Ochrona powietrza

Punkt konsultacyjno-informacyjny programu Czyste Powietrze pełni rolę Operatora w Gminie Siepraw i znajduje się w budynku Urzędu Gminy Siepraw: 32-447 Siepraw, ul. Kawęciny 30, pokoju nr 2, tel. 12 372 18 84 e-mail: gmina.siepraw.pki@siepraw.pl, gmina.siepraw.opg@siepraw.pl, ebidzinska@siepraw.pl

Godziny przyjmowania od poniedziałku do piątku w godzinach:

poniedziałek od 7.30 do 17.00

wtorek – czwartek od 7.30 do 15.30

piątek 7.30 do 14.00



Podstawą prawną do prowadzenia kontroli palenisk indywidualnych przez Wójta Gminy Siepraw oraz upoważnionych przez Niego urzędników stanowi art. 379 p.o.ś. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu Marszałek województwa, starosta oraz wójt, burmistrz lub prezydent miasta sprawują kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska w zakresie objętym właściwością tych organów.

Osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą, ma obowiązek umożliwić przeprowadzenie kontroli, a w szczególności umożliwić wstęp kontrolującego na teren nieruchomości w godzinach od 6 do 22, przeprowadzanie badań lub wykonywania innych niezbędnych czynności kontrolnych, udzielić niezbędnych informacji, a także okazać dokumenty. Kontrolowany jest uprawniony do otrzymania jednego egzemplarza protokołu kontroli (art. 380 ust. 1 p.o.ś.) oraz do podpisania protokołu. Kontrolowany ma również prawo wnieść zastrzeżenia i uwagi do protokołu wraz z uzasadnieniem (art. 380 ust. 2 p.o.ś.). Ponadto kontrolowany ma prawo odmówić podpisania protokołu oraz może w terminie 7 dni przedstawić swoje stanowisko na piśmie (art. 379. ust. 3 p.o.ś.).

Udaremnianie lub utrudnianie przeprowadzenia kontroli w zakresie ochrony środowiska – a taką jest kontrola prowadzona na podstawie art. 379 POŚ i dotycząca np. spalania odpadów i przestrzegania uchwały antysmogowej, stanowi przestępstwo o którym mowa w art. 225 § 1 k.k.: Kto osobie uprawnionej do przeprowadzania kontroli w zakresie ochrony środowiska lub osobie przybranej jej do pomocy udaremnia lub utrudnia wykonanie czynności służbowej, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Nieprzestrzeganie zapisów uchwały antysmogowej jest wykroczeniem, za które grozi kara grzywny (art. 334 w zw. z art. 96 POŚ). Jest ona nakładana w drodze mandatu karnego i nie może przekroczyć 500 zł; gdy na podstawie wyroku sądu – 5000 zł.

W dniu 31.03.2025 r. rozpoczął się nabór wniosków o dofinansowanie, który będzie prowadzony w ramach programu priorytetowego „Czyste Powietrze” zgodnie z:

Programem priorytetowym „Czyste Powietrze” oraz załącznikami nr 1 i nr 2 do Programu (koszty kwalifikowane),

Regulaminem naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach programu priorytetowego „Czyste Powietrze”,

Oraz dostosowanymi do wymogów ww. dokumentów formularzami: wniosku o dofinansowanie, dokumentu podsumowującego audyt energetyczny, dyspozycji wypłaty zaliczki oraz wniosku o płatność wraz z instrukcjami ich wypełniania.

Uwaga: Przedsięwzięcia realizowane w ramach Programu nie dotyczą budynków wielorodzinnych oraz budynków nowobudowanych.

Przedsięwzięcia realizowane w ramach Programu są finansowane ze środków NFOŚiGW zgromadzonych na rachunku Funduszu Modernizacyjnego, o którym mowa w art. 10d dyrektywy 2003/87/WE, a kwota przeznaczona na realizację przedsięwzięć w ramach Programu wynosi 10 mld zł.

Ilekroć w Programie oraz innych dokumentach programowych mowa jest o przedsięwzięciu – należy przez to także rozumieć inwestycję, o której mowa w art. 50a ustawy o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych, w dokumentacji obowiązującej w ramach niniejszego naboru pojęcia te są używane zamiennie.

Dla kogo dofinansowanie?

W ramach zmian Programu dofinansowanie mogą otrzymać osoby fizyczne:

będące przez okres co najmniej 3 lat przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie właścicielem/współwłaścicielem budynku mieszkalnego jednorodzinnego lub wydzielonego w budynku jednorodzinnym lokalu mieszkalnego z wyodrębnioną księgą wieczystą (w przypadku nabycia budynku lub lokalu w drodze spadku minimalny okres wskazany powyżej nie ma zastosowania),

nie będące beneficjentem Programu w związku z realizacją przedsięwzięcia w innym budynku / lokalu mieszkalnych – dotyczy umów zawartych na podstawie wniosków o dofinansowanie złożonych od dnia 22.04.2024 r.,

