62023TJ0534
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ένατο πενταμελές τμήμα)
της 12ης Νοεμβρίου 2025 (
*1
)
«Περιβάλλον – Κανονισμός (ΕΕ) 2022/2577 σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας – Αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης – Άρθρο 10, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΚ) 1367/2006 – Απόρριψη της αιτήσεως – Πράξη εκδοθείσα βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ – Πράξη μη δυνάμενη να αποτελέσει αντικείμενο αίτησης εσωτερικής επανεξέτασης – Άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού 1367/2006 – Έννοια της διοικητικής πράξης – Άρθρο 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus – Άρθρο 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus – Πράξη που εκδίδεται “υπό νομοθετική ιδιότητα”»
Στην υπόθεση T‑534/23,
Föreningen Svenskt Landskapsskydd, με έδρα το Koler (Σουηδία), και λοιπές προσφεύγουσες των οποίων οι επωνυμίες παρατίθενται στο παράρτημα (
1
), εκπροσωπούμενες από τον M. Le Berre, δικηγόρο,
προσφεύγουσες,
κατά
Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εκπροσωπούμενου από τον R. Boucquey, καθώς και από τις A. Maceroni και L. Vétillard,
καθού,
υποστηριζόμενου από την
Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τους C. Hermes, G. Gattinara και B. De Meester, καθώς και από την C. Valero,
παρεμβαίνουσα,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (ένατο πενταμελές τμήμα),
συγκείμενο, κατά τις διασκέψεις, από τους L. Truchot, πρόεδρο, H. Kanninen, M. Sampol Pucurull (εισηγητή), T. Perišin και H. Cassagnabère, δικαστές,
γραμματέας: V. Di Bucci
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία, περιλαμβανομένων του μέτρου οργανώσεως της διαδικασίας της 18ης Νοεμβρίου 2024 και της απαντήσεως της Επιτροπής που κατατέθηκε στη Γραμματεία του Γενικού Δικαστηρίου στις 9 Δεκεμβρίου 2024,
έχοντας υπόψη ότι οι διάδικοι δεν υπέβαλαν αίτημα περί καθορισμού ημερομηνίας για τη διεξαγωγή επ’ ακροατηρίου συζητήσεως εντός της προθεσμίας των τριών εβδομάδων από την επίδοση σε αυτούς του εγγράφου με το οποίο γνωστοποιείται η περάτωση της έγγραφης διαδικασίας και αποφασίζοντας, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 106, παράγραφος 3, του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου, να αποφανθεί επί της προσφυγής χωρίς να διεξαχθεί επ’ ακροατηρίου συζήτηση,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1
Με την προσφυγή που άσκησαν δυνάμει του άρθρου 263 ΣΛΕΕ, οι προσφεύγουσες, Föreningen Svenskt Landskapsskydd και τα λοιπά νομικά πρόσωπα των οποίων οι επωνυμίες παρατίθενται στο παράρτημα, ζητούν την ακύρωση της αποφάσεως του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 13ης Ιουνίου 2023 (στο εξής: προσβαλλόμενη απόφαση) με την οποία απορρίφθηκε ως απαράδεκτη και, επικουρικώς, ως αβάσιμη η αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2577 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2022, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας (ΕΕ 2022, L 335, σ. 36), την οποία υπέβαλαν, στις 22 Φεβρουαρίου 2023, βάσει του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΚ) 1367/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Σεπτεμβρίου 2006, για την εφαρμογή στα όργανα και τους οργανισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης των διατάξεων της σύμβασης του Århus σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα (ΕΕ 2006, L 264, σ. 13), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1767 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Οκτωβρίου 2021 (ΕΕ 2021, L 356, σ. 1) (στο εξής: κανονισμός Aarhus).
Ιστορικό της διαφοράς
2
Οι προσφεύγουσες είναι μη κερδοσκοπικές ενώσεις οι οποίες προάγουν την προστασία του περιβάλλοντος.
3
Μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσικής Ομοσπονδίας κατά της Ουκρανίας, σημειώθηκε, το 2022, αιφνίδια και σημαντική διακοπή των ροών φυσικού αερίου από τη Ρωσία, γεγονός το οποίο κατέδειξε την επείγουσα ανάγκη απεμπλοκής από τον ρωσικό εφοδιασμό και κατοχύρωσης της ασφάλειας του εφοδιασμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
4
Στο πλαίσιο αυτό, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, με τα συμπεράσματά του της 20ής και 21ης Οκτωβρίου 2022, κάλεσε το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υποβάλουν επειγόντως συγκεκριμένες αποφάσεις, ιδίως για την επίσπευση και την απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης, προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας, μεταξύ άλλων, με μέτρα έκτακτης ανάγκης βάσει του άρθρου 122 ΣΛΕΕ. Στις 9 Νοεμβρίου 2022 η Επιτροπή ενέκρινε την πρόταση COM (2022) 591 final για κανονισμό του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας το οποίο προβλέπει προσωρινά, αναλογικά και έκτακτα μέτρα που συμπληρώνουν τις πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της κρίσης στις αγορές ενέργειας και την υφιστάμενη σχετική νομοθεσία της Ένωσης. Στις 24 Νοεμβρίου 2022 το Συμβούλιο συμφώνησε κατ’ αρχήν επί ενός σχεδίου κειμένου. Στις 22 Δεκεμβρίου 2022 το Συμβούλιο εξέδωσε, βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, τον κανονισμό 2022/2577.
5
Όπως προκύπτει από τις αιτιολογικές σκέψεις 3, 4 και 6 του κανονισμού 2022/2577, προκειμένου να επιταχυνθεί βραχυπρόθεσμα ο ρυθμός ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην Ένωση, το Συμβούλιο έκρινε ότι ήταν αναγκαία η επιτάχυνση ορισμένων διαδικασιών αδειοδότησης για συγκεκριμένες τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας, ιδίως μέσω της θέσπισης εξαιρέσεων από ορισμένες υποχρεώσεις αξιολόγησης που προβλέπονται στην περιβαλλοντική νομοθεσία της Ένωσης.
6
Στις 22 Φεβρουαρίου 2023 οι προσφεύγουσες υπέβαλαν στο Συμβούλιο αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577, σύμφωνα με το άρθρο 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus.
7
Με την προσβαλλόμενη απόφαση, η οποία κοινοποιήθηκε στις προσφεύγουσες στις 13 Ιουνίου 2023, το Συμβούλιο απέρριψε την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577 ως απαράδεκτη και, επικουρικώς, ως αβάσιμη.
8
Το Συμβούλιο επισήμανε, κατ’ ουσίαν, ότι ο κανονισμός 2022/2577, ο οποίος εκδόθηκε βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, εισήγαγε στοχευμένες και προσωρινές παρεκκλίσεις από πράξεις που είχαν εκδοθεί σύμφωνα με τη συνήθη ή με ειδική νομοθετική διαδικασία κατά την έννοια του άρθρου 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ και, ως εκ τούτου, δεν ήταν δυνατό να εμπίπτει στον ορισμό της «διοικητικής πράξης» κατά την έννοια του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus. Συναφώς, το Συμβούλιο υπογράμμισε ότι, ακόμη και αν ο κανονισμός 2022/2577 δεν θεωρηθεί νομοθετική πράξη κατά την έννοια της Συνθήκης ΛΕΕ, ήτοι πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με τη συνήθη ή με ειδική νομοθετική διαδικασία κατά το άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ, λόγω του περιεχομένου και των αποτελεσμάτων του, εντούτοις, αποτελεί νομοθετική πράξη υπό το πρίσμα της Σύμβασης για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη σε θέματα περιβάλλοντος (ΕΕ 2005, L 124, σ. 4, στο εξής: σύμβαση του Aarhus). Επικουρικώς, το Συμβούλιο απέρριψε επίσης την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577 ως αβάσιμη.
Αιτήματα των διαδίκων
9
Οι προσφεύγουσες ζητούν από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να ακυρώσει την προσβαλλόμενη απόφαση·
–
να καταδικάσει το Συμβούλιο στα δικαστικά έξοδα.
10
Το Συμβούλιο ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την προσφυγή ως αβάσιμη·
–
να καταδικάσει τις προσφεύγουσες στα δικαστικά έξοδα.
11
Η Επιτροπή ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την προσφυγή·
–
να καταδικάσει τις προσφεύγουσες στα δικαστικά έξοδα.
Σκεπτικό
12
Προς στήριξη της προσφυγής τους, οι προσφεύγουσες προβάλλουν πέντε λόγους ακυρώσεως. Με τον πρώτο λόγο ακυρώσεως, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι το Συμβούλιο υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο απορρίπτοντας ως απαράδεκτη την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577. Με τον δεύτερο λόγο ακυρώσεως, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι το Συμβούλιο, με την προσβαλλόμενη απόφαση, υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο υπό το πρίσμα του άρθρου 10, παράγραφος 2, του κανονισμού Aarhus, κατά το μέρος που απέρριψε την αίτησή τους για εσωτερική επανεξέταση με την αιτιολογία ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν είχε τον χαρακτήρα διοικητικής πράξης κατά την έννοια του εν λόγω κανονισμού. Με τον τρίτο λόγο ακυρώσεως, οι προσφεύγουσες προβάλλουν ένσταση ελλείψεως νομιμότητας του κανονισμού 2022/2577. Με τον τέταρτο λόγο ακυρώσεως, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν, κατ’ ουσίαν, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση ενέχει πρόδηλη πλάνη εκτιμήσεως. Με τον πέμπτο λόγο ακυρώσεως, οι προσφεύγουσες προβάλλουν παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως.
13
Από την ανάγνωση των δικογράφων των προσφευγουσών, προκύπτουν τέσσερα σκέλη προς στήριξη του πρώτου λόγου ακυρώσεως, τα οποία αφορούν, το πρώτο, κατ’ ουσίαν, έλλειψη αιτιολογίας, το δεύτερο, κατ’ ουσίαν, παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus και του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus, το τρίτο, παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχεία γʹ και ζʹ, και του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus και, το τέταρτο, παράβαση του άρθρου 289, παράγραφοι 1 έως 3, ΣΛΕΕ και παραβίαση της αρχής της ασφάλειας δικαίου.
14
Το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι πρέπει να εξετάσει κατ’ αρχάς το πρώτο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως, εν συνεχεία, από κοινού, το δεύτερο και το τρίτο σκέλος του λόγου αυτού και, τέλος, το τέταρτο σκέλος του ίδιου λόγου ακυρώσεως.
Επί του πρώτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά έλλειψη αιτιολογίας
15
Προς στήριξη του πρώτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, με το οποίο προβάλλεται έλλειψη σαφήνειας, οι προσφεύγουσες προβάλλουν, στην πραγματικότητα, ανεπαρκή αιτιολογία της προσβαλλομένης αποφάσεως.
16
Συναφώς, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι το επιχείρημα του Συμβουλίου που περιλαμβάνεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν συνιστά ούτε «νομοθετική πράξη» κατά την έννοια της Συνθήκης ΛΕΕ ούτε «διοικητική πράξη» κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus, είναι αντιφατικό. Κατά την άποψή τους, οι δύο κατηγορίες πράξεων αλληλοαποκλείονται. Εξάλλου, οι προσφεύγουσες επισημαίνουν ότι το Συμβούλιο δεν προσδιορίζει συγκεκριμένα, στην εν λόγω απόφαση, κατά παραβίαση της αρχής της ασφάλειας δικαίου, το είδος της πράξης στην οποία θα μπορούσε να αντιστοιχεί ο κανονισμός 2022/2577 κατά την έννοια της Συνθήκης ΛΕΕ, της σύμβασης του Aarhus και του κανονισμού Aarhus.
17
Το Συμβούλιο, υποστηριζόμενο από την Επιτροπή, αμφισβητεί τα επιχειρήματα των προσφευγουσών.
18
Υπενθυμίζεται ότι, όπως προκύπτει από πάγια νομολογία, η επιβαλλόμενη από το άρθρο 296 ΣΛΕΕ αιτιολογία πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στη φύση της σχετικής πράξεως και να εκθέτει κατά τρόπο σαφή και μη διφορούμενο τη συλλογιστική του θεσμικού οργάνου που εξέδωσε την πράξη, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα, αφενός, στους ενδιαφερόμενους να γνωρίζουν τους λόγους που δικαιολογούν τη λήψη του μέτρου και, αφετέρου, στο αρμόδιο δικαιοδοτικό όργανο να ασκήσει τον έλεγχό του. H υποχρέωση αιτιολογήσεως πρέπει να εκτιμάται λαμβανομένων υπόψη όλων των περιστάσεων της συγκεκριμένης περιπτώσεως, και ιδίως του περιεχομένου της πράξεως, της φύσεως της παρατιθέμενης αιτιολογίας και του συμφέροντος που μπορούν να έχουν προς παροχή διευκρινίσεων οι αποδέκτες της ή άλλα πρόσωπα τα οποία η πράξη αυτή αφορά άμεσα και ατομικά. Η αιτιολογία δεν απαιτείται να προσδιορίζει όλα τα ουσιώδη πραγματικά και νομικά στοιχεία, καθόσον το ζήτημα του αν η αιτιολογία πράξεως πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 296 ΣΛΕΕ πρέπει να εκτιμάται με γνώμονα όχι μόνον το γράμμα της, αλλά και το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται, καθώς και το σύνολο των κανόνων δικαίου που διέπουν το σχετικό θέμα (πρβλ. αποφάσεις της 1ης Φεβρουαρίου 2007, Sison κατά Συμβουλίου, C‑266/05 P, EU:C:2007:75, σκέψη 80 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 3ης Μαΐου 2018, Μάλτα κατά Επιτροπής, T‑653/16, EU:T:2018:241, σκέψη 53 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
19
Εντούτοις, η έλλειψη αιτιολογίας μπορεί να διαπιστωθεί ακόμη και όταν η επίμαχη απόφαση περιέχει ορισμένα στοιχεία αιτιολογίας. Ως εκ τούτου, αντιφατική ή ακατανόητη αιτιολογία ισοδυναμεί με έλλειψη αιτιολογίας. Το ίδιο ισχύει όταν τα στοιχεία αιτιολογίας της επίμαχης αποφάσεως είναι τόσο αποσπασματικά ώστε να μην παρέχουν καμία δυνατότητα στον αποδέκτη της, στο πλαίσιο της εκδόσεως της αποφάσεως αυτής, να κατανοήσει τη συλλογιστική του συντάκτη της (πρβλ. απόφαση της 11ης Ιουνίου 2020, Επιτροπή κατά Di Bernardo, C‑114/19 P, EU:C:2020:457, σκέψη 55 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
20
Το άρθρο 10, παράγραφος 2, του κανονισμού Aarhus ορίζει επίσης ότι το όργανο ή ο οργανισμός της Ένωσης στο οποίο υποβάλλεται αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης πρέπει να εκθέτει τους λόγους του σε γραπτή απάντηση. H παρατιθέμενη αιτιολογία πρέπει να είναι τέτοια ώστε ο αιτών να μπορεί να κατανοήσει το σκεπτικό στο οποίο στηρίζεται η απόφαση του αρμόδιου θεσμικού οργάνου ή οργανισμού (απόφαση της 27ης Ιανουαρίου 2021, ClientEarth κατά ΕΤΕπ, T‑9/19, EU:T:2021:42, σκέψη 87).
21
Εν προκειμένω, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Συμβούλιο απέρριψε την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης ως απαράδεκτη, για τον λόγο ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν συνιστά πράξη δυνάμενη να αποτελέσει αντικείμενο εσωτερικής επανεξέτασης, ήτοι «διοικητική πράξη», κατά την έννοια του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus. Συναφώς, το Συμβούλιο επισημαίνει ότι, μολονότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν αποτελεί νομοθετική πράξη κατά την έννοια των Συνθηκών, εντούτοις, δεν συνιστά «διοικητική πράξη» κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus. Το Συμβούλιο υπογραμμίζει ότι, λόγω του περιεχομένου και των αποτελεσμάτων του, ο κανονισμός 2022/2577 είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με νομοθετικές πράξεις, οι οποίες εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού Aarhus. Επιπλέον, το Συμβούλιο διαπιστώνει ότι ο κανονισμός 2022/2577 περιλαμβάνει μέτρα τα οποία ενδέχεται να παρεκκλίνουν από άλλες πράξεις, συμπεριλαμβανομένων άλλων νομοθετικών πράξεων.
22
Συναφώς, η αιτιολογία της προσβαλλομένης πράξεως ήταν επαρκής ώστε να παρέχεται στις προσφεύγουσες η δυνατότητα να λάβουν γνώση των λόγων για τους οποίους το Συμβούλιο απέρριψε ως απαράδεκτη την αίτηση για εσωτερική επανεξέταση του κανονισμού 2022/2577, καθώς και να αμφισβητήσουν το βάσιμο των λόγων αυτών. Επιπλέον, η ίδια αυτή αιτιολογία είναι επαρκής ώστε το Γενικό Δικαστήριο να είναι σε θέση να ασκήσει δικαστικό έλεγχο. Κατά συνέπεια, η αιτιολογία της προσβαλλομένης αποφάσεως δεν είναι ούτε αντιφατική ούτε ακατανόητη, προκύπτει δε σαφώς και χωρίς περιθώριο αμφιβολίας η συλλογιστική του συντάκτη της.
23
Επομένως, το πρώτο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί.
Επί του δευτέρου και του τρίτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, τα οποία αφορούν, κατ’ ουσίαν, παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus καθώς και του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχεία γʹ και ζʹ, και του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus
24
Προκαταρκτικώς, όσον αφορά το δεύτερο σκέλος, οι προσφεύγουσες προβάλλουν, στην πραγματικότητα, πλάνη περί το δίκαιο, ήτοι παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus και παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus. Εξάλλου, στο πλαίσιο του τρίτου σκέλους, οι προσφεύγουσες προβάλλουν παράβαση του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχεία γʹ και ζʹ, και του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus.
25
Οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν, κατ’ ουσίαν, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση του Συμβουλίου ενέχει πλάνη περί το δίκαιο υπό το πρίσμα του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus καθώς και του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχεία γʹ και ζʹ, και του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus, κατά το μέρος που απέρριψε την αίτησή τους για εσωτερική επανεξέταση με την αιτιολογία ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν είχε τον χαρακτήρα «διοικητικής πράξης», κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus.
26
Συναφώς, οι προσφεύγουσες υπογραμμίζουν το γεγονός ότι ο κανονισμός Aarhus εφαρμόζεται στα όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης, τα οποία ορίζονται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού ως «οιοδήποτε δημόσιο όργανο, οργανισμός, γραφείο ή υπηρεσία [...] εκτός των περιπτώσεων κατά τις οποίες ενεργεί υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα». Εξάλλου, το άρθρο 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus ορίζει ευρέως την έννοια της «δημόσιας αρχής», διευκρινίζοντας ότι ο ορισμός αυτός δεν περιλαμβάνει τους «φορείς ή θεσμικά όργανα που ενεργούν υπό [...] νομοθετική ιδιότητα».
27
Επιπλέον, οι προσφεύγουσες επισημαίνουν ότι η «διοικητική πράξη» που μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο αίτησης επανεξέτασης σύμφωνα με το άρθρο 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus ορίζεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του ίδιου κανονισμού ως «οποιαδήποτε μη νομοθετική πράξη που εκδίδεται από θεσμικό όργανο ή οργανισμό της Ένωσης [...]».
28
Δεδομένου ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν εκδόθηκε από το Συμβούλιο σε συνέχεια μιας από τις νομοθετικές διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ και, επομένως, κατά την άσκηση νομοθετικής εξουσίας, συνιστά, συνεπώς, «διοικητική πράξη» δυνάμενη να αποτελέσει αντικείμενο διαδικασίας εσωτερικής επανεξέτασης η οποία προβλέπεται στο άρθρο 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus και στο άρθρο 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus, το οποίο προβλέπει ότι το κοινό διαθέτει πρόσβαση σε διοικητικές ή δικαστικές διαδικασίες, προκειμένου να προσβάλει πράξεις των δημόσιων αρχών, οι οποίες συνιστούν παράβαση διατάξεων του εθνικού του δικαίου σχετικά με το περιβάλλον.
29
Εξάλλου, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι το επιχείρημα που προβάλλει το Συμβούλιο, με την προσβαλλόμενη απόφαση, ότι η τροποποίηση του ορισμού της έννοιας της «διοικητικής πράξης» με τον κανονισμό 2021/1767 αποσκοπούσε στη διεύρυνση του καθ’ ύλην πεδίου εφαρμογής της διαδικασίας επανεξέτασης ώστε να καταλαμβάνει και τις πράξεις γενικής ισχύος, χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει τις πράξεις οι οποίες, σύμφωνα με τη σύμβαση του Aarhus, πρέπει να χαρακτηρισθούν ως νομοθετικές πράξεις, είναι αντίθετο προς τις διατάξεις του εν λόγω κανονισμού. Συγκεκριμένα, αφενός, η έννοια της «διοικητικής πράξης» ορίζεται πλέον από τον κανονισμό 2021/1767 ως «οποιαδήποτε μη νομοθετική πράξη που εκδίδεται από θεσμικό όργανο ή οργανισμό της Ένωσης». Αφετέρου, η αιτιολογική σκέψη 8 του εν λόγω κανονισμού αναφέρεται στην ανάγκη διεύρυνσης του καθ’ ύλην πεδίου εφαρμογής της διαδικασίας εσωτερικής επανεξέτασης, ώστε να περιλαμβάνει «μη νομοθετικές πράξεις [γενικής ισχύος]».
30
Το Συμβούλιο, υποστηριζόμενο από την Επιτροπή, αμφισβητεί τα επιχειρήματα των προσφευγουσών.
31
Απόκειται στο Γενικό Δικαστήριο να εξετάσει αν το Συμβούλιο εσφαλμένως απέρριψε την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577 ως απαράδεκτη για τον λόγο ότι η αίτηση δεν αφορούσε πράξη δυνάμενη να αποτελέσει αντικείμενο εσωτερικής επανεξέτασης βάσει του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus, ήτοι «διοικητική πράξη», όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του ίδιου κανονισμού.
32
Επομένως, προκειμένου να εκτιμηθεί το βάσιμο του πρώτου λόγου ακυρώσεως, απαιτείται ερμηνεία του όρου «διοικητική πράξη» κατά την έννοια και για την εφαρμογή του κανονισμού Aarhus.
33
Κατά πάγια νομολογία, για την ερμηνεία διατάξεως του δικαίου της Ένωσης πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όχι μόνον το γράμμα της, αλλά και το πλαίσιο στο οποίο αυτή εντάσσεται, καθώς και οι στόχοι και ο σκοπός που επιδιώκει η πράξη της οποίας αποτελεί μέρος. Το ιστορικό της θεσπίσεως μιας διάταξης του δικαίου της Ένωσης μπορεί επίσης να παρέχει κρίσιμα στοιχεία για την ερμηνεία της (απόφαση της 29ης Ιουλίου 2024, Asociaţia Crescătorilor de Vaci Bălţată Românească Tip Simmental, C‑286/23, EU:C:2024:655, σκέψη 38 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
34
Κατά πρώτον, όσον αφορά τη γραμματική ερμηνεία, από το γράμμα του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus προκύπτει ότι το άρθρο αυτό ορίζει τη διοικητική πράξη ως «οποιαδήποτε μη νομοθετική πράξη που εκδίδεται από θεσμικό όργανο ή οργανισμό της Ένωσης, η οποία παράγει έννομα αποτελέσματα και έχει εξωτερική ισχύ και περιέχει διατάξεις που μπορεί να αντιτίθενται στο περιβαλλοντικό δίκαιο [...]».
35
Διαπιστώνεται ότι ο νομοθέτης της Ένωσης, στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus, αφενός, όρισε την έννοια της «διοικητικής πράξης» αποκλειστικώς ως «μη νομοθετική πράξη» και, αφετέρου, όρισε την έννοια αυτή κατ’ αντιδιαστολή προς την έννοια της «νομοθετικής πράξης», χωρίς ωστόσο να παραπέμπει στην κατηγορία των πράξεων που εκδίδονται σύμφωνα με τη συνήθη ή με ειδική νομοθετική διαδικασία κατά την έννοια του άρθρου 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
36
Κατά δεύτερον, όσον αφορά τη συστηματική ερμηνεία, πρώτον, από τις αιτιολογικές σκέψεις 7 και 11 του κανονισμού Aarhus προκύπτει ότι βούληση του νομοθέτη της Ένωσης ήταν να εξαιρεθούν από το πεδίο εφαρμογής της σύμβασης του Aarhus τα όργανα και οι οργανισμοί της Ένωσης εφόσον ενεργούν υπό νομοθετική ιδιότητα.
37
Συναφώς, το άρθρο 1 του κανονισμού Aarhus προβλέπει ότι ο κανονισμός εφαρμόζεται «στα όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης». Το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του ίδιου κανονισμού περιλαμβάνει ορισμό της έννοιας «όργανο ή οργανισμός της Ένωσης» ο οποίος αποκλείει τα όργανα ή τους οργανισμούς της Ένωσης στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα. Επομένως, από τον συνδυασμό του άρθρου 1 και του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού Aarhus προκύπτει ότι ο κανονισμός δεν εφαρμόζεται στα θεσμικά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης στις περιπτώσεις κατά τις οποίες αυτά ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα.
38
Επιπλέον, το άρθρο 10 του κανονισμού Aarhus προβλέπει τους κανόνες σχετικά με την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης διοικητικών πράξεων.
39
Επισημαίνεται, όμως, ότι η έννοια της «μη νομοθετικής πράξης», κατά το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus, και η έννοια των «πράξεων που εκδίδονται από τα όργανα ή τους οργανισμούς της Ένωσης στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα», κατά το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του εν λόγω κανονισμού, είναι αλληλένδετες. Πράγματι, το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 10 του εν λόγω κανονισμού δεν δύναται να υπερβαίνει το πεδίο εφαρμογής του ίδιου του κανονισμού, όπως αυτό ορίζεται ειδικότερα στο άρθρο 1 και στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχεία γʹ και ζʹ, αυτού.
40
Συναφώς, το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού Aarhus αποκλείει την εφαρμογή του σε όργανα ή οργανισμούς της Ένωσης στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα, οι δε πράξεις που εκδίδονται στο πλαίσιο αυτό δεν μπορούν να θεωρηθούν διοικητικές πράξεις κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus (πρβλ. απόφαση της 3ης Σεπτεμβρίου 2020, Mellifera κατά Επιτροπής, C‑784/18 P, μη δημοσιευθείσα, EU:C:2020:630, σκέψη 81).
41
Δεύτερον, παρατηρείται ότι, μολονότι κατά την έκδοση του κανονισμού 2021/1767 ο νομοθέτης της Ένωσης θέλησε να διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της διαδικασίας εσωτερικής επανεξέτασης με σκοπό να εναρμονίσει το δίκαιο της Ένωσης με τις διατάξεις της σύμβασης του Aarhus, εντούτοις, δεν είχε την πρόθεση να τροποποιήσει την εξαίρεση των νομοθετικών πράξεων από το πεδίο εφαρμογής της συγκεκριμένης διαδικασίας επανεξέτασης, όπως προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την αιτιολογική σκέψη 8 του κανονισμού, η οποία αναφέρει ότι είναι αναγκαίο να περιληφθούν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 10 του κανονισμού Aarhus μόνον «μη νομοθετικές πράξεις [γενικής ισχύος]».
42
Ασφαλώς, η αιτιολογική σκέψη 8 του κανονισμού 2021/1767 αναφέρεται στην ανάγκη διεύρυνσης του πεδίου εφαρμογής της διαδικασίας εσωτερικής επανεξέτασης που προβλέπεται στον κανονισμό Aarhus ώστε να περιλαμβάνει μη νομοθετικές πράξεις γενικής ισχύος. Ωστόσο, για τον ορισμό των νομοθετικών πράξεων που εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού Aarhus, η εν λόγω αιτιολογική σκέψη δεν παραπέμπει στις νομοθετικές διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
43
Τρίτον, πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, όσον αφορά το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο στʹ, του κανονισμού Aarhus, το οποίο ορίζει την έννοια του «περιβαλλοντικού δικαίου», το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι το γεγονός ότι, σε ορισμένες γλωσσικές αποδόσεις, το εν λόγω άρθρο αναφέρεται σε «νομοθεσία» ή σε «οιαδήποτε νομοθετική διάταξη» δεν σημαίνει ότι η έννοια του «περιβαλλοντικού δικαίου» περιορίζεται, για τους σκοπούς της εφαρμογής του κανονισμού, σε νομοθετικές πράξεις, κατά την έννοια του άρθρου 289, παράγραφος 3, ΣΛΕΕ (πρβλ. απόφαση της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 85).
44
Επομένως, από τη νομολογία που μνημονεύεται στη σκέψη 43 ανωτέρω προκύπτει ότι το Δικαστήριο δεν ερμήνευσε τον όρο «νομοθεσία» που περιλαμβάνεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο στʹ, του κανονισμού Aarhus υπό την ακριβή και τυπική έννοια που απορρέει από το άρθρο 289 ΣΛΕΕ.
45
Υπό τις συνθήκες αυτές, μολονότι είναι αληθές ότι μια νομοθετική πράξη κατά την έννοια του άρθρου 289 ΣΛΕΕ δεν συνιστά διοικητική πράξη κατά την έννοια και για την εφαρμογή του κανονισμού Aarhus, εντούτοις, από τη συστηματική ερμηνεία που εκτίθεται στις σκέψεις 36 έως 44 ανωτέρω δεν προκύπτει ότι η έννοια της «νομοθετικής ιδιότητας» που μνημονεύεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του ίδιου κανονισμού συμπίπτει απολύτως με την κατηγορία των νομοθετικών πράξεων που ορίζονται στο άρθρο 289 ΣΛΕΕ.
46
Κατά τρίτον, όσον αφορά την τελολογική ερμηνεία, υπενθυμίζεται ότι, κατά πάγια νομολογία, οι ρυθμίσεις του δικαίου της Ένωσης πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να ερμηνεύονται υπό το πρίσμα του διεθνούς δικαίου, ιδίως όταν σκοπός τους είναι η εκτέλεση διεθνών συμφωνιών που έχει συνομολογήσει η Ένωση, δεδομένου ότι το δίκαιο αυτό αποτελεί μέρος της έννομης τάξης της Ένωσης και δεσμεύει τα θεσμικά όργανά της (πρβλ. αποφάσεις της 15ης Ιανουαρίου 2015, Evans, C‑179/13, EU:C:2015:12, σκέψη 35 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 66 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
47
Συναφώς, από το άρθρο 3, παράγραφος 5, ΣΕΕ προκύπτει ότι η Ένωση συμβάλλει στην «αυστηρή τήρηση και ανάπτυξη του διεθνούς δικαίου».
48
Ως εκ τούτου, ο κανονισμός Aarhus έχει ως αντικείμενο την εφαρμογή των διαλαμβανομένων στο άρθρο 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus όσον αφορά τα θεσμικά όργανα της Ένωσης (βλ. απόφαση της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 67 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
49
Μολονότι δεν είναι δυνατή επίκληση του άρθρου 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus για τους σκοπούς της εκτίμησης της νομιμότητας του άρθρου 10, παράγραφος 1, του κανονισμού Aarhus, εντούτοις, η εν λόγω διαπίστωση δεν εμποδίζει, σύμφωνα με τη νομολογία που μνημονεύεται στη σκέψη 46 ανωτέρω, την ερμηνεία των διατάξεων του εν λόγω κανονισμού, στο μέτρο του δυνατού, υπό το πρίσμα της σύμβασης του Aarhus (βλ. απόφαση της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 68 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
50
Πράγματι, η ερμηνεία αυτή συνιστά ουσιώδες μέσο προκειμένου να διασφαλιστεί, σύμφωνα με τη βούληση του νομοθέτη της Ένωσης όπως αυτή εκφράζεται στην αιτιολογική σκέψη 3 του κανονισμού Aarhus, ότι οι διατάξεις του δικαίου της Ένωσης εξακολουθούν να συνάδουν με τις διατάξεις της ως άνω σύμβασης (απόφαση της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 69).
51
Συναφώς, από το άρθρο 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus, το οποίο αφορά την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, προκύπτει ότι κάθε μέρος εξασφαλίζει ότι το κοινό, σε περίπτωση που πληροί τα κριτήρια που τυχόν καθορίζονται στο εθνικό του δίκαιο, διαθέτει πρόσβαση σε διοικητικές ή δικαστικές διαδικασίες προκειμένου να προσβάλλει πράξεις και παραλείψεις των ιδιωτών και των δημόσιων αρχών, οι οποίες συνιστούν παράβαση διατάξεων του εθνικού του περιβαλλοντικού δικαίου.
52
Η έννοια της «υποκείμενης σε έλεγχο πράξεως» δεν ορίζεται, ωστόσο, στο πλαίσιο του άρθρου 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus.
53
Εντούτοις, το εκ πρώτης όψεως εξαιρετικά ευρύ πεδίο εφαρμογής του άρθρου 9, παράγραφος 3, της σύμβασης του Aarhus πρέπει να μετριαστεί. Πράγματι, το καθ’ ύλην πεδίο εφαρμογής της ως άνω διατάξεως οριοθετείται από το άρθρο 2, παράγραφος 2, της εν λόγω σύμβασης, από το οποίο προκύπτει ότι η σύμβαση δεν εφαρμόζεται στις πράξεις νομοθετικού χαρακτήρα. Σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη, από την έννοια της «δημόσιας αρχής», της οποίας οι αντιβαίνουσες στο δίκαιο του περιβάλλοντος πράξεις μπορούν να προσβληθούν, αποκλείονται φορείς ή θεσμικά όργανα που ενεργούν υπό δικαστική και νομοθετική ιδιότητα (πρβλ. απόφαση της 6ης Ιουλίου 2023, ΕΤΕπ και Επιτροπή κατά ClientEarth, C‑212/21 P και C‑223/21 P, EU:C:2023:546, σκέψη 70).
54
Ωστόσο, η σύμβαση του Aarhus δεν διευκρινίζει τις περιστάσεις υπό τις οποίες οι φορείς ή τα θεσμικά όργανα ενεργούν υπό νομοθετική ή δικαστική ιδιότητα.
55
Επομένως, οι συντάκτες της σύμβασης του Aarhus απέκλεισαν ρητώς από το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 9, παράγραφος 3, της εν λόγω σύμβασης, λαμβανομένης υπόψη της τελευταίας περιόδου του άρθρου 2, παράγραφος 2, αυτής, τις πράξεις φορέων ή θεσμικών οργάνων που ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα, χωρίς να ορίσουν περαιτέρω την έννοια της φράσης «νομοθετική ιδιότητα» και, ιδίως, χωρίς να αφήσουν στα μέρη της εν λόγω σύμβασης την ευχέρεια να ορίσουν την έννοια αυτή με παραπομπή στο εσωτερικό τους δίκαιο.
56
Συναφώς, επισημαίνεται ότι από τη γραμματική ερμηνεία του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus δεν μπορεί να συναχθεί ότι ο ορισμός της έννοιας της «νομοθετικής ιδιότητας» εμπίπτει στην εξουσία εκτιμήσεως που αναγνωρίζεται στα συμβαλλόμενα μέρη. Πράγματι, η ερμηνεία του όρου «νομοθεσία» όπως χρησιμοποιείται σε πράξη δημόσιου διεθνούς δικαίου πρέπει να διατηρεί τον αυτοτελή χαρακτήρα της σε σχέση με το εσωτερικό δίκαιο των συμβαλλομένων μερών. Επομένως, η ερμηνεία του άρθρου 2, παράγραφος 2, της εν λόγω συμβάσεως δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στο νομικό σύστημα ενός εκ των συμβαλλομένων μερών (πρβλ. προτάσεις του γενικού εισαγγελέα N. Jääskinen στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις Συμβούλιο και Επιτροπή κατά Stichting Natuur en Milieu και Pesticide Action Network Europe, C‑404/12 P και C‑405/12 P, EU:C:2014:309, σημείο 30).
57
Η ως άνω ερμηνεία επιρρωννύεται από τις ανακοινώσεις της Επιτροπής Συμμόρφωσης στη σύμβαση του Aarhus (στο εξής: επιτροπή Aarhus), η οποία συστάθηκε για τον έλεγχο της συμμόρφωσης των μερών της εν λόγω σύμβασης προς τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτήν. Πράγματι, μολονότι στερούνται κανονιστικής ισχύος, οι ανακοινώσεις αυτές συγκαταλέγονται στα στοιχεία που μπορούν να παράσχουν κατευθυντήριες γραμμές για την ερμηνεία της εν λόγω σύμβασης (πρβλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 7ης Μαρτίου 2024, Roheline Kogukond κ.λπ., C‑234/22, EU:C:2024:211, σκέψη 39).
58
Συναφώς, επισημαίνεται ότι η επιτροπή Aarhus αντιτίθεται σε μια ερμηνεία του άρθρου 2, παράγραφος 2, της σύμβασης του Aarhus η οποία στηρίζεται αποκλειστικώς σε αναφορές που προσιδιάζουν στο νομικό σύστημα ενός από τα μέρη εν λόγω σύμβασης. Συγκεκριμένα, με την ανακοίνωσή της ACCC/C/2008/32, η εν λόγω επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, προκειμένου να καθοριστεί αν μια απόφαση ή μια πράξη εκδόθηκαν ή αν μια παράλειψη τελέστηκε υπό νομοθετική ιδιότητα σύμφωνα με το άρθρο 2, παράγραφος 2, της σύμβασης, η ονομασία της στο εσωτερικό δίκαιο ενός από τα μέρη της εν λόγω σύμβασης δεν μπορεί να είναι καθοριστική.
59
Εξάλλου, με τις ανακοινώσεις της ACCC/C/2011/61 και ACCC/C/2014/120, η επιτροπή Aarhus επισήμανε ότι, μολονότι η σύμβαση του Aarhus δεν διευκρινίζει τις περιστάσεις υπό τις οποίες θεσμικό όργανο ή οργανισμός ενήργησε υπό νομοθετική ιδιότητα, εντούτοις, είναι σαφές ότι η εν λόγω σύμβαση αποκλείει ένα θεσμικό όργανο ή οργανισμό μόνον όταν έχει ενεργήσει υπό τη συγκεκριμένη αυτήν ιδιότητα. Ως εκ τούτου, ένα εθνικό κοινοβούλιο συμβαλλόμενου μέρους, μολονότι αποτελεί δημοκρατικά εκλεγμένο όργανο, μπορεί να θεωρηθεί ως δημόσια αρχή κατά την έννοια της σύμβασης του Aarhus, σε περίπτωση κατά την οποία δεν ενεργεί υπό νομοθετική ιδιότητα, για παράδειγμα, όταν εγκρίνει μια δραστηριότητα ή ένα έργο.
60
Το Δικαστήριο είχε επίσης την ευκαιρία να αποφανθεί επί της έννοιας των «φορέων ή οργάνων που ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα» στο πλαίσιο της ερμηνείας, υπό το πρίσμα της σύμβασης του Aarhus, της οδηγίας 2003/4/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Ιανουαρίου 2003, για την πρόσβαση του κοινού σε περιβαλλοντικές πληροφορίες και για την κατάργηση της οδηγίας 90/313/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ 2003, L 41, σ. 26). Συναφώς, το Δικαστήριο έκρινε ότι έπρεπε να υιοθετηθεί μια λειτουργική ερμηνεία της έννοιας των «φορέων ή των οργάνων που ενεργούν υπό νομοθετική ιδιότητα [...]», κατά την οποία μπορεί να θεωρηθεί ότι εμπίπτουν στον εν λόγω ορισμό τα υπουργεία που, δυνάμει του εθνικού δικαίου, είναι επιφορτισμένα με την προετοιμασία των νομοσχεδίων, την υποβολή τους στο Κοινοβούλιο και τη συμμετοχή στη νομοθετική διαδικασία, ιδίως μέσω της υποβολής γνωμοδοτήσεων (πρβλ. απόφαση της 14ης Φεβρουαρίου 2012, Flachglas Torgau, C‑204/09, EU:C:2012:71, σκέψη 49).
61
Οι εκτιμήσεις αυτές οδηγούν, επομένως, σε μια λειτουργική προσέγγιση της έννοιας της «νομοθετικής ιδιότητας». Συναφώς, επισημαίνεται ότι η λειτουργική προσέγγιση δεν εστιάζει μόνο στη φύση του οικείου φορέα, ήτοι στο αν το εν λόγω θεσμικό όργανο ή οργανισμός ενεργεί παραδοσιακά υπό νομοθετική ιδιότητα, αλλά και στα καθήκοντα που ασκεί πράγματι το εν λόγω θεσμικό όργανο ή οργανισμός. Ως εκ τούτου, αν και το οργανικό κριτήριο αποτελεί ένδειξη για τον χαρακτηρισμό μιας πράξης ως νομοθετικής πράξης κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus, δεν είναι αφ’ εαυτού καθοριστικό. Συγκεκριμένα, πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη ένα κριτήριο το οποίο αφορά την ίδια την ουσία της πράξεως την οποία εκδίδει το εν λόγω θεσμικό όργανο ή οργανισμός. Η προσέγγιση αυτή δικαιολογείται κατά μείζονα λόγο δεδομένου ότι η νομοθετική διαδικασία ενδέχεται να διαφέρει σημαντικά ανάλογα με τα συμβαλλόμενα μέρη της σύμβασης του Aarhus.
62
Επομένως, μια αμιγώς τυπική προσέγγιση, η οποία προσιδιάζει στο νομικό σύστημα ενός από τα μέρη της σύμβασης του Aarhus και στηρίζεται σε ένα αμιγώς διαδικαστικό κριτήριο, δεν μπορεί να γίνει δεκτή προκειμένου να προσδιοριστεί αν μια πράξη εκδόθηκε υπό νομοθετική ιδιότητα. Ως εκ τούτου, ο όρος «νομοθετική ιδιότητα» που προβλέπεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού Aarhus δεν μπορεί να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι αφορά αποκλειστικώς τις πράξεις που έχουν εκδοθεί σύμφωνα με τη συνήθη ή με ειδική νομοθετική διαδικασία κατά το άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
63
Από τις σκέψεις 34 έως 62 ανωτέρω προκύπτει ότι ο όρος «διοικητική πράξη» κατά το άρθρο 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus αναφέρεται σε οποιαδήποτε πράξη η οποία δεν έχει εκδοθεί από θεσμικό όργανο της Ένωσης που ενεργεί υπό νομοθετική ιδιότητα και δεν αντιδιαστέλλεται, όπως υποστηρίζουν οι προσφεύγουσες, μόνον προς τις νομοθετικές πράξεις οι οποίες εκδίδονται σύμφωνα με τη συνήθη ή με ειδική νομοθετική διαδικασία κατά το άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
64
Υπό το πρίσμα ακριβώς των ως άνω εκτιμήσεων και, ιδίως, των κριτηρίων που μνημονεύονται στη σκέψη 61 ανωτέρω πρέπει να καθοριστεί αν ο κανονισμός 2022/2577 συνιστά «διοικητική πράξη» κατά την έννοια του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus, όπως ερμηνεύεται υπό το πρίσμα της σύμβασης του Aarhus.
65
Εν προκειμένω, επισημαίνεται ότι ο κανονισμός 2022/2577 εκδόθηκε από το Συμβούλιο που, σύμφωνα με το άρθρο 16, παράγραφος 1, ΣΕΕ, είναι θεσμικό όργανο στο οποίο οι Συνθήκες έχουν αναθέσει, από κοινού με το Κοινοβούλιο, νομοθετικές αρμοδιότητες.
66
Επομένως, το Συμβούλιο αποτελεί όργανο το οποίο ασκεί νομοθετικές αρμοδιότητες. Εντούτοις, όπως προκύπτει από τη σκέψη 61 ανωτέρω, μολονότι το οργανικό κριτήριο αποτελεί ένδειξη περί του ότι το οικείο όργανο ενεργεί υπό νομοθετική ιδιότητα, δεν είναι αφ’ εαυτού καθοριστικό. Πράγματι, πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη η ίδια η ουσία του κανονισμού 2022/2577.
Επί της φύσεως των εξουσιών που άσκησε το Συμβούλιο κατά την έκδοση του κανονισμού 2022/2577
– Επί της νομικής βάσεως του κανονισμού 2022/2577
67
Παρατηρείται ότι ο κανονισμός 2022/2577 εκδόθηκε βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, το οποίο περιλαμβάνεται στο κεφάλαιο 1, που επιγράφεται «Οικονομική πολιτική», του τίτλου VIII του τρίτου μέρους της Συνθήκης ΛΕΕ.
68
Από το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ προκύπτει ότι, «[μ]ε την επιφύλαξη άλλων διαδικασιών που προβλέπονται στις Συνθήκες, το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής, μπορεί να θεσπίζει, σε πνεύμα αλληλεγγύης μεταξύ κρατών μελών, τα κατάλληλα μέτρα για την αντιμετώπιση της οικονομικής κατάστασης, ιδίως εάν ανακύψουν σοβαρές δυσκολίες στον εφοδιασμό με ορισμένα προϊόντα, ιδίως στον τομέα της ενέργειας».
69
Κατά συνέπεια, το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ εξουσιοδοτεί το Συμβούλιο, υπό ειδικές περιστάσεις, να θεσπίζει μέτρα «με την επιφύλαξη άλλων διαδικασιών που προβλέπονται στις Συνθήκες».
70
Επιπλέον, το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ εξουσιοδοτεί ρητώς το Συμβούλιο να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα στον τομέα της οικονομικής πολιτικής με σκοπό την αντιμετώπιση σοβαρών δυσκολιών στον εφοδιασμό με προϊόντα του τομέα της ενέργειας.
71
Συναφώς, επισημαίνεται ότι από το άρθρο 103 της Συνθήκης ΕΟΚ, νυν άρθρο 122 ΣΛΕΕ, προέκυπτε ότι η φράση «κατάλληλα μέτρα» υποδήλωνε ότι, όσον αφορά επίσης τη μορφή των μέτρων, το Συμβούλιο μπορούσε να επιλέξει, ανάλογα με την περίπτωση, εκείνη την οποία θεωρούσε καταλληλότερη και ότι, υπό την επιφύλαξη της απαίτησης ομόφωνης αποφάσεως, το άρθρο 103, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΟΚ παρέπεμπε στην άσκηση από το Συμβούλιο των εξουσιών του, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματός του να αναθέτει στην Επιτροπή την εκτέλεση των κανόνων που θεσπίζει. Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο έκρινε ότι το άρθρο 103 της Συνθήκης ΕΟΚ, το οποίο παρείχε στο Συμβούλιο την εξουσία να αποφασίζει κατάλληλα για την κατάσταση μέτρα, παρείχε στο εν λόγω όργανο ευρεία διακριτική ευχέρεια, την οποία αυτό όφειλε να ασκεί σύμφωνα με το κοινό συμφέρον (πρβλ. απόφαση της 24ης Οκτωβρίου 1973, Balkan-Import-Export_5/73, EU:C:1973:109, σκέψη 18).
72
Εξάλλου, προκύπτει ότι, κατά την άσκηση των εξουσιών οι οποίες προβλέπονταν στο άρθρο 103, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΟΚ και οι οποίες πλέον προβλέπονται στο άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, όταν το Συμβούλιο όφειλε, στο πλαίσιο μια συνεχώς εξελισσόμενης και σχεδόν απρόβλεπτης κατάστασης, να θεσπίσει μέτρα αμέσου αποτελέσματος, το εν λόγω θεσμικό όργανο μπορούσε να προβεί σε σφαιρική εκτίμηση των πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων του υπό θέσπιση συστήματος. Επιπλέον, το Συμβούλιο όφειλε να εξασφαλίσει τον διαρκή συμβιβασμό, τον οποίο ενδεχομένως απαιτούσαν οι τυχόν αντιφάσεις μεταξύ των διαφόρων στόχων οικονομικής πολιτικής, εκτιμωμένων χωριστά και, κατά περίπτωση, να δώσει στον ένα ή τον άλλο από αυτούς την προσωρινή υπεροχή που επέβαλαν τα γεγονότα ή οι οικονομικές περιστάσεις (πρβλ. απόφαση της 24ης Οκτωβρίου 1973, Balkan-Import-Export_5/73, EU:C:1973:109, σκέψεις 21 και 24).
73
Επομένως, από το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, του οποίου οι διατάξεις είναι κατ’ ουσίαν ισοδύναμες με εκείνες του προϊσχύσαντος άρθρου 103, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΟΚ, προκύπτει ότι το Συμβούλιο, κατά την εφαρμογή του εν λόγω άρθρου, διαθέτει ευρεία διακριτική ευχέρεια, η οποία αποτελεί χαρακτηριστικό της άσκησης της νομοθετικής λειτουργίας, όσον αφορά τη θέσπιση μέτρων για την αντιμετώπιση σοβαρών οικονομικών δυσχερειών που απαιτούν πολιτικές επιλογές εμπίπτουσες στις αρμοδιότητες του νομοθέτη της Ένωσης, δεδομένου ότι τα μέτρα αυτά συνεπάγονται στάθμιση των επίμαχων αντικρουόμενων συμφερόντων βάσει πολλαπλών εκτιμήσεων. Η εν λόγω ευρεία διακριτική ευχέρεια δικαιολογείται από το γεγονός ότι, κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων του, το εν λόγω θεσμικό όργανο καλείται να προβεί σε σύνθετες εκτιμήσεις.
74
Συναφώς, υπενθυμίζεται ότι η θέσπιση των ουσιωδών κανόνων ενός τομέα ανήκει αποκλειστικώς στην αρμοδιότητα του νομοθέτη της Ένωσης. Εξ αυτού έπεται ότι δεν μπορούν να περιλαμβάνονται σε εκτελεστικές πράξεις οι διατάξεις που θεσπίζουν τα ουσιώδη στοιχεία ορισμένου βασικού νομοθετήματος, του οποίου η έκδοση προϋποθέτει πολιτικές επιλογές που εμπίπτουν στην αποκλειστική ευθύνη του νομοθέτη της Ένωσης (πρβλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 28ης Φεβρουαρίου 2023, Fenix International, C‑695/20, EU:C:2023:127, σκέψη 41 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
75
Επιπλέον, όπως προκύπτει από τη σκέψη 71 ανωτέρω, το άρθρο 103, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΟΚ, το οποίο έχει πλέον αντικατασταθεί από το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, παρέχει στο Συμβούλιο τη δυνατότητα να αναθέτει εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή.
76
Επισημαίνεται συναφώς ότι η δυνατότητα, που προβλέπεται στο άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, ανάθεσης στην Επιτροπή της εκτέλεσης κανόνων που έχει θεσπίσει το Συμβούλιο ανήκει αποκλειστικώς στον νομοθέτη της Ένωσης.
