62018TJ0031_RES
Sprawa T‑31/18
Luisa IzuzquizaiArne Semsrott
przeciwko
Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej
Wyrok Sądu (pierwsza izba) z dnia 27 listopada 2019 r.
Dostęp do dokumentów – Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 – Dokumenty dotyczące operacji morskiej prowadzonej w środkowej części Morza Śródziemnego w 2017 r. przez Frontex – Rozmieszczone statki – Odmowa dostępu – Artykuł 4 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 1049/2001 – Wyjątek dotyczący ochrony interesu publicznego w dziedzinie bezpieczeństwa publicznego
Instytucje Unii Europejskiej – Prawo publicznego dostępu do dokumentów – Rozporządzenie nr 1049/2001 – Zakres stosowania – Wniosek o udzielenie dostępu mający na celu dokonanie przeszukania baz danych – Włączenie – Pojęcie dokumentu istniejącego – Dokument stworzony na podstawie informacji pozyskanych z baz danych za pomocą istniejących narzędzi wyszukiwania – Włączenie
[rozporządzenie nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 3 lit. a)]
(zob. pkt 51–54)
Instytucje Unii Europejskiej – Prawo publicznego dostępu do dokumentów – Rozporządzenie nr 1049/2001 – Wyjątki od prawa dostępu do dokumentów – Obowiązek uzasadnienia – Zakres – Wykazanie istnienia w rozsądny sposób przewidywalnego, a nie czysto hipotetycznego ryzyka naruszenia chronionego interesu
(rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1049/2001, motyw 11, art. 4)
(zob. pkt 58–62, 74)
Instytucje Unii Europejskiej – Prawo publicznego dostępu do dokumentów – Rozporządzenie nr 1049/2001 – Wyjątki od prawa dostępu do dokumentów – Ochrona interesu publicznego – Kontrola sądowa – Zakres – Ograniczenia
[rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1049/2001, art. 4 ust. 1 lit. a)]
(zob. pkt 63–65)
Instytucje Unii Europejskiej – Prawo publicznego dostępu do dokumentów – Rozporządzenie nr 1049/2001 – Wyjątki od prawa dostępu do dokumentów – Ochrona interesu publicznego – Bezpieczeństwo publiczne – Zakres – Wyważenie obowiązku podania do wiadomości z potrzebami bezpieczeństwa publicznego
[rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady: nr 1049/2001, art. 4 ust. 4 lit. a) tiret pierwsze; 2016/1624, art. 8 ust. 3, art. 74 ust. 2]
(zob. pkt 91–93)
Instytucje Unii Europejskiej – Prawo publicznego dostępu do dokumentów – Rozporządzenie nr 1049/2001 – Wyjątki od prawa dostępu do dokumentów – Ochrona interesu publicznego – Bezpieczeństwo publiczne – Odmowa dostępu – Obowiązek uzasadnienia – Zakres
[rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1049/2001, art. 4 ust. 1 lit. a) tiret pierwsze]
(zob. pkt 107, 108, 112)
Streszczenie
Wyrokiem z dnia 27 listopada 2019 r. Izuzquiza i Semsrott/Frontex (T‑31/18) Sąd oddalił skargę na odmowę udzielenia przez Europejską Straż Graniczną i Przybrzeżną (Frontex) udzielenia dostępu do dokumentów zawierających informacje dotyczące operacji Tryton – na podstawie wyjątku dotyczącego ochrony interesu publicznego w dziedzinie bezpieczeństwa publicznego.
Skarżący w tej sprawie, Luisa Izuzquiza i M. Arne Semsrott, zwrócili się do Frontexu z wnioskiem o udzielenie dostępu do dokumentów zawierających informacje dotyczące nazwy, rodzaju i bandery wszystkich statków rozmieszczonych między dniem 1 czerwca a dniem 30 sierpnia 2017 r. w środkowej części Morza Śródziemnego w ramach operacji Tryton Operacja ta, rozpoczęta przez Frontex w listopadzie 2014 r., miała na celu poprawę ochrony i kontroli bezpieczeństwa granic dzięki wspólnym patrolom i wyposażeniu udostępnionemu przez państwa członkowskie. Frontex odmówił skarżącym dostępu do dokumentów zawierających te informacje na podstawie wyjątku przewidzianego w art. 4 ust. 1 lit. a) tiret pierwsze rozporządzenia nr 1049/2001 (
1
), dotyczącego ochrony interesu publicznego w dziedzinie bezpieczeństwa publicznego.
Przede wszystkim, jeżeli chodzi o podniesiony przez skarżących argument, zgodnie z którym Frontex nie zbadał, czy każdy z żądanych dokumentów był objęty wyjątkiem dotyczącym bezpieczeństwa publicznego, Sąd przypomniał, że o ile prawo dostępu do dokumentów instytucji dotyczy wyłącznie dokumentów istniejących i faktycznie znajdujących się w posiadaniu danej instytucji, o tyle w przypadku elektronicznych baz danych rozróżnienie pomiędzy dokumentem istniejącym a dokumentem nowym powinno opierać się na kryterium dostosowanym do specyfiki technicznej tych baz. A zatem wszelkie informacje, które można pozyskać z elektronicznej bazy danych w ramach jej zwykłego użytkowania za pomocą zaprogramowanych narzędzi wyszukiwania, należy uznać za dokumenty istniejące, nawet jeśli informacje te nie były dotąd wyświetlane w takiej formie lub nie były wcześniej przedmiotem wyszukiwania przez pracowników instytucji. W konsekwencji, gdy wygenerowano dokument zawierający takie informacje, dana instytucja lub agencja nie jest zobowiązana do indywidualnego rozpatrzenia każdego z dokumentów zawierających żądane dane, ponieważ istotne jest, by informacje, o które chodzi, stanowiły przedmiot takiego rozpatrzenia.
Następnie Sąd podkreślił, że skoro wyjątki przewidziane w art. 4 rozporządzenia nr 1049/2001 wprowadzają odstępstwo od zasady możliwie najszerszego publicznego dostępu do dokumentów, gdy dana instytucja zdecyduje się odmówić udzielenia dostępu do dokumentu, o którego ujawnienie zwrócono się do niej, jest ona zasadniczo zobowiązana wyjaśnić, w jaki sposób dostęp do tego dokumentu mógłby stanowić konkretne i faktyczne naruszenie interesu chronionego wyjątkiem. Ponadto ryzyko takiego naruszenia powinno dać się w rozsądny sposób przewidzieć, a nie być czysto hipotetyczne.
Wreszcie Sąd zauważył, że pozwana instytucja lub agencja, gdy rozpatruje wniosek o ujawnienie określonych informacji, nie ma obowiązku zidentyfikowania w uzasadnieniu zaskarżonego aktu okoliczności skutkujących, w razie ujawnienia wspomnianych informacji, naruszeniem ochrony interesu publicznego, którego dotyczy wyjątek powołany przez tę instytucję lub agencję. Gdyby taki obowiązek istniał, instytucja lub agencja, przedstawiając takie wyjaśnienia dotyczące możliwego użycia żądanych informacji, sama stworzyłaby sytuację, w której – w następstwie jej działań – zaistniałoby zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego, którego ochronę powinna ona w szczególności zapewnić. W omawianej sprawie Frontex podnosił, że jeśli żądane informacje zostałyby ujawnione, byłoby możliwe, w połączeniu z informacjami podanymi do wiadomości publicznej w niektórych witrynach internetowych lub narzędziach morskich, poznanie pozycji statków patrolujących, i że posiadając te informacje, sieci przestępcze uczestniczące w przemycie migrantów i handlu ludźmi mogłyby dostosować ich modus operandi w celu obejścia ochrony granic. Wyjaśnienia te umożliwiały skarżącym zrozumienie względów, dla których odmówiono im dostępu do żądanych informacji.
(
1
)	Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U. 2001, L 145, s. 43).