W obecnie obowiązującym Programie na jeden budynek/lokal mieszkalny może zostać udzielona i wypłacona dotacja na podstawie jednego wniosku o dofinansowanie. Nie wlicza się do tej liczby wniosków, na podstawie których udzielono i wypłacono dofinansowanie:

w wersjach Programu obowiązujących do 28.11.2024 r. z wyjątkiem wniosków

- o dofinansowanie do kompleksowej termomodernizacji w rozumieniu Programu obowiązującego od 03.01.2023 r. do daty zawieszenia naboru wniosków - o dofinansowanie 28.11.2024 r. W przypadku gdy wnioskodawca uzyskał już dofinansowanie do kompleksowej termomodernizacji nie może uzyskać dofinansowania w obecnym naborze;

w wersji Programu w zakresie Części 4) obowiązującej od 12.12.2024 r. do 30.11.2025 r.;

w wersji Programu, która będzie podstawą do przeprowadzenia ewentualnego, przyszłego naboru w zakresie dofinansowania do kotłów gazowych (terminy wejścia w życie i jej obowiązywania zostaną podane w odrębnym ogłoszeniu);

Trzy poziomy dofinansowania

Podstawowy poziom dofinansowania

Podstawowy poziom dofinansowania może uzyskać osoba fizyczna spełniająca powyższe wymogi oraz której:

dochód roczny nie przekracza kwoty 135 000 zł

Podwyższony poziom dofinansowania

Podwyższony poziom dofinansowania może uzyskać osoba fizyczna spełniająca wymogi wskazane w części „Dla kogo dofinasowanie” oraz której przeciętny miesięczny dochód na jednego członka jej gospodarstwa domowego wskazany w zaświadczeniu wydawanym przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta zgodnie z art. 411 ust. 10g ustawy – Prawo ochrony środowiska, nie przekracza kwoty:

2 250,00 zł w gospodarstwie wieloosobowym,

3 150,00 zł w gospodarstwie jednoosobowym (Uwaga: w rozumieniu Programu pozostawanie w związku małżeńskim bez prawomocnie orzeczonej separacji oznacza zawsze prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego przez małżonków,).

W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej przez beneficjenta lub małżonka beneficjenta, w okresie liczonym od początku okresu branego pod uwagę do ustalenia wysokości dochodu na potrzeby zaświadczenia, o którym mowa powyżej, do dnia złożenia wniosku o dofinansowanie, roczny przychód z tytułu prowadzenia każdej z tych działalności gospodarczych za rok kalendarzowy, za który ustalony został przeciętny miesięczny dochód wskazany w zaświadczeniu, o którym powyżej, nie przekroczył czterdziestokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów obowiązującego w grudniu roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o dofinansowanie. Przy czym przychód z działalności gospodarczej, o której mowa w zdaniu pierwszym, prowadzonej przez małżonka beneficjenta, badany jest w sytuacji, w której na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie nie była orzeczona prawomocnie separacja między małżonkami.

Najwyższy poziom dofinansowania

Najwyższy poziom dofinansowania może zostać udzielony na przedsięwzięcie realizowane z budynku / lokalu mieszkalnych, w którym wskaźnik zapotrzebowania na energię użytkową do ogrzewania przed rozpoczęciem przedsięwzięcia wynosi powyżej 140 kWh/(m2*rok).

Najwyższy poziom dofinansowania może uzyskać osoba fizyczna spełniająca wymogi wskazane w części „Dla kogo dofinasowanie” oraz której przeciętny miesięczny dochód na jednego członka jej gospodarstwa domowego wskazany w zaświadczeniu wydawanym przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta zgodnie z art. 411 ust. 10g ustawy – Prawo ochrony środowiska, nie przekracza kwoty:

1 300,00 zł w gospodarstwie wieloosobowym,

1 800,00 zł w gospodarstwie jednoosobowym (Uwaga: w rozumieniu Programu pozostawanie w związku małżeńskim bez prawomocnie orzeczonej separacji oznacza zawsze prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego przez małżonków).

lub

ma ustalone prawo do otrzymywania zasiłku stałego, zasiłku okresowego, zasiłku rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego, potwierdzone w zaświadczeniu wydanym na wniosek Beneficjenta, przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, zawierającym wskazanie rodzaju zasiłku oraz okresu, na który został przyznany. Zasiłek musi przysługiwać w każdym z kolejnych 6 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia oraz co najmniej do dnia złożenia wniosku o dofinansowanie.

W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej przez beneficjenta lub małżonka beneficjenta, w okresie liczonym od początku okresu branego pod uwagę do ustalenia wysokości dochodu na potrzeby zaświadczenia o dochodach, o którym mowa powyżej, do dnia złożenia wniosku o dofinansowanie, roczny przychód z tytułu prowadzenia każdej z tych działalności gospodarczych za rok kalendarzowy, za który ustalony został przeciętny miesięczny dochód wskazany w ww. zaświadczeniu o dochodach, nie przekroczył dwunastokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów obowiązującego w grudniu roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o dofinansowanie. Warunek niebadany w przypadku przedstawiania zaświadczenia potwierdzającego ustalone prawo do otrzymywania zasiłku stałego, zasiłku okresowego, zasiłku rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego. Przy czym przychód z działalności gospodarczej, o której mowa w zdaniu pierwszym, prowadzonej przez małżonka beneficjenta, badany jest w sytuacji, w której na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie nie była orzeczona prawomocnie separacja między małżonkami.

Wraz z rozpoczęciem naboru beneficjenci będą korzystać z ogólnopolskiego system operatorów. Operatorzy będą bezpłatnie wspierać beneficjenta krok po kroku, od podjęcia decyzji o dofinansowaniu, przez realizację przedsięwzięcia aż do jego zakończenia i rozliczenia.

Najwyższy poziom dofinansowania jest dostępny tylko przy wsparciu operatora. Podobna sytuacja dotyczy dotacji z prefinansowaniem. W przypadku poziomu podwyższonego będzie to opcja do wyboru.

Intensywność dofinansowania

Intensywność dofinansowania dla Beneficjentów uprawnionych do:

podstawowego poziomu dofinansowania wynosi 40%

podwyższonego poziomu dofinansowania wynosi 70%

najwyższego poziomu dofinansowania wynosi 100%

Intensywność dofinansowania wskazana w powyższych punktach odnosi się do kosztów kwalifikowanych. Koszty kwalifikowane nie obejmują podatku od towarów i usług (VAT).

Rodzaje przedsięwzięć

Możliwy do realizacji w ramach Programu zakres przedsięwzięcia uzależniony jest od standardu energetycznego budynku (wskaźnika zapotrzebowania na energię użytkową do ogrzewania) przed rozpoczęciem prac. Wprowadzony został również minimalny wymóg, który musi posiadać budynek po zakończeniu prac.

Dokumentami na podstawie, których określany i potwierdzany jest standard energetyczny budynku / lokalu przed i po realizacji przedsięwzięcia są:

audyt energetyczny wraz z dokumentem podsumowującym audyt energetyczny (DPAE) wykonane przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia – określą jaki jest stan energetyczny budynku i jakie prace należy wykonać, żeby zmniejszyć zapotrzebowanie na energię do ogrzewania,

świadectwo charakterystyki energetycznej wykonane po realizacji przedsięwzięcia – potwierdzi zmniejszenie zapotrzebowania na energię do ogrzewania.

Wszystkie ww. dokumenty muszą zostać sporządzone i podpisane przez osobę wpisaną do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Wyjątek stanowi sam audyt energetyczny, dla którego dla wniosków o dofinansowanie składanych w okresie przejściowym (4 miesiące od ogłoszenia nowego naboru) dopuszczony jest brak posiadania przez osobę przygotowującą audyt energetyczny ww. uprawnień.

Nowością w ogłaszanym naborze jest wymóg przeprowadzenia wspomnianego wyżej audytu energetycznego przed rozpoczęciem każdego przedsięwzięcia. Przygotowany audyt energetyczny przekazywany jest przez osobę sporządzającą bezpośrednio do Wnioskodawcy, który ma obowiązek przechowywać go aż do zakończenia okresu trwałości dofinansowywanego w ramach Programu przedsięwzięcia. Następnie osoba posiadające wskazane powyżej uprawnienia wypełnia w systemie GWD formularz dokumentu podsumowującego audyt energetyczny, który po zatwierdzeniu i podpisaniu przekazuje Wnioskodawcy. Dokument podsumowujący audyt energetyczny stanowi obowiązkowy załącznik do wniosku o dofinansowanie.

Okres realizacji przedsięwzięcia i przedłużenie kwalifikowania kosztów w okresie przejściowym

Okres realizacji przedsięwzięcia może wynosić:

dla dotacji oraz dotacji z prefinansowaniem: do 24 miesięcy od daty złożenia wniosku o dofinansowanie,

Poniesienie pierwszego kosztu kwalifikowanego (data wystawienia pierwszej faktury lub równoważnego dokumentu księgowego) może nastąpić nie wcześniej niż sześć miesięcy przed datą złożenia wniosku o dofinansowanie, z wyjątkiem wniosków o dofinansowanie składanych w terminie czterech miesięcy od daty uruchomienia nowego naboru, czyli od 31.03.2025 r., dla których rozpoczęcie przedsięwzięcia mogło nastąpić od dnia 28.05.2024 r.

Operatorzy

Rola operatora to nowość w Programie i polega na bezpłatnym, pełnym wsparciu beneficjenta krok po korku, od podjęcia decyzji o chęci skorzystania z dofinansowania, przez realizację przedsięwzięcia aż do jego zakończenia i rozliczenia. W nowym Programie najwyższy poziom dofinansowania możliwy jest tylko przez operatora. W ramach poziomu podwyższonego skorzystanie ze wsparcia operatora jest opcjonalne, z wyjątkiem prefinansowania, gdzie jest obowiązkowe.

Lista operatorów działających na rzecz Beneficjentów Programu publikowana jest na stronie internetowej www.czystepowietrze.gov.pl oraz na stronach internetowych wfośigw.

Prefinansowanie w ramach Programu

Prefinansowanie (zaliczka) w nowej odsłonie programu Czyste Powietrze możliwe jest tylko przez operatora i tylko w najwyższym oraz podwyższonym poziomie dofinansowania. Zaliczka wynosi do 35% i jest uwarunkowana przedłożeniem wraz z wnioskiem o dofinansowanie maksymalnie 3 umów z wykonawcą/cami na realizację przedsięwzięcia (chodzi o usługi, dostawy lub roboty budowlane).

WFOŚiGW będzie wypłacał zaliczkę na konto wykonawcy na podstawie: dyspozycji złożonej przez beneficjenta, faktury zaliczkowej oraz listy sprawdzającej operatora, potwierdzającej spełnienie warunków programu.

Gdzie składać wnioski?

Wnioski o dofinansowanie w formie dotacji lub dotacji z prefinansowaniem w ramach Programu należy składać do Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej obejmującego swoim działaniem teren województwa, w którym zlokalizowany jest budynek/lokal mieszkalny, którego dotyczy przedsięwzięcie.

Wnioski o dofinansowanie w formie dotacji lub dotacji z prefinansowaniem można składać wyłącznie przez: serwis gov.pl pod adresem https://www.gov.pl/web/gov/skorzystaj-z-programu-czyste-powietrze lub system Generator Wniosków o Dofinansowanie (GWD) pod adresem https://gwd.nfosigw.gov.pl:

wyłącznie w wersji elektronicznej, gdy Wnioskodawca dysponuje podpisem elektronicznym (podpis kwalifikowany lub profil zaufany),

w przypadku braku podpisu elektronicznego, konieczne jest dostarczenie również wersji papierowej wniosku wraz z załącznikami z wymaganymi podpisami.

Wersje papierowe wniosków o dofinansowanie można dostarczać:

za pośrednictwem gmin, które zawarły porozumienia w sprawie ustalenia zasad wspólnej realizacji programu priorytetowego „Czyste Powietrze” z WFOŚiGW, lub

przez nadanie do właściwego WFOŚiGW w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (w latach 2016-2025 funkcję operatora wyznaczonego w rozumieniu tej ustawy pełni Poczta Polska S.A.) lub

bezpośrednio do właściwego WFOŚiGW.

Wnioski o dofinansowanie w ramach podwyższonego poziomu dofinansowania z prefinansowaniem oraz wnioski o dofinansowanie z najwyższego poziomu dofinansowania, zarówno bez prefinansowania jaki i z prefinansowaniem, można składać tylko przy udziale operatora programu czyste powietrze, poprzez konto grupowe operatora w systemie GWD.

Szczegółowe informacje o składaniu i rozpatrywaniu wniosków o dofinansowanie zawarte są w Regulaminie naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach programu priorytetowego „Czyste Powietrze”.

Uwaga! Dofinansowanie w formie dotacji na częściową spłatę kapitału kredytu bankowego (o którym mowa w ust. 9.1 pkt 2 Programu) będzie dostępne w późniejszym terminie, informacja o rozpoczęciu naboru w tym zakresie będzie podana w odrębnym ogłoszeniu.



Od stycznia 2018 r. monitorowana jest jakość powietrza w Gminie Siepraw wyniki można obserwować w czasie rzeczywistym na stronie www.map.airly.eu/pl/

Aktualne komunikaty https://powietrze.malopolska.pl/komunikaty/ Poziom informowania dla pyłu PM10 w Polsce – 100 µg/m3 (wartość średniodobowa) Poziom alarmowania dla pyłu PM10 w Polsce – 150 µg/m3 (wartość średniodobowa) Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 8 października 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2019 r. poz. 1931).



Przy pomocy formularza zamieszczonego na stronie Urzędu Marszałkowskiego można zgłosić przypadki spalania odpadów, eksploatacji instalacji i spalania paliw, które nie spełniają wymagań uchwały antysmogowej, sprzedaży węgla złej jakości https://powietrze.malopolska.pl/ekointerwencja/





Od 1 lipca 2017 roku w Małopolsce można instalować tylko nowoczesne urządzenia spełniające zalecenia dyrektywy unijnej dotyczącej ekoprojektu. Parametry te należy potwierdzić odpowiednią dokumentacją podczas kontroli.

Wszystkie stare kotły tzw. „kopciuchy” powinny zostać wymienione do końca kwietnia 2024 r. Od 1 maja 2024 roku nie można użytkować bezklasowych kotłów na węgiel i drewno. Należy je wymienić na kocioł gazowy, pompę ciepła, kocioł olejowy lub kocioł na paliwo stałe spełniający wymogi ekoprojektu.

Od 1 maja 2024 wszystkie kominki muszą: spełniać wymagania ekoprojektu ich sprawność cieplna powinna wynosić co najmniej 80% lub powinny być wyposażone w urządzenie redukujące emisję pyłu do poziomu zgodnego z wymaganiami ekoprojektu. Parametry te należy potwierdzić odpowiednią dokumentacją podczas kontroli.

Całkowity zakaz użytkowania kotłów klasy 3 i 4 od stycznia 2027 roku. Do końca 2026 roku należy wymienić kotły, które spełniają podstawowe wymagania emisyjne, czyli posiadają klasę 3 lub klasę 4 według normy PN-EN 303-5:2012. Kotły 5 klasy, których eksploatacja rozpoczęła się przed 1 lipca 2017 r. mogą pozostać do końca swej żywotności.

Od 1 lipca 2017 roku w całej Małopolsce obowiązuje zakaz stosowania mułów i flotokoncentratów. Jest to odpad węglowy o bardzo drobnej frakcji zawierający duże ilości wilgoci, siarki, popiołu i innych zanieczyszczeń, które podczas spalania emitowane są do atmosfery.

Od 1 lipca 2017 roku w całej Małopolsce obowiązuje zakaz spalania drewna i biomasy o wilgotności powyżej 20%. Drewno przed spaleniem powinno być sezonowane co najmniej 2 lata. Suche drewno charakteryzuje się znacznie wyższą kalorycznością i niższą emisją zanieczyszczeń niż drewno wilgotne.





