62019CC0906
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
BOBEK
ippreżentati fl-4 ta’ Marzu 2021 (
1
)
Kawża C‑906/19
FO
vs
Ministère public
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Cour de cassation (il-Qorti tal-Kassazzjoni, Franza))
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Trasport bit-triq – Dispożizzjonijiet soċjali – Regolamenti (KE) Nru 561/2006 u (KEE) Nru 3821/85 – Deroga prevista fl-Artikolu 3(a) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 – Kunċett ta’ ‘vettura użata għat-trasport ta’ passiġġieri permezz ta’ servizzi regolari li r-rotta tagħhom ma taqbiżx il-50 km’ – Obbligi tas‑sewwieqa f’każ ta’ użu mħallat ta’ vetturi – Portata tal‑Artikolu 19(2) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 – Sanzjonijiet extraterritorjali – Nuqqas ta’ inklużjoni tal-ksur tar-Regolament (KEE) Nru 3821/85 – Prinċipju ta’ nullum crimen nullum poena sine lege”
I. Introduzzjoni
1.
Wara spezzjoni waqt vjaġġ li saret fi Franza fuq vettura użata minn impriża tat-trasport stabbilita fil-Ġermanja, ġie kkonstatat li s‑sewwieq kien saq fil-Ġermanja mingħajr ma kellu l-kard tas-sewwieq imdaħħla fit-takografu tal-vettura. Konsegwentement, id-direttur tal‑impriża ġie akkużat kriminalment fi Franza minħabba t-twettiq tar-reat li l-kard tas-sewwieq ma kinitx imdaħħla fit-takografu tal‑vettura. Fl-ewwel istanza huwa ġie kkundannat għal multa ta’ EUR 10125. Din id-deċiżjoni kienet ikkonfermata fl-appell.
2.
Fil-kuntest ta’ din il-kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja hija mitluba tinterpreta r-Regolamenti (KE) Nru 561/2006 (
2
) u (KEE) Nru 3821/85 (
3
) sabiex tistabbilixxi, l-ewwel nett, jekk l-obbligi tas-sewwieqa li jirriżultaw mir‑Regolament Nru 3821/85 kinux applikabbli fil-kuntest tas-sewqan ta’ vetturi użati kemm għal vjaġġi b’rotot ta’ inqas minn 50 km kif ukoll għal vjaġġi itwal u, it-tieni nett, jekk il-ksur inkwistjoni setax ikun suġġett għal proċeduri kriminali fi Franza minkejja li twettaq fil‑Ġermanja.
II. Il-kuntest ġuridiku
A.
Id-dritt tal-Unjoni
1. Ir-Regolament Nru 3821/85
3.
Skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 3821/85 fil-verżjoni tiegħu applikabbli għall-fatti tal-każ:
“Is-sewwieqa għandhom jużaw il-formoli ta’ reġistrazzjoni jew il-karta tas-sewwieq kuljum meta huma jkunu qegħdin isuqu, u għandhom jibdew mill-mument meta huma jieħdu l-vettura taħt idejhom.
[…]”
4.
L-Artikolu 15(7) ta’ dan ir-regolament kien jipprevedi li:
“a)
Fejn ix-xufier isuq vettura li tkun attrezzata b’tagħmir ta’ reġistrazzjoni skond l-Anness I, ix-xufier għandu jkun kapaċi juri, kull meta jintalab minn uffiċjali li jispezzjona:
i)
il-folji tar-rekords għall-ġimgħa kurrenti u dawk użati mix-xufier fil‑15-il jum ta’ qabel;
ii)
il-card tax-xufier jekk dan ikollu waħda, u
iii)
kull rekord manwali u karti stampati li jkunu saru matul il-ġimgħa kurrenti u l-15-il jum ta’ qabel kif meħtieġ taħt dan ir-Regolament u r‑Regolament [Nru 561/2006].
Madankollu, wara l-1 ta’ Jannar 2008, il-perijodi ta’ ħin imsemmija f’(i) u (iii) għandhom ikopru l-jum kurrenti u t-28 jum ta’ qabel.
b)
Meta x-xufier isuq vettura attrezzata b’tagħmir ta’ reġistrazzjoni skond l-Anness IB, ix-xufier għandu jkun kapaċi juri, kull meta jintalab minn uffiċjali li jispezzjona:
i)
il-card tax-xufier tiegħu;
ii)
kull rekord manwali u karta stampata li tkun saret matul il-ġimgħa kurrenti u l-15-il jum ta’ qabel kif mitlub taħt dan ir-Regolament u Regolament [Nru 561/2006]; u
iii)
il-folji tar-rekords li jaqblu ma’ l-istess perijodu bħal dak imsemmi fis-subparagrafu ta’ qabel li matulu huwa saq vettura attrezzata b’tagħmir ta’ reġistrazzjoni skond l-Anness I.
Madankollu, wara l-1 ta’ Jannar 2008, il-perijodi ta’ ħin imsemmija taħt (ii) għandhom ikopru il-jum kurrenti u t-28 jum ta’ qabel.
ċ)
Uffiċjali awtorizzat li jispezzjona jista’ jiċċekkja l-konformità mar‑Regolament [Nru 561/2006] billi janalizza l-folji tar-rekords, tad-data murija jew stampata li tkun ġiet irreġistrata mit-tagħmir ta’ reġistrazzjoni jew mill-card tax-xufier jew, fin-nuqqas ta’ dan, billi janalizza kwalunkwe dokument ieħor ta’ appoġġ illi jiġġustifika n‑nuqqas ta’ osservanza ta’ xi disposizzjoni, bħal dawk imniżżla fl‑Artikoli 16(2) u (3).”
5.
L-Artikolu 19 tal-imsemmi regolament kien jipprevedi:
“[…]
2.   L-Istati Membri għandhom jgħinu lil xulxin fl-applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament u sabiex jikkontrollaw l-osservanza tiegħu.
3.   Fil-qafas ta’ din l-għajnuna reċiproka l-awtoritajiet kompetenti ta’ l‑Istati Membri għandhom jibagħtu lil xulxin regolarment kull informazzjoni disponibbli dwar:
–
ksur ta’ dan ir-Regolament minn non-residenti u kull penali imposti għal vjolazzjonijiet ta’ din ix-xorta,
–
penali imposti minn Stat Membru fuq ir-residenti tiegħu għal vjolazzjoni bħal din kommessa fi Stati membri oħra.”
6.
Ir-Regolament Nru 3821/85 tħassar u ġie ssostitwit bir‑Regolament (UE) Nru 165/2014 tal‑Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta’ Frar 2014 dwar takografi fit-trasport bit-triq (ĠU 2014, L 60, p. 1)).
2. Ir-Regolament Nru 561/2006
7.
L-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 561/2006, fil-verżjoni tiegħu applikabbli għall-fatti tal-każ, jipprevedi:
“Dan ir-Regolament jistabbilixxi r-regoli dwar il-ħinijiet ta’ sewqan, il‑pawżi u l-perijodi ta’ mistrieħ għax-xufiera li jaħdmu fit-trasport ta’ merkanzija u passiġġieri bit-triq sabiex ikunu armonizzati l‑kondizzjonijiet ta’ kompetizzjoni bejn il-modi ta’ trasport fuq l-art, speċjalment fir-rigward tas-settur tat-triq, u sabiex jittejbu l‑kondizzjonijiet tax-xogħol u s-sigurtà fit-triq. Dan ir-Regolament għandu l-għan ukoll li jippromwovi t-titjib fil-prattika ta’ monitoraġġ u ta’ infurzar mill-Istati Membri u t-tijib fil-prattiċi ta’ xogħol fl-industrija tat-trasport bit-triq.”
8.
L-Artikolu 3(a) ta’ dan ir-regolament jindika li dan ma japplikax għat-trasport bit-triq permezz ta’ vetturi użati għat-trasport tal‑passiġġieri b’servizzi regolari fejn ir-rotta koperta minn dan is‑servizz ma taqbiżx il-50 kilometru.
9.
L-Artikolu 19, li jaqa’ taħt il-Kapitolu V tal-imsemmi regolament dwar il-proċeduri ta’ kontroll u s-sanzjonijiet, jipprevedi:
“1.   L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar penali li japplikaw għal ksur ta’ dan ir-Regolament u r-Regolament [Nru 3821/85] u għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa kollha sabiex jiżguraw illi jkunu implimentati. Dawk il-penali għandhom ikunu effettivi, proporzjonati, dissważivi u b’mod li ma jiddiskriminawx. L‑ebda ksur ta’ dan ir-Regolament u r-Regolament [Nru 3821/85] ma għandu jkun suġġett għal aktar minn penali jew proċedura waħda. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni dwar dawn il‑miżuri sad-data imsemmija fit-tieni subparagrafu ta’ l-Artikolu 29. Il‑Kummissjoni għandha tinforma lill-Istati Membri dwar dan.
2.   Stat Membru għandu jagħti l-kapaċità lill-awtoritajiet kompetenti li jimponu penali fuq impriża u/jew xufier għal ksur ta’ dan ir-Regolament li jinqabad fit-territorju tiegħu u li għalih tkun għadha ma ġietx imposta penali, anki meta dak il-ksur ikun sar fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor jew ta’ pajjiz terz.
Bħala eċċezzjoni, fejn jinstab ksur:
–
li ma jkunx sar fit-territorju ta’ l-Istat Membru kkonċernat, u,
–
li jkun sar minn impriża stabbilita, jew minn xufier li għandu l-post ta’ l-impjieg tiegħu, fi Stat Membru ieħor jew f’pajjiż terz,
Stat Membru jista’, sa l-1 ta’ Jannar 2009, minflok ma jimponi penali, jinnotifika bil-fatti tal-ksur lill-awtorità kompetenti fl-Istat Membru jew fil-pajjiż terz fejn l-impriża hija stabbilita jew fejn ix-xufier għandu l‑post ta’ l-impjieg tiegħu.
3.   Kull meta Stat Membru jibda proċeduri jew jimponi penali għal ksur partikolari għandu jagħti lix-xufier prova xierqa ta’ dan bil-miktub.
4.   L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi sistema ta’ penali proporzjonati, li jistgħu jinkludu penali finanzjarji, tkun fis-seħħ għal ksur ta’ dan ir-Regolament jew ir-[Regolament Nru 3821/85] minn impriżi, jew kunsinjatarji, burdnara, operaturi tal-ġiti, kuntratturi prinċipali, sub-kuntratturi u aġenziji għall-impjieg ta’ xufiera li jkunu assoċjati ma’ impriżi.”
3. Id-Direttiva 2006/22/KE
10.
L-Anness III tad-Direttiva 2006/22/KE (
4
), fil-verżjoni tagħha applikabbli għall-fatti tal-każ, fih linji gwida dwar skala komuni ta’ ksur tar-Regolamenti Nru 561/2006 u Nru °3821/85, ikklassifikati f’kategoriji differenti skont il-gravità tagħhom. Dan l-Anness jirrakkomanda li l-ksur tal-Artikolu 15(7) tar-Regolament Nru 3821/85 li jikkonsisti fin-nuqqas li tiġi ppreżentata l-informazzjoni relatata mat‑tmienja u għoxrin jum ta’ qabel (ksur I 3) jiġi kklassifikat bħala ksur “serju ħafna”.
B.
Id-dritt Franċiż
11.
Skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu L. 3315-5 tal-code des transports (il-Kodiċi tat‑Trasport), il-fatt li tipprovdi trasport bit-triq b’kard tas-sewwieq mhux valida jew li ma tappartjenix lis-sewwieq li qed jużaha, jew mingħajr kard imdaħħla fil-kronotakografu tal-vettura, huwa punibbli permezz ta’ sitt xhur priġunerija u multa ta’ EUR 3750.
III. Il-fatti, il-proċedura u d-domandi preliminari
12.
Fit-2 ta’ April 2013, f’Versailles (Franza), l-uffiċjali tat-Taqsima għall-Prevenzjoni u r-Ripressjoni tal-delinkwenza fit-triq wettqu spezzjoni waqt vjaġġ fuq vettura użata minn impriża tat-trasport li hija stabbilita f’Sengenthal (il-Ġermanja).
13.
Waqt din l-ispezzjoni, l-uffiċjali talbu lis-sewwieq jispjega l‑attività tiegħu matul il-ġurnata inkwistjoni kif ukoll għat-tmienja u għoxrin jum preċedenti. F’dan il-punt huma kkonstataw li mill-5 sad-9 ta’ Marzu, u sussegwentement mill-14 sas-16 ta’ Marzu, jiġifieri matul disat’ijiem, il-vettura kienet fiċ-ċirkulazzjoni mingħajr ma kien hemm il-kard tas‑sewwieq imdaħħla fit-takografu.
14.
Wara l-konstatazzjoni ta’ dawn il-fatti, id-direttur tal-impriża ċċitata iktar ’il fuq (il‑persuna akkużata fil-kawża prinċipali), ġie akkużat, abbażi tal-ewwel paragrafu tal-Artikolu L. 3315-5 tal-Kodiċi tat-Trasport (Franza), li wettaq għal disa’ darbiet, fil-ġranet preċedenti, ir‑reat li l-kard tas-sewwieq ma kinitx imdaħħla fit-takografu tal-vettura.
15.
It-tribunal correctionnel de Versailles (il-Qorti Kriminali ta’ Versailles, Franza) iddikjarat li l-fatti ġew stabbiliti u kkundannat lill-persuna akkużata fil-kawża prinċipali għal multa ta’ EUR 10125.
16.
Il-cour d’appel de Versailles (il-Qorti tal-Appell ta’ Versailles, Franza)) ikkonfermat din id-deċiżjoni dwar il-ħtija u dwar il-piena. Quddiem din il-qorti, il-persuna akkużata fil-kawża prinċipali eċċepixxiet in-nuqqas ta’ ġurisdizzjoni territorjali tal-qrati kriminali Franċiżi. Fl-opinjoni tagħha, minn naħa waħda, ir-reati li bihom kienet qed tiġi akkużata, minkejja li ġew ikkonstatati fi Franza, twettqu fil-Ġermanja, peress li fil-ġranet li fihom kienet akkużata li ma żguratx li l-kard tas-sewwieq tkun imdaħħla fl-apparat ta’ reġistrazzjoni l-vettura kienet fil-Ġermanja. Min-naħa l-oħra, la l-liġi Franċiża, minħabba l-prinċipju ta’ territorjalità tal-liġi kriminali, u lanqas l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 ma kienu jippermettu lill-awtoritajiet Franċiżi li kkonstataw ir‑reati li jakkużaw lill-awtur tagħhom peress li dawn ir-reati twettqu fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor tal-Unjoni.
17.
Sabiex tiċħad dan l-argument, il-cour d’appel de Versailles (il-Qorti tal-Appell ta’ Versailles) sostniet, fis-sentenza tagħha tat-2 ta’ Mejju 2018, li l-fatti kkonstatati waqt l-ispezzjoni matul il-vjaġġ jaqgħu taħt id-dispożizzjonijiet tal‑Artikolu L. 3315-5 tal-Kodiċi tat-Trasport li ġie inkluż għall‑applikazzjoni tar-Regolament Nru 3821/85. Din il-Qorti tal-Appell żiedet li l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 jinkludi deroga espressa għall-prinċipju ta’ territorjalità ta’ proċeduri kriminali. Filwaqt li rrilevat li din id-deroga tirrigwarda espressament ir-Regolament Nru 561/2006, l-imsemmija Qorti tal-Appell iddeduċiet minn dan li hija tinkludi wkoll il-ksur tar-Regolament Nru 3821/85 inkwantu l-Artikolu 19(1) tar-Regolament Nru 561/2006 isemmi wkoll ir-Regolament Nru 3821/85.
18.
Konsegwentement, il-cour d’appel de Versailles (il-Qorti tal-Appell ta’ Versailles) ċaħdet l-eċċezzjoni ta’ nuqqas ta’ ġurisdizzjoni mqajma mill-persuna akkużata fil-kawża prinċipali u kkonfermat il-multa ta’ EUR 10,125 imposta fl-ewwel istanza għal ksur tar-regolamenti tal-kundizzjonijiet tax-xogħol fit-trasport bit-triq.
19.
Il-persuna akkużata appellat quddiem il-Cour de cassation (Franza) (il-Qorti tal-Kassazzjoni, Franza) mis-sentenza tal-cour d’appel de Versailles (il-Qorti tal-Appell ta’ Versailles). Wara li essenzjalment irrepetiet l-argument li kienet ressqet fl-ewwel istanza, il-persuna akkużata fil-kawża prinċipali talbet lill-Cour de cassation (il-Qorti tal-Kassazzjoni, Franza) tadixxi lill-Qorti tal-Ġustizzja b’rinviju għal deċiżjoni preliminari sabiex tiddeċiedi din il-kwistjoni. Din il-persuna kkritikat ukoll lill-cour d’appel de Versailles (il-Qorti tal-Appell ta’ Versailles) li ma kinitx indirizzat l-argument tagħha dwar il-fatt li hija ma setgħetx wettqet il-fatti li kienet akkużata bihom peress li r-regolamenti dwar it-tul tal-vjaġġ u l-ħinijiet tal-mistrieħ ma japplikawx għall-vjaġġi b’rotot ta’ inqas minn 50 km. Fl-opinjoni tagħha, waqt tali vjaġġi, it-takografu jista’ jitqiegħed f’pożizzjoni “out of scope” (barra mill-iskop) u s‑sewwieqa huma eżenti milli jdaħħlu fih il-kard tas-sewwieq tagħhom.
20.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Cour de cassation (il-Qorti tal‑Kassazzjoni, Franza) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u tagħmel id-domandi preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja:
“1)
Id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 19(2) tar-[Regolament Nru 561/2006.], li abbażi tagħhom ‘Stat Membru għandu jagħti l‑kapaċità lill-awtoritajiet kompetenti li jimponu penali fuq impriża u/jew xufier għal ksur ta’ dan ir-Regolament li jinqabad fit-territorju tiegħu u li għalih tkun għadha ma ġietx imposta penali, anki meta dak il-ksur ikun sar fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor jew ta’ pajjiz terz’, japplikaw biss għall-ksur tad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament jew ukoll għall-ksur ta’ dawk tar-[Regolament Nru 3821/85], li ġie ssostitwit bir-[Regolament Nru 165/2014]?
2)
L-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat fis-sens li huwa permess li sewwieq jidderoga mid‑dispożizzjonijiet tal-Artikolu 15(2) u (7) tar-Regolament Nru 3821/85 [li ġie ssostitwit bir-Regolament Nru 165/2014], li abbażi tagħhom is-sewwieq għandu jkun jista’ jippreżenta, kull meta jkun mitlub jagħmel dan minn uffiċjal ta’ spezzjoni, il-karti ta’ reġistrazzjoni [il-folji bir-rekords] u l-informazzjoni kollha għall-jum kurrenti u għat-tmienja u għoxrin jum preċedenti, fil-każ ta’ użu matul perijodu ta’ tmienja u għoxrin jum ta’ vettura għal traġitti li xi wħud minnhom jaqgħu taħt il-previżjonijiet tad-dispożizzjonijiet tal‑eċċezzjoni ċċitata iktar ‘il fuq, u oħrajn ma jawtorizzaw ebda deroga mill-użu ta’ apparat ta’ reġistrazzjoni?”
21.
Il-Gvern Franċiż u l-Kummissjoni Ewropea ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub. Dan il-gvern u l-Kummissjoni wieġbu ukoll bil-miktub għal mistoqsijiet li saru mill-Qorti tal-Ġustizzja.
IV. Analiżi
22.
Dawn il-konklużjonijiet huma organizzati kif ġej. Ser nibda billi nagħti risposta għat-tieni domanda preliminari magħmula mill-qorti tar‑rinviju peress li huwa iktar loġiku, qabel ma nittratta l-kwistjoni tas‑sanzjonijiet, l-iffissar tan-natura u l-portata tal-obbligi tas-sewwieqa ta’ vetturi li jirriżultaw mill-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 3821/85 meta dawn il-vetturi jaqgħu bħala regola taħt ir-Regolament Nru 561/2006 iżda li xi drabi jintużaw ukoll għal vjaġġi b’rotta ta’ inqas minn 50 km (A). Sussegwentement, ser neżamina l-ewwel domanda preliminari li tirrigwarda speċifikament l-awtoritajiet territorjalment kompetenti sabiex jissanzjonaw il-ksur ta’ dawn l-obbligi (B).
A.
It-tieni domanda: liema kienu, skont ir-Regolament Nru 3821/85, l-obbligi tas-sewwieqa ta’ vetturi li għandhom użu mħallat?
23.
Permezz tat-tieni domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi dwar jekk l-obbligi tal-Artikolu 15 tar‑Regolament Nru 3821/85 (
5
) għandhomx jiġu osservati b’mod kostanti minn kwalunkwe sewwieq fil-każ fejn l-istess vettura għandha użu “imħallat”, jiġifieri meta tintuża kemm għal vjaġġi ta’ rotot ta’ inqas minn 50 km kif ukoll għal vjaġġi itwal. B’mod partikolari, x’inhu l‑effett eventwali tad-deroga prevista fl-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 fuq il-portata ta’ dawn l-obbligi fil-kuntest tal-użu ta’ tali vettura għal vjaġġi ta’ rotot ta’ inqas minn 50 km?
24.
Skont il-Gvern Franċiż, is-sewwieq ta’ vettura mgħammra b’apparat ta’ reġistrazzjoni għandu fi kwalunkwe ħin jiġġustifika l‑attività tas-sewqan tiegħu, inkluż għall-parti tal-attività tiegħu li taqa’ taħt l-esklużjoni prevista mill-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 peress li parti mill-attività tiegħu hija rregolata minn dan ir-regolament.
25.
Skont il-Kummissjoni, jekk vettura għandha użu mħallat, is‑sewwieq ta’ tali vettura għandu jdaħħal il-kard tas-sewwieq tiegħu meta juża l-vettura fil-kuntest ta’ trasport li jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament Nru 561/2006. Għalkemm is-sewwieq ma għandux obbligu li jdaħħal il-kard tas-sewwieq tiegħu meta huwa jsuq “barra mill-iskop ”, huwa essenzjali li dan il-ħin tas‑sewqan xorta jkun irreġistrat bħala “xogħol ieħor” fuq il-kard tas‑sewwieq, kemm jekk b’mod awtomatiku meta l-kard tiddaħħal waqt is-sewqan “barra mill-iskopi” jew permezz tal-funzjoni manwali li għandu t-takografu meta terġa’ tibda l-attività li taqa’ fil‑kamp ta’ applikazzjoni tar-regolament.
26.
Jiena naqbel b’mod sostanzjali mal-analiżi tal-Kummissjoni.
27.
Fl-opinjoni tiegħi, meta vettura ma tkunx esklużivament użata għat-trasport ta’ passiġġieri permezz ta’ servizzi regolari li r-rotta tagħhom ma taqbiżx 50 km fis-sens tal-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 iżda għandha użu mħallat, din il-vettura taqa’ kompletament fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament. Konsegwentement, kull sewwieq ta’ din il-vettura għandu josserva l‑obbligi li jirriżultaw b’mod partikolari mill-Artikolu 15 tar‑Regolament Nru 3821/85, inkluż fil-kuntest tal-użu okkażjonali tal‑vettura għal vjaġġi fuq rotta ta’ inqas minn 50 km.
28.
