61968C0003
Conclusie van de Advocaat-Generaal J. Gand
van 25 juni 1968 (
1
)
Mijnheer de President, mijne heren Rechters,
Het door de heer De Schacht in het begin van dit jaar bij Uw Hof aanhangig gemaakte beroep moet worden teruggevoerd op de inwerkingtreding — in 1962 — van het Statuut van de ambtenaren E.E.G./E.G.A.
Verzoeker, geboren in 1924 en van Belgische nationaliteit, was sedert 15 november 1952 als ambtenaar in de rang A 1 bij het Secretariaat van de Raad der E.G.K.S. te Luxemburg werkzaam. Toen bij de Verdragen van Rome voor elk der nieuwe Gemeenschappen een Raad werd ingesteld, deed zich de vraag voor hoe de ambtenaren van deze instellingen die tot op het Verdrag van 8 april 1965 — met behoud overigens van hun individualiteit — over één gemeenschappelijk secretariaat beschikten, moesten worden aangeworven. In het dossier vindt men de verschillende formules welke gedurende de overgangsperiode achteerenvolgens of gelijktijdig werden gebezigd om zich van de diensten der krachtens het E.G.K.S.-Statuut aangestelde ambtenaren te verzekeren, waarbij de keus in elk afzonderlijk geval in grote mate werd beïnvloed door de onmiddellijke dan wel toekomstige voordelen welke zulks voor de betrokkenen kon inhouden, alsmede door een vergelijking van de oplossingen welke de nieuwe Commissies harerzijds hadden toegepast. De voornaamste formules waren: tewerkstelling te Brussel ingevolge overplaatsing, waarbij de ambtenaar integraal aan het stelsel van het E.G.K.S.-Statuut onderworpen bleef — verlof om redenen van persoonlijke aard, waarbij gelijktijdig een zogenaamd „Brussels contract” werd afgesloten — ontslag, eveneens met een „Brussels contract” gepaard gaande.
Bij de regeling van de positie van De Schacht werd achtereenvolgens van deze verschillende mogelijkheden gebruik gemaakt. Verzoeker schijnt aanvankelijk sedert 1958 zijn functie te Brussel te hebben uitgeoefend zonder dat zijn vroegere positie bij enig besluit werd gewijzigd. Hij werd in deze stad met ingang van 1 september 1960 bij overplaatsing in het belang van de dienst tewerkgesteld. Vervolgens werd hem bij een besluit van de Secretaris-Generaal van de Bijzondere Raad van Ministers der E.G.K.S. van 22 december 1961 op zijn verzoek voor de duur van 2 jaar verlof om redenen van persoonlijke aard verleend, zulks eveneens met ingang van 1 september 1960, waarbij het eerste besluit derhalve met terugwerkende kracht werd ingetrokken; tegelijkertijd werd met hem een zogenaamd „Brussels contract” aangegaan. Ten slotte kwam na de openbaarmaking van het Statuut der ambtenaren E.E.G./E.G.A. op 11 juli 1962, een besluit af hetwelk de ver in het verleden gelegen oorzaak van dit geding vormt en waarop thans nader dient te worden ingegaan.
—
Verzoeker werd hierbij aangesteld als ambtenaar der Gemeenschappen in rang A 1, salaristrap 5; de aan het besluit voorafgaande overwegingen laten er geen twijfel aan bestaan dat men hieronder de E.E.G. en E.G.A. heeft te verstaan.
—
Artikel 2 bepaalt dat behoudens toepassing van de artikelen 102, paragraaf 5, en 103 van het Statuut, de werkzaamheden van betrokkene in zijn hoedanigheid van ambtenaar der E.G.K.S. definitief beëindigd zijn.
—
Het besluit geldt met ingang van 1 januari 1962, de dag waarop zowel het E.E.G.-Statuut als het nieuwe E.G.K.S.-Statuut in werking traden.
