62024CJ0433_RES
Cás C-443/24
Galerie Karsten Greve
B. F.
Ministère de l’Économie, des Finances et de la Souveraineté industrielle et numérique
[iarraidh ar réamhrialú ón Conseil d’État (an Fhrainc)]
Breithiúnas na Cúirte (an Ceathrú Dlísheomra), an 1 Lúnasa 2025
(Tarchur chun réamhrialú – Cánachas – Comhchóras cánach breisluacha – Treoir 2006/112/CE – Scéim speisialta le haghaidh earraí athláimhe, saothair ealaíne, earraí inbhailithe nó seandachtaí – Déileálaithe incháinithe – Scéim corrlaigh – Airteagal 316(1)(b) – Rogha maidir le cur i bhfeidhm na scéime corrlaigh – An coincheap ‘saothar ealaíne a sholáthar ag an údar’ – Seachadadh ag an údar trí dhuine dlítheanach)
Comhchuibhiú na reachtaíochta fioscaí – Comhchóras cánach breisluacha – Scéim speisialta le haghaidh déileálaithe inchánach – Scéim corrlaigh – Ceart chun cur i bhfeidhm na scéime sin a roghnú – Raon feidhme – Soláthar saothar ealaíne réamhtheachtach ag an údar nó ag a chomharbaí i dteideal – Soláthar ionchuir trí dhuine dlítheanach – Cuimsiú – Coinníollacha – Soláthar a d’fhéadfaí a chur i leith an údair nó a chomharbaí i dteideal agus arb iad a chéad tabhairt isteach na saothair ealaíne sin i margadh an Aontais
(Treoir 2006/112 ón gComhairle, Airteagal 316(1)(b))
(féach míreanna 32, 39-47, 49, an chuid oibríochtúil)
Résumé
Maidir le tarchur chun réamhrialú ón Conseil d’État (an Chomhairle Stáit, an Fhrainc), dheimhnigh an Chúirt sa bhreithiúnas sin go bhfuil feidhm freisin ag an scéim speisialta cánach breisluacha (CBL) chun saothair ealaíne a fuarthas óna n-údair a athdhíol i gcás inar sholáthair údar na saothar ealaíne atá i gceist, ag gníomhú dó trí dhuine dlítheanach, na coinníollacha maidir le scéim den sórt sin a chur i bhfeidhm.
Déanann Galerie Karsten Greve (‘GKG’) gnó gailearaí ealaíne agus soláthraíonn sí é óna chustaiméirí, inter alia, pictiúir ón bpéintéir Gideon Rubin, a fuair sé féin ó Studio Rubin Gideon (‘SRG’), cuideachta atá corpraithe faoi dhlí na Ríochta Aontaithe, a bhfuil Rubin ar cheann den dá chomhpháirtí aici. I gcomhthéacs sheachadadh na dtáblaí sin ar a chustaiméirí, chuir GKG an scéim corrlaigh i bhfeidhm.
Tar éis nós imeachta cánach, d’iarr údaráis chánach na Fraince meabhrúcháin CBL ar GKG, ar an bhforas nach bhféadfadh feidhm a bheith ag an scéim corrlaigh maidir leis na soláthairtí sin.
Tar éis diúltú dá iarratas chuig cúirteanna céadchéime na Fraince agus tar éis achomharc a dhéanamh chuig cúirteanna céadchéime agus achomhairc na Fraince, rinne GKG achomharc ar phointe dlí os comhair an Conseil d’État (an Chomhairle Stáit), arb í an chúirt a rinne an tarchur. Luaitear san airteagal sin, inter alia, go gceadaítear leis an dlí náisiúnta an scéim corrlaigh speisialta a úsáid le haghaidh soláthairtí saothar ealaíne tar éis soláthar arna dhéanamh ag a gcruthaitheoir nó ag a chomharbaí i dteideal, chomh maith le soláthairtí tar éis saothair den sórt sin a fháil laistigh den Chomhphobal óna gcruthaitheoir nó uathu siúd atá ina dteideal (
1
). Sa chás seo, níor sheachaid a údar féin na pictiúir atá i gceist chuig GKG, eadhon an t-ealaíontóir Gideon Rubin a phéinteáil iad de láimh, ach ag an gcuideachta SRG, nach bhféadfaí, ina cháil mar dhuine dlítheanach, a mheas, de réir an Conseil d’État, gurb é údar na dtáblaí sin é.
Sna himthosca sin, measann an Chúirt go n-iarrann an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL (
2
) a léiriú sa chaoi go gcumhdaítear leis an bhforáil sin soláthar saothar ealaíne ag déileálaithe inchánacha a sholáthraíonn an t-údar nó a chomharbaí i dteideal dóibh ag gníomhú dóibh trí dhuine dlítheanach agus, más amhlaidh go bhfuil, na coinníollacha faoina gcumhdaítear é.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
Measann an Chúirt, ar an gcéad dul síos, nach sonraítear i bhfoclaíocht Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL na rialacha mionsonraithe maidir le soláthar saothar ealaíne ag a gcruthaitheoir nó ag a chomharbaí i dteideal déileálaithe inchánach. Tá soláthar saothar ealaíne, áfach, mar chuid de ghníomhaíocht tráchtála an údair nó a chomharbaí i dteideal, arb é atá ann an ceart chun maoin inláimhsithe a dhiúscairt mar úinéir a aistriú, ar luach saothair go ginearálta.
Dá réir sin, ní chuirtear cosc go sainráite le foclaíocht Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL ar údar ná ar a chomharbaí i dteideal soláthar den sórt sin a dhéanamh trí dhuine dlítheanach ná soláthar den sórt sin a dhéanamh ag duine dlítheanach.
Dá ndéanfaí léiriú ar Airteagal 316(1) (b) den Treoir maidir le CBL lena n-eisiatar óna raon feidhme soláthairtí uile saothar ealaíne arna soláthar dóibh ag údair nó ag a gcomharbaí i dteideal ag gníomhú dóibh trí dhaoine dlítheanacha, d’fhéadfaí neamhaird a thabhairt ar na cuspóirí a shaothraítear leis an Treoir maidir le CBL agus le hAirteagal 316(1)(b) di, arb é is aidhm dóibh neodracht fhioscach a áirithiú, saobhadh iomaíochta a sheachaint agus saothair ealaíne nua a thabhairt isteach i margadh an Aontais Eorpaigh. Is é cuspóir sonrach Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL, ar an gcéad dul síos, saothair nua ealaíne a thabhairt isteach ar mhargadh an Aontais trí fhoráil a dhéanamh maidir le cóireáil fhabhrach cánach le haghaidh allmhairiú saothar den sórt sin, dá gcéad soláthar tar éis a gcruthaithe, agus do chéad soláthar na saothar sin ag déileálaithe inchánach, agus, ar an dara dul síos, teorainn a chur leis an dualgas riaracháin cruthúnais do dhéileálaithe inchánach, go háirithe, cibé acu a áirítear nó nach n-áirítear CBL ionchuir, agus rialú d’údaráis chánach na mBallstát i bpraghas ceannaigh píosa ealaíne.
I ndáil leis sin, nuair a sholáthraíonn siad saothair ealaíne do dhéileálaithe inchánach, déanann údair na saothar sin nó a gcomharbaí i dteideal idirbhearta atá comhionann chun críocha CBL, cibé acu a dhéanann siad na soláthairtí sin mar dhaoine nádúrtha nó trí dhaoine dlítheanacha. Le prionsabal na neodrachta fioscaí, ní féidir caitheamh ar bhealach difriúil le hoibreoirí eacnamaíocha a dhéanann na hidirbhearta céanna a mhéid a bhaineann le CBL a thobhach.
Ina theannta sin, cóir éagsúil ag brath ar an bhfoirm dhlíthiúil ina bhféadfadh údair nó a gcomharbaí i dteideal a bheith ina chúis le CBL a thobhach ag rátaí éagsúla le haghaidh idirbhearta comhionanna (
3
) agus iomaíocht a shaobhadh idir déileálaithe inchánach a dhéanann na hidirbhearta céanna chun saothair ealaíne a fháil agus a athdhíol, sa mhéid go gcaithfí leo ar bhealach éagsúil a mhéid a bhaineann leis an bhféidearthacht cur i bhfeidhm na scéime corrlaigh a roghnú, ag brath ar cé acu a sholáthair nó nár sholáthair an t-údar nó a chomharbaí i dteideal dóibh na saothair sin ag gníomhú dóibh trí dhuine dlítheanach.
Ar na cúiseanna sin, measann an Chúirt go gcumhdaítear freisin le hAirteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL soláthairtí saothar ealaíne inchánach arna soláthar dó ag duine dlítheanach, ar choinníoll, áfach, go bhféadfar soláthairtí na saothar ealaíne sin ón duine dlítheanach sin don déileálaí inchánach sin a chur i leith an údair nó a chomharbaí i dteideal, rud a fhéadfar a thoimhdiú i gcás, mar atá sa chás seo, gur bhunaigh an t-údar nó a chomharbaí i dteideal an duine dlítheanach chun na saothair ealaíne a chruthaigh an t-údar a mhargú.
Ina theannta sin, i gcomhréir le cuspóir sonrach Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL, ní mór soláthar saothar ealaíne do dhéileálaí inchánach ag a gcruthaitheoir ag gníomhú dó trí dhuine dlítheanach a bheith ina chéad tabhairt isteach ar mhargadh an Aontais, lena gceanglaítear go mbeidh an duine dlítheanach sin i dteideal ábhair den sórt sin a dhiúscairt mar úinéir óna gcruthú nó tráth a tugadh isteach ar mhargadh an Aontais den chéad uair iad, i gcás nach raibh siad ina n-ábhar do sholáthar roimhe sin faoi réir CBL.
Ar choinníoll go gcomhlíontar an dá chritéar sin, tagann an soláthar atá i gceist faoi raon feidhme Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL agus ceadaítear do dhéileálaí inchánach an scéim corrlaigh a roghnú.
Ar deireadh, sonraíonn an Chúirt go bhféadfadh cur i bhfeidhm critéar amhail an duine dlítheanach a chur faoi réir córas dlíthiúil speisialta, seilbh an duine nádúrtha a chruthaigh réad ealaíne ar chaipiteal iomlán nó cuid de chaipiteal an duine dhlítheanaigh sin, feidhmiú fheidhmeanna bainistíochta an duine dhlítheanaigh sin laistigh den duine dlítheanach sin agus/nó aistriú cuid shubstaintiúil d’fháltais an díolacháin chuig an duine nádúrtha sin ualaí iomarcacha cruthúnais agus rialaithe a chruthú, rud a bhainfeadh an bonn de chuspóir Airteagal 316(1)(b) den Treoir maidir le CBL.
(
1
)	Airteagal 278f (2) den Chód Cánach Ginearálta, sa leagan is infheidhme maidir leis an tréimhse chánach atá i gceist, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 297 den Chód sin.
(
2
)	Treoir 2006/112/CE ón gComhairle an 28 Samhain 2006, maidir leis an gcomhchóras cánach breisluacha (IO 2006 L 347, lch. 1) (‘Treoir maidir le CBL’).
(
3
)	Féach, i ndáil leis sin, Airteagal 103(2)(a) agus (b) den Treoir maidir le CBL.