77
Πράγματι, από τη νομολογία προκύπτει ότι ο νομοθέτης της Ένωσης διαθέτει εξουσία εκτιμήσεως όταν αποφασίζει να αναθέσει στην Επιτροπή εκτελεστική αρμοδιότητα δυνάμει του άρθρου 291, παράγραφος 2, ΣΛΕΕ (πρβλ. απόφαση της 16ης Ιουλίου 2015, Επιτροπή κατά Κοινοβουλίου και Συμβουλίου, C‑88/14, EU:C:2015:499, σκέψη 28 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
78
Επιπλέον, όσον αφορά την παροχή εκτελεστικής αρμοδιότητας, το άρθρο 291, παράγραφος 2, ΣΛΕΕ προβλέπει ότι νομικά δεσμευτικές πράξεις της Ένωσης αναθέτουν, σε ειδικές περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες, εκτελεστική αρμοδιότητα στο Συμβούλιο, όταν απαιτούνται ενιαίες προϋποθέσεις για την εκτέλεση των εν λόγω πράξεων. Στο πλαίσιο της άσκησης της εκτελεστικής αρμοδιότητας που του ανατίθεται, το οικείο θεσμικό όργανο καλείται να διευκρινίσει το περιεχόμενο νομοθετικής πράξεως, προκειμένου να διασφαλισθεί η εφαρμογή της υπό ενιαίες προϋποθέσεις σε όλα τα κράτη μέλη (πρβλ. απόφαση της 16ης Ιουλίου 2015, Επιτροπή κατά Κοινοβουλίου και Συμβουλίου, C‑88/14, EU:C:2015:499, σκέψη 30 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
79
Τέλος, επισημαίνεται ότι το περιεχόμενο των πράξεων που εκδίδονται δυνάμει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ διαφέρει από εκείνο των εκτελεστικών και των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που εκδίδονται δυνάμει των άρθρων 290 και 291 ΣΛΕΕ.
80
Πράγματι, οι εξουσίες που ανατίθενται στο Συμβούλιο δυνάμει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ δεν εξαρτώνται, σε αντίθεση με τις κατ’ εξουσιοδότηση και τις εκτελεστικές εξουσίες, από προηγούμενη εξουσιοδότηση με βασική νομοθετική πράξη. Εξάλλου, οι πράξεις που εκδίδονται δυνάμει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ δεν συνδέονται άρρηκτα με πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ, σε αντίθεση με τις κατ’ εξουσιοδότηση και τις εκτελεστικές πράξεις, η νομιμότητα των οποίων εξαρτάται από το τι έχει προβλέψει ο νομοθέτης. Περαιτέρω, μολονότι οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις μπορούν επίσης να τροποποιούν στοιχεία νομοθετικής πράξης κατά την έννοια του άρθρου 289, παράγραφος 3, ΣΛΕΕ, εντούτοις, επισημαίνεται ότι μπορούν να τροποποιούν μόνον τα «μη ουσιώδη» στοιχεία πράξης η οποία έχει εκδοθεί σύμφωνα με το άρθρο 289 ΣΛΕΕ.
81
Επιπλέον, υπενθυμίζεται ότι το άρθρο 291, παράγραφος 2, ΣΛΕΕ ορίζει ότι, «όταν απαιτούνται ενιαίες προϋποθέσεις για την εκτέλεση των νομικά δεσμευτικών πράξεων της Ένωσης, οι πράξεις αυτές αναθέτουν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή ή, σε ειδικές περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες και στις περιπτώσεις των άρθρων 24 και 26 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, στο Συμβούλιο». Επισημαίνεται ότι το γράμμα του εν λόγω άρθρου δεν αναφέρεται σε νομοθετικές πράξεις κατά την έννοια του άρθρου 289, παράγραφος 3, ΣΛΕΕ, αλλά ότι, αντιθέτως, το κείμενο παρέχει στον νομοθέτη που εκδίδει νομικά δεσμευτικές πράξεις την εξουσία να αναθέτει εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή ή, κατ’ εξαίρεση, στο Συμβούλιο.
– Επί του περιεχομένου του κανονισμού 2022/2577
82
Υπενθυμίζεται ότι η έκδοση του κανονισμού 2022/2577 ήταν αποτέλεσμα του επιθετικού πολέμου της Ρωσικής Ομοσπονδίας κατά της Ουκρανίας και της άνευ προηγουμένου μείωσης των παραδόσεων φυσικού αερίου από τη Ρωσική Ομοσπονδία προς τα κράτη μέλη οι οποίες έθεσαν σε σοβαρό κίνδυνο την ασφάλεια και τον εφοδιασμό της Ένωσης και των κρατών μελών της και οδήγησαν σε απότομη αύξηση των τιμών της ενέργειας στην Ένωση.
83
Όπως προκύπτει από την αιτιολογική σκέψη 3 του κανονισμού 2022/2577, στο πλαίσιο αυτό και προκειμένου να αντιμετωπιστεί η έκθεση των καταναλωτών και των επιχειρήσεων στην Ευρώπη σε υψηλές και ασταθείς τιμές που προκαλούν οικονομικές και κοινωνικές δυσχέρειες, το Συμβούλιο έκρινε ότι έπρεπε να ληφθούν άμεσα και προσωρινά μέτρα για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
84
Από αυτή την άποψη, ο κανονισμός 2022/2577 περιλαμβάνει μέτρα απλούστευσης με σκοπό την παροχή κινήτρων για την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, θεσπίζοντας εξαιρέσεις από ορισμένες υποχρεώσεις αξιολόγησης οι οποίες προβλέπονται στην περιβαλλοντική νομοθεσία της Ένωσης, ιδίως με τον εξορθολογισμό των διαδικασιών που εφαρμόζονται σε συγκεκριμένες διαδικασίες αδειοδότησης.
85
Πράγματι, ο κανονισμός 2022/2577 θεσπίζει, όπως προκύπτει από το άρθρο του 3, παράγραφος 1, γενική παρέκκλιση από τις διαδικασίες αδειοδότησης οι οποίες προβλέπονται σε διατάξεις του παράγωγου δικαίου της Ένωσης, καθιερώνοντας τεκμήριο περί του ότι η δραστηριότητα παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές έχει χαρακτήρα υπέρτερου δημοσίου συμφέροντος.
86
Ειδικότερα, το άρθρο 4 του κανονισμού 2022/2577, το οποίο περιλαμβάνει μέτρα για την επιτάχυνση της διαδικασίας αδειοδότησης για την εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας, προβλέπει ειδική παρέκκλιση από την υποχρέωση διενέργειας εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον (ΕΕ 2012, L 26, σ. 1).
87
Εξάλλου, το άρθρο 6 του κανονισμού 2022/2577 εξαιρεί τα έργα παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές από την υποχρέωση εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 2, παράγραφος 1, της οδηγίας 2011/92 και από τις εκτιμήσεις για την προστασία των ειδών δυνάμει του άρθρου 12, παράγραφος 1, της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας (ΕΕ 1992, L 206, σ. 7), και δυνάμει του άρθρου 5 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Νοεμβρίου 2009, περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών (ΕΕ 2010, L 20, σ. 7).
88
Ως εκ τούτου, για την επίτευξη των σκοπών του κανονισμού 2022/2577, ορισμένα από τα μέτρα που προβλέπονται στον εν λόγω κανονισμό παρεκκλίνουν, προσωρινώς και σε συγκεκριμένα σημεία, από διατάξεις του παράγωγου δικαίου οι οποίες περιλαμβάνονται στις οδηγίες που μνημονεύονται στις σκέψεις 86 και 87 ανωτέρω και οι οποίες επιβάλλουν «στάθμιση των εννόμων συμφερόντων» πριν από τη χορήγηση άδειας για έργα δυνάμενα να βλάψουν το περιβάλλον, στο μέτρο που, όπως επισημαίνεται στη σκέψη 85 ανωτέρω, ο κανονισμός 2022/2577 επιβάλλει, κατά τη στάθμιση αυτή, να αναγνωρίζεται η υπεροχή της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
89
Τέλος, το άρθρο 9 του κανονισμού 2022/2577 προβλέπει ρήτρα επανεξέτασης του κανονισμού προκειμένου να αξιολογηθεί ο αντίκτυπός του, η οποία παρέχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να προτείνει παράταση της ισχύος του κανονισμού και η οποία είναι παρόμοια με τις συνήθεις ρήτρες αναθεώρησης που προβλέπονται σε πράξεις οι οποίες εκδίδονται σύμφωνα με μία από τις νομοθετικές διαδικασίες του άρθρου 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
90
Επομένως, ο κανονισμός 2022/2577 συνιστά πράξη ιδιαίτερης φύσεως δεδομένου ότι αναγνωρίζει, για πρώτη φορά, την υπεροχή της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθιερώνοντας ένα τεκμήριο περί του ότι η δραστηριότητα παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές έχει χαρακτήρα υπέρτερου δημοσίου συμφέροντος και, ως εκ τούτου, παρεκκλίνοντας από τις γενικές διαδικασίες αδειοδότησης τις οποίες προβλέπει το παράγωγο δίκαιο και οι οποίες συνεπάγονται υποχρεώσεις εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων.
Συμπέρασμα
91
Από τα προεκτεθέντα προκύπτει, πρώτον, ότι το Συμβούλιο, στο πλαίσιο της θέσπισης των μέτρων που περιλαμβάνονται στον κανονισμό 2022/2577, έκανε χρήση της ευρείας διακριτικής ευχέρειας που του παρέχει το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ και η οποία είναι χαρακτηριστική της περίπτωσης στην οποία ένα όργανο ενεργεί υπό νομοθετική ιδιότητα κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus. Πράγματι, το Συμβούλιο, έχοντας την υποχρέωση να θεσπίσει, στο πλαίσιο μια συνεχώς μεταβαλλόμενης και σχεδόν απρόβλεπτης κατάστασης, μέτρα αμέσου αποτελέσματος, προέβη σε σφαιρική εκτίμηση των πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων του υπό θέσπιση συστήματος και εξασφάλισε τον συμβιβασμό τον οποίο απαιτούσαν τυχόν αντιφάσεις μεταξύ διαφόρων επιμέρους στόχων οικονομικής πολιτικής, δίνοντας στον έναν ή τον άλλο από αυτούς την προσωρινή υπεροχή που επέβαλλαν οι οικονομικές περιστάσεις.
92
Δεύτερον, οι εξαιρετικές εξουσίες που παρέχει στο Συμβούλιο το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ δεν προϋποθέτουν προηγούμενη εξουσιοδότηση με βασική νομοθετική πράξη.
93
Τρίτον, το άρθρο 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ παρέχει στο Συμβούλιο την εξουσία να εκδίδει πράξεις για την εφαρμογή των οποίων απαιτούνται εκτελεστικά μέτρα, η δε αρμοδιότητα ανάθεσης της θέσπισης τέτοιων μέτρων ανήκει αποκλειστικώς στον νομοθέτη της Ένωσης.
94
Τέταρτον, ορισμένες διατάξεις του κανονισμού 2022/2577 τροποποιούν επιπλέον ουσιώδη στοιχεία διατάξεων πλειόνων νομοθετικών, κατά την έννοια της Συνθήκης ΛΕΕ, πράξεων του δικαίου της Ένωσης. Επομένως, ο κανονισμός 2022/2577 δεν καταλαμβάνει κατώτερη θέση στην ιεραρχία των κανόνων δικαίου σε σχέση με ορισμένες νομοθετικές, κατά την έννοια της Συνθήκης ΛΕΕ, πράξεις, ήτοι την οδηγία 2011/92, την οδηγία 92/43 και την οδηγία 2009/147, από τις οποίες παρεκκλίνει.
95
Πέμπτον, το γεγονός ότι ο κανονισμός 2022/2577 εκδόθηκε, βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, από το Συμβούλιο και όχι από την Επιτροπή συνιστά πρόσθετο στοιχείο ικανό να αποδείξει ότι ο εν λόγω κανονισμός δεν είναι εκτελεστική πράξη, αλλά πράξη η οποία εκδόθηκε από το Συμβούλιο ως νομοθέτη.
96
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι υφίστανται ορισμένα στοιχεία τα οποία αποδεικνύουν ότι οι εξουσίες που άσκησε το Συμβούλιο, κατά την έκδοση του κανονισμού 2022/2577, βάσει του άρθρου 122, παράγραφος 1, ΣΛΕΕ, εμπίπτουν, για τους σκοπούς της εφαρμογής του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, του κανονισμού Aarhus, στη νομοθετική δραστηριότητα.
97
Κατά συνέπεια, ο κανονισμός 2022/2577 δεν συνιστά διοικητική πράξη κατά την έννοια του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο ζʹ, του κανονισμού Aarhus.
98
Ως εκ τούτου, ορθώς το Συμβούλιο απέρριψε ως απαράδεκτη την υποβληθείσα από τις προσφεύγουσες αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577.
99
Επομένως, το δεύτερο και το τρίτο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμα.
Επί του τετάρτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, το οποίο αφορά παράβαση του άρθρου 289, παράγραφοι 1 έως 3, ΣΛΕΕ και παραβίαση της αρχής της ασφάλειας δικαίου
100
Οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι, ακόμη και αν ο κανονισμός 2022/2577 δεν συνιστούσε διοικητική πράξη κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus, ωστόσο, μια τέτοια περίπτωση θα ήταν αντίθετη προς το άρθρο 289 ΣΛΕΕ. Συναφώς, οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν, κατ’ ουσίαν, ότι η έννοια της «νομοθετικής πράξης» κατά τον εν λόγω κανονισμό συνιστά τυπική έννοια, η οποία καθορίζεται από τη διαδικασία εκδόσεως της σχετικής πράξεως. Επομένως, δεν αμφισβητείται ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν συνιστά νομοθετική πράξη κατά την έννοια του κανονισμού Aarhus, δεδομένου ότι η πράξη αυτή δεν εκδόθηκε σύμφωνα με κάποια από τις νομοθετικές διαδικασίες που μνημονεύονται στο άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ.
101
Το Συμβούλιο, υποστηριζόμενο από την Επιτροπή, αμφισβητεί τα επιχειρήματα των προσφευγουσών.
102
Το σκέλος αυτό πρέπει να απορριφθεί ως αλυσιτελές. Πράγματι, δεν αμφισβητείται ότι ο κανονισμός 2022/2577 δεν εκδόθηκε σύμφωνα με κάποια από τις νομοθετικές διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 289, παράγραφοι 1 και 2, ΣΛΕΕ. Εντούτοις, όπως προκύπτει από την εξέταση του δευτέρου και του τρίτου σκέλους του πρώτου λόγου ακυρώσεως, η έννοια της «διοικητικής πράξης» που διαλαμβάνεται στον κανονισμό Aarhus δεν καθορίζεται από τη διαδικασία εκδόσεως της σχετικής πράξεως.
103
Επομένως, πρέπει να απορριφθεί το τέταρτο σκέλος του πρώτου λόγου ακυρώσεως και, κατά συνέπεια, ο πρώτος λόγος ακυρώσεως στο σύνολό του.
104
Στο μέτρο που ο πρώτος λόγος ακυρώσεως είναι αβάσιμος και το Συμβούλιο ορθώς απέρριψε την αίτηση εσωτερικής επανεξέτασης του κανονισμού 2022/2577 ως απαράδεκτη, ο δεύτερος, ο τρίτος, ο τέταρτος και ο πέμπτος λόγος ακυρώσεως, οι οποίοι βάλλουν κατά της απόρριψης της εν λόγω αιτήσεως επανεξέτασης επί της ουσίας, είναι αλυσιτελείς και πρέπει, επομένως, να απορριφθούν.
105
Συναφώς, υπενθυμίζεται ότι ο δικαστής της Ένωσης μπορεί, μεταξύ άλλων, για λόγους αποτελεσματικής απονομής της δικαιοσύνης, να μην εξετάσει το βάσιμο των λόγων ακυρώσεως που πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι ή αλυσιτελείς (απόφαση της 29ης Σεπτεμβρίου 2022, HIM κατά Επιτροπής, C‑500/21 P, μη δημοσιευθείσα, EU:C:2022:741, σκέψη 73).
106
Κατά συνέπεια, η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της.
Επί των δικαστικών εξόδων
107
Κατά το άρθρο 134, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα. Δεδομένου ότι οι προσφεύγουσες ηττήθηκαν, πρέπει να καταδικαστούν στα δικαστικά έξοδά τους, καθώς και στα δικαστικά έξοδα στα οποία υποβλήθηκε το Συμβούλιο, σύμφωνα με το σχετικό αίτημα του τελευταίου.
108
Κατά το άρθρο 138, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, τα θεσμικά όργανα που παρεμβαίνουν στη δίκη φέρουν τα δικαστικά έξοδά τους. Επομένως, η Επιτροπή πρέπει να φέρει τα δικαστικά έξοδά της.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (ένατο πενταμελές τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Απορρίπτει την προσφυγή.
2)
Η Föreningen Svenskt Landskapsskydd και οι λοιπές προσφεύγουσες των οποίων τα ονόματα παρατίθενται στο παράρτημα φέρουν τα δικαστικά έξοδά τους καθώς και τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
3)
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φέρει τα δικαστικά έξοδά της.
Truchot
Kanninen
Sampol Pucurull
Perišin
Cassagnabère
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 12 Νοεμβρίου 2025.
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.
(
1
)	Ο κατάλογος των λοιπών προσφευγουσών παρατίθεται ως παράρτημα μόνο στο κείμενο που κοινοποιείται στους διαδίκους.