62016CC0180
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
TANCHEV
ippreżentati fis-26 ta’ April 2017 (
1
)
Kawża C-180/16 P
Toshiba Corporation
vs
Il-Kummissjoni Ewropea
“Appell — Artikolu 101 TFUE — Switchgear iżolat bil-gass — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li temenda d-deċiżjoni inizjali wara annullament parzjali mill-Qorti Ġenerali — Multi — Drittijiet tad-difiża — Dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet — Ugwaljanza fit-trattament — Parteċipazzjoni f’ċerti aspetti tal-kartell — Res judicata”
1.
Permezz ta’ dan l-appell, Toshiba Corp. (iktar ’il quddiem “Toshiba”) titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla s-sentenza tal-Qorti Ġenerali (
2
) li permezz tagħha din tal-aħħar ċaħdet ir-rikors tagħha għall-annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni, adottata fis-27 ta’ Ġunju 2012 (
3
) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”) skont l-Artikolu 23(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003 (
4
). Id-deċiżjoni kkontestata emendat deċiżjoni preċedenti tal-Kummissjoni, adottata fl-24 ta’ Jannar 2007 (
5
) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni tal-2007”) li mmultat ċerti impriżi Ewropej u Ġappuniżi, fosthom Toshiba, talli ħadu sehem f’kartell dinji fis-suq għal tagħmir ta’ switchgear iżolat bil-gass (iktar ’il quddiem “SIG”).
2.
Id-deċiżjoni tal-2007 kienet ġiet annullata mill-Qorti Ġenerali sa fejn kienet imponiet multa fuq Toshiba, abbażi tal-fatt li l-Kummissjoni kienet kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta stabbilixxiet l-ammont tal-multa (
6
). Madankollu, il-konstatazzjoni tal-Kummissjoni ta’ ksur tal-Artikolu 81 KE kienet baqgħet fis-seħħ. Sabiex tirrimedja dik is-sitwazzjoni, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni kkontestata, li permezz tagħha hija imponiet multa ġdida fuq Toshiba. Din il-multa ġiet ikkalkolata skont il-metodoloġija ssuġġerita mill-Qorti Ġenerali.
3.
Dan l-appell iqajjem kwistjoni proċedurali, jiġifieri l-kwistjoni dwar jekk il-Kummissjoni hijiex meħtieġa toħroġ dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida qabel l-adozzjoni mill-ġdid ta’ deċiżjoni li ġiet annullata mill-Qorti Ġenerali. Dan l-appell iqajjem ukoll kwistjonijiet li jikkonċernaw il-kalkolu tal-multa fir-rigward tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
I. Il-kuntest ġuridiku
4.
L-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 1/2003, intitolat “Is-sejba u t-temm tal-ksur”, jipprovdi:
“Fejn il-Kummissjoni, taggixxi fuq ilment jew fuq l-inizjattiva proprja tagħha, issib li hemm ksur ta’ l-Artikolu [101] jew ta’ l-Artikolu [102] tat-Trattat, tista’ b’deċiżjoni tirrikjedi l-impriża u l-assoċjazzjoni tal-impriża konċernata li itemm dan il-ksur. […]”
5.
L-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 1/2003 (intitolat “Multi”) jipprovdi:
“2.   Il-Kummissjoni tista’ b’deċiżjoni timponi multi fuq l-impriża u l-assoċjazzjoni tal-impriża meta, jew b’intenżjoni jew b’negligenza […]:
(a)
jiksru l-Artikolu [101] jew l-Artikolu [102] tat-Trattat; […]
3.   Fit-twaħħil ta’ l-ammont li jrid jiġi mmultat, rigward irrid jingħata lejn il-gravità u it-tul tal-ksur.
[…]”
6.
L-Artikolu 27(1) tar-Regolament Nru 1/2003 (intitolat “Seduta tal-partijiet, l-ilmenti u oħrajn”) jipprovdi:
“Qabel ma jiġu meħuda d-deċiżjonijiet kif previsti mil-Artikoli 7, 8, 23 u l-Artikolu 24(2), il-Kummissjoni ħa [għandha] tagħti l-impriża u l-assoċjazzjoni ta’ l-impriża li huma suġġetti għal proċeduri kondotti mil-Kummissjoni l-opportunità li jiġu msemma’ fuq matterji li l-Kummissjoni kellha oġġezzjoni fuqhom. Il-Kummissjoni ħa [għandha] tibbaża d-deċiżjoni tagħha biss fuq l-oġġezzjonijiet li l-partijiet konċernati kienu kapaċi jikkummentaw fuqhom […].”
7.
L-Artikolu 10 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 773/2004 (
7
) (intitolat “Dikjarazzjoni ta’ oġġezzjonijiet u tweġiba”) jipprovdi:
“1.   Il-Kummissjoni għandha tgħarraf lill-partijiet ikkonċernati bil-miktub bl-oġġezzjonijiet magħmula kontra tagħhom. Id-dikjarazzjoni ta’ oġġezzjonijiet għandha tkun innotifikata li kull waħda minnhom.
2.   Il-Kummissjoni għandha, meta tinnotifika d-dikjarazzjoni ta’ oġġezzjonijiet lill-partijiet ikkonċernati, tistabbilixxi limitu ta’ żmien li fih dawn il-partijiet jistgħu jinformawha bil-miktub bil-veduti tagħhom […]”.
8.
L-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 773/2004 jipprovdi:
“1.   Il-Kummissjoni għandha tagħti lill-partijiet li lilhom tkun indirizzat dikjarazzjoni ta’ oġġezzjonijiet l-opportunita li jinstemgħu qabel ma tikkonsulta lill-Kumitat Konsultattiv li jirreferi għalih l-Artikolu 14(1) tar-Regolament (KE) Nru 1/2003.
2.   Il-Kummissjoni għandha, fid-deċiżjonijiet tagħha, tittratta biss oġġezzjonijiet li fir-rigward tagħhom il-partijiet li jirreferi għalihom il-paragrafu 1 ikunu setgħu jikkummentaw.”
9.
L-ewwel, it-tieni u t-tielet paragrafu tat-Taqsima 1.A tal-Linji Gwida tal-Kummissjoni tal-1998 fuq il-metodu kif jiġu stabbiliti l-multi (
8
), jgħidu:
“Biex tiġi valutata l-gravità tal-ksur, għandu jiġi kunsidrat in-natura tiegħu, l-impatt reali tiegħu fuq is-suq, fejn dan jista’ jkun ikkalkolat, u d-daqs tas-suq ġeografiku rilevanti.
Il-ksur se jinqasam għalhekk fi tliet kategoriji: ksur ftit serju, ksur serju u ksur serju ħafna.
[…]
F’kull waħda minn dawn il-kategoriji, u b’mod partikolari dawk li jikkonċernaw il-ksur serju u l-ksur serju ħafna, l-iskala proposta ta’ multi se tagħmilha possibli li jiġi applikat trattament differenti lill-intrapriżi skont in-natura tal-ksur li jkun sar.”
10.
Skont is-sitt subparagrafu tat-Taqsima 1.A tal-Linji Gwida tal-1998:
“Meta ksur jinvolvi aktar minn impriża waħda (eż konsorzji) [kartell], jista’ jkun neċessarju f’ċerti każijiet li jiġu applikati ko-effiċjenti korrettivi lill-ammonti determinati f’kull waħda mit-tliet kategoriji sabiex jiġi kunsidrat il-piż speċifiku u, għalhekk, l-impatt reali tal-kondotta offensiva ta’ kull impriża li hi f’kompetizzjoni, partikolarment meta hemm disparità konsiderabbli bejn id-daqs ta’ l-impriżi li qed jikkommettu ksur ta’ l-istess tip.”
II. Il-fatti li wasslu għall-kawża
A. Id-deċiżjoni tal-2007 u l-isfond tagħha
11.
Il-każ infetaħ fuq il-bażi ta’ rikors għall-immunità minn multi. Wara spezzjonijiet għall-għarrieda fil-bini ta’ diversi produtturi ta’ SIG, il-Kummissjoni adottat dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet fl-20 ta’ April 2006. Fil-21 ta’ Ġunju 2006, inħareġ addendum għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (iktar ’il quddiem “id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006”). Fit-18 u fid-19 ta’ Lulju 2006 inżammet seduta.
12.
Fid-deċiżjoni tal-2007, il-Kummissjoni ddeċidiet li l-fornituri ewlenin Ġappuniżi u Ewropej ta’ SIG, inklużi Mitsubishi Electric Corporation (iktar ’il quddiem “Melco”) u Toshiba, kienu kisru l-Artikolu 81 KE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Ftehim ŻEE”) billi kkoordinaw l-allokazzjoni ta’ proġetti SIG mad-dinja kollha fuq il-bażi ta’ kwoti li fil-parti l-kbira rriflettew l-ishma tas-suq storiċi.
13.
Il-ksur imsemmi fid-deċiżjoni tal-2007 kien fih tliet elementi essenzjali.
14.
L-ewwel nett, il-proġetti SIG dinjija ġew allokati skont ir-regoli stabbiliti fi ftehim iffirmat fi Vjenna fil-15 ta’ April 1988 (iktar ’il quddiem il-“Ftehim GQ”). Il-Ftehim GQ, li kien applikabbli mad-dinja kollha, ħlief fl-Istati Uniti, fil-Kanada, fil-Ġappun u fil-pajjiżi tal-membri Ewropej tal-kartell, kien ibbażat fuq l-allokazzjoni ta’ “kwota konġunta Ġappuniża” lill-prodotturi Ġappuniżi u ta’ “kwota konġunta Ewropea” lill-produtturi Ewropej.
15.
It-tieni nett, kien hemm “arranġament komuni” li proġetti SIG fil-Ġappun kienu rriżervati għall-produtturi Ġappuniżi, filwaqt li proġetti SIG fis-swieq domestiċi tal-membri Ewropej tal-kartell kienu rriżervati rispettivament għal dawk il-produtturi Ewropej. Barra minn hekk, skont l-“arranġament komuni”, proġetti SIG f’pajjiżi oħra Ewropej kienu wkoll irriżervati għall-membri Ewropej tal-kartell, peress li l-produtturi Ġappuniżi kienu impenjaw ruħhom li ma jissottomettux offerti fl-Ewropa.
16.
It-tielet nett, ftehim ieħor, iffirmat ukoll fi Vjenna fil-15 ta’ April 1988 (iktar ’il quddiem il-“Ftehim EQ”) kien jispeċifika kif il-kwota konġunta Ewropea kellha tinqasam fost il-produtturi Ewropej.
17.
Il-Kummissjoni kkunsidrat dan is-sett ta’ miżuri bħala ksur wieħed u kontinwu, li kellu bħala l-għan tiegħu r-restrizzjoni tal-kompetizzjoni fis-sens tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE.
18.
Fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni tal-2007, il-Kummissjoni qieset li Toshiba kienet ipparteċipat fil-ksur mill-inqas mill-15 ta’ April 1988 (meta ġew iffirmati l-Ftehim GQ u l-Ftehim EQ) sal-11 ta’ Mejju 2004 (meta l-Kummissjoni wettqet spezzjonijiet għall-għarrieda fil-bini tal-fornituri ewlenin ta’ SIG) (
9
).
19.
Madankollu, mill-1 ta’ Ottubru 2002 sal-11 ta’ Mejju 2004, Toshiba kienet ipparteċipat fil-ksur permezz tal-impriża konġunta tagħha ma’ Melco, TM T&D Corporation (iktar ’il quddiem “TM T&D”). Iż-żewġ kumpanniji omm kienu eżerċitaw influwenza deċiżiva fuq l-aġir ta’ TM T&D. Għalhekk, Toshiba biss nstabet responsabbli għall-involviment tagħha fil-ksur bejn il-15 ta’ April 1988 u l-1 ta’ Ottubru 2002, u responsabbli in solidum ma’ Melco għall-ksur imwettaq minn TM T&D bejn l-1 ta’ Ottubru 2002 u l-11 ta’ Mejju 2004 (
10
).
20.
Għaldaqstant, fl-Artikolu 2(h) u (i) tad-deċiżjoni tal-2007, Toshiba ġiet immultata ammont ta’ EUR 86250000, filwaqt li multa ta’ EUR 4650000 ġiet imposta in solidum fuq Toshiba u Melco.
B. L-appell mid-deċiżjoni tal-2007
21.
Fis-sentenza tal-2011, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors għall-annullament tal-Artikolu 1 tad-deċiżjoni tal-2007. Madankollu, hija annullat l-Artikolu 2(h) u (i) tad-deċiżjoni tal-2007 sa fejn dan kien jikkonċerna lil Toshiba (
11
) minħabba li, bl-użu ta’ snin ta’ referenza differenti għall-produtturi Ġappuniżi (2001) u l-produtturi Ewropej (2003) sabiex jiġu kkalkolati l-ammonti inizjali tal-multi, il-Kummissjoni kienet kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament (
12
).
22.
L-għan tal-Kummissjoni kien li tittieħed inkunsiderazzjoni l-pożizzjoni kompetittiva inugwali bejn Toshiba u Melco billi jsir riferiment għall-aħħar sena ta’ parteċipazzjoni ta’ Toshiba u Melco fil-kartell bħala impriżi individwali, jiġifieri l-2001. Il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li għan bħal dak kien leġittimu, iżda seta’ nkiseb mingħajr ma l-produtturi Ġappuniżi u l-produtturi Ewropej jiġu ttrattati b’mod differenti. Bħala eżempju, sabiex jiġu ddeterminati l-ammonti inizjali tal-multi ta’ Melco u ta’ Toshiba, il-Kummissjoni setgħet ikkalkolat l-ammont inizjali ta’ TM T&D mid-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D fl-2003, imbagħad taqsam l-ammont inizjali ta’ TM T&D bejn Toshiba u Melco skont il-proporzjon ta’ bejgħ ta’ SIG li għamlu fl-2001. Għalhekk il-Kummissjoni tkun użat l-2003 bħala sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi ukoll.
23.
Fis-sentenza tal-2013, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-appell ippreżentat mis-sentenza tal-2011.
C. Id-deċiżjoni kkontestata u l-isfond tagħha
24.
Fil-15 ta’ Frar 2012, il-Kummissjoni bagħtet lil Toshiba ittra ta’ fatti, li fiha hija indikat li kellha l-intenzjoni tadotta deċiżjoni ġdida li timponi multa fuq Toshiba u tindika l-fatti li, fil-fehma tagħha, kienu rilevanti għall-kalkolu ta’ dik il-multa (iktar ’il quddiem “l-ittra ta’ fatti tal-2012”).
25.
Fis-7 u fit-23 ta’ Marzu 2012, Toshiba ssottomettiet il-kummenti tagħha dwar l-ittra ta’ fatti.
26.
Fit-12 ta’ Ġunju 2012, inżammet laqgħa bejn ir-rappreżentanti ta’ Toshiba u l-aġenti tal-Kummissjoni responsabbli għall-każ.
27.
Fis-27 ta’ Ġunju 2012, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni kkontestata. Dik id-deċiżjoni emendat, b’mod partikolari, l-Artikolu 2(h) u (i) tad-deċiżjoni tal-2007. Hija qieset li Toshiba kienet unikament responsabbli għal ammont ta’ EUR 56793000, u li Toshiba u Melco kienu responsabbli in solidum għal ammont ta’ EUR 4650000 (
13
). Dawn l-ammonti ġew ikkalkolati bl-użu tal-2003 bħala sena ta’ riferiment u bl-applikazzjoni tal-metodu ta’ kalkolu ssuġġerit mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza tal-2011 (
14
).
III. Il-proċeduri quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenza appellata
28.
Fit-12 ta’ Settembru 2012, Toshiba ppreżentat rikors għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.
29.
B’sentenza tad-19 ta’ Jannar 2016, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors intiż għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.
30.
L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali qieset li, billi naqset milli tibgħat lil Toshiba dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida, pjuttost milli ittra ta’ fatti, qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ma kisritx id-drittijiet ta’ difiża ta’ Toshiba. Id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 tat lil Toshiba l-informazzjoni meħtieġa sabiex tkun tista’ tiddefendi ruħha sew, peress li stabbilixxiet l-elementi essenzjali għad-determinazzjoni tal-multa. Il-veraċità, ir-rilevanza jew il-validità ta’ dawn l-elementi ma kinux ġew ikkontestati fis-sentenza tal-2011. Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ma kinitx ibbażat ruħha fuq elementi oħra għajr dawk stabbiliti fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006.
31.
It-tieni nett, il-Qorti Ġenerali qieset li l-Kummissjoni ma kinitx naqset mill-obbligu ta’ motivazzjoni tagħha fir-rigward tal-iffissar tal-ammont inizjali ta’ TM T&D ta’ EUR 31000000.
32.
It-tielet nett, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li, billi l-multa imposta fuq Toshiba ġiet ikkalkolata fuq il-bażi ta’ ammont inizjali ta’ impriża konġunta ipotetika, u mhux fuq il-bażi tad-dħul mill-bejgħ ta’ Toshiba, il-Kummissjoni ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament. Peress li Toshiba ma kienet għamlet ebda bejgħ ta’ SIG fl-2003 (kienet ittrasferixxiet l-attività tagħha relatata ma’ SIG lil TM T& D), il-multa tagħha ma setgħetx tiġi kkalkolata bl-istess mod eżatt bħal dik tal-produtturi Ewropej.
33.
Ir-raba’ nett, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-Kummissjoni ma kinitx kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta stabbilixxiet l-ammonti inizjali mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li Toshiba ma kinitx pparteċipatx fil-miżuri kollużivi fiż-ŻEE, filwaqt li l-produtturi Ewropej kienu ħadu sehem f’dawn il-miżuri.
IV. Il-proċeduri quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet imressqa
34.
Permezz ta’ appell ippreżentat fid-29 ta’ Marzu 2016, Toshiba titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, u jew tannulla d-deċiżjoni kkontestata, jew tnaqqas l-ammont tal-multa imposta fuqha skont l-Artikolu 261 TFUE, jew tirrinvija l-kawża lura lill-Qorti Ġenerali. Toshiba titlob ukoll lill-Qorti tal-Ġustizzja tordna lill-Kummissjoni tħallas l-ispejjeż tal-appell u tal-proċeduri fl-ewwel istanza.
35.
Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad l-appell u tordna lil Toshiba tħallas l-ispejjeż tal-appell.
V. Evalwazzjoni tal-aggravji
36.
Toshiba tinvoka tliet aggravji. L-ewwel nett, hija ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li d-drittijiet tad-difiża tagħha ma nkisrux mill-Kummissjoni. It-tieni nett, hija ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li l-metodu applikat mill-Kummissjoni għall-kalkolu tal-multa tagħha ma kienx jikser il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament. It-tielet nett, hija tilmenta li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkonkludiet li, billi naqset milli tnaqqas il-multa tagħha minħabba l-parteċipazzjoni relattiva tagħha fil-ksur, il-Kummissjoni ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
A. L-ewwel aggravju
1.
L-argumenti tal-partijiet
37.
Permezz tal-ewwel aggravju tagħha, Toshiba ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li, meta ħarġet ittra ta’ fatti pjuttost milli dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ma kisritx id-drittijiet tad-difiża tagħha. Fil-fehma ta’ Toshiba, il-Kummissjoni kienet meħtieġa tadotta dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.
38.
Toshiba ssostni, l-ewwel nett, li, kuntrarjament għal konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali fil-punt 42 tas-sentenza appellata, il-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni kkontestata ma hijiex l-“estensjoni” tal-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni tal-2007.
39.
It-tieni nett, Toshiba tallega li, għalkemm il-Qorti Ġenerali ġustament iddeċidiet, fil-punt 74 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni addizzjonali dwar kif kienet biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa, hija kkontradixxiet ruħha meta ddikjarat f’dan l-istess paragrafu li din l-informazzjoni setgħet tiġi pprovduta “wara l-komunikazzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet”. Fil-punt 74 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali rrikonoxxiet li Toshiba kellha dritt għal smigħ xieraq, mhux biss fir-rigward tal-ammont addizzjonali tal-multa imposta għad-dissważjoni, iżda wkoll rigward il-metodoloġija tal-iffissar tal-multi b’mod ġenerali. Id-drittijiet tad-difiża ta’ Toshiba huma protetti biss jekk l-informazzjoni addizzjonali dwar id-dissważjoni msemmija fil-punt 74 tingħata f’dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, peress li l-adozzjoni ta’ dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet hija, kuntrarjament għal dik ta’ ittra ta’ fatti, prevista fir-Regolament Nru 1/2003 u fir-Regolament Nru 773/2004, u tattiva drittijiet oħra ta’ proċedura, jiġifieri l-adozzjoni ta’ deċiżjoni mill-Kulleġġ tal-Kummissarji u seduta.
40.
Il-Kummissjoni ssostni li, jekk l-ewwel aggravju għandu jinftiehem fis-sens li tista’ tiġi imposta multa biss fi proċedura ġdida, dan ikun inammissibbli peress li dan ma tqajjimx fl-ewwel istanza.
41.
Rigward il-mertu, il-Kummissjoni ssostni li l-ewwel aggravju għandu jiġi miċħud, jekk jinftieħem fis-sens li dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida kellha tinħareġ qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata.
42.
L-ewwel nett, il-Kummissjoni tenfasizza li l-Qorti Ġenerali kienet iġġustifikata meta qieset, fil-punt 42 tas-sentenza appellata, li l-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni kkontestata kienet l-estensjoni tal-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni tal-2007. Dan għaliex hija ġurisprudenza stabbilita li l-proċedura għas-sostituzzjoni ta’ miżura annullata mill-Qorti Ġenerali għandha tissokta mill-punt speċifiku li fih seħħet l-illegalità.
43.
It-tieni nett, il-Kummissjoni tallega li, għalkemm ħarġet ittra ta’ fatti qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, ma kinitx meħtieġa li tagħmel hekk, peress li l-informazzjoni kollha neċessarja fir-rigward tal-kalkolu tal-multa kienet diġà ngħatat fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006. Il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkunsidrat, fil-punt 74 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni dwar kif kienet biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa, peress li l-ġurisprudenza invokata mill-Qorti Ġenerali f’dan il-paragrafu tapplika, mhux għall-kalkolu tal-multa, iżda għall-konstatazzjoni ta’ ksur.
2.
Evalwazzjoni
a)
Ammissibbiltà
44.
Il-Kummissjoni ssostni li l-ewwel aggravju huwa inammissibbli peress li huwa motiv ġdid fid-dritt. Skont il-Kummissjoni, Toshiba ma qajmitx quddiem il-Qorti Ġenerali l-argument li l-Kummissjoni ma setgħetx tadotta d-deċiżjoni kkontestata mingħajr ma tibda proċedura ġdida.
45.
Huwa veru li Toshiba ma sostnietx quddiem il-Qorti Ġenerali li l-Kummissjoni ma setgħetx tadotta d-deċiżjoni kkontestata mingħajr ma tirrepeti l-proċedura kollha. Madankollu, hija lanqas ma qajmet dan il-motiv quddiem din il-Qorti tal-Ġustizzja. Billi qalet li l-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni kkontestata ma hijiex l-“estensjoni” tal-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni tal-2007, Toshiba sempliċement issostni li dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida hija meħtieġa peress li d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 ma hijiex pass preparatorju validu għall-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata. Fir-risposta tagħha, Toshiba tikkjarifika li, bl-ewwel aggravju, hija qiegħda tikkritika biss lill-Qorti Ġenerali talli ċaħdet it-talba tagħha li hija meħtieġa dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida.
46.
Għaldaqstant, inqis li l-ewwel aggravju huwa ammissibbli.
b)
Fuq il-mertu
47.
Fil-fehma tiegħi, il-Kummissjoni ma kinitx meħtieġa toħroġ dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata. L-ewwel nett, l-annullament tad-deċiżjoni tal-2007 ma kellu ebda effett fuq il-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006. It-tieni nett, il-Kummissjoni ma kellha ebda obbligu tipprovdi informazzjoni dwar kif kien biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa fid-deċiżjoni kkontestata.
1) Il-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006
48.
Hija ġurisprudenza stabbilita li l-annullament ta’ miżura tal-Unjoni mhux neċessarjament jaffettwa l-atti preparatorji, peress li l-proċedura sabiex tiġi ssostitwita l-miżura annullata tista’, bħala prinċipju, tissokta mill-punt speċifiku li fih twettqet l-illegalità (
15
).
49.
Sabiex tingħata tweġiba għall-mistoqsija dwar jekk l-annullament tad-deċiżjoni tal-2007 kellux effett fuq il-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006, hemm lok li jsir riferiment għall-portata tas-sentenza tal-2011. Sabiex tiġi ddeterminata l-portata ta’ din is-sentenza, għandu jsir riferiment għall-motivi tagħha. Dawn il-motivi, l-ewwel nett, jidentifikaw id-dispożizzjoni speċifika meqjusa bħala illegali u, it-tieni nett, juru r-raġunijiet preċiżi għall-illegalità kkonstatata fid-dispożittiv (
16
).
50.
Il-motivi tas-sentenza tal-2011 jindikaw li d-deċiżjoni tal-2007 ġiet annullata minħabba ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament fil-kalkolu tal-multa. Sabiex tikkalkola l-ammonti inizjali tal-multi, il-Kummissjoni użat l-2001 bħala s-sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi u l-2003 għall-produtturi Ewropej. L-2003 kienet l-aħħar sena sħiħa tal-ksur. Bl-użu tal-2001 bħala s-sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi, il-Kummissjoni riedet tieħu inkunsiderazzjoni l-pożizzjoni fis-suq irregolari taż-żewġ azzjonisti ta’ TM T&D (Melco kellha sehem kunsiderevolment ikbar tas-suq dinji ta’ SIG milli Toshiba). L-2001 kienet l-aħħar sena ta’ parteċipazzjoni diretta ta’ Toshiba u Melco fil-ksur qabel il-ħolqien ta’ TM T&D. It-teħid inkunsiderazzjoni tal-pożizzjoni irregolari ta’ Toshiba u Melco kien ikun impossibbli kieku l-Kummissjoni kienet qasmet id-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D għall-2003 bejn Toshiba u Melco skont l-ishma rispettivi tagħhom fl-impriża konġunta (din kienet impriża konġunta 50/50). Il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li, għalkemm l-għan tal-Kummissjoni kien leġittimu, seta’ jintlaħaq mingħajr ma l-produtturi Ġappuniżi u l-produtturi Ewropej jiġu ttrattati b’mod inugwali. Pereżempju, il-Kummissjoni setgħet użat id-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D għall-2003 għall-kalkolu tal-ammont inizjali ta’ TM T&D, u mbagħad taqsmu bejn Toshiba u Melco skont il-proporzjon tal-bejgħ ta’ SIG magħmul minnhom fl-2001 (
17
). Għalhekk, l-illegalità kienet tikkonsisti fl-għażla tas-sena ta’ riferiment użata sabiex jiġu kkalkolati l-ammonti inizjali tal-multi.
51.
Huwa paċifiku li ma hemm ebda indikazzjoni fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 li, sabiex jiġu kkalkolati l-ammonti inizjali, jistgħu jintużaw snin differenti għall-produtturi Ġappuniżi u għall-produtturi Ewropej. Għalhekk, il-konstatazzjoni, fis-sentenza 2011, li l-għażla tal-2001 bħala s-sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi hija illegali ma tistax taffettwa l-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006.
52.
Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet ġustament, fil-punt 42 tas-sentenza appellata, li l-kontenut tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 “ma [kienx] ġie ikkontestat[…] mis-sentenza [tal-2011]”.
53.
Dik il-konklużjoni ma hijiex affettwata mill-sentenzi ThyssenKrupp Stainless (
18
) u Bolloré (
19
), fejn tqies li kienet meħtieġa dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida qabel l-adozzjoni mill-ġdid ta’ deċiżjoni annullata mill-Qorti Ġenerali.
54.
F’dawn iż-żewġ każijiet, id-deċiżjonijiet inizjali tal-Kummissjoni kienu annullati għar-raġuni li kienu bbażati fuq elementi li ma kinux ġew inklużi fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u li fir-rigward tagħhom il-partijiet ma kinux ġew offruti l-opportunità li jesprimu l-opinjonijiet tagħhom (
20
).
55.
Għall-kuntrarju, f’din il-kawża, id-deċiżjoni tal-2007 ġiet annullata minħabba li, bl-użu ta’ snin ta’ riferiment differenti għall-produtturi Ġappuniżi u għall-produtturi Ewropej, il-Kummissjoni kienet ittrattathom b’mod inugwali. Id-deċiżjoni tal-2007 ma ġietx annullata għar-raġuni li l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tuża l-2001 bħala sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi ma ssemmietx fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006.
56.
Il-konklużjoni fil-punt 52 iktar ’il fuq lanqas ma hija affettwata mill-argument ta’ Toshiba li s-sentenza PVC II ma hijiex applikabbli għall-każ preżenti. Fis-sentenza PVC II, il-Qorti sostniet li dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida ma kinitx meħtieġa (
21
). Skont Toshiba, fis-sentenza PVC II, id-deċiżjoni ġiet annullata minħabba difett proċedurali, filwaqt li fil-każ preżenti d-deċiżjoni tal-2007 ġiet annullata minħabba l-illegalità tal-metodoloġija tal-iffissar tal-multa.
57.
Fil-fehma tiegħi, ir-raġuni għaliex dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida ma tqisitx meħtieġa fis-sentenza PVC II ma hijiex għaliex dan l-iżball affettwa l-proċedura, pjuttost milli l-mertu tad-deċiżjoni jew il-kalkolu tal-multa. Ir-raġuni hija li l-iżball jikkonsisti fl-awtentikazzjoni skorretta tad-deċiżjoni mill-Kulleġġ tal-Kummissarji. Peress li hija biss id-deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 101 jew 102 TFUE (mhux id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet) li teħtieġ awtentikazzjoni, dan l-iżball ma setax jaffettwa l-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (
22
). L-istess jista’ jingħad għas-sentenza ICI II (
23
).
58.
Inżid ngħid li s-sitwazzjoni f’din il-kawża hija differenti minn dik eżaminata mill-Avukat Ġenerali Wahl fil-konklużjonijiet reċenti tiegħu fil-kawża Feralpi (
24
).
59.
Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni kienet ġiet annullata għar-raġuni li l-bażi legali tagħha kienet l-Artikolu 65(4) u (5) KA, u l-Kummissjoni ma kellhiex iktar kompetenza sabiex tikkonstata ksur tal-Artikolu 65(1) KEFA wara l-iskadenza tat-Trattat KEFA (
25
). Il-Kummissjoni mbagħad adottat deċiżjoni ġdida fuq il-bażi tal-Artikolu 7(1) u l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003. Fis-sentenza Feralpi, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li l-Kummissjoni ma kinitx marbuta tadotta dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġdida qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni l-ġdida, peress li, l-ewwel nett, l-illegalità kienet seħħet fl-istadju tal-adozzjoni tad-deċiżjoni, u t-tieni nett, il-fatti u l-oġġezzjonijiet kienu l-istess fiż-żewġ deċiżjonijiet (
26
).
60.
Skont l-Avukat Ġenerali Wahl, kien hemm lok li s-sentenza tal-Qorti Ġenerali u d-deċiżjoni l-ġdida jiġu annullati. L-ewwel nett, ma kienu ttieħdu ebda passi konformement mal-proċedura stabbilita fir-Regolamenti Nru 1/2003 jew Nru 17 (
27
), kemm wara l-annullament tad-deċiżjoni (
28
) kif ukoll qabel (
29
) dan l-annullament. It-tieni nett, il-passi proċedurali meħuda taħt id-dispożizzjonijiet tat-Trattat KEFA ma setgħux jitqiesu bħala atti preparatorji validi għad-deċiżjoni l-ġdida. Dan kien minħabba li s-setgħat mogħtija lill-Kummissjoni mir-Regolament Nru 1/2003 kienu differenti minn dawk mogħtija lilha mit-Trattat KEFA (
30
), u “ma kienx hemm proċedura – imwettqa skont id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 17 u r-Regolament Nru 2842/98 (
31
), li jikkorrispondu ma’ dawk li issa huma previsti mir-Regolament Nru 1/2003 u r-Regolament Nru 773/2004 – li l-Kummissjoni setgħet tissokta sabiex tipproċedi immedjatament għall-adozzjoni tad-deċiżjoni l-ġdida” (
32
). Għalhekk, il-Kummissjoni ma setgħetx toħroġ deċiżjoni ġdida mingħajr, minn tal-inqas, ma żżomm seduta ġdida sabiex il-partijiet ikunu jistgħu jressqu l-argumenti tagħhom fil-preżenza tar-rappreżentanti tal-awtoritajiet tal-kompetizzjoni tal-Istati Membri, li huma mistiedna għas-seduta u li, bħala membri tal-Kumitat Konsultattiv, għandhom jiġu kkonsultati mill-Kummissjoni qabel ma tadotta deċiżjoni. Kien iktar u iktar importanti li tiġi involuta, b’mod partikolari, l-awtorità Taljana tal-kompetizzjoni, peress li l-allegat ksur kien jirrigwarda t-territorju ta’ Stat Membru wieħed biss, jiġifieri, l-Italja (
33
).
61.
Kif imsemmi iktar ’il fuq, inqis li s-sitwazzjoni f’din il-kawża hija differenti mis-sitwazzjoni fis-sentenza Feralpi, u s-soluzzjoni proposta mill-Avukat Ġenerali Wahl ma tistax tiġi applikata għall-każ preżenti. Fis-sentenza Feralpi, ir-raġuni għaliex il-Kummissjoni ma setgħetx, fil-fehma tal-Avukat Ġenerali Wahl, tadotta deċiżjoni ġdida immedjatament, kienet li l-proċedura amministrattiva qabel l-annullament tad-deċiżjoni kienet (fil-biċċa l-kbira) imwettqa taħt regoli proċedurali li ma baqgħux applikabbli, u r-regoli proċedurali ġodda ma setgħux jitqiesu bħala ekwivalenti (
34
). B’kuntrast, fil-każ preżenti, l-istess regoli proċedurali (Regolamenti Nri 1/2003 u 773/2004) kienu applikabbli matul il-proċedura kollha. Dawn kienu applikabbli meta nħarġet id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, fl-20 ta’ April 2006 u meta ġiet adottata d-deċiżjoni kkontestata (
35
). Għalhekk, ma hemm ebda dubju li l-Kummissjoni setgħet tadotta d-deċiżjoni kkontestata immedjatament wara l-annullament tad-deċiżjoni tal-2007.
62.
Għar-raġunijiet imsemmija iktar ’il fuq, jiena nqis li l-validità tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 ma kinitx affettwata bl-annullament tad-deċiżjoni tal-2007. Għalhekk, il-Qorti Ġenerali ġustament ikkonstatat, fil-punt 42 tas-sentenza appellata, li l-informazzjoni pprovduta fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 kellha tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk id-drittijiet tad-difiża ta’ Toshiba ġewx irrispettati fil-proċedura li wasslet għall-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata.
2) Ebda obbligu li tiġi pprovduta informazzjoni addizzjonali dwar kif tiġi żgurata d-dissważjoni
63.
Ser nikkunsidra issa jekk il-Qorti Ġenerali kinitx korretta meta kkonstatat, fil-punt 74 tas-sentenza appellata, li “wara t-trażmissjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet [tal-2006], il-Kummissjoni kienet obbligata […] li tipprovdi lil [Toshiba] l-elementi addizzjonali rigward il-modalitajiet ta’ implementazzjoni tal-intenzjoni tagħha li tiżgura l-effett dissważiv tal-multa”.
64.
F’dan ir-rigward, Toshiba ssostni li l-Qorti Ġenerali kkontradixxiet lilha nnifisha fil-punt 74 billi kkonstatat, l-ewwel nett, li l-Kummissjoni kienet obbligata tipprovdi lil Toshiba b’informazzjoni dwar l-ammont addizzjonali ta’ EUR 4650000 li kienet biħsiebha timponi fuqha għad-dissważjoni (iktar ’il quddiem “l-ammont addizzjonali”) (
36
) u t-tieni nett, li din l-informazzjoni ma kellhiex għalfejn tiġi spjegata fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u setgħet tingħata fi stadji iktar tard tal-proċedura amministrattiva. Fir-risposta tagħha, Toshiba sostniet ukoll li l-konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali fil-punt 74 li kellha tinstema dwar l-ammont addizzjonali tapplika għall-metodoloġija tal-iffissar tal-multa b’mod ġenerali.
65.
Il-Kummissjoni ssostni li, meta ddeċidiet, fil-punt 74 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni dwar l-effett dissważiv tal-multa, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi.
66.
F’dan ir-rigward, infakkar li, dwar il-kalkolu tal-multi, hija ġurisprudenza stabbilita li l-Kummissjoni tissodisfa l-obbligu tagħha li tirrispetta d-dritt ta’ smigħ tal-impriżi meta hija tindika espressament, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li ser tikkunsidra jekk huwiex xieraq li timponi multi fuq l-impriżi u tindika wkoll il-kriterji fattwali u legali prinċipali li jistgħu jagħtu lok għal multa, bħall-gravità u t-tul tal-allegat ksur u l-fatt li l-ksur twettaq “intenzjonalment jew b’mod negliġenti”. Kuntrarjament, fejn tkun indikat l-punti ta’ fatt u ta’ liġi li fuqhom hija tibbaża l-kalkolu tagħha tal-multi, il-Kummissjoni ma hijiex obbligata tispjega l-mod li bih tuża kull wieħed minn dawn il-punti fid-determinazzjoni tal-livell tal-multa. Li jingħataw indikazzjonijiet dwar il-livell tal-multi previsti, qabel ma l-impriżi ikunu ġew mistiedna jissottomettu l-osservazzjonijiet tagħhom dwar l-allegazzjonijiet kontrihom, ikun jantiċipa d-deċiżjoni tal-Kummissjoni u għalhekk ma jkunx xieraq (
37
).
67.
Jidhirli li l-Kummissjoni ma hija taħt ebda obbligu li tispjega fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet kif biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa.
68.
Id-dissważjoni hija element wieħed tal-evalwazzjoni tal-gravità skont it-Taqsima 1.A tal-Linji Gwida tal-1998. Skont il-ġurisprudenza, sabiex tiġi evalwata l-gravità tal-ksur għall-finijiet tal-iffissar tal-multa, il-Kummissjoni għandha tiżgura li l-azzjoni tagħha jkollha l-effett dissważiv meħtieġ u għalhekk hija tista’ taġġusta l-ammont tal-multa sabiex jittieħed inkunsiderazzjoni l-impatt mixtieq fuq l-impriża li fuqha tkun imposta (
38
). L-effett dissważiv tal-multa huwa evalwat fir-rigward tad-daqs u tal-qawwa ekonomika tal-impriżi kkonċernati (
39
). Għalhekk, jidhirli li l-ħtieġa li tiġi żgurata d-dissważjoni tista’ titqies bħala kriterju legali fis-sens tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 66 iktar ’il fuq. Għaldaqstant, l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tiżgura l-effett dissważiv tal-multa għandha tissemma fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (
40
). Madankollu, fil-fehma tiegħi, il-Kummissjoni ma hijiex obbligata tindika, f’din id-dikjarazzjoni, kif biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa. Dan ikun jammonta għal “spjegazzjoni tal-mod kif ser tuża” dan il-kriterju fl-iffissar tal-livell tal-multa. Skont il-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 66, il-Kummissjoni ma hijiex obbligata tispjega kif biħsiebha tgħaqqad il-kriterji fattwali u legali prinċipali.
69.
Ninnota li l-Qorti Ġenerali ma ddeċidietx, fis-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni dwar kif kienet biħsiebha tiżgura d-dissważjoni fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Pjuttost il-kuntrarju, hija kkonstatat, fil-punti 43 u 73, li l-informazzjoni mogħtija fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 fir-rigward tad-dissważjoni u tal-ammont addizzjonali ssodisfat ir-rekwiżiti tal-ġurisprudenza. Madankollu, sussegwentement sostniet, fil-punt 74, li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni dwar kif kellha tiżgura d-dissważjoni “wara t-trażmissjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet [tal-2006]”.
70.
Ma nara ebda raġuni għaliex il-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 66 iktar ’il fuq u l-konklużjoni li wasalt għaliha fil-punti 67 u 68 ma għandhomx japplikaw għall-istadji proċedurali li jsegwu l-adozzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Jekk l-impriżi ma għandhomx dritt li jiġu pprovduti b’ċerta informazzjoni, il-Kummissjoni ma għandha ebda obbligu li tipprovdilhom informazzjoni bħal din, kemm fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet kif ukoll fi stadju sussegwenti.
71.
Ovvjament, dan huwa bla ħsara għall-libertà tal-Kummissjoni li tipprovdi l-impriżi b’din informazzjoni. Ninnota li l-avviż dwar l-aħjar prattiċi (
41
) tal-Kummissjoni jipprovdi li l-Kummissjoni tista’ tinkludi fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, flimkien mal-kriterji fattwali u legali prinċipali msemmija fil-punt 66 iktar ’il fuq, “aktar kwistjonijiet” bħaċ-ċifri tal-bejgħ u s-snin meħuda inkunsiderazzjoni għal dan il-bejgħ. Madankollu, l-avviż dwar l-aħjar prattiċi tal-Kummissjoni jiddikjara espressament li l-Kummissjoni ma hija “taħt l-ebda obbligu f’dan ir-rigward” (
42
).
72.
Dan huwa wkoll bla ħsara għall-obbligu tal-Kummissjoni, fil-każ li din tiskopri informazzjoni ġdida wara l-adozzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li tipprovdi lill-partijiet b’informazzjoni bħal din, jew permezz ta’ dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet supplimentari (fejn jitqajmu oġġezzjonijiet ġodda) jew permezz ta’ ittra ta’ fatti (fejn oġġezzjonijiet diġà mqajma jiġu kkorroborati b’evidenza ġdida) (
43
). Madankollu, f’dan il-każ, l-informazzjoni pprovduta wara l-adozzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (inizjali) hija dik imsemmija fil-punt 66 iktar ’il fuq.
73.
F’din il-kawża, ma huwiex ikkontestat li l-elementi użati għall-kalkolu tal-multa fid-deċiżjoni kkontestata huma l-istess bħal dawk użati fid-deċiżjoni tal-2007. Kien biss il-metodu ta’ kalkolu li ġie mmodifikat sabiex tittieħed inkunsiderazzjoni l-konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali fis-sentenza tal-2011 li l-Kummissjoni ma setgħetx tuża snin ta’ riferiment differenti għall-produtturi Ġappuniżi u għall-produtturi Ewropej. Il-metodu ta’ kalkolu ssuġġerit mill-Qorti Ġenerali fil-punt 291 ta’ dik is-sentenza ġie applikat fid-deċiżjoni kkontestata.
74.
Għalhekk, jiena nqis li, kif allegat mill-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkonstatat, fil-punt 74 tas-sentenza appellata, li, wara l-adozzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006, il-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi lil Toshiba b’informazzjoni addizzjonali dwar kif kienet biħsiebha tiżgura l-effett dissważiv tal-multa.
75.
Madankollu, anki għalkemm il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi, isegwi minn ġurisprudenza stabbilita li jekk il-motivazzjoni ta’ sentenza tal-Qorti Ġenerali tiżvela ksur tad-dritt tal-Unjoni, iżda d-dispożittiv ikun fondat għal raġunijiet legali oħra, l-appell għandu jiġi miċħud (
44
).
76.
F’din il-kawża, għalkemm il-Qorti Ġenerali kkonstatat żbaljatament li, wara l-adozzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006, il-Kummissjoni kienet meħtieġa tipprovdi informazzjoni addizzjonali dwar kif kellha l-ħsieb li jiġi żgurat l-effett dissważiv tal-multa, hija kkonkludiet b’mod korrett li d-drittijiet tad-difiża ta’ Toshiba ma kinux nkisru.
77.
Għar-raġunijiet preċedenti, inqis li l-ewwel aggravju għandu jiġi miċħud.
B. It-tieni aggravju
78.
Għal raġunijiet ta’ ċarezza, jiena ser nispjega fil-qosor il-metodu ta’ kalkolu applikat mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata qabel ma nippreżenta l-argumenti tal-partijiet, inkluż il-metodu ta’ kalkolu alternattiv propost minn Toshiba, segwit mill-evalwazzjoni tiegħi.
1.
Il-metodu ta’ kalkolu applikat fid-deċiżjoni kkontestata
79.
Sabiex jiġi kkalkolat l-ammont iniżjali ta’ Toshiba, il-Kummissjoni applikat il-metodu li ġej fid-deċiżjoni kkontestata.
80.
Wara li kklassifikat il-ksur bħala wieħed “serju ħafna”, il-Kummissjoni kkategorizzat lill-impriżi parteċipanti fi gruppi differenti. Il-gruppi fid-deċiżjoni kkontestata huma l-istess bħal dawk fid-deċiżjoni tal-2007. Dawn il-gruppi ġew stabbiliti skont il-bejgħ dinji rispettiv tagħhom tal-prodotti SIG. Sabiex ikun hemm konformità mas-sentenza tal-2011, il-Kummissjoni użat l-2003 bħala sena ta’ riferiment għal Toshiba u Melco, filwaqt li fid-deċiżjoni tal-2007 hija kienet użat l-2001 bħala sena ta’ riferiment għall-produtturi Ġappuniżi kollha. Madankollu, il-Kummissjoni ma setgħetx tikkalkola l-ammonti iniżjali ta’ Toshiba u ta’ Melco b’riferiment għall-bejgħ dinji tagħhom fl-2003 peress li ma kellhomx bejgħ fl-2003 (mill-1 ta’ Ottubru 2002 kienu ttrasferixxew in-negozji SIG rispettivi tagħhom lill-impriża konġunta tagħhom TM T&D). Għalhekk, sabiex jiġi kkalkolat, b’mod partikolari, l-ammont inizjali ta’ Toshiba, il-Kummissjoni użat l-ammont inizjali ta’ TM T&D kif stabbilit fid-deċiżjoni tal-2007, jiġifieri EUR 31000000 (iktar ’il quddiem l-“ammont inizjali tal-impriża konġunta ipotetika”), li minnu hija ħadet sehem li jikkorrispondi mas-sehem ta’ Toshiba mill-bejgħ magħmul minnha nnifisha u Melco fis-sena ta’ qabel il-ħolqien ta’ TM T&D, jiġifieri l-2001. Iċ-ċifra li rriżultat kienet l-ammont inizjali ta’ Toshiba (
45
).
2.
L-argumenti tal-partijiet
81.
Toshiba ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkonstatat, fil-punt 115 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta kkalkolat l-ammont inizjali ta’ Toshiba mill-ammont inizjali ta’ TM T& D, pjuttost milli mid-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D.
82.
Matul il-proċedura amministrattiva li waslet għall-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, Toshiba pproponiet metodu alternattiv għall-kalkolu tal-ammont inizjali tagħha. L-ewwel nett, pjuttost milli tuża l-ammont inizjali ta’ TM T&D, il-Kummissjoni kellha tuża d-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D għall-2003; li minnu kienet tieħu l-istess sehem bħal dak ta’ iktar ’il fuq (
46
), jiġifieri, sehem li jikkorrespondi mas-sehem ta’ Toshiba tal-bejgħ li hija stess għamlet u Melco fl-2001. It-tieni nett, fuq il-bażi ta’ dik iċ-ċifra, il-Kummissjoni kellha tikkalkola s-sehem mis-suq ta’ Toshiba fl-2003. It-tielet nett, fuq il-bażi ta’ dan is-sehem mis-suq, il-Kummissjoni kellha tqiegħed lil Toshiba fil-grupp xieraq kif stabbilit fid-deċiżjoni tal-2007, jiġifieri, ir-raba’ grupp. L-ammont inizjali ta’ Toshiba (EUR 9000000, iċ-ċifra tikkorrispondi mar-raba’ grupp) kien b’hekk ikun iktar baxx milli fid-deċiżjoni kkontestata.
83.
F’dan ir-rigward, Toshiba taċċetta li, kif iddeċidiet il-Qorti Ġenerali fil-punt 114 tas-sentenza appellata, il-multa tagħha ma setgħetx tiġi kkalkolata “bl-istess mod” bħal dik tal-produtturi Ewropej, peress li ma kellhiex bejgħ fl-2003. Madankollu, il-Kummissjoni għandha tuża l-iktar iċ-ċifri paragunabbli u l-metodoloġiji l-iktar paragunabbli. Fil-każ preżenti, il-Qorti Ġenerali ma spjegatx għalfejn l-metodu ta’ kalkolu propost minn Toshiba kien inqas xieraq, jew inqas artifiċjali, minn dak applikat mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata.
84.
Barra minn hekk, Toshiba ssostni li l-użu mill-Kummissjoni tal-ammont inizjali tat-TM T&D, pjuttost milli d-dħul mill-bejgħ tagħha, irrifletta l-piż ta’ TM T&D fil-ksur. Madankollu, il-metodu ta’ kalkolu kellu jirrifletti l-piż ta’ Toshiba fil-ksur fil-perijodu qabel il-ħolqien ta’ TM T&D. Kuntrajrament, l-użu, kif kienet ipproponiet Toshiba, ta’ parti mid-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D sabiex jiġi kkalkolat l-ammont inizjali ta’ Toshiba, kien jirrifletti l-piż ta’ Toshiba fil-ksur fil-perijodu qabel l-ħolqien ta’ TM T&D.
85.
Fl-aħħar nett, fil-fehma ta’ Toshiba, kieku l-Kummissjoni applikat il-metodoloġija ta’ Toshiba, kienet titqiegħed fir-raba’ grupp, u b’hekk tiġi assenjata ammont inizjali ta’ EUR 9000000. Minflok, fid-deċiżjoni kkontestata, l-ammont inizjali ta’ Toshiba ma kienx jikkorrispondi ma’ kwalunkwe grupp stabbilit fid-deċiżjoni tal-2007. Għaldaqstant, Toshiba ġiet assenjata ammont inizjali ogħla minn impriżi ta’ daqs paragunabbli, li kienu tqiegħdu fir-raba’ grupp.
86.
Għalhekk, Toshiba titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla d-deċiżjoni kkontestata sa fejn din imponiet multa fuqha u tnaqqas l-ammont ta’ din il-multa skont l-Artikolu 261 TFUE.
87.
Il-Kummissjoni ssostni li l-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta kkonstatat li l-Kummissjoni ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
88.
Il-Kummissjoni ssostni li, peress li kellha tuża l-2003 bħala sena ta’ riferiment sabiex tikkalkola l-multa ta’ Toshiba, setgħet tuża biss iċ-ċifri ta’ TM T&D. Ma setgħetx tuża d-dħul mill-bejgħ ta’ Toshiba, peress li Toshiba ma kellhiex bejgħ fl-2003.
89.
Il-Kummissjoni ssostni wkoll li l-metodoloġija ta’ Toshiba kienet tkun iktar artifiċjali minn dik tal-Kummissjoni. Dan kien għaliex, skont il-metodoloġija ta’ Toshiba, Toshiba kienet tiġi assenjata dħul mill-bejgħ għall-2003, għalkemm hija ma kellha l-ebda bejgħ fl-2003.
90.
Fil-fehma tal-Kummissjoni, li kieku kellha tikkalkola l-ammont inizjali ta’ Toshiba mid-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D, hija jkollha talloka lil Toshiba sehem ta’ 50 % tad-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D għall-2003 peress li Toshiba għandha sehem ta’ 50 % f’TM T&D. L-ammont inizjali ta’ Toshiba għalhekk ikun ogħla milli fid-deċiżjoni kkontestata.
91.
Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tenfasizza li, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tqis il-metodoloġija ta’ Toshiba bħala iktar xierqa minn dik tal-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali ma kinitx twettaq żball ta’ liġi meta ċaħdet il-motiv li allega ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament. Il-Qorti tal-Ġustizzja ma għandhiex tiddetermina jekk l-aħjar metodu possibbli ġiex applikat mill-Kummissjoni, iżda pjuttost jekk il-metodu applikat kienx legali.
3.
Evalwazzjoni
92.
Infakkar li l-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament jikkostitwixxi prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni Europea, stabbilit mill-Artikoli 20 u 21 tal-Karta. Skont il-ġurisprudenza stabbilita, dan il-prinċipju jeħtieġ li sitwazzjonijiet paragunabbli ma għandhomx jiġu ttrattati b’mod differenti u sitwazzjonijiet differenti ma għandhomx jiġu ttrattati bl-istess mod sakemm dan it-trattament ma jiġix iġġustifikat b’mod oġġettiv (
47
).
93.
Fir-rigward tal-multi, il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament japplika mhux biss għall-ammont finali, iżda wkoll għal passi intermedji bħat-tqassim tal-impriżi f’kategoriji għall-finijiet ta’ trattament differenzjali (
48
).
94.
Barra minn hekk, hija ġurisprudenza stabbilita li, meta l-ammont tal-multa ikun iddeterminat, l-applikazzjoni ta’ metodi differenti ta’ kalkolu ma tista’ tirriżulta f’ebda diskriminazzjoni bejn l-impriżi li pparteċipaw fl-istess ksur tal-Artikolu 101 TFUE (
49
). Bħala eżempju, fis-sentenza Guardian (
50
), ġie kkonstatat li l-Kummissjoni aġixxiet bi ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament ugwali billi eskludiet bejgħ intern mid-dħul mill-bejgħ użat sabiex jiġu kkalkolati l-ammonti inizjali tal-multi. Billi l-membri tal-kartell vertikalment integrati u membri tal-kartell mhux vertikalment integrati kienu f’sitwazzjoni paragunabbli, dawn kellhom jiġu ttrattati b’mod ugwali, jiġifieri, il-bejgħ intern kellu jiġi inkluż fid-dħul mill-bejgħ rilevanti. Dan kien għaliex l-esklużjoni ta’ bejgħ intern mid-dħul mill-bejgħ rilevanti ffavorixxa impriżi integrati vertikalment billi tnaqqsilhom il-piż tagħhom fil-ksur għad-detriment ta’ impriżi mhux integrati vertikalment.
95.
F’din il-kawża, inqis li, kuntrarjament għal dak li ssostni Toshiba, il-Qorti Ġenerali ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta kkonkludiet li ammont inizjali ta’ Toshiba seta’ jiġi kkalkolat mill-ammont inizjali ta’ TM T&D.
96.
F’dan ir-rigward, Toshiba ssostni li, peress li l-ammonti inizjali tal-produtturi Ewropej kienu kkalkolati mid-dħul mill-bejgħ tagħhom, l-ammont inizjali tagħha kellu jiġi kkalkolat fuq il-bażi tad-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D, pjuttost milli fuq l-ammont inizjali ta’ TM T&D.
97.
Huwa minnu li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni użat metodi differenti sabiex tikkalkola l-ammonti inizjali tal-produtturi Ewropej u ta’ Toshiba. L-ammonti inizjali tal-produtturi Ewropej ġew stabbiliti, l-ewwel nett, billi ġew ikkalkolati l-ishma mis-suq tagħhom fuq il-bażi tal-bejgħ SIG tagħhom fl-2003 u, it-tieni nett, billi kull impriża tpoġġiet fil-grupp rilevanti u din ġiet allokata l-ammont inizjali korrispondenti. Dan il-metodu jikkonforma mat-Taqsima 1.A tal-Linji Gwida tal-1998. Kuntrarjament, l-ammont inizjali ta’ Toshiba ġie kkalkolat, l-ewwel nett, billi ġie kkalkolat l-ammont inizjali ta’ TM T&D fl-2003 u, it-tieni nett, billi ttieħed sehem mill-ammont inizjali ta’ TM T&D għall-2003 li jikkorrispondi mas-sehem ta’ Toshiba mill-bejgħ li għamlet hija stess u Melco fl-2001.
98.
Madankollu, jien nenfasizza li l-produtturi Ewropej u Toshiba ma humiex fl-istess sitwazzjoni, billi tal-ewwel kellhom bejgħ SIG fl-2003 u tal-aħħar le. Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali ġustament iddeċidiet, fil-punt 114 tas-sentenza appellata, li l-multa ta’ Toshiba ma setgħetx tiġi kkalkolata “bl-istess mod” bħal dik tal-produtturi Ewropej. Dan huwa rrikonoxxut minn Toshiba.
99.
Barra minn hekk, huwa ċar, fl-opinjoni tiegħi, li l-metodu applikat fid-deċiżjoni kkontestata ma wassalx għal rappreżentazzjoni kompletament żbaljata tal-pożizzjoni ta’ Toshiba fis-suq SIG (
51
). F’dan ir-rigward, ninnota li l-Kummissjoni ħadet sehem mill-ammont inizjali ta’ TM T&D li jikkorrispondi mas-sehem ta’ Toshiba fil-bejgħ magħmul minn Toshiba u Melco fis-sena ta’ qabel il-ħolqien ta’ TM T&D, pjuttost milli ħadet sehem mill-ammont inizjali korrispondenti ta’ TM T&D li jikkorrespondi għas-sehem azzjonarju ta’ Toshiba fl-impriża konġunta (jiġifieri, 50%).
100.
Fl-aħħar nett, jidhirli li hemm inqas differenzi bejn, min-naħa, il-metodu applikat fid-deċiżjoni kkontestata sabiex jiġu kkalkolati l-ammonti inizjali tal-produtturi Ewropej, u dak applikat għall-kalkolu tal-ammont inizjali ta’ Toshiba, milli bejn, min-naħa l-oħra, il-metodu applikat fid-deċiżjoni kkontestata għall-kalkolu tal-ammonti inizjali tal-produtturi Ewropej u l-metodu propost minn Toshiba għall-kalkolu tal-ammont inizjali tagħha stess (
52
).
101.
Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkalkolat ammont inizjali ta’ Toshiba minn TM T&D kif stabbilit fid-deċiżjoni tal-2007. Madankollu, ammont inizjali ta’ TM T&D kien huwa stess ikkalkolat fuq il-bażi tad-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D fl-2003. Għalhekk, il-metodu applikat fid-deċiżjoni kkontestata għall-kalkolu tal-ammont inizjali ta’ Toshiba juża, għalkemm indirettament, id-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D.
102.
Il-metodu alternattiv propost minn Toshiba ma jipprovdix, fil-fehma tiegħi, użu iktar dirett tad-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D. Filwaqt li l-metodu tal-Kummissjoni jikkonsisti fit-teħid ta’ sehem mill-ammont inizjali TM T&D, il-metodu ta’ Toshiba jeħtieġ il-kalkolu tad-dħul mill-bejgħ teoretiku tagħha għall-2003 u, fuq dik il-bażi, is-sehem mis-suq teoretiku tagħha għall-2003. Niddubita li dawn il-passi addizzjonali fil-metodu ta’ Toshiba jippermettu użu iktar dirett tad-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D għall-2003, jew stampa iktar preċiża tal-pożizzjoni ta’ Toshiba fis-suq fl-2003.
103.
Kuntrarjament għal dak li ssostni Toshiba, il-Qorti Ġenerali fil-fatt spjegat għalfejn il-metodu alternattiv li hija pproponiet kien, fi kliem Toshiba, “inqas xieraq” mill-metodu tal-Kummissjoni. Fil-punt 128 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali osservat li, “fl-opinjoni tal-Kummissjoni, il-metodu propost [minn Toshiba] jkollu bħala konsegwenza li jaqsam artifiċjalment id-dħul mill-bejgħ ta’ TM T&D, minkejja l-kwalità tagħha ta’ entità separata mill-azzjonisti tagħha”. Kif spjegat iktar ’il fuq, l-applikazzjoni tal-metodu propost minn Toshiba kienet twassal għall-kalkolu tad-dħul mill-bejgħ teoretiku tagħha għas-sena 2003, jiġifieri, fit-tqassim “artifiċjal[i]” tad-dħul mill-bejgħ attwali ta’ TM T&D għall-2003.
104.
Nikkonkludi li l-Qorti Ġenerali ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta kkonkludiet li l-ammont inizjali ta’ Toshiba seta’ jiġi kkalkolat fuq l-ammont inizjali ta’ TM T&D.
105.
Dik il-konklużjoni ma hijiex ikkonfutata bl-allegazzjoni ta’ Toshiba li, bħala riżultat tal-metodu ta’ kalkolu applikat fid-deċiżjoni kkontestata, hija ġiet allokata ammont inizjali ogħla minn impriżi ta’ daqs paragunabbli.
106.
Skont ġurisprudenza stabbilita, sabiex jiġi vverifikat jekk it-tqassim tal-membri ta’ kartell f’kategoriji huwiex konsistenti mal-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ proporzjonalità, il-Qorti tal-Ġustizzja, waqt l-istħarriġ tagħha tal-legalità tal-mod li bih l-Kummissjoni eżerċitat id-diskrezzjoni tagħha fil-qasam, għandha madankollu tillimita ruħha li tistħarreġ jekk dan it-tqassim huwiex koerenti u oġġettivament iġġustifikat (
53
).
107.
F’din il-kawża, huwa minnu li l-ammont inizjali allokat lil Toshiba fid-deċiżjoni kkontestata (EUR 10863199) ma jikkorrispondi ma’ ebda ammont inizjali attribwit lill-gruppi stabbiliti fid-deċiżjoni tal-2007 (EUR 17000000 għat-tielet grupp, li tqiegħdet fih Toshiba fid-deċiżjoni tal-2007 u EUR 9000 0000 għar-raba’ grupp, li Toshiba tqis li għandha titqiegħed fih) (
54
).
108.
Madankollu, peress li fid-deċiżjoni kkontestata, l-ammont inizjali ta’ Toshiba ġie kkalkolat billi ttieħed sehem mill-ammont inizjali ta’ TM T&D, dan ma seta’ jikkorrispondi ma’ ebda mill-ammonti inizjali fid-deċiżjoni tal-2007. Barra minn hekk, Toshiba ma ssostnix li, meta TM T&D tqiegħdet fit-tieni grupp u għalhekk saritilha allokazzjoni ta’ ammont inizjali ta’ EUR 31000000, il-Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament (
55
).
109.
Għar-raġunijiet msemmija iktar ’il fuq, jiena nikkonkludi li l-ewwel aggravju għandu jiġi miċħud.
C. It-tielet aggravju
1.
L-argumenti tal-partijiet
110.
Toshiba ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkonstatat li, billi naqset milli tnaqqas l-ammont tal-multa imposta fuqha sabiex tirrifletti l-parteċipazzjoni limitata tagħha fil-ksur, il-Kummissjoni ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
111.
Toshiba ssostni li, filwaqt li l-produtturi Ewropej ħadu sehem fl-arranġament komuni kif ukoll fl-attivitajiet kollużivi fiż-ŻEE, il-produtturi Ġappuniżi pparteċipaw biss f’dak tal-ewwel. Għalhekk, il-parteċipazzjoni tal-produtturi Ġappuniżi fil-ksur kienet inqas serja minn tal-impriżi Ewropej. Dan kellu jittieħed inkunsiderazzjoni meta ġie stabbilit l-ammont inizjali ta’ Toshiba. Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset, fil-punt 142 tas-sentenza appellata, li l-kontribuzzjoni ta’ Toshiba għall-ksur kien “komparabbli ma’ dik ta’ [tal-impriżi Ewropej]”, u li, meta ttrattat b’mod ugwali l-produtturi Ewropej u Ġappuniżi, il-Kummissjoni ma kinitx kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
112.
Il-Kummissjoni ssostni li t-tielet aggravju huwa inammisibbli għaliex ma tqajjimx quddiem il-Qorti Ġenerali.
113.
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-ħames motiv imqajjem minn Toshiba quddiem il-Qorti Ġenerali allega ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament fir-rigward tad-determinazzjoni tal-livell tagħha ta’ ħtija. Madankollu, il-Kummissjoni tenfasizza li Toshiba indikat fir-risposta tagħha li l-ħames motiv tagħha ma kienx jirrigwarda l-gravità tal-aġir tagħha. Għalhekk, il-ħames motiv ta’ Toshiba kien sar bla kontenut, u Toshiba kienet fil-fatt abbandunat dan il-motiv. Għaldaqstant, skont il-Kummissjoni, it-tielet aggravju huwa motiv ta’ dritt ġdid u, bħala tali, huwa inammissibbli.
114.
Sussidjarjament, il-Kummissjoni ssostni li t-tielet aggravju huwa inammissibbli peress li jqajjem dubji dwar kwistjoni li hija res judicata.
115.
Il-Kummissjoni tinnota li, fis-sentenza tal-2011, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, l-ewwel nett, li l-produtturi Ġappuniżi pparteċipaw fl-arranġament komuni u kien hemm ksur wieħed u kumpless u, it-tieni nett, li l-gravità tal-aġir tal-produtturi Ġappuniżi kienet paragunabbli għal dik tal-produtturi Ewropej. Għalhekk, il-kwistjoni jekk l-aġir Toshiba kienx inqas serju mill-aġir tal-produtturi Ewropej, li titqajjem fit-tielet aggravju, hija res judicata.
116.
Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi li t-tielet aggravju huwa ammissibbli, il-Kummissjoni ssostni li dan għandu jiġi miċħud.
117.
Il-Kummissjoni ssostni, f’dan ir-rigward, li, meta impriża li tipparteċipa biss f’ċerti elementi ta’ kartell ikollha madankollu għarfien tal-pjan ġenerali li jinkludi l-elementi kollha tal-kartell, hija tkun responsabbli għall-ksur kollu.
118.
Bi tweġiba, Toshiba ssostni li t-tielet aggravju huwa ammissibbli. L-ewwel nett, dan l-aggravju ma huwiex motiv ġdid peress li Toshiba ma rtiratx il-ħames motiv imqajjem quddiem il-Qorti Ġenerali, u l-Qorti Ġenerali ddeċidiet fuq dan il-motiv fis-sentenza appellata. It-tieni nett, it-tielet aggravju ma jirrigwardax kwistjoni li hija res judicata, peress b’dan l-aggravju hija kkontestat l-ammont tal-multa imposta fuqha, mhux l-eżistenza ta’ ksur uniku u kumpless, li hija res judicata.
2.
Evalwazzjoni
a)
Ammissibbiltà
119.
Fl-opinjoni tiegħi, it-tielet aggravju għandu jiġi ddikjarat inammissibbli peress li jallega li l-ammont tal-multa impost fuq Toshiba għandu jitnaqqas minħabba l-parteċipazzjoni limitata tagħha fil-ksur, u din il-kwistjoni hija res judicata.
120.
Skont ġurisprudenza stabbilita, huwa importanti li l-kwistjonijiet ġudizzjarji li jkunu saru definittivi wara li jkunu ġew eżawriti d-drittijiet kollha ta’ appell jew wara li jiskadu t-termini previsti f’dan ir-rigward ma jistgħux jibqgħu jiġu kkontestati. L-awtorità ta’ res judicata ta’ sentenza hija tali li tipprekludi l-ammissibbiltà ta’ rikors jekk dak li jkun ta lok għas-sentenza inkwistjoni jkun ġie ppreżentat bejn l-istess partijiet, kellu l-istess skop u l-istess bażi legali. Il-prinċipju ta’ res judicata jestendi biss għal kwistjonijiet ta’ fatt u ta’ dritt li ġew attwalment jew neċessarjament deċiżi permezz tad-deċiżjoni ġudizzjarja inkwistjoni (
56
).
121.
Ninnota li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ddeċidiet li l-ksur kien jikkonsisti fi tliet elementi: l-ewwel nett, l-“arranġament komuni” bejn il-produtturi Ġappuniżi u l-produtturi Ewropej, li permezz tiegħu l-produtturi Ġappuniżi impenjaw ruħhom li ma jidħlux fis-swieq domestiċi tal-produtturi Ewropej, u l-produtturi Ewropej milli jidħlu fis-suq Ġappuniż; it-tieni nett, il-Ftehim GQ, li stabbilixxa regoli li jippermettu l-allokazzjoni ta’ proġetti SIG bejn il-produtturi Ġappuniżi u l-produtturi Ewropej f’pajjiżi għajr (b’mod partikolari) il-Ġappun u s-swieq domestiċi tal-produtturi Ewropej; u, it-tielet nett, il-Ftehim EQ, fejn proġetti SIG allokati lill-produtturi Ewropej tqassmu bejniethom. Ġie kkonstatat li dawn l-arranġamenti jikkostitwixxu ksur wieħed u kumpless, pjuttost milli diversi ksur (
57
).
122.
Fis-sentenza tal-2011, il-Qorti Ġenerali kkonfermat li dawn l-arranġamenti kienu jikkostitwixxu ksur wieħed u kumpless (
58
). F’dan ir-rigward, kien irrilevanti li l-produtturi Ġappuniżi ma pparteċipawx fil-miżuri kollużivi fiż-ŻEE (dawn ma kinux iffirmaw il-Ftehim EQ). Dan kien għaliex ir-rwol passiv tal-produtturi Ġappuniżi fir-rigward tal-allokazzjoni tal-proġetti SIG fis-suq taż-ŻEE kien “prerekwiżit” sabiex jiġi żgurat li l-proġetti SIG fiż-ŻEE jistgħu jiġu allokati bejn il-produtturi Ewropej biss (
59
). Fl-appell, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat il-konstatazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali (
60
).
123.
Permezz tat-tielet aggravju, Toshiba ssostni li l-“Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta kkonstatat li l-Kummissjoni, billi naqset milli tnaqqas il-multa ta’ Toshiba sabiex tirrifletti l-parteċipazzjoni limitata tagħha fil-ksur, ma kisritx il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament”.
124.
L-ewwel nett inqis li, bit-tielet aggravju, Toshiba ma tikkontestax l-eżistenza ta’ ksur uniku u kumpless. Fir-risposta tagħha, Toshiba tiddikjara espressament li hija ma tikkontestax il-konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali fil-punt 141 tas-sentenza appellata li l-impenn tal-produtturi Ġappuniżi li ma jidħlux fis-suq taż-ŻEE (riprodott fis-sentenza tal-2011) kien “prerekwiżit” sabiex tiġi żgurata li l-proġetti SIG setgħu jiġu allokati fost il-produtturi Ewropej skont ir-regoli stabbiliti fil-Ftehim EQ. Ir-rikonoxximent li l-impenn tal-produtturi Ġappuniżi li ma jidħlux fis-suq ŻEE huwa prerekwiżit għall-miżuri kollużivi fiż-ŻEE jammonta għar-rikonoxximent li ż-żewġ settijiet ta’ arranġamenti jiffurmaw entità sħiħa u għandhom jitqiesu bħala ksur wieħed.
125.
It-tieni nett, ninnota li, bit-tielet aggravju, Toshiba tallega li l-ammont tal-multa imposta fuqha għandu jitnaqqas peress li ma ħaditx sehem fil-miżuri kollużivi fiż-ŻEE. Fi kliem ieħor, Toshiba tallega li, għalkemm il-miżuri kollużivi fiż-ŻEE ma jikkostitwixxux ksur distint, dawn huma aspett separat ta’ dan il-ksur. Għaldaqstant, fil-fehma ta’ Toshiba, il-ksur tagħha huwa ta’ natura inqas serja minn dak tal-produtturi Ewropej, u dan għandu jiġi rifless fl-ammont tal-multa tagħha.
126.
Fis-sentenza 2011, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-parteċipazzjoni tal-produtturi Ġappuniżi fl-arranġamenti fiż-ŻEE kien “mhux l-istess” bħal dawk tal-produtturi Ewropej (billi l-parteċipazzjoni tal-produtturi Ġappuniżi kienet tikkonsisti fil-nuqqas li tittieħed azzjoni fis-suq taż-ŻEE, b’kuntrast mal-parteċipazzjoni attiva tal-produtturi Ewropej). Madankollu, ma kien hemm “ebda differenza sostanzjali” fir-rigward tal-gravità ta’ dawn iż-żewġ tipi ta’ aġir billi, b’mod partikolari, l-impenn tal-produtturi Ġappuniżi li ma jidħlux fis-suq taż-ŻEE kien prerekwiżit sabiex jiġi żgurat li l-arranġamenti fiż-ŻEE jitwettqu fost il-produtturi Ewropej (
61
). Nenfasizza li dawn il-konstatazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali saru b’risposta għal motiv intiż għall-annullament jew għat-tnaqqis sostanzjali tal-multa imposta fuq Toshiba.
127.
Għalhekk, il-kwistjoni dwar jekk l-aġir ta’ Toshiba huwiex inqas gravi minn dak tal-produtturi Ewropej minħabba n-nuqqas ta’ parteċipazzjoni tagħha fl-arranġamenti kollużivi fiż-ŻEE, ġiet eżaminata fis-sentenza tal-2011 (
62
).
128.
Rigward il-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 120 iktar ’il fuq, nosserva li l-partijiet fil-kawża li tat lok għas-sentenza tal-2011 kienu l-istess bħal dawk fil-proċeduri preżenti (Toshiba u l-Kummissjoni). Iż-żewġ proċeduri għandhom l-istess bażi legali, jiġifieri l-Artikolu 263 TFUE. Fir-rigward tal-għan, ninnota li d-deċiżjoni li qiegħed jintalab l-annullament tagħha fil-proċeduri preżenti, ma hijiex dik li ġiet parzjalment annullata fis-sentenza tal-2011. Madankollu, ħlief għall-metodu ta’ kalkolu tal-multa li ġiet immodifikata sabiex tikkonforma mas-sentenza tal-2011, il-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata huwa l-istess bħal dak tad-deċiżjoni tal-2007 (
63
).
129.
Nikkonkludi li l-kwistjoni dwar jekk l-aġir ta’ Toshiba huwiex inqas serju minn dak tal-produtturi Ewropej minħabba n-nuqqas tal-parteċipazzjoni tagħha fl-arranġamenti kollużivi fiż-ŻEE hija res judicata.
130.
Inżid ngħid li, kuntrarjament għas-sottomissjonijiet tal-Kummissjoni, din id-domanda tqajmet minn Toshiba quddiem il-Qorti Ġenerali fil-proċeduri preżenti. Permezz tal-ħames motiv tagħha, Toshiba sostniet li l-Kummissjoni kienet kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament billi stabbilixxiet il-multi mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li Toshiba ma pparteċipatx fl-arranġamenti li jappartjenu għall-suq taż-ŻEE u l-kondotta tagħha għalhekk kienet inqas serja minn dik tal-produtturi Ewropej (
64
). Toshiba, fir-risposta tagħha lill-Qorti Ġenerali, ma rtiratx dan il-motiv. Fir-risposta tagħha, hija qalet li hija kienet “indikat li l-Kummissjoni naqset milli tikkunsidra l-allegata kontribuzzjoni tagħha lill-kartell meta ffissat il-multa tagħha”. Għalhekk, l-allegazzjoni tal-Kummissjoni li t-tielet aggravju huwa motiv ġdid hija żbaljata.
131.
Nikkonkludi li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ċaħdet bħala infondat l-ħames motiv imqajjem quddiemha minn Toshiba. Fil-fehma tiegħi, hija kellha tiċħad dan il-motiv bħala inammissibbli. Madankollu, id-dispożittiv tas-sentenza appellata jibqa’ fondat (
65
).
132.
Madankollu, għal finijiet ta’ kompletezza, jiena issa ser neżamina fil-qosor jekk il-Qorti Ġenerali kinitx iġġustifikata meta qieset li l-Kummissjoni ma kinitx kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta ffissat l-ammont tal-multa ta’ Toshiba mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li hija ma ħaditx sehem fil-miżuri kollużivi fiż-ŻEE.
b)
Fuq il-mertu
133.
Hija ġurisprudenza stabbilita li l-fatt li impriża ma ħaditx sehem fl-aspetti kollha ta’ akkordju jew li kellha rwol minuri fl-aspetti li fihom effettivament ipparteċipat għandu jittieħed inkunsiderazzjoni meta tiġi evalwata l-gravità tal-ksur u meta tiġi ddeterminata l-multa (
66
).
134.
Madankollu, f’din il-kawża, il-produtturi Ġappuniżi, fosthom Toshiba, ma pparteċipawx fl-allokazzjoni tal-proġetti SIG fiż-ŻEE għaliex kienu impenjaw ruħhom li ma jidħlux fis-suq taż-ŻEE. Għalhekk, il-fatt li Toshiba ma pparteċipatx f’dan l-aspett tal-ksur ma huwa ebda indikazzjoni li l-aġir tagħha kien inqas gravi minn dak tal-produtturi Ewropej. Dak il-fatt huwa sempliċi konsegwenza tal- parteċipazzjoni tagħha fl-“arranġament komuni” li permezz tiegħu l-produtturi Ġappuniżi ftiehmu li ma jidħlux fis-suq taż-ŻEE.
135.
Jiena nikkonkludi li, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi li t-tielet aggravju huwa ammissibbli, hija għandha tiċħad dan l-aggravju bħala infondat.
VI. Spejjeż
136.
Skont l-Artikoli 138 u 184 tar-Regoli ta’ Proċedura, meta appell ikun infondat, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż, jekk tkun saret talba f’dan is-sens. Inqis li l-appell għandu jiġi miċħud u peress li l-Kummissjoni talbet li Toshiba tbati l-ispejjeż, Toshiba hija kkundannata tbati l-ispejjeż tal-Kummissjoni.
VII. Konklużjoni
137.
Għaldaqstant, inqis li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha:
—
tiċħad l-appell;
—
tordna lil Toshiba Corp. tbati l-ispejjeż tal-Kummissjoni Ewropea.
(
1
)	Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
(
2
)	Sentenza tad-19 ta’ Jannar 2016, Toshiba vs Il-Kummissjoni, T‑404/12, EU:T:2016:18 (iktar ’il quddiem is-“sentenza appellata”).
(
3
)	Deċiżjoni tal-Kummissjoni C(2012) 4381 finali, tas-27 ta’ Ġunju 2012, li temenda d-Deċiżjoni C (2006) 6762 finali, tal-24 ta’ Jannar 2007, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 tat-Trattat KE (li sar l-Artikolu 101 [TFUE]) u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE sa fejn kienet indirizzata lil Mitsubishi Electric Corp. u Toshiba Corp. (Kawża COMP/39.966 – Switchgear Iżolat bil-Gass – Multi).
(
4
)	Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 ta’ Diċembru 2002, fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli [101] u [102 TFUE] tat-Trattat (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205).
(
5
)	Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2006) 6762 finali, tal-24 ta’ Jannar 2007, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 tat-Trattat tal-UE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Kawża COMP/38.899 – Switchgear Iżolat bil-Gass).
(
6
)	Sentenza tat-12 ta’ Lulju 2011, Toshiba vs Il-Kummissjoni, T‑113/07, EU:T:2011:343 (iktar ’il quddiem is-“sentenza tal-2011”). L-appell mis-sentenza tal-2011 ġie miċħud mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha tad-19 ta’ Diċembru 2013, Siemens vs Il-Kummissjoni (C‑239/11 P, C‑489/11 P u C‑498/11 P, EU:C:2013:866), iktar ’il quddiem is-“sentenza tal-2013”.
(
7
)	Regolament tal-Kummissjoni (KE) No 773/2004, tas-7 ta’ April 2004, dwar it-tmexxija ta’ proċeduri mill-Kummissjoni skont l-Artikolu [101 U 102 TFUE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 8, p. 81).
(
8
)	Linji Gwida tal-Kummissjoni tal-1998 dwar il-metodi tal-kalkoli tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 171) (iktar ’il quddiem il-“Linji Gwida tal-1998”).
(
9
)	Ara l-premessi 324, 326 u 332 fil-preambolu tad-deċiżjoni tal-2007.
(
10
)	Ara l-premessi 61, 324, 326, 332, 405, 407, 428 u 429 tad-deċiżjoni tal-2007.
(
11
)	Ara l-punti 18 u 20 iktar ’il fuq.
(
12
)	Punti 280 sa 297 tas-sentenza tal-2011. Permezz ta’ sentenza oħra, il-Qorti Ġenerali annullat l-Artikolu 2(g) u (h) tad-deċiżjoni tal-2007 sa fejn kienet tirrigwarda lil Melco [l-Artikolu 2(g) impona fuq Melco multa ta’ EUR 113925000] (sentenza tat-12 ta’ Lulju 2011, Mitsubishi Electric vs Il-Kummissjoni, T‑133/07, EU:T:2011:345, punti 264 sa 282). Il-motiv għall-annullament kien l-istess bħal dak tas-sentenza tal-2011.
(
13
)	Id-deċiżjoni kkontestata emendat ukoll l-Artikolu 2(g) tad-deċiżjoni tal-2007 b’mod li Melco biss instabet responsabbli għal ammont ta’ EUR 74817000.
(
14
)	Ara l-punt 22 iktar ’il fuq u l-punti 79 u 80 iktar ’il quddiem.
(
15
)	Sentenzi tal-15 ta’ Ottubru 2002, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il-Kummissjoni (C‑238/99 P, C‑244/99 P, C‑245/99 P, C‑247/99 P, C‑250/99 P sa C‑252/99 P u C‑254/99 P, EU:C:2002:582, punt 73); tal-1 ta’ Lulju 2009, ThyssenKrupp Stainless vs Il-Kummissjoni (T‑24/07, EU:T:2009:236, punt 232); tal-25 ta’ Ġunju 2010, Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni (T‑66/01, EU:T:2010:255, punt 125); tas-27 ta’ Ġunju 2012, Bolloré vs Il-Kummissjoni (T‑372/10, EU:T:2012:325, punt 74); u tad-9 ta’ Diċembru 2014, Feralpi vs Il-Kummissjoni (T‑70/10, EU:T:2014:1031, punt 133).
(
16
)	Sentenza tal-20 ta’ April 1999, Limburgse Vinyl Maatschappij vs Il-Kummissjoni (T‑305/94, T‑306/94, T‑307/94, T‑313/94 sa T‑316/94, T‑318/94, T‑325/94, T‑328/94, T‑329/94 u T‑335/94, EU:T:1999:80, punt 184).
(
17
)	Ara s-sentenza tal-2011, il-punti 286 sa 293. Toshiba ma kkontestatx, fil-Qorti tal-Ġustizzja, il-konklużjonijiet tal-Qorti Ġenerali f’dawk il-punti. Siemens biss, produttur Ewropew, għamlet hekk, għar-raġuni li l-Kummissjoni kellha tuża l-2001 bħala sena ta’ riferiment għall-produtturi Ewropej ukoll (sentenza tad-19 ta’ Diċembru 2013, Siemens vs Il-Kummissjoni, C‑239/11 P, C‑489/11 P u C‑498/11 P, EU:C:2013:866, punti 29 sa 31, 271 sa 276, u 285 sa 296).
(
18
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 15, punt 233.
(
19
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 15, punt 75.
(
20
)	Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni kienet parzjalment annullata minħabba li l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tattribwixxi responsabbiltà lil ThyssenKrupp Stainless għall-aġir tas-sussidjarja tagħha Thyssen ma ssemmietx fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet indirizzata lil ThyssenKrupp Stainless (sentenzi tat-13 ta’ Diċembru 2001, Krupp Thyssen Stainless vs Il-Kummissjoni, T‑45/98 u T‑47/98, EU:T:2001:288, punti 58 sa 68; u tal-14 ta’ Lulju 2005, ThyssenKrupp vs Il-Kummissjoni, C‑65/02 P u C‑73/02 P, EU:C:2005:454, punti 80 sa 97); u fuq il-bażi li l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tqis lil Bolloré responsabbli mhux biss għall-aġir tas-sussidjarja tagħha Copigraph, iżda wkoll għall-involviment dirett tagħha fil-kartell, ma kinitx issemmiet fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (sentenzi tas-26 ta’ April 2007, Bolloré vs Il-Kummissjoni, T‑109/02, T‑118/02, T‑122/02, T‑125/02, T‑126/02, T‑128/02, T‑129/02, T‑132/02 u T‑136/02, EU:T:2007:115, punt 79; u tat-3 ta’ Settembru 2009, Papierfabrik August Koehler et vs Il-Kummissjoni, C‑322/07 P, C‑327/07 P u C‑338/07 P, EU:C:2009:500, punti 44 u 45).
(
21
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 15, punti 74 sa 76.
(
22
)	Sentenza tal-15 ta’ Ġunju 1994, Il-Kummissjoni vs BASF et (C‑137/92 P, punti 74 sa 78).
(
23
)	Sentenza tad-29 ta’ Ġunju 1995, ICI vs Il-Kummissjoni (T‑37/91, punti 90 sa 93), iktar ’il quddiem “ICI II”.
(
24
)	Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl tat-8 ta’ Diċembru 2016 fil-kawża Feralpi vs Il-Kummissjoni (C‑85/15 P, EU:C:2016:940). Il-kawża tinsab pendenti quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.
(
25
)	Sentenza tal-25 ta’ Ottubru 2007, SP vs Il-Kummissjoni(T‑27/03, T‑46/03, T‑58/03, T‑79/03, T‑‑80/03, T‑97/03 u T‑98/03, EU:T:2007:317, punt 120).
(
26
)	Sentenza tad-9 ta’ Diċembru 2014, Feralpi vs Il-Kummissjoni (T‑70/10, EU:T:2014:1031, punti 128 sa 142), iktar ’il quddiem “Feralpi.
(
27
)	Regolament tal-Kunsill KEE [tas-6 ta’ Frar 1962]: L-ewwel Regolament li jimplimenta l-Artikoli [81 u 82 KE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 3). Regolament Nru 17/62 tħassar u inbidel bir-Regolament Nru 1/2003 b’effett mill-1 ta’ Mejju 2004.
(
28
)	Bl-eċċezzjoni tal-konsultazzjoni tal-Kumitat Konsultattiv (Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl tat-8 ta’ Diċembru 2016, Feralpi vs Il-Kummissjoni, C‑85/15 P, EU:C:2016:940, punt 31).
(
29
)	Qabel l-annullament tad-deċiżjoni, il-Kummissjoni ħadet ċerti passi proċedurali skont ir-Regolament Nru 17 (ħarġet dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet supplimentari u organizzat it-tieni smigħ fil-preżenza tar-rappreżentanti tal-Istati Membri). Madankollu, l-aspetti sostanzjali tal-każ ġeneralment la ġew diskussi fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet supplimentari u lanqas fit-tieni seduta (Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl, tat-8 ta’ Diċembru 2016, fil-kawża Feralpi vs Il-Kummissjoni, C‑85/15 P, EU:C:2016:940, punti 40 u 41).
(
30
)	Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl tat-8 ta’ Diċembru 2016 fil-kawża Feralpi vs Il-Kummissjoni (C‑85/15 P, EU:C:2016:940, punt 47).
(
31
)	Regolament tal-Kummissjoni (KE) tat-22 ta’ Diċembru 1998 dwar is-smigħ tal-partijiet f’ċerti proċedimenti taħt l-Artikoli [101 and 102 TFUE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 4, p. 204).
(
32
)	Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl tat-8 ta’ Diċembru 2016 fil-kawża Feralpi vs Il-Kummissjoni (C‑85/15 P, EU:C:2016:940, punt 49).
(
33
)	Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl tat-8 ta’ Diċembru 2016 fil-kawża Feralpi vs Il-Kummissjoni (C‑85/15P, EU:C:2016:940, punt 54 sa 60).
(
34
)	Kif enfasizzat mill-Qorti Ġenerali, hija ġurisprudenza stabbilita li r-regoli proċedurali ġeneralment jitqiesu li japplikaw għat-tilwim kollu pendenti meta jidħlu fis-seħħ (sentenza tad-9 ta’ Diċembru 2014, Feralpi vs Il-Kummissjoni, T‑70/10, EU:T:2014:1031, punt 117).
(
35
)	Ħlief għall-applikazzjoni inizjali ta’ klemenza msemmija fil-punt 11 iktar ’il fuq, li ġiet ippreżentata oralment fit-3 ta’ Marzu 2004 u aċċettata fil-15 ta’ April 2004, jiġifieri qabel ir-Regolamenti Nri 1/2003 u 773/2004 saru applikabbli fl-1 ta’ Mejju 2004. L-ispezzjonijiet kienu imbagħad twettqu meta dawn ir-regolamenti kienu applikabbli, fil-11 u fit-12 ta’ Mejju 2004.
(
36
)	Għandi nispeċifika li l-ammont addizzjonali ġie kkalkolat kif ġej. Il-multa imposta in solidum fuq Toshiba u Melco għall-perijodu ta’ operazzjoni ta’ TM T&D, jiġifieri, għall-perijodu bejn l-1 ta’ Ottubru 2002 u l-11 ta’ Mejju 2004, ġiet immultiplikata bil-multiplikatur ta’ dissważjoni ta’ Toshiba u l-ammont li rriżulta minn din il-multiplikazzjoni, wara li tneħħa l-ammont tal-multa imposta in solidum, ġie impost fuq Toshiba waħedha.
(
37
)	Sentenzi tal-15 ta’ Ġunju 2005, Tokai Carbon vs Il-Kummissjoni (T‑71/03, T‑74/03, T‑87/03 u T‑91/03, EU:T:2005:220, punti 139 sa 141); tat-28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni (C‑189/02 P, C‑202/02 P, C‑205/02 P sa C‑208/02 P u C‑213/02P, EU:C:2005:408; punt 439); u tad-9 ta’ Lulju 2009, Archer Daniels Midland vs Il-Kummissjoni (C‑511/06 P, EU:C:2009:433, punt 68 u 69).
(
38
)	Sentenza tat-13 ta’ Lulju 2011, Dow Chemicals et vs Il-Kummissjoni (T‑42/07, EU:T:2011:357, punti 148 u 149).
(
39
)	Sentenza tat-12 ta’ Lulju 2011, Hitachi et vs Il-Kummissjoni (T‑112/07, EU:T:2011:342, punt 350). F’dan ir-rigward, ara Bernardeau, L., u Christienne, J.‑P., Les amendes en droit de la concurrence. Pratique décisionnelle et contrôle juridictionnel du droit de l’Union, Larcier, 2013, paragrafu I.183.
(
40
)	Ninnota li l-paragrafu 415 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-2006 jipprovdi li “il-Kummissjoni tipproponi li tiffissa kwalunkwe multa f’livell suffiċjenti sabiex tiġi żgurata d-dissważjoni” u li l-paragrafu 414 jirreferi, fir-rigward ta’ trattament iddifferenzjat, għall-importanza ta’ kull impriża “fl-industrija ta’ SIG u għall-impatt tal-aġir illegali [tagħha] […] fuq il-kompetizzjoni”. Barra minn hekk, il-punt 32 tal-ittra ta’ fatti tal-2012 jgħid li “l-Kummissjoni biħsiebha tieħu inkunsiderazzjoni d-dħul mill-bejgħ totali ta’ Melco u Toshiba sabiex tiżgura effett dissważiv suffiċjenti”.
(
41
)	Avviż tal-Kummissjoni dwar l-aħjar prattiċi għat-tmexxija tal-proċedimenti li jikkonċernaw l-Artikoli 101 u 102 tat-TFUE (ĠU 2011 C 308, p. 6) (iktar ’il quddiem l-“avviż dwar l-aħjar prattiċi tal-Kummissjoni”).
(
42
)	Punt 85 tal-avviż dwar l-aħjar prattiċi tal-Kummissjoni. Ara wkoll il-punt 7 tal-avviż dwar l-aħjar prattiċi tal-Kummissjoni.
(
43
)	L-avviż dwar l-aħjar prattiċi tal-Kummissjoni, punti 109 sa 111.
(
44
)	Sentenza tad-29 ta’ Marzu 2011 (ThyssenKrupp Nirosta vs Il-Kummissjoni, C‑352/09 P, EU:C:2011:191, punt 136); u l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Sharpston tad-19 ta’ Jannar 2016 fil-kawża Il-Kummissjoni vs McBride et (C‑361/14 P, EU:C:2016:25, punt 78).
(
45
)	Premessi 57 sa 63 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
46
)	Ara l-punt 80 iktar ’il fuq.
(
47
)	Sentenza tat-12 ta’ Novembru 2014 (Guardian Industries u Guardian Europe vs Il-Kummissjoni, C‑580/12 P, EU:C:2014:2363, punt 51), iktar ’il quddiem “Guardian.
(
48
)	Sentenza 16 ta’ Ġunju 2011, Caffaro vs Il-Kummissjoni (T‑192/06, EU:T:2011:278, punt 83).
(
49
)	Sentenzi tad-9 ta’ Marzu 2017, Samsung SDI u Samsung SDI (Malaysia) vs Il-Kummissjoni (C‑615/15 P, EU:C:2017:190, punt 40); tat-12 ta’ Novembru 2014, Guardian Industries u Guardian Europe vs Il-Kummissjoni (C‑580/12 P, EU:C:2014:2363, punt 62); u tad-19 ta’ Lulju 2012, Alliance One International and Standard Commercial Tobacco vs Il-Kummissjoni u Il-Kummissjoni vs Alliance One International et (C‑628/10 P u C‑14/11 P, EU:C:2012:479, punt 58); u tas-16 ta’ Ġunju 2011, Caffaro vs Il-Kummissjoni (T‑192/06, EU:T:2011:278, punt 83).
(
50
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 47, punti 62 u 63.
(
51
)	Ipparaguna s-sentenza tas-16 ta’ Ġunju 2011, Caffaro vs Il-Kummissjoni (T‑192/06, EU:T:2011:278, punt 97).
(
52
)	Ara l-punt 82 iktar ’il fuq.
(
53
)	Sentenza tas-16 ta’ Ġunju 2011, Caffaro vs Il-Kummissjoni (T‑192/06, EU:T:2011:278, punt 84). Ara wkoll il-punt 93 iktar ’il fuq.
(
54
)	Ara l-premessa 490 fil-preambolu tad-deċiżjoni tal-2007.
(
55
)	Quddiem il-Qorti Ġenerali, Toshiba kkontestat l-ammont inizjali allokat lil TM T&D fir-rigward tal-obbligu tal-Kummissjoni li tingħata motivazzjoni, mhux fir-rigward tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.
(
56
)	Sentenza tal-25 ta’ Ġunju 2010 (Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, T‑66/01, EU:T:2010:255, punti 196 sa 198).
(
57
)	Premessi 265 sa 299 tal-preambolu tad-deċiżjoni kkontestata.
(
58
)	Punt 229 tas-sentenza tal-2011.
(
59
)	Punt 222 tas-sentenza tal-2011.
(
60
)	Punt 241 sa 256 tas-sentenza tal-2013.
(
61
)	Punti 260 sa 262 tas-sentenza tal-2011.
(
62
)	Il-gravità tal-aġir ta’ Toshiba ma ġietx indirizzata fis-sentenza tal-2013.
(
63
)	Ipparaguna s-sentenza tal-25 ta’ Ġunju 2010, Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni (T‑66/01, EU:T:2010:255, punti 207 u 208); u ara l-premessa 37 fil-preambolu tad-deċiżjoni kkontestata.
(
64
)	Fir-rikors tagħha quddiem il-Qorti Ġenerali, Toshiba ssottomettiet li l-“Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament billi ma ħaditx inkunsiderazzjoni, meta ffissat l-ammont inizjali tal-multa ta’ Toshiba, il-fatt li l-aġir ta’ Toshiba (il-parteċipazzjoni allegata fil-fehim komuni) kien ta’ daqs differenti ta’ gravità u responsabbiltà meta mqabbel mal-aġir tal-manifatturi ta’ SIG Ewropej li ħadu sehem kemm fil-fehim komuni kif ukoll fi ksur ieħor tal-kartelli fis-suq taż-ŻEE”.
(
65
)	Ara l-punt 75 iktar ’il fuq.
(
66
)	Sentenza tat-8 ta’ Lulju 1999, Il-Kummissjoni vs Anic Partecipazioni (C‑49/92 P, EU:C:1999:356, punt 90).