62024CJ0016
SENTENZA TAL‑QORTI TAL‑ĠUSTIZZJA (It‑Tmien Awla)
27 ta’ Frar 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE – Protezzjoni ġudizzjarja effettiva – Regoli nazzjonali li jikkonċernaw il-modalitajiet ta’ assenjazzjoni tal-kawżi fost l-imħallfin ta’ qorti – Assenjazzjoni tal-kawżi mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ qorti – Setgħa tal-qorti maħtura li tivverifika r-regolarità tal-assenjazzjoni”
Fil-Kawża C‑16/24 (Sinalov) (
i
),
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mis-Sittax-il Awla tas-Sezzjoni Kriminali tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija, il-Bulgarija), permezz ta’ deċiżjoni tal‑11 ta’ Jannar 2024, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil‑11 ta’ Jannar 2024, fil-proċeduri kriminali kontra
YR et,
fil-preżenza ta’:
Sofiyska gradska prokuratura,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tmien Awla),
komposta minn S. Rodin, President tal-Awla, O. Spineanu-Matei (Relatriċi) u N. Fenger, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: T. Ćapeta,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
għall-Kummissjoni Ewropea, minn K. Herrmann, E. Rousseva u P. J. O. Van Nuffel, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li taqta’ l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE u tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ proċeduri kriminali kontra YR et għall-parteċipazzjoni fi grupp kriminali organizzat bl-għan li jitwettqu reati fiskali.
Il‑kuntest ġuridiku
Id‑dritt tal‑Unjoni
It‑Trattat dwar l‑Unjoni Ewropea
3
It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE jipprovdi:
“L-Istati Membri għandhom jipprovdu r-rimedji meħtieġa sabiex jassiguraw protezzjoni legali effettiva fl-oqsma koperti mid-dritt ta’ l-Unjoni.”
Il‑Karta
4
Skont l-ewwel u t-tieni paragrafi tal-Artikolu 47 tal-Karta:
“Kull persuna li d-drittijiet u l-libertajiet tagħha garantiti mil-liġi ta’ l-Unjoni jiġu vjolati għandha d-dritt għal rimedju effettiv quddiem qorti skond il-kondizzjonijiet stabbiliti f’dan l-Artikolu.
Kull persuna għandha d-dritt għal smigħ ġust u pubbliku fi żmien raġjonevoli minn qorti indipendenti u imparzjali, stabbilita minn qabel bil-liġi. […]”
Id-dritt Bulgaru
Il-Liġi dwar is-Setgħa Ġudizzjarja
5
L-Artikolu 9(1) Iż-Zakon za sadebnata vlast (il-Liġi dwar is-Setgħa Ġudizzjarja jipprevedi:
“Il-kawżi u l-fajls għandhom jiġu assenjati fi ħdan il-korpi ġudizzjarji abbażi tal-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja, permezz ta’ assenjazzjoni elettronika uniformi skont l-ordni tal-wasla, b’osservanza tar-rekwiżiti tal-Artikolu 360b.”
6
L-Artikolu 86 ta’ dan il-liġi jipprovdi:
“1.   Il-President tal-Qorti Reġjonali jeżerċita d-direzzjoni ġenerali tal-organizzazzjoni u tal-amministrazzjoni tal-Qorti Reġjonali, […]
[…]
2) billi jorganizza x-xogħol tal-imħallfin u tal-ġurati;
[…]
2.   L-ordnijiet tal-President u r-regoli dwar l-organizzazzjoni tax-xogħol tal-qorti approvati minnu huma vinkolanti għall-imħallfin u l-membri tal-persunal kollha tal-qorti.”
7
L-Artikolu 360b tal-imsemmija liġi huwa fformulat kif ġej:
“1.   L-awtoritajiet ġudizzjarji jużaw sistemi ta’ informazzjoni approvati mill-assemblea plenarja tal-[Visshia sadeben savet (il-Kunsill Suprem tal-Maġistratura, il-Bulgarija)] bi qbil mal-Ministru tal-Ġustizzja u l-Ministru għall-Governanza Diġitali.
[…]
6.   L-awtoritajiet ġudizzjarji għandhom jużaw sistema ta’ assenjazzjoni aleatorja unika skont l-Artikolu 9 u l-Artikolu 112(6) u għandu jkun possibbli li tintwera pubblikament in-natura aleatorja tal-assenjazzjoni permezz ta’ mezzi kriptografiċi ddefiniti minn digriet tal-Ministru tal-Ġustizzja bi ftehim mal-Ministru għall-Governanza Diġitali.”
Il-metodoloġija uniformi
8
Il-Kunsill Suprem tal-Maġistratura stabbilixxa l-Edinna metodika po prilozhenieto na printsipa za sluchayno razpredelenie na delata v rayonnite, okrazhnite, administrativnite, voennite, apelativnite i spetsializiranite sadilishta (metodoloġija uniformi għall-applikazzjoni tal-prinċipju tal-assenjazzjoni aleatorja tal-kawżi fil-qrati distrettwali, reġjonali, amministrattivi, militari, tal-appell u speċjalizzati, iktar ’il quddiem il-“metodoloġija uniformi”).
9
Il-punt 1(b) tal-metodoloġija uniformi, li jirregola l-assenjazzjoni aleatorja, huwa fformulat kif ġej:
“It-tqassim tal-kawżi fil-qrati kollha jsir skont il-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja permezz ta’ tqassim elettroniku, skont l-ordni tal-wasla tagħhom, skont is-suġġett u t-tip ta’ kawża, u fl-osservanza tat-termini tal-proċedura li jeħtieġu trattament urġenti.”
10
Skont il-punt 3 tal-metodoloġija uniformi, il-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tal-qorti għandha twettaq jew il-president tas-sezzjoni għandu jwettaq l-assenjazzjoni.
11
Il-punt 4.1.1 tal-metodoloġija uniformi, li jirregola s-“selezzjoni ta’ imħallef b’mod partikolari” fil-kawżi kriminali u fil-kawżi amministrattivi ta’ natura kriminali, jipprovdi:
“a)
Meta tintemm il-proċedura ġudizzjarja u l-kawża tintbagħat lura quddiem prosekutur għal investigazzjoni ulterjuri, u sussegwentement terġa’ lura quddiem il-qorti, il-kawża miftuħa taħt numru ġdid għandha tiġi assenjata lill-Imħallef Relatur inizjalment maħtur.
b)
Wara l-annullament ta’ deċiżjoni ġudizzjarja li ttemm il-proċedura għal raġunijiet ta’ kompetenza, il-kawża l-ġdida tiġi assenjata lill-Imħallef Relatur inizjalment maħtur.
ċ)
Meta kawża tiġi rrinvijata quddiem il-qorti tal-ewwel istanza minħabba amministrazzjoni ħażina, imbagħad terġa’ lura quddiem l-istess qorti, il-kawża għandha tiġi assenjata lir-relatur inizjalment maħtur.”
Il-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali
12
In-Nakazatelno-protsesualen kodeks (il-Kodiċi tal-Proċedura Kriminali) jipprovdi, fl-Artikolu 6(1) tiegħu:
13
“L-amministrazzjoni tal-ġustizzja fil-kawżi kriminali hija żgurata biss mill-qrati stabbiliti mill-[Konstitutsia na Republika Bulgaria (il-Kostituzzjoni tar-Repubblika tal-Bulgarija)].”
14
L-Artikolu 10 ta’ dan il-kodiċi jipprevedi:
15
“Fl-eżerċizzju tal-funzjonijiet tagħhom, l-imħallfin, il-ġurati, il-prosekuturi u l-korpi għall-proċedura istruttorja huma indipendenti u huma suġġetti biss għal-liġi.”
16
Skont l-Artikolu 42(2) tal-imsemmi kodiċi:
“Meta l-qorti tikkonstata li l-kawża taqa’ taħt il-kompetenza ta’ qorti oħra tal-istess grad, hija għandha ttemm il-proċedura u tibgħat il-kawża lil dik il-qorti. […]”
Il-proċedura fil-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
17
Fit‑30 ta’ Ottubru 2014, is-Spetsialisirana prokuratura (l-Uffiċċju tal-Prosekutur Speċjalizzat, il-Bulgarija) adotta att ta’ akkuża kontra YR et għall-parteċipazzjoni fi grupp kriminali organizzat bl-għan li jitwettqu reati fiskali, f’dan il-każ in-nuqqas ta’ ħlas tat-taxxa fuq il-valur miżjud (VAT) dovuta għal ammont ta’ 6364428 lev Bulgaru (BGN) (madwar EUR 3254080), mix-xahar ta’ Jannar 2008 sax-xahar ta’ Marzu 2012, u adixxa lill-iSpetsializiran nakazatelen sad (il-Qorti Kriminali Speċjalizzata, il-Bulgarija).
18
Skont indikazzjoni li tinsab fid-deċiżjoni tar-rinviju, ir-rikonoxximent tal-ħtija ta’ YR et jimplika li d-determinazzjoni tal-piena tagħhom hija suġġetta għad-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2004/757/ĠAI tal‑25 ta’ Ottubru 2004 li tistabbilixxi dispożizzjonijiet minimi dwar l-elementi kostitwenti ta’ atti kriminali u ta’ pieni fil-qasam tat-traffikar illeċitu ta’ drogi (ĠU 2006, L 153M, p. 94), u għad-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/841/ĠAI tal‑24 ta’ Ottubru 2008 dwar il-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata (ĠU 2008, L 300, p. 42).
19
Din il-kawża ġiet assenjata lill-Imħallef I. H.
20
Id-deċiżjoni intermedjarja mogħtija mill-kulleġġ ġudikanti kompost mill-Imħallef I. H. u minn żewġ ġurati għall-eżami tal-kawża fuq il-mertu ġiet annullata fl-appell minħabba difett ta’ proċedura fil‑21 ta’ Lulju 2022 u l-kawża ntbagħtet lura quddiem dan il-kulleġġ ġudikanti.
21
Permezz ta’ digriet tas‑26 ta’ Lulju 2022, l-Imħallef I. H. temm il-proċedura kontra YR et quddiem l-awla kkonċernata tal-iSpetsializiran nakazatelen sad (il-Qorti Kriminali Speċjalizzata), qorti li t-tneħħija tagħha daħlet fis-seħħ l-għada, peress li l-kawżi pendenti quddiemha kellhom jiġu ttrasferiti lis-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija, il-Bulgarija), li lilha dan l-imħallef bagħat lura l-kawża.
22
Fit‑28 ta’ Lulju 2022, l-Imħallef I. H. ġie integrat fis-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija).
23
Fl‑4 ta’ Awwissu 2022, il-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tas-sezzjoni kriminali ta’ din il-qorti assenjat il-kawża inkwistjoni ta’ YR et lill-Imħallef H. K. billi rrikorriet għas-sistema ta’ assenjazzjoni aleatorja.
24
Fis‑27 ta’ Settembru 2023, l-awla ppresjeduta minn dan l-imħallef bagħtet lura din il-kawża lill-Imħallef I. H., fid-dawl tal-intervent preċedenti ta’ dan tal-aħħar fl-imsemmija kawża. Is-Sittax-il Awla tas-Sezzjoni Kriminali tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija), ippresjeduta mill-Imħallef I. H. u li, kif jirriżulta minn addendum għat-talba għal deċiżjoni preliminari li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis‑17 ta’ Jannar 2024, għandha titqies bħala l-qorti tar-rinviju, ħadet inkunsiderazzjoni dan ir-rinviju, billi qieset li r-regolarità tal-assenjazzjoni ta’ kawża kienet kwistjoni legali li kellha tiġi deċiża minnha, u mhux mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tas-sezzjoni kriminali ta’ dik il-qorti, peress li l-modalitajiet ta’ assenjazzjoni ta’ kawża jaqgħu taħt il-prinċipji tal-organizzazzjoni ġudizzjarja u li huwa kull kulleġġ ġudikanti li għandu jivverifika l-kompetenza tiegħu stess. Wara seduta li matulha l-imputati kellhom il-possibbiltà li jinstemgħu, l-Imħallef I. H. aċċetta li jieħu konjizzjoni tal-kawża kkonċernata.
25
Minħabba l-imsemmi rinviju u l-aċċettazzjoni tiegħu, il-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija) bdiet proċeduri dixxiplinari kontra l-Imħallef H. K., essenzjalment talli dan tal-aħħar ma bagħatx mill-ġdid il-kawża kkonċernata għal assenjazzjoni mill-ġdid, u kontra l-Imħallef I. H., talli aċċetta li jittratta din il-kawża minkejja li din ma kinitx ġiet regolarment assenjata lilu.
26
Skont il-qorti tar-rinviju, is-sitwazzjoni tal-proċedura kontra YR et ma tikkorrispondix eżattament għal wieħed mill-każijiet ta’ selezzjoni ta’ mħallef b’mod partikolari msemmija fil-punt 4.1.1 tal-metodoloġija uniformi, iżda hija simili għal wieħed minn dawn il-każijiet, jiġifieri dak li fih, wara li deċiżjoni ta’ qorti tal-ewwel istanza tkun ġiet annullata minn qorti tal-appell, din tibgħat lura l-kawża kkonċernata lill-ewwel qorti sabiex il-proċedura titkompla.
27
Barra minn hekk, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li żewġ kawżi oħra li l-Imħallef I. H. kien jaf bihom meta kien fil-kariga fi ħdan l-iSpetsializiran nakazatelen sad (il-Qorti Kriminali Speċjalizzata) ġew assenjati wkoll mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija), inizjalment, skont is-sistema ta’ assenjazzjoni aleatorja. Madankollu, l-imħallfin hekk maħtura, peress li qiesu li dawn il-kawżi kellhom jiġu assenjati lill-Imħallef I. H., ittrażmettewhom mill-ġdid lil din il-persuna responsabbli, li assenjathom mill-ġdid lil dan l-imħallef tal-aħħar, billi użat is-sistema ta’ selezzjoni ta’ mħallef b’mod partikolari.
28
Il-qorti tar-rinviju tirrileva wkoll li la l-metodoloġija uniformi la l-Vatreshni pravila za sluchayno razpredelenie na delata i za zamestvane na sadii v Nakazatelno otdelenie na Sofiyski gradski sad (ir-Regoli ta’ Proċedura dwar l-assenjazzjoni aleatorja tal-kawżi u s-sostituzzjoni tal-imħallfin fis-sezzjoni kriminali tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija)) ma jirregolaw l-istħarriġ tal-metodu użat mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni għall-assenjazzjoni ta’ kawża, assenjazzjoni aleatorja jew selezzjoni ta’ mħallef b’mod partikolari.
29
Il-qorti tar-rinviju tqis li dan l-istħarriġ għandu jitqies li huwa ta’ natura ġudizzjarja u, konsegwentement, li għandu jiġi eżerċitat b’mod indipendenti mill-imħallef li lilu l-kawża ġiet assenjata mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni, wara li jkunu nstemgħu l-partijiet u taħt l-istħarriġ tal-qorti superjuri. Hija tibbaża ruħha f’dan ir-rigward fuq l-Artikolu 6(1) u l-Artikolu 10 tal-Kodiċi tal-Proċedura Kriminali kif ukoll, b’analoġija, fuq l-Artikolu 42(2) ta’ dan il-kodiċi, dwar ir-rinviju ta’ kawża minn qorti għal oħra.
30
Il-qorti tar-rinviju tirrileva madankollu li istanzi oħra jikkunsidraw li, fil-każ ta’ dubju dwar ir-regolarità tal-assenjazzjoni ta’ kawża skont is-sistema ta’ assenjazzjoni aleatorja, il-qorti adita għandha tinforma b’dan lill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni, li hija l-unika waħda kompetenti sabiex tevalwa r-regolarità ta’ assenjazzjoni u għandha tiddeċiedi jekk għandhiex, jekk ikun il-każ, tirrikorri għall-metodu l-ieħor ta’ assenjazzjoni, jiġifieri s-selezzjoni ta’ mħallef b’mod partikolari.
31
F’dan il-kuntest, il-qorti tar-rinviju tistabbilixxi rabta bejn is-sitwazzjoni tagħha u l-kunċett ta’ “qorti indipendenti”, fis-sens tal-Artikolu 47 tal-Karta, u dan fuq bażi doppja. Fil-fatt, il-kwistjoni hija jekk il-prinċipju li jgħid li kull persuna għandha dritt li l-kawża tagħha tinstema’ minn tali qorti huwiex osservat f’sitwazzjoni fejn, minn naħa, qorti ma tistax tiddeċiedi dwar il-kompetenzi tagħha stess, iżda għandha tibbaża ruħha fuq l-evalwazzjoni ta’ persuna responsabbli għall-amministrazzjoni, filwaqt li jiġi enfasizzat li din, f’din il-kwalità, ma teżerċitax funzjonijiet ġudizzjarji u hija element estern għall-kulleġġ ġudikanti adit b’kawża jew mitlub jieħu konjizzjoni tagħha, u fejn, min-naħa l-oħra, il-fatt, għal imħallef ta’ din il-qorti, li jiddeċiedi f’dan ir-rigward jikkostitwixxi ksur dixxiplinari.
32
Il-qorti tar-rinviju tqis ukoll li huwa possibbli li jiġi stabbilit parallel bejn is-sitwazzjoni tagħha u l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tgħid li, minn naħa, il-garanziji ta’ indipendenza u ta’ imparzjalità meħtieġa skont id-dritt tal-Unjoni jeżiġu b’mod partikolari l-eżistenza ta’ regoli li jirregolaw il-ħatra tal-imħallfin u, min-naħa l-oħra, huwa meħtieġ li, ladarba jinħatru, l-imħallfin ma jkunu suġġetti għal ebda pressjoni u ma jirċevux istruzzjonijiet fl-eżerċizzju tal-funzjonijiet tagħhom. Fil-fatt, l-assenjazzjoni ta’ kawża lil imħallef mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni hija simili għal ħatra.
33
Barra minn hekk, il-qorti tar-rinviju tirrileva li l-proċeduri dixxiplinari mibdija kontra l-Imħallfin H. K. u I. H. jirrigwardaw il-kontenut ta’ deċiżjonijiet jew ta’ atti adottati minnhom fil-kuntest tal-funzjonijiet ġudizzjarji tagħhom. Issa, konformement mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, proċeduri dixxiplinari jistgħu jinbdew f’tali każijiet biss f’sitwazzjonijiet kompletament eċċezzjonali ta’ aġir gravi u totalment mhux skużabbli min-naħa tal-imħallfin, li jikkonsisti, pereżempju, f’li jiksru deliberatament u b’mala fide jew minħabba negliġenzi partikolarment gravi u għoljin ir-regoli tad-dritt nazzjonali u tal-Unjoni li huma mistennija jiżguraw l-osservanza tagħhom, jew li jimxu b’mod arbitrarju jew b’mod li tiġi miċħuda l-ġustizzja.
34
Barra minn hekk, il-proċeduri dixxiplinari mibdija kontra l-Imħallfin H. K. u I. H. jikkonċernaw sitwazzjonijiet li fihom dawn eżerċitaw, b’mod allegatament żbaljat, setgħa li għandhom il-qrati, jiġifieri dik li jivverifikaw huma stess il-kompetenzi tagħhom stess, sitwazzjonijiet li fihom, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tali proċeduri ma jistgħux jinbdew.
35
F’dawn iċ-ċirkustanzi, is-Sittax-il Awla tas-Sezzjoni Kriminali tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“[1)]
Hija konformi mat-[tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE] u mal-Artikolu 47 tal-[Karta] interpretazzjoni ta’ liġi nazzjonali, liema liġi tistabbilixxi bħala prinċipju tal-amministrazzjoni tal-ġustizzja l-assenjazzjoni aleatorja tal-kawżi bejn il-membri tal-ġudikatura sabiex jiġi ddeterminat min minnhom ser ikun imsejjaħ jisma’ u jaqta’ kawża kriminali, fis-sens li, jekk iqum dubju dwar jekk kienx hemm ksur ta’ dan il-prinċipju f’każ speċifiku fejn kawża tkun diġà ġiet assenjata mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni, dan id-dubju għandu jiġi indirizzat b’dan il-mod […] din hija kwistjoni ġudizzjarja u għandha tiġi deċiża mill-qorti li tkun qiegħda tisma’ l-kawża, […] wara s-smigħ tal-partijiet u kemm fil-każ ta’ appell […], jew din hija kwistjoni amministrattiva u hija biss il-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni li għandha d-dritt twettaq din l-evalwazzjoni[?]
[2)]
[K]if ukoll interpretazzjoni [tal-istess liġi nazzjonali] fis-sens li jekk il-membru tal-ġudikatura li lilu tkun ġiet assenjata l-kawża jqis li, konformement [ma]l-prinċipju [tad-dritt nazzjonali dwar is-selezzjoni aleatorja ta’ membru tal-ġudikatura inkarigat li jeżamina u li jiddeċiedi fuq kawża kriminali], huwa membru ieħor tal-ġudikatura li għandu jisma’ [din] l-kawża u [jibgħatha lura] lilu, u dan [il-membru l-ieħor] tal-ġudikatura, li jkun irċieva [l-imsemmija] kawża ttrasferita, jiddeċiedi li l-ewwel jisma’ lill-partijiet fi proċedura kontradittorja qabel ma jieħu deċiżjoni indipendenti dwar il-kompetenza tiegħu stess, dawn iż-żewġ membri tal-ġudikatura jkunu wettqu ksur dixxiplinari sa fejn bl-aġir tagħhom ikunu ppreġudikaw il-prestiġju tal-poter ġudizzjarju u jkunu naqqsu milli jwettqu l-obbligi marbuta mal-kariga tagħhom?”
36
Permezz ta’ addendum għat-talba għal deċiżjoni preliminari li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fid‑29 ta’ April 2024, il-qorti tar-rinviju bagħtitilha l-kopja ta’ digriet tal-President tas-Sofiyski gradski sad (il-Qorti tal-Belt ta’ Sofija) tal‑25 ta’ April 2024, li sar fil-kuntest tal-proċeduri dixxiplinari kontra l-Imħallfin H. K. u I. H., li jipprovdi li dawn ġew mċanfra minħabba l-fatti msemmija fil-punt 23 ta’ din is-sentenza.
Fuq id‑domandi preliminari
Fuq l‑ewwel domanda
37
L-ewwel domanda tirrigwarda l-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE u tal-Artikolu 47 tal-Karta.
38
Preliminarjament, għandu jiġi rrilevat, minn naħa, li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE huwa applikabbli fil-kuntest tal-kawża prinċipali. Fil-fatt, din id-dispożizzjoni hija intiża li tapplika fir-rigward ta’ kull qorti nazzjonali li tista’ tiddeċiedi, bħala qorti, dwar kwistjonijiet li jirrigwardaw l-applikazzjoni jew l-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni u li għalhekk jaqgħu taħt l-oqsma koperti minn dan id-dritt (sentenza tas‑26 ta’ Marzu 2020, Miasto Łowicz u Prokurator Generalny, C‑558/18 u C‑563/18, EU:C:2020:234, punt 34 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Peress li l-qorti tar-rinviju tikkostitwixxi tali istanza, il-proċedura quddiemha għandha tissodisfa r-rekwiżiti li jirriżultaw mid-dritt għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva kif previst f’din id-dispożizzjoni.
39
Min-naħa l-oħra, peress li l-ewwel domanda hija intiża għall-interpretazzjoni tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandu jitfakkar li l-kamp ta’ applikazzjoni tal-Karta, fir-rigward tal-azzjoni tal-Istati Membri, huwa ddefinit fl-Artikolu 51(1) tagħha, li jipprovdi li d-dispożizzjonijiet tal-Karta huma indirizzati lill-Istati Membri meta jimplimentaw id-dritt tal-Unjoni. Minn dan jirriżulta li d-drittijiet fundamentali ggarantiti fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni huma intiżi li japplikaw fis-sitwazzjonijiet kollha rregolati mid-dritt tal-Unjoni, iżda mhux lil hinn minn dawn is-sitwazzjonijiet (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad-19 ta’ Novembru 2019, A. K. et (Indipendenza tal-awla dixxiplinari tal-Qorti Suprema), C‑585/18, C‑624/18 u C‑625/18, EU:C:2019:982, punt 78 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
40
Fir-rigward tal-proċeduri kriminali kontra YR et, il-qorti tar-rinviju sempliċement issemmi li l-imputati huma akkużati b’parteċipazzjoni fi grupp kriminali organizzat bl-għan li jwettqu reati fiskali relatati man-nuqqas ta’ ħlas tal-VAT dovuta u li, jekk il-ħtija tagħhom tiġi rrikonoxxuta, id-determinazzjoni tal-piena tagħhom għandha tkun suġġetta għad-Deċiżjonijiet Qafas 2004/757 u 2008/841. Madankollu, id-deċiżjoni tar-rinviju ma tinkludi ebda indikazzjoni dwar il-kuntest fattwali li fih taqa’ din il-proċedura li tispjega dawn id-dikjarazzjonijiet u tippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja tivverifika li l-imsemmija proċedura effettivament tinvolvi implimentazzjoni tad-dritt tal-Unjoni.
41
Madankollu, skont l-Artikolu 94(c) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, t-talba għal deċiżjoni preliminari għandu jkun fiha espożizzjoni tar-raġunijiet li wasslu lill-qorti tar-rinviju sabiex ikollha dubji dwar l-interpretazzjoni jew il-validità ta’ ċerti dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni, kif ukoll il-konnessjoni li hija tistabbilixxi bejn dawn id-dispożizzjonijiet u l-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli għall-kawża prinċipali. F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li din l-espożizzjoni, l-istess bħall-espożizzjoni fil-qosor tal-fatti rilevanti meħtieġa mill-Artikolu 94(a) ta’ dawn ir-regoli tal-proċedura, għandha tippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja li tivverifika, minbarra l-ammissibbiltà tad-domanda preliminari, il-ġurisdizzjoni tagħha li tirrispondi għad-domanda magħmula (digriet tad‑9 ta’ Settembru 2014, Parva Investitsionna Banka et, C‑488/13, EU:C:2014:2191, punt 25 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
42
Dan ma huwiex il-każ f’dan il-każ.
43
B’dan premess, l-Artikolu 47 tal-Karta għandu madankollu jittieħed inkunsiderazzjoni fil-kuntest tal-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE. Fil-fatt, peress li din l-aħħar dispożizzjoni tobbliga lill-Istati Membri kollha jistabbilixxu r-rimedji meħtieġa sabiex tiġi żgurata, fl-oqsma koperti mid-dritt tal-Unjoni, protezzjoni ġudizzjarja effettiva, fis-sens b’mod partikolari tal-Artikolu 47 tal-Karta, dan l-artikolu, anki jekk mhux applikabbli għal kawża prinċipali, għandu jittieħed debitament inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑20 ta’ April 2021, Repubblika, C‑896/19, EU:C:2021:311, punt 45 u l-ġurisprudenza ċċitata).
44
Konsegwentement, għandu jitqies li, permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandux jiġi interpretat fis-sens li, meta Stat Membru jkun stabbilixxa sistema ta’ assenjazzjoni tal-kawżi fi ħdan il-qrati li tkun ibbażata fuq il-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja tal-kulleġġ ġudikanti, b’ċerti eċċezzjonijiet, u huwa suġġett għall-intervent tal-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ kull qorti, jipprekludi li, meta mħallef li lilu tkun ġiet assenjata kawża jkollu dubji dwar ir-regolarità ta’ din l-assenjazzjoni, dan l-imħallef ikun prekluż milli jiddeċiedi huwa stess dwar din il-kwistjoni u, jekk ikun il-każ, milli jibgħat l-imsemmija kawża lil imħallef ieħor tal-istess qorti għar-raġuni li din kellha tiġi assenjata lilu, fejn dan l-ewwel imħallef għandu jittrażmetti mill-ġdid il-kawża kkonċernata lill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ din il-qorti, sabiex din tal-aħħar tivverifika r-regolarità tal-assenjazzjoni inizjali ta’ din il-kawża u eventwalment tassenjaha mill-ġdid.
45
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, fl-istat attwali tad-dritt tal-Unjoni, huwa ma jirregolax l-organizzazzjoni tal-ġustizzja fl-Istati Membri, b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-istabbiliment, il-kompożizzjoni, il-kompetenzi u l-funzjonament tal-qrati nazzjonali, b’tali mod li r-regoli f’dan il-qasam jaqgħu, bħala prinċipju, taħt il-kompetenza tal-Istati Membri. Madankollu, fl-eżerċizzju ta’ din il-kompetenza, huma marbuta li josservaw l-obbligi li jirriżultaw, għalihom, mid-dritt tal-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2021, Euro Box Promotion et, C‑357/19, C‑379/19, C‑547/19, C‑811/19 u C‑840/19, EU:C:2021:1034, punti 133 u 180 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
46
Dan huwa l-każ, b’mod partikolari, tal-obbligi li jirriżultaw mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE (sentenzi tas‑26 ta’ Marzu 2020, Miasto Łowicz u Prokurator Generalny, C‑558/18 u C‑563/18, EU:C:2020:234, punt 36 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata, u tal‑11 ta’ Lulju 2024, Hann-Invest et, C‑554/21, C‑622/21 u C‑727/21, EU:C:2024:594, punt 44 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata), dispożizzjoni li timponi fuq l-Istati Membri l-obbligu li jistabbilixxu r-rimedji meħtieġa sabiex jiżguraw protezzjoni ġudizzjarja effettiva fl-oqsma koperti mid-dritt tal-Unjoni.
47
Issa, ir-regoli dwar l-assenjazzjoni tal-kawżi fi ħdan qorti għandhom rabta mal-kunċett ta’ “protezzjoni ġudizzjarja effettiva”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni.
48
Fil-fatt, l-obbligi li jirriżultaw mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE jeżiġu b’mod partikolari l-eżistenza ta’ qorti stabbilita minn qabel bil-liġi, fid-dawl tar-rabtiet indissoċjabbli li jeżistu bejn l-aċċess għal tali qorti u l-garanziji ta’ indipendenza u ta’ imparzjalità tal-imħallfin (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑11 ta’ Lulju 2024, Hann‑Invest et, C‑554/21, C‑622/21 u C‑727/21, EU:C:2024:594, punt 55 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata), garanziji meħtieġa wkoll mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE.
49
Dan l-obbligu ta’ stabbiliment minn qabel bil-liġi ta’ qrati li jaqgħu taħt is-sistema ta’ rimedji fl-oqsma koperti mid-dritt tal-Unjoni, li huwa wkoll imsemmi fit-tieni paragrafu tal-Artikolu 47 tal-Karta, jirrigwarda mhux biss il-bażi legali tal-eżistenza nnifisha tal-qorti, iżda wkoll il-kompożizzjoni tal-kulleġġ ġudikanti f’kull kawża kif ukoll kwalunkwe dispożizzjoni oħra tad-dritt intern li n-nuqqas ta’ osservanza tagħha tirrendi irregolari l-parteċipazzjoni ta’ mħallef wieħed jew iktar fl-eżami tal-kawża (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑29 ta’ Marzu 2022, Getin Noble Bank, C‑132/20, EU:C:2022:235, punt 121 u l-ġurisprudenza ċċitata).
50
Barra minn hekk, ir-rekwiżit ta’ indipendenza tal-qrati li jirriżulta mid-dritt tal-Unjoni jikkonċerna mhux biss l-influwenzi indebiti li jistgħu jiġu eżerċitati mill-poter leġiżlattiv u dak eżekuttiv, iżda wkoll dawk li jistgħu joriġinaw mill-intern tal-qorti kkonċernata (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑11 ta’ Lulju 2024, Hann-Invest et, C‑554/21, C‑622/21 u C‑727/21, EU:C:2024:594, punt 54 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
51
Ulterjorment, l-eżerċizzju tal-funzjoni ġudizzjarja għandu jkun protett mhux biss minn kull influwenza diretta, fil-forma ta’ istruzzjonijiet, iżda wkoll mill-forom ta’ influwenza iktar indiretta li jistgħu jiggwidaw id-deċiżjonijiet ġudizzjarji (sentenza tal‑14 ta’ Novembru 2024, S. (Bidla fil-Kulleġġ Ġudikanti), C‑197/23, EU:C:2024:956, punt 62 u l-ġurisprudenza ċċitata).
52
Issa, il-ksur tar-regoli dwar il-ħatra tal-imħallef li għandu jiddeċiedi f’kawża partikolari jista’ jkollu tali effett (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑14 ta’ Novembru 2024, S. (Bidla fil-Kulleġġ Ġudikanti), C‑197/23, EU:C:2024:956, punt 55).
53
F’dan il-każ, kif jirriżulta mid-deċiżjoni tar-rinviju, id-dritt nazzjonali stabbilixxa sistema ta’ assenjazzjoni tal-kawżi fi ħdan il-qrati li hija bbażata fuq il-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja tal-kulleġġ ġudikanti, flimkien ma’ ċerti eċċezzjonijiet, u huwa suġġett għall-intervent tal-persuni responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ dawn il-qrati, li huma stess huma membri tagħhom. Tali sistema ta’ assenjazzjoni ma tidhirx, fiha nnifisha, ta’ natura li tesponi lill-kulleġġi ġudikanti għal influwenza indebita. B’mod partikolari, żball fl-applikazzjoni tar-regoli tal-għoti ma jimplikax neċessarjament l-eżistenza ta’ tali influwenza. Madankollu, ma jistax jiġi eskluż, b’mod partikolari, li l-fatt li kawża ma tiġix assenjata lil imħallef li kien jaf biha fi stadju preċedenti tal-proċedura, f’sitwazzjoni fejn id-dritt nazzjonali jipprevedi tali assenjazzjoni, jista’ jkollu l-għan li jevita li din il-qorti tkompli tieħu konjizzjoni ta’ din il-kawża.
54
F’dan il-kuntest tqum il-kwistjoni tal-verifika tal-applikazzjoni korretta ta’ tali sistema ta’ assenjazzjoni f’kawża partikolari.
55
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-possibbiltà ta’ verifika tal-osservanza tal-garanziji marbuta mal-kunċett ta’ “qorti stabbilita minn qabel bil-liġi”, fis-sens ippreċiżat fil-punt 47 ta’ din is-sentenza, hija neċessarja għall-fiduċja li l-qrati ta’ soċjetà demokratika għandhom jispiraw lill-parti f’kawża. Għalhekk, l-istħarriġ tal-osservanza tar-rekwiżit skont liema kull qorti, permezz tal-kompożizzjoni tagħha, tikkostitwixxi qorti indipendenti, imparzjali u stabbilita minn qabel bil-liġi, huwa formalità essenzjali li l-osservanza tagħha taqa’ taħt l-ordni pubbliku (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑1 ta’ Lulju 2008, Chronopost u La Poste vs UFEX et, C‑341/06 P u C‑342/06 P, EU:C:2008:375, punt 46, kif ukoll tat‑8 ta’ Mejju 2024, Asociația Forumul Judecătorilor din România (Assoċjazzjonijiet tal-Imħallfin), C‑53/23, EU:C:2024:388, punt 55 u l-ġurisprudenza ċċitata). Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li tali stħarriġ għandu jkun jista’ jitwettaq fil-kuntest tal-eżami ta’ rikors, fejn applikabbli ex officio meta jitnissel dubju serju dwar dan il-punt (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑26 ta’ Marzu 2020, Eżami mill-ġdid Simpson vs Il-Kunsill u HG vs Il-Kummissjoni, C‑542/18 RX‑II u C‑543/18 RX‑II, EU:C:2020:232, punti 57 u 58).
56
Fil-fatt, protezzjoni ġudizzjarja effettiva ma tistax tiġi żgurata jekk, fuq talba ta’ parti, jew ex officio meta jkun hemm dubju serju, l-osservanza tar-regoli li jagħtu lil qorti l-kwalità ta’ “qorti indipendenti, imparzjali u stabbilita minn qabel bil-liġi” ma setgħetx tkun is-suġġett ta’ stħarriġ ġudizzjarju u ta’ sanzjoni eventwali fil-każ ta’ nuqqas ta’ osservanza, inkella tiġi miksura mingħajr ma jkun hemm ebda effett marbut magħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑14 ta’ Novembru 2024, S. (Bidla fil-Kulleġġ Ġudikanti), C‑197/23, EU:C:2024:956, punt 66).
57
Minn dan isegwi li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, jeżiġi li l-osservanza tar-regoli tad-dritt intern dwar l-assenjazzjoni tal-kawżi tista’ tkun suġġetta għal stħarriġ ġudizzjarju, sabiex jiġi ddeterminat jekk il-kulleġġ ġudikanti li lilu tkun ġiet assenjata kawża partikolari jikkostitwixxix qorti indipendenti, imparzjali u stabbilita minn qabel bil-liġi.
58
Madankollu, fid-dawl tal-kompetenza tal-Istati Membri fir-rigward tal-organizzazzjoni tas-sistema ġudizzjarja tagħhom, kif imfakkra fil-punt 43 ta’ din is-sentenza, id-dritt tal-Unjoni ma jipprekludix li, meta mħallef li lilu tkun ġiet assenjata kawża mill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni tal-qorti kkonċernata jkollu dubji dwar ir-regolarità ta’ din l-assenjazzjoni fid-dawl tar-regoli tad-dritt nazzjonali applikabbli, huwa jkollu jittrażmetti mill-ġdid din il-kawża lil dik il-persuna responsabbli, fid-dawl tal-prerogattivi legali tiegħu, sabiex din tivverifika din ir-regolarità, u, jekk ikun il-każ, l-imsemmi imħallef jaċċetta li jeżamina l-imsemmija kawża fil-każ ta’ konferma tal-assenjazzjoni inizjali. Madankollu, għandu jkun possibbli li r-regolarità ta’ assenjazzjoni magħmula mill-imsemmija persuna responsabbli tkun is-suġġett ta’ stħarriġ ġudizzjarju skont ir-regoli tad-dritt nazzjonali.
59
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, ir-risposta għall-ewwel domanda għandha tkun li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandu jiġi interpretat fis-sens li, meta Stat Membru jkun stabbilixxa sistema ta’ assenjazzjoni tal-kawżi fi ħdan il-qrati li hija bbażata fuq il-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja tal-kulleġġ ġudikanti, b’ċerti eċċezzjonijiet, u huwa suġġett għall-intervent tal-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ kull qorti, ma jipprekludix li, meta mħallef li lilu tkun ġiet assenjata kawża jkollu dubji dwar ir-regolarità ta’ din l-assenjazzjoni, dan l-imħallef ikun prekluż milli jiddeċiedi huwa stess dwar din il-kwistjoni u, jekk ikun il-każ, milli jibgħat l-imsemmija kawża lil imħallef ieħor tal-istess qorti għar-raġuni li din kellha tiġi assenjata lilu, fejn dan l-ewwel imħallef għandu jittrażmetti mill-ġdid il-kawża kkonċernata lill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ din il-qorti, sabiex din tal-aħħar tivverifika r-regolarità tal-assenjazzjoni inizjali ta’ din il-kawża u eventwalment tassenjaha mill-ġdid. Għandu jkun possibbli li r-regolarità tal-assenjazzjoni magħmula minn din il-persuna responsabbli tkun is-suġġett ta’ stħarriġ ġudizzjarju skont ir-regoli tad-dritt nazzjonali.
Fuq it‑tieni domanda
60
Permezz tat-tieni domanda tagħha, magħmula fl-istess kuntest regolamentari nazzjonali bħall-ewwel domanda, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE u l-Artikolu 47 tal-Karta għandhomx jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu li, jekk imħallef li lilu ġiet assenjata kawża skont is-sistema ta’ assenjazzjoni aleatorja jqis li, b’eċċezzjoni, din il-kawża kellha tiġi assenjata b’mod partikolari lil imħallef ieħor tal-istess qorti u, konsegwentement, jirrinvija l-imsemmija kawża lil din tal-aħħar, u li dan tal-aħħar jaċċetta li jiddeċiedi dwar il-kompetenza tiegħu stess, jista’ jitqies li dawn iż-żewġ imħallfin wettqu nuqqas dixxiplinari.
61
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, skont il-kliem tal-Artikolu 267 TFUE, id-deċiżjoni preliminari mitluba għandha tkun “meħtieġa” sabiex tippermetti li l-qorti tar-rinviju “[tagħti] s-sentenza” fil-kawża li tkun adita biha. Minn dan il-kliem kif ukoll mill-istruttura ta’ dan l-artikolu jirriżulta li, minn naħa, tilwima għandha tkun pendenti quddiem il-qorti li titlob deċiżjoni preliminari, li fil-kuntest tagħha hija mitluba tagħti deċiżjoni li tista’ tieħu inkunsiderazzjoni din is-sentenza (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑22 ta’ Marzu 2022, Prokurator Generalny (Awla Dixxiplinari tal-Qorti Suprema – Ħatra), C‑508/19, EU:C:2022:201, punt 62 u l-ġurisprudenza ċċitata), u, min-naħa l-oħra, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tiddeċiedi dwar domanda preliminari meta jkun manifest li l-interpretazzjoni mitluba tad-dritt tal-Unjoni ma għandha ebda rabta mar-realtà jew mas-suġġett tat-tilwima fil-kawża prinċipali (sentenza tal‑21 ta’ Settembru 2023, Juan, C‑164/22, EU:C:2023:684, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).
62
F’dan il-każ, il-qorti tar-rinviju hija adita bi proċeduri kriminali kontra YR et, u mhux bi proċedura dixxiplinari li tqiegħed inkwistjoni l-Imħallfin I. H. u H. K. Issa, fid-dawl tad-deċiżjoni tar-rinviju, il-kwistjoni dwar jekk l-adozzjoni, minn dawn iż-żewġ imħallfin, ta’ ċerti deċiżjonijiet li jikkonċernaw l-assenjazzjoni tal-kawża relatata ma’ dawn il-proċeduri kriminali tistax tikkostitwixxi nuqqasijiet dixxiplinari tidher nieqsa minn interess għad-deċiżjoni li għandha tingħata fil-kuntest tal-imsemmija proċeduri, peress li d-deċiżjoni tar-rinviju ma tipprovdix indikazzjoni ssostanzjata dwar rabta effettiva bejn iż-żewġ proċeduri.
63
Għalhekk, it-tieni domanda kienet biss probabbli li tkun ta’ interess fir-rigward ta’proċedura dixxiplinari li, fid-data ta’ deċiżjoni ta’ rinviju, kienet pendenti quddiem istanza oħra għajr il-qorti tar-rinviju, li fil-kuntest tal-imsemmija istanza setgħet tqajmet (ara, b’analoġija, d-digriet tat‑22 ta’ Diċembru 2022, Sąd Najwyższy, C‑491/20 sa C‑496/20, C‑506/20, C‑509/20 u C‑511/20, EU:C:2022:1046, punti 84 u 85).
64
Għaldaqstant, it-tieni domanda hija inammissibbli.
Fuq l‑ispejjeż
65
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tmien Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 19(1) TUE, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
meta Stat Membru jkun stabbilixxa sistema ta’ assenjazzjoni tal-kawżi fi ħdan il-qrati li hija bbażata fuq il-prinċipju ta’ selezzjoni aleatorja tal-kulleġġ ġudikanti, b’ċerti eċċezzjonijiet, u huwa suġġett għall-intervent tal-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ kull qorti, ma jipprekludix li, meta mħallef li lilu tkun ġiet assenjata kawża jkollu dubji dwar ir-regolarità ta’ din l-assenjazzjoni, dan l-imħallef ikun prekluż milli jiddeċiedi huwa stess dwar din il-kwistjoni u, jekk ikun il-każ, milli jibgħat l-imsemmija kawża lil imħallef ieħor tal-istess qorti għar-raġuni li din kellha tiġi assenjata lilu, fejn dan l-ewwel imħallef għandu jittrażmetti mill-ġdid il-kawża kkonċernata lill-persuna responsabbli għall-amministrazzjoni ta’ din il-qorti, sabiex din tal-aħħar tivverifika r-regolarità tal-assenjazzjoni inizjali ta’ din il-kawża u eventwalment tassenjaha mill-ġdid. Għandu jkun possibbli li r-regolarità tal-assenjazzjoni magħmula minn din il-persuna responsabbli tkun is-suġġett ta’ stħarriġ ġudizzjarju skont ir-regoli tad-dritt nazzjonali.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Bulgaru.
(
i
)	L-isem ta’ din il-kawża huwa fittizju. Dan l-isem ma jikkorrispondi għall-isem reali ta’ ebda waħda mill-partijiet fil-proċedura.