62024CJ0558
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tmien Awla)
30 ta’ Ottubru 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Trasport bl-ajru – Regolament (KE) Nru 261/2004 – Artikolu 6 – Kunċett ta’ ‘dewmien ta’ titjira’ – Posponiment ta’ titjira mħabbar minn qabel mit-trasportatur tal-ajru b’konferma tal-ħinijiet ġodda tat-tluq u tal-wasla – Artikolu 5(1)(c) u Artikolu 7(1) – Dritt għal kumpens tal-passiġġieri fil-każ ta’ dewmien ta’ tliet sigħat jew iktar mal-wasla ta’ titjira – Kunċett ta’ ‘ħin tal-wasla skedat’ – Determinazzjoni tat-tul tad-dewmien”
Fil-Kawża C‑558/24,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mil-Landgericht Landshut (il-Qorti Reġjonali ta’ Landshut, il-Ġermanja), permezz ta’ deċiżjoni tal‑31 ta’ Lulju 2024, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis‑16 ta’ Awwissu 2024, fil-proċedura
Corendon Airlines Turistik Hava Tasimacilik A.Ș.
vs
Myflyright GmbH,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tmien Awla),
komposta minn O. Spineanu-Matei, Presidenta tal-Awla, S. Rodin u N. Piçarra (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: T. Ćapeta,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għal Corendon Airlines Turistik Hava Tasimacilik AS, minn S. Hendrix, Rechtsanwältin,
–
għal Myflyright GmbH, minn J.‑P. von Hagen, Rechtsanwalt,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn B.‑R. Killmann u N. Yerrell, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li taqta’ l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 5(l)(ċ) u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Frar 2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet, u li li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 295/91 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 8, p. 10).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn Corendon Airlines Turistik Hava Tasimacilik AS (iktar ’il quddiem “Corendon Airlines”), trasportatur tal-ajru, u Myflyright GmbH, kumpannija ta’ assistenza ġuridika għall-passiġġieri tal-ajru, dwar talba għal kumpens imressqa abbażi tar-Regolament Nru 261/2004, wara dewmien twil ta’ titjira mal-wasla fid-destinazzjoni finali tagħha.
Il-kuntest ġuridiku
3
Skont il-premessi 1, 2 u 4 tar-Regolament Nru 261/2004:
“(1)
Azzjoni mil-Komunitá [Ewropea] fil-qasam ta’ transport permezz ta’ l-ajru għandha jkollha l-iskop, fost affarijiet oħrajn, li tassigura livell ogħli ta’ protezzjoni għall-passiġġieri. ’Il fuq minn dan, konsiderazzjoni sħiħa għandha tiġi meħuda tal-ħtiġijiet ta’ protezzjoni tal-konsumatur b’mod ġenerali.
(2)
Il-fatt li ma jitħallewx jitilgħu u l-kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet jistgħu jikkawżaw problemi serji u inkonvenjenza għall-passiġġieri.
[…]
(4)
Il-Komunitá għandha għalhekk togħla l-istandards ta’ protezzjoni stabbiliti [mir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 295/91 tal‑4 ta’ Frar 1991 li jistabbilixxi regoli komuni għal sistema ta’ kumpens għal imbark miċħud fit-trasport bl-ajru skedat (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 1, p. 306)] kemm biex issaħħaħ id-drittijiet ta’ passiġġieri u biex tassigura li trasportaturi ta’ l-ajru jaħdmu taħt kondizzjonijiet armonizzati f’suq illiberalizzat”.
4
Skont l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 261/2004, intitolat “Definizzjonijiet”:
“Għall-iskopijiet ta’ dan ir-Regolament:
[…]
1)
‘kanċellazzjoni’ tfisser in-nuqqas ta’ operazzjoni ta’ titjira li kienet qabel ippjanata u fuq liema mill-inqas post wieħed kien irreżervat”.
5
L-Artikolu 5 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Kanċellazzjoni”, jipprevedi fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Fil-każ ta’ kanċellazzjoni ta’ titjira, il-passiġġieri in kwistjoni għandhom:
[…]
(ċ)
jkollhom id-dritt għal kumpens mil-trasportatur ta’ l-ajru li jopera skond l-Artikolu 7, kemm-il darba [sakemm ma jkunux]:
[…]
(iii)
[…] informati bil-kanċellazzjoni inqas minn sebat ijiem qabel il-ħin tat-tluq skedat u huma offruti rotta differenti, li tħallihom jitilqu mhux aktar minn siegħa qabel il-ħin tat-tluq skedat u jaslu fid-destinazzjoni finali tagħhom inqas minn sagħtejn wara l-ħin tal-wasla skedat”.
6
L-Artikolu 6 tal-imsemmi regolament, intitolat “Dewmien”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Meta trasportatur ta’ l-ajru li jopera jistenna b’mod raġonevoli li titjira tiġi mdewma lil hin mil-ħin tat-tluq tagħha skedat:
a)
għal sagħtejn jew aktar, fil-każ ta’ titjiriet ta’ 1500 kilometru jew inqas; jew
b)
għal tlett sigħat jew aktar, fil-każ tat-tijiriet intra-Komunitarji kollha ta’ aktar minn 1500 kilometru u għat-titjiriet oħrajn kollha bejn 1500 u 3500 kilometru; jew
[…],
passiġġieri għandhom jiġu offruti mil-trasportatur ta’ l-ajru li jopera:
i)
l-assistenza speċifikata fl-Artikolu 9(1)(a) u 9(2); u
(ii)
meta l-ħin tat-tluq raġonevolment mistenni hu mill-inqas il-ġurnata wara l-ħin tat-tluq li kien imħabbar qabel, l-assistenza speċifikata fl-Artikolu 9(1)(b) u 9(1)(ċ); u
(iii)
meta d-dewmien hu ta’ mill-inqas ħames sigħat, l-assistenza speċifikata fl-Artikolu 8(1)(a)”.
7
L-Artikolu 7 tal-istess regolament, intitolat “Dritt għall-kumpens”, jipprevedi, fil-paragrafu (1) tiegħu:
“Fejn referenza hi magħmula għal dan l-Artikolu, passiġġieri għandhom jirċievu kumpens li jammonta għal:
[…]
b)
EUR 400 għat-titjiriet intra-Komunitarji kollha ta’ aktar minn 1500 kilometru, u għat-titjiriet oħrajn kollha bejn 1500 u 3500 kilomentru:
[…]”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
8
Erba’ passiġġieri tal-ajru, li kellhom konferma ta’ reżervazzjoni ma’ Corendon Airlines għal titjira bi tluq minn München (il-Ġermanja) fl‑10:20 (ħin lokali) u b’wasla f’Antalya (it-Turkija) fis‑14:20 (ħin lokali) fit‑2 ta’ Awwissu 2022, irċevew, lejliet it-tluq tagħhom, konferma ġdida tar-reżervazzjoni ta’ din it-titjira maħruġa mill-organizzatur tal-vjaġġ ikkonċernat li kienet tindikalhom li l-ħin tat-tluq previst tal-imsemmija titjira kien pospost għall‑11:20 (ħin lokali), li kien iwassal għal posponiment tal-ħin tal-wasla tat-titjira għat‑15:20 (ħin lokali).
9
Madankollu, fit‑2 ta’ Awwissu 2022, it-tluq seħħ biss fis‑14:37 (ħin lokali), u dawn il-passiġġieri waslu finalment fid-destinazzjoni tagħhom fis‑18:16 (ħin lokali).
10
Myflyright, li l-imsemmija passiġġieri kienu assenjaw id-drittijiet tagħhom għal kumpens lilha, ippreżentat rikors quddiem l-Amtsgericht Erding (il-Qorti Distrettwali ta’ Erding, il-Ġermanja), sabiex tikseb kumpens fl-ammont totali ta’ EUR 1600, jiġifieri EUR 400 għal kull passiġġier, abbażi, b’mod partikolari, tal-Artikoli 5 u 7 tar-Regolament Nru 261/2004.
11
Permezz ta’ sentenza tat‑30 ta’ Awwissu 2023, dik il-qorti laqgħet dan ir-rikors, billi ddeċidiet li l-posponiment b’siegħa tal-ħinijiet tat-titjira ma kienx jikkostitwixxi “kanċellazzjoni”, fis-sens tal-Artikolu 2(l) tar-Regolament Nru 261/2004, iżda dewmien li t-tul tiegħu kellu jiġi ddeterminat abbażi tal-ħinijiet tat-titjira inizjali.
12
Corendon Airlines appellat minn dik is-sentenza quddiem il-Landgericht Landshut (il-Qorti Reġjonali ta’ Landshut, il-Ġermanja), li hija l-qorti tar-rinviju, billi sostniet li, f’dan il-każ, it-tul ta’ dan id-dewmien kellu jiġi ddeterminat billi jittieħdu inkunsiderazzjoni l-ħinijiet tat-titjira li jinsabu fil-konferma l-ġdida ta’ riżervazzjoni, u mhux il-ħinijiet tat-titjira inizjali.
13
Min-naħa l-oħra, il-qorti tar-rinviju tqis li t-tul tad-dewmien inkwistjoni fil-kawża prinċipali għandu jiġi ddeterminat billi jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment previst, peress li, għall-passiġġieri kkonċernati, dak li huwa importanti huwa jekk it-titjira waslitx tard meta mqabbla ma’ dan il-ħin. Fil-fehma tagħha, it-teħid inkunsiderazzjoni tal-ħin tal-wasla tat-titjira indikat fil-konferma l-ġdida ta’ riżervazzjoni, sabiex jiġi ddeterminat it-tul tad-dewmien, minbarra li jaqa’ taħt “approċċ purament formali”, huwa kuntrarju għall-għan tar-Regolament Nru 261/2004, li huwa intiż b’mod partikolari li jiggarantixxi livell għoli ta’ protezzjoni tal-passiġġieri kkonċernati mill-kanċellazzjoni jew mid-dewmien twil tat-titjira tagħhom. Barra minn hekk, tali approċċ ikun jippermetti lit-trasportatur tal-ajru jittardja l-ħin tal-wasla ta’ titjira mingħajr ma jinżamm responsabbli, billi joħroġ fl-aħħar minuta konfermi ta’ riżervazzjoni ġodda bl-indikazzjoni tal-posponimenti tat-titjira.
14
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Landgericht Landshut (il-Qorti Reġjonali ta’ Landshut) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Fil-każ li titjira tkun skedata mill-ġdid u tkun għalhekk inħarġet konferma tar-reżervazzjoni ġdida, fl-eżami ta’ jekk it-titjira waslitx b’dewmien ‘twil’ fid-destinazzjoni finali għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment previst jew il-ħin tal-wasla indikat fil-konferma tar-reżervazzjoni l-ġdida?
2)
Fil-każ li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla kif mibdul:
a)
Huwa rilevanti minn kemm qabel il-ħin tat-tluq inizjalment previst il-passiġġier ġie informat dwar l-iskedar mill-ġdid tat-titjira? B’mod partikolari, huwa rilevanti jekk it-termini previsti fl-Artikolu 5(1)(ċ) tar-Regolament [Nru 261/2004] ikunux effettivament osservati għall-wasla l-ġdida sabiex it-trasportatur tal-ajru li jopera jkun jista’ jitqies li huwa meħlus mill-obbligu li jħallas kumpens?
b)
Fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv: il-passiġġier huwa intitolat – u jekk iva, taħt liema kundizzjonijiet – għal kumpens taħt l-Artikoli 5 u 7 tar-Regolament Nru 261/2004 meta jkun hemm dewmien twil fil-ħin tal-wasla meta mqabbel mal-ħin tal-wasla inizjalment previst?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel domanda
15
Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 5(1)(ċ) u l-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 261/2004 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li, fil-każ ta’ posponiment tal-ħinijiet tat-tluq u tal-wasla ta’ titjira, imħabbra minn qabel minn trasportatur tal-ajru u akkumpanjata mill-ħruġ ta’ konferma ġdida ta’ riżervazzjoni lill-passiġġieri kkonċernati, it-tul tad-dewmien imġarrab minn dawn tal-aħħar mal-wasla tagħhom għandu jiġi ddeterminat billi jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment previst, jew dak li jinsab f’din il-konferma ġdida ta’ riżervazzjoni.
16
Għandu jiġi rrilevat, fl-ewwel lok, li l-kunċett ta’ “dewmien” ta’ titjira ma huwiex iddefinit mir-Regolament Nru 261/2004, kuntrarjament għal dak ta’ “kanċellazzjoni”, li huwa s-suġġett tal-Artikolu 5 ta’ dan ir-regolament u li huwa ddefinit fl-Artikolu 2(l) tal-imsemmi regolament, bħala “in-nuqqas ta’ operazzjoni ta’ titjira li kienet qabel ippjanata u fuq liema mill-inqas post wieħed kien irreżervat”.
17
Fir-rigward tal-kunċett ta’ “dewmien” ta’ titjira, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat, minn naħa, li hemm “dewmien”, fis-sens tal-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 261/2004, jekk titjira ssir skont l-iskeda inizjalment stabbilita, iżda l-ħin effettiv tat-tluq tagħha jkun ittardjat meta mqabbel mal-ħin tat-tluq inizjalment skedat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑19 ta’ Novembru 2009, Sturgeon et (C‑402/07 u C‑432/07, EU:C:2009:716, punt 32). Hija ddeċidiet, min-naħa l-oħra, li jkun kuntrarju għall-aċċettazzjoni komuni tal-kliem ta’ dan ir-regolament u għall-istruttura tiegħu li jiġi kklassifikat bħala kanċellazzjoni, fis-sens tal-Artikolu 2(l) tal-imsemmi regolament, is-sempliċi posponiment tal-ħin effettiv tat-tluq ta’ titjira, mingħajr ebda bidla oħra (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2021, Corendon Airlines, C‑395/20, EU:C:2021:1041, punt 22).
18
Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat li r-Regolament Nru 261/2004 ma jissuġġettax il-klassifikazzjoni ta’ titjira “kkanċellata”, fis-sens tal-Artikolu 5 tiegħu, jew ta’ titjira “mdewma”, fis-sens tal-Artikolu 6 tiegħu, għas-sempliċi tħabbira minn qabel tal-posponiment tal-ħin tat-tluq tat-titjira kkonċernata (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2021, Corendon Airlines, C‑395/20, EU:C:2021:1041, punt 21).
19
F’dan il-każ, mid-deċiżjoni tar-rinviju jsegwi li l-passiġġieri kkonċernati ġew informati, lejliet it-tluq tagħhom, bil-posponiment tal-ħin tat-tluq tat-titjira tagħhom u li ntbagħtitilhom konferma ġdida tar-riżervazzjoni, li kienet tindika ħinijiet ġodda, mingħajr ebda bidla fl-ajruporti tat-tluq jew tal-wasla, u lanqas tan-numru tat-titjira li fuqha ġew ittrasportati dawn il-passiġġieri. Dawn l-elementi jikkaratterizzaw għalhekk “dewmien”, fis-sens tal-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 261/2004, kif interpretat fil-punti 17 u 18 ta’ din is-sentenza.
20
Fit-tieni lok, l-Artikoli 5 u 7 tar-Regolament Nru 261/2004, moqrija fid-dawl tal-premessa 2 ta’ dan ir-regolament u tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-passiġġieri ta’ titjiriet imdewma jistgħu, minn naħa, jiġu assimilati mal-passiġġieri ta’ titjiriet ikkanċellati għall-finijiet tal-applikazzjoni tad-dritt għal kumpens previst f’dan l-Artikolu 7(1). Min-naħa l-oħra, dawn il-passiġġieri jistgħu jinvokaw tali dritt għal kumpens meta jsofru, minħabba titjira mdewma, telf ta’ ħin irriversibbli ta’ tliet sigħat jew iktar, jiġifieri meta jaslu fid-destinazzjoni finali tagħhom tliet sigħat jew iktar wara l-ħin tal-wasla inizjalment skedat mit-trasportatur tal-ajru (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑25 ta’ Jannar 2024, Laudamotion u Ryanair, C‑54/23, EU:C:2024:74, punti 19 u 21 u l-ġurisprudenza ċċitata).
21
Dan id-dewmien ta’ tliet sigħat, bħala kundizzjoni għall-kisba ta’ kumpens, ġie ddefinit billi ttieħed inkunsiderazzjoni li l-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) tar-Regolament Nru 261/2004 jippermetti lit-trasportaturi tal-ajru, fil-kuntest speċifiku tat-tibdil tar-rotta tal-passiġġieri wara kanċellazzjoni in extremis ta’ titjira, li jmexxu ’l quddiem il-ħin tat-tluq tal-passiġġieri b’massimu ta’ siegħa u li jdewmu l-wasla tagħhom b’inqas minn sagħtejn (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑23 ta’ Ottubru 2012, Nelson et, C‑581/10 u C‑629/10, EU:C:2012:657, punt 31).
22
Miż-żewġ punti preċedenti ta’ din is-sentenza jirriżulta għalhekk li, meta d-dewmien fil-wasla tat-titjira jkun ta’ tliet siegħat jew iktar, il-passiġġieri kkonċernati jkollhom, bħall-passiġġieri li t-titjira inizjali tagħhom ġiet ikkanċellata u li għalihom it-trasportatur bl-ajru ma huwiex f’pożizzjoni li joffri rotta differenti fil-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 5(1)(ċ)(iii) tar-Regolament Nru 261/2004, dritt għal kumpens abbażi tal-Artikolu 7 ta’ dan ir-regolament, minħabba li huma wkoll iġarrbu telf ta’ ħin irriversibbli (sentenza tal‑4 ta’ Settembru 2014, Germanwings, C‑452/13, EU:C:2014:2141, punt 19 u l-ġurisprudenza ċċitata).
23
F’dan il-każ, għandu jiġi rrilevat li, jekk it-tul tad-dewmien imġarrab mill-passiġġieri kkonċernati mal-wasla fid-destinazzjoni tagħhom ikun iddeterminat billi jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment previst, dawn il-passiġġieri jkunu jistgħu jinvokaw dritt għal kumpens, sa fejn, bħalma jsegwi mid-deċiżjoni tar-rinviju, huma jkunu ġarrbu, mill-ħin tal-wasla inizjalment previst, dewmien ta’ iktar minn tliet sigħat. Min-naħa l-oħra, jekk it-tul ta’ dan id-dewmien kellu jiġi ddeterminat abbażi tal-ħin tal-wasla indikat fil-konferma l-ġdida tar-riżervazzjoni, l-imsemmija passiġġieri ma jkunux jistgħu jitolbu tali kumpens, peress li, f’dan il-każ, id-dewmien fil-wasla jkun ta’ inqas minn tliet sigħat.
24
Issa, xejn fil-formulazzjoni tad-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 261/2004, li l-interpretazzjoni tagħhom hija mitluba, ma jeskludi li t-tul tad-dewmien imġarrab mill-passiġġieri mal-wasla fid-destinazzjoni finali tagħhom jiġi ddeterminat mill-ħin tat-tluq inizjalment miftiehem bejn l-istess passiġġieri u t-trasportatur tal-ajru fil-mument tar-riżervazzjoni tat-titjira kkonċernata, u dan, indipendentement mill-posponimenti unilaterali sussegwenti tal-ħinijiet tat-tluq u tal-wasla ta’ din it-titjira kif ukoll mill-ħruġ ta’ konfermi ta’ riżervazzjoni ġodda mwettqa minn dan it-trasportatur.
25
Dan il-mod li jiġi ddeterminat it-tul tad-dewmien inkwistjoni huwa kkorroborat, minn naħa, mill-għanijiet tar-Regolament Nru 261/2004 intiżi li jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tal-passiġġieri, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni b’mod sħiħ ir-rekwiżiti ta’ protezzjoni tal-konsumaturi b’mod ġenerali, kif stabbiliti fil-premessa 1 ta’ dan ir-regolament. Min-naħa l-oħra, huwa kkorroborat mill-premessa 4 tal-imsemmi regolament, li tesprimi r-rieda tal-leġiżlatur tal-Unjoni li “jgħolli” l-istandards ta’ protezzjoni stabbiliti mir-regolament preċedenti, kemm biex jissaħħu d-drittijiet tal-passiġġieri kif ukoll biex jiġi żgurat li t-trasportaturi tal-ajru jkunu jistgħu jeżerċitaw l-attivitajiet tagħhom f’kundizzjonijiet ekwivalenti f’suq liberalizzat.
26
Min-naħa l-oħra, id-determinazzjoni tat-tul tad-dewmien inkwistjoni meta mqabbel mal-ħin tal-wasla li jinsab fil-konferma tar-riżervazzjoni l-ġdida tkun twassal sabiex it-trasportatur tal-ajru kkonċernat ikun jista’ jbiddel unilateralment, bil-ħruġ biss ta’ tali konferma, il-ħin tat-tluq tat-titjira, minkejja li dan kien ġie miftiehem kuntrattwalment bejn il-passiġġieri u dan it-trasportatur tal-ajru fil-mument tar-riżervazzjoni. Issa, dan ikun imur kontra l-għan prinċipali mfittex mir-Regolament Nru 261/2004, intiż li jiggarantixxi livell għoli ta’ protezzjoni tal-passiġġieri tal-ajru, għan li jeżiġi interpretazzjoni wiesgħa tad-drittijiet irrikonoxxuti lil dawn tal-aħħar (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑29 ta’ Frar 2024, Eventmedia Soluciones, C‑11/23, EU:C:2024:194, punt 33).
27
Kuntrarjament għal dak li ssostni Corendon Airlines, it-tħabbir minn qabel lill-passiġġieri kkonċernati ta’ posponiment tal-ħinijiet tat-tluq u tal-wasla tat-titjira tagħhom permezz ta’ posta elettronika mit-trasportatur tal-ajru, mibgħuta lejliet it-titjira, ma jistax jikkontesta l-klassifikazzjoni ta’ dewmien ta’ dan il-posponiment, mingħajr ma jiġi eskluż li tali avviż jista’, skont il-każ, jillimita l-portata tal-inkonvenjenzi mġarrba minn dawn tal-aħħar.
28
Fid-dawl tal-motivi preċedenti, ir-risposta għall-ewwel domanda għandha tkun li l-Artikolu 5(1)(ċ) u l-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 261/2004 għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fil-każ ta’ posponiment tal-ħinijiet tat-tluq u tal-wasla ta’ titjira, imħabbra minn qabel minn trasportatur tal-ajru u akkumpanjata mill-ħruġ ta’ konferma ġdida ta’ riżervazzjoni lill-passiġġieri kkonċernati, it-tul tad-dewmien imġarrab minn dawn tal-aħħar mal-wasla tagħhom għandu jiġi ddeterminat billi jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment skedat.
Fuq it-tieni domanda
29
Fid-dawl tar-risposta mogħtija għall-ewwel domanda, ma hemmx lok li tingħata risposta għat-tieni domanda.
Fuq l-ispejjeż
30
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tmien Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
L-Artikolu 5(1)(ċ) u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Frar 2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet, u li li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 295/91,
għandhom jiġu interpretati fis-sens li:
fil-każ ta’ posponiment tal-ħinijiet tat-tluq u tal-wasla ta’ titjira, imħabbra minn qabel minn trasportatur tal-ajru u akkumpanjata mill-ħruġ ta’ konferma ġdida ta’ riżervazzjoni lill-passiġġieri kkonċernati, it-tul tad-dewmien imġarrab minn dawn tal-aħħar mal-wasla tagħhom għandu jiġi ddeterminat billi jittieħed inkunsiderazzjoni l-ħin tal-wasla inizjalment skedat.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.