61966C0028
Conclusie van de Advocaat-Generaal J. Gand
van 12 december 1967 (
1
)
Mijnheer de President, mijne heren Rechters,
Het bij Uw Hof door de Regering van het Koninkrijk der Nederlanden ingestelde beroep is gericht tegen de Beschikking no. 14-66 van de Hoge Autoriteit d.d. 20 juli 1966, waarbij onder zekere voorwaarden bijzondere vervoertarieven van de Deutsche Bundesbahn voor bepaalde transporten van kolen en staal van of naar bepaalde stations in Saarland worden goedgekeurd. Dit beroep biedt U de gelegenheid zich nader uit te spreken over de interpretatie van attikel 70, vierde lid van het E.G.K.S-Verdrag met betrekking tot de „bijzondere binnenlandse vervoertarieven”, een vraagstuk waarvan Uw Hof in 1960 reeds kennis heeft genomen naar aanleiding van de beschikkingen welke de Hoge Autoriteit in het kader van paragraaf 10 van de Overgangsovereenkomst had genomen.
Bezien wij allereerst de tekst en de strekking der bestreden beschikking.
Blijkens haar considerans werden de litigieuze tarieven door de Deutsche Bundesbahn ingevoerd op verschillende data tussen 1 juni 1964 en 15 juli 1966 zonder dat zij van tevoren aan de goedkeuring van de Hoge Autoriteit werden voorgelegd en zonder dat deze zich had uitgesproken over de vraag of zij al dan niet met het Verdrag in overeenstemming zijn, doch deze omstandigheid — aldus de considerans — ontslaat de Hoge Autoriteit niet van haar verplichting zich, zelfs a posteriori, ervan te overtuigen dat aan deze eis is voldaan. Het is bekend hoe deze situatie onstond: voor de Regering van de Bondsrepubliek werden de tarieven gerechtvaardigd door de potentiële concurrentie van een te graven Saar-Pfalz-kanaal, waartoe, volgens een brief van de Bondsminister van Economische Zaken van 30 mei 1964„de plannen waren ontworpen”; de Hoge Autoriteit heeft deze zienswijze evenwel nimmer aanvaard en verklaart zich in dit opzicht uitsluitend aan artikel 70, lid 4 van het Verdrag te willen houden. Zij meent in casu, dat deze tarieven met de beginselen van het Verdrag in overeensremming zijn en in her bijzonder met het bepaalde in artikel 2, lid 2, hetwelk de Gemeenschap tot taak stelt de continuïteit van de werkgelegenheid te waarborgen en te vermijden, dar in de economie van de deelnemende staten fundamentele en duurzame moeilijkheden worden veroorzaakt. De ten nadele van de Saarlandse ondernemingen opgerreden wijziging in concurrentieverhoudindingen — zowel wat de afzet als de bevoorrading betreft — is het gevolg van overheidsmaatregelen met betrekking tot de infrasrructuur van het vervoer, dat wil zeggen de kanalisatie van de Main, de Neckar en de Moezel. Deze ontwikkeling is te ernstiger omdat, gezien de bijzondere industriële structuur van Saarland, de kolen- en staalprodukrie aldaar van overwegend belang is. En ten slotte: daar de bijzondere tarieven van de Bundesbahn, gelet op deze motieven, geacht moesten worden met de beginselen van het Verdrag in overeensremming te zijn, gelden zij voor het geheel van de in Saarland gevestigde kolen- en staalproducerende ondernemingen, zodar een onderzoek naar de concrete bedrijfsomsrandigheden van elk dezer ondernemingen niet noodzakelijk is.
Sommige van deze bijzondere tarieven evenwel — en dit is een ander aspect van het probleem — kunnen als gevolg van de beperking van hun toepassingsgebied een ongunstige invloed uitoefenen op de werking van de gemeenschappelijke markt, ten nadele van bepaalde niet-Saatlandse producenten die zich in een vergelijkbare situatie bevinden. Zij kunnen derhalve slechts worden goedgekeurd op voorwaarde dat hun werking ook tot deze producenten wordt uitgebreid.
Gezien deze overwegingen, worden in artikel 1 der besrreden beschikking elf bijzondere tarieven goedgekeurd voor zover zij op E.G.K.S.-produkten van toepassing zijn. Artikel 2 verlangt de uitbreiding der toepassing binnen een gegeven termijn met betrekking tot leveranries van of naar Lotharingen, het Groothertogdom, België of Nederland. De geldigheidsduur der goedkeuringen wordt niet nader aangegeven, doch artikel 4 bepaalt, dat zij „zullen worden gewijzigd of ingetrokken in geval de feitelijke omstandigheden die tot het verlenen der goedkeuring aanleiding hebben gegeven, zich hebben gewijzigd of niet meer aanwezig zijn”.
Het is deze beschikking welke de Nederlandse Regering in haar geheel besrrijdt, daartoe stellende dat zij zowel een schending van het Verdrag, schending van wezenlijke vormvoorschriften als détournement de pouvoir inhoudr. Gelijk wij zullen zien, vallen de drie middelen in feite grotendeels samen; zij. zien steeds op de uitlegging en de toepassing van arrikel 70 van het Verdrag, en meer in het bijzonder van her vierde lid dezer bepaling, juncris de artikelen 2 tot en met 5.
1.
Allereerst dient dan ook te worden aangegeven welke plaats aan dit voorschrift binnen het kader van het Verdrag toekomt.
Artikel 4 bepaalt:
„Als zijnde onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt voor kolen en staal worden afgeschaft en zijn verboden binnen de Gemeenschap overeenkomstig de bepalingen van dit Verdrag :
…
b)
maatregelen of praktijken, die een discriminatie tussen producenten, tussen kopers of tussen verbruikers inhouden, met name die, welke betrekking hebben op prijzen of leveringsvoorwaarden en vervoertarieven…;
c)
door de staten verleende subsidies of hulp, of door deze opgelegde bijzondere lasten, in welke vorm ook…;”
Volgens Uw rechtspraak (gevoegde zaken 7 en 9-54, Jurisprudentie, Deel II, blz. 95) zijn deze bepalingen op zichzelf voldoende en rechtstreeks toepasselijk voor zover zij niet elders in het Verdrag nader zijn uitgewerkt; wanneer deze voorschriften daarentegen elders in het Verdrag worden genoemd, nader uitgewerkt of geregeld, moeten de teksten welke op een bepaald voorschrift betrekking hebben als een geheel worden beschouwd en in onderling verband worden toegepast.
Dit is het geval met de regeling van de vervoertarieven welke, afgezien nu van paragraaf 10 van de Overeenkomst met betrekking tot de overgangsbepalingen, in artikel 70 werd gegeven; deze bepaling kan als volgt worden samengevat:
„Erkend wordt — aldus heet het in het eerste lid — dat de instelling van de gemeenschappelijke markt noopt tot het toepassen van zodanige vervoertarieven voor kolen en staal, dat aan verbruikers, die in overeenkomstige omstandigheden verkeren, overeenkomstige tarieven worden berekend”. Vandaar een discriminatieverbod, omschreven op grondslag van het criterium van vergelijkbaarheid en waarvan het toepassingsgebied in het tweede lid nader wordt aangegeven. Het betreft hier kennelijk — zulks werd in Uw arrest in de zaak 3-58 beslist (Jurisprudentie, Deel VI, blz. 418) — niet slechts een beginselverklaring maar een concrete en in zichzelf verbindende regel.
Dit algemene discriminatieverbod vindt nog een bijzondere toepassing in het vierde lid van hetzelfde artikel waar de bijzondere binnenlandse vervoertarieven, in het belang van één of meer producenten van kolen en staal gegeven, aan de voorafgaande goedkeuring van de Hoge Autoriteit worden onderworpen. En nader wordt bepaald, dat de Hoge Autoriteit zich ervan overtuigt, dat deze tarieven met het beginsel van het Verdrag overeenstemmen en voorts dat zij haar goedkeuring tijdelijk of voorwaardelijk kan verlenen.
Ten slotte: onverminderd het bepaalde bij artikel 70 en de overige artikelen van het Verdrag, blijft het beleid voor het vervoerwezen aan de bevoegdheid van de Lid-Staten voorbehouden. Dit is het gevolg van het partiële karakter der door het E.G.K.S.-Verdrag tot stand gebrachte integratie en van het feit dat het vervoer een van de kolen- en staalproduktie onafhankelijke tak van industrie vormt. Anders dan in artikel 74 van het E.E.G.-Verdrag is voorzien, kent de E.G.K.S. geen gemeenschappelijk vervoerbeleid; de auteurs van het Verdrag van Parijs wilden slechrs ieder opzettelijke ongelijkheid vermijden welke door een bepaalde tariefpolitiek op de gemeenschappelijke markt voor kolen en staal zou kunnen ontstaan.
2.
De eisende regering stelt, dat de bestreden beschikking arrikel 70, lid 4, van het Verdrag schendt en zij doet haar argumentatie vrijwel geheel op Uw rechtspraak van 1960 steunen, meer in het bijzonder op één van Uw arresren uir die periode, daar Uw Hof roen van verschillende beroepen kennis heeft genomen. In de gevoegde zaken 3-58 rot 18-58, 25-58 en 26-58 (Barbara Erzbergbau en anderen, arresr van 10 mei 1960, Jurisprudentie, Deel VI, blz. 385) hebt Gij wettig geoordeeld de goedkeuring van een bijzonder rarief hetwelk ten behoeve van bepaalde, dicht bij de zonegrens gelegen Duirse ondernemingen werd ingesteld in verband met nadelen, veroorzaakt door factoren van niet-economische aard, „in het bijzonder politieke omstandigheden waardoor deze ondernemingen van haar natuurlijk afzetgebied zijn gescheiden, zodat zij ondersteuning behoeven, hetzij om zich aan de nieuwe omstandigheden te kunnen aanpassen, hetzij om deze, door haar niet toe te rekenen omstandigheden ontstane, nadelen te boven te kunnen komen”. Bij een arresr van diezelfde dag (zaken 27 tot 29-58, Cie des Hauts fourneaux de Givors, c.s., Jurisprudentie, Deel VI, blz. 515), heeft Uw Hof daarentegen de eis van enige in Zuid-Frankrijk gevestigde ondernemingen om de vóór de inwerkingtreding van het Verdrag te hunnen behoeve ingestelde steuntarieven in stand te houden, verworpen; beslist werd, dat de in artikel 70, lid 4, bedoelde goedkeuring slechts kan worden gegeven „indien de goedgekeurde ondersteuningstarieven het de ondernemingen mogelijk maken buitengewone, tijdelijke moeilijkheden te boven te komen, welke te wijten zijn aan onvoorziene omsrandigheden waardoor de kans bestaat, dat in de samenstelling van de produktiekosten die het resultaat zijn van de natuurlijke omstandigheden der ondernemingen, wijziging wordt gebracht”.
In tegenstelling tot hetgeen de Nederlandse Regering schijnr te betogen, menen wij niet dat men uitsluitend van dit laatste arrest uit moet gaan en het eerste buiten beschouwing laten: de beide uitspraken betreffen verschillende situaties en beslissen over de desrijds aangevoerde verschillende argumenten. De interpretatie der litigieuze bepaling, waaraan de bestreden beschikking moet worden geroetst, kan slechts worden gevonden uit het geheel van de door Uw Hof in verband met uiteenlopende feitelijke omstandigheden gewezen arresten. Wij zullen derhalve allereerst onderzoeken of, anders dan verzoeksrer stelt, in casu aan de drie door ons gecireerde voorwaarden van Uw arrest 27 tot 29-58 is voldaan.
—
In de eerste plaats, aldus verzoekster, kan de wijziging welke als gevolg van de kanalisatie van de Main, de Neckar en de Moezel ren nadele van de Saarlandse ondernemingen in de concurrentieverhoudingen ontstond, niet van tijdelijke aard zijn; zij moet onvermijdelijk blijvend geacht worden. Hierop kan worden geantwoord, dat deze redenering her feit van de kanalisatie verwart met de daaruir voor de Saarlandse ondernemingen voortvloeiende moeilijkheden, welke moeilijkheden zelve zeer wel van tijdelijke aard kunnen zijn. De huidige nadelen kunnen worden weggenomen, hetzij doordat men het Saar-Pfalz-kanaal inderdaad aanlegt, hetzij doordat de ondernemingen erin slagen zich aan te passen dan wel andere afzetgebieden te vinden. Bovendien zou men zonder twijfel de door U in 1960 gebezigde uitdrukking geweld aandoen indien men haar te eng interpreteerde. Zonder op dit punt nader in te gaan, zou nog kunnen worden opgemerkt, dat Uw Hof met betrekking tot de goedkeuring, gegeven ten behoeve van de nabij de zonegrens gelegen ondernemingen, acht heeft geslagen op een situatie welke op het ogenblik van de uitspraak reeds 15 jaar duurde en zich sindsdien niet heeft gewijzigd.
