Ψήφισμα [1]

σχετικά με τις κοινωνικές επιπτώσεις της παιδικής εργασίας και τις στρατηγικές για την καταπολέμηση της παιδικής εργασίας

Η Κοινοβουλευτική Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ,

- που συνήλθε στο Πορτ Μόρεσμπι (Παπούα-Νέα Γουινέα) από τις 25 έως τις 28 Νοεμβρίου 2008,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 17 παράγραφος 1 του Κανονισμού της,

- έχοντας υπόψη τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού, η οποία εγκρίθηκε στις 20 Νοεμβρίου 1989 [2] και τέθηκε σε ισχύ το 1990, και ιδιαίτερα τα άρθρα 28 και 32 αυτής,

- έχοντας υπόψη τις συμβάσεις 138 για το κατώτατο όριο ηλικίας εισόδου στην απασχόληση (1973) [3] και 182 για την απαγόρευση των χειρότερων μορφών εργασίας των παιδιών και την άμεση δράση με σκοπό την εξάλειψή τους (1999) [4] της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας,

- έχοντας υπόψη τα άρθρα 177-181 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

- έχοντας υπόψη τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΕ, η οποία υπεγράφη στην Κοτονού στις 23 Ιουνίου 2000 και αναθεωρήθηκε στο Λουξεμβούργο στις 25 Ιουνίου 2005 (εφεξής "συμφωνία της Κοτονού"), και ιδιαίτερα τα άρθρα 26 και 50 αυτής,

- έχοντας υπόψη την κοινή δήλωση της 20ής Δεκεμβρίου 2005 του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών συνερχόμενων στα πλαίσια του Συμβουλίου, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με την αναπτυξιακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης "Η ευρωπαϊκή κοινή αντίληψη" και συγκεκριμένα τα άρθρα 12, 97, 101 και 103 αυτής [5],

- έχοντας υπόψη τη δήλωση της χιλιετίας των Ηνωμένων Εθνών της 8ης Σεπτεμβρίου 2000, όπου τίθενται οι αναπτυξιακοί στόχοι της χιλιετίας (ΑΣΧ) με τη μορφή κριτηρίων οριζόμενων συλλογικά από τη διεθνή κοινότητα για την εξάλειψη της φτώχειας,

- έχοντας υπόψη το πλαίσιο δράσης "Εκπαίδευση για όλους: εκπλήρωση των συλλογικών μας δεσμεύσεων", που ενέκρινε το παγκόσμιο φόρουμ για την εκπαίδευση που πραγματοποιήθηκε στο Ντακάρ της Σενεγάλης το 2000 (σύνοδος κορυφής του Ντακάρ) [6],

- έχοντας υπόψη τη δήλωση των Βρυξελλών σχετικά με την εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη στα κράτη ΑΚΕ και το πλαίσιο δράσης που εγκρίθηκε από τους υπουργούς Παιδείας των κρατών ΑΚΕ το 2006,

- έχοντας υπόψη τη δήλωση της Λούκα (Ιταλία) της ΕΕ του 2003,

- έχοντας υπόψη το διεθνές πρόγραμμα για την εξάλειψη της παιδικής εργασίας (International Programme on the Elimination of Child Labour — IPEC) της ΔΟΕ,

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με "Μια ξεχωριστή θέση για τα παιδιά στην εξωτερική δράση της Ευρωπαϊκής Ένωσης" [7],

- έχοντας υπόψη τη συνολική έκθεση παρακολούθησης του 2008 του προγράμματος Εκπαίδευση για Όλους με τίτλο "Εκπαίδευση για όλους έως το 2015: Θα τα καταφέρουμε;" [8],

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά της σχετικά με τα δικαιώματα των παιδιών και ειδικότερα των παιδιών στρατιωτών, που ψηφίστηκε στις 15 Οκτωβρίου 2003 [9],

- έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την εκμετάλλευση των παιδιών στις αναπτυσσόμενες χώρες, με ιδιαίτερη έμφαση στην παιδική εργασία [10],

- έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την εταιρική κοινωνική ευθύνη: πραγμάτωση της εταιρικής σχέση για τη μεγέθυνση και την απασχόληση [11],

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων και Περιβάλλοντος (ΑΚΕ-ΕΕ/100.247/08/τελ.),

Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παιδική εργασία έχει τις ρίζες της στη γενικευμένη φτώχεια, καθώς και στον πολιτισμό και την παράδοση πολλών κοινοτήτων στις αναπτυσσόμενες χώρες,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παιδική εργασία συμπιέζει τις αμοιβές των ενηλίκων, και με τον τρόπο αυτό συμβάλλει στον κύκλο της φτώχειας, αναγκάζοντας τους ενηλίκους να ανταγωνιστούν τη φθηνή εργασία που παρέχουν τα παιδιά,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι τα παιδιά απασχολούνται σε σκληρές εργασίες, συχνά υπό δύσκολες συνθήκες, για δώδεκα έως δεκατέσσερις ώρες ημερησίως, και τα λιγοστά χρήματα που κερδίζουν ως "μισθό" συχνά επιστρέφονται στον εργοδότη για στέγαση και σίτιση, ή ως πρόστιμο για ποσοστώσεις που δεν επετεύχθησαν,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με τη ΔΟΕ, περίπου 165 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 5 έως 14 ετών εργάζονται· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι χειρότερες μορφές παιδικής εργασίας και παραβίασης των δικαιωμάτων των παιδιών, περιλαμβανομένης της παιδικής δουλείας (οικιακό προσωπικό),της πώλησης και της εμπορίας παιδιών, της παιδικής πορνείας, της στρατολόγησης παιδιών σε ένοπλες συγκρούσεις και άλλων μορφών εργασίας, είναι επιβλαβείς για τη σταθερή σωματική και πνευματική ανάπτυξη και υγεία των παιδιών,

E. λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή και να αναληφθεί κατεπειγόντως δράση κατά των χειρότερων μορφών παιδικής εργασίας,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες ομάδες παιδιών και εφήβων, ιδίως παιδιά που ανήκουν σε εθνοτικές ή άλλες μειονότητες, παιδιά μετανάστες, εκτοπισθέντα παιδιά ή πρόσφυγες, παιδιά που έχουν πληγεί από ένοπλες συγκρούσεις, παιδιά στρατιώτες, ορφανά και παιδιά χωρίς γονική φροντίδα, παιδιά που έχουν προσβληθεί από HIV/AIDS και παιδιά με αναπηρίες, διατρέχουν ιδιαίτερο κίνδυνο· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κορίτσια αντιμετωπίζουν πρόσθετους κινδύνους να πέσουν θύματα εκμετάλλευσης και σεξουαλικής κακοποίησης,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παιδική εργασία είναι ένας από τους πιο ισχυρούς δείκτες για τον εντοπισμό των ευάλωτων παιδιών και, κατά συνέπεια, για την κατάδειξη της έλλειψης προόδου όσον αφορά πολλούς από τους ΑΣΧ, όπως η εξάλειψη της φτώχειας, η καθολική εκπαίδευση, η ισότητα των φύλων, η καταπολέμηση του HIV/AIDS και η δημιουργία μιας παγκόσμιας σύμπραξης για την ανάπτυξη,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι η εμπορική εκμετάλλευση των παιδιών συνιστά κατάφωρη παραβίαση της ανθρώπινης αξιοπρέπειάς τους και αντιβαίνει στις αρχές της κοινωνικής δικαιοσύνης· λαμβάνοντας υπόψη ότι με την επικύρωση της σύμβασης για τα δικαιώματα του παιδιού τα συμβαλλόμενα κράτη αναγνωρίζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα των παιδιών,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η επίτευξη καθολικής πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης υψηλής ποιότητας για όλα τα παιδιά αποτελεί καίριο παράγοντα προκειμένου να τους δοθεί η δυνατότητα να αποκτήσουν τις σημαντικές εκείνες δεξιότητες και γνώσεις που θα τα βοηθήσουν να ξεφύγουν από τη φτώχεια, να επηρεάζουν την ανάπτυξη των κοινωνιών τους και να προβαίνουν σε ελεύθερες και συνειδητές επιλογές στη ζωή τους, συνεισφέροντας με τον τρόπο αυτό και στην κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη των χωρών τους,

Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι, για να είναι πραγματική, η πρόσβαση σε υψηλής ποιότητας εκπαίδευση σημαίνει την ύπαρξη σχολείων φιλικών προς τα παιδιά, σχολεία που ανταποκρίνονται ισότιμα στις ανάγκες και των δύο φύλων και διαθέτουν κατάλληλες εγκαταστάσεις πόσιμου νερού και αποχέτευσης, καθώς η εκπαίδευση χαμηλού επιπέδου μπορεί να απομακρύνει τα παιδιά από το σχολείο και να τα καταστήσει ευάλωτα στην εκμετάλλευση,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στις συνέπειες των διάφορων μορφών παιδικής εργασίας περιλαμβάνονται τα χαμηλά ποσοστά εγγραφής στην πρωτοβάθμια και τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (ιδιαίτερα των κοριτσιών), τα υψηλά ποσοστά εγκατάλειψης του σχολείου, τα υψηλά ποσοστά αναλφαβητισμού και αποτυχίας, η καθυστέρηση της σωματικής ανάπτυξης των παιδιών, τα υψηλά ποσοστά εφηβικής εγκυμοσύνης, η χρήση ναρκωτικών ουσιών από παιδιά και τα υψηλά ποσοστά ανεργίας των ενηλίκων,

ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι περισσότερες χώρες έχουν θεσπίσει νόμους και πολιτικές για την προστασία της ευημερίας και των συμφερόντων των παιδιών,

ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι κυβερνήσεις, οι εργοδότες, οι εργαζόμενοι και οι οργανώσεις τους, καθώς και η κοινωνία γενικά έχουν κοινή ευθύνη να εργαστούν για τη σταδιακή εξάλειψη της παιδικής εργασίας,

ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η πρακτική της χρήσης παιδικής εργασίας συχνά λαμβάνει χώρα εκτός νομίμως λειτουργουσών επιχειρήσεων υποκείμενων στην κατάλληλη νομοθεσία και ότι απαντά ευρέως στον ανεπίσημο και τον αγροτικό τομέα, στο ιδιωτικό περιβάλλον του σπιτιού ή σε οικογενειακές δραστηριότητες που δεν θεωρούνται καν ότι έχουν την απαραίτητη κοινωνική σημασία για να χαρακτηριστούν εργασία, και ενίοτε στο πλαίσιο παράνομων δραστηριοτήτων,

ΙΕ. λαμβάνοντας υπόψη ότι, σε πολλές περιπτώσεις, η εκμετάλλευση παιδιών στις χώρες ΑΚΕ πραγματοποιείται για λογαριασμό ευρωπαϊκών εταιρειών, οι οποίες συμβάλλουν με τον τρόπο αυτόν στην επιδείνωση του προβλήματος της παιδικής εργασίας στις χώρες ΑΚΕ,

ΙΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η οικονομική εκμετάλλευση των παιδιών πλήττει τέσσερα έως δέκα εκατομμύρια παιδιά στην Ευρώπη (ορισμένα εκ των οποίων πέφτουν θύματα των χειρότερων μορφών εκμετάλλευσης, όπως είναι μεταξύ άλλων η πορνεία μικρών κοριτσιών) και ότι θα έπρεπε να τονιστεί το γεγονός ότι πολλά από αυτά τα παιδιά και αυτούς τους νεαρούς ενήλικους προέρχονται από χώρες ΑΚΕ και, στην πλειονότητα των περιπτώσεων, βρίσκονται παρανόμως στις ευρωπαϊκές χώρες,

ΙΖ. λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν μπορεί να αγνοηθεί η συνεισφορά της εργασίας των παιδιών στο εισόδημα των οικογενειών τους στις φτωχότερες χώρες,

ΙΗ. λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπάρχει αντίρρηση στην απασχόληση μεγαλύτερης ηλικίας παιδιών επί τη βάσει μερικής απασχόλησης σε οικογενειακές αγροτικές εκμεταλλεύσεις ή επιχειρήσεις, εφόσον δεν πλήττεται η εκπαίδευση, η υγεία και η ευημερία τους,

ΙΘ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ίσως δεν είναι εύκολο στην πράξη να γίνει ηθική διάκριση μεταξύ των παιδιών που υφίστανται οικονομική εκμετάλλευση και των παιδιών η εργασία των οποίων χρησιμοποιείται για τη στήριξη των αγροτικών εκμεταλλεύσεων διαβίωσης,

Κ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η μάστιγα ασθενειών όπως το HIV/AIDS έχει συμβάλει στη χρήση παιδιών σε αμειβόμενες δραστηριότητες,

ΚΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η εξάλειψη της παιδικής εργασίας περιπλέκεται από πολιτισμικές ανισότητες και την ανισότητα μεταξύ των φύλων,

ΚΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η βελτίωση της πρόσβασης σε οικονομικώς προσιτές και επί επιστροφή πιστώσεις έχει τη δυνατότητα να περιορίσει την παιδική εργασία και να αυξήσει το ποσοστό εγγραφής στο σχολείο,

ΚΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαθεσιμότητα εναλλακτικών επιλογών φροντίδας των παιδιών συμβάλλει στη μείωση της παιδικής εργασίας και δημιουργεί τις συνθήκες για υψηλότερα ποσοστά σχολικής φοίτησης,

ΚΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι προσπάθειες για αύξηση του μορφωτικού επιπέδου και των μισθών των ενηλίκων βοηθούν στη συγκράτηση της έκτασης και της έντασης της παιδικής εργασίας και αυξάνουν τις πιθανότητες παραμονής των παιδιών στο σχολείο,

ΚΕ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο διαχωρισμός μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών επηρεάζει τις αποφάσεις σχετικά με την εκπαίδευση και την εργασιακή απασχόληση των παιδιών,

ΚΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι κάθε παιδί έχει δικαίωμα σε ληξιαρχική καταχώριση κατά τη γέννηση· λαμβάνοντας υπόψη ότι η έλλειψη ληξιαρχικής πράξης γέννησης διευκολύνει την εκμετάλλευση και την κακοποίηση παιδιών στους "κρυφούς τομείς" εργασίας, όπως η οικιακή και η αγροτική εργασία,

ΚΖ. λαμβάνοντας υπόψη ότι εταιρείες που λειτουργούν παραβιάζοντας τις διεθνείς συνθήκες και το διεθνές και εθνικό δίκαιο για την παιδική εργασία μπορεί να έχουν αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα,

ΚΗ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο γεωργικός τομέας των αναπτυσσόμενων χωρών προσφέρει σημαντικές δυνατότητες εκμετάλλευσης παιδιών και σύμφωνα με έκθεση του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για το 2002, περίπου το 70 %, ή 170 εκατομμύρια παιδιά, εργάζονται στον κλάδο αυτόν, όπου αναγκάζονται να εργάζονται 12 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες τον χρόνο, συχνά εκτίθεται σε τοξικά ζιζανιοκτόνα και ακραίες θερμοκρασίες έως και 100 °C, και πρέπει να χειρίζονται βαριά φορτία και βιομηχανικά εργαλεία κοπής,

ΚΘ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η πυροτεχνουργία, η ανακύκλωση απορριμμάτων, ο θρυμματισμός πέτρας και η εξόρυξη συγκαταλέγονται στις χειρότερες μορφές παιδικής εργασίας, ενώ η πιο τρομερή μορφή εκμετάλλευσης είναι η χρήση παιδιών στρατιωτών στις ένοπλες συγκρούσεις,

Λ. λαμβάνοντας υπόψη ότι όσοι προμηθεύονται αγαθά από τον αναπτυσσόμενο κόσμο βρίσκονται σε μια κομβική θέση που τους επιτρέπει να εντοπίζουν και να αρνούνται να αγοράζουν αγαθά που έχουν παραχθεί εν όλω ή εν μέρει με παιδική εργασία, και συνεπώς μπορούν να ασκήσουν άμεση και αποτελεσματική οικονομική πίεση,

ΛΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η έκθεση των παιδιών σε διαφημιστικά μηνύματα που προβάλλονται αδιάκοπα στα διάφορα μέσα (π.χ. ραδιόφωνο, τηλεόραση και εφημερίδες) και η εκμετάλλευσή τους μέσω αυτών μπορεί να πλήξει καίρια τα θεμελιώδη δικαιώματά τους,

Γενικά

1. εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι πολλές χώρες της ομάδας ΑΚΕ και της ΕΕ έχουν επικυρώσει τις συμβάσεις 138 και 182 της ΔΟΕ (βλ. Παράρτημα Ι)· καλεί τα συμβαλλόμενα κράτη να διασφαλίσουν την εφαρμογή των συμβάσεων και προτρέπει όσα κράτη δεν έχουν επικυρώσει ακόμη τις συμβάσεις αυτές να το πράξουν επειγόντως·

2. αναγνωρίζει ότι πρέπει να δοθεί ύψιστη προτεραιότητα στα παιδιά που απασχολούνται στις πιο επικίνδυνες βιομηχανίες·

3. απαιτεί με τον αυστηρότερο δυνατόν τρόπο να παραδίδονται από τις αρχές στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο και να διώκονται όλοι εκείνοι για τους οποίους υπάρχουν στοιχεία ότι στρατολογούν ή χρησιμοποιούν παιδιά στρατιώτες·

4. τονίζει, στο πλαίσιο της σύμβασης 182, την ανάγκη ανάληψης άμεσης δράσης για την εξάλειψη των χειρότερων μορφών παιδικής εργασίας, όπως η απασχόληση παιδιών σε συνθήκες που ισοδυναμούν με δουλεία και σε συνθήκες καταναγκαστικής εργασίας, καθώς και σε επικίνδυνες εργασίες σχετιζόμενες με την παρασκευή και τη διακίνηση ναρκωτικών και το λαθρεμπόριο και την εμπορία φορητών όπλων, η εκμετάλλευση πολύ μικρών παιδιών, και η σεξουαλική εκμετάλλευση των παιδιών για εμπορικούς λόγους·

5. καλεί όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ που έχουν υπογράψει τη σύμβαση 182 της ΔΟΕ να δημοσιεύουν ετησίως στοιχεία που να αποδεικνύουν τη συμμόρφωσή τους με την παράγραφο 8, η οποία καλεί τα μέλη να αλληλοβοηθηθούν ώστε να τεθούν σε ισχύ οι διατάξεις της σύμβασης μέσω της ενισχυμένης διεθνούς συνεργασίας ή/και βοήθειας·

6. καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ και τα κράτη της ομάδας ΑΚΕ να αναπτύξουν ολοκληρωμένες στρατηγικές στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΕ, με στόχο την καταπολέμηση της παιδικής εργασίας βάσει ακριβούς αξιολόγησης των γεγονότων, με γνώμονα το υπέρτατο συμφέρον του παιδιού· εν προκειμένω, τονίζει την ανάγκη για πλήρη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και των συνδικαλιστικών οργανώσεων στη διαμόρφωση των πολιτικών και στην εφαρμογή και την παρακολούθηση των δράσεων για την καταπολέμηση της παιδικής εργασίας·

