Pomoc społeczna

Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu wspieranie osób i rodzin w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych, z którymi nie są w stanie sobie poradzić, wykorzystując własne możliwości i uprawnienia.

Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w godnych warunkach. Pozwala także zapobiegać trudnym sytuacjom życiowym, wspierając ich przy usamodzielnieniu się oraz integracji ze środowiskiem.

Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w formie finansowej, rzeczowej oraz w formie usług. System świadczeń pomocy społecznej wspiera finansowo osoby i rodziny o niskich dochodach oraz pozbawione dochodu.



✅ Zadania własne gminy z zakresu pomocy społecznej:

udzielanie pomocy finansowej i rzeczowej osobom w trudnej sytuacji życiowej (np. zasiłki celowe, okresowe, stałe),

prowadzenie pracy socjalnej,

dożywianie dzieci i osób dorosłych (w tym realizacja programu „Posiłek w szkole i w domu”),

kierowanie do domów pomocy społecznej oraz pokrywanie części kosztów pobytu,

zapewnianie schronienia, odzieży, żywności osobom bezdomnym i potrzebującym,

organizowanie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania,

współpraca z organizacjami pozarządowymi w zakresie pomocy społecznej.

✅ Zadania zlecone z zakresu administracji rządowej:

wypłata zasiłków stałych i celowych z budżetu państwa,

prowadzenie postępowań w sprawie przyznania świadczeń pieniężnych,

organizowanie i prowadzenie specjalistycznego poradnictwa (psychologicznego, prawnego),

prowadzenie i rozwijanie infrastruktury instytucji pomocy społecznej.



Komu przysługuje pomoc społeczna?

Pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu:

(art.7 Ustawy o pomocy społecznej)

ubóstwa;

sieroctwa;

bezdomności;

bezrobocia;

niepełnosprawności;

długotrwałej lub ciężkiej choroby;

przemocy domowej;

potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi;

potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności;

bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych;

trudności w integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach;

trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;

alkoholizmu lub narkomanii;

zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej;

klęski żywiołowej lub ekologicznej



Kryteria dochodowe w pomocy społecznej:

Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje:

dla osoby samotnie gospodarującej – w wysokości 1010 zł,

zwanej „kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej”,

dla osoby w rodzinie, - w wysokości 823 zł,

zwanej dalej „kryterium dochodowym na osobę w rodzinie”,

– przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych

w art. 7 i innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej

Świadczenia pieniężne:

Zasiłek stały przysługuje:

1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu

wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od

kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku

lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na

osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

2. Zasiłek stały ustala się w wysokości:

1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej – różnicy między kwotą stanowiącą

130 % kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej

osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 1229 zł miesięcznie;

2) w przypadku osoby w rodzinie – różnicy między kwotą stanowiącą 130 %

kryterium dochodowego na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.

W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania lub zasiłku dla opiekuna, zasiłek stały nie przysługuje.



Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego:

1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium

dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.

2. Zasiłek okresowy ustala się:

1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej – do wysokości różnicy między

kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby,

z tym że miesięczna kwota zasiłku nie może być wyższa niż kwota kryterium

dochodowego na osobę w rodzinie;

2) w przypadku rodziny – do wysokości różnicy między kryterium dochodowym

rodziny a dochodem tej rodziny.





Zasiłek celowy przyznany jest w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej.

Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany: specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi.

Świadczenia niepieniężne:

Praca socjalna świadczona jest na rzecz poprawy funkcjonowania osób i rodzin w ich środowisku społecznym. Praca socjalna prowadzona jest:

z osobami i rodzinami w celu rozwinięcia lub wzmocnienia ich aktywności i samodzielności życiowej;

ze społecznością lokalną w celu zapewnienia współpracy i koordynacji działań instytucji i organizacji istotnych dla zaspokajania potrzeb członków społeczności.

Praca socjalna może być prowadzona w oparciu o kontrakt socjalny lub projekt socjalny.

W pracy socjalnej wykorzystuje się właściwe tej działalności metody i techniki, stosowane z poszanowaniem godności osoby i jej prawa do samostanowienia.

Praca socjalna świadczona jest osobom i rodzinom bez względu na posiadany dochód.



Poradnictwo specjalistyczne, w szczególności prawne, psychologiczne i rodzinne, jest świadczone osobom i rodzinom, które mają trudności lub wykazują potrzebę wsparcia w rozwiązywaniu swoich problemów życiowych, bez względu na posiadany dochód.

Poradnictwo prawne realizuje się przez udzielanie informacji o obowiązujących przepisach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, zabezpieczenia społecznego, ochrony praw lokatorów.



Usługi opiekuńcze przysługują osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona

Usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić.

Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem.



Skierowanie do DPS

Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.



,,Posiłek w szkole i w domu”

Pomoc w formie dożywiania dzieci w szkołach i przedszkolach.

Od 1 stycznia 2025r. osobami uprawnionymi do korzystania ze świadczeń w ramach Programu „Posiłek w szkole i w domu” (posiłek dla dzieci) są rodziny, których dochód nie przekracza kwoty 1646,00 zł na osobę w rodzinie (tj. 200% kryterium dochodowego) oraz występuje jeden z powodów do udzielenia pomocy społecznej wymienionych w art. 7 ust. 2-15 ustawy o pomocy społecznej (m.in. bezrobocie, niepełnosprawność, długotrwała choroba, potrzeba ochrony macierzyństwa lub wielodzietność).



Skierowanie do otrzymania pomocy żywnościowej

Program Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027 (FEPŻ) współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus (EFS+), został przyjęty w drodze decyzji wykonawczej Komisji Europejskiej nr C(2022) 9063 z dnia 12 grudnia 2022 r. Niniejszy program jest bezpośrednim następcą Programu Operacyjnego Pomoc Żywnościowa 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym (FEAD).

Celem szczegółowym programu jest przeciwdziałanie deprywacji materialnej przez udzielanie pomocy żywnościowej lub podstawowej pomocy materialnej osobom najbardziej potrzebującym, w tym dzieciom, oraz zapewnienie środków towarzyszących wspierających ich włączenie społeczne.

Skierowanie do otrzymania pomocy żywnościowej w ramach Programu Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027 mogą uzyskać osoby, bądź rodziny, których dochód nie przekracza 265% kryterium dochodowego określonego na podstawie art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej.