62016TJ0903_RES
Zaak T‑903/16
RE
tegen
Europese Commissie
Arrest van het Gerecht (Negende kamer – uitgebreid) van 14 februari 2019
„Persoonsgegevens – Bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens – Recht van toegang tot die gegevens – Verordening (EG) nr. 45/2001 – Weigering van toegang – Beroep tot nietigverklaring – Brief die verwijst naar een eerdere gedeeltelijke weigering van toegang zonder dat wordt overgegaan tot een nieuw onderzoek – Begrip voor beroep vatbare handeling in de zin van artikel 263 VWEU – Begrip louter bevestigende handeling – Toepasselijkheid bij een verzoek om toegang tot persoonsgegevens – Nieuwe en wezenlijke feiten – Procesbelang – Ontvankelijkheid – Motiveringsplicht”
Instellingen van de Europese Unie – Bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens – Verordening nr. 45/2001 – Recht van een persoon op toegang tot de hem betreffende gegevens – Nieuw verzoek om toegang ingediend na weigering van toegang tot deze gegevens – Verplichting voor de instelling om de rechtvaardiging van de eerdere weigering van toegang te onderzoeken – Na dit nieuwe onderzoek vastgestelde handeling waartegen beroep tot nietigverklaring kan worden ingesteld – Niet louter een bevestiging
[Art. 263 VWEU; handvest van de grondrechten van de Europese Unie, art. 7, 8, § 1; verordening nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 13, c), en 20, § 1]
(zie punten 45‑52)
Instellingen van de Europese Unie – Bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens – Verordening nr. 45/2001 – Recht van een persoon op toegang tot de hem betreffende gegevens – Nieuw verzoek om toegang ingediend na weigering van toegang tot deze gegevens – Verplichting voor de instelling om de rechtvaardiging van de eerdere weigering van toegang te onderzoeken – Nieuwe en wezenlijke feiten die een nieuw onderzoek rechtvaardigen – Geen nieuwe feiten vermeld in het nieuwe verzoek om toegang – Geen invloed
[Verordening nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 13 en 20, § 1, a) en c)]
(zie punten 56‑62)
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Voorwaarden voor ontvankelijkheid – Procesbelang – Beroep dat de verzoekende partij een voordeel moet kunnen opleveren
(Art. 263 VWEU)
(zie punt 66)
Instellingen van de Europese Unie – Bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens – Verordening nr. 45/2001 – Recht van een persoon op toegang tot de hem betreffende gegevens – Beroep tot nietigverklaring van de weigering om de betrokken persoon toegang te verlenen tot de hem betreffende gegevens – Procesbelang – Betrokken persoon heeft al toegang gekregen tot al deze gegevens of een deel ervan – Geen invloed
(Art. 263 VWEU; verordening nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 13)
(zie punten 69‑71)
Instellingen van de Europese Unie – Bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens – Verordening nr. 45/2001 – Recht van een persoon op toegang tot de hem betreffende gegevens – Weigering van toegang – Motiveringsplicht – Draagwijdte – Verwijzing naar een eerdere weigering van toegang zonder nieuw onderzoek – Ontoereikende motivering
[Art. 296 VWEU; verordening nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 13, § 1, a) en c), en 3]
(zie punten 75‑82)
Samenvatting
Bij arrest RE/Commissie (T‑903/16) van 14 februari 2019 heeft het Gerecht zich uitgesproken over het verzoek van een werknemer van de Commissie tot nietigverklaring van een nota waarbij een verzoek om toegang tot persoonsgegevens werd geweigerd. In casu was door de directie Veiligheid van de Commissie (
1
) tegen verzoeker een administratief onderzoek ingesteld. Bij de bestreden nota heeft deze directie op grond van verordening nr. 45/2001 (
2
) het verzoek van de betrokken werknemer om toegang tot zijn persoonsgegevens afgewezen. De Commissie heeft met name betoogd dat die nota een louter bevestigende handeling was van een eerdere weigering die verzoeker niet binnen de beroepstermijn had betwist, en dat verzoeker geen procesbelang had om tegen deze nota op te komen, aangezien die betrekking had op persoonsgegevens waartoe hij al toegang had gekregen.
Met betrekking tot de ontvankelijkheid van de vordering tot nietigverklaring heeft het Gerecht in de eerste plaats geoordeeld dat een persoon in het kader van verordening nr. 45/2001 te allen tijde een nieuw verzoek om toegang kan indienen dat betrekking heeft op persoonsgegevens waartoe hem voordien toegang is geweigerd. Een dergelijk verzoek verplicht de betrokken instelling om na te gaan of de eerdere weigering nog steeds gerechtvaardigd is. Een nieuw onderzoek dat ertoe strekt na te gaan of een eerdere weigering van toegang tot persoonsgegevens nog steeds gerechtvaardigd is, leidt dus tot de vaststelling van een handeling die niet louter de eerdere handeling bevestigt, maar een handeling vormt waartegen een beroep tot nietigverklaring kan worden ingesteld. Uit artikel 13, onder c) van verordening nr. 45/2001, dat aan de betrokken persoon toestaat om „te allen tijde” toegang te hebben tot zijn persoonsgegevens, volgt immers dat die persoon beschikt over een voortdurend en permanent recht van toegang tot die gegevens. Voorts mogen de in artikel 20, lid 1, van verordening nr. 45/2001 bedoelde uitzonderingen en beperkingen slechts gelden gedurende de periode waarin zij noodzakelijk zijn. Verder is het zo dat op het gebied van de verwerking van persoonsgegevens de feitelijke en juridische situatie van de betrokkene per definitie evolueert. Door het verloop van de tijd kan een verwerking onnodig of zelfs onrechtmatig worden terwijl zij dat oorspronkelijk niet was.
In de tweede plaats heeft het Gerecht erop gewezen dat geen enkele bepaling van verordening nr. 45/2001 de betrokken persoon verplicht om zijn verzoek om toegang tot zijn persoonsgegevens te motiveren of te rechtvaardigen. Hieruit volgt dat, wat de toegang tot persoonsgegevens betreft, een verzoekende partij zich kan beroepen op het bestaan van nieuwe en wezenlijke feiten die een nieuw onderzoek rechtvaardigen, ook al heeft hij nagelaten om die feiten in zijn verzoek te vermelden. Aangezien in casu de gronden voor de eerdere weigering van toegang verband hielden met het administratief onderzoek tegen verzoeker, vormde de afsluiting van dit administratieve onderzoek naar het oordeel van het Gerecht een nieuw en wezenlijk feit dat een nieuw onderzoek van verzoekers recht van toegang tot zijn persoonsgegevens rechtvaardigde. Dat onderzoek was des te meer gerechtvaardigd daar verzoeker een redelijke termijn (meer dan zes maanden) had laten voorbijgaan alvorens een nieuw verzoek om toegang tot zijn persoonsgegevens in te dienen.
In de derde plaats heeft het Gerecht geoordeeld dat de betrokkene in het kader van verordening nr. 45/2001 beschikt over een voortdurend en permanent recht van toegang tot zijn persoonsgegevens. Dat recht stelt hem met name in staat om een verzoek om toegang in te dienen, ook wanneer hij al toegang heeft gehad tot alle of een deel van die gegevens. In die omstandigheden kan de nietigverklaring van de bestreden nota, ook wanneer die betrekking heeft op persoonsgegevens waartoe verzoeker reeds toegang heeft gekregen, voor hem rechtsgevolgen hebben en in zijn voordeel zijn.
Gelet op deze overwegingen heeft het Gerecht geoordeeld dat de vordering tot nietigverklaring ontvankelijk was.
In het kader van het onderzoek naar de gegrondheid van de vordering tot nietigverklaring heeft het Gerecht het middel inzake niet-nakoming van de motiveringsplicht toegewezen. Aangezien het gaat om een nieuwe weigering die na een nieuw onderzoek moet worden gegeven, kan de verwijzing naar eerdere besluiten geen toereikende motivering vormen. Derhalve heeft het Gerecht de bestreden nota nietig verklaard voor zover daarbij verzoekers verzoek om toegang tot bepaalde van zijn persoonsgegevens wordt afgewezen.
(
1
)	Directie Veiligheid van het directoraat-generaal Personele Middelen en Veiligheid van de Commissie.
(
2
)	Verordening (EG) nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2000 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de bescherming van persoonsgegevens door de communautaire instellingen en organen en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (PB 2001, L 8, blz. 1).