Sezon grzewczy już w pełni, jakość powietrza pogarsza się wraz z obniżeniem się temperatury powietrza na zewnątrz, co doskonale widać na zainstalowanym w Gminie systemie monitorowania jakości powietrza Airly.pl:

https://airly.eu/map/pl/#latitude=49.90496&longitu...

Tym, którzy palą węglem i drewnem w piecach zasypowych lub kominkach przypominamy metodę spalania paliw stałych, w wyniku zastosowania której będziemy mogli ograniczyć produkcję zanieczyszczeń, które powodują smog, a także zaoszczędzić pieniądze.Metoda prezentowana poniżej wymaga zmiany nawyków i czasu, aby opanować technikę palenia „od góry” jednak profity z przestawienia się na nowy sposób są duże: nasze zdrowie i pieniądze.

UWAGA! Należy sprawdzić w instrukcji pieca lub u specjalisty, czy dany piec nadaje się do palenia metodą „od góry”.

W jakich piecach i kotłach można palić od góry?

Palić od góry można w każdym urządzeniu grzewczym, które ma wlot powietrza pod ruszt a wylot spalin u góry paleniska. Kwalifikują się m.in:

ogniska

jakieś 90% domowych kotłów,

kominki

te piece kaflowe i kuchenne, które mają dostatecznie wysokie palenisko, by zmieściła się sensowna ilość paliwa.

Artykuł pochodzi ze strony czysteogrzewanie.pl, gdzie znajduje się więcej informacji i materiałów na temat czystego spalania paliw stałych.

Kominy pol­skich domów mogą prze­stać kop­cić z dnia na dzień! Przy­czyna pro­blemu leży dosłow­nie w naszych rękach – to zła tech­nika pale­nia powo­duje, że kop­cimy nawet sto­su­jąc naj­lep­szy węgiel czy drewno. Ale ist­nieje też czyst­sza tech­nika pale­nia, sto­so­wana w nowo­cze­snych kotłach. Bez trudu można zasto­so­wać ją w sta­rym kotle i palić bez kop­ce­nia nie­za­leż­nie od wieku kotła czy rodzaju węgla czy drewna.

Po co palić czy­ściej? Przede wszyst­kim dla pie­nię­dzy. Całą eko­lo­gię, smog i opi­nie ludzi dookoła możesz mieć w głę­bo­kim powa­ża­niu. Ale kop­ce­nie po pro­stu się nie opłaca. Dym to wyso­ko­ka­lo­ryczne lotne smoły – nie spa­la­jąc go robisz krzywdę przede wszyst­kim sobie, bo wyrzu­casz komi­nem min. 30% paliwa a potem wal­czysz ze smołą i sadzą w komi­nie, które są osa­dem z owych nie­spa­lo­nych gazów.

Przez tyle lat nikt nam nie powie­dział, że ist­nieją dwie tech­niki spa­la­nia węgla i drewna:

brudne spa­la­nie prze­ciw­prą­dowe – ten powszech­nie znany spo­sób polega na sypa­niu paliwa na żar ile wle­zie. Więk­szość nie­przy­jem­no­ści zwią­za­nych z ogrze­wa­niem węglo­wym “zawdzię­czamy” tej wła­śnie tech­nice, gdyż unie­moż­li­wia ona pełne spa­la­nie opału.

czy­ste spa­la­nie współ­prą­dowe – tak spa­lają nowo­cze­sne kotły podaj­ni­kowe, ale można tę tech­nikę zasto­so­wać w dowol­nym pale­ni­sku, od ogni­ska poczynając.

Spa­la­jąc jedno i to samo paliwo możemy albo dusić się dymem, albo otrzy­mać piękne czy­ściut­kie pło­mie­nie spa­la­nych gazów – o wszyst­kim decy­duje wza­jemny kie­ru­nek prze­pływu powie­trza i poda­wa­nia paliwa, jak na rysunku.



Rys. Kocioł zasy­powy spa­la­jący prze­ciw­prą­dowo vs pal­nik retor­towy spa­la­jący współprądowo

W naj­pow­szech­niej spo­ty­ka­nym rodzaju kotłów i pie­ców instruk­cje pro­du­cen­tów oraz utarty zwy­czaj prze­waż­nie skut­kują sto­so­wa­niem brud­nego spa­la­nia prze­ciw­prą­do­wego. W takich kotłach i pie­cach czy­ste spa­la­nie współ­prą­dowe osiąga się roz­pa­la­jąc stos paliwa od góry.

Roz­pa­la­nie od góry

Wedle dostęp­nych wyni­ków badań zasto­so­wa­nie tech­niki spa­la­nia współ­prą­do­wego w sta­rym kotle obniża emi­sję pyłów i popu­lar­nego ostat­nio rako­twór­czego benzo-a-pirenu o ok. 70% w porów­na­niu ze spa­la­niem prze­ciw­prą­do­wym. Tak banal­nie pro­sto możesz od zaraz zmniej­szyć o 2/3 twój wkład do syfu za oknem – i jesz­cze na tym zaro­bisz, bo spa­la­jąc dym będziesz mieć w domu cie­plej za te same pie­nią­dze! Ile można oszczę­dzić? Tego na razie nikt ofi­cjal­nie nie zba­dał, ale z wie­lo­let­nich doświad­czeń ludzi wynika prze­ciętna oszczęd­ność ok. 30% opału.



Rys. Kocioł zasy­powy spa­la­jący prze­ciw­prą­dowo vs kocioł zasy­powy spa­la­jący współprądowo

Zalety roz­pa­la­nia od góry to:

czyst­sze spa­la­nie czyli brak dymu i smoły, skrom­niut­kie ilo­ści sadzy,

o ok. 2/3 niż­sza emi­sja pyłów,

ok. 1/3 oszczęd­no­ści paliwa,

brak potrzeby odwie­dza­nia kotłowni po roz­pa­le­niu przez kilka-kilkanaście godzin.

Metoda ta nie jest jed­nak zło­tym środ­kiem, który w 100% zli­kwi­duje smog (ale w 50% – czemu nie?), ani nie da ci bez­ob­słu­go­wej kotłowni (róż­nica mię­dzy kotłem zasy­po­wym, nawet roz­pa­la­nym od góry, a kotłem podaj­ni­ko­wym to wciąż jak mię­dzy rowe­rem a samo­cho­dem). Jak wszystko, ma swoje wady:

trzeba roz­pa­lać więk­szą ilość paliwa cyklicz­nie – nie ma moż­li­wo­ści łatwego doło­że­nia paliwa, bo dla zacho­wa­nia spa­la­nia współ­prą­do­wego nale­ża­łoby dokła­dać pod spód żaru. Trzeba nauczyć się pla­no­wać ilość łado­wa­nego paliwa. Nie jest to tak trudne jak się wydaje, ale wymaga kilku tygo­dni wprawy. W razie naj­gor­szych mro­zów paląc węglem kamien­nym w więk­szo­ści domów nie będzie potrzeby roz­pa­la­nia wię­cej niż dwa razy dzien­nie a przez ~80% sezonu grzew­czego wystar­czy roz­pa­lać raz na dobę. Spa­la­nie współ­prą­dowe bez ponow­nego roz­pa­la­nia umoż­li­wiają kotły dol­nego spa­la­nia.

nie ma tej metody w instruk­cjach obsługi wielu kotłów, w któ­rych tech­nicz­nie da się ją zasto­so­wać – wyda ci się to nie­ważne, bo instruk­cję dawno uży­łeś na roz­pałkę, ale może spra­wiać wra­że­nie, że to jakiś gara­żowy pomysł, który w każ­dej chwili może urwać głowę, choć wielu pro­du­cen­tów iden­tycz­nych kotłów dodało tę metodę do swo­ich instruk­cji (nie mówiąc o tym, że pro­mują ją liczne euro­pej­skie insty­tu­cje rzą­dowe). To dla­tego eks­perci węglo­wego światka nie popie­rają publicz­nie pale­nia od góry, bo nie mogą ręczyć, że w dowol­nym kotle zadziała to nale­ży­cie. To powinno być rolą pro­du­centa, a gdy ten ma nasz inte­res gdzieś głę­boko, pozo­staje nam próba na wła­sną rękę.

alarmy smo­gowe roz­po­wszech­niają kłam­stwa na temat pale­nia od góry pró­bu­jąc za wszelką cenę znie­chę­cić ludzi do sto­so­wa­nia tej metody. Praw­do­po­dob­nie chcą, byśmy dalej kop­cili, bo wtedy łatwiej będzie prze­py­chać kolejne uchwały anty­smo­gowe a wszelka widoczna poprawa osią­gana ina­czej niż przez wymianę kotłów byłaby ku temu przeszkodą.

Jed­nak osoby sto­su­jące pale­nie od góry uznają, że ww. zalety prze­wyż­szają w ich przy­pad­kach ww wady. Dla­tego wła­śnie wieść o pale­niu od góry się sze­rzy – bo to działa, ludzie czują oszczęd­ność w kie­sze­niach! Nie poma­gają nam żadne orga­ni­za­cje – he he – eko­lo­giczne, żadne lobby węglowe ani kotlar­skie. Ba, nie­jed­no­krot­nie prze­szka­dzają. Jeste­śmy lobby domo­wych palaczy.





Co to jest CEEB? CEEB, czyli Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków to system informacji o źródłach ogrzewania budynków w Polsce. Jej utworzenie to wynik zmian w ustawie przegłosowanych przez Sejm we wrześniu 2020 o wspieraniu termomodernizacji i remontów. Właściciele nieruchomości mają składać deklaracje CEEB, wypełniając (online lub odręcznie) specjalny formularz, jakim źródłem ciepła ogrzewają swoje domy.

Po co powstał CEEB? CEEB to spis źródeł ciepła budynków, ale nie tylko. Ma także uwzględniać informacje na temat udzielonej pomocy publicznej w zakresie termomodernizacji i wymiany kotłów. Zebrane informacje w sumie mają dotyczyć ok. 5-6 mln budynków. W ewidencji znajdą się informacje dotyczące przede wszystkim domów mieszkalnych, ale pod uwagę zostaną wzięte również lokale usługowe i budynki publiczne.