—
Gelijk antwoord kan worden gegeven op het tweede onderdeel van verzoeksters argumentatie. Ter rechtvaardiging daarvan kan immers niet worden volstaan met de bewering, dat de verbetering van de infrastructuur van het vervoer een voorwerp van aanhoudende zorg vormt voor de overheden in alle Lid-Staten (wellicht overschat de Nederlandse Regering de andere staten wanneer zij hun in dit opzicht eenzelfde zorgzaamheid toeschrijft als de hare); deze formulering is te algemeen en plaatst normale ontwikkelingswerkzaamheden, waarmede de ondernemingen inderdaad rekening moeten houden op hetzelfde plan als andere, kostbaardere en omvangrijkere, welke, zolang daartoe geen formele beslissing is gegeven, als onvoorzienbaar kunnen worden beschouwd. Zo scheen de kanalisatie van de Moezel bij voorbeeld lange tijd uit een zuiver commercieel oogpunt niet gerechtvaardigd en om daartoe te besluiten was een verdrag tussen drie Lid-Staten nodig, hetwelk overigens niet in een zuivere economische context tot stand kwam.
—
En ten slotte: de kanalisaties hebben de samenstelling van de produktiekosten der Saarlandse ondernemingen niet gewijzigd, doch deze kosten slechts voor de concurrerende ondernemingen, die daarvan rechtstreeks profijt trekken, verlaagd. Het is dan ook niet moeilijk op dit punt met de Hoge Autoriteit aan te nemen, dat het hier alleen aankomt op de terugslag in de concurrentiepositie van bepaalde ondernemingen ten opzichte van die van andere ondernemingen als gevolg van door de overheden genomen maatregelen: het maakt uiteindelijk geen enkel verschil of deze maatregelen leiden tot verhoging van de produktiekosten van een aantal concurrerende ondernemingen, dan wel tot verlaging van die kosten voor een andere groep.
Het volgende punt is van beduidend delicatere aard. De samenstelling van de produktiekosten waarvan het arrest-Givors spreekt is die welke uit de natuurlijke omstandigheden der ondernemingen voortvloeit. Voor verzoekster, die hierbij op arrest 7-54 wijst (Groupement des industries sidérurgiques luxembourgeoises, Jurisprudentie, Deel II, blz. 95) moeten daaronder de natuurlijke en technische omstandigheden der verschillende producerende ondernemingen worden verstaan en de omstandigheden van de bedrijfstak „vervoer” dienen daaronder mede begrepen te worden. Volgens haar vormen de initiatieven van overheidswege op het gebied van de infrastructuur van het vervoer en met name de kanalisatie van de Moezel een feitelijk gegeven, hetwelk niet alleen de „natuurlijke en onvervalste produk-tievoorwaarden” ongewijzigd laat, doch zelf een integrerend deel van deze voorwaarden uitmaakt. Bij de nadere uitwerking van dit punt verklaarde haar raadsman bij pleidooi, dat voor de Hoge Autoriteit daarentegen iedere verbetering van de verbinding te water of over de weg (al was het slechts de aanleg van de tunnel door de Mont Blanc) moest leiden tot een verlaging van de bestaande openbare vervoertarieven, hetgeen de kolenen staalproduktie geleidelijk zou doen verstarren op een wijze welke niet meer met het tweede lid van artikel 2 verenigbaar zou zijn.
Toegegeven kan worden, dat het vervoer een „gegeven” is dat deel uitmaakt van de natuurlijke produktievoorwaarden. Maar wanneer de overheid van een staat omvangrijke kanalisatiewerkzaamheden uitvoert, betekent dit dan niet dat deze natuurlijke voorwaarden van buiten af en kunstmatig worden gewijzigd? En moet niet worden aangenomen, dat de Hoge Autoriteit in zodanig geval en althans binnen bepaalde grenzen bijzondere tarieven mag goedkeuren zonder met de beginselen van het Verdrag in strijd te geraken? Het komt ons voor dat deze vraag bevestigend moet worden beantwoord.
3.
Wij komen thans tot een andere reeks van grieven welke rechtstreeks zijn gericht enerzijds tegen de overwegingen waarop de Hoge Autoriteit haar beschikkingen doet steunen — waarvan verzoekster meent dat zij haar niet kunnen wettigen — en anderzijds tegen bepaalde aspecten dezer beschikking.
a)
In de eerste plaats: de Hoge Autoriteit heeft steeds beweerd — dit blijkt uit de considerans van de beschikking — dat tot de belangrijkste factoren daarvan het sociale probleem behoort hetwelk zich zou voordoen indien de kolenen staalproduktie van Saarland een plotselinge vermindering zou ondergaan; zij wijst erop dat onder de doelstellingen van artikel 2, lid 2, van het Verdrag sociale doelstellingen worden genoemd welke thans de bijzondere aandacht vragen in verband met de moeilijkheden welke in deze bedrijfstakken in de gehele Gemeenschap optreden.
De verzoekende regering herinnert hier aan de volgende bewoordingen van voornoemd artikel 2, lid 2 :
„De Gemeenschap moet in toenemende mate de omstandigheden scheppen, die uit zichzelf de meest rationele verdeling van de produktie op een zo hoog mogelijk peil verzekeren en daarbij zowel de continuïteit van de werkgelegenheid waarborgen als vermijden, dat in de economie van de deelnemende staten fundamentele en duurzame moeilijkheden worden veroorzaakt.”
Met een beroep op Uw arresten van 1960 heeft zij ter terechtzitting uitdrukkelijk verklaard, dat, waar de meest rationele verdeling van de produkrie door het vrije spel van de economische krachten de belangrijkste doelstelling vormt, de nadelige repercussies daarvan, zoals bij voorbeeld storingen in de continuïteit der werkgelegenheid, volgens Uw rechtspraak een aangelegenheid zou zijn, welke — vanuit gemeenschapsoogpunt gezien — „van secundaire betekenis is”. Hieruit zou dan volgen dat zij nimmer een bijzonder tarief kunnen rechtvaardigen.
Tenzij wij Uw arresten onjuist gelezen hebben, komt de kwalificatie „secundair” daarin niet voor. Wél is het juist — dit blijkt uit de door ons geciteerde tekst — dat het wezenlijke doel van de gemeenschappelijke markt die rationele verdeling van de produktie is; zoals in de arresten-Barbara Erzbergbau en Givors wordt gezegd, hebben de auteurs van het Verdrag er zich rekenschap van gegeven dat zodanig beleid voor sommige ondernemingen de noodzaak mee zou kunnen brengen hun bedrijf te staken, hetgeen trouwens bovendien uit de Overeenkomst met betrekking tot de overgangsbepalingen blijkt; wellicht, aldus verder Uw beslissing, zijn deze bedrijfsluitingen geboden teneinde de gemeenschappelijke markt in staat te stellen zijn doel te bereiken, daar zij zijn weerstand tegen crises verhogen, door bepaalde ondernemingen te doen verdwijnen welke slechts met behulp van voortdurende en omvangrijke hulpverlening kunnen blijven bestaan.
Deze uitspraak moet worden gezien in het kader van de gedingen waarvan Uw Hof destijds kennis heeft genomen, alsmede van de bij die gelegenheid over en weer aangevoerde gronden. Immers het ging toen om ondernemingen welke vóór de oprichting van de gemeenschappelijke markt uitsluitend met hulptarieven in leven werden gehouden en die deze regeling onder de vigueur van het Verdrag voortgezet wensten te zien. Deze aanspraak was uiteraard niet houdbaar en de Overeenkomst met betrekking tot de overgangsbepalingen, waarnaar in Uw arresten wordt verwezen, had juist ten doel een hopeloos geachte situatie zonder al te ernstige schokken te saneren.
Maar dit houdt geenszins in, dat de sociale doelstellingen van artikel 2 altijd en onder alle omstandigheden bijkomstige doeleinden zouden zijn waaraan bij het geven van een beschikking nimmer doorslaggevende betekenis toe zou komen. Ook hier moet de klassieke regel worden toegepast, waarin aan diezelfde arresten wordt herinnerd, namelijk dat, nu de doelstellingen van de artikelen 2 en 3 niet alle tegelijkertijd en volledig kunnen worden verwezenlijkt „de geldigheid van de beschikkingen van de Hoge Autoriteit op dit gebied voldoende is verzekerd, indien genoemde doelstellingen in redelijkheid zijn nageleefd naar gelang van de bijzonderheden en de mogelijkheden van het betrokken geval en indien daarbij het gemeenschappelijke belang bedoeld in lid 1 van artikel 3 is nagestreefd”. Het komt ons dan ook voor, dat in een bepaalde situatie de mogelijkheid van een omvangrijke werkloosheid een rechtvaardigingsgrond kan vormen voor de goedkeuring van een bijzonder tarief, wanneer althans aan de overige voorwaarden voor zijn wettigheid is voldaan. Deze mogelijkheid vormt evenwel geen grond niet levenskrachtige ondernemingen voor onbepaalde tijd in stand te houden.
b)
Een andere grief steunt op een overweging van de bestreden beschikking. Daarin wordt met name op de industriële structuur van Saarland gewezen, waar de produktie van kolen en staal economisch van overwegend belang is, op de geringe elasticiteit van de arbeidsmarkt, en op andere factoren die wegens hun structureel en dus blijvend karakter wellicht bepaalde steunmaatregelen op ander gebied zouden kunnen rechtvaardigen, doch niet het toepassen van bijzondere vervoertarieven.
Indien deze feitelijke aspecten al in zekere zin het reeds gegeven kader vormden waarbinnen de Hoge Autoriteit haar beleid had uit te oefenen, zo behoeft men slechts van het geheel der overwegingen kennis te nemen om vast te stellen dat zij niet de beslissende beweegredenen voor de beschikking vormden en dat daarmede niet werd gepretendeerd dat zij de ingevolge deze situatie voor de Saarlandse ondernemingen ontstane handicap zou wegnemen. De wijziging van de concurrentieverhoudingen als gevolg van de kanalisatie van de Moezel heeft een reeds zorgwekkende situatie nog verder achteruit doen gaan, doch de Hoge Autoriteit wilde door de bestreden maatregel deze achteruitgang slechts bestrijden voor zover die als niet blijvend kan worden beschouwd.
Verzoekster wil in de kanalisatie der rivieren geen beslissende oorzaak of zelfs een belangrijk aspect van de moeilijke situatie in Saarland zien. Ter ondersteuning van haar stelling heeft zij zich bij pleidooi uitvoerig beroepen op een recent werk van Prof. Heinz Muller, getiteld „Probleme der Wirtschaftsstrukrur des Saarlandes” en daaraan enkele gegevens ontleend betreffende de ongunstige situatie in de kolenen staalindustrie van dit gebied. Wat het vervoer betreft heeft zij daaruit met name de aanwijzing geput, dat de spoorwegtarieven, zowel voor kolen als voor staal, aan Saarland voor wat de Zuid-Duitse markt betreft een voorsprong verschaften ten opzichte van het Ruhrgebied. Wij hebben dit zeer uitvoerig gedocumenteerde werk eveneens gelezen, hetwelk, hoewel verschenen in een onder auspiciën van de Hoge Autoriteit uitgegeven serie, niettemin van een onafhankelijke deskundige afkomstig is en welks inhoud uitsluitend voor de verantwoordelijkheid van de auteur blijft. Wij hebben daaruit evenwel niet dezelfde conclusies getrokken als verzoekster. Immers, in dit werk wordt niet alleen gewaagd van het voordeel voor Saarland uit hoofde van de spoorwegtarieven voor leveranties naar Zuid-Duitsland, doch eveneens gewezen op het voordeel voor het Ruhrgebied wat betreft het vervoer te water.
c)
Verzoekster stelt voorts, dat de structurele aard van de feitelijke elementen welke de Hoge Autoriteit tot goedkeuring deden besluiten met name blijkt uit het feit, dat in artikel 4, lid 2, der beschikking de geldigheidsduur der steunmaatregelen niet van tevoren wordt bepaald; deze bepaling bevat niet meer dan dat de Hoge Autoriteit zich voorbehoudt die maatregelen te wijzigen of in te trekken indien de feitelijke omstandigheden een verandering zouden ondergaan. Aldus verbindt de Hoge Autoriteit zich voor onbepaalde tijd, hetgeen in strijd zou komen met de door Uw Hof gegeven regel, dat de bijzondere moeilijkheden welke een aanleiding kunnen vormen voor toepassing van artikel 70, lid 4, van tijdelijke aard moeten zijn.
