62005CJ0440
WYROK TRYBUNAŁU (wielka izba)
z dnia 23 października 2007 r. (
*1
)
„Skarga o stwierdzenie nieważności — Artykuł 31 ust. 1 lit. e) UE, art. 34 UE i 47 UE — Decyzja ramowa 2005/667/WSiSW — Zwalczanie zanieczyszczeń pochodzących ze statków — Sankcje karne — Kompetencja Wspólnoty — Podstawa prawna — Artykuł 80 ust. 2 WE”
W sprawie C-440/05
mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 35 ust. 6 UE, wniesioną w dniu 8 grudnia 2005 r.,
Komisja Wspólnot Europejskich, reprezentowana przez W. Bogensbergera i R. Troostersa, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona skarżąca,
popierana przez
Parlament Europejski, reprezentowany przez M. Gómez-Leal, J. Rodriguesa i A. Auerspergera Matića, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
interwenient,
przeciwko
Radzie Unii Europejskiej, reprezentowanej przez J.C. Pirisa i J. Schuttego oraz K. Michoel, działających w charakterze pełnomocników,
strona pozwana,
popieranej przez
Królestwo Belgii, reprezentowane przez M. Wimmera, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Czeską, reprezentowaną przez T. Bočka, działającego w charakterze pełnomocnika,
Królestwo Danii, reprezentowane przez J. Molde’a, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Estońską, reprezentowaną przez L. Uiba, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Grecką, reprezentowaną przez S. Chalę i A. Samoni-Rantou, działające w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
Republikę Francuską, reprezentowaną przez E. Belliard, G. de Bergues’a i S. Gasri, działających w charakterze pełnomocników,
Irlandię, reprezentowaną przez D. O’Hagana i E. Fitzsimonsa oraz N. Hyland, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
Republikę Łotewską, reprezentowaną przez E. Balode-Buraka i E. Broksa, działających w charakterze pełnomocników,
Republikę Litewską, reprezentowaną przez D. Kriaučiūnasa, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Węgierską, reprezentowaną przez P. Gottfrieda, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Malty, reprezentowaną przez S. Camilleriego, działającego w charakterze pełnomocnika, wspieranego przez P. Grecha, Deputy Attorney General,
Królestwo Niderlandów, reprezentowane przez H.G. Sevenster i M. de Gravego, działających w charakterze pełnomocników,
Republikę Austrii, reprezentowaną przez C. Pesendorfer, działającą w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
Rzeczpospolitą Polską, reprezentowaną przez E. Ośniecką-Tamecką, działającą w charakterze pełnomocnika,
Republikę Portugalską, reprezentowaną przez L. Fernandesa oraz L. Duarte, działających w charakterze pełnomocników,
Republikę Słowacką, reprezentowaną przez R. Procházkę, działającego w charakterze pełnomocnika,
Republikę Finlandii, reprezentowaną przez E. Bygglin, działającą w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
Królestwo Szwecji, reprezentowane przez K. Wistrand, działającą w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, reprezentowane przez E. O’Neill i D.J. Rhee oraz D. Andersona, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
interwenienci,
TRYBUNAŁ (wielka izba),
w składzie: V. Skouris, prezes, P. Jann, C.W.A. Timmermans, A. Rosas, K. Lenaerts i A. Tizzano, prezesi izb, R. Schintgen (sprawozdawca), J.N. Cunha Rodrigues, M. Ilešič, J. Malenovský, T. von Danwitz, A. Arabadjiev i C. Toader, sędziowie,
rzecznik generalny: J. Mazák,
sekretarz: R. Grass,
uwzględniając procedurę pisemną,
po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 28 czerwca 2007 r.,
wydaje następujący
Wyrok
1
Komisja Wspólnot Europejskich wnosi w skardze do Trybunału o stwierdzenie nieważności decyzji ramowej Rady 2005/667/WSiSW z dnia 12 lipca 2005 r. w sprawie wzmocnienia uregulowań prawnokarnych w celu egzekwowania przepisów dotyczących zapobiegania zanieczyszczeniom pochodzącym ze statków (Dz.U. L 255, str. 164).
Ramy prawne i okoliczności powstania sporu
2
W dniu 12 lipca 2005 r., działając z inicjatywy Komisji, Rada Unii Europejskiej przyjęła decyzję ramową 2005/667.
3
Oparta na tytule VI traktatu UE, w szczególności na art. 31 ust. 1 lit. e) UE i art. 34 ust. 2 lit. b) UE, decyzja ramowa 2005/667 stanowi, jak wynika z jej pierwszych pięciu motywów, instrument, za pomocą którego Unia Europejska zamierza zbliżyć ustawodawstwa państw członkowskich w dziedzinie prawa karnego, zobowiązując je do ustanowienia wspólnych sankcji karnych w celu walki z zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków spowodowanymi umyślnie lub wynikającymi z rażącego niedbalstwa.
4
Ta decyzja ramowa uzupełnia dyrektywę 2005/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa (Dz.U. L 255, str. 11) w celu zwiększenia poziomu bezpieczeństwa morskiego poprzez zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich.
5
Wspomniana decyzja ramowa przewiduje przyjęcie przez państwa członkowskie szeregu środków związanych z prawem karnym, aby zrealizować cel dyrektywy 2005/35, to jest zapewnić wysoki poziom bezpieczeństwa oraz ochrony środowiska w transporcie morskim.
6
Zgodnie z art. 1 decyzji ramowej 2005/667:
„Do celów niniejszej decyzji ramowej mają zastosowanie definicje zawarte w art. 2 dyrektywy 2005/35/WE”.
7
Artykuł 2 tej decyzji ramowej stanowi:
„1.   Z zastrzeżeniem art. 4 ust. 2 niniejszej decyzji ramowej, każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] naruszenie w rozumieniu art. 4 i 5 dyrektywy 2005/35/WE [uważane było] za przestępstwo karne.
2.   Ustęp 1 nie ma zastosowania do członków załogi w odniesieniu do naruszeń, które mają miejsce w cieśninach używanych do żeglugi międzynarodowej, wyłącznych strefach ekonomicznych oraz na pełnym morzu, w przypadku gdy spełnione są warunki określone w prawidle 11 lit. b) załącznika I lub w prawidle 6 lit. b) załącznika II do konwencji MARPOL 73/78”.
8
Artykuł 3 wspomnianej decyzji ramowej stanowi:
„Każde państwo członkowskie podejmuje zgodnie z prawem krajowym środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] pomocnictwo, nakłanianie i podżeganie do przestępstwa, o którym mowa w art. 2, podlega[ły] karze”.
9
Artykuł 4 decyzji ramowej 2005/667 ma brzmienie następujące:
„1.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] przestępstwa, o których mowa w art. 2 i 3, podlega[ły] skutecznym, proporcjonalnym i odstraszającym sankcjom karnym, obejmującym, co najmniej w poważnych przypadkach, sankcje karne o maksymalnym [wymiarze] od roku do trzech lat pozbawienia wolności.
2.   W przypadkach mniejszej wagi, jeżeli popełniony czyn nie powoduje pogorszenia jakości wody, państwo członkowskie może ustanowić sankcje innego typu niż określone w ust. 1.
3.   Sankcjom karnym ustanowionym w ust. 1 mogą towarzyszyć inne sankcje lub środki, w szczególności grzywny lub zakaz podejmowania przez osobę fizyczną działalności wymagającej oficjalnego zezwolenia lub zgody lub zakaz zakładania, zarządzania lub kierowania spółką lub fundacją, w przypadku gdy fakty prowadzące do skazania tej osoby wskazują na oczywiste ryzyko ponownego prowadzenia działań przestępczych takiego samego rodzaju.
4.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] przestępstwo popełnione umyślnie, o którym mowa w art. 2, jest zagrożone sankcją karną o maksymalnym [wymiarze] od pięciu do dziesięciu lat pozbawienia wolności, w przypadku gdy przestępstwo spowodowało znaczące i rozległe szkody w stanie jakości wody, gatunków zwierzęcych lub roślinnych lub ich części i spowodowało śmierć lub poważne obrażenia osób.
5.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] przestępstwo popełnione umyślnie, o którym mowa w art. 2, [było] zagrożone sankcją karną o maksymalnym [wymiarze] od dwóch do pięciu lat pozbawienia wolności, w przypadku gdy:
a)
przestępstwo spowodowało znaczące i rozległe szkody w stanie jakości wody, gatunków zwierzęcych lub roślinnych lub ich części; lub
b)
przestępstwo zostało popełnione w ramach organizacji przestępczej w rozumieniu określonym we wspólnym działaniu 98/733/WSiSW z dnia 21 grudnia 1998 r. w sprawie uznawania za przestępstwa karne uczestnictwa w organizacji przestępczej w państwach członkowskich Unii Europejskiej [Dz.U. L 351, str. 1], niezależnie od poziomu sankcji, o której mowa w tym wspólnym działaniu.
6.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] przestępstwo, o którym mowa w art. 2, jeżeli zostało popełnione w drodze poważnego zaniedbania [rażącego niedbalstwa], [było] zagrożone sankcją karną o maksymalnym [wymiarze] od dwóch do pięciu lat pozbawienia wolności, w przypadku gdy przestępstwo to spowodowało znaczące i rozległe szkody w stanie jakości wody, gatunków zwierzęcych lub roślinnych lub ich części i spowodowało śmierć lub poważne obrażenia osób.
7.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] przestępstwo, o którym mowa w art. 2, jeżeli zostało popełnione w drodze poważnego zaniedbania [rażącego niedbalstwa], [było] zagrożone sankcją karną o maksymalnym [wymiarze] od roku do trzech lat pozbawienia wolności, w przypadku gdy przestępstwo to spowodowało znaczące i rozległe szkody w stanie jakości wody, gatunków zwierzęcych lub roślinnych lub ich części.
8.   W odniesieniu do kar pozbawienia wolności niniejszy artykuł ma zastosowanie bez uszczerbku dla prawa międzynarodowego, w szczególności dla art. 230 Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 r.”.
10
Zgodnie z art. 5 decyzji ramowej 2005/667:
„1.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] osoby prawne mog[ły] być pociągnięte do odpowiedzialności za przestępstwa, o których mowa w art. 2 i 3, przysparzające im korzyści, popełnione przez jakiekolwiek osoby działające indywidualnie lub jako część organu tej osoby prawnej, zajmujące ważną pozycję w jej strukturze, w oparciu o:
a)
prawo do reprezentowania osoby prawnej; lub
b)
uprawnienie do podejmowania decyzji w imieniu osoby prawnej; lub
c)
uprawnienie do sprawowania kontroli w ramach osoby prawnej.
2.   Oprócz przypadków, o których mowa w ust. 1, państwa członkowskie podejmują środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] osoba prawna mo[gła] być pociągnięta do odpowiedzialności, w przypadku gdy brak nadzoru lub kontroli sprawowanej przez osobę, o której mowa w ust. 1, umożliwił popełnienie przestępstwa, o którym mowa w art. 2, przysparzającego korzyści tej osobie prawnej, przez podlegającą jej osobę.
3.   Odpowiedzialność osoby prawnej na mocy ust. 1 i 2 nie wyklucza postępowania karnego przeciwko osobom fizycznym, które jako sprawcy, podżegacze lub pomocnicy biorą udział w przestępstwie, o którym mowa w art. 2 i 3”.
11
Artykuł 6 decyzji ramowej 2005/667 stanowi:
„1.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, że osoba prawna uznana za odpowiedzialną na mocy art. 5 ust. 1 podlega skutecznym, proporcjonalnym i odstraszającym sankcjom. Sankcje te:
a)
obejmują grzywny wymierzane na podstawie przepisów prawa karnego lub innych przepisów, przynajmniej w przypadku gdy osoba prawna uznana została za odpowiedzialną za przestępstwa, o których mowa w art. 2, których:
i)
maksymalna wysokość wynosi od 150000 EUR do 300000 EUR;
ii)
maksymalna wysokość wynosi od 750000 EUR do 1500000 EUR w najpoważniejszych przypadkach, w tym co najmniej przestępstw popełnionych umyślnie, o których mowa w art. 4 ust. 4 i art. 4 ust. 5;
b)
mogą w każdym przypadku obejmować sankcje inne niż grzywny, takie jak:
i)
odebranie uprawnień do świadczeń publicznych lub pomocy publicznej;
ii)
tymczasowy lub stały zakaz podejmowania działalności gospodarczej;
iii)
umieszczenie pod nadzorem sądowym;
iv)
sądowy nakaz likwidacji;
v)
obowiązek przyjęcia szczególnych środków w celu likwidacji skutków przestępstwa, za które osoba prawna została uznana za odpowiedzialną.
2.   Do celów realizacji ust. 1 lit. a) oraz bez uszczerbku dla ust. 1 zdanie pierwsze państwa członkowskie, w których nie przyjęto waluty euro, stosują kurs wymiany waluty euro na ich walutę opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 12 lipca 2005 r.
3.   Państwo członkowskie może realizować [przepisy] ust. 1 lit. a) w drodze stosowania systemu, w którym grzywna jest proporcjonalna do obrotu osoby prawnej, do korzyści finansowej osiągniętej lub spodziewanej w wyniku popełnienia przestępstwa lub do jakiejkolwiek innej wartości oddającej sytuację finansową osoby prawnej, pod warunkiem że system taki pozwala na stosowanie grzywien maksymalnych, których wysokość odpowiada co najmniej minimalnej wysokości maksymalnych grzywien ustanowionych w ust. 1 lit. a).
4.   Państwo członkowskie, które realizuje decyzję ramową zgodnie z ust. 3, powiadamia o takim zamiarze Sekretariat Generalny Rady oraz Komisję.
5.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne w celu zapewnienia, [by] osoba prawna uznana za odpowiedzialną na mocy art. 5 ust. 2 podlega[ła] skutecznym, proporcjonalnym i odstraszającym sankcjom lub środkom”.
12
Artykuł 7 ust. 1 decyzji ramowej 2005/667 określa znamiona przestępstw, w odniesieniu do których państwa członkowskie w zakresie dozwolonym prawem międzynarodowym zobowiązane są do podjęcia środków niezbędnych do ustanowienia swojej jurysdykcji.
13
Zgodnie z art. 7 ust. 4 tej decyzji ramowej, w przypadku gdy przestępstwo podlega jurysdykcji więcej niż jednego państwa członkowskiego, właściwe państwa członkowskie dokładają starań w celu odpowiedniego koordynowania swoich działań, w szczególności w odniesieniu do warunków oskarżenia oraz szczegółowych ustaleń dotyczących świadczenia wzajemnej pomocy. Artykuł 7 ust. 5 wspomnianej decyzji ramowej określa kryteria łączące, które należy przy tym uwzględnić.
14
Artykuł 8 decyzji ramowej 2005/667 stanowi:
„1.   W przypadku gdy państwo członkowskie jest poinformowane o popełnieniu przestępstwa, do którego zastosowanie ma art. 2, lub o ryzyku popełnienia takiego przestępstwa, które powoduje lub prawdopodobnie spowoduje bezpośrednie zanieczyszczenie, informuje ono niezwłocznie te z pozostałych państw członkowskich, które prawdopodobnie zostaną narażone na t[ę] szkodę, oraz Komisję.
2.   W przypadku gdy państwo członkowskie jest poinformowane o popełnieniu przestępstwa, do którego zastosowanie ma art. 2, lub o ryzyku popełnienia takiego przestępstwa, które prawdopodobnie będzie podlegać jurysdykcji innego państwa członkowskiego, informuje ono niezwłocznie to drugie państwo członkowskie.
3.   Państwa członkowskie powiadamiają niezwłocznie państwo bandery lub inne zainteresowane państwo o środkach podjętych na mocy niniejszej decyzji ramowej, a w szczególności jej art. 7”.
15
Zgodnie z art. 9 decyzji ramowej 2005/667:
„1.   Każde państwo członkowskie wyznacza istniejące punkty kontaktowe lub, jeżeli to konieczne, tworzy nowe punkty kontaktowe, w szczególności do celów wymiany informacji, o której mowa w art. 8.
2.   Każde państwo członkowskie informuje Komisję o departamencie lub departamentach pełniących zadania punktów kontaktowych zgodnie z ust. 1. Komisja powiadamia inne państwa członkowskie o tych punktach kontaktowych”.
16
Zgodnie z art. 10 decyzji ramowej 2005/667 ma ona taki sam terytorialny zakres zastosowania jak dyrektywa 2005/35.
17
Artykuł 11 decyzji ramowej 2005/667 stanowi:
„1.   Państwa członkowskie przyjmują środki niezbędne w celu zastosowania się do przepisów niniejszej decyzji ramowej najpóźniej w dniu 12 stycznia 2007 r.
2.   Państwa członkowskie przekazują Sekretariatowi Generalnemu Rady oraz Komisji teksty przepisów przenoszących do ich prawa krajowego obowiązki nałożone na nie niniejszą decyzją ramową najpóźniej w dniu 12 stycznia 2007 r. Na podstawie tych informacji oraz pisemnego sprawozdania Komisji Rada, nie później niż 12 stycznia 2009 r., ocenia, w jakim zakresie państwa członkowskie zastosowały się do niniejszej decyzji ramowej.
3.   Najpóźniej dnia 12 stycznia 2012 r. Komisja, na podstawie informacji przekazanych przez państwa członkowskie w sprawie praktycznego stosowania przepisów wprowadzających w życie niniejszą decyzję ramową, przedkłada Radzie sprawozdanie i przedstawia wszelkie wnioski, jakie uznaje za właściwe, w tym ewentualne wnioski, których istotą jest uznawanie przez państwa członkowskie, w odniesieniu do przestępstw popełnionych na ich morskich wodach terytorialnych lub w ich wyłącznej strefie ekonomicznej, lub strefie równoważnej, statku pływającego pod banderą innego państwa członkowskiego za niebędący statkiem obcym w rozumieniu art. 230 Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 r.”.
18
Zgodnie z art. 12 decyzja ramowa 2005/667 weszła w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
19
Artykuł 1 dyrektywy 2005/35 stanowi:
„1.   Celem niniejszej dyrektywy jest włączenie międzynarodowych standardów dotyczących zanieczyszczeń pochodzących ze statków do prawa wspólnotowego oraz zapewnienie, by osoby odpowiedzialne za zrzuty podlegały odpowiednim sankcjom, określonym w art. 8, w celu poprawy bezpieczeństwa na morzu oraz wzmocnienia ochrony środowiska morskiego przed zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków.
2.   Niniejsza dyrektywa nie stanowi przeszkody dla państw członkowskich w podejmowaniu, zgodnie z prawem międzynarodowym, bardziej rygorystycznych środków przeciwdziałania zanieczyszczeniom pochodzącym ze statków”.
20
Artykuł 2 dyrektywy 2005/35 stanowi:
„Do celów niniejszej dyrektywy::
1.
»Marpol 73/78« oznacza podpisaną w roku 1973 Międzynarodową konwencję o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki oraz odnoszący się do niej protokół z roku 1978, w ich aktualnych wersjach;
2.
»substancje zanieczyszczające« oznaczają substancje objęte załącznikami I (olej) i II (szkodliwe substancje ciekłe) do konwencji Marpol 73/78;
3.
»zrzut« oznacza każde usunięcie substancji ze statku, niezależnie od tego, z jakiej przyczyny następuje, zgodnie z art. 2 konwencji Marpol 73/78;
4.
»statek« oznacza jednostkę pływającą jakiegokolwiek typu, niezależnie od bandery, używaną w środowisku morskim, i obejmuje też wodoloty, poduszkowce, statki podwodne oraz urządzenia pływające”.
21
Zgodnie z art. 3 tej dyrektywy:
„1.   Niniejszą dyrektywę stosuje się, zgodnie z prawem międzynarodowym, do zrzutów substancji zanieczyszczających […]:
a)
na wodach wewnętrznych, w tym w portach państwa członkowskiego, w zakresie obowiązywania postanowień konwencji Marpol;
b)
na morskich wodach terytorialnych państwa członkowskiego;
c)
w cieśninach wykorzystywanych w żegludze międzynarodowej, podlegających przepisom dotyczącym tranzytu, zgodnie z postanowieniami części III sekcji 2 Konwencji Organizacji Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 roku, w zakresie w jakim dane państwo członkowskie sprawuje jurysdykcję nad tymi cieśninami;
d)
w wyłącznej strefie ekonomicznej lub równoważnej strefie państwa członkowskiego, ustanowionej zgodnie z prawem międzynarodowym; oraz
e)
na otwartym morzu.
2.   Niniejszą dyrektywę stosuje się do zrzutów substancji zanieczyszczających pochodzących z jakiegokolwiek statku, niezależnie od jego bandery, z wyjątkiem okrętów wojennych, jednostek pomocniczych marynarki wojennej lub innych statków będących własnością państwa lub obsługiwanych przez państwo i wykorzystywanych w danym momencie wyłącznie w niekomercyjnej służbie państwowej”.
22
Artykuł 4 wspomnianej dyrektywy stanowi:
„Państwa członkowskie zapewnią uznanie zrzutów substancji zanieczyszczających ze statków na którymkolwiek z obszarów wymienionych w art. 3 ust. 1 za naruszenia, jeśli dokonano ich umyślnie, przez niedbalstwo lub na skutek poważnego zaniedbania [lekkomyślnie lub na skutek rażącego niedbalstwa]. Naruszenia te są, zgodnie z decyzją ramową [2005/667] uzupełniającą niniejszą dyrektywę i w określonych w niej przypadkach, uznawane za przestępstwa”.
23
Zgodnie z art. 8 dyrektywy 2005/35:
„1.   Państwa członkowskie podejmują niezbędne kroki w celu zapewnienia, by naruszenia w rozumieniu art. 4 podlegały skutecznym, proporcjonalnym i odstraszającym sankcjom, które mogą obejmować sankcje karne lub administracyjne.
2.   Każde państwo członkowskie podejmuje środki niezbędne do zapewnienia, by sankcje wymienione w ust. 1 stosowane były wobec każdej osoby uznanej za odpowiedzialną za naruszenie w rozumieniu w art. 4”.
24
Przyjmując zarówno dyrektywę 2005/35, jak i decyzję ramową 2005/667 Komisja wydała oświadczenia, w których zdystansowała się od „podziału” dokonanego przez Radę. Oświadczenie dotyczące decyzji ramowej 2005/667 ma brzmienie następujące:
„Z uwagi na istotne znaczenie walki z zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków Komisja opowiada się za penalizacją zrzutów przez statki substancji zanieczyszczających i za przyjęciem sankcji na poziomie krajowym w przypadku naruszenia przepisów wspólnotowych dotyczących zanieczyszczeń pochodzących ze statków.
Komisja uważa jednak, że decyzja ramowa nie stanowi instrumentu prawnego odpowiedniego dla nałożenia na państwa członkowskie obowiązku penalizacji nielegalnych zrzutów do morza substancji zanieczyszczających i ustanowienia odpowiednich sankcji prawnokarnych na poziomie krajowym.
Jak Komisja zaznaczyła przed Trybunałem Sprawiedliwości w skardze w sprawie C-176/03 [wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie C-176/03 Komisja przeciwko Radzie, Zb.Orz. str. I-7879] na decyzję ramową w sprawie »ochrony środowiska poprzez prawo karne«, uważa ona mianowicie, że w ramach kompetencji przysługujących jej dla realizacji celów wymienionych w art. 2 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską Wspólnota jest uprawniona do zobowiązania państw członkowskich do tego, aby ustanowiły one sankcje — w razie potrzeby również sankcje karne — na poziomie krajowym, jeżeli okaże się to niezbędne dla osiągnięcia danego celu wspólnotowego.
Ma to miejsce w przypadku kwestii dotyczących zanieczyszczeń pochodzących ze statków, dla których podstawę prawną stanowi art. 80 ust. 2 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.
W oczekiwaniu na wyrok w sprawie C-176/03, jeżeli Rada przyjmie decyzją ramową niezależnie od tej kompetencji wspólnotowej, Komisja zastrzega, że skorzysta z wszelkich praw, jakie przyznaje jej traktat”.
25
Uznając, że decyzja ramowa 2005/667 nie została przyjęta na właściwej podstawie prawnej i że naruszony przez to został art. 47 UE, Komisja wniosła niniejszą skargę.
W przedmiocie skargi
26
Postanowieniem prezesa Trybunału z dnia 25 kwietnia 2006 r. Parlament Europejski z jednej strony i Królestwo Belgii, Republika Czeska, Królestwo Danii, Republika Estońska, Republika Grecka, Republika Francuska, Irlandia, Republika Łotewska, Republika Litewska, Republika Węgierska, Republika Malty, Królestwo Niderlandów, Republika Austrii, Rzeczpospolita Polska, Republika Portugalska, Republika Słowacka, Republika Finlandii, Królestwo Szwecji oraz Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z drugiej strony zostały dopuszczone do sporu w charakterze interwenientów popierających żądania odpowiednio Komisji i Rady.
27
Postanowieniem z dnia 28 września 2006 r. prezes Trybunału dopuścił do sprawy Republikę Słowenii w charakterze interwenienta popierającego żądania Rady.
Argumentacja stron
28
Komisja uważa, że ze względu na podstawę prawną jej przyjęcia decyzja ramowa 2005/667 narusza art. 47 UE i z tego powodu należy stwierdzić jej nieważność.
29
Zdaniem Komisji z ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie, którego znaczenie wykracza poza dziedzinę wspólnotowej polityki ochrony środowiska, wynika, że w celu określenia właściwej podstawy prawnej dla przyjęcia danego aktu należy odnieść się do jego celu i treści. Trybunał przypomniał co prawda w tym wyroku, że prawo karne co do zasady nie należy do kompetencji Wspólnoty, niemniej uznał on, że Wspólnota posiada dorozumianą kompetencję związaną ze szczególną podstawą prawną i z tego powodu może przyjmować odpowiednie środki karne, pod warunkiem że istnieje konieczność zwalczania uchybień w realizacji celów Wspólnoty i że środki te mają na celu zapewnienie pełnej skuteczności danej polityki wspólnotowej. Poza tym Trybunał nie określił zakresu kompetencji prawodawcy wspólnotowego w dziedzinie prawa karnego, ponieważ nie wprowadził on rozróżnienia w zależności od rodzaju danych środków karnych.
30
W niniejszym przypadku z preambuły decyzji ramowej 2005/667 wynika, że jej celem jest uzupełnienie przepisów wprowadzonych przez dyrektywę 2005/35, przyjętą na podstawie art. 80 ust. 2 WE, w celu zagwarantowania jej skuteczności.
31
Jeżeli chodzi o treść tej decyzji ramowej, Komisja podnosi, że wszystkie przepisy zawarte w art. 1–10 tej decyzji mają związek z prawem karnym i dotyczą zachowań, które w świetle prawa wspólnotowego należy postrzegać jako zasługujące na karę.
32
Kryterium dotyczące wymogu konieczności, ustanowione przez Trybunał w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie, jest spełnione również w niniejszym przypadku. Z jednej strony Rada uznała to w sposób dorozumiany, przyjmując decyzję ramową 2005/667, ponieważ art. 29 akapit drugi tiret trzecie UE stanowi, że państwa członkowskie mogą zbliżać swoje prawodawstwo karne jedynie „w miarę potrzeby”; z drugiej strony ze względu na specyfikę działań, o których mowa w dyrektywie 2005/35, wszystkie przepisy tej decyzji ramowej są konieczne dla zagwarantowania skuteczności przepisów wspomnianej dyrektywy.
33
Komisja dodaje, że wbrew temu, co utrzymuje Rada, Trybunał nie wprowadza wymogu dodatkowego kryterium związanego z „transwersalnym” charakterem danej polityki wspólnotowej, aby można było uznać kompetencję Wspólnoty w dziedzinie prawa karnego. Kryterium takie pozbawiałoby poza tym większości dziedzin prawa wspólnotowego możliwości jakiejkolwiek ochrony karnej przez prawo wspólnotowe, nawet gdyby była wykazana konieczność przyjęcia środków związanych z prawem karnym.
34
Jeżeli chodzi o argument, zgodnie z którym Radzie nadal przysługuje prawo do swobodnego działania na podstawie tytułu VI traktatu UE w celu przyjęcia środków związanych z prawem karnym państw członkowskich, ponieważ zdecydowała ona zgodnie z prawem przyznanym jej w art. 80 ust. 2 WE nie określać bliżej sankcji w dyrektywie 2005/35, Komisja twierdzi, że przepis ten nie poddaje ograniczeniom kompetencji wspólnotowej jako takiej, lecz jedynie jej wykonanie. Rada mogła wprawdzie zdecydować, że państwa członkowskie pozostaną właściwe, niemniej w takim przypadku państwa członkowskie musiałyby interweniować indywidualnie, ponieważ art. 47 UE wyklucza skargi na podstawie tytułu VI traktatu UE.
35
Komisja utrzymuje ponadto, że decyzja ramowa 2005/667 nie harmonizuje poziomu i rodzajów sankcji karnych znajdujących zastosowanie, ponieważ państwa członkowskie zachowują pewną swobodę działania w tej dziedzinie, a sądom krajowym przysługuje możliwość indywidualizowania kar. Przepisy tej decyzji ramowej nie różnią się zatem zasadniczo od przepisów art. 5 ust. 1 decyzji ramowej Rady 2003/80/WSiSW z dnia 27 stycznia 2003 r. w sprawie ochrony środowiska poprzez prawo karne (Dz.U. L 29, str. 55), której nieważność Trybunał stwierdził w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie.
36
Prawo karne nie stanowi oczywiście autonomicznej polityki wspólnotowej. Niemniej Wspólnota dysponuje pewną akcesoryjną kompetencją prawnokarną, z której może skorzystać w razie potrzeby. Kryterium dotyczące wymogu konieczności, przyjęte przez Trybunał w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie, stosuje się wyłącznie do wykonania tej kompetencji, a nie do jej istnienia.
37
Uwzględniając podejście funkcjonalne przyjęte przez Trybunał w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie, jak również fakt, że przepisy przewidziane w art. 1–10 decyzji ramowej 2005/667 stanowią normy prawnokarne konieczne dla zagwarantowania skuteczności wspólnej polityki transportowej, o której mowa w dyrektywie 2005/35, Komisja uważa, że ta decyzja ramowa w całości narusza art. 47 UE, dlatego należy stwierdzić jej nieważność.
38
Komisja podnosi również, że pojęcia „niezbędny” i „konieczny” z jednej strony i pojęcie „potrzeby” w rozumieniu art. 29 UE, z drugiej strony, obejmują w rzeczywistości tę samą koncepcję i że na tym poziomie nie ma różnicy między traktatem WE i traktatem UE.
39
Instytucja ta uważa w końcu, że jej interpretacja ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie nie pozbawia tytułu VI traktatu UE jego skuteczności, ponieważ skutki tej interpretacji nie mają wpływu na wiele innych dziedzin objętych tym tytułem.
40
Parlament Europejski zauważa, że decyzja ramowa 2005/667 odpowiada dokładnie przypadkowi, który był przedmiotem ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie. W pierwszej kolejności, jeżeli chodzi o jej cel i treść, jest ona całkowicie analogiczna do decyzji ramowej 2003/80, której nieważność Trybunał stwierdził w tym wyroku. Jak wynika z preambuły decyzji ramowej 2005/667, walka z zanieczyszczeniami i ochrona środowiska nie są celami dodatkowymi lub drugorzędnymi tej decyzji ramowej. Również treść tej ostatniej jest podobna do treści decyzji ramowej 2003/80, ponieważ czyny karalne w obu przypadkach dotyczą zrzutu substancji zanieczyszczających. Te dwie decyzje ramowe różnią się wprawdzie, jeżeli chodzi o dokładną definicję poziomu i rodzaju sankcji karnych, które należy stosować, niemniej różnica ta nie może uzasadniać w niniejszej sprawie rozwiązania, które odbiegałoby od rozwiązania przyjętego w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie. W tym wyroku Trybunał stwierdził już bowiem, że kompetencja prawodawcy wspólnotowego w dziedzinie prawa karnego obejmuje przepisy takie jak art. 5 ust. 1 decyzji ramowej 2003/80, odnoszące się do rodzaju i wymiaru sankcji karnych.
41
Następnie kryterium dotyczące wymogu konieczności jest spełnione również w niniejszym przypadku. W końcu ponieważ art. 1–6 decyzji ramowej 2005/667 są objęte zakresem kompetencji Wspólnoty, należy uznać, że decyzja ta ze względu na niepodzielność jej przepisów w swej całości narusza art. 47 UE.
42
Rada podnosi natomiast w pierwszej kolejności, że przyjmując wraz z Parlamentem Europejskim w ramach procedury współdecydowania dyrektywę 2005/35, rozstrzygnęła zgodnie z art. 80 ust. 2 WE kwestię, „czy” i „w jakim zakresie” prawodawca wspólnotowy powinien wykonywać swą kompetencję w zakresie przyjmowania przepisów dotyczących zanieczyszczeń pochodzących ze statków, a w szczególności przepisów wprowadzających sankcje w przypadku naruszenia norm w tej dziedzinie. Przyjmując tę dyrektywę, prawodawca wspólnotowy miał zamiar ustalić granice własnego uprawnienia do działania w dziedzinie polityki transportu morskiego. Ten sposób działania jest jak najbardziej zgodny z art. 80 ust. 2 WE i orzecznictwem Trybunału.
43
Ustawodawca wspólnotowy mógł oczywiście zdecydować, by pójść dalej na podstawie art. 80 ust. 2 WE, niemniej zgodnie z prawem przyznanym mu w traktacie WE zrezygnował z tego wyboru. Istotne jest ponadto, że Parlament Europejski i Rada postąpiły zgodnie z propozycją Komisji, jeżeli chodzi o podstawę prawną przyjęcia dyrektywy 2005/35. Chociaż dyrektywa ta realizuje również cele ochrony środowiska, prawodawca wspólnotowy uznał, że mieści się ona zasadniczo w zakresie wspólnej polityki transportowej i że dodanie podstawy prawnej odnoszącej się do ochrony środowiska, mianowicie art. 175 ust. 1 WE, nie było konieczne. Wybrana podstawa prawna nie została zakwestionowana ani przez Parlament, ani przez Komisję.
44
Biorąc pod uwagę ten warunkowy charakter kompetencji, którą art. 80 WE przyznaje Wspólnocie w dziedzinie polityki transportowej, a także fakt, że polityka ta w odróżnieniu od polityki w dziedzinie środowiska, której dotyczył ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Radzie, nie realizuje celu o charakterze istotnym, transwersalnym i zasadniczym, Rada uważa, że konsekwencje, jakie należy wyciągnąć z tego wyroku, nie muszą być koniecznie takie same dla tych polityk.
45
W tych warunkach nie jest zasadne twierdzenie, że ustawodawca wspólnotowy był zobowiązany do przyjęcia przepisów przewidzianych w decyzji ramowej 2005/667.
46
W drugiej kolejności Rada uważa, że Wspólnota nie jest właściwa dla ustalenia w sposób wiążący wymiaru i rodzajów sankcji karnych, które państwa członkowskie zobowiązane są ustanowić w swoim prawie krajowym i że w konsekwencji Rada nie naruszyła traktatu WE i UE, przyjmując art. 1, art. 4 ust. 1 i 4–7 oraz art. 6 ust. 1 lit. a), art. 6 ust. 2 i 3, jak również art. 7–12 decyzji ramowej 2005/667.
47
Biorąc pod uwagę cel i treść decyzji ramowej 2005/667, które są istotnymi kryteriami dla określenia właściwej podstawy prawnej dla przyjęcia danego aktu, Rada twierdzi, że ta decyzja ramowa ma na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich w dziedzinie zwalczania zanieczyszczeń pochodzących ze statków poprzez harmonizację wymiaru i rodzajów stosowanych sankcji karnych. Z ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie wynika natomiast, że taka harmonizacja, która wykracza daleko ponad harmonizację przewidzianą w decyzji ramowej 2003/80, nie podlega aktualnie kompetencji Wspólnoty.
48
Ponieważ rozstrzygnięcie przyjęte przez Trybunał we wspomnianym wyroku należy interpretować jako wyjątek od zasady, zgodnie z którą przepisy prawa karnego, jak również zasady procedury karnej, nie są objęte kompetencją Wspólnoty, Rada uważa, że kryteria, które Trybunał przyjął dla uzasadnienia tego rozstrzygnięcia, należy interpretować w sposób ścisły. Rozstrzygnięcie to stosuje się więc jedynie w przypadku „konieczności”, a pojęcie to nie jest identyczne z pojęciem „potrzeby”, o którym mowa w art. 29 akapit drugi UE.
49
Rada dodaje, że wykładnia ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie, za którą opowiada się Komisja, powoduje z jednej strony pozbawienie w dużej części tytułu VI traktatu UE jego skuteczności, a z drugiej strony w sposób oczywisty nie uwzględnia faktu, że rozstrzygnięcie przyjęte przez Trybunał w tym wyroku było uzasadnione istotnym, transwersalnym i zasadniczym charakterem celu wspólnotowego, jaki stanowi ochrona środowiska.
50
Rada podnosi w końcu, że w ww. wyroku w sprawie Komisja przeciwko Radzie Trybunał orzekł, że art. 1–7 decyzji ramowej 2003/80 ze względu na ich cel i treść mogły zostać przyjęte przez Wspólnotę, wyłączając w ten sposób art. 8 tej decyzji, dotyczący jurysdykcji, i jej art. 9, dotyczący ekstradycji i postępowania sądowego, z tego zakresu kompetencji. Podobnie w niniejszym przypadku należy stwierdzić, że art. 7–9 decyzji ramowej 2005/667 dotyczą kwestii, w których traktat WE nie przyznał Wspólnocie żadnych kompetencji.
51
Argumenty podniesione przez państwa członkowskie interweniujące w niniejszym sporze odpowiadają w wysokim stopniu argumentom Rady.
Ocena Trybunału
52
Na mocy art. 47 UE żadne z postanowień traktatu o Unii Europejskiej nie narusza postanowień traktatu WE. Ten sam wymóg został zawarty również w art. 29 akapit pierwszy UE, który stanowi wprowadzenie tytułu VI traktatu UE, zatytułowanego „Postanowienia o współpracy policyjnej i sądowej w sprawach karnych”.
53
Do Trybunału należy zapewnienie, żeby akty prawne, co do których Rada utrzymuje, iż objęte są wspomnianym tytułem VI, nie naruszały kompetencji przyznanych Wspólnocie na mocy postanowień traktatu WE (zob. wyrok z dnia 12 maja 1998 r. w sprawie C-170/96 Komisja przeciwko Radzie, Rec. str. I-2763, pkt 16, i ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 39).
54
Należy zatem zbadać, czy przepisy decyzji ramowej nie naruszają kompetencji posiadanych przez Wspólnotę na mocy art. 80 ust. 2 WE, w zakresie w jakim mogły być one przyjęte, jak utrzymuje Komisja, na podstawie tego postanowienia.
55
W tym względzie należy przypomnieć na wstępie, że wspólna polityka transportowa stanowi jeden z fundamentów Wspólnoty, ponieważ art. 70 WE w związku z art. 80 ust. 1 WE przewiduje, że cele traktatu są realizowane przez państwa członkowskie w sektorze transportu kolejowego, drogowego i żeglugi śródlądowej w ramach tej polityki (zob. wyroku z dnia 28 listopada 1978 r. w sprawie 97/78 Schumalla, Rec. str. 2311, pkt 4).
56
Następnie należy zaznaczyć, że art. 80 WE przewiduje w ust. 2, iż Rada może zadecydować, czy, w jakim zakresie i w jakim trybie właściwe przepisy mogą być przyjęte dla transportu morskiego (zob. w szczególności wyrok z dnia 17 maja 1994 r. w sprawie C-18/93 Corsica Ferries, Rec. str. I-1783, pkt 25) i że ż emają zastosowanie postanowienia proceduralne art. 71 WE.
57
Jak wynika z orzecznictwa Trybunału, art. 80 ust. 2 WE w żadnym wypadku nie wyłącza zastosowania traktatu WE do transportu morskiego, lecz przewiduje jedynie, że jego postanowienia szczególne odnoszące się do wspólnej polityki transportowej, zawarte w tytule V tego traktatu, nie stosują się automatycznie do tej dziedziny działalności (zob. w szczególności wyrok z dnia 7 czerwca 2007 r. w sprawie C-178/05 Komisja przeciwko Grecji, Zb.Orz. str. I-4185, pkt 52).
58
Ponieważ art. 80 ust. 2 WE nie przewiduje wyraźnie żadnego ograniczenia, jeżeli chodzi o rodzaj szczególnych przepisów wspólnotowych, które mogą zostać przyjęte przez Radę zgodnie z postanowieniami proceduralnymi art. 71 WE na tej podstawie, prawodawca wspólnotowy dysponuje zgodnie z tym postanowieniem szerokim uprawnieniem normatywnym i jest na tej podstawie i analogicznie do innych postanowień traktatu WE dotyczących wspólnej polityki transportowej, w szczególności art. 71 ust. 1 WE, właściwy do ustanowienia w szczególności „środków pozwalających polepszyć bezpieczeństwo transportu” oraz „wszelkich innych potrzebnych przepisów” w dziedzinie transportu morskiego (zob. podobnie w odniesieniu do transportu drogowego wyrok z dnia 9 września 2004 r. w sprawach połączonych C-184/02 i C-223/02 Hiszpania i Finlandia przeciwko Parlamentowi i Radzie, Zb.Orz. str. I-7789, pkt 28).
59
Stwierdzenia, że w ramach kompetencji przyznanych mu w art. 80 ust. 2 WE prawodawca wspólnotowy może przyjmować środki mające na celu polepszenie bezpieczeństwa transportu morskiego, nie podważa okoliczność, że w niniejszym przypadku Rada nie uznała za wskazane, by przyjąć przepisy decyzji ramowej 2005/667 na podstawie tego art. 80 ust. 2 WE. Wystarczy bowiem zaznaczyć w tym względzie, że istnienie kompetencji przyznanej w art. 80 ust. 2 WE nie jest uzależnione od tego, czy prawodawca zdecyduje się z niej faktycznie skorzystać.
60
Należy dodać, że ponieważ wymogi ochrony środowiska, która stanowi jeden z podstawowych celów Wspólnoty (zob. w szczególności ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 41), zgodnie z art. 6 WE muszą być brane pod uwagę przy „ustalaniu i realizacji polityk i działań Wspólnoty”, ochronę taką należy postrzegać jako cel, który jest również elementem wspólnej polityki transportowej. Prawodawca wspólnotowy może więc na podstawie art. 80 ust. 2 WE i wykonując uprawnienia przyznane mu w tym przepisie zdecydować o wzmocnieniu ochrony środowiska (zob. analogicznie wyrok z dnia 19 września 2002 r. w sprawie C-336/00 Huber, Rec. str. I-7699, pkt 36).
61
Należy przypomnieć w końcu, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału wybór podstawy prawnej aktu wspólnotowego musi opierać się na obiektywnych czynnikach, które mogą zostać poddane kontroli sądowej, do których należą w szczególności cel i treść aktu (zob. wyrok z dnia 11 czerwca 1991 r. w sprawie C-300/89 Komisja przeciwko Radzie, zwany wyrokiem w sprawie „Dwutlenek tytanu”, Rec. str. I-2867, pkt 10, ww. wyrok w sprawie Huber, pkt 30, i ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 45).
62
Jeżeli chodzi w szczególności o decyzję ramową 2005/667, z jej preambuły wynika, że ma ona na celu poprawę bezpieczeństwa na morzu i jednocześnie wzmocnienie ochrony środowiska morskiego przed zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków. Jak wynika z jej motywów 2 i 3, ma ona bowiem na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich, aby uniknąć powtarzania się szkód takich jak te, które wynikły z katastrofy tankowca „Prestige”.
63
Ta decyzja ramowa — jak wynika z jej motywu 4 i motywu 6 dyrektywy 2005/35 — uzupełnia tę dyrektywę poprzez ustanowienie szczegółowych przepisów prawnokarnych. Jak wynika z jej motywu 1 i 15 oraz art. 1, celem wspomnianej dyrektywy jest również zapewnienie wysokiego poziomu bezpieczeństwa i ochrony środowiska w transporcie morskim. Ma ona na celu, jak wynika z jej motywu 15 i art. 1, włączenie do prawa wspólnotowego międzynarodowych standardów dotyczących zanieczyszczeń pochodzących ze statków oraz ustanowienia sankcji karnych i administracyjnych w przypadku naruszenia tych standardów w celu zapewnienia ich skuteczności.
64
Jeżeli chodzi o treść decyzji ramowej 2005/667, wprowadza ona w art. 2, 3 i 5 obowiązek ustanowienia przez państwa członkowskie sankcji karnych wobec osób fizycznych i prawnych, które popełniły przestępstwa, o których mowa w art. 4 i 5 dyrektywy 2005/35, podżegały do ich popełnienia lub pomagały w ich popełnieniu.
65
Ta decyzja ramowa, zgodnie z którą sankcje karne powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające, ustala ponadto w art. 4 i 6 rodzaj i wymiar sankcji karnych, które należy stosować w zależności od szkód, jakie dane przestępstwa spowodowały w odniesieniu do stanu jakości wód, gatunków zwierzęcych lub roślinnych lub ludzi.
66
Chociaż co do zasady przepisy prawa karnego, jak i zasady procedury karnej nie należą do kompetencji Wspólnoty (zob. podobnie wyrok z dnia 11 listopada 1981 r. w sprawie 203/80 Casati, Rec. str. 2595, pkt 27; z dnia 16 czerwca 1998 r. w sprawie C-226/97 Lemmens, Rec. str. I-3711, pkt 19, i ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 47), to w przypadku gdy stosowanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji karnych przez właściwe władze krajowe stanowi środek niezbędny dla zwalczania poważnych przestępstw przeciwko środowisku, prawodawca wspólnotowy może nałożyć na państwa członkowskie obowiązek ustanowienia takich sankcji w celu zapewnienia pełnej skuteczności norm wydawanych przez niego w tej dziedzinie (zob. podobnie ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, pkt 48).
67
Z jednej strony w niniejszym przypadku należy stwierdzić, że przepisy decyzji ramowej 2005/667, podobnie jak przepisy decyzji ramowej 2003/80, będące przedmiotem postępowania, w którym zapadł ww. wyrok z dnia 13 września 2005 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie, dotyczą działań, które mogą spowodować szczególnie poważne szkody dla środowiska wynikające w niniejszym przypadku z niezachowania norm wspólnotowych w dziedzinie bezpieczeństwa morskiego.
68
Z drugiej strony z motywów 3–5, 7 i 8 dyrektywy 2005/35 oraz pierwszych pięciu motywów decyzji ramowej 2005/667 wynika, że Rada uznała, iż sankcje karne były niezbędne dla zapewnienia przestrzegania uregulowań wspólnotowych przyjętych w dziedzinie bezpieczeństwa morskiego.
69
W konsekwencji ponieważ art. 2, 3 i 5 decyzji ramowej 2005/667 mają na celu zapewnienie skuteczności norm przyjętych w dziedzinie bezpieczeństwa morskiego, których niezachowanie może mieć poważne następstwa dla środowiska, nakładając na państwa członkowskie obowiązek penalizacji określonych zachowań, należy uznać, że artykuły te mają zasadniczo na celu poprawę bezpieczeństwa morskiego, jak również ochronę środowiska, i mogły były zostać przyjęte w ważny sposób na podstawie art. 80 ust. 2 WE.
70
Jeżeli chodzi natomiast o określenie rodzaju i wymiaru stosowanych sankcji karnych, należy stwierdzić, że wbrew temu, co twierdzi Komisja, nie leży to w kompetencji Wspólnoty.
71
Z powyższego wynika, że prawodawca wspólnotowy nie może przyjąć przepisów takich jak art. 4 i 6 decyzji ramowej 2005/667, ponieważ przepisy te dotyczą rodzaju i wymiaru stosowanych sankcji karnych. W konsekwencji przepisy te nie zostały przyjęte z naruszeniem art. 47 UE.
72
Jeżeli chodzi o te przepisy, należy zaznaczyć również, że okoliczność, iż odsyłają one do przepisów art. 2, 3 i 5 tej samej decyzji ramowej, wyraźnie wskazuje na nierozłączny w niniejszym przypadku związek pomiędzy tymi przepisami a przepisami dotyczącymi przestępstw, do których one się odnoszą.
73
Jeżeli chodzi o art. 7–12 decyzji ramowej 2005/667, dotyczące odpowiednio jurysdykcji, zgłaszania informacji pomiędzy państwami członkowskimi, wyznaczania punktów kontaktowych, terytorialnego zakresu stosowania tej decyzji ramowej, obowiązku realizacji spoczywającego na państwach członkowskich oraz daty wejścia w życie tej decyzji ramowej, wystarczy stwierdzić, że przepisy tych artykułów również są związane w sposób nierozłączny z przepisami tejże decyzji ramowej, o których mowa w pkt 69 i 71 niniejszego wyroku, wobec czego nie ma konieczności wypowiadania się w kwestii tego, czy mogą one leżeć w zakresie kompetencji prawodawcy wspólnotowego.
74
Uwzględniając całość powyższych rozważań należy stwierdzić, że decyzja ramowa 2005/667, naruszając kompetencje przyznane Wspólnocie w art. 80 ust. 2 WE, narusza art. 47 UE i ze względu na jej niepodzielność należy stwierdzić w całości jej nieważność.
W przedmiocie kosztów
75
Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Komisja wniosła o obciążenie Rady kosztami postępowania, a Rada przegrała sprawę, należy obciążyć ją kosztami postępowania. Zgodnie z § 4 akapit pierwszy tego artykułu interwenienci pokrywają własne koszty.
Z powyższych względów Trybunał (wielka izba) orzeka, co następuje:
1)
Stwierdza się nieważność decyzji ramowej Rady 2005/667/WSiSW z dnia 12 lipca 2005 r. w sprawie wzmocnienia uregulowań prawnokarnych w celu egzekwowania przepisów dotyczących zapobiegania zanieczyszczeniom pochodzącym ze statków.
2)
Rada Unii Europejskiej zostaje obciążona kosztami postępowania.
3)
Królestwo Belgii, Republika Czeska, Królestwo Danii, Republika Estońska, Republika Grecka, Republika Francuska, Irlandia, Republika Łotewska, Republika Litewska, Republika Węgierska, Republika Malty, Królestwo Niderlandów, Republika Austrii, Rzeczpospolita Polska, Republika Portugalska, Republika Słowacka, Republika Finlandii, Królestwo Szwecji i Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz Parlament Europejski pokrywają własne koszty.
Podpisy
(
*1
)	Język postępowania: francuski.