62014CC0189_MT
Opinion of the Advocate-General
Opinion of the Advocate-General
1. Liema hija l-leġiżlazzjoni applikabbli fil-qasam tas-sigurtà soċjali f’sitwazzjoni bħalma hija dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali fejn persuna, li tirrisjedi fil-Polonja, twettaq, f’isem aġenzija ta’ xogħol temporanju stabbilita f’Ċipru, assenjazzjonijiet suċċessivi għal żmien qasir f’żewġ Stati, meta la t-tieni Stat ta’ impjieg u lanqas il-perijodu tal-assenjazzjonijiet differenti ma kienu ġew stabbiliti fil-kuntratt ta’ xogħol u ma setgħu jiġu previsti fil-mument tat-talba għall-formola A1 (2) ? Din hija fis-sustanza, id-domanda li qed tagħmel l-Eparchiako Dikastirio Lefkosias (qorti distrettwali ta’ Nikosija, Ċipru), lill-Qorti tal-Ġustizzja.
2. It-talba għal deċiżjoni preliminari ġiet ippreżentata fil-kuntest tat-tilwima bejn B. Chain, wieħed mill-impjegati ta’ Atlanco Ltd (iktar ’il quddiem “Atlanco”), u din tal-aħħar, għad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli fir-rigward ta’ B. Chain, fis-sens tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali (3), u tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Settembru 2009, li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-regolament Nru 833/2004 (4), għall-ħlas tal-kontribuzzjonijiet soċjali li jikkonċernawh.
3. Fil-kawża preżenti, hemm żewġ pożizzjonijiet li qed jiġu difiżi. Waħda hija favur l-applikazzjoni tal-Artikolu 11(3)(a) tar-regolament bażiku li jistabbilixxi r-regola ta’ prinċipju tal-applikazzjoni tal-liġi tal-post fejn twettaq ix-xogħol ( lex loci laboris ), filwaqt li l-oħra tisħaq favur l-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament, li jistabbilixxi r-regola speċifika għall-applikazzjoni tal-liġi tas-sede tal-kumpannija.
4. F’dawn il-konklużjonijiet, ser nispjega r-raġunijiet li għalihom inqis li l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku għandu jiġi interpretat fis-sens li jirregola sitwazzjoni bħalma hija dik fil-kawża prinċipali, meta la l-Istati ta’ impjieg u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ f’dawn l-Istati ma kienu ġew stabbiliti fil-kuntratt ta’ xogħol u ma setgħux jiġu previsti fil-mument tat-talba għall-formola A1.
I – Il-kuntest ġuridiku
A – Ir-regolament bażiku
5. Fit-Titolu II tar-regolament bażiku intitolat “Determinazzjoni ta’ liema leġiżlazzjoni tapplika”, l-Artikolu 11, li jistabbilixxi “[r]egoli ġenerali”, jipprovdi:
“1. Il-persuni li għalihom japplika dan ir-Regolament għandhom ikunu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss [(5) ].Din il-leġislazzjoni għandha tkun determinata skond dan it-Titolu.
[…]
3. Bla ħsara għall-Artikolu 12 sa 16:
a) persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata jew bħala persuna li taħdem għal rasha fi Stat Membru għandha tkun suġġetta għal-leġislazzjoni ta’ dak l-Istat Membru;
[…]”
6. L-Artikolu 13 tar-regolament bażiku, intitolat “Twettiq ta’ attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew aktar”, jistabbilixxi fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tkun suġġetta għal:
a) il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru fejn għandha r-residenza tagħha jekk din il-persuna twettaq parti sostanzjali ta’ l-attività tagħha f’dak l-Istat Membru jew jekk hija impjegata minn diversi impriżi jew persuni li huma reġistrati jew li għandhom il-post tan-negozju tagħhom f’diversi Stati Membri, jew
b) il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru fejn jinstab l-uffiċju reġistrat jew il-post tan-negozju ta’ l-impriża jew tal-prinċipal li tħaddem lil din il-persuna, jekk din il-persuna ma twettaqx parti sostanzjali mill-attivitajiet tagħha fl-Istat Membru fejn għandha r-residenza.”
B – Ir-regolament ta’ implementazzjoni
7. L-Artikolu 14 tar-regolament ta’ implementazzjoni jagħmel ċerti kjarifiki, b’mod partikolari fir-rigward tal-Artikolu 13 tar-regolament bażiku. Dan jipprovdi kif ġej:
“[…]
5. Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) tar-Regolament bażiku, persuna li ‘normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar’ għandha tirreferi, b’mod partikolari, għal persuna li:
a) filwaqt li żżomm attività fi Stat Membru wieħed, twettaq simultanjament attività separata oħra fi Stat Membru wieħed jew aktar, irrispettivament mit-tul ta’ żmien jew min-natura ta’ dik l-attività separata;
b) twettaq b’mod kontinwu attivitajiet li jalternaw, bl-eċċezzjoni ta’ attivitajiet marġinali, f’żewġ Stati Membri jew aktar, irrispettivament mill-frekwenza jew ir-regolarità tal-alternazzjoni.
[…]
8. Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) u (2) tar-regolament bażiku, ‘parti sostanzjali tal-attività ta’ persuna impjegata jew li taħdem għal rasha’ imwettqa fi Stat Membru għandha tfisser li parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tal-attivitajiet kollha tal- persuna impjegata jew li taħdem għal rasha titwettaq hemmhekk, mingħajr ma din neċessarjament tkun il-parti l-kbira ta’ dawn l-attivitajiet.
[…]
10. Sabiex tiġi determinata l-leġislazzjoni applikabbli taħt il-[paragrafu 8], l-istituzzjonijiet konċernati għandhom jieħdu kont tas-sitwazzjoni proġettata għat-tnax-il xahar kalendarji li jkunu ġejjin.
[…]”
8. Skont l-Artikolu 16 tar-regolament ta’ applikazzjoni, intitolat “Proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13 tar-Regolament bażiku”:
“1. Persuna li twettaq attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tinforma b’dan lill-istituzzjoni nominata mill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru fejn hija tirrisjedi.
2. L-istituzzjoni nominata tal-post ta’ residenza għandha, mingħajr dewmien, tiddetermina l-leġislazzjoni applikabbli għall-persuna kkonċernata, b’kont meħud tal-miżuri tal-Artikolu 13 tar-Regolament bażiku u tal-Artikolu 14 tar-Regolament implimentattiv. Dik id-determinazzjoni iniżjali għandha tkun provviżorja. L-istituzzjoni għandha tinforma lill-istituzzjonijiet nominati ta’ kull Stat Membru li fih qed titwettaq attività tad-determinazzjoni provviżorja tagħha.
3. Id-determinazzjoni provviżorja tal-leġislazzjoni applikabbli, kif previst fil-paragrafu 2, għandha ssir definittiva fi żmien xahrejn minn meta l-istituzzjoni nominata mill-awtorità kompetenti tal-Istati Membri kkonċernati tkun ġiet informata biha, taħt il-paragrafu 2, sakemm il-leġislazzjoni ma tkunx diġà ġiet determinata b’mod definittiv […], jew tal-anqas waħda mill-istituzzjonijiet konċernati ma tinfurmax lill-istituzzjoni nominata mill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru ta’ residenza sa tmiem dan il-perijodu ta’ xahrejn li hi għadha ma tistax taċċetta d-determinazzjoni jew li għandha fehma oħra dwar dan.
[…]
5 L-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru li l-leġislazzjoni tiegħu hija determinat bħala applikabbli jew b’mod provviżorju jew b’mod definittiv għandha tinforma mingħajr dewmien lill-persuna kkonċernata.
[…]”
II – Il-fatti tal-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
9. Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li B. Chain, ċittadin Pollakk li jirrisjedi fil-Polonja, ġie impjegat bħala mastrudaxxa minn Atlanco, aġenzija ta’ xogħol temporanju rreġistrata f’Ċipru, minn fejn tmexxi uffiċċju u tamministra n-negozju tal-klijenti tagħha.
10. Skont id-dispożizzjonijiet ta’ żewġ kuntratti ta’ xogħol konklużi bejn B. Chain u Atlanco, li jkopru, rispettivament, il-perijodu mill-10 ta’ Mejju 2010 sal-4 ta’ Marzu 2011 u dak bejn is-26 ta’ Novembru 2011 sat-30 ta’ Marzu 2012, l-ewwel parti kellha l-obbligu li twettaq xogħlijiet fuq siti ta’ klijenti tat-tieni parti fi Stati differenti. Madankollu, minħabba n-natura temporanja tax-xogħol, dawn il-kuntratti la kienu jistabbilixxu l-Istati ta’ impjieg u lanqas il-perijodu tal-assenjazzjonijiet suċċessivi, meta bdiet din ir-relazzjoni ta’ xogħol.
11. Fil-kuntest ta’ dawn iż-żewġ kuntratti ta’ xogħol, B. Chain wettaq assenjazzjonijiet suċċessivi fi Stati Membri taż-ŻEE.
12. Fil-fatt, bl-applikazzjoni tal-ewwel kuntratt ta’ xogħol, iffirmat fil-15 ta’ April 2010, B. Chain ħadem suċċessivament fi Franza (mill-10 ta’ Mejju 2010 sat-23 ta’ Lulju 2010), fin-Norveġja (mis-16 ta’ Awwissu 2010 sal-20 ta’ Novembru 2010) u fil-Belġju (mit-2 ta’ Frar 2011 sal-4 ta’ Marzu 2011).
13. Imbagħad, B. Chain ħadem fir-Rumanija (mis-26 ta’ Novembru 2011 sat-2 ta’ Jannar 2012) qabel ma ħadem fin-Norveġja (mit-3 ta’ Jannar 2012 sat-30 ta’ Marzu 2012), fil-kuntest tat-tieni kuntratt ta’ xogħol tas-26 ta’ Novembru 2011 (6) .
14. Kemm B. Chain kif ukoll Atlanco huma rreġistrati mat-Tmima Koinonikon Asfaliseon (dipartiment tal-assigurazzjonijiet soċjali) f’Nikosija (Ċipru), rispettivament bħala persuna assigurata u persuna li timpjega.
15. Għall-perijodi ta’ impjieg imwettqa taħt l-ewwel kuntratt ta’ xogħol, l-istituzzjoni Ċiprijotta kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali ħarġet, fir-rigward ta’ B. Chain, il-formola E101, li hija l-verżjoni preċedenti tal-formola A1. Dan id-dokument kien jiċċertifika li, għat-totalità ta’ dawn il-perijodi, B. Chain kien suġġett għal-leġiżlazzjoni soċjali Ċiprijotta (7) .
16. Min-naħa l-oħra, minkejja l-fatt li, permezz tal-ittra tal-5 ta’ Marzu 2012, l-istituzzjoni Pollakka kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali indikat li l-leġiżlazzjoni soċjali applikabbli għal B. Chain, għal perijodi ta’ xogħol imwettqa fir-Rumanija u fin-Norveġja taħt it-tieni kuntratt ta’ xogħol, hija l-leġiżlazzjoni Ċiprijotta, l-istituzzjoni Ċiprijotta kompetenti ma ħarġitx il-formola A1 fir-rigward ta’ B. Chain (8) .
17. B. Chain għalhekk ippreżenta rikors quddiem il-qorti tar-rinviju sabiex tordna lil Atlanco tħallas il-kontribuzzjonijiet soċjali li jikkonċernawh, għall-perijodu ta’ impjieg mis-26 ta’ Novembru 2011 sat-2 ta’ Jannar 2012, skont l-Artikolu 11(3)(a) tar-regolament bażiku, li jrendi applikabbli l-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ impjieg.
18. Atlanco tqis, min-naħa l-oħra, li hemm xi eċċezzjonijiet għar-regola ta’ prinċipju stabbilita f’din id-dispożizzjoni, fosthom l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku. Skont Atlanco, b’applikazzjoni ta’ din l-aħħar dispożizzjoni, hija bir-raġun ħallset il-kontribuzzjonijiet soċjali relatati mal-perijodu kontenzjuż.
19. Huwa f’dan il-kuntest li l-Eparchiako Dikastirio Lefkosias iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1) Il-fatt li l-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-Regolament [bażiku] u tal-Artikolu 14(5)(b) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni […] jinkludi lill-‘[p]ersuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar’ għandu jiġi interpretat fis-sens li hija inkluża wkoll is-sitwazzjoni ta’ persuna li hija impjegata bis-saħħa ta’ kuntratt ta’ xogħol minn persuna waħda li timpjega stabbilita fi Stat Membru […] li għaliha l-persuna impjegata taħdem f’żewġ Stati Membri [(9) ], minkejja li:
a) it-tieni Stat Membru li fih għandha taħdem il-persuna impjegata jkun għadu ma ġiex iddefinit u lanqas ma jkun jista’ jiġi previst fil-mument tat-talba għall-ħruġ tal-formola A1 minħabba n-natura partikolari tax-xogħol, jiġifieri impjieg temporanju ta’ ħaddiema, għal perijodi qosra, f’diversi Stati Membri […]
jew
b) it-tul tal-attività fl-ewwel u/jew fit-tieni Stat Membru jkun għadu ma jistax jiġi ddetermi nat jew ma jkunx prevedibbli minħabba n-natura partikolari tax-xogħol, jiġifieri impjieg temporanju ta’ ħaddiema, għal perijodi qosra, f’diversi Stati Membri […]?
2) Fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv għad-domandi fil-punt 1 […], l-Artikolu 14(5)(b) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni […] jista’ jiġi interpretat fis-sens li, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-Regolament [bażiku], l-espressjoni “[p]ersuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar” tirreferi wkoll għas-sitwazzjoni fejn ikun hemm perijodi ta’ assenza ta’ attività bejn żewġ xogħlijiet f’diversi Stati Membri li matulhom il-ħaddiem jibqa’ rregolat mill-istess kuntratt ta’ xogħol?
3) Fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv għad-domandi fil-punt 1 […], il-fatt li l-Istat Membru kompetenti ma joħroġx formola A1 jipprekludi l-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-Regolament [bażiku]?
4) L-Artikoli 16(5) u/jew 20(1) jew kull artikolu ieħor tar-Regolament ta’ Implementazzjoni […] jimponu l-obbligu għall-Istat Membru li, abbażi ta’ deċiżjoni preliminari tal-Istat Membru ta’ residenza dwar il-liġi applikabbli, joħroġ ex officio
l-formola A1, mingħajr ma l-persuna li timpjega kkonċernata jkollha tippreżenta talba oħra f’dan is-sens lill-Istat Membru kompetenti?”
III – L-analiżi tiegħi
A – Osservazzjonijiet preliminari
20. Qabel nibda l-analiżi tiegħi, jeħtieġ li nagħmel tliet rimarki.
21. L-ewwel nett, nikkonstata li hija biss l-ewwel domanda li tqajjem problemi tad-dritt kumplessi li jeħtieġu eżami approfondit. Fil-fatt, kemm il-ġurisprudenza kif ukoll ir-regolamenti applikabbli għall-każ preżenti joffru risposti għad-domandi l-oħra magħmula mill-qorti tar-rinviju.
22. Għalhekk, l-analiżi tiegħi ser tkun limitata għall-ewwel domanda preliminari li tikkonċerna d-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli għal sitwazzjoni u għal ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
23. B’mod iktar preċiż, ser neżamina l-kwistjoni li jiġi stabbilit liema mill-Artikoli 11(3)(a) tar-regolament bażiku, li jistabbilixxi r-regola ta’ prinċipju tal- lex loci laboris, jew 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament, bħala regola speċifika li tiskatta l-applikazzjoni tal-liġi tas-sede tal-kumpannija, ikopri din is-sitwazzjoni.
24. Barra minn hekk, ninnota minn issa li mill-atti tal-proċess jirriżulta li, waqt il-perijodu kontenzjuż, B. Chain ma wettaqx attività bħala persuna impjegata fl-Istat Membru ta’ residenza tiegħu, u lanqas ma kien jiddependi fuq impriżi li għandhom is-sede tagħhom fi Stati Membri differenti. Għalhekk, il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(a) tar-regolament bażiku ma humiex miġbura fil-kawża preżenti.
25. Fit-tieni lok, nosserva li mill-verżjoni inizjali tiegħu, ma kienx hemm emendi fundamentali fir-redazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, filwaqt li l-kuntest ekonomiku u soċjali tiegħu evolva fundamentalment.
26. F’dan ir-rigward, irrid nistabbilixxi, qabel kollox, li l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku joriġina mir-Regolament tal-Kunsill Nru 24/64/KEE, tal-10 ta’ Marzu 1964, li jemenda l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 3 u l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 4 (leġiżlazzjoni applikabbli għal persuni impjegati li jintbagħtu mill-persuna li timpjegahom, fi Stat ieħor, sabiex iwettqu xogħol f’isem din tal-aħħar, u għal ħaddiema li normalment iwettqu l-attività tagħhom f’bosta pajjiżi) (10) .
27. Fil-fatt, l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 24/64 jemenda l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 3 li jikkonċerna s-sigurtà soċjali tal-ħaddiema migranti (11), li jistabbilixxi xi eċċezzjonijiet għar-regola tal-prinċipju tal- lex loci laboris, billi jintroduċi punt (ċ) ġdid fl-Artikolu 13.
28. Il-punt (ċ) il-ġdid kien jiddisponi kif ġej:
“Il-ħaddiema impjegati jew assimilati, għajr dawk imsemmija [fis-subparagrafu] (b) [li jikkonċerna il-persunal li jivjaġġa jew jinnaviga], li normalment jwettqu l-ħidma tagħhom fit-territorju ta’ bosta Stati Membri, huma suġġetti għal-leġiżlazzjoni ta’ dak l-Istat li fih għandhom ir-residenza tagħhom.
Jekk ma jirrisjedu fit-territorju ta’ ebda mill-Istat Membri li fihom iwettqu l-attività tagħhom, huma suġġetti għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu tinsab il-persuna li timpjega, jew il-persuni li jimpjegaw, jew inkella s-sede tal-impriża jew tal-impriżi li jimpjegawhom (12) . […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
29. L-emendi ulterjuri tar-Regolament Nru 3 u l-adozzjoni tar-regolamenti li jissostitwixxu dan ir-regolament (13) kellhom bħala għan, b’mod partikolari, li jadattaw ir-Regolament Nru 3 għal kuntest ekonomiku u soċjali mġedded u li jintegraw is-soluzzjonijiet tal-ġurisprudenza adottati mill-Qorti tal-Ġustizzja.
30. F’dan ir-rigward, nosserva li l-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali ġiet maħsuba f’mument meta l-migrazzjonijiet għax-xogħol kienu għal perijodu medju (għal xi snin jew inqas) (14) . Bl-istess mod, l-“offerta u l-provvista tax-xogħol kienu kkontrollati, anki soċjalment, permezz tal-kuntratt tax-xogħol għal perijodu indeterminat u full time” (15) .
31. Sussegwentement din il-kwistjoni reġgħet tqajmet, b’mod partikolari, minħabba t-tkabbir tal-Unjoni fl-2004 (16) u minħabba l-applikazzjoni ta’ forom ġodda ta’ migrazzjoni (17) li s-sitwazzjoni fil-kawża prinċipali tikkostitwixxi, fl-opinjoni tiegħi, wieħed mill-eżempji tagħhom.
32. Madankollu, il-kliem tal-Artikolu 13(1) tar-regolament bażiku jikkorrispondi, fis-sustanza, għal dak tal-Artikolu 13(ċ) tar-Regolament Nru 24/64.
33. Fil-fatt infakkar li l-Artikolu 13(1) jistabbilixxi li:
“Persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tkun suġġetta għal:
a) il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru fejn għandha r-residenza tagħha jekk din il-persuna twettaq parti sostanzjali ta’ l-attività tagħha f’dak l-Istat Membru jew jekk hija impjegata minn diversi impriżi jew persuni li huma reġistrati jew li għandhom il-post tan-negozju tagħhom f’diversi Stati Membri, jew
b) il-leġislazzjoni ta l-Istat Membru fejn jinstab l-uffiċju reġistrat jew il-post tan-negozju ta’ l-impriża jew tal-prinċipal li tħaddem lil din il-persuna, jekk din il-persuna ma twettaqx parti sostanzjali mill-attivitajiet tagħha fl-Istat Membru fejn għandha r-residenza  [(18) ].”
34. F’dan il-kuntest, inqis li t-test tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, li tiegħu qed tintalab l-interpretazzjoni fil-kawża prinċipali, jidher li huwa antikwat u jirriskja li jagħti lok għal użu kontroversjali u anki applikazzjoni skorretta (19) .
35. Kuntrarjament għall-pożizzjoni difiża mill-Kummissjoni Ewropea waqt is-seduta, naħseb li l-adattament tar-regoli eżistenti għal mudelli ġodda ta’ migrazzjoni, anki l-adozzjoni ta’ regoli ġodda, huma xierqa sabiex jiffaċilitaw l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet li jikkonċernaw id-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli (20) .
36. Barra minn hekk, nikkonstata li l-Kummissjoni, fil-komunikazzjoni tagħha tas-6 ta’ Diċembru 2007 (21), diġà setgħet tqis il-ħtieġa ta’ adattament tar-regolament bażiku u ta’ implementazzjoni għall-forom ġodda ta’ mobbiltà tal-ħaddiema.
37. Fil-fatt, skont il-Kummissjoni, għalkemm dawn ir-regolamenti wrew li kienu strument effikaċi sabiex jiggarantixxu lil ħaddiema migranti, li jagħmlu użu mid-dritt tagħhom ta’ moviment liberu ġewwa l-Unjoni, sabiex ma jsofru l-ebda telf tal-protezzjoni soċjali tagħhom, “il-forom ġodda ta’ mobilità (perjodi iqsar, l-istatus li jvarja, prassi ta’ multi-mobilità) jistgħu jġibu l-applikazzjoni tagħhom problematika. Per eżempju, ħaddiem mobbli, li ta’ spiss jaħdem fuq kuntratti ta’ żmien qasir fi Stati Membri differenti, jista’ jsib ruħu quddiem għadd differenti ta’ skemi ta’ sigurtà soċjali […]. Għalhekk wasal il-ħin li naraw jekk jeħtieġx li jiġu żviluppati strumenti ġodda li jkunu iktar xierqa għall-ħtieġjiet tal-ħaddiema mobbli u l-kumpaniji li jimpjegawhom” (22) .
38. Fit-tielet lok, ninnota li l-Kummissjoni, fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha, ikkunsidrat li kien possibbli li jiġi applikat, f’dan il-każ, kemm l-Artikolu 12(1) tar-regolament bażiku, relatat mas-sitwazzjoni fejn persuna impjegata tintbagħat mill-persuna li timpjegaha, fi Stat ieħor, sabiex twettaq xogħol f’isem din tal-aħħar (23), kif ukoll l-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-Regolament.
39. Madankollu, waqt is-seduta, il-Kummissjoni bidlet il-pożizzjoni tagħha u kkunsidrat, bħall-intervenjenti l-oħra, li l-Artikolu 12(1) tar-Regolament imsemmi ma jistax japplika għal sitwazzjoni bħalma hija dik fil-kawża prinċipali, peress li ma tissodisfax il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-imsemmija dispożizzjoni (24) .
40. Mit-termini u mill-istruttura tal-Artikolu 12(1) tar-regolament bażiku jirriżulta li din id-dispożizzjoni għandha l-għan li tirregola s-sitwazzjoni ta’ ħaddiema impjegati li għandhom rabta ta’ impjieg stabbli mal-impriża li tinsab fit-territorju ta’ Stat Membru u li jintbagħtu għal perijodu limitat, mill-impriża li magħha huma impjegati, fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor, sakemm sussegwentement jerġgħu jingħaqdu magħha (25) .
41. Għalhekk, l-Artikolu 12(1) tar-regolament bażiku ma jistax jirregola sitwazzjoni, bħalma hija dik fil-kawża prinċipali, ta’ ħaddiem impjegat li jintbagħat minn aġenzija ta’ xogħol temporanju, suċċessivament fi Stati differenti, mingħajr ma dan il-ħaddiem qatt wettaq xi attività bħala persuna impjegata fit-territorju tal-Istat Membru ta’ stabbiliment ta’ din l-aġenzija.
42. Għalhekk, il-kwistjoni ċentrali fil-kawża prinċipali hija dik li jiġi stabbilit liema mill-Artikoli 11(3)(a) tar-regolament bażiku jew 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament huwa applikabbli.
B – Dwar l-ewwel domanda, relatata mal-interpretazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku
43. Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja, essenzjalment, jekk l-Artikoli 13(1)(b) tar-regolament bażiku u 14(5)(b) tar-regolament ta’ implementazzjoni, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li japplikaw għal sitwazzjoni fejn ħaddiem, li jirrisjedi fi Stat Membru, iwettaq, għan-nom tal-persuna li timpjegah, stabbilita fi Stat Membru ieħor, assenjazzjonijiet suċċessivi għal żmien qasir f’żewġ Stati Membri, meta la t-tieni Stat ta’ xogħol u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ fl-ewwel u/jew fit-tieni Stat ma kienu ġew stabbiliti fil-kuntratt ta’ xogħol u ma setgħu jiġu stabbiliti fil-mument meta saret it-talba għall-formola A1.
44. Ħaddiem bħal B. Chain jista’, f’dawn iċ-ċirkustanzi, jitqies li huwa “persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar”, fis-sens tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku?
45. Kważi l-gvernijiet kollha intervenjenti jisħqu li għandha tingħata risposta negattiva għal din id-domanda u jsostnu li sitwazzjoni bħal din ma tidħolx fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni, iżda f’dak tal-Artikolu 11(3)(a) tar-regolament bażiku, li jistabbilixxi, ta’ min wieħed ifakkar, ir-regola ġenerali li tgħid li l-leġiżlazzjoni applikabbli hija dik tal- lex loci laboris .
46. Fl-opinjoni tiegħi, l-imsemmija domanda teħtieġ, għall-kuntrarju, risposta affermattiva.
47. Wara li nispjega r-raġunijiet għalfejn inqis li ħaddiem bħal B. Chain jista’ jitqies li huwa “persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar”, ser nuri li, fil-kawża prinċipali, iċ-ċirkustanzi partikolari marbuta man-nuqqas ta’ indikazzjoni, fil-mument meta saret it-talba għall-formola A1, tal-Istati ta’ impjieg u tal-perijodi ta’ reklutaġġi f’dawn l-Istati, ma jikkostitwixxux ostakolu għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku.
48. Qabel kollox, nikkonstata li t-test tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, ma jiddefinixxix il-kunċett ta’ “attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar”.
49. Infakkar li, skont din id-dispożizzjoni, il-persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, hija suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih l-impriża jew il-persuna li timpjegaha għandha s-sede jew id-domiċilju tagħha, jekk il-persuna ma tkunx twettaq parti sostanzjali mill-attivitajiet tagħha fl-Istat Membru ta’ residenza.
50. Il-kunċett ta’ “persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar” ġie ppreċiżat iktar permezz tar-regolament ta’ implementazzjoni u permezz tal-gwida prattika dwar il-leġiżlazzjoni applikabbli fl-Unjoni Ewropea (UE), fiż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) u fl-Isvizzera (26) (iktar ’il quddiem il-“gwida prattika”).
51. Fil-fatt, skont l-Artikolu 14(5) tar-regolament ta’ implementazzjoni, persuna li “normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar”, fis-sens tal-Artikolu 13(1) tar-regolament bażiku, tirreferi b’mod partikolari għal persuna li, “filwaqt li żżomm attività fi Stat Membru wieħed, twettaq simultanjament
attività separata oħra fi Stat Membru wieħed jew aktar, irrispettivament mit-tul ta’ żmien jew min-natura ta’ dik l-attività separata” (27) jew persuna li “twettaq b’mod kontinwu attivitajiet li jalternaw,
bl-eċċezzjoni ta’ attivitajiet marġinali, f’żewġ Stati Membri jew aktar, irrispettivament mill-frekwenza jew ir-regolarità tal-alternazzjoni” (28) .
52. Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li l-kuntratti ta’ xogħol konklużi bejn il-partijiet inkwistjoni fil-kawża prinċipali kienu jistabbilixxu l-obbligu ta’ B. Chain li jwettaq xogħlijiet temporanji fuq is-siti tal-klijenti ta’ Atlanco fi Stati differenti. Nafu wkoll li, taħt l-ewwel kuntratt ta’ xogħol, B. Chain kien għamel xi xogħol bħala mastrudaxxa, għal xi xhur, fi Stati differenti u li waqt il-perijodu kontenzjuż, B. Chain ħadem, taħt it-tieni kuntratt ta’ xogħol, għal ftit iktar minn xahar, fir-Rumanija, qabel ma wettaq attività bħala persuna impjegata, fin-Norveġja, għal kważi tliet xhur (29) .
53. Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, jidher li huwa stabbilit li l-attivitajiet bħala persuna impjegata, inkwistjoni fil-kawża prinċipali, ma ġewx imwettqa simultanjament (30), iżda suċċessivament, waħda wara l-oħra.
54. Skont il-gwida prattika, “[a]ttivitajiet li jitwettqu b’mod alternat tkopri s-sitwazzjonijiet li fihom l-attivitajiet ma jitwettqux b’mod simultanju fit-territorju ta’ bosta Stati Membri, iżda tinvolvi assenjazzjonijiet tax-xogħol suċċessivi mwettqa fi Stati Membri differenti, wieħed wara l-ieħor ” (31) .
55. Fl-opinjoni tiegħi, huwa ġustifikat li l-assenjazzjonijiet suċċessivi, imwettqa waħda wara l-oħra, ikunu suġġetti għall-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, b’mod partikolari minħabba l-għan ta’ din id-dispożizzjoni “li jiġu koperti l-każijiet kollha possibbli ta’ attivitajiet multipli b’element transkonfinali u li tinħareġ distinzjoni bejn attivitajiet li, bħala regola, normalment jestendu fuq it-territorju ta’ bosta Stati Membri minn dawk li huma eżerċitati b’mod eċċezzjonali jew temporanju” (32) .
56. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li, fil-prinċipju, kull attività bħala persuna impjegata, bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, imwettqa suċċessivament u abitwalment (33), jiġifieri bħala regola ġenerali, iktar milli eċċezzjonalment jew temporanjament biss, fit-territorju ta’ żewġ Stati jew iktar, tista’ tkun irregolata mill-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, sakemm l-attività ma tkunx waħda marġinali (34) .
57. Fl-opinjoni tiegħi, din is-soluzzjoni hija kkorroborata mill-analiżi tal-għanijiet tal-artikoli li jinsabu taħt it-Titolu II tar-regolament bażiku, li, infakkar, huwa intitolat, “Determinazzjoni ta’ liema leġiżlazzjoni tapplika”, u b’mod partikolari tal-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament.
58. F’dan ir-rigward, nikkonstata li d-dispożizzjonijiet ta’ dan it-Titolu II għandhom jiġu interpretati fid-dawl tal-Artikolu 48 TFUE, li għandu l-għan li jiffaċilita l-moviment liberu tal-ħaddiema migranti kif iddefinit fl-Artikolu 45 TFUE u jimplika, b’mod partikolari, li l-ħlas tal-benefiċċji tas-sigurtà soċjali fir-rigward tagħhom ikun garantit (35) .
59. Minn din il-perspettiva, il-Qorti tal-Ġustizzja qieset, f’diversi okkażjonijiet, li l-imsemmi Titolu II għandu l-għan li jevita, kemm fl-interess tal-ħaddiema kif ukoll tal-persuna li timpjega u tal-fondi tas-sigurtà soċjali, kull kumulu u kull konfużjoni inutli fir-rigward tal-kontribuzzjonijiet u tar-responsabbiltajiet li jirriżultaw mill-applikazzjoni simultanja jew alternattiva ta’ bosta leġiżlazzjonijiet (36) li jistgħu fihom infushom jikkostitwixxu ostakoli għall-moviment liberu tal-ħaddiema fi ħdan l-Unjoni (37) .
60. Għalhekk, id-dispożizzjonijiet tat-Titolu II tar-regolament bażiku, inkluż l-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament, għandhom l-għan li jiggarantixxu l-moviment liberu tal-ħaddiema migranti, li jippresupponi, b’mod partikolari, il-garanzija tal-protezzjoni soċjali permanenti bl-applikazzjoni ta’ leġiżlazzjoni soċjali applikabbli unika (38) . Fil-fatt, il-kumplessità tal-kumuli u tal-qsim tal-kontribuzzjonijiet u tal-benefiċċji għandha tiġi evitata favur sistema sempliċi u prattika (39) .
61. Ser naraw li dawn l-għanijiet ma jistgħux jintlaħqu, fl-opinjoni tiegħi, bl-applikazzjoni tar-regola tal- lex loci laboris għal sitwazzjoni bħalma hija dik fil-kawża prinċipali u dan jiġġustifika l-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku.
62. Kif diġà ntqal iktar ’il fuq, il-leġiżlatur tal-Unjoni stabbilixxa, bħala l-leġiżlazzjoni soċjali ta’ prinċipju applikabbli, il- lex loci laboris . Ninnota li din l-għażla tispjega ruħha, b’mod partikolari, permezz tal-fatt li fiż-żmien meta ġie redatt ir-Regolament Nru 3, il-mobbiltà tal-ħaddiema kienet tikkonsisti, prinċipalment, f’migrazzjoni unika fi Stat Membru ieħor (40) . Għalhekk, ir-rabta mal-Istat tal-post fejn jitwettaq ix-xogħol, kienet imsejsa fuq il-preżunzjoni li din is-soluzzjoni kienet toffri l-iktar protezzjoni għall-ħaddiem, inkwantu dan tal-aħħar seta’, b’mod partikolari, jippretendi l-istess drittijiet bħall-ħaddiema nazzjonali (41) .
63. Għalkemm ir-regolament bażiku jikkonferma l- lex loci laboris
bħala l-leġiżlazzjoni ta’ prinċipju applikabbli (42), dan ir-regolament jirrikonoxxi wkoll xi derogi għal din ir-regola f’sitwazzjonijiet speċifiċi li jiġġustifikaw kriterju ieħor ta’ rabta (43) .
64. Fl-opinjoni tiegħi, l-applikazzjoni pura u sempliċi tar-regola ta’ prinċipju misjuba fl-Artikolu 11(3)(a) tar-regolament bażiku, f’sitwazzjoni partikolari bħal dik fil-kawża prinċipali, tirriskja mhux li jiġu evitati, iżda għall-kuntrarju, li jinħolqu, kemm għal ħaddiem kif ukoll għal persuna li tħaddem u l-organi tas-sigurtà soċjali, kumplikazzjonijiet amministrattivi li l-effett tagħhom ikun id-dewmien tat-trażmissjoni tal-fajls li jikkonċernaw il-ħaddiema, u biex b’hekk jixxekkel l-eżerċizzju tal-moviment liberu tagħhom (44) .
65. Fil-fatt, l-applikazzjoni tal- lex loci laboris għas-sitwazzjoni ta’ ħaddiem bħal B. Chain, ikollha bħala konsegwenza li dan tal-aħħar ikun suġġett għall-leġiżlazzjoni Rumena fir-rigward tal-attività tiegħu ta’ xahar imwettqa fir-Rumanija, biex imbagħad minn jum għall-ieħor (45), isir suġġett għal-leġiżlazzjoni Norveġiża għall-perijodu ta’ tliet xhur għall-attività bħala persuna impjegata fin-Norveġja, minkejja li dawn iż-żewġ assenjazzjonijiet twettqu taħt l-istess kuntratt ta’ xogħol u f’isem l-istess aġenzija ta’ xogħol temporanju.
66. Nistgħu nimmaġinaw il-kumplikazzjonijiet li ġġib magħha, kemm għal B. Chain, iżda wkoll għal Atlanco u għall-organi tas-sigurtà soċjali, il-bidla fl-affiljazzjoni mill-fond Rumen għall-fond Norveġiż, matul dawn l-erba’ xhur ta’ attività.
67. Barra minn hekk, ninnota li l-aċċess għal ċerti drittijiet jiddependi, f’ċerti Stati Membri, minn perijodu minimu ta’ kontribuzzjoni u li l-bdil wisq frekwenti tal-liġi applikabbli, ikun jista’ wkoll ikollu riperkussjonijiet negattivi għal ħaddiema migranti (46) .
68. B’hekk, l-applikazzjoni tal-kriterju tar-rabta mal-Istat Membru tas-sede tal-impriża partikolari, skont l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, mhux biss tevita lil din l-impriża l-affiljazzjoni tal-ħaddiema fi skema tas-sigurtà soċjali tal-Stat Membru fejn jiġu mibgħuta sabiex iwettqu xogħlijiet għal żmien qasir, iżda wkoll tħares, b’mod partikolari, lill-ħaddiema minn kull riskju ta’ nuqqas ta’ kontinwità fil-protezzjoni soċjali tagħhom.
69. F’dan ir-rigward, minn naħa, inżid ngħid li d-“dispożizzjonijiet [tat-Titolu II tar-regolament bażiku] għandhom l-għan mhux biss li jevitaw l-applikazzjoni simultanja ta’ bosta leġiżlazzjonijiet nazzjonali u l-kumplikazzjonijiet li din tista’ ġġib magħha, iżda wkoll li jimpedixxu li l-persuni li jidħlu fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-regolament [bażiku] jkunu mċaħħda mill-protezzjoni fil-qasam tas-sigurtà soċjali, minħabba n-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni li tkun applikabbli għalihom” (47) .
70. Min-naħa l-oħra, ninnota li l-Artikolu 13(1) tar-regolament bażiku għandu l-għan li jippromwovi l-libertà li jiġu pprovduti s-servizzi għall-benefiċċju tal-impriżi li jagħmlu użu minnha billi jibagħtu lil ħaddiema fi Stati Membri għajr dak li jkunu stabbiliti fih (48) . Irid jingħad li l-applikazzjoni tal- lex loci laboris trendi l-eżerċizzju iktar ikkomplikat tal-libertà li jiġu pprovduti s-servizzi għal impriża bħal Atlanco, li l-għan tagħha huwa li tibgħat suċċessivament u għal perijodi ta’ xi xhur, lill-ħaddiema impjegati tagħha fi Stati differenti minn dak tal-istabbiliment tagħha.
