62023TJ1189_RES
Zaak T‑1189/23
Identiteit en Democratie (ID)
tegen
Autoriteit voor Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen
(Zesde kamer – uitgebreid) van 10 september 2025
„Institutioneel recht – Autoriteit voor Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen – Besluit waarbij een politieke partij een financiële sanctie wordt opgelegd – Artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 – Niet-contractuele aansprakelijkheid”
Recht van de Europese Unie – Statuut en financiering van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen – Financiële sancties die zijn opgelegd door de Autoriteit voor Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen – Aan een politieke partij opgelegde sanctie voor het opzettelijk leveren van onjuiste informatie – Begrip opzettelijk onjuiste informatie leveren – Handhaving op sociale netwerken door een partij van publicaties waarin een voormalig lid van haar bureau nog als zodanig wordt vermeld terwijl zij weet dat deze publicaties onjuist zijn – Daarvan uitgesloten
[Verordening nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad, art. 27, lid 2, a), vi)]
(zie punten 74‑100, 102‑110, 117)
Samenvatting
Naar aanleiding van een beroep tot nietigverklaring en tot schadevergoeding dat gedeeltelijk wordt toegewezen, spreekt het Gerecht zich voor het eerst uit over een besluit van de Autoriteit voor Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen (hierna: „Autoriteit”) waarbij deze Autoriteit op grond van artikel 27 van verordening nr. 1141/2014 (
1
) een financiële sanctie heeft opgelegd.
Verzoekster, Patriotes.eu, voorheen Identiteit en Democratie (ID), is als Europese politieke partij ingeschreven. Op 9 maart 2022 heeft zij de Autoriteit een brief toegestuurd, die als bijlage met name een bijgewerkte lijst van de leden van haar bureau bevatte, waarop sinds 16 februari 2022 de naam van een van de leden ervan (hierna: „betrokken bureaulid” of „betrokkene”) niet meer voorkwam. Aangezien deze wijziging niet onmiddellijk was verwerkt op verzoeksters website en sociaalnetwerkaccounts, heeft de Autoriteit haar op 23 maart 2023 verzocht om informatie over de inconsistenties tussen de mededeling van 9 maart 2022 en de publicaties op haar website en sociaalnetwerkaccounts.
Na meerdere contactmomenten heeft de Autoriteit op 14 juni 2023 besloten een onderzoek naar verzoekster in te stellen wegens mogelijk onjuiste informatie over de samenstelling van haar bureau. Na een nieuwe website te hebben opgezet waarop het betrokken lid niet meer werd genoemd als lid van haar bureau, heeft verzoekster bij brief van 28 september 2023 de Autoriteit laten weten dat was besloten om de publicaties op sociale netwerken waarin het werd voorgesteld alsof de betrokkene nog lid was van haar bureau te handhaven.
Bij besluit van 25 oktober 2023 (hierna: „bestreden besluit”) heeft de Autoriteit verzoekster uit hoofde van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 een financiële sanctie opgelegd op grond dat zij op sociale netwerken onjuiste publicaties had gehandhaafd waarin het werd voorgesteld alsof de betrokkene nog lid was van haar bureau, hetgeen niet meer het geval was.
Beoordeling door het Gerecht
Allereerst legt het Gerecht artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 uit. Voor de onderhavige zaak beperkt het Gerecht de uitlegging van deze bepaling tot situaties waarin de betrokken Europese politieke partij, op enig moment, opzettelijk onjuiste informatie heeft geleverd.
Wat om te beginnen de letterlijke uitlegging betreft, stelt het Gerecht in de eerste plaats vast dat deze bepaling niet preciseert tot wie de onjuiste informatie gericht is of op welke wijze deze wordt verstrekt. Niettemin merkt het Gerecht op dat de in deze bepaling gebruikte term „geleverd” in de gebruikelijke betekenis van het dagelijks taalgebruik verwijst naar het idee dat iets wat vereist is, wordt ingediend, meegedeeld of overgelegd. Voorts wordt deze term in combinatie met het woord „informatie” in andere bepalingen van verordening nr. 1141/2014 (
2
) gebruikt om aan te duiden dat Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen, aan verschillende bevoegde autoriteiten, informatie verstrekken die in een procedure vereist is. Wanneer in verordening nr. 1141/2014 de informatieverstrekking aan het publiek ter sprake komt, wordt daarentegen de uitdrukking „beschikbaar stellen” gebruikt (
3
), en wanneer de verordening ziet op informatie die bestemd is voor internet, zijn de gebruikte bewoordingen „is beschikbaar ” en „publiceert” (
4
). De in artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 gebruikte uitdrukking „onjuiste [...] informatie heeft [...] geleverd” verwijst dus naar het idee dat onjuiste vereiste informatie wordt ingediend, meegedeeld of overgelegd.
In de tweede plaats merkt het Gerecht op dat het bijwoord „opzettelijk” in de gebruikelijke betekenis van het dagelijks taalgebruik verwijst naar een doelbewuste of weloverwogen verrichte daad, zodat de uitdrukking „opzettelijk onjuiste [...] informatie heeft [...] geleverd” voor een uitlegging pleit waarbij de Europese politieke partij zich bij de indiening, mededeling of overlegging van de vereiste informatie bewust is van de onjuistheid ervan, maar weloverwogen besluit deze informatie in te dienen, mee te delen of over te leggen.
In de laatste plaats benadrukt het Gerecht dat de uitdrukking „op enig moment” in de gebruikelijke betekenis van het dagelijks taalgebruik erop wijst dat iets zich op elk moment in een bepaalde periode kan voordoen. In deze context leidt deze uitdrukking tot een uitlegging waarbij een Europese politieke partij, op welk moment dan ook, weloverwogen besluit onjuiste vereiste informatie in te dienen, mee te delen of over te leggen.
Deze overwegingen pleiten dus voor een letterlijke uitlegging van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 waarbij deze bepaling van toepassing is op situaties waarin een Europese politieke partij, op welk moment dan ook, weloverwogen besluit de onjuiste vereiste informatie in te dienen, mee te delen of over te leggen terwijl zij weet dat deze onjuist is.
Wat vervolgens de contextuele uitlegging betreft, herinnert het Gerecht er in de eerste plaats aan dat uit verordening nr. 1141/2014, die het rechtskader en financiële kader van Europese politieke partijen regelt, blijkt dat deze partijen de Autoriteit zowel met het oog op hun registratie als tijdens hun gehele bestaan informatie moeten verstrekken over de registratievoorwaarden en de bepalingen inzake goed bestuur die in het bijzonder verband houden met de statuten, maar ook over hun financiële situatie, door met name hun jaarrekeningen, een externe-auditverslag, alsmede een lijst van donoren en contribuanten en hun respectieve donaties en bijdragen bij de Autoriteit in te dienen.
In de tweede plaats merkt het Gerecht op dat de Autoriteit een register van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen opzet en beheert (
5
), dat gegevens en documenten bevat die samen met registratieverzoeken worden ingediend alsmede gegevens en documenten die later worden ingediend (
6
). Dit register is bedoeld als openbare dienstverlening ten behoeve van transparantie, verantwoording en rechtszekerheid, en de Autoriteit beheert dit register daarom zodanig dat in passende toegang tot en certificering van de erin opgenomen informatie wordt voorzien. (
7
) Voorts stelt het Gerecht vast dat het Parlement op een website de statuten van alle Europese politieke partijen, de bij hun registratieverzoek ingediende documenten en de daartoe meegedeelde wijzigingen publiceert, alsmede hun jaarrekeningen en externe-auditverslagen, de gemelde namen van hun donateurs en de donaties of gemelde bijdragen van hun donateurs (
8
). Uit verordening nr. 1141/2014 (
9
) blijkt dus dat informatie over Europese politieke partijen, in het bijzonder informatie die wordt geacht een belangrijk openbaar belang te dienen, door de bevoegde autoriteiten – waaronder de Autoriteit – aan het publiek ter beschikking moet worden gesteld zodat het publiek er op passende wijze toegang toe heeft. Daarentegen verplicht deze verordening Europese politieke partijen niet om informatie aan het publiek ter beschikking te stellen.
In de laatste plaats wijst het Gerecht erop dat voor de andere soorten inbreuken bedoeld in artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014, zoals wanneer Europese politieke partijen opzettelijk informatie hebben achtergehouden of wanneer er sprake is van weglatingen of onjuiste weergaves van informatie van materieel belang in hun jaarrekeningen, is voorzien in sancties ingeval deze partijen de eisen inzake informatieverstrekking aan bevoegde autoriteiten niet naleven.
Al het voorgaande pleit voor een contextuele uitlegging van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 waarbij deze bepaling van toepassing is op situaties waarin een Europese politieke partij opzettelijk onjuiste informatie levert aan de bevoegde autoriteiten, waaronder de Autoriteit.
Wat ten slotte de teleologische uitlegging betreft, merkt het Gerecht in de eerste plaats op dat verordening nr. 1141/2014 uiteindelijk tot doel heeft om het Europese politieke bewustzijn en de representatieve democratie van Europa te versterken (
10
). Voorts merkt het Gerecht op dat de versterking van de transparantie van Europese politieke partijen (
11
) en van de verantwoording van deze partijen (
12
) eveneens doelstellingen van deze verordening zijn.
