62021TJ0014_INF
Wyrok Sądu (dziesiąta izba) z dnia 18 października 2023 r. –Ryanair/Komisja (Brussels Airlines; COVID-19)
(sprawa T‑14/21) (
1
)
Pomoc państwa – Belgijski rynek transportu lotniczego – Pomoc przyznana przez Belgię Brussels Airlines w ramach pandemii COVID-19 – Dokapitalizowanie – Użyczenie – Decyzja o niewnoszeniu zastrzeżeń – Tymczasowe ramy środków pomocy państwa – Środek przeznaczony na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Brak wyważenia korzystnych skutków pomocy z jej negatywnymi skutkami dla warunków wymiany handlowej i utrzymania niezakłóconej konkurencji – Równość traktowania – Swoboda przedsiębiorczości – Swoboda świadczenia usług – Obowiązek uzasadnienia
1.
Skarga o stwierdzenie nieważności – Osoby fizyczne lub prawne – Akty dotyczące ich bezpośrednio i indywidualnie – Decyzja Komisji stwierdzająca zgodność pomocy państwa z rynkiem wewnętrznym bez wszczynania formalnego postępowania wyjaśniającego – Skarga zainteresowanych stron w rozumieniu art. 108 ust. 2 TFUE – Skarga mająca na celu ochronę uprawnień procesowych zainteresowanych stron – Dopuszczalność
[art. 108 ust. 2, art. 263 akapit czwarty TFUE; rozporządzenie Rady 2015/1589, art. 1 lit. h)]
(zob. pkt 11–14)
2.
Skarga o stwierdzenie nieważności – Osoby fizyczne lub prawne – Akty dotyczące ich bezpośrednio i indywidualnie – Indywidualne oddziaływanie – Kryteria – Decyzja Komisji stwierdzająca zgodność pomocy z rynkiem wewnętrznym – Skarga konkurującego przedsiębiorstwa wykazująca istotny wpływ na jego pozycję na rynku – Dopuszczalność – Spoczywający na konkurującym przedsiębiorstwie obowiązek dokładnego określenia rynku właściwego i porównania sytuacji wszystkich konkurentów obecnych na tym rynku w celu odróżnienia się od nich – Brak – Wykazanie istotnego naruszenia pozycji zajmowanej na danym rynku przez konkurujące przedsiębiorstwo
(art. 108 ust. 2, 3, art. 263 akapit czwarty TFUE)
(zob. pkt 15–33)
3.
Skarga o stwierdzenie nieważności – Osoby fizyczne lub prawne – Akty dotyczące ich bezpośrednio i indywidualnie – Bezpośrednie oddziaływanie – Kryteria – Decyzja Komisji stwierdzająca zgodność pomocy z rynkiem wewnętrznym – Skarga przedsiębiorstwa konkurującego z przedsiębiorstwem będącym beneficjentem pomocy – Przedsiębiorstwo konkurujące dowodzące bezpośredniego oddziaływania
(art. 263 akapit czwarty TFUE)
(zob. pkt 34)
4.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc mająca na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Kryteria oceny
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 49, 52, 53, 54, 71, 72]
(zob. pkt 43–69, 77–85, 88–92, 95–100, 103–110, 118–123, 127, 128, 134–136, 140–142)
5.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc mająca na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Ryzyko niewypłacalności przedsiębiorstwa lotniczego w braku środka polegającego na dokapitalizowaniu – Brak błędu w ocenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 49 lit. a)]
(zob. pkt 77–85)
6.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem – Pomoc mająca na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Środek polegający na dokapitalizowaniu, który powinien służyć osiągnięciu wspólnego interesu – Znaczenie systemowe spółki otrzymującej pomoc dla gospodarki danego Kraju – Brak błędu w ocenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 49 lit. b)]
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 86–100)
7.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Ocena w świetle art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE – Uwzględnienie wcześniejszej praktyki – Wyłączenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 93, 94, 158, 159)
8.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc przeznaczona na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Niezdolność przedsiębiorstwa lotniczego do uzyskania finansowania na rynku na przystępnych warunkach w odniesieniu do całości swoich potrzeb – Brak błędu w ocenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 49 lit. c)]
(zob. pkt 101–111)
9.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc przeznaczona na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Środek polegający na dokapitalizowaniu stanowiący środek najbardziej odpowiedni i powodujący najmniejsze zakłócenia konkurencji – Brak błędu w ocenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 53]
(zob. pkt 112–123)
10.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc mająca na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Środek polegający na dokapitalizowaniu zawierający mechanizm zabezpieczający przed agresywną ekspansją handlową beneficjenta tego środka – Brak błędu w ocenie
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE; komunikat Komisji 2020/C 91 I/01, pkt 71]
(zob. pkt 124–136)
11.
Pomoc przyznawana przez państwa – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc przeznaczona na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Ocena w świetle komunikatu Komisji w sprawie tymczasowych ram środków pomocy państwa w celu wsparcia gospodarki w kontekście trwającej epidemii COVID‑19 – Środek pomocy polegający na udzieleniu kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu przedsiębiorstwa lotniczego – Środek konieczny dla zaradzenia poważnym zaburzeniom w gospodarce krajowej
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 147–159)
12.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Ocena w świetle art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE – Kryteria – Wyważenie korzystnych skutków pomocy z jej negatywnymi skutkami dla warunków wymiany handlowej i utrzymania niezakłóconej konkurencji – Kryterium niestanowiące koniecznej przesłanki
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 160–166)
13.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc przeznaczona na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Udzielenie kredytu o obniżonym oprocentowaniu oraz na dokapitalizowaniu na rzecz przedsiębiorstwa lotniczego mająca na celu naprawienie poniesionych przez niego szkód w ramach pandemii COVID-19 – Pomoc zgodna z rynkiem wewnętrznym w świetle art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE – Ocena zgodności z zasadą niedyskryminacji – Kryteria – Cel pomocy – Konieczność pomocy – Proporcjonalność pomocy
[art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 168–182)
14.
Pomoc przyznawana przez państwa – Zakaz – Odstępstwa – Pomoc, która może być uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym – Pomoc przeznaczona na zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego – Ocena – Środek pomocy na rzecz przewoźnika lotniczego ważnego dla gospodarki krajowej w ramach pandemii COVID-19 – Pomoc zgodna z rynkiem wewnętrznym w świetle art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE – Naruszenie swobody świadczenia usług i swobody przedsiębiorczości – Brak
[art. 49, art. 58 ust. 1, art. 100 ust. 2, art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE]
(zob. pkt 183–190)
15.
Pomoc przyznawana przez państwa – Decyzja Komisji o niewnoszeniu zastrzeżeń wobec systemu pomocy – Obowiązek uzasadnienia – Zakres – Uwzględnienie kontekstu i całości przepisów prawa regulujących daną dziedzinę
[art. 107 ust. 3 lit. b), art. 296 TFUE]
(zob. pkt 198–205)
Sentencja
1)
Skarga zostaje oddalona.
2)
Ryanair DAC pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Komisję Europejską i przez Brussels Airlines SA/NV.
3)
Królestwo Belgii i Republika Federalna Niemiec pokrywają własne koszty postępowania.
(
1
)	Dz.U. C 72 z dnia 1.3.2021.