OPINJONI 2/94 TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA28 ta' Marzu 1996"Adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali"Quddiem
il-Qorti tal-Ġustizzja tressqet talba għal opinjoni, ippreżentata
fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-26 ta’ April 1994, magħmula
mill-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea taħt l-Artikolu 228(6) tat-Trattat KE,
li jipprovdi:"Il-Kunsill, il-Kummissjoni
jew Stat Membru jista' jikseb l-opinjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar
jekk ftehim prospettat ikunx kompatibbli mad-dispożizzjonijiet ta’ dan
it-Trattat. Meta l-opinjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja tkun negattiva,
il-ftehim ikun jista’ jidħol fis-seħħ biss fit-termini ta' l-Artikolu N
tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea."Il-kuntest tat-talbaI – Il-kontenut tat-talba għal-opinjoni1.      Il-Kunsill,
irrappreżentat minn J.-C. Piris, Direttur Ġenerali tas-Servizz
Ġuridiku, J.-P. Jacqué, Direttur fis-Servizz Ġuridiku u A. Lo Monaco,
membru tas-Servizz Ġuridiku, bħala aġenti, jitlob l-opinjoni tal-Qorti
tal-Ġustizzja fuq id-domanda li ġejja:"L-adeżjoni
tal-Komunità Ewropea mal-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet
tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali tal-4 ta’ Novembru 1950
(iktar 'il quddiem il-'Konvenzjoni') tkun kompatibbli mat-Trattat li
jistabbilixxi l-Komunità Ewropea?"2.      Il-Kunsill
jispjega li deċiżjoni ta’ prinċipju fuq il-ftuħ ta' negozjati ma tistax
tittieħed qabel ma l-Qorti tal-Ġustizzja tkun eżaminat jekk l-adeżjoni
prospettata hijiex kompatibbli mat-Trattat.Fl-osservazzjonijiet
orali tiegħu, il-Kunsill, filwaqt li jirrikonoxxi li ma jeżistix test
tal-ftehim prospettat, isostni li t-talba hija ammissibbli. Il-Kunsill
m’għamilx użu ħażin tal-proċedura, iżda huwa ffaċċjat bi kwistjonijiet
ta' prinċipju ta' natura ġuridika u istituzzjonali. Barra minn hekk,
il-Konvenzjoni li magħha l-Komunità tipprospetta li taderixxi hija
magħrufa u l-kwistjonijiet ġuridiċi li tqajjem l-adeżjoni huma
suffiċjentement preċiżi sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja tkun tista’
opinjoni.3.      Filwaqt
li jesponi l-għan u l-objettivi tal-ftehim prospettat, il-Kunsill
jiddikjara l-pożizzjoni tiegħu dwar il-portata ta' l-adeżjoni, dwar
il-parteċipazzjoni tal-Komunità fl-organi ta' kontroll u dwar
it-tibdiliet li għandhom isiru fil-Konvenzjoni u fil-Protokolli.4.      Għal
dak li għandu x’jaqsam mal-portata ta’ l-adeżjoni, il-Kunsill
jispeċifika li kull Komunità trid taderixxi mal-Konvenzjoni fl-ambitu
tal-kompetenzi tagħha u fil-limiti tal-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt
tagħha. L-adeżjoni għandha ssir fir-rigward tal-Konvenzjoni u
tal-Protokolli li daħlu fis-seħħ u ġew ratifikati mill-Istati Membri
kollha tal-Komunità. Din l-adeżjoni m’għandu jkollha ebda effett fuq
ir-riżervi magħmula mill-Istati Membri, li huma parti fil-Konvenzjoni,
liema riżervi jibqgħu japplikaw fl-oqsma li jaqgħu fil-kompetenza
nazzjonali. Il-Komunità għandha taċċetta li tkun suġġetta
għall-mekkaniżmu tal-petizzjonijiet individwali u tar-rikorsi
interstatali; madankollu azzjonijiet bejn il-Komunità u l-Istati Membri
tagħha għandhom jiġu esklużi, sabiex jiġi rispettat il-monopolju li
l-Artikolu 219 tat-Trattat KE jagħti lill-Qorti tal-Gustizzja.5.      Għall-parteċipazzjoni
tal-Komunità fl-organi ta’ kontroll, speċjalment għall-Qorti unika
tad-Drittijiet tal-Bniedem li se jkun hemm fil-futur, hemm diversi
soluzzjonijiet possibbli: nuqqas ta’ mħallef Komunitarju, ħatra ta’
mħallef permanenti li jkollu l-istess status bħall-imħallfin l-oħra, jew
il-ħatra ta' mħallef bi status speċjali, li d-dritt tal-vot tiegħu jkun
limitat għall-kawżi li jkollhom x’jaqsmu mad-dritt Komunitarju. Dan
l-imħallef ma jkunx jista’ fl-istess ħin ikun membru tal-Qorti
tal-Ġustizzja. Il-proċedura għall-ħatra ta’ dan l-imħallef għandha tkun
regolata mill-Konvenzjoni, bil-kundizzjoni li l-ħatra tal-kandidati li
tipproponi l-Komunità tibqa’ kwistjoni interna tal-Komunità.
Il-parteċipazzjoni tal-Komunità fil-Kumitat tal-Ministri m'għandhiex
tkun ipprospettata, liema Kumitat, barra minn hekk, għandu jitlef kull
funzjoni tiegħu fil-mekkaniżmu ġudizzjarju tal-futur.6.      Ikun
hemm bżonn li jiġu emendati l-Konvenzjoni u l-Protokolli li fil-preżent
huma miftuħa biss għall-adeżjoni ta' l-Istati Membri tal-Kunsill ta'
l-Ewropa. Issa l-Komunità ma tipprospettax li taderixxi mal-Kunsill ta'
l-Ewropa. Ikun hemm ukoll il-bżonn li jiġu emendati d-dispożizzjonijiet
tekniċi li jipprovdu għall-intervent ta' l-Istati Membri tal-Kunsill ta'
l-Ewropa fil-mekkaniżmi ta’ kontroll tal-Konvenzjoni. Fil-każ ta’
adeżjoni, il-Komunità għandha tkun marbuta biss fil-limiti
tal-kompetenzi tagħha. Għandu jiġi previst mekkaniżmu li jippermetti
lill-Komunità u lill-Istati Membri li jiċċaraw il-kwistjoni tat-tqassim
tal-kompetenzi quddiem l-istanzi tal-Konvenzjoni.7.      Fil-kuntest
ta' l-analiżi tal-konformità ta' l-adeżjoni mat-Trattat, il-Kunsill
jeżamina l-kompetenza tal-Komunità sabiex tikkonkludi l-ftehim
prospettat u l-kompatibbiltà tas-sistema ġudizzjarja tal-Konvenzjoni ma’
l-Artikoli 164 u 219 tat-Trattat.8.      Il-Kunsill
jirrikonoxxi l-fatt li t-Trattat ma jagħti ebda setgħa ta’ azzjoni
speċifika lill-Komunità fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem.
Il-protezzjoni ta’ dawn id-drittijiet titwettaq permezz tal-prinċipji
ġenerali tad-dritt Komunitarju. In-neċessità ta' din il-protezzjoni, li
hija affermata mill-ġurisprudenza, illum tinsab stabbilita bl-Artikolu F
tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Il-Kunsill jikkunsidra li
l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem tirriżulta minn prinċipju
orizzontali
li jifforma parti integrali mill-għanijiet tal-Komunità.
Fin-nuqqas ta’ artikolu speċifiku, l-Artikolu 235 tat-Trattat KE għandu
jservi bħala bażi għall-adeżjoni, bil-kundizzjoni li jiġu sodisfatti
l-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu.9.      Il-Kunsill
jistaqsi wkoll jekk l-adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni,
speċjalment mas-sistema ġudizzjarja, tqiegħedx fid-dubju l-ġurisdizzjoni
esklużiva mogħtija lill-Qorti tal-Ġustizzja bl-Artikoli 164 u 219
tat-Trattat kif ukoll l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju.10.    Il-Kunsill
jenfasizza n-nuqqas ta’effett dirett tas-sentenzi tal-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem; fil-fatt, dik il-Qorti ma tistax tħassar jew
temenda xi dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali, iżda tista’ biss timponi
fuq parti kontraenti obbligu li din tilħaq riżultat partikolari.
Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja tkun obbligata tirrispetta s-sentenzi
ta' dik il-Qorti fil-ġurisprudenza tagħha stess. Il-fatt li
l-petizzjonijiet individwali huma suġġetti għall-kundizzjoni li l-ewwel
iridu jiġu eżawriti r-rimedji li jipprovdi d-dritt domestiku jwassal
sabiex il-qrati interni tal-Komunità, b'mod partikolari l-Qorti
tal-Ġustizzja, jiddeċiedu dwar il-kompatibbiltà ta' l-att Komunitarju
mal-Konvenzjoni. Fl-opinjoni 1/91 tal-14 ta’ Diċembru 1991 (Ġabra p.
I-6079), il-Qorti tal-Ġustizzja aċċettat li l-Komunità tassuġġetta ruħha
għal mekkaniżmu ġudizzjarju mwaqqaf permezz ta' ftehim internazzjonali,
bil-kundizzjoni li dik il-qorti tillimita ruħha li tinterpreta u
tapplika dak il-ftehim u ma tqiegħedx fid-dubju l-awtonomija ta' l-ordni
ġuridiku Komunitarju. Il-Kunsill jistaqsi jekk din id-dikjarazzjoni
tkoprix biss il-każ fejn is-sentenzi ta’ dik il-qorti jirrigwardaw biss
il-ftehim internazzjonali jew tkoprix ukoll il-każ fejn dawk is-sentenzi
jirrigwardaw il-kompatibbiltà tad-dritt Komunitarju mal-ftehim.II – Proċedura1       Konformement
ma' l-Artikolu 107(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja,
it-talba għal opinjoni ġiet innotifikata lill-Kummissjoni
tal-Komunitajiet Ewropej u lill-Istati Membri. Ġew ippreżentati noti ta'
osservazzjonijiet mill-Gvern Belġjan, irrappreżentat minn J. Devadder,
Direttur ta' l-Amministrazzjoni fil-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin,
tal-Kummerċ Barrani u tal-Kooperazzjoni għall-Iżvilupp, bħala aġent,
mill-Gvern Daniż, irrappreżentat minn L. Mikaelsen, Ambaxxatur, u P.
Biering, Kap ta' Dipartiment, konsulenti legali fil-Ministeru ta'
l-Affarijiet Barranin, bħala aġenti, mill-Gvern Ġermaniż, irrappreżentat
minn E. Röder, Ministerialrat fil-Ministeru Federali ta' l-Ekonomija, u
A. Dittrich, Regierungsdirektor fil-Ministeru Federali tal-Ġustizzja,
bħala aġenti, mill-Gvern Grieg, irrappreżentat minn V. Rotis, President
Onorarju tal-Kunsill ta' l-Istat, S. Zisimopoulos, konsulent legali
fir-Rappreżentanza Permanenti tar-Repubblika Griega, u N. Dafniou,
segretarja fis-Servizz Ġuridiku Speċjali tal-Kontenzjuż Komunitarju
tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, bħala aġenti, mill-Gvern
Spanjol, irrappreżentat minn A. Navarro González, Direttur Ġenerali
tal-Koordinazzjoni Ġuridika u Istituzzjonali Komunitarja, u R. Silva de
Lapuerta, abogado del Estado, tas-Servizz tal-Kontenzjuż Komunitarju,
bħala aġenti, mill-Gvern Franċiż, irrappreżentat minn E. Belliard,
Assistent Direttur fid-Direttorat ta' l-Affarijiet Ġuridiċi
tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, C. de Salins, Kap ta' Diviżjoni
fl-istess Direttorat, u C. Chavance, Segretarju ta' l-Affarijiet
Barranin fl-istess Direttorat, bħala aġenti, mill-Gvern Olandiż,
irrappreżentat minn A. Bos, konsulent legali fil-Ministeru ta'
l-Affarijiet Barranin, bħala aġent, mill-Gvern Portugiż, irrappreżentat
minn L Fernandes, Direttur tad-Direttorat tas-Servizz Ġuridiku
tad-Direttorat Ġenerali ta' l-Affarijiet Komunitarji tal-Ministeru ta'
l-Affarijiet Barranin, u M. L. Duarte, konsulent fl-istess Direttorat,
bħala aġenti, mill-Gvern tar-Renju Unit, irrappreżentat minn J. Collins,
tat-Treasury Solicitor's Department, bħala aġent, assistit minn S.
Richards u
D. Anderson, barristers, u mill-Kummissjoni,
irrappreżentata minn J. Amphoux, konsulent legali prinċipali, J.
Pipkorn, konsulent legali, u R.Gosalbo-Bono, membru tas-Servizz
Ġuridiku, bħala aġenti.2       Wara
l-adeżjoni tar-Repubblika ta' l-Awstrija, tar-Repubblika tal-Finlandja u
tar-Renju ta' l-Iżvezja ma' l-Unjoni Ewropea, it-talba għal opinjoni
ġiet innotifikata lilhom ukoll. Ġew ippreżentati noti ta'
osservazzjonijiet mill-Gvern Awstrijak, irrappreżentat minn K.
Berchtold, lecturer universitarju, bħala aġent, u mill-Gvern
Finlandiż, irrappreżentat minn H. Rotkirch, Kap ta' Dipartiment
fil-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, bħala aġent.3       Fuq
talba tiegħu, il-Parlament Ewropew, irrappreżentat minn G. Garzón
Clariana, konsulent legali, u E. Perillo, membru tas-Servizz Ġuridiku,
bħala aġenti, ġie awtorizzat jippreżenta osservazzjonijiet.4       Fis-seduta
tas-7 ta’ Novenbru 1995, instemgħet it-trattazzjoni tal-Gvern Belġjan,
irrappreżentat minn J. Devadder, tal-Gvern Daniż, irrappreżentat minn
L. Mikaelsen u P. Biering, tal-Gvern Ġermaniż,
irrappreżentat minn A. Dittrich, tal-Gvern Grieg, irrappreżentat minn A.
Samoni-Rantou, assistent konsulent legali speċjali assistent
fis-Servizz Speċjali tal-Kontenzjuż Komunitarju tal-Ministeru ta'
l-Affarijiet Barranin, bħala aġent, u N. Dafniou, tal-Gvern Spanjol,
irrappreżentat minn R. Silva Lapuerta, tal-Gvern Franċiż, irrappreżentat
minn J.-F. Dobelle, Assistent Direttur fid-Direttorat ta' l-Affarijiet
Ġuridiċi tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, bħala aġent, u C.
Chavance, tal-Gvern Irlandiż, irrappreżentat minn D. Gleeson, SC, bħala
aġent, u M. Buckley, tal-Gvern Taljan, irrappreżentat mill-Professur U.
Leanza, Kap tas-Servizz tal-Kontenzjuż Diplomatiku, tat-Trattati u ta'
l-Affarijiet Leġiżlattivi tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, bħala
aġent, tal-Gvern Olandiż, irrappreżentat minn M. Fiestra, assistent
konsulent legali fil-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin, bħala aġent,
tal-Gvern Portugiż, irrappreżentat minn L. Fernandes u M. L. Duarte,
tal-Gvern Finlandiż, irrappreżentat minn H. Rotkirch, tal-Gvern Żvediż,
irrappreżentat minn L. Nordling, konsulent fid-Direttorat Ġuridiku
għall-affarijiet Ewropej tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin,
tal-gvern tar-Renju Unit, irrappreżentat minn J. E. Collins, assistit
minn S. Richards u D. Anderson, tal-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea,
irrappreżentat minn J.-C. Piris, J.-P. Jacqué u A. Lo Monaco,
tal-Kummissjoni, irrappreżentata minn J. Pipkorn u R. Gosalbo-Bono, u
tal-Parlament Ewropew, irrappreżentat minn G. Garzon Clariana u E.
Perillo.III – Kronoloġija tal-kwistjoni tar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem mill-Komunità1       La
t-Trattat KE u lanqas it-Trattati KEFA jew KEEA ma fihom xi referenza
speċifika għad-drittijiet fundamentali, ħlief għall-fatt li jissemma
"il-ħarsien tal-paċi u l-libertà" fl-aħħar premessa tal-preambolu.2       Il-Qorti
tal-Ġustizzja assigurat il-protezzjoni tad-drittijiet fondamentali
permezz tal-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju, billi għamlet
referenza għat-tradizzjonijiet kostituzzjonali komuni u għall-istrumenti
internazzjonali, b'mod partikolari l-Konvenzjoni.3       Fil-preambolu
tiegħu, l-Att Uniku Ewropew jirreferi, billi jispira ruħu minn din
il-ġurisprudenza, għar-rispett tad-drittijiet fundamentali rikonoxxuti
fil-kostituzzjonijiet u fil-liġijiet ta' l-Istati Membri,
fil-Konvenzjoni u fil-Karta Soċjali Ewropea.4       L-Artikolu
F(2) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea jipprovdi li "l-Unjoni għandha
tirrispetta l-prinċipji [d-drittijiet] fundamentali, kif garantiti
mill-Konvenzjoni … u kif jirriżultaw mit-tradizzjonijiet kostituzzjonali
komuni għall-Istati Membri, bħala prinċipji ġenerali tal-liġi
tal-Komunità". Il-ħames inċiż ta' l-Artikolu J.1(2) ta’ dan it-Trattat
jirreferi għar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem u tal-libertajiet
fundamentali. L-Artikolu K.2(1) ta' l-istess Trattat jinkludi referenza
espliċita għar-rispett tal-Konvenzjoni fil-kuntest tal-kooperazzjoni
fl-oqsma tal-ġustizzja u ta' l-affarijiet interni.5       Saret
referenza wkoll għar-rispett tad-drittijiet fundamentali
f'dikjarazzjonijiet politiċi ta' l-Istati Membri u ta'
l-istituzzjonijiet Komunitarji. Jistgħu jiġu ċċitati d-Dikjarazzjoni
Konġunta tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni dwar
id-drittijiet fundamentali tal-5 ta’ April 1977 (Treaty Series
1995, p. 877), id-Dikjarazzjoni Konġunta tal-Parlament Ewropew,
tal-Kunsill, tar-rappreżentanti ta' l-Istati Membri miġbura fi ħdan
il-Kunsill u tal-Kummissjoni kontra r-razziżmu u l-ksenofobija tal-11
ta’ Ġunju 1986 (Treaty Series 1995, p. 889), ir-Riżoluzzjoni
tal-Kunsill u tar-rappreżentanti tal-Gvernijiet ta' l-Istati Membri
miġbura fi ħdan il-Kunsill, tad-29 ta’ Mejju 1990, dwar il-ġlieda kontra
r-razziżmu u l-ksenofobija (ĠU C 157, p. 1), ir-Riżoluzzjoni dwar
id-drittijiet tal-bniedem, id-demokrazija u l-iżvilupp adottata
mill-Kunsill u r-rappreżentanti ta' Istati Membri miġbura fi ħdan
il-Kunsill fit-28 ta’ Novembru 1991 (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej
Nru 11/91, punt 2.3.1), u l-Konklużjonijiet dwar l-implementazzjoni ta’
din ir-riżoluzzjoni adottati mill-Kunsill u l-Istati Membri fit-8 ta’
Novembru 1992. Jistgħu wkoll jiġu mfakkra d-dikjarazzjonijiet
tad-diversi Kunsilli Ewropej, bħalma hi d-Dikjarazzjoni dwar l-identità
Ewropea ta' l-14 ta’ Diċembru 1973 (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej
Nru 12/73, punt 2501), id-Dikjarazzjoni dwar id-demokrazija tat-8 ta’
April 1978, id-Dikjarazzjoni dwar ir-rwol internazzjonali tal-Komunità
tat-2 u tat-3 ta’ Diċembru 1988 (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej Nru 12/88, punt 1.1.10), id-Dikjarazzjoni dwar id-drittijiet tal-bniedem tad-29 ta’ Ġunju 1991 (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej
Nru 6/91, Anness V) u d-Dikjarazzjoni dwar id-drittijiet tal-bniedem
tal-11 ta’ Diċembru 1993 fl-okkażjoni tal-45 anniversarju
tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej Nru 12/93, punt 1.4.12).6       F’rapport
tal-4 ta’ Frar 1976, mibgħut lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill,
intitolat "Il-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali fil-ħolqien u
fl-iżvilupp tad-dritt Komunitarju" (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropej, Suppliment 5/76), il-Kummissjoni eskludiet in-neċessità ta’ adeżjoni tal-Komunità bħala tali mal-Konvenzjoni.7       Il-Kummissjoni
pproponiet l-adeżjoni formali lill-Kunsill għall-ewwel darba
fil-"Memorandum dwar l-adeżjoni tal-Komunitajiet Ewropej mal-Konvenzjoni
għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet
Fundamentali" tal-4 ta’ April 1979 (Bullettin tal-Komunitajiet Ewropew
suppliment nr. 2/79).8       Din
il-proposta ġiet imġedda permezz tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni
dwar l-adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni
tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali tad-19 ta’
Novembru 1990.9       Fis-26
ta’ Ottubru 1993, il-Kummissjoni ppubblikat dokument tax-xogħol
intitolat "L-adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-ordni ġuridiku Komunitarju", li fih hija
teżamina b'mod partikolari l-kwistjonijiet tal-bażi ġuridika ta'
l-adeżjoni u tal-monopolju ta' ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja.10     Il-Parlament
Ewropew esprima ruħu bosta drabi favur l-adeżjoni, l-aħħar darba
permezz ta’ riżoluzzjoni tat-18 ta’ Jannar 1994 dwar l-adeżjoni
tal-Komunità mal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittjiet tal-Bniedem, adottata
abbażi ta’ rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ġuridiċi u
għad-Drittijiet taċ-Cittadini (ĠU C 44, pġ. 32). IV – L-ammissibbiltà tat-talba għal opinjoni1       Il-Gvernijiet
ta' l-Irlanda u tar-Renju Unit isostnu li t-talba għal opinjoni mhijiex
ammissibbli. Il-Gvernijiet tad-Danimarka, tal-Finlandja u ta' l-Iżvezja
jqajmu wkoll il-kwistjoni jekk it-talba hijiex prematura.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Irlandiż jenfasizza li mhemm l-ebda proposta speċifika
ta’ ftehim dwar l-adeżjoni li fuqha l-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tagħti
l-opinjoni tagħha. Hemm għadd kbir ta' problemi tekniċi u diversi
soluzzjonijiet huma konċepibbli. Għadha ma ttieħdet ebda għażla
għad-determinazzjoni tal-partijiet li għandhom jinnegozjaw.Skond
il-Gvern tar-Renju Unit, l-ebda ftehim mhuwa "prospettat" fis-sens ta'
l-Artikolu 228(6) tat-Trattat. Il-Qorti tal-Ġustizzja tista' tiġi adita
biss wara li jkunu saru negozjati dettaljati fuq l-abbozz tal-ftehim.
Fl-opinjoni 1/78 tal-4 ta’ Ottubru 1979 (Gabra p. 2871), it-talba, bla
dubju, ġiet meqjusa ammissibbli minkejja l-fatt li n-negozjati kienu
għadhom iridu jsiru. Madankollu, fil-mument meta saret din it-talba,
il-ftehim kien jeżisti fil-forma ta' abbozz; in-negozjati seħħew waqt
il-proċeduri u l-Qorti tal-Ġustizzja kienet informata bl-iktar stat
reċenti tat-testi qabel ma tat l-opinjoni tagħha. Għal-kuntrarju,
fil-preżenti proċeduri, ma jeżisti ebda abbozz ta’ ftehim ma jeżisti u
ebda negozjati mhuma prospettati li jsiru qabel ma tingħata l-opinjoni.
It-talba għall-opinjoni 1/78 kienet rilevanti, billi kien hemm kwistjoni
dwar il-bażi ġuridika tal-ftehim. F’dan il-każ, hemm qbil fuq l-unika
bażi ġuridika possibbli, jiġifieri l-Artikolu 235 tat-Trattat.Apparti
l-problemi fundamentali esposti mill-Kunsill, il-Gvern tar-Renju Unit
isemmi iktar diffikultajiet. Huwa jqajjem il-kwistjoni dwar il-portata
ta' l-adeżjoni fil-preżenza tar-riżervi magħmula mill-Istati Membri,
is-setgħa ta’ dawn ta' l-aħħar li fi kwalunkwe mument jidderogaw minn
ċerti dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni u r-riskju ta’ diverġenza bejn
l-obbligi ta' l-Istati Membri u dawk tal-Komunità, il-problema
tal-parteċipazzjoni tal-Komunità fl-organi tal-Konvenzjoni, b'mod
partikolari fil-Qorti unika tal-futur, it-tqassim tal-kompetenzi bejn
il-Komunità u l-Istati Membri, id-diffikultà li l-Komunità taderixxi
mal-Konvenzjoni mingħajr ma qabel taderixxi mal-Kunsill ta' l-Ewropa, u
l-futur tat-Trattati KEFA u KEEA. Fid-dawl tan-numru u tal-gravità ta'
dawn il-problemi, il-Qorti tal-Ġustizzja attwalment ma tistax tagħti
opinjoni ta’ valur.L-Artikolu 235
tat-Trattat, li huwa l-unika bażi ġuridika possibbli, jeħtieġ deċizjoni
unanimi tal-Kunsill. Il-fatt li mhemmx tali unanimità jenfasizza
n-natura ipotetika u irrealistika tat-talba għal opinjoni. Issa
fil-kuntest tar-rinviju għal deċiżjoni preliminari, il-Qorti
tal-Ġustizzja dejjem irrifjutat li tiddeċiedi fuq kwistjonijiet ġenerali
jew ipotetiċi.Il-Gvern Daniż jirrileva li
mhemmx abbozz ta’ ftehim negozjat. Iktar u iktar, ma ntlaħaqx ftehim fi
ħdan il-Kunsill dwar il-ftuħ ta' negozjati.Il-Gvern
Finlandiż ifakkar li, skond l-Artikolu 107(2) tar-Regoli tal-Proċedura u
l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-opinjoni tista’ tirrigwarda
l-kompatibbiltà tal-ftehim prospettat mat-Trattat u l-kompetenza
tal-Komunità. F’dan il-każ, l-ammissibbiltà tat-talba tiddependi
mill-kwistjoni jekk id-dokumenti annessi ma' din it-talba jew iċċitati
fiha jikkostitwixxux assjem li minnu jista' jinsilet il-ftehim
prospettat bi preċiżjoni suffiċjenti sabiex tippermetti lill-Qorti
tal-Ġustizzja tagħti l-opinjoni tagħha. Fil-każ ta’ tweġiba
affermattiva, in-natura eventwalment prematura tat-talba ma żżommx
lill-Qorti tal-Ġustizzja milli tiddeċiedi b’mod ġenerali u fuq il-livell
ta' prinċipji.Fit-trattazzjoni tiegħu,
il-Gvern Żvediż jirrileva wkoll li la hemm abbozz ta' test ta'
konvenzjoni u lanqas deċiżjoni tal-Kunsill li jinfetħu n-negozjati. Anki
li kieku l-Qorti tal-Ġustizzja kellha tqis it-talba għal opinjoni
ammissibbli, wieħed ma jkunx jista’ jevita li ssir xi talba ulterjuri,
wara li waqt in-negozjati jiġu ttrattati l-kwistjonijiet ġuridiċi u
tekniċi.2       Il-Kummissjoni,
il-Parlament u l-Gvernijiet tal-Belġju, tal-Ġermanja, ta' Franza, ta'
l-Italja u tal-Portugall jesponu li t-talba għal opinjoni hija
ammissibbli, billi tirrigwarda ftehim prospettat fis-sens ta' l-Artikolu
228(6) tat-Trattat.Il-Kummissjoni
tirreferi għall-bidla fil-kliem ta' l-Artikolu 228. It-test l-antik
tat-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 228(1) tat-Trattat KEE, li kien
jippermetti li tinkiseb l-opinjoni minn qabel tal-Qorti tal-Ġustizzja
dwar il-kompatibbiltà tal-ftehim prospettat, kien marbut ma' l-ewwel
subparagrafu li jirreferi għall-konklużjoni ta' ftehim bejn il-Komunità u
Stati terzi jew organizzazzjoni internazzjonali. It-test il-ġdid ta'
l-Artikolu 228(6) tat-Trattat KE jitkellem biss dwar ftehim prospettat u
jħalli barra kull referenza għal opinjoni qabel il-konklużjoni ta’ xi
ftehim. Diġà fl-opinjoni 1/78, iċċitata iktar 'il fuq, il-Qorti
tal-Ġustizzja tat interpretazzjoni wiesgħa tal-kunċett ta’ ftehim
prospettat; din il-ġurisprudenza tista’ titqies li ssaħħet fid-dawl
tat-test il-ġdid. Bħal fit-talba għal opinjoni 1/78, id-domanda mressqa
quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja tirrigwarda l-kompetenza u mhemmx riskju
li din terġa’ titressaq quddiemha waqt xi eventwali negozjati.Il-Parlament
jenfasizza li l-għan ta' l-Artikolu 228, kif jirriżulta mill-opinjoni
1/75 tal-11 ta’ Novembru 1975 (Ġabra p. 1355), huwa li jiġu evitati
kwistjonijiet dwar il-kompatibbiltà ta' ftehim internazzjonali
mat-Trattat. Dan il-każ jirrigwarda l-eżami dwar jekk l-ordni ġuridiku
stabbilit bil-Konvenzjoni huwiex kompatibbli ma’ l-ordni ġuridiku
Komunitarju. Il-kwistjoni ġuridika konkreta hija jekk il-fatt li l-Qorti
tal-Ġustizzja tkun assuġġettata għal awtorità ġudizzjarja estranja
għall-ordni ġuridiku Komunitarju huwiex kompatibbli mal-monopolju ta'
ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja. Fl-opinjoni 1/78, iċċitata iktar
'il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja rrikonoxxiet li huwa fl-interess ta'
l-Istati kollha kkonċernati, inklużi l-Istati terzi, li kwistjoni dwar
il-kompetenza tiġi riżolta mal-ftuħ tan-negozjati.Il-Gvern
Belġjan ukoll isemmi l-preċedent ta' l-opinjoni 1/78 u l-formulazzjoni
l-ġdida ta' l-Artikolu 228(6) tat-Trattat. Huwa jinsisti fuq tliet
punti. L-Istati Membri kkunsidraw li l-kompatibbiltà ta' l-adeżjoni
mad-dritt Komunitarju għandha tiġi stabbilita qabel ma jinfetħu
n-negozjati. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà aċċettat, fl-opinjoni 1/78,
iċċitata iktar 'il fuq, u fl-opinjoni 1/92 ta' l-10 ta' April 1992
(Ġabra p. I-2821), li talba għal opinjoni għandha titqies ammissibbli,
bil-kundizzjoni li l-għan tal-ftehim prospettat ikun magħruf u li
l-awtur tat-talba jkollu interess li jikseb risposta, anki jekk
il-kontenut tal-ftehim prospettat ikunu għadu ma ġiex definit
fid-dettalji kollha tiegħu. L-effett utli ta' l-Artikolu 228(6)
tat-Trattat jiġi ppreġudikat li kieku wieħed kellu jeżiġi
mill-istituzzjoni li tressaq it-talba għal opinjoni li hija ma jkollha
ebda dubju dwar il-kompatibbiltà tal-ftehim prospettat mad-dritt
Komunitarju.Fit-trattazzjoni tiegħu,
il-Gvern Ġermaniż jesponi li t-talba hija ammissibbli billi, meta
tressqet, id-diskussjoni dwar l-adeżjoni kienet laħqet stadju fejn
opinjoni dehret li kienet neċessarja u ġustifikata. Kemm il-Konvenzjoni,
li hija s-suġġett ta' l-adeżjoni, kif ukoll l-adattamenti li teħtieġ
tali adeżjoni huma magħrufa. Konformement ma' dak li stabbiliet il-Qorti
tal-Ġustizzja fl-opinjoni 1/78, iċċitata iktar 'il fuq, huwa
fl-interess ta' l-Istati Membri kollha li l-kwistjoni tal-kompetenza
tal-Komunità sabiex taderixxi mal-Konvenzjoni tiġi riżolta qabel
in-negozjati.Fit-trattazzjoni tiegħu,
il-Gvern Franċiż jirrikonoxxi li l-Qorti tal-Ġustizzja m’għandhiex
abbozz ta’ ftehim, li għad hemm sensiela ta’ inċertezzi dwar il-kontenut
tan-negozjati u li fil-preżent għad mhemmx qbil fi ħdan il-Kunsill dwar
l-opportunità ta’ l-adeżjoni. Il-Qorti tal-Ġustizzja għandha madankollu
tqis it-talba għal opinjoni ammissibbli, billi l-kwistjonijiet ġuridiċi
dwar il-kompatibbiltà ta' l-adeżjoni mat-Trattat huma identifikati
b’mod ċar u billi r-rilevanza tagħhom ma tistax tiġi kkontestata.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Taljan isemmi l-Artikolu 107(2) tar-Regoli
tal-Proċedura, li minnu jirriżulta li t-talba għal opinjoni tista'
tirrigwarda l-kompatibbiltà tal-ftehim prospettat mad-dispożizzjonijiet
tat-Trattat jew il-kompetenza tal-Komunità sabiex tikkonkludi tali
ftehim. Jekk it-talba tirrigwarda l-kompetenza, bħal f'dan il-każ,
mhijiex meħtieġa l-eżistenza ta' test ta' ftehim diġà suffiċjentement
definit. Anki jekk it-talba tirrigwarda wkoll il-kompatibbiltà ta'
l-adeżjoni mar-regoli sostantivi tat-Trattat, il-Qorti tal-Ġustizzja ma
tistax tirrifjutaha, billi l-Konvenzjoni li magħha hija prospettata
l-adeżjoni teżisti u l-aspetti ġenerali tagħha huma magħrufa.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Portugiż jenfasizza wkoll li r-riżultat tan-negozjati
li għandhom jitmexxew u l-kontenut tal-Konvenzjoni li magħha l-Komunità
tipproponi li taderixxi huma magħrufa.V – Il-bażi ġuridika ta' l-adeżjoni prospettata 1       Il-Gvern
Awstrijak, wara li fakkar il-ġurisprudenza dwar il-kompetenzi esterni
tal-Komunità, jesponi li r-rispett tad-drittijiet fondamentali jifforma
parti mill-eżerċizzju tal-prerogattivi kollha tal-Komunità. Il-garanzija
tad-drittijiet protetti mill-Konvenzjoni hija bbażata fuq il-kompetenza
li abbażi tagħha jaġixxu l-istituzzjonijiet Komunitarji f’kull qasam
ikkonċernat. Din l-applikazzjoni orizzontali
interna tad-drittijiet
garantiti mill-Konvenzjoni tikkostitwixxi, fl-istess ħin, il-bażi
tal-kompetenza esterna tal-Komunità sabiex taderixxi mal-Konvenzjoni.2       Il-Kummissjoni,
il-Parlament u l-Gvernijiet tal-Belġju, tad-Danimarka, tal-Ġermanja,
tal-Greċja, ta' l-Italja, tal-Finlandja u ta' l-Iżvezja, kif ukoll,
sussidjarjament, il-Gvern Awstrijak, jesponu li, fin-nuqqas ta’
dispożizzjonijiet speċifiċi, l-Artikolu 235 tat-Trattat jikkostitwixxi
l-bażi ġuridika għall-adeżjoni. Il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni
ta' l-Artikolu 235, jiġifieri n-neċessità ta’ azzjoni mill-Komunità,
it-twettiq ta’ wieħed mill-għanijiet tal-Komunità u r-rabta mat-tħaddim
tas-suq komuni, huma sodisfatti.Il-Kummissjoni
tagħmel referenza għad-dokument tax-xogħol tagħha tas-26 ta’ Ottubru
1993, iċċitat iktar 'il fuq, li fih hija kkwalifikat ir-rispett
tad-drittijiet tal-bniedem bħala għan trasversali li jifforma parti
integrali mill-għanijiet tal-Komunità.Mis-sentenza
tat-8 ta’ April 1976, Defrenne (43/75, Ġabra p. 455), jirriżulta li
l-għanijiet fis-sens ta' l-Artikolu 235 tat-Trattat jistgħu jiġu
speċifikati fil-preambolu tat-Trattat. Issa l-preambolu ta' l-Att Uniku
Ewropew jagħmel referenza għar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem u
għall-Konvenzjoni.Il-Parlament jikkunsidra
wkoll li l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem taqa' taħt l-għanijiet
tal-Komunità. Il-fatt li ċ-ċittadinanza ta' l-Unjoni ġiet stabbilita
fit-Trattat jikkostitwixxi element ġuridiku ġdid favur din it-teżi.
Fil-fatt, skond id-dispożizzjonijiet tat-tielet inċiż ta' l-Artikolu B
tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u ta' l-Artikolu 8 tat-Trattat KE,
meħuda flimkien, hija l-Komunità li għandha tassigura liċ-ċittadin ta'
l-Unjoni protezzjoni tad-drittijiet fondamentali tiegħu li tkun
ekwivalenti għal dik li huwa jgawdi bħala ċittadin nazzjonali
fir-rigward ta' l-atti ta' l-Istat. Il-Parlament jenfasizza n-neċessità
li l-Komunità, inkluża l-Qorti tal-Ġustizzja, jkunu suġġetti
għall-istess kontroll ġuridiku internazzjonali bħal dak li għalih huma
suġġetti l-Istati Membri u l-qrati ta' l-aħħar istanza tagħhom. Skond
il-Parlament, l-għażla ta' l-Artikolu 235 tat-Trattat għandha tkun
kompletata b'referenza għat-tielet subparagrafu ta' l-Artikolu 228(3)
tat-Trattat, li jeżiġi li, għall-konklużjoni ta’ ċerti ftehim
internazzjonali, jinkiseb il-kunsens tal-Parlament. In-neċessità ta’
tali kunsens tista’ tiġi spjegata mir-ratio legis ta’ din
id-dispożizzjoni, li tikkonsisti f'li jiġi evitat li, permezz ta' ftehim
internazzjonali, il-Parlament, fil-funzjoni tiegħu ta’ koleġiżlatur,
ikun obbligat, skond l-obbligi internazzjonali tal-Komunità, li jemenda
att adottat skond il-proċedura ta’ kodeċiżjoni.Il-Gvernijiet
tal-Belġju, tal-Ġermanja, tal-Greċja, ta' l-Italja, ta' l-Awstrija,
tal-Finlandja u ta' l-Iżvezja jenfasizzaw li l-protezzjoni
tad-drittijiet tal-bniedem tikkostitwixxi prinċipju ġenerali orizzontali
li l-Komunità għandha tosserva fl-eżerċizzju ta' l-attivitajiet kollha
tagħha u li din il-protezzjoni hija essenzjali għall-funzjonament tajjeb
tas-suq komuni.Skond dawn il-Gvernijiet,
il-Qorti tal-Ġustizzja wettqet din il-protezzjoni permezz tal-prinċipji
ġenerali tad-dritt Komunitarju billi ispirat ruħha mit-tradizzjonijiet
kostituzzjonali komuni u mill-istrumenti internazzjonali, speċjalment
il-Konvenzjoni. Il-preambolu ta' l-Att Uniku Ewropew, il-preambolu
tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, kif ukoll l-Artikoli F(2), J.1 u K.2
ta’ dan it-Trattat jipprovdu għar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, u,
f’dan il-kuntest, għar-rwol tal-Konvenzjoni.Il-Gvern
Grieg jirreferi wkoll għall-Artikolu 130u(2) tat-Trattat KE, li jsemmi
l-għan li jiġu rispettati d-drittijiet tal-bniedem fil-kooperazzjoni
għal-iżvilupp.Il-Gvern Awstrijak
jispeċifika li, sabiex jiġu determinati l-għanijiet tal-Komunità,
għandha ssir referenza wkoll għall-preambolu tat-Trattat li jirreferi
għall-ħarsien tal-paċi u tal-libertà; dan il-għan jiġbor fih
id-drittijiet garantiti mill-Konvenzjoni.Il-Gvern
Finlandiż jikkunsidra li, fl-istadju attwali ta' l-iżvilupp
tal-Komunità, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem tikkostitwixxi
għan veru u proprju tal-Komunità.Skond dawn
il-Gvernijiet kollha, l-adeżjoni mal-Konvenzjoni u l-kontroll
ġudizzjarju estern ikunu neċessarji sabiex jiġu protetti l-individwi
kontra l-ksur tal-Konvenzjoni mill-istituzzjonijiet Komunitarji.Il-Gvern
Belġjan jinsisti fuq in-neċessità li jiġu evitati diverġenzi
fl-interpretazzjoni bejn il-ġurisprudenza Komunitarja u dik ta' l-organi
tal-Konvenzjoni. Huwa jirrileva li s-sistema ta' rimedji tad-dritt
Komunitarju, li teskludi r-rikors għal annullament minn individwu kontra
att li ma jikkonċernahx direttament u individwalment, tagħtih inqas
protezzjoni minn dik tal-Konvenzjoni.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Taljan jirrileva li l-Istati Membri kollha assuġġettaw
ruħhom volontarjament, f'dak li jirrigwarda l-kompetenzi tagħhom,
għall-mekkaniżmi ta’ kontroll internazzjonali tal-protezzjoni
tad-drittijiet tal-bniedem. It-trasferiment tal-kompetenzi ta' l-Istat
lill-Komunità jeħtieġ li l-Komunità tassuġġetta ruħha għall-istess
kontroll internazzjonali sabiex jerġa’ jiġi stabbilit l-ekwilibriju li
kien inizjalment mixtieq mill-Istati Membri.Il-Gvern
Awstrijak jagħmel referenza għan-neċessità ta’ interpretazzjoni
uniformi tal-Konvenzjoni, għat-tisħiħ progressiv ta' l-integrazzjoni
prevista mit-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, qasam li fih il-protezzjoni
tad-drittijiet tal-bniedem għandha importanza partikolari, u għall-kawżi
dwar is-servizz pubbliku Komunitarju.Il-Gvern
Finlandiż jispeċifika li l-adeżjoni hija neċessarja fid-dawl tat-tisħiħ
ta' l-aspett soċjali tat-Trattat. Il-bażijiet il-ġodda ta' kompetenza
previsti fl-Att Uniku Ewropew u l-introduzzjoni fit-Trattat
tal-prinċipju tas-sussidjarjetà madankollu rrestrinġew il-kamp ta’
applikazzjoni ta' l-Artikolu 235 tat-Trattat. L-użu ta’ din
id-dispożizzjoni jkun jiddependi mill-istruttura u mill-kontenut
tal-ftehim ta' adeżjoni.3       Il-Gvernijiet
ta' Spanja, ta' Franza, ta' l-Irlanda, tal-Portugall u tar-Renju Unit
jesponu li la t-Trattat KE u lanqas it-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea ma
fihom xi dispożizzjoni li tagħti kompetenzi speċifiċi lill-Komunità
fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem li jistgħu jservu bħala bażi
ġuridika għall-adeżjoni prospettata. L-Artikolu F(2) tat-Trattat dwar
l-Unjoni Ewropea jwettaq biss kostituzzjonalizzazzjoni ta' l-acquis
ġurisprudenzjali fil-qasam tal-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u
barra minn hekk jipprovdi għal din il-protezzjoni biss permezz
tal-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju.Il-Gvernijiet
ta' Franza u tal-Portugall iżidu li l-Artikolu J.1(2) tat-Trattat dwar
l-Unjoni Ewropea, dwar il-politika barranija u ta' sigurtà komuni, kif
ukoll l-Artikolu K.2(1) ta’ dan it-Trattat, dwar il-ġustizzja u
l-affarijiet interni, li barra minn hekk ma jaqgħux taħt
il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja, għandhom in-natura ta'
programm u ma jagħtux setgħat speċifiċi lill-Komunità. Il-Gvern Franċiż
jeskludi wkoll l-Artikolu 130u tat-Trattat KE.Il-Gvernijiet
ta' Spanja, ta' Franza, ta' l-Irlanda, tal-Portugall u tar-Renju Unit
huma wkoll kontra l-eventwali applikazzjoni ta' l-Artikolu 235
tat-Trattat. Fil-fatt, ir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem mhuwiex
fost l-għanijiet tal-Komunità, kif stabbiliti fl-Artikoli 2 u 3
tat-Trattat. Il-Gvern tar-Renju Unit iżid li lanqas referenza
għall-Artikolu F(2) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea ma tista’
tiġġustifika l-użu ta' l-Artikolu 235.Dawn
il-Gvernijiet jikkontestaw l-argument li l-adeżjoni prospettata hija
meħtieġa minħabba lakuna ġuridika jew defiċit fil-protezzjoni
tad-drittijiet tal-bniedem. Il-Qorti tal-Ġustizzja inkorporat l-elementi
sostantivi tal-Konvenzjoni fl-ordni ġuridiku Komunitarju u integratha
kompletament fil-korp tad-dritt Komunitarju. Il-Gvern Franċiż elenka
d-drittijiet fondamentali stabbiliti bil-Konvenzjoni li l-Qorti
tal-Ġustizzja tassigura li jiġu rispettati.Il-Gvern
Portugiż iżid li r-riskju ta’ interpretazzjoni diverġenti
tad-dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni mill-Qorti tal-Gustizzja u
mill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem huwa teoretiku u jista’
jiġi spjegat mill-għanijiet speċifiċi ta’ integrazzjoni ekonomika u
politika tal-Komunità. Dan il-Gvern isemmi l-possibiltà ta’ rinviju għal
deċiżjoni preliminari mill-Qorti tal-Gustizzja lill-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem fir-rigward ta' l-interpretazzjoni
tal-Konvenzjoni.Skond il-Gvernijiet,
id-dritt Komunitarju fih sistema kompleta ta’ rimedji għall-benefiċċju
ta' l-individwi. L-adeżjoni mhijiex neċessarja fil-kuntest
tal-funzjonament tas-suq komuni.4       Il-Gvern
Daniż jieħu pożizzjoni inqas netta. Huwa jirreferi għal-lakuna
fil-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem f'dak li għandu x’jaqsam
mas-servizz pubbliku Komunitarju, filwaqt li jirrikonoxxi li din
il-lakuna mhijiex ta’ natura fondamentali iżda proċedurali. Ir-rispett
tal-Konvenzjoni permezz ta’ tip ta’ awtolimitazzjoni imposta mill-Qorti
tal-Ġustizzja hija differenti mir-rispett bis-saħħa ta' obbligu
internazzjonali, anki jekk id-differenza hija teoretika. Il-vantaġġ ta’
adeżjoni jkun essenzjalment politiku, inkwantu jenfasizza l-importanza
mogħtija lir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem. Adeżjoni tippermetti
wkoll lill-Komunità li tassigura d-difiża tagħha hija stess jekk
id-dritt Komunitarju jiġi kkontestat quddiem l-organi previsti
bil-Konvenzjoni. F'dan ir-rigward, il-Gvern jirrileva li ġeneralment
il-kawżi jikkonċernaw taħlita ta’ regoli Komunitarji u nazzjonali,
f’liema każ ir-regoli nazzjonali huma, fil-prinċipju, ikkontestati;
f’din is-sitwazzjoni, l-istituzzjonijiet, b'mod partikolari
l-Kummissjoni, ikunu jistgħu jassistu lill-gvern nazzjonali quddiem
l-organi tal-Konvenzjoni. Fuq in-naħa
opposta ta' dan il-vantaġġ politiku hemm, skond il-Gvern Daniż, problemi
prattiċi u ġuridiċi. Fil-preżent, l-adeżjoni hija possibli biss
għall-Istati; il-pożizzjoni tal-partijiet kontraenti l-oħra mhijiex
