62005CO0201
DIGRIET TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)
23 ta’ April 2008 (
*1
)
Fil-Kawża C-201/05,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mill-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (ir-Renju Unit), permezz ta’ deċiżjoni tat-18 ta’ Marzu 2005, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis-6 ta’ Mejju 2005, fil-proċedura
The Test Claimants in the CFC and Dividend Group Litigation
vs
Commissioners of Inland Revenue,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla),
komposta minn K. Lenaerts (Relatur), President ta’ l-Awla, R. Silva de Lapuerta, E. Juhász, J. Malenovský u T. von Danwitz, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: V. Trstenjak,
Reġistratur: R. Grass,
peress li l-Qorti tal-Ġustizzja qed tipproponi li tiddeċiedi permezz ta’ digriet motivat skond l-ewwel subparagrafu ta’ l-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha,
wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali,
tagħti l-preżenti
Digriet
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni ta’ l-Artikoli 43 KE, 49 KE u 56 KE sa 58 KE.
2
Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn diversi gruppi ta’ kumpanniji internazzjonali kontra l-Commissioners of Inland Revenue (Awtorità fiskali tar-Renju Unit) dwar it-tassazzjoni ta’ kumpanniji residenti fuq il-profitti magħmula minn kumpanniji sussidjarji non-residenti u d-dividendi li jirċievu minn dawn il-kumpanniji sussidjarji.
Il-kuntest ġuridiku
3
Fir-Renju Unit, it-taxxa fuq il-kumpanniji hia rregolata permezz tal-liġi ta’ l-1988 dwar it-taxxa fuq id-dħul u t-taxxa fuq il-kumpanniji (Income and Corporation Taxes Act 1988, iktar ’il quddiem l-“ICTA”).
4
Skond l-Artikolu 6 ta’ l-ICTA, kumpannija residenti hija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpannji fuq il-profitt dinji tagħha. Dan jinkludi l-profitti tal-fergħat jew ta’ l-aġenziji li permezz ta’ l-intermedju tagħhom il-kumpannija teżerċita l-attivitajiet tagħha fi Stati oħra.
5
Min-naħa l-oħra, il-kumpannija residenti mhijiex, bħala prinċipju, intaxxata fuq il-profitti tas-sussidjarji tagħha, residenti jew non-residenti, fil-mument meta jiġu magħmula dawn il-profitti.
It-tassazzjoni tad-dividendi
6
Skond l-Artikolu 208 ta’ l-ICTA, meta kumpannija li tirrisjedi fir-Renju Unit tirċievi dividendi minn kumpannija li tirrisjedi wkoll f’dan l-Istat Membru, hija mhijiex suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji fir-rigward ta’ dawn id-dividendi.
7
Meta kumpannija li tirrisjedi fir-Renju Unit tirċievi dividendi minn kumpannija li tirrisjedi barra mir-Renju Unit, din ta’ l-ewwel hija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji fir-rigward ta’ dawn id-dividendi. F’każ bħal dan, il-kumpannija benefiċjarja ta’ l-imsemmija dividendi m’għandhiex id-dritt għal kreditu fuq it-taxxa u d-dividendi li hija tkun irċeviet ma jikkwalifikawx bħala dħul minn investiment eżentat. Min-naħa l-oħra, skond l-Artikoli 788 u 790 ta’ l-ICTA, hija tibbenefika minn eżenzjoni fir-rigward tat-taxxa mħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat ta’ residenza tagħha, liema eżenzjoni tingħata kemm skond il-leġiżlazzjoni fis-seħħ fir-Renju Unit, kif ukoll skond ftehim dwar ħelsien minn taxxa doppja (iktar ’il quddiem “DTA”) konkluż minnha ma’ dan l-Istat l-ieħor.
8
Għaldaqstant, il-leġiżlazzjoni nazzjonali tippermetti t-tassazzjoni minn ras il-għajn fuq il-kumpanniji dovuta mill-kumpannija residenti li tirċievi dividendi mħallsa fuq dawn id-dividendi mqassma minn kumpannija non-residenti. Jekk din il-kumpannija residenti benefiċjarja tikkontrolla, direttament jew indirettament, jew hija sussidjarja ta’ kumpannija li tikkontrolla, direttament jew indirettament, 10 % jew iktar tad-drittijiet tal-vot tal-kumpannija li tqassam, l-eżenzjoni tkopri t-taxxa bażika fuq il-kumpanniji barranin, imħallsa fuq il-profitti li minnhom jitħallsu d-dividendi. Din it-taxxa barranija tista’ tkun is-suġġett ta’ eżenzjoni biss sa l-ammont dovut lir-Renju Unit bħala taxxa fuq il-kumpanniji fuq id-dħul ikkonċernat.
9
Dispożizzjonijiet speċifiċi li jikkonċernaw it-tassazzjoni tad-dħul minn investiment, b’mod partikolari dividendi, imħallsa minn kumpanniji ta’ assigurazzjoni fuq l-assi affettwati għall-operazzjonijiet ta’ irtirar u ta’ assigurazzjoni tal-ħajja.
10
L-Artikolu 208 ta’ l-ICTA bħala prinċipju, ma japplikax la għall-operazzjonijiet ta’ rtirar u lanqas għall-operazzjonijiet ta’ assigurazzjoni tal-ħajja barranin, li għandu bħala effett li d-dividendi li ġejjin minn portafoll ta’ investimenti marbuta ma’ dawn l-operazzjonijiet jiġu suġġetti għat-taxxa fir-Renju Unit ikkalkulata skond il-prinċipju applikabbli fil-qasam ta’ kalkolu ta’ profitt operattiv li jirriżulta minn sottoskrizzjonijiet. Madankollu, qabel l-1 ta’ Lulju 1997, kumpannija ta’ l-assigurazzjoni tal-ħajja setgħet, bħala eċċezzjoni għal dan il-prinċipju, tagħżel sabiex tapplika dan l-Artikolu f’dak li jikkonċerna d-dividendi li tirċievi minn kumpanniji residenti, fil-kuntest ta’ l-operazzjonijiet ta’ rtirar tagħha. Jekk hija eżerċitat din l-għażla, hija ma setgħetx titlob il-ħlas tal-krediti ta’ taxxi marbuta ma’ dawn id-dividendi. Din l-għażla kienet, min-naħa l-oħra, ekluża f’dak li jikkonċerna d-dividendi li tirċievi minn kumpanniji non-residenti, fil-kuntest ta’ dawn l-operazzjonijiet.
Il-leġiżlazzjoni dwar il-kumpanniji barranin ikkontrollati
11
Il-prinċipju li jgħid li l-kumpannija residenti mhijiex intaxxata fuq il-profitti tas-sussidjarji non-residenti tagħha fil-mument meta jiġu magħmula hija parti minn sistema derogatorja, jiġifieri l-leġiżlazzjoni dwar il-kumpanniji barranin ikkontrollati (iktar ’il quddiem il-“KBK”), li tinsab fl-Artikoli 747 sa 756 u fl-Annessi 24 sa 26 ta’ l-ICTA.
12
Din il-leġiżlazzjoni tipprovdi li l-profitti ta’ KBK — jiġifieri, skond il-verżjoni ta’ l-imsemmija leġiżlazzjoni applikabbli fid-data tal-fatti fil-kawża prinċipali (iktar ’il quddiem il-“leġiżlazzjoni fuq il-KBK”), kumpannija barranija li hija miżmuma għal aktar minn 50 % mill-kumpannija residenti — huma assenjati lil din ta’ l-aħħar u ntaxxati lilha, permezz ta’ kreditu ta’ taxxa skond it-taxxa mħallsa mill-KBK fl-Istat fejn hija stabbilita. Jekk dawn l-istess profitti huma sussegwentement imqassma taħt il-forma ta’ dividendi lill-kumpannija residenti, it-taxxa mħallsa minnha fir-Renju Unit fuq il-profitti tal-KBK hija kkunsidrata bħala taxxa addizzjonali mħallsa minn din ta’ l-aħħar barra mill-pajjiż u tagħti dritt għal kreditu ta’ taxxa imputabbli fuq it-taxxa dovuta mill-kumpannija residenti fuq dawn id-dividendi.
13
Il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK hija ntiża sabiex tapplika meta l-KBK hija suġġetta, fl-Istat fejn hija stabbilita, għal “livell inferjuri ta’ tassazzjoni” kif huwa l-każ hawnhekk, skond din il-leġiżlazzjoni, għal kull sena ta’ kontabbiltà li matulha t-taxxa mħallsa mill-KBK hija inqas minn tliet kwarti ta’ l-ammont tat-taxxa li kienet tħallset fir-Renju Unit fuq il-profitti taxxabbli hekk kif kienu ġew ikkalkulati għall-finijiet ta’ tassazzjoni f’dan l-Istat Membru.
14
It-tassazzjoni li tirriżulta mill-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni fuq il-KBK għandha numru ta’ eċċezzjonijiet.
15
Skond din il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK, din it-tassazzjoni ma tapplikax f’wieħed mill-każijiet li ġejjin:
—
meta l-KBK twassal għal “politika ta’ tqassim aċċettabbli”, li jimplika li perċentwali partikolari (90 % fl-1996) tal-profitti tagħha jiġu mqassma fi żmien 18-il xahar mit-twettiq tagħhom u ntaxxati fuq kumpannija residenti;
—
meta l-KBK teżerċita “attivitajiet eżentati” skond l-imsemmija leġiżlazzjoni, bħal ċerti attivitajiet kummerċjali effettwati minn stabbiliment kummerċjali;
—
meta l-KBK tirrispetta l-“kundizzjoni tal-kwotazzjoni pubblika”, dan jimplika li 35 % tad-drittijiet ta’ vot jinżammu mill-pubbliku, li s-sussidjarja tiġi kkwotata u s-sigurtajiet tagħha jiġu nnegozjati f’Borża ta’ ishma rrikonoxxuta, u
—
meta l-profitt taxxabbli tal-KBK ma jaqbiżx ammont iffissat għal GBP 50000 (eċċezzjoni de minimis).
16
It-tassazzjoni prevista mil-leġiżlazzjoni fuq il-KBK hija wkoll eskluża meta tissodisfa t-test imsejjaħ “tal-motiv”. Dan jinkludi żewġ kundizzjonijiet kumulattivi. Minn naħa, meta t-tranżazzjonijiet li jkunu taw lok għall-profitti tal-KBK għas-sena finanzjarja in kwistjoni jwasslu għal tnaqqis tat-taxxa fir-Renju Unit meta mqabbla ma’ dik li kellha titħallas fin-nuqqas ta’ l-imsemmija tranżazzjonijiet u li l-ammont ta’ dan it-tnaqqis jaqbeż ċertu limitu, il-kumpannija residenti għandha turi li tali tnaqqis ma kienx l-għan prinċipali jew wieħed mill-għanijiet prinċipali ta’ dawn it-tranżazzjonijiet. Min-naħa l-oħra, il-kumpannija residenti għandha turi li r-raġuni prinċipali jew waħda mir-raġunijiet prinċipali ta’ l-eżistenza tal-KBK ma kinitx tikkonsisti, għas-sena finanzjarja kkonċernata, fil-kisba ta’ tnaqqis mit-taxxa fir-Renju Unit permezz ta’ ħabi ta’ profitti. Skond l-imsemmija leġiżlazzjoni, ikun hemm ħabi ta’ profitti jekk huwa raġonevolment permess li wieħed jassumi li, kieku l-KBK jew kull kumpannija relatata magħha stabbilita barra r-Renju Unit ma kinitx eżistiet, id-dħul kien jinġabar minn persuna residenti fir-Renju Unit u ntaxxat fuq din il-persuna.
17
L-awtoritajiet fiskali tar-Renju Unit kienu ppubblikaw, fl-1996, lista ta’ l-Istati li fihom, taħt ċerti kundizzjonijiet, KBK tista’ tinħoloq u teżerċita l-attivitajiet tagħha filwaqt li tiġi kkunsidrata bħala li tissodisfa l-kundizzjonijiet li jippermettu li tiġi evaża t-tassazzjoni prevista mil-leġiżlazzjoni fuq il-KBK.
18
Sa l-1999, il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK kienet tapplika biss fuq l-istruzzjoni ta’ l-awtorità fiskali tar-Renju Unit. Għall-kumpanniji parent residenti, ma kien jeżisti ebda obbligu ta’ dikjarazzjoni li jikkonċerna l-KBK. Minn wara dan iż-żmien, il-kumpanniji residenti huma mitluba jiddeterminaw huma stess l-applikabbiltà ta’ din il-leġiżlazzjoni għall-każ partikolari tagħhom u t-tassazzjoni li tirriżulta mill-applikazzjoni eventwali tagħha (regola msejħa “awto-likwidazzjoni”).
19
Id-dikjarazzjoni tal-kumpannija residenti skond it-tassazzjoni fuq il-kumpanniji għandha tinkludi, fir-rigward tal-KBK, informazzjoni dwar l-isem tal-KBK ikkonċernati, il-pajjiż(i) li fih(om) dawn jirrisjedu, is-sinjifikat ta’ l-interessi tal-kumpannija residenti f’kull waħda minn dawn il-KBK kif ukoll l-elementi relattivi għal eventwali talba għal eżenzjoni. Jekk ebda waħda mill-eċċezzjonijiet previsti mil-leġiżlazzjoni fuq il-KBK ma hija applikabbli, il-kumpannija residenti għandha tippreċiża r-regoli ta’ kalkolu tat-taxxa globali.
20
Il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK ġiet emendata diversi drabi mix-xahar ta’ Diċembru 1993.
21
L-ewwel nett, ir-regola ta’ “awto-likwidazzjoni” ġiet introdotta, f’dak li jikkonċerna l-KBK, għas-snin ta’ kontabbiltà wara l-1 ta’ Lulju 1999.
22
It-tieni nett, id-definizzjoni tal-kontroll ta’ kumpannija barranija kienet ġiet mibula permezz ta’ emenda li daħlet fis-seħħ fil-21 ta’ Marzu 2000. Barra minn hekk ġiet adottata dispożizzjoni f’dak li jikkonċerna s-sussidjarji komuni.
23
Fit-tielet lok, dispożizzjonijiet dwar ir-“rata mfassla” (“designer rate”) ġew introdotti mil-liġi tal-finanzi ta’ l-2000 u daħlu fis-seħħ mis-6 ta’ Ottubru 1999. Skond dawn id-dispożizzjonijiet, kumpannija li hija residenti fit-territorju ta’ Stat li fih ir-rata ta’ tassazzjoni hija ugwali għal jew akbar għal tlett kwarti dik tar-Renju Unit tista’ madankollu taqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni fuq il-KBK jekk, fil-fehma ta’ l-awtorità fiskali tar-Renju Unit, id-dispożizzjonijiet fis-seħħ fl-Istat ta’ stabbiliment ta’ din il-kumpannija jippermettuha li tkun ta’ influwenza fuq l-ammont tat-taxxa li għandu jitħallas.
24
Fir-raba’ lok, numru ta’ emendi għamlu aktar iebsin il-kundizzjonijiet ta’ applikazzjoni ta’ l-eċċezzjoni “de minimis”, l-eċċezzjoni bbażata fuq l-eżistenza ta’ politika ta’ distribuzzjoni aċċettabbli, l-eċċezzjoni marbuta ma’ l-attivitajiet eżentati u dik dwar il-pajjiżi esklużi.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
25
Il-kawża prinċipali taqa’ taħt it-tip “group litigation” dwar id-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni fiskali tar-Renju Unit fuq id-dividendi u fuq il-KBK. Din il-kawża hija komposta minn domandi magħmula minn 21 gruppi ta’ kumpanniji internazzjonali kontra l-awtorità fiskali tar-Renju Unit quddiem il-High Court of Justice (England & Wales) Chancery Division. It-talbiet ta’ tliet gruppi ta’ kumpanniji, jiġifieri Anglo American, Cadbury Schweppes u Prudential, ġew magħżula bħala kawżi ta’ prova.
26
Quddiem il-qorti tar-rinviju, Anglo American u Cadbury Schweppes isostnu li huma kkonformaw ruħhom mad-dispożizzjonijiet fiskali tar-Renju Unit fuq il-KBK u fuq id-dividendi, filwaqt li, kieku kienu jafu li dawn id-dispożizzjonijiet kienu kuntrarji għad-dritt Komunitarji, huma ma kinux iħallsu t-taxxa fuq id-dividendi li rċievu minn KBK u lanqas fuq il-profitti magħmula minn KBK. Lanqas ma kienu jnaqqsu ċerti eżenzjonijiet mit-taxxa tagħhom, li kienu jkunu disponibbli għal għanijiet oħra jew li setgħu jiġu ttrasferiti’il quddiem, u lanqas ma kienu jħallsu dividendi sabiex jiksbu l-eżenzjoni skond il-politika ta’ tqassim aċċettabbli, peress li dawn il-ħlasijiet ma kinux fl-interessi kummerċjali tagħhom jew li l-mument tal-ħlas impost mill-kundizzjonijiet previsti mil-leġiżlazzjoni dwar il-KBK f’dak li jikkonċerna din l-eżenzjoni kienu esponew il-grupp għal trattament fiskali mhux favorevoli. Fl-aħħar nett, huma ma kinux ħadu miżuri u lanqas ma għamlu l-ispejjeż neċessarji sabiex jikkonformaw ruħhom mal-leġiżlazzjoni dwar il-KBK u ma kinux limitaw l-attivitajiet kummerċjali tal-KBK b’mod konformi ma’ din il-leġiżlazzjoni.
27
F’dan ir-rigward, Anglo American u Cadbury Scweppes jitolbu lill-qorti tar-rinviju l-ħlas lura u/jew it-tqassim tad-danni li rriżultaw mid-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni dwar il-KBK u dwar id-dividendi kif ukoll l-ispejjeż li saru sabiex jikkonformaw ruħhom ma’ dawn id-dispożizzjonijiet.
28
Quddiem il-qorti tar-rinvju, it-talba ta’ Prudential ikkunsidrat it-tassazzjoni, fir-rigward ta’ wħud mill-kumpanniji residenti tagħha, ta’ dividendi li rċeviet minn kumpanniji non-residenti li fihom dawn ta’ l-ewwel kienu jżommu, għal finijiet ta’ investiment, holdings minn portafoll li jirrappreżentaw inqas minn 10 % tad-drittijiet għal vot b’mod li dawn il-kumpanniji residenti ma kinux ġew suġġetti għal-leġiżlazzjoni fuq il-KBK.
29
F’dan ir-rigward, Prudential titlob lill-qorti tar-rinviju l-ħlas lura u/jew il-kumpens tad-dannu li jirriżulta mit-tassazzjoni, skond il-leġiżlazzjoni fiskali tar-Renju Unit dwar id-dividendi, dividendi li rċeviet minn kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra u f’pajjiżi terzi.
30
F’dawn ir-ċirkustanzi, il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division, iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
L-Artikoli 43 KE jew 56 KE jipprekludu li Stat Membru jżomm fis-seħħ u japplika miżuri li:
a)
jeżentaw mit-taxxa fuq il-kumpanniji, id-dividendi li tirċievi kumpannija residenti ta’ dan l-Istat Membru (il-‘kumpannija residenti’) mħallsa minn kumpanniji residenti oħra iżda li, min-naħa l-oħra,
b)
jissuġġettaw it-tassazzjoni fuq il-kumpanniji d-dividendi li tirċievi kumpannija residenti, mħallsa minn kumpannija residenti ta’ Stat Membru ieħor, u b’mod partikolari minn kumpannija, ikkontrollata minn din il-kumpannija residenti, li hija residenti ta’ Stat Membru ieħor u li hija suġġetta f’dan l-Istat Membru ieħor għal livell inferjuri ta’ tassazzjoni (il-‘kumpannija kkontrollata’), wara li tkun tat eżenzjoni preventiv tat-tassazzjoni doppja għal kull taxxa minn ras il-għajn dovuta fuq id-dividindi u għat-taxxa bażika mħallsa mill-kumpannija kkontrollata fuq il-profitt tagħha?
2)
L-Artikoli 43 KE, 49 KE jew 56 KE jipprekludu leġiżlazzjoni fiskali nazzjonali ta’ Stat Membru bħal dik in kwistjoni fil-kawża prinċipali li tgħid li, għall-perijodu qabel l-1 ta’ Lulju 1997:
a)
ċerti dividendi miġbura minn kumpannija ta’ assigurazzjoni residenti ta’ Stat Membru mħallsa minn kumpannija residenti ta’ Stat Membru ieħor (il-‘kumpannija non-residenti’) kienu taxxabbli bħala tassazzjoni fuq il-kumpanniji, filwaqt li, min-naħa l-oħra,
b)
il-kumpannija ta’ assigurazzjoni residenti kellha l-fakultà li tagħmel għażla b’mod li dividendi analogi ma jiġux intaxxati skond it-taxxa fuq il-kumpanniji, imħallsa minn kumpannija residenti ta’ l-istess Stat Membru, li minbarra dan jimplika li kumpannija li kienet għamlet din l-għażla ma kellhiex il-fakultà li titlob il-benefiċċju tal-kreditu ta’ taxxa li għalih, kieku b’mod ieħor, hija kien ikollha dritt?
3)
L-Artikoli 43 KE, 49 KE jew 56 KE jipprekludu leġiżlazzjoni fiskali nazzjonali ta’ Stat Membru bħal dik in kwistjoni fil-kawża prinċipali li:
a)
tipprovdi, f’ċirkustanzi partikolari, li tintaxxa l-kumpannija residenti fuq il-profitti ta’ kumpannija kkontrollata li hija residenti ta’ Stat Membru ieħor skond is-sens iddefinit iktar ’il fuq fl-ewwel domanda, taħt b), u
b)
timponi ċerti rekwiżiti ta’ konformità meta l-kumpannija residenti ma tagħmilx mod jew ma tkunx fil-pożizzjoni li titlob kwalunkwe eżenzjoni u ħlas tat-taxxi fuq il-profitti ta’ din il-kumpannija kkontrollata, u
c)
timponi rekwiżiti ta’ konformità addizzjonali meta l-kumpannija residenti tkun tixtieq tibbenefika mill-eżenzjoni ta’ din it-taxxa?
4)
L-ewwel sat-tielet domandi jeħtieġu risposta differenti jekk il-kumpannija kkontrollata (għall-ewwel u t-tielet domandi) jew il-kumpannija non-residenti (għat-tieni domanda) kienu residenti ta’ pajjiż terz?
5)
Jekk, qabel il-31 ta’ Diċembru 1993, Stat Membru adotta l-miżuri deskritti fl-ewwel sat-tielet domandi u, wara din id-data, emenda dawn il-miżuri bil-mod deskritt fid-[deċiżjoni tar-rinviju] u jekk, hekk kif ġew emendati, dawn il-miżuri jikkostitwixxu restrizzjonijiet ipprojbiti mill-Artikolu 56 KE, dawn ir-restrizzjonijiet għandhom jiġu kkunsidrati bħala restrizzjonijiet li ma kinux jeżistu fil-31 ta’ Diċembru 1993 skond l-Artikolu 57 KE?
6)
Jekk kwalunkwe waħda mill-miżuri deskritti fl-ewwel sat-tielet domandi tmur kontra d-dispożizzjonijiet ta’ dritt Komunitarju li għalihom jirreferu dawn id-domandi, u jekk jiġi presuppost li l-kumpannija residenti u/jew il-kumpannija kkontrollata jintroduċu waħda jew l-oħra mill-azzjonijiet segwenti:
a)
azzjoni għal ħlas lura jew azzjoni għal telf ta’ l-użu ta’ somom ta’ flus imħallsa bħala taxxa fuq il-kumpannija miġbura illegalment a karigu tal-kumpannija residenti f’ċirkustanzi deskritti iktar ’il fuq fl-ewwel sat-tielet domandi;
b)
azzjoni għal ħlas lura u/jew kumpens għal telf, eżenzjoni u spejjeż magħmula mill-kumpannija residenti (jew ittrasferiti fil-kumpannija residenti minn kumpanniji oħra ta’ l-istess grupp residenti ta’ l-istess Stat Membru) sabiex telimina jew tnaqqas tassazzjoni mħallsa skond miżuri msemmija iktar ’il fuq fl-ewwel sat-tielet domandi filwaqt li dawn it-telf, eżenzjonijiet u spejjeż kienu disponibbli għal użu ieħor jew setgħu jiġu miġjuba quddiem;
c)
azzjoni għal kumpens ta’ l-ispejjeż, telf, spejjeż u obbligi li saru sabiex tikkonforma ruħha mal-leġiżlazzjoni nazzjonali in kwistjoni iktar ’il fuq fit-tielet domanda;
meta kumpannija kkontrollata tkun qassmet riżervi lill-kumpannija residenti sabiex tikkonforma ruħha mar-rekwiżiti tal-leġiżlazzjoni nazzjonali pjuttost milli tara lill-kumpannija resdenti tħallas it-tassazzjoni msemmija fit-tielet domanda u li, billi għamlet hekk, il-kumpannija kkontrollata kellha tħallas spejjeż u daħlet f’obbligi li hija setgħet tevita kieku hija setgħet tqiegħed dawn ir-riżervi għal użu ieħor, azzjoni għal kumpens ta’ dawn l-ispejjeż u obbligi,
ta’ dawn l-azzjonijiet għandhom jiġu kkwalifikati:
—
bħala azzjonijiet għal ħlas lura ta’ somom indebitament miġbura, b’mod li dan il-ħlas lur huwa konsegwenza u aċċessorju għall-ksur tad-dispożizzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq tad-dritt Komunitarju, jew
—
azzjonijiet għal kumpens jew għal kumpens ta’ dannu, b’mod li għandhom jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet li jinsabu fis-sentenza [tal-5 ta’ Marzu 1996, Brasserie du pêcheur u Factortame, C-46/93 u C-48/93, Ġabra p. I-1029], jew
—
azzjonijiet għal ħlas ta’ somma li tirrappreżenta vantaġġ indebitament miċħud?