Doch de omstandigheid dat niet reeds in de beschikking een bepaalde termijn werd vastgelegd, kan niet leiden tot de gevolgtrekking welke verzoekster daaruit maakt. Zodanige clausules werden opgenomen op voorstel van het Europese Parlement; zij geven aan, dat de beschikking haar grondslag vindt in een samenstel van bepaalde feitelijke gegevens welke in de considerans nader worden omschreven en dat zij — ambtshalve, dan wel op verzoek van belanghebbenden — herzien zal worden indien bepaalde feitelijke elementen wegvallen; de beschikking verkrijgt hierdoor een tijdelijk karakter. Er zij voorts nog op gewezen, dat de beschikking van 1958 inzake het steuntarief ten behoeve van de Maximilianshütte, welke bij Uw arrest in de zaken 3 tot 18-58 wettig werd geoordeeld, in analoge bewoordingen was vervat.
d)
De laatste grief houdt in, dat de litigieuze tarieven werden goedgekeurd zonder dat van tevoren de individuele bedrijfsomstandigheden van elk der daarvan profiterende Saarlandse ondernemingen werden onderzocht, hetgeen toch zowel krachtens artikel 70, lid 4, als de daaraan door U gegeven toepassing had moeten geschieden. Deze grief vormt evenwel slechts een bijzonder aspect van het algemene vraagstuk van de geldigheid der beschikking. In de daaraan voorafgaande considerans heeft de Hoge Autoriteit haar houding veiklaard uit het feit dat de gronden, waarop de bijzondere tarieven gerechtvaardigd voorkomen, voor het geheel van de in Saarland gevestigde E.G.K.S.-ondernemingen gelden; daar het voordeel hetwelk voor de concurrenten van de Saarlandse ondernemingen uit de verbetering van de infrastructuur voortvloeit een globaal karakter draagt — zonder dat hierbij de onderlinge concurrentieverhoudingen tussen de betrokken ondernemingen wordt beïnvloed — dient hetzelfde te gelden voor het aan de Saarlandse ondernemingen geschonken voordeel.
Een en ander verschilt wel zeer sterk van de gevallen waarvan Uw Hof reeds kennis heeft genomen en waarnaar verzoekster verwijst, doch, indien Gij het door ons voorgestelde uitgangspunt aanvaardt, namelijk de wijziging van de concurrentieverhoudingen als gevolg van een kunstmatige wijziging der infrastructuur, vloeit het overige hieruit logisch voort en kan er slechts van een globale waardering der voor- en nadelen sprake zijn. Indien Uw Hof deze zienswijze deelt zal de aldus voorgedragen grief moeten worden verworpen.
II
Bij het tweede middel, schending van wezenlijke vormvoorschriften, zullen wij slechts een ogenblik stilstaan, daar de Nederlandse Regering zich hier, naar zij zelf erkent, beperkt tot een herhaling, zij het in een andere vorm, van de bij het middel schending van het Verdrag aangevoerde grieven. Acht men, met ons, de bestreden beschikking materieel geldig, dan dient logischerwijze het middel waarbij over schending van vormen wordt geklaagd te worden verworpen.
III
Ten slotte wordt de Hoge Autoriteit détournement de pouvoir verweten uit hoofde van overigens vrij vaag omschreven gedragingen: zij zou zich hebben „ingelaten” met de eisen van een regionaal beleid van een Lid-Staat, zij zou de neiging getoond hebben een regionaal beleid te voeren ten behoeve van alle Saarlandse kolenen staalondernemingen en dit streven zou gebleken zijn uit het generieke karakter van de door haar gegeven goedkeuringen.
