62006CC0494
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
SHARPSTON
ippreżentati fl-20 ta’ Novembru 2008 (
1
)
Kawża C-494/06 P
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej
vs
Ir-Repubblika Taljana
u
Wam SpA
“Appell
— Għajnuna mill-Istat — Stabbiliment ta’ impriża f’ċerti Stati terzi — Self issussidjat — Effett fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri — Distorsjoni tal-kompetizzjoni — Kummerċ ma’ Stati terzi — Deċiżjoni tal-Kummissjoni — Illegalità tal-għajnuna mill-Istat — Obbligu ta’ motivazzjoni”
1.
Fid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2006/177/KE (iktar ’il quddiem, id-“deċiżjoni kkontestata”) (
2
), il-Kummissjoni kkonkludiet li żewġ sussidji mogħtija mill-Italja lil Wam SpA (iktar ’il quddiem, “Wam”) (
3
) kienu jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 87(1) KE. Peress li din l-għajnuna ma kinitx innotifikata qabel lill-Kummissjoni (
4
), il-Kummissjoni ddikjarat li hija llegali.
2.
Bis-sentenza tagħha tas-6 ta’ Settembru 2006 fil-Kawżi magħquda T-304/04 u T-316/04 L-Italja u Wam vs Il-Kummissjoni  (
5
), il-Qorti tal-Prim’Istanza annullat id-deċiżjoni kkontestata għar-raġuni li l-Kummissjoni kienet naqset milli tagħti raġunijiet suffiċjenti. B’mod partikolari, il-Qorti tal-Prim’Istanza sostniet li r-raġunijiet mogħtija ma kinux adegwati sabiex jiġġustifikaw il-konklużjoni li l-għajnuna mogħtija kienet tissodisfa l-kundizzjonijiet kollha tal-Artikolu 87(1) KE. Il-Kummissjoni issa qed tappella fuq il-bażi li l-Qorti tal-Prim’Istanza applikat test għall-adegwatezza tar-raġunament li jitbiegħed mill-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt Komunitarju rilevanti
3.
L-Artikolu 87(1) KE jipprovdi:
“Bla ħsara ta’ kull deroga kontemplata f’dan it-Trattat, kull għajnuna, ta’ kwalunkwe forma, mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta’ riżorsi ta’ l-Istat, li twassal għal distorsjoni jew theddida ta’ distorsjoni għall-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti produtturi għandha, safejn tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri, tkun inkompatibbli mas-suq komuni.”
4.
L-Artikolu 253 KE jipprovdi:
“Ir-regolamenti, id-direttivi u d-deċiżjonijiet adottati konġuntement mill-Parlament Ewropew u l-Kunsill, kif ukoll dawk l-atti adottati mill-Kunsill jew mill-Kummissjoni, għandhom jindikaw ir-raġunijiet li jkunu ibbażati fuqhom, u għandhom jagħmlu riferenza għal kull proposta jew opinjoni li kienu meħtieġa li jinkisbu skond ma’ dan it-Trattat.”
Id-dritt nazzjonali rilevanti
5.
L-Artikolu 2 tal-Liġi Nru 394 tad-29 ta’ Lulju 1981 (
6
) dwar miżuri ta’ sostenn għall-esportazzjonijiet Taljani jipprovdi l-bażi legali li fuqha l-awtoritajiet Taljani jistgħu jagħtu finanzjament issussidjat lill-kumpanniji tal-esportazzjoni li qed iwettqu programmi ta’ penetrazzjoni tas-swieq f’pajjiżi terzi.
Il-kuntest fattwali
6.
Wam hija kumpannija Taljana li tiddisinja, timmanifattura u tbigħ makkinarju għat-taħlit industrijali u l-komponenti tiegħu, li jintużaw prinċipalment fl-industriji alimentari, kimiċi, farmaċewtiċi u ambjentali (
7
).
7.
Fl-24 ta’ Novembru 1995, l-awtoritajiet Taljani ddeċidew li jagħtu lil Wam self issussidjat ta’ LIT 2281485000 (
8
) sabiex jiffaċilitaw il-penetrazzjoni tagħha fis-swieq tal-Ġappun, tal-Korea ta’ Isfel u tat-Tajwan. Wara kriżi ekonomika fil-Korea u fit-Tajwan, f’dawk il-pajjiżi ma ġewx implementati l-proġetti ppjanati. Wam effettivament irċeviet self ta’ LIT 1358505421 (
9
) sabiex tistabbilixxi strutturi permanenti u għall-ispejjeż tal-promozzjoni tal-kummerċ fil-Lvant Imbiegħed.
8.
Fid-9 ta’ Novembru 2000, l-istess awtoritajiet iddeċidew li jagħtu lil Wam self issussidjat ieħor ta’ LIT 3603574689 (
10
). Il-programm li kien iffinanzjat b’dak is-self kellu jiġi implementat fiċ-Ċina minn Wam u minn Wam Bulk Handling Machinery (Shanghai) Co. Ltd, negozju lokali għalkollox ikkontrollat minn Wam (
11
).
Id-deċiżjoni kkontestata
9.
B’ittra tas-26 ta’ Lulju 1999, il-Kummissjoni rċeviet ilment mingħand Morton Machine Company Ltd (iktar ’il quddiem, “Morton Machine Company”). Morton Machine Company hija kompetitriċi ta’ Wam Engineering Ltd, li hija membru li tinsab fir-Renju Unit tal-grupp multinazzjonali li tagħmel parti minnu Wam. Morton Machine Company allegat li Wam Engineering Ltd kienet qed tbigħ bi prezzijiet orħos min-normal minħabba s-self li Wam irċeviet mingħand l-awtoritajiet Taljani.
10.
Wara li kisbet iktar informazzjoni, il-Kummissjoni tat bidu għall-proċedura stabbilita fl-Artikolu 88(2) KE, u fid-19 ta’ Mejju 2004 adottat id-deċiżjoni kkontestata.
11.
L-adegwatezza tar-raġunament tal-Kummissjoni rigward l-Artikolu 87(1) KE għandu jiġi evalwat fuq il-bażi tal-premessi 74 sa 79. Wara li fakkret it-termini ta’ dik id-dispożizzjoni, id-deċiżjoni tkompli:
“(75)
L-għajnuna eżaminata tikkonsisti minn trasferimenti ta’ fondi pubbliċi, fil-forma ta’ self issussidjat, lil impriża speċifika, WAM SpA. Dan is-self itejjeb is-sitwazzjoni finanzjarja tal-benefiċjarja. Fir-rigward tal-effett potenzjali fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri, ġie enfasizzat mill-Qorti tal-Ġustizzja (
12
) li anki jekk l-għajnuna tkun maħsuba biex tippromwovi l-esportazzjonijiet barra mill-UE, il-kummerċ intra-Komunitarju jista’ jiġi affetwat. Barra minn hekk, fid-dawl l-interdipendenza bejn is-swieq fejn joperaw l-impriżi Komunitarji, huwa possibbli li tali għajnuna tista’ toħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni fil-Komunità.
(76)
WAM SpA għandha kumpanniji sussidjari madwar id-dinja kollha, inkluż fi kważi l-Istati Membri kollha tal-UE, inklużi Franza, l-Pajjiżi l-Baxxi, il-Finlandja, ir-Renju Unit, id-Danimarka, il-Belġju u l-Ġermanja. B’mod partikolari, il-persuna li ressqet l-ilment enfasizzat li hija kienet tikkompeti fis-suq Komunitarju direttament ma’ “WAM Engineering Ltd”, li hija l-kumpannija sussidjarja għar-Renju Unit u għall-Irlanda ta’ WAM SpA, u li kienet qed titlef bosta ordnijiet li kienu qed imorru għand il-kumpannija Taljana. Barra minn hekk, fir-rigward tal-kompetizzjoni li tħares lil hinn, fost l-impriżi Komunitarji, jirriżulta li l-programm iffinanzjat mit-tieni self u li kien imfassal sabiex isostni l-penetrazzjoni tan-negozju fiċ-Ċina, kellu jitwettaq b’mod konġunt minn WAM SpA u “WAM Bulk Handling Machinery Shangai [sic] Co Ltd”, ditta lokali li hija għalkollox proprjetà ta’ WAM SpA.
(77)
Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, anki jekk il-benefiċjarju tal-għajnuna jesporta kważi l-produzzjoni kollha tiegħu barra mill-UE, miż-ŻEE u mill-pajjiżi ta’ adeżjoni, kwalunkwe ssussidjar tal-attivitajiet ta’ esportazzjoni jista’ jolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri.
(78)
Barra minn hekk, fil-każ inkwistjoni, ġie aċċertat li fil-perijodu 1995-1999 il-bejgħ barrani kien jammonta għal bejn 52% u 57.5% tad-dħul mill-bejgħ annwali totali ta’ WAM SpA, fejn żewġ terzi minnu li kien iġġenerat fi ħdan l-UE (f’ċifri assoluti, madwar EUR 10 miljuni meta pparagunat ma’ EUR 5 miljuni).
(79)
Għaldaqstant, irrispettivament minn jekk l-għajnuna inkwistjoni ssostnix l-esportazzjonijiet lejn Stati Membri oħra jew barra mill-UE, hija għandha l-potenzjal li tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri u għaldaqstant taqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat.”
Il-proċeduri quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza
12.
L-Italja u Wam applikaw separatament għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza. Sussegwentement, l-applikazzjonijiet ġew magħquda. L-Italja invokat seba’ motivi fl-applikazzjoni tagħha, filwaqt li Wam invokat għaxra (
13
). Fost il-motivi invokati kien hemm l-allegazzjoni li l-Kummissjoni naqset milli twettaq l-obbligu tagħha li tagħti motivazzjoni adegwata għad-deċiżjoni kkontestata.
13.
Mingħajr ma eżaminat il-motivi l-oħra għal annullament, il-Qorti tal-Prim’Istanza annullat id-deċiżjoni kkontestata għar-raġuni li l-Kummissjoni kienet naqset milli tipprovdi raġunament adegwat biex tagħti prova li kien probabbli li s-self jolqot il-kummerċ, jew li joħolqu distorsjoni jew jheddu li joħolqu distorsjoni tal-kompetizzjoni. Għalhekk l-appell huwa limitat għal dik il-kwistjoni.
14.
Jekk l-appell jiġi milqugħ, il-kawża tiġi rrinvijata quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza sabiex din tkun tista’ tqis il-motivi l-oħra għal annullament. Jekk l-appell ma jintlaqax, il-kawża tiġi fit-tmiem tagħha.
15.
Matul l-appell, il-partijiet kollha ressqu sottomissjonijiet iddettaljati rigward il-fatti (kkontestati) li wasslu għad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Peress li kunsiderazzjoni ddettaljata tal-fatti ma taqax fl-ambitu ta’ appell dwar punt ta’ dritt mill-Qorti tal-Prim’Istanza għall-Qorti tal-Ġustizzja, dawk is-sottomissjonijiet ma għandhomx jiġu kkunsidrati (
14
).
L-appell
16.
Il-Kummissjoni targumenta li meta sostniet li d-deċiżjoni kkontestata ma kinitx immotivata suffiċjentement biex jiġi konkluż li kien hemm probabbiltà li s-self li l-Italja għamlet lil Wam kien se joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni, il-Qorti tal-Prim’Istanza interpretat b’mod żbaljat l-Artikoli 87(1) KE u 253 KE u tbiegħdet mill-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja. Din il-ġurisprudenza tistabbilixxi livell probatorju relattivament baxx li għandu jintlaħaq min-naħa tal-Kummissjoni sabiex ikun jista’ jiġi pprovat li l-allegata għajnuna tista’ tolqot il-kummerċ jew toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni. Fis-sentenza appellata, il-Qorti tal-Prim’Istanza imponiet livell probatorju ogħla.
17.
B’sostenn għall-argument prinċipali tagħha, il-Kummissjoni tressaq numru ta’ argumenti sussidjarji. B’mod partikolari, il-Kummissjoni qed toġġezzjona għall-konklużjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza dwar ir-raġunament fir-rigward ta’ (i) l-effett tas-sostenn finanzjarju għal Wam, u (ii) il-preżenza ta’ Wam fis-swieq intra-Komunitarji. Il-Kummissjoni qed tikkontesta wkoll (iii) il-ħtieġa li hija teżamina r-relazzjoni bejn is-suq Komunitarju u s-swieq tal-Lvant Imbiegħed.
18.
Kemm l-Italja kif ukoll Wam qed isostnu li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma għamlitx żball ta’ liġi u lanqas ma tbiegħdet mill-ġurisprudenza stabbilita.
Ammissibbiltà
19.
Kemm l-Italja kif ukoll Wam jikkontestaw l-ammissibbiltà tal-appell. L-Italja qed targumenta li l-allegazzjoni tal-Kummissjoni li s-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza hija inkonsistenti mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja hija aggravju li mhux relatat ma’ punt ta’ dritt.
20.
L-Artikolu 58 tal-Istatut jipprovdi li “[a]ppell quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja għandu jkun limitat għal punti ta’ dritt. Jista’ jkun ibbażat [kif ukoll] fuq motivi ta’ […] ksur tad-dritt komunitarju mill-Qorti ta’ Prim’Istanza”. L-appell tal-Kummissjoni huwa bbażat, preċiżament, fuq l-allegazzjoni li l-Qorti tal-Prim’Istanza kisret id-dritt Komunitarju billi naqset milli ssegwi u tapplika l-interpretazzjoni tal-Artikoli 87 u 253 KE stabblita fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
21.
L-appell huwa bbażat fuq punt ta’ dritt u fuq aggravju identifikati fl-Artikolu 58 tal-Istatut. Għaldaqstant huwa ammissibbli.
22.
Wam qed targumenta wkoll li l-appell tal-Kummissjoni jistieden lill-Qorti tal-Ġustizzja biex tistħarreġ is-sustanza tad-deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza iktar milli huwa limitat għal stħarriġ ta’ “forom proċedurali sostanzjali” kif inhu stabbilit fl-Artikolu 230 KE.
23.
L-Artikolu 230 KE jagħti lill-Qorti tal-Ġustizzja l-ġurisdizzjoni li tistħarreġ l-atti tal-istituzzjonijiet Komunitarji barra l-Qorti tal-Ġustizzja. L-appelli mill-Qorti tal-Prim’Istanza huma rregolati mit-termini tal-Artikolu 225(1) KE (
15
) u mill-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja. L-argument ta’ Wam dwar l-ammissibbiltà, sa fejn huwa bbażat fuq l-Artikolu 230 KE, jidher biċ-ċar li huwa kkonċepit ħażin u għaldaqstant għandu jiġi miċħud ukoll.
L-obbligu ta’ motivazzjoni
24.
Ikun aħjar jekk l-ewwel nistabbilixxu x’inhu l-ambitu tal-obbligu ta’ motivazzjoni tad-deċiżjonijiet dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 87(1) KE, qabel ma neżaminaw kif il-Qorti tal-Prim’Istanza applikat dik il-ġurisprudenza għall-kawża li tressqet quddiemha.
25.
L-obbligu li jingħataw raġunijiet impost mill-Artikolu 253 KE huwa rekwiżit proċedurali li huwa differenti mid-dmir li jingħataw raġunijiet li jkunu fondati (
16
). Dan jiżgura li l-partijiet ikkonċernati mid-deċiżjoni jifhmu r-raġunijiet għala ngħatat (u għalhekk ikunu jistgħu jiddefendu d-drittijiet tagħhom). Dan jippermetti wkoll li l-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita l-ġurisdizzjoni superviżorja tagħha b’mod effettiv (
17
). Ir-raġunijiet li l-persuna li tieħu d-deċiżjonijiet sussegwentement tfittex li tressaq quddiem il-qorti għalhekk għandhom ikunu identifikabbli fid-deċiżjoni nfisha.
26.
F’deċiżjoni relatata mal-għajnuna mill-Istat, il-Kummissjoni għandha tagħti r-raġunijiet tagħha għaliex ikkonkludiet li għotja ta’ għajnuna finanzjarja tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 87(1) KE. Biex tagħmel dan, il-Kummissjoni trid turi li l-allegata għajnuna għandha erba’ karatteristiċi.
27.
L-ewwel nett, għandu jkun hemm intervent mill-Istat jew permezz tar-riżorsi tal-Istat. It-tieni, dak l-intervent għandu jkun jista’ jolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri. It-tielet, irid jagħti vantaġġ lill-persuna li tirċievi l-għajnuna. Ir-raba’, irid joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni (
18
).
28.
Il-ġurisprudenza ffissat limiti fuq sa fejn jasal l-obbligu tal-Kummissjoni li turi l-eżistenza tat-tieni u tar-raba’ karatteristiċi. B’hekk, “il-Kummissjoni għandha l-obbligu, mhux li tistabbilxxi impatt reali ta’ din l-għajnuna fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri u distorsjoni effettiva fuq il-kompetizzjoni, iżda biss li teżamina jekk din l-għajnuna tistax tolqot dan il-kummerċ u twassal għal distorsjoni tal-kompetizzjoni”  (
19
). Il-kunċett ta’ “impatt” fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri jestendi wkoll għall-possibbiltà li l-għajnuna jista’ jkollha tali impatt (
20
).
29.
L-ambitu eżatt tar-rekwżit li jiġu ddikjarati r-raġunijiet ma jistax jiġi ddefinit b’mod astratt. Kif sostniet il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Papierwarenfabriek:
“Ir-rekwiżit ta’ motivazzjoni għandu jiġi evalwat fid-dawl taċ-ċirkustanzi tal-każ, b’mod partikolari tal-kontenut tal-att, tan-natura tal-motivi invokati u tal-interess li d-destinatarji […] jistgħu ikollhom sabiex jirċievu spjegazzjonijiet […].
Jekk jista’ jirriżulta li, f’ċerti każi, li ċ-ċirkostanzi stess li fihom tingħata l-għajnuna jkunu suffiċjenti biex juru li l-għajnuna tista’ tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membru u li toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni, il-Kummissjoni hija meħtieġa ta’ l-inqas li tinvoka dawn iċ-ċirkustanzi fil-motivi mogħtija fid-deċiżjoni tagħha.” (
21
).
30.
Fi Sytraval (
22
), il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li kienet ġurisprudenza stabbilita li l-motivazzjoni għandha tkun adegwata għan-natura tal-att inkwistjoni u għandha turi b’mod ċar u inekwivoku r-raġunament segwit mill-istituzzjoni li tkun adottat l-att b’mod li tippermetti lill-persuni kkonċernati li jkunu jafu r-raġunijiet tal-miżura adottata u lill-qorti Komunitarja kompetenti li teżerċita s-setgħa ta’ stħarriġ tagħha. Ir-rekwiżit ta’ motivazzjoni għandu jkun evalwat skont iċ-ċirkustanzi tal-każ. Mhuwiex meħtieġ li l-motivazzjoni tispeċifika l-elementi kollha rilevanti ta’ fatt u ta’ dritt, peress li l-motivazzjoni ta’ att għandha tiġi evalwata mhux biss fir-rigward tal-kitba tagħha, iżda wkoll fil-kuntest tagħha kif ukoll fid-dawl tar-regoli ġuridiċi kollha li jirregolaw il-materja kkonċernata (
23
).
L-argument prinċipali tal-Kummissjoni
31.
Il-Kummissjoni taċċetta li l-Qorti tal-Prim’Istanza ġabret fil-qosor b’mod korrett il-ġurisprudenza applikabbli (
24
). Madankollu, il-Kummissjoni tallega li l-Qorti tal-Prim’Istanza applikat livell probatorju ogħla. Filwaqt li l-Qorti tal-Prim’Istanza aċċettat, fil-prinċipju, li l-Kummissjoni sempliċement kellha turi l-effetti previdibbli (
25
) tal-għajnuna allegata (
26
) u li ma kien hemm l-ebda ħtieġa li jintwera effett reali (
27
), il-Qorti tal-Prim’Istanza sussegwentement ħtieġet li l-Kummissjoni tagħti prova li kien hemm effett reali fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni (
28
). Il-Qorti tal-Prim’Istanza għalhekk applikat dik il-ġurisprudenza b’mod żbaljat u s-sentenza tagħha hija nieqsa mill-konsistenza interna.
32.
Il-Kummissjoni rnexxielha ssostni l-argument tagħha f’dan l-appell?
33.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat (
29
) li l-għajnuna finanzjarja inkwistjoni ngħatat biex jiġi sostnut programm ta’ esportazzjoni mfassal sabiex jippenetra suq ta’ pajjiż terz u kien (relattivament) ta’ valur baxx. Għal dawn ir-raġunijiet, kien probabbli li l-effett tagħha fuq il-kummerċ intrakomunitarju jagħti inqas fil-għajn. Ma nsib xejn x’noġġezzjona f’dan ir-rigward.
34.
Jekk inqisu l-effett ta’ din l-għajnuna iktar milli r-raġuni jew l-għan tagħha (
30
), il-Qorti tal-Prim’Istanza aċċettat li effett possibbli fuq il-kummerċ intra-Komunitarju, jew distorsjoni tal-kompetizzjoni ma setax jiġi eskluż (
31
). Madankollu, kompliet il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-Kummissjoni kellha dmir partikolari f’tali ċirkustanzi li teżamina jekk l-allegata għajnuna setgħetx toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni u tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri, u li fid-deċiżjoni tagħha tistabbilixxi l-kunsiderazzjonijiet speċifiċi li wassluha biex tikkonkludi li tali effetti kienu previdibbli (
32
).
35.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza sostniet li dikjarazzjoni sempliċi ta’ prinċipju ma tistax tkun fiha nfisha suffiċjenti sabiex tissodisfa l-obbligu tal-Kummissjoni li turi li għajnuna allegata x’aktarx li jkollha effett fuq il-kummerċ intra-Komunitarju u li se toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni (
33
). Hija eżaminat l-elementi speċifiċi identifikati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata (jiġifieri, il-pożizzjoni finanzjarja mtejba ta’ Wam, l-attività tal-kumpannija fis-suq intra-Komunitarju u l-preżunta interdipendenza bejn is-swieq tal-UE u tal-Lvant Imbiegħed). Hija kkonkludiet li l-materjal ippreżentat ma kienx juri li “potenzjalment” jista’ jkun hemm tali effett (
34
). Il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet (
35
) li l-Kummissjoni naqset milli turi għaliex, fiċ-ċirkustanzi, is-self kien probabbli se jolqot il-kummerċ jew joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni.
36.
Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza sostniet li d-deċiżjoni kkontestata kienet naqset milli tistabbilixxi materjal suffiċjenti biex tissodisfa l-oneru (limitat) li turi effett ekonomiku probabbli. Peress li l-Kummissjoni naqset milli twettaq id-dmir tagħha li tagħti raġunijiet, id-deċiżjoni kkontestata għandha tiġi annullata.
37.
Fl-appell tagħha, il-Kummissjoni ma pprovatx li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma kkunsidratx element prinċipali fid-deċiżjoni kkontestata jew li naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni li l-Kummissjoni tabilħaqq kienet spjegat għaliex effett fuq il-kummerċ u distorsjoni tal-kompetizzjoni kienu probabbli. Essenzjalment, il-Kummissjoni qed titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tilqa l-proposta ġdida li, minħabba li a priori ma jistax jiġi eskluż li l-għotja ta’ għajnuna finanzjarja probabbilment ikollha effett fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni, isegwi li l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja jkun intwera li kellu dan l-effett.
38.
Ma nistax naqbel ma’ din il-proposta. Il-fatt li l-konklużjoni Y ma tistax tiġi eskluża fiċ-ċirkustanza X ifisser li jekk il-Kummissjoni tipprova X, mhix prekluża milli tikkonkludi Y. Għalhekk, li tgħid li jekk il-Kummissjoni tipprova X, awtomatikament tirriżulta l-konklużjoni Y jinvolvi qabża radikali fil-loġika. Dan jimplika wkoll li jiddgħajjef id-dmir li jingħataw raġunijiet, ħaġa li nqis li mhix aċċettabbli.
39.
Naqbel mal-Qorti tal-Prim’Istanza li dikjarazzjonijiet sempliċi ta’ prinċipju mhumiex suffiċjenti sabiex jitwettaq l-obbligu li jiġu ddikjarati r-raġunijiet. Jinħtieġ iktar.
40.
Nixtieq nenfasizza li m’iniex nissuġġerixxi li l-Kummissjoni kienet meħtieġa tuża kwalunkwe kombinazzjoni speċifika ta’ analiżi ekonomika u ta’ evidenza sabiex tasal għall-konklużjoni li kien hemm effett “probabbli” fuq il-kummerċ u fuq il-kompetizzjoni. Ikun qed isir żball jekk id-diskrezzjoni eżekuttiva tagħha tiġi limitata b’dak il-mod. Iċ-ċirkustanzi jvarjaw minn każ għal każ; tipi partikolari ta’ evidenza jistgħu jkunu skarsi; u r-riżorsi investigattivi li għandha l-Kummissjoni żgur li mhumiex mingħajr limitu. B’hekk, il-Kummissjoni mhix meħtieġa tagħmel analiżi ekonomika ddettaljata u tipprova fit-tul eżattament kif huwa probabbli li għajnuna kkontestata jkollha effett fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri u toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni. Madankollu, hija meħtieġa li tiddeskrivi b’mod ħafif il-materjal li b’mod plawżibbli jwassal għal dik il-konklużjoni — fi kliem ieħor, li turi li l-effett huwa “probabbli”.
41.
B’mod iktar ġenerali: il-Kummissjoni trid tipprova li huwa probabbli li l-għajnuna inkwistjoni jkollha effett fuq il-kummerċ u toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni. Biex tagħmel dan, trid tressaq evidenza suffiċjenti. X’jikkostitwixxi evidenza suffiċjenti jiddependi miċ-ċirkustanzi. F’tarf wieħed tal-iskala, fejn iċ-ċirkustanzi li fihom titħallas l-għajnuna jindikaw huma stess li huwa probabbli li jkun hemm effett fuq il-kummerċ u distorsjoni tal-kompetizzjoni, kulma jkollha tagħmel il-Kummissjoni huwa li tistabbilixxi dawk iċ-ċirkustanzi fid-deċiżjoni sabiex turi li l-għajnuna tissodisfa l-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 87(1) KE. Fit-tarf l-ieħor tal-iskala, fejn iċ-ċirkustanzi rigward il-ħlas mhux neċessarjament jissuġġerixxu li tali effetti huma probabbli, il-Kummissjoni se jkollha tressaq iktar evidenza sabiex twettaq l-obbligu li għandha.
42.
Għalhekk, ma nqisx li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball fit-test li applikat jew li d-deċiżjoni tagħha mhix internament konsistenti.
43.
Issa se neżamina l-punti addizzjonali speċifiċi mqajma mill-Kummissjoni.
L-argumenti speċifiċi tal-Kummissjoni
L-effett tas-sostenn finanzjarju fuq Wam
44.
Konklużjoni li kumpannija qed tgawdi minn “pożizzjoni finanzjarja msaħħa” hija suffiċjenti biex tipprova li l-għajnuna mogħtija lil dik il-kumpannija tissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 87(1) KE? Il-Qorti tal-Prim’Istanza sostniet li dan mhuwiex il-każ (
36
). Il-Kummissjoni qed tikkontesta din l-evalwazzjoni, u qed targumenta li peress li l-flus huma funġibbli, is-self mogħti lil Wam bħala sostenn għall-esportazzjoni ħeles lill-kumpannija minn spejjeż li kieku kien ikollha ssostni f’sitwazzjoni normali. Is-self għalhekk jissodisfa t-test stabbilit fis-sentenza Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni (
37
) u r-raġunament fid-deċiżjoni kkontestata (
38
) għaldaqstant huwa adegwat.
45.
Fis-sentenza Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li, “l-għajnuna bħal dik ipprovduta [mill-miżura inkwistjoni f’dan il-każ] li hija intiża sabiex tillibera lil impriża mill-ispejjeż li normalment kien ikollha tbati fil-kuntest tat-tmexxija ta’ kuljum tagħha jew tal-attivitajiet normali tagħha, bħala regola ġenerali toħloq distorsjoni tal-kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni”  (
39
).
46.
Iktar qabel, fis-sentenza Philip Morris, il-Qorti tal-Ġustizzja spjegat li jkun hemm effett fuq il-kummerċ intra-K omunitarju meta l-għajnuna finanzjarja mogħtija minn Stat “issaħħaħ il-pożizzjoni ta’ impriża meta pparagunata ma’ impriżi oħrajn li jikkompetu fil-kummerċ intrakomunitarju” (
40
).
47.
Id-deċiżjoni kkontestata tabilħaqq turi li Wam irċeviet flus mingħand l-awtoritajiet Taljani. Il-Qorti tal-Prim’Istanza madankollu kkonkludiet li r-referenza li l-Kummissjoni għamlet għas-self kienet osservazzjoni ġenerali, li kellha l-għan li turi li kien hemm trasferiment ta’ riżorsi tal-Istat lill-kumpannija kkonċernata li kien jikkostitwixxi “vantaġġ” għal Wam. Madankollu, din ma kinitx konklużjoni speċifika direttament konnessa mal-effett probabbli fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni. Il-Qorti tal-Prim’Istanza osservat (b’mod pjuttost sarkastiku, iżda preċiż) li titjib fis-sitwazzjoni finanzjarja tal-persuna li tirċievi l-għajnuna hija xi ħaġa inerenti fl-għotjiet kollha ta’ għajnuna mill-Istat, inklużi dawk l-għotjiet li ma jissodisfawx il-kriterji l-oħra meħtieġa mill-Artikolu 87(1) KE. Konsegwentement, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddeċidiet (
41
) li r-raġunament ipprovdut ma kienx suffiċjenti sabiex juri li l-kundizzjonijiet tal-Artikolu 87(1) KE ġew issodisfatti.
48.
Jiena naqbel ma’ din l-evalwazzjoni.
49.
Fis-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (
42
), il-Qorti tal-Ġustizzja tispeċifika li l-għajnuna “li hija intiżi sabiex tillibera lil impriża minn spejjeż li normalment kien ikollha tbati fil-kuntest ta’ t-tmexxija ta’ kuljum tagħha jew mill-attivitajiet normali tagħha” toħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni. Sabiex jiġi sodisfatt dak it-test, jeħtieġ li l-Kummissjoni tiddeskrivi fil-qosor kif l-għajnuna kkontestata hija maħsuba li teħles lill-persuna li tirċievi l-għajnuna minn tali spejjeż. Dan jimplika li għandhom jiġu identifikati l-ispejjeż li jkollhom jiġu sostnuti “normalment” u tintwera konnessjoni plawżibbli bejn l-għoti tal-għajnuna u t-taffija tal-piż ta’ tali spejjeż għall-kumpannija kkonċernata. Inkella, wieħed ma jkunx jista’ jikkonkludi li l-allegata għajnuna “issaħħaħ il-pożizzjoni” tal-persuna li tirċievi l-għajnuna, biex b’hekk tingħata vantaġġ kompetittiv meta pparagunata ma’ impriżi oħra li tkun qiegħda tikkompeti magħhom fis-suq intern tal-UE (
43
), kif inhu meħtieġ mill-ġurisprudenza Philip Morris.
50.
F’dan il-każ, l-għajnuna li rċeviet Wam kienet ekwivalenti għall-ammont li nefqet fuq il-programm ta’ penetrazzjoni ta’ swieq esterni (
44
). Ir-raġunament tal-Kummissjoni huwa limitat għad-dikjarazzjoni li s-self issussidjat kien ġej minn fondi pubbliċi u li l-pożizzjoni finanzjarja tal-persuna li rċeviet l-għajnuna tjiebet b’konsegwenza ta’ dan is-self. Il-Kummissjoni ma tipprovax tagħmel konnessjoni iktar speċifika bejn is-self u l-attivitajiet ta’ Wam sabiex turi kif, fiċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ, is-self ħadem sabiex jeħles lil Wam mill-ispejjeż li kieku kien ikollha ġġorr f’ċirkustanzi normali (
45
). B’differenza għad-deċiżjoni kkontestata fis-sentenza Tubemeuse (
46
), ma hemm l-ebda indikazzjoni reali rigward l-attivitajiet preeżistenti tal-esportazzjoni jew rigward pjanijiet futuri (
47
). Il-mod kif il-Kummissjoni ddeskriviet lil Wam, jiġifieri bħala “kumpannija multinazzjonali”, ma jżid xejn mal-analiżi.
51.
Għalhekk nikkondividi l-fehma tal-Qorti tal-Prim’Istanza li l-Kummissjoni naqset milli turi li kien probabbli li l-għoti tas-self jolqot il-kummerċ intra-Komunitarju jew joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni.
L-istabbiliment ta’ effett fuq il-kummerċ b’referenza għall-attività intra-Komunitarja
52.
Il-Kummissjoni qed targumenta li referenza għall-parteċipazzjoni ta’ kumpannija fis-suq intern tal-UE hija suffiċjenti u li l-premessi għad-deċiżjoni kkontestata marru lil hinn minn dak li kien meħtieġ biex jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet tal-Artikolu 87(1) KE. Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball meta kkonkludiet (
48
) li d-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni li Wam ipparteċipat f’kummerċ intra-Komunitarju ma kinitx suffiċjenti sabiex tiġi pprovata l-eżistenza ta’ effett probabbli fuq il-kummerċ jew distorsjoni tal-kompetizzjoni. Il-Kummissjoni hawnhekk tinvoka b’mod speċifiku r-referenza, fid-deċiżjoni kkontestata, għall-ilment imressaq minn Morton Machines Company.
53.
L-aħħar punt nistgħu nikkunsidrawh fil-qosor. Il-fatt li tressaq ilment quddiem il-Kummissjoni ma jistax ikun suffiċjenti biex juri probabbiltà li l-kompetizzjoni ser tiġi distorta. Jekk jiġi sostnut mod ieħor ifisser li qed titqiegħed setgħa sinjifikattiva f’idejn kwalunwke kompetitur ta’ kumpannija li tinzerta tkun attiva fis-suq intra-Komunitarju — setgħa li, ovvjament, tkun tista’ tiġi abbużata.
54.
Jekk immorru lura għall-elementi essenzjali tal-argument tal-Kummissjoni, jidhirli li l-Qorti tal-Prim’Istanza kienet taf li Wam kienet esportatriċi intra-Komunitarja attiva u li kienet parti minn grupp multinazzjonali li jopera fl-UE (
49
). Dak li qalet il-Qorti tal-Prim’Istanza (
50
) huwa li l-premessi 74 u 77 tad-deċiżjoni kkontestata sempliċement ifakkru l-prinċipji legali stabbiliti, b’mod partikolari fis-sentenza Tubemeuse; u li dawn, moqrija flimkien mad-dikjarazzjoni ġenerali li “ma jistax jiġi eskluż” li hemm effett fuq il-kummerċ intra-Komunitarju jew il-kompetizzjoni intra-Komunitarja, ma jirnexxilhomx jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-Artikolu 253 KE. Diġà spjegajt (
51
) għaliex inqis li dik hija l-pożizzjoni legali korretta.
55.
Il-Kummissjoni tfakkar li fis-sentenza L-Italja vs Il-Kummissjoni  (
52
), il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li anki fejn benefiċjarju tal-għajnuna ma jipparteċipax fis-suq intra-Komunitarju, il-kummerċ u l-kompetizzjoni xorta jistgħu jiġu milquta. Fis-sentenza Tubemeuse (
53
), il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li anki fejn l-għajnuniet ikunu de minimis, effett fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni mhuwiex eskluż.
56.
Dawk iż-żewġ awtoritajiet jifformulaw essenzjalment l-istess proposta b’modi xi ftit differenti: f’ċirkustanzi bħal dawn, effett possibbli fuq il-kummerċ u distorsjoni tal-kompetizzjoni ma jistgħux jiġu esklużi. Madankollu, dawn ma jipprovdux sostenn għall-allegazzjoni — essenzjali għall-każ tal-Kummissjoni — li huwa suffiċjenti li l-Kummissjoni tistabbilixxi li effett fuq il-kummerċ u fuq il-kompetizzjoni ma jistax jiġi eskluż sabiex tiġi pprovata l-preżenza ta’ tnejn mill-karatteristiċi meħtieġa mill-Artikolu 87(1) KE.
57.
Il-Kummissjoni qed tinvoka anki d-dikjarazzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja f’Cassa di Risparmio di Firenze  (
54
), jiġifieri li l-għajnuna f’settur ekonomiku liberalizzat tkun ta’ natura li tolqot il-kummerċ u l-kompetizzjoni. Hemmhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja kienet qed tirreferi lura għas-sentenza Spanja vs Il-Kummissjoni- (
55
), fejn il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li l-Kummissjoni kienet stabbiliet evidenza suffiċjenti fid-deċiżjoni tagħha biex turi effett probabbli fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni. Fost l-evidenza li kienet forniet kien hemm il-fatt li s-settur tas-suq kien ġie liberalizzat. Il-liberalizzazzjoni tas-settur tas-suq għalhekk mhix, bħala tali, evidenza konklużiva ta’ effett probabbli fuq il-kummerċ u distorsjoni jew theddid ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni (
56
).
L-eżami tar-relazzjoni bejn is-swieq tal-KE u tal-Lvant Imbiegħed
58.
Il-Kummissjoni qed issostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball meta rrikjediet (
57
) li l-Kummissjoni twettaq analiżi fil-fond tal-effetti tas-self, fejn kellha tqis iċ-ċirkustanzi li dawn saru sabiex ikunu sostnuti l-ispejjeż tal-istabbiliment ta’ Wam fis-suq tal-Lvant Imbiegħed.
59.
Eżami ta’ dan l-argument għandu jibda bil-punt 73 tas-sentenza appellata. Meta ttrattat is-sottomissjoni li għamlet il-Kummissjoni matul is-seduta (jiġifieri, li minħabba s-self, il-pożizzjoni ta’ Wam meta pparagunata ma’ dik tal-kompetituri potenzjali fis-suq intra-Komunitarju ġiet imsaħħa), il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet li d-deċiżjoni kkontestata naqset milli tipprovdi kwalunkwe evidenza biex issostni dik l-affermazzjoni. Filwaqt li l-premessi għad-deċiżjoni (
58
) kienu jindikaw li s-self sostna l-ispejjeż ta’ stabbiliment ta’ Wam barra mill-UE, dawn ma analizzawx permezz tal-pass ulterjuri meħtieġ sabiex jipprovaw li kien hemm tisħiħ konsegwenti tal-pożizzjoni ta’ Wam fis-suq tal-UE.
60.
F’dan l-isfond, jiena nifhem il-punt 74 tas-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza essenzjalment bħala li jsaħħaħ dan il-punt. Il-Qorti tal-Prim’Istanza sostniet li, “anki jekk il-Kummissjoni mhux neċessarjament kellha teżamina [ir-relazzjoni ta’ interdipendenza bejn is-suq tal-UE u dak tal-Lvant Imbiegħed]” (
59
), is-sempliċi dikjarazzjoni li Wam kienet involuta f’kummerċ intra-Komunitarju ma kinitx adegwata biex turi effett probabbli fuq tali kummerċ jew distorsjoni jew theddida ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni. Għal dik ir-raġuni (kompliet il-Qorti tal-Prim’Istanza), il-Kummissjoni kellha twettaq eżami ddettaljat tal-effetti tal-għajnuna, fejn kellha tqis — b’mod partikolari — il-fatt li ħallsu l-ispejjeż li saru fis-suq tal-Lvant Imbiegħed kif ukoll, sa fejn kien meħtieġ (
60
), l-interdipendenza bejn dak is-suq u s-suq tal-UE.
61.
Naħseb li l-Qorti tal-Prim’Istanza hawnhekk kienet qed tgħid li, fejn għajnuna kkontestata tingħata speċifikatament sabiex jitħallsu l-ispejjeż li saru f’pajjiż terz iktar milli biex jitħallsu l-ispejjeż li saru f’kummerċ intra-Komunitarju, ikun meħtieġ livell ogħla ta’ investigazzjoni min-naħa tal-Kummissjoni biex turi li minkejja kollox hemm effett probabbli fuq is-suq tal-UE. Ma naħsibx li din hija applikazzjoni żbaljata tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
62.
Kwalunkwe inċertezza sottostanti dwar x’riedet tfisser il-Qorti tal-Prim’Istanza hawnhekk — jidhirli — li titneħħa mis-sentenza segwenti. Hemmhekk il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li l-premessa 75 tad-deċiżjoni kkontestata tirreferi għall-interdipendenza tas-swieq li fuqhom kienu qed joperaw l-impriżi bbażati fil-Komunità; imma li — b’differenza għad-deċiżjoni fis-sentenza Tubemeuse — tonqos milli tressaq materjal probatorju preċiż sabiex issostni l-allegazzjoni li (bl-applikazzjoni tal-“prinċipju Tubemeuse”) tali interdipendenza tfisser li huwa probabbli li l-għajnuna kkontestata tolqot il-kompetizzjoni ġewwa l-Komunità.
63.
Il-Kummissjoni qed targumenta li għajnuna jista’ jkollha effett fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri ukoll fejn il-benefiċjarju jesporta l-parti l-kbira tal-prodotti tiegħu barra mill-Komunità u li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball meta ħtieġet li l-Kummissjoni tipprovdi iktar materjal preċiż sabiex turi li s-swieq tal-UE u tal-Lvant Imbiegħed kienu interdipendenti.
64.
Dan huwa sempliċement eżempju ieħor ta’ konċezzjoni bażika żbaljata li jkun suffiċjenti li jiġi pprovat li konklużjoni partikolari “ma tistax tiġi eskluża” sabiex jiġi ppruvat li dik il-konklużjoni hija “probabbli” (
61
). Fis-sentenza Tubemeuse, id-deċiżjoni kkontestata kienet tirreferi għal kundizzjonijiet tas-suq mad-dinja kollha fis-settur tal-pajpijiet tal-azzar u kienet qed tirreferi għall-intenzjonijiet tul perijodu twil ta’ żmien ta’ Tubemeuse. Għalhekk, f’dak il-każ kien hemm xi materjal biex tkun sostnuta l-konklużjoni tal-Kummissjoni li kien hemm interdipendenza bejn is-suq tal-esportazzjoni u s-suq tal-UE. Ma hemm l-ebda materjal ta’ din ix-xorta f’dan il-każ.