7)
Għall-każ fejn, bħala risposta għal waħda jew għall-parti l-oħra tas-sitt domanda, l-azzjoni hija kklassifikata bħala azzjoni għal ħlas ta’ somma li tirrappreżenta vantaġġ indebitament miċħud:
a)
azzjonijiet ta’ dan it-tip huma konsegwenza jew aċċessorju tad-dritt mogħti mid-dispożizzjonijiet ta’ dritt Komunitarju msemmija iktar ’il fuq, jew
b)
għandha tissodisfa l-kundizzjonijiet li jinsabu fis-sentenza [Brasserie du Pêcheur u Factortame, iċċitata iktar ’il fuq] rigward il-qasam ta’ kumpens, jew
c)
għandha tissodisfa kundizzjonijiet oħra?
8)
Dawn id-domandi, li jipprovdu li, fil-kuntest tad-dritt nazzjonali, l-azzjonijiet imsemmija fis-sitt domanda ġew introdotti għal azzjonijiet għal ħlas lura jew huma introdotti jew għandhom jiġu introdotti għal azzjonijiet għal kumpens ta’ dannu, għandhom jiġu risposti b’mod differenti?
9)
Liema linji gwida, jekk dawn jeżistu, il-Qorti tal-Ġustizzja tikkunsidra li għandhom jingħataw f’din il-kawża u liema huma ċ-ċirkustanzi li l-qorti nazzjoni għandha tieħu in kunsiderazzjoni meta hija tiġi biex tiddetermina jekk hemmx ksur biżżejjed gravi tad-dritt Komunitarju skond is-sentenza [Brasserie du pêcheur u Factortame, iċċitata iktar ’il fuq] b’mod partikolari fir-rigward tal-kwistjoni jekk, fl-istat attwali tal-ġurisprudenza dwar l-interpetazzjoni tad-dispożizzjonijiet rilevanti tad-dritt Komunitarju, dan il-ksur jippreżentax natura skużabbli?
10)
Bħala prinċipju, jista’ jkun hemm rabta ta’ kawżalità diretta skond is-sentenza [Brasserie du Pêcheur u Factortame, iċċitata iktar ’il fuq] bejn ksur evenwtali fl-Artikoli 43 KE, 49 KE u 56 KE u t-telf rilevanti tal-kategoriji ddefiniti iktar ’il fuq fis-sitt domanda taħt (a) u (d), fejn huwa sostnut li huma jirriżultaw minn dan il-ksur? Jekk dan huwa tassew il-każ, liema linji gwida, jekk dawn jeżistu, il-Qorti tal-Ġustizzja tikkunsida li għandhom jingħataw fir-rigward taċ-ċirkustanzi li l-qorti nazzjonali għandha tieħu in kunsiderazzjoni meta hija tiġi biex tiddetermina jekk tali rabta ta’ kawżalità diretta teżisti?
11)
Sabiex jiġi ddeterminat it-telf jew id-dannu li l-kumpens tiegħu jista’ jingħata, il-qorti nazzjonali għandha l-fakultà li tieħu in kunsiderazzjoni l-kwistjoni jekk il-persuni li ssubixxew dannu tawx prova ta’ diliġenza raġonevoli sabiex jevitaw jew jillimitaw it-telf tagħhom, b’mod partikolari billi għamlu użu mir-rikorsi legali li setgħu jistabbilixxu li d-dispożizzjonijiet nazzjonali ma kellhomx bħala effett (wara l-applikazzjoni tad-[DTA]) li jimponu l-obbligi esposti iktar ’il fuq fl-ewwel sat-tielet domandi?
12)
Ir-risposta għall-ħdax-il domanda iktar ’il fuq tista’ tiġi influwenzata mill-konklużjonijiet tal-partijiet, fil-mumenti rilevanti, fir-rigward ta’ l-effett tad-[DTA]?”
31
Peress illi, f’din il-kawża, ġew issollevati kwistjonijiet ta’ interpretazzjoni analogi għal dawk imsemmija mid-domandi magħmula fil-kawżi li kienu, ulterjorment, taw lok għas-sentenzi tat-12 ta’ Settembru 2006, Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas (C-196/04, Ġabra p. I-7995), tat-12 ta’ Diċembru 2006, Test Claimants in Class IV of the ACT Group Litigation (C-374/04, Ġabra p. I-11673) u Test Claimants in the FII Group Litigation (C-446/04, Ġabra p. I-11753), kif ukoll tat-13 ta’ Marzu 2007, Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation (C-524/04, Ġabra p. I-2107), il-proċedura ġiet sospiża, permezz ta’ deċiżjoni tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-13 ta’ Diċembru 2005, sakemm tingħata deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dawn l-aħħar kawżi.
32
Is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, Test Claimaints in Class IV of the ACT Group Lititagion, Test Claimants in the FII Group Litigation u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation ġew ikkomunikati lill-qorti tar-rinviju permezz ta’ ittra tat-3 ta’ April 2007, sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja tiġi infurmata jekk, fid-dawl ta’ dawn is-sentenzi, din tixtieqx iżżomm it-talba tagħha għal deċiżjoni preliminari.
33
B’ittra tat-12 ta’ Ġunju 2007, il-qorti tar-rinviju infurmat lill-Qorti tal-Ġustizzja li hija żammet it-talba tagħha.
Fuq id-domandi preliminari
34
Skond l-ewwel subparagrafu ta’ l-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura, fil-każ li talba għal deċiżjoni preliminari tkun identika għal domanda li l-Qorti tal Ġustizzja diġà ddeċidiet dwarha, jew fil-każ li r-risposta għal tali domanda tkun tista’ b’mod ċar tiġi dedotta mill-ġurisprudenza, il-Qorti tista’, wara li tkun semgħet lill-Avukat Ġenerali, f’kull waqt, tagħti deċiżjoni permezz ta’ digriet motivat.
Fuq l-ewwel domanda
35
Permezz ta’ l-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikoli 43 KE u 56 KE jipprekludux leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija li wkoll tirrisjedi f’dan l-Istat (iktar ’il quddiem id-“dividendi ta’ oriġini nazzjonali”), filwaqt li tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija li ma tirrisjedix f’dan l-istess Stat (iktar ’il quddiem id-“dividendi ta’ oriġini barranija”), b’mod partikolari fir-rigward ta’ kumpannija non-residenti kkontrollata minn din il-kumpannija residenti, filwaqt li tagħti eżenzjoni għal kull taxxa fuq dħul minn ras il-għajn imposta fl-Istat fejn tirrisjedi l-kumpannija li tqassam kif ukoll, meta l-kumpannija residenti li tibbenefika minn dividendi żżomm, direttament jew indirettament, 10 % jew aktar tad-drittijiet ta’ vot tal-kumpannija distributriċi, eżenzjoni għat-taxxa fuq il-kumpanniji mħallsa mill-kumpannija distributriċi fuq il-profitti bbażati fuq id-dividendi ddistribwiti.
36
Għandu jiġi kkonstatat li, fis-sentenza tagħha Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà eżaminat din il-kwistjoni u li, b’konsegwenza, ir-risposta magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja f’din is-sentenza hija għal kollox trasponibbli għall-ewewel domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju f’din il-kawża.
37
F’din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li d-dritt Komunitarju ma jipprojbixxix, bħala prinċipju, lil Stat Membru milli jevita l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq dividendi li kumpannija residenti tirċievi billi japplika regoli li jeżentaw dawn id-dividendi mit-taxxa meta jitħallsu minn kumpannija residenti, filwaqt li jevita, permezz ta’ sistema ta’ imputazzjoni, it-tassazzjoni ta’ sensiela minn dawn id-dividendi meta jitħallsu minn kumpannija non-residenti (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 48).
38
Fir-rigward, fl-ewwel lok, tad-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti li fiha kienet iżżomm holding li jippermettilha li teżerċita influwenza ċerta fuq id-deċiżjonijiet ta’ din il-kumpannija non-residenti u li tiddetermina l-attivitajiet tagħha, il-Qorti tal-Ġustizzja qalet bħala dritt li l-fatt li fir-rigward tad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali tiġi applikata sistema ta’ eżenzjoni u fir-rigward tad-dividendi ta’ oriġini barranija tiġi applikata sistema ta’ imputazzjoni ma jmurx kontra l-prinċipju tal-libertà ta’ stabbiliment li jinsab fl-Artikolu 43 KE sakemm ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija ma tkunx ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ taxxa jkun mill-inqas ugwali għall-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija li tqassam sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 57).
39
Fir-rigward, it-tieni nett, tal-kumpanniji residenti li jkunu rċevew dividendi minn kumpannija li fiha jżommu 10 % jew iktar tad-drittijiet tal-vot, mingħajr ma dan il-holding jagħtihom influwenza ċerta fuq id-deċiżjonijiet ta’ din il-kumpannija u lanqas ma jippermettilhom li jiddeterminaw l-attivitajiet tagħha, jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li, fil-kuntest tal-leġiżlazzjoni nazzjonali in kwistjoni fil-kawża prinċipali, il-fatt li jiġi applikat għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali sistema ta’ eżenzjoni u għad-dividendi ta’ oriġini barranija sistema ta’ imputazzjoni ma jmurx kontra l-prinċipju tal-moviment liberu tal-kapital stabbilit mill-Artikolu 56 KE safejn ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija ma tkunx ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ tassazzjoni jkun ta’ l-inqas daqs l-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija distributriċi sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 60).
40
Fit-tielet u l-aħħar lok, fir-rigward tal-kumpanniji residenti li jkunu rċevew dividendi minn kumpanniji li jżommu inqas minn 10 % tad-drittijiet tal-vot tagħhom, wara li rrilevat li d-dividendi ta’ oriġini nazzjonali huma eżentati mit-taxxa fuq il-kumpanniji, filwaqt li d-dividendi ta’ oriġini barranija huma suġġetti għal din it-taxxa u jagħtu dritt biss għal eżenzjoni għal eventwali dħul minn ras il-għajn fuq dawn l-istess dividendi fl-Istat ta’ residenza tal-kumpannija li tqassam, (ara Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 61), il-Qorti tal-Ġustizzja qalet bħala dritt li d-differenza fi trattament li tirriżulta minn leġiżlazzjoni bħal dik in kwistjoni fil-kawża prinċipali fir-rigward tad-dividendi li jirċievu kumpanniji residenti minn kumpanniji non-residenti li fihom iżommu inqas minn 10 % tad-drittijiet tal-vot tikkostitwixxi restrizzjoni għall-moviment liberu tal-kapital li hija, bħala regola, ipprojbita mill-Artikolu 56 KE (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 65).
41
Sussegwentement, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-fatt waħdu li, għal tali holdings, huwa l-Istat Membru li għandu jiddetermina jekk, u safejn, l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq profitti mqassma għandha tiġi evitata, ma jfissirx madankollu li huwa jista’ japplika sistema li fiha d-dividendi ta’ oriġini barranija u dawk ta’ oriġini nazzjonali ma jibbenefikawx minn trattament ekwivalenti (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 69), u li, indipendentement mill-fatt li Stat Membru għandu, f’kull każ, sistemi possibbli differenti sabiex jipprevjeni jew inaqqas l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq profitti mqassma, eventwali diffikultajiet fir-rigward tad-determinazzjoni tat-taxxa effettivament imħallsa fi Stat Membru ieħor ma jistgħux jiġġustifikaw ostakolu għall-moviment liberu tal-kapital bħal dak li jirriżulta minn din il-leġiżlazzjoni fil-kawża prinċipali (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 70).
42
Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 56 KE jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti li fiha hija żżomm inqas minn 10 % tad-drittijiet tal-vot, mingħajr ma tagħtiha kreditu ta’ tassazzjoni għat-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat ta’ residenza tagħha (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 74).
43
Fid-dawl ta’ dak li ntqal, l-ewwel domanda għandha tiġi risposta li:
—
l-Artikolu 43 KE għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti u li fiha l-kumpannija residenti żżomm holding li jippermettilha li teżerċita influwenza ċerta fuq id-deċiżjonijiet ta’ din il-kumpannija u li tiddetermina l-attivitajiet tagħha, filwaqt li tagħti kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, safejn ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija mhijiex ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ tassazzjoni jkun għall-anqas ugwali għall-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija li tqassam sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja;
—
l-Artikolu 56 KE għandu jiġi interpretat li ma jipprekludix leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti u li fiha l-kumpannija residenti żżomm mill-inqas 10 % tad-drittijiet tal-vot, filwaqt li tagħti kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, safejn ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija ma tkunx ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ tassazzjoni jkun għall-inqas ugwali għall-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija li tqassam sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja;
—
l-Artikolu 56 KE għandu, minbarra dan, jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti li fiha hija żżomm inqas minn 10 % tad-drittijiet tal-vot, mingħajr ma tagħtiha kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat ta’ residenza tagħha.
Fuq it-tieni domanda
44
Permezz tat-tieni domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja, essenzjalment, jekk l-Artikoli 43 KE, 49 KE u 56 KE għandhomx jiġi interpretati fis-sens li jipprekludu leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tippermetti eżenzjoni mit-taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti dividendi miġbura minn kumpanniji ta’ assigurazzjoni residenti mingħand kumpanniji residenti, iżda li teskludi tali eżenzjoni għal dividendi analogi miġbura minn kumpanniji non-residenti.