ċerta; l-adeżjoni tal-Komunità toħloq problemi fir-rigward tad-derogi
mogħtija lill-Istati Membri u tar-riżervi magħmula minnhom; l-adeżjoni
probabbilment ssirx fir-rigward tal-Konvenzjoni kollha kemm hi; ikun
hemm bżonn li jiġi stabbilit mekkaniżmu sabiex tiġi ddeterminata
l-entità responsabbli għall-ksur tal-konvenzjoni, billi a priori
l-att ikkontestat ikun wieħed nazzjonali; tqum ukoll il-kwistjoni
tar-rappreżentanza tal-Komunità fl-organi ta’ kontroll tal-konvenzjoni,
b'mod partikolari fil-Qorti unika tal-futur. Fid-dawl tal-gravità ta’
dawn il-problemi, il-Gvern Daniż jipproponi l-konklużjoni ta' ftehim
bejn il-Komunità u l-partijiet kontraenti għall-Konvenzjoni li
jippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja tagħmel rinviju għal deċiżjoni
preliminari lill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem dwar
kwistjonijiet li jirrigwardaw id-drittijiet tal-bniedem u li jawtorizza
lill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem titlob lill-Qorti
tal-Ġustizzja tagħti deċiżjoni preliminari dwar id-dritt Komunitarju.VI – Il-kwistjoni tal-kompatibbiltà ta' l-adeżjoni ma’ l-Artikoli 164 u 219 tat-Trattat1       Il-Kummissjoni,
il-Parlament kif ukoll il-Gvernijiet tal-Belġju, tad-Danimarka,
tal-Ġermanja, tal-Greċja, ta' l-Italja, ta' l-Awstrija, tal-Finlandja u
ta' l-Iżvezja jesponu li l-adeżjoni propsettata, b'mod partikolari
l-fatt li l-Komunità tkun suġġetta għas-sistema ġudizzjarja
tal-Konvenzjoni, ma tmurx kontra l-Artikoli 164 u 219 tat-Trattat.Il-Kummissjoni
tirrileva li, kuntrarjament għall-każ tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika
Ewropea, l-għanijiet tal-Konvenzjoni u tat-Trattat jaqblu f’dak li
għandu x’jaqsam mad-drittijiet tal-bniedem. Il-Konvenzjoni tistabbilixxi
mekkaniżmu ta’ kontroll klassiku fid-dritt internazzjonali u s-sentenzi
tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem m'għandhom ebda effett
dirett fl-ordni ġuridiku intern. Bla dubju, il-Konvenzjoni tinkludi
l-element partikolari tal-petizzjoni individwali. Madankollu din hija
biss modalità waħda ta’ kontroll, u magħha hemm ukoll ir-rikorsi li
jistgħu jitressqu mill-partijiet kontraenti; barra minn hekk, ikun
kontradittorju li jiġi aċċettat dan il-mekkaniżmu ta’ kontroll u tiġi
rrifjutata l-petizzjoni individwali. Il-Qorti Ewropea tad-drittijiet
tal-bniedem ma tiddeċidix dwar il-kwistjoni tat-tqassim tal-kompetenzi
bejn il-Komunità u l-Istati Membri, li hija kwistjoni regolata biss
mill-ordni ġuridiku Komunitarju. Għalhekk, il-possibiltà ta’ azzjoni
bejn il-Komunità u l-Istati Membri għandha tiġi eskluża.Lanqas
ma jista’ jiġi affermat li l-mekkaniżmu ta’ kontroll tal-Konvenzjoni,
in kwantu jestendi għall-kompetenzi Komunitarji kollha, iqiegħed
fid-dubju l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju. Fil-fatt,
il-Konvenzjoni timponi biss standards minimi. Il-mekkaniżmu ta’
kontroll ma jkollu ebda effett dirett fl-ordni ġuridiku Komunitarju.
Fl-aħħar nett, billi ma ġiex ikkunsidrat li jmur kontra l-prinċipji
kostituzzjonali ta' l-Istati Membri, huwa diffiċli biex dan
il-mekkaniżmu jiġi kkunsidrat inkompatibbli mal-prinċipji tad-dritt
Komunitarju.Il-Parlament jirreferi
għall-opinjoni 1/91, iċċitata iktar 'il fuq, li fiha l-Qorti
tal-Ġustizzja rrikonoxxiet il-possibbiltà għall-Komunità li tassuġġetta
ruħha għad-deċiżjonijiet ta’ qorti internazzjonali. Il-fatt li
l-Komunità tassuġġetta ruħha għal qorti kompetenti fil-qasam
tad-drittijiet tal-bniedem huwa konformi ma' l-iżvilupp tas-sistema
Komunitarja li m'għadhiex diretta iżjed lejn l-operatur ekonomiku, iżda
lejn iċ-ċittadin ta' l-Unjoni. Kontroll estern fil-qasam tad-drittijiet
tal-bniedem ma jaffettwax l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju
iżjed milli ppreġudika lil dak ta' l-Istati Membri. Il-Parlament
jirreferi għar-riżoluzzjoni tiegħu tat-18 ta’ Jannar 1994, iċċitata
iktar 'il fuq, li fiha rrileva l-importanza ta’ rikors dirett quddiem
qorti internazzjonali sabiex tiġi eżaminata l-kompatibbiltà ta' att
Komunitarju mad-drittijiet tal-bniedem u enfasizza li l-adeżjoni
prospettata mhijiex ta’ natura li tqiegħed fid-dubju l-kompetenza
tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar kwistjonijiet tad-dritt Komunitarju.Skond
il-Gvern Belġjan, il-Qorti tal-Ġustizzja hija msejħa tiddeċiedi jekk
id-drittijiet fondamentali integrati fl-ordni ġuridiku Komunitarju, meta
jkunu misluta mill-Konvenzjoni, isirux parti mid-dritt Komunitarju jew
inkella jżommux in-natura speċifika tagħhom. Mir-risposta jiddependi
jekk l-adeżjoni prospettata taffettwax l-awtonomija tad-dritt
Komunitarju jew le.Fl-ewwel lok, il-Gvern jirrileva li d-drittijiet u l-libertajiet tal-Konvenzjoni għandhom l-istatus
tagħhom fost il-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju. Fil-fatt,
il-Konvenzjoni tistabilixxi biss livell minimu ta’ protezzjoni u ma
taffettwax l-iżvilupp ta’ din il-protezzjoni minn sorsi oħra rikonoxxuti
mill-Qorti tal-Ġustizzja, jiġifieri l-ordni ġuridiku Komunitarju veru u
proprju u t-tradizzjonijiet kostituzzjonali komuni. Meta tirreferi
għall-Konvenzjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja tieħu in kunsiderazzjoni
l-interpretazzjoni mogħtija mill-organi tal-Konvenzjoni, u b'hekk
tenfasizza l-post speċifiku li jokkupaw id-drittijiet garantiti
mill-Konvenzjoni fl-ordni Komunitarju. Għaldaqstant, l-awtonomija ta'
l-ordni ġuridiku Komunitarju, fis-sens ta' l-opinjonijiet 1/91 u 1/92,
iċċitati iktar 'il fuq, hija, minn dan il-punt 'il quddiem, biss
relattiva.Fit-tieni lok, il-Gvern Belġjan
jesponi li l-ftehim prospettat jippreżerva l-awtonomija ta' l-ordni
ġuridiku Komunitarju. Konformement mal-possibbiltà li jipprovdi
l-Artikolu 62 tal-Konvenzjoni, kull azzjoni bejn il-Komunità u l-Istati
Membri tagħha tkun eskluża, u dan jirrispetta l-Artikolu 219
tat-Trattat. Sabiex tiġi evitata kull influwenza esterna fuq it-tqassim
tal-kompetenzi bejn il-Komunità u l-Istati Membri, dawn ta' l-aħħar
jistgħu, f'każ ta’ petizzjoni individwali, jieħdu pożizzjoni dwar
il-kwistjoni ta' min kien responsabbli għall-allegat ksur; il-mekkaniżmu
li għandu jitwaqqaf ikun ispirat mill-Anness IX għall-Konvenzjoni
tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Liġi tal-Baħar tal-10 ta’ Diċembru 1982.Fit-tielet
lok, huwa jenfasizza li awtonomija assoluta ta' l-ordni ġuridiku
Komunitarja fil-qasam tad-drittijiet u libertajiet garantiti
mill-Konvenzjoni, mhijiex ta’ min jixtieqha. Fil-fatt, wieħed ma jkunx
jeskludi r-riskju li l-organi tal-Konvenzjoni jirrikonoxxu l-kompetenza
tagħhom sabiex jiddeċiedu dwar il-kompatibbiltà mal-Konvenzjoni, jekk
mhux ta' l-atti Komunitarji, ta' l-anqas ta' l-atti nazzjonali ta’
implementazzjoni, jekk il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem
fl-ordni Komunitarju tkun inferjuri għal dik tal-Konvenzjoni.Anki
jekk il-Qorti tal-Ġustizzja kellha tikkonkludi li l-kriterji stabbiliti
fl-opinjonijiet 1/91 u 1/92, iċċitati iktar 'il fuq, dwar l-awtonomija
ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju huma applikabbli, l-adeżjoni
prospettata tista’ sseħħ.F'dan ir-rigward,
il-Gvern Belġjan jirrileva n-nuqqas ta’ kull rabta personali u
funzjonali bejn il-Qorti tal-Ġustizzja u l-organi tal-Konvenzjoni.
Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tista’ biss tobbliga l-parti
in kwistjoni li tikkonforma ruħha mas-sentenzi tagħha, mingħajr ma
tista’ tannulla jew tinvalida l-att nazzjonali kkontestat. F'dak li
jirrigwarda l-effetti tas-sentenzi ta' dik il-Qorti, il-Gvern
jiddistingwi żewġ każijiet. Jekk id-dispożizzjoni tal-Konvenzjoni tkun
suffiċjentement preċiża u kompleta, hija tiġi rispettata bis-sempliċi
rikonoxximent ta' l-applikabbiltà diretta tagħha. Jekk id-dispożizzjoni
li nkisret ma tkunx direttament applikabbli, ikun l-Istat li jkollu
jieħu l-miżuri xierqa sabiex jiġi rimedjat il-ksur. Fl-ebda każ ma
titqiegħed fid-dubju l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju.Skond
il-Gvern tad-Danimarka, tal-Ġermanja, tal-Greċja, ta' l-Italja, ta'
l-Awstrija u tal-Finlandja, il-Qorti tal-Ġustizzja aċċettat, fl-opinjoni
1/91, iċċitata iktar 'il fuq, li l-Komunità tista’ tassuġġetta ruħha
għal qorti stabbilita permezz ta' ftehim internazzjonali,
għall-interpretazzjoni u għall-applikazzjoni ta’ dan il-ftehim,
bil-kundizzjoni li ma tiġix affettwata l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku
Komunitarju. F'dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat b'mod
partikolari n-neċessita’ li jiġu rispettati l-indipendenza tal-qrati
Komunitarji u l-monopolju tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-interpretazzjoni
tad-dritt Komunitarju.Il-Gvern Daniż
jenfasizza li, fil-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, id-diffikultà
kienet tirrigwarda l-identiċità ta’ dan id-dritt mad-dritt Komunitarju.
F’dan il-każ, it-teħid in kunsiderazzjoni tal-ġurisprudenza ta' l-organi
tal-Konvenzjoni min-naħa ta' l-istituzzjonijiet Komunitarji, inkluża
l-Qorti tal-Ġustizzja, tkun limitata biss għall-aspett tad-drittijiet
tal-bniedem. Mingħajr ma jixtieq jirriżolvi l-kwistjoni b'mod
definittiv, il-Gvern jenfasizza li l-effett tal-ġurisprudenza
tal-Konvenzjoni fuq dik tal-Qorti tal-Ġustizzja diġà jeżisti, u dan
sostna favur il-kompatibbiltà ta' l-adeżjoni mat-Trattat.Il-Gvern
Ġermaniż jispeċifika wkoll li l-kwistjoni tat-tqassim tal-kompetenzi
bejn il-Komunità u l-Istati Membri tibqa’ f'idejn il-Qorti
tal-Ġustizzja, billi l-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem ma
tiddeċidix fuq id-dritt intern tal-partijiet kontraenti. Il-Qorti
tal-Ġustizzja tiggarantixxi d-drittijiet fundamentali b'referenza kemm
għat-tradizzjonijiet kostituzzjonali ta' l-Istati Membri kif ukoll
għall-Konvenzjoni, u tilħaq livell ta’ protezzjoni ogħla minn dak
tal-Konvenzjoni. Għaldaqstant, ma jistax jiġi affermat li l-awtonomija
tad-dritt Komunitarju hija mqiegħda fid-dubju għaliex dispożizzjonijiet
identiċi huma interpretati b'mod diverġenti minħabba l-għanijiet
differenti tagħhom. L-uniku obbligu li timponi l-Konvenzjoni fuq
il-Komunità, jiġifieri r-rispett ta’ livell minimu, jibqa’ fil-limiti
stabbiliti fl-opinjoni 1/91, iċċitata iktar 'il fuq. Il-Gvern Ġermaniż
jirreferi wkoll għan-nuqqas ta’ rabta personali bejn iż-żewġ istanzi
ġudizzjarji.Il-Gvern Grieg iqis li
eventwali involviment tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem
fl-ordni ġuridiku Komunitarju jkun limitat għall-interpretazzjoni
tad-drittijiet garantiti mill-Konvenzjoni. Ir-rispett ta' l-awtonomija
ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju ma jimpedixxix kull involviment estern,
iżda jeżiġi li jkunu mħarsa l-prinċipji fundamentali u ta'
l-ekwilibriji istituzzjonali tad-dritt Komunitarju. Il-parteċipazzjoni
ta' mħallef li jkun ġej mill-Komunità li ma jkunx fl-istess ħin membru
tal-Qorti tal-Ġustizzja għandha tassigura li l-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem tieħu in kunsiderazzjoni l-elementi speċifiċi
tad-dritt Komunitarju.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Taljan jirrileva li l-ftehim ta' adeżjoni għandu
jirrispetta l-kriterji stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja
fl-opinjonijiet 1/91 u 1/92, iċċitati iktar 'il fuq, f'dak li
jirrigwarda r-rispett ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju. F'dan
ir-rigward, il-Gvern jinsisti fuq il-fatt li s-sentenzi tal-Qorti
Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem m’għandhomx effett dirett
fl-ordnijiet ġuridiċi interni u ma jistax ikollhom l-effett li
jiddikjaraw atti interni illegali.Il-Gvern
Awstrijak jenfasizza d-differenza mill-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika
Ewropea. L-adeżjoni ma toħloqx korp ta’ regoli li jinkludu essenzjalment
regoli li jinsabu diġà fl-ordni ġuridiku Komunitarju u li jkollu jiġi
integrat f’dan l-ordni. Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem ma
tkunx kompetenti sabiex tiddeċiedi dwar kwistjonijiet ta' dritt
Komunitarju li, f'dan ir-rigward, ikun l-istess bħad-drittijiet ta'
l-Istati partijiet fil-Konvenzjoni.Il-Gvern
Żvediż iqis li inkompatibbiltà ta' l-adeżjoni ma’ l-Artikoli 164 u 219
tat-Trattat tista’ teżisti biss fil-każ ta’ nuqqas li tiġi rispettata
n-natura vinkolanti tad-deċiżjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja u,
għaldaqstant, ta’ preġudizzju għall-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku
Komunitarju. Sabiex dan jiġi evitat, il-Gvern Żvediż jipproponi li jiġi
eskluż, permezz ta’ ftehim speċjali, it-tilwim bejn l-Istati Membri jew
bejn l-Istati Membri u l-Komunità mill-mekkaniżmu ta' riżoluzzjoni ta'
tilwim tal-Konvenzjoni. Huwa jsemmi wkoll l-idea ta’ mekkaniżmu ta’
rinviju għal deċiżjoni preliminari mill-Qorti Ewropea tad-Drittjiet
tal-Bniedem lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-kwistjonijiet ta' dritt
Komunitarju.Il-Gvern Finlandiż ma jeskludix
li l-adeżjoni prospettata u l-fatt li l-istituzzjonijiet Komunitarji
jkunu suġġetti għall-ġurisdizzjoni tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet
tal-Bniedem jista’ jkollu effetti fuq l-interpretazzjoni mill-Qorti
tal-Ġustizzja ta' dispożizzjonijiet tad-dritt Komunitarju, safejn dawn
jaffetwaw id-drittijiet tal-bniedem. Jekk jiġu applikati l-prinċipji
stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja fl-opinjoni 1/91, iċċitata iktar 'il
fuq, ikun madankollu neċessarju li jiġi rikonoxxut li d-drittijiet
tal-bniedem, protetti permezz tal-prinċipji ġenerali tad-dritt
Komunitarju, ma jidħlux fil-qalba ekonomika u kummerċjali ta’ dan
id-dritt u li l-adeżjoni ma tippreġudikax l-awtonomija tiegħu.2       Il-Gvernijiet
ta' Spanja, ta' Franza, ta' l-Irlanda, tal-Portugall u tar-Renju Unit
jesponu li l-adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni hija inkompatibbli
mat-Trattat, b’mod partikolari ma' l-Artikoli 164 u 219. Filwaqt li
jagħmlu referenza għall-opinjonijiet 1/91 u 1/92, iċċitati iktar 'il
fuq, il-Gvernijiet jenfasizzaw li l-adeżjoni prospettata tqiegħed
fid-dubju l-awtonomija ta' l-ordni ġuridiku Komunitarju u l-monopolju
ta' ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja.F'dan
ir-rigward, il-Gvern Spanjol jiċċita l-Artikoli 24 u 25
tal-Konvenzjoni, li jistabbilixxu r-rikors interstatali u l-petizzjoni
individwali, l-Artikolu 45 li jagħti kompetenza lill-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem fir-rigward ta' l-interpretazzjoni u ta'
l-applikazzjoni tal-Konvenzjoni, l-Artikoli 32 u 46 li jagħtu natura
vinkolanti lid-deċiżjonijiet ta' l-organi tal-Konvenzjoni, l-Artikolu 52
dwar in-natura definittiva tas-sentenzi tal-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem, l-Artikolu 53 li jobbliga lill-partijiet
kontraenti li jikkonformaw ruħhom mas-sentenzi u l-Artikolu 54 li jagħti
lill-Kumitat tal-Ministri funzjoni ta’ sorveljanza ta' l-eżekuzzjoni
tas-sentenzi. L-Artikolu 62 tal-Konvenzjoni, li jassuġġetta t-tilwim
kollu bejn il-partijiet kontraenti dwar l-interpretazzjoni jew
l-applikazzjoni tal-Konvenzjoni għall-mezzi ta' riżoluzzjoni previsti
fiha, huwa inkompatibbli ma’ l-Artikolu 219 tat-Trattat; ikun neċessarju
li tiġi prevista riżerva jew ftehim speċjali sabiex jiġi eskluż
it-tilwim bejn l-Istati Membri jew bejn l-Istati Membri u l-Komunità.
Kuntrarjament għall-kriterji stabbiliti fl-opinjonijiet 1/91 u 1/92,
iċċitati iktar 'il fuq, l-organi ta’ kontroll tal-Konvenzjoni ma
jillimitawx ruħhom li jinterpretaw il-Konvenzjoni, iżda jeżaminaw
il-legalità tad-dritt Komunitarju fid-dawl tal-Konvenzjoni, u dan
jaffettwa l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.Il-Gvern
Franċiż jispeċifika li l-ordni ġuridiku Komunitarju għandu
organizzazzjoni ġudizzjarja awtonoma u speċifika. Ebda dritt ta' azzjoni
fir-rigward ta' kwistjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem ma twaqqaf jew
jista’ jitwaqqaf, fl-istat attwali, barra mir-rispett għad-dritt mogħti
bħala prinċipju ġenerali lill-Qorti tal-Ġustizzja.Il-Gvern
Franċiż jittratta wkoll il-problema ta' l-eżawriment minn qabel
tar-rimedji previsti fid-dritt intern. Fl-ordni Komunitarju, ir-rikorsi
miftuħa għall-individwi huma limitati u, fil-biċċa l-kbira tal-każijiet,
il-Qorti tal-Ġustizzja tiġi adita permezz tar-rinviju għal deċiżjoni
preliminari. Tqum il-kwistjoni jekk l-organi tal-Konvenzjoni jkollhomx
għalfejn jikkostrinġu l-Komunità twessa' l-aċċess għall-proċedura
tar-rinviju għal deċiżjoni preliminari jew jekk, għall-kuntrarju,
jistgħux eventwalment jirrifjutaw li jikkunsidraw din il-proċedura
fl-evalwazzjoni tagħhom tal-kundizzjoni ta' l-eżawriment tar-rimedji
previsti fid-dritt intern. Ikun għaldaqstant iktar faċli li jiġi emendat
it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 173 tat-Trattat bil-għan li
l-individwi jkunu jistgħu jikkontestaw l-atti Komunitarji li jqiegħdu
fid-dubju d-drittijiet fundamentali tagħhom.Il-Gvern
Franċiż jenfasizza r-riskju li kawżi li jinvolvu d-dritt Komunitarju
jitressqu quddiem l-organi tal-Konvenzjoni komposti minn ċittadini ta'
Stati li huma membri tal-Kunsill ta' l-Ewropa iżda mhux membri
tal-Komunità. Huwa jirrileva wkoll id-diffikultajiet ta’ parteċipazzjoni
ta' l-imħallfin tal-Komunità fl-organi ta’ kontroll tal-Konvenzjoni.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-adeżjoni tista’ sseħħ biss wara li jiġi emendat
it-Trattat, inkluż il-Protokoll dwar l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja.Fit-trattazzjoni
tiegħu, il-Gvern Irlandiż jirrileva li l-adeżjoni tal-Komunità
mal-Konvenzjoni tqiegħed fid-dubju l-kompetenza esklużiva tal-Qorti
tal-Ġustizzja, skond l-Artikoli 164 u 219 tat-Trattat, sabiex tiddeċiedi
kull kwistjoni dwar l-applikazzjoni u l-interpretazzjoni tat-Trattat.Il-Gvern
Portugiż jenfasizza wkoll li l-organi ta’ kontroll tal-Konvenzjoni
għandhom il-kompetenza sabiex japplikaw u jinterpretaw dispożizzjonijiet
li għandhom effett orizzontali; din il-kompetenza inevitabbilment
tinterferixxi ma' l-applikazzjoni u ma' l-interpretazzjoni tad-dritt
Komunitarju. Bla dubju, l-Artikolu 62 tal-Konvenzjoni jippermetti li
jiġi eskluż ir-rikors interstatali previst fl-Artikolu 24
tal-Konvenzjoni, sabiex jiġi rispettat l-Artikolu 219 tat-Trattat. Ir-ratio legis
ta’ dan l-Artikolu ma tistax madankollu tkun limitata għall-ipoteżi ta’
kawża bejn Stati Membri, iżda tfisser li huwa għandu jiġi evitat li xi
metodu ta' riżoluzzjoni ġudizzjarja tat-tilwim li ma jkunx dak applikat
mill-Qorti tal-Ġustizzja, jinterferixxi fl-interpretazzjoni u
fl-applikazzjoni tat-Trattat. Fil-fatt, il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet
tal-Bniedem jkollha għalfejn tinterpreta d-dritt Komunitarju u tieħu
deċiżjonijiet dwar il-kompetenza tal-Komunità. Mekkaniżmu li jippermetti
lill-Komunità u lill-Istati Membri li jirriżolvu l-kwistjonijiet ta'
kompetenza jkun diffiċilment prattikabbli. Sabiex jiġi determinat jekk
kienx hemm eżawriment tar-rimedji previsti fid-dritt intern, il-Qorti
Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tista’ wkoll tiddeċiedi dwar
il-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja; għaldaqstant, hija jkollha
tiddeċiedi jekk l-individwu setax iressaq rikors għal annullament kontra
l-att Komunitarju li kien jikkonċernah direttament u individwalment.Il-Gvernijiet
ta' Spanja u tar-Renju Unit jirrilevaw ukoll l-effetti ġuridiċi
tad-deċiżjonijiet tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem u
tal-Qorti unika tal-futur. Huma jenfasizzaw b'mod partikolari li dik
il-Qorti għandha l-kompetenza sabiex tagħti kumpens xieraq lill-parti
leża, li jista’ jkun fil-forma ta’ kumpens finanzjarju. Fil-każ ta’
adeżjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja tirrinunzja, fil-qasam ta'
l-applikazzjoni tal-Konvenzjoni, għall-awtorità aħħarija tagħha li
tinterpreta d-dritt Komunitarju. Kuntrarjament għall-kriterji stabbiliti
fl-opinjoni 1/91, iċċitata iktar 'il fuq, il-Qorti Ewropea
tad-Drittijiet tal-Bniedem ma tillimitax ruħha li tinterpreta u tapplika
ftehim internazzjonali. Hija tindaħal ukoll fl-interpretazzjoni u
fl-applikazzjoni tad-dritt Komunitarju u jkollha tiddeċiedi dwar
il-kompetenzi tal-Komunità u ta' l-Istati Membri.3       Il-Gvern
Olandiż jillimita ruħu li jirrileva l-problemi li għandhom jiġu
analizzati qabel ma tittieħdu deċiżjoni dwar l-opportunità ta’ adeżjoni
mingħajr ma jieħu pożizzjoni netta. Huwa jirreferi b'mod partikolari
għall-kwistjoni jekk ir-relazzjonijiet bejn il-Qorti tal-Ġustizzja u
l-organi tal-Konvenzjoni humiex kompatibbli ma’ l-Artikolu 164
tat-Trattat, il-kwistjoni dwar is-sitwazzjoni ta' l-Istati Membri,
partijiet kontraenti għall-Konvenzjoni u membri tal-Komunità, f'dak li
għandu x’jaqsam mar-rispett ta' l-obbligi rispettivi tagħhom skond
it-Trattati Komunitarji u l-Konvenzjoni, u l-problema
tad-determinazzjoni tar-responsabbiltajiet tal-Komunità u ta' l-Istati
Membri f'dak li jirrigwarda r-rispett tal-Konvenzjoni.Pożizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja Fuq l-ammissibbiltà tat-talba għal opinjoni1       Il-Gvernijiet
ta' l-Irlanda u tar-Renju Unit, kif wkoll il-Gvernijiet tad-Danimarka u
ta' l-Iżvezja, sostnew li t-talba għal opinjoni mhijiex ammissibbli
jew, ta’ l-anqas, hija prematura. Huma sostnew li ma jeżisti l-ebda
ftehim li l-kontenut tiegħu huwa suffiċjentement preċiż sabiex
jippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja teżamina l-kompatibbiltà ta'
l-adeżjoni mat-Trattat. Skond dawn il-Gvernijiet, ma jista’ jingħad li
hemm ftehim prospettat meta l-Kunsill lanqas ma jkun għadu adotta
deċiżjoni ta’ prinċipju dwar il-ftuħ tan-negozjati tal-ftehim.2       F'dan
ir-rigward, għandu jiġi imfakkar li, skond l-Artikolu 228(6)
tat-Trattat, il-Kunsill, il-Kummissjoni jew Stat Membru jista’ jieħu
l-opinjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar jekk ftehim prospettat ikunx
kompatibbli mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat.3       Kif
ikkonstatat l-aħħar darba l-Qorti tal-Ġustizzja fl-opinjoni 3/94 tat-13
ta’ Diċembru 1995 (li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 16),
din id-dispożizzjoni għandha l-għan li tevita l-komplikazzjonijiet li
jirriżultaw mill-kontestazzjonijiet fil-qorti dwar il-kompatibbiltà
mat-Trattat ta' ftehim internazzjonali li jorbtu lill-Komunità.4       Barra
minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat f'din l-opinjoni (punt 17)
li eventwali deċiżjoni ġudizzjarja li tikkonstata li, fid-dawl
tal-kontenut tiegħu jew tal-proċedura adottata għall-konklużjoni tiegħu,
tali ftehim huwa inkompatibbli mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat, ma
tistax ma toħloqx diffikultajiet serji, mhux biss fuq livell Komunitarju
iżda wkoll fuq dak tar-relazzjonijiet internazzjonali, u tipperikola li
toħloq preġudizzju għall-partijiet kollha kkonċernati, inklużi
l-pajjiżi terzi.5       Sabiex
jiġu evitati tali komplikazzjonijiet, it-Trattat stabbilixxa proċedura
eċċezzjonali ta’ azzjoni mressqa minn qabel quddiem il-Qorti
tal-Ġustizzja, sabiex jiġi vverifikat, qabel il-konklużjoni tal-ftehim,
jekk dan huwiex kompatibbli mat-Trattat.6       Din
hija proċedura speċjali ta’ kollaborazzjoni bejn il-Qorti
tal-Ġustizzja, minn naħa, u l-istituzzjonijiet Komunitarji l-oħra u
l-Istati Membri, min-naħa l-oħra, li biha l-Qorti tal-Ġustizzja hija
mitluba tassigura, skond l-Artikolu 164 tat-Trattat, l-osservanza
tal-liġi fl-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tat-Trattat fil-fażi
qabel il-konklużjoni ta’ ftehim li jista' jagħti lok għal kontestazzjoni
dwar il-legalità ta’ att Komunitarju ta’ konklużjoni, ta’
implementazzjoni jew ta’ applikazzjoni.7       Fir-rigward
ta' l-eżistenza ta’ abbozz ta’ ftehim, għandu jiġi kkonstatat li, f’dan
il-każ, la fil-mument meta tressqet it-talba għal opinjoni quddiem
il-Qorti tal-Ġustizzja u lanqas fil-mument meta hija tagħti l-opinjoni
tagħha m'għadhom bdew in-negozjati u l-kontenut preċiż tal-ftehim li bih
il-Komunità għandha l-intenzjoni li tintrabat mal-Konvenzjoni ma ġiex
determinat.8       Sabiex
jiġi evalwat safejn dan in-nuqqas ta' dettalji dwar il-kontenut
tal-ftehim jaffetwa l-ammissibbiltà tat-talba, għandha ssir distinzjoni
skond l-għanijiet ta' din it-talba.9       Kif
jirriżulta mill-osservazzjonijiet ippreżentati mill-Gvernijiet ta'
l-Istati Membri u mill-istituzzjonijiet Komunitarji, l-adeżjoni
tal-Komunità mal-Konvenzjoni tqajjem żewġ problemi prinċipali li huma,
min-naħa, il-problema tal-kompetenza tal-Komunità sabiex tikkonkludi
tali ftehim u, min-naħa l-oħra, il-problema tal-kompatibbiltà tiegħu
mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat, b’mod partikolari dawk relattivi
għall-kompetenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja.10     F'dak
li jirrigwarda l-kwistjoni tal-kompetenza, għandu jiġi mfakkar li,
fl-opinjoni 1/78 ta' l-4 ta’ Ottubru 1979 (Ġabra p. 2871, punt 35),
il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li, fil-każ fejn trid tiġi deċiża
kwistjoni ta’ kompetenza, huwa fl-interess ta' l-istituzzjonijiet
Komunitarji u ta' l-Istati kkonċernati, inklużi l-pajjiżi terzi, li din
il-kwistjoni tkun ikkjarifikata mal-ftuħ tan-negozjati u saħansitra
qabel ma jiġu negożjati l-elementi essenzjali tal-ftehim.11     L-unika
kundizzjoni li l-Qorti tal-Ġustizzja kienet irrilevat f'dik l-opinjoni
hija li l-għan tal-ftehim prospettat ikun magħruf qabel ma jinbdew
in-negozjati.12     Issa
m’għandu jkun hemm ebda dubju li, fil-preżenti talba għal opinjoni
preżenti, l-għan tal-ftehim prospettat huwa magħruf. Fil-fatt,
indipendentement mill-modalitajiet ta’ l-adeżjoni tal-Komunità
mal-Konvenzjoni, l-għan ġenerali ta’ din il-Konvenzjoni, il-materji
regolata minnha u l-portata istituzzjonali ta’ tali adeżjoni
għall-Komunità huma perfettament magħrufa.13     L-ammissibbiltà
tat-talba għal opinjoni ma tistax tiġi kkontestata għar-raġuni li
l-Kunsill għadu ma ħax id-deċiżjoni li jiftaħ in-negozjati u li
għaldaqstant ebda ftehim ma ġie prospettat fis-sens ta' l-Artikolu
228(6) tat-Trattat.14     Fil-fatt,
minkejja li tali deċiżjoni ma tteħditx, l-adeżjoni tal-Komunità
mal-Konvenzjoni kienet is-suġġett ta’ diversi studji u proposti
tal-Kummissjoni u kienet fuq l-aġenda tal-Kunsill fil-mument meta
tressqet it-talba għal opinjoni quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Il-fatt
li l-Kunsill beda l-proċedura ta' l-Artikolu 228(6) tat-Trattat juri,
barra minn hekk, li huwa kien qed jipprospetta l-possibiltà li
jinnegozja u li jikkonkludi tali ftehim. Għalhekk, it-talba għal
opinjoni tidher li hija ispirata minn preokkupazzjoni leġittima
tal-Kunsill sabiex isir jaf safejn jaslu l-kompetenzi tiegħu qabel ma
jieħu deċiżjoni dwar il-ftuħ tan-negozjati.15     Barra
minn hekk, għandu jiġi rilevat li l-portata tat-talba għal opinjoni,
safejn din tirrigwarda l-kwistjoni tal-kompetenza tal-Komunità, hija
suffiċjentement ċara u li deċiżjoni formali tal-Kunsill li jinfetħu
n-negozjati ma kinitx indispensabbli sabiex dan il-għan jiġi speċifikat
iktar.16     Fl-aħħar
nett, l-effett utli tal-proċedura ta' l-Artikolu 228(6) tat-Trattat
jeżiġi l-possibbiltà li l-kwistjoni tal-kompetenza titressaq quddiem
il-Qorti tal-Ġustizzja mhux biss mal-ftuħ tan-negozjati (opinjoni 1/78,
punt 35), iżda wkoll qabel ma jkunu bdew formalment dawn in-negozjati.17     F’dawn
iċ-ċirkustanzi, billi l-kwistjoni tal-kompetenza tal-Komunità sabiex
hija tipproċedi għall-adeżjoni tqajmet bħala kwistjoni preliminari fi
ħdan il-Kunsill, huwa fl-interess tal-Komunità, ta' l-Istati Membri u
ta' l-Istati l-oħra partijiet fil-Konvenzjoni li din il-kwistjoni tiġi
determinata qabel ma jinfetħu n-negozjati.18     Mill-kunsiderazzjonijiet
preċedenti jirriżulta li t-talba għal opinjoni hija ammissibbli safejn
din tirrigwarda l-kompetenza tal-Komunità sabiex tikkonkludi tan-natura
prospettata.19     Madankollu,
dan mhuwiex il-każ f'dak li għandu x’jaqsam mal-kwistjoni
tal-kompatibbiltà tal-ftehim mat-Trattat.20     Fil-fatt,
sabiex tingħata risposta dettaljata dwar il-kwistjoni jekk l-adeżjoni
tal-Komunità mal-Konvenzjoni tkunx kompatibbli mar-regoli tat-Trattat,
b’mod partikolari ma' l-Artikoli 164 u 219 dwar il-kompetenza tal-Qorti
tal-Ġustizzja, din ta' l-aħħar għandu jkollha informazzjoni suffiċjenti
dwar il-modalitajiet li permezz tagħhom il-Komunità tipprospetta li
tassuġġetta ruħha għall-mekkaniżmi attwali u futuri ta’ kontroll
ġudizzjarju stabbiliti mill-Konvenzjoni.21     Issa
għandu jiġi kkonstatat li ma ġie pprovdut ebda dettal lill-Qorti
tal-Ġustizzja dwar is-soluzzjonijiet prospettati fir-rigward ta' kif
sejra topera konkretament din is-sottomissjoni tal-Komunità għal qorti
internazzjonali.22     Mill-kunsiderazzjonijiet
preċedenti jiriżulta li l-Qorti tal-Ġustizzja mhijiex f’pożizzjoni li
tagħti opinjoni dwar jekk l-adeżjoni mal-Konvenzjoni tkunx kompatibbli
mar-regoli tat-Trattat. Fuq il-kompetenza tal-Komunità sabiex taderixxi mal-Konvenzjoni23     Mill-Artikolu
3B tat-Trattat, li jipprovdi li l-Komunità għandha taġixxi fil-limiti
tal-poteri mogħtija lilha bit-Trattat u tal-miri li ġew assenjati lilha
fih, jirriżulta li hija għandha biss il-kompetenzi li ġew mogħtija
lilha.24     Dan
il-prinċipju tal-kompetenzi mogħtija għandu jiġi rispettat kemm
fl-azzjoni interna kif ukoll fl-azzjoni internazzjonali tal-Komunità.25     Il-Komunità
taġixxi normalment abbażi ta’ kompetenzi speċifiċi li, kif iddeċidiet
il-Qorti tal-Ġustizzja, m’għandhomx għalfejn jirriżultaw espressament
minn dispożizzjonijiet speċifiċi tat-Trattat, iżda jistgħu wkoll jiġu
dedotti, b’mod impliċitu, minn dawn id-dispożizzjonijiet.26     Fil-fatt,
fil-qasam tar-relazzjonijiet internazzjonali tal-Komunità, li huwa in
kwistjoni fil-preżenti talba għal opinjoni, hija ġurisprudenza
stabbilita li l-kompetenza tal-Komunità biex tassumi obbligi
internazzjonali mhux biss tista’ tirriżulta minn dispożizzjonijiet
espliċiti tat-Trattat, iżda tista' toħroġ ukoll b’mod impliċitu minn
dawn id-dispożizzjonijiet. Il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet, b'mod
partikolari, li kull meta d-dritt Komunitarju ta, lill-istituzzjonijiet
Komunitarji, kompetenzi fuq il-livell intern biex jitwettaq xi għan
partikolari, il-Komunità kellha l-kompetenza biex tassumi l-obbligi
internazzjonali meħtieġa għat-twettiq ta’ dan il-għan, anki fin-nuqqas
ta’ dispożizzjoni espressa f'dan ir-rigward (ara l-opinjoni 2/91 tad-19
ta’ Marzu 1993, Ġabra p. I-1061, punt 7).27     Għandu
jiġi kkonstatat li ebda dispożizzjoni tat-Trattat ma tagħti
lill-istituzzjonijiet Komunitarji, b’mod ġenerali, il-poter li jadottaw
regoli fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem jew li jikkonkludu
konvenzjonijiet internazzjonali f’dan il-qasam.28     Fin-nuqqas
ta’ kompetenzi speċifiċi espressi jew impliċiti għal dan il-għan,
għandu jiġi eżaminat jekk l-Artikolu 235 tat-Trattat jistax
jikkostitwixxi bażi ġuridika għall-adeżjoni.29     L-Artikolu
235 huwa intiż sabiex jikkumpensa għan-nuqqas ta’ poteri ta' azzjoni
mogħtija espressament jew b’mod impliċitu lill-istituzzjonijiet
Komunitarji permezz ta' dispożizzjonijiet speċifiċi tat-Trattat, safejn
tali poteri jkunu jidhru madankollu li huma meħtieġa sabiex il-Komunità
tkun tista’ twettaq il-funzjonijiet tagħha biex jintlaħaq wieħed
mill-għanijiet stabbiliti bit-Trattat.30     Billi
tifforma parti integrali minn ordni istituzzjonali bbażat fuq
il-prinċipju tal-kompetenzi mogħtija, din id-dispożizzjoni ma tistax
tikkostitwixxi bażi jitwessa' l-qasam tal-kompetenzi tal-Komunità lil
hinn mill-qafas ġenerali li jirriżulta mid-dispożizzjonijiet kollha
tat-Trattat, u b’mod partikolari minn dawk li jiddefinixxu l-kompiti u
l-attivitajiet tal-Komunità. F’kull każ, hija ma tistax isservi bħala
bażi sabiex jiġu adottati dispożizzjonijiet li l-effett tagħhom
essenzjalment ikun li t-Trattat jiġi emendat mingħajr ma tiġi segwita
l-proċedura prevista fit-Trattat għal dan il-għan.31     Huwa
fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti li għandu jiġi eżaminat
jekk l-adeżjoni tal-Komunità mal-Konvenzjoni tistax tiġi bbażata fuq
l-Artikolu 235.32     Għandu
jiġi mfakkar, fl-ewwel lok, li l-importanza tar-rispett tad-drittijiet
tal-bniedem ġiet enfasizzata f’diversi dikjarazzjonijiet ta' l-Istati
Membri u ta' l-istituzzjonijiet Komunitarji (iċċitati fil-punt III.5 ta'
l-ewwel parti ta' din l-opinjoni). Issir ukoll referenza
għall-importanza tar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem fil-preambolu
ta' l-Att Uniku Ewropew, kif ukoll fil-preambolu, fl-Artikolu F(2),
fil-ħames inċiż ta' l-Artikolu J.1(2) u fl-Artikolu K.2(1) tat-Trattat
dwar l-Unjoni Ewropea. Barra minn hekk, l-Artikolu F jispeċifika li
l-Unjoni għandha tirrispetta d-drittijiet fondamentali, kif garantiti,
b’mod partikolari, mill-Konvenzjoni. L-Artikolu 130u jipprovdi,
fil-paragrafu 2, li l-politika Komunitarja fil-qasam tal-kooperazzjoni
għall-iżvilupp għandha tikkontribwixxi għall-għan tar-rispett
tad-drittijiet tal-bniedem u tal-libertajiet fundamentali.33     Fit-tieni
lok, għandu jiġi rilevat li, skond ġurisprudenza stabbilita,
id-drittijiet fundamentali jifformaw parti integrali mill-prinċipji
ġenerali tad-dritt li l-Qorti tal-Ġustizzja tassigura li jiġu
rispettati. F'dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja tispira ruħha
mit-tradizzjonijiet kostituzzjonali komuni għall-Istati Membri kif ukoll
mill-indikazzjonijiet ipprovduti mill-istrumenti internazzjonali dwar
il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem li l-Istati Membri ħadmu
flimkien għalihom jew aderew magħhom. F’dan il-kuntest, il-Qorti
tal-Ġustizzja speċifikat li l-Konvenzjoni għandha sinjifikat partikolari
(ara, b’mod partikolari, is-sentenza tat-18 ta’ Ġunju 1991, ERT,
C-260/89, Ġabra p. I-2925, punt 41).34     Għalkemm
ir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem jikkostitwixxi għalhekk
kundizzjoni għal-legalità ta' l-atti Komunitarji, għandu madankollu jiġi
kkonstatat li l-adeżjoni mal-Konvenzjoni ġġib magħha bidla sostanzjali
fis-sistema Komunitarja attwali tal-protezzjoni tad-drittijiet
tal-bniedem, billi tirrikjedi d-dħul tal-Komunità f’sistema
istituzzjonali internazzjonali distinta kif ukoll l-integrazzjoni
tad-dispożizzjonijiet kollha tal-Konvenzjoni fl-ordni ġuridiku
Komunitarju.35     Tali
bidla fis-sistema tal-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem
fil-Komunità, li jkollha implikazzjonijiet istituzzjonali fundamentali
għall-Komunità daqskemm ikollha għall-Istati Membri, tkun ta' portata
kostituzzjonali u għalhekk, min-natura tagħha, tmur lil hinn mil-limiti
ta' l-Artikolu 235. Hija tista’ titwettaq biss permezz ta' emenda
tat-Trattat.36     Għandu
għalhekk jiġi kkonstatat li, fl-istat attwali tad-dritt Komunitarju,
il- Komunità m’għandhiex kompetenza sabiex taderixxi mal-Konvenzjoni.Għaldaqstant_IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJAkomposta
minn G. C. Rodríguez Iglesias, President, C. N. Kakouris, D. A. O.
Edward, J.-P. Puissochet u G. Hirsch, Presidenti ta' Awla, G. F.
Mancini, F. A. Schockweiler (Relatur), J. C. Moitinho de Almeida, P. J.
G. Kapteyn, C. Gulmann, J. L. Murray, P. Jann, H. Ragnemalm, L. Sevón u
M. Wathelet, Imħallfin_wara li semgħet lil
G. Tesauro, Avukat Ġenerali Prinċipali, u lil C. O. Lenz, F. G. Jacobs,
A. La Pergola, G. Cosmas, P. Léger, M. B. Elmer, N. Fennelly u D.
Ruiz-Jarabo Colomer, Avukati Ġenerali_tagħti l-opinjoni segwenti:Fl-istat
attwali tad-dritt Komunitarju, il-Komunità m’għandhiex kompetenza
sabiex taderixxi mal-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet
tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali.Rodríguez IglesiasKakourisEdwardPuissochetHirschManciniSchockweilerMoitinho de AlmeidaKapteynGulmannMurrayJannRagnemalmSevónWatheletMagħmula fil-Lussemburgu, fit-28 ta’ Marzu 1996.R. Grass       G. C. Rodríguez IglesiasReġistratur       President