71. Fl-opinjoni tiegħi, huwa għalhekk fl-interess konġunt tal-ħaddiema, tal-impriżi u tal-organi tas-sigurtà soċjali li r-rabta mal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn l-impriża hija stabbilita, tista’ tkun iġġustifikata f’sitwazzjoni speċifika bħalma hija dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
72. Madankollu, il-kunsiderazzjonijiet preċedenti ma jagħtux indikazzjoni dwar il-possibbiltà li jiġi applikat l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku għal sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, “meta” la l-Istati tax-xogħol u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ f’dawn l-Istati ma huma stabbiliti fil-kuntratt ta’ xogħol jew magħrufa meta ssir t-talba għall-formola A1.
73. F’dan ir-rigward, nosserva li l-kliem tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku ma joffri ebda preċiżjoni sabiex jiġi stabbilit jekk l-applikazzjoni tiegħu tkunx ikkundizzjonata mid-determinazzjoni konkreta, qabel ma l-ħaddiem iwettaq kull attività, ta’ żewġ Stati Membri jew iktar u tal-perijodu tal-attivitajiet imwettqa f’dawn tal-aħħar jew jekk, f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, il-fatt li l-kuntratt ta’ xogħol jipprevedi l-obbligu tal-ħaddiem li jwettaq, għan-nom t al-persuna li timpjegah, xogħlijiet fi Stati differenti, ikunx biżżejjed għall-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni.
74. Fl-opinjoni tiegħi, huma l-preċiżjonijiet li tipprovdi l-ġurisprudenza, dwar id-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli magħmula mill-istituzzjonijiet kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali, li jippermettu li tiġi kkonfermata l-possibbiltà tal-applikazzjoni tal-imsemmija dispożizzjoni f’sitwazzjoni u f’ċirkustanzi bħalma huma dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
75. Fil-fatt, hija ġurisprudenza stabbilita li, skont il-prinċipju tal-kooperazzjoni leali stabbilit fl-Artikolu 4(3) TUE, l-istituzzjoni li toħroġ il-formola A1 hija marbuta tipproċedi għall-evalwazzjoni korretta tal-fatti rilevanti għall-applikazzjoni tar-regoli relattivi għad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli fil-qasam tas-sigurtà soċjali u, għalhekk, li tiggarantixxi l-eżattezza tal-informazzjoni li tinsab f’din il-formola (49) .
76. Bħala regola ġenerali, il-formola A1 għandha l-għan li tinħareġ qabel jew fil-bidu tal-perijodu li għalih tirreferi. Għalhekk, l-evalwazzjoni tal-fatti rilevanti ġeneralment issir, f’dan il-mument, abbażi tas-sitwazzjoni tax-xogħol antiċipat tal-ħaddiem impjegat partikolari. Huwa għalhekk li d-deskrizzjoni tan-natura tax-xogħol kif tirriżulta mid-dokumenti kuntrattwali, għandha, fil-prattika, importanza partikolari għall-finijiet ta’ din l-evalwazzjoni (50) .
77. Inżid ngħid li, skont l-Artikolu 14(10) tar-regolament ta’ implementazzjoni, “[s]abiex tiġi determinata l-leġislazzjoni applikabbli [għall-attivitajiet imsemmija b’mod partikolari fl-Artikolu 13(1) u (2) tar-regolament bażiku], l-istituzzjonijiet konċernati għandhom jieħdu kont tas-sitwazzjoni proġettata għat-tnax-il xahar kalendarji li jkunu ġejjin”.
78. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li l-istituzzjoni kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali għandha teżamina jekk, fid-data tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli, huwiex prevedibbli li ser ikun hemm perijodi ta’ xogħol imwettqa f’bosta Stati Membri b’mod suċċessiv u b’ċerta regolarità matul it-tnax‑il xahar li jkunu ġejjin u dan billi wieħed jibbaża ruħu, b’mod partikolari, fuq in-natura tax-xogħol kif tirriżulta mid-dokumenti kuntrattwali (51) .
79. Il-Qorti tal-Ġustizzja qieset ukoll li, “[f]l-evalwazzjoni tal-fatti għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali applikabbli għall-ħruġ [tal-formola A1], l-istituzzjoni kkonċernata tista’, skont il-każ, tieħu inkunsiderazzjoni, minbarra l-kliem tad-dokumenti kuntrattwali, fatturi bħall- mod li bih il-kuntratti tax-xogħol bejn il-persuna li timpjega u l-ħaddiem ikkonċernat kienu ġew implementati fil-prattika preċedentement, [iċ-ċirkustanzi madwar il-konklużjoni ta’ dawn il-kuntratti, u], b’mod iktar ġenerali, il-karatteristiċi u l-modalitajiet tal-attivitajiet imwettqa mill-impriża kkonċernata, sa fejn dawn il-fatturi jistgħu jilluminaw in-natura attwali tax-xogħol inkwistjoni” (52) .
80. Skont il-maġġoranza tal-Gvernijiet intervenjenti, l-istituzzjoni kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali ma tistax tipproċedi għal evalwazzjoni korretta tal-fatti f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, meta din ma jkollhiex l-informazzjoni relatata mal-Istati tax-xogħol u l-perijodi ta’ reklutaġġ tal-ħaddiem f’dawn l-Istati.
81. Inqis, minkejja n-nuqqas ta’ informazzjoni dwar il-postijiet fejn jitwettqu l-assenjazzjonijiet previsti u t-tul għat-twettiq ta’ dawn tal-aħħar, li hemm elementi oħra għad-dispożizzjoni tal-istituzzjoni kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali, fil-mument tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli, li jipprovdu informazzjoni, f’dan il-każ, dwar is-sitwazzjoni prevedibbli tal-ħaddiem impjegat u li juru li dan il-ħaddiem normalment jeżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati jew iktar.
82. Fil-fatt, kif tikkonstata ġustament il-Kummissjoni fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha, kien possibbli li wieħed jiddeduċi, mill-ewwel kuntratt ta’ xogħol, li B. Chain iwettaq, b’mod suċċessiv, ix-xogħol ta’ mastrudaxxa fi Stati differenti, u dan għall-perijodu ta’ xi xhur.
83. Bl-istess mod, it-termini taż-żewġ kuntratti ta’ xogħol kienu jindikaw, fl-opinjoni tiegħi, il-probabbiltà ta’ attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati jew iktar. Fil-fatt, infakkar li d-deċiżjoni tar-rinviju tindika li skont id-dispożizzjonijiet tal-kuntratti ta’ xogħol konklużi bejn B. Chain u Atlanco, tal-ewwel kellu l-obbligu li jwettaq xogħlijiet fuq siti tal-klijenti tat-tieni, fi Stati differenti.
84. Barra minn hekk, l-istess natura tal-attività ta’ aġenzija ta’ xogħol temporanju bħal Atlanco, fejn din tibgħat lil ħaddiema impjegati tagħha fi Stati differenti fejn jinsabu l-klijenti tagħha, sabiex dawn il-ħaddiema jwettqu xogħlijiet għal żmien qasir, tindika, fl-opinjoni tiegħi, li kien prevedibbli li B. Chain kien ser iwettaq assenjazzjonijiet differenti fi Stati differenti.
85. Barra minn hekk, inqis li n-natura tal-attività ta’ aġenzija ta’ xogħol temporanju, tipprekludi lil persuna li timpjega milli tkun taf ħafna minn qabel l-Istati differenti li fihom ser tibgħat lill-ħaddiema impjegati tagħha u ż-żmien li x-xogħol f’dawn l-Istati ser ikun jeħtieġ.
86. Għalhekk, fil-każ inkwistjoni fil-kawża prinċipali, l-istituzzjoni kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali setgħet tibbaża ruħha fuq sensiela ta’ indizji li jitfgħu dawl fuq in-natura reali tax-xogħol inkwistjoni sabiex tkun tista’ tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni soċjali applikabbli.
87. Għalhekk, naħseb li din l-istituzzjoni kellha biżżejjed elementi għad-dispożizzjoni tagħha sabiex tqis li s-sitwazzjoni ta’ B. Chain setgħet taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku.
88. Barra minn hekk, nenfasizza, bħalma tagħmel il-Kummissjoni, li l-applikazzjoni tas-sistema tal-kunflitt tal-liġijiet, stabbilita permezz tar-regolament bażiku, tiddependi biss mis-sitwazzjoni oġġettiva li fiha jkun jinsab il-ħaddiem ikkonċernat (53) .
89. Mill-atti tal-proċess jirriżulta li fir-rigward tas-sitwazzjoni reali ta’ B. Chain, dan tal-aħħar seta’, fl-opinjoni tiegħi, jitqies li huwa “persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar”, inkwantu huwa kien, taħt it-tieni kuntratt ta’ xogħol, wettaq żewġ assenjazzjonijiet suċċessivi ta’ perijodu qasir għal Atlanco f’żewġ Stati differenti.
90. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, inqis li l-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku jista’ jirregola sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, meta la l-Istati differenti ta’ impjieg u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ f’dawn l-Istati ma huma previsti fil-kuntratt ta’ xogħol jew magħrufa fil-mument meta tintalab il-formola A1.
91. Qabel ma nikkonkludi, nixtieq nindirizza l-biżgħat tal-maġġoranza tal-gvernijiet intervenjenti, li l-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku għal sitwazzjoni u għal ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, tista’ tipprovoka sitwazzjonijiet ta’ frodi. Il-Gvern Irlandiż jenfasizza, pereżempju, li, f’ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, il-persuna li timpjega, li ma tkunx f’pożizzjoni li tipprovdi informazzjoni dwar il-post u l-perijodu tal-impjieg tal-persuni impjegati tagħha, tkun tista’ tagħżel il-leġiżlazzjoni applikabbli billi tistabbilixxi ruħha fi Stat fejn ir-rata tal-kontribuzzjonijiet soċjali tkun partikolarment baxxa.