45
F’dan ir-rigward, jirriżulta mill-ġurisprudenza li l-libertà ta’ stabbiliment jinkludi l-kostituzzjoni u l-ġestjoni ta’ impriżi, u b’mod partikolari ta’ kumpanniji, fi Stat Membru minn ċittadin ta’ Stat Membru ieħor. B’hekk jeżerċita d-dritt ta’ stabbiliment tiegħu ċ-ċittadin ta’ Stat Membru li jżomm fil-kapital ta’ kumpannija stabbilita fi Stat Membru ieħor holding li jagħtih influwenza ċerta fuq id-deċiżjoniijiet tal-kumpanniji u li jippermettilu li jiddetermina l-attivitajiet tagħha (sentenzi tat-13 ta’ April 2000, Baars, C-251/98, Ġabra p. I-2787, punt 22; Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 31, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 27).
46
Bħala prinċipju, l-akkwist minn persuna waħda jew diversi persuni residenti fi Stat Membru ta’ ishma f’kumpannija kkostitwita u stabbilita fi Stat Membru ieħor jaqa’ taħt, peress li tali holding ma jagħtix lil dawn il-persuni influwenza ċerta fuq id-deċiżjonijiet tal-kumpannija u ma jippermetilhomx li jiddeterminaw l-attivitajiet tagħha, dispożizzjonijiet tat-Trattat KE dwar il-moviment liberu tal-kapital (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati Baars, punt 22; Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, punt 31, kif ukoll Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 27).
47
F’dan il-każ, jirriżulta mid-digriet ta’ rinviju li l-applikanti prinċipali suġġetti għal-leġiżlazzjoni in kwistjoni fil-kuntest tat-tieni domanda kienu jżommu mhux holding ta’ kontroll fil-kapital tal-kumapnniji li li mingħandhom kienu jirċievu dividendi, iżda biss holding ta’ portafoll, miżmum għal finijiet ta’ investiment, ta’ inqas minn 10 %.
48
B’hekk mhemmx lok li tingħata risposta għat-tieni domanda safejn hija tirreferi għall-Artikolu 43 KE.
49
L-istess japplika safejn din id-domanda tirreferi għall-Artikolu 49 KE.
50
Fil-fatt, jirriżulta mill-Artikolu 50 KE li, skond dan it-Trattat, dawn huma kkunsidrati bħala servizzi normalment mogħtija bi ħlas, safejn dawn mhumiex irregolati mid-dispożizzjonijiet dwar il-moviment liberu tal-kapital.
51
Madankollu, il-perċezzjoni tad-dividendi ta’ ishma ta’ kumpannija stabbilita fi Stat Membru minn ċittadin ta’ Stat Membru ieħor hija indissolubbilment marbuta ma’ moviment ta’ kapital (sentenza tas-6 ta’ Ġunju 2000, Verkooijen, C-35/98, Ġabra p. I-4071, punti 29 u 30), din l-operazzjoni ma taqax taħt l-Artikolu 49 KE.
52
Għaldaqstant id-domandi magħmula għandhom jingħataw risposta fid-dawl ta’ l-Artikolu 56 KE biss.
53
F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li l-miżuri pprojbiti mill-Artikolu 56(1) KE, inkwantu restrizzjonijiet fuq il-moviment tal-kapital, jinkludu dawk li huma ta’ natura li jiddiswadu lill-persuni non-residenti milli jinvestu fi Stat Membru jew li jiddiswadu lir-residenti ta’ l-imsemmi Stat Membru milli jagħmlu dan fi Stati Membri oħra (sentenzi tat-23 ta’ Frar 2006, van Hilten-van der Heijden, C-513/03, Ġabra p. I-1957, punt 44; tal-25 ta’ Jannar 2007, Festersen, C-370/05, Ġabra p. I-1129, punt 24, u tat-18 ta’ Diċembru 2007, A, C-101/05, Ġabra p. I-11531, punt 40).
54
Fil-kuntest tal-leġiżlazzjoni applikabbli fil-kawża prinċipali, l-Artikolu 208 ta’ l-ICTA, bħala prinċipju ma japplikax, la għall-operazzjonijiet ta’ rtirar u lanqas għal operazzjonijiet ta’ assigurazzjoni tal-ħajja barra mill-pajjiż, li għandu bħala effett li jissuġġetta d-dividendi miġbura minn portafoll ta’ investimenti marbuta ma’ dawn l-operazzjonijiet għat-taxxa tar-Renju Unit. Jekk, qabel l-1 ta’ Lulju 1997, kumpannija ta’ assigurazzjoni tal-ħajja setgħet, eċċezzjonalment, tagħżel li tapplika dan l-Artikolu f’dak li jikkonċerna d-dividendi li hija tirċievi, fil-kuntest ta’ l-operazzjonijiet ta’ rtirar tagħha, minn kumpanniji residenti, tali għażla kienet, min-naħa l-oħra, eskluża f’dak li jikkonċerna d-dividendi miġbura, fil-kuntest ta’ tali operazzjonijiet, minn kumpanniji non-residenti.
55
Tali sistema tmur kontra l-Artikolu 56 KE jekk id-dividendi mħallsa minn kumpanniji stabbiliti fi Stat Membru ieħor lil kumpanniji ta’ assigurazzjoni stabbiliti fir-Renju Unit kienu, fuq il-pjan fiskali, ittrattati b’mod inqas favorevoli minn dawk imħallsa minn kumpanniji stabbiliti fir-Renju Unit (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Verkooijen, iċċitata iktar ’il fuq, punti 34 sa 38, u Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 64).
56
F’dan ir-rigward, ma jirriżultax mid-deċiżjoni tar-rinviju li, fir-rigward tal-fatt li l-għażla li tħalliet, fir-rigward tad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali, kienet timplika r-rinunzja għal krediti ta’ tassazzjoni, kumpannija li tirċievi dividendi ta’ oriġini barranija, li ma setgħetx teżerċita din l-għażla, kienet ittrattata b’mod inqas favorevoli minħabba dan il-fatt biss.
57
Hija l-qorti tar-rinviju li għandha ġurisdizzjoni tivverifika jekk dan kienx il-każ.
58
Min-naħa l-oħra, safejn jirriżulta mid-deċiżjoni ta’ rinviju li kumpanniji kienu jżommu fil-kumpannija li tqassam holding ta’ inqas minn 10 % biss ma kinux jibbenefikaw minn eżenzjoni skond it-taxxa fuq il-kumpanniji mħallsa minn din il-kumpannija fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, dawn il-kumpanniji kienu suġġetti għal trattament fiskali inqas favorevoli li jmur kontra l-Artikolu 56 KE.
59
Skond il-Gvern tar-Renju Unit, huwa leġittimu u proporzjonali li dawn il-kumpanniji residenti jingħataw l-eżenzjoni mit-taxxa fuq il-kumpanniji biss sa limitu ta’ l-eventwali taxxa fuq dħul minn ras il-għajn miġbura fuq id-dividend. Fil-fatt, ostakoli prattiċi jipprekludu l-għoti, lil kumpannija li żżomm f’kumpannija li tqassam ammont ta’ holding inferjuri għal 10 % biss, ta’ kreditu ta’ tassazzjoni li jikkorrispondi għat-taxxa effettivament imħallsa minn din ta’ l-aħħar. Kuntrarjament għal kreditu ta’ tassazzjoni mogħti skond taxxa minn dħul minn ras il-għajn, tali kreditu ta’ tassazzjoni jista’ jingħata biss wara verifiki twal u kumplessi. Għaldaqstant, huwa leġittimu li jiġi stabbilit limitu skond is-sinjifikat ta’ l-ammont ta’ holding miżmum.
60
Ċertament, huwa l-kompitu ta’ l-Istat Membri, meta jintroduċu mekkaniżmi intiżi għall-prevenzjoni jew għat-tnaqqis ta’ l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq profitti mqassma, li jiddeterminaw il-kategorija ta’ persuni taxxabbli li jistgħu jibbenefikaw minn dawn il-mekkaniżmi u li jistabbilixxu, għal dan il-għan, il-limiti bbażati fuq il-holding li dawn il-persuni taxxabbli jżommu fil-kumpanniji li jqassmu kkonċernati. Huwa biss fir-rigward tal-kumpanniji ta’ l-Istati Membri li jżommu fil-kapital ta’ kumpannija ta’ Stat Membru ieħor holding minimu ta’ 25 % li l-Artikolu 4 tad-Direttiva tal-Kunsill 90/435/KEE, tat-23 ta’ Lulju 1990, dwar is-sistema komuni ta’ tassazzjoni li tapplika fil-każ tal-kumpanniji parent u sussidjarji ta’ Stati Membri differenti (ĠU L 225, p. 6), moqri flimkien ma’ l-Artikolu 3 tagħha, fil-verżjoni tagħha applikabbli fid-data tal-fatti fil-kawża prinċipali, jimponi fuq l-Istati Membri, jekk ma jeżentawx il-profitti li tirċievi kumpannija parent residenti minn kumpannija sussidjarja residenti fi Stat Membru ieħor, l-obbligu li jawtorizzaw lil din il-kumpannija parent li tnaqqas mill-ammont tat-taxxa tagħha mhux biss l-ammont tat-taxxa minn ras il-għajn miġbur mill-Istat Membru fejn tirrisjedi l-kumpannija sussidjarja, iżda wkoll il-frazzjon tat-taxxa tal-kumpannija sussidjarja relatata ma’ dawn il-profitti (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 67).
61
Madankollu, jekk, għall-holdings li għalihom ma tapplikax id-Direttiva 90/435, l-Artikolu 4 ta’ din id-direttiva ma jipprekludix għalhekk li Stat Membru jissuġġetta għat-taxxa l-profitti mħallsa minn kumpannija non-residenti lil kumpannija residenti, mingħajr ma jagħti lil din ta’ l-aħħar kwalunkwe eżenzjoni għat-taxxa fuq il-kumpanniji mħallsa minn din ta’ l-ewwel fl-Istat ta’ residenza tagħha, Stat Membru jista’ jeżerċita tali kompetenza biss safejn, skond id-dritt nazzjonali tiegħu, id-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra huma wkoll suġġetti għat-taxxa fir-rigward tal-kumpannija benefiċjarja, mingħajr din ma tkun tista’ tibbenefika minn eżenzjoni għat-taxxa fuq il-kumpanniji mħallsa mill-kumpannija li tqassam (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 68).
62
Fil-fatt, il-fatt waħdu li, għal tali holdings, huwa l-Istat Membru li għandu jiddetermina jekk, u safejn, l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq profitti mqassma għandhiex tiġi evitata, ma jfissirx madankollu li huwa jista’ japplika sistema li fiha d-dividendi ta’ oriġini barranija u dawk ta’ oriġini nazzjonali ma jibbenefikawx minn trattament ugwali (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 69).
63
Minbarra dan, indipendentement mill-fatt li Stat Membru, fi kwalunkwe każ, għandu sistemi possibbli differenti sabiex jipprevjeni jew inaqqas l-impożizzjoni ta’ sensiela ta’ taxxi fuq profitti mqassma, diffikultajiet eventwali fir-rigward tad-determinazzjoni tat-taxxa effettivament imħallsa fi Stat Membru ieħor ma jistgħux jiġġustifikaw ostakolu għall-moviment liberu tal-kapital bħal dak li jirriżulta minn din il-leġiżlazzjoni fil-kawża prinċipali (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 70 u l-ġurisprudenza ċċitata).
64
F’din il-kawża, il-Gvern tar-Renju Unit isostni, minbarra dan, li tali differenza ta’ trattament hija ġġustifikata mill-ħtieġa li tiġi ggarantita l-koerenza tas-sistema fiskali.
65
Ċertament, jirriżulta mill-ġurisprudenza li l-ħtieġa li tiġi ggarantita l-koerenza tas-sistema fiskali tista’ tiġġustifika restrizzjoni għall-eżerċizzju tal-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattat (sentenzi tat-28 ta’ Jannar 1992, Bachmann, C-204/90, Ġabra p. I-249, punt 28, u Il-Kummissjoni vs Il-Belġju, C-300/90, Ġabra p. I-305, punt 21).
66
Madankollu, jirriżulta wkoll mill-ġurisprudenza li, sabiex argument ibbażat fuq ġustifikazzjoni bħal din jista’ jirnexxi, jeħtieġ li tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ rabta diretta bejn il-vantaġġ fiskali kkonċernat u l-kumpens ta’ dan il-vantaġġ permezz ta’ tnaqqis fiskali stabbilit (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Verkooijen, iċċitata iktar ’il fuq, punt 57; tal-15 ta’ Lulju 2004, Lenz, C-315/02, Ġabra p. I-7063, punt 35; ta’ l-14 ta’ Settembru 2006, Centro di Musicologia Walter Stauffer, C-386/04, Ġabra p. I-8203, punt 53, u Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 93).
67
Madankollu, jekk il-leġiżlazzjoni fiskali in kwistjoni fil-kawża prinċipali hija bbażata fuq rabta bejn il-vantaġġ fiskali u t-tnaqqis kumpensatorju billi tipprovdi kreditu ta’ tassazzjoni, għad-dividendi miġbura minn kumpannija non-residenti li fiha kumpannija parent residenti żżomm 10 % jew aktar tad-drittijiet ta’ vot, il-ħtieġa ta’ tali rabta diretta għandha preċiżament twassal sabiex tagħti l-istess vantaġġ fiskali lill-kumpanniji li jirċievu dividendi minn kumpanniji non-residenti li fihom kumpannija parent residenti żżomm inqas minn 10 % tad-drittijiet ta’ vot, peress illi dawn ta’ l-aħħar ukoll għandhom l-obbligu, fl-Istat ta’ residenza tagħhom, li jħallsu t-taxxa fuq il-kumpanniji fuq il-profitti mqassma (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 93).
68
Għaldaqstant, ir-restrizzjoni msemmija fil-punt 58 ta’ dan id-digriet ma tistax tiġi ġġustifikata mill-ħtieġa li tiġi ggarantita l-koerenza tas-sistema fiskali.
69
B’konsegwenza, it-tieni domanda għandha tiġi risposta li l-Artikolu 56 KE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tippermetti eżenzjoni mit-taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti dividendi miġbura minn kumpanniji ta’ assigurazzjoni residenti mingħand kumpanniji residenti, iżda li teskludi din l-eżenzjoni għad-dividendi analogi miġbura minn kumpanniji non-residenti, safejn din timplika trattament inqas favorevoli ta’ dawn l-aħħar dividendi.
Fuq it-tielet domanda
70
Permezz tat-tielet domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk l-Artikoli 43 KE, 49 KE jew 56 KE għandhomx jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li, minn naħa, tipprovdi l-inkorporazzjoni fil-bażi ta’ stima ta’ kumpannija residenti stabbilita f’dan l-Istat Membru, tal-profitti magħmula minn kumpannjia barranija kkontrollata fi Stat Membru ieħor meta dawn il-profitti huma suġġetti fih għal livell ta’ tassazzjoni inqas minn dak applikabbli fl-ewwel Stat u li, min-naħa l-oħra, jipprovdi ċerti rekwiżiti ta’ konformità meta l-kumpannija residenti tixtieq tiġi eżentata mit-taxxi diġà mħallsa fuq il-profitti ta’ din il-kumpannija taħt kontroll fl-Istat ta’ residenza tagħha.
71
Għandu jiġi kkonstatat, fl-ewwel lok, li, fis-sentenza tagħha Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà eżaminat din il-kwistjoni, ikkunsidrata fl-ewwel parti tagħha, u li, b’konsegwenza, ir-risposta magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja f’din is-sentenza hija għal kollox trasponibbli f’din il-kawża.
72
F’din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li, peress illi l-leġiżlazzjoni fuq il-KBK tikkonċerna t-tassazzjoni, taħt ċerti kundizzjonijiet, tal-profitti ta’ kumpanniji sussidjarji stabbiliti barra mir-Renju Unit li fihom kumpannija residenti żżomm holding li jassiguralha l-kontroll ta’ dawn ta’ l-aħħar, din il-leġiżlazzjoni għandha tiġi eżaminata fir-rigward ta’ l-Artikoli 43 KE u 48 KE (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 32).
73
Jekk jiġi kkunsidrat li din il-leġiżlazzjoni għandha effetti restrittivi fuq il-libertà li jiġu pprovduti servizzi u fuq il-moviment liberu tal-kapital, dawn l-effetti huma l-konsegwenza inevitabbli ta’ eventwali ostakolu għal-libertà ta’ stabbiliment u ma jiġġustifikawx, f’kull każ, eżami awtonomu ta’ l-imsemmija leġiżlazzjoni fid-dawl ta’ l-Artikoli 49 KE u 56 KE (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 33).
74
Sussegwentement il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li l-leġiżlazzjoni fuq il-KBK tinkludi differenza ta’ trattament tal-kumpanniji residenti skond il-livell ta’ tassazzjoni li jolqot il-kumpannija li fiha huma jżommu holding li jassiguralhom il-kontroll tagħha u li din id-differenza ta’ trattament toħloq żvantaġġ fiskali għall-kumpannija residenti li għaliha l-leġiżlazzjoni fuq il-KBK hija applikabbli (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punti 43 u 45).
75
Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li t-trattament fiskali distint li jirriżulta mil-leġiżlazzjoni fuq il-KBK u l-iżvantaġġ li jista’ jirriżulta minn dan għall-kumpanniji residenti li għandhom sussidjarja suġġetta, fi Stat Membru ieħor, għal livell inferjuri ta’ tassazzjoni, huma ta’ natura li jostakolaw l-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment minn tali kumpanniji, peress li jiddisswaduhom milli joħolqu, jakkwistaw jew li jżommu sussidjarja fi Stat Membru li fih hija ssib ruħha suġġetta għal tali livell ta’ tassazzjoni, u li b’hekk jikkostitwixxu restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment skond l-Artikoli 43 KE u 48 KE (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 46).
76
Madankollu, miżura nazzjonali li tirrestrinġi l-libertà ta’ stabbiliment tista’ tiġi ġġustifikata meta hija ntiża speċifikament għal skemi purament artifiċjali li għandhom l-għan li jevitaw il-leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru kkonċernat (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 51 u l-ġurisprudenza ċċitata).
77
Isegwi li, sabiex restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment tkun tista’ tiġi ġġustifikata minħabba motivi ta’ ġlieda kontra prattiċi abbużivi, l-għan speċifiku ta’ tali restrizzjoni għandu jkun li jostakola aġir li jikkonsisti fil-ħolqien ta’ skemi purament artifiċjali, mingħajr realtà ekonomika, bil-għan li tiġi evaża t-taxxa normalment dovuta fuq il-profitti magħmula minn attivitajiet imwettqa fit-territorju nazzjonali (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 55).
78
Il-konstatazzjoni ta’ l-eżistenza ta’ tali skema fil-fatt teħtieġ, minbarra element suġġettiv li jikkonsisti fir-rieda li jinkiseb vantaġġ fiskali, li jirriżulta minn elementi oġġettivi li, minkejja rispett formali tal-kundizzjonijiet previsti mid-dritt Komunitarju, l-għan imfittex mil-libertà ta’ stabbliment ma jkunx intlaħaq (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 64 u l-ġurisprudenza ċċitata).
79
F’dawn il-kundizzjonijiet, sabiex il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK tkun konformi mad-dritt Komunitarju, l-applikazzjoni tat-tassazzjoni prevista mill-imsemmija leġiżlazzjoni għandha tiġi eskluża meta, minkejja l-eżistenza ta’ motivazzjonijiet ta’ natura fiskali, il-kostituzzjoni ta’ KBK tikkorrispondi għal realtà ekonomika. Din il-konstatazzjoni għandha tkun ibbażata fuq elementi oġġettivi u verifikabbli minn terzi, relatati, b’mod partikolari, mal-livell ta’ eżistenza fiżika tal-KBK f’termini ta’ stabbilimenti, persunal u tagħmir (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punti 65 u 67).
80
F’dan il-każ, hija kompetenza tal-qorti tar-rinviju li tivverifika jekk, bħalma jsostni l-Gvern tar-Renju Unit, it-test tal-motiv, kif iddefinit mil-leġiżlazzjoni dwar il-KBK, jistax jiġi interpretat b’mod li jippermetti li l-applikazzjoni ta’ l-intaxxar previst minn din il-leġiżlazzjoni tiġi limitata għall-iskemi purament artifiċjali jew jekk, għall-kuntrarju, il-kriterji li fuqhom huwa bbażat dan it-test ifissru li, peress illi ebda waħda mill-eċċezzjonijiet previsti minn din l-istess leġiżlazzjoni ma hija applikabbli u li r-rieda li jinkiseb tnaqqis tat-taxxa fir-Renju Unit tidher li hija waħda mir-raġunijiet prinċipali li kienu wasslu għall-kostituzzjoni tal-KBK, il-kumpannija parent residenti tidħol fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din il-leġiżlazzjoni, minkejja n-nuqqas ta’ elementi oġġettivi li jistgħu jirrivelaw l-eżistenza ta’ skema ta’ din in-natura. Fl-ewwel ipoteżi, il-leġiżlazzjoni fuq il-KBK għandha tiġi kkunsidrata bħala kumpatibbli ma’ l-Artikoli 43 KE u 48 KE. Min-naħa l-oħra, fit-tieni ipoteżi, għandu jiġi kkunsidrat li l-imsemmija leġiżlazzjoni tmur kontra l-Artikoli 43 KE u 48 KE (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċtata iktar ’il fuq, punti 72 sa 74).
81
Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal, l-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu l-inkorporazzjoni, fil-bażi ta’ stima għall-intaxxar ta’ kumpannija residenti stabbilita fi Stat Membru, tal-profitti magħmula minn KBK fi Stat Membru ieħor meta dawn il-profitti huma suġġetti fih għal livell ta’ tassazzjoni iktar baxx minn dak applikabbli fl-ewwel Stat, sakemm tali inkorporazzjoni tikkonċerna biss l-iskemi purament artifiċjali intiżi sabiex jevadu t-taxxa nazzjonali normalment dovuta. B’konsegwenza, l-applikazzjoni ta’ tali miżura ta’ tassazzjoni għandha tiġi eliminata meta jingħataw il-provi, fuq il-bażi ta’ elementi oġġettivi u verifikabbli minn terzi, li, minkejja l-eżistenza ta’ motivazzjonijiet ta’ natura fiskali, l-imsemmija KBK hija realment stabbilita fl-Istat Membru ospitanti u teżerċita fih attivitajiet ekonomiċi effettivi (sentenza Cadbury Schweppes et Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 75).
82
Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-ħtiġiet ta’ konformita li għalihom huma suġġetti l-eżenzjoni mill-profitti ta’ KBK fir-rigward ta’ kumpannija residenti, għandu jiġi rrilevat minn naħa, li fis-sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-kumpannija residenti hija fl-aħjar pożizzjoni sabiex tistabbilixxi li hija ma fasslitx skemi purament artifiċjali, mingħajr realtà ekonomika, bl-għan li tevadi t-taxxa normalment dovuta fuq il-profitti magħmula minn attivitajiet imwettqa fit-territorju nazzjonali u li hija għandha titqiegħed fil-pożizzjoni li tipproduċi elementi dwar ir-realtà ta’ l-istabbiliment tal-KBK u n-natura effettiva ta’ l-attivitajiet tagħha (sentenza Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 70).
83
Madankollu, f’dan il-kuntest, dawn l-eżiġenzi ta’ konformità huma inerenti għall-evalwazzjoni, mfakkra fil-punt 81 ta’ dan id-digriet, li fuqha tibbaża l-kompatibbiltà tal-leġiżlazzjoni dwar il-KBK.
84
Min-naħa l-oħra, fis-sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li leġiżlazzjoni nazzjonali li tibbaża ruħha fuq eżami ta’ elementi oġġettivi u verifikabbli sabiex tiddetermina jekk tranżazzjoni għandhiex natura ta’ skema purament artifiċjali għal finijiet fiskali biss, għandha tiġi kkunsidrata bħala li ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex tipprevjeni prattiċi abbużivi meta, f’kull każ fejn l-eżistenza ta’ din l-iskema ma tistax tiġi eskluża, il-persuna taxxabbli hija fil-pożizzjoni, mingħajr ma tkun suġġetta għal xi obbligi amministrattivi eċċessivi, li tipproduċi provi li jikkonċernaw l-eventwali raġunijiet kummerċjali li għalihom din it-tranżazzjoni ġiet konkluża (sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 82).
85
B’konsegwenza, l-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li huma ma jipprekludux leġiżlazzjoni fiskali ta’ Stat Membru li timponi ċerti rekwiżiti ta’ konformità meta l-kumpannija residenti tkun tixtieq tiġi eżentata mit-taxxi diġà mħallsa fuq il-profitti ta’ din il-KBK fl-Istat ta’ residenza tagħha safejn dawn ir-rekwiżiti għandhom bħala għan li jivverifikawa r-realtà ta’ l-istabbiliment tal-KBK u n-natura effettiva ta’ l-attivitajiet ekonomiċi tagħha mingħajr ma dan jimplika obbligi amministrattivi eċċessivi.
86
B’hekk it-tielet domanda għandha tiġi risposta li:
—
l-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu l-inkorporazzjoni, fil-bażi ta’ stima taxxabbli ta’ kumpannija residenti stabbilita fi Stat Membru, tal-profitti magħmula minn KBK fi Stat Membru ieħor meta dawn il-profitti huma suġġetti fih għal livell ta’ tassazzjoni inqas minn dak applikabbli fl-ewwel Stat, sakemm tali inkorporazzjoni tikkonċerna biss l-iskemi purament artifiċjali intiżi sabiex jevadu t-taxxa nazzjonali normalment dovuta;
—
l-applikazzjoni ta’ tali miżura ta’ tassazzjoni għandha bħala konsegwenza li tiġi miċħuda meta jirriżulta, fuq il-bażi ta’ elementi oġġettivi u verifikabbli minn terzi, li, minkejja l-eżistenza ta’ motivazzjonijiet ta’ natura fiskali, din il-KBK hija realment stabbilita fl-Istat Membru ospitanti u teżerċita fih attivitajiet ekonomiċi effettivi;
—
madankollu, l-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux leġiżlazzjoni fiskali nazzjonali li timponi ċerti rekwiżiti ta’ konformità meta l-kumpannija residenti tixtieq tiġi eżentata mit-taxxi diġà mħallsa fuq il-profitti ta’ din il-kumpannija taħt kontroll fl-Istat ta’ residenza tagħha safejn dawn ir-rekwiżiti għandhom bħala għan li jivverifikaw ir-realtà ta’ l-istabbiliment tal-KBK u n-natura effettiva ta’ l-attivitajiet ekonomiċi tagħha mingħajr ma dan jimplika obbligi amministrattivi eċċessivi.
Fuq ir-raba’ domanda
87
Permezz tar-raba’ domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk l-ewwel sat-tielet domandi jeħtiġux risposta differenti fil-każ fejn il-kumpannija non-residenti hija stabbilita f’pajjiż terz.
88
F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar, fl-ewwel lok, li l-Kapitolu tat-Trattat dwar il-libertà ta’ stabbiliment ma jinkludi ebda dispożizzjoni li testendi l-kamp ta’ applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tagħha għas-sitwazzjonijiet li jikkonċernaw l-istabbiliment ta’ kumpannija ta’ Stat Membru f’pajjiż terz (ara, f’dan is-sens, id-digriet ta’ l-10 ta’ Mejju 2007, A u B, C-102/05, Ġabra p. I-3871, punt 29, u s-sentenza ta’ l-24 ta’ Mejju 2007, Holböck, C-157/05, Ġabra p. I-4051, punt 28).
89
Għalhekk mhemmx lok li tingħata risposta għar-raba’ domanda ħlief għall-miżuri li għalihom jipprekludi l-Artikolu 56 KE, fir-rigward tar-risposti magħmula għall-ewwel, it-tieni u t-tielet domandi.
90
F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li l-Artikolu 56(1) KE implementa l-liberalizzazzjoni tal-kapital bejn l-Istati Membri kif ukoll bejn l-Istati Membri u l-pajjiżi terzi. Għal dan il-għan, huwa jipprovdi li, fil-kuntest tal-kapitolu tat-Trattat intitolat “Il-Kapital u l-Pagament”, kull restrizzjoni fuq il-moviment tal-kapital bejn l-Istati Membri u bejn l-Istati Membri u pajjiżi terzi huma pprojbiti (sentenzi ta’ l-14 Diċembru 1995, Sanz de Lera et, C-163/94, C-165/94 u C-250/94, Ġabra p. I-4821, punt 19; van Hilten-van der Heijden, iċċitata iktar ’il fuq, punt 37 u A, iċċitata iktar ’il fuq, punt 20).
91
Minbarra dan, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li, fir-rigward tal-moviment ta’ kapital bejn l-Istati Membri u l-pajjiżi terzi, l-Artikolu 56(1) KE, flimkien ma’ l-Artikoli 57 KE u 58 KE, jista’ jiġi invokat quddiem il-qorti nazzjonali u jwassal għall-inapplikabbiltà tar-regoli nazzjonali li huma kuntrarji tiegħu, indipendentement mill-kategorija tal-movimenti ta’ kapital in kwistjoni (sentenza A, iċċitata iktar ’il fuq, punt 27).
92
Ċertament, jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-limitu safejn l-Istati Membri huma awtorizzati li japplikaw ċerti miżuri restrittivi dwar il-movimenti ta’ kapital ma jistax jiġi ddeterminat mingħajr ma tittieħed in kunsiderazzjoni ċ-ċirkustanza li l-movimenti ta’ kapital lejn jew minn pajjiż terz iseħħu f’kuntest legali differenti minn dawk li jseħħ fih fi ħdan il-Komunità. B’hekk, minħabba l-livell ta’ integrazzjoni ġuridika eżistenti bejn l-Istati Membri tal-Komunità, u b’mod partikolari, l-eżistenza ta’ miżuri leġiżlattivi Komunitarji intiżi għall-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet fiskali nazzjonali, bħad-Direttiva tal-Kunsill 77/799/KEE tad-19 ta’ Diċembru 1977 dwar għajnuna reċiproka mill-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istati Membru fil-qasam tat-tassazzjoni diretta (ĠU L 336, p. 15), l-impożizzjoni ta’ taxxa minn Stat Membru fuq attivitajiet ekonomiċi li għandhom aspetti traskonfinali li jinsabu ġewwa l-Komunità mhux dejjem hija simili għal dik imposta fuq attivitajiet ekonomiċi li jirrigwardaw relazzjonijiet bejn l-Istati Membri u l-pajjiżi terzi (sentenza Test Claimants in the FII Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 170).
93
Ma jistax lanqas jiġi eskluż li Stat Membru jista’ juri li restrizzjoni għall-movimenti ta’ kapital lejn jew minn pajjiż terz hija ġġustifikata minħabba raġuni partikolari f’ċirkustanzi fejn dan il-motiv mhuwiex ta’ natura li jikkostitwixxi ġustifikazjoni valida għal restrizzjoni għall-movimenti ta’ kapital bejn Stati Membri (sentenza A, iċċitata iktar ’il fuq, punti 36 u 37).
94
Fir-rigward tal-motivi mressqa mill-Gvern tar-Renju Unit sabiex jiġġustifika l-miżuri nazzjonali li għalihom jirreferu l-ewwel u t-tieni domanda, b’mod partikolari fir-rigward tal-ħtieġa li tiġi ggarantita l-koerenza tas-sistema fiskali, għandu jiġi kkonstatat li dan il-Gvern ma ressaq ebda l-ebda element li jispjega kif dawn il-motivi jiġġustifikaw dawn il-miżuri fir-relazzjonijiet bejn Stat Membru u pajjiżi terzi.
95
Barra minn hekk, f’dak li jikkonċerna d-diffikultajiet marbuta mal-verifika tar-rispett ta’ ċerti kundizzjonijiet minn kumpanniji stabbiliti f’pajjiżi terzi, il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat, fil-kuntest tal-moviment liberu tal-kapital, li meta l-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru tissuġġetta l-benefiċċju ta’ vantaġġ fiskali għal kundizzjonijiet li l-ħarsien tagħhom jista’ jiġi vverifikat biss billi tinkiseb informazzjoni mill-awtoritajiet kompetenti ta’ pajjiż terz, bħala prinċipju huwa leġittimu għal dan l-Istat Membru li jirrifjuta l-għoti ta’ dan il-vantaġġ jekk, b’mod partikolari, minħabba n-nuqqas ta’ obbligu kuntrattwali ta’ dan il-pajjiż terz li jipprovdi informazzjoni, ikun impossibbli għalih li jikseb din l-informazzjoni mill-imsemmi pajjiż (sentenza A, iċċitata iktar ’il fuq, punt 63).
96
Għaldaqstant, jirriżulta minn din is-sentenza li l-Artikoli 56 u 58 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tipprovdi li vantaġġ fiskali skond it-taxxa fuq id-dividendi tista’ tingħata biss jekk il-kumpannija li tqassam hija stabbilita fi Stat Membru taż-Żona Ekonomika Ewropea jew fi Stat li miegħu jkun ġie konkluż ftehim fiskali li jipprovdi għall-iskambju ta’ informazzjoni ma’ l-Istat Membru li jimponi t-taxxa, meta dan il-vantaġġ huwa suġġett għal kundizzjonijiet li l-ħarsien tagħhom ma jistax jiġi vverifikat mill-awtoritajiet kompetenti ta’ dan l-Istat Membru ħlief billi jiksbu informazzjoni mingħand l-Istat fejn tkun stabbilita l-kumpannija li tqassam (ara, f’dan is-sens, is-sentenza A, iċċitata iktar ’il fuq, punt 67).
97
Fir-rigward ta’ dak li ntqal, ir-raba’ domanda preliminari għandha tiġi risposta li l-Artikoli 56 KE u 58 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux il-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tagħti vantaġġ fiskali skond it-taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti dividendi li kumpannji residenti jirċievu minn kumpanniji residenti, iżda li teskludi dan il-vantaġġ għad-dividendi miġbura minn kumpannji stabbiliti f’pajjiż terz b’mod partikolari meta l-għoti ta’ dan il-vantaġġ huwa suġġett għal kundizzjonijiet fejn il-ħarsien tagħhom ma jistax jiġi vverifikat mill-awtoritajiet kompetenti ħlief billi jiksbu informazzjoni mill-pajjiż terz fejn hija stabbilita l-kumpannija li tqassam.
Fuq il-ħames domanda
98
Permezz tal-ħames domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk, qabel il-31 ta’ Diċembru 1993, Stat Membru adotta l-miżuri diskritti fl-ewwel sat-tielet domanda u, wara din id-data, biddel dawn il-miżuri bil-mod indikat fid-deċiżjoni tar-rinviju u li, hekk kif ġew emendati, dawn il-miżuri jikkostitwixxu restrizzjonijiet ipprojbiti mill-Artikolu 56 KE, dawn ir-restrizzjonijiet għandhomx jiġu kkunsidrati bħala restrizzjonijiet li ma kinux jeżistu fil-31 ta’ Diċembru 1993 skond l-Artikolu 57 KE.
99
F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar, fl-ewwel lok, li skond l-Artikolu 57(1) KE, id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 56 KE ma jippreġudikawx l-applikazzjoni għall-pajjiżi terzi ta’ xi restrizzjonijiet li kienu jeżistu fil-31 ta’ Diċembru 1993 skond il-liġi nazzjonali jew id-dritt Komunitarju dwar il-moviment tal-kapital lejn jew minn pajjiżi terzi li jinvolvi investiment dirett, inkluż ukoll investiment f’beni immobbli, l-istabbiliment, il-provvediment ta’ servizzi finanzjarji jew id-dħul ta’ titoli fi swieq kapitali.
100
B’hekk il-ħames domanda għandha tiġi risposta biss fir-rigward tal-miżuri li għalihom jipprekludi l-Artikolu 56 KE fir-rigward tar-risposti magħmula fl-ewwel sat-tielet domandi.
101
Madankollu, għandu jiġi kkonstatat li, abbażi ta’ l-informazzjoni pprovduta mill-qorti tar-rinviju fir-rigward tal-kuntest ġuridiku nazzjonali applikabbli fil-kawża prinċipali, il-ħames domanda ma titqajjimx, hekk kif irrilevat il-Kummissjoni fl-osservazzjonijiet tagħha ppreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja, ħlief fir-rigward tat-tielet domanda.
102
F’dak li jikkonċerna l-miżuri nazzjonali kkunsidrati bħala li huma kontra l-Artikolu 56 KE fil-kuntest tar-risposti magħmula fl-ewwel u t-tieni domandi, il-qorti tar-rinviju fil-fatt ma tipprovdi ebda indikazzjoni li tippermetti li jiġi vverifikat li dawn il-miżuri ġew adottati qabel il-31 ta’ Diċembru 1993 u ġew emendati wara din id-data b’mod li huwa rilevanti għall-finijiet ta’ l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 57(1) KE.
103
B’hekk mhemmx lok li tingħata risposta għall-ħames domanda safejn hija tirreferi għall-ewwel u t-tieni domandi.
104
Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-ħames domanda safejn hija tirreferi għat-tielet domanda, għandu jiġi mfakkar li, fil-kuntest tar-risposta magħmula għal din l-aħħar domanda f’dan id-digriet, ġie ppreċiżat li, peress li l-leġiżlazzjoni fuq il-KBK tikkonċerna t-tassazzjoni, taħt ċerti kundizzjonijiet tal-profitti ta’ sussidjarji stabbiliti barra mir-Renju Unit li fihom kumpannija residenti żżomm holding li jassiguralha l-kontroll ta’ dawn ta’ l-aħħar, din il-leġiżlazzjoni għandha tiġi eżaminata fir-rigward ta’ l-Artikoli 43 KE u 48 KE.
105
B’hekk, minn naħa, ir-risposta magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja fit-tielet domanda bl-ebda mod ma tirreferi għall-Artikolu 56 KE.
106
Min-naħa l-oħra, jekk jiġi kkunsidrat li l-miżuri nazzjonali kkunsidrati bħala li huma kontra l-Artikoli 43 KE u 48 KE, fil-kuntest tar-risposta magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja fit-tielet domanda, għandhom effetti restrittivi fuq il-moviment liberu tal-kapital, tali effetti għandhom jiġu kkunsidrati bħala l-konsegwenza inevitabbli ta’ eventwali ostakolu għal-libertà ta’ stabbiliment u ma jiġġustifikawx eżami ta’ l-imsemmija miżuri fir-rigward ta’ l-Artikoli 56 KE u 58 KE (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Cadbury Schweppes u Cadbury Schweppes Overseas, iċċitata iktar ’il fuq, punt 33; tat-3 ta’ Ottubru 2006, Fidium Finanz, C-452/04, Ġabra p. I-9521, punti 48 u 49; Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 34 u d-digriet A u B, iċċitat iktar ’il fuq, punt 27).
107
B’konsegwenza, mhemmx lok li tingħata risposta għall-ħames domanda safejn hija tirreferi għat-tielet domanda.
Fuq is-sitt sat-tnax-il domanda
108
Permezz tas-sitt sat-tnax-il domanda tagħha, li għandhom jiġu kkunsidrati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja, essenzjalment, f’każ li l-miżuri nazzjonali msemmija fid-domandi preċedenti jkunu inkompatibbli mad-dritt Komunitarju, jekk azzjonijiet bħal dawk imressqa mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali sabiex tiġi rrimedjata din l-inkompatibbiltà, għandhomx jiġu kklassifikati bħala azzjonijiet għal rifużjoni ta’ ammonti indebitament miġbura jew bħala vantaġġi indebitament irrifjutati jew, min-naħa l-oħra, bħala azzjonijiet għal kumpens għad-dannu subit. F’dan l-aħħar każ, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk għandhomx jiġu ssodisfatti l-kundizzjonijiet stipulati fis-sentenza Brasserie du Pêcheur u Factortame (iċċitata iktar ’il fuq, punti 51 u 66) u jekk hemmx bżonn, f’dan ir-rigward, li tittieħed in kunsiderazzjoni l-forma li fiha dawn l-azzjonijiet għandhomx jiġu ppreżentati skond id-dritt nazzjonali.
109
Rigward l-applikazzjoni tal-kundizzjonijiet li jistipulaw li Stat Membru huwa obbligat li jagħti kumpens għad-danni kkawżati lill-individwi minn ksur tad-dritt Komunitarju, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tistax tagħti linji gwida dwar ir-rekwiżit ta’ ksur biżżejjed ikkaratterizzat ta’ dan id-dritt kif ukoll dwar ir-rekwiżit ta’ rabta ta’ kawżalità bejn il-ksur ta’ l-obbligu impost fuq l-Istat Membru u d-dannu subit mill-persuni leżi.
110
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi wkoll jekk għandhiex tiġi kkunsidrata, sabiex jiġi ddeterminat it-telf li għandu jiġi mħallas lura jew ikkumpensat, il-kwistjoni jekk il-persuni leżi urewx diliġenza raġonevoli sabiex jevitaw it-telf allegat, b’mod partikolari billi jitressqu rikorsi ġudizzjarji.
111
Hemm lok li jiġi kkonstatat li l-Qorti tal-Ġustizzja kellha l-okkażjoni li tfakkar li mhuwiex il-kompitu tagħha li tagħti klassifikazzjoni ġuridika tar-rikorsi ppreżentati mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali quddiem il-qorti tar-rinviju. F’dan il-każ, huwa l-kompitu tagħhom li jippreċiżaw in-natura u l-bażi ta’ l-azzjoni tagħhom (talba għal rifużjoni jew talba għal kumpens għal dannu), taħt il-kontroll tal-qorti tar-rinviju (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 201 u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 109).
112
Il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret ukoll li, skond ġurisprudenza stabbilita sew, id-dritt li jinkiseb il-ħlas lura ta’ taxxi miġbura fi Stat Membru bi ksur tar-regoli tad-dritt Komunitarju huwa l-konsegwenza u l-aspett supplimentari tad-drittijiet mogħtija lill-individwi mid-dispożizzjonijiet Komunitarji hekk kif ġew interpretati mill-Qorti tal-Ġustizzja u li b’hekk l-Istat Membru huwa obbligat, bħala prinċipju, li jħallas lura t-taxxi miġbura bi ksur tad-dritt Komunitarju (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 202, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 110).
113
Fil-fatt, fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni Komunitarja fil-qasam ta’ rifużjoni ta’ taxxi nazzjonali indebitament miġbura, hija s-sistema legali nazzjonali ta’ kull wieħed mill-Istati Membri li għandha tistipula l-qrati kompetenti u li tirregola r-regoli proċedurali tar-rikorsi ġudizzjarji ddestinati sabiex jassiguraw il-ħarsien tad-drittijiet li l-individwi jieħdu mid-dritt Komunitarju, safejn, minn naħa, dawn ir-regoli ma jkunux inqas favorevoli minn dawk li jikkonċernaw rikorsi simili ta’ natura interna (prinċipju ta’ ekwivalenza) u, min-naħa l-oħra, li ma jagħmlux, fil-prattika, l-eżerċizzju tad-drittijiet mogħtija mis-sistema legali Komunitarja impossibbli jew eċċessivament diffiċli (prinċipju ta’ effettività) (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 203 u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 111).
114
Minbarra dan, meta Stat Membru jiġbor taxxi bi ksur tar-regoli tad-dritt Komunitarju, l-individwi għandhom id-dritt għall-ħlas lura mhux biss tat-taxxa indebitament miġbura, iżda wkoll ta’ l-ammonti mħallsa lil dan l-Istat jew miżmuma minnu b’relazzjoni diretta ma’ din it-taxxa. Dan jinkludi wkoll it-telf ikkostitwit mill-indisponibbiltà ta’ ammonti ta’ flus wara l-ġbir prematur tat-taxxa (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 205, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 112).
115
Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat li la l-eżenzjonijiet jew vantaġġi fiskali oħra li tkun irrinunzjat għalihom kumpannija residenti sabiex tkun fil-pożizzjoni li tikkumpensa t-taxxa kollha indebitament miġbura fuq ammont dovut bħala taxxa oħra, la l-ispejjeż sostnuti mill-kumpanniji ta’ dan il-grupp biex jikkonformaw ruħhom mal-leġiżlazzjoni nazzjonali in kwistjoni ma jistgħu jiġu kkumpensati, billi jibbażaw fuq id-dritt Komunitarju, permezz ta’ azzjoni intiża għall-ħlas lura tat-taxxa indebitament miġbura jew ta’ ammonti mħallsa lill-Istat Membru kkonċernat jew miżmuma minnu b’relazzjoni diretta ma’ din it-taxxa (sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 113).
116
Fiċ-ċirkustanzi tal-kawża preżenti, dawn l-ispejjeż huma bbażati fuq deċiżjonijiet meħuda mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali u ma jistgħux, b’hekk, jikkostitwixxu, minnhom infushom, konsegwenza inevitabbli ta’ l-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni fiskali tar-Renju Unit dwar id-dividendi u dwar il-KBK (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 207, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 113).
117
B’hekk huwa l-kompitu tal-qorti nazzjonali li tiddetermina jekk l-ispejjeż elenkati fil-punt 114 ta’ dan id-digriet jikkostitwixxux, fir-rigward tal-kumpanniji kkonċernati, telf finanzjarju sostnut minħabba ksur tad-dritt Komunitarju li jista’ jiġi attribwit lill-Istat Membru kkonċernat (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 208, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 114).
118
Il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret ukoll li, mingħajr ma jiġi eskluż li r-responsabbiltà ta’ Stat tista’ tapplika f’ċirkustanzi inqas restrittivi fuq il-bażi tal-liġi nazzjonali, il-kundizzjonijiet li fihom Stat Membru għandu l-obbligu li jagħti kumpens għad-danni kkawżati lill-individwi minn ksur tad-dritt Komunitarju li jista’ jiġi attribwit lilu huma tlieta, jiġifieri li r-regola ta’ dritt miksura għandha bħala għan li tagħti drittijiet lill-individwi, li l-ksur huwa gravi biżżejjed u li teżisti rabta ta’ kawżalità diretta bejn il-ksur ta’ l-obbligu impost fuq l-Istat u d-dannu subit mill-persuni leżi (sentenzi ċċitati Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 209, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 115).
119
F’dan ir-rigward, l-implementazzjoni tal-kundizzjonijiet li jippermettu li tiġi stabbilita r-responsabbiltà ta’ l-Istati Membri għal danni kkawżati lill-individwi minħabba ksur tad-dritt Komunitarju għandha, bħala prinċipju, titwettaq mill-qrati nazzjonali, skond il-linji gwida pprovduti mill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex titwettaq din l-implementazzjoni (sentenzi ċċitati Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 210, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 116).
120
F’dak li jikkonċerna l-leġiżlazzjoni in kwistjoni fil-kawża prinċipali, l-ewwel kundizzjoni hija ssodisfata b’mod ċar f’dak li jikkonċerna l-Artikolu 43 KE u 56 KE. Fil-fatt, dawn id-dispożizzjonijiet għandhom bħala effett li jagħtu drittijiet lill-individwi (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 211, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 117).
121
Għal dak li jirrigwarda t-tieni kundizzjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret, minn naħa, li ksur tad-dritt Komunitarju huwa gravi biżżejjed meta Stat Membru, fl-eżerċizzju tal-poter normattiv tiegħu, jikser, b’mod manifest u gravi, il-limiti li huma imposti fuq l-eżerċizzju tal-poteri tiegħu. Min-naħa l-oħra, meta l-Istat Membru in kwistjoni, fil-mument meta jkun wettaq il-ksur, ikollu biss marġni ta’ diskrezzjoni kunsiderevolment imnaqqsa, jew ma jkollu ebda diskrezzjoni, is-sempliċi ksur tad-dritt Komunitarju jista’ jkun biżżejjed sabiex jistabbilixxi l-eżistenza ta’ ksur gravi biżżejjed (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 212, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 118).
122
Sabiex jiġi ddeterminat jekk jeżistix ksur gravi biżżejjed, għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni l-elementi kollha li jikkaratterizzaw is-sitwazzjoni mressqa quddiem il-qorti nazzjonali. Dawn l-elementi jinkludu, b’mod partikolari, il-livell ta’ ċarezza u ta’ preċiżjoni tar-regola miksura, in-natura intenzjonali jew involontarja tan-nuqqas imwettaq jew tad-dannu kkawżat, in-natura skużabbli jew le ta’ eventwali żball ta’ dritt, u ċ-ċirkustanza li l-attitudnijiet meħuda minn istituzzjoni Komunitarja setgħu kkontribwixxew għall-adozzjoni jew għaż-żamma ta’ miżuri jew ta’ prattika nazzjonali li huma kontra d-dritt Komunitarju (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 213, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 119).
123
Fi kwalunkwe każ, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ppreċiżat li ksur tad-dritt Komunitarju huwa manifestament gravi meta jibqa’ għaddej minkejja li tkun ingħatat deċiżjoni ta’ sentenza li tikkonstata n-nuqqas allegat, sentenza preliminari jew ġurisprudenza stabbilita sew tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam, li minnhom jirriżulta li l-aġir in kwistjoni jikkostitwixxi ksur (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 214, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 120).
124
F’din il-kawża, il-qorti nazzjonali, sabiex tevalwa jekk ksur ta’ l-Artikolu 43 KE jew ta’ l-Artikolu 56 KE imwettaq mill-Istat Membru kkoncernat huwiex gravi biżżejjed, għandha tieħu in kunsiderazzjoni l-fatt li, f’qasam bħal dak tat-tassazzjoni diretta, il-konsegwenzi li jirriżultaw mil-libertajiet ta’ moviment iggarantiti mit-Trattat jiġu biss iċċarati gradwalment (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 215, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 121).
125
Għal dak li jirrigwarda t-tielet kundizzjoni, jiġifieri r-rekwiżit ta’ rabta ta’ kawżalità diretta bejn il-ksur ta’ l-obbligu impost fuq l-Istat u d-dannu subit mill-persuni leżi, huwa l-kompitu tal-qorti tar-rinviju li tivverifika jekk id-dannu allegat jirriżultax b’mod biżżejjed dirett mill-ksur tad-dritt Komunitarju sabiex l-Istat jiġi ordnat jagħti kumpens għal dak il-ksur (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 218, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 122).
126
Fil-fatt, bla ħsara għad-dritt għal kumpens għad-danni li huwa mfassal direttament fuq id-dritt Komunitarju peress li dawn il-kundizzjonijiet huma ssodisfati, huwa fil-kuntest tad-dritt nazzjonali tar-responsabbiltà li l-Istat għandu jagħti kumpens għall-konsegwenzi tad-dannu kkawżat, peress li l-kundizzjonijiet stabbiliti mil-leġiżlazzjonijiet nazzjonali fil-qasam tal-kumpens tad-dannu ma jistgħux ikunu inqas favorevoli minn dawk li jikkonċernaw it-talbiet simili ta’ natura interna u ma jistgħux jiġu mfassla b’mod li fil-prattika jagħmlu l-ksib tal-kumpens impossibbli jew eċċessivament diffiċli (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Test Claimants in the FII Group Litigation, punt 219, u Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, punt 123).
127
Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat ukoll li, sabiex jiġi ddeterminat id-dannu li għalih għandu jingħata kumpens, il-qorti nazzjonali tista’ tivverifika jekk il-persuna li sofriet dannu ressqitx prova ta’ diliġenza raġonevoli sabiex tevita d-dannu jew tillimita l-portata tiegħu u jekk, b’mod partikolari, hija użatx fil-ħin ir-rimedji legali kollha li kienu għad-dispożizzjoni tagħha (sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 124).
