Promocja książki „Pamiętnik Rudolfa Bibro, więźnia obozów NKWD w Kozielsku i Griazowcu"

Wójt Gminy Hażlach serdecznie zaprasza miłośników historii Śląska Cieszyńskiego na spotkanie promujące książkę „Pamiętnik Rudolfa Bibro, więźnia obozów NKWD w Kozielsku i Griazowcu. Martyrologia Cieszyniaków w Związku Sowieckim w latach 1939-1942”, które odbędzie się w sali widowiskowej Gminnej Biblioteki Publicznej w Hażlachu w czwartek 9 listopada br. o godz. 17.00. Opracowanie zostało wydane przez Gminę Hażlach w ramach zadania pod nazwą „Publikacje książkowe na 500-lecie Rudnika: historia miejsca i losy ludzi”, współfinansowanego przy pomocy środków z budżetu Województwa Śląskiego w ramach Marszałkowskiego Konkursu „Inicjatywa Sołecka” 2023.

Pochodzący z Jabłonkowa Rudolf Bibro (1893–1967) był z zawodu nauczycielem. W latach 1914–1915 służył jako ochotnik w 3 pułku piechoty Legionów Polskich. Powołany w 1916 r. do armii austro-węgierskiej, ukończył szkołę oficerską w Opawie. 1 XI 1918 r. wstąpił w Cieszynie do Wojska Polskiego. Brał udział w odpieraniu najazdu czeskiego na Śląsk Cieszyński w styczniu 1919 r., walkach polsko-ukraińskich oraz wojnie polsko-bolszewickiej. Następnie pracował jako nauczyciel w rodzinnym Jabłonkowie. Po podziale Śląska Cieszyńskiego w 1920 r. otrzymał nakaz opuszczenia terytorium Czechosłowacji. Wraz z rodziną zamieszkał w Polsce, pracował w szkołach powszechnych w Kończycach Wielkich i Hażlachu, której w latach 1926–1938 był kierownikiem; następnie kierował szkołą w Łąkach na Zaolziu. Zmobilizowany do WP, we wrześniu 1939 r. trafił do sowieckiej niewoli. Był jednym z kilku tysięcy polskich oficerów więzionych w Kozielsku. W roku 1940 uniknął śmierci z rąk NKWD i został przeniesiony do obozu w Griazowcu. Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej w 1941 r. trafił do Armii Andersa, z którą opuścił Związek Sowiecki. Następnie służył jako oficer oświatowy w 2 Korpusie Polskim na Bliskim Wschodzie i we Włoszech. Po wojnie wrócił do Polski. W latach 1947–1962 był kierownikiem Szkoły Powszechnej w Pastwiskach k. Cieszyna. W latach 1939–1943 pisał pamiętnik, który zatytuował „Notatki z ciernistej drogi… do Wolnej Ojczyzny!”. Zmarł w Cieszynie w 1967 r.

Oprócz wyżej wymienionego pamiętnika, książka zawiera także poszerzony biogram R. Bibro oraz opracowaną przez niego po wyjściu z niewoli pierwszą listę Cieszyniaków więzionych w Związku Sowieckim. Największą objętościowo część liczącej 260 stron książki stanowią biogramy ponad tysiąca osób urodzonych, mieszkających, pracujących lub służących jako żołnierze WP lub funkcjonariusze policji na Śląsku Cieszyńskim, którzy w 1939 r. trafili do sowieckiej niewoli, opracowane przez Stefana Króla i Henryka Białowąsa, członków Oddziału Polskiego Towarzystwa Historycznego w Cieszynie. Większość z nich stała się ofiarami szeroko pojętej zbrodni katyńskiej, przeprowadzonej przez Sowietów w roku 1940.

– Niniejsza publikacja ukazuje niezwykłe życie i patriotyczną postawę Rudolfa Bibro – wspaniałego nauczyciela, odważnego żołnierza i niezwykłego człowieka, który w okresie II Rzeczypospolitej przyczynił się do wychowania wielu młodych mieszkańców Kończyc Wielkich, Rudnika i Hażlacha. Dzięki zawartym w tej książce biogramom przypominamy jednocześnie losy setek więzionych w latach II wojny światowej na terytorium Związku Sowieckiego mieszkańców Śląska Cieszyńskiego, w ogromnej większości polskich żołnierzy i funkcjonariuszy zamordowanych w ramach szeroko pojętej zbrodni katyńskiej. Opowiadamy o ich nieugiętej postawie w obliczu totalitarnego, stalinowskiego reżimu. Przeżyjmy wspólnie tę niezwykłą, poruszającą historię spisaną na kartach książki. Niech stanowi dla nas inspirację do szerzenia wiedzy o przeszłości i budowania szacunku dla naszych bohaterskich przodków – zwraca się do czytelników książki Wójt Gminy Hażlach Grzegorz Sikorski.