Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla Pani Krystyny Penkały

Na wniosek Wójta Gminy Hażlach Grzegorza Sikorskiego Wicepremier, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. dr hab. Piotr Gliński uhonorował Panią Krystynę Penkałę, prowadzącą od ponad 40 lat Ewangelicki Chór Hażlach-Zamarski, indywidualną nagrodą okolicznościową, przyznaną z Funduszu Promocji Kultury za całokształt jej działalności w ruchu muzycznym.

Mieszkająca przez całe życie w Zamarskach Pani Krystyna, pracującą w szkolnictwie podstawowym i gimnazjalnym absolwentka wychowania muzycznego w cieszyńskiej Filii Uniwersytetu Śląskiego oraz podyplomowych studiów polonistycznych na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, to znana i doceniana propagatorka krzewienia w naszym regionie muzyki i śpiewu. Z ruchem muzycznym związała się bardzo wcześnie. Już w latach 70. ubiegłego wieku jako uczennica Państwowej Szkoły Muzycznej I i II stopnia w Cieszynie występowała w kapeli Zespołu Pieśni i Tańca Ziemi Cieszyńskiej (obecnie im. Janiny Marcinkowej). Od 2006 roku jest stałym członkiem tej kapeli.

Aktywne działania związane z dyrygowaniem i prowadzeniem chórów Krystyna Penkała realizuje od roku 1975. Dzięki swojemu zaangażowaniu i poświęceniu potrafiła przekonać do współpracy wiele osób, czego dowodem były liczne koncerty, w kraju i za granicą, wykonywane zarówno a capella, jak i z orkiestrą, zespołem folklorystycznym czy zespołem kameralnym. Od 1978 roku dyryguje Ewangelickim Chórem Hażlach-Zamarski, powstałym z połączenia zespołów śpiewaczych z obu miejscowości, który aktywnie uczestniczy nie tylko w życiu parafii i Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego, śpiewając na nabożeństwach, koncertach, lecz angażuje się również w życie całej społeczności lokalnej, biorąc udział w dożynkach, różnych jubileuszach, koncertach kolęd, współpracując jednocześnie z innymi zespołami i chórami. Rocznie chór daje średnio 20 występów, jego członkowie spotykają się na około 50 próbach.

W latach 80. i 90. ubiegłego wieku Ewangelicki Chór Hażlach-Zamarski koncertował w Niemczech (1988, 1991, 1996), na Węgrzech (1987, 1990), w Czechach (1994) i na Słowacji (1995), prezentując pieśni religijne polskich kompozytorów, jak i cieszyński folklor, piękne stroje regionalne, tańce i pieśni, przez co chórzyści czuli się ambasadorami polskiej kultury, a także godnie reprezentował Powiat Cieszyński oraz Gminę Hażlach. W latach 1986-1989 Krystyna Penkała wraz ze związanym z chórem zespołem folklorystycznym i kapelą ludową co roku uczestniczyła w Tygodniach Kultury Beskidzkiej w Wiśle lub w Festiwalu Ziem Górskich w Żywcu. Brała także udział w nagraniach dla Polskiego Radia i Telewizji Polskiej.

Z okazji 300-lecia Kościoła Jezusowego w Cieszynie chór pod batutą Krystyny Penkały wziął udział w nagraniu płyty CD pt. „Niech zabrzmią pieśni chwały”. W roku 1994 Pani Krystyna współorganizowała koncert charytatywny na rzecz Oddziału Dziecięcego Szpitala Śląskiego w Cieszynie, a w latach 2012-2016 aktywnie uczestniczyła w organizacji cyklu koncertów „Ratujmy Organy Kościoła Jezusowego w Cieszynie”. Z kolei w roku 2021 brała czynny udział w realizacji projektu Gminnego Ośrodka Kultury w Hażlachu „Wesele po naszymu”, współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Funduszu Mikroprojektów Euroregionu Śląsk Cieszyński – Těšinské Slezsko Programu Interreg V-A Republika Czeska – Polska. W ramach tego projektu, w dniach 20 i 21 sierpnia 2021 roku, zostały dwukrotnie wystawione widowiska muzyczne przedstawiające zwyczaje weselne Śląska Cieszyńskiego w kompilacji z dramatem „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego. Przedstawienia odbyły się w Parku Sikory w Czeskim Cieszynie i na Wzgórzu Zamkowym w Cieszynie. Wzięło w nich udział około 3000 osób, zarówno z Polski, jak i z Czech.

Powstały w 1920 roku Ewangelicki Chór Hażlach-Zamarski, którym tak długo Pani Krystyna kieruje, ma ponad 100-letnią historię. Z powodu pandemii jubileuszowe uroczystości odbyły się w roku 2022 razem z obchodami 150-lecia kościoła ewangelicko-augsburskiego w Hażlachu. Z tej okazji, na wniosek Wójta Gminy Hażlach, Sejmik Województwa Śląskiego przyznał chórowi Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego, zaś dwóch jego długoletnich członków, Bożena Krupa i Józef Michalik, otrzymało Srebrne Odznaki Honorowe.

Podsumowując, należy podkreślić, że Pani Krystyna Penkała od prawie 50 lat aktywnie włącza się w życie kulturalne gminy i powiatu. Angażuje się także w nauczanie najmłodszych pokoleń oraz czynnie wspiera innych muzyków. Jako skrzypaczka jest podporą kapel działających w naszej gminie: Wielkokończan i Kapeli Pana Janka. Swoją osobą wspiera wiele cennych inicjatyw kulturalnych, nie tylko muzycznych, odbywających się na terenie Gminy Hażlach i Powiatu Cieszyńskiego. Dba o nasze dziedzictwo kulturowe, które w dużej mierze wyraża charakterystyczna dla naszego regionu muzyka ludowa.

Jej zaangażowanie w krzewienie kultury ludowej i religijnej zostało wcześniej dostrzeżone przez władze szczebla powiatowego i wojewódzkiego. W uznaniu społecznikowskiej pasji do muzyki i krzewienie jej wśród młodzieży w roku 2012 Pani Krystyna Penkała została bowiem wyróżniona Laurem „Srebrnej Cieszynianki”, przyznawanym ówcześnie przez Kapitułę Związku Komunalnego Ziemi Cieszyńskiej. Natomiast w roku 2016 Sejmik Województwa Śląskiego uhonorował ją Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego.