61983CJ0269_EL
Διάδικοι
Αντικείμενο της υπόθεσης
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Διάδικοι
Στην υπόθεση 269/83,
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον D . Jacob, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γ . Κρεμλή, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,
προσφεύγουσα,
κατά
Γαλλικής Δημοκρατίας εκπροσωπούμενης από τους G . Guillaume και F . Renouard, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την πρεσβεία της Γαλλίας, 2, rue Bertholet,
καθής,
Αντικείμενο της υπόθεσης
που Πέχει ως αντικείμενο να αναγνωριστεί ότι η Γαλλική Δημοκρατία καθορίζοντας προνομιακά ταχυδρομικά τέλη μόνο για τις γαλλικές εφημερίδες και περιοδικά, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 30 της Συνθήκης EOK,
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 9 Δεκεμβρίου 1983, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης EOK, προσφυγή, με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι η Γαλλική Δημοκρατία καθορίζοντας προνομιακά ταχυδρομικά τέλη μόνο για τις γαλλικές εφημερίδες και περιοδικά, κατ’ αποκλεισμό των ίδιων εκδόσεων των άλλων κρατών μελών που ταχυδρομούνται και διανέμονται στη Γαλλία, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 30 της Συνθήκης .
2 Το άρθρο D 18 του Code francais des postes et telecommunications ( γαλλικού ταχυδρομικού και τηλεπικοινωνιακού κώδικα ) προβλέπει προνομιακό « τέλος τύπου » για τις εφημερίδες και τα περιοδικά που πληρούν ορισμένες ποιοτικές προϋποθέσεις . Σύμφωνα με το άρθρο D 21, όπως τροποποιήθηκε από το άρθρο 1 του διατάγματος 65/106 της 12ης Φεβρουαρίου 1965, στις εφημερίδες και στα περιοδικά που εκτυπώνονται καθ’ ολοκληρία ή εν μέρει στο εξωτερικό επιβάλλονται τα τέλη των συνήθων εντύπων . Εν πάση περιπτώσει, οι « γαλλικές εκδόσεις » που εκτυπώνονται στα άλλα κράτη μέλη απολαύουν του προνομιακού τέλους που ισχύει για τις εκδόσεις που εκτυπώνονται στη Γαλλία . Εξάλλου, για τις ξένες εκδόσεις που ταχυδρομούνται στη Γαλλία μπορεί επίσης να ισχύσει το προνομιακό τέλος, εφόσον η συγκεκριμένη χώρα δέχεται, αντιστρόφως, να ισχύσει για τις γαλλικές εφημερίδες και περιοδικά που ταχυδρομούνται στο έδαφός της το προνομιακό τέλος που προβλέπεται από την εσωτερική της κανονιστική ρύθμιση για τα είδη της ίδιας κατηγορίας .
3 Από τις διευκρινίσεις που παρέσχε η γαλλική κυβέρνηση στο Δικαστήριο προκύπτει ότι η προαναφερθείσα έκφραση « γαλλικές εκδόσεις » αναφέρεται στο νόμο της 29ης Ιουλίου 1881 περί της ελευθερίας του Τύπου και περιλαμβάνει τις εκδόσεις, των οποίων ο διευθυντής είναι γάλλος υπήκοος και κάτοικος Γαλλίας .
4 Με έγγραφο της 10ης Ιουλίου 1981, η Επιτροπή ζήτησε από τις γαλλικές αρχές να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για την τροποποίηση των διατάξεων του άρθρου D 21 του ταχυδρομικού και τηλεπικοινωνιακού κώδικα, επεκτείνοντας ιδίως το προνομιακό τέλος στις εκδόσεις όλων των κρατών μελών της EOK . Επειδή στο έγγραφο αυτό δεν δόθηκε συνέχεια, η Επιτροπή όχλησε με έγγραφο της 19ης Ιουλίου 1982 τη γαλλική κυβέρνηση καλώντας την να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της σχετικά με την εν λόγω διάταξη εντός προθεσμίας ενός μηνός .
5 Δοθέντος ότι οι γαλλικές αρχές δεν έδωσαν συνέχεια στο έγγραφο αυτό, η Επιτροπή διατύπωσε στις 14 Μαρτίου 1983 αιτιολογημένη γνώμη δυνάμει του άρθρου 169, πρώτη παράγραφος, της Συνθήκης EOK . Επειδή και στην εν λόγω γνώμη δεν δόθηκε απάντηση, η Επιτροπή άσκησε την παρούσα προσφυγή .
6 Κατ’ ουσίαν, η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι το γεγονός ότι προβλέπονται προνομιακά ταχυδρομικά τέλη για τις εκδόσεις, οι οποίες εκτυπώνονται στη Γαλλία ή των οποίων ο διευθυντής έχει γαλλική ιθαγένεια και είναι κάτοικος Γαλλίας, μειώνει το κόστος συνδρομής μόνο αυτών των εκδόσεων και είναι για το λόγο αυτό ικανό να παρεμποδίσει τη διανομή στη Γαλλία των εκδόσεων των άλλων κρατών μελών κατά παράβαση του άρθρου 30 της Συνθήκης . Τουλάχιστο για ορισμένα εξειδικευμένα περιοδικά θα υπήρχε σχέση υποκαταστάσεως μεταξύ γαλλικών και ξένων εκδόσεων . Δεδομένου ότι οι επίδικες διατάξεις δεν εφαρμόζονται αδιακρίτως στα εγχώρια και στα εισαγόμενα προϊόντα, θα μπορούσαν να δικαιολογηθούν μόνο βάσει των διατάξεων του άρθρου 36· εν προκειμένω όμως δεν μπορεί να γίνει επίκληση καμιάς από αυτές .
7 H γαλλική κυβέρνηση υποστηρίζει, πρώτον, ότι οι επίδικες διατάξεις δεν συνιστούν στην πραγματικότητα εμπόδιο στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων . Στην πράξη, οι εκδόσεις του εξωτερικού είτε ταχυδρομούνται στη χώρα προελεύσεως με προορισμό τη Γαλλία, σύμφωνα με τους όρους του διεθνούς συστήματος των ταχυδρομικών τελών, είτε εισάγονται στη Γαλλία προκειμένου να διανεμηθούν από τα πρακτορεία Τύπου στους τόπους πωλήσεως . Καίτοι αυτές οι εκδόσεις ταχυδρομούνται στη Γαλλία, αυτό προϋποθέτει ενεργό πολιτική αναζητήσεως αναγνωστικού κοινού, πράγμα που συνεπάγεται στην πραγματικότητα την ύπαρξη διοικητικής εγκαταστάσεως στη Γαλλία . Στην περίπτωση αυτή είναι εύκολο να συγκεντρώσει η έκδοση τις προϋποθέσεις που απαιτούνται προκειμένου να χαρακτηριστεί έκδοση γαλλική και να τύχει επομένως του προνομιακού τέλους .
8 Εξάλλου, τα μειωμένα ταχυδρομικά τέλη δεν έχουν καμία σημασία για την επιλογή που κάνουν οι αναγνώστες μεταξύ γαλλικών και ξένων εκδόσεων ακόμη και αν γίνει δεκτή σχέση υποκαταστάσεως μεταξύ των δύο . Ασφαλώς δεν είναι η τιμή της εκδό σεως που δικαιολογεί αυτή την επιλογή· αυτή γίνεται μάλλον από προσωπική κλίση, από πολιτιστική, πολιτική ή άλλη πνευματική συγγένεια ή από εκτίμηση της ποιότητας της εφημερίδας ή του περιοδικού .
9 Τα επιχειρήματα αυτά της γαλλικής κυβερνήσεως δεν μπορούν να γίνουν δεκτά . Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, κάθε εμπορική κανονιστική ρύθμιση των κρατών μελών που είναι ικανή να παρεμποδίσει αμέσως ή εμμέσως, πραγματικώς ή δυνητικώς το ενδοκοινοτικό εμπόριο πρέπει να θεωρείται ως μέτρο ισοδύναμου αποτελέσματος προς ποσοτικό περιορισμό . Ακόμη και αν, εν προκειμένω, η επιλογή του αναγνώστη οφείλεται κυρίως σε εκτιμήσεις μη οικονομικής φύσεως, εντούτοις, η μείωση του κόστους συνδρομής που προκύπτει από τα προνομιακά ταχυδρομικά τέλη δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν επηρεάζει την επιλογή αυτή .
10 Όπως έκρινε το Δικαστήριο με την απόφασή του της 5ης Απριλίου 1984 ( Van de Haar κ.ά ., 177 και 178/82, Συλλογή 1984, σ . 1797 ), ένα εθνικό μέτρο εμπίπτει στην απαγόρευση του άρθρου 30 έστω και αν το δημιουργούμενο εμπόδιο στις εισαγωγές είναι μικρό και αν υπάρχουν κι άλλες δυνατότητες διαθέσεως των εισαγομένων προϊόντων, όπως, εν προκειμένω, η πώληση στα περίπτερα ή η ταχυδρομική αποστολή από το εξωτερικό .
11 Πρέπει, επομένως, να γίνει δεκτό σχετικά μ’ αυτό το σημείο ότι το γεγονός ότι καθορίζονται προνομιακά ταχυδρομικά τέλη για τις εκδόσεις που εκτυπώνονται στη Γαλλία ή που πληρούν τις προϋποθέσεις για να θεωρούνται ως γαλλικές εκδόσεις είναι ικανό να παρεμποδίσει τη διανομή στη Γαλλία εκδόσεων των άλλων κρατών μελών και συνιστά, επομένως, μέτρο ισοδύναμου αποτελέσματος προς ποσοτικό περιορισμό που εμπίπτει στο άρθρο 30 .
12 Πρέπει να προστεθεί ότι η απαίτηση, για τις εκδόσεις που εκτυπώνονται στα άλλα κράτη μέλη, να ορίζεται υπεύθυνο άτομο γαλλικής ιθαγένειας και με κατοικία στη Γαλλία αποτελεί καθαυτή μέτρο ισοδύναμου αποτελέσματος προς ποσοτικό περιορισμό, όπως προκύπτει μεταξύ άλλων και από την απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Μαρτίου 1983 ( Επιτροπή κατά Βελγίου, 155/82, Συλλογή 1983, σ.531 ).
13 Δεύτερον, η γαλλική κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι οι επίδικες διατάξεις δεν εισάγουν δυσμενείς διακρίσεις . Πράγματι, οι συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων D 18 και 21 του ταχυδρομικού κώδικα επιτρέπουν να ισχύσουν για ξένες εκδόσεις τα προνομιακά τέλη, όπως συμβαίνει για πολλές από αυτές τις εκδόσεις . Ομοίως, οι εφημερίδες και τα περιοδικά που προέρχονται από τα άλλα κράτη μέλη και δεν ισχύουν γι’ αυτά προνομιακά ταχυδρομικά τέλη, επειδή δεν ανταποκρίνονται στα κριτήρια που πρέπει να πληρούν οι γαλλικές εφημερίδες, τυγχάνουν ίσης μεταχειρίσεως με τις γαλλικές εκδόσεις, για τις οποίες δεν ισχύουν τα προνομιακά τέλη .
14 H γαλλική κυβέρνηση θεωρεί ότι το άρθρο 30 της Συνθήκης δεν απαγορεύει να ενθαρρύνεται η κυκλοφορία προϊόντων με προφανώς ιδιάζοντα χαρακτήρα, όπως είναι οι εφημερίδες και τα περιοδικά που δεν είναι ούτε κατ’ ανάγκη ούτε αποκλειστικά « εγχώρια » προϊόντα, εφόσον το μέτρο αυτό δεν συνεπάγεται δυσμενείς διακρίσεις ή δεν έχει δυσμενείς επιπτώσεις στην κυκλοφορία αναλόγων προϊόντων που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη .
15 Και τα επιχειρήματα αυτά πρέπει επίσης να απορριφθούν . Για να ισχύσουν τα προνομιακά ταχυδρομικά τέλη, πρέπει οι εκδόσεις που εκτυπώνονται στα άλλα κράτη μέλη να ανταποκρίνονται, σύμφωνα με τις επίδικες διατάξεις, σε προϋποθέσεις διαφορετικές από αυτές που απαιτούνται για τις εκδόσεις που εκτυπώνονται στη Γαλλία . Οι διατάξεις αυτές καθιερώνουν επομένως διαφορετική μεταχείριση μεταξύ εγχωρίων και εισαγομένων προϊόντων και εμπίπτουν, επομένως, στην απαγόρευση του άρθρου 30 .
16 Βάσει των προηγουμένων σκέψεων πρέπει να γίνει δεκτό ότι η Γαλλική Δημοκρατία καθορίζοντας, κατ’ εφαρμογή του άρθρου D 21 του ταχυδρομικού και τηλεπικοινωνιακού κώδικα, προνομιακά ταχυδρομικά τέλη μόνο για τις γαλλικές εφημερίδες και περιοδικά ή τις εφημερίδες και περιοδικά που εκτυπώνονται στη Γαλλία, κατ’ αποκλεισμό των ίδιων εκδόσεων των άλλων κρατών μελών που ταχυδρομούνται και διανέμονται στη Γαλλία, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 30 της Συνθήκης EOK .
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
17 Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα . Επειδή η καθής ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα .
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς
TO ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
αποφαίνεται :
1 ) H Γαλλική Δημοκρατία καθορίζοντας, κατ’ εφαρμογή του άρθρου D 21 του ταχυδρομικού και τηλεπικοινωνιακού κώδικα, προνομιακά ταχυδρομικά τέλη μόνο για τις γαλλικές εφημερίδες και περιοδικά ή τις εφημερίδες και περιοδικά που εκτυπώνονται στη Γαλλία, κατ’ αποκλεισμό των ίδιων εκδόσεων των άλλων κρατών μελών που ταχυδρομούνται και διανέμονται στη Γαλλία, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 30 της Συνθήκης EOK .
2)Καταδικάζει τη Γαλλική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα .