61981C0208
ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤῆΣ ΓΕΝΙΚΉΣ ΕΊΣΑΓΓΕΛΈΩΣ SIMONE ROZÈS
ΠΟΫ ΆΝΕΠΤΫΧΘΗΣΑΝ ΤΗΝ 1Η 'ΑΠΡΙΛΊΟΥ 1982
Κύριε πρόεδρε,
Κύριοι δικαστές,
Οἱ δύο αιτήσεις περί ἐκδόσεως προδικαστικῆς ἀποφάσεως πού έχουν υποβληθεί στό Δικαστήριο και τῶν ὁποίων απεφασίσθη ἡ συνεκδίκαση μέ τήν διάταξη τῆς 16ης Σεπτεμβρίου 1981 προέρχονται ἀπό τήν Tariefcommissie καί έχουν ὡς ἀντικείμενο την ἑρμηνεία τοῦ κοινού δασμολογίου μέ σκοπό τήν ὀρθή κατάταξη τῶν σπόρων βρώμης.
Τά πραγματικά περιστατικά έχουν ὡς έξης:
Ή ολλανδική εταιρία Palte & Haentjens εισήγαγε ἀπό τίς Κάτω Χώρες, τόν 'Απρίλιο τοῦ 1977, γιά λογαριασμό δύο γερμανικών εταιριών, δύο παρτίδες βρώμης καταγωγής Αὐστραλίας, ἡ κατάταξη τῆς ὁποίας προκαλεί διαφορά μεταξύ ενός εἰσαγωγέως (κλάση 10.04) καί τῆς Διευθύνσεως Τελωνείων (διάκριση 11.02 ΒΙ α 2 αα).
Σύμφωνα μέ τίς επεξηγηματικές σημειώσεις της Ὀνοματολογίας τοῦ Συμβουλίου Τελωνειακῆς Συνεργασίας («Ονοματολογία τῶν Βρυξελλῶν»), υπάρχουν δύο κύριες ποικιλίες βρώμης: ἡ φαιά ἡ μαύρη βρώμη καί ή λευκή ἤ κίτρινη βρώμη. Καί στίς δύο αυτές ποικιλίες, οἱ σπόροι βρώμης διατηροῦν συχνά τό έλυτρό τους, ἀκόμα καί μετά τό ἁλώνισμα. Φέρουν, ἐπίσης άκρα. Πρός διευκόλυνση τῆς καταπόσεώς τους ἀπό τά ζῶα, (ἰδίως τά πουλερικά) τους ἀφαιροῦνται τά ἄκρα.
Μόνο τό ἁλώνισμα (ἤ λίχνισμα) δέν ἀρκεί συνήθως γιά νά ἀφαιρεθούν τά άκρα τῶν σπόρων τῆς βρώμης, διότι τά άκρα ἀποτελοῦν μέρος τοῦ περικαρπίου. 'Αλλά ἡ ἀφαίρεση, έστω καί μερική, τοῦ περικαρπίου πού συνεπάγεται ἀποκοπή τῶν άκρων εἶναι εργασία ἀλευροποιίας.
Γιά νά ἀποκοποῦν τά ἄκρα της, ἡ βρώμη πρέπει νά υποβληθεί περαιτέρω σέ επεξεργασία ἀποφλοιώσεως πού ὁρίζεται ἀπό τίς επεξηγηματικές σημειώσεις περί κριθής (10.03) ὡς επεξεργασία σέ τριβείο.
Στό κοινό δασμολόγιο, οἱ συνέπειες των ἀνωτέρω διαμορφώνονται ὡς έξης:
Οἱ μή ἀποφλοιωμένοι ἡ άλλως ἐπεξειργασμένοι σπόροι δημητριακών εμπίπτουν στό κεφάλαιο 10. Οἱ ἀνωτέρω επεξηγηματικές σημειώσεις ἀναφέρουν ὅτι τά προϊόντα τοῦ ἐν λόγω κεφαλαίου δύνανται νά έχουν τήν μορφή στάχεων ἤ σπειρίων πού έχουν ἁπλῶς υποστεί ἁλώνισμα ἡ λίχνισμα. Ἀκόμα καί μετά τό ἁλώνισμα ἤ τό λίχνισμα, τά άκρα παραμένουν στους σπόρους βρώμης. Πρόκειται, δηλαδή, γιά μή ἐπεξειργασμένα. δημητριακά ὅπως ἐμφανίζονται μετά τίς συνήθεις εργασίες τῆς συγκομιδής. Ή βρώμη πού ἐμφανίζει αυτά τά χαρακτηριστικά (10.04) υπόκειται σέ εισφορά 13%.
Ἀντιθέτως, οἱ σπόροι κεκομμένης εἰς τά άκρα βρώμης πού έχουν υποστεί μερική απόξεση τοῦ περικαρπίου (ἀποφλοιωμένοι) έστω καί τεμαχισμένοι ἡ τεθραυσμένοι ἀνήκουν στην διάκριση 11.02 ΒΙ α 2 αα). Αυτή ή επιπλέον επεξεργασία συνεπάγεται υψηλότερη εισφορά (23 %).
'Ενδέχεται, πάντως, νά ἀποσπασθούν φυσιολογικά τά άκρα λόγω τοῦ ἁλωνίσματος καί
τῆς επεξεργασίας στην οποία υποβάλλονται οἱ σπόροι (ἐναποθήκευση, φόρτωση, μεταφορά) χωρίς νά ἀπαιτείται επεξεργασία αλευροποιίας.
Στίς υποθέσεις ἐπί τῆς ουσίας, πρόκειται γιά ἀκραία περίπτωση αὐτοῦ τοῦ είδους: ὁ εἱσαγωγεύς θεωρεί ὅτι ἡ βρώμη πού ἐνεφάνισε στό τελωνείο ἀνήκει στην κλάση 10.04' ἀντιθέτως, τό τελωνείο πιστεύει ὅτι ἀνήκει στην διάκριση 11.02 ΒΙ α 2αα). Συμφώνως πρός τήν διάταξη περί παραπομπής τοῦ ὀλλανδικού δικαστηρίου, ενώπιον τοῦ ὁποίου ἤχθη ἡ υπόθεση, τό επίδικο ὡς πρός τήν κατάταξη προϊόν ἀποτελείται ἀπό σπόρους πού εἶχαν απλώς αλωνισθεί άλλά τῶν ὁποίων τά άκρα ἀπεσπάσθησαν κατόπιν τῆς επεξεργασίας. 'Από πλευρᾶς ἀναλογιών, ἡ διάταξη περί παραπομπής ἀναφέρει ἁπλώς ὅτι οἱ επίδικες παρτίδες περιέχουν ἀφ' ενός μεγάλη ποσότητα κεκομμένων εἰς τά άκρα σπόρων χωρίς νά διευκρινίζει τό σχετικό ποσοστό καί, ἀφ' έτερου, σπόρους πού διατηροῦν τά άκρα τους, τέλος δέ καί άκρα πού έχουν ἀποσπασθεί ἀπό τους σπόρους.
Τό δικαστήριο αυτό, προκειμένου νά επιλύσει τίς δύο διαφορές τῶν ὁποίων επελήφθη, υποβάλλει στό Δικαστήριο τά ἀκόλουθα ερωτήματα:
«1.
Οἱ σπόροι βρώμης, οἱ όποιοι μετά τήν συγκομιδή ἁπλώς ἁλωνίσθηκαν, ἀποθηκεύθηκαν, ἐφορτώθηκαν καί μετεφέρθησαν καί τῶν ὁποίων ἀφαιρέθησαν τά άκρα, κατόπιν τῶν ἐν λόγω ἐπεξεργασιών, υπάγονται στην κλάση 10.04 τοῦ κοινοῦ δασμολογίου ἡ στην διάκριση ΒΙ α 2 αα) τῆς κλάσεως 11.02;
2.
"Αν τό προϊόν πού ἀναφέρεται στό ερώτημα 1 πρέπει νά υπαχθεί στην δασμολογική διάκριση ΒΙ α 2 αα) τῆς κλάσεως 11.02, υπάρχει, γιά παρτίδα σπόρων βρώμης τοῦ είδους αὐτοῦ, ἐν μέρει ἀποκομμένων στά άκρα καί ἐν μέρει ὄχι, ποσοστό ἀποκομμένων στά άκρα σπόρων άνω τοῦ ὁποίου οἱ σπόροι, υπάγονται στην διάκριση ΒΙ α 2 αα) τῆς κλάσεως 11.02 καί κάτω ἀπό τό όποιο υπάγονται στην κλάση 10.04; Τό γεγονός ὅτι τά ἄκρα πού ἀπε-κόπησαν υπάρχουν στό φορτίο επηρεάζει την κατάταξη;
3.
"Αν υποτεθεί ὅτι ἡ ἀποφλοίωση των σπόρων βρώμης επιφέρει πάντοτε καί τήν ἀποκοπή τῶν άκρων, δεδομένου ὅτι μέ τήν ἀποφλοίωση ἀφαιρείται τό ἔλυτρο ἡ τό περικάρπιο, στοιχείο τοῦ ὁποίου εἶναι τό άκρο, πως πρέπει, κατόπιν αὐτοῦ, νά διαχωρίζονται μεταξύ τους οἱ δύο άλλες υποδιαιρέσεις της διακρίσεως ΒΙ α 2 τῆς κλάσεως 11.02, “ἀποφλοιωμένοι σπόροι βρώμης” δηλαδή “αα) βρώμη κεκομμένη εἰς τά άκρα” καί “66) ἕτεροι”;»
1.
Νομίζω ὅτι, τό ἀποφασιστικό στοιχείο γιά τήν κατάταξη τοῦ ἐπιδίκου εμπορεύματος εἶναι τό γεγονός ὅτι οἱ εισαχθείσες παρτίδες περιέχουν άκρα σπόρων εἴτε ἀποσπασμένα ἀπό τους σπόρους εἴτε ὄχι.
Πράγματι, ἄν τά άκρα εἶχαν ἀφαιρεθεί ἀπό τους σπόρους κατόπιν ἀποξέσεως, θά είχαν ἐπίσης πιθανῶς αφαιρεθεί ἀπό τίς ἐν λόγω παρτίδες, διότι δέν ὑπάρχει κανένας λόγος νά μεταφέρονται κατάλοιπα καί υπολείμματα τόσο χαμηλής ἀξίας σέ μεγάλη ἀπόσταση καί σέ ὑψηλή τιμή.
Στην προκειμένη περίπτωση ἀπό τήν ύπαρξη άκρων ἀναμεμειγμένων μέ τους σπόρους συνάγεται ὅτι, ἡ ἀφαίρεση των άκρων δέν έγινε σκοπίμως, ὅτι δέν προέκυψε ἀπό ἀπόξεση τοῦ περικαρπίου ή άλλη ἐπεξεργασία καί ὅτι, στην πραγματικότητα, ἀποτελεί παρεπόμενο ἀποτέλεσμα πού δέν ἐπεδιώχθη. Ό συλλογισμός αυτός επαληθεύεται ἀπό τό γεγονός ὅτι, οἱ παρτίδες περιέχουν, έκτός τῶν ἀφαιρεθέντων άκρων καί σπόρους πού διατηροῦν ἀκόμα τά άκρα τους. Κανονικώς, λοιπόν, ἀπαι-τείται περαιτέρω επεξεργασία (καίτοι σχετικώς ἁπλή δεδομένου ὅτι ὁμοιάζει μέ λί-χνισμα) για νά ἀφαιρεθούν τά άκρα ἀπό τους σπόρους.
Ή 'Επιτροπή εξηγεί ὅτι ἀπό τήν ἐν λόγω βρώμη, ἀπεσπάσθη προφανώς μεγάλο μέρος τῶν άκρων κατά τήν συγκομιδή πού έγινε μέ τελειοποιημένες θεριζοαλωνιστικές μηχανές οἱ όποιες επιτρέπουν μία επεξεργασία πού τό κοινό δασμολόγιο δέν ελάμβανε ἀκόμη ὑπ' ὄψη κατά τόν χρόνο τῆς εισαγωγής. Δέν έπεται ὅμως ὅτι οἱ σπόροι υπέστησαν άλλη επεξεργασία έκτός τοῦ ἀλωνίσματος ἡ τοῦ λιχνίσματος, πράγμα πού ἀποτελεί τό μόνο στοιχείο πού πρέπει νά ληφθεί ὑπ' ὄψη.
Ή 'Επιτροπή παρατηρεί περαιτέρω ὅτι οἱ ἀναφερόμενες στην διάκριση 11.02 ΒΙ α 2 αα) επεξηγηματικές σημειώσεις τοῦ κοινοῦ δασμολογίου ἐτροποποιήθησαν κατά τόν Νοέμβριο 1980 ώστε νά περιλάβουν στην ἐν λόγω διάκριση «τους σπόρους βρώμης πού έχουν μόνο ἁλωνισθεί μετά τήν συγκομιδή» οἱ όποιοι «διατηροῦν ἀκόμη τόν φλοιό ἡ έλυτρο άλλά τῶν ὁποίων τά άκρα έχουν θραυσθεῖ».
Σύμφωνα μέ τήν νομολογία τοῦ Δικαστηρίου (Cleton, 4 'Οκτωβρίου 1979, σκέψη 13, Rec. σ. 3060), οἱ επεξηγηματικές σημειώσεις τοῦ κοινού δασμολογίου τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων — πού δέν πρέπει νά συγχέονται μέ τίς «σημειώσεις» ἡ τίς «συμπληρωματικές σημειώσεις» τοῦ πίνακος δασμών (δεύτερο μέρος τοῦ παραρτήματος τοῦ κανονισμού περί τοῦ κοινού δασμολογίου) — ἀποτελούν ἁπλώς μέσο ερμηνείας διοικητικοί) χαρακτῆρος: δέν σκοπούν νά ἀντικαταστήσουν τίς επεξηγηματικές σημειώσεις πού έχει θεσπίσει τό Σνμβούλιο Τελωνειακῆς Συνεργασίας, άλλά μόνο νά τίς συμπληρώσουν, ὅπως ἀναφέρεται ρητώς στό σχετικό προοίμιο. 'Αλλά, οἱ επεξηγηματικές σημειώσεις τῆς 'Ονοματολογίας τῶν Βρυξελλών δέν περιέχουν καμμία διευκρίνηση ἀνάλογη μέ εκείνες πού ἐθέσπισε ή 'Επιτροπή 'Ονοματολογίας τοῦ κοινοῦ δασμολογίου.
Στην τελευταία τροποποίηση τῶν ἐν λόγω σημειώσεων πού έχω συμβουλευθεί, εὑρῆκα μόνο τό ἀκόλουθο σχόλιο, γιά τήν διάκριση BI α 2 αα):
«Ή κεκομμένη εἰς τά άκρα βρώμη ἀποτελείται ἀπό σπόρους πού διατηρούν ἀκόμα τόν φλοιό ἤ έλυτρο, άλλά τῶν ὁποιων τά άκρα έχουν ἀφαιρεθεί. Λόγω τῆς γενομένης επεξεργασίας, ενδέχεται νά έχει ἀφαιρεθεί ὁ φλοιός ἀπό τους σπόρους σέ ποσοστό περίπου 10 ο/ο κατά βάρος.»
Στίς ἐν λόγω σημειώσεις, δέν συνήντησα την νέα παράγραφο πού φέρεται ὅτι ἡ 'Επιτροπή ἀναφέρει ὡς θεσπισθείσα στίς 27 'Οκτωβρίου 1980 ἀπό την 'Επιτροπή 'Ονοματολογίας τοῦ κοινού δασμολογίου. Θεωρώ λοιπόν, ὅτι ἡ ἐν λόγω τροποποίηση, πού είναι, ἐν πάση περιπτώσει, μεταγενέστερη τῶν πραγματικών περιστατικών, πού ενδιαφέρουν τό ἐθνικό δικαστήριο, δέν έχει ἀκόμη δημοσιευθεί.