In de tweede plaats stelt het Gerecht vast dat de wetgever met de vaststelling van verordening nr. 1141/2014 de hierboven genoemde doelstellingen heeft willen verwezenlijken door een regelgevingskader in te voeren dat ervoor moet zorgen dat de informatie over Europese politieke partijen die van aanzienlijk openbaar belang wordt geacht, door de bevoegde autoriteiten aan het publiek ter beschikking wordt gesteld zodat het op passende wijze toegang tot die informatie kan krijgen en een doeltreffende publieke toetsing van de activiteiten van deze partijen gewaarborgd is.
Een teleologische uitlegging van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 leidt er dus toe dat deze bepaling van toepassing is op situaties waarin een Europese politieke partij de bevoegde autoriteiten opzettelijk onjuiste informatie levert binnen een dergelijk regelgevingskader.
Gelet op een en ander oordeelt het Gerecht dat artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014, voor zover het ziet op situaties waarin de betrokken Europese politieke partij, op enig moment, opzettelijk onjuiste informatie heeft geleverd, aldus moet worden uitgelegd dat het van toepassing is op situaties waarin een dergelijke partij in het kader van haar verplichtingen uit hoofde van deze verordening opzettelijk onjuiste informatie levert aan de bevoegde autoriteiten, waaronder de Autoriteit.
Vervolgens onderzoekt het Gerecht of de Autoriteit in de onderhavige zaak terecht een financiële sanctie heeft opgelegd op grond van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014. In dit verband merkt het Gerecht op dat de Autoriteit verzoekster uit hoofde van deze bepaling een financiële sanctie heeft opgelegd op grond dat verzoekster op sociale netwerken publicaties had gehandhaafd waarin was vermeld dat de betrokkene op dat moment nog lid was van haar bureau, terwijl zij wist dat deze publicaties onjuist waren. Het Gerecht benadrukt ten eerste dat deze bepaling van toepassing is op situaties waarin een Europese politieke partij in het kader van haar verplichtingen uit hoofde van deze verordening opzettelijk onjuiste informatie levert aan de Autoriteit. Ten tweede blijkt uit de bewoordingen van die bepaling dat zij van toepassing is op situaties waarin een Europese politieke partij opzettelijk onjuiste informatie „levert”. Het werkwoord „handhaven”, dat in de gebruikelijke betekenis van het dagelijks taalgebruik „bewaren”, „langdurig behouden”, of „niet wijzigen” betekent, heeft niet dezelfde strekking als het werkwoord „leveren”, dat met name verwijst naar het idee dat iets wat vereist is, wordt ingediend, meegedeeld of overgelegd.
Gelet op het voorgaande is het Gerecht van oordeel dat de Autoriteit het recht onjuist heeft toegepast door verzoekster uit hoofde van artikel 27, lid 2, onder a), vi), van verordening nr. 1141/2014 een financiële sanctie op te leggen op grond dat zij op sociale netwerken publicaties had gehandhaafd waarin was vermeld dat het betrokken voormalig bureaulid op dat moment nog lid was van haar bureau terwijl zij wist dat deze onjuist waren. Derhalve heeft het Gerecht het bestreden besluit nietig verklaard.
De schadevorderingen van verzoekster wijst het Gerecht daarentegen af.
(
1
)	Verordening (EG) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende het statuut en de financiering van politieke partijen op Europees niveau (PB L 2014, L 317, blz. 1).
(
2
)	Zie met name artikel 23, lid 4, artikel 24, lid 4, eerste alinea, artikel 25, lid 6, en artikel 29, lid 1, van verordening nr. 1141/2014.
(
3
)	Artikel 41 van verordening 1141/2014.
(
4
)	Artikel 7, lid 1, eerste zin, en artikel 32 van verordening 1141/2014.
(
5
)	Artikel 7, lid 1, van verordening nr. 1141/2014.
(
6
)	Overweging 2 en artikel 1 van gedelegeerde verordening (EU, Euratom) 2015/2401 van de Commissie van 2 oktober 2015 betreffende de inhoud en de werking van het register van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen (PB 2015, L 333, blz. 50).
(
7
)	Artikel 4 van verordening nr. 2015/2401.
(
8
)	Artikel 32, lid 1, onder a) en d) tot en met f), van verordening nr. 1141/2014.
(
9
)	Zie met name overweging 33 van verordening nr. 1141/2014.
(
10
)	Overwegingen 1 en 23 van verordening nr. 1141/2014.
(
11
)	Overwegingen 24, 33, 34 en 38 van verordening nr. 1141/2014.
(
12
)	Overwegingen 26 en 33 van verordening nr. 1141/2014.