62021TJ0014_INF
Sentenza tal-Qorti Ġenerali (L-Għaxar Awla) tat‑18 ta’ Ottubru 2023 –Ryanair vs Il‑Kummissjoni (Brussels Airlines; COVID‑19)
(Kawża T‑14/21) (
1
)
“Għajnuna mill-Istat – Suq Belġjan tat-trasport bl-ajru – Għajnuna mogħtija mill-Belġju lil Brussels Airlines fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Rikapitalizzazzjoni – Self – Deċiżjoni li ma jitqajmux oġġezzjonijiet – Qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat – Miżura intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Assenza ta’ bbilanċjar tal-effetti vantaġġużi tal-għajnuna mal-effetti negattivi tagħha fuq il-kundizzjonijiet tal-kummerċ u fuq iż-żamma ta’ kompetizzjoni mhux distorta – Ugwaljanza fit-trattament – Libertà ta’ stabbiliment – Libertà li jiġu pprovduti servizzi – Obbligu ta’ motivazzjoni”
1.
Rikors għal annullament – Persuni fiżiċi jew ġuridiċi – Atti li jikkonċernawhom direttament u individwalment – Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata l-kompatibbiltà ta’ għajnuna mas-suq intern mingħajr ftuħ tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali – Rikorsi tal-partijiet interessati fis-sens tal-Artikolu 108(2) TFUE – Rikors intiż sabiex jipproteġi d-drittijiet proċedurali tal-persuni kkonċernati – Ammissibbiltà
(Artikolu 108(2) u r-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE; Regolament tal-Kunsill 2015/1589, Artikolu 1(h))
(ara l-punti 11‑14)
2.
Rikors għal annullament – Persuni fiżiċi jew ġuridiċi – Atti li jikkonċernawhom direttament u individwalment – Inċidenza individwali – Kriterji – Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonkludi li għajnuna hija kompatibbli mas-suq intern – Rikors ta’ impriża kompetitriċi li tistabbilixxi effett sostanzjali fuq il-pożizzjoni tagħha fis-suq – Ammissibbiltà – Obbligu għall-impriża kompetitriċi li tiddefinixxi preċiżament is-suq inkwistjoni u li tipparaguna s-sitwazzjoni tal-kompetituri kollha preżenti fuq dan is-suq sabiex tiddistingwi ruħha minnhom – Assenza – Prova ta’ preġudizzju sostanzjali għall-pożizzjoni tal-impriża kompetitriċi fis-suq inkwistjoni
(Artikolu 108(2) u (3) u r-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE)
(ara l-punti 15‑33)
3.
Rikors għal annullament – Persuni fiżiċi jew ġuridiċi – Atti li jikkonċernawhom direttament u individwalment – Inċidenza diretta – Kriterji – Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonkludi li għajnuna hija kompatibbli mas-suq intern – Rikors ta’ impriża kompetitriċi tal-impriża benefiċjarja – Impriża kompetitriċi li tiġġustifika inċidenza diretta
(ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE)
(ara l-punt 34)
4.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Kriterji ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafi 49, 52, 53, 54, 71 u 72)
(ara l-punti 43‑69, 77‑85, 88‑92, 95‑100, 103‑110, 118‑123, 127, 128, 134‑136, 140‑142)
5.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Riskju ta’ insolvenza tal-kumpannija tal-ajru fl-assenza ta’ miżura ta’ rikapitalizzazzjoni – Assenza ta’ żball ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafu 49(a))
(ara l-punti 77‑85)
6.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq komuni – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Miżura ta’ rikapitalizzazzjoni li għandha sservi biex jintlaħaq interess komuni – Importanza sistemika tal-kumpannija benefiċjarja għall-ekonomika tal-pajjiż ikkonċernat – Assenza ta’ żball ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafu 49(b))
(Artikolu 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 86‑100)
7.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Artikolu 107(3)(b) TFUE – Teħid inkunsiderazzjoni ta’ prassi preċedenti – Esklużjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 93, 94, 158, 159)
8.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Inkapaċità tal-kumpannija tal-ajru li ssib finanzjament fis-suq għall-ħtiġijiet kollha tagħha b’termini affordabbli – Assenza ta’ żball ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafu 49(c))
(ara l-punti 101‑111)
9.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Miżura ta’ rikapitalizzazzjoni li tirrappreżenta l-miżura l-iktar xierqa u li l-inqas tista’ toħloq distorsjoni tal-kompetizzjoni – Assenza ta’ żball ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafu 53)
(ara l-punti 112‑123)
10.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Miżura ta’ rikapitalizzazzjoni li fiha mekkaniżmu ta’ konteniment kontra espansjoni kummerċjali aggressiva tal-benefiċjaru tagħha – Assenza ta’ żball ta’ evalwazzjoni
(Artikolu 107(3)(b) TFUE; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2020/C 91 I/01, paragrafu 71)
(ara l-punti 124‑136)
11.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-qafas temporanju għal miżuri ta’ għajnuna mill-Istat biex jingħata sostenn lill-ekonomija matul il-pandemija tal-COVID‑19 – Miżura ta’ għajnuna li tikkonsisti fl-għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u f’rikapitalizzazzjoni tal-kumpannija tal-ajru – Miżura neċessarja biex jiġi rrimedjat disturb gravi tal-ekonomija nazzjonali
(Artikolu 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 147‑159)
12.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Evalwazzjoni fir-rigward tal-Artikolu 107(3)(b) TFUE – Kriterji – Ibbilanċjar tal-effetti vantaġġużi tal-għajnuna mal-effetti negattivi tagħha fuq il-kundizzjonijiet tal-kummerċ u fuq iż-żamma ta’ kompetizzjoni mhux distorta – Kriterju mhux neċessarju
(Artikolu 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 160‑166)
13.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Għoti ta’ self b’rata ta’ interessi ssussidjata u rikapitalizzazzjoni favur kumpannija tal-ajru biex din tal-aħħar tiġi kkumpensata fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Għajnuna kompatibbli mas-suq intern taħt l-Artikolu 107(3)(b) TFUE – Evalwazzjoni tal-kompatibbiltà mal-prinċipju ta’ nondiskriminazzjoni – Kriterji – Għan tal-għajnuna – Neċessità tal-għajnuna – Proporzjonalità tal-għajnuna
(Artikolu 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 168‑182)
14.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Projbizzjoni – Derogi – Għajnuna li tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq intern – Għajnuna intiża li tirrimedja disturb gravi tal-ekonomija ta’ Stat Membru – Evalwazzjoni – Miżura ta’ għajnuna favur kumpannija tal-ajru importanti għall-ekonomija nazzjonali fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 – Għajnuna kompatibbli mas-suq intern taħt l-Artikolu 107(3)(b) TFUE – Ksur tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi u tal-libertà ta’ stabbiliment – Assenza
(Artikoli 49, 58(1), 100(2) u 107(3)(b) TFUE)
(ara l-punti 183‑190)
15.
Għajnuna mogħtija mill-Istati – Deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tqajjimx oġġezzjonijiet fir-rigward ta’ skema ta’ għajnuna – Obbligu ta’ motivazzjoni – Portata – Teħid inkunsiderazzjoni tal-kuntest u tar-regoli ġuridiċi kollha li jirregolaw il-qasam
(Artikoli 107(3)(b) u 296 TFUE)
(ara l-punti 198‑205)
Dispożittiv
1)
Ir-rikors huwa miċħud.
2)
Ryanair DAC hija kkundannata tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha kif ukoll dawk sostnuti mill-Kummissjoni Ewropea u minn Brussels Airlines SA/NV.
3)
Ir-Renju tal-Belġju u r-Repubblika Federali tal-Ġermanja għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.
(
1
)	ĠU C 72, 1.3.2021.