'Επομένως, ὁ ἐν ἰσχύι πίνακας δασμών καί οἱ επεξηγηματικές σημειώσεις τοῦ Συμβουλίου Τελωνειακῆς Συνεργασίας, πού εἶναι δεσμευτικές, ὡς μέσο ερμηνείας, ελλείψει ειδικών διατάξεων τοῦ κοινοτικού δικαίου (ἀνωτέρω ἀπόφαση, σκέψη 12) δέν ἀρνούνται τήν άποψη ὅτι ἡ ἐν λόγω διάκριση δέν δύναται νά περιλαμβάνει τήν βρώμη τῆς οποίας τά άκρα ἐθραύσθησαν κατόπιν παρεπομένου ἀποτελέσματος τό όποιο δέν έχει επιδιωχθεί, ιδίως στην περίπτωση πού τά άκρα αυτά εἶναι ἀκόμη ἀναμεμειγμένα μέ τους σπόρους.
'Η άποψη αυτή δέν ἀντιτίθεται ούτε στην ἀρχή πού καθιερώνεται στό πλαίσιο άλλων υποθέσεων, σύμφωνα μέ τήν ὁποία, χάριν τῆς ἀσφαλείας τοῦ δικαίου καί γιά νά διευκολυνθεί ἡ εργασία τῆς διοικήσεως, ἡ κατάταξη τῶν ἐμπορευμάτων πρέπει νά γίνεται βάσει τῶν ἀντικειμενικών τους χαρακτηριστικών καί ιδιοτήτων.
2.
'Υπό τίς προϋποθέσεις αὐτές δέν νομίζω ὅτι ἐνδιαφέρει τό ποσοστό τῆς «περιεκτι-κότητος σέ άκρα» τῶν επιδίκων παρτίδων. Δέν ὑπεστηρίχθη ὅτι οἱ παρτίδες σκοπίμως συνετέθησαν ἀπό μίγμα κεκομμένων εἰς τά άκρα σπόρων, σπόρων πού διατηροῦν τά άκρα καί ἀπό ἀφαιρεθέντα άκρα.
Στην περίπτωση αύτη; θά έπρεπε νά γίνει ἀναδρομή στους κανόνες περί μιγμάτων. Σύμφωνα μέ τόν γενικό κανόνα 3, «τά μίγματα προϊόντων ... πρέπει νά κατατάσσονται βάσει τοῦ είδους πού τους προσδίδει τόν ουσιώδη χαρακτήρα τους». 'Επικουρικώς, θά ἀπαιτείτο ἀναδρομή στίς συμπληρωματικές σημειώσεις ὑπό τόν ἀριθμό 3, τοῦ κεφαλαίου 10, πού ἀφοροῦν τά μίγματα δημητριακών.
3.
Ὅπως υποστηρίζει ἡ προσφεύγουσα στην κυρία δίκη, τό τελευταίο ἀπό τά ερωτήματα πού υπεβλήθησαν στό Δικαστήριο εἶναι καθαρώς θεωρητικό. Πράγματι, ἡ εισφορά στην ὁποία υπόκεινται οἱ ἀποφλοιωμένοι σπόροι βρώμης κεκομμένης εἰς τά άκρα εἶναι ἡ 'ίδια (23 %) εἴτε ἡ ἀποφλοίωση προεκάλεσε ἁπλώς ἀφαίρεση τῶν άκρων εἴτε πλέον εκτεταμένη ἀπόξεση τοῦ φλοιοῦ (περικαρπίου).
Κατά τά λοιπά, οἱ «έτεροι» σπόροι πού ἀναφέρονται στην υποδιαίρεση ββ, εἶναι σπόροι κεκομμένοι εἰς τά άκρα ὅπως οἱ ὑπό στοιχείο αα, οἱ όποιοι ὅμως, λόγω της περισσότερο ἡ λιγότερο ἐκτεταμένης ἀποξέ-σεως πού υπέστησαν, ἀποκτοῦν χαρακτήρα διαφορετικό ἀπό τους ἁπλώς κεκομμένους εἰς τά άκρα σπόρους. Δύναται νά θεωρηθεί ὅτι ἡ ἀφαίρεση τοῦ περικαρπίου αυτών τῶν «έτερων» σπόρων εἶναι μεγαλυτέρας εκτάσεως παρά στην περίπτωση τῶν «ἀποφλοιωμένων καί κεκομμένων εἰς τά άκρα σπόρων».
4.
Στίς γραπτές τῆς παρατηρήσεις, ἡ 'Επιτροπή προέτεινε στό Δικαστήριο νά ζητήσει ἀπό τό ἐθνικό δικαστήριο δείγματα τοῦ επιδίκου προϊόντος. Τό Δικαστήριο υπέβαλε ερωτήσεις στην 'Επιτροπή γιά νά πληροφορηθεί ἄν ἡ Επιτροπή 'Ονοματολογίας τοῦ κοινοῦ δασμολογίου εἶχε, ή ἴδια, εξετάσει αυτά τά δείγματα πρίν ἀποφασίσει την τροποποίηση τῆς ἀναφερομένης στην διάκριση 11.02 ΒΙ α 2αα) επεξηγηματικής σημειώσεως.
Όπως εἶναι γνωστό, ἡ ἐπιτροπή αυτή, πού συνεστήθη μέ τόν κανονισμό 97/62 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 16ης 'Ιανουαρίου 1969, περί τῶν ληπτέων μέτρων γιά τήν ὁμοιόμορφη εφαρμογή τοῦ κοινοῦ δασμολογίου εἶναι ἰδίως επιφορτισμένη μέ τήν επίλυση τεχνικῶν προβλημάτων πού ἀνακύπτουν σέ συγκεκριμένες περιπτώσεις. Εἶναι προφανές ὅτι στην ἐπιτροπή αύτη εναπόκειται κυρίως
νά διατάξει ενδεχομένως πραγματογνωμοσύνη καί ὅτι δεν δύναται ν' ἀποφανθεί παρά ἐν πλήρη γνώσει τῆς καταστάσεως.
Ή Ἐπιτροπή ὅμως, ἀπαντώντας στην ερώτηση τοῦ Δικαστηρίου, ἀνέφερε ὅτι ή ὀλλανδική ἀντιπροσωπεία στό πλαίσιο τῆς ἐν λόγω επιτροπής δέν ἦταν σέ θέση νά προσκομίσει τά δείγματα αυτά καί ὅτι ή επιτροπή δέν ἐθεώρησε ἀναγκαία τήν προσκόμιση τους πρίν ἀποφανθεί. 'Υπό τίς περιστάσεις αυτές, προκύπτει ὅτι τό εθνικό δικαστήριο δέν θά ἠδύνατο, ούτε αυτό νά προσκομίσει δείγματα ἀπό τίς επίδικες παρτίδες καί, ἑπομένως ἀμφιβάλλω γιά τό βάσιμο τῆς ὑποβληθείσης προτάσεως.Εἰς ἀπάντηση τῶν υποβληθέντων ερωτημάτων προτείνω στό Δικαστήριο νά κρίνει:
Στό παρόν στάδιο τοῦ κοινοτικοῦ δικαίου, γιά νά γίνει ἡ υπαγωγή σπόρων βρώμης στην διάκριση 11.02 ΒΙ α 2 αα), πρέπει ἡ ἀφαίρεση τῶν ἄκρων τους νά είναι ἀποτέλεσμα ἀποξέσεως τοῦ περικαρπίου ἡ άλλης επεξεργασίας, νά έχουν δέ ἀφαιρεθεί ἀπό τίς σχετικές παρτίδες τά ἀποκομμένα άκρα καί οἱ σπόροι πού διατηρούν τά άκρα τους.