Skąd dane w CEEB? W CEEB zbierane są dane pochodzące z deklaracji właścicieli czy zarządców nieruchomości, ale nie tylko w ten sposób będzie powstawać rejestr. Do CEEB będą również wpisywane informacje z innych rejestrów, a także kontroli i interwencji. Projekt ustawy mówi m.in. o kontrolach kominiarskich, kontrolach przedsiębiorców prowadzonych przez inspekcję ochrony środowiska, kontrolach dotyczących gospodarowania odpadami czy ściekami, także zleconych przez BGK po otrzymaniu dofinansowania do termomodernizacji czy remontu, a nawet wskazanych przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w zakresie przyznanych świadczeń z pomocy społecznej lub innych form wsparcia finansowego ze środków publicznych. Dostęp do informacji w CEEB będą mieli urzędnicy gmin, Inspekcja Ochrony Środowiska, czy - na mocy przepisów szczegółowych - policja.

Kto musi złożyć deklarację CEEB? Zgłoszenie do CEEB muszą złożyć właściciele domów jednorodzinnych, zarządcy budynków (np. spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe) oraz właściciele czy zarządcy lokali usługowych, handlowych.

Co trzeba zgłosić do CEEB? W projekcie nowelizacji ustawy określono źródła ciepła, które będą podlegać obowiązkowi zgłoszenia do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków. W ramach tych urządzeń i instalacji wskazano m.in.: sieć ciepłowniczą, kocioł grzewczy na paliwa stałe, piec kaflowy lub wolnostojący opalany paliwem stałym (węgiel, pellet, drewno), kominek na paliwo stałe, kocioł olejowy, gazowy podgrzewacz przepływowy lub/i pojemnościowy, kominek gazowy, grzejnik gazowy, trzony kuchenne, piecokuchnię, kuchnię węglową, pompę ciepła, instalacje ogrzewania elektrycznego oraz kolektory słoneczne.

Ile jest czasu na zgłoszenie? Czas, jaki został przewidziany na zgłoszenie urządzeń do ogrzewania budynków, to: • 14 dni od pierwszego uruchomienia urządzenia lub instalacji w przypadku nowych źródeł ciepła. • 12 miesięcy od uruchomienia CEEB (1 lipca 2021), w przypadku źródeł ciepła już pracujących, tu termin minął 30 czerwca 2022.

Gdzie należy złożyć deklarację CEEB? Deklarację CEEB można złożyć przez Internet na stronie CEEB.gov.pl. Deklarację wypełnia się przez profil zaufany lub e-dowód. To najszybszy sposób złożenia dokumentu. Deklarację można złożyć również wysyłając list polecony albo doręczając wypełnioną deklarację osobiście, do właściwego ze względu na umiejscowienie domu, urzędu miasta lub gminy. Urzędnik na miejscu wprowadzi dane do systemu.

Co jest potrzebne, aby złożyć deklarację przez Internet? • Dostęp do usługi logowania przez login.gov.pl (Profil zaufany, e-dowód lub uwierzytelnienie przez bankowość elektroniczną) • Komputer lub smartfon • Internet • Dane adresowe budynku • Informacje na temat źródeł ciepła i/lub spalania paliw w danym budynku.

Jak złożyć deklarację do CEEB online? • Wejdź na stronę CEEB.gov.pl, • Wybierz metodę logowania (Profil zaufany, e-dowód lub bankowość elektroniczna) i zaloguj się, • Wprowadź dane budynku, dla którego będzie składana deklaracja, • Wybierz rodzaj deklaracji (budynek mieszkalny bądź niemieszkalny), • Wypełnij deklarację, • Wyślij.

Zgodnie z ustawą o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o CEEB (Dz. U. z 2021 r. poz. 554) w deklaracji trzeba podać takie informacje, jak: • metryka budynku (adres nieruchomości), • rodzaj zainstalowanego źródła ciepła (wybiera się z listy – w przypadku deklaracji elektronicznej), • funkcji źródła ciepła (ogrzewanie (c.o.)/podgrzewanie wody (c.w.u.) • w przypadku kotła na paliwa trzeba podać dodatkowo klasę kotła i rodzaj paliwa, • numer telefonu właściciela lub zarządcy (opcjonalnie), • adres e-mail (opcjonalnie).

Jakie kary za niezgłoszenie źródła ciepła do CEEB? Jeśli ktoś nie zgłosi źródła ciepła swojej nieruchomości w odpowiednim terminie, może otrzymać karę grzywny wysokości do 500 zł. Jeśli sprawa trafi do sądu, wielkość grzywny może wzrosnąć do 5000 zł.



Moje Ciepło – dofinansowania do pomp ciepła w nowo budowanych domach

W celu wspierania działań przyczyniających się do redukcji zanieczyszczeń oraz promocji odnawialnych źródeł energii Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) uruchomił program umożliwiający dofinansowanie do zakupu i montażu pomp ciepła. Z programu skorzystają właściciele nowych domów.

Kto może skorzystać z dotacji?

Program kierowany jest do osób fizycznych, czyli właścicieli lub współwłaścicieli nowych domów jednorodzinnych o podwyższonym standardzie energetycznym. Dofinansowaniu podlega zarówno zakup i jak montaż powietrznych, wodnych i gruntowych pomp ciepła. Urządzenia te wykorzystywane będą do ogrzewania domu lub do jednoczesnego ogrzewania i wytwarzania ciepłej wody użytkowej. Należy także wziąć pod uwagę fakt, że w budynku objętym dofinansowaniem nie może znajdować się źródło ciepła na paliwo stałe.

Jakie dopłaty czekają na beneficjentów programu? Wsparcie udzielane będzie w formie bezzwrotnej dotacji stanowiącej do 30% kosztów kwalifikowanych inwestycji. W przypadku posiadania przez wnioskodawcę karty dużej rodziny (KDR) – aż do 45%. Wartość dopłat, mieści się w przedziale od 7 do 21 tys. zł. Na najwyższe wsparcie mogą liczyć osoby składające wniosek o dofinansowanie do gruntowej pompy ciepła.



Źródło: https://www.mojecieplo.gov.pl/

Nowy dom o podwyższonym standardzie energetycznym – co to oznacza w praktyce?

Przez nowy budynek mieszkalny rozumie się taki, który spełnia jeden z poniższych warunków:

w dniu złożenia wniosku o dotację nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego lub nie złożono wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie złożono nie wcześniej niż 1 stycznia 2021 r.

zawiadomienie o zakończeniu budowy złożono nie wcześniej niż 1 stycznia 2021 r.

Warunkiem uzyskania dotacji jest także uzyskanie podwyższonego standardu energetycznego budynku. Przekłada się to na konieczność osiągnięcia odpowiedniego wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną (EP) w odniesieniu do ogrzewania, wentylacji oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej (EPH+W). Może on wynosić maksymalnie 63 kWh (na m2 powierzchni domu w ciągu roku) w przypadku wniosków składanych w 2022r. oraz max 55 kWh dla wniosków, które składane będą w kolejnych latach.

Kiedy można złożyć wniosek? Nabór wniosków odbywa się w trybie ciągłym od 29.04.2022 r. do 31.12.2026 r. lub do wyczerpania dedykowanej puli środków. Okres kwalifikowalności kosztów rozpoczął się 1 stycznia 2021 r. Obowiązuje zasada stosowana w wielu innych programach powszechnych Funduszu: najpierw wykonanie inwestycji, następnie ubieganie się o otrzymanie bezzwrotnej dotacji.



Więcej informacji można uzyskać na stronie https://www.mojecieplo.gov.pl/





Gmina Siepraw realizuje projekt pn. „Wdrożenie Programu ochrony powietrza w Gminie Siepraw”, w ramach programu "Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021-2027, Priorytet 2 Fundusze Europejskie dla środowiska, Działanie 2.5 Wdrażanie Programu Ochrony Powietrza, typ projektu B. Funkcjonowanie ekodoradców w gminach. Projekt realizowany będzie na terenie Gminy Siepraw w latach 2024-2027.

Całkowity koszt Projektu: 510 958,70 zł

Wysokość wkładu Funduszy Europejskich: 434 314,89 zł

W ramach projektu zrealizowana zostanie adaptacja pomieszczenia na punkt obsługi mieszkańców i pokrycie kosztów wyposażenia. Zatrudniony został Ekodoradca, prowadzone będą lokalne akcje informacyjno-edukacyjne w zakresie ochrony klimatu, poprawy jakości powietrza i wdrażania uchwał antysmogowych dedykowanych dla każdej grupy społecznej. Zostanie przeprowadzona analiza zużycia energii w budynkach użyteczności publicznej oraz zakup kamery termowizyjnej.

Projekt jest ukierunkowany na korzyści dla mieszkańców Gminy Siepraw i regionu, którzy skorzystają z usług Ekodoradcy.

Głównym celem projektu jest wsparcie Gminy w transformacji energetycznej oraz wdrażaniu Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego, który dotyczy ograniczenia emisji i zmniejszenia stężeń: pyłu zawieszonego PM10 i PM2,5, benzo(a)pirenu oraz dwutlenku azotu. Podjęte działania wpłyną na ograniczenie zanieczyszczeń powietrza i tym samym na poprawę jego jakości. Realizacja zadań projektu stanowi jednocześnie realizację działań naprawczych wskazanych w Programie ochrony powietrza dla województwa małopolskiego. Projekt pozwoli również na realizację polityki energetyczno - klimatycznej.

Cele szczegółowe projektu:

Podniesienie świadomości mieszkańców regionu w zakresie zagrożeń zdrowotnych związanych z zanieczyszczeniem środowiska, ale również korzyściami wynikającymi z wykorzystania czystych źródeł energii i poprawy efektywności energetycznej. W ramach projektu wskazywane będą korzyści wynikające z wymiany nieefektywnych kotłów węglowych, takich jak poprawa zdrowia, wygoda, oszczędność oraz promocja gminy i innowacje. Przez kampanie edukacyjne, spotkania oraz materiały informacyjne, projekt będzie angażował społeczność lokalną i stymulował jej rozwój.

Dodatkowym celem jest ograniczenie negatywnego wpływu na zmiany klimatu poprzez ograniczenie emisji dwutlenku węgla, zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii i poprawę efektywności energetycznej. Rozwój i wzmocnienie roli ekodoradcy będą odgrywać niezwykle istotną rolę w przyspieszeniu realizacji działań służących poprawie jakości powietrza i ochrony klimatu, aktywnie wspierając proces podejmowania decyzji oraz angażując społeczności lokalne w wdrażanie działań mających na celu ograniczenie emisji szkodliwych substancji do powietrza.