Dit middel is geheel gegrond op Uw arrest in de zaak Givors. Verzoekers in dat geding hadden gesteld, dat de in het lid 4 van artikel 70 bedoelde goedkeuring gegeven mocht worden om redenen van een regionaal beleid en zich daartoe beroepen op de in artikel 80, lid 2 van het E.E.G.-Verdrag neergelegde beginselen krachtens welke bepaling de Commissie de vervoerprijzen en -voorwaarden aan een onderzoek onderwerpt en daarbij met name rekening houdt „met de vereisten van een passend regionaal economisch beleid”. Hierop heeft Uw Hof geantwoord dat, daar de met het E.G.K.S.-Verdrag beoogde integratie slechts een partieel karakter draagt, de Hoge Autoriteit niet in staat is alle voor een regionaal beleid bepalende factoren van feitelijke aard te waarderen en dat zij zich bij haar optreden niet naar de eisen van een zodanig beleid mag richten.
Hoe moet deze weinig heldere bepaling worden geïnterpreteerd? Moet hieruit slechts worden afgeleid, dat de Hoge Autoriteit niet haar eigen regionaal beleid mag voeren? Dit spreekt vanzelf. Of dat zij niet het beleid van een Lid-Staat mag volgen, zich tot uitvoerster daarvan maken? Dit behoeft evenmin betoog; beide overheden dienen elk in haar eigen sfeer en overeenkomstig haar eigen verantwoordelijkheden te handelen. Maar dit brengt mede dat de Hoge Autoriteit zonodig de in artikel 70, lid 4, bedoelde vervoertarieven mag beoordelen en goedkeuren, mits zij bij dit onderzoek zich door de beginselen van het Verdrag laat leiden en deze tarieven inderdaad met die beginselen in overeenstemming zijn, ook indien een Lid-Staat bij het geven daarvan mede door overwegingen van regionaal belang werd gedreven. Zij behoort de daartoe aangevoerde gronden buiten beschouwing te laten evenals de aan die maatregelen in het nationale kader gegeven kwalificatie. Noch uit de beschikking, noch uit de daartoe gegeven overwegingen, kan worden afgeleid dat de Hoge Autoriteit haar tracht te rechtvaardigen met een beroep op eisen van regionaal beleid en nog minder dat zij tot zodanig beleid het initiatief genomen, of het in feite gevoerd zou hebben. Het komt ons dan ook voor, dat deze grief moet worden verworpen.
Ten slotte zij er nog met een enkel woord op gewezen, dat de stelling van verzoekster als zou de geest van artikel 70, lid 4, zich ertegen verzetten dat de Hoge Autoriteit deze bepaling toepast indien het Verdrag haar andere middelen ter beschikking stelt, niet houdbaar is. Juist dit artikel is van toepassing op het gebied van het vervoer.
Wanneer wij U dan ook voorstellen het beroep van de Nederlandse Regering te verwerpen, menen wij daarbij noch tegen het Verdrag, noch tegen Uw arresten van 1960 in te gaan. Rechterlijke uitspraken moeten in hun context worden gezien: Uw Hof nam destijds kennis van tarieven welke vóór het Verdrag waren uitgevaardigd en die met de gemeenschappelijke markt onverenigbaar waren; om deze markt tot stand te brengen moest een bepaalde situatie worden gesaneerd. In het onderhavige, geval daarentegen gaat het om ondernemingen die normaal onder het stelsel van het Verdrag hebben gewerkt totdat zij getroffen werden door moeilijkheden waarvan men slechts kan hopen dat zij niet onoverkomelijk zullen blijken. Wellicht zal men ons voorbehouden, dat ons betoog van een enigszins gewijzigd inzicht blijk geeft, maar de Verdragen vormen een levende materie bij welker toepassing noch van het voortschrijden van de tijd, noch ook van de ontwikkeling der economische verschijnselen kan worden geabstraheerd. Zagen wij niet in Uw arresten inzake de verkoopkantoren voor kolen in het Ruhrgebied — waarbij het om verwante vraagstukken ging — een enigszins van vroegere uitspraken afwijkende opvatting van het begrip mededinging? en is het ondenkbaar, dat zulks eveneens zou kunnen gelden op het gebied van het vervoer? Wij menen van niet en concluderen dan ook tot verwerping van het beroep van de Nederlandse Regering, kosten rechtens.
(
1
)	Vertaald uit het Frans.