7. τονίζει ότι η καταπολέμηση της παιδικής εργασίας απαιτεί τον σωστό συνδυασμό επιλογών πολιτικής και προγραμμάτων —ιδιαίτερα στους τομείς της υγείας, της εκπαίδευσης, της απασχόλησης και της κοινωνικής προστασίας— προσανατολισμένων στην ευαισθητοποίηση, στην προώθηση της κοινωνικής κινητοποίησης, στη βελτίωση των πόρων και της ανάλυσης των βάσεων δεδομένων, στην εργατική νομοθεσία και την επιβολή της, στην αξιοπρεπή εργασία, στη δωρεάν υποχρεωτική εκπαίδευση υψηλής ποιότητας, στην επαγγελματική εκπαίδευση και στην άμεση δράση για την απομάκρυνση, την αποκατάσταση και την επανένταξη των παιδιών·

8. καλεί τη διεθνή κοινότητα, ιδίως τα κράτη μέλη της ΕΕ και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, να συμπεριλαμβάνουν ζητήματα που σχετίζονται με την παιδική εργασία σε κάθε δραστηριότητα των προγραμμάτων αναπτυξιακής συνεργασίας που εφαρμόζουν και στη διαδικασία επίτευξης των ΑΣΧ έως το 2015, μέσω, μεταξύ άλλων, της αντιμετώπισης των αιτιών της ανεπαρκούς προστασίας των παιδιών και της παραβίασης των δικαιωμάτων των παιδιών· τονίζει ότι οι πολιτικές αυτές πρέπει επίσης να αντιμετωπίζουν τα θέματα της αποκατάστασης και της κοινωνικής ένταξης των παιδιών που απομακρύνονται από το πλαίσιο της παιδικής εργασίας·

9. αναγνωρίζει ότι η παιδική εργασία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη φτώχεια και ότι η μόνιμη λύση έγκειται στη βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη και τη χρηστή διακυβέρνηση που οδηγεί σε κοινωνική πρόοδο, ιδίως στη μείωση της φτώχειας και στην επίτευξη καθολικής πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης·

10. τονίζει την ανάγκη να εξεταστεί η εξάλειψη της παιδικής εργασίας στο πλαίσιο του αγώνα για την καταπολέμηση του HIV/AIDS και των στρατηγικών για την επίλυση των συγκρούσεων·

11. τονίζει ότι τα παιδιά που ζουν χωρίς γονική στήριξη, όπως τα ορφανά, τα παιδιά που ζουν στους δρόμους, τα εσωτερικώς εκτοπισμένα παιδιά, οι πρόσφυγες, τα παιδιά που πέφτουν θύματα εμπορίας και σεξουαλικής και οικονομικής εκμετάλλευσης, χρειάζονται ειδική φροντίδα και ότι πρέπει να ληφθούν στοχοθετημένα μέτρα που θα βοηθούν τα εν λόγω παιδιά και τους θεσμούς, τις εγκαταστάσεις και τις υπηρεσίες που τα στηρίζουν·

12. επισημαίνει ότι, παρότι πολλές κυβερνήσεις έχουν θεσπίσει πολιτικές και έχουν λάβει μέτρα για την εξάλειψη της παιδικής εργασίας, η μη παροχή εναλλακτικών βιοποριστικών μέσων στις οικογένειες των παιδιών που πλήττονται θα επιδεινώσει τις συνθήκες διαβίωσης των οικογενειών·

13. τονίζει ότι κάθε πολιτική που στοχεύει στην εξάλειψη της παιδικής εργασίας πρέπει να εξετάζεται πάντα στο πλαίσιο της αξιοπρεπούς εργασίας για όλους, σύμφωνα με τα βασικά διεθνή πρότυπα εργασίας· πιστεύει ότι καμία στοχοθετημένη εκστρατεία κατά της παιδικής εργασίας δεν μπορεί να στεφθεί με επιτυχία χωρίς τη στήριξη ευρύτερων μεταρρυθμίσεων στις εμπορικές πρακτικές τόσο των κρατών της ΕΕ όσο και των κρατών της ομάδας ΑΚΕ·

14. καλεί τις κυβερνήσεις και τους φορείς της κοινωνίας των πολιτών των κρατών της ΕΕ και των χωρών της ομάδας ΑΚΕ να συνεργαστούν για τη συγκρότηση εθνικών ομάδων δράσης για την παιδική εργασία, οι οποίες, μεταξύ άλλων, θα παρέχουν και θα διαδίδουν πληροφορίες για τα δικαιώματα και τις βέλτιστες πρακτικές και θα εργάζονται για τον συντονισμό των πολιτικών των τοπικών, εθνικών και διεθνών κυβερνητικών φορέων, των ΜΚΟ και των συνδικαλιστικών οργανώσεων·

15. καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ και τα κράτη της ομάδας ΑΚΕ να συμπεριλάβουν το ζήτημα της παιδικής εργασίας σε υφιστάμενες και μελλοντικές αναπτυξιακές πρωτοβουλίες στον γεωργικό τομέα·

16. προτρέπει τις κυβερνήσεις των χωρών ΑΚΕ να εντείνουν τις προσπάθειες για την καθολική καθιέρωση της επίσημης ληξιαρχικής καταχώρισης και καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προωθήσει και να υποστηρίξει αυτές τις προσπάθειες, ενσωματώνοντας την καθολική επίσημη ληξιαρχική καταχώριση των γεννήσεων στην πολιτική αναπτυξιακής συνεργασίας·

17. καλεί την ΕΕ να εγκρίνει μια οδηγία που θα θεσπίζει ειδική μεταχείριση για τα παιδιά που βρίσκονται σε παράνομο καθεστώς και έχουν πέσει θύματα εμπορίας και εκμετάλλευσης επί κοινοτικού εδάφους·

Εκπαίδευση και εξάλειψη της παιδικής εργασίας

18. θεωρεί ότι κάθε παιδί που δεν λαμβάνει εκπαίδευση πλήρους παρακολούθησης κινδυνεύει να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης· πιστεύει ότι ο όρος "παιδί" στο πλαίσιο αυτό θα έπρεπε να περιλαμβάνει όλα τα παιδιά που βρίσκονται στην ηλικία της υποχρεωτικής εκπαίδευσης πλήρους παρακολούθησης που ισχύει στην εκάστοτε χώρα·

19. τονίζει ότι, παρότι η εργασιακή εμπειρία μπορεί να διαδραματίσει ρόλο στην εκπαίδευση του παιδιού, δεν θα πρέπει ποτέ να έχει χαρακτήρα εκμετάλλευσης και δεν θα πρέπει ποτέ να παρεμβαίνει στην εκπαίδευση πλήρους παρακολούθησης του παιδιού, θα πρέπει δε να παρέχει πάντοτε επαρκή χρόνο στο παιδί για να παίζει και να βιώνει τα παιδικά του χρόνια· θεωρεί ότι η ιδέα αυτή ισχύει τόσο για την αμειβόμενη εργασία όσο και για την εργασία στους κόλπους της οικογένειας, όπως η φροντίδα άλλων παιδιών ή η εργασία σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις της οικογένειας· επισημαίνει ότι, παρά το γεγονός ότι το εισόδημα από την παιδική εργασία μπορεί να αποτελέσει ζωτικό μέρος του εισοδήματος των οικογενειών με πολύ χαμηλά εισοδήματα, πρέπει να λαμβάνεται δέουσα μέριμνα ώστε να μην γίνονται στόχος επικρίσεων οι γονείς που ορθώς προστατεύουν το παιδί τους από την εργασιακή εκμετάλλευση·

20. προτρέπει όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ και τις χώρες ΑΚΕ να διασφαλίσουν ότι τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την επίτευξη του ΑΣΧ 2 σχετικά με την καθολική πρωτοβάθμια εκπαίδευση είναι βιώσιμα και ποιοτικά· προς τον σκοπό αυτό, καλεί την ΕΕ να συνδέσει τη χρηματοδότηση για την εκπαίδευση με τη διατήρηση κατάλληλου μεγέθους τάξεων ώστε να είναι δυνατή η διαχείρισή τους και την παροχή ικανοποιητικής κατάρτισης στους δασκάλους· προτρέπει την ΕΕ και τις χώρες ΑΚΕ να διαθέσουν πόρους για τα σχολικά είδη και τα γεύματα των μαθητών, σε μια προσπάθεια να διασφαλιστεί ότι η εκπαίδευση δεν συνιστά οικονομική επιβάρυνση που θα μπορούσε να οδηγήσει τα παιδιά να εγκαταλείψουν το σχολείο·

21. καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επικεντρώσει τη χρηματοδότηση στην εκπαίδευση και να επιστήσει επειγόντως την προσοχή της σε όσους κινδυνεύουν περισσότερο να γίνουν αντικείμενο εκμετάλλευσης, και συγκεκριμένα στα κορίτσια, τα παιδιά σε περιοχές που πλήττονται από συγκρούσεις και τα παιδιά από περιθωριοποιημένες ή ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και τα παιδιά που ζουν σε αγροτικές περιοχές της υπαίθρου·

22. καλεί τις κυβερνήσεις να βελτιώσουν τα νομικά πλαίσια για την παιδική εργασία και να ενσωματώσουν ζητήματα που αφορούν την παιδική εργασία σε εκπαιδευτικές πολιτικές και προγράμματα, λαμβάνοντας υπόψη τον διαχωρισμό μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών·

23. καλεί τα κράτη ΑΚΕ να αυξήσουν τις εκπαιδευτικές δαπάνες, ιδίως όσον αφορά την καθολική πρωτοβάθμια εκπαίδευση και την εκπαίδευση ενηλίκων·

24. τονίζει τη σημασία της ενίσχυσης της βάσης δεδομένων και των δικτύων για την παιδική εργασία και την εκπαίδευση, μέσω, επί παραδείγματι, της έρευνας και της παρακολούθησης, της συλλογής δεδομένων και της αποτελεσματικής και κατάλληλης ανάλυσης των απόψεων που συγκεντρώνονται από έρευνες και πιλοτικά προγράμματα, ώστε να βελτιωθεί η κατανόηση των βασικών ζητημάτων που αφορούν την παιδική εργασία και των περιφερειακών και εθνικών χαρακτηριστικών όσον αφορά τα παιδιά και την εκπαίδευση·

25. ενθαρρύνει την καλύτερη προώθηση και διάδοση ορθών πρακτικών, δίνοντας έμφαση στις πραγματικές πολιτικές και οικονομικές αλλαγές και λαμβάνοντας ως βάση ενημερωμένες γνώσεις για την κατάσταση της παιδικής εργασίας

26. καλεί τις κυβερνήσεις και άλλους νόμιμους εργοδότες να αναπτύξουν εκπαιδευτικές δραστηριότητες που θα απευθύνονται σε εργαζόμενα παιδιά και τις οικογένειές τους, αποσκοπώντας στον μετριασμό των επιπτώσεων της συμμετοχής των εν λόγω παιδιών σε επαγγελματικές δραστηριότητες·

27. ζητεί τη δημιουργία τάξεων που καλύπτουν τα κενά των παιδιών που εισέρχονται όψιμα στην εκπαίδευση και των παιδιών που επιστρέφουν στην εκπαίδευση μετά από εργασία, συγκρούσεις ή εκτοπισμό·

28. διατυπώνει την ανησυχία της για τις αντιφάσεις μεταξύ των διεθνών νομοθετικών μέσων, και συγκεκριμένα μεταξύ του ΑΣΧ 2 και της σύμβασης αριθ. 138 της ΔΟΕ, καθώς στην τελευταία ορίζεται ως κατώτατο όριο ηλικίας εισόδου στην απασχόληση τα 15 ή κατ' εξαίρεση τα 14 έτη, παρότι ζητείται μόνο πρωτοβάθμια καθολική εκπαίδευση· θεωρεί ότι αυτό αφήνει τα παιδιά ηλικίας 11 έως 15 ετών εκτεθειμένα σε αυξημένο κίνδυνο εκμετάλλευσης και ζητεί την άρση της αντίφασης·

Οι ευθύνες του τομέα των επιχειρήσεων όσον αφορά την εξάλειψη της παιδικής εργασίας

29. επικροτεί την αυξανόμενη τάση να καταρτίζουν οι μεγάλες εταιρείες κοινωνικό κώδικα συμπεριφοράς και να συμμετέχουν εθελοντικά σε πρωτοβουλίες ηθικού εμπορίου· θεωρεί, ωστόσο, ότι αυτοί οι εθελοντικοί κώδικες δεν αντικαθιστούν την εποπτεία των δημοσίων αρχών και τη διαφανή συμμόρφωση με βασικά πρότυπα εργασίας·

30. ενθαρρύνει την προώθηση κωδίκων συμπεριφοράς στον εργασιακό χώρο, τη θέσπιση νομοθεσίας για τον ελάχιστο μισθό και την οικογενειακή οικονομική ασφάλεια·

31. καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διατηρήσει και να ενισχύσει την ευθύνη που έχει ο επιχειρηματικός κλάδος στην εξάλειψη της παιδικής εργασίας· καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υποχρεώσει τον επιχειρηματικό κλάδο που λειτουργεί στην ΕΕ να τεκμηριώνει, να αναφέρει και να αναλαμβάνει την ευθύνη για τις εργασιακές πρακτικές σε όλα τα επίπεδα της αλυσίδας εφοδιασμού· για τον λόγο αυτόν, ζητεί από την Επιτροπή να δημιουργήσει μια τηλεφωνική γραμμή επικοινωνίας για την παιδική εργασία, που θα επιτρέπει την υποβολή πληροφοριών για κρούσματα παιδικής εργασίας στις άμεσες δραστηριότητες ή στην αλυσίδα εφοδιασμού εταιρειών που διατηρούν την έδρα τους στην ΕΕ· θεωρεί ότι αυτή η συμμόρφωση σε επίπεδο αλυσίδας εφοδιασμού πρέπει να υποστηρίζεται μέσω τακτικών και ενδελεχών επιθεωρήσεων σε όλα τα επίπεδα και να υπόκειται σε επαλήθευση μέσω ανεξάρτητου ελέγχου· όταν διαπιστώνεται ότι μια εταιρεία χρησιμοποιεί παιδική εργασία στην αλυσίδα εφοδιασμού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή οφείλει να την υποχρεώνει να αναπτύξει και να δημοσιεύσει ένα πρόγραμμα με δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα που δεν πρέπει να υπερβαίνει τα τρία έτη για την εξάλειψη της παιδικής εργασίας στην αλυσίδα εφοδιασμού· φρονεί ότι πρέπει να καταρτιστεί πρόγραμμα κυρώσεων, το οποίο θα εφαρμόζεται σε περίπτωση που συνεχίζεται η χρήση παιδικής εργασίας·

32. καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις κυβερνήσεις των χωρών ΑΚΕ να διαβεβαιώσουν ότι αποτελεί ευθύνη των εταιρειών που διαπιστώνεται ότι χρησιμοποιούν παιδική εργασία να διασφαλίζουν ότι τα παιδιά που εργάζονται για αυτές είναι ενταγμένα κατάλληλα στο εκπαιδευτικό σύστημα·

33. τονίζει ότι το καθεστώς του συστήματος γενικευμένων προτιμήσεων (ΣΓΠ) και του ΣΓΠ+ πρέπει να προϋποθέτει για τις χώρες ΑΚΕ που ωφελούνται από τα προγράμματα ΣΓΠ και ΣΓΠ (+) όχι μόνο την επικύρωση αλλά και την αποδεδειγμένη συμμόρφωση με τις συμβάσεις της ΔΟΕ για την παιδική εργασία και τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού· για τον σκοπό αυτό, καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να θεσπίσει μια δομή για την τακτική και συχνή παρακολούθηση και αναφορά της συμμόρφωσης με τις διατάξεις των εν λόγω συμβάσεων· αναφέρει ότι πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα όπου υπάρχουν ενδείξεις σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων·

34. θεωρεί ότι οι δημόσιες συμβάσεις πρέπει να περιλαμβάνουν ρήτρες που να υποχρεώνουν τις σχετικές εταιρείες να επιδεικνύουν συμμόρφωση της αλυσίδας εφοδιασμού με τα διεθνή πρότυπα για την παιδική εργασία, ότι οι εν λόγω συμβάσεις δεν πρέπει να ανατίθενται ελλείψει αυτών των αποδείξεων και ότι πρέπει να παρέχεται η κατάλληλη δυνατότητα στις ΜΚΟ και στους λοιπούς φορείς να παρουσιάζουν (δημοσίως) στοιχεία για το αντίθετο· τονίζει με έμφαση ότι αυτές οι ρήτρες δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να θεωρούνται μη δασμολογικοί φραγμοί στο εμπόριο·

35. καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συνδέσουν τη στήριξη που παρέχεται σε εταιρείες μέσω εμπορικών αποστολών, εξαγωγικών επιδοτήσεων, επιχορηγήσεων και δανείων με την επίδειξη συμμόρφωσης με τις διεθνείς συμβάσεις για την παιδική εργασία·

36. τονίζει ότι η παγκοσμιοποίηση και η απελευθέρωση του διεθνούς εμπορίου πρέπει να συνοδεύεται από την τήρηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων, περιλαμβανομένης της απαγόρευσης της παιδικής εργασίας·

37. ζητεί από τη διεθνή κοινότητα (στην οποία περιλαμβάνεται και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου) να καινοτομήσει δημιουργώντας ένα "λογότυπο για το παιδί", το οποίο θα ανέφερε με σαφήνεια ότι ένα προϊόν έχει "καλλιεργηθεί/παρασκευαστεί χωρίς παιδική εργασία", και το οποίο θα έπρεπε να χρησιμοποιείται ειδικά για τις χώρες όπου είναι γνωστό ότι η παιδική εργασία είναι διαδεδομένη·

38. αναθέτει στους Συμπροέδρους της να διαβιβάσουν το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο Υπουργών ΑΚΕ-ΕΕ, στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην Αφρικανική Ένωση, στο Καραϊβικό Φόρουμ των Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού, στο Φόρουμ των Νησιών του Ειρηνικού, στα κράτη μέλη της ΕΕ, το Ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά και στη ΔΟΕ.

[1] Εγκρίθηκε από την Κοινοβουλευτική Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ στις 28 Νοεμβρίου 2008 στο Πορτ Μόρεσμπι (Παπούα-Νέα Γουινέα).

[2] http://www.unhchr.ch/html/menu3/b/k2crc.htm

[3] http://www.ilocarib.org.tt/childlabour/c138.htm

[4] http://www.ilocarib.org.tt/childlabour/c182.htm

[5] ΕΕ C 46 της 24.2.2006, σ. 1.

[6] http://unesdoc.unesco.org/images/0012/001211/121147e.pdf

[7] COM(2008)55 τελικό.

[8] http://unesdoc.unesco.org/images/0015/001547/154743e.pdf

[9] ΕΕ C 26 της 29.1.2004, σ. 17.

[10] P6_TA (2005)0272.

[11] 17 P6_TA(2007)0062.

--------------------------------------------------