128
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li hija kienet iddeċidiet, fil-punt 106 tas-sentenza tat-8 ta’ Marzu 2001, Metallgesellschaft et (C-397/98 u C-410/98, Ġabra p. I-1727), fir-rigward ta’ leġiżlazzjoni fiskali li rrifjutat lis-sussidjarji residenti ta’ kkumpanniji parent non-residenti l-benefiċċju tas-sistema ta’ intaxxar bħala grupp, li l-eżerċizzju tad-drittijiet li d-dispożizzjonijiet direttament applikabbli tad-dritt Komunitarju jagħtu lill-individwi kien isir impossibbli jew eċċessivament diffiċli jekk it-talbiet tagħhom għal rifużjoni jew it-talbiet tagħhom għal kumpens ibbażati fuq il-ksur tad-dritt Komunitarju kellhom jiġu miċħuda jew ristretti sempliċiment minħabba li l-individwi ma kinux talbu sabiex jibbenefikaw mis-sistema ta’ intaxxar li l-leġiżlazzjoni nazzjonali rrifjutatilhom, bl-għan li jiġi kkontestat ir-rifjut ta’ l-amministrazzjoni fiskali permezz tar-rimedji legali previsti għal dan il-għan, billi jiġu invokati s-supremazija u l-effett dirett tad-dritt Komunitarju (sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 125).
129
Jirriżulta wkoll mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet dwar il-libertajiet ta’ moviment isiru impossibbli jew eċċessivament diffiċli jekk it-talbiet għal rifużjoni jew għal kumpens ibbażati fuq il-ksur ta’ l-imsemmija dispożizzjonijiet kellhom jiġu miċħuda jew ristretti biss minħabba li l-kumpanniji kkonċernati ma kinux talbu lill-awtorità fiskali l-benefiċċju ta’ sistema ta’ tassazzjoni li l-liġi nazzjonali flimkien ma’, skond il-każ, id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-KBK, kienet irrifjutatilhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 126).
130
B’hekk, huwa l-kompitu tal-qorti tar-rinviju li tiddetermina jekk, meta jiġi stabbilit li l-leġiżlazzjoni nazzjonali in kwistjoni fil-kawża prinċipali, flimkien ma’, skond il-każ, id-dispożizzjonijiet rilevanti tad-DTAs, tikkostitwixxi ostakolu għal-libertà ta’ stabbiliment ipprojbit mill-Artikolu 43 KE jew restrizzjoni għall-moviment liberu tal-kapital ipprojbit mill-Artikolu 56 KE, l-applikazzjoni ta’ din il-leġiżlazzjoni kienet f’kull każ twassal għaċ-ċaħda ta’ l-allegazzjonijiet tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali quddiem l-awtorità fiskali tar-Renju Unit (sentenza Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation, iċċitata iktar ’il fuq, punt 127).
131
Fid-dawl ta’ dak li ntqal, is-sitt sat-tnax-il domanda għandhom jiġu risposti kif ġej:
—
Fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni Komunitarja, hija s-sistema legali nazzjonali ta’ kull wieħed mill-Istati Membri li għandha l-kompitu tistabbilixxi l-qrati kompetenti u tirregola r-regoli proċedurali tar-rikorsi ġudizzjarji intiżi sabiex jassiguraw il-ħarsien tad-drittijiet li l-individwi jieħdu mid-dritt Komunitarju, inkluż il-klassifikazzjoni ta’ azzjonijiet mibdija mill-persuni li leżi quddiem il-qrati nazzjonali. Madankollu dawn il-qrati għandhom l-obbligu li jiggarantixxu li l-individwi għandhom rimedju legali effettiv li jagħtihom l-opportunità li jiksbu l-ħlas lura tat-taxxa indebitament miġbura u ta’ l-ammonti mħallsa lil dan l-Istat Membru jew miżmuma minnu f’relazzjoni diretta ma’ din it-taxxa. Fir-rigward ta’ danni oħra li tkun issubixxiet persuna minħabba ksur tad-dritt Komunitarju attribwibbli lil Stat Membru, dan ta’ l-aħħar għandu l-obbligu li jagħti kumpens għad-danni kkawżati lil individwi fil-kundizzjonijiet imsemmija fil-punt 51 tas-sentenza Brasserie du Pêcheur u Factortame, iċċitata iktar ’il fuq, mingħajr ma dan jeskludi li, fuq il-bażi tal-liġi nazzjonali, ir-responsabbiltà ta’ l-Istat tista’ tiġi stabbilita f’kundizzjonijiet inqas restrittivi.
—
Meta jiġi stabbilit li l-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru tikkostitwixxi restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment ipprojbita mill-Artikolu 43 KE jew restrizzjoni għall-moviment liberu tal-kapital ipprojbita mill-Artikolu 56 KE, il-qorti tar-rinviju tista’, sabiex tiddetermina d-dannu li għalih għandu jingħata kumpens, tivverifika jekk il-persuni leżi ressqux prova ta’ diliġenza raġonevoli sabiex jevitaw dawn id-danni jew jillimitaw il-portata tagħhom u jekk, b’mod partikolari, huma użawx fil-ħin ir-rimedji legali kollha li kienu għad-dispożizzjoni tagħhom. Madankollu, sabiex jiġi evitat li l-eżerċizzju tad-drittijiet li l-Artikoli 43 KE u 56 KE jagħtu lill-individwi jsirx impossibbli jew eċċessivament diffiċli, il-qorti tar-rinviju tista’ tiddetermina jekk l-applikazzjoni ta’ din il-leġiżlazzjoni, flimkien, skond il-każ, mad-dispożizzjonijiet rilevanti tad-DTAs, kinitx f’kull każ twassal għaċ-ċaħda tat-talbiet tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali quddiem l-awtorità fiskali ta’ l-Istat Membru kkonċernat.
Fuq l-ispejjeż
132
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni ta’ l-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk ta’ l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-Artikolu 43 KE għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti u li fiha l-kumpannija residenti żżomm holding li jippermettilha li teżerċita influwenza ċerta fuq id-deċiżjonijiet ta’ din il-kumpannija u li tiddetermina l-attivitajiet tagħha, filwaqt li tagħti kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, safejn ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija mhijiex ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ tassazzjoni huwa għall-anqas ugwali għall-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija li tqassam sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja.
L-Artikolu 56 KE għandu jiġi interpretat li ma jipprekludux lil leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti u li fiha l-kumpannija residenti żżomm mill-inqas 10 % tad-drittijiet tal-vot, filwaqt li tagħti kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, safejn ir-rata ta’ tassazzjoni fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija ma tkunx ogħla mir-rata ta’ tassazzjoni applikata għad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali u li l-kreditu ta’ tassazzjoni jkun għall-inqas ugwali għall-ammont imħallas fl-Istat Membru tal-kumpannija li tqassam sa mhux aktar mill-ammont ta’ tassazzjoni applikat fl-Istat Membru tal-kumpannija benefiċjarja.
L-Artikolu 56 KE għandu, minbarra dan, jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li teżenta mit-taxxa fuq il-kumpanniji d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija residenti oħra, filwaqt li hija tissuġġetta għal din it-taxxa d-dividendi li kumpannija residenti tirċievi minn kumpannija non-residenti li fiha hija żżomm inqas minn 10 % tad-drittijiet tal-vot, mingħajr ma tagħtiha kreditu ta’ tassazzjoni skond it-taxxa effettivament imħallsa mill-kumpannija li tqassam fl-Istat ta’ residenza tagħha.
2)
L-Artikolu 56 KE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tippermetti eżenzjoni tat-taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti dividendi miġbura minn kumpanniji ta’ assigurazzjoni residenti mingħand kumpanniji residenti, iżda li teskudi din l-eżenzjoni għad-dividendi analogi miġbura minn kumpanniji non-residenti, safejn din timplika trattament inqas favorevoli ta’ dawn l-aħħar dividendi.
3)
L-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu l-inkorporazzjoni, fil-bażi ta’ stima taxxabbli ta’ kumpannija residenti stabbilita fi Stat Membru, tal-profitti magħmula minn KBK fi Stat Membru ieħor meta dawn il-profitti huma suġġetti fih għal livell ta’ tassazzjoni inqas minn dak applikabbli fl-ewwel Stat, sakemm tali inkorporazzjoni tikkonċerna biss l-iskemi purament artifiċjali intiżi sabiex jevadu t-taxxa nazzjonali normalment dovuta.
L-applikazzjoni ta’ tali miżura ta’ tassazzjoni għandha bħala konsegwenza li tiġi miċħuda meta jirriżulta, fuq il-bażi ta’ elementi oġġettivi u verifikabbli minn terzi, li minkejja l-eżistenza ta’ motivazzjonijiet ta’ natura fiskali, din il-kumpannija barranija kkontrollata hija realment stabbilita fl-Istat Membru ospitanti u teżerċita fih attivitajiet ekonomiċi effettivi.
Madankollu, l-Artikoli 43 KE u 48 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux leġiżlazzjoni fiskali nazzjonali li timponi ċerti rekwiżiti ta’ konformità meta l-kumpannija residenti tixtieq tiġi eżentata mit-taxxi diġà mħallsa fuq il-profitti ta’ din il-kumpannija taħt kontroll fl-Istat ta’ residenza tagħha safejn dawn ir-rekwiżiti għandhom bħala għan li jivverifikaw ir-realtà ta’ l-istabbiliment tal-kumpannija barranija kkontrollata u n-natura effettiva ta’ l-attivitajiet ekonomiċi tagħha mingħajr ma dan jimplika obbligi amministrattivi eċċessivi.
4)
L-Artikoli 56 KE u 58 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux il-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tagħti vantaġġ fiskali skond it-taxxa fuq il-kumpanniji għal ċerti dividendi li kumpannji residenti jirċievu minn kumpanniji residenti, iżda li teskludi dan il-vantaġġ għad-dividendi miġbura minn kumpannji stabbiliti f’pajjiż terz b’mod partikolari meta l-għoti ta’ dan il-vantaġġ huwa suġġett għal kundizzjonijiet fejn il-ħarsien tagħhom ma jistax jiġi vverifikat mill-awtoritajiet kompetenti ħlief billi jiksbu informazzjoni mill-pajjiż terz fejn hija stabbilita l-kumpannija li tqassam.
5)
Fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni Komunitarja, hija s-sistema legali nazzjonali ta’ kull wieħed mill-Istati Membri li għandha l-kompitu tistabbilixxi l-qrati kompetenti u tirregola r-regoli proċedurali tar-rikorsi ġudizzjarji intiżi sabiex jassiguraw il-ħarsien tad-drittijiet li l-individwi jieħdu mid-dritt Komunitarju, inkluż il-klassifikazzjoni ta’ azzjonijiet mibdija mill-persuni leżi quddiem il-qrati nazzjonali. Madankollu dawn il-qrati għandhom l-obbligu li jiggarantixxu li l-individwi għandhom rimedju legali effettiv li jagħtihom l-opportunità li jiksbu l-ħlas lura tat-taxxa indebitament miġbura u ta’ l-ammonti mħallsa lil dan l-Istat Membru jew miżmuma minnu f’relazzjoni diretta ma’ din it-taxxa. Fir-rigward ta’ danni oħra li tkun issubixxiet persuna minħabba ksur tad-dritt Komunitarju attribwibbli lil Stat Membru, dan ta’ l-aħħar għandu l-obbligu li jagħti kumpens għad-danni kkawżati lil individwi fil-kundizzjonijiet imsemmija fil-punt 51 tas-sentenza tal-5 ta’ Marzu 1996, Brasserie du Pêcheur u Factortame (C-46/93 u C-48/93), mingħajr ma dan jeskludi li, fuq il-bażi tal-liġi nazzjonali, ir-responsabbiltà ta’ l-Istat tista’ tapplika f’kundizzjonijiet inqas restrittivi.
6)
Meta jiġi stabbilit li l-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru tikkostitwixxi restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment ipprojbita mill-Artikolu 43 KE jew restrizzjoni għall-moviment liberu tal-kapital ipprojbita mill-Artikolu 56 KE, il-qorti tar-rinviju tista’, sabiex tiddetermina d-dannu li għalih għandu jingħata kumpens, tivverifika jekk il-persuni leżi ressqux prova ta’ diliġenza raġonevoli sabiex jevitaw dawn id-danni jew jillimitaw il-portata tagħhom u jekk, b’mod partikolari, huma użawx fil-ħin ir-rimedji legali kollha li kienu għad-dispożizzjoni tagħhom. Madankollu, sabiex jiġi evitat li l-eżerċizzju tad-drittijiet li l-Artikoli 43 KE u 56 KE jagħtu lill-individwi jsirx impossibbli jew eċċessivament diffiċli, il-qorti tar-rinviju tista’ tiddetermina jekk l-applikazzjoni ta’ din il-leġiżlazzjoni, flimkien, skond il-każ, mad-dispożizzjonijiet rilevanti tal-ftehim dwar ħelsien minn taxxa doppja, kinitx f’kull każ twassal għaċ-ċaħda tat-talbiet tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali quddiem l-awtorità fiskali ta’ l-Istat Membru kkonċernat.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.