Preliminarjament, għandu jiġi nnotat li għalkemm, skont l-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 3821/85, is-sewwieqa għandhom jirreġistraw il-ħin ta’ sewqan, ix-xogħol l-ieħor, id-disponibbiltà, il-pawżi fix-xogħol u l‑perijodi ta’ mistrieħ kuljum sabiex ikun jista’ jiġi vverifikat, waqt eventwali spezzjoni, li kull sewwieq josserva r-regoli relatati mal‑perijodi ta’ sewqan, ta’ pawżi u ta’ mistrieħ previsti fil-Kapitolu II tar-Regolament Nru 561/2006, il-portata ta’ dawn l-obbligi ma tvarjax skont l-identità tas-sewwieq jew it-tip ta’ trasport użat iżda skont il‑funzjoni tal-vettura użata. Fil-fatt, l-applikabbiltà tar-Regolament Nru 561/2006 – li jaffettwa l-applikabbiltà tar-Regolament Nru 3821/85 u tal-obbligi li jirriżultaw minnu (
6
) – hija ddefinita, pożittivament (
7
) u negattivament (
8
), skont karatteristiċi tal-vetturi u/jew tal-użu speċifiku tagħhom. Minn dan jirriżulta li kull sewwieq ta’ vettura li taqa’ taħt ir‑Regolament Nru 561/2006 kien suġġett għall-obbligi ta’ reġistrazzjoni tad-data diversa marbuta mas-sewqan li kienu jirriżultaw tirriżulta mill‑Artikolu 15 tar-Regolament Nru 3821/85.
29.
Issa, vettura li għandha użu mħallat taqa’ kompletament taħt ir‑Regolament Nru 561/2006 jew tista’ tibbenefika mid-deroga tal‑Artikolu 3(a) ta’ dan ir-regolament, li jipprevedi li l-imsemmi regolament ma japplikax għat-trasport bit-triq permezz ta’ “vetturi wżati għat-trasport tal-passiġġieri b’servizzi regolari fejn ir-rotta koperta minn dan is-servizz ma taqbiżx il-50 kilometru”?
30.
Fl-opinjoni tiegħi, din id-deroga ma tistax tkun interpretata bħala li tinkludi l-użu okkażjonali ta’ ċertu vetturi għal vjaġġi b’rotta ta’ inqas minn 50 km. Hija tirrigwarda biss l-użu ta’ vetturi esklużivament użati għat-trasport ta’ passiġġieri b’servizzi regolari fejn ir-rotta koperta minn dan is-servizz ma taqbiżx 50 km.
31.
Qabelxejn, hija ġurisprudenza stabbilita li deroga ma għandhiex tiġi interpretata b’mod li l-effetti tagħha jiġu estiżi lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex tkun żgurata l-protezzjoni tal-interessi li hija għandha tiżgura. Barra minn hekk, il-portata tad-derogi għandha tiġi stabbilita billi jiġu kkunsidrati l-għanijiet tal-leġiżlazzjoni inkwistjoni (
9
). Minn dan jirriżulta li d-deroga prevista fl-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 għandha tiġi interpretata b’mod strett.
32.
Sussegwentement, l-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 jirrigwarda biss il-vetturi “użati” għat-trasport ta’ passiġġieri b’“servizzi regolari” fejn ir-rotta koperta minn dan is-servizz ma taqbiżx 50 km. Din il-formulazzjoni tissuġġerixxi li din id-deroga hija applikabbli biss għall‑vetturi li huma esklużivament intiżi sabiex iwasslu l-passiġġieri fil-kuntest ta’ vjaġġi qosra ta’ inqas minn 50 km b’“servizzi li jipprovdu għat-trasport ta’ passiġġieri f’intervalli speċifikati tul rotot speċifiċi” (
10
). B’mod konkret, jistgħu jkunu vetturi użati għat-trasport urban, xarabanks tal-iskola li jġorru lill-istudenti mid-dar għall-iskola u mill‑iskola għad-dar, jew inkella x-xarabanks li jġorru l-ħaddiema mid‑dar għax-xogħol u mix-xogħol għad-dar (
11
). Huma għalhekk esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 l-vetturi li okkażjonalment iservu (
12
), fuq inizjattiva tat‑trasportatur, għat-trasport ta’ passiġġieri għal vjaġġi qosra, b’mod partikolari peress li dawn ma jipprovdux “servizzi regolari” (
13
).
33.
Interpretazzjoni differenti (bħala eżempju iktar wiesgħa) tal‑Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 tmur mhux biss kontra l‑għanijiet tal-imsemmi regolament li jtejjeb il-kundizzjonijiet ta’ xogħol u ta’ sigurtà tat-triq iżda wkoll kontra r-rekwiżit ta’ ċertezza legali tas‑sewwieqa u ta’ dawk responsabbli minn impriżi ta’ trasport.
34.
Fil-fatt, jista’ jkun hemm xenarju fejn l-istess sewwieq ikun uża vettura għal vjaġġ twil ta’ iktar minn 50 km u, immedjatament wara (jew qabel), għal vjaġġ wieħed (jew diversi) ta’ inqas minn 50 km. L‑għanijiet ta’ titjib tal-kundizzjonijiet ta’ xogħol u tas-sigurtà tat-triq jimponu neċessarjament li tali sewwieq waħdu jirreġistra d-data kollha tiegħu marbuta mas-sewqan sabiex l-uffiċjali ta’ kontroll ikunu jistgħu jivverifikaw jekk dan is-sewwieq ikunx kiser id-dispożizzjonijiet tal‑Kapitolu II tar-Regolament Nru 561/2006, indipendentament mit-tip ta’ vjaġġ li jkun sar b’din il-vettura (
14
). Effettivament, is-sewqan ta’ vettura, anki għal vjaġġ qasir, jikkostitwixxi perijodu ta’ attività reali tas-sewwieq li jista’ jinfluwenza s-sewqan u li matulu huwa ma setax juża l-ħin tiegħu kif irid (
15
).
35.
Bl-istess mod, f’każ ta’ spezzjoni, jista’ jkun hemm xi diskrepanzi, kif jidher li kien il-każ fil-kawża prinċipali, bejn id-data ta’ tmienja u għoxrin jum ta’ qabel relatata mal-vettura u d-data relatata mas-sewwieq, b’mod partikolari fil-każ fejn intużat il-pożizzjoni “out of scope”. Sa fejn tali diskrepanzi jistgħu xi drabi jaħbu ksur tal-perijodi differenti previsti fil-Kapitolu II tar-Regolament Nru 561/2006, moħbija bħala użu mħallat ta’ vettura li jippermetti li t-takografu jitpoġġa f’pożizzjoni “out of scope” u ma jkunx hemm il-bżonn li tiġi rreġistrata d-data rilevanti, huwa fl-interess tas-sewwieq (u, f’dan il-każ, tal‑persuna responsabbli mill-impriża) li din id-data tiġi rreġistrata sabiex ikunu jistgħu jiġu ġġustifikati d-diskrepanzi meta jiġu ppreżentati d-dokumenti ta’ prova relatati mal-użu tal-vettura. L‑interpretazzjoni proposta tal-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006 hija għalhekk ta’ natura li ssaħħaħ iċ-ċertezza legali tas‑sewwieq u tal-persuna responsabbli mill-impriża.
36.
Minn dan jirriżulta li, meta vettura li taqa’ taħt ir-Regolament Nru 561/2006 għandha użu mħallat, kull sewwieq li jsuq din il-vettura huwa suġġett għall-obbligi previsti fl-Artikolu 15 tar‑Regolament Nru 3821/85.
B.
L-ewwel domanda: min jista’ jissanzjona?
37.
Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi dwar liema huma l-awtoritajiet kompetenti li għandhom id-dritt jibdew proċeduri kriminali fir-rigward tal-ksur tar‑Regolament Nru 3821/85: huma biss l-awtoritajiet tal-Istat Membru fejn twettaq il-ksur jew jistgħu jkunu wkoll l-awtoritajiet tal-Istat li fit-territorju tiegħu ma twettaqx il-ksur iżda sempliċement ġie kkonstatat?
38.
Fl-opinjoni tiegħi, ma huwiex neċessarju li tingħata risposta għal din id-domanda peress li, bla ħsara għall-verifika mill-qorti tar-rinviju, il-ksur inkwistjoni jidher li kien kemm twettaq kif ukoll ikkonstatat fit‑territorju Franċiż, u b’hekk jippermetti lill-awtoritajiet ta’ dan l-Istat jissanzjonaw lill-awtur tal-ksur peress li d-dritt nazzjonali jipprevedi bażi legali adegwata (1). Madankollu, sabiex inkun eżawrjenti, jien nikkunsidra li Stat Membru ma jistax jissanzjona, abbażi tal‑Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006, ksur tar‑Regolament Nru 3821/85 fin-nuqqas ta’ rabta bejn il-ksur imwettaq u dan l-Istat Membru (2).
1. Liema ksur u fuq liema territorju?
39.
Mit-talba għal deċiżjoni preliminari jirriżulta li l-persuna akkużata fil-kawża prinċipali ġiet ikkundannata għal multa ta’ EUR 10125 għaliex wettqet, għal disa’ darbiet, fil-Ġermanja, ir‑reat li ma daħlitx il-kard tas-sewwieq fit-takografu tal-vettura, fatt li jikkostitwixxi ksur skont il-paragrafu 1 tal-Artikolu L. 3315-5 tal-Kodiċi tat‑Trasport. Madankollu, it-talba għal deċiżjoni preliminari ssemmi wkoll espressament lil Versailles bħala l-post fejn twettaq dan ir-reat. Barra minn hekk, il-qorti tar-rinviju targumenta li l-ksur preskritt fid-dritt Franċiż mill-Artikolu L. 3315-5 tal-Kodiċi tat-Trasport jikkorrispondi għall-ksur tal-Artikolu 15(7) tar-Regolament Nru 3821/85 li ma jikkonsistix fin-nuqqas li l-kard tas-sewwieq tiddaħħal fit‑takografu iżda mill-impossibbiltà li tiġi ppreżentata l‑informazzjoni relatata mat-tmienja u għoxrin jum preċedenti.
40.
Dawn id-diskrepanzi jħalluni kemxejn perpless dwar in-natura eżatta tal-ksur ikkonstatat mill-awtoritajiet nazzjonali. Din il-persuna ġiet akkużata bir-reat li l-kard tas-sewwieq ma ddaħħlitx fit-takografu, kif previst mid-dritt Franċiż, li ġie kkonstatat fi Franza iżda li twettaq b’mod rikorrenti fil-Ġermanja? Jew ġiet akkużata minħabba l-fatt li ma setgħetx tippreżenta, fi Franza, l‑informazzjoni mitluba relatata mat-tmienja u għoxrin jum ta’ qabel l‑ispezzjoni, bi ksur tal-Artikolu 15(7) tar-Regolament Nru 3821/85?
41.
Huma l-qrati nazzjonali li għandhom jirrispondu għal dawn il‑mistoqsijiet. Madankollu, jidhirli li l-kawża prinċipali taqa’ formalment fil-qafas tal-ewwel xenarju minkejja li fir-realtà toħroġ materjalment mit-tieni.
42.
Qabelxejn, għandu jiġi nnotat, li d-dritt tal-Unjoni ma jimponix lis-sewwieqa ta’ vetturi li jaqgħu taħt ir-Regolament Nru 561/2006 li f’kull ċirkustanza għandu jkollhom kard ta’ sewwieq. Fil-fatt, mhux biss mhux il-vetturi kollha huma mgħammra b’apparat ta’ reġistrazzjoni li jiffunzjona ma’ kard ta’ sewwieq (
16
), iżda l-punt (ii) tal-Artikolu 15(7)(a) tar-Regolament Nru 3821/85 espressament jispeċifika li l-preżentazzjoni minn sewwieq lil uffiċjal ta’ kontrol tal-kard ta’ sewwieq hija obbligatorja biss (u loġikament) “jekk dan ikollu waħda” (
17
). Għall‑kuntrarju, kif ġie spjegat iktar ’il fuq (
18
), is-sewwieq għandu l‑obbligu li jirreġistra (u, f’każ ta’ spezzjoni, li jippreżenta) l‑informazzjoni rilevanti sabiex jiżgura l-applikazzjoni korretta tar‑regoli previsti fil-Kapitolu II tar-Regolament Nru 561/2006. Għal dan il-għan, l-Artikolu 15(7) tar‑Regolament Nru 3821/85 isemmi diversi tipi ta’ dokumenti ta’ prova li jinkludu formoli ta’ reġistrazzjoni għall-kard ta’ sewwieq u, b’mod ħafna iktar sempliċi, “kull rekord manwali u karti stampati” għal dak il-jum u t-tmienja u għoxrin jum ta’ qabel.
43.
Minn dan jirriżulta li n-nuqqas li tiddaħħal il-kard tas-sewwieq fit-takografu ma jikkostitwixxix, fih innifsu u waħdu, ksur tar‑Regolament Nru 3821/85 (
19
). Minn dan jirriżulta wkoll li l-ksur tal‑obbligi previsti fl-Artikolu 15(7) tal-imsemmi regolament jikkonsisti fl-impossibbiltà li jiġu ppreżentati d-dokumenti ta’ prova li jistgħu jippruvaw l-użu tajjeb tal-vettura matul it-tmienja u għoxrin jum qabel l‑ispezzjoni (
20
).
44.
Issa, kif tirrileva b’mod korrett il-Kummissjoni, tali ksur neċessarjament twettaq fit-territorju tal-Istat Membru li jkun ikkonstatah. Peress li dan l-Istat Membru għandu bażi legali adegwata għal dan il-għan, l-awtoritajiet tal-imsemmi Istat għandhom għalhekk id‑dritt, skont il-prinċipju ta’ territorjalità tal-liġi kriminali, li jimponu sanzjoni fuq l-awtur tal-ksur, inkluż meta dan huwa non-residenti (
21
).
2. Fuq il-portata tal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006
45.
Minkejja li fl-opinjoni tiegħi ma hemmx lok li tingħata risposta formali għall-ewwel domanda tal-qorti tar-rinviju sa fejn dan ma huwiex meħtieġ għar-riżoluzzjoni tat-tilwima, madankollu ser nagħti risposta qasira fid-dawl tal-preżunzjoni ta’ rilevanza marbuta mad-domandi preliminari u l-funzjoni mogħtija lill-Avukati Ġenerali.
46.
Skont l-ewwel inċiż tal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006, “[s]tat Membru għandu jagħti l-kapaċità lill-awtoritajiet kompetenti li jimponu penali fuq impriża u/jew xufier għal ksur ta’ dan ir-Regolament li jinqabad fit-territorju tiegħu u li għalih tkun għadha ma ġietx imposta penali, anki meta dak il-ksur ikun sar fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor jew ta’ pajjiz terz”. Il-kliem tal-Artikolu 19(2) b’hekk jirreferi b’mod ċar għal ksur ta’ dan ir-regolament.
47.
Kuntrarjament għall-kliem tal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006, il-Gvern Franċiż u l-Kummissjoni jibbażaw ruħhom essenzjalment fuq l-interpretazzjoni kuntestwali u teleoloġika sabiex jiddeduċu li l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 jawtorizza lill-Istati Membri jissanzjonaw kemm il-ksur ta’ dan ir-regolament kif ukoll tar-Regolament Nru 3821/85 meta dan il-ksur ikun sempliċement ġie kkonstatat fit-territorju tagħhom filwaqt li jkun twettaq fi Stat Membru ieħor jew fi Stat terz. Skont dawn il-partijiet ikkonċernati, dawn iż-żewġ regolamenti jiffurmaw entità waħda inseparabbli. L-effettività tar-Regolament Nru 561/2006 hija bbażata fuq l-applikazzjoni tar-Regolament Nru 3821/85 peress li l‑implimentazzjoni tiegħu jeħtieġ li jsir użu minn apparat ta’ reġistrazzjoni. Barra minn hekk, fid-dawl tal-identiċità tal-għanijiet li għandhom jintlaħqu minn dawn iż-żewġ regolamenti, ikun mhux biss loġiku iżda wkoll neċessarju, fir-rigward tan-natura transkonfinali tal‑attivitajiet ta’ trasport bit-triq, li l-awtoritajiet ta’ Stat Membru jkunu jistgħu jissanzjonaw il-ksur tal-imsemmija żewġ regolamenti kkonstatat fit‑territorju ta’ dan l-Istat, taħt piena li jipprovokaw mhux biss żieda fil‑ksur iżda wkoll ta’ inċidenti.
48.
Il-Kummissjoni tenfasizza b’mod partikolari, fid-dawl tax‑xogħol preparatorju, li n-nuqqas ta’ riferiment espress fir‑Regolament Nru 3821/85 għall-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 ma kienx intenzjonali. Jekk ma kien hemm l-ebda “klawżola ta’ extraterritorjalità” fil-proposta inizjali tar‑regolament tal-Kummissjoni, huwa għaliex fir-realtà, tali klawżola ma hijiex neċessarja, fin-nuqqas ta’ kwalunkwe extraterritorjalità. Dan l‑Artikolu 19 huwa intiż mhux sabiex jistabbilixxi sistema ta’ sanzjonijiet nazzjonali, iżda sistema ta’ sanzjonijiet tal‑Unjoni li tapplika fit-territorju kollu tal-Unjoni. F’dan il-kuntest, l‑Istati Membri issa jistgħu, sakemm is-sistemi nazzjonali tagħhom jippermettulhom, jipprevedu sanzjonijiet għal ksur anki jekk ikunu sempliċement ikkonstatati mill-awtoritajiet kompetenti tagħhom fuq dan it-territorju. L‑introduzzjoni, waqt ix-xogħol leġiżlattiv, ta’ paragrafu 2 ġdid li ma kienx jidher fil-proposta tal-Kummissjoni inizjalment kellha l-uniku għan li tikkonverti din il-possibbiltà f’obbligu. Konsegwentement, ir‑redazzjoni tal-Artikolu 19(2) ta’ dak li kien se jsir ir-Regolament Nru 561/2006 żviluppat fis-sens ta’ nuqqas ta’ obbligu.
49.
Jien ma naqbilx ma’ dan l-approċċ. Fl-opinjoni tiegħi, l‑Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 ma għandux jiġi interpretat b’mod li jinkludi, fil-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu, abbażi biss tal-komplementarjetà bejn dan ir-regolament u r-Regolament Nru 3821/85, ksur għal dan l-aħħar regolament meta dan ma jkunx espressament imsemmi f’din id-dispożizzjoni.
50.
Fl-ewwel lok, għalkemm l-Artikolu 19(1) u (4) tar-Regolament Nru 561/2006 jippreżentaw dimensjoni transversali inkwantu jirreferu kemm għar-Regolament Nru 561/2006 kif ukoll għar-Regolament Nru 3821/85, dawn il-paragrafi huma ġenerali ferm u fil-mertu sempliċement jimponu fuq l-Istati Membri l-obbligu li jistabbilixxu sistema ta’ sanzjonijiet f’każ ta’ ksur ta’ xi wieħed mill-imsemmija regolamenti. L-għan tagħhom huwa għalhekk differenti mill-għan speċifiku ħafna tal-paragrafu 2 tal-imsemmi Artikolu 19: il‑possibbiltà ta’ sanzjonijiet extraterritorjali.
51.
Fit-tieni lok, minkejja li l-komplementarjetà bejn ir-Regolament Nru 3821/85 u r-Regolament Nru 561/2006 ma tistax tiġi nnegata (
22
), l‑Anness III tad-Direttiva 2006/22 jiddistingwi b’mod ċar bejn grupp ta’ ksur tar-Regolament Nru 561/2006 (nuqqas ta’ osservazzjoni tar-regoli dwar l-ekwipaġġ, it-tul tas-sewqan, il-pawżi, il-ħin ta’ mistrieħ u t-tipi ta’ ħlas) u grupp ta’ ksur tar-Regolament Nru 3821/85 (nuqqas ta’ osservanza tar-regoli b’mod partikolari dwar l-installazzjoni ta’ apparat ta’ reġistrazzjoni, l-użu tal-apparat ta’ reġistrazzjoni, il-kard ta’ sewwieq u l-formola ta’ reġistrazzjoni, l-indikazzjonijiet li għandhom jiddaħħlu jew il-preżentazzjoni ta’ dokumenti). Il-leġiżlatur tal-Unjoni għalhekk jagħmel distinzjoni bejn iż-żewġ gruppi ta’ ksur (
23
) b’tali mod li huwa impossibbli li jiġi ddikjarat b’ċertezza li l-fatt li l-ksur tar‑Regolament Nru 3821/85 ma ġiex inkluż fl-Artikolu 19(2) tar‑Regolament Nru 561/2006 huwa r-riżultat ta’ sempliċi ommissjoni involontarja. Għalhekk, essenzjalment jista’ jiġi sostnut, kuntrarjament għall-argumenti tal-Kummissjoni, li s-sempliċi assenza ta’ kwalunkwe riferiment għar-Regolament Nru 3821/85 fl-Artikolu 19(2) tar‑Regolament Nru 561/2006 tenfasizza għall-kuntrarju li tali ommissjoni kienet intenzjonali min-naħa tal-leġiżlatur tal-Unjoni (
24
).
52.
Fit-tielet lok, meta l-leġiżlatur tal-Unjoni jagħti lill-Istati Membri setgħa ta’ sanzjoni ta’ ksur imwettaq fit-territorju ta’ Stati Membri oħra, jidher li jagħmel dan b’mod espress u limitat, kif jidher minn atti leġiżlattivi oħra. B’hekk, pereżempju, l-Artikolu 11 tad-Direttiva (UE) 2017/1371 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑5 ta’ Lulju 2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz tal‑liġi kriminali (
25
), adottata abbażi tal-Artikolu 83(2) TFUE (
26
), jissuġġetta t-twessiegħ tal-kompetenza ta’ Stat Membru li jimponi sanzjonijiet fir-rigward ta’ reat kriminali li twettaq barra mit‑territorju tiegħu kemm għar-rekwiżit li għandha tkun informata l‑Kummissjoni kif ukoll għar-rekwiżit ta’ rabta bejn il-ksur inkwistjoni u dan l-Istat (
27
). Minn dan l-eżempju jirriżulta li, meta jixtieq jippermetti lil Stat Membru jissanzjona ksur li ma jkunx twettaq fit‑territorju tiegħu, il-leġiżlatur tal-Unjoni jagħmel dan b’mod espress, preċiż u biss għal ksur li wara kollox jippreżentaw rabta ma’ dan l-Istat (
28
).
53.
Fl-aħħar lok, u b’rabta mal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, hija ġurisprudenza stabbilita li l-prinċipju ta’ nullum crimen nullum poena sine lege jirrikjedi li l-liġi tiddefinixxi b’mod ċar ir-reati u l-pieni applikabbli għalihom. Dan ir-rekwiżit ikun issodisfatt meta l-parti f’kawża tkun tista’ tkun taf, mill-formulazzjoni tad-dispożizzjoni rilevanti u jekk ikun hemm bżonn bl-għajnuna tal-interpretazzjoni tagħha li tingħata mill-qrati, liema atti u ommissjonijiet iwasslu għar-responsabbiltà kriminali tagħha (
29
).
54.
Huwa t-test kif adottat mil-liġi (Ewropea) li finalment huwa rilevanti. Għall-kuntrarju, l-intenzjonijiet u l-ideat espressi matul il‑proċess leġiżlattiv, li iżda ma humiex indikati fit-test, u a fortiori l‑ommissjonijiet tal-leġiżlatur, ma humiex importanti. Jekk il‑leġiżlatur ma setax jgħid b’mod ċar dak li ried, tkun problema li jiġġiegħel jgħid dan a posteriori, permezz tal-interpretazzjoni, anki jekk il-persuni kkonċernati setgħu raġonevolment ħasbu mod ieħor (
30
). Tali approċċ isir iktar problematiku jekk effettivament iwassal għas-sanzjonar ta’ aġir, b’analoġija jew minħabba konnessjoni, mingħajr bażi legali espressa. Fil-qasam tad-dritt kriminali, l-akkużi għandhom ikunu ddefiniti ex ante b’mod preċiż u ċar.
55.
Konsegwentement, u kuntrarjament għad-dikjarazzjoni tal-Gvern Franċiż, fid-dawl tal-kliem tal-Artikolu 19(2) tar‑Regolament Nru 561/2006, il-proċeduri kriminali fir-rigward ta’ ksur, abbażi ta’ din id‑dispożizzjoni, tar-Regolament Nru 3821/85 ikkonstatati iżda mhux imwettqa fit-territorju ta’ Stat Membru, ċertament ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala raġonevolment prevedibbli mill-persuna li jkollha ssofri l-konsegwenzi tagħhom.
56.
Minn dan jirriżulta li, fl-istat kurrenti tiegħu, l-Artikolu 19(2) tar‑Regolament Nru 561/2006 ma jawtorizzax lill-awtoritajiet ta’ Stat Membru sabiex jimponu sanzjoni fuq persuna responsabbli minn impriża u/jew is-sewwieq ta’ vettura li taqa’ taħt dan ir-regolament għal ksur tar-Regolament Nru 3821/85 li ma jkunx twettaq fit-territorju tiegħu u li ma jippreżenta l-ebda rabta ma’ dan l-Istat Membru.
57.
Bħala konklużjoni, nirrikonoxxi li din is-soluzzjoni ma hijiex kompletament sodisfaċenti. Fid-dawl tal-komplementarjetà mill-qrib bejn iż-żewġ regolamenti, jista’ jkun xieraq li l-ksur tar-Regolament Nru 3821/85 jiġi inkluż fl-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 (
31
). Kif diġà enfasizzat, l-opportunità ma twassalx għal‑legalità, b’mod partikolari fid-dritt kriminali. Għalkemm il-formulazzjoni kurrenti tal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 għandha tiġi kkunsidrata bħala li għandha lakuna (
32
), huwa l-leġiżlatur tal-Unjoni li għandu jemendaha.
V. Konklużjoni
58.
Jiena nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tagħti r-risposti segwenti għad-domandi preliminari magħmula mill-Cour de cassation (il-Qorti tal-Kassazzjoni (Franza)):
–
L-Artikolu 3(a) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Marzu 2006 dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġislazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit‑triq għandu jiġi interpretat fis-sens li japplika biss għall-vetturi esklużivament użati għat-trasport ta’ passiġġieri permezz ta’ servizzi regolari fejn ir-rotta koperta ma taqbiżx il-50 km. Fil-kuntest ta’ użu mħallat ta’ vettura f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, kull sewwieq huwa suġġett għall-obbligi li jirriżultaw mill-Artikolu 15 tar-Regolament (KEE) tal-Kunsill Nru 3821/85 tal-20 ta’ Diċembru 1985 dwar apparat ta’ reġistrazzjoni għat-trasport bit-triq.
–
Fl-istat kurrenti tiegħu, l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 ma jawtorizzax lill-awtoritajiet ta’ Stat Membru jimponi sanzjoni fuq persuna responsabbli minn impriża u/jew sewwieq ta’ vettura li taqa’ taħt dan ir-regolament għal ksur tar-Regolament Nru 3821/85 li ma jkunx twettaq fit-territorju tiegħu u li ma jippreżenta l-ebda rabta ma’ dan l-Istat Membru.
(
1
)	Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
(
2
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Marzu 2006 dwar l‑armonizzazzjoni ta’ ċerta leġislazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq u li jemenda r-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 3821/85 u (KE) Nru 2135/98 u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85 (ĠU 2006, L 102, p. 1, rettifika fil-ĠU 2016, L 195, p. 83).
(
3
)	Regolament tal-Kunsill tal-20 ta’ Diċembru 1985 dwar apparat ta’ reġistrazzjoni għat-trasport bit-triq (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 1, p. 227).
(
4
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Marzu 2006 dwar il-kondizzjonijiet minimi għall-implimentazzjoni tar-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nri 3820/85 u 3821/85 dwar il-leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam ma’ attivitajiet tat-trasport bit-triq u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 88/599/KEE (ĠU 2006, L 102, p. 35).
(
5
)	Illum issostitwiti bl-Artikoli 34 sa 36 tar-Regolament Nru 165/2014.
(
6
)	Mill-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 3821/85 jirriżulta li l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu hija identika għal dik tar-Regolament Nru 561/2006.
(
7
)	L-Artikolu 2(1) tar-Regolament Nru 561/2006 jispjega li l-imsemmi regolament japplika għat-trasport bit-triq ta’ merkanzija permezz ta’ vetturi li l-massa massima awtorizzata taqbeż it-3.5 tunnellati u għat-trasport bit-triq ta’ passiġġieri b’vetturi li huma magħmula jew addattati b’mod permanenti sabiex iġorru aktar minn disa’ persuni u li huma intiżi għal dak l-iskop.
(
8
)	L-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 561/2006 jimponi ċertu numru ta’ derogi skont it-tip ta’ vetturi. Fost il-vetturi li għalihom ir-Regolament Nru 561/2006 ma huwiex applikabbli, minbarra d-deroga invokata fil-kawża prinċipali, l-Artikolu 3 isemmi pereżempju l-vetturi b’velocità massima awtorizzata li ma taqbiżx l-40 kilometru fis-siegħa, il-vetturi tal-armata jew tal-protezzjoni ċivili, il-vetturi użati għal skopijiet mediċi jew inkella il-“vetturi kummerċjali, li għandhom stat storiku […] u li jintużaw għat-trasport mhux kummerċjali ta’ passiġġieri jew ta’ merkanzija”. Ara wkoll l-Artikolu 13(1) tar‑Regolament Nru 561/2006.
(
9
)	Ara, pereżempju, is-sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013, Lundberg (C‑317/12, EU:C:2013:631, punt 20 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
10
)	Kif jirriżulta mid-definizzjoni ta’ “servizzi regolari” fl-Artikolu 4(n) tar‑Regolament Nru 561/2006, li jirreferi għall-punt 1 tal-Artikolu 2 tar‑Regolament tal-Kunsill Nru 684/92 tas-16 ta’ Marzu 1992 dwar regoli komuni għat-trasport internazzjonali ta’ passiġġieri bil-coach u bix-xarabank (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 1, p. 306), illum imħassar.
(
11
)	Ara, pereżempju, is-sentenza tat-2 ta’ Marzu 2017, Casa Noastră (C‑245/15, EU:C:2017:156), fejn il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li s-servizz ta’ trasport bejn id-dar u l-post tax-xogħol tal-ħaddiema, organizzat mill-persuna li timpjega ta’ dawn tal-aħħar u fejn ir-rotta koperta ma taqbiżx il‑50 km, jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-deroga, prevista fl-Artikolu 3(a) tar-Regolament Nru 561/2006.
(
12
)	Ara d-definizzjoni ta’ servizzi okkażjonali fil-punt 3 tal-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 684/92.
(
13
)	Ara, għal dan il-għan, is-sentenza tat-30 ta’ April 1998, Clarke & Sons u Ferne (C‑47/97, EU:C:1998:185), fejn il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li servizz ta’ trasport ta’ passiġġieri pprovdut diversi drabi, fil-kuntest ta’ riżervazzjoni bħala grupp magħmula minn organizzatur tal-vjaġġi, għal sempliċi vjaġġ bejn ajruport u lukanda inkluża, jekk ikun il-każ, waqfa fuq sit ta’ attrazzjoni turistika, fejn il-vjaġġ preċiż ma jkunx iffissat minn qabel, ma kienx jikkostitwixxi servizz regolari fis‑sens tad-deroga prevista mir-regolament li kien fis-seħħ qabel ir-Regolament Nru 561/2006.
(
14
)	Ara wkoll għal dan il-għan, b’analoġija, l-Artikolu 6(5) tar-Regolament Nru 561/2006, li jimponi lil kull sewwieq li jirreġistra, bħala “xogħol ieħor”, kull ħin li jagħmel isuq il-vettura użata għal operazzjonijiet kummerċjali li ma taqax fil‑kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament. Ara wkoll is-sentenza tat-18 ta’ Jannar 2001, Skills Motor Coaches et (C‑297/99, EU:C:2001:37) li permezz tagħha l-Qorti tal-Ġustizzja imponiet fuq is-sewwieq ta’ vettura A li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament Nru 561/2006 li jirreġistra l-attività ta’ sewqan tiegħu kollha, inkluż meta din issir, fil-kuntest tax-xogħol tiegħu, fuq vettura B li ma taqax taħt l-imsemmi regolament.
(
15
)	Ara, dejjem b’analoġija, is-sentenza tat-18 ta’ Jannar 2001, Skills Motor Coaches et (C‑297/99, EU:C:2001:37, punt 37).
(
16
)	Il-kard ta’ sewwieq ma hijiex imsemmija fl-Anness I tar-Regolament Nru 3821/85 dwar it-takografi analoġiċi. F’dan il-każ, il-persuna li timpjega tagħti biss formoli ta’ reġistrazzjoni lis‑sewwieqa ta’ vetturi mgħammra b’apparat ta’ reġistrazzjoni konformi ma’ dan l‑anness.
(
17
)	Ara wkoll l-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 3821/85 li permezz tiegħu, anki għall-vetturi mgħammra b’apparat ta’ reġistrazzjoni konformi mal-Anness I B (takografu diġitali), Stat Membru jista’ jitlob li sewwieq suġġett għad‑dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 561/2006 ikollu kard ta’ sewwieq.
(
18
)	Punt 28 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
19
)	Kif jikkonferma l-Anness III tad-Direttiva 2006/22 li ma jinkludix tali ksur.
(
20
)	Ksur I 3 li l-kriminalizzazzjoni tiegħu hija rrakkomandata mill-Anness III tad‑Direttiva 2006/22 (ara l-punt 10 ta’ dawn il-konklużjonijiet).
(
21
)	Ara, għal dan il-għan, l-ewwel inċiż tal-Artikolu 19(3) tar-Regolament Nru 3821/85.
(
22
)	Ir-Regolament Nru 3821/85 jaqa’ direttament fl-estensjoni tar-Regolament Nru 561/2006. Għalkemm l-għan immedjat tiegħu huwa li jirrikjedi lis-sewwieqa jirreġistraw ċerta data relatata mas-sewqan, l-għan finali tiegħu huwa proprju sabiex jippermetti lill-uffiċjali ta’ kontrol jiżguraw, permezz ta’ diversi tipi ta’ dokumenti ta’ prova, li r-regoli tal-Kapitolu II tar-Regolament Nru 561/2006 jkunu ġew osservati. Ara, pereżempju, is-sentenza tas-26 ta’ Settembru 2018, Baumgartner (C‑513/17, EU:C:2018:772, punt 28).
(
23
)	Għandu jiġi rrikonoxxut li, fil-prattika, din id-distinzjoni ma hijiex dejjem daqstant ċara sa fejn ċertu aġir jista’ jikkostitwixxi kemm ksur tar-Regolament Nru 3821/85 kif ukoll ksur tar-Regolament Nru 561/2006 (ara, pereżempju, is-sentenzi tad-9 ta’ Ġunju 2016, Eurospeed (C‑287/14, EU:C:2016:420) u tas-26 ta’ Settembru 2018, Baumgartner (C‑513/17, EU:C:2018:772)).
(
24
)	Barra minn hekk, għandu jiġi nnotat li l-leġiżlatur tal-Unjoni ma bidilx il-formulazzjoni tal‑Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 fl-aħħar verżjoni tiegħu tal‑20 ta’ Awwissu 2020, wara l-emenda introdotta bir-Regolament (UE) 2020/1054 tal‑Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Lulju 2020 (ĠU 2020, L 249, p. 1).
(
25
)	ĠU 2017, L 198, p. 29.
(
26
)	Li jipprevedi: “Jekk l-approssimazzjoni tal-liġijiet u r-regolamenti ta’ l-Istati Membri f’materji kriminali tkun indispensabbli sabiex tiġi assigurata l-implimentazzjoni effiċjenti ta’ politika ta’ l-Unjoni f’qasam li kien suġġett għall-miżuri ta’ armonizzazzjoni, jistgħu jsiru direttivi li jistabbilixxu r-regoli minimi fir-rigward tad-definizzjoni ta’ reati kriminali u sanzjonijiet fil-qasam ikkonċernat […]”
(
27
)	Skont l-Artikolu 11(3) tad-Direttiva 2017/1371: Stat Membru għandu jinforma lill‑Kummissjoni meta huwa jiddeċiedi li, f’waħda mis-sitwazzjonijiet segwenti, jestendi l-ġurisdizzjoni tiegħu fir-rigward ta’ reati kriminali li jkunu twettqu lil hinn mit-territorju tiegħu: a) l-awtur tar-reat ikun resident abitwali fit-territorju tiegħu; b) ir-reat kriminali twettaq għall-benefiċċju ta’ persuna ġuridika stabbilita fit‑territorju tiegħu; jew c) l-awtur tar-reat huwa wieħed mill-uffiċjali tiegħu li jaġixxi fil-kariga uffiċjali tiegħu.
(
28
)	Għal eżempju ieħor simili, ara l-Artikolu 10 tad-Direttiva 2014/57/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ April 2014 dwar sanzjonijiet kriminali għal abbuż tas-suq (direttiva dwar l-abbuż tas-suq) (ĠU 2014, L 173, p. 179).
(
29
)	Ara, pereżempju, is-sentenzi tat-3 ta’ Ġunju 2008, Intertanko et (C‑308/06, EU:C:2008:312, punt 71); tat-22 ta’ Ottubru 2015, AC-Treuhand vs Il-Kummissjoni (C‑194/14 P, EU:C:2015:717, punt 40); u tal-20 ta’ Diċembru 2017, Vaditrans (C‑102/16, EU:C:2017:1012, punt 51).
(
30
)	Ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Presidenza del Consiglio dei Ministri (C‑129/19, EU:C:2020:375, punti 119 sa 123). Ara wkoll il-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Entoma (C‑526/19, EU:C:2020:552).
(
31
)	Fis-sentenza tagħha tas-26 ta’ Settembru 2018Baumgartner (C‑513/17, EU:C:2018:772, punt 30) il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li, “fid-dawl tan-natura transkonfinali fit-trasport bit-triq, interpretazzjoni tal-ewwel subparagrafu tal‑Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006, li skontha l-Istati Membri jippermettu lill-awtoritajiet kompetenti tagħhom li jimponu sanzjoni għal ksur ikkonstatat fit-territorju tagħhom, anki jekk dan il-ksur twettaq fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor jew ta’ pajjiż terz, hija iktar adattata sabiex tilħaq l-għanijiet segwiti minn dan ir-regolament.” Din id-dikjarazzjoni tista’ essenzjalment tiġi applikata, mutadis mutandis, għall-ksur tar-Regolament Nru 3821/85.
(
32
)	Li, fl-opinjoni tiegħi, ma huwiex neċessarjament il-każ għar-raġunijiet li spjegajt fil-punti 39 sa 44 ta’ dawn il-konklużjonijiet.