οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες, καθώς και οι τροποποιήσεις τους, κατατίθενται, κατά τη θέση σε ισχύ της παρούσας συμφωνίας, στο γενικό γραμματέα του ΠΟΕ.

4. Η αποδοχή και η θέση σε ισχύ πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας διέπονται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας. Συμφωνίες αυτής της μορφής κατατίθενται στο γενικό γραμματέα των Συμβαλλόμενων Μέρων της GATT του 1947. Μετά τη θέση σε ισχύ της παρούσας συμφωνίας τέτοιες συμφωνίες κατατίθενται στο γενικό γραμματέα του ΠΟΕ.

Άρθρο XV

Αποχώρηση

1. Κάθε μέλος μπορεί να αποχωρήσει από την παρούσα συμφωνία. Μια τέτοια αποχώρηση ισχύει τόσο για την παρούσα συμφωνία όσο και για τις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες και αρχίζει να ισχύει μετά την πάροδο έξι μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία γραπτή γνωστοποίηση της αποχώρησης παραλαμβάνεται από το γενικό γραμματέα του ΠΟΕ.

2. Η αποχώρηση από πλειομερή εμπορική συμφωνία διέπεται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας.

Άρθρο XVI

Διάφορες διατάξεις

1. Με εξαίρεση τις περιπτώσεις όπου η παρούσα συμφωνία ή οι πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες ορίζουν άλλως, ο ΠΟΕ διέπεται από τις αποφάσεις, τις διαδικασίες και τις συνήθεις πρακτικές των Συμβαλλόμενων Μέρων της GATT του 1947 και των οργάνων που είχαν θεσπιστεί στο πλαίσιο της GATT του 1947.

2. Στον επιτρεπόμενο βαθμό, η Γραμματεία της GATT του 1947 γινεται Γραμματεία του ΠΟΕ και ο γενικός διευθυντής των Συμβαλλόμενων Μέρων της GATT του 1947 εκτελεί χρέη γενικού διευθυντή του ΠΟΕ, μέχρις ότου η υπουργική συνδιάσκεψη ορίσει γενικό διευθυντή σύμφωνα με το άρθρο VI παράγραφος 2 της παρούσας συμφωνίας.

3. Σε περίπτωση σύγκρουσης μεταξύ διατάξεων της παρούσας συμφωνίας και διατάξεων κάθε άλλης πολυμερούς εμπορικής συμφωνίας, υπερισχύει η διάταξη της παρούσας συμφωνίας στο βαθμό που το απαιτεί η σύγκρουση.

4. Κάθε κράτος μέλος υποχρεούται να διασφαλίζει ότι οι νόμοι, οι ρυθμίσεις και οι διοικητικές του διαδικασίες συμβαδίζουν με τις υποχρεώσεις του, όπως αυτές προβλέπονται στις επισυναπτόμενες συμφωνίες.

5. Δεν επιτρέπεται η διατύπωση επιφυλάξεων για καμία διάταξη της παρούσας συμφωνίας. Επιφυλάξεις για οποιαδήποτε από τις διατάξεις των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών είναι δυνατό να διατυπωθούν μόνο στο βαθμό που αυτό προβλέπεται στις εν λόγω συμφωνίες. Οι επιφυλάξεις όσον αφορά διάταξη πλειομερούς εμπορικής συμφωνίας διέπονται από τις διατάξεις της εκάστοτε συμφωνίας.

6. Η παρούσα συμφωνία καταχωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 102 του Χάρτη του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών.

Εγινε στο Μαρακές, στις δεκαπέντε Απριλίου χίλια εννιακόσια ενενήντα τέσσερα, σε ένα μόνο αντίτυπο, στην αγγλική, γαλλική και ισπανική γλώσσα και όλα τα κείμενα είναι εξίσου αυθεντικά.

Επεξηγηματικές σημειώσεις:

Οι όροι «χώρα» ή «χώρες» όπως χρησιμοποιούνται στην παρούσα συμφωνία και τις πολυμερείς εμπορικές συμφωνίες θεωρείται ότι περιλαμβάνουν κάθε χωριστό τελωνειακό έδαφος που αποτελεί μέλος του ΠΟΕ.

Στην περίπτωση χωριστού τελωνειακού εδάφους που αποτελεί μέλος του ΠΟΕ, όπου κάποια έκφραση της παρούσας συμφωνίας και των πολυμερών εμπορικών συμφωνιών συνοδεύεται από τον όρο «εθνικός», θεωρείται ότι η έκφραση αυτή αναφέρεται στο εν λόγω τελωνειακό έδαφος εκτός αν ορίζεται άλλως.

(1) Το εκάστοτε όργανο θεωρείται ότι αποφασίζει με συναίνεση για κάποιο θέμα που υποβάλλεται σ' αυτό προς εξέταση, αν κανένα μέλος παρόν στη συνεδρίαση κατά την οποία λαμβάνεται η απόφαση δεν αντιτίθεται επίσημα στην προτεινόμενη απόφαση.

(2) Ο αριθμός ψήφων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους δεν υπερβαίνει σε καμία περίπτωση τον αριθμό των κρατών μελών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

(3) Οι αποφάσεις του Γενικού Συμβουλίου, όταν αυτό λειτουργεί ως όργανο επίλυσης των διαφορών, λαμβάνονται σύμφωνα μόνο με τις διατάξεις του άρθρου 2 παράρτημα 4 του μνημονίου συμφωνίας για την επίλυση των διαφορών.

(4) Η απόφαση για την παραχώρηση απαλλαγής από υποχρέωση που συνοδεύεται από μεταβατική περίοδο ή περίοδο σταδιακής εφαρμογής την οποία δεν έχει τηρήσει το ενδιαφερόμενο μέλος κατά το πέρας της σχετικής περιόδου, λαμβάνεται μόνο με συναίνεση.