Eagrán sealadach
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE GINEARÁLTA (an Dara Dlísheomra Méadaithe)
17 Nollaig 2025
(*)
(An dlí institiúideach – Bearta Cur Chun Feidhme do Reacht Fheisirí na Parlaiminte – Rialacha ar speansais agus liúntais na bhFeisirí – Leasú ar an scéim pinsin fhorlíontaigh dheonaigh – Fógra lena gcinntear cearta chun an phinsin fhorlíontaigh dheonaigh – Pléadáil neamhdhleathachta – Cearta faighte – Deimhneacht dhlíthiúil – Ionchais dhlisteanacha – An ceart chun maoine – Comhréireacht – Neamhspleáchas pharlaiminteach – Cóir chomhionann – Iarraidh ar dhoiciméid a tharraingt siar ó chomhad)
I gCásanna Uamtha T‑620/23 go T‑1023/23,
Enrique Barón Crespo, atá ina chónaí i Maidrid (an Spáinn), agus na hiarratasóirí eile atá ainmnithe san iarscríbhinn, (1) arna n‑ionadú ag J.
Martínez Gimeno, X.
Codina García-Andrade, F.
Díaz-Grande Rojo agus S.
Fernández Tourné, Dlíodóirí,
iarratasóirí,
v
Parlaimint na hEorpa,
arna hionadú ag N. Görlitz, M. Ecker, J.-C. Puffer agus C. Burgos, i gcáil Gníomhairí,
cosantóir,
tugann AN CHÚIRT GHINEARÁLTA (an Dara Dlísheomra Méadaithe),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: A.
Marcoulli (Rapóirtéir), Uachtarán, J. Schwarcz, L.
Madise, W.
Valasidis agus L.
Spangsberg Grønfeldt, Breithiúna,
Cláraitheoir: P.
Nuñez Ruiz, Riarthóir,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn, go háirithe,
ag féachaint do Chinneadh an 30 Samhain 2023 maidir le Cásanna T‑620/23 go T‑1023/23 a uamadh chun críocha
an chinnidh lena gcuirtear clabhsúr ar na himeachtaí,
tar éis éisteacht an 19 Meitheamh 2025,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1        Lena gcaingean de bhun Airteagal 263
CFAE, iarrann na hiarratasóirí,
Enrique Barón
Crespo agus na daoine nádúrtha atá ainmnithe san iarscríbhinn, go gcuirfí ar neamhní an chéad ghníomh socraíochta den phinsean a fhaigheann siad faoi Scéim (Dheonach) Pinsin Bhreise d’Fheisirí Pharlaimint na hEorpa (‘SDPB’), lena gcuirtear chun feidhme cinneadh ó Bhiúró na Parlaiminte an 12 Meitheamh 2023 lena leasaítear na Bearta Cur Chun Feidhme do Reacht Fheisirí Pharlaimint na hEorpa (IO 2023 C 227, lch. 5, ‘Cinneadh
2023’), agus na gníomhartha socraíochta ina dhiaidh sin.
I.      Cúlra na díospóide
2        Is iar-Fheisirí den Pharlaimint iad na hiarratasóirí nó a gcomharbaí i dteideal a chuaigh isteach i SDPB agus a rannchuidigh léi. Thosaigh siad ag fáil a bpinsean atá dlite faoi SDPB sular glacadh Cinneadh 2023.
3        Le hAirteagal 1 de Chinneadh 2023, tugadh isteach mír 1a nua in Airteagal 76 de na Bearta Cur Chun Feidhme do Reacht Fheisirí Pharlaimint na hEorpa, arna nglacadh le Cinneadh ó Bhiúró Pharlaimint na hEorpa an 19 Bealtaine agus an 9 Iúil 2008 (IO 2009 C 159, lch. 1, ‘Bearta Cur Chun Feidhme an Reachta’), is infheidhme ón 1 Iúil 2023, lena bhforáiltear mar seo a leanas:
‘Maidir leis na pinsin a tháinig chun bheith iníoctha le hiar-Fheisirí nó le hiarthairbhithe eile de bhun Airteagail 1, 3 agus 4 d’Iarscríbhinn VII a ghabhann [leis na Rialacha lena rialaítear Íocaíocht Speansas agus Liúntas le Feisirí Pharlaimint na hEorpa], roimh an 1 Iúil 2023, déanfar na méideanna a bheidh dlite ón lá sin i leith a laghdú agus a choigeartú mar a leanas:
(a)      déanfar méid an phinsin de bhun Airteagal 2(1) d’Iarscríbhinn VII a ghabhann [leis na Rialacha lena rialaítear Íocaíocht Speansas agus Liúntas le Feisirí Pharlaimint na hEorpa] agus méideanna na bpinsean uasta agus na bpinsean íosta i gcomhréir le hAirteagal 2(2) den Iarscríbhinn sin a laghdú 50 %;
(b)      is é a bheidh i mbuntuarastal Breithimh i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh [,] de réir bhrí Airteagal 2(1) agus (2) d’Iarscríbhinn VII a ghabhann [leis na Rialacha lena rialaítear Íocaíocht Speansas agus Liúntas le Feisirí Pharlaimint na hEorpa] ná an buntuarastal amhail an 30 Meitheamh 2023 agus ní dhéanfar é a uasdátú tar éis an dáta sin.’
4        Sheol an Pharlaimint an chéad ghníomh socraíochta pinsin atá dlite dóibh faoi SDPB chuig gach iarratasóir agus an fhoráil leasaithe de na Bearta Cur Chun Feidhme do Reacht Fheisirí Pharlaimint na hEorpa dá dtagraítear i mír 3 thuas á cur i bhfeidhm, agus ansin gníomhartha socraíochta ina dhiaidh sin (‘na cinntí atá faoi chonspóid’).
II.    Na horduithe atá á lorg ag na páirtithe
5        Sa leagan is deireanaí den ordú atá á lorg, iarrann na hiarratasóirí ar an gCúirt Ghinearálta:
–        na cinntí atá faoi chonspóid a chur ar neamhní;
–        a ordú don Pharlaimint na costais a íoc.
6        Iarrann an Pharlaimint ar an gCúirt Ghinearálta:
–        an chaingean a dhíbhe;
–        a ordú do na hiarratasóirí na costais a íoc.
III. An dlí lena mbaineann
A.      Réamhbhreithnithe a bhaineann le SDPB
7        Go dtí gur tugadh isteach scéim pinsin aonfhoirmeach do na Feisirí uile, rialaíodh na pinsin leis na Rialacha lena rialaítear Íocaíocht Speansas agus Liúntas le Feisirí Pharlaimint na hEorpa
(‘Rialacha PEAM’). Faigheann na feisirí pinsean, ar pinsean é a d’íoc an Ballstát ar toghadh ina leith iad. Ar an gcaoi sin, de bhun Airteagal 1(2) d’Iarscríbhinn
III a ghabhann le Rialacha PEAM, mura ndearnadh foráil sa scéim náisiúnta do phinsean nó mura raibh leibhéal ná rialacha mionsonraithe an phinsin dá bhforáiltear comhionann leis na rialacha is infheidhme maidir le comhaltaí pharlaimint náisiúnta an Bhallstáit ar toghadh an Feisire ina leith, d’fhéadfadh an Feisire pinsean scoir nó forlíonadh pinsin scoir a íocadh ó bhuiséad an Aontais Eorpaigh a fháil, a raibh a leibhéal agus a rialacha mionsonraithe comhionann le rialacha an phinsin a fuair comhaltaí sheomra íochtarach an Stáit sin.
8        Gan beann ar an bpinsean mar a thuairiscítear i mír 7 thuas, agus mar gheall ar na héagothromaíochtaí móra idir scéimeanna pinsin náisiúnta, tugadh isteach scéim pinsin fhorlíontaigh shealadach, a bheadh ar oscailt do na Feisirí uile faoi choinníollacha áirithe. Mar sin, an 12 Meitheamh 1990, ghlac Biúró na Parlaiminte (‘an Biúró’) na Rialacha lena rialaítear SDPB, a leagadh amach ar deireadh in Iarscríbhinn
VII a ghabhann le Rialacha PEAM. De réir Airteagal 1 den Iarscríbhinn sin, ba é cuspóir SDPB pinsean saoil a ráthú dóibh siúd a roghnaigh páirt a ghlacadh, agus go dtí go nglacfaí stádas aonair. Ba é an bhonn chun ranníocaíochtaí a ríomh agus méid na bpinsean 40 % de thuarastal breithimh i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh. Maoiníodh aon trian de SDPB le ranníocaíochtaí na bhfeisirí cleamhnaithe agus rinneadh dhá thrian de SDPB a mhaoiniú ag an bParlaimint.
Lean sé samhail pinsin chistithe,
ar an gcéad dul síos, ar chomhardú achtúireach, go háirithe, go gcomhfhreagraíonn ranníocaíochtaí bhliaintúil Feisire d’aon trian de na cearta pinsin a fuarthas sa bhliain chéanna, agus go gcumhdaíonn ranníocaíochtaí bhliantúil na Parlaiminte an dá thrian eile (féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Deireadh Fómhair 2011,
Purivs v an Pharlaimint,
T‑439/09, EU:T:2011:600, mír 45).
9        Bhunaigh Caestóirí na Parlaiminte ciste pinsin fhorlíontaigh ar a dtugtar ‘Fonds de pension – députés au Parlement européen’
(Ciste Pinsin – Feisirí Pharlaimint na hEorpa), i bhfoirm comhlachais neamhbhrabúis (‘an Ciste’). Bhí an Ciste freagrach as ranníocaíochtaí a fháil ó Fheisirí agus ón bParlaimint, as na sócmhainní sin a bhainistiú agus as pinsin fhorlíontacha a íoc. I mí Márta 1994, bhunaigh an Ciste féin cuideachta infheistíochta le caipiteal athraitheach (SICAV) arna rialú ag dlí Lucsamburg, ar a dtugtar ‘Fonds de pension – Députés au Parlement européen,
Société d’investissement à capital variable’ (Ciste Pinsin – Feisirí Pharlaimint na hEorpa, cuideachta infheistíochta neamhiata), a raibh infheistíochtaí an Chiste aici.
10      Tháinig Reacht Fheisirí na Parlaiminte, arna ghlacadh le Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 28 Meán Fómhair 2005 lena nglactar Reacht Fheisirí Pharlaimint na hEorpa (2005/684/CE, Euratom) (IO 2005 L 262, lch. 1, ‘an Reacht’), i bhfeidhm an 14 Iúil 2009, is é sin le rá, ar an gcéad lá den seachtú téarma parlaiminteach. Leis an Reacht seo, tugadh isteach scéim pinsin chinntitheach do na Feisirí. De bhun na bearta sealadacha, foráiltear le hAirteagal 27(1) den Reacht,
inter alia, go gcoinneofar an Ciste arna chur ar bun ag an bParlaimint tar éis an 14 Iúil 2009 d’Fheisirí nó d’iar-Fheisirí a bhfuil cearta faighte acu nó atá i mbun cearta a fháil sa Chiste sin.
De réir Airteagal 27(2) den Reacht sin, ní mór na cearta a fuarthas nó atá á bhfáil a choimeád ina n‑iomláine agus féadfaidh an Pharlaimint réamhchoinníollacha agus coinníollacha a leagan síos maidir le cearta nua a fháil. Ina theannta sin, de réir Airteagal 27(3) agus (4) den Reacht sin, ní féidir leis na feisirí atá cleamhnaithe le SDPB a thuilleadh, ach amháin in imthosca eisceachtúla (féach mír 11 thíos), cearta nua a fháil sa Chiste sin agus ní féidir le Feisirí nuathofa ó 2009 ar aghaidh teacht isteach.
11      De bhun Airteagail 73 agus 74, tháinig Bearta Cur Chun Feidhme an Reachta i bhfeidhm an 14 Iúil 2009 agus, ar an dáta sin, agus faoi réir na bhforálacha idirthréimhseacha, chuaigh Rialacha PEAM in éag. De bhun na forálacha idirthréimhseacha, foráiltear le hAirteagal 76 de Bhearta Cur Chun Feidhme an Reachta, sa leagan is infheidhme ón dáta a tháinig an Rialachán i bhfeidhm, mar seo a leanas:
‘1.      Maidir le pinsean seanaoise (deonach) arna íoc de bhun Iarscríbhinn VII a gabhann le Rialacha PEAM, leanfaidh sé de bheith á íoc de bhun na hiarscríbhinne sin leis na daoine sin a raibh an pinsean sin á fháil acu roimh dháta theacht i bhfeidhm an Reachta.
2.      Déanfar na cearta pinsin a fuarthas roimh dháta theacht i bhfeidhm an Reachta de bhun Iarscríbhinn VII réamhráite a choimeád. Comhlíonfar iad i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos san Iarscríbhinn sin.
3.      Féadfaidh Feisirí a toghadh in 2009 leanúint de theidlíochtaí nua a fháil tar éis dháta theacht i bhfeidhm an Reachta, agus i gcomhréir le hIarscríbhinn VII thuasluaite:
(a)      a bhí ina bhFeisirí le linn téarma parlaiminteach roimhe sin; agus
(b)      a bhfuil cearta sa chiste pinsin breise faighte acu cheana féin nó a raibh cearta sa chiste pinsin breise á bhfáil acu; agus
(c)      a bhfuil maolú de bhun Airteagal 29 den Reacht glactha ag an mBallstát inar toghadh iad ina leith, nó a bhfuil, de bhun Airteagal 25 den Reacht, scéim náisiúnta roghnaithe acu; agus
(d)      nach bhfuil i dteideal pinsean náisiúnta nó pinsean Eorpach a dhíorthaíonn as a sainordú mar Fheisire de Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú
4.      Ní mór do na Feisirí a ranníocaíochtaí a íoc isteach sa [C]histe […] óna n‑ioncam féin.’
12      Dá bhrí sin, le teacht i bhfeidhm an Reachta sin agus a Bhearta Cur Chun Feidhme, cuireadh deireadh leis an ranníocaíocht leis an gCiste le ranníocaíochtaí, faoi réir chur i bhfeidhm na heisceachta dá bhforáiltear in Airteagal 76(3) de na bearta sin.
13      Leasaíodh na forálacha a bhaineann le SDPB arís agus arís eile chun deacrachtaí airgeadais an Chiste a chur san áireamh, deacrachtaí atá imithe in olcas faoi éifeacht na géarchéime airgeadais in 2007/2008 agus le scor acmhainní an Chiste, ach amháin i gcásanna eisceachtúla, tar éis theacht i bhfeidhm an Reachta agus a Bhearta Cur Chun Feidhme (féach mír 12 thuas).
14      Dá bhrí sin, ardaíodh ráta ranníocaíochta na bhFeisirí roinnt uaireanta, bailíodh ranníocaíocht eisceachtúil chun easnamh an Chiste a chumhdach ó na ranníocóirí agus ón bParlaimint idir 1996 agus 1998, méadaíodh an aois ba ghá chun an pinsean breise a fháil, aisghaireadh an fhéidearthacht go dtarlódh luathscor ag 50
bliain d’aois in 2009, chomh maith leis an bhféidearthacht íocaíocht an phinsin a fháil i bhfoirm cnapshuime, agus tugadh tobhach 5 % isteach ar na híocaíochtaí pinsin uile, maidir le pinsin is iníoctha ón 1 Eanáir 2019.
15      Go háirithe, le Cinneadh 2023, mhéadaigh an Pharlaimint an aois scoir ó 65 go 67 agus laghdaigh sí a leath ní hamháin méid na bpinsean forlíontach is iníoctha ón 1 Iúil 2023, ach méid na bpinsean a bhí iníoctha roimh an dáta sin freisin, a mhéid a bhaineann leis na méideanna a bhí dlite ón dáta sin. Dá bhrí sin, chinn sé na méideanna atá dlite faoi SDPB a íocadh ón 1 Iúil 2023 a laghdú faoina leath, gan beann ar cé acu a fuair nó nach bhfuair na tairbhithe a gcearta pinsin sular glacadh Cinneadh
2023 nó ina dhiaidh sin. Le Cinneadh 2023, cuirtear deireadh freisin leis an nuashonrú ar mhéid na bpinsean, a rinneadh i bhfianaise bhuntuarastal breithimh i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh.
16      Tugtar údar le Cinneadh 2023 leis na bearta láidre a glacadh mar gheall ar staid ‘an‑achrannach’ an Chiste,
eadhon
go raibh sócmhainní ann ar fiú EUR 52.8
milliún iad ag deireadh 2022 nuair a measadh go mbeadh méid bliantúil na bpinsean a bheadh le híoc idir EUR 22 agus 23
mhilliún go dtí 2030. Sonraítear ann go bhféadfaí sócmhainní an Chiste a ídiú chomh luath le 2024 agus gur cinnte go mbeadh siad ídithe in 2025, le heasnamh achtúireach neamhchistithe thart ar EUR 310 milliún. De réir Chinneadh 2023, is é is aidhm do na bearta a glacadh an Ciste a choimirciú sa ghearrthéarma, agus síneadh curtha lena shaolré go dtí 2027, agus cáiníocóir na hEorpa a chosaint, agus easnamh an Chiste laghdaithe go EUR 86
mhilliún.
B.      Iarraidh na Parlaiminte dhá dhoiciméad a tharraingt siar ón gcomhad
17      D’iarr an Pharlaimint go dtarraingeofaí siar ón
gcomhad an dá thuairim a d’eisigh a Seirbhís Dlí, atá i gceangal leis na hiarratais. Áitíonn sí gur doiciméid inmheánacha rúnda iad, nár údaraigh sí iad a nochtadh.
18      Cuireann na hiarratasóirí i gcoinne iarraidh na Parlaiminte. Áitíonn siad go bhfuil tábhacht ar leith ag baint leis an dá thuairim ó Sheirbhís Dlí na Parlaiminte a tháirgtear ar an mbealach sin. Cuireann siad leis sin, maidir le tuairim 2005, gur cuid dhílis í de thuarascáil Bhord Stiúrthóirí an Chiste a seoladh chuig an mBiúró agus, maidir le tuairim 2018, go bhfuil sé de cheart ag Feisirí na Parlaiminte dul i gcomhairle le haon chomhad atá i seilbh na Parlaiminte nó coiste agus nár diúltaíodh dóibh dul i gcomhairle leis an tuairim sin.
19      Mar réamhbharúil, ní mór a mheabhrú, ar an gcéad dul síos, go dtugtar le tuiscint le prionsabal chomhionannas na n‑arm, arb é atoradh choincheap na ‘trialach córa’ é, a ráthaítear go háirithe le hAirteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’), an oibleagáid chun deis réasúnach a thairiscint do gach páirtí a chás a chur i láthair, lena n‑áirítear a fhianaise, faoi choinníollacha nach gcuireann sé faoi mhíbhuntáiste ar leith é i gcomparáid lena fhreasúra. Ar an taobh eile, is é an prionsabal is infheidhme i ndlí an Aontais ná saormheastóireacht ar fhianaise, as a leanann sé nach bhféadfar inghlacthacht fianaise a thabharfar ar aird in am trátha a agóid os comhair bhreithiúnacht an Aontais Eorpaigh ach amháin ar an mbonn go bhfuarthas go neamhdhleathach í (féach breithiúnas an 12 Iúil 2022,
Nord Stream 2 v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑348/20 P, EU:C:2022:548, míreanna 128 agus 129 agus an cásdlí dá dtagraítear).
20      I láthair fianaise a thugann páirtí ar aird go neamhdhleathach, amhail doiciméid inmheánacha dá dtagraítear i Rialachán
(CE) Uimh. 1049/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2001 maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún (IO 2001 L 145, lch. 43), ní mór leasanna na bpáirtithe faoi seach sna himeachtaí maidir lena gceart chun trialach córa a mheá, ag cur san áireamh na leasanna atá á gcosaint leis na rialacha a sáraítear nó a ndearnadh sárú orthu le linn fianaise den sórt sin a fháil. Dá bhrí sin, ní mór do chúirteanna an Aontais cothromaíocht a bhaint amach idir, ar thaobh amháin, leasanna an iarratasóra a thug an fhianaise sin ar aird agus, go háirithe, a n‑úsáideacht chun tuillteanais na caingne a tugadh os a chomhair a mheas á cur san áireamh agus, ar an taobh eile, leasanna an pháirtí freasúra a d’fhéadfaí dochar a dhéanamh go sonrach agus go héifeachtach dá gcoimeádfaí an fhianaise sa chomhad (breithiúnas an 12 Iúil 2022,
Nord Stream 2 v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑348/20 P, EU:C:2022:548, míreanna 130 agus
131).
21      Ina theannta sin, is léir ó chásdlí socair go mbeadh sé contrártha le leas an phobail, lena gceanglaítear go mbeadh na hinstitiúidí in ann leas a bhaint as tuairimí a Seirbhíse Dlí, arna dtabhairt go hiomlán neamhspleách, dá ligfí doiciméid inmheánacha den sórt sin a thabhairt ar aird in imeachtaí os comhair cúirteanna an Aontais gan cead ón institiúid lena mbaineann nó ordú ón gcúirt sin maidir leis an tabhairt ar aird sin. Trí thuairim dhlíthiúil den sórt sin a thabhairt ar aird gan údarú, déanann an t‑iarratasóir comparáid idir an institiúid lena mbaineann, sa nós imeachta a bhaineann le bailíocht an ghnímh atá faoi chonspóid, agus tuairim ón tSeirbhís Dlí féin nuair a tarraingíodh suas an gníomh sin. I bprionsabal, trí ghlacadh leis go bhféadfaidh an t‑iarratasóir sin tuairim dhlíthiúil institiúide nach bhfuil a nochtadh údaraithe ag an institiúid sin a chur ar an gcomhad, tugann sé neamhaird do na ceanglais maidir le triail chóir (féach breithiúnas an 12 Iúil 2022,
Nord Stream 2 v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑348/20 P, EU:C:2022:548, míreanna 136 agus 137 agus an cásdlí dá dtagraítear).
22      Chinn an Chúirt Bhreithiúnais, áfach, ar bhonn eisceachtúil, go bhféadfadh prionsabal na trédhearcachta bonn cirt a thabhairt le nochtadh doiciméid institiúide i gcomhthéacs imeachtaí breithiúnacha, ar dhoiciméad é nár cuireadh ar fáil don phobal agus ina bhfuil tuairim dhlíthiúil i gcás ina mbaineann an tuairim dhlíthiúil sin le nós imeachta reachtach a bhfuil trédhearcacht níos mó ag teastáil ina leith (féach breithiúnas an 12 Iúil 2022,
Nord Stream 2 v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑348/20 P, EU:C:2022:548, mír 138 agus an cásdlí dá dtagraítear).
23      Sa chás seo, ar an gcéad dul síos, is tuairimí iad an dá dhoiciméad atá i gceist a chuir Seirbhís Dlí na Parlaiminte in iúl. Baineann tuairim an 15 Feabhra 2005, a seoladh chuig Cathaoirleach-in‑Oifig na gCaestóirí atá freagrach as gnóthaí eacnamaíocha Fheisirí na Parlaiminte, le cumhachtaí an Bhiúró Rialacha PEAM a leasú. Baineann nóta dlíthiúil an 3 Nollaig 2018 le díscaoileadh féideartha an Chiste. Léirítear le ceanntásc na ndoiciméad gur comhairle dlí rúnda iad. Dá bhrí sin, níl aon amhras ach gur comhairle dlí iad na doiciméid atá i gceist de réir bhrí Airteagal 4(2) de Rialachán Uimh. 1049/2001.
24      Ar an dara dul síos, is léir nár iarr na hiarratasóirí údarú ón bParlaimint chun na tuairimí dlíthiúla atá i gceist a thabhairt ar aird os comhair na Cúirte Ginearálta, nár ordaigh an Chúirt Ghinearálta go dtabharfaí ar aird iad i gcomhthéacs na gcaingne reatha agus nár nocht an Pharlaimint iad i gcomhthéacs iarraidh ar rochtain phoiblí ar dhoiciméid na n‑institiúidí, i gcomhréir le Rialachán Uimh. 1049/2001. Mar sin, ní mór a thabhairt faoi deara gur soláthraíodh na doiciméid sin go neamhrialta. I ndáil leis sin, ní hionann an ceart a dheonaítear d’Fheisirí na Parlaiminte le Rialacha Nós Imeachta na hinstitiúide sin chun aon chomhad atá ina seilbh a cheadú agus an ceart chun doiciméad rúnda a thabhairt ar aird gan údarú ón bParlaimint. Ar an gcaoi chéanna, níl aon tionchar ag na himthosca, a raibh na hiarratasóirí ag brath orthu, go ndearnadh tuairim dhlíthiúil an 15 Feabhra 2005 a atáirgeadh go páirteach i ndoiciméid éagsúla laistigh den Pharlaimint agus gur iarscríbhinn í a ghabhann le tuarascáil Bhord Stiúrthóirí an Chiste chuig an mBiúró ar an bhfíoras nár thoiligh an Pharlaimint le nochtadh na dtuairimí sin
do na hiarratasóirí.
25      Ar an tríú dul síos, cé go dtagann siad ón bParlaimint, ní bhaineann na tuairimí dlíthiúla atá i gceist le próiseas reachtach, ach baineann siad le scéim an Chiste, nach bhfuil á rialú ag an bParlaimint mar reachtóir.
26      Sna himthosca sin, dá coinneofaí na tuairime dlí atá i gceist sa chomhad, déanfar dochar do cheart na Parlaiminte chun triail chóir a fháil agus dá leas tuairimí neamhbhalbha, oibiachtúla agus cuimsitheacha a fháil. Thairis sin, ní leor an t‑aon leas atá ag na hiarratasóirí, beag beann ar a dhlisteanaí atá an leas sin, mar thacú lena gcuid argóintí leis an tuairim sin chun bonn cirt a thabhairt do chur isteach den sórt sin ar chearta agus leasanna na Parlaiminte, go háirithe ós rud é nach bhfuil fiúntas na hargóinte sin agus, dá bhrí sin, an fhéidearthacht go n‑éireoidh leis an argóint sin, ag brath ar bhealach ar bith ar thabhairt ar aird na tuairime sin. Mar sin, ní mór teacht ar an gconclúid, sa chás seo, go bhfuil cothromaíocht na leasanna, dá dtagraítear i mír 20 den bhreithiúnas seo, i bhfábhar na gceart agus leasanna na Parlaiminte a chosaint (féach, chuige sin, breithiúnas an 12 Iúil 2022,
Nord Stream 2 v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑348/20 P, EU:C:2022:548, mír 141 agus an cásdlí dá dtagraítear).
27      Dá réir sin, ní mór seasamh le hiarraidh na Parlaiminte ar tharraingt siar fillteáin tuairimí dlíthiúla an 15 Feabhra 2005 agus an 3 Nollaig 2018. Mar sin, ní chuirfidh an Chúirt Ghinearálta an dá doiciméad sin san áireamh.
C.      Iarraidh ar bhearta eagrúcháin nós imeachta
28      Iarrann na hiarratasóirí ar an gCúirt Ghinearálta bearta eagrúcháin nós imeachta a ghlacadh chun go gcuirfidh an Pharlaimint in iúl, ar an gcéad dul síos, an comhad iomlán chun Cinneadh 2023 a ghlacadh, lena n‑áirítear na tuarascálacha gaolmhara agus miontuairiscí na gcruinnithe gaolmhara uile, ar an dara dul síos, tuarascála teicniúla agus achtúireacha uile na Parlaiminte a bhaineann le SDPB nach bhfuil san áireamh cheana sa chomhad agus, ar an tríú dul síos, costas measta airgeadais agus achtúireach SDPB, ó tháinig sé i bhfeidhm agus costas a bhuiséid bhliantúil.
29      Ghlac an Chúirt Ghinearálta bearta eagrúcháin nós imeachta, ar bhonn Airteagal 89(3)(d) dá Rialacha Nós Imeachta, chun iarraidh ar an Pharlaimint miontuairiscí chruinnithe an Bhiúró an 17 Aibreán agus an 22 Bealtaine 2023, dá dtagraítear in aithris 2 de Chinneadh
2023 a chur ar fáil, chomh maith leis na nótaí ó Ardrúnaí Pharlaimint na hEorpa an 12 Aibreán agus an 12 Bealtaine 2023 agus na hiarscríbhinní a ghabhann leo, dá dtagraítear sna miontuairiscí sin. Sna himthosca sin, ós rud é go measann an Chúirt Ghinearálta go bhfuil faisnéis leordhóthanach aici i bhfianaise na ndoiciméad arna seoladh ag an bParlaimint, ní gá a ordú go nochtfaí an fhianaise agus na doiciméid eile a d’iarr na hiarratasóirí.
D.      Substaint an cháis
30      Maíonn na hiarratasóirí go bhfuil na cinntí atá faoi chonspóid neamhdhleathach, ar an bhforas go bhfuil siad bunaithe ar Chinneadh 2023, atá neamhdhleathach freisin a mhéid a fhoráiltear leis do laghdú leath ar mhéid na bpinsean atá dlite faoi SDPB agus do dheireadh a chur le nuashonrú an mhéid sin (‘an dá bheart atá i gceist’).
31      Tá cúig cuid i saincheist dlí aonair na n‑iarratasóirí maidir le pléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh
2023, lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, sárú ar Airteagal 27(2) de na Rialacháin Foirne agus ar Rialacha Nós Imeachta na Parlaiminte, ar an dara dul síos, sárú ar phrionsabail na deimhneachta dlíthiúla agus cosaint na gceart faighte, ar an tríú dul síos, sárú ar bhunbhrí an chirt chun maoine agus ar na prionsabail maidir le neamhspleáchas parlaiminteach agus cóir chomhionann a ráthú, ar an gceathrú dul síos, sárú ar phrionsabal na comhréireachta agus, ar an gcúigiú dul síos, sárú ar phrionsabal an ionchais dhlisteanaigh.
32      Measann an Chúirt Ghinearálta gurb iomchuí ní amháin an dara cuid agus an cúigiú cuid a ghrúpáil, ach freisin an tríú agus an ceathrú cuid a mhéid atá siad bunaithe, ar an gcéad dul síos, ar shárú ar an gceart chun maoine agus, ar an dara dul síos, ar shárú ar na prionsabail maidir le neamhspleáchas parlaiminteach agus cóir chomhionann a ráthú.
1.      An chéad chuid, lena n‑éilítear pléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023 ar an bhforas go sáraítear Airteagal 27(2) den Reacht agus Rialacha Nós Imeachta na Parlaiminte
33      Áitíonn na hiarratasóirí go bhfuil Cinneadh 2023 neamhdhleathach ar an bhforas go ndéanann sé difear do na cearta pinsin a fuarthas cheana féin de bhun SDPB, de shárú ar Airteagal 27(2) den Reacht. Maíonn siad gur ceapadh an fhoráil sin mar chlásal ‘clabhsúir’ nó ‘coimirce’ lena cuireadh cosc, i bprionsabal, ar mhodhnú na gceart a fuarthas nó atá á bhfáil faoi SDPB, roimh theacht i bhfeidhm an Reachta, seachas cearta na bhFeisirí a rannchuidigh fós le SDPB, a d’fhéadfaí a leasú. Deimhníodh an léiriú sin le dearbhuithe ar onóir a bhunaigh údair na forála sin agus le hAirteagal 76 de Bhearta Cur Chun Feidhme an Reachta. Ina theannta sin, cuireann na hiarratasóirí i gcoinne léiriú Airteagal 27(2) den Reacht a thugtar leis an gcásdlí, nach mbeadh an léiriú sin, in aon chás, infheidhme ar na cásanna seo ós rud é go raibh a gcearta pinsin faighte acu faoi SDPB cheana féin sular glacadh Cinneadh
2023. Tagann siad ar an gconclúid, tríd an cinneadh sin a ghlacadh, gur sháraigh an Biúró a chumhachtaí mar a d'eascair as Airteagal 25(2) de Rialacha Nós Imeachta na Parlaiminte, agus nach bhféadfaí leithdháileadh den sórt sin ar chearta arna bhfáil faoi SDPB a dhéanamh ach amháin trí leasú a dhéanamh ar an Reacht.
34      Cuireann an Pharlaimint argóintí na n‑iarratasóirí faoi chonspóid.
35      I ndáil leis sin, foráiltear le hAirteagal 27 den Reacht, atá i dTeideal
II de, dar teideal ‘Foráil idirthréimhseach’, mar seo a leanas:
‘1.      Coimeádfar an ciste pinsin deonach arna bhunú ag an bParlaimint tar éis theacht i bhfeidhm an Reachta seo i gcás Feisirí nó iar-Fheisirí a bhfuil cearta nó teidlíochtaí todhchaí faighte acu sa chiste sin cheana féin.
2.      Déanfar cearta faighte agus teidlíochtaí amach anseo a choimeád ina n‑iomláine. Féadfaidh an Pharlaimint réamhchoinníollacha agus coinníollacha a leagan síos maidir le cearta nua a fháil.
3.      Ní fhéadfaidh Feisirí a fhaigheann an tuarastal [dá bhforáiltear sa Reacht] aon chearta nua ná teidlíochtaí amach anseo a fháil sa chiste pinsin deonach.
4.      Ní fhéadfaidh Feisirí a thoghfar chun na Parlaiminte den chéad uair tar éis don Reacht seo teacht i bhfeidhm dul isteach sa Chiste.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
36      Áitíonn na hiarratasóirí, go bunúsach, go gcuirtear cosc leis an gcéad abairt d’Airteagal 27(2) den Reacht ar laghdú a dhéanamh ar mhéid phinsean na n‑iar-Fheisirí a fuair a gcearta pinsin roimh Chinneadh
2023.
37      Sa chéad áit, ní mór a mheabhrú go meastar go bhfuarthas ceart i gcás inar tharla an teagmhas as ar eascair an ceart sin roimh an leasú reachtach. Go sonrach, maidir leis an gceart chun pinsean scoir a fháil, faightear an ceart sin, i bprionsabal, tráth a tharlaíonn an teagmhas as a n‑eascraíonn an teidlíocht sin, is é sin le rá, nuair a thagann an pinsean chun a bheith iníoctha (féach breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, míreanna 124 agus 125 agus an cásdlí dá dtagraítear).
38      Sa chás seo, is fíor, ós rud é go raibh pinsean na n‑iarratasóirí iníoctha sular glacadh Cinneadh
2023, go raibh cearta pinsin faighte acu go léir.
39      Sa dara háit, ba cheart a mheabhrú freisin nach bhfuil aon phrionsabal i ndlí an Aontais ar dá réir nach féidir, in imthosca ar bith, cearta faighte, gan trácht ar chearta atá á bhfáil, a athrú ná a laghdú. Dá bhrí sin, is féidir, faoi choinníollacha áirithe, cearta den sórt sin a athrú, tar éis na leasanna atá i gceist a chothromú (breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 89).
40      Sa tríú háit, ní gá go mbainfí de thátal as an léiriú litriúil ar an gcéad abairt d’Airteagal 27(2) den Reacht go raibh sé beartaithe ag reachtóir an Aontais méid an phinsin a raibh iar-Fheisire ina theideal a ‘reo’ (féach, de réir analaí, breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 91). Maidir le léiriú comhthéacsúil ar Airteagal 27(2) de na Rialacháin Foirne, ba cheart a mheabhrú go bhfuil sé ar cheann d’fhorálacha idirthréimhseacha an Reachta sin. I gcomhthéacs na forálacha sin, léiríonn an tAirteagal seo rún reachtóir an Aontais an gaol idir córas an phinsin reachtúil aonair d’Fheisirí na Parlaiminte agus scéimeanna náisiúnta agus SDPB a shocrú, agus an t‑aistriú chuig an gcóras arna bhunú leis an Reacht á áirithiú ag an am céanna (féach, chuige sin, breithiúnas an 15 Meán Fómhair 2021, Ashworth agus páirtithe eile v an Pharlaimint, T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:T:2021:580, mír 79). Maidir le cuspóir an Airteagail sin, measadh gurb é cuspóir reachtóir an Aontais raon feidhme foirne SDPB a shainmhíniú, a thairbhe a choinneáil d’Fheisirí na Parlaiminte a bhí cleamhnaithe leis cheana féin, murab ionann agus Feisirí den Pharlaimint a toghadh den chéad uair tar éis theacht i bhfeidhm an Reachta, nach bhféadfadh aontú dó a thuilleadh (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Márta 2023, Grossetête v an Pharlaimint, C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, míreanna 91 agus 92). Ina theannta sin, ní féidir a thuiscint ó Airteagal 27(2) den Reacht go raibh sé beartaithe ag
reachtóir an Aontais coinníollacha substainteacha SDPB a leagan síos, go háirithe toirmeasc a chur ar aon athrú ar rialacha mionsonraithe na scéime sin amach anseo, lena n‑áirítear iad siúd a dhéanann difear do mhéid an phinsin a fhéadfaidh iar-Fheisire a éileamh (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, míreanna 91 agus 93).
41      Dá bhrí sin, ní féidir an chéad abairt d’Airteagal 27(2) den Reacht a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar laghdú ar mhéid pinsin atá dlite ó na hiarratasóirí de bhun SDPB. Dá réir sin, níl údar cuí ag na hiarratasóirí a rá gur sháraigh an Biúró a inniúlacht nuair a ghlac sé Cinneadh 2023 ar an bhforas gur sháraigh sé forálacha an Reachta.
42      Níl na hargóintí eile a chuir na hiarratasóirí ar aghaidh de chineál chun amhras a chaitheamh ar an gconclúid sin.
43      Sa chéad áit, murab ionann agus a mhéid a áitíonn na hiarratasóirí, níl aon tionchar ag an bhfíoras, sna cásanna ba chúis leis na breithiúnais dá dtagraítear i mír 40 den bhreithiúnas seo, nach raibh cearta pinsin faighte ag na daoine lena mbaineann, ach cearta pinsin ionchasacha amháin, ar chur i bhfeidhm, sna cásanna seo, léiriú na chéad abairte d’Airteagal 27(2) den Reacht arna thabhairt ag an gCúirt Ghinearálta agus arna dheimhniú ag an gCúirt Bhreithiúnais. Déileálann an fhoráil sin leis na cearta a fuarthas agus na cearta atá á bhfáil ar an mbealach céanna, rud a dhéanann idirdhealú idir na cearta nua dá dtagraítear sa dara habairt d’Airteagal 27(2) den Reacht. Fágann sé sin gurb é cuspóir léiriú a thug Cúirteanna an Aontais Eorpaigh a rá gurb é cuspóir na chéad abairte d’Airteagal 27(2) den Reacht raon feidhme foirne SDPB a shainiú agus gan coinníollacha substainteacha SDPB a leagan síos, tá feidhm aige maidir le Feisirí a bhfuil cearta faighte acu agus maidir leo siúd a bhfuil cearta acu atá á bhfáil amháin.
44      Ar an dara dul síos, ní féidir Airteagal 76(1) de Bhearta Cur Chun Feidhme an Reachta ina leagan bunaidh (féach mír 11 thuas), ar dá réir go ‘leantar den phinsean [atá dlite faoi SDPB] a íoc […]’, ní féidir é a léiriú mar reo mhéid an phinsin, Baineann an fhoráil sin le coinníollacha íocaíochta na bpinsean atá dlite faoi SDPB. Dá bhrí sin, tagann na coinníollacha son faoi inniúlacht ghinearálta an Bhiúró de bhun Airteagal 25(3) de Rialacha Nós Imeachta na Parlaiminte agus mar sin féadfar iad a leasú le Rialacha Nós Imeachta na Parlaiminte (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, míreanna 73 agus 74).
45      Ar an tríú dul síos, braitheann na hiarratasóirí ar dearbhuithe ar onóir a bhunaigh na hiar-fheisirí a ghlac páirt in idirbheartaíocht agus glacadh an Reachta agus na Bearta Cur Chun Feidhme. Áitíonn siad go mbaineann na dearbhuithe sin le léiriú barántúil
d’Airteagal 27 den Reacht agus Airteagal 76 de na Bearta Cur Chun Feidhme, sa chaoi go n‑áirítear leis na forálacha sin méid na pinsean a fhaightear nó atá á bhfáil a chothabháil. Cuireann na hiarratasóirí leis sin go raibh formhór mór Fheisirí na Parlaiminte a vótáil i bhfabhar an Reachta cleamhnaithe le SDPB agus, in éagmais ráthaíocht den sórt sin, nach mbeidís tar éis í a ghlacadh.
46      Ar dtús, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar a thugann an Pharlaimint faoi deara, in éagmais doiciméid ullmhúcháin a chuireann intinn údair forála in iúl go soiléir, nach bhféadfaidh chúirt an Aontais brath ach ar raon feidhme an téacs mar a bunaíodh é agus an bhrí is léir óna léiriú litriúil agus loighiciúil a thabhairt dó (féach breithiúnas an 20 Bealtaine 2010,
an Coimisiún v Violetti agus páirtithe eile,
T‑261/09 P, EU:C:2010:215, mír 51 agus an cásdlí dá dtagraítear).
47      Ag an am céanna, ní thugtar chun cuimhne sna ráitis faoi mhionn a chuir na hiarratasóirí i láthair ach, go bunúsach, gur ceapadh Airteagal 27 den Reacht agus Airteagal 76 dá Bhearta Cur Chun Feidhme mar ráthaíocht go n‑urramófar cearta faighte chomhaltaí SDPB nó mar ráthaíocht ar an gceart chun pinsean a fháil, lena n‑áirítear tar éis don Chiste a bheith ídithe, i gcomhthéacs nach ndéanfaí an ciste sin a chistiú go substaintiúil a thuilleadh ó theacht i bhfeidhm an Reachta. Ní hionann deimhnithe den sórt sin agus léiriú na chéad abairte d’Airteagal 27(2) den Reacht a neamhbhailíochtí, mar a eascraíonn sé as na breithiúnais dá dtagraítear i mír 40 den bhreithiúnas seo, ar dá réir nach gcuireann an fhoráil sin bac ar laghdú ar mhéid na bpinsean is iníoctha leis na hiarratasóirí.
48      I bhfianaise an mhéid sin go léir, ní mór diúltú don chéad chuid den saincheist dlí amháin toisc í a bheith gan bhunús.
2.      An dara agus an cúigiú cuid, lena n‑éilítear pléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023 ar an bhforas go sáraítear prionsabail na deimhneachta dlíthiúla, chosaint cearta a fuarthas agus an ionchais dhlisteanaigh
49      Leis an dara cuid den saincheist dlí aonair, maíonn na hiarratasóirí go sáraítear le Cinneadh
2023 prionsabal na deimhneachta dlíthiúla ós rud é go ndéanann sé dochar do chearta a fuarthas sular glacadh é. Cuireann siad in iúl, fiú dá bhféadfadh Cinneadh 2023 difear a dhéanamh do na cearta faighte, go bhfuil an laghdú ar chearta a dhéantar dá bhrí sin go hiomlán gan fasach i dtéarmaí a mhéide. Go háirithe, déanann Cinneadh
2023 difear do shaintréithe bunriachtanacha an chirt chun pinsin, eadhon méid an chirt sin agus freagracht na Parlaiminte a áirithiú go n‑íocfar é i gcás ídiú an Chiste. Ina bhfreagra, cuireann siad in iúl, dar leo, gur sáraíodh prionsabal na deimhneachta dlíthiúla ar an bhforas nach raibh bearta idirthréimhseacha san áireamh i gCinneadh
2023. Áitíonn siad, ós rud é nach raibh an Pharlaimint dócmhainneach, go bhféadfadh sí costas buiséadach níos airde a sheasamh trí fhoráil a dhéanamh do chóras idirthréimhseach.
50      Leis an gcúigiú cuid den saincheist dlí aonair, maíonn na hiarratasóirí gur glacadh an creat rialála is infheidhme maidir le SDPB, ina bhfuil an Reacht, a bhearta cur chun feidhme agus an cinneadh ón mBiúró an 1 Aibreán 2009, chun an prionsabal maidir le hionchais dhlisteanacha a chosaint trí chearta pinsin arna bhfáil ar bhonn Rialacha PEAM a choinneáil, lena n‑áirítear méid an phinsin. Cuireann siad leis sin, fiú dá mbeadh an ‘corrlach dlíthiúil’ ag an bParlaimint chun Cinneadh
2023 a ghlacadh, gur cuireadh teorainn leis an gcorrlach sin leis na dearbhuithe a thug sí arís agus arís eile don Chiste agus do thairbhithe SDPB maidir le méid na bpinsean a chothabháil, lena n‑áirítear go nglacfadh sí freagracht uirthi féin nuair a ídíodh sócmhainní an Chiste, ag féachaint do na hionchais dhlisteanacha a cruthaíodh.
51      Cuireann an Pharlaimint argóintí na n‑iarratasóirí faoi chonspóid.
52      Go bunúsach, tá dhá gearán sa dara agus sa chúigiú cuid, lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, sárú ar phrionsabal urramú na cearta faighte agus, ar an dara dul síos, sárú ar phrionsabail na deimhneachta dlíthiúla agus an ionchais dhlisteanaigh.
(a)    An chéad ghearán, lena n‑éilítear sárú ar an bprionsabal chosaint cearta a fuarthas
53      De réir cásdlí socair, tá feidhm ag dlíthe nua, lena ndéantar leasuithe ar an seandlí, mura bhforáiltear a mhalairt, maidir leis na héifeachtaí a bheidh ag cásanna a thiocfaidh chun cinn faoin dlí sin amach anseo. Níl an cásdlí difriúil ach amháin i gcás cásanna a tháinig chun cinn agus a tháinig chun a bheith cinntitheach faoin seandlí, lena gcruthaítear cearta faighte (féach breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 124 agus an cásdlí dá dtagraítear).
54      Go sonrach, maidir leis an gceart chun pinsean scoir a fháil, go háirithe, faightear é, i bprionsabal, tráth a thagann an pinsean chun a bheith íoctha (féach pointe 37 thuas). Mar sin féin, ní chiallaíonn prionsabal na cosanta do chearta faighte gurb ionann aon athrú a dhéantar ar na rialacha mionsonraithe chun pinsean a ríomh as a n‑eascraíonn laghdú ar an méid sin, arna chur i bhfeidhm ar bhonn reachtaíocht arna glacadh tar éis don phinsean sin a bheith iníoctha, agus sárú ar na cearta faighte sin (breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 126).
55      Ní mór idirdhealú a dhéanamh idir cearta pinsin a fhaightear agus mhéid na bpinsean. Tagraíonn an coincheap ‘cearta pinsin dílse’ do chearta pinsin a eascraíonn as na ranníocaíochtaí aonair arna n‑íoc ag gach iarratasóir agus atá mar bhonn chun an pinsean a íocadh leo faoi SDPB a ríomh. Dá bhrí sin, ní féidir an coincheap sin a thuiscint mar thagairt do cheart líomhnaithe chun méid seasta agus neamh-inathraithe pinsin a fháil, arna ríomh ar bhonn na rialacha a bhí i bhfeidhm tráth a íocadh an pinsean (féach, de réir analaí, breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 89).
56      Ba cheart a meabhrú, i ndáil leis sin, nach bhfuil aon phrionsabal i ndlí an Aontais ar dá réir nach féidir, in imthosca ar bith, cearta faighte a athrú nó a laghdú. Is féidir, faoi choinníollacha áirithe, na cearta sin a mhodhnú, tar éis na leasanna lena mbaineann a chothromú (féach mír 39 thuas).
57      I bhfianaise na tosca sin, níl údar cuí ag na hiarratasóirí a rá gur sárú ann féin ar phrionsabal na hurraime do chearta faighte é laghdú a dhéanamh ar mhéid an phinsin is iníoctha le tairbhithe SDPB le Cinneadh 2023.
58      Maidir leis an argóint atá bunaithe ar mhéid an laghdaithe ar mhéid na bpinsean a rinneadh le Cinneadh 2023, baineann sí le comhlíonadh phrionsabal na comhréireachta agus, dá bhrí sin, déileálfar léi i gcomhthéacs an tríú agus an cheathrú cuid, a mhéid atá siad bunaithe ar an gcur isteach díréireach ar an gceart chun maoine.
59      Fágann sé sin, faoi réir athbhreithniú na hargóinte a bhaineann le prionsabal na comhréireachta, ní mór diúltú don chéad ghearán.
(b)    An dara gearán, lena n‑éilítear sárú ar phrionsabail na deimhneachta dlíthiúla agus an ionchais dhlisteanaigh
60      Ar an gcéad dul síos,
maidir leis an tsárú líomhnaithe ar phrionsabal an ionchais dhlisteanaigh, ní mór a mheabhrú gur ábhar é an ceart brath ar phrionsabal den sórt sin, mar atoradh ar phrionsabal na deimhneachta dlíthiúla, d’aon duine aonair ar thug institiúid de chuid an Aontais, trí ráthaíochtaí beachta a thabhairt dó, aird ar ionchais chuí-réasúnaithe air (féach breithiúnas an 16 Nollaig 2020,
an Chomhairle v K. Chrysostomides & Co. agus páirtithe eile,
C‑597/18 P,
C‑598/18 P,
C‑603/18 P agus C‑604/18 P, EU:C:2020:1028, mír 178 agus an cásdlí dá dtagraítear).
61      Is cuma an fhoirm ina dtugtar í, is ionann faisnéis atá beacht, neamhchoinníollach agus comhsheasmhach agus a thagann ó fhoinsí údaraithe agus iontaofa agus dearbhuithe a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis le dóchas den sórt sin. Ina theannta sin, ní fhéadfaidh duine sárú ar an bprionsabal maidir le hionchais dhlisteanacha a chosaint a phléadáil in éagmais na ndearbhuithe sin. Mar sin féin, i gcás ina bhféadfadh duine stuama cúramach agus ciallmhar foráil a dhéanamh maidir le beart an Aontais a ghlacadh a d’fhéadfadh difear a dhéanamh dá leasanna, ní féidir leis an prionsabal sin a phléadáil má ghlactar an beart sin (féach breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 96 agus an cásdlí dá dtagraítear).
62      Sa chéad áit, a mhéid a bhraitheann na hiarratasóirí ar na hionchais dhlisteanacha a eascraíonn as an gcreat rialála is infheidhme maidir le SDPB, arb é atá ann an Reacht, a Bhearta Cur Chun Feidhme agus Cinneadh ón mBiúró an 1 Aibreán 2009, ní mór a mheabhrú nach bhforáiltear leis an Reacht ná lena mBearta Cur Chun Feidhme do cheart cothabhála pinsin arna chinneadh de réir staid na rialacha roimh ghlacadh Chinneadh 2023 (féach míreanna 41 agus 44 thuas).
63      Ag an am céanna, áitíonn na hiarratasóirí go raibh gealltanas tugtha ag an bParlaimint, ag cruinniú an Bhiúró an 1 Aibreán 2009, íocaíocht na bpinsean atá dlite faoi SDPB a ráthú i gcás ídiú an Chiste, trína buiséad féin a iarraidh. Cuireann siad leis sin gur cuireadh an cinneadh sin in iúl do chomhaltaí uile SDPB agus, ó 2009 ar aghaidh, gur thagair an Pharlaimint do mhéid easnamh achtúireach an Chiste ina cuntais bhliantúla.
64      I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ag an gcruinniú a bhí aige an 1 Aibreán 2009, ní hamháin gur ghlac an Biúró an cinneadh an lá céanna lena n‑athchóirítear Rialacha PEAM, ach gur gheall sé freisin, thar ceann na Parlaiminte, ‘ceart na bhFeisirí atá cleamhnaithe le [SDPB] pinsean breise a fháil a bheadh fós faighte tar éis ídiú an Chiste’. Chinn sé freisin ‘go n‑aistreofaí chuig an bParlaimint aon chaipiteal a bheadh fágtha sa Chiste tar éis na cearta pinsin uile a íoc’. Mar a chuireann na hiarratasóirí in iúl, luadh an rannpháirtíocht sin i dteachtaireacht chuig comhaltaí SDPB an 3 Aibreán 2009.
65      Bhí sé i gceist leis an ngealltanas sin, sa chás dóchúil go mbeadh an Ciste ídithe sula n‑íocfaí na cearta pinsin uile arna gcarnadh ag na Feisirí, cearta pinsin faighte na bhFeisirí a áirithiú (breithiúnais an 18 Deireadh Fómhair 2011,
Purvis v an Pharlaimint,
T‑439/09, EU:T:2011:600, mír 73, agus an 13 Márta 2013,
Inglewood agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑229/11 agus T‑276/11, EU:T:2013:127, mír 66).
66      Mar sin féin, i bhfianaise a fhoclaíochta agus i bhfianaise an chásdlí a luaitear i míreanna 54 agus 55 thuas, ní féidir gealltanas den sórt sin ar thaobh na Parlaiminte go n‑íocfaidh sí, óna buiséad féin, pinsin a íoc, chun urraim do chearta faighte thairbhithe SDPB a áirithiú, a mheascadh le gealltanas ón bParlaimint chun íocaíocht mhéid na bpinsean a ráthú mar a shainítear faoi na rialacha is infheidhme roimh Chinneadh 2023.
67      Dá réir sin, níl údar ag na hiarratasóirí a mhaíomh, trí Chinneadh 2023 a ghlacadh, gur thug an Pharlaimint neamhaird, trína Biúró, do raon feidhme an ghealltanais a rinneadh an 1 Aibreán 2009 agus, ar an bhforas sin, gur sháraigh sí prionsabal an ionchais dhlisteanaigh.
68      Sa dara háit, maidir leis na gníomhartha a bhfuil na hiarratasóirí ag brath orthu, as a n‑eascraíonn ionchas dlisteanach nach laghdófaí méid na bpinsean is iníoctha, ar an gcéad dul síos, baineadh tuairimí Sheirbhís Dlí na Parlaiminte an 15 Feabhra 2005 agus an 3 Nollaig 2018 ón gcomhad agus, dá bhrí sin, ní féidir iad a chur san áireamh.
69      Ar an dara dul síos, is nóta faisnéise é an nóta ó Ardrúnaí na Parlaiminte an 24 Samhain 2005, arna tharraingt suas le haghaidh Fheisirí an Bhiúró, a chuireann tograí áirithe maidir le maoiniú an Chiste faoi bhráid an Bhiúró, tar éis an Reacht a ghlacadh. Dá bhrí sin, is nóta inmheánach é nach bhfuil dírithe, de réir sainmhínithe, ar thairbhithe an Chiste. Thairis sin, mar a áitíonn an Pharlaimint, ní léiríonn an nóta sin, atá mar chuid den phróiseas cinnteoireachta inmheánach, ach seasamh sheirbhís riaracháin na Parlaiminte, eadhon an Ardrúnaíocht, agus ní seasamh an Bhiúró, arb é an comhlacht inniúil é maidir le coinníollacha substainteacha SDPB a leasú (breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 74). Dá bhrí sin, ní féidir a mheas go bhfuil dearbhuithe sa nóta sin a chuir an riarachán ar fáil do thairbhithe an Chiste (féach, chuige sin, breithiúnas an 26 Meán Fómhair 2002,
Purivs v an Pharlaimint,
T‑319/00, EU:T:2002:229, mír 67). Ba cheart a lua freisin nach féidir leis an bhfíoras go bhféadfadh rochtain a bheith ag iarratasóirí ar an nóta sin mar gheall ar a stádas mar Fheisirí den Pharlaimint an chonclúid sin a thabhairt faoi cheist, mar murach sin thabharfaí cosaint dóibh ar bhonn a n‑ionchais dhlisteanacha shonracha.
70      Ar an tríú dul síos, tagraítear i litir an 14 Aibreán 2016 ó Uachtarán na Parlaiminte chuig Uachtarán an Chiste do ghealltanas aonchiallach na Parlaiminte ‘glacadh lena hoibleagáidí dlíthiúla i leith chomhaltaí an Chiste’. In éagmais aon soiléiriú maidir le raon feidhme na ngealltanas dá dtagraítear, ní féidir leis an litir sin a bheith ina dearbhú, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 60 den bhreithiúnas seo, nach féidir méid na bpinsean is iníoctha faoi SDPB a athrú.
71      Ar an gceathrú dul síos, baineann an rud céanna le rún ó Pharlaimint na hEorpa an 24 Deireadh Fómhair 2018 maidir le seasamh na Comhairle ar dhréachtbhuiséad ginearálta an Aontais Eorpaigh don bhliain airgeadais 2019 (JO 2020, C 345, p. 221). Leis an rún sin, níor iarr an Pharlaimint ach ar a Ard-Rúnaí agus ar an mBiúró plean soiléir a bhunú, mar ábhar práinne, le haghaidh ‘an Pharlaimint chun a hoibleagáidí agus a freagrachtaí i leith [SDPB] a ghlacadh chuici féin go hiomlán agus a ghlacadh chuici féin, díreach tar éis thoghcháin 2019’. Dá bhrí sin, ní thugann sé aon dearbhú nach n‑athróidh an Pharlaimint méid na bpinsean arna n‑íoc faoi SDPB. Ina mhalairt de chás, is doiciméad é rún ón bParlaimint, amhail rún an 24 Deireadh Fómhair 2018, ina bhfuil dearbhuithe de chineál polaitiúil amháin nach bhfuil ceangailteach agus nach féidir a bheith ina chúis le hionchas dlisteanach go mbeidh sé éifeachtach (féach, chuige sin, breithiúnas an 11 Iúil 1985,
Salerno agus páirtithe eile v an Coimisiún agus an Chomhairle, 87/77, 130/77, 22/83, 9/84 agus 10/84, nár foilsíodh, EU:C:1985:318, mír 59, agus ordú an 17 Nollaig 2023,
Krikorian agus páirtithe eile v an Pharlaimint agus páirtithe eile,
T‑346/03, EU:T:2003:348, míreanna 19 agus 20).
72      Ar an gcúigiú dul síos, cé go luaitear i ráitis Ardrúnaí na Parlaiminte ag cruinniú an Bhiúró an 12 Márta 2018, tar éis don Chiste a bheith ídithe, gur cheart don Pharlaimint na pinsin atá dlite faoi SDPB a íoc óna buiséad féin, níl aon dearbhú iontu maidir le méid na bpinsean sin. Maidir le ráitis an Ardrúnaí chuig Coiste um Rialú Buiséadach na Parlaiminte an 16 Samhain 2020, tá tagairt shoiléir ann don fhéidearthacht méid na bpinsean a laghdú.
73      Fágann sé sin nach bhfuil na gníomhartha ar a bhfuil na hiarratasóirí ag brath de chineál a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis le hionchas dlisteanach nach bhféadfaí méid na bpinsean is iníoctha faoi SDPB a laghdú.
74      Sa tríú háit, ní mór a thabhairt faoi deara, maidir le forbairt SDPB, go bhfuil lánrogha leathan ag an mbord (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Márta 2013,
Inglewood agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑229/11 agus T‑276/11, nár foilsíodh, EU:T:2013:127, mír 71). I réimse ina bhfuil lánrogha den sórt sin ag an riarachán, ní hionann cleachtas amháin, is cuma cé chomh coitianta atá sé, agus faisnéis bheacht, neamhchoinníollach agus chomhsheasmhach as a bhféadfadh ionchas dlisteanach teacht chun cinn iarbhír (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnas an 2 Nollaig 2020,
Thunus agus páirtithe eile v BEI,
T‑247/19, nár foilsíodh, EU:C:2020:577, mír 70 agus an cásdlí dá dtagraítear). Dá réir sin, ós rud é, go dtí Cinneadh 2023, nach raibh tionchar córasach ag na leasuithe a rinne an Pharlaimint ar SDPB ach ar na tairbhithe den scéim sin nach bhfuair a bpinsean breise go fóill, ní féidir ionchas dlisteanach a bheith ann go bhféadfadh athchóirithe ar an scéim amach anseo a bheith bainteach ar an mbealach céanna ach leis na comhaltaí sin amháin.
75      Ba cheart a chur leis sin gur léir ó na doiciméid sa chomhad agus ó ráitis na Parlaiminte ag an éisteacht go raibh an cleachtas dá dtagraítear i mír 74 den bhreithiúnas seo bunaithe ar an léiriú a bhí i réim, laistigh de sheirbhísí na Parlaiminte, maidir le raon feidhme na gceart pinsin a fuarthas. Mheas na seirbhísí sin, go háirithe, nárbh fhéidir méid an phinsin a bhí iníoctha le hiar-Fheisirí a bhí ag fáil a bpinsean cheana féin a athrú, mar mura ndéanfaí sin dhéanfaí dochar dá gcearta faighte. Mar sin féin, ní féidir caitheamh leis an bhfíoras sin ar an mbealach céanna le hárachas, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 61 den bhreithiúnas seo, go gcoinnítear an léiriú sin fad a bheidh SDPB i bhfeidhm. Dá bhrí sin, mar a luaigh an Pharlaimint ag an éisteacht, tá athrú tagtha ar léiriú a seirbhísí i bhfianaise na gcinntí a thug Cúirteanna an Aontais Eorpaigh.
76      Sa cheathrú háit, ba cheart a thabhairt faoi deara gur leasaíodh na rialacha a bhaineann le SDPB arís is arís eile, go háirithe in 2009 agus 2018, mar thoradh ar an meath ar staid eacnamaíoch agus airgeadais an Chiste. Chuir faighteoirí SDPB i gcoinne athchóirithe an 1 Aibreán 2009 agus an 10 Nollaig 2018 agus bhí siad faoi réir na gcásanna as ar eascair, ar an gcéad dul síos, breithiúnais an 18 Deireadh Fómhair 2011,
Purvis v an Pharlaimint (T‑439/09, EU:T:2011:600), agus an 13 Márta 2013,
Inglewood agus páirtithe eile v an Pharlaimint (T‑229/11 agus T‑276/11, EU:T:2013:127), agus, ar an dara dul síos, breithiúnais an 15 Meán Fómhair 2021,
Ashworth v an Pharlaimint
(T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:T:2021:580),
an 15 Meán Fómhair 2021,
Arnaoutakis agus páirtithe eile v an Pharlaimint
(T‑240/20 go T‑245/20, nár foilsíodh, EU:T:2021:590), an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint (C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187), agus an 9 Márta 2023,
Galeote agus Watson v
an Pharlaimint
(C‑715/21 P agus C‑716/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:190). Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin, le linn an phlé a rinneadh sular glacadh an t‑athchóiriú an 10 Nollaig 2018, gur chuir an Biúró in iúl nach leor an t‑athchóiriú sin. D’iarr sé ar Ardrúnaí Ghinearálta na Parlaiminte bearta breise a mholadh faoi dheireadh 2020, lena n‑áirítear pinsin a chalcadh nó a laghdú, agus féachaint ar bhearta breise chun teacht ar réiteach níos fadtéarmaí don Chiste.
77      Mar thoradh air sin, bhí tairbhithe SDPB, amhail na hiarratasóirí, ar an eolas faoin gcomhthéacs a bhaineann le Cinneadh 2023, is é sin an gá atá le coinníollacha SDPB a athchóiriú.
78      Ar na cúiseanna sin go léir, ní mór diúltú don ghearán seo a mhéid a n‑éilítear leis sárú ar phrionsabal an ionchais dhlisteanaigh, gan aon ghá le rialú a thabhairt ar na saincheisteanna maidir le do-ghlacthacht a d’ardaigh an Pharlaimint ina leith sin nó ar inghlacthacht na ndoiciméad a bhfuil na hiarratasóirí ag brath orthu agus a thugtar ar aird mar iarscríbhinn leis an bhfreagra.
79      Ar an dara dul síos, maidir leis an sárú líomhnaithe ar phrionsabal na deimhneachta dlíthiúla, maíonn na hiarratasóirí nach bhfuil aon bheart idirthréimhseach i gCinneadh 2023.
80      Chinn an Biúró go mbeadh feidhm ag na bearta atá i gceist gan córas idirthréimhseach a thabhairt isteach ar an bhforas, a leagtar amach in aithris 8 de Chinneadh 2023, i bhfianaise a thromchúisí atá na fadhbanna a bhaineann le maoiniú SDPB agus an riosca go n‑ídeofaí leachtacht an Chiste go han‑luath, go bhféadfadh tabhairt isteach scéime den sórt sin éifeachtaí airgeadais ionchasacha na mbeart sin a chur i mbaol go mór. Dá bhrí sin, glacadh Cinneadh 2023 an 12 Meitheamh 2023, foilsíodh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh é an 29 Meitheamh 2023 agus tháinig sé i bhfeidhm ón 1 Iúil 2023.
81      I ndáil leis sin, ní mór a mheabhrú go bhfuil sé d’aidhm ag bunphrionsabal na deimhneachta dlíthiúla ina fhoirmeacha éagsúla a áirithiú go mbeidh cásanna agus caidrimh dhlíthiúla a rialaítear le dlí an Aontais fós intuartha (féach breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 120 agus an cásdlí dá dtagraítear). Ceanglaítear le prionsabal na deimhneachta dhlíthiúla go gcuirfear ar chumas na ndaoine lena mbaineann le reachtaíocht an Aontais eolas beacht a bheith acu ar mhéid na n‑oibleagáidí a fhorchuirtear orthu, agus go mbeidh na daoine sin in ann a fháil amach go soiléir cad iad a gcearta agus a n‑oibleagáidí agus bearta a dhéanamh dá réir sin (féach breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024,
Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 123 agus an cásdlí dá dtagraítear).
82      I gcomhthéacs dhíospóidí a bhaineann le seirbhís shibhialta an Aontais Eorpaigh, measadh nach bhfuil sé de cheart ag oifigigh an Reachta a choimeád mar atá siad tráth a n‑earcaithe agus, cé go bhfuil sé de shaoirse ag reachtóir an Aontais Eorpaigh na leasuithe a dhéanamh tráth ar bith ar na Rialacháin Foirne a mheasann sé a bheith chun leasa na seirbhíse agus forálacha de na Rialacháin Foirne atá níos mífhabhraí do na hoifigigh lena mbaineann a ghlacadh amach anseo, is ar choinníoll go socrófar idirthréimhse d’fhad leordhóthanach chun cosc a chur ar athrú gan choinne ar na socruithe maidir le pinsin a fuarthas a íoc. Ní hé is cuspóir do thréimhse den sórt sin ionchas dlisteanach a shárú go gcoinneofar an reachtaíocht ar bun (féach breithiúnas an 15 Meán Fómhair 2021,
Ashworth agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:C:2021:580, míreanna 129 agus 132 agus an cásdlí dá dtagraítear).
83      Ina theannta sin, fiú ag glacadh leis gur cruthaíodh ionchas dlisteanach sa chás seo,
quod non, d’fhéadfadh leas sáraitheach poiblí cosc a chur ar bhearta idirthréimhseacha a ghlacadh i gcásanna a tháinig chun cinn roimh theacht i bhfeidhm na rialacha nua ach nár tugadh chun críche ina n‑éabhlóid. Dá bhrí sin, is in éagmais leas sáraitheach poiblí go sáraíonn easpa beart idirthréimhseach, lena gcosnaítear an mhuinín a d’fhéadfadh a bheith ag an oibreoir go dlisteanach i rialacha an Aontais, riail uachtarach dlí (féach breithiúnas an 15 Meán Fómhair 2021,
Ashworth agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:C:2021:580, mír 133 agus an cásdlí dá dtagraítear).
84      Sa chás seo, breithníodh na bearta atá i gceist i bhfianaise staid an‑achrannach an Chiste, a raibh a shócmhainní idir EUR 43 agus 44 mhilliún ag deireadh mhí na Bealtaine 2023, nuair a bhí méid bliantúil na bpinsean a bhí le híoc idir EUR 22 agus 23 mhilliún ar an meán go dtí 2030. Sa chomhthéacs sin, agus in aon chás, chun an Ciste a chosaint sa ghearrthéarma, ba ghá bearta a ghlacadh le héifeacht láithreach agus, dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé a bheith ina leas sáraitheach poiblí chun údar a thabhairt le mainneachtain bearta idirthréimhseacha a ghlacadh.
85      Fágann sé sin nach mór diúltú don ghearán seo, a mhéid a n‑éilítear go sáraíodh prionsabal na deimhneachta dlíthiúla, gan aon ghá a bheith ann rialú a thabhairt ar an phléadáil do-ghlacthachta a chuireann an Pharlaimint ina coinne.
86      Dá bhrí sin, faoi réir scrúdú a dhéanamh ar na hargóintí a bhaineann le sárú ar phrionsabal na comhréireachta, ní mór diúltú don phléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023, lena líomhnaítear go sáraíonn sé prionsabail na deimhneachta dlíthiúla, cosaint na gceart faighte agus an ionchais dhlisteanaigh.
3.      An tríú agus an ceathrú cuid, lena n‑éilítear pléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023 ar an bhforas go sáraítear an ceart chun maoine
87      Leis an tríú cuid den saincheist dlí aonair, áitíonn na hiarratasóirí,
inter alia, i bhfianaise scála an laghdaithe ar mhéid an phinsin a oibríonn sé, go sáraítear le Cinneadh
2023 bunbhrí an chirt chun maoine. Dá bhrí sin, ar an gcéad dul síos, comhfhreagraíonn an t‑inneachar sár-riachtanach sin d’íosleibhéal 50 % de mhéid an phinsin a shocraítear leis an gcásdlí a bhaineann le Treoir 2008/94/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Deireadh Fómhair 2008 maidir le fostaithe a chosaint i gcás dhócmhainneacht a bhfostóra (IO 2008 L 283, lch. 36). Is amhlaidh is mó fós, ar an gcéad dul síos, toisc nach raibh an rogha a thug an Treoir sin do na Ballstáit ag an bParlaimint agus, ar an dara dul síos, go raibh ar an bParlaimint, in aon chás, freagra a thabhairt ar ídiú an Chiste, a bhí pleanáilte agus intuartha, go háirithe ó 2009 i leith, agus a bhí le teacht chun cinn in 2024. Is é an tátal a bhaineann na hiarratasóirí as sin gurb é éifeacht Chinneadh 2023 dliteanas na Parlaiminte a neodrú go neamhdhleathach. Ar an dara dul síos, cuirtear laghdú díréireach ar easnamh an Chiste ar a thairbhithe le Cinneadh
2023.
88      Leis an gceathrú cuid den saincheist dlí aonair, áitíonn na hiarratasóirí,
inter alia, go bhfuil Cinneadh
2023 neamhdhleathach ar an bhforas, ar an gcéad dul síos, nach ndearnadh na leasanna atá i gceist a chothromú roimh ré agus, ar an dara dul síos, nach gcomhlíonann sé prionsabal na comhréireachta. Maidir leis sin, maíonn siad, cé go raibh easnamh an Chiste beartaithe, go raibh gealltanas tugtha ag an bParlaimint é a líonadh agus nach raibh aon oibleagáid ann in aon chás comhardú achtúireach a choinneáil ar bun maidir leis an gCiste, níl cuspóir an leasa ghinearálta theibí maidir leis an easnamh sin a shaothraítear go heisiach le Cinneadh 2023 a laghdú riachtanach, dlisteanach ná comhréireach. Cuireann na hiarratasóirí i bhfios go n‑eascraíonn fadhbanna leachtachta an Chiste as a dhearadh agus as a éabhlóid, faoi fhreagracht na Parlaiminte. Ina theannta sin, dar leo, bheadh athchothromú an easnaimh go hiomlán nó go hiomarcach ar thairbhithe SDPB, de shárú ar leithdháileadh dhá thrian/aon trian a bhí i réim go dtí seo. Cuireann siad in iúl freisin nach bhfuil an clásal a bhaineann le haisíoc na ranníocaíochtaí méadaithe ná an clásal forbhásachta de chineál a tharraingíonn amhras ar chineál díréireach Chinneadh 2023.
89      Cuireann an Pharlaimint argóintí na n‑iarratasóirí faoi chonspóid.
(a)    Barúlacha tosaigh
90      Foráiltear in Airteagal 17(1) den Chairt mar seo a leanas:
‘Tá ag gach duine an ceart chun a shealúchais nó a sealúchais arna bhfáil go dleathach a shealbhú, a úsáid, a dhiúscairt agus a thiomnú. Ní fhéadfar a shealúchais nó a sealúchais a cheilt ar dhuine ach amháin ar mhaithe leis an leas poiblí agus sna cásanna agus faoi na coinníollacha dá bhforáiltear le dlí, ach sin faoi réir cúiteamh cóir a íoc in am trátha mar chomaoin ar chailleadh na sealúchas sin. Féadfar úsáid maoine a rialáil le dlí a mhéad is gá sin ar mhaithe leis an leas ginearálta.’
91      Is ionann an fhoráil sin agus riail dlí atá ceaptha cearta a thabhairt do dhaoine aonair (féach, chuige sin, breithiúnas an 21 Bealtaine 2019,
an Coimisiún v an Ungáir (Cearta chun talamh talmhaíochta a úsáid),
C‑235/17,
EU:C:2019:432, mír 68 agus an cásdlí dá dtagraítear).
92      I gcomhréir le hAirteagal 52(3) den Chairt, a mhéid a bhfuil cearta inti a fhreagraíonn do chearta a ráthaítear leis an gCoinbhinsiún chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, a síníodh sa Róimh an 4 Samhain (ECHR), 1950, beidh a mbrí agus a raon feidhme mar an gcéanna leis na cinn a thugtar dóibh leis an gCoinbhinsiún sin. Mar sin, ba cheart a chur san áireamh, chun críocha Airteagal 17 den Chairt a léiriú, cásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine a bhaineann le hAirteagal 1 den Chéad Phrótacal Breise a ghabhann le ECHR, lena gcumhdaítear cosaint an chirt chun maoine mar íostairseach chosanta (féach, chuige sin, breithiúnas an 21 Bealtaine 2019,
an Coimisiún v an Ungáir (Cearta chun talamh talmhaíochta a úsáid),
C‑235/17,
EU:C:2019:432, mír 72 agus an cásdlí dá dtagraítear).
93      Measadh cheana féin, de réir chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, i gcás a bhforáiltear sa reachtaíocht d’íocaíocht uathoibríoch sochair shóisialta, go n‑eascraíonn leas airgid aisti, do dhaoine a chomhlíonann a choinníollacha, faoi raon feidhme Airteagal 1 den Chéad Phrótacal Breise a ghabhann le ECHR. Dá bhrí sin, is cearta maoine iad na cearta a eascraíonn as ranníocaíochtaí a íoc le scéim slándála sóisialta de réir bhrí an Airteagail sin (breithiúnas an 13 Meitheamh 2017, Florescu agus páirtithe eile, C‑258/14, EU:C:2017:448, mír 50) agus is ionann laghdú ar mhéid pinsin scoir a d’fhéadfadh tionchar a imirt ar cháilíocht saoil an duine lena mbaineann agus srian ar a cheart chun maoine (féach breithiúnas an 19 Meán Fómhair 2024, Coppo Gavazzi agus páirtithe eile v an Pharlaimint, C‑725/20 P, EU:C:2024:766, mír 104 agus an cásdlí dá dtagraítear).
94      Dá bhrí sin, sa chás seo, agus mar a aithníonn an Pharlaimint, cuireann Cinneadh 2023, a mhéid a eascraíonn laghdú ar mhéid phinsean na n‑iarratasóirí as, srian ar a gceart chun maoine.
95      Mar sin féin, ba cheart a mheabhrú nach saincheart absalóideach é an ceart chun maoine a ráthaítear le hAirteagal 17 den Chairt agus go bhféadfadh feidhmiú an chirt sin a bheith faoi réir srianta a bhfuil údar leo de bharr cuspóirí leasa ghinearálta arna saothrú ag an Aontas (breithiúnas an 20 Meán Fómhair 2016,
Ledra Advertising agus páirtithe eile v an Coimisiún agus BCE,
C‑8/15 P go C‑10/15 P, EU:C:2016:701, mír 69). Dá bhrí sin, i gcomhréir leis an gcéad abairt d’Airteagal 52(1) den Chairt, ní mór foráil le dlí d’aon teorannú ar fheidhmiú na gceart agus na saoirsí arna n‑aithint sa Chairt sin agus ní mór inneachar sár-riachtanach na gceart agus na saoirsí sin a urramú. Cuirtear in iúl leis an dara habairt d’Airteagal 52(1) den Chairt, i gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, ní fhéadfar teorainneacha a dhéanamh ach amháin má tá gá leo agus má fhreagraíonn siad dáiríre do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas Eorpach nó don ghá cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint.
96      Sa chás seo, maíonn na hiarratasóirí, tríd an gcéad ghearán, go sáraítear Airteagal 52(1), an chéad abairt den Chairt le Cinneadh 2023. Cé go nglacann siad leis go bhforáiltear le dlí don shárú ar an gceart chun maoine le Cinneadh 2023, áitíonn siad go ndéantar neamhaird leis an gcinneadh sin ar bhunbhrí an chirt chun maoine.
97      Leis an dara gearán, maíonn na hiarratasóirí, ar a laghad, go sáraítear an dara habairt d’Airteagal 52(1) den Chairt le Cinneadh 2023 a mhéid a bhaineann sé le cur isteach díréireach ar an gceart chun maoine.
(b)    An chéad ghearán, lena n‑éilítear sárú ar éirim riachtanach an chirt chun maoine
98      Go bunúsach, áitíonn na hiarratasóirí, ar an gcéad dul síos, go ndéanann Cinneadh 2023 laghdú iomarcach ar mhéid na bpinsean idir 60.15 % agus 70.71 %, ar an dara dul síos, déanann an cinneadh sin neodrú neamhdhleathach ar dhliteanas na Parlaiminte agus, ar an tríú dul síos, cuireann sé laghdú díréireach ar easnamh an Chiste ar a thairbhithe trí neamhaird a thabhairt ar an riail bhunriachtanach chun ualach na scéime a glacadh roimhe sin a leithdháileadh.
99      Ba cheart a mheabhrú go gcosnaítear le hAirteagal 17(1) den Chairt an ceart maoine a fuair na hiarratasóirí mar thoradh ar ranníocaíochtaí leis an gCiste a íoc. Os a choinne sin, ní féidir an fhoráil sin a léiriú sa chaoi go dtugtar teidlíocht ar phinsean de mhéid sonrach léi (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Meitheamh 2017,
Florescu agus páirtithe eile,
C‑258/14, EU:C:2017:448, mír 50 agus an cásdlí dá dtagraítear).
100    Dá bhrí sin, sa chás seo, is éard atá i gcearta maoine na n‑iarratasóirí, mar a chumhdaítear in Airteagal 17(1) den Chairt, ceart chun pinsean a fháil faoi SDPB, seachas ceart chun éileamh ar mhéid sonrach. Ní mór a lua, cé go laghdaíonn Cinneadh 2023 méid na bpinsean is iníoctha faoin scéim sin, nach gcaitheann sé amhras ar phrionsabal na teidlíochta ar phinsean.
101    Mar sin féin, de réir na n‑iarratasóirí, tá an laghdú ar mhéid na bpinsean atá dlite faoi SDPB mar thoradh ar Chinneadh 2023 ar scála a dhéanfadh difear do bhunbhrí an chirt chun maoine.
102    Maidir leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara, dar leis an bParlaimint, nach mór, i bprionsabal, an measúnú ar leibhéal an laghdaithe ar mhéid na bpinsean a dhéanamh i bhfianaise phrionsabal na comhréireachta agus nach bhféadfadh ach laghdú an‑mhór ar an méid sin difear a dhéanamh do bhunbhrí an chirt chun maoine.
103    A mhéid a bhaineann le méid an laghdaithe ar mhéid na bpinsean mar thoradh ar Chinneadh 2023, ba cheart a thabhairt faoi deara gur chuir na hiarratasóirí tuarascáil shaineolach, dar dáta an 5 Deireadh Fómhair 2023, arna tharraingt suas, arna iarraidh sin don Chiste, arna tharraingt suas ag gnólacht comhairliúcháin ar speisialtóireacht é i gcúrsaí pinsin agus slándála sóisialta. De réir na tuarascála sin, ar bhonn anailís achtúireach, laghdódh Cinneadh 2023 méid na bpinsean atá dlite faoi SDPB faoi 62.53 % ar an meán, agus bheadh an ráta laghdaithe idir 60.15 % agus 70.71 %. Má dhéantar tionchar an mhéadaithe ar an aois scoir ó 65 go 67, nach bhfuil faoi dhíospóid sa chás seo, a neodrú, bheadh tionchar carnach 61.96 % ar an meán ar mhéid pinsin an laghdaithe 50 % agus ar dhíothú an nuashonraithe. Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin go mbaineann an ráta laghdaithe is airde le daoine nach raibh cearta pinsin faighte acu go fóill, murab ionann agus na hiarratasóirí, faoi dháta Chinneadh 2023.
104    Áitíonn an Pharlaimint nach bhfuil aon luach ag an tuarascáil ó na saineolaithe chun measúnú a dhéanamh ar dhlíthiúlacht Chinneadh 2023, gan agóid a dhéanamh, áfach, i gcoinne na meastachán atá inti ná i gcoinne na modhanna ríofa a úsáideadh. Le linn na héisteachta, d’admhaigh an Pharlaimint nach raibh meastacháin aici maidir le leibhéal foriomlán an laghdaithe ar mhéid na bpinsean mar thoradh ar an dá bheart atá i gceist.
105    Sa chomhthéacs sin, mar is léir ón bhfianaise sa chomhad, measann an Chúirt Ghinearálta go bhféadfar na meastacháin atá sa tuarascáil shaineolach, arna tabhairt ar aird ag na hiarratasóirí, a mheas mar mheastacháin réasúnacha.
106    Sa chéad áit, áitíonn na hiarratasóirí gur cheart bunbhrí an chirt bhunúsaigh chun maoine i ndáil le pinsin, i gcás scéim amhail SDPB, a chinneadh i bhfianaise an leibhéil íosta a ráthaítear leis an gcásdlí a bhaineann le hAirteagal 8 de Threoir 2008/94.
107    I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil Treoir
2008/94 dírithe ar fhostaithe a chosaint i gcás dócmhainneacht a bhfostóir. De réir Airteagal 1(1) den Treoir sin, tá feidhm ag an Treoir sin maidir le héilimh na bhfostaithe a eascraíonn as conarthaí fostaíochta nó caidrimh fostaíochta agus atá ann i gcoinne fostóirí atá i staid dócmhainneachta, de réir bhrí Airteagal 2(1) den Treoir sin. Leis an gcéad fhomhír d’Airteagal 3 den Treoir sin, ceanglaítear ar na Ballstáit institiúid a bhunú lena ráthaítear do na fostaithe lena mbaineann go n‑íocfar éilimh gan íoc na bhfostaithe. Foráiltear le hAirteagal 8 den Treoir sin go n‑áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar na bearta is gá chun leasanna oibrithe a chosaint maidir lena gcearta dílsithe ar shochair sheanaoise faoi scéimeanna forlíontacha pinsin ceirde nó idir cuideachtaí lasmuigh de scéimeanna reachtúla náisiúnta slándála sóisialta. Léiríodh an fhoráil deireanach sin mar fhoráil a thugann le tuiscint, d’fhonn a áirithiú go n‑urramaítear an chosaint íosta, go bhfaigheann iarfhostaí, i gcás dhócmhainneacht a fhostóra, ar a laghad leath de na sochair sheanaoise a eascraíonn as cearta pinsin a fabhraíodh faoi scéim pinsin ceirde fhorlíontach (féach breithiúnas an 19 Nollaig 2019,
Pensions-Sicherungs-Verein,
C‑168/18, EU:C:2019:1128, mír 41 agus an cásdlí dá dtagraítear).
108    Mar réamhbharúil, ní mór a mheas, agus na soláthróirí arna chur san áireamh, eadhon na Ballstáit, agus a raon feidhme ábhartha, níl Treoir
2008/94 infheidhme go follasach sa chás seo.
109    Thairis sin, murab ionann agus an méid a áitíonn na hiarratasóirí, ní fhéachtar le Treoir 2008/94 le huasleibhéal laghdaithe ar mhéid na bpinsean a shainaithint, ach, i gcomhthéacs oibleagáid na mBallstát fostaithe a chosaint le fostóir dócmhainneach, córas a bhunú chun sochair is iníoctha faoi scéim pinsin fhorlíontaigh a ráthú, ar scéim í nach mór 50 % ar a laghad de na sochair sin a chumhdach léi.
110    Thairis sin, mar a áitíonn an Pharlaimint, ní féidir bunbhrí an chirt bhunúsaigh chun maoine a chinneadh i bhfianaise na rialacha arna nglacadh ag reachtas an Aontais agus arna léiriú ag cúirt an Aontais d’fhonn leibhéal comhchuibhithe cosanta a shainiú i réimse dhlí an tsaothair. Féadfaidh reachtóir an Aontais a chinneadh reachtaíocht a ghlacadh lena dtabharfar cosaint do na daoine lena mbaineann os cionn na tairsí íosta cosanta a eascraíonn as urraim do chearta bunúsacha.
111    Dá bhrí sin, agus fiú ag glacadh leis, mar a chuir an Pharlaimint faoi chonspóid ag an éisteacht, go raibh an laghdú 50 % ar mhéid na bpinsean atá dlite faoi SDPB, a glacadh i gcinneadh 2023, spreagtha ag an gcásdlí a bhaineann le hAirteagal 8 de Threoir 2008/94, ní hionann an cásdlí sin agus a shuí gurb ionann laghdú níos mó ná 50 % agus bunbhrí an chirt bhunúsaigh chun maoine i ndáil le pinsean forlíontach a dhéanamh gan bhrí.
112    Sa dara háit, ní féidir bunbhrí an chirt chun maoine, arb é atá ann ceart chun pinsean a fháil, a chinneadh i bhfianaise dháileadh na ranníocaíochtaí le SDPB idir na Feisirí agus an Pharlaimint nó i bhfianaise ghealltanas líomhnaithe na Parlaiminte easnamh an Chiste a chumhdach. Baineann na ceisteanna sin le maoiniú SDPB agus, dá bhrí sin, tá siad éagsúil leis an urraim don cheart chun pinsean a fháil faoin scéim sin.
113    Sa tríú háit, luann an Chúirt Ghinearálta, tar éis theacht i bhfeidhm Chinneadh 2023, gurb ionann méid míosúil na bpinsean agus EUR 900,
EUR 1 800 agus EUR 2 700 do thairbhithe a d’íoc ranníocaíochtaí ar feadh 5
bliana, 10
mbliana agus 15 bliana faoi seach. Cé gur fíor go n‑eascraíonn na méideanna sin as laghdú suntasach 50 % a chur i bhfeidhm, níl siad diomaibhseach i bhfianaise na dtréimhsí ranníocaíochta éagsúla.
114    Mar sin, i bhfianaise na coinníollacha áirithe sa chás seo agus an gcásdlí sa chaoi nach féidir Airteagal 17(1) den Chairt a léiriú
(féach mír 99), theip ar na hiarratasóirí a léiriú go bhfágfadh an laghdú ar mhéid na bpinsean atá dlite faoi SDPB le Cinneadh 2023, sna comhréireanna dá dtagraítear i mír 103 den bhreithiúnas seo, an ceart chun pinsin gan bhrí agus, mar sin, go dtarraingeofaí amhras ar bhunbhrí an chirt chun maoine.
115    Dá bhrí sin, ní mór diúltú don chéad ghearán toisc é a bheith gan bhunús.
(c)    An dara gearán, lena n‑éilítear chur isteach díréireach ar an gceart chun maoine
116    Leis an dara gearán, maíonn na hiarratasóirí, ar a laghad, go sáraítear an dara habairt d’Airteagal 52(1) den Chairt le Cinneadh 2023 a mhéid a bhaineann sé le cur isteach díréireach ar an gceart chun maoine.
117    I ndáil leis sin, ní mór a mheabhrú go gceanglaítear le prionsabal na comhréireachta, atá ar cheann de phrionsabail ghinearálta dhlí an Aontais, go mbeidh bearta arna nglacadh ag reachtóir an Aontais iomchuí chun na cuspóirí dlisteanacha a shaothraítear leis an reachtaíocht atá i gceist a bhaint amach agus nach dtéann siad thar theorainneacha an mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach; nuair a bhíonn rogha ann idir roinnt bearta iomchuí, ní mór leas a bhaint as na cinn is lú sriantacha, agus níor cheart na míbhuntáistí a thagann as a bheith díréireach leis na haidhmeanna atá á saothrú (féach breithiúnas an 16 Feabhra 2022,
an Ungáir v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑156/21 P, EU:C:2022:97, mír 340 agus an cásdlí dá dtagraítear).
118    Maidir le hathbhreithniú breithiúnach ar chomhlíonadh na gcoinníollacha dá dtagraítear i mír 117 thuas, cinneadh cheana féin, maidir le forbairt SDPB, i bhfianaise lánrogha leathan na Parlaiminte, nach bhféadfaí difear a dhéanamh do dhlíthiúlacht birt den sórt sin ach amháin má tá an beart go follasach míchuí ag féachaint don chuspóir a bhí air a shaothrú (féach, chuige sin, breithiúnais an 13 Márta 2013,
Inglewood agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑229/11 agus T‑276/11, EU:T:2013:127, mír 71, agus an
15 Meán Fómhair 2021,
Ashworth agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:T:2021:580, mír 97).
119    Dá bhrí sin, ní hé an cheist an raibh na bearta a glacadh le Cinneadh 2023 ar na bearta ab fhearr ab fhéidir, ach an raibh siad míchuí go follasach i ndáil leis na cuspóirí a bhí beartaithe ag an bParlaimint a shaothrú (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Nollaig 2019,
Poblacht na Seice v an Pharlaimint agus an Chomhairle,
C‑482/17 P, EU:C:2019:1035, mír 77 agus an cásdlí dá dtagraítear).
120    Chun a chinneadh an gcomhlíonann Cinneadh 2023 prionsabal na comhréireachta, is gá scrúdú a dhéanamh, ar an gcéad dul síos, an bhfuil cuspóirí dlisteanacha á saothrú leis na bearta atá i gceist, ar an dara dul síos, an bhfuil na bearta sin iomchuí chun na cuspóirí sin a bhaint amach, ar an tríú dul síos, an dtéann siad thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a bhaint amach agus, ar an gceathrú dul síos, an bhfuil siad comhréireach i bhfianaise na gcuspóirí sin a mhéid a eascraíonn siad as cothromaíocht chóir idir na leasanna éagsúla atá i gceist.
(1)    Cuspóirí dlisteachana a bheith ann
121    Cé go n‑aithníonn na hiarratasóirí go bhfuil cuspóir leasa ghinearálta á shaothrú le Cinneadh 2023, cuireann siad in aghaidh dhlisteanacht an chuspóra sin.
122    Leanann sé ó aithrisí 1, 2 agus 6 de Chinneadh 2023 go raibh na bearta a rinneadh beartaithe, i bhfianaise staid airgeadais ‘an‑achrannach’ an Chiste, go háirithe a fhadhbanna leachtachta ‘fíorthromchúiseacha’ agus a easnamh achtúireach, chun an Ciste a choimirciú sa ghearrthéarma, ar mhaithe le tairbhithe SDPB atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo, agus chun iarmhairtí díobhálacha ar cháiníocóir na hEorpa a sheachaint nó, ar a laghad, a scála a laghdú.
123    I ndáil leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara, agus an Ciste freagrach as pinsin fhorlíontacha a íoc le hiar-Fheisirí
(féach mír 9 thuas), gur chuspóir dlisteanach é a choimirciú, fiú sa ghearrthéarma.
124    Ba cheart a mheabhrú freisin go raibh SDPB bunaithe ar ríomh achtúireach ar dtús, ina raibh ranníocaíochtaí bliantúla iomlána na gcomhaltaí agus na Parlaiminte, i bprionsabal, chun na cearta pinsin uile a fuarthas sa bhliain chéanna a chumhdach, agus na ranníocaíochtaí sin á n‑íoc ag an gcomhalta ar mhéid aon trian agus ag an bParlaimint i méid dhá thrian (féach mír 8 thuas). Is fíor gur baineadh an bonn de phrionsabal chothromaíocht airgeadais an Chiste trí theacht i bhfeidhm an Reachta agus a Bhearta Cur Chun Feidhme, ós rud é go bhfuil deireadh tagtha le ranníocaíochtaí leis an gCiste, ach amháin i gcásanna eisceachtúla. Is amhlaidh fós, cé go raibh dhá thrian curtha cheana féin ag an bParlaimint le maoiniú SDPB, gur dócha go méadóidh cumhdach páirteach fiú ar easnamh achtúireach suntasach ag an bParlaimint ualach airgeadais an chórais sin ar cháiníocóir na hEorpa. Is cuspóir dlisteanach é iarmhairtí diúltacha easnamh an Chiste don cháiníocóir sin a laghdú (féach, de réir analaí, breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 112).
125    Dá bhrí sin, bhí na cuspóirí a saothraíodh le Cinneadh 2023 dlisteanach agus bhí siad ag freagairt d’ábhair imní na Parlaiminte maidir leis na fadhbanna leachtachta a dhéanann difear don Chiste agus maidir le méid a easnaimh achtúireach (féach, chuige sin agus de réir analaí, breithiúnas an 15 Meán Fómhair 2021,
Ashworth agus páirtithe eile v an Pharlaimint,
T‑720/19 go T‑725/19, nár foilsíodh, EU:T:2021:580, mír 100).
126    Ní chaitear amhras ar dhlisteanacht na gcuspóirí a shaothraítear le Cinneadh 2023 mar gheall ar argóintí na n‑iarratasóirí gur fhéach an Pharlaimint í féin a shaoradh óna dliteanas.
127    Ar thaobh amháin, níl údar leis na hiarratasóirí a mhaíomh nach n‑éiríonn le Cinneadh 2023 aird a thabhairt ar raon feidhme an ghealltanais a tugadh an 1 Aibreán 2009 (féach mír 67 thuas).
128    Ar an taobh eile, braitheann na hiarratasóirí ar fhreagracht na Parlaiminte as staid airgeadais an Chiste, ar an bhforas nár foráladh ann do shásra athchothromaithe achtúireach ná nár ghlac sé bearta chun scor, i bprionsabal, acmhainní an Chiste le ranníocaíochtaí tar éis theacht i bhfeidhm an Reachta a chúiteamh.
129    Is fíor gur léir ó na doiciméid sa chomhad, go háirithe ó mhiontuairiscí chruinnithe an Bhiúró, cé gur suíodh na fadhbanna a bhaineann le maoiniú an Chiste, go háirithe tar éis ghlacadh an Reachta agus na géarchéime airgeadais in 2007/2008, nár glacadh ach bearta nach raibh leordhóthanach. Mar sin féin, níl an fhreagracht a d’fhéadfadh a bheith ar an bParlaimint maidir leis an meath ar staid airgeadais an Chiste, mar gheall ar easpa beart athchothromúcháin leordhóthanach, de chineál a d’fhágfadh nach mbeadh an deis aici gníomhú chun caiteachas poiblí a laghdú agus an Ciste a choimirciú, ná chun na cuspóirí sin a dhéanamh neamhdhlisteanach.
130    Dá réir sin, níl údar leis na hiarratasóirí amhras a chaitheamh ar dhlisteanacht na leasanna is bun le Cinneadh 2023.
(2)    Oiriúnacht na mbeart chun na cuspóirí a shaothraítear a bhaint amach
131    Ba cheart a thabhairt faoi deara gurb iad na cuspóirí a shaothraítear le Cinneadh 2023 an Ciste a choimirciú sa ghearrthéarma agus iarmhairtí a easnaimh ar cháiníocóirí na hEorpa a theorannú.
132    De réir théarmaí Cinnidh 2023, b’ionann sócmhainní an Chiste ag deireadh 2022 agus EUR 52.8 milliún, ach bhí méid na bpinsean a bhí le híoc idir EUR 22 agus 23 mhilliún in aghaidh na bliana go dtí 2030. Sonraítear i gCinneadh 2023, mar thoradh air sin, go bhféadfaí an Ciste a ídiú in 2024 agus gur cinnte go mbeadh sé ídithe faoi 2025 ar a dhéanaí, le heasnamh achtúireach neamhchistithe thart ar EUR 310 milliún. Dearbhaítear na figiúirí sin, nach bhfuil faoi dhíospóid, sna cuntais bhliantúla arna dtarraingt suas amhail an 31 Nollaig 2022.
133    De réir Chinneadh
2023, ba cheart coigilteas EUR 181.4 milliún agus EUR 40,4 milliún faoi seach a bheith mar thoradh ar laghdú 50 % ar mhéid na bpinsean agus ar dhíothú a n‑uasdátaithe. Mhéadódh sé sin oibleagáidí an Chiste ó EUR 362.7 milliún go EUR 139 milliún. In éineacht leis an gcoigilteas EUR 2 mhilliún a eascraíonn as an méadú ar an aois scoir, chuirfeadh na bearta sin síneadh 2
bhliain nó 3
bliana le saolré an Chiste agus laghdódh siad a easnamh achtúireach ó EUR 310 milliún go EUR 86 mhilliún.
134    Ní mór a thabhairt faoi deara freisin gur chinn an Biúró go mbeadh feidhm ag na bearta atá i gceist gan córas idirthréimhseach a thabhairt isteach ar an bhforas, i bhfianaise thromchúis na bhfadhbanna maidir le maoiniú SDPB agus an riosca go n‑ídeofaí leachtacht an Chiste go han‑luath, go gcuirfí éifeachtaí ionchasacha airgeadais na mbeart sin i mbaol go mór dá dtabharfaí isteach scéim den sórt sin.
135    An tráth céanna, le linn na héisteachta, d’fhéadfaí a thabhairt faoi deara gur cuireadh síneadh iarbhír le saolré an Chiste le Cinneadh 2023, ar cheart, i dtuairim na Parlaiminte, a shócmhainní a ídiú faoi mhí na Nollag 2026.
136    Is léir ó na fíorais sin go bhfuil na bearta arna glacadh ag Cinneadh
2023 oiriúnach go follasach chun na cuspóirí a shaothraítear a bhaint amach.
(3)    Riachtanacht agus comhréireacht na mbeart
137    Áitíonn na hiarratasóirí, go bunúsach, gur sháraigh Cinneadh 2023 an ceart chun maoine ar bhealach nach raibh gá leis agus nár eascair sé as cothromaíocht idir na leasanna éagsúla lena mbaineann.
138    Is gá, dá bhrí sin, scrúdú a dhéanamh féachaint an bhfuil an Pharlaimint, trína Biúró, teoranta don mhéid atá fíor-riachtanach maidir le cur isteach ar cheart SDPB
chun maoine
thairbhithe SDPB,
amhail na hiarratasóirí,
sa mhéid nach bhféadfaí na cuspóirí atá á saothrú a bhaint amach go réasúnta chomh héifeachtach céanna ar bhealaí eile nach bhfuil chomh sriantach céanna ar an gceart sin, agus ar éirigh léi cothromaíocht chóir a bhaint amach idir ceanglais an leasa ghinearálta a shaothraítear agus ceart maoine na dtairbhithe sin. Chun críocha an scrúdaithe sin, ba cheart na heilimintí seo a leanas a chur san áireamh.
139    Ar an gcéad dul síos, is léir ó aithrisí 2 agus 6 de Chinneadh 2023 gur bhreithnigh an Biúró réitigh agus bearta féideartha éagsúla chun aghaidh a thabhairt ar fhadhbanna leachtachta an Chiste agus chun a easnamh achtúireach a laghdú, lena n‑áirítear bearta ‘nach bhfuil chomh suaiteach’ ná iad siúd a glacadh. Diúltaíodh na bearta malartacha sin áfach ar an bhforas nach raibh siad leordhóthanach i bhfianaise deacrachtaí airgeadais a bhí ag an gCiste.
140    Is léir ó mhiontuairiscí chruinnithe an Bhiúró an 17 Aibreán agus an 22 Bealtaine 2023 agus ó nótaí Ardrúnaí na Parlaiminte a bhí mar bhonn do mhalartuithe an Bhiúró gur beartaíodh roinnt roghanna ar dtús, d’fhonn, ar deireadh, dhá rogha, eadhon an rogha a roghnaíodh i gCinneadh 2023 agus ceann amháin chun méid na bpinsean a laghdú 50 % gan paraiméadair eile na scéime a athrú. Rinneadh measúnú ar na rioscaí dlíthiúla a bhaineann le gach rogha, chomh maith lena dtionchar ar an easnamh achtúireach agus ar shaolré an Chiste, agus vótáil an Biúró i bhfabhar na rogha ‘is uaillmhianaí’.
141    I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara nach socraítear easnamh achtúireach an Chiste mar thoradh ar Chinneadh
2023, ach go bhfuil laghdú suntasach ar an easnamh sin, ó EUR 310
milliún go EUR 86
mhilliún. Mar fhreagra ar na ceisteanna a cuireadh ag an éisteacht, chuir an Pharlaimint in iúl, go bunúsach, gurbh é cuspóir an athchóirithe ar SDPB méid an easnaimh sin a laghdú go substaintiúil, gan méid ar leith atá le baint amach a bheith sainithe. Dúirt sí freisin gur cinneadh leibhéal laghdaithe an easnaimh sin i bhfianaise, go háirithe, ráta laghdaithe ar mhéid na bpinsean a mheas sí a bheith inghlactha i bhfianaise chásdlí na Cúirte.
142    Ar an dara dul síos, sonraítear le haithris 6 de Chinneadh 2023 gur chuir an Biúró san áireamh an cóimheas idir méid iomlán na bpinsean a íocadh ina n‑aonar faoi SDPB agus ranníocaíochtaí aonair iomlána na dtairbhithe. Dá bhrí sin, ar an meán, i gcás gach euro a infheistítear sa Chiste, fuair an Ciste EUR 4.7, agus ba é EUR 14.3 16 % den mhéid sin.
143    Maidir leis sin, ba cheart a mheabhrú, go dtí an 30 Meitheamh 2023, gurbh ionann méid an phinsin, le haghaidh gach bliana seirbhíse, agus 3.5 % de bhonn arb ionann é agus 40 % de thuarastal breithimh i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, agus íosmhéid socraithe ag 10.5 % den bhonn sin agus uasmhéid arb ionann é agus 70 % den bhonn sin. Is léir ó nóta Ardrúnaí na Parlaiminte an 12 Aibreán 2023, tar éis an bonn sin a thabhairt cothrom le dáta in 2022, gur thart ar EUR 1 700,
EUR 3 400 agus EUR 5 100 a bhí i méid míosúil an phinsin do thairbhithe a d’íoc ranníocaíochtaí ar feadh 5
bliana, 10
mbliana agus 15
mbliana faoi seach.
144    Ar an tríú dul síos, is léir ó nóta Ardrúnaí na Parlaiminte an 12 Bealtaine 2023 gur breithníodh na bearta atá i gceist in éineacht leis an bhféidearthacht a tugadh do chleamhnaithe cúlghairm SDPB a iarraidh agus an pinsean a fháil i bhfoirm íocaíocht aonair chinntitheach cnapshuime. Leathnaíodh an fhéidearthacht sin, a bhí ann cheana do chomhaltaí SDPB nár scoireadh go fóill, chuig na cleamhnaithe uile agus foráladh go bhfreagródh an chnapshuim dá dtagraítear thuas, go bunúsach, don difríocht idir suim na ranníocaíochtaí aonair a d’íoc an Feisire nó an iar-Fheisire móide 20 % agus méid na bpinsean a fuarthas cheana. Tá an beart sin i gcomhthéacs ina ndéanann an laghdú ar mhéid na bpinsean dá bhforáiltear i gCinneadh 2023 difear, mar gheall ar a chineál féin, do dhaoine nach bhfuil ar scor go fóill nó a thosaigh ag fáil a bpinsean go gairid sular glacadh Cinneadh 2023. De réir aithris 7 den Chinneadh sin, go bunúsach, d’fhéadfadh sé gurbh fhearr leis an dara ceann an scéim a fhágáil i bhfianaise na n‑athruithe a rinneadh agus na n‑éiginnteachtaí a bhaineann le todhchaí an Chiste.
145    Ar an gceathrú dul síos, tá ‘clásal cruatain’ i gCinneadh 2023, dá ngairtear freisin ‘clásal bochtaineachta’ nó ‘clásal éigeandáil’, ar dá réir a fhéadfaidh an tairbhí iarratas a dhéanamh ar mhéadú pinsin máis féidir leis nó léir údar a thabhairt, tar éis an laghdaithe ar mhéid an phinsin atá dlite faoi SDPB, go mbeadh sé nó sí ina chónaí faoi bhun na tairsí riosca bochtaineachta.
146    I bhfianaise an mhéid sin go léir, ní mór an méid seo a leanas a thabhairt faoi deara.
147    Sa chéad áit, maidir le cothromaíocht a bheith ann idir na leasanna éagsúla lena mbaineann, is léir ó aithris 6 de Chinneadh 2023 gur sainaithníodh na bearta atá i gceist agus aird á tabhairt, go háirithe, ar leasanna thairbhithe SDPB faoi láthair nó a bheidh ann amach anseo agus gur beartaíodh bearta eile nach bhfuil chomh sriantach céanna ar cheart tairbhithe an chórais sin chun maoine. Thairis sin, le Cinneadh 2023, ní imréitítear easnamh achtúireach an Chiste. Tá cuid den easnamh sin le híoc ag buiséad na Parlaiminte agus, dá bhrí sin, ag cáiníocóir na hEorpa.
148    Dá bhrí sin, is gá go n‑eascraíonn Cinneadh 2023 as cothromaíocht idir na leasanna lena mbaineann, eadhon, ar thaobh amháin, leasanna thairbhithe SDPB agus, ar an taobh eile, leasanna cháiníocóir na hEorpa. Dá réir sin, níl údar leis na hiarratasóirí a mhaíomh gur mhainnigh an Pharlaimint go hiomlán agus go habsalóideach na leasanna iomaíocha seachas leasanna buiséadacha a chothromú.
149    Sa dara háit, maidir leis an toradh ar chothromaíocht a bhaint amach idir na leasanna éagsúla lena mbaineann, ní mór a shonrú go bhfuil iarmhairtí suntasacha airgeadais ag na bearta atá i gceist do na hiarratasóirí. Laghdaíonn siad go suntasach méid na bpinsean a fuair siad faoi SDPB go dtí an 30 Meitheamh 2023. Tá an laghdú sin tobann freisin in éagmais socruithe idirthréimhseacha.
150    I ndáil leis sin, ar an gcéad dul síos, measann an Chúirt gur gné thábhachtach é scéim pinsin fhorlíontaigh roghnach SDPB ina mheasúnú ar chomhréireacht na mbeart atá i gceist. Ós rud é nach bhfuil ballraíocht in SDPB éigeantach, ní fhaigheann ach cuid d’iar-Fheisirí na Parlaiminte pinsean faoin scéim sin. Ina theannta sin, ba cheart a thabhairt faoi deara nach é an pinsean is iníoctha faoi SDPB an t‑aon phinsean a fuarthas i leith na mblianta inar ranníoc na hiarratasóirí leis an scéim sin. Le haghaidh na blianta sin, faigheann siad, de bhun Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialacha PEAM (féach mír 7 thuas), pinsean arna íoc ag na Ballstáit agus arna fhorlíonadh, i gcás inarb iomchuí, ag an bParlaimint nó ón bParlaimint. An tráth céanna, faigheann na hiarratasóirí a atoghadh ón seachtú téarma parlaiminteach (2009-2014) pinsean ón bParlaimint freisin faoin Reacht.
151    Sa chomhthéacs sin, níl an raon feidhme céanna ag an laghdú, fiú suntasach, ar phinsean forlíontach roghnach, maidir le sárú ar an gceart chun maoine, agus atá ag an laghdú ar phinsean bunúsach, arb ionann é agus an t‑ioncam athsholáthair atá beartaithe chun an acmhainn is gá a sholáthar don fhaighteoir chun é nó í a chothú agus a d’fhéadfadh a chruthú gurb é an t‑aon phinsean amháin é a fhaigheann an faighteoir.
152    Ar an dara dul síos, mar atá curtha in iúl ag an bParlaimint, féadfar féachaint ar ráta an laghdaithe ar mhéid na bpinsean i bhfianaise bhrabúsacht na hinfheistíochta a eascraíonn as ranníocaíochtaí ó chomhaltaí a íoc, eadhon meánbhrabúsacht EUR 4,7 in aghaidh euro amháin a infheistítear (féach mír142 thuas). Ina theannta sin, áirithítear leis an bhféidearthacht an pinsean atá dlite faoi SDPB a fháil i bhfoirm íocaíocht aonair deiridh cnapshuime, má spreagtar é, go n‑aisghabhfaidh comhaltaí ar a laghad méid atá coibhéiseach leis na ranníocaíochtaí a d’íoc siad, móide 20 %. Ní mór a mheas freisin nach bhfuil sé d’éifeacht ag Cinneadh 2023 méideanna ainmniúla na bpinsean a laghdú go leibhéal a bheadh míréasúnta go follasach, i bhfianaise fhad na seirbhíse agus mhéid na ranníocaíochtaí a íocadh.
153    Rinneadh iarmhairtí na mbeart atá i gceist ar cheart na n‑iarratasóirí chun maoine a mheas i gcoinne srianta buiséadacha agus an ghá, a tugadh faoi deara roinnt uaireanta sna hoibre ullmhúcháin le haghaidh athchóirithe éagsúla SDPB, lena n‑áirítear Cinneadh 2023, cinneadh atá faoi dhliteanas a ghlacadh i bhfianaise airgeadas an Aontais.
154    I ndáil leis sin, ar dtús, ba cheart a mheabhrú go n‑eascraíonn deacrachtaí an Chiste go háirithe as géarchéimeanna airgeadais 2002 agus 2007/2008. De réir na faisnéise a dheimhnigh an Pharlaimint ag an éisteacht, ag deireadh na géarchéime sin, taifeadadh caillteanas EUR 60 milliún sa Chiste. Mar a luaigh Ardrúnaí na Parlaiminte i nóta an 12 Aibreán 2023, b’éigean roinnt scéimeanna pinsin náisiúnta, lena n‑áirítear scéimeanna pinsin bunúsacha, a athchóiriú mar thoradh ar an ngéarchéim sin. Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin gur glacadh athchóirithe reachtacha mar thoradh ar go leor Ballstát a bhfuil sé d’éifeacht acu méid na bpinsean is iníoctha a laghdú chun comhardú airgeadais na scéime atá i gceist, nó fiú a mbuiséad ginearálta, a chosaint nó a athbhunú. Is gá go mbeadh tábhacht áirithe ag baint le cinneadh den sórt sin i sochaí arb é is príomhthréith di dlúthpháirtíocht, mar a luaitear in Airteagal 2 CAE (breithiúnas an 25 Feabhra 2025,
Sąd Rejonowy w Białymstoku agus Adoreikė,
C‑146/23 agus C‑374/23, EU:C:2025:109, mír 71) agus i gcomhthéacs ina raibh SDPB maoinithe cheana féin ag an bParlaimint agus, dá bhrí sin, ag cáiníocóir na hEorpa (féach mír 124 thuas).
155    Ba cheart a thabhairt faoi deara freisin go bhféadfaí, go deimhin, an scála dáilte idir na Feisirí agus an Pharlaimint maidir le maoiniú ranníocaíochtaí le SDPB a úsáid chun cion an easnaimh atá le híoc as buiséad na Parlaiminte a chinneadh. Mar sin féin, bhí lánrogha leathan aige (féach mír 118 thuas). Dá bhrí sin, bhí sé de shaoirse aige, faoi réir phrionsabal na comhréireachta a chomhlíonadh, cionroinnt éagsúil a chinneadh maidir le glacadh le heasnamh achtúireach an Chiste.
156    I bhfianaise an mhéid sin go léir, ní mór a mheas, d’ainneoin a n‑éifeachtaí suntasacha ar cheart thairbhithe SDPB chun maoine, nach bhfuil na bearta atá i gceist i gCinneadh 2023 mar thoradh ar arbatráiste follasach neamhleordhóthanach idir leasanna na tairbhithe sin agus na leasanna buiséadacha atá i gceist.
157    I bhfianaise an mhéid sin go léir, ní mór diúltú don dara gearán agus, mar sin, diúltú do phléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023, lena n‑éilítear gur sháraigh sé an ceart chun maoine.
4.      An tríú agus an ceathrú chuid, lena n‑éilítear pléadáil neamhdhleathachta i ndáil le Cinneadh 2023 ar an bhforas go sáraítear na prionsabail maidir le neamhspleáchas parlaiminteach agus cóir chomhionann a ráthú
158    Áitíonn na hiarratasóirí gur theip ar an Pharlaimint measúnú a dhéanamh ar an tionchar a bhaineann le laghdú méid na pinsean atá dlite faoi SDPB le Cinneadh 2023 maidir leis an bprionsabal ginearálta a bhaineann le neamhspleáchas parlaiminteach a ráthú, lena n‑áirítear neamhspleáchas airgeadais, agus ar phrionsabal na córa comhionainne. Dar leo, tugadh neamhaird ar na prionsabail sin i bhfianaise scála an laghdaithe sin agus in éagmais bearta comhchosúla maidir leis an bpinsean faoi na Rialacháin Foirne.
159    Cuireann an Pharlaimint argóintí na n‑iarratasóirí faoi chonspóid.
(a)    An gearán lena n‑éilítear sárú ar an bprionsabal maidir le neamhspleáchas parlaiminteach a ráthú
160    Is prionsabal ginearálta é neamhspleáchas na bhFeisirí, lena n‑áirítear neamhspleáchas airgeadais, atá ceaptha freastal ar leas ginearálta na ndaoine, mar ionadaithe na ndaoine, a ráthú, ar prionsabal é a bhaineann go dlúth le haon chóras ionadaíochta parlaimintí daonlathaí (féach breithiúnas an 7 Márta 2018,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑624/16 P, nár foilsíodh, EU:T:2018:121, mír 45 agus an cásdlí dá dtagraítear). Ní féidir ráthaíocht liúntais airgeadais iomchuí, lena n‑áirithítear neamhspleáchas an Fheisire, a theorannú don téarma oifige amháin. Ní mór di, go háirithe, foráil a dhéanamh do phinsean, ag brath ar an bhfad ama a raibh an Feisire ina Fheisire den Pharlaimint (breithiúnas an 18 Deireadh Fómhair 2011,
Purvis v an Pharlaimint,
T‑439/09, EU:T:2011:600, mír 59). Dá bhrí sin, a mhéid a fhéachann sé le cumhdach íosta a áirithiú, go háirithe d’Fheisirí ó na Ballstáit nach leor an scéim pinsin dá bhforáiltear maidir leis na Feisirí iontu, tá SDPB ar cheann de na forálacha dlíthiúla arb é is cuspóir dóibh, ar mhaithe le leas an phobail, neamhspleáchas airgeadais na bhFeisirí a áirithiú (féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Deireadh Fómhair 2011,
Purivs v an Pharlaimint,
T‑439/09, EU:T:2011:600, míreanna 59 agus 60).
161    Sa chás seo, sa chéad áit, áitíonn na hiarratasóirí nár scrúdaigh an Pharlaimint, sular glacadh Cinneadh 2023, ar sháraigh an laghdú ar mhéid na bpinsean an prionsabal ginearálta maidir le neamhspleáchas parlaiminteach a ráthú.
162    Ba cheart a mheabhrú go luaitear in aithris 6 de Chinneadh
2023 gur sainaithníodh na bearta atá inti agus aird á tabhairt, go háirithe, ar leasanna thairbhithe SDPB, atá ann faoi láthair nó a bheidh ann amach anseo. Tugtar le fios san aithris chéanna go ndearnadh scrúdú ar bhearta ‘nach bhfuil chomh dian céanna’ ach gur diúltaíodh dóibh mar bhearta neamhleora. Ina theannta sin, ní mór a mheabhrú go bhforáiltear le Cinneadh 2023 go bhféadfaí pinsean iar-Fheisirí a mhéadú, ar iar-Fheisirí iad, tar éis an laghdaithe ar mhéid an phinsin atá dlite faoi SDPB, atá i staid anacra agus go bhféadfadh na Comhaltaí sin cúlghairm SDPB agus fáil an phinsin a iarraidh i bhfoirm íocaíocht aonair chinntitheach cnapshuime.
163    Sa chomhthéacs sin, cé nach luaitear go sainráite i gCinneadh 2023 ráthaíocht an neamhspleáchais pharlaimintigh, ní chiallaíonn sé sin nár chuir an Pharlaimint san áireamh é tríd an gcoincheap níos leithne ‘leasanna thairbhithe SDPB’.
164    Sa dara háit, áitíonn na hiarratasóirí, go bunúsach, go bhfuil sé beartaithe le deonú pinsin leordhóthanaí aon choinníoll a thugtar d’Fheisirí i bhfeidhmiú a sainordaithe a mhiondealú agus gur sáraíodh an cuspóir sin, ós rud é go bhfuil sé d’éifeacht ag méid an laghdaithe ar mhéid na bpinsean iad a ardú go leibhéal neamhleor. Maíonn siad nach ndearna an Pharlaimint laghdú comhchosúil ar mhéid an phinsin faoin Reacht, ach go réitíonn Cinneadh 2023, a mhéid a aithnítear leis go gceadaítear laghdú den sórt sin, an bealach dó.
165    Ar an gcéad dul síos, ní thugann na hiarratasóirí údar leis an gcaoi a ndeonófaí pinsean neamhleor mar thoradh ar an laghdú ar mhéid an phinsin a rinneadh le Cinneadh 2023, rud a d’fhágfadh go sárófaí an prionsabal maidir le neamhspleáchas parlaiminteach a ráthú. I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú gur pinsean breise é an pinsean a fhaightear faoi SDPB sa bhreis ar an bpinsean arna íoc ag na Ballstáit agus arna fhorlíonadh, i gcás inarb iomchuí, ag an bParlaimint, nó ag an bParlaimint, de bhun Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialacha PEAM (féach mír 7 thuas) agus nach raibh ballraíocht sa scéim sin éigeantach.
166    Ar an dara dul síos, ós rud é nár ghlac an Pharlaimint beart comhchosúil chun an pinsean a laghdú faoin Reacht, ní hionann sin agus a shuí go sáraíonn cinneadh 2023 an prionsabal maidir le neamhspleáchas parlaiminteach a ráthú.
167    Dá bhrí sin, ní mór diúltú don chéad ghearán, gan aon ghá rialú a thabhairt ar an bpléadáil maidir le do-ghlacthacht a d’ardaigh an Pharlaimint.
(b)    An gearán lena n‑éilítear sárú ar phrionsabal na córa comhionainne
168    Sáraíodh prionsabal na córa comhionainne i gcás ina gcaitear ar bhealach difriúil le dhá chatagóir daoine, nach bhfuil difríocht bhunúsach idir a gcásanna fíorasacha agus dlíthiúla, nó i gcás ina gcaitear le cásanna éagsúla ar an mbealach céanna (breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 102).
169    Sa chás seo, de réir na hiarratasóirí, go bunúsach, ós rud é go laghdaítear go suntasach le Cinneadh 2023 méid na bpinsean atá dlite faoi SDPB chun buiséad na Parlaiminte a laghdú agus, dá bhrí sin, chun cáiníocóir na hEorpa a chosaint, cé nach ndearnadh aon bheart comhchosúil maidir leis an bpinsean faoin Reacht, léirítear sárú ar phrionsabal na córa comhionainne, nár scrúdaíodh sular glacadh an cinneadh sin.
170    Mar a chuireann na hiarratasóirí féin in iúl, chinn an Chúirt Bhreithiúnais cheana féin, i bhfianaise na ndifríochtaí idir an scéim pinsin reachtúil agus SDPB, go bhfuil an scéim sin éigeantach agus inmhuirearaithe go heisiach ar bhuiséad an Aontais, murab ionann agus an dara ceann, nach raibh sárú ar phrionsabal na córa comhionainne i gceist leis na difríochtaí eatarthu féin, gan beann ar aon chosúlachtaí idir an dá scéim pinsin sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Márta 2023,
Grossetête v an Pharlaimint,
C‑714/21 P, nár foilsíodh, EU:C:2023:187, mír 105). Murab ionann agus a bhfuil á áitiú ag na hiarratasóirí, ní fhágann an imthoisc go ndearna an Chúirt Bhreithiúnais an measúnú sin i gcomhthéacs an scrúdaithe ar dhlíthiúlacht chinneadh an 10 Nollaig 2018 dá dtagraítear i mír 76 den bhreithiúnas seo, nach mbaineann ach le pinsin nach raibh iníoctha go fóill ar dháta a theacht i bhfeidhm, nach bhfuil sé infheidhme maidir leis an gcás seo, ós rud é go bhfuil sé bunaithe ar na difríochtaí ginearálta idir SDPB agus an scéim pinsin faoin Reacht.
171    Dá bhrí sin, ní mór diúltú don chéad ghearán, gan aon ghá rialú a thabhairt ar an bpléadáil maidir le do-ghlacthacht a d’ardaigh an Pharlaimint.
172    Fágann sé sin nach mór diúltú do phléadáil neamhdhleathachta Chinneadh
2023, lena n‑éilítear gur sháraigh sé prionsabail an neamhspleáchas parlaiminteach agus na córa comhionainne.
173    I bhfianaise an mhéid sin go léir, ní mór diúltú don chaingean.
IV.    Costais
174    Faoi Airteagal 134(1) de na Rialacha Nós Imeachta, ordófar don pháirtí caillteach na costais a íoc, má iarrtar iad i bpléadálacha an pháirtí a n‑éireoidh leis.
175    Ós rud é nár éirigh leis na hiarratasóirí, ní mór ordú a thabhairt dóibh na costais a thabhaigh an Pharlaimint a íoc, i gcomhréir leis an ordú atá á lorg ag an Pharlaimint.
Ar an bhforas sin,
rialaíonn AN CHÚIRT GHINEARÁLTA (an Dara Dlísheomra Méadaithe),
mar seo a leanas:
1.      Díbhtear an chaingean.
2.      Ordaítear do Enriqué Crespo agus na páirtithe eile atá ainmnithe san iarscríbhinn na costais a íoc.
Marcoulli
Schwarcz
Madise
Valasidis
Spangsberg Grønfeldt
Arna thabhairt i gcúirt oscailte i Lucsamburg, an 17 Nollaig 2025.
.
[Sínithe]
*      Teanga an cháis: an Spáinnis.
1      Níl liosta na bpáirtithe iarrthacha eile curtha i gceangal leis an leagan a fógraíodh do na páirtithe amháin.