61985J0227
RAPPORT TER TERECHTZITTING
in de gevoegde zaken 227 tot en met 230/85 (
*1
)
I — De feiten
1.
Ingevolge's Raads richtlijnen
—
75/439 van 16 juni 1975 inzake de verwijdering van afgewerkte olie (PB 1975, L 194, blz. 23),
—
75/442 van 15 juli 1975 betreffende afvalstoffen (PB 1975, L 194, blz. 39),
—
76/403 van 6 april 1976 betreffende de verwijdering van polychloorbifenylen en polychloorterfenylen (PB 1976, L 108, biz. 41),
—
en 78/176 van 20 februari 1978 betreffende de afvalstoffen afkomstig van de titaandioxyde-industrie (PB 1978, L 54, biz. 19),
dienden de Lid-Staten binnen bepaalde termijnen de ter uitvoering daarvan noodzakelijke maatregelen in werking te doen treden.
Bij vier arresten van 2 februari 1982 stelde het Hof op verzoek van de Commissie vast, dat het Koninkrijk België de krachtens het EEG-Verdrag op hem rustende verplichtingen niet was nagekomen door niet binnen de voorgeschreven termijn de nodige bepalingen vast te stellen om aan deze richtlijnen te voldoen, meer bepaald
—
aan richtlijn 78/176 (zaak 68/81),
—
aan richtlijn 75/442 (zaak 69/81),
—
aan richtlijn 75/439 (zaak 70/81) en
—
aan richtlijn 76/403 (zaak 71/81).
2.
Aangezien zij van het Koninkrijk België geen inlichtingen had ontvangen met betrekking tot de maatregelen die waren genomen om zich naar deze arresten te voegen, stelde de Commissie bij vier brieven van 16 april 1984 de Belgische regering overeenkomstig artikel 169 EEG-Verdrag in de gelegenheid haar opmerkingen te maken ter zake van de niet-uitvoering van de arresten van het Hof.
Toen deze brieven onbeantwoord bleven, bracht de Commissie op 21 december 1984 vier met redenen omklede adviezen uit, inhoudende dat het Koninkrijk België, door niet de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen om te voldoen aan de bovengenoemde richtlijnen, de op hem rustende verplichtingen niet was nagekomen. Zij nodigde het Koninkrijk België uit om dit advies binnen een termijn van twee maanden na de kennisgeving ervan op te volgen.
De Commissie ontving geen antwoord op deze met redenen omklede adviezen.
II — Schriftelijke behandeling en conclusies
1.
Bij vier verzoekschriften, ingekomen ter griffie van het Hof op 23 juli 1985, heeft de Commissie krachtens artikel 169, tweede alinea, EEG-Verdrag bij het Hof beroepen wegens niet-nakoming ingesteld, waarin zij concludeert dat het den Hove behage:
1)
te verklaren dat het Koninkrijk België, door ondanks de arresten van het Hof van Justitie van 2 februari 1982 in de zaken 68/81, 69/81, 70/81 en 71/81 nog steeds niet de maatregelen te treffen die nodig zijn voor de omzetting in nationaal recht van's Raads richtlijnen
—
78/176 van 20 februari 1978 betreffende de afvalstoffen afkomstig van de titaandioxyde-industrie (arrest 68/81—zaak 227/85),
—
75/442 van 15 juli 1975 betreffende afvalstoffen (arrest 69/81 — zaak 228/85),
—
75/439 van 16 juni 1975 inzake de verwijdering van afgewerkte olie (arrest 70/81 — zaak 229/85) en,
—
76/403 van 6 april 1976 betreffende de verwijdering van polychloorbifenylen en polychloorterfenylen (arrest 71/81—zaak 230/85),
de krachtens artikel 171 EEG-Verdrag op hem rustende verplichtingen niet is nagekomen;
2)
het Koninkrijk België in de kosten te verwijzen.
In zijn verweerschrift en in dupliek heeft het Koninkrijk België geen uitdrukkelijke conclusies voorgedragen.
2.
Bij beschikking van 9 oktober 1985 werden de vier zaken voor de mondelinge behandeling en voor het arrest gevoegd.
De schriftelijke behandeling heeft een normaal verloop gehad.
Het Hof heeft, op rapport van de rechterrapporteur en gehoord de advocaatgeneraal, besloten zonder instructie tot de mondelinge behandeling over te gaan. Het Hof heeft partijen evenwel verzocht hun standpunten te verduidelijken in verband met het in de loop van de schriftelijke behandeling gestelde en voor iedere richtlijn beknopt uiteen te zetten, welke maatregelen ontbreken of voor de tenuitvoerlegging ervan nodig zijn.
III — Middelen en argumenten van partijen
1.
De Commissie stelt dat, door meer dan drie jaar na de uitspraak van de arresten van 2 februari 1982 nog steeds geen maatregelen te hebben vastgesteld voor de omzetting van de betrokken richtlijnen in de Belgische nationale rechtsorde, de uit artikel 171 EEG-Verdrag voortvloeiende verplichting om die maatregelen te nemen welke nodig zijn ter uitvoering van deze arresten, niet is nagekomen.
De Belgische regering wijt de vertraging bij de vaststelling van de noodzakelijke regels aan de bijzondere moeilijkheden die zijn verbonden met de overdracht van een aanzienlijk deel van de bevoegdheden aan de nieuwe regionale instellingen in België, die zijn opgericht bij de bijzondere wet tot hervorming van de instellingen van 8 augustus 1980.
Op dit punt beroept de Commissie zich op de rechtspraak van het Hof, volgens welke een Lid-Staat zich ter rechtvaardiging van de niet-nakoming van zijn verplichtingen niet op praktijken of situaties van zijn nationale rechtsorde kan beroepen.
2.
De Belgische regering geeft verder een overzicht van de maatregelen die ter uitvoering van de richtlijnen op milieugebied zijn genomen sinds de inwerkingtreding van de bijzondere wet tot hervorming van de instellingen van 8 augustus 1980.
Nationaal:
—
Koninklijk Besluit van 7 november 1983 ter uitvoering van de wet van 8 februari 1978 houdende goedkeuring van het Verdrag ter voorkoming van de verontreiniging van de zee, en
—
wet van 9 juli 1984 betreffende de invoer, de uitvoer en de doorvoer van afvalstoffen;
—
een Koninklijk Besluit met betrekking tot de sectoriële normen voor lozingen afkomstig van de titaandioxydeproduktie is in voorbereiding.
Regionaal:
—
Vlaamse gewest:
—
decreet van 2 juli 1981 betreffende het beheer van afvalstoffen;
—
verscheidene tientallen besluiten van de Vlaamse Executieve, inzonderheid het besluit van 25 juli 1985 houdende nadere regelen betreffende de verwijdering van afvalolie;
—
Waalse gewest:
—
decreet van 5 juli 1985 betreffende het beheer van afvalstoffen (gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 14.12.1985);
—
verschillende besluiten van de Waalse Executieve zijn in voorbereiding;
—
Brusselse gewest:
—
een comité is belast met het opstellen van een tekst voor een Koninklijk Besluit betreffende afvalstoffen;
—
in afwachting van dit besluit zal de Executieve een circulaire vaststellen met het oog op de toepassing van de richtlijnen.
De Commissie heeft van deze bepalingen akte genomen. Zij wijst er evenwel op, dat deze in hun huidige vorm slechts ten dele uitvoering geven aan de betrokken richtlijnen, aangezien:
—
de richtlijnen 78/176 en 76/403 nog niet volledig worden toegepast;
—
de toepassing van de richtlijnen 75/439 en 75/442 weliswaar naar behoren is verzekerd in het Vlaamse gewest, en in het Waalse gewest kan worden verwezenlijkt door de inwerkingtreding van het decreet van 5 juli 1985 en de verschillende besluiten van de Waalse Executieve (intussen plaatsgevonden), maar de maatregelen in het Brusselse gewest zich nog slechts in een voorbereidende fase bevinden.
De Commissie stelt bovendien, dat een interne circulaire aan de administratie naar nationaal recht geen rechten en verplichtingen kan doen ontstaan en bijgevolg niet de dwingende kracht heeft die noodzakelijk is voor een correcte uitvoering van de richtlijnen in het nationale recht.
IV — Antwoorden op de vragen van het Hof
In antwoord op de vraag van het Hof om voor iedere richtlijn uiteen te zetten, welke maatregelen ontbreken of voor de uitvoering ervan nodig zijn, heeft de Commissie uittreksels overgelegd uit een studie inzake het „toezicht op de toepassing van de communautaire richtlijnen inzake het milieu en de consumentenbescherming”, die een gedetailleerd overzicht van de stand van zaken bij de uitvoering van de vier hier bedoelde richtlijnen bevat; blijkens dit overzicht is de uitvoering met name in het Brusselse en het Waalse gewest verre van volledig.
De Belgische regering heeft verklaard dat de nationale regering, die enkel ten dele bevoegd is voor richtlijn 78/176, een Koninklijk Besluit heeft voorbereid met betrekking tot lozingen in oppervlaktewateren, dat in augustus 1986 in werking zou moeten treden. In het Waalse gewest zullen alle uitvoeringsbesluiten uiterlijk in mei 1987 van kracht zijn geworden en in het Brusselse gewest zullen de Koninklijke Besluiten ter aanvulling van een zojuist ondertekend Koninklijk Besluit, waarbij de vier richtlijnen ten uitvoer worden gelegd, eind 1986 in werking treden.
In antwoord op een aanvullende vraag van het Hof heeft de Belgische regering bevestigd, dat de door haar genoemde uitvoeringsbesluiten alle maatregelen bevatten, die volgens de Commissie voor een volledige toepassing van de richtlijnen nog ontbreken.
De Commissie heeft akte genomen van de aangekondigde uitvoeringsmaatregelen. Zij betreurt het, dat deze maatregelen eerst zo laat van kracht worden, en wenst zich nog niet erover uit te spreken, of deze maatregelen voor een integrale uitvoering van de vier richtlijnen volstaan.
U. Everling
rechter-rapporteur
(
*1
)	Procestaal: Frans.