62017TJ0202_RES
Υπόθεση T‑202/17
Ana Calhau Correia de Paiva
κατά
Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου (πρώτο τμήμα) της 9ης Ιουνίου 2021
«Γλωσσικό καθεστώς – Διαγωνισμός EPSO/AD/293/14 για την πρόσληψη διοικητικών υπαλλήλων στους τομείς της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού, των χρηματοπιστωτικών πράξεων εταιριών, των χρηματοοικονομικών, των οικονομικών της βιομηχανίας, και της μακροοικονομίας (AD 7) – Μη εγγραφή στον εφεδρικό πίνακα προσλήψεων – Ένσταση ελλείψεως νομιμότητας – Περιορισμός της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας του διαγωνισμού μόνον μεταξύ της γερμανικής, της αγγλικής και της γαλλικής γλώσσας – Κανονισμός 1 – Άρθρο 1δ, παράγραφος 1, του ΚΥΚ – Δυσμενής διάκριση λόγω γλώσσας – Δικαιολόγηση – Συμφέρον της υπηρεσίας»
Υπαλληλικές προσφυγές – Ένσταση ελλείψεως νομιμότητας – Πράξεις κατά των οποίων μπορεί να προβληθεί ένσταση ελλείψεως νομιμότητας – Προκήρυξη διαγωνισμού – Προσβολή του περιορισμού της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας – Ύπαρξη συνδέσμου μεταξύ της αποφάσεως περί αποκλεισμού του προσφεύγοντος και του γλωσσικού καθεστώτος που προβλέπει η προκήρυξη του διαγωνισμού – Παραδεκτό
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Καταστάσεως των υπαλλήλων, παράρτημα III, άρθρο 1)
(βλ. σκέψεις 52-60)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διεξαγωγή γενικού διαγωνισμού – Γλώσσες συμμετοχής στις δοκιμασίες – Περιορισμός της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας – Δυσμενής διάκριση λόγω γλώσσας – Δικαιολόγηση με βάση το συμφέρον της υπηρεσίας – Τήρηση της αρχής της αναλογικότητας
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Καταστάσεως των υπαλλήλων, άρθρο 1δ §§ 1 και 6)
(βλ. σκέψεις 69-74)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διεξαγωγή γενικού διαγωνισμού – Γλώσσες συμμετοχής στις δοκιμασίες – Περιορισμός της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας – Δικαστικός έλεγχος – Περιεχόμενο
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Καταστάσεως των υπαλλήλων, άρθρο 1δ § 1)
(βλ. σκέψεις 83-86)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διεξαγωγή γενικού διαγωνισμού – Γλώσσες συμμετοχής στις δοκιμασίες – Περιορισμός της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας – Δυσμενής διάκριση λόγω γλώσσας – Δικαιολόγηση με βάση το συμφέρον της υπηρεσίας – Ανάγκη για πρόσληψη προσώπων τα οποία πρέπει να μπορούν να αναλάβουν αμέσως καθήκοντα – Έλλειψη δικαιολογήσεως τέτοιας ανάγκης κατά την περιγραφή των καθηκόντων – Δεν επιτρέπεται
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Καταστάσεως των υπαλλήλων, άρθρο 1δ § 1· κανονισμός 1 του Συμβουλίου, άρθρο 1)
(βλ. σκέψεις 89-100, 106-108, 113-116, 120-124)
Υπαλληλικές προσφυγές – Ακυρωτική απόφαση – Αποτελέσματα – Ακύρωση προκηρύξεων γενικών διαγωνισμών – Συμβιβασμός των συμφερόντων των υποψηφίων που περιέρχονται σε μειονεκτική θέση λόγω πλημμέλειας της διαδικασίας αυτής και των συμφερόντων των λοιπών υποψηφίων – Κριτήρια εκτιμήσεως – Χρονικό διάστημα που έχει παρέλθει από τη δημοσίευση του εφεδρικού πίνακα προσλήψεων – Δεν θίγονται τα αποτελέσματα του διαγωνισμού
(Άρθρο 266 ΣΛΕΕ)
(βλ. σκέψεις 131-138)
Σύνοψη
Στις 23 Οκτωβρίου 2014 η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Επιλογής Προσωπικού (EPSO) δημοσίευσε την προκήρυξη του γενικού διαγωνισμού EPSO/AD/293/14. Ο διαγωνισμός αυτός αποσκοπούσε στην κατάρτιση εφεδρικού πίνακα προσλήψεων για την πρόσληψη διοικητικών υπαλλήλων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η προκήρυξη του διαγωνισμού απαιτούσε άριστη γνώση μιας από τις επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (κύρια γλώσσα) και ικανοποιητική γνώση της γερμανικής, της αγγλικής ή της γαλλικής γλώσσας (δεύτερη γλώσσα), επισημαινομένου ότι οι δεύτερες γλώσσες είχαν καθοριστεί βάσει του συμφέροντος των υπηρεσιών και δικαιολογούνταν επίσης από τη φύση των δοκιμασιών.
Η προσφεύγουσα Ana Calhau Correia de Paiva, πορτογαλικής ιθαγενείας, υπέβαλε υποψηφιότητα στον διαγωνισμό. Επέλεξε ως κύρια γλώσσα την πορτογαλική, η οποία είναι η μητρική της γλώσσα, και ως δεύτερη γλώσσα τη γαλλική. Η προσφεύγουσα κλήθηκε στις δοκιμασίες που διεξήχθησαν στο κέντρο αξιολογήσεως.
Στη συνέχεια, η προσφεύγουσα ενημερώθηκε για την απόφαση της εξεταστικής επιτροπής περί μη εγγραφής του ονόματός της στον εφεδρικό πίνακα προσλήψεων του διαγωνισμού για τον λόγο ότι δεν καταλεγόταν μεταξύ των υποψηφίων που είχαν λάβει την υψηλότερη συνολική βαθμολογία στο κέντρο αξιολογήσεως. Η εξεταστική επιτροπή επιβεβαίωσε την αρχική απόφασή της κατόπιν της αιτήσεως επανεξετάσεως της προσφεύγουσας. Η προσφεύγουσα υπέβαλε διοικητική ένσταση ενώπιον της EPSO, η οποία απορρίφθηκε.
Κατόπιν της απορρίψεως της διοικητικής ενστάσεως, η προσφεύγουσα άσκησε ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου προσφυγή με αίτημα την ακύρωση, κατ’ ουσίαν, της αποφάσεως της εξεταστικής επιτροπής του διαγωνισμού με την οποία απορρίφθηκε η αίτηση επανεξετάσεως της αρχικής αποφάσεως της εν λόγω επιτροπής περί μη εγγραφής του ονόματος της προσφεύγουσας στον πίνακα επιτυχόντων.
Στο πλαίσιο της προσφυγής της, η προσφεύγουσα προέβαλε ένσταση ελλείψεως νομιμότητας αμφισβητώντας τις διατάξεις της προκηρύξεως του διαγωνισμού που αφορούν το γλωσσικό καθεστώς, συγκεκριμένα δε τον περιορισμό της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας μόνο μεταξύ της γερμανικής, της αγγλικής και της γαλλικής γλώσσας. Η δεύτερη αυτή γλώσσα χρησιμοποιήθηκε, μεταξύ άλλων, στις δοκιμασίες για την αξιολόγηση των γενικών και ειδικών ικανοτήτων των υποψηφίων που διεξήχθησαν στο κέντρο αξιολογήσεως.
Το Γενικό Δικαστήριο ακυρώνει την προσβαλλόμενη απόφαση και παρέχει διευκρινίσεις ως προς το παραδεκτό της ενστάσεως ελλείψεως νομιμότητας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Το Γενικό Δικαστήριο υπενθυμίζει, κατ’ αρχάς, ότι μπορούν βασίμως να αποτελέσουν αντικείμενο ενστάσεως ελλείψεως νομιμότητας οι διατάξεις πράξεως γενικής ισχύος που συνιστούν τη βάση των ατομικών αποφάσεων ή που έχουν άμεσο νομικό δεσμό με τέτοιες αποφάσεις.
