62020CC0421
KONKLUŻJONIJIET TAL‑AVUKAT ĠENERALI
SZPUNAR
ippreżentati fit‑28 ta’ Ottubru 2021 (
1
)
Kawża C‑421/20
Acacia Srl
vs
Bayerische Motoren Werke AG
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Oberlandesgericht Düsseldorf (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja))
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Disinni Komunitarji – Ġurisdizzjoni internazzjonali – Dritt sostantiv applikabbli – Drittijiet idderivati li jirriżultaw mill-kontrafazzjoni ta’ disinn Komunitarju – Lex fori – Post fejn twettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali”
I. Introduzzjoni
1.
Il-qalba tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni hija komposta minn regoli ta’ ġurisdizzjoni u minn regoli ta’ kunflitt li jinsabu, rispettivament, fir-Regolament (UE) Nru 1215/2012 (
2
) u fiż-żewġ regolamenti tewmin dwar il-liġi applikabbli għall-obbligi kuntrattwali u mhux kuntrattwali, jiġifieri r-Regolamenti (KE) Nri 593/2008 (
3
) u 864/2007 (
4
).
2.
Dawn ir-regolamenti għandhom kampijiet ta’ applikazzjoni partikolarment wesgħin. Madankollu, l-applikazzjoni tar-regoli ta’ ġurisdizzjoni tar-Regolament Nru 1215/2012 teħtieġ l-eżistenza ta’ element barrani rifless fin-natura internazzjonali tar-relazzjoni ġuridika inkwistjoni li tirriżulta mill-involviment ta’ diversi Stati (
5
). B’mod parallelu, ir-regoli ta’ kunflitt tar-Regolamenti Ruma I u Ruma II japplikaw fis-sitwazzjonijiet li jinvolvu kunflitt ta’ liġijiet (
6
).
3.
Barra minn hekk, mingħajr preġudizzju għar-rekwiżiti relattivi għall-eżistenza ta’ element barrani, ir-Regolamenti Nru 1215/2012 u Ruma II jipprovdu eċċezzjonijiet favur dispożizzjonijiet partikolari tad-dritt tal-Unjoni (
7
) billi jagħtu prijorità, b’mod partikolari, lil dawk tar-Regolament (KE) Nru 6/2002 (
8
).
4.
Dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jagħti lill-Qorti tal-Ġustizzja l-okkażjoni li tiċċara r-rabta bejn dawn it-tliet regolamenti għal dak li jirrigwarda s-sitwazzjonijiet previsti fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, jiġifieri dawk li fihom azzjoni ta’ kontrafazzjoni titressaq quddiem il-qrati tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu twettaq jew kien mhedded il-kontrafazzjoni.
II. Il‑kuntest ġuridiku
A.
Ir‑Regolament Nru 6/2002
5.
L-Artikolu 82 tar-Regolament Nru 6/2002, intitolat “Ġurisdizzjoni internazzjonali”, jipprovdi fil-paragrafu 5 tiegħu:
“Il-proċeduri rigward il-kawżi u l-talbiet riferiti fl-Artikolu 81(a) u (d) jistgħu wkoll jitressqu quddiem il-qrati ta’ l-Istat Membru li fih kien kommess jew mhedded l-att ta’ kontravenzjoni”.
6.
Skont l-Artikolu 88 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Liġijiet applikabbli”:
“1.   Il-qrati tad-disinji Komunitarji għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.
2.   Dwar il-materji kollha mhux koperti b’dan ir-Regolament, qorti tad-disinji Komunitarji għandha tapplika l-liġijiet nazzjonali tagħha, inklużi l-liġijiet privati internazzjonali tagħha.
3.   Għajr jekk ipprovdut xorta oħra f’dan ir-Regolament, qorti tad-disinji Komunitarji għandha tapplika r-regoli ta’ proċedura li jirregolaw l-istess tip ta’ kawża li jkollha x’taqsam ma’ dritt ta’ disinn nazzjonali fl-Istat Membru fejn tkun lokata”.
B.
Ir‑Regolament Ruma II
7.
L-Artikolu 1 tar-Regolament Ruma II, intitolat “Kamp ta’ applikazzjoni”, jistabbilixxi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Dan ir-Regolament għandu japplika, f’sitwazzjonijiet li jinvolvu konflitt ta’ liġijiet, għall-obbligazzjonijiet mhux kuntrattwali f’materji ċivili u kummerċjali. [...]”
8.
L-Artikolu 8 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Ksur tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali”, jipprovdi:
“1.   Il-liġi applikabbli għal obbligazzjoni mhux kuntrattwali li tirriżulta minn ksur ta’ dritt ta’ proprjetà intellettwali għandha tkun il-liġi tal-pajjiż li għalih tkun intalbet il-protezzjoni.
2.   Fil-każ ta’ obbligazzjoni mhux kuntrattwali li tirriżulta minn ksur ta’ dritt Komunitarju unitarju ta’ proprjetà intellettwali, il-liġi applikabbli għandha tkun, għal kwalunkwe kwistjoni mhux regolata mill-istrument Komunitarju relevanti, il-liġi tal-pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur.
[...]”
III. Il‑fatti li wasslu għall‑kawża prinċipali
9.
Acacia Srl hija kumpannija rregolata mid-dritt Taljan li tipproduċi, fl-Italja, rimijiet għal vetturi bil-mutur u tiddistribwixxihom fit-territorju kollu tal-Unjoni.
10.
Billi qieset li d-distribuzzjoni minn Acacia ta’ ċerti rimijiet fil-Ġermanja tikkostitwixxi kontrafazzjoni ta’ disinn Komunitarju rreġistrat li tiegħu hija d-detentriċi, il-kumpannija Bayerische Motoren Werke AG (iktar ’il quddiem “BMW”) introduċiet fil-Ġermanja azzjoni ta’ kontrafazzjoni quddiem qorti tad-disinni Komunitarji.
11.
Din il-qorti ddikjarat li kellha ġurisdizzjoni skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002.
12.
Barra minn hekk, l-imsemmija qorti ddeċidiet li Acacia kienet wettqet l-att ta’ kontrafazzjoni allegat minn BMW u ordnat it-twaqqif tal-kontrafazzjoni hekk ikkonstatat. Billi rreferiet għall-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, l-istess qorti applikat id-dritt Ġermaniż għat-talbiet konsegwenti ta’ BMW, intiżi għall-għoti ta’ danni, għall-provvista ta’ informazzjoni, għall-provvista ta’ dokumenti, għat-treġġigħ lura tal-prodotti sabiex jinqerdu u għall-preżentazzjoni ta’ kontijiet. Dawn it-talbiet, ġew essenzjalment, milqugħa.
13.
Acacia appellat quddiem il-qorti tar-rinviju. Hija argumentat, b’mod partikolari, li l-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti ta’ BMW kien id-dritt Taljan.
14.
Il-qorti tar-rinviju tikkonferma li l-ġurisdizzjoni tal-qrati Ġermaniżi tirriżulta, f’dan il-każ, mill-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 u li Acacia wettqet l-att ta’ kontrafazzjoni allegat minn BMW.
15.
Madankollu, hija għandha dubji dwar id-dritt nazzjonali applikabbli għat-talbiet konsegwenti ta’ BMW u tosserva li l-eżitu tat-tilwima ser jiddependi, sa ċertu punt, fuq din il-kwistjoni. Skont rapport ta’ espert dwar id-dritt Taljan ippreżentat minn Acacia, ir-regoli tad-dritt Ġermaniż dwar il-provvista ta’ dokumenti u l-preżentazzjoni ta’ kontijiet huma differenti minn dawk tad-dritt Taljan. Jekk id-dritt Taljan kien dak applikabbli għat-talbiet konsegwenti, allura s-sentenza tal-ewwel istanza kien ikollha tiġi varjata.
16.
Il-qorti tar-rinviju tikkunsidra li mill-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Nintendo (
9
), jirriżulta li d-dritt Taljan japplika għal dan il-każ. F’dan ir-rigward, hija tosserva li peress li l-prodotti kontenzjużi kkonsenjati fil-Ġermanja joriġinaw mill-Italja, għalhekk il-fatt li wassal għad-dannu seħħ fl-Italja. Skont din il-qorti, il-kriterju tal-post fejn seħħ il-fatt li wassal għad-dannu stabbilit fis-sentenza Nintendo għandu japplika mhux biss fis-sitwazzjoni fejn l-atti ta’ kontrafazzjoni allegati fil-konfront tal-konvenut ikunu twettqu f’diversi Stati Membri, kif kien il-każ fil-kawża li tat lok għal din is-sentenza, iżda wkoll f’dik fejn dawn ikunu twettqu fi Stat Membru wieħed, bħal f’dan il-każ.
17.
Tali soluzzjoni tiżgura li l-liġi applikabbli għall-fatt dannuż tkun l-istess f’dawn iż-żewġ sitwazzjonijiet. Is-sentenza AMS Neve et (
10
), invokata minn BMW insostenn tal-pożizzjoni tagħha li d-dritt Ġermaniż japplika għat-talbiet konsegwenti, ma tbiddel xejn mill-ħtieġa li jiġi żgurat li l-istess liġi sostantiva tapplika għal dawn iż-żewġ sitwazzjonijiet.
IV. Il‑proċedura quddiem il‑Qorti tal‑Ġustizzja u d‑domandi preliminari
18.
Huwa f’dawn iċ-ċirkustanzi li permezz ta’ deċiżjoni tal‑31 ta’ Awwissu 2020 li waslet lill-Qorti tal-Ġustizzja fit‑8 ta’ Settembru 2020, l-Oberlandesgericht Düsseldorf (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura u tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Fil-każ ta’ ksur ta’ disinn Komunitarju, il-qorti nazzjonali li quddiemha jitqajjem il-ksur ta’ disinn u li għandha ġurisdizzjoni internazzjonali fuq il-bażi tal-locus commissi delicti fis-sens tal-Artikolu 82(5) tar-Regolament [Nru 6/2002], tista’ tapplika l-liġi nazzjonali tal-Istat Membru tas-sede tagħha (il-lex fori) għat-talbiet konsegwenti li jikkonċernaw it-territorju ta’ dan l-Istat Membru?
2)
Fil-każ ta’ risposta negattiva għall-ewwel domanda: sabiex tiġi ddeterminata l-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti skont l-Artikolu 8(2) tar-[Regolament Ruma II], il-‘post tal-ksur inizjali’, fis-sens tas-[sentenza Nintendo], jista’ dan ikun jinsab ukoll fl-Istat Membru fejn ikunu l-konsumaturi li lilhom ikun indirizzat reklamar online u fejn huma mqiegħda fis-suq oġġetti li jiksru d-drittijiet mogħtija mid-disinn Komunitarju fis-sens tal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 6/2002 meta l-azzjoni mressqa f’dan l-Istat Membru tikkonċerna biss il-proposta għall-bejgħ u t-tqegħid fis-suq tal-prodotti inkwistjoni, inkluż fil-każ li l-offerti fuq l-internet li joriġinaw mill-proposta għall-bejgħ u mit-tqegħid fis-suq kienu ġew ifformulati fi Stat Membru ieħor”.
19.
Ġew ippreżentati osservazzjonijiet bil-miktub minn BMW u mill-Kummissjoni Ewropea. L-istess persuni interessati kienu rrappreżentati waqt is-seduta li nżammet fit‑8 ta’ Lulju 2021.
V. Analiżi
A.
Fuq l‑ewwel domanda preliminari
20.
Permezz tal-ewwel domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju tfittex, essenzjalment, li jiġi ddeterminat jekk l-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II kif ukoll l-Artikolu 88(2) u l-Artikolu 89(1)(d) tar-Regolament Nru 6/2002 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li s-sitwazzjoni fejn qorti ta’ Stat Membru hija adita skont l-Artikolu 82(5) ta’ dan it-tieni regolament ma tinvolvix kunflitt ta’ liġijiet, fis-sens tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II, u li għat-talbiet konsegwenti li jirrigwardaw it-territorju ta’ dan l-Istat Membru, ma għandhiex tiġi applikata l-liġi indikata bħala applikabbli mir-regoli ta’ kunflitt ta’ dan ir-regolament, iżda l-lex fori.
21.
Qabel ma nipproċedi bl-eżami ta’ din id-domanda, jidhirli xieraq li nfakkar il-kuntest li fih taqa’ l-ġurisdizzjoni ta’ qorti adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 (titolu 1). Imbagħad, sabiex tingħata risposta utli għal din id-domanda, fl-ewwel lok, ser nuri li għandha tiġi eskluża l-ipoteżi li t-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali jistgħu jaqgħu taħt il-prinċipju tal-lex fori processualis u huma neċessarjament irregolati mil-liġi tal-Istat Membru tal-qorti adita b’azzjoni ta’ kontrafazzjoni (titolu 2), imbagħad, fit-tieni lok, ser neżamina jekk is-sitwazzjoni fejn qorti ta’ Stat Membru hija adita skont din id-dispożizzjoni teħtieġx l-applikazzjoni tar-regoli ta’ kunflitt (titolu 3).
1. L‑Artikolu 82(5) tar‑Regolament Nru 6/2002
22.
Fir-rigward tal-ġurisdizzjoni tal-qrati tal-Istati Membri sabiex jieħdu konjizzjoni tal-azzjonijiet ta’ kontrafazzjoni, ir-Regolament Nru 6/2002 jipprovdi, fl-Artikolu 82(1) sa (3) tiegħu, sensiela ta’ fatturi ta’ konnessjoni, l-ewwel wieħed id-domiċilju tal-konvenut fl-Unjoni u t-tieni wieħed, l-istabbiliment tal-konvenut fl-Unjoni. Imbagħad, fil-każ fejn il-konvenut la huwa ddomiċiljat u lanqas stabbilit fit-territorju tal-Unjoni, dan ir-regolament jipprovdi l-ġurisdizzjoni tal-forum actoris: it-tielet u r-raba’ fatturi ta’ konnessjoni huma, rispettivament, id-domiċilju u l-post tal-istabbiliment ta’ rikorrent fit-territorju tal-Unjoni. Fl-aħħar nett, bħala ultima ratio, l-azzjonijiet ta’ kontrafazzjoni għandhom jitressqu quddiem l-qrati tas-sede tal-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO).
23.
Barra minn hekk, skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, azzjonijiet ta’ kontrafazzjoni jistgħu jitressqu wkoll quddiem il-qrati tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu twettaq jew kien mhedded li jitwettaq il-kontrafazzjoni. Kif jirriżulta mill-Artikolu 83 tar-Regolament Nru 6/2002, bid-differenza għall-qrati aditi skont l-Artikolu 82(1) sa (3) tiegħu, il-qorti adita skont l-Artikolu 82(5) ta’ dan ir-regolament għandha ġurisdizzjoni biss sabiex tiddeċiedi dwar il-fatti mwettqa jew mhedda li jitwettqu fit-territorju tal-Istat Membru li fih tinsab il-qorti adita.
24.
Tali sensiela ta’ fatturi ta’ konnessjoni, flimkien ma’ dak relattiv għall-Istat Membru li fit-territorju tiegħu twettaq jew kien mhedded li jitwettaq il-kontrafazzjoni, tinsab ukoll fir-Regolament (UE) 2017/1001 (
11
). Il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja żviluppata fil-kuntest ta’ dan ir-regolament, b’mod partikolari dik li toħroġ mis-sentenza AMS Neve et, hija għalhekk trasponibbli għar-Regolament Nru 6/2002. Madankollu, kif jirriżulta mill-punt 64 ta’ din is-sentenza, is-soluzzjonijiet mogħtija għal dak li jirrigwarda r-regoli ta’ ġurisdizzjoni ma humiex neċessarjament applikabbli għar-regoli ta’ kunflitt, li huma fil-qalba ta’ dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari. Għalhekk, is-sentenza AMS Neve et ma tistax tiġi interpretata bħala li ġġib limitazzjoni jew reviżjoni fir-rigward tas-sentenza Nintendo.
2. Il‑prinċipju tal‑lex fori processualis
25.
Sabiex jindika l-liġi applikabbli għas-sanzjonijiet minbarra dawk previsti fl-Artikolu 89(1)(a) sa (ċ) tar-Regolament Nru 6/2002, l-Artikolu 89(1)(d) ta’ dan ir-regolament jirreferi għal-liġi tal-Istat Membru li fih twettqu jew kienu mhedda li jitwettqu l-atti ta’ kontrafazzjoni, filwaqt li jispeċifika li din ir-referenza tirrigwarda wkoll ir-regoli tad-dritt internazzjonali privat ta’ din il-liġi. F’din il-linja ta’ ideat, l-Artikolu 88(2) tal-imsemmi regolament jirreferi, min-naħa tiegħu, għal dak li jirrigwarda l-kwistjonijiet kollha li ma jaqgħux fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan l-istess regolament, għal-liġi tal-Istat Membru tal-qorti tad-disinni Komunitarji adita, b’mod partikolari, b’azzjoni ta’ kontrafazzjoni.
26.
Fil-kuntest attwali tad-dritt tal-Unjoni, dawn ir-referenzi għandhom, sa fejn jirrigwardaw id-dritt internazzjonali privat, jinftiehmu li jirrigwardaw id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Ruma II (
12
). Għalhekk, fl-Istati Membri li japplikaw ir-regoli ta’ kunflitt ta’ dan ir-regolament, ir-referenzi li jagħmlu l-Artikolu 89(d) u l-Artikolu 88(2) tar-Regolament Nru 6/2002 iwasslu sabiex l-istess liġi nazzjonali tkun indikata bħala applikabbli.
27.
Mill-banda l-oħra, fid-dawl tal-prinċipju tal-lex fori processualis, id-diversi aspetti tal-proċedura li ma humiex l-oġġett ta’ dispożizzjonijiet uniformi tad-dritt tal-Unjoni għandhom ikunu rregolati mil-liġi nazzjonali tal-Istat Membru tal-qorti adita minn azzjoni (
13
). Fil-kuntest tar-Regolament Nru 6/2002, dan il-prinċipju donnu huwa rrikonoxxut fl-Artikolu 88(3) ta’ dan ir-regolament (
14
). Barra minn hekk, il-prinċipju tal-lex fori precessualis huwa mtenni fl-Artikolu 89(2) tal-imsemmi regolament, li jipprovdi li l-qorti tad-disinni Komunitarji għandha tieħu, skont il-liġi nazzjonali, il-miżuri xierqa sabiex tiżgura l-osservanza tal-ordnijiet previsti fl-Artikolu 89(1) tal-istess regolament.
28.
Is-sentenza H. Gautzsch Großhandel (
15
) tipprovdi punti utli li jippermettu l-esklużjoni tal-ipoteżi li t-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali jaqgħu taħt il-prinċipju tal-lex fori processualis.
29.
Għal dak li jirrigwarda, qabelxejn, talba għall-qerda ta’ prodotti ffalsifikati, mis-sentenza H. Gautzsch Großhandel (
16
) jirriżulta li din tifforma parti minn “sanzjonijiet oħra”, fis-sens tal-Artikolu 89(1)(d) tar-Regolament Nru 6/2002.
30.
Imbagħad, fir-rigward tat-talbiet intiżi għall-għoti ta’ danni li jirriżultaw mill-attivitajiet tal-awtur tal-kontrafazzjoni u għall-kisba, għall-finijiet tad-determinazzjoni ta’ dan id-dannu, ta’ informazzjoni dwar dawn l-attivitajiet, dawn it-talbiet ma jikkonċernawx, skont is-sentenza H. Gautzsch Großhandel (
17
), sanzjoni fis-sens tal-Artikolu 89 tar-Regolament Nru 6/2002. Madankollu, dawn huma rregolati, skont l-Artikolu 88(2) ta’ dan ir-regolament, mid-dritt nazzjonali tal-qorti tad-disinni Komunitarji adita.
31.
Fl-aħħar nett, fl-estensjoni tal-loġika tas-sentenza H. Gautzsch Großhandel (
18
), l-istess għandu japplika, fil-fehma tiegħi, fir-rigward tat-talbiet intiżi għall-provvista ta’ dokumenti u għall-preżentazzjoni ta’ kontijiet. Il-karatteristiċi ta’ dawn it-talbiet ma jidhrux distanti wisq minn dawk ta’ talba intiża għall-kisba ta’ informazzjoni dwar l-attivitajiet tal-awtur tal-kontrafazzjoni. Fil-fatt, fis-sentenza Nintendo (
19
), il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat li t-talbiet konsegwenti intiżi għall-provvista ta’ dokumenti u ta’ kontijiet huma previsti kemm mill-Artikolu 89(1)(d) tar-Regolament Nru 6/2002 kif ukoll mill-Artikolu 88(2) tiegħu, u kull waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet tirreferi għad-dritt nazzjonali applikabbli.
32.
Għaldaqstant, it-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma humiex koperti mill-prinċipju tal-lex fori processualis. Għalhekk, issa għandu jiġi ddeterminat jekk is-sitwazzjoni fejn il-qorti ta’ Stat Membru hija adita b’tali talbiet, skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, teħtieġx l-applikazzjoni tar-regoli ta’ kunflitt.
3. L‑applikazzjoni tar‑regoli ta’ kunflitt
33.
Sabiex inkunu nistgħu naslu għall-konklużjoni li meta qorti tal-Istat Membru hija adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, tapplika neċessarjament il-lex fori għat-talbiet konsegwenti għal azzjoni ta’ kontrafazzjoni, għandu jiġi kkunsidrat, li quddiem din il-qorti ma jkunx hemm kunflitt ta’ liġijiet fis-sens tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II.
34.
Fil-fatt, kif diġà semmejt fil-punt 3 ta’ dawn il-konklużjonijiet, ir-regoli ta’ kunflitt tar-Regolament Ruma II iċedu l-post għal dawk, b’mod partikolari, tar-Regolament Nru 6/2002. Madankollu, ir-Regolament Nru 6/2002 ma jistabbilixxi ebda regola ta’ kunflitt li tindika l-lex fori bħala l-liġi applikabbli għas-sitwazzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 82(5) ta’ dan ir-regolament. B’mod partikolari, għall-kuntrarju ta’ dak issuġġerit minn BMW, l-Artikolu 83(2) tal-imsemmi regolament ma jinkludix tali regola. Kif jirriżulta mit-titolu tagħha, din id-dispożizzjoni tiddetermina l-estensjoni tal-ġurisdizzjoni tal-qrati tal-post fejn seħħ il-kontrafazzjoni.
35.
Fl-assenza ta’ tali regola ta’ kunflitt, b’mod partikolari meta qorti ta’ Stat Membru hija adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, it-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali għandhom, a priori, ikunu rregolati mil-liġi indikata bħala applikabbli skont ir-Regolament Ruma II. Madankollu, ir-Regolament Ruma II japplika biss fis-sitwazzjonijiet li jinvolvu kunflitt ta’ liġijiet. Għalhekk, sabiex tkun tista’ tingħata risposta għall-ewwel domanda u jiġi kkunsidrat li r-regoli ta’ kunflitt ta’ dan ir-regolament japplikaw għal dawn it-talbiet, għandu jiġi vverifikat jekk is-sitwazzjoni fil-kawża prinċipali tinvolvix kunflitt ta’ liġijiet (
20
).
a) Fuq is‑sitwazzjoni li tinvolvi kunflitt ta’ liġijiet
36.
Id-dritt tal-Unjoni ma jispeċifikax is-sens tal-kliem “sitwazzjoni[...] li [t]involv[i] konflitt ta’ liġijiet” użat sabiex jindika l-kampijiet ta’ applikazzjoni tar-Regolament Ruma II, kif ukoll tar-Regolament Ruma I u tal-predeċessur tiegħu, jiġifieri l-Konvenzjoni dwar il-Liġi Applikabbli għal Obbligazzjonijiet Kuntrattwali, miftuħa għall-firem f’Ruma fid 19 ta’ Ġunju 1980 (
21
). Il-fatt li dan il-kliem jintuża sikwit fid-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni sabiex jillimita l-kamp ta’ applikazzjoni tal-atti tagħha jirriżulta minn għażla meqjusa sewwa tal-leġiżlatur.
37.
L-eżistenza ta’ sitwazzjoni li tinvolvi kunflitt ta’ liġijiet tikkostitwixxi kundizzjoni għall-applikabbiltà tar-regoli ta’ kunflitt stabbiliti sew fid-dritt internazzjonali privat (
22
), minkejja l-fatt li s-sens preċiż ta’ dan ir-rekwiżit ma jinftiehemx b’mod uniformi (
23
). Skont l-interpretazzjoni l-inqas kontroversjali għal dak li jirrigwarda r-regoli ta’ kunflitt nazzjonali, u billi jitħallew għal ġenb l-isfumaturi li huma l-oġġett tad-dibattiti dottrinali, l-imsemmi rekwiżit huwa kkunsidrat issodisfatt meta s-sitwazzjoni inkwistjoni tippreżenta natura transkonfinali, minħabba l-involviment ta’ diversi Stati, u għalhekk tista’ tkun, tal-inqas potenzjalment, suġġetta għal-liġi nazzjonali ta’ iktar minn wieħed minn dawn l-Istati.
38.
Fid-dawl ta’ din l-interpretazzjoni, fl-assenza ta’ regoli ta’ kunflitt tar-Regolament Ruma II, qorti ta’ Stat Membru li ser ikollha tapplika r-regoli ta’ kunflitt nazzjonali jew konvenzjonali fis-seħħ f’dak l-Istat Membru f’każ bħal dak inkwistjoni f’dan il-każ għandha tal-inqas tikkunsidra li jistgħu japplikaw liġijiet oħra minbarra tagħha. Fil-fatt, il-partijiet fil-kawża prinċipali huma ddomiċiljati fi Stati Membri differenti. Barra minn hekk, l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali seħħ fi Stat Membru wieħed, jiġifieri l-Italja, u l-konsegwenzi tiegħu seħħew fi Stat Membru ieħor, jiġifieri l-Ġermanja.
39.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, sabiex jiġi interpretat il-kliem “sitwazzjoni[...] li [t]involv[i] konflitt ta’ liġijiet” fis-sens tar-Regolament Ruma II, huwa utli li jsir riferiment għall-bażi legali tiegħu. Fil-fatt, skont l-Artikolu 61(ċ) KE, li jikkostitwixxi wieħed mill-bażi legali ta’ dan ir-regolament, u l-Artikolu 65 KE (li saru, rispettivament, l-Artiklu 67(3) u l-Artikolu 81 TFUE), l-Unjoni għandha tadotta miżuri fil-qasam tal-kooperazzjoni ġudizzjarja f’materji ċivili li għandhom implikazzjonijiet transkonfinali u sa fejn huwa neċessarju għall-funzjonament tajjeb tas-suq intern. L-unifikazzjoni fiha nnifisha tar-regoli ta’ kunflitt, imwettqa mir-Regolament Ruma II, żgur li għandha l-għan li telimina l-ostakoli għall-funzjonament tajjeb tas-suq intern li jistgħu jirriżultaw mid-differenzi fil-leġiżlazzjonijiet nazzjonali f’dan il-qasam (
24
).
40.
Sabiex jiġu eliminati tali ostakoli, għandu jingħata sens xieraq lill-kliem “sitwazzjoni[...] li [t]involv[i] konflitt ta’ liġijiet”, li jinsab fl-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II, sabiex jiġi żgurat li ma jkunux ir-regoli ta’ kunflitt nazzjonali jew konvenzjonali, iżda r-regoli ta’ kunflitt ta’ dan ir-regolament li japplikaw f’kull sitwazzjoni fejn il-qorti ta’ Stat Membru għandha tal-inqas tikkunsidra, minħabba l-fatt li huma involuti diversi Stati Membri jew terzi, li jistgħu japplikaw liġijiet oħra minbarra tagħha. Għaldaqstant, kif targumenta d-dottrina, ir-Regolament Ruma II għandu japplika għas-sitwazzjonijiet fejn, bħal ma huwa l-każ f’din il-kawża, il-partijiet huma ddomilċiljati fi Stati Membri differenti (
25
), u dan mingħajr il-bżonn li jissemmew elementi oħra tas-sitwazzjoni fil-kawża prinċipali li juru n-natura transkonfinali tagħha (
26
).
41.
Tali interpretazzjoni xierqa tal-kliem “sitwazzjoni[...] li [t]involv[i] konflitt ta’ liġijiet” hija kkorroborata mill-interpretazzjoni sistematika tar-Regolament Ruma II. Fil-fatt, l-Artikolu 14(2) ta’ dan ir-regolament jirrigwarda s-sitwazzjonijiet fejn “l-elementi kollha pertinenti għas-sitwazzjoni fil-mument meta jseħħ l-avveniment li jwassal għad-dannu jkunu jinsabu f’pajjiż divers mill-pajjiż li tiegħu ġiet magħżula l-liġi”. Għalhekk, dawn is-sitwazzjonijiet jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament, minkejja li jkunu kkaratterizzati biss mill-presenza ta’ element wieħed biss li jinvolvi Stat ieħor, jiġifieri għażla tal-liġi tiegħu. Għalhekk, a fortiori, dan ir-regolament għandu japplika fis-sitwazzjoni inkwistjoni fil-kawża prinċipali li fiha, kif esponejt fil-punt 40 ta’ dawn il-konklużjonijiet, tali elementi huma numerużi.
42.
Fl-aħħar nett, jekk jiġi kkunsidrat li s-sitwazzjoni prevista fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 ma tinvolvix kunflitt ta’ liġijiet fis-sens tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II, għar-raġuni li l-estensjoni tal-ġurisdizzjoni tal-qorti hija limitata territorjalment, dan ikollu konsegwenzi fuq is-sistema tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni kollha, lil hinn mill-qasam ta’ disinni Komunitarji, fis-sitwazzjonijiet differenti minn dik tal-kawża prinċipali. Essenzjalment, dan iwassal sabiex ir-regoli ta’ kunflitt ma jiġux applikati, minkejja li dawn huma intiżi sabiex jindikaw il-liġi applikabbli f’dawn is-sitwazzjonijiet ukoll, minħabba n-natura transkonfinali tagħhom.
43.
Fil-fatt, minn naħa, dan jista’ jippermetti lill-partijiet fil-kawża jevitaw ir-regoli ta’ kunflitt tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni u jevitaw l-applikazzjoni tal-liġi indikata bħala applikabbli minn dawn ir-regoli. Huwa suffiċjenti li sitwazzjoni kontenzjuża tiġi fframmentata artifiċjalment sabiex tingħata portata territorjalment limitata jew li t-talbiet kontenzjużi jiġu ffokati għal territorju ta’ Stat Membru wieħed biss. F’din il-linja ta’ ideat, jekk skont ir-regoli proċedurali tal-lex fori, qorti ta’ Stat Membru tista’ tiffoka l-proċedura fuq il-fatti li seħħew f’dak l-Istat Membru, hija tkun awtorizzata li ma tapplikax ir-regoli ta’ kunflitt tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni.
44.
Min-naħa l-oħra, ir-regoli ta’ kunflitt tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni lanqas japplikaw għall-obbligi mhux kuntrattwali fis-sitwazzjonijiet fejn, skont ir-Regolament Nru 1215/2012 – li huwa stess japplika biss għat-tilwim li jippreżenta element barrani (
27
) –, qorti ta’ Stat Membru jkollha, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, ġurisdizzjoni sabiex ikollha konjizzjoni biss dwar dannu kkawżat fit-territorju ta’ dan l-Istat Membru (
28
).
45.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II kif ukoll l-Artikolu 88(2) u l-Artikolu 89(1)(d) tar-Regolament Nru 6/2002 għandhom jiġu interpretati fis-sens li, meta qorti ta’ Stat Membru tiġi adita skont l-Artikolu 82(5) ta’ dan l-aħħar regolament, b’azzjoni ta’ kontrafazzjoni ta’ detentur stabbilit f’dan l-Istat Membru kontra awtur ta’ kontrafazzjoni stabbilit fi Stat Membru ieħor, li tirrigwarda l-proposta tal-bejgħ u t-tqegħid fis-suq ta’ dan l-ewwel Stat Membru tal-prodotti inkwistjoni, din hija sitwazzjoni li tinvolvi kunflitt ta’ liġijiet fis-sens tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II, u għaldaqstant, l-Artikolu 8(2) ta’ dan ir-regolament jindika l-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti li jirrigwardaw it-territorju ta’ dan l-Istat Membru.
46.
L-argumenti mressqa minn BMW, li jirrigwardaw fuq kollox l-effett utli tal-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, ma jistgħux jikkontestaw il-fondatezza ta’ din l-interpretazzjoni.
b) Fuq l‑effett utli tal‑Artikolu 82(5) tar‑Regolament Nru 6/2002
47.
BMW issostni li l-applikazzjoni ta’ liġi oħra minbarra l-lex fori fis-sitwazzjonijiet previsti fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 tnaqqas l-effett utli tal-forum alternattiv li tistabbilixxi din id-dispożizzjoni.
48.
Jiena tal-fehma li din l-interpretazzjoni tikkomprometti l-effett utli tar-regoli ta’ kunflitt tar-Regolament Ruma II (
29
), u barra minn hekk, niddubita li tista’ tiżgura l-effett utli tal-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002.
49.
Fil-fatt, fl-ewwel lok, billi jipprovdi forum alternattiv fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, il-leġiżlatur tal-Unjoni jippermetti lid-detentur ta’ disinn Komunitarju jibda, jekk ikun jixtieq, azzjonijiet iffokati li kull waħda tirrigwarda l-fatti ta’ kontrafazzjoni imwettqa fit-territorju ta’ Stat Membru wieħed biss (
30
).
50.
Il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat, fis-sentenza AMS Neve et, li l-effett utli ta’ dispożizzjoni simili fil-qasam tat-trade mark tal-Unjoni jikkonsisti f’disponibbiltà ta’ forum alternattiv għall-forum disponibbli awtomatikament, jiġifieri dak tad-domiċilju tal-konvenut. Sabiex tiżgura l-effett utli ta’ din id-dispożizzjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja interpretat b’mod li ma twassalx għall-istess riżultat ta’ dispożizzjoni dwar il-forum tad-domiċilju tal-konvenut (
31
). Għalhekk, l-approċċ sostnut mill-Qorti tal-Ġustizzja huwa koerenti mal-ġurisprudenza tagħha fil-qasam tad-dritt internazzjonali privat tal-Unjoni. Fil-fatt, il-Qorti tal-Ġustizzja, f’sentenza ewlenija dwar il-Konvenzjoni tas-27 ta’ Settembru 1968 dwar il-ġurisdizzjoni u l-eżekuzzjoni tas-sentenzi f’materji ċivili u kummerċjali (
32
), kienet segwiet l-istess loġika fl-interpretazzjoni ta’ dispożizzjoni dwar il-forum alternattiv f’materji ta’ delitt jew kważi delitt (
33
).
51.
Madankollu, id-disponibbiltà ta’ forum alternattiv li quddiemu detentur jista’ jinvoka d-drittijiet tiegħu b’mod effettiv, ma tistax tiġi konfuża mal-possibbiltà li tintgħażel bir-reqqa l-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti għal azzjoni ta’ kontrafazzjoni (
34
). Kieku, fis-sitwazzjonijiet previsti fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, bħad-dispożizzjonijiet tad-dritt internazzjonali privat fil-qasam tas-suċċessjoni (
35
), il-leġiżlatur tal-Unjoni xtaq jiżgura l-korrelazzjoni tal-forum u tal-liġi applikabbli jew, kif għamel b’mod parallelu fil-qasam tal-obbligi ta’ manteniment (
36
), għażla indiretta tal-liġi applikabbli f’tali sitwazzjonijiet, huwa kien jagħmel dan espressament.
52.
Fit-tieni lok, l-argument ta’ BMW li fil-kuntest ta’ proċedura quddiem qorti li għandha ġurisdizzjoni skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 ma għandha tiġi applikata ebda liġi ta’ Stat Membru ħlief il-lex fori – u, b’mod iktar preċiż, dik tal-Istat Membru fejn twettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali – għar-raġuni li l-applikazzjoni ta’ din il-liġi hija akkumpanjata minn riskju, ma jistax jirnexxi. BMW issostni li l-applikazzjoni tal-imsemmija liġi, minn naħa, tippermetti lill-awtur ta’ kontrafazzjoni jindika bħala applikabbli għat-talbiet konsegwenti, skont l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, liġi li toffri lid-detentur ta’ mudell livell inqas ta’ protezzjoni, u min-naħa l-oħra, twassal ġeneralment għal opinjonijiet ta’ esperti onerużi u proċedura kunsiderevolment inqas mgħaġġla.
53.
Għandu jitfakkar li tali “riskji” huma inerenti għas-sistema tar-Regolament Nru 6/2002 u huma preżenti b’mod iktar manifest quddiem qrati li għandhom ġurisdizzjoni skont l-Artikolu 82(1) sa (3) tar-Regolament Nru 6/2002. Skont l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, dawn il-qrati japplikaw, awtomatikament u mingħajr ebda limitu territorjali fir-rigward tal-estensjoni tal-ġurisdizzjoni tagħhom, il-liġi tal-Istat Membru fejn twettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali. Għall-istess raġuni ma jistgħux jirnexxu l-argumenti li permezz tagħhom BMW targumenta li l-applikazzjoni tal-lex fori tiżgura l-prevedibbiltà u ċ-ċertezza legali ideali kif ukoll il-bilanċ raġonevoli bejn l-interessi tal-partijiet.
54.
Fit-tielet lok, billi ddikjarat li l-applikazzjoni, quddiem qorti adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, ta’ liġi li ma hijiex il-lex fori tirriskja li tikkomprometti l-effett utli tal-forum alternattiv, BMW donnha tinjora l-fatt li dan ir-regolament stess jinkludi dispożizzjonijiet li l-leġiżlatur tal-Unjoni kkunsidra neċessarji sabiex jiżgura li detentur jista’ jinvoka b’mod effettiv id-drittijiet tiegħu quddiem qrati li huma disponibbli għalih. Kif tistabbilixxi l-premessa 22 tal-imsemmi regolament, il-miżuri intiżi sabiex jiżguraw l-eżerċizzju ta’ dawn id-drittijiet għandhom jitħallew għal-leġiżlatur nazzjonali u għalhekk huwa meħtieġ li jiġu pprovduti ċerti sanzjonijiet bażiċi u uniformi fl-Istati Membri kollha. Billi jagħmel dan, l-Artikolu 89(1)(a) tal-istess regolament jippermetti lill-qrati tal-Istati Membri jipprojbixxu lill-konvenut “milli jipproċedi bl-atti li jkunu kisru jew jheddu li jiksru”. Barra minn hekk, il-leġiżlatur tal-Unjoni armonizza parzjalment, permezz tad-Direttiva 2004/48/KE (
37
), il-miżuri, il-proċeduri u r-rimedji neċessarji sabiex jiżgura r-rispett tad-drittijiet ta’ proprjetà industrijali, bħal dawk mogħtija mir-Regolament Nru 6/2002.
55.
F-aħħar u r-raba’ lok, lanqas ma jista’ jirnexxi l-argument ta’ BMW li permezz tiegħu ssostni li l-effett utli tal-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 jista’ jiġi kompromess, fuq kollox meta detentur ikollu jinvoka d-drittijiet tiegħu malajr, b’mod partikolari, fi proċeduri għal miżuri provviżorji. Fil-fatt, dan l-argument donnu jinjora l-fatt li l-ġurisdizzjoni ta’ qorti tad-disinni Komunitarji ta’ Stat Membru li tordna miżuri provviżorji u protettivi hija prevista prinċipalment mhux fl-Artikolu 82 ta’ dan ir-regolament, iżda fl-Artikolu 90(1) tiegħu. Skont din l-aħħar dispożizzjoni, din il-qorti tista’ tordna l-miżuri provviżorji u protettivi previsti mil-liġi ta’ dan l-Istat Membru għal dak li jirrigwarda disinni jew mudelli nazzjonali. L-Artikolu 90(1) tar-Regolament Nru 6/2002 jikkompleta għalhekk il-lista tad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament li jirriflettu l-prinċipju tal-lex fori processualis (
38
). Madankollu, minkejja li l-miżuri provviżorji u protettivi jaqgħu taħt dan il-prinċipju, huma kienu wkoll l-oġġett tal-armonizzazzjoni mwettqa mill-Artikolu 9 tad-Direttiva 2004/48.
56.
Mingħajr preġudizzju għall-kummenti preċedenti relattivi, b’mod partikolari, għall-effett utli tal-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, jiena nżomm il-pożizzjoni li esprimejt fil-punt 45 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
B.
Fuq it‑tieni domanda preliminari
57.
Permezz tat-tieni domanda tagħha, li tqum biss f’każ, li kif nipproponi jien, tingħata risposta negattiva għall-ewwel domanda, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II għandux jiġi interpretat fis-sens li, għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli skont din id-dispożizzjoni, il-kunċett ta’ “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur”, fis-sens tagħha, jirrigwarda l-Istat Membru li fih ikunu jinsabu l-konsumaturi li lilhom huwa indirizzat reklamar online u fejn jitqiegħdu fis-suq oġġetti li jiksru d-drittijiet mogħtija mid-disinn Komunitarju, fis-sens tal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 6/2002, meta l-azzjoni introdotta f’dan l-Istat Membru tirrigwarda biss l-proposta għall-bejgħ kif ukoll it-tqegħid fis-suq tal-prodotti inkwistjoni, u l-offerti fuq l-internet li joriġinaw minn din il-proposta kienu ġew ifformulati fi Stat Membru ieħor.
58.
It-tieni domanda tirrigwarda l-punt dwar jekk, għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali, għandhiex tiġi applikata l-interpretazzjoni tal-kunċett ta’ “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur” mogħtija fis-sentenza Nintendo. L-alternattiva l-oħra tikkonsisti fil-kunsiderazzjoni li, fir-rigward tal-interpretazzjoni ta’ dan il-kunċett, wieħed għandu jiġi ispirat minn dak sostnut fil-qasam tal-ġurisdizzjoni fis-sentenza AMS Neve et għal dak li jirrigwarda l-kunċett ta’ “Stat Membru fejn l-att ta’ vjolazzjoni ikun twettaq jew fejn tkun saret it-theddida”. It-tieni domanda tirreferi għal din l-alternattiva.
59.
Il-pożizzjonijiet tal-partijiet dwar dan il-punt huma differenti. Fil-fatt, bħall-qorti tar-rinviju, il-Kummissjoni tiddikjara ruħha favur l-applikazzjoni tal-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo, li skont din l-istituzzjoni, għandha twassal għall-applikazzjoni tal-liġi Taljana għat-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Skont BMW, jekk tingħata risposta negattiva għall-ewwel domanda preliminari, wieħed għandu jiġi ispirat mill-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza AMS Neve et u japplika l-liġi Ġermaniża għal dawn it-talbiet.
60.
Sabiex tittieħed pożizzjoni dwar din il-kwistjoni, għandu jiġi eżaminat, minn naħa, is-sens tar-referenza magħmula fis-sentenza Nintendo għaċ-“ċirkustanzi fejn l-istess konvenut ikun akkużat bit-twettiq ta’ diversi atti ta’ vjolazzjoni [...], fi Stati Membri differenti” u eventwalment (
39
), jekk l-interpretazzjoni mogħtija f’din is-sentenza tapplikax ukoll għal ċirkustanzi oħra, u min-naħa l-oħra, sa fejn l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II għandha tkun gwidata mill-volontà li tiġi evitata l-applikazzjoni tal-liġi ta’ Stat terz.
1. Is‑sentenza Nintendo
61.
Il-punt tat-tluq tar-raġunament tal-Qorti tal-Ġustizzja li fuqu hija bbażata l-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo hija l-osservazzjoni, fil-punt 99 ta’ din is-sentenza, li l-proċeduri relatati mal-kontrafazzjoni tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali huma kkaratterizzati minn kumplessità partikolari: ma huwiex rari li diversi atti ta’ kontrafazzjoni jiġu allegati fil-konfront tal-istess konvenut, b’mod li diversi postijiet jistgħu jikkostitwixxu, bħala l-post ta’ fejn seħħ il-fatt li ta lok għall-kontrafazzjoni, il-fattur ta’ konnessjoni rilevanti sabiex tiġi ddeterminata l-liġi applikabbli. Dan huwa partikolarment il-każ meta, kif jirriżulta mill-punt 103 tal-imsemmija sentenza, ikun hemm ċirkustanzi fejn l-istess konvenut huwa akkużat b’diversi atti ta’ kontrafazzjoni, imwettqa f’diversi Stati Membri. F’tali ċirkustanzi, sabiex ma jkollhiex tapplika diversi liġijiet, qorti nazzjonali għandha, skont il-Qorti tal-Ġustizzja, tinterpreta l-kunċett ta’ “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur”, fis-sens tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, bħala riferiment għall-“post li ta lok għall-aġir allegat, fejn twettaq jew fejn hemm riskju li jitwettaq l-att ta’ vjolazzjoni inizjali” (
40
).
62.
B’mod iktar speċifiku, fl-ewwel lok, fil-punt 103 tas-sentenza Nintendo, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li f’ċirkustanzi fejn l-istess konvenut huwa akkużat b’diversi atti ta’ kontrafazzjoni li jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “użu” fis-sens tal-Artikolu 19(1) tar-Regolament Nru 6/2002, imwettqa f’diversi Stati Membri, huwa neċessarju, sabiex jiġi identifikat il-fatt li ta lok għad-dannu, mhux li jsir riferiment għal kull att ta’ kontrafazzjoni allegat, iżda li jiġi evalwat, b’mod globali, l-aġir tal-konvenut, sabiex jiġi ddeterminat il-post fejn twettaq jew fejn hemm riskju li jitwettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, li ta lok għall-aġir allegat.
63.
Madankollu, fit-tieni lok, billi pprovdiet kjarifiki li jippermettu l-identifikazzjoni tal-post tal-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, fis-sens tal-punt 103 ta’ din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja, separatament u b’mod iżolat (
41
), iddistingwiet is-sitwazzjoni fejn operatur offra għall-bejgħ permezz ta’ sit internet prodotti li jiksru d-drittijiet mogħtija mid-disinni Komunitarji, minn dik fejn l-operatur ittrasporta, fi Stat Membru għajr dak li fih huwa stabbilit il-konvenut, prodotti li allegatament jiksru d-drittijiet protetti minn disinn Komunitarju minn imprenditur terz.
64.
Għalhekk ir-referenza magħmula, fil-punt 103 tas-sentenza Nintendo, għal “fejn l-istess konvenut huwa akkużat b’diversi atti ta’ vjolazzjoni” tirrigwarda, fil-loġika ta’ din is-sentenza, mhux l-ipoteżi fejn l-atti ta’ kontrafazzjoni li jikkostitwixxu forom differenti ta’ “użu” fis-sens tal-Artikolu 19(1) tar-Regolament Nru 6/2002, ikunu seħħew f’diversi Stati Membri, iżda dik fejn diversi atti ta’ kontrafazzjoni li jirrappreżentaw l-istess forma ta’ “użu” jkunu twettqu fi Stati Membri differenti.
65.
Għalhekk tqum il-kwistjoni dwar jekk ikunx hemm diversi atti ta’ kontrafazzjoni li jirrappreżentaw l-istess forma ta’ “użu”, imwettqa fi Stati Membri differenti fis-sens tal-punt 103 tas-sentenza Nintendo, meta, bħal f’dan il-każ, l-aġir allegat jikkonsisti fi proposta għall-bejgħ indirizzata lill-konsumaturi li jinsabu fi Stat Membru wieħed (il-Ġermanja) kif ukoll fit-tqegħid ta’ prodotti fis-suq ta’ dan l-Istat Membru u l-offerti fuq l-internet li joriġinaw minn din il-proposta għall-bejgħ u minn dan it-tqegħid fis-suq kienu ġew ifformulati fi Stat Membru ieħor (l-Italja).
66.
Il-Kummissjoni targumenta li għandha tingħata risposta affermattiva għal din id-domanda. Essenzjalment, fil-fehma tagħha, ikun hemm diversi atti ta’ kontrafazzjoni imwettqa fi Stati Membri differenti wkoll fil-każ ta’ offerta għall-bejgħ ta’ prodotti li jiksru d-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali fuq l-internet, anki meta l-qorti adita jkollha ġurisdizzjoni biss fir-rigward tal-atti ta’ kontrafazzjoni li jirrigwardaw Stat Membru wieħed biss.
67.
Din l-interpretazzjoni għandha appoġġ fid-dottrina. Skontha, minħabba l-prinċipju ta’ territorjalità, sempliċment ma huwiex possibbli li “dannu”, fis-sens ta’ kontrafazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà intellettwali, ikun ikkawżat f’pajjiż mingħajr ma jitwettaq fih ukoll “fatt li ta lok għad-dannu”, fis-sens ta’ att ta’ kontrafazzjoni: dawn iż-żewġ elementi jikkoinċidu neċessarjament għal dak li jirrigwarda t-territorju fejn iseħħu (
42
). F’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni f’dan il-każ, jeżistu tal-inqas żewġ atti ta’ kontrafazzjoni imwettqa f’żewġ Stati Membri differenti.
68.
L-imsemmija interpretazzjoni hija kkorroborata wkoll mis-sentenza AMS Neve et, li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja tirreferi, fil-punt 64, għas-sentenza Nintendo.
69.
Huwa minnu, li billi rreferiet għas-sentenza Nintendo, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat, fl-ewwel sentenza ta’ dan il-punt tas-sentenza AMS Neve et, li “[i]d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli [skont l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II] tista’ tirriżulta neċessarja meta azzjoni ta’ kontrafazzjoni, ippreżentata quddiem qorti li għandha kompetenza tiddeċiedi dwar atti ta’ kontrafazzjoni imwettqa fit-territorju ta’ kwalunkwe Stat Membru, tirrigwarda diversi istanzi ta’ kontrafazzjoni, imwettqa fi Stati Membri differenti”. A priori, din id-dikjarazzjoni tista’ tagħti x’jifhem li l-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo ma tirrigwardax is-sitwazzjonijiet li fihom qorti hija adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002 u għandha ġurisdizzjoni sabiex tiddeċiedi biss dwar il-fatti ta’ kontrafazzjoni imwettqa jew mhedda li jitwettqu fit-territorju tal-Istat Membru li fih tinsab din il-qorti.
70.
Madankollu, l-imsemmija dikjarazzjoni tiddeskrivi sempliċement it-tilwima li tat lok għar-rinviju għal deċiżjoni preliminari fil-kawża Nintendo, mingħajr ma teskludi l-applikazzjoni tal-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo fis-sitwazzjonijiet previsti fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002.
71.
Ferm iktar importanti, fil-punt 64 tas-sentenza AMS Neve et, il-Qorti tal-Ġustizzja speċifikat li “[f]’tali każ [ (
43
)], sabiex jiġi evitat li l-qorti adita jkollha tapplika diversi liġijiet, hemm bżonn li jiġi identifikat att wieħed minn dawn l-atti ta’ kontrafazzjoni, jiġifieri l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, bħala dak li jiddetermina l-liġi applikabbli għat-tilwima”. Minn dan jirriżulta, li għal dak li jirrigwarda l-aġir allegat li kien l-oġġett tas-sentenza Nintendo, u b’mod partikolari dak tal-offerta għall-bejgħ online ta’ prodotti allegatament iffalsifikati, l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali (il-bidu tal-proċess tat-tqegħid tal-offerta online) huwa wieħed mill-atti ta’ kontrafazzjoni. Bl-esklużjoni ta’ dan l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, l-atti ta’ kontrafazzjoni l-oħra, f’dan il-każ, twettqu fl-Istati Membri fejn kienu jinsabu l-konsumaturi li għalihom huwa aċċessibbli dan is-sit internet.
72.
Għalhekk, għandu jiġi kkunsidrat li, f’dan il-każ, għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli skont l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, fiċ-ċirkustanzi fejn l-aġir allegat jikkonsisti fi proposta għall-bejgħ indirizzata lill-konsumaturi li jinsabu fi Stat Membru wieħed (il-Ġermanja) kif ukoll fit-tqegħid ta’ prodotti fis-suq ta’ dan l-Istat Membru, u fejn l-offerti fuq l-internet li joriġinaw minn din il-proposta għall-bejgħ u minn dan it-tqegħid fis-suq kienu ifformulati fi Stat Membru ieħor (l-Italja), jeżistu tal-inqas żewġ atti ta’ kontrafazzjoni imwettqa fil-Ġermanja u fl-Italja rispettivament.
73.
Għalhekk, skont l-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo, il-kunsiderazzjoni li sabiex jiġi evitat li l-qorti adita jkollha tapplika diversi liġijiet, għandu jiġi identifikat att wieħed minn dawn l-atti ta’ kontrafazzjoni, jiġifieri l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, sabiex tiġi ddeterminata l-liġi applikabbli għat-tilwima, tapplika wkoll għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Fid-dawl tal-punt 108 ta’ din is-sentenza, f’dan il-każ, l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali huwa dak tal-bidu tal-proċess tat-tqegħid online tal-offerta għall-bejgħ minn operatur fuq is-sit internet tiegħu.
74.
Għalhekk, l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II għandu jiġi interpretat fis-sens li għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti għall-azzjoni ta’ kontrafazzjoni deskritta fir-risposta għall-ewwel domanda, il-kunċett ta’ “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, jirrigwarda l-pajjiż fejn twettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, li ta lok għall-aġir allegat.
75.
Din il-kunsiderazzjoni ma hijiex ikkontestata mill-argumenti intiżi sabiex juru li fil-każ ta’ konvenut stabbilit fi Stat terz, l-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo tista’ twassal sabiex tindika l-liġi ta’ Stat terz bħala liġi applikabbli għal kwalunkwe kwistjoni li ma hijiex irregolata mir-Regolament Nru 6/2002.
2. Il‑każ ta’ konvenut stabbilit fi Stat terz
76.
Fil-kuntest tad-dibattitu li seħħ fil-kuntest tal-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja kif ukoll tad-dibattitu dottrinali, inġibdet l-attenzjoni fuq l-implikazzjonijiet tal-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo għal dak li jirrigwarda l-każ fejn il-post tal-att ta’ kontrafazzjoni inizjali, li ta lok għall-aġir allegat, ikun jinsab fi Stat terz. Jidher li l-fehma li l-interpretazzjoni mogħtija f’din is-sentenza ma tapplikax fis-sitwazzjonijiet previsti fl-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, ifformulata fil-kuntest ta’ dawn id-dibattiti, tirrigwarda b’mod partikolari l-volontà li tiġi evitata l-applikazzjoni tal-liġi ta’ Stat terz.
77.
Madankollu, l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II fis-sens li, fil-każ tad-determinazzjoni tal-liġi applikabbli għal talbiet konsegwenti mressqa quddiem qorti adita skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002, tapplika dejjem il-lex fori u għalhekk, risposta fl-affermattiv għat-tieni domanda ma ssolvix, f’kuntesti differenti minn dak ta’ dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari, il-problema persistenti tal-offerta għall-bejgħ u tar-reklamar fuq l-internet, mill-operaturi stabbiliti fi Stati terzi, ta’ prodotti li jiksru drittijiet ta’ proprjetà intellettwali Komunitarji ta’ natura unitarja.
78.
Fil-fatt, tali operaturi stabbiliti fi Stati terzi jistgħu, bħala prinċipju, jiġu assenjati quddiem il-qrati tad-domiċilju ta’ rikorrent fit-territorju tal-Unjoni, jew sussidjarjament, tal-post tal-istabbiliment tiegħu fl-istess territorju, jew iktar sussidjarjament, quddiem il-qrati tas-sede tal-EUIPO (
44
).
79.
F’dawn is-sitwazzjonijiet, minn naħa, l-estensjoni tal-ġurisdizzjoni ta’ qorti adita b’azzjoni ta’ kontrafazzjoni ma tistax tkun limitata għat-territorju ta’ Stat Membru wieħed. Barra minn hekk, b’riproduzzjoni tal-kliem tal-punt 103 tas-sentenza Nintendo, it-tilwima tkun tirrigwarda diversi atti ta’ kontrafazzjoni. Għalhekk, a priori, ma teżisti ebda raġuni sabiex ma tiġix applikata l-interpretazzjoni mogħtija f’din is-sentenza li twassal sabiex il-liġi ta’ Stat terz tiġi indikata bħala applikabbli għat-talbiet konsegwenti għal azzjoni ta’ kontrafazzjoni.
80.
Min-naħa l-oħra, sabiex ikun jista’ jinvoka l-liġi ta’ Stat Membru sa fejn din tirrigwarda dawn it-talbiet konsegwenti għal azzjoni ta’ kontrafazzjoni, id-detentur ikollu jadixxi qrati skont l-Artikolu 82(5) tar-Regolament Nru 6/2002. Barra minn hekk, sabiex jinvoka tali liġi u jitlob il-protezzjoni għal dak li jirrigwarda t-territorju kollu tal-Unjoni, dan id-detentur ikollu jadixxi qrati fl-Istati Membri kollha. Mill-perspettiva tas-sistema ta’ dan ir-regolament u meqjusa l-portata territorjali tad-drittijiet tad-detentur ta’ disinn Komunitarju, li għandhom natura unitarja u jestendu, bħala prinċipju, għat-territorju kollu tal-Unjoni, tali riżultat ma jidhirx sodisfaċenti.
81.
Madankollu, huwa minnu li r-Regolament Ruma II jipprovdi, fl-Artikolu 3 tiegħu, li l-liġi indikata bħala applikabbli minn dan ir-regolament tapplika wkoll jekk din il-liġi ma tkunx dik ta’ Stat Membru.
82.
Madankollu, l-applikazzjoni tal-liġi ta’ Stat terz sabiex tissupplixxi r-regoli tal-Unjoni għal dak li jirrigwarda dritt ta’ proprjetà intellettwali Komunitarju ta’ natura unitarja tista’ tqajjem dubji.
83.
Fil-fatt, il-portata territorjali tad-drittijiet tad-detentur ta’ disinn Komunitarju, mogħtija skont ir-Regolament Nru 6/2002, testendi, bħala prinċipju, għat-territorju kollu tal-Unjoni li fih id-disinni jgawdu minn protezzjoni uniformi u jipproduċu l-effetti tagħhom (
45
). Għalhekk, dritt ta’ proprjetà intellettwali Komunitarju, ma jistax jinkiser fis-sens tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, f’pajjiż li ma jirrikonoxxix dan id-dritt. Din l-interpretazzjoni hija bbażata fuq il-kunsiderazzjonijiet li jistgħu jfakkru f’dawk ifformulati mid-dottrina għal dak li jirrigwarda l-koinċidenza bejn kontrafazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà intellettwali u att ta’ kontrafazzjoni (
46
). Barra minn hekk, l-armonizzazzjoni mwettqa mid-Direttiva 2004/48 għal dak li jirrigwarda l-miżuri, il-proċeduri u r-rimedji neċessarji sabiex jiġi żgurat ir-rispett tad-drittijiet ta’ proprjetà industrijali mogħtija, b’mod partikolari, mir-Regolament Nru 6/2002, tirrigwarda biss l-Istati Membri.
84.
Għaldaqstant, meta l-offerti fuq l-internet li joriġinaw mill-proposta għall-bejgħ u mit-tqegħid fis-suq ikunu ġew ifformulati fi Stat terz ieħor, dan l-Istat ma jistax jikkostitwixxi “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur” fis-sens tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II. Għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli skont din id-dispożizzjoni, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni biss il-liġijiet tal-Istati Membri fejn ikunu jinsabu l-konsumaturi li lilhom huwa indirizzat ir-reklamar online u fejn jitqiegħdu fis-suq il-prodotti inkwistjoni. Għalhekk, bid-differenza għar-regoli ta’ kunflitt oħra ta’ dan ir-regolament, dik tal-Artikolu 8(2) tiegħu, tindika biss il-liġijiet ta’ Stati Membri bħala liġi applikabbli. Madankollu, din ir-regola ta’ kunflitt ma teżistix f’vojt legali u għandha tinqara flimkien mar-regoli li jirrigwardaw id-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali Komunitarji ta’ natura unitarja li jgawdu minn protezzjoni uniformi u jipproduċu l-effetti tagħhom fit-territorju kollu tal-Unjoni.
85.
Huwa minnu li din l-interpretazzjoni tista’ twassal sabiex diversi liġijiet ikunu jistgħu japplikaw bħala liġi applikabbli skont l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II. Sabiex ma jkollhomx jiġu applikati diversi liġijiet, tal-inqas għandu jipprova jiġi identifikat att ta’ kontrafazzjoni inizjali jew ċentrali għat-territorju tal-Unjoni.
86.
F’din il-linja ta’ ideat, filwaqt li jiġu rrikonoxxuti l-insuffiċjenzi tal-interpretazzjoni mogħtija fis-sentenza Nintendo, id-dottrina targumenta li meta l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali fis-sens ta’ din is-sentenza, ikun seħħ fi Stat terz, tista’ ma tiġix applikata l-liġi ta’ dan l-Istat iżda l-liġi ta’ wieħed mill-Istati Membri li fih il-kontrafazzjoni kellu l-effetti tiegħu jew anki l-liġi ta’ Stat Membru strettament marbut mal-kontrafazzjoni tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali (
47
).
87.
Mingħajr preġudizzju għall-kummenti addizzjonali preċedenti, jiena nżomm il-pożizzjoni li esprimejt fil-punt 74 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
VI. Konklużjoni
88.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi kif ġej għad-domandi preliminari magħmula mill-Oberlandesgericht Düsseldorf (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja):
1)
L-Artikolu 1(1) tar-Regolament (KE) Nru 864/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Lulju 2007 dwar il-liġi applikabbli għall-obbligazzjonijiet mhux kuntrattwali (“Ruma II”) u l-Artikolu 88(2) u l-Artikolu 89(1)(d) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 6/2002 tat‑12 ta’ Diċembru 2001 dwar id-disinji Komunitarji għandhom jiġu interpretati fis-sens li, meta qorti ta’ Stat Membru tiġi adita skont l-Artikolu 82(5) ta’ dan l-aħħar regolament b’azzjoni ta’ kontrafazzjoni minn detentur stabbilit f’dan l-Istat Membru kontra awtur tal-kontrafazzjoni stabbilit fi Stat Membru ieħor, li tirrigwarda l-proposta għall-bejgħ u t-tqegħid fis-suq ta’ dan l-ewwel Stat Membru tal-prodotti inkwistjoni, din hija sitwazzjoni li tinvolvi kunflitt ta’ liġijiet fis-sens tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru. 864/2007, u għaldaqstant, l-Artikolu 8(2) ta’ dan ir-regolament jindika l-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti li jirrigwardaw it-territorju ta’ dan l-Istat Membru.
2)
L-Artikolu 8(2) tar-Regolament Nru 864/2007 għandu jiġi interpretat fis-sens li, għal dak li jirrigwarda d-determinazzjoni tal-liġi applikabbli għat-talbiet konsegwenti għal din l-azzjoni ta’ kontrafazzjoni, il-kunċett ta’ “pajjiż fejn ikun seħħ il-ksur”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, jirrigwarda l-pajjiż li fih twettaq l-att ta’ kontrafazzjoni inizjali li ta lok għall-aġir allegat.
(
1
)	Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
(
2
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑12 ta’ Diċembru 2012 dwar il-ġurisdizzjoni u r-rikonoxximent u l-eżekuzzjoni ta’ sentenzi fi kwistjonijiet ċivili u kummerċjali (ĠU 2012, L 351, p. 1).
(
3
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑17 ta’ Ġunju 2008 dwar il-liġi applikabbli għall-obbligazzjonijiet kuntrattwali (Ruma I) (ĠU 2008, L 177, p. 6, rettifika fil-ĠU 2009, L 309, p. 87, iktar ’il quddiem “Regolament Ruma I”).
(
4
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Lulju 2007 dwar il-liġi applikabbli għall-obbligazzjonijiet mhux kuntrattwali (“Ruma II”) (ĠU 2007, L 199, p. 40, iktar ’il quddiem “Regolament Ruma II”).
(
5
)	Ara s-sentenzi tal‑1 ta’ Marzu 2005, Owusu (C‑281/02, EU:C:2005:120, punti 25 u 26) u tal‑25 ta’ Frar 2021, Markt24 (C‑804/19, EU:C:2021:134, punt 32 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
6
)	Ara b’mod partikolari, l-ewwel sentenza tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II.
(
7
)	L-Artikolu 67 tar-Regolament Nru 1215/2012 jipprovdi, li dan ma jippreġudikax l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet f’oqsma speċifiċi li jinsabu fl-atti tal-Unjoni. L-Artikolu 27 tar-Regolament Ruma II jipprovdi li dan ir-regolament ma jaffettwax l-applikazzjoni ta’ dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni li, f’oqsma partikolari, jirregolaw il-kunflitti ta’ liġijiet fil-qasam tal-obbligi mhux kuntrattwali.
(
8
)	Regolament tal-Kunsill tat‑12 ta’ Diċembru 2001 dwar id-disinji Komunitarji (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13, Vol. 27, p. 142).
(
9
)	Sentenza tas‑27 ta’ Settembru 2017 (C‑24/16 u C‑25/16, iktar ’il quddiem is-“sentenza Nintendo, EU:C:2017:724).
(
10
)	Sentenza tal‑5 ta’ Settembru 2019 (C‑172/18, iktar ’il quddiem is-“sentenza AMS Neve et”, EU:C:2019:674,).
(
11
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Ġunju 2017 dwar it-trademark tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2017, L 154, p. 1). Ara wkoll il-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża AMS Neve et (C‑172/18, EU:C:2019:276, punti 29 sa 32).
(
12
)	Ara s-sentenza Nintendo, punt 93.
(
13
)	Ara f’dan is-sens, Fawcett, J.J., Torremans, P., Intellectual Property and Private International Law, Oxford University Press, Oxford, 2011, p. 743, punt 13.158.
(
14
)	Ara f’dan is-sens, De Miguel Asensio, P., Conflict of Laws and the Internet, Edward Elgar Publishing Limited, Cheltenham, 2020, paragrafu 5.123. Għall-finijiet ta’ kompletezza, nixtieq nindika li, skont waħda mill-interpretazzjonijiet dottrinali, l-Artikolu 88(3) tar-Regolament Nru 6/2002 – li jindika l-lex fori bħala l-liġi applikabbli għall-kwistjonijiet previsti minn din id-dispożizzjoni – jikkostitwixxi lex specialis meta mqabbel mal-Artikolu 88(2) ta’ dan ir-regolament sa fejn huwa jkopri wkoll il-kwistjonijiet ta’ proċedura. Ara Späth, A., “Article 88”, Community Design Regulation (EC) No 6/2002 – A Commentary, taħt id-direzzjoni ta’ Hasselblatt, G. N., Beck C. H., Munich, 2015, p. 512. Madankollu, fil-kuntest tat-tilwima inkwistjoni fil-kawża prinċipali, ma huwiex neċessarju li nidħlu fid-dibattitu dottrinali dwar il-portata tal-Artikolu 88(2) tar-Regolament Nru 6/2002. F’dan il-każ, dak li huwa rilevanti huwa li jiġi ddeterminat jekk it-talbiet konsegwenti inkwistjoni fil-kawża prinċipali humiex koperti mill-prinċipju tal-lex fori processualis, li huwa espress fl-Artikolu 88(3) ta’ dan ir-regolament.
(
15
)	Sentenza tat‑13 ta’ Frar 2014 (C‑479/12, EU:C:2014:75).
(
16
)	Ara s-sentenza tat‑13 ta’ Frar 2014 (C‑479/12, EU:C:2014:75, punt 52).
(
17
)	Sentenza tat‑13 ta’ Frar 2014 (C‑479/12, EU:C:2014:75, punt 53).
(
18
)	Sentenza tat‑13 ta’ Frar 2014 (C‑479/12, EU:C:2014:75).
(
19
)	Punt 47 ta’ din is-sentenza.
(
20
)	Huwa minnu li l-Artikolu 1(1) tar-Regolament Ruma II jindika wkoll li dan ir-regolament japplika għall-obbligi mhux kuntrattwali li jaqgħu f’materji ċivili u kummerċjali. Madankollu, xejn ma jissuġġerixxi li dan il-każ, ma jirrigwardax tali obbligi.
(
21
)	ĠU 1980, L 266, p. 1.
(
22
)	Ara b’mod partikolari, van Calster, G., European Private International Law, Hart Publishing, Oxford, Portland, 2016, p. 240.
(
23
)	Dwar l-interpretazzjonijiet differenti ta’ dan il-kliem partikolari mid-dottrina, ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Vinyls Italia (C‑54/16, EU:C:2017:164, punti 97 sa 107). Ara wkoll, Wilke, F.M., “Dimensions of Coherence in EU Conflict-of-Law Rules”, Journal of Private International Law, Vol. 16, Nru 1, 2020, p. 179 u 180.
(
24
)	Ara b’analoġija, is-sentenza tas‑17 ta’ Ottubru 2018, UD (C‑393/18 PPU, EU:C:2018:835, punti 38 sa 41).
(
25
)	Ara, Hörnle, J., Internet Jurisdiction Law and Practice, Oxford University Press, Oxford, 2021, p. 269 u 270.
(
26
)	Ara, van Calster, G., European Private International Law, Hart Publishing, Oxford, Portland, 2016, p. 240, li jispjega dan il-kliem fis-sens li għandha teżisti rabta fattwali barranija fil-kawża sabiex il-forum ikollu jikkunsidra tal-inqas li jistgħu japplikaw liġijiet oħra minbarra tiegħu. F’din il-linja ta’ ideat, ara l-kummentarju dwar it-talba għal deċiżjoni preliminari f’din il-kawża ta’ Kur, A., “Easy Is Not Always Good – The Fragmented System for Adjudication of Unitary Trade Marks and Designs”, International Review of Intellectual Property and Competition Law_vol. 52, 2021, p. 590. Fil-fehma ta’ dan il-kumment, li jiġi kkunsidrat li l-interpretazzjoni li l-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II ma japplikax fil-kawża prinċipali, huwa possibbli biss li kieku din il-kawża ma kellhiex impatt transkonfinali. Madankollu, skont din l-awtriċi, tali impatt jeżisti b’mod ċar f’dan il-każ : mhux biss il-konvenuta hija kumpannija bbażata fl-Italja, iżda l-kontrafazzjoni jirrigwarda dritt unitarju li jestendi fl-Unjoni kollha.
(
27
)	Ara l-punt 2 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
28
)	Ara b’mod partikolari, il-każijiet imsemmija mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenzi tal‑21 ta’ Mejju 2015, CDC Hydrogen Peroxide (C‑352/13, EU:C:2015:335, punt 55) u tal‑21 ta’ Diċembru 2016, Concurrence (C‑618/15, EU:C:2016:976, punt 31).
(
29
)	Ara l-punt 42 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
30
)	Ara, b’analoġija, is-sentenza AMS Neve et, punti 42 u 63.
(
31
)	Sentenza AMS Neve et, punti 49 sa 52.
(
32
)	ĠU 1972, L 299, p. 32.
(
33
)	Ara s-sentenza tat‑30 ta’ Novembru 1976, Bier (21/76, EU:C:1976:166, punt 20).
(
34
)	Ara f’dan is-sens, Rosati, E., “Targeting Accepted As a Criterion to Establish International Jurisdiciton in Online EU Trade Mark Infringement Cases”, Journal of Intellectual Property Law & Practice_Vol. 14, Nru 12, 2019, p. 927, li donnha tiffoka fuq id-disponibbiltà tal-forum alternattiv li quddiemu detentur jista’ jinvoka d-drittijiet tiegħu u tiddistingwiha mill-mertu tal-kawża li dan id-detentur jista’ jressaq quddiem dan il-forum. Wara li ffokat fuq id-disponibbiltà tal-forum alternattiv, din l-awtriċi tindika: “Għal lanjant li jkun jista’ jibbaża effettivament fuq il-punt 5 – u li jagħmilha ta’ siwi għalih/a li jibda proċedimenti f’ċertu Stat Membru – kien ikun fil-fatt neċessarju li juri mhux biss li l-konvenuta aġixxiet f’dak it-territorju billi attivat il-proċess ta’ wiri rilevanti, iżda wkoll li l-attività inkwistjoni tista’ titqies li ġiet diretta lejn konsumaturi f’dak it-territorju speċifiku”.
(
35
)	Ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Oberle (C‑20/17, EU:C:2018:89, punt 104).
(
36
)	Ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża KP (C‑83/17, EU:C:2018:46, punti 77 sa 79).
(
37
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 fuq l-infurzar tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 17, Vol. 2, p. 32).
(
38
)	Ara l-punt 27 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
39
)	Fil-każ li jirriżulta, li dan il-każ ma jirrigwardax tali ċirkustanzi.
(
40
)	B’hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja tbiegħdet mill-interpretazzjoni sostnuta mill-qorti nazzjonali tal-ewwel istanza fil-kawża li tat lok għar-rinviju għal deċiżjoni preliminari fil-kawża Nintendo. F’din il-kawża, din il-qorti kienet sostniet bħala dritt applikabbli “dak tal-post tal-kontrafazzjoni” u kienet ikkunsidrat li f’dan il-każ kien id-dritt Ġermaniż, id-dritt Awstrijak u d-dritt Franċiż. Ara s-sentenza Nintendo, punt 28.
(
41
)	Ara l-punti 106 u 109 tas-sentenza Nintendo. Ara wkoll Azzi, T., “Tribunal compétent et loi applicable en matière de contrefaçon de dessins et modèles communautaires”, Revue critique de droit international privé, Nru 4, 2018, p. 847, li donnu jikkonstata kontradizzjoni bejn il-punti ta’ din is-sentenza ċċitati iktar ’il fuq u l-punt 103 tagħha.
(
42
)	Ara Kur, A., op.cit., p. 588.
(
43
)	Ara l-punt 69 ta’ dawn il-konklużjonijiet: “meta azzjoni ta’ kontrafazzjoni, ippreżentata quddiem qorti li għandha kompetenza tiddeċiedi dwar atti ta’ kontrafazzjoni imwettqa fit-territorju ta’ kwalunkwe Stat Membru, tirrigwarda diversi istanzi ta’ kontrafazzjoni, imwettqa fi Stati Membri differenti” (l-ewwel sentenza tal-punt 64 tas-sentenza AMS Neve et).
(
44
)	Ara l-punt 22 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
45
)	Ara s-sentenza Nintendo, punt 59.
(
46
)	Ara l-punt 67 ta’ dawn il-konklużjonijiet. Ara wkoll, Kur, A.__ Maunsbach, U., “Choice of Law and Intellectual Property Rights”, Oslo Law Review_Vol. 6, Nru 1, 2019, li tissuġġerixxi li meta att ta’ kontrafazzjoni inizjali fis-sens tas-sentenza Nintendo jkun seħħ fi Stat terz li ma jipproteġix id-disinni Komunitarji, il-prinċipju tal-lex loci protectionis, li huwa użat b’mod wiesa’ fid-dritt internazzjonali privat għal dak li jirrigwarda d-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali, jimmilita kontra l-applikazzjoni tal-liġi ta’ dan l-Istat terz għat-talbiet konsegwenti għal azzjoni ta’ kontrafazzjoni. De Miguel Asensio, P., op.cit., paragrafu 5.128, jiddikjara ruħu b’mod iktar kategoriku u jiddikjara li, fid-dawl tal-funzjoni u tal-kuntest tal-Artikolu 8(2) tar-Regolament Ruma II, jidher li ma hemmx dubju li, skont din id-dispożizzjoni, hija l-liġi ta’ Stat Membru li għandha tapplika għal kwalunkwe kwistjoni li ma taqax fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament Nru 6/2002.
(
47
)	Ara De Miguel Asensio, P., op.cit., paragrafu 5.128. Ara wkoll f’dan is-sens, Kur, A., op.cit., p. 591. Madankollu, din l-awtriċi donnha ma teskludix kompletament l-applikazzjoni ta’ diversi liġijiet.