62023TJ1171
SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (Is-Sitt Awla)
9 ta’ Lulju 2025 (
*1
)
“Trade mark tal-Unjoni Ewropea – Proċedimenti għal dikjarazzjoni ta’ invalidità – Trade mark tal-Unjoni Ewropea tridimensjonali – Forma ta’ kubu b’uċuħ bi struttura ta’ grilja u ddifferenzjati skont kulurhom – Raġuni assoluta ta’ invalidità – Sinjal magħmul esklużivament mill-forma tal-prodott li tkun meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku – Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament (KE) Nru 40/94”
Fil-Kawża T‑1171/23,
Spin Master Toys UK Ltd, stabbilita f’Marlow (ir-Renju Unit), irrappreżentata minn V. von Bomhard u A. Malkmes, avukati,
rikorrenti,
vs
L-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO), irrappreżentat minn D. Gája u V. Ruzek, bħala aġenti,
konvenut,
il-parti l-oħra fil-proċedimenti quddiem il-Bord tal-Appell tal-EUIPO, intervenjenti quddiem il-Qorti Ġenerali, hija
Verdes Innovations SA, stabbilita f’Chiliomodi (il-Greċja), irrappreżentata minn R. Kunze, avukat,
IL-QORTI ĠENERALI (Is-Sitt Awla),
komposta minn M. J. Costeira, Presidenta, M. Kancheva (Relatriċi) u E. Tichy‑Fisslberger, Imħallfin,
Reġistratriċi: R. Ūkelytė, Amministratriċi,
wara li rat il-fażi bil-miktub tal-proċedura,
wara s-seduta tal‑15 ta’ Novembru 2024,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
Permezz tar-rikors tagħha bbażat fuq l-Artikolu 263 TFUE, ir-rikorrenti, Spin Master Toys UK Ltd, qiegħda titlob l-annullament tad-deċiżjoni tal-Ewwel Bord tal-Appell tal-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO) tal‑20 ta’ Ottubru 2023 (Każ R 850/2022‑1) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).
Il-fatti li wasslu għall-kawża
2
Fil‑25 ta’ Jannar 2013, l-intervenjenti, Verdes Innovations SA, ressqet quddiem l-EUIPO talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità tat-trade mark tal-Unjoni Ewropea li ġiet irreġistrata fid‑9 ta’ Jannar 2008 bin-numru 5696232 wara applikazzjoni mressqa fis‑6 ta’ Frar 2007 minn Seven Towns Ltd, id-dante causa tar-rikorrenti, għas-sinjal tridimensjonali li ġej:
3
Ir-rappreżentazzjoni tat-trade mark ikkontestata kienet akkumpanjata mid-deskrizzjoni li ġejja:
“It-trade mark tikkonsisti fir-rappreżentazzjoni ta’ sitt uċuħ ġeometrikament irranġati fi tliet pari ta’ uċuħ paralleli, b’kull par jitqiegħed b’mod perpendikulari għaż-żewġ pari l-oħra u kkaratterizzat minn (i) il-fatt li ż-żewġ uċuħ maġenb xulxin għandhom kulur differenti, jiġifieri aħmar (PMS 200C*), aħdar (PMS 347C*), blu (PMS 293C*), oranġjo (PMS 021C*), isfar (PMS 012C*) u abjad, u (ii) li kull wieħed minn dawn l-uċuħ għandu struttura ta’ grilja mmarkata b’linji suwed li taqsam kull wiċċ f’disa’ segmenti ndaqs; ir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark turi żewġ perspettivi tridimensjonali ta’ kull waħda mis-sitt naħat, waħda laterali u oħra min-naħa ta’ quddiem”.
4
It-trade mark ikkontestata kien fiha wkoll ir-rivendikazzjoni tal-kuluri (colour claims) li ġejjin:
“Aħmar (PMS 200C), aħdar (PMS 347C), blu (PMS 293C), oranġjo (PMS 021C), isfar (PMS 012C) u abjad”.
5
Il-prodotti koperti mit-trade mark ikkontestata li għalihom tressqet l-applikazzjoni għal dikjarazzjoni ta’ invalidità kienu jaqgħu taħt il-Klassi 28 fis-sens tal-Ftehim ta’ Nice dwar il-klassifikazzjoni internazzjonali ta’ prodotti u servizzi għall-finijiet tar-reġistrazzjoni ta’ trade marks, tal‑15 ta’ Ġunju 1957, kif rivedut u emendat, u kienu jaqblu mad-deskrizzjoni li ġejja: “Ġugarelli, logħob u logħob ta’ taħbil il-moħħ, logħob ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali; logħob elettroniku; logħob elettroniku li jinżamm fl-idejn”.
6
Ir-raġuni miġjuba insostenn tat-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità kienet dik imsemmija fl-Artikolu 52(1)(a) tar- Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009 tas‑26 ta’ Frar 2009 dwar it-trade mark Komunitarja (ĠU 2009, L 78, p. 1), moqri flimkien mal-Artikolu 7(1)(a), (b), (c) u (e) tal-istess regolament.
7
Fl‑4 ta’ Ġunju 2014, id-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni ssospendiet il-proċedimenti pendenti quddiemha sakemm tingħata deċiżjoni definittiva dwar it-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità mressqa minn Simba Toys kontra t-trade mark tridimensjonali tal-Unjoni Ewropea Nru 162784 li tirrappreżenta kif ġej, bl-iswed u bl-abjad, logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali msejħa Rubik’s Cube:
8
Il-Qorti Ġenerali tat is-sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2014, Simba Toys vs UASI – Seven Towns (Forma ta’ kubu b’uċuħ bi struttura ta’ grilja) (T‑450/09, EU:T:2014:983). Il-Qorti tal-Ġustizzja annullat din is-sentenza tal-Qorti Ġenerali u d-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell fis-sentenza tal‑10 ta’ Novembru 2016, Simba Toys vs EUIPO (C‑30/15 P, EU:C:2016:849). Permezz tad-Deċiżjoni R 452/2017‑1 tad‑19 ta’ Ġunju 2017, il-Bord tal-Appell iddikjara l-invalidità tat-trade mark tridimensjonali tal-Unjoni Ewropea Nru 162784 abbażi tal-Artikolu 51(1)(a) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94 tal‑20 ta’ Diċembru 1993 dwar it-trade mark Komunitarja (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 17, Vol. 1, p. 146), moqri flimkien mal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tal-istess regolament. Il-Qorti Ġenerali kkonfermat din id-deċiżjoni fis-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Rubik’s Brand vs EUIPO – Simba Toys (Forma ta’ kubu b’uċuħ bi struttura ta’ grilja) (T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765). Il-Qorti tal-Ġustizzja ma laqgħetx l-appell minn din is-sentenza tal-Qorti Ġenerali (digriet tat‑23 ta’ April 2020, Rubik’s Brand vs EUIPO, C‑936/19 P, mhux ippubblikat, EU:C:2020:286).
9
Fit‑22 ta’ Jannar 2021, il-proċedimenti għal dikjarazzjoni ta’ invalidità tat-trade mark ikkontestata ssoktaw.
10
Fil‑25 ta’ Marzu 2022, id-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni laqgħet kompletament it-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità tat-trade mark ikkontestata abbażi tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009.
11
Fis‑16 ta’ Mejju 2022, ir-rikorrenti appellat quddiem l-EUIPO mid-deċiżjoni tad-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni.
12
Permezz tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell ċaħad l-appell. B’mod partikolari, huwa qies li l-kuluri tal-kwadri fuq kull wiċċ tal-kubu kienu karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata u kienu jagħmlu parti integrali mill-forma ta’ din it-trade mark. Huwa kkonstata li l-kumbinazzjoni ta’ dawn is-sitt kuluri differenti kienet meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku. Huwa kkonkluda, essenzjalment, li l-imsemmija trade mark kienet ġiet irreġistrata bi ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009 fir-rigward ta’ kull prodott kopert mir-reġistrazzjoni.
It-talbiet tal-partijiet
13
Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
–
tannulla d-deċiżjoni kkontestata;
–
tikkundanna lill-EUIPO u lill-intervenjenti għall-ispejjeż.
14
L-EUIPO jitlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
–
tiċħad ir-rikors;
–
tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
15
L-intervenjenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
–
tiċħad ir-rikors;
–
tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż tal-proċeduri quddiem il-Qorti Ġenerali u quddiem il-Bord tal-Appell.
Id-dritt
16
Fid-dawl tad-data li fiha tressqet l-applikazzjoni inkwistjoni għal reġistrazzjoni, jiġifieri s‑6 ta’ Frar 2007, liema data hija determinanti sabiex jiġi identifikat id-dritt sostantiv applikabbli, il-fatti ta’ dan il-każ huma rregolati mid-dispożizzjonijiet sostantivi tar-Regolament Nru 40/94 (ara, f’dan is-sens, id-digriet tal‑5 ta’ Ottubru 2004, Alcon vs UASI, C‑192/03 P, EU:C:2004:587, punti 39 u 40, u s-sentenza tat‑23 ta’ April 2020, Gugler France vs Gugler u EUIPO, C‑736/18 P, mhux ippubblikata, EU:C:2020:308, punt 3 u l-ġurisprudenza ċċitata).
17
Konsegwentement, f’dan il-każ, f’dak li għandu x’jaqsam mar-regoli sostantivi, ir-riferimenti magħmula mill-Bord tal-Appell fid-deċiżjoni kkontestata u mill-partijiet fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħhom għall-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009 u għall-Artikolu 52(1)(a) tal-istess regolament għandhom jinftiehmu fis-sens li jirreferu, rispettivament, għall-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament 40/94 u għall-Artikolu 51(1)(a) tal-istess regolament, liema dispożizzjonijiet għandhom kontenut essenzjalment identiku f’dak li għandu x’jaqsam ma’ din it-tilwima.
18
Barra minn hekk, sa fejn ir-regoli proċedurali ġeneralment jitqiesu li japplikaw fid-data li fiha dawn jidħlu fis-seħħ (ara s-sentenza tal‑11 ta’ Diċembru 2012, Il‑Kummissjoni vs Spanja, C‑610/10, EU:C:2012:781, punt 45 u l-ġurisprudenza ċċitata), din it-tilwima hija rregolata mid-dispożizzjonijiet proċedurali tar-Regolament (UE) 2017/1001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Ġunju 2017 dwar it-trademark tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2017, L 154, p. 1).
19
Insostenn tar-rikors tagħha, ir-rikorrenti tinvoka motiv wieħed, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, moqri flimkien mal-Artikolu 51(1)(a) tal-istess regolament. Dan il-motiv jinqasam fi tliet partijiet ibbażati, l-ewwel nett, fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata, it-tieni nett, fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-analiżi tal-funzjonalità ta’ din it-trade mark u, it-tielet nett, fuq żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-“logħob ta’ taħbil il-moħħ”. Ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li t-trade mark tridimensjonali kkontestata tippreżenta karatteristiċi essenzjali, jiġifieri l-kombinazzjoni ta’ sitt kuluri speċifiċi u l-arranġament tagħhom fuq is-sitt uċuħ tal-kubu, li ma humiex magħmula esklużivament mill-forma u li, fi kwalunkwe każ, ma humiex meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku.
20
Mill-Artikolu 51(1)(a) tar-Regolament Nru 40/94 jirriżulta b’mod partikolari li l-invalidità tat-trade mark tal-Unjoni Ewropea għandha tiġi ddikjarata, fuq talba mressqa quddiem l-EUIPO, meta din it-trade mark tkun ġiet irreġistrata bi ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7 tal-istess regolament.
21
Skont l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, ma jistgħux jiġu rreġistrati s-sinjali li jkunu magħmula esklużivament mill-forma tal-prodott li hija meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku.
22
Għandu jitfakkar li l-għan immedjat tal-projbizzjoni li jiġu rreġistrati l-forom imsemmija fl-Artikolu 7(1)(e) tar-Regolament Nru 40/94 huwa li jiġi evitat li d-dritt esklużiv u permanenti mogħti minn trade mark ikun jista’ jservi sabiex jiġu estiżi, mingħajr ebda limitazzjoni ta’ żmien, drittijiet oħra li l-leġiżlatur tal-Unjoni Ewropea ried jissuġġetta għal termini ta’ dekadenza (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑6 ta’ Diċembru 2023, BB Services vs EUIPO – Lego Juris (Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu), T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata).
23
L-interess ġenerali li huwa l-bażi tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 huwa li jkun evitat li d-dritt tat-trade marks iwassal sabiex impriża tingħata monopolju fuq soluzzjonijiet tekniċi jew karatteristiċi funzjonali ta’ prodott partikolari (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punt 43 u l-ġurisprudenza ċċitata, u tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 43 u l-ġurisprudenza ċċitata).
24
Applikazzjoni korretta tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 timplika li l-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal tridimensjonali inkwistjoni jkunu identifikati kif suppost. L-espressjoni “karatteristiċi essenzjali” għandha tinftiehem fis-sens li tirreferi għall-elementi l-iktar importanti tas-sinjal (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 68 u 69; tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 47, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 102).
25
L-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali ta’ sinjal partikolari għandha ssir każ b’każ, mingħajr ebda ġerarkija sistematika bejn it-tipi ta’ elementi differenti li sinjal ikun jista’ jkollu. Dan jista’ jsir jew billi wieħed joqgħod direttament fuq l-impressjoni globali mogħtija mis-sinjal, jew billi jagħmel fil-bidu nett eżami tal-elementi kostituttivi tas-sinjal, wieħed wara ieħor (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punt 70; tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 48, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 103).
26
Konsegwentement, l-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali ta’ sinjal tridimensjonali tista’, skont il-każ, u b’mod partikolari fid-dawl tal-livell ta’ kumplessità ta’ dan is-sinjal, isseħħ b’sempliċi analiżi viżiva tal-imsemmi sinjal jew, għall-kuntrarju, tkun ibbażata fuq eżami ddettaljat li fil-kuntest tiegħu jittieħdu inkunsiderazzjoni fatturi utli għall-evalwazzjoni, bħal servejs u perizji, jew data dwar drittijiet ta’ proprjetà intellettwali li jkunu ngħataw preċedentement b’rabta mal-prodott ikkonċernat (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punt 71, tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 49, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 104).
27
B’hekk, l-awtorità kompetenti tista’ tagħmel eżami ddettaljat li fil-kuntest tiegħu jittieħdu inkunsiderazzjoni, minbarra r-rappreżentazzjoni grafika u d-deskrizzjonijiet li jkunu jistgħu jingħataw fil-mument li fih titressaq l-applikazzjoni għal reġistrazzjoni, fatturi utli għall-identifikazzjoni xierqa tal-karatteristiċi essenzjali ta’ sinjal (sentenzi tas‑6 ta’ Marzu 2014, Pi-Design et vs Yoshida Metal Industry, C‑337/12 P sa C‑340/12 P, mhux ippubblikata, EU:C:2014:129, punt 54, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 105).
28
Dan ifisser li, għalkemm l-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal inkwistjoni għandha bħala prinċipju tibda bl-eżami tar-rappreżentazzjoni grafika ta’ dan is-sinjal, l-awtorità kompetenti tista’ wkoll tirreferi għal informazzjoni oħra utli li tippermetti li jiġu ddeterminati korrettament dawn il-karatteristiċi, bħalma hija l-perċezzjoni tal-pubbliku rilevanti (sentenzi tat‑23 ta’ April 2020, Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, punti 30, 31 u 37, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 106).
29
Barra minn hekk, la l-karattru distintiv tal-elementi ta’ sinjal partikolari u lanqas il-karattru distintiv li jkun inkiseb bl-użu ta’ sinjal partikolari ma huma rilevanti għad-determinazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tiegħu fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 (sentenzi tal‑24 ta’ Settembru 2019, Roxtec vs EUIPO – Wallmax (Rappreżentazzjoni ta’ kwadru iswed li fih seba’ ċrieki blu konċentriċi), T‑261/18, EU:T:2019:674, punt 64, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 108).
30
Id-determinazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tal-forma inkwistjoni, fil-kuntest tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, issir bil-għan speċifiku li jkun jista’ jsir l-eżami tal-funzjonalità tal-imsemmija forma (sentenzi tal‑24 ta’ Settembru 2019, Rappreżentazzjoni ta’ kwadru iswed li fih seba’ ċrieki blu konċentriċi, T‑261/18, EU:T:2019:674, punt 55; tat‑30 ta’ Marzu 2022, Établissement Amra vs EUIPO – eXpresio, estudio creativo (Forma ta’ stvaletta li taqbeż (rebound shoe)), T‑264/21, mhux ippubblikata, EU:T:2022:193, punt 41, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 109). B’hekk, din id-determinazzjoni għandha ssir oġġettivament, fid-dawl tar-riżultat tekniku li jkun inkiseb minn din il-forma.
31
Ladarba l-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal ikunu identifikati, huwa l-EUIPO li għandu jivverifika jekk dawn il-karatteristiċi jkunux iwettqu lkoll il-funzjoni teknika jew waħda mill-funzjonijiet tekniċi tal-prodott inkwistjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punt 72; tat‑23 ta’ April 2020, Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, punt 28 u l-ġurisprudenza ċċitata, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 110), jiġifieri li ssir l-analiżi tal-funzjonalità tas-sinjal.
32
Sabiex tiġi analizzata l-funzjonalità ta’ sinjal fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, il-karatteristiċi essenzjali tal-forma li tkun meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku għandhom, sa fejn possibbli, jiġu evalwati fid-dawl tal-funzjoni teknika tal-prodott konkret irrappreżentat. Tali analiżi ma tistax issir mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni, jekk ikun hemm bżonn, l-elementi addizzjonali relatati man-natura tal-prodott konkret, anki jekk dawn ma jkunux jidhru fir-rappreżentazzjoni grafika (sentenzi tal‑10 ta’ Novembru 2016, Simba Toys vs EUIPO, C‑30/15 P, EU:C:2016:849, punti 46 u 48, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 111).
33
B’hekk, għall-analiżi tal-funzjonalità ta’ sinjal fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, il-qorti tal-Unjoni ma hijiex marbuta biss bil-funzjonijiet li jkunu jidhru fir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark, iżda għandha tieħu inkunsiderazzjoni l-elementi l-oħra li jkunu jirriżultaw mill-prodott konkret, bħalma huwa l-mekkaniżmu ta’ rotazzjoni fil-każ tar-Rubik’s Cube (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punti 85 u 86), in-naħa t’isfel tal-briksa fil-każ tal-briksa tal-Lego (sentenza tat‑12 ta’ Novembru 2008, Lego Juris vs UASI – Mega Brands (Briksa tal-Lego ħamra), T‑270/06, EU:T:2008:483, punt 78) u, fil-każ ta’ faxxa tal-feriti, il-mod ta’ azzjoni tagħha (sentenza tal‑31 ta’ Jannar 2018, Novartis vs EUIPO – SK Chemicals (Rappreżentazzjoni ta’ garża li tipprovdi mediċina li tgħaddi minn ġol-ġilda), T‑44/16, mhux ippubblikata, EU:T:2018:48, punt 37). Madankollu, il-qorti tal-Unjoni ma tistax iżżid mal-forma tal-prodott konkret elementi li ma jkunux jagħmlu parti minnu (sentenzi tat‑3 ta’ Ġunju 2021, Yokohama Rubber u EUIPO vs Pirelli Tyre, C‑818/18 P u C‑6/19 P, mhux ippubblikata, EU:C:2021:431, punti 62 sa 66, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 112).
34
Għalkemm informazzjoni li ma tkunx tirriżulta mir-rappreżentazzjoni grafika tas-sinjal tista’ tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk dawn il-karatteristiċi jkunux iwettqu funzjoni teknika tal-prodott inkwistjoni, din l-informazzjoni għandha tiġi minn sorsi oġġettivi u ta’ min joqgħod fuqhom u ma jistgħux jinkludu l-perċezzjoni tal-pubbliku rilevanti (sentenza tat‑23 ta’ April 2020, Gömböc, C‑237/19, EU:C:2020:296, punt 37, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 113).
35
Il-kundizzjoni li forma ta’ prodott ma tistax tiġi rrifjutata bħala trade mark tal-Unjoni Ewropea skont l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 ħlief jekk tkun “meħtieġa” sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku previst ma tfissirx li hija l-forma inkwistjoni biss li tagħmilha possibbli li jinkiseb dan ir-riżultat (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punt 53; tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 46, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ ras, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 114).
36
L-eżistenza ta’ forom oħra li jagħmluha possibbli li jinkiseb l-istess riżultat tekniku ma tikkostitwixxix, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, ċirkustanza li tista’ teskludi r-raġuni għal rifjut ta’ reġistrazzjoni (ara s-sentenza tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 58 u 83 u l-ġurisprudenza ċċitata; sentenza tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 115).
37
Fi kliem ieħor, l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 jipprekludi r-reġistrazzjoni ta’ kwalunkwe forma li tkun magħmula esklużivament, fil-karatteristiċi essenzjali tagħha, mill-forma tal-prodott teknikament li tkun kawżali tar-riżultat tekniku previst, u biżżejjed sabiex jinkiseb dan tal-aħħar, anki jekk dan ir-riżultat ikun jista’ jinkiseb b’forom oħra li jkunu jużaw l-istess soluzzjoni teknika jew soluzzjoni teknika oħra (sentenza tat‑12 ta’ Novembru 2008, Briksa tal-Lego ħamra, T‑270/06, EU:T:2008:483, punt 43, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 116).
38
Fil-kuntest tal-eżami tal-funzjonalità ta’ sinjal magħmul mill-forma ta’ prodott, għandu biss jiġi evalwat, wara li jkunu ġew identifikati l-karatteristiċi essenzjali tal-imsemmi sinjal, jekk dawn il-karatteristiċi jkunux iwettqu l-funzjoni teknika tal-prodott ikkonċernat. Ovvjament, dan l-eżami għandu jsir billi jiġi analizzat is-sinjal ippreżentat jew ikkontestat, u mhux is-sinjali magħmula minn forom ta’ prodotti oħra. Il-funzjonalità teknika tal-karatteristiċi ta’ forma tista’ tkun evalwata, b’mod partikolari, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni d-dokumenti relatati mal-privattivi preċedenti li jkunu jiddeskrivu l-elementi funzjonali tal-forma kkonċernata (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 84 u 85 u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 117).
39
Huma biss il-forom ta’ prodott li jkunu sempliċement jinkorporaw soluzzjoni teknika u li r-reġistrazzjoni tagħhom bħala trade mark tkun għalhekk tassew ixxekkel l-użu ta’ din is-soluzzjoni teknika minn impriżi oħra, li għandhom jiġu rrifjutati reġistrazzjoni. Ir-reġistrazzjoni ta’ forma esklużivament funzjonali ta’ prodott bħala trade mark tista’ tagħmilha possibbli għall-proprjetarju ta’ din it-trade mark jipprojbixxi lill-impriżi l-oħra mhux biss li jużaw l-istess forma, iżda wkoll li jużaw forom li jixxiebhu (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 48 sa 56; tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punti 45 u 46; u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 118).
40
Il-preżenza ta’ element arbitrarju minuri jew ta’ għadd ta’ elementi arbitrarji minuri f’sinjal, li l-elementi essenzjali tiegħu jkunu lkoll iddettati mis-soluzzjoni teknika li dan is-sinjal ikun jesprimi, ma tbiddilx il-konklużjoni li l-imsemmi sinjal ikun magħmul esklużivament mill-forma tal-prodott li tkun meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku, billi, f’dan il-kuntest, il-preżenza ta’ karatteristiċi mhux essenzjali mingħajr ebda funzjoni teknika hija irrelevanti (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 51 u 52 u l-ġurisprudenza ċċitata; tal‑11 ta’ Mejju 2017, Yoshida Metal Industry vs EUIPO, C‑421/15 P, EU:C:2017:360, punt 27 u l-ġurisprudenza ċċitata, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 119).
41
Il-fatt li element essenzjali tat-trade mark ikkontestata, li jkun meħtieġ sabiex jinkiseb riżultat tekniku, ikollu, apparti minn hekk, valur estetiku jew karattru mhux tas-soltu ma jippermettix li tiġi eskluża l-applikazzjoni tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 (sentenza tal‑5 ta’ Lulju 2023, Wajos vs EUIPO (Forma ta’ kontenitur), T‑10/22, mhux ippubblikata, EU:T:2023:377, punt 45).
42
Barra minn hekk, il-fatt li l-kombinazzjoni ta’ elementi esklużivament funzjonali tkun tagħti valur estetiku ġenerali jew tkun tgħin sabiex tinħoloq xbieha ornamentali tat-trade mark ikkontestata ma jipprekludix l-applikazzjoni tar-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tad‑19 ta’ Settembru 2012, Reddig vs UASI – Morleys (Manku ta’ sikkina), T‑164/11, mhux ippubblikata, EU:T:2012:443, punt 40, u tal‑5 ta’ Lulju 2023, Forma ta’ kontenitur, T‑10/22, mhux ippubblikata, EU:T:2023:377, punt 49).
43
Mill-banda l-oħra, l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 ma jistax japplika meta t-trade mark li tkun tressqet applikazzjoni għaliha jew li tkun ġiet ikkontestata tkun tirrigwarda forma ta’ prodott li element mhux funzjonali, bħal element ornamentali jew immaġinattiv, ikollu rwol importanti fiha. F’dan il-każ, l-impriżi kompetituri jkollhom aċċess faċli għal forom alternattivi ta’ funzjonalità ekwivalenti, b’mod li ma jkunx hemm riskju li d-disponibbiltà tas-soluzzjoni teknika tkun affettwata ħażin. Din tal-aħħar tista’, f’din l-ipoteżi, tiġi inkorporata mingħajr diffikultà mill-kompetituri tal-proprjetarju tal-imsemmija trade mark f’forom ta’ prodotti li ma jkollhomx l-istess element mhux funzjonali bħal dak li jkollha l-forma tal-prodott tal-imsemmi proprjetarju u li għalhekk, meta mqabbla ma’ din tal-aħħar, la jkunu identiċi u lanqas simili (sentenzi tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 52 u 72; tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 50, u tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punti 119 u 120).
44
Sabiex jiġi kklassifikat bħala element arbitrarju maġġuri, element mhux funzjonali għandu jkun sinjifikattiv biżżejjed (sentenza tat‑13 ta’ Novembru 2024, Boehringer Ingelheim Pharma vs EUIPO – Glenmark Pharmaceuticals Europe (Forma ta’ inalatur), T‑524/23, mhux ippubblikata, taħt appell, EU:T:2024:809, punt 54).
45
Mill-premess jirriżulta li r-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 tista’ tapplika biss kemm‑il darba kull waħda mill-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal inkwistjoni tkun meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku li għalih ikun maħsub il-prodott ikkonċernat. Mill-banda l-oħra, din ir-raġuni ma tapplikax fejn jkun hemm element mhux funzjonali maġġuri, bħalma huwa element ornamentali jew immaġinattiv, li jkun jikkostitwixxi karatteristika essenzjali tal-imsemmi sinjal, iżda li ma jkunx meħtieġ sabiex jinkiseb tali riżultat tekniku (sentenza tas‑6 ta’ Diċembru 2023, Forma ta’ figurin ġugarell b’tappin ma’ rasu, T‑297/22, EU:T:2023:780, punt 121). Madankollu, il-preżenza ta’ karatteristiċi mhux essenzjali, imqar jekk mhux funzjonali, ma tipprekludix l-applikazzjoni tal-imsemmija raġuni.
46
Fil-qosor, ir-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 tapplika kemm‑il darba l-karatteristiċi essenzjali kollha tal-forma inkwistjoni jkunu funzjonali, ħlief jekk ikun hemm tal-inqas karatteristika essenzjali mhux funzjonali, u ma tagħmilx differenza jekk karatteristika mhux essenzjali tkun mhux funzjonali.
47
Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li, wara li jsiru żewġ osservazzjonijiet preliminari, għandha tiġi eżaminata l-fondatezza tal-motiv uniku tar-rikorrenti.
Osservazzjonijiet preliminari
Fuq it-tip tad-trade mark ikkontestata
48
Fil-punt 51 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell irrileva li kien paċifiku bejn il-partijiet li t-trade mark ikkontestata kienet tikkorrispondi għall-forma ta’ logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali vvintata minn Ernő Rubik u kkummerċjalizzata b’suċċess sa mis-snin 80 bl-isem Rubik’s Cube.
49
F’dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat, qabelxejn, li t-trade mark ikkontestata ġiet ippreżentata u rreġistrata bħala trade mark tridimensjonali jew trade mark ta’ forma, u mhux bħala trade mark bidimensjonali jew trade mark ta’ disinn li tapplika għall-uċuħ ta’ forma partikolari, la bħala trade mark ta’ pożizzjoni mqiegħda fuq forma jew imwaħħla ma’ forma, u lanqas bħala trade mark ta’ kulur fiha nnifisha, indipendentement minn kull forma. Essenzjalment, it-trade mark ikkontestata hija verżjoni tlieta bi tlieta tal-logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali magħrufa bl-isem ta’ Rubik’s Cube.
50
Issa, mill-ġurisprudenza jirriżulta li l-applikant, billi jressaq applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark tal-Unjoni Ewropea quddiem l-EUIPO, jagħmel għażla li tiddelimita l-portata tal-protezzjoni mogħtija skont it-tip tat-trade mark li għaliha tkun tressqet l-applikazzjoni. L-EUIPO għandu għalhekk jieħu inkunsiderazzjoni l-għażla tal-applikant fl-applikazzjoni tiegħu u jiġbed il-konklużjonijiet meħtieġa. Barra minn hekk, l-għan ewlieni tar-rekwiżit ta’ ċarezza u ta’ preċiżjoni li jirriżulta mill-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 40/94, kif interpretat, b’analoġija, mis-sentenza tat‑12 ta’ Diċembru 2002, Sieckmann (C‑273/00, EU:C:2002:748, punti 46 sa 55), huwa li tiġi ppreżervata ċ-ċertezza legali, billi jiżgura li l-portata tal-protezzjoni mogħtija mill-EUIPO tkun iddeterminata b’mod ċar fir-rigward tal-awtoritajiet kompetenti u tal-operaturi ekonomiċi, b’mod partikolari l-kompetituri tal-applikant. Dan ir-rekwiżit huwa iktar u iktar importanti fil-każ fejn, konformement mal-interess pubbliku protett mill-Artikolu 7(1)(e)(ii) tal-istess regolament, jinħoloq monopolju potenzjalment perpetwu fuq soluzzjoni teknika partikolari (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑27 ta’ Ġunju 2017, Flamagas vs EUIPO – MatMind (CLIPPER), T‑580/15, mhux ippubblikata, EU:T:2017:433, punti 35 u 36).
51
F’dan il-każ, għandha għalhekk tittieħed inkunsiderazzjoni l-għażla tar-rikorrenti (jew tad-dante causa tagħha) li tippreżenta t-trade mark ikkontestata bħala trade mark tridimensjonali jew trade mark ta’ forma.
Fuq ir-riżultat tekniku tat-trade mark ikkontestata
52
Fil-punti 53 u 54 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell iċċita d-Deċiżjoni R 452/2017‑1 tad‑19 ta’ Ġunju 2017 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni ċċitata”), li fiha huwa kien eżamina trade mark li tikkorrispondi għal Rubik’s Cube sewda u bajda flimkien mal-kwadri żgħar irranġati fi gradi ta’ tliet kwadri bi tliet kwadri fuq kull wiċċ. Huwa kien iddeskriva r-riżultat tekniku previst mil-logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali inkwistjoni bħala dak ta’ “logħba li tikkonsisti fit-tlestija ta’ logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali u fil-forma ta’ kubu billi jiġu rranġati sitt uċuħ ta’ kuluri differenti” u ppreċiża li “[d]an l-għan jintlaħaq billi fillieri ta’ kubi iżgħar ta’ kuluri differenti jiddawru assjalment, b’mod vertikali u orizzontali, sakemm id-disa’ kwadri ta’ kull naħa tal-kubu jkunu tal-istess kulur” (punt 32 tad-deċiżjoni ċċitata).
53
Din l-evalwazzjoni tar-riżultat tekniku mill-Bord tal-Appell għandha tiġi kkonfermata – liema evalwazzjoni diġà ġiet ikkonfermata mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja (T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punti 80 sa 83), kif irrileva l-Bord tal-Appell u mingħajr ma dan ġie kkontestat mir-rikorrenti – filwaqt li ttrasponiha mutatis mutandis għall-verżjoni tlieta bi tlieta kkulurita tar-Rubik’s Cube li tikkostitwixxi t-trade mark ikkontestata f’dan il-każ.
Fuq l-ewwel parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata
54
Permezz tal-ewwel parti tal-motiv uniku, ir-rikorrenti tikkritika lill-Bord tal-Appell talli kiser l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 billi applikah għat-trade mark ikkontestata, meta din tal-aħħar ma hijiex magħmula esklużivament minn forma. Waħda mill-karatteristiċi essenzjali tagħha, kif proprju ammetta l-Bord tal-Appell, hija l-arranġament speċifiku ta’ sitt kuluri speċifiċi fuq is-sitt uċuħ tal-kubu. Issa, dan l-arranġament, fil-fehma tar-rikorrenti, ma jagħmilx parti integrali mill-forma tal-prodott u ma jistax jiġi ekwiparat ma’ din tal-aħħar. Ir-rikorrenti tilmenta li l-Bord tal-Appell ma rrikonoxxiex li l-kulur ma jistax jiġi ekwiparat mal-“forma”, u dan huwa l-kuntrarju tad-definizzjoni tal-kunċett ta’ “forma” fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
55
B’mod iktar preċiż, l-ewwel parti tinqasam f’dikjarazzjoni preliminari u f’ilment prinċipali.
Fuq id-dikjarazzjoni preliminari dwar il-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata
56
Permezz ta’ dikjarazzjoni preliminari, li tikkostitwixxi l-premessa tal-ilment prinċipali tagħha, ir-rikorrenti ssostni li d-disinn tal-wiċċ b’sitt kuluri differenti jikkostitwixxi karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, kif proprju kkonferma l-Bord tal-Appell wara d-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni. Ir-rikorrenti tallega li t-tielet karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark, apparti l-forma tal-kubu u l-istruttura ta’ grilja, ġiet korrettament iddefinita mill-Bord tal-Appell, fil-punt 52 tad-deċiżjoni kkontestata, bħala l-arranġament speċifiku tas-sitt kuluri speċifiċi inkwistjoni.
57
F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti ssostni wkoll li r-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark ikkontestata ma tħalli ebda dubju dwar il-fatt li s-suġġett tagħha kien, prinċipalment, is-sitt kuluri speċifiċi rranġati b’mod speċifiku, peress li l-kuluri huma speċifikati b’mod ċar permezz ta’ kodiċijiet Pantone u l-pożizzjoni tagħhom fuq il-kubu hija ppreċiżata mir-rappreżentazzjonijiet tridimensjonali kif ukoll mid-deskrizzjoni ċċitata fil-punt 3 iktar ’il fuq. Il-fatt li r-rikorrenti (jew id-dante causa tagħha) ma pprovatx tipproteġi prinċipalment il-forma per se, iżda d-disinn tal-wiċċ, jiġifieri l-kuluri speċifiċi u l-arranġament tagħhom fuq il-kubu, jirriżulta b’mod ċar ħafna mill-imsemmija deskrizzjoni.
58
L-EUIPO u l-intervenjenti jikkontestaw l-argumenti tar-rikorrenti.
59
Għandu jitfakkar li applikazzjoni korretta tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 timplika li l-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal tridimensjonali inkwistjoni jkunu identifikati kif suppost (ara l-punt 24 iktar ’il fuq).
60
Fil-punt 52 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell iddikjara li kien paċifiku bejn il-partijiet li r-rappreżentazzjoni tat-trade mark ikkontestata kellha l-karatteristiċi essenzjali li ġejjin:
–
forma ta’ kubu;
–
grilja sewda fuq kull wiċċ tal-kubu magħmula minn kwadri rranġati f’fillieri tlieta bi tlieta;
–
sitt kuluri differenti għall-kwadri ta’ kull wiċċ rispettiv tal-kubu, jiġifieri l-aħmar, l-aħdar, il-blu, l-oranġjo, l-isfar u l-abjad.
61
Fir-rigward tat-tielet karatteristika essenzjali msemmija iktar ’il fuq tat-trade mark ikkontestata, għandha tiġi miċħuda d-dikjarazzjoni preliminari tar-rikorrenti li l-arranġament speċifiku tas-sitt kuluri speċifiċi huwa karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark, kif iddefinixxiha l-Bord tal-Appell fil-punt 52 tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, għandu jitqies, bħalma proprju għamel l-EUIPO, li tali identifikazzjoni tat-tielet karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark ma tinsabx fid-deċiżjoni kkontestata u hija, barra minn hekk, żbaljata.
62
Fl-ewwel lok, għandu jiġi rrilevat li l-Bord tal-Appell ma jirreferi għal ebda “arranġament speċifiku ta’ kuluri speċifiċi” bħala karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, iżda pjuttost jenfasizza l-fatt li dawn il-kuluri huma differenti u li dawn il-kuluri differenti jidhru rispettivament fuq kull wiċċ tal-kubu. L-elenku tal-Bord tal-Appell tas-sitt kuluri (aħmar, aħdar, blu, oranġjo, isfar u abjad) sempliċement jikkonsisti f’deskrizzjoni tal-kuluri li jidhru fuq l-uċuħ tal-kubu f’din it-trade mark. Tali elenku ma jistax jiġi interpretat fis-sens li l-Bord tal-Appell qies li dawn il-kuluri speċifiċi u l-arranġament speċifiku tagħhom kienu jikkostitwixxu karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark.
63
Dan huwa kkonfermat mill-fatt li l-Bord tal-Appell, minn naħa, iddefinixxa s-“sitt kuluri differenti” bħala karatteristika essenzjali waħda u mhux bħala sitt karatteristiċi essenzjali distinti u, min-naħa l-oħra, ma rreferiex għal xi “arranġament speċifiku” ta’ dawn il-kuluri, għall-kuntarju ta’ dak li tallega r-rikorrenti. Il-Bord tal-Appell sempliċement irrikonoxxa li dawn il-kuluri kienu differenti fuq kull kwadru ta’ kull wiċċ tal-kubu u sempliċement iddeskriva dawn il-kuluri bl-iktar mod sempliċi possibbli.
64
Fit-tieni lok, għandu jitfakkar, minn naħa, li d-determinazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tal-forma inkwistjoni, fil-kuntest tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, għandha ssir oġġettivament, fid-dawl tar-riżultat tekniku miksub mill-imsemmija forma, u għandha ssir bil-għan preċiż li tippermetti li tiġi eżaminata l-funzjonalità ta’ din il-forma (ara l-punt 30 iktar ’il fuq). Min-naħa l-oħra, l-espressjoni “karatteristiċi essenzjali” għandha tinftiehem li tirreferi għall-elementi l-iktar sinjifikattivi tas-sinjal (ara l-punt 24 iktar ’il fuq), għall-kuntrarju tal-elementi arbitrarji minuri (ara l-punt 40 iktar ’il fuq).
65
F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat li kemm l-eżami tal-elementi individwali tat-trade mark tridimensjonali kkontestata kif ukoll dak tal-impressjoni ġenerali mogħti minnha, u dan meta wieħed iqis, fost ħwejjeġ oħra, il-fatt li tali eżami għandu jsir fid-dawl tar-riżultat tekniku miksub mill-forma inkwistjoni u bil-għan preċiż li jippermetti li tiġi eżaminata l-funzjonalità ta’ din il-forma, iwasslu għall-konklużjoni li s-sitt kuluri speċifiċi (aħmar, aħdar, blu, oranġjo, isfar u abjad) tal-uċuħ tal-kubu u l-allegat “arranġament speċifiku” tagħhom ma jikkostitwixxux karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark.
66
Fil-fatt, għar-raġunijiet li ġejjin, is-sitt kuluri speċifiċi u l-allegat “arranġament speċifiku” tagħhom għandhom jitqiesu li huma ta’ importanza minuri u sekondarja meta mqabbla mal-forma tal-kubu, mal-istruttura ta’ grilja u mad-differenzjazzjoni tal-uċuħ tal-kubu, jiġifieri l-fatt li dawn tal-aħħar jistgħu jingħażlu l-wieħed mill-ieħor.
67
L-ewwel nett, għandu jiġi kkonstatat li s-sitt kuluri speċifiċi inkwistjoni, kif mitluba, huma bażiċi, u dan jissuġġerixxi li dawn huma ta’ importanza minuri u sekondarja meta mqabbla mal-forma. Fid-dawl tan-natura bażika tagħhom, dawn il-kuluri sempliċement iwettqu l-funzjoni li jagħżlu bejn l-uċuħ differenti tal-kubu b’dak li l-Qorti Ġenerali semmiet “effett ta’ kuntrast” (sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 88). Barra minn hekk, tali kuluri bażiċi, sa fejn dawn ma jitqisux bħala funzjonali, ma humiex sinjifikattivi biżżejjed sabiex jiġu kklassifikati bħala elementi arbitrarji maġġuri (ara l-punt 44 iktar ’il fuq).
68
Dan ifisser li n-natura speċifika ta’ dawn is-sitt kuluri ma hijiex karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, għall-kuntrarju tad-differenzjazzjoni tagħhom u tal-effett ta’ kuntrast li toħloq din id-differenzjazzjoni.
69
Waqt is-seduta, ir-rikorrenti sostniet li n-natura bażika tas-sitt kuluri inkwistjoni ma tirriżultax mid-deċiżjoni kkontestata. L-EUIPO wieġeb li din in-natura bażika kienet tirriżulta b’mod espliċitu minn evalwazzjoni mwettqa mid-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni fid-deċiżjoni tagħha, li l-Bord tal-Appell kien ikkonfermaha u għamilha tiegħu. F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li meta l-Bord ta’ l-Appell jikkonferma d-deċiżjoni tal-istanza inferjuri tal-EUIPO fl-intier tagħha, din id-deċiżjoni, kif ukoll il-motivazzjoni tagħha, jagħmlu parti mill-kuntest li fih tkun ġiet adottata d-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell, liema kuntest il-partijiet ikunu familjari miegħu u li jkun jippermetti lill-qorti teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju kollu tagħha fir-rigward tal-mertu tal-evalwazzjoni tal-Bord tal-Appell (sentenza tad‑9 ta’ Lulju 2008, Reber vs UASI – Chocoladefabriken Lindt & Sprüngli (Mozart), T‑304/06, EU:T:2008:268, punt 47). F’dan il-każ, għandu jiġi rrilevat li d-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni effettivament ikklassifikat dawn is-sitt kuluri bħala “bażiċi” f’żewġ okkażjonijiet fil-paġna 20 tad-deċiżjoni tagħha.
70
It-tieni nett, għandu jiġi rrilevat, bħalma għamel l-EUIPO, li l-allegat “arranġament speċifiku” tal-kuluri fuq l-uċuħ tal-kubu, invokat mir-rikorrenti, ma jidhirx b’mod ċar fir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark ikkontestata. Għalkemm huwa minnu li mir-rappreżentazzjoni grafika jirriżulta li l-kuluri isfar, aħdar u aħmar, minn naħa, u l-kuluri blu, abjad u oranġjo, min-naħa l-oħra, huma “maġenb” xulxin, ma jidhirx, madankollu, b’mod ċar liema kuluri oħra huma maġenb kull wieħed minn dawn il-kuluri u lanqas liema huwa l-“arranġament speċifiku” tal-kuluri fuq l-uċuħ tal-kubu invokat mir-rikorrenti, peress li tali “arranġament speċifiku” ma jirriżultax b’mod inekwivoku mir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark ikkontestata u mid-deskrizzjoni tagħha. Fir-realtà, ir-rikorrenti ma tista’ tinvoka ebda “arranġament speċifiku” tal-kuluri permezz ta’ rappreżentazzjoni ċara u inekwivoka u ta’ deskrizzjoni wkoll ċara u inekwivoka tal-kuluri kollha maġenb xulxin, u dan donnu jindika li s-suġġett prinċipali tat-trade mark tridimensjonali inkwistjoni huwa l-forma ta’ kubu, l-istruttura ta’ grilja u d-differenzjazzjoni tal-kuluri fuq kull wiċċ tal-kubu.
71
Dan ifisser li l-allegat “arranġament speċifiku” invokat mir-rikorrenti ma jikkostitwixxix karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, għall-kuntrarju tal-effett ta’ kuntrast li toħloq id-differenzjazzjoni tal-kuluri.
72
It-tielet nett, għall-kuntrarju ta’ dak li tallega r-rikorrenti, il-kwistjoni dwar jekk din tal-aħħar (jew id-dante causa tagħha) fittxitx li tipproteġi prinċipalment il-forma per se jew id-disinn tal-wiċċ, jew it-tnejn, ma tirriżultax “b’mod ċar ħafna” mid-deskrizzjoni tat-trade mark ikkontestata. La t-tip tat-trade mark ikkontestata (tridimensjonali), magħżul mir-rikorrenti (jew mid-dante causa tagħha), u lanqas id-deskrizzjoni tal-imsemmija trade mark, li tibda b’“sitt uċuħ ġeometrikament irranġati fi tliet pari ta’ uċuħ paralleli, b’kull par jitqiegħed b’mod perpendikulari għaż-żewġ pari l-oħra” u tkompli tgħid, wara li tidentifika l-kuluri, li “kull wieħed minn dawn l-uċuħ għandu struttura ta’ grilja mmarkata b’linji suwed li taqsam kull wiċċ f’disa’ segmenti ndaqs; ir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark turi żewġ perspettivi tridimensjonali tat-trade mark, waħda laterali u oħra min-naħa ta’ quddiem, ta’ kull waħda mis-sitt naħat”, ma jissuġġerixxu li l-protezzjoni kienet intalbet “prinċipalment” għad-“disinn tal-wiċċ, jiġifieri l-kuluri speċifiċi u l-arranġament tagħhom fuq il-kubu”, għall-kuntrarju ta’ dak li tallega r-rikorrenti. Id-deskrizzjoni ssemmi speċifikament il-forma tal-kubu (“tliet pari ta’ uċuħ paralleli, b’kull par jitqiegħed b’mod perpendikulari għaż-żewġ pari l-oħra”) u l-fatt li kull wieħed minn dawn l-uċuħ “għandu struttura ta’ grilja mmarkata b’linji suwed li taqsam kull wiċċ f’disa’ segmenti ndaqs”. Mill-bqija, mill-proċess lanqas ma jirriżulta li, fil-proċedimenti ta’ oppożizzjoni jew ta’ kontrafazzjoni, ir-rikorrenti (jew id-dante causa tagħha) qiegħda tinvoka biss d-dritt tagħha li jirrigwarda t-trade mark ikkontestata sa fejn għandhom x’jaqsmu s-sitt kuluri speċifiċi u arranġament speċifiku partikolari.
73
Mill-premess jirriżulta li r-rikorrenti ma wrietx li s-sitt kuluri bażiċi fuq l-uċuħ tar-Rubik’s Cube rrappreżentati fit-trade mark ikkontestata, u l-arranġament tagħhom, li, apparti minn hekk, ma huwiex daqstant ċar, kienu jikkostitwixxu karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark – peress li tali karatteristika hija, fil-fehma tar-rikorrenti, waħda mhux funzjonali. L-uniku element importanti, u għalhekk l-unika karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark f’dak li għandu x’jaqsam mal-kuluri, hija d-differenza bejn il-kwadri żgħar fuq kull wiċċ tal-kubu, li tagħmilha possibbli li wieħed jagħżel bejniethom u li toħloq effett ta’ kuntrast.
74
Għalhekk, għandu jiġi kkonstatat li l-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata huma dawn li ġejjin:
–
forma ta’ kubu;
–
struttura ta’ grilja li tissepara kwadri żgħar, tlieta bi tlieta, fuq kull wieħed mis-sitt uċuħ tal-kubu;
–
differenzjazzjoni ta’ dawn il-kwadri żgħar fuq kull wiċċ tal-kubu b’sitt kuluri bażiċi (aħmar, aħdar, blu, oranġjo, isfar u abjad), li tagħmilha possibbli li jingħażlu minn xulxin u li toħloq effett ta’ kuntrast bejniethom.
75
Din l-evalwazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata taqbel, essenzjalment, ma’ dik tal-Bord tal-Appell fil-punt 52 tad-deċiżjoni kkontestata, liema evalwazzjoni, apparti dan, ma ssemmi ebda “arranġament speċifiku”. Mill-banda l-oħra, l-interpretazzjoni tar-rikorrenti ma hijiex konsistenti mal-istruttura ġenerali tad-deċiżjoni kkontestata, li, fl-analiżi tagħha tal-funzjonalità, la hija bbażata fuq kuluri speċifiċi u lanqas fuq arranġament speċifiku. Din id-deċiżjoni għandha għalhekk tkun interpretata, fid-dawl tal-istruttura ġenerali tagħha, fis-sens li ġustament la tagħti l-kwalità ta’ karatteristika essenzjali lis-sitt kuluri speċifiċi per se u lanqas lill-allegat “arranġament speċifiku” tagħhom, iżda biss lill-kapaċità tagħhom li jiddiffirenzjaw permezz ta’ effett ta’ kuntrast.
76
Għandu jiġi konkluż li l-Bord tal-Appell ma wettaq ebda żball ta’ evalwazzjoni meta essenzjalment ikkonstata li d-differenzjazzjoni b’sitt kuluri jagħmilha possibbli li l-kwadri żgħar fuq kull wiċċ tal-kubu jingħażlu minn xulxin permezz ta’ effett ta’ kuntrast kien jikkostitwixxi karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94.
77
Għalhekk, id-dikjarazzjoni preliminari tar-rikorrenti ma tistax tintlaqa’.
Fuq l-ilment prinċipali, li d-differenzjazzjoni b’sitt kuluri ma jistax jitqies li jagħmel parti integrali mill-forma tat-trade mark ikkontestata
78
Permezz tal-ilment prinċipali tagħha, ir-rikorrenti essenzjalment tallega li kulur ma huwiex “forma” fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94. Hija tikkritika lill-Bord tal-Appell talli kiser dan l-artikolu meta qies li “l-kuluri [kienu] jagħmlu parti integrali mill-forma” tal-prodott inkwistjoni u minn dan ddeduċa li t-trade mark ikkontestata kienet esklużivament magħmula mill-forma tal-prodott.
79
B’mod iktar preċiż, ir-rikorrenti tressaq ħames argumenti. Fl-ewwel lok, minn naħa, hija ssostni li l-kummerċjalizzazzjoni tar-Rubik’s Cube ma hijiex kriterju rilevanti sabiex tinġibed il-konklużjoni li l-kuluri jagħmlu parti integrali mill-forma. Min-naħa l-oħra, hija ssostni li, meta karatteristika essenzjali tkun tista’ tinbidel b’mod arbitrarju bi kwalunkwe mezz grafiku (pereżempju ittri jew ċifri) mingħajr ma dan ikollu effett fuq il-forma kif iddefinita mill-kontorni tagħha, tali karatteristika ma tistax tagħmel parti integrali mill-forma. Fit-tieni lok, ir-rikorrenti tallega li l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, fil-verżjoni tiegħu li tapplika f’dan il-każ, jirreferi biss għas-sinjali li “jikkonsistu esklussivament mill-forma tal-prodott”, għall-kuntrarju tal-emenda leġiżlattiva magħmula mir-Regolament (UE) 2015/2424 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Diċembru 2015 li jemenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009 dwar it-trade mark Komunitarja u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2868/95 li jimplimenta r-Regolament Nru 40/94 u li jħassar ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2869/95 dwar id-drittijiet pagabbli lill-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni fis-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (ĠU 2015, L 341, p. 21), sabiex ikunu inklużi wkoll “karatteristi[ċi] oħra”. Fit-tielet lok, ir-rikorrenti tinvoka d-definizzjoni li, fil-fehma tagħha, il-Qorti tal-Ġustizzja tat tal-kunċett ta’ “forma” ta’ prodott, jiġifieri l-kontorni tiegħu, li minnhom jirriżulta li d-disinn tal-wiċċ ma jistax jiġi ekwiparat mal-“forma” fis-sens ta’ dan l-artikolu. Għalhekk, fil-fehma tagħha, il-Bord tal-Appell żbalja meta qies li d-disinn tal-wiċċ, bħala karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, kien jagħmel parti integrali mill-forma, minflok ma aċċetta, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, li l-“forma” fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni kienet iddefinita mil-linji jew mill-kontorni li jiddelimitaw il-prodott tridimensjonali, filwaqt li l-kulur, bħal kwalunkwe disinn ieħor tal-wiċċ, huwa element distint. Fir-raba’ lok, ir-rikorrenti tirreferi għal deċiżjonijiet u sentenzi oħra li, fil-fehma tagħha, huma rilevanti. Fil-ħames lok, hija ssostni li l-interpretazzjoni tagħha tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 ma trendihx bla effett, għall-kuntrarju tad-dikjarazzjonijiet “aktarx allarmisti” tal-Bord tal-Appell.
80
Fl-aħħar nett, fil-fehma tar-rikorrenti, għandu jiġi konkluż li s-sitt kuluri u l-arranġament speċifiku tagħhom fuq l-uċuħ tal-kubu, li jikkostitwixxu karatteristika essenzjali tas-sinjal tridimensjonali inkwistjoni, ma jagħmlux parti integrali mill-“forma” fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94. Għalhekk, din id-dispożizzjoni ma tapplikax għat-trade mark ikkontestata, peress li din tal-aħħar ma hijiex magħmula esklużivament mill-forma tal-prodott.
81
L-EUIPO u l-intervenjenti jikkontestaw l-argumenti tar-rikorrenti.
82
Fil-punti 61 sa 63 tad-deċiżjoni kkontestata, f’dak li għandu x’jaqsam mal-kuluri tal-kaxxi ta’ kull wiċċ tal-kubu, il-Bord tal-Appell ċaħad l-argument tar-rikorrenti li l-imsemmija kuluri ma jistgħux jitqiesu bħala forma fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94. Fil-fehma tal-Bord tal-Appell, mill-provi kien jirriżulta b’mod ċar li l-forma tat-trade mark ikkontestata kienet tikkorrispondi għal prodott li kien ikkummerċjalizzat bil-kulur, kif ikkonfermat, pereżempju, ix-xbieha meħuda mis-sit internet Wikipedia li fuqha qagħdu ż-żewġ partijiet (ara l-punt 108 iktar ’il quddiem). Konsegwentement, il-kuluri kienu jagħmlu parti integrali mill-forma u ma setgħux jiġu esklużi għas-sempliċi raġuni li kulur per se ma kellux “forma”. Il-Bord tal-Appell qies li, kieku l-argument tar-rikorrenti kien korrett, iż-żieda ta’ kulur, sew jekk ikun essenzjali u sew jekk sempliċement dekorattiv, ma’ element funzjonali ta’ trade mark ta’ forma kienet tkun biżżejjed sabiex tipprekludi s-sinjal milli jaqa’ taħt l-imsemmi artikolu għas-sempliċi raġuni li ma jistax jitqies li huwa magħmul “esklużivament” minn forma. L-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni tkun effettivament limitata għat-trade marks irreġistrati bl-iswed u bl-abjad u ma tibqax tiggarantixxi l-interess pubbliku li fuqu din tal-aħħar hija bbażata.
83
Fil-punti 64 sa 70 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell qies ukoll li r-riferiment tar-rikorrenti għas-sentenzi tat‑12 ta’ Ġunju 2018, Louboutin u Christian Louboutin (C‑163/16, EU:C:2018:423), u tal‑14 ta’ Marzu 2019, Textilis (C‑21/18, EU:C:2019:199), ma kien ta’ ebda utilità. Fil-fehma tagħha, l-ewwel nett, dawn is-sentenzi ma kinux jikkonċernaw trade marks ta’ forma, iżda trade marks ta’ pożizzjoni. It-tieni nett, mis-sentenza tat‑12 ta’ Ġunju 2018, Louboutin u Christian Louboutin (C‑163/16, EU:C:2018:423), kien jirriżulta b’mod ċar li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja ma kinitx eżaminat il-kwistjoni dwar jekk l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 kienx japplika jew le għat-trade marks ta’ forma rreġistrati bil-kulur. Barra minn hekk, fis-sentenza tal‑14 ta’ Marzu 2019, Textilis (C‑21/18, EU:C:2019:199), il-Qorti tal-Ġustizzja ma kinitx eżaminat forma kkulurita, iżda trade mark figurattiva bidimensjonali kkulurita. Fil-fehma tal-Bord tal-Appell, ebda waħda mis-sentenzi jew mid-deċiżjonijiet invokati mir-rikorrenti ma kienet tissostanzja l-allegazzjoni li, fil-kuntest tal-evalwazzjoni skont l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, kellha ssir distinzjoni bejn il-forma u l-kulur tagħha. F’dan il-każ, it-trade mark ikkontestata ma kinitx kulur fiha nnifisha u lanqas disinn bidimensjonali li għandu jiġi applikat fuq il-prodott inkwistjoni (logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali), iżda kienet tikkonsisti fil-forma kkulurita tal-prodott innifsu.
84
F’dan il-kuntest, għandu jitqies li, fid-dawl tal-interess pubbliku li fuqu huwa bbażat l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 (ara l-punti 22 u 23 iktar ’il fuq), kif ukoll fid-dawl tan-neċessità li jiġi ppreżervat l-effett utli ta’ din id-dispożizzjoni, il-kunċett ta’ “forma” ma għandux jiġi interpretat b’mod strett iżżejjed, li, b’mod partikolari, jeskludi kull forma kkulurita ta’ prodott.
85
F’dan il-każ, għandu jitfakkar li t-trade mark ikkontestata ġiet ippreżentata u rreġistrata bħala trade mark tridimensjonali jew trade mark ta’ forma, u mhux bħala trade mark ta’ disinn, ta’ pożizzjoni jew ta’ kulur (ara l-punti 49 sa 51 iktar ’il fuq). Fid-dawl tat-tip ta’ din it-trade mark, kif ukoll tar-rappreżentazzjoni grafika tagħha u tad-deskrizzjoni tagħha, għandu jiġi kkonstatat li t-tielet karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark, jiġifieri d-differenzjazzjoni bejn kwadri żgħar fuq kull wiċċ tal-kubu b’sitt kuluri bażiċi, li tagħmilha possibbli li dawn jingħażlu minn xulxin u li toħloq effett ta’ kuntrast bejniethom, hija inerenti u konsostanzjali għall-forma rrappreżentata u, kif ġustament irrileva l-Bord tal-Appell, tagħmel parti integrali minn din il-forma.
86
F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat ukoll, bħalma għamel l-EUIPO, li ż-żieda ta’ sitt kuluri bażiċi (ara l-punt 67 iktar ’il fuq), f’arranġament mhux daqstant ċar (ara l-punt 70 iktar ’il fuq), għall-forma tridimensjonali funzjonali, iddefinita b’mod ċar u rrappreżentata mil-linji funzjonali tal-grilja, ma tipprekludix li t-trade mark ikkontestata tkun sinjal magħmul esklużivament minn forma, fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94. Il-possibbiltà li uċuħ oħra jkunu jistgħu jagħmlu lir-Rubik’s Cube iktar minn forma hija irrilevanti sabiex ikun magħruf jekk, f’dan il-każ, l-effett ta’ kuntrast li jirriżulta mid-differenzjazzjoni tal-uċuħ (kwadri żgħar) tal-kubu b’kuluri bażiċi jikkostitwixxix karatteristika essenzjali tal-imsemmija trade mark.
87
Dawn il-konstatazzjonijiet ma jistgħux jiġu kontradetti bl-argumenti tar-rikorrenti.
88
Fl-ewwel lok, minn naħa, f’dak li għandu x’jaqsam mal-argument tar-rikorrenti li l-kummerċjalizzazzjoni tar-Rubik’s Cube ma hijiex kriterju rilevanti, għandu jitfakkar li l-karatteristiċi essenzjali tal-forma li tkun meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku għandhom, sa fejn possibbli, jiġu evalwati fid-dawl tal-funzjoni teknika tal-prodott konkret irrappreżentat (ara l-punt 32 iktar ’il fuq) u li, għalkemm l-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tas-sinjal inkwistjoni għandha bħala prinċipju tibda bl-eżami tar-rappreżentazzjoni grafika tiegħu, l-awtorità kompetenti tista’ wkoll tirreferi għal informazzjoni oħra utli li tagħmilha possibbli li jiġu ddeterminati korrettament dawn il-karatteristiċi, bħalma hija l-perċezzjoni tal-pubbliku rilevanti (ara l-punt 28 iktar ’il fuq). Dan ifisser li, minbarra r-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark ikkontestata, il-Bord tal-Appell seta’ wkoll jieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li l-forma ta’ din it-trade mark kienet tikkorrispondi għal prodott konkret irrappreżentat li kien ikkummerċjalizzat bil-kulur u li l-pubbliku rilevanti kien jarah b’dan il-mod.
89
Min-naħa l-oħra, f’dak li għandu x’jaqsam mal-argument tar-rikorrenti dwar il-mod kif il-Bord tal-Appell kien jevalwa l-forma tat-trade mark ikkontestata li kieku kien hemm, pereżempju, ittri jew ċifri fuq l-uċuħ, għandu jitqies li din il-kwistjoni hija waħda purament ipotetika u dan l-argument għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv, peress li l-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali ta’ sinjal għandha ssir każ b’każ (ara l-punt 25 iktar ’il fuq). F’dan il-każ, id-disinn tal-wiċċ tal-kubu jitwaħħad mal-forma tiegħu u ma jikkostitwixxix fih innifsu karatteristika essenzjali tas-sinjal (ara l-punti 61 sa 75 iktar ’il fuq), iżda huwa esklużivament l-effett ta’ kuntrast maħluq minnu li jikkostitwixxi tali karatteristika essenzjali. Huwa irrelevanti jekk, f’każ partikolari ieħor, disinni oħra tal-wiċċ ikunux jitqiesu bħala karatteristika essenzjali mhux funzjonali ta’ trade mark oħra jew le.
90
Fit-tieni lok, f’dak li għandu x’jaqsam mal-argument tar-rikorrenti li l-Bord tal-Appell ma ħax inkunsiderazzjoni l-emenda leġiżlattiva li introduċiet il-kliem “karatteristika oħra” fl-Artikolu 7(1)(e) tar-Regolament Nru 207/2009 (li ssostitwixxa r-Regolament Nru 40/94), dan għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv. Effettivament, il-fatt li trade marks li jkun fihom “karatteristi[ċi] oħra” apparti l-forma jistgħu jaqgħu taħt dan l-artikolu, kif emendat bir-Regolament 2015/2424, ma jfissirx tabilfors li l-imsemmi artikolu, fil-verżjoni preċedenti tiegħu, ma kienx ikopri t-trade marks tridimensjonali li fihom il-kuluri.
91
F’dan il-kuntest, għandu jitfakkar, bħalma għamel l-EUIPO, li l-inklużjoni tal-kliem “karatteristika oħra” mir-Regolament 2015/2424 fi ħdan l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009 (li ssostitwixxa r-Regolament Nru 40/94), ma kinitx intiża li tistabbilixxi li t-trade marks tridimensjonali bil-kuluri issa ma jaqgħux taħt l-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni fil-verżjoni preċedenti tagħha, minħabba l-fatt li fihom il-kuluri. Din l-emenda leġiżlattiva kienet marbuta mill-qrib mat-tneħħija tar-rekwiżit ta’ rappreżentazzjoni grafika bir-Regolament 2015/2424 u mal-introduzzjoni sussegwenti ta’ tipi ġodda ta’ trade marks “mhux tradizzjonali” fis-sistema tat-trade marks tal-Unjoni Ewropea. It-trade marks tridimensjonali bil-kulur ma ġewx introdotti permezz tal-imsemmija emenda leġiżlattiva, iżda kienu diġà jeżistu qabel, b’tali mod li ż-żieda tal-kliem “karatteristika oħra” ma biddlitx l-eżami tal-funzjonalità ta’ tali trade marks. Dak li huwa importanti huwa jekk il-kulur jew il-kuluri ta’ tali trade mark tridimensjonali humiex jew le karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark, iktar milli jekk dawn jagħmlux parti mill-forma jew minn xi “karatteristika oħra”.
92
B’hekk, kif essenzjalment iddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI (C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 51 u 52), li fiha kien japplika l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, iż-żieda ta’ karatteristiċi mhux essenzjali mingħajr funzjoni teknika ma eskludietx il-forma minn din ir-raġuni assoluta għal rifjut, u dan kemm‑il darba l-karatteristiċi essenzjali kollha ta’ din il-forma jkunu jwettqu tali funzjoni (ara l-punt 40 iktar ’il fuq). F’din il-kawża, il-kulur aħmar tal-briksa tal-Lego tqies bħala karatteristika mhux essenzjali mill-Bord tal-Appell Estiż u mill-Qorti Ġenerali (sentenza tal‑14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI, C‑48/09 P, EU:C:2010:516, punti 73 u 74). Bl-istess mod, f’kawżi simili, il-Qorti Ġenerali kkonfermat l-invalidità ta’ trade marks abbażi tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009, qabel l-emenda tagħha bir-Regolament 2015/2424, jiġifieri meta din id-dispożizzjoni kienet issemmi biss “sinjali kkostitwiti esklużivament mill-forma”, fil-preżenza ta’ kuluri li ma kinux “forma” (sentenzi tal‑31 ta’ Jannar 2018, Rappreżentazzjoni ta’ garża li tipprovdi mediċina li tgħaddi minn ġol-ġilda, T‑44/16, mhux ippubblikata, EU:T:2018:48, punti 101 sa 104; tal‑24 ta’ Settembru 2019, Rappreżentazzjoni ta’ kwadru iswed li fih seba’ ċrieki blu konċentriċi, T‑261/18, EU:T:2019:674, punti 70 sa 72, u d-digriet tal‑15 ta’ Lulju 2021, Roxtec vs EUIPO – Wallmax (Rappreżentazzjoni ta’ kwadru oranġjo li fih seba’ ċrieki suwed konċentriċi), T‑455/20, mhux ippubblikata, EU:T:2021:483, punti 51 sa 53).
93
Fit-tielet lok, f’dak li għandu x’jaqsam mar-riferiment mir-rikorrenti għas-sentenzi tat‑12 ta’ Ġunju 2018, Louboutin u Christian Louboutin (C‑163/16, EU:C:2018:423) u tal‑14 ta’ Marzu 2019, Textilis (C‑21/18, EU:C:2019:199), għandu jitqies, bħalma għamel il-Bord tal-Appell, li, f’dan il-każ, dawn is-sentenzi huma irrilevanti, għar-raġunijiet li ġejjin.
94
Minn naħa, il-kawża li wasslet għas-sentenza tat‑12 ta’ Ġunju 2018, Louboutin u Christian Louboutin (C‑163/16, EU:C:2018:423), ma hijiex analoga għal dan il-każ, peress li kienet tikkonċerna sinjal li jikkonsisti f’kulur applikat fuq il-pett ta’ żarbun, jiġifieri trade mark ta’ pożizzjoni, u mhux trade mark tridimensjonali. Il-Qorti tal-Ġustizzja essenzjalment iddeċidiet li trade mark li kienet b’mod ċar intiża li tipproteġi l-applikazzjoni ta’ kulur partikolari fuq parti ta’ prodott, billi teskludi b’mod espliċitu l-kontorni tal-prodott, ma kinitx magħmula esklużivament mill-forma tal-prodott fis-sens tal-Artikolu 3(1)(e)(iii) tad-Direttiva 2008/95/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta’ Ottubru 2008 biex jiġu approssimati l-liġijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU 2008, L 299, p. 25) (sentenza tat‑12 ta’ Ġunju 2018, Louboutin u Christian Louboutin, C‑163/16, EU:C:2018:423, punt 27). Dan ma huwiex inkompatibbli mal-konstatazzjoni li trade mark ta’ forma li jkun fiha l-kuluri tista’, f’każ partikolari, dejjem titqies li hija magħmula esklużivament mill-forma tal-prodott għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 207/2009, qabel l-emenda tiegħu bir-Regolament 2015/2424, jew tar-Regolament Nru 40/94 (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati fil-punt 92 iktar ’il fuq).
95
Min-naħa l-oħra, il-kawża li wasslet għas-sentenza tal‑14 ta’ Marzu 2019, Textilis (C‑21/18, EU:C:2019:199), lanqas ma hija analoga għal dan il-każ, peress li l-Qorti tal-Ġustizzja, f’dik is-sentenza, eżaminat trade mark figurattiva b’disinni dekorattivi li kienet imwaħħla fuq xi prodotti, u mhux trade mark tridimensjonali b’kuluri bażiċi.
96
Fir-raba’ lok, f’dak li għandu x’jaqsam mar-riferiment tar-rikorrenti għal sentenzi u deċiżjonijiet oħra, dawn tal-aħħar għandhom ukoll jitqiesu bħala irrilevanti f’dan il-każ.
97
L-ewwel nett, fir-rigward tas-sentenza tar-rechtbank Gelderland (il-Qorti Distrettwali ta’ Gelderland, il-Pajjiżi l-Baxxi) (dokument mehmuż AP 1), huwa biżżejjed li jiġi rrilevat, kif għamel il-Bord tal-Appell fil-punt 69 tad-deċiżjoni kkontestata, li t-trade marks invokati mir-rikorrenti “ma [kellhomx] l-għan li jipproteġu l-forma, iżda biss l-applikazzjoni tad-disinn inkwistjoni fuq post speċifiku tal-prodotti” (punt 4.19 ta’ din is-sentenza). F’dan il-każ, mill-banda l-oħra, l-allegazzjoni li t-trade mark ikkontestata hija intiża biss li tipproteġi d-disinn tal-wiċċ tal-prodott, jiġifieri “arranġament speċifiku ta’ kuluri speċifiċi”, ma tirriżultax mir-rappreżentazzjoni grafika u mid-deskrizzjoni ta’ din it-trade mark (ara l-punti 61 sa 75 iktar ’il fuq), iżda hija pjuttost forma rreġistrata bil-kulur. Barra minn hekk, id-deċiżjonijiet nazzjonali ma jorbtux lill-EUIPO, kif proprju tirrikonoxxi r-rikorrenti, u, fi kwalunkwe każ, il-Bord tal-Appell ħa inkunsiderazzjoni l-imsemmija sentenza kif meħtieġ.
98
It-tieni nett, fir-rigward tas-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja (T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765), ir-riferiment għall-konstatazzjonijiet tagħha mir-rikorrenti ma huwiex rilevanti f’dan il-każ. Qabel xejn, għandu jiġi enfasizzat li din is-sentenza kienet tirrigwarda t-trade mark tridimensjonali tal-Unjoni Ewropea Nru 162784 għar-Rubik’s Cube bl-iswed u bl-abjad, riprodotta fil-punt 7 iktar ’il fuq, u mhux it-trade mark ikkontestata, irreġistrata bil-kulur u riprodotta fil-punt 2 iktar ’il fuq. Barra minn hekk, sa fejn il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li “l-karatteristika magħrufa sew tar-‘Rubik’s Cube’ marbuta mal-eżistenza ta’ differenzi fil-kulur fuq is-sitt uċuħ tal-kubu[,] element li ma jidhirx fir-rappreżentazzjoni grafika tat-trade mark [Nru 162784,] setgħet, bħall-mekkaniżmu intern tar-‘Rubik’s Cube’ li jippermetti r-rotazzjoni vertikali u orizzontali tal-fillieri ta’ kubi żgħar, validament tittieħed inkunsiderazzjoni mill-Bord tal-Appell fl-evalwazzjoni tal-funzjonalità taż-żewġ karatteristiċi essenzjali korrettament identifikati tal-imsemmija trade mark” (sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 99), bl-ebda mod ma jista’ jiġi dedott li ż-żieda ta’ sitt kuluri bażiċi fir-Rubik’s Cube tippermetti li t-trade mark ikkontestata ma tkunx magħmula esklużivament minn forma fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94.
99
It-tielet nett, fir-rigward tas-sentenza tal‑24 ta’ Mejju 2023, Glaxo Group vs EUIPO – Cipla Europe (Forma ta’ inalatur) (T‑477/21, mhux ippubblikata, EU:T:2023:280), huwa biżżejjed li jiġi rrilevat li din il-kawża kienet tikkonċerna l-karattru distintiv tat-trade mark inkwistjoni, u mhux il-funzjonalità tagħha, b’tali mod li ma hijiex rilevanti f’dan il-każ. Fil-fatt, l-eżami skont l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 ma jaqax taħt l-istess regoli bħall-evalwazzjoni tal-elementi distintivi, li l-identifikazzjoni tagħhom hija intiża li tivvaluta l-funzjoni ta’ indikazzjoni tal-oriġini tal-prodotti f’għajnejn il-konsumatur, liema valutazzjoni hija differenti mid-determinazzjoni tal-elementi essenzjali ta’ forma (sentenzi tal‑24 ta’ Settembru 2019, Rappreżentazzjoni ta’ kwadru iswed li fih seba’ ċrieki blu konċentriċi, T‑261/18, EU:T:2019:674, punt 53, u tat‑30 ta’ Marzu 2022, Forma ta’ stvaletta li taqbeż (rebound shoe), T‑264/21, mhux ippubblikata, EU:T:2022:193, punt 43).
100
Fil-ħames lok, f’dak li għandu x’jaqsam mal-kritika tar-rikorrenti mmirata għad-dikjarazzjoni, “aktarx allarmista” fil-fehma tagħha, tal-Bord tal-Appell li l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 isir prattikament ineffettiv jekk iż-żieda ta’ kulur, sew essenzjali u sew sempliċement dekorattiva, ma’ forma funzjonali tirrendi din id-dispożizzjoni inapplikabbli, għandu jiġi kkonstatat li d-dikjarazzjoni kkritikata tirriżulta minn ġeneralizzazzjoni min-naħa tal-Bord tal-Appell u hija superfluwa f’dan il-każ. Issa, ilment li jikkontesta evalwazzjoni superfluwa ma jistax jaffettwa d-dispożittiv tad-deċiżjoni kkontestata u għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv (ara s-sentenza tat‑28 ta’ Ġunju 2023, CEDC International vs EUIPO – Underberg (Forma ta’ werqa ħaxixa fi flixkun), T‑145/22, EU:T:2023:365, punt 113 u l-ġurisprudenza ċċitata).
101
Fid-dawl ta’ dak kollu premess, għandu jiġi konkluż li l-Bord tal-Appell ma wettaq ebda żball ta’ evalwazzjoni meta kkonstata li t-trade mark ikkontestata, jiġifieri trade mark tridimensjonali rreġistrata bil-kulur, kienet magħmula esklużivament minn forma fis-sens tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94.
102
Għalhekk, l-argument tar-rikorrenti ma jistax jintlaqa’.
103
Għaldaqstant, l-ewwel parti tal-motiv uniku għandha tiġi miċħuda.
Fuq it-tieni parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-analiżi tal-funzjonalità tat-trade mark ikkontestata
104
Permezz tat-tieni parti tal-motiv uniku, ir-rikorrenti tallega li, anki li kellu jitqies li l-kuluri speċifiċi u l-arranġament speċifiku tagħhom jagħmlu parti mill-forma tat-trade mark ikkontestata, dawn ma humiex meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku. Għalkemm huwa ċertament meħtieġ li s-sitt uċuħ tal-kubu jkunu jistgħu jiġu ddifferenzjati, il-mod kif dan jista’ jsir ma huwiex, madankollu, kwistjoni teknika, iżda waħda purament estetika.
105
B’mod iktar preċiż, ir-rikorrenti tressaq erba’ argumenti. Fl-ewwel lok, hija ssostni li jeżistu possibbiltajiet bla għadd kif wieħed jista’ jiddisinnja wiċċ, b’mod li s-sitt uċuħ tal-kubu jkunu jistgħu jingħażlu minn xulxin u li l-għażla bl-ebda mod ma hija limitata minn kunsiderazzjonijiet tekniċi. Konsegwentement, it-trade mark ikkontestata ma tagħti monopolju fuq ebda forma, tkun xi tkun. Fit-tieni lok, ir-rikorrenti tirreferi għall-proċess kreattiv tar-Rubik’s Cube. Skont id-dikjarazzjoni tiegħu tal‑25 ta’ Novembru 1998 (punt 20 ta’ din id-dikjarazzjoni), E. Rubik għażel dawn il-kuluri ħajjin sabiex jagħmel il-kubu “iktar eċċitanti”, u mhux sabiex jagħmel sempliċi differenzjazzjoni. Ir-rikorrenti “ssostni li l-eċċitament ma jagħmilx parti mill-funzjoni teknika ta’ prodott”. Fit-tielet lok, ir-rikorrenti tqis li l-ġurisprudenza dwar il-“forom alternattivi” ma tapplikax għas-sempliċi dekorazzjonijiet arbitrarji tal-wiċċ li ma għandhom ebda effett fuq il-funzjoni, bħal f’dan il-każ. Fil-fehma tagħha, fejn id-dekorazzjoni tal-wiċċ tkun karatteristika essenzjali ta’ trade mark tridimensjonali, ma jkunx hemm riskju ta’ monopolizzazzjoni ta’ soluzzjoni teknika inkorporata fil-forma u l-portata tal-protezzjoni tkun limitata għall-elementi mhux funzjonali. Fir-raba’ lok, ir-rikorrenti ssostni li l-privattivi li, dak iż-żmien, kienu jipproteġu lir-Rubik’s Cube ma kienu jirrevendikaw ebda kuluri u lanqas biss kellhom kuluri, iżda kienu sempliċement jirreferu għal uċuħ li jistgħu jiġu ddifferenzjati. Għalhekk, il-protezzjoni tad-disinn tal-wiċċ, kif deskritta fit-trade mark ikkontestata, ma tagħti lok għal ebda protezzjoni perpetwa ta’ element li kien preċedentement protett minn privattivi.
106
L-EUIPO u l-intervenjenti jikkontestaw l-argumenti tar-rikorrenti.
107
Preliminarjament, ma huwiex meħtieġ li jitwaqqa’ dubju fuq l-evalwazzjonijiet tal-Bord tal-Appell, li, apparti dan, ma humiex ikkontestati mir-rikorrenti, dwar l-analiżi tal-funzjonalità tal-istruttura ta’ grilja u tal-forma ta’ kubu.
108
B’hekk, fil-punti 55 sa 58 tad-deċiżjoni kkontestata, f’dak li għandu x’jaqsam mal-istruttura ta’ grilja, magħmula minn linji suwed li jsallbu, orizzontalment u vertikalment, fuq kull wiċċ tal-kubu, billi kull waħda minnhom tinqasam f’kubi żgħar tal-istess daqs f’fillieri ta’ tlieta bi tlieta, il-Bord tal-Appell qies li tali struttura kienet meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku mfittex, u dan qagħad fuq id-deċiżjoni ċċitata (punti 40 sa 42) li tikkonċerna t-trade mark tal-Unjoni Ewropea Nru 162784, liema deċiżjoni ġiet ikkonfermata mis-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja (T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punti 86 u 87). Il-Bord tal-Appell qies li s-separazzjoni fiżika bejn il-kubi żgħar kienet meħtieġa sabiex il-fillieri varji ta’ dawn il-kubi żgħar ikunu jistgħu jduru, vertikalment u orizzontalment, bis-saħħa ta’ mekkaniżmu fiċ-ċentru tal-kubu (punti 40 sa 42 tad-deċiżjoni ċċitata). Huwa żied jgħid li, fil-kuntest tal-proċedimenti quddiem id-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni, iż-żewġ partijiet kienu pproduċew paġna tas-sit internet Wikipedia dwar ir-Rubik’s Cube (ara l-Anness 16 u l-Esibit 1), li kien fiha x-xbieha riprodotta hawn taħt. Fil-fehma tal-Bord tal-Appell, minn din ix-xbieha kien jirriżulta b’mod ċar li t-trade mark ikkontestata kienet tirreferi għal prodott li, apparti l-kuluri, ma kienx differenti minn dak eżaminat fid-deċiżjoni ċċitata. Konsegwentement, il-konklużjonijiet ta’ din id-deċiżjoni dwar il-funzjonalità teknika tal-istruttura ta’ grilja kellhom jgħoddu wkoll għal dan il-każ.
109
Bl-istess mod, fil-punt 59 tad-deċiżjoni kkontestata, f’dak li għandu x’jaqsam mal-forma tal-kubu, il-Bord tal-Appell irrileva li l-Qorti Ġenerali kienet ikkonfermat il-konklużjonijiet tiegħu li din il-forma kienet meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku mfittex. Peress li l-logħba ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali kienet magħmula minn kubi żgħar irranġati f’ringieli tlieta bi tlieta, li kellhom jiddawru vertikalment u orizzontalment sabiex tinstab is-soluzzjoni tal-logħba, billi kull wiċċ ikollu kulur differenti, il-forma tal-prodott kollu kemm hu kienet tabilfors dik ta’ kubu (sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja, T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765, punt 89). F’dan il-każ, il-Bord tal-Appell qies li, peress li l-forma ta’ kubu ma setgħetx tinfired mill-istruttura tal-grilja, dawn il-konklużjonijiet kienu jgħoddu wkoll għat-trade mark ikkontestata.
110
Għandha issa ssir analiżi tal-funzjonalità tat-tielet karatteristika essenzjali, jiġifieri d-differenzjazzjoni tal-kwadri żgħar fuq kull wiċċ tal-kubu b’sitt kuluri bażiċi, li tagħmilha possibbli li jingħażel wiċċ minn ieħor u li toħloq effett ta’ kuntrast bejniethom (ara l-punt 74 iktar ’il fuq).
111
Fil-punti 71 sa 74 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell fakkar, fir-rigward tal-“funzjoni teknika tal-kuluri”, li, fid-deċiżjoni ċċitata li tikkonċerna l-validità tat-trade mark tal-Unjoni Ewropea Nru 162784, huwa kien qies li t-taħżiż differenti (linji vertikali, linji dijagonali, punti, eċċ.) tal-kwadri ta’ kull wiċċ tal-kubu kien jissuġġerixxi kuluri differenti u, konsegwentement, li l-kuluri differenti fuq is-sitt uċuħ tal-kubu kienu jikkostitwixxu t-tielet karatteristika essenzjali tas-sinjal. Fid-dawl tar-riżultat tekniku mfittex, jiġifieri li l-fillieri tal-kubi jiddawwru, orizzontalment u vertikalment, sakemm kull wiċċ tal-logħba ta’ taħbil il-moħħ ikollu disa’ kwadri tal-istess kulur, huwa kien tal-fehma li l-kuluri kienu meħtieġa sabiex jinkiseb dan ir-riżultat. B’hekk, il-kubu ma jservix bħala logħba ta’ taħbil il-moħħ jekk is-sitt uċuħ tiegħu kellhom ikunu kollha tal-istess kulur (punti 22 u 44 tad-deċiżjoni ċċitata). Fil-fehma tagħha, il-Qorti Ġenerali kienet impliċitament ikkonfermat, fis-sentenza tagħha tal‑24 ta’ Ottubru 2019, Forma ta’ kubu b’uċuħ li għandhom struttura ta’ grilja (T‑601/17, mhux ippubblikata, EU:T:2019:765), li l-kuluri tar-Rubik’s Cube kienu meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku.
112
Fil-punti 75 sa 86 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell ikkonstata li l-allegazzjoni tar-rikorrenti li l-kombinazzjoni speċifika tas-sitt kuluri rrivendikati kienet distintiva u arbitrarja, apparti li kienet tgawdi protezzjoni tad-drittijiet tal-awtur, ma tistax twaqqa’ dubju fuq il-konklużjonijiet imsemmija iktar ’il fuq. L-ewwel nett, huwa ċaħad l-argument li l-kombinazzjoni ta’ kuluri kien jagħti karattru distintiv lir-Rubik’s Cube kkummerċjalizzata b’suċċess mir-rikorrenti. Mill-Artikolu 51(2) tar-Regolament Nru 40/94 jirriżulta li, anki kieku forma ta’ prodott meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku kienet, minħabba l-użu li kien sar minnha, kisbet karattru distintiv, hija kellha tiġi ddikjarata invalida. It-tieni nett, huwa ċaħad l-allegazzjoni li l-kuluri ma kinux l-unika soluzzjoni sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku li jikkonsisti fid-distinzjoni bejn il-kubi differenti, minħabba li din kienet ibbażata fuq l-ipoteżi żbaljata li l-kuluri kellhom jingħażlu mill-forma. Fil-fatt, l-eżistenza ta’ forom alternattivi li jagħmluha possibbli li jinkiseb l-istess riżultat tekniku ma kinitx tipprekludi, fiha nnifisha, li trade mark tkun tista’ taqa’ taħt l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tal-imsemmi regolament. Il-fatt li l-istess riżultat tekniku tar-Rubik’s Cube jista’ jinkiseb billi jiżdiedu disinni, simboli jew ittri fuq il-wiċċ tal-kubi kien għalhekk irrilevanti għall-finijiet tal-evalwazzjoni tan-natura funzjonali tal-kuluri inkwistjoni. Barra minn hekk, huwa ċaħad, għall-istess raġuni, l-argument li l-għażla tal-kuluri speċifiċi kienet saret b’mod arbitrarju. Hija rrilevat li, kif kien spjega E. Rubik stess fid-dikjarazzjoni bil-miktub tiegħu tas‑26 ta’ Frar 2015 (Anness 22 tat-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità) huwa oriġinarjament kien waħħal stikers differenti fuq il-wiċċ tal-kubi, b’tali mod li l-moviment ta’ kull kubu hekk kif jiddawwar ikun jista’ jingħażel (punt 16 tad-dikjarazzjoni). Fil-fehma tal-Bord tal-Appell, minn dan isegwi li kull kumbinazzjoni ta’ sitt kuluri distinti biżżejjed il-wieħed mill-ieħor hija xierqa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku mfittex. Huwa kkonstata li l-kombinazzjoni tal-kulur aħmar, aħdar, blu, oranġjo, isfar u abjad kienet tissodisfa dan il-kriterju u għalhekk kienet meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku tar-Rubik’s Cube. Fl-aħħar nett, huwa żied jgħid li kwalunkwe protezzjoni tad-drittijiet tal-awtur, li din il-kombinazzjoni ta’ kuluri jew id-disinn tar-Rubik’s Cube jgawdu, ma jistax ikollha effett fuq l-evalwazzjoni tal-validità tat-trade mark ikkontestata fid-dawl tal-imsemmi artikolu.
113
Fil-punt 87 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell ikkonkluda li t-tielet karatteristika essenzjali, jiġifieri s-sitt kuluri differenti tal-kaxxi fuq kull wiċċ tal-kubu, kienet meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku.
114
F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li l-fatt li kull wiċċ (u kull kwadru żgħir) tal-kubu jista’ jingħażel mill-uċuħ l-oħra b’sitt kuluri ddifferenzjati jikkostitwixxi karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata li hija meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku ta’ din it-trade mark, u dan kif ġie stabbilit fil-punti 52 u 53 iktar ’il fuq. Il-funzjoni teknika ta’ din il-karatteristika essenzjali hija li tagħmilha possibbli li jkunu jistgħu jingħażlu minn xulxin kull wiċċ tal-kubu, permezz ta’ effett ta’ kuntrast, kif ukoll kull wieħed mill-kwadri żgħar tal-istruttura ta’ grilja li tidher fuq kull wieħed minn dawn l-uċuħ.
115
Għandu jiġi kkonstatat ukoll li l-preżenza fit-trade mark ikkontestata ta’ karatteristiċi mhux essenzjali li jikkonsistu f’medda ta’ sitt kuluri bażiċi, sa fejn dawn il-kuluri fihom infushom ma jkunux funzjonali, ma għandha ebda effett fuq il-konklużjoni li l-imsemmija trade mark hija magħmula esklużivament mill-forma tal-prodott meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku, fid-dawl tal-ġurisprudenza dwar l-elementi arbitrarji minuri (ara l-punt 40 iktar ’il fuq). Mill-bqija, fid-dawl tan-natura bażika tal-imsemmija kuluri, l-allegazzjoni tar-rikorrenti li “l-eċċitament ma jagħmilx parti mill-funzjoni teknika ta’ prodott” hija ineffettiva f’dan il-każ, peress li l-funzjoni teknika tal-kuluri ddifferenzjati inkwistjoni ma hijiex li l-osservatur ikun “eċċitat”, iżda li tagħmilha possibbli għal dan tal-aħħar li jagħżel minn xulxin, permezz ta’ effett ta’ kuntrast, l-uċuħ tal-kubu u l-kwadri żgħar fuqhom.
116
Dawn il-konstatazzjonijiet ma jistgħux jiġu kontradetti bl-argumenti tar-rikorrenti.
117
Fl-ewwel lok, f’dak li għandu x’jaqsam mar-riferiment tar-rikorrenti għall-possibbiltajiet bla għadd kif wieħed jista’ jiddisinnja l-wiċċ tar-Rubik’s Cube, għandu jitqies li, anki jekk huwa minnu li r-riżultat tekniku mfittex ikun jista’ jinkiseb b’numru bla għadd ta’ disinni tal-wiċċ, il-kwistjoni, f’dan il-każ, ma hijiex dik tal-eżistenza ta’ alternattivi possibbli għall-karatteristiċi mhux essenzjali, iżda dik tar-rabta kawżali bejn karatteristika essenzjali u r-riżultat tekniku, jiġifieri jekk id-“disinn tal-wiċċ” partikolari tat-trade mark ikkontestata li jagħmilha possibbli li jingħażlu minn xulxin l-uċuħ tal-kubu u l-kwadri żgħar tal-istruttura tal-grilja permezz ta’ effett ta’ kuntrast ikunx jikkostitwixxi karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark li hija meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku tal-imsemmija trade mark. Issa, tali rabta kawżali ġiet ikkonstatata fil-punt 114 iktar ’il fuq. Għalhekk, il-fatt li disinni oħra tal-wiċċ (elementi grafiċi, simboli, disinni, xbihat, lowgos, karattri, ittri, numri, mezzi tanġibbli jew elettroniċi, ologrammi, kuluri tan-neon jew kuluri metalliċi brillanti, pastell jew skuri) huma possibbli, huwa irrilevanti f’dan il-każ. Ir-riferiment għal possibbiltajiet bla għadd ta’ disinn hija għalhekk ineffettiva.
118
Għandu jitqies ukoll, bħalma għamel l-EUIPO, li l-għażla ta’ sitt kuluri bażiċi sabiex l-uċuħ tal-kubu jingħażlu minn xulxin hija waħda mis-soluzzjonijiet l-iktar ovvji li wieħed jista’ jipprevedi. In-natura bażika ta’ dawn il-kuluri tissuġġerixxi li dawn huma ta’ importanza minuri u sekondarja meta wieħed iqabbilhom mal-forma (ara l-punt 67 iktar ’il fuq). Barra minn hekk, l-arranġament tagħhom fuq l-uċuħ tal-kubu ma tantx huwa ċar (ara l-punt 70 iktar ’il fuq). L-elementi l-iktar importanti tat-trade mark ikkontestata huma l-forma ta’ kubu, l-istruttura ta’ grilja u l-fatt li kull wiċċ tal-kubu jista’ jingħażel mill-oħrajn permezz ta’ effett ta’ kuntrast. Il-possibbiltà li finituri oħra tal-wiċċ, iktar sofistikati u inqas bażiċi, jistgħu “jelevaw” dawn id-disinni għal-livell ta’ karatteristika essenzjali tibqa’ irrilevanti għas-soluzzjoni ta’ din it-tilwima (ara l-punt 70 iktar ’il fuq).
119
Fit-tieni lok, f’dak li għandu x’jaqsam mal-argument tar-rikorrenti dwar il-“proċess kreattiv” tar-Rubik’s Cube, huwa biżżejjed li jiġi rrilevat li l-Bord tal-Appell ippreċiża, fil-punt 78 tad-deċiżjoni kkontestata, li “kull kumbinazzjoni ta’ sitt kuluri” hija xierqa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku mfittex. Huwa ma għamel ebda riferiment għal disinni oħra ta’ uċuħ possibbli, bħal lowgos li jiġbdu l-attenzjoni jew li jkunu viżwalment “eċċitanti”. Anki li kellu jitqies li l-Bord tal-Appell qies b’mod żbaljat li “kull kumbinazzjoni ta’ sitt kuluri” hija xierqa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku, peress li ċerti kumbinazzjonijiet speċifiċi oħra ta’ kuluri jistgħu jitqiesu, waħedhom, bħala karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata, dan ma huwiex biżżejjed sabiex jitwaqqa’ dubju fuq il-legalità tal-imsemmija deċiżjoni, peress li din il-kombinazzjoni ta’ sitt kuluri speċifiċi (f’arranġament mhux daqstant ċar), minkejja li ma hijiex funzjonali fiha nnifisha, ma hijiex karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark. Dan l-argument huwa għalhekk ineffettiv.
120
Fit-tielet lok, l-argument tar-rikorrenti dwar l-inapplikabbiltà tal-ġurisprudenza marbuta mal-forom alternattivi huwa bbażat fuq il-premessa li, f’dan il-każ, il-kombinazzjoni speċifika ta’ sitt kuluri hija karatteristika essenzjali tat-trade mark ikkontestata. Issa, din il-kombinazzjoni speċifika ta’ sitt kuluri (f’arranġament mhux daqstant ċar), minkejja li ma hijiex funzjonali fiha nnifisha, ma hijiex karatteristika essenzjali ta’ din it-trade mark. Għalhekk, il-kwistjoni dwar jekk il-Bord tal-Appell qiesx b’mod żbaljat li din il-ġurisprudenza kienet tapplika f’dan il-każ hija irrilevanti għall-eżitu ta’ din it-tilwima. Dan l-argument huwa għalhekk ineffettiv.
121
Fir-raba’ lok, fir-rigward tal-allegazzjoni tar-rikorrenti li l-privattivi li qabel kienu jipproteġu lir-Rubik’s Cube la kienu jirrevendikaw u lanqas ma kien fihom kuluri, iżda kienu sempliċement jirreferu għall-uċuħ laterali li jistgħu jingħażlu minn xulxin, għandu jiġi kkonstatat li tali fatt ma jippermettix li jinġibdu konklużjonijiet dwar il-portata tal-protezzjoni tat-trade mark ikkontestata. Mir-rappreżentazzjoni ta’ din it-trade mark, li hija trade mark tridimensjonali u mhux trade mark ta’ kulur, ta’ pożizzjoni jew ta’ disinn, u mid-deskrizzjoni tagħha, bl-ebda mod ma jirriżulta li l-protezzjoni qiegħda tintalab biss għall-kombinazzjoni tas-sitt kuluri speċifiċi u l-arranġament tagħhom, liema arranġament, apparti minn hekk, ma tantx huwa ċar. Din l-allegazzjoni hija għalhekk ineffettiva.
122
F’dan ir-rigward, għandu jiġi ppreċiżat li d-dritt tat-trade marks tal-Unjoni Ewropea ma fih ebda ġurisprudenza ekwivalenti għal dik li tapplika fil-kuntest distint tad-dritt tad-disinni tal-Unjoni Ewropea, li fih id-dehra tikkostitwixxi l-element determinanti tas-suġġett tal-protezzjoni (ara s-sentenza tat‑8 ta’ Marzu 2018, DOCERAM, C‑395/16, EU:C:2018:172, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata). Skont din il-ġurisprudenza, fil-każ fejn arranġament partikolari tal-karatteristiċi jkun ingħażel għal finijiet differenti mill-ħtieġa li titwettaq funzjoni teknika u, b’mod partikolari, għal finijiet ornamentali, id-disinn ikun validu, iżda jkun jagħti protezzjoni biss lil dan l-arranġament partikolari u mhux ukoll lill-karatteristiċi tad-dehra tal-prodott esklużivament funzjonali li jkunu kkonċernati minn dan l-arranġament (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑18 ta’ Novembru 2020, Tinnus Enterprises vs EUIPO – Mystic Products u Koopman International (Installazzjonijiet għad-distribuzzjoni ta’ fluwidi), T‑574/19, EU:T:2020:543, punti 25 u 26). Mill-banda l-oħra, fid-dritt tat-trade marks tal-Unjoni Ewropea, il-fatt li l-kombinazzjoni ta’ elementi esklużivament funzjonali tkun tagħti valur estetiku ġenerali jew tkun tgħin sabiex tinħoloq xbieha ornamentali tat-trade mark li għaliha tkun tressqet l-applikazzjoni għal reġistrazzjoni ma jipprekludix l-applikazzjoni tar-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 (ara l-punt 42 iktar ’il fuq), u lanqas tar-raġuni ta’ invalidità korrispondenti.
123
Huwa għalhekk li l-Bord tal-Appell ma wettaq ebda żball ta’ evalwazzjoni meta kkonstata, essenzjalment, li l-karatteristika essenzjali marbuta mal-fatt li kull wiċċ (u kull kwadru żgħir) tal-kubu jista’ jingħażel mill-uċuħ l-oħra permezz ta’ sitt kuluri ddifferenzjati li joħolqu effett ta’ kuntrast kienet waħda funzjonali, jiġifieri meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku tat-trade mark ikkontestata.
124
It-tieni parti tal-motiv uniku għandha għalhekk tiġi miċħuda.
Fuq it-tielet parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni dwar il-“logħob ta’ taħbil il-moħħ”
125
Permezz tat-tielet parti tal-motiv uniku, li tikkonċerna b’mod iktar speċifiku l-“logħob ta’ taħbil il-moħħ” (fis-sens strett ta’ “jigsaw puzzles” bl-Ingliż) li jaqgħu fil-Klassi 28, ir-rikorrenti tikkritika lill-Bord tal-Appell talli, b’mod żbaljat, applika l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, peress li, l-ewwel nett, il-forma tar-Rubik’s Cube ma hijiex “xbieha” u, it-tieni nett, ir-riżultat tekniku li fuqu l-Bord tal-Appell ibbaża l-evalwazzjoni tiegħu (ara l-punt 52 iktar ’il fuq), jiġifieri, essenzjalment, dak li jiddawru elementi diġà mmontati, ma huwiex dak ta’ logħba ta’ taħbil il-moħħ, li l-għan tagħha huwa li tinħareġ xbieha, billi jiġu mmontati elementi individwali li jgħaqqdu l-wieħed mal-ieħor.
126
L-EUIPO u l-intervenjenti jikkontestaw l-argumenti tar-rikorrenti.
127
Fil-punti 88 sa 90 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Bord tal-Appell irrileva li d-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni kienet qieset li l-“logħob ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali”, li fir-rigward tagħhom it-tliet karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata kienu tqiesu li huma meħtieġa sabiex jinkiseb riżultat tekniku, kienu identiċi għall-kategoriji usa’ tal-“ġugarelli u logħob, logħob ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali” li jaqgħu taħt il-Klassi 28 jew kienu inklużi f’dawn tal-aħħar. F’dak li għandu x’jaqsam mal-logħob ta’ taħbil il-moħħ (fis-sens strett ta’ “jigsaw puzzles” bl-Ingliż), id-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni kienet qieset li ma setax ikun eskluż li l-forma tridimensjonali magħmula minn kubi b’kuluri differenti tkun tista’ tintuża sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku li dawn il-kubi jingħafsu u jiġu mmontati f’ċertu pożizzjoni bl-istess sekwenza ta’ kuluri. Il-Bord tal-Appell irrileva li l-appell quddiemu kien jikkontesta biss din il-motivazzjoni dwar il-logħob ta’ taħbil il-moħħ u qabel li l-ispjegazzjoni mogħtija mid-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni f’dan ir-rigward ma kinitx tinftiehem. Madankollu, huwa kkonstata li l-konklużjoni li l-forma protetta mit-trade mark ikkontestata kienet meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku tal-logħob ta’ taħbil il-moħħ kellha tiġi kkonfermata. Skont is-sens letterali tagħha, logħba ta’ taħbil il-moħħ kienet logħba li kienet tikkonsisti fit-taqħqid ta’ bċejjeċ fil-forma ta’ mużajk, ġeneralment irregolari, li jingħaqdu l-waħda mal-oħra, fejn kull biċċa tirrappreżenta ġeneralment parti minn xbieha, b’tali mod li ladarba jingħaqdu, il-bċejjeċ tal-logħba ta’ taħbil il-moħħ joħorġu xbieha sħiħa. Il-Bord tal-Appell qies li, anki jekk Rubik’s Cube forsi ma kinitx l-ewwel eżempju ta’ logħba ta’ taħbil il-moħħ li tiġi f’moħħ dak li jkun, ma hemm xejn fir-rappreżentazzjoni tas-sinjal li jeskludi l-possibbiltà li l-kubu jiżżarma u jiġi mmontat mill-ġdid sabiex tinkiseb il-kombinazzjoni perfetta, peress li l-istruttura ta’ grilja hija meħtieġa sabiex jiġu sseparati d-diversi kubi u l-kuluri huma meħtieġa sabiex tiġi indikata l-ordni li fiha l-kubi kellhom jiġu mmontati mill-ġdid.
128
Il-Bord tal-Appell ikkonkluda, essenzjalment, li t-trade mark ikkontestata kienet ġiet irreġistrata bi ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 fir-rigward tal-prodotti kollha koperti mir-reġistrazzjoni, inkluż il-logħob ta’ taħbil il-moħħ.
129
F’dan ir-rigward, huwa paċifiku li din il-parti tal-motiv uniku ma tikkonċernax il-“logħob ta’ taħbil il-moħħ tridimensjonali” (fis-sens ta’ “logħob ta’ taħbil