Συναφώς, στο πλαίσιο διαδικασίας προσλήψεως, που συνιστά πολύπλοκη διοικητική διαδικασία αποτελούμενη από διαδοχικές αποφάσεις, ο υποψήφιος σε διαγωνισμό μπορεί, όταν ασκεί προσφυγή κατά μεταγενέστερης πράξεως της διαδικασίας προσλήψεως, να προβάλλει την πλημμέλεια των προγενεστέρων πράξεων οι οποίες συνδέονται στενά με αυτήν και να επικαλεστεί, ειδικότερα, την έλλειψη νομιμότητας της προκηρύξεως διαγωνισμού κατ’ εφαρμογήν της οποίας εξεδόθη η επίμαχη πράξη.
Το γεγονός ότι ο προσφεύγων δεν προσέβαλε εμπροθέσμως την προκήρυξη διαγωνισμού δεν αποκλείει τη δυνατότητά του να προβάλει πλημμέλειες που έλαβαν χώρα κατά τη διεξαγωγή του διαγωνισμού, ακόμη και όταν οι πλημμέλειες αυτές ανάγονται στο κείμενο της προκηρύξεως διαγωνισμού.
Κατά τη νομολογία, η προσφυγή είναι παραδεκτή εφόσον ο λόγος ακυρώσεως που αντλείται από τον παράτυπο χαρακτήρα της προκηρύξεως διαγωνισμού, η οποία δεν αμφισβητήθηκε εγκαίρως, αφορά την αιτιολογία της ατομικής αποφάσεως. Πράγματι, ένας υποψήφιος διαγωνισμού δεν μπορεί να στερηθεί το δικαίωμά του να αμφισβητήσει, όσον αφορά το σύνολο των στοιχείων αυτών, περιλαμβανομένων και εκείνων που έχουν καθοριστεί στην προκήρυξη του διαγωνισμού, το βάσιμο της ατομικής αποφάσεως που εκδόθηκε ως προς αυτόν κατ’ εφαρμογήν των όρων της προκηρύξεως, στο μέτρο που μόνον αυτή η εκτελεστική απόφαση εξατομικεύει τη νομική του κατάσταση και του παρέχει τη δυνατότητα να γνωρίζει με βεβαιότητα πώς και σε ποιον βαθμό θίγονται τα συγκεκριμένα συμφέροντά του.
Στη συνέχεια, το Γενικό Δικαστήριο υπογραμμίζει ότι ο περιορισμός της δυνατότητας επιλογής της δεύτερης γλώσσας του διαγωνισμού αποκλειστικώς μεταξύ των τριών επίμαχων γλωσσών επηρεάζει την ικανότητα των υποψηφίων ως προς τον προφορικό ή γραπτό τρόπο έκφρασης. Ο περιορισμός αυτός καθορίζει και το είδος του πληκτρολογίου το οποίο οι υποψήφιοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν κατά τη δοκιμασία της περιπτωσιολογικής μελέτης, το δε πληκτρολόγιο που παρέχεται στους υποψηφίους, σύμφωνα με την πρακτική της EPSO, είναι μόνον στη γλώσσα στην οποία πρέπει να πραγματοποιούνται οι δοκιμασίες. Το γεγονός αυτό επηρεάζει τη διεξαγωγή και, επομένως, δυνητικώς, το αποτέλεσμα δοκιμασίας, κατά την οποία απαιτείται να γράψει κάποιος, με τη χρήση πληκτρολογίου, ορισμένο κείμενο εντός περιορισμένου χρόνου.
Τέλος, το Γενικό Δικαστήριο απορρίπτει το επιχείρημα της Επιτροπής κατά το οποίο στενός σύνδεσμος μεταξύ της αποφάσεως περί αποκλεισμού της προσφεύγουσας και του γλωσσικού καθεστώτος που προβλέπει η προκήρυξη διαγωνισμού θα μπορούσε να υφίστατο μόνον εάν τα αποτελέσματα των δοκιμασιών για την αξιολόγηση των γενικών ικανοτήτων των υποψηφίων ήταν αρνητικά ή καταστροφικά. Κατά το Γενικό Δικαστήριο, με το επιχείρημα αυτό υποστηρίζεται, χωρίς αιτιολόγηση, αυστηρότερη εφαρμογή της προϋποθέσεως περί υπάρξεως στενού συνδέσμου σε περίπτωση κατά την οποία η προβαλλόμενη πλημμέλεια συνδέεται με το γλωσσικό καθεστώς του διαγωνισμού.