Cyberbezpieczeństwo

Realizacja zadania z UKSC (art.22.1 (4))

Realizując zadania wynikające z Ustawy o Krajowym Systemie Cyberbezpieczeństwa przekazujemy Państwu informacje pozwalające na zrozumienie zagrożeń występujących w cyberprzestrzeni oraz porady jak skuteczne stosować sposoby zabezpieczenia się przed tymi zagrożeniami.

Cyberbezpieczeństwo

Zgodnie z Ustawą o Krajowym Systemie Cyberbezpieczeństwa (art. 2 pkt 4 ) – cyberbezpieczeństwo to „ odporność systemów informacyjnych na działania naruszające poufność, integralność, dostępność i autentyczność przetwarzanych danych lub związanych z nimi usług oferowanych przez te systemy ”

Główne zagrożenia występujące w cyberprzestrzeni:

Kradzież tożsamości – są dwa rodzaje kradzieży tożsamości. Pierwszy polega na wykorzystaniu Twoich danych osobowych do otwarcia nowego konta na Twoje nazwisko, np. w celu otrzymania karty kredytowej, lub zawarcia umowy z dostawcą usług komórkowych. Drugi polega na wykorzystaniu Twoich danych osobowych do uzyskania dostępu do Twoich kont w celu wykorzystania środków. Sposoby zdobycia Twojej tożsamości – infekowanie komputera wirusami, wysyłanie e-maili z próbami wyłudzenia haseł lub innych informacji, obserwowanie obecności online i rejestrowanie naciśnięć klawiszy na klawiaturze, a nawet monitorowanie aktywności sieciowej w celu zdobycia najważniejszych danych osobowych

Jak zapobiegać? – nigdy nie ujawniaj swoich haseł, ani danych osobowych; sprawdzaj wszystko co pobierasz aby upewnić się czy nie jest to złośliwe oprogramowanie (malware); monitoruj konta bankowe; ustal dzienne limity transakcji (więcej informacji można znaleźć: https://www.gov.pl/web/gov/zglos-nieuprawnione-wykorzystanie-swoich-danych-osobowych-kradziez-tozsamosci–uniewaznij-dowod )

Kradzieże (wyłudzenia), modyfikacje bądź niszczenie danych,

Ataki z użyciem szkodliwego oprogramowania m.in.:

Ransomware – oprogramowanie szantażujące, napastnicy szyfrują dane użytkownika i żądają zapłaty za przywrócenie dostępu do danych. Zagrożenie może dostać się do komputera za pośrednictwem pobranego pliku, poprzez załącznik e-mail, przeglądarkę, jeśli odwiedzasz stronę, która jest zainfekowana lub nawet przez wiadomość tekstową. Jak zapobiegać? – stosować aktualne oprogramowania antywirusowe oraz dokonywać regularnych aktualizacji systemu;

Malware – różnego rodzaju szkodliwe programy, których wspólną cechą jest fakt,że potajemnie uzyskują dostęp do urządzenia bez wiedzy użytkownika. Hakerzy wykorzystują je do różnych celów – wykradania danych osobowych, haseł, pieniędzy oraz blokowania dostępu do urządzeń. Najczęściej dostaje się na urządzenie z Internetu i poczty elektronicznej. Może również pochodzić ze zhakowanych stron internetowych, wersji demo gier, plików muzycznych, pasków narzędziowych, oprogramowania, bezpłatnych subskrypcji lub innych plików pobranych z Internetu na urządzenie, które nie jest odpowiednio zabezpieczone. Rodzaje złośliwego oprogramowanie obejmują oprogramowanie szpiegujące (spyware), adware, wirusy, trojany, rootkity, zagrożenia typu ransomware oraz porywaczy przeglądarki Jak zapobiegać? – korzystać ze skutecznego antywirusa, nie otwierać załączników z niezaufanych źródeł;

SQL Injection jest atakiem polegającym na wykorzystywaniu przez przestępców luk występujących w zabezpieczeniach np. aplikacji i pozwalającym na uzyskanie przez osoby nieuprawione danych osobowych. Jak zapobiegać? – zapobieganie atakom typu SQL Injection to obowiązek właściciela strony internetowej lub aplikacji;

Malvertising pozwala przestępcom na dotarcie do użytkowników przeglądających zaufane strony internetowe poprzez nośniki jakimi są udostępniane na stronach internetowych reklamy, a następnie na instalowanie bez wiedzy i zgody użytkownika złośliwego oprogramowania na urządzeniach użytkownika. Jak zapobiegać? – nie klikać reklam, stosować filtry blokujące reklamy;

Man in the Middle jest rodzajem ataku polegającym na uczestniczeniu osoby trzeciej np. w transakcji pomiędzy sklepem internetowym a klientem. Celem takich ataków jest przechwycenie informacji lub środków pieniężnych (np. uzyskanie danych niezbędnych do logowania w systemie bankowości elektronicznej). Jak zapobiegać? – szyfrowanie transmisji danych, ważne certyfikaty bezpieczeństwa;

Cross site scripting atak polegający na umieszczeniu na stronie internetowej specjalnego kodu, którego kliknięcie przez użytkownika powoduje przekierowanie na inną stronę internetową (np. na witrynę konkurencji). Jak zapobiegać? – korzystanie z zaufanego oprogramowania oraz dobrego programu antywirusowego;

Blokowanie dostępu do usług m.in.:

DDoS, czyli atak, którego celem jest zablokowanie możliwości logowania użytkownika na stronę internetową poprzez jednoczesne logowanie na tę samą stronę się wielu użytkowników Jak zapobiegać? – Dla zwykłych użytkowników zabezpieczenie się przed atakiem DDoS jest niemożliwe, ponieważ jedynie administrator strony uzyskuje informacje o nagłych, niespodziewanych skokach w ruchu na stronie, na podstawie których może podejmować odpowiednie kroki;

Ataki socjotechniczne m.in.:

Phishing, przebiegła metoda, której używa haker, aby nakłonić użytkownika do ujawnienia informacji osobistych, takich jak hasła lub numery kart kredytowych, ubezpieczeń i kont bankowych. Robią to poprzez wysyłanie fałszywych e-maili, przekierowywanie na fałszywe strony internetowe lub podszywając się pod instytucję lub osobę godną zaufania, np. urzędy, banki, portale społecznościowe, znajomych Jak zapobiegać? – nie otwieraj załączników w niechcianych e-mailach; chroń swoje hasła i nie ujawniaj ich nikomu; nie przekazuj nikomu poufnych danych — przez telefon, osobiście lub przez e-mail; sprawdzaj URL stron (adresy stron), dbaj o to, aby przeglądarka była cały czas zaktualizowana i korzystaj z poprawek zabezpieczeń;

Spam – niechciane lub niepotrzebne wiadomości elektroniczne Jak zapobiegać? – używanie skutecznego antywirusa oraz narzędzia antyspamowego; odznaczenie dodatkowych opcji przy rejestracji na kontach lub w usługach internetowych;



Elementarne sposoby zabezpieczenia się przed zagrożeniami:

używanie silnych, indywidualnych dla każdego systemu haseł i nie nieudostępnianie ich nikomu;

regularne wykonywanie kopii zapasowych ważnych danych;

bieżące aktualizowanie systemu operacyjnego i aplikacji;

instalacja i użytkowanie oprogramowania przeciw wirusom i spyware – najlepiej stosować ochronę w czasie rzeczywistym;

aktualizacja oprogramowania antywirusowego oraz bazy danych wirusów;

sprawdzanie plików pobranych z Internetu za pomocą programu antywirusowego;

uruchomienie firewalla;

nie otwieranie plików nieznanego pochodzenia;

korzystanie ze stron banków, poczty elektronicznej czy portali społecznościowych, które mają ważny certyfikat bezpieczeństwa, chyba, że masz stuprocentową pewność z innego źródła, że strona taka jest bezpieczna;

regularne skanowanie komputera i sprawdzanie procesów sieciowych – czasami złośliwe oprogramowanie nawiązuje własne połączenia z Internetem, wysyłając twoje hasła i inne prywatne dane do sieci; może również zainstalować się na komputerze mimo dobrej ochrony;

nie instalowanie aplikacji nieznanych producentów, bez autoryzacji sklepów z aplikacjami, aplikacje nieznanych producentów mogą prowadzić do wycieku danych;

unikanie stron, które oferują niesamowite atrakcje (darmowe filmiki, muzykę, albo łatwy zarobek przy rozsyłaniu spamu) – często na takich stronach znajdują się ukryte wirusy, trojany i inne zagrożenia;

niebezpieczne jest logowanie się do systemów z danymi wrażliwymi za pomocą publicznych sieci Wi-Fi;

nie zostawianie danych osobowych w niesprawdzonych serwisach i na stronach, jeżeli nie ma się absolutnej pewności, że nie są one widoczne dla osób trzecich oraz nie wysyłanie w wiadomościach e-mail żadnych poufnych danych w formie otwartego tekstu przykładowo dane powinny być zabezpieczone hasłem i zaszyfrowane. Hasło najlepiej przekazuj w sposób bezpieczny przy użyciu innego środka komunikacji;

należy pamiętać, że żaden bank czy Urząd nie wysyła e-maili do swoich klientów/interesantów z prośbą o podanie hasła lub loginu w celu ich weryfikacji;

zabezpieczenie urządzeń mobilnych – laptopy, smartfony i tablety należy zabezpieczać przy pomocy PINu, odcisku palca lub innych metod oferowanych przez producentów urządzeń.

zwracanie uwagi na komunikaty pojawiające się na ekranie oraz nie ignorowanie ostrzeżeń dotyczących bezpieczeństwa.

Więcej informacji dotyczących cyberbezpieczeńswta można znaleźć pod linkami:

Ouch! – darmowy zestaw porad bezpieczeństwa(Otworzy się w nowej zakładce) / https://www.cert.pl/ouch

cert.pl / https://www.cert.pl

Ministerstwo Cyfryzacji / https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/cyberbezpieczenstwo

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji / https://www.gov.pl/web/mswia/cyberbezpieczenstwo