Ostatnie dzieło Pityńskiego zdobi Plac Żwirki i Wigury w Jaśle

Andrzej Pityński - przedstawiciel realizmu w sztuce, absolwent krakowskiej ASP, laureat Orderu Orła Białego przyznanego mu w 2017 roku przez prezydenta Andrzeja Dudę, urodził się w 1947 r. w Ulanowie na Podkarpaciu.

Jest autorem ok. 500 rzeźb, pomników, płaskorzeźb, tablic i medali wykonanych w granicie, brązie i aluminium. To twórca słynnych na całym świecie wielkich gabarytowo rzeźb oraz monumentalnych i ekspresyjnych pomników o tematyce patriotycznej i martyrologicznej.

Artysta w swoich pracach przedstawiał tematy takie jak: umiłowanie wolności, waleczność czy religijność. Pomniki jego autorstwa to m.in.: „Katyń 1940”, „Mściciel”, „Patriota”, „Partyzanci”, „Sarmata”, „Błękitna Armia”, „Rzeź Wołyńska”.

Od 1974 r. mieszkał w Stanach Zjednoczonych. Był działaczem Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Nowym Jorku, które wspierało finansowo powstanie wielu jego rzeźb. Tak też było w przypadku jego ostatniej rzeźby – walczących hydr, stanowiących cokół jasielskiego pomnika Żołnierzy Wyklętych.

Ostatnim dziełem Andrzeja Pityńskiego był właśnie pomnik Żołnierzy Wyklętych, który powstał z inicjatywy Adama Pawlusia – Starosty Jasielskiego oraz Zarządu Powiatu w Jaśle. Artysta nie tylko bezpłatnie wykonał jego projekt, ale również użył do tego swoich materiałów i pozyskał środki, które pokryły koszt jego wysyłki do Polski. Rzeźba znajduje się na skwerze przy Zespole Szkół nr 4 w Jaśle. Ukazuje bohaterską walkę Orła Białego z hydrami symbolizującymi wrogów Narodu Polskiego i upamiętnia wywodzących się z ówczesnej ziemi jasielskiej Żołnierzy Wyklętych oraz działaczy polskiego podziemia antykomunistycznego. Pomnik został uroczyście odsłonięty 27 września 2019 roku w rocznicę powstania Państwa Podziemnego, krótko przed śmiercią artysty, który zmarł 18 września 2020 r. w wieku 73 lat.

Starosta Jasielski wielokrotnie podkreślał, że powstanie w Jaśle pomnika autorstwa Andrzeja Pityńskiego to nie tylko ogromny zaszczyt dla miasta i powiatu jasielskiego, a przede wszystkim żywa lekcja historii dla młodzieży.

Pomnik to kamerton uczuć, które zapamiętuje się na całe życie – wymownie napisał w liście odczytanym podczas odsłonięcia pomnika, autor monumentu - Andrzej Pityński.