92. Fl-opinjoni tiegħi, għalkemm ir-riskju tal-frodi jeżisti, il-proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13 tar-regolament bażiku, prevista fl-Artikolu 16 tar-regolament ta’ implementazzjoni, tistabbilixxi madankollu garanziji sabiex tiġi evitata l-applikazzjoni frawdolenti tal-Artikolu 13, kemm-il darba din il-proċedura tiġi osservata mill-protagonisti kollha kkonċernati.
93. Għal dak li jirrigwarda l-imsemmija proċedura, l-Artikolu 16(2) tar-regolament ta’ implementazzjoni jistabbilixxi, essenzjalment, li l-leġiżlazzjoni applikabbli tiġi applikata, l-ewwel nett u b’mod provviżorju, mill-istituzzjoni tal-Istat Membru tal-post ta’ residenza tal-ħaddiem partikolari. Imbagħad, din l-istess istituzzjoni tinforma dwar din id-determinazzjoni provviżorja, lill-istituzzjonijiet inkarigati ta’ kull Stat Membru fejn twettqet xi attività u fejn tinsab is-sede tal-kumpannija jew is-sede tal-operat tal-persuna li timpjega (54) .
94. Id-determinazzjoni provviżorja tal-leġiżlazzjoni applikabbli ssir definittiva fix-xahrejn sussegwenti għan-notifika, lil istituzzjoni inkarigata tal-Istati Membri l-oħra, ħlief jekk, b’mod partikolari, għall-inqas waħda mill-istituzzjonijiet ikkonċernati tinforma lill-istituzzjoni inkarigata tal-Istat Membru ta’ residenza, mal-iskadenza ta’ dan il-perijodu ta’ xahrejn, li għadha ma hijiex f’pożizzjoni li taċċetta d-determinazzjoni jew li għandha opinjoni differenti fir-rigward (55) . F’dan l-aħħar każ, l-istituzzjonijiet għandhom ifittxu li jilħqu ftehim abbażi tal-proċedura speċifika ta’ djalogu u ta’ konċiljazzjoni (56) .
95. Għalhekk, l-evalwazzjoni tal-fatti għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli, fil-każ ta’ attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, issir għall-inqas minn żewġ istituzzjonijiet differenti, u dan jikkostitwixxi, a priori, garanzija tal-evalwazzjoni korretta tal-fatti u, konsegwentement, tal-leġiżlazzjoni applikabbli. Iktar u iktar meta l-istituzzjonijiet u l-persuni koperti mir-regolament bażiku jkunu marbuta bl-obbligu reċiproku ta’ informazzjoni u ta’ kooperazzjoni sabiex tkun żgurata l-applikazzjoni korretta ta’ dan ir-regolament (57) .
96. Fil-każ inkwistjoni fil-kawża prinċipali, jirriżulta mill-atti tal-proċess li, il-ġurnata ta’ qabel l-ewwel assenjazzjoni mwettqa minn B. Chain fir-Rumanija, Atlanco kienet bdiet il-proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13 tar-regolament bażiku, billi ppreżentat talba għad-determinazzjoni provviżorja tal-leġiżlazzjoni applikabbli lil awtoritajiet Pollakki tas-sigurtà soċjali.
97. B’hekk, l-istituzzjoni kompetenti Pollakka kienet, permezz ta’ deċiżjoni tal-5 ta’ Marzu 2012 (58), stabbilixxiet il-leġiżlazzjoni Ċiprijotta bħala provviżorjament applikabbli u kienet ipproċediet għan-notifika ta’ din id-determinazzjoni provviżorja lill-istituzzjoni Ċiprijotta kompetenti.
98. Waqt is-seduta, il-Gvern Ċiprijott indika li għalkemm ma kinitx qablet mal-imsemmija determinazzjoni provviżorja, l-istituzzjoni kompetenti Ċiprijotta ma kinitx informat lill-istituzzjoni kompetenti Pollakka dwar l-opinjoni diverġenti tagħhom.
99. Peress li l-istituzzjoni Ċiprijotta naqset milli tikkontesta d-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli, il-leġiżlazzjoni Ċiprijotta saret għalhekk definittivament applikabbli għas-sitwazzjoni inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Għalhekk, f’każ ta’ talba għall-formola A1 mill-persuni interessati, din l-istituzzjoni Ċiprijotta kien ikollha toħroġ din il-formola (59) .
100. Inżid ngħid li mill-ġurisprudenza jirriżulta wkoll li l-istituzzjoni li tkun diġà ħarġet il-formola A1 għandha tikkunsidra mill-ġdid il-fondatezza ta’ dan il-ħruġ u, jekk ikun il-każ, għandha tirtira l-formola meta l-istituzzjoni kompetenti ta’ Stat Membru li fih il-persuna impjegata twettaq ix-xogħol ikollha xi dubji dwar l-eżattezza tal-fatti li fuqhom tkun ibbażata l-imsemmija formola u/jew dwar l-osservanza tar-rekwiżiti tat-Titolu II tar-regolament bażiku (60) .
101. Għalhekk, jeżistu proċeduri ta’ kontroll li jippermettu li tiġi evitata l-applikazzjoni frawdolenti tal-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku.
102. Fid-dawl tal-elementi kollha preċedenti, fl-opinjoni tiegħi, l-Artikoli 13(1)(b) tar-Regolament bażiku u 14(5)(b) tar-regolament ta’ implementazzjoni, għandhom jiġu interpretati fis-sens li japplikaw għal sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali li fiha ħaddiem impjegat li jirrisjedi fi Stat Membru jeżerċita, f’isem persuna li timpjega stabbilita fi Stat Membru differenti u fil-kuntest tal-istess kuntratt ta’ xogħol, assenjazzjonijiet suċċessivi għal perijodu qasir f’żewġ Stati oħra, meta la t-tieni Stat ta’ xogħol u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ fl-ewwel u/jew fit-tieni Stat ma jkunu ġew determinati fil-kuntratt ta’ xogħol u ma jkunux jistgħu jiġu previsti fil-mument tat-talba għall-formola A1.
IV – Konklużjoni
103. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi kif ġej lill-Eparchiako Dikastirio Lefkosias:
L-Artikolu 13(1)(b) tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali, kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1244/2010, tad-9 ta’ Diċembru 2010, u l-Artikolu 14(5)(b) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Settembru 2009, li jistabbilixxi l-proċedura għall-implementazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004, kif emendat bir-Regolament Nru 1244/2010, għandhom jiġu interpretati fis-sens li japplikaw għal sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali li fiha ħaddiem impjegat li jirrisjedi fi Stat Membru jeżerċita, f’isem persuna li timpjega stabbilita fi Stat Membru differenti u fil-kuntest tal-istess kuntratt ta’ xogħol, assenjazzjonijiet suċċessivi għal perijodu qasir f’żewġ Stati oħra, meta la t-tieni Stat ta’ xogħol u lanqas il-perijodu ta’ reklutaġġ fl-ewwel u/jew fit-tieni Stat ma jkunu ġew determinati fil-kuntratt ta’ xogħol u ma jkunux jistgħu jiġu previsti fil-mument tat-talba għall-formola A1.
(1) .
(2)  –	Il-formola A1, li mill-1 ta’ Mejju 2012, issostitwiet, b’mod partikolari, il-formola E101, tiċċertifika l-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali applikabbli għad-detentur tagħha li ma huwiex affiljat fl-Istat fejn jaħdem. Din il-formola hija stabbilita għal każijiet fejn ħaddiem jiċċaqlaq li ħdan l-Unjoni Ewropea, fiż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) jew fl-Isvizzera biex iwettaq attività hemm, sabiex jiġi stabbilit, b’mod partikolari, f’liema Stat Membru għandhom jitħallsu l-kontribuzzjonijiet soċjali.
(3)
–	ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 5, p. 72 u emenda ĠU 2004, L 200, p. 1. Regolament kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1244/2010, tad-9 ta’ Diċembru 2010 (ĠU L 338, p. 35, iktar ’il quddiem ir-“regolament bażiku”).
(4)
–	ĠU L 284, p. 1. Regolament kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1244/2010, tad-9 ta’ Diċembru 2010 (ĠU L 338, p. 35, iktar ’il quddiem ir-“regolament ta’ implementazzjoni”).
(5)  – Ninnota li r-regolament bażiku u r-regolament ta’ implementazzjoni jirregolaw ukoll sitwazzjonijiet ta’ ċaqliq ta’ ħaddiema lejn iż-ŻEE u l-Isvizzera. Għalhekk, għal dak li jikkonċerna l-kawża prinċipali, nippreċiża li l-kliem “Stat Membru” għandu jinftiehem li jiġbor fih, minbarra lill-Istati Membri tal-Unjoni, lill-Istati taż-ŻEE u lill-Konfederazzjoni Svizzera.
(6)  –	Iktar ’il quddiem il-“perijodu kontenzjuż”.
(7)  –	Id-deċiżjoni tar-rinviju ma ssemmix fuq liema bażi l-istituzzjoni kompetenti Ċiprijotta kienet qieset li l-liġi Ċiprijotta kienet tapplika għall-perijodu kopert minn dan l-ewwel kuntratt ta’ xogħol.
(8)  –	Id-deċiżjoni tar-rinviju la tippreċiża d-dati tat-talba u tar-rifjut tal-formola A1, relatata mal-perijodu kontenzjuż u lanqas il-motivi għal tali rifjut. Bl-istess mod, ma tagħti l-ebda informazzjoni dwar il-leġiżlazzjoni applikabbli fl-intervall (perijodu ta’ bejn wieħed u ieħor disa’ xhur) li jissepara t-tmiem tal-ewwel kuntratt ta’ xogħol mill-bidu tat-twettiq tat-tieni. Waqt is-seduta, il-Gvern Ċiprijott ippreċiża li, minn naħa, qatt ma saret talba lill-istituzzjoni kompetenti Ċiprijotta għall-formola A1 minn Atlanco u li, min-naħa l-oħra, waqt il-perijodu li jissepara ż-żewġ kuntratti ta’ xogħol, B. Chain ma setax jinvoka l-Artikolu 13 tar-regolament bażiku, minħabba n-nuqqas ta’ kuntratt ta’ xogħol li jorbtu ma’ Atlanco, stabbilita f’Ċipru.
(9)
– Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 5.
(10)  –	(ĠU 1964, 47, p. 746).
(11)  – (ĠU 1958, P 30, p. 561). It-Titolu II tar-Regolament Nru 3 ma kienx fih, fl-Artikolu 13 tiegħu, eċċezzjoni speċifika għall-każ ta’ ħaddiem impjegat li jwettaq attività f’żewġ Stati Membri jew iktar. Fil-fatt, l-Artikolu 13 ta’ dan ir-regolament jistabbilixxi biss tliet eċċezzjonijiet għal dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, lil ħaddiema li jintbagħtu mill-persuna li timpjegahom, fi Stat ieħor, sabiex iwettqu xogħol f’isem din tal-aħħar, fit-tieni lok ma’ ħaddiema ta’ servizzi tat-trasport u fit-tielet lok ma’ ħaddiema impjegati minn impriżi li jinsabu fuq il-fruntiera komuni ta’ żewġ Stati Membri.
(12)
– Korsiv miżjud minni.
(13)  –	L-imsemmi regolament ġie emendat bosta drabi, jiġifieri erbatax-il darba. Sussegwentement tħassar bir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1408/71, tal-14 ta’ Ġunju 1971, dwar l-applikazzjoni tal-iskemi tas-siġurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 1, p. 35), li ġie emendat bosta drabi qabel ma tħassar permezz tar-regolament bażiku.
(14)  –	Ara Pochet, P., “Révision du règlement 1408/71: réflexions conclusives”, Revue belge de sécurité sociale,
2004, p. 735, speċjalment p. 739.
(15)
–	Idem.
(16)  –	Ir-regolament bażiku ġie adottat qabel l-adeżjoni fl-2004 ta’ għaxar Stati Membri ġodda. Madankollu, l-applikazzjoni ta’ dan ir-regolament, ikkundizzjonata mid-dħul fis-seħħ tar-regolament ta’ implementazzjoni, seħħet biss sitt snin wara, jiġifieri fl-1 ta’ Mejju 2010.
(17)  –	Ninnota li diġà kien hemm ċerti forom ta’ mobbiltà fis-snin 60, bħax-xogħol temporanju u ad interim, iżda sussegwentement, dawn il-forom ta’ mobbiltà żviluppaw iktar, saru iktar frekwenti u huma eżerċitati b’mod differenti.
(18)
– Korsiv miżjud minni. Il-kunċett tal-“attività sostanzjali fl-Istat Membru ta’ residenza” ġie introdott permezz tar-regolament bażiku. Filwaqt li l-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament ma jindikax b’mod ċar jekk jirregolax sitwazzjoni bħalma hija dik fil-kawża prinċipali, fejn “l-ebda” attività ma hija mwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza, inqis li sitwazzjoni bħal din tista’ tkun koperta mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni.
(19)  –	Ara, f’dan is-sens, Jorens, Y., “Vers de nouvelles règles pour la détermination de la législation applicable?”, 50 ans de coordination de la sécurité sociale – Passé – Présent – Futur,
2010, p. 179, speċjalment p. 187.
(20)  –	Fid-duttrina, għadd ta’ awturi jisħqu favur l-emenda tar-regoli ta’ koordinazzjoni li jikkonċernaw id-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli (ara, b’mod partikolari, Morsa, M., Sécurité sociale, libre circulation et citoyenneté européennes, Perspectives de droit social,
Anthemis, Limal, 2012, speċjalment p. 158; Jorens, Y., u Van Overmeiren, F., “General principles of coordination in Regulation 883/2004”, European Journal of Social Security,
Vol. 11, 2009, Nri 1 u 2, p. 47, speċjalment, p. 74 u 76; Lhernould, J.-P., “La coordination des régimes nationaux de sécurité sociale hors des règlements n° 1408/71 et n° 883/2004: constat de faiblesse ou tremplin pour de nouvelles ambitions?”, La semaine juridique – Édition social,
2009, n° 41, p. 13, speċjalment p. 16, u Schoukens, P., “Explicit competence to coordinate social security of highly mobile workers – the case of the moving researchers in the EU”, Pravnik,
Letnik 67, Ljubljana, 2012, p. 351, speċjalment p. 357 u 362).
(21)  –	Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Kunsill, lill-Parlament Ewropew, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni, intitolata “Il-mobilità, strument għal aktar impjiegi u impjiegi aħjar: Il-Pjan ta’ Azzjoni Ewropew għall-Mobilità tal-Impjiegi (2007-2010)” [COM(2007) 773 finali].
(22)
–	Punt 4.1.
(23)
–	Skont din id-dispożizzjoni, “[p]ersuna li twettaq attività bħala persuna impjegata fi Stat Membru f’isem il-prinċipal tagħha, liema prinċipal normalment iwettaq l-attivitajiet tiegħu hemmhekk, u li tintbagħat mill-prinċipal tagħha fi Stat Membru ieħor biex taħdem f’isem il-prinċipal għandha tibqa’ suġġetta għal-leġislazzjoni ta’ l-ewwel Stat Membru sakemm mhux maħsub li x-xogħol idum aktar minn 24 xahar u sakemm din il-persuna ma ntbagħtitx biex tieħu post persuna oħra.”
(24)  –	Il-Gvern Finlandiż saħaq, b’mod partikolari, li B. Chain qatt ma kien wettaq attività bħala persuna impjegata f’Ċipru, b’mod li l-ewwel kundizzjoni tal-Artikolu 12(1) tar-regolament bażiku, jiġifieri li l-persuna mibgħuta tkun, eżattament qabel l-attività tagħha bħala persuna impjegata, diġà suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih il-persuna li timpjegah tkun stabbilita, ma hijiex sodisfatta. Barra minn hekk, il-perijodu ta’ impjieg meħtieġ qabel ma l-persuna impjegata tkun tista’ tintbagħat ġie stabbilit għal xahar permezz tad-Deċiżjoni A2 tal-kummissjoni amministrattiva għall-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali, tat-12 ta’ Ġunju 2009, dwar l-interpretazzjoni tal-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 833/2004 dwar il-leġiżlazzjoni applikabbli għal ħaddiema stazzjonati u ħaddiema li jaħdmu għal rashom li jaħdmu temporanjament barra l-Istat kompetenti (ĠU 2010, C 106, p. 5).
(25)  –	Ara, f’dan is-sens, il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Lenz fil-kawża Calle Grenzshop Andresen (C‑425/93, EU:C:1995:12, punt 20). Skont l-Avukat Ġenerali Lenz, f’din il-kawża, “huwa meħtieġ li wieħed […] jitlaq mill-prinċipju li meta l-persuna impjegata tintbagħat fi Stat Membru ieħor, dan ġeneralment jippreżenta ruħu f’forma ta’ ċaqliq, li l-bażi tiegħu hija r-relazzjoni ta’ xogħol eżistenti, l-attività professjonali fi Stat Membru ieħor għal perijodu limitat”, b’mod li l-attività f’żewġ Stati Membri ma tikkorrispondix mal-ipoteżi li l-persuna impjegata tintbagħat fi Stat Membru ieħor.
(26)  –	Dan id-dokument tax-xogħol tal-Kummissjoni, fil-verżjoni tiegħu tax-xahar ta’ Diċembru 2013, huwa disponibbli fl-indirizz internet http://ec.europa.eu/social/main.jsp?langId=fr & catId=868. Irrid ngħid li din il-gwida ma għandhiex valur legali vinkolanti. Madankollu, kif jissollevaw il-gvernijiet ta’ Ċipru u ta’ Franza fl-osservazzjonijiet tagħhom bil-miktub, l-imsemmija gwida kienet fil-mira ta’ approvazzjoni mir-rappreżentanti tal-Istati Membri fi ħdan il-kummissjoni amministrattiva għall-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali, u dan jagħmlu infurzabbli kontra l-istituzzjonijiet tas-sigurtà soċjali li fuqhom l-Istati Membri jeżerċitaw it-tutela.
(27)  –	Ara l-Artikolu 14(5)(a) tar-regolament ta’ implementazzjoni. Korsiv miżjud minni.
(28)  –	Ara l-Artikolu 14(5)(b) tar-regolament ta’ implementazzjoni. Korsiv miżjud minni.
(29)  –	Ninnota li meta seħħew il-fatti fil-kawża prinċipali, ir-regolament bażiku u r-regolament ta’ implementazzjoni ma kinux għadhom applikabbli fir-Renju tan-Norveġja, u r-Regolamenti tal-Kunsill Nru 1408/71 u (KEE) Nru 574/72, tal-21 ta’ Marzu 1972, li jistipula l-proċedura għall-implementazzjoni tar-Regolament (KEE) Nru 1408/71 (Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 1 p. 83), jibqgħu applikabbli. Madankollu, din is-sitwazzjoni ma taffettwax l-analiżi tiegħi, inkwantu l-Artikolu 14(2)(b)(ii) tar-Regolament Nru 1408/71 jikkorrispondi, fis-sustanza, għall-Artikolu 13(1)(b) tar-regolament bażiku, billi jiddetermina l-leġiżlazzjoni applikabbli tal-Istat Membru tas-sede tal-impriża, jekk il-ħaddiem impjegat partikolari ma jirrisjedix fit-territorju ta’ wieħed mill-Istati Membri fejn iwettaq l-attività tiegħu.
(30)  –	Skont il-gwida prattika, “[l]-attivitajiet li jitwettqu b’mod simultanju tkopri każijiet li fihom jitwettqu attivitajiet addizzjonali fi Stati Membri differenti b’mod simultanju skont l-istess kuntratti ta’ impjieg jew inkella differenti. It-tieni attività jew dik addizzjonali tista’ tiġi eżerċitata matul liv imħallas, fi tmiem il-ġimgħa, jew fil-każ ta’ xogħol part-time, jistgħu jitwettqu żewġ attivitajiet differenti għal żewġ impjegaturi differenti fl-istess jum” (p. 22).
(31)
–	Paġna 22. Korsiv miżjud minni.
(32)
–	Paġna 22.
(33)  –	Nosserva li fil-kuntest tal-interpretazzjoni ta’ dispożizzjonijiet oħra tat-Titolu II tar-regolament bażiku, il-Qorti tal-Ġustizzja setgħet tqis l-avverbju “normalment” bħala sinonimu ma’ “abitwalment” (ara s-sentenzi Banks et,
C‑178/97, EU:C:2000:169, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll Plum, (C‑404/98, EU:C:2000:607, punt 21).
(34)  –	Il-gwida prattika tippreċiża li, “biex tiġi evitata manipolazzjoni possibbli tar-regoli li jirregolaw il-leġiżlazzjoni applikabbli, l-attivitajiet marġinali ma għandhomx jittieħdu f’kunsiderazzjoni għad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli fuq il-bażi tal-Artikolu 13 tar-Regolament [bażiku]” (p. 24). Din il-gwida tipprovdi wkoll definizzjoni tal-kunċett ta’ “attivitajiet marġinali”, billi tqis li “[dawn] huma attivitajiet li huma permanenti iżda insinifikanti f’termini ta’ ħin u dħul ekonomiku. Huwa ssuġġerit li, bħala indikatur, attivitajiet li jammontaw għal inqas minn 5% tal-ħin tax-xogħol regolari […] u/jew inqas minn 5% tal-ħlas tiegħu ġenerali għandhom jitqiesu bħala attivitajiet marġinali” ( idem ).
(35)  –	Is-subparagrafu (b) tal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 48 TFUE jipprovdi li l-Parlament Ewropew u l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, li jaġixxu skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja għandhom jadottaw dawk il-miżuri fil-qasam tas-sigurtà soċjali li jkunu meħtieġa sabiex jipprovdu l-libertà tal-moviment għall-ħaddiema u għal dan l-għan, għandhom jagħmlu arranġamenti sabiex jassiguraw lil ħaddiema migranti impjegati u dawk li jaħdmu għal rashom u d-dipendenti tagħhom, l-pagament tal-benefiċċju lil persuni residenti fit-territorji tal-Istati Membri.
(36)  –	Ara s-sentenza van der Vecht (19/67, EU:C:1967:49, p. 455); konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Mayras fil-kawża Bentzinger (73/72, EU:C:1973:21, p. 291), u l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Warner fil-kawża Association du Foot-Ball Club d’Andlau (8/75, EU:C:1975:76, p. 752).
(37)  –	Ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Warner fil-kawża Association du Foot-Ball Club d’Andlau (8/75, EU:C:1975:76, p. 752 u l-ġurisprudenza ċċitata), kif ukoll il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Warner fil-kawża Perenboom (102/76, EU:C:1977:57, p. 825).
(38)  –	Il-prinċipju tal-uniċità tal-leġiżlazzjoni applikabbli hija kkonfermata fil-premessa 18a u fl-Artikolu 11(1) tar-regolament bażiku.
(39)  –	Ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Slynn fil-kawża Brusse (101/83, EU:C:1984:113, p. 2243). Ara wkoll is-sentenza Rebmann (58/87, EU:C:1988:344, punt 15).
(40)  –	Ara, f’dan is-sens, Rodríguez Cardo, I. A., “Applicable law in Regulation 883/2004”, Migrants and Social Security – The (EC) Regulations 883/2004 & 987/2009,
Edizzjoni Laborum, Spanja, 2010, p. 29, speċjalment p. 33, u Schoukens, P., op. cit ., speċjalment p. 356 sa 358.
(41)  –	Barra minn hekk, fis-snin 60, il- lex loci laboris kienet tippermetti li jiġi żgurat li l-ħaddiema, li ġeneralment, kienu jitilqu minn Stat Membru “fqir” sabiex imorru jaħdmu fi Stat Membru iktar komdu, kienu ser japprofittaw minn protezzjoni soċjali aħjar, peress li l-Istati Membri ta’ dak iż-żmien kienu adottaw mudell Bismarkjan tas-sigurtà soċjali, li jiżgura l-protezzjoni soċjali msejsa fuq ix-xogħol (ara Schoukens, P., u Pieters, D., “The rules within Regulation 883/2004 for determining the applicable legislation”, Special issue on 50 years of European social security coordination, European Journal of Social Security,
Vol. 11, Intersentia, Cambridge, 2009, Nri 1 u 2, p. 81, speċjalment p. 104).
(42)  –	Ara l-premessa 17 u l-Artikolu 11(3)(a) tar-regolament bażiku.
(43)  –	Fil-fatt, konformement mal-premessa 18 tar-regolament bażiku, “[f]’sitwazzjonijiet speċifiċi li jiġġustifikaw kriterji oħra ta’ applikabilità, jkun hemm il-bżonn li jsiru derogi minn dik ir-regola ġenerali [tal- lex loci laboris ]”.
(44)
–	Ara, f’dan s-sens, is-sentenza Brusse (101/83, EU:C:1984:187, punt 16).
(45)  –	Infakkar li mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li B. Chain kien ittermina l-ewwel assenjazzjoni tiegħu fir-Rumanija fit-2 ta’ Jannar 2012, u wara beda t-tieni assenjazzjoni tiegħu fin-Norveġja fit-3 ta’ Jannar 2012.
(46)  –	Ara s-sentenza Manpower (35/70, EU:C:1970:120, punt 12). F’dan ir-rigward, inżid ngħid li mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 57(1) tar-regolament bażiku jirriżulta li l-istituzzjoni tal-Istat Membru ma hijiex marbuta tħallas il-benefiċċji, għal dak li jirrigwarda l-pensjonijiet tax-xjuħija u tas-superstiti, għal perijodi mwettqa taħt il-leġiżlazzjoni li hija tapplika u li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni fil-mument meta jseħħ ir-riskju, jekk it-tul kollu tal-imsemmija perijodi ma jilħaqx dak ta’ sena u, fid-dawl ta’ dawn il-perijodi biss, l-ebda dritt għal benefiċċji ma jkun ġie akkwistat skont din il-leġiżlazzjoni.
(47)  –	Ara s-sentenza Kits van Heijningen (C‑2/89, EU:C:1990:183, punt 12).
(48)  –	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi FTS (C‑202/97, EU:C:2000:75, punt 28 u l-ġurisprudenza ċċitata) kif ukoll Plum (C‑404/98, EU:C:2000:607, punt 19).
(49)  –	Ara s-sentenza Format Urządzenia i Montaże Przemysłowe (C‑115/11, EU:C:2012:606, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(50)  –	Ibidem
(punt 43).
(51)  –	Ara l-gwida prattika (p. 26).
(52)  –	Ara s-sentenza Format Urządzenia i Montaże Przemysłowe (C‑115/11, EU:C:2012:606, punt 45). Korsiv miżjud minni.
(53)
–	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza van Delft et
(C‑345/09, EU:C:2010:610, punt 52 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara wkoll is-sentenza Format Urządzenia i Montaże Przemysłowe (C‑115/11, EU:C:2012:606), li tistabbilixxi li l-istituzzjoni kompetenti fil-qasam tas-sigurtà soċjali għandha tibbaża ruħha fuq is-sitwazzjoni reali tal-ħaddiem partikolari, fil-każ fejn din tal-aħħar tkun differenti, effettivament, minn dik deskritta fid-dokumenti kuntrattwali (punt 46).
(54)  –	Ara l-gwida prattika (p. 39).
(55)  –	Ara l-Artikolu 16(3) tar-regolament ta’ implementazzjoni.
(56)  –	Ara l-Artikolu 16(4) tar-regolament ta’ implementazzjoni. Ninnota li d-Deċiżjoni A1 tal-kummissjoni amministrattiva għall-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali, tat-12 ta’ Ġunju 2009, dwar l-istabbiliment ta’ proċedura ta’ djalogu u konċiljazzjoni dwar il-validità ta’ dokumenti, id-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli u l-provvista ta’ benefiċċji skont ir-Regolament Nru 883/2004 (ĠU 2010, C 106, p. 1), tagħti xi preċiżazzjonijiet dwar il-proċedura li għandha tiġi osservata f’każ ta’ opinjoni diverġenti bejn l-istituzzjonijiet kompetenti differenti fir-rigward tad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli.
(57)  –	Ara l-Artikolu 76(4) tar-regolament bażiku.
(58)  –	Infakkar li, f’din id-data, B. Chain kien diġà spiċċa l-ewwel assenjazzjoni tiegħu fir-Rumanija u kien beda t-tieni assenjazzjoni tiegħu fin-Norveġja.
(59)  –	Skont l-Artikolu 19(2) tar-regolament ta’ implementazzjoni, “[f]uq talba tal-persuna kkonċernata jew ta’ min iħaddimha, l-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru li tiegħu l-leġislazzjoni hija applikabbli taħt it-Titolu II tar-Regolament bażiku għandha tipprovdi attestazzjoni li tali leġislazzjoni hija applikabbli u għandha tindika, fejn ikun il-każ, sa liema data u taħt liema kondizzjonijiet”.
(60)  –	Ara s-sentenza Format Urządzenia i Montaże Przemysłowe (C‑115/11, EU:C:2012:606, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).