Aan dit besluit, krachtens hetwelk hij van het oude E.G.K.S.-Statuut naar het E.E.G./E.G.A.-Statuut overging, verbond De Schacht toen geen enkel gevolg voor het geldend maken van de door hem onder het E.G.K.S.-stelsel verworven aanspraken. In zijn verzoekschrift stelt hij, dat hij daarover zonder succes herhaaldelijk met de administratie heeft gesproken, doch in zijn aide-mémoire aan het Secretariaat-Generaal van de Raad van 30 augustus 1967 wordt van deze bespreking niet gewaagd. Op laatstgenoemde datum heeft hij slechts de uitkering verzocht van de op zijn rekening bij het voorzieningsfonds der E.G.K.S. geboekte bedragen. Dit verzoek werd op 30 oktober 1967 afgewezen; bij het onderhavige beroep, welks ontvankelijkheid niet wordt betwist, komt hij op dit verzoek terug en licht het nader toe.
1.
Zijn argumentatie steunt op artikel 62, sub a) en b), van het Algemeen Reglement, Bijlage van het Statuut van de E.G.K.S.-ambtenaren van 1956. Deze tekst bepaalt dat de ambtenaar die de 60-jarige leeftijd nog niet heeft bereikt en zijn werkzaamheden om andere redenen beëindigt dan overlijden en invaliditeit en die geen rechten kan doen gelden op een ouderdomspensioen, bij zijn vertrek recht heeft op uitbetaling van het bedrag dat op zijn rekening bij het Voorzieningsfonds van het personeel der Gemeenschap was geboekt, alsmede van het totaal der op zijn bezoldiging ter verkrijging van zijn pensioen ingehouden sommen.
Deze bepalingen zijn overgenomen in artikel 12 van Bijlage VIII tot het nieuwe Statuut der E.G.K.S.-ambtenaren van 1962, zij het dat ze hier van toepassing zijn verklaard voor het geval van definitieve beëindiging der werkzaamheden.
De Schacht voldoet aan al deze voorwaarden; zo heeft hij met name — gelijk in genoemd besluit van 11 juli 1962 wordt gezegd — met ingang van 1 januari van dat jaar zijn werkzaamheden bij de E.G.K.S. definitief beëindigd; bovendien is de strekking van artikel 62 van het oude Algemeen Reglement en artikel 12 van Bijlage VIII tot het nieuwe Statuut voor wat betreft de voorwaarde dat de werkzaamheden beëindigd moeten zijn van algemene aard: uitgesloten worden slechts de gevallen waar de uitkering der in die artikelen genoemde bedragen met een overlijdens-, invaliditeits-of ouderdomspensioen zou kunnen cumuleren. Onjuist en niet ter zake dienend is dan ook de in het besluit van 30 oktober 1967 — waarbij zijn verzoek werd afgewezen — aangevoerde grond, dat in verzoekers loopbaan niet te eniger tijd van „een beëindiging van het statutair verband” sprake zou zijn geweest.
Anderzijds zou de bestreden beschikking een miskenning inhouden van de interpretatie van artikel 62, gegeven bij Uw arrest in de zaak-Campolongo van 15 juli 1960 (Jurisprudentie, Deel VI-2, 1960, blz. 823), waarbij werd beslist dat de bevoegde instelling de uitbetaling der in het voorzieningsfonds gestorte bedragen slechts zou mogen weigeren in het geval, dat er een accoord zou bestaan over de eenmaking van de voorzienings- en pensioenfondsen van alle drie Gemeenschappen, een akkoord hetwelk in 1967 evenmin bestond als in 1960.
Het besluit zou bovendien de artikelen 52 van het Algemeen Reglement en 4 van Bijlage VIII van het nieuwe Statuut schenden. Ingevolge deze artikelen kan de ambtenaar, die na de dienst bij één der instellingen te hebben verlaten, opnieuw in zijn vroegere instelling of bij een andere Gemeenschap worden aangesteld, voor de berekening van zijn rechten op ouderdomspensioen al dan niet de totale duur van zijn diensttijd bij de drie Europese Gemeenschappen in aanmerking doen nemen, op voorwaarde evenwel — indien hij deze mogelijkheid kiest — dat hij de krachtens het E.G.K.S.-stelsel ontvangen uitkeringen terugstort.
2.
De stelling van De Schacht komt ons niet aanvaardbaar voor.
De Raad der Gemeenschappen doet zijn verweer hoofdzakelijk steunen op het feit dat verzoeker, gezien de datum waarop het E.E.G./E.G.A.-stelsel op hem van toepassing werd, zich noch op artikel 62 van het oude Reglement, noch op artikel 12 van Bijlage VIII van het nieuwe E.CK.S.-Statuut kon beroepen.
Wij zullen deze argumentatie niet in haar geheel behandelen. Allereerst verdient de aandacht het punt dat verzoeker na bij een besluit, hetwelk nimmer werd betwist, met ingang van 1 januari 1962 als E.E.G./E.G.A.-ambtenaar te zijn aangesteld, vanaf dat ogenblik integraal aan het Statuut dier Gemeenschappen onderworpen was, zij het onder bepaalde voorwaarden waarop wij hieronder nog zullen terugkomen. Dit Statuut behelst het beginsel dat de loopbaan van de ambtenaar een eenheid vormt, tot welke instelling of welke Gemeenschap hij ook achtereenvolgens behoorde. Weliswaar schrijft artikel 2 van Bijlage VIII van het Statuut E.E.G./E.G.A. voor, dat het ouderdomspensioen wordt berekend op de grondslag van het totale aantal door de ambtenaar verkregen pensioen jaren, doch in artikel 3 wordt nader bepaald dat voor deze berekening in aanmerking wordt genomen de diensttijd, vervuld in de hoedanigheid van ambtenaar van een instelling der drie Europese Gemeenschappen, voor zover hij over deze perioden de vastgestelde bijdragen heeft gestort.
Ongetwijfeld moet hier, gelijk in de beschikking van 11 juli 1962 uitdrukkelijk wordt gezegd, rekening worden gehouden met het bepaalde bij artikel 102, paragraaf 5, van het E.E.G.-Statuut. Dit artikel ziet geheel op het geval van verzoeker, dat wil zeggen dat van een E.G.K.S.-ambtenaar aan wie aanvankelijk verlof om redenen van persoonlijke aard werd verleend ten einde bij een instelling der beide andere Gemeenschappen dienst te kunnen doen en die vervolgens bij deze nieuwe Gemeenschappen krachtens de overgangsbepalingen wordt aangesteld. Deze bepaling voorziet toepassing van de overgangsbepalingen van het nieuwe E.CK.S-Statuut ten gunste van de betrokkene, hetgeen de handhaving betekent van bepaalde onder het oude E.G.K.S.-Statuut verworven voordelen welke namens de Raad bij pleidooi werden opgesomd en die niet onaanzienlijk zijn, in het bijzonder: dubbele inrichtingsvergoeding bij beëindiging van de dienst, handhaving van een gunstiger regeling bij opheffing van het ambt en, voor de ambtenaren die, gelijk verzoeker, reeds onder het oude E.G.K.S.-Statuut in rang A 1 of A 2 werden aangesteld, toepassing van de gunstiger bepalingen van dit oude Statuut voor het geval van ontslag om redenen van dienstbelang.
Hierbij kan worden opgemerkt — zonder daaruit wellicht even vergaande conclusies te trekken als de Raad deed — dat artikel 99, paragraaf 4, van deze overgangsbepalingen voorziet dat bij de berekening van de uitkering bij vertrek de duur van de vóór de aanstelling krachtens het nieuwe E.CK.S.-Statuut bij de drie Gemeenschappen werkelijk vervulde diensttijd in aanmerking wordt genomen. In ieder geval blijkt hieruit dat de auteurs van het Statuut aan het begrip eenheid van loopbaan een zeer algemene strekking wilden geven.
Doch er dient ook op te worden gewezen, dat deze overgangsregeling E.G.K.S. — ingevolge de verwijzing in artikel 102, paragraaf 5, van toepassing op de ambtenaren die krachtens het Statuut E.E.G./E.G.A. werden aangesteld — door de betrokkenen slechts mag worden ingeroepen voor zover die bepalingen met de nieuwe dienstvoorwaarden verenigbaar zijn. In tegenstelling tot hetgeen De Schacht betoogt, kan dan ook artikel 98 van het nieuwe E.CK.S-Statuut — waarbij wordt bepaald dat de ambtenaar die bij de inwerkingtreding van dit Statuut verlof om redenen van persoonlijke aard heeft, de daaraan verbonden voordelen tot aan het einde van dit verlof behoudt — kennelijk niet op zijn geval van toepassing zijn, daar dit verlof hem uitsluitend werd verleend om bij de nieuwe Gemeenschappen in dienst te treden en het derhalve zijn bestaansgrond verloor op het ogenblik dat verzoeker krachtens de Statuten van deze Gemeenschappen werd aangesteld.
3.
In het licht van het geheel der bepalingen die op zijn status betrekking hebben, kunnen wij thans de vordering van De Schacht onderzoeken. Of hij zich daartoe beroept op artikel 62 van het Algemeen Reglement van 1956, dan wel op artikel 12 van de Bijlage VIII van 1962, maakt voor het resultaat van ons onderzoek geen verschil. In beide gevallen kunnen deze bepalingen in haar geheel slechts van toepassing zijn wanneer de ambtenaar definitief niet de instelling waartoe hij behoort, doch de Gemeenschappen verlaat. Aldus werd in Uw arrest-Campolongo beslist ten aanzien van de uitkering bij vertrek, waar het heet dat het in artikel 62, eerste lid van het Algemeen Reglement bedoelde „vertrek”„naar redelijkheid behoort te worden verstaan als vertrek uit de diensten van de Gemeenschap”. Een en ander wordt nog duidelijker uit de bepaling van artikel 12 van Bijlage VIII, hetwelk spreekt van de ambtenaar „die zijn werkzaamheden definitiefbeëindigt”.
Het „vertrek”, welke term het opschrift vormt van de door U geïnterpreteerde artikelen, brengt niet alleen betaling mede van de eigenlijke uitkering bij vertrek (e) doch in beginsel eveneens terugstorting van de bij het Voorzieningsfonds geboekte bedragen (a en b). De ambtenaar kan deze voordelen slechts genieten wanneer hij zijn band met een Gemeenschap verbreekt zonder terstond een nieuwe verbintenis met een andere Gemeenschap aan te gaan. Hieruit volgt dat een beperkte strekking moet worden toegekend aan de bepaling van artikel 52 van het Algemeen Reglement van 1956, overgenomen in artikel 4 van Bijlage VIII, waarbij aan de ambtenaar die de dienst van een instelling verliet en vervolgens wederom tewerk werd gesteld, de bedoelde optie werd toegekend: in deze bepaling wordt voorondersteld dat de betrokkene opgehouden heeft te behoren tot „de diensten van een Gemeenschap”. Dit is de enige logische grond voor een uitzondering op het algemene beginsel van de eenheid der loopbaan, waarbij voor de berekening van het pensioen op het gebied van de vervulde diensttijd wordt gelet. Deze interpretatie schijnt bevestiging te vinden in de bepalingen met betrekking tot de detachering van de ambtenaar (artikel 8 van het E.G.K.S.-Statuut van 1962 en artikel 8 van het Statuut E.E.G./E.G.A.). Ingevolge deze artikelen kan de ambtenaar, na zes maanden, overgang naar een instelling verlangen en, indien aan dit verzoek gevolg wordt gegeven, wordt hij geacht zijn gehele loopbaan bij deze instelling te hebben volbracht. Doch hieraan wordt toegevoegd dat hij uit hoofde van deze overgang niet in aanmerking komt voor enige financieel voordeel, voorzien in geval van definitieve beëindiging van de dienst.
Hiertegenover beroept De Schacht zich op hetgeen in Uw arrest-Campolongo werd beslist met betrekking tot de uitkering van de op naam van deze ambtenaar bij het Voorzieningsfonds geboekte bedragen. Dat deze beslissing juist is, wensen wij geenszins te betwisten, doch wij menen, dat zij dient te worden verklaard uit de bijzondere omstandigheden van dat geval — die ten zeerste van de onderhavige zaak afwijken — zodat verzoeker in ieder geval ten onrechte daarin „een beginseluitspraak” ziet. De heer Campolongo had de dienst van de E.G.K.S. verlaten en werd vervolgens bij de Europese Investeringsbank aangesteld, een orgaan dat weliswaar bij het Verdrag van Rome werd ingesteld en waarvan het Statuut in een Protocol tot dat Verdrag werd neergelegd, maar het is in geen geval een „instelling” van de E.E.G. in eigenlijke zin. Bijgevolg valt haar personeel geheel buiten het Statuut van de ambtenaren van de E.E.G. en in het bijzonder buiten de pensioensregeling waaraan laatstgenoemden verplicht zijn onderworpen; eventuele geschillen tussen deze instelling en haar personeel behoren bovendien niet tot de kennisneming van Uw Hof. Onder deze omstandigheden is er geen sprake van eenheid van de loopbaan, noch ook van de mogelijkheid om voor de bepaling van het pensioen het totale aantal dienstjaren in aanmerking te doen nemen en het is dan ook begrijpelijk dat Uw Hof destijds heeft beslist dat betrokkene aan een andere regeling van sociale zekerheid onderworpen werd, een regeling welker inhoud ons overigens onbekend is. In dit opzicht verschilde zijn positie niet van die van een ambtenaar die de Gemeenschap verlaat om bij een particuliere bank in dienst te treden. Zij had dan ook niets gemeen met het geval van De Schacht die van de instelling ener Gemeenschap naar een andere Gemeenschap overging, doch in zijn nieuwe dienstbetrekking zijn vroegere carrière voortzette en dehalve aan een in hoofdzaak identieke pensioenregeling onderworpen is, ook al bestaat er geen akkoord over de eenmaking of fusie van de voorzieningsfondsen (hoewel men in de gemeenschappelijke Verordening van 10 juli 1963 de modaliteiten heeft vastgesteld voor de uitkering van de pensioenen der ambtenaren die hun loopbaan ten dele bij de E.G.K.S. volbrachten, alsmede de verdeling geregeld van de daaruit voortvloeiende lasten tussen het pensioenfonds van de E.G.K.S. en de begrotingen van de E.E.G. en de E.G.A.). Wij menen dan ook dat het arrest-Campolongo, gezien in het kader waarin het werd gewezen, niet tegen de door ons voorgestelde oplossing kan worden ingeroepen.
Blijft nog een laatste argument waarop De Schacht nadrukkelijk heeft geïnsisteerd, ontleend aan de behandeling van het geval van een zijner vroegere collega's bij het Secretariaat van de Raad van de E.G.K.S. Deze ambtenaar, die na een soortgelijke loopbaan als die van verzoeker, naar de dienst van de Commissie der E.E.G. overging, zou niettemin de uitkering van de op zijn naam bij het voorzieningsfonds geboekte bedragen hebben verkregen. Aan de hand van het dossier kan niet worden vastgesteld of deze bewering van verzoeker juist is; wij menen evenwel dat er op dit punt geen aanleiding tot nader onderzoek bestaat. De enige vraag die U is voorgelegd is of de Raad, door het verzoek van De Schacht tot uitkering van de op zijn naam bij het voorzieningsfonds geboekte bedragen af te wijzen de bepalingen van het Statuut heeft geschonden. Dit is een zuivere rechtsvraag; het hierop te geven antwoord hangt af van de interpretatie van het Statuut, en niet van de toepassing welke men daarvan — terecht of ten onrechte — in andere gevallen gaf.
Wij hebben de eer te concluderen
—
dat het beroep van De Schacht zal worden afgewezen,
—
en dat de proceskosten van verzoeker te zijnen laste zullen worden gebracht behoudens het bepaalde bij artikel 70 van het Reglement voor de procesvoering.
(
1
)	Vertaald uit het Frans.