65.
Għaldaqstant, jirriżulta li l-Kummissjoni naqset milli tipprova li l-Qorti tal-Prim’Istanza tbiegħdet mill-ġurisprudenza stabbilita meta annullat id-deċiżjoni kkontestata.
Fuq l-ispejjeż
66.
Skont l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li fil-fehma tiegħi, il-talbiet tal-Italja u ta’ Wam ser jiġu milqugħa mill-Qorti tal-Ġustizzja, hemm lok li l-Kummissjoni tiġi ordnata tbati l-ispejjeż, kemm fl-ewwel istanza kif ukoll fl-appell, hekk kif mitluba kemm mill-Italja u minn Wam.
Konklużjoni
67.
Għaldaqstant, inqis li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha:
—
tiċħad l-appell tal-Kummissjoni; u
—
tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż tal-ewwel istanza u tal-appell.
(
1
)	Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
(
2
)	Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Mejju 2004 dwar l-għajnuna mill-Istat C 4/2003 (ex NN 102/2002) implementata mill-Italja favur WAM SpA (ĠU 2006 L 63, p. 11).
(
3
)	Fid-deċiżjoni kkontestata, il-kumpannija tissejjaħ “WAM SpA”. Fil-proċedura sussegwenti, intuża t-terminu “Wam”. Għalhekk f’dawn il-konklużjonijiet se nirreferi għaliha bħala Wam.
(
4
)	Kif mitlub mill-Artikolu 88(3) KE.
(
5
)	Mhux ippubblikata fil-Ġabra. Is-sentenza ġiet ippubblikata b’mod sommarju u hija disponibbli fil-verżjoni sħiħa bil-Franċiż u bit-Taljan biss.
(
6
)	L 29/07/81 Nru 394; GURI 30/05/81 Nru 147 u 29/07/81 Nru 206.
(
7
)	Ara l-premessa 32 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
8
)	Madwar EUR 1.18 miljun.
(
9
)	Madwar EUR 700000.
(
10
)	Madwar EUR 1860000. Din kienet iċ-ċifra l-figura mogħtija mill-Italja fit-23 ta’ Lulju 2003; qabel (f’ittra lill-Kummissjoni tas-16 ta’ Mejju 2002) l-Italja kienet iddikjarat li s-somma mislufa kienet ta’ LIT 1940579808, jew madwar EUR 1 miljun. Din kienet waħda mis-somom li effettivament ġew imħallsa lil Wam; ġew imħallsa anki somom oħrajn, iżda l-ammont eżatt ma joħroġx b’mod ċar mit-test tad-deċiżjoni kkontestata.
(
11
)	Ara l-punti 3 u 4 tas-sentenza appellata għal deskrizzjoni iktar dettaljata.
(
12
)	Nota ta’ qiegħ il-paġna 12 tad-deċiżjoni kkontestata: sentenza tal-21 ta’ Marzu 1990 fil-Kawża C-142/87, Il-Belġju vs Il-Kummissjoni (sentenza Tubemeuse), Ġabra p. I-959.
(
13
)	Il-Qorti tal-Prim’Istanza telenka r-raġunijiet li jikkonċernaw il-proċedura tat-teħid tad-deċiżjonijiet; il-ksur tad-drittijiet tad-difiża, l-aspettattivi leġittimi u ċ-ċertezza legali; il-kwistjonijiet sostantivi dwar jekk l-għajnuna kinitx illegali skont l-Artikolu 88(3) KE u jekk din l-għajnuna laqtitx il-kummerċ u ħolqot distorsjoni tal-kompetizzjoni; il-konsegwenzi tal-fatt li l-għajnuna inkwistjoni kienet konnessa ma’ esportazzjonijiet, l-applikazzjoni tar-regoli de minimis u l-kwistjoni tal-ammont ta’ għajnuna mħallsa u li għandha titħallas lura (punt 38 tas-sentenza appellata).
(
14
)	Ara l-Artikolu 225(1) KE, l-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja u d-digriet tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-20 ta’ Marzu 1991, Turner vs Il-Kummissjoni (C-115/90 P, Ġabra p. I-1423).
(
15
)	It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 225(1) KE jipprovdi li: “[d-]deċiżjonijiet mogħtija mill-Qorti ta’ Prim’Istanza […] jistgħu jkunu suġġetti għall-appell quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja limitatament għal punti ta’ dritt, skond il-kundizzjonijiet u fil-limiti previsti fl-Istatut”.
(
16
)	Sentenzi tat-13 ta’ Marzu 1985, Il-Pajjiżi l-Baxxi u Leeuwarder Papierwarenfabriek vs Il-Kummissjoni (296/82 u 318/82, Ġabra p. 809, punt 19), u tat-2 ta’ April 1998, Il-Kummissjoni vs Sytraval u Brink’s France (C-367/95 P, Ġabra p. I-1719, punt 67).
(
17
)	Sentenza tal-4 ta’ Lulju 1963, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, (24/62, Ġabra p. 131, punt 11). Ara wkoll is-sentenza Papierwarenfabriek, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 21.
(
18
)	Sentenza tal-24 ta’ Lulju 2003, Altmark Trans u Regierungspräsidium Magdeburg (C-280/00, Ġabra p. I-7747, punt 75).
(
19
)	Sentenza tad-29 ta’ April, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C-372/97, Ġabra p. I-3679, punt 44).
(
20
)	Sentenza tal-15 ta’ Diċembru 2005, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C-66/02, Ġabra p. I-10901, punt 112).
(
21
)	Iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 6, punti 19 u 24. Ara wkoll is-sentenza tal-24 ta’ Ottubru 1996, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni (C-329/93, C-62/95 u C-63/95, Ġabra p. I-5151, punt 52).
(
22
)	Sentenza Il-Kummissjoni vs Sytraval u Brink’s France, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 63.
(
23
)	Il-Qorti tal-Ġustizzja hawnhekk kienet qed tirreferi għas-sentenza Papierwarenfabriek, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 19; Delacre et vs Il-Kummissjoni (C-350/88, Ġabra p. I-395, punti 15 u 16); u tad-29 ta’ Frar 1996, Il-Belġju vs Il-Kummissjoni (C-56/93, Ġabra p. I-723, punt 86).
(
24
)	Fil-punti 60 sa 62 u 64 tas-sentenza appellata.
(
25
)	Bit-Taljan, “prevedibili effetti”; bil-Franċiż, “effets prévisibles”.
(
26
)	Fil-punt 64 tas-sentenza, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li l-Kummissjoni ma kinitx meħtieġa turi li l-għajnuna kellha effett reali, jew li tiddefinixxi s-suq inkwistjoni, jew li tagħmel analiżi ekonomika reali tas-suq, tas-settur ekonomiku, tal-pożizzjonijiet tal-kompetituri u tal-kummerċ intra-Komunitarju (sakemm tkun stabbiliet il-modi li bihom kien probabbli li l-għajnuna tipproduċi effetti f’dak is-suq), jew li teżamina l-effett tas-self fuq il-prezzijiet ta’ Wam, tipparagunahom mal-prezzijiet tal-kompetituri jew teżamina l-bejgħ ta’ Wam fir-Renju Unit.
(
27
)	Idem.
(
28
)	Il-Kummissjoni tidentifika l-punti 72 et seq tas-sentenza appellata bħala li jimponu dan l-obbligu inkonsistenti.
(
29
)	Fil-punt 63 tas-sentenza appellata.
(
30
)	Kif inhu meħtieġ mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża L-Italja vs Il-Kummissjoni (173/73, Ġabra p. 709, punt 27).
(
31
)	Sentenza Tubemeuse, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12, punt 43.
(
32
)	Il-Qorti tal-Prim’Istanza hawnhekk iċċitat is-sentenza tal-15 ta’ Ġunju 2000, Alzetta et vs Il-Kummissjoni (T-298/97, T-312/97, T-313/97, T-315/97, T-600/97 sa T-607/97, T-1/98, T-3/98 sa T-6/98 u T-23/98, Ġabra p. II-2319, punt 80), li tirreferi (fost l-oħrajn) għas-sentenza Tubemeuse.
(
33
)	Ara l-punti 66, 70 u 72 tas-sentenza appellata.
(
34
)	Bit-Taljan, “sarebbe potenzialmente costituivo de tali effetti”; bil-Franċiż “serait potentiellement constitutive de tels effets”.
(
35
)	Fil-punt 76 tas-sentenza appellata.
(
36
)	Fil-punt 67 tas-sentenza appellata.
(
37
)	Sentenza tad-19 ta’ Settembru 2000, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni (C-156/98, Ġabra p. I-6857).
(
38
)	Fil-premessa 75.
(
39
)	Fil-punt 30: ara wkoll is-sentenzi tal-14 ta’ Frar 1990, Franza vs Il-Kummissjoni (sentenza ‘Boussac Saint Frères’, C-301/97, Ġabra p. I-307, punti 44 u 50), u tas-6 ta’ Novembru 1990, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C-86/89, Ġabra p. I-3891, punt 18, iċċitati hemmhekk).
(
40
)	Sentenza tas-17 ta’ Settembru 1980, Philip Morris vs Il-Kummissjoni (730/79, Ġabra p. 2671, punt 11 [enfasi miżjuda]).
(
41
)	Fil-punt 67 tas-sentenza appellata.
(
42
)	Sentenza C-156/98, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 37, punt 30.
(
43
)	Ara wkoll l-ewwel parti tal-punt 72 tas-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza, li jittratta espressament dan in-nuqqas fir-raġunament tal-Kummissjoni.
(
44
)	Premessi 34 u 37 (rigward l-ewwel self), u 62 u 64 (rigward it-tieni self).
(
45
)	Ma teżaminax (pereżempju) jekk id-deċiżjoni ta’ Wam li twettaq il-programm ta’ penetrazzjoni fl-esportazzjonijiet kienx jiddependi jew le mid-disponibbiltà tas-self. Konsegwentement, huwa (pereżempju) impossibbli, li jintqal jekk — rigward l-argument “il-flus huma funġibbli” — is-self tawx il-possibbiltà lil Wam li tiddevja l-fondi li kieku kienet tonfoq fuq il-promozzjoni tal-esportazzjoni biex issostni politika ta’ prezzijiet iktar baxxi fis-suq tal-UE, jew jekk fin-nuqqas tas-self, il-programm ta’ promozzjoni tal-esportazzjonijiet sempliċement ma kienx isir.
(
46
)	Iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12.
(
47
)	Ma hemm l-ebda argument (pereżempju) li s-self ta l-possibbiltà lil Wam li tmexxi kampanja iktar effettiva ta’ bejgħ u ta’ kummerċjalizzazzjoni kemm fis-swieq tal-esportazzjoni kif ukoll fis-suq tal-UE. Filwaqt li vantaġġi bħall-ekonomiji ta’ skala żgur li huma possibbiltà, għal darb’oħra tali possibbiltà ma ġietx esplorata fid-deċiżjoni kkontestata.
(
48
)	Fil-punt 74 tas-sentenza appellata.
(
49
)	Ara l-punt 64 tas-sentenza appellata, fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza rreferiet espressament għall-bejgħ ta’ Wam fis-suq tar-Renju Unit, u anki l-punt 68, fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza ġabret fil-qosor il-materjal li wieħed seta’ jislet mill-premessi 76 u 78 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
50
)	Fil-punt 66 tas-sentenza appellata.
(
51
)	Fil-punti 37 sa 39 ta’ iktar ’il fuq.
(
52
)	Iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 20, punt 117; ara wkoll is-sentenza tas-7 ta’ Marzu 2002, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C-310/99, Ġabra p. I-2289, punt 84).
(
53
)	Sentenza Il-Belġju vs Il-Kummissjoni (imsejħa Tubemeuse), iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12, punt 43. Il-Kummissjoni ċċitat ukoll is-sentenza L-Italja vs Il-Kummissjoni, C-310/99, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 52, punt 86).
(
54
)	Sentenza tal-10 ta’ Jannar 2006, Cassa di Risparmio di Firenze et, C-222/04, Ġabra p. I-289. Il-Kummissjoni ċċitat ukoll is-sentenza L-Italja vs Il-Kummissjoni, C-66/02, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 52, u s-sentenza tal-15 ta’ Diċembru 2005, Unicredito Italiano vs Agenzia delle Entrate, C-148/04, Ġabra p. I-11137.
(
55
)	Sentenza tat-13 ta’ Frar 2003, Spanja vs Il-Kummissjoni, C-409/00, Ġabra p. I-1487, punt 75.
(
56
)	Ara l-punt 142 f’Cassa di Risparmio di Firenze. It-test Franċiż jgħid: “la circonstance qu’un secteur économique a fait l’objet d’une libéralisation au niveau communautaire est de nature à caractériser une incidence réelle ou potentielle des aides sur la concurrence, ainsi que leur effet sur les échanges entre États Membres”. Bil-kontra, it-traduzzjoni bl-Ingliż tgħid: “[t]he fact that an economic sector has been liberalised may serve to determine that the aid has [a likely effect on trade u competition]” (enfasi miżjuda) u t-Taljan (il-lingwa tal-kawża) juża “evidenzia un’incidenza”. Jidhirli li t-test bil-Franċiż huwa ambigwu u li l-verżjonijiet bit-Taljan u bl-Ingliż jirriflettu b’mod iktar fidil il-prinċipju stabbilit mill-Qorti fi Spanja vs Il-Kummissjoni.
(
57
)	Fil-punt 74 tas-sentenza appellata.
(
58
)	Ara l-premessi 34 u 37 (rigward l-ewwel self), u 62 u 64 (rigward it-tieni self).
(
59
)	Enfasi tiegħi.
(
60
)	Bit-Taljan, “eventualmente”; bil-Franċiż, “le cas échéant” (enfasi miżjuda).
(
61
)	Ara l-punt 38 iktar ’il fuq.