Podsumowujemy rok 2022

Wykonanie budżetu na koniec grudnia 2022 roku po stronie dochodów wyniosło 84,8 mln zł, zaś po stronie wydatków 86,9 mln zł. W porównaniu do budżetu z 2021 r., dochody powiatu wzrosły o 13,1 mln zł, zaś wydatki - o 13,5 mln zł. Wzrost po stronie dochodów i wydatków to efekt podejmowania kolejnych działań prorozwojowych i związane z tym intensywne pozyskiwanie kolejnych funduszy – krajowych i unijnych. Powiat Hajnowski intensywnie się rozwija zwiększając nakłady na oświatę, pomoc społeczną, infrastrukturę drogową i gospodarkę przestrzenną. Powiat inwestycyjnie

42 projekty (w tym wieloletnie) o całkowitej wartości blisko 147 mln zł (!), a jednocześnie realizacja ustawowych zadań samorządu przy zachowaniu reżimu budżetowego - tak w skrócie prezentuje się 2022 rok. Pozyskane środki pozwoliły na realizację wielu przedsięwzięć – inwestycyjnych, społecznych, edukacyjnych. Dzięki pozyskanym środkom:

samorząd zrealizował szereg przedsięwzięć i inwestycji na drogach powiatowych,

modernizowana jest oferta edukacyjna hajnowskich szkół średnich – poprzez nowe inwestycje, nowe kierunki i innowacyjny formy współpracy z ośrodkami akademickimi,

powstały nowe produkty turystyczne,

mieszkańcy mogli i mogą brać udział w szkoleniach i studiach podyplomowych,

osoby z niepełnosprawnością mają możliwość skorzystania z finansowego wsparcia,

uczniowie hajnowskich szkół średnich poznają świat, zarabiają pierwsze pieniądze, poznają rynek pracy

osoby bezrobotne otrzymują finansową pomoc – w tym środki na założenie działalności gospodarczej, a przedsiębiorcy – wsparcie w organizacji szkoleń i miejsc pracy

w powiecie funkcjonuje i jest wspierany system pieczy zastępczej oraz opieki społecznej,

w ramach projektów scaleniowych zapewniona zostanie poprawa efektywności gospodarowania, zmniejszenie kosztów transportu oraz ułatwienie mechanizacji upraw polowych, a jednocześnie modernizacja dróg dojazdowych.

Wyznacznikiem jakości naszych działań niech będzie fakt, że w 2022 r. samorząd Powiatu Hajnowskiego znalazł się setce najlepiej ocenionych samorządów w Rankingu Finansowym Samorządu Terytorialnego w Polsce w zakresie gospodarki finansowej. Powiat Hajnowski został sklasyfikowany na 83 miejscu wśród 314 powiatów ziemskich w kraju po wielowskaźnikowej ocenie kondycji finansowej jednostek samorządu terytorialnego. Sukces jest tym większy, bo powiat hajnowski znalazł się w gronie dużo większych i zamożniejszych samorządów. Ponadto w Rankingu Związku Powiatów Polskich za 2022 r., w swojej kategorii samorząd powiatu hajnowskiego uplasował się na 4. pozycji. Projekty scaleniowe



Prym wśród realizowanych projektów wiodą projekty scaleniowe, których samorząd powiatu realizuje aż 5 (!), o całkowitej wartości 67,6 mln zł. Realizacja tych trudnych przedsięwzięć, wymagających żmudnej pracy administracyjnej i znajomości skomplikowanej tematyki, jaką niewątpliwie są scalenia, przebiega zgodnie z harmonogramem – w 2022 r. na projekty scaleniowe wydatkowano łącznie ponad 4,4 mln zł, w tym znajdują się środki na drogi w ramach prac poscaleniowych. A skoro o drogach mowa… Inwestycje w infrastrukturę drogową w 2022 r.



Rozumiejąc, że modernizacja istniejącej infrastruktury drogowej to ważny bodziec rozwoju regionu, samorząd powiatu hajnowskiego w 2022 r. przy współpracy z samorządem Województwa Podlaskiego i samorządami gminnymi, podjął wysiłek finansowy na rzecz poprawy infrastruktury drogowej. Z imponującym skutkiem - VI kadencja Rady Powiatu Hajnowskiego jest rekordowa pod względem ilości (z)realizowanych projektów drogowych, a 2022 r. jest tego częścią. W 2022 r. suma wydatków na drogi powiatowe zamknęła się w kwocie 22 570 447,21zł, co stanowi aż 29% ogółu wydatków budżetowych.

W 2022 r. kontynuowano remonty kolejnych odcinków dróg przy wsparciu Zarządu Województwa Podlaskiego. Dzięki otrzymanym środkom w kwocie 1,4 mln zł, Powiat Hajnowski w 2022 r. wyremontował ok. 10 km odcinków dróg powiatowych. Kolejne 13,2 mln zł to wartość inwestycji drogowych (z)realizowanych przez samorząd Powiatu Hajnowskiego z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg tylko w 2022 r., z czego suma dofinansowania ze środków zewnętrznych przekracza 6,3 mln zł! Dzięki tym funduszom ul. Topolowa w Czeremsze, ul. Targowa i Poddolna w Hajnówce i ul. Lipowa w Siemianówce zyskały nowe oblicze – bardziej funkcjonalne i bezpieczne!



Z kolei 14,9 mln zł to wartość dofinansowania z II edycji Programu Inwestycji Strategicznych Polski Ład, jakie powiat pozyskał w 2022 r. W ramach wsparcia samorząd wyremontował 8 odcinków dróg powiatowych o łącznej długości ok. 18 km w gminach Czeremcha, Kleszczele, Narew, Czyże, Dubicze Cerkiewne i Hajnówka (wartość inwestycji to 5 249 667,55 zł, dofinansowanie – 4 986 667, 55 zł), a także przebuduje ul. Górną w ramach II etapu (I etap będzie realizowany w 2023 r. z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg).

O tej inwestycji dużo się mówiło na przestrzeni ostatnich lat - w VI kadencji Rady Powiatu doczekała się realizacji. Kompleksowa przebudowa realizowana jest w ramach dwóch etapów.

Przedsięwzięcie będzie realizowane w dwóch etapach, obejmuje kompleksową przebudowę, w tym nową nawierzchnię i budowę ścieżki rowerowej, a dodatkowo, w ramach pierwszego etapu – także rozbiórkę istniejącego mostu i budowę przepustu oraz przebudowę skrzyżowania z drogą wojewódzką 689. Imponująco przedstawia się zakres prac, jak również finansowa wartość inwestycji – całkowita wartość inwestycji to blisko 16 mln zł.

Przedstawiciele samorządu powiatu wykorzystują każdą finansową furtkę do pozyskania dodatkowych funduszy. Jedną z takich „furtek” w 2022 r. był Program Inwestycji Strategicznych dla gmin popegeerowskich, z którego samorząd pozyskał 2 mln zł na remont trzech najpilniejszych odcinków drogi powiatowej Nr 1602 B (Morze -Zbucz- Czyże- Klejniki- Gorodczyno- Janowo- Gradoczno- Doratynka w kierunku drogi wojewódzkiej)

Ale inwestycje drogowe – choć ważne dla rozwoju regionu, nie są jednymi działaniami, jakie realizuje samorząd w zakresie infrastruktury drogowej. Istotnym zadaniem jest bieżące utrzymanie dróg powiatowych - choć takie czynności jak odkrzaczanie dróg, koszenia traw, utrzymania oznakowania pionowego i poziomego dróg, likwidacja wyrw na przepustach i w poboczach dróg, nie są tak reprezentacyjne jak fundusze inwestycyjne – niemniej mają istotny wpływ na nasze bezpieczeństwo. Wspieramy rozwój OZE

W ramach projektu „Hajnówka OdNowa – Zielona Transformacja”, realizowanego z Funduszy Norweskich budżetu państwa, kontynuujemy działanie Centrum Energii Odnawialnej, które wspiera mieszkańców w procesie korzystania z dofinansowania z programów krajowych. „Mój prąd”, „moje ciepło”, „czyste powietrze” przestają być niewiele mówiącymi sloganami, a mieszkańcy regionu korzystają z pomocy doradcy w kwestii doboru odpowiedniej instalacji a także złożenia i rozliczenia wniosku o dofinansowanie. Możesz dołączyć do 105 osób, którym pomogliśmy w okresie lipiec- grudzień 2022 r. - mieszkańcy mogą umówić się na wizytę w powiatowym Centrum Energii Odnawialnej - ul. 3 Maja 25A w Hajnówce, budynek Zespołu Szkół Zawodowych, w każdą środę (9.00-12.00) i piątek (9.00-11.00).

W 2022 r. kontynuowaliśmy polsko -niemiecką współpracę w zakresie budowy innowacyjnego rozwiązania produkcji ciepła przy wykorzystaniu zielonych technologii, współpracujących z istniejącą siecią c.o. miasta Hajnówka. „Power – to – heat” to hit w skali kraju! Koncepcja, opracowana w ramach polsko – niemieckiej współpracy optuje za stworzeniem sieci stacji wielkoskalowych pomp ciepła oraz wskazuje źródła energii elektrycznej niezbędnej do produkcji energii do zasilania pomp ciepła - ścieki, wody podziemne oraz instalacje wiatrowe i fotowoltaiczne. Szczegółowe założenia koncepcji poznaliśmy w 2023 r. Edukacja – kolejny, duży kawałek z budżetowego tortu

Wydatki na oświatę stanowiły, po drogach, największą część budżetu, pochłonęły ponad 18 mln zł, co stanowi 23% ogółu wydatków. Środki zostały przeznaczone przede wszystkim na pokrycie kosztów bieżącej działalności edukacyjnej oraz projekty dla uczniów i nauczycieli. A tych w 2022 r. hajnowskie szkoły średnie realizowały łącznie 10. Liderem pozostaje Zespół Szkół Zawodowych w Hajnówce, który w ramach projektów wysyłał swoich na płatne staże do podlaskich przedsiębiorców, specjalistyczne kursy zawodowe, dodatkowe zajęcia językowo – przedmiotowe oraz staże w Hiszpanii. Szkoła może pochwalić się akredytacją Erasmusa, która umożliwia o aplikowanie o dofinansowanie zagranicznych wyjazdów.

Z kolei w II LO z DNJB w Hajnówce za sprawą realizacji projektu „Przyrodnicza skarbnica ponad granicami” powstało nowoczesne Przyrodnicze Centrum Edukacyjne, prezentujące bogactwo bioróżnorodności Puszczy Białowieskiej, rolę roślin na życiu człowieka oraz zasady ochrony przyrody. Bogate zaplecze dydaktyczne szkoły powiększyło się o monitor interaktywny w połączeniu z kamerą do mikroskopu stereoskopowego, cyfrowy rejestrator dźwięku, aparat fotograficzny z funkcją wideo oraz terenowy mikroskop. Z kolei I LO przechodzi gruntowną modernizację. To duża inwestycja samorządu powiatu – dzięki pozyskanym funduszom z Polskiego Ładu -Funduszu Inwestycji Strategicznych, zaplanowano kompleksowy remont wewnątrz i zewnątrz budynku wraz z termomodernizacją, naprawą dachu i wykorzystaniem technologii OZE. Całkowita wartość inwestycji to ponad 7,6 mln zł, dofinansowanie – 5 mln zł

W 2022 r. samorząd Powiatu Hajnowskiego realizował też inne projekty:

kontynuował projekt umożliwiający mieszkańcom powiatu zdobycie dodatkowych umiejętności - w 2022 r. powiat hajnowski ogłosił ostatnią rekrutację w ramach projektu - uczniowie szkół ponadpodstawowych z powiatu hajnowskiego mogli skorzystać z dofinansowania do kursów maturalnych. Podpisano 34 umowy. Uczniowie wzięli udział w kursach maturalnych z języka angielskiego i biologii.

wspierał uczniów szkół średnich i studentów kierunków położnictwa i pielęgniarstwa - na dofinansowanie najzdolniejszych uczniów z hajnowskich szkół średnich, w ramach Powiatowego Funduszu Stypendialnego im. prof. Simony Kossak w 2022 r., wydatkowano 55 100,00 zł. Kolejny program – współfinansujący studia pielęgniarskie i położnicze, samorząd powiatu w porozumieniu z Urzędem Miasta Hajnówka wydatkował w roku akademickim 2022/2023 to 144 000,00 zł

rozwijał szkolnictwo specjalne – w 2022 r. kontynuowano działania na rzecz realizacji mieszkań wspomaganych w powiecie hajnowskim. Projekt niejako stanowi kontynuację działań zapoczątkować w latach 2020 – 2021, kiedy samorząd powiatu realizował projekt polegający na przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przeznaczeniem na budynek mieszkań treningowych dla osób z niepełnosprawnością. W 2022 r. Powiat Hajnowski otrzymał ponad 1,2 mln zł dofinansowania na realizację kolejnego projektu. W ramach tego, w nowo przebudowanym budynku zaplanowano (1) stworzenie i wyposażenie 6 miejsc pobytu w 3 mieszkaniach treningowych (jedno, dwu i trzyosobowych) dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, (2) wsparcie 11 opiekunów poprzez nabycie kwalifikacji trenera mieszkania wspomaganego oraz (3) przeprowadzenie treningu wspomaganego dla wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Hajnówce poprzez realizację Indywidualnego Planu Usamodzielniania. W ubiegłym roku zrealizowano szkolenia nauczycieli – trenerów a także wyposażono mieszkania wspomagane w sprzęt, meble i klimatyzację, niezbędne do korzystania z przestrzeni przez uczniów.

poszerzył ofertę edukacyjną – o edukacji należy myśleć biznesowo – samorząd powiatu hajnowskiego w porozumieniu z dyrektorami placówek oświatowych, kładzie nacisk na fachowość i specjalizację przyszłych kadr, dostosowując ofertę kształcenia do trendów rynku pracy oraz zacieśniając współpracę z przedsiębiorcami i ośrodkami akademickimi. W I LO funkcjonuje Oddział Przygotowania Wojskowego. Z kolei w Zespole Szkół Zawodowych podjęto pierwsze kroki ku „zielonej transformacji” – dzięki funduszom norweskim, w ZSZ będą realizowane przedmioty specjalizujące w tematyce niskiej emisji i zielonej energii. Powstanie także pracownia demonstracyjna. W ramach projektu „Hajnówka odNowa – Zielona Transformacja”, w 2022 r. zawarto także porozumienie pomiędzy Powiatem Hajnowskim a Politechniką Białostocką. Jego celem jest opracowanie i wdrożenie programu nauczania robotyki, grafiki i zaawansowanego programowania w II Liceum Ogólnokształcącym z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego w Hajnówce. Nowe zajęcia pojawiły się w planie zajęć w roku szkolnym 2022/2023. Uczniowie szkoły mają dostęp do specjalistycznej wiedzy, dodatkowo korzystają ze specjalistycznego sprzętu zakupionego na potrzeby zajęć.

Pomoc społeczna

16% ogółu wydatków tj. ponad 12,4 mln zł wydatkowano na cele wiązane z polityką społeczną i rodzinną – w tym 2,2 mln zł na finansowe wsparcie finansowe osób z niepełnosprawnościami. Dzięki funduszom otrzymanym z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON), samorząd powiatowy wspiera osoby ze szczególnymi potrzebami w zakresie likwidacji barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych, dofinansowuje zakup sprzętu rehabilitacyjnego, przedmiotów ortopedycznych czy środków pomocniczych. Możliwe jest również wyposażanie stanowisk pracy czy dofinansowanie rozpoczęcia działalności gospodarczej. Ponadto, możliwe jest również otrzymanie pomocy w uzyskaniu prawa jazdy, wykształcenia czy zakup niezbędnego sprzętu ortopedycznego (w ramach Programy Aktywny Samorząd). Zdrowie



SP ZOZ w Hajnówce ciągle się rozwija, systematycznie poszerzając koszyk świadczeń. Dzięki temu zakwalifikował się do sieci szpitali, uzyskując kwalifikację szpitala II stopnia. Miejsce w sieci zapewnia szpitalowi ciągłość i stabilność finansowania dzięki umowie z Narodowym Funduszem Zdrowia. Tym samym pacjenci mają zagwarantowany dostęp do specjalistycznej opieki i dużego wyboru usług medycznych. Obok programów profilaktycznych, Zakład oferuje szeroką diagnostykę, która w 2023 powiększyła się pracownię rezonansu! Realizacja projektu przypadła na 2022 r. Łączna wartości inwestycji zrealizowanych przez SPZOZ w Hajnówce w 2022r. wyniosła ponad 11,1 mln zł!



Zadaniem każdego samorządu jest realizacja potrzeb jego mieszkańców – fakt, że suma wartości projektów realizowanych w 2022 r. – zwłaszcza tych wieloletnich, na które składają się m.in. projekty scaleniowe czy inwestycje drogowe, przewyższają wartość budżetu powiatu, stanowi potwierdzenie, że założenia, jakie przyjęliśmy przy projektowaniu budżetu na rok 2022, są słuszne – mówi Starosta Andrzej Skiepko. - Koncentracja tak dużych środków inwestycyjnych sprzyja rozwojowi regionu, buduje jego potencjał gospodarczy, społeczny i promocyjny na lata. Projekty, które zainicjowaliśmy dziś i których ponosimy koszty, będą służyć społeczności lokalnej w przyszłości. Samorządy robią dużo, pomimo braku systemowych rozwiązań w aspekcie finansowania powiatów. Niemożność prowadzenia działalności gospodarczej, rosnące dysproporcje pomiędzy wartością subwencji a potrzebami, konieczność doinwestowania zadań zleconych, sprawiają, że samorządy powiatowe - zwłaszcza te małe, o małym odsetku populacji, by inwestować, muszą się zadłużać. Dlatego też, pomimo stabilnych wyników finansowych nie chcemy osiadać na laurach, będziemy kontynuować współpracę z naszymi partnerami, pukać do każdych drzwi, by jak najskuteczniej pozyskiwać kolejne fundusze. Tymczasem za wspólny wysiłek i pracę w 2021 r. chciałbym podziękować Radzie Powiatu, Członkom Zarządu, Kierownikom powiatowych jednostek organizacyjnych, wszystkim pracownikom Starostwa Powiatowego, za wspólny wysiłek na rzecz rozwoju Powiatu Hajnowskiego. Dziękuję Panu Wojewodzie, Panu Marszałkowi, wójtom, burmistrzom oraz wszystkim naszym partnerom za współpracę i wspólną pracę na rzecz społeczności lokalnej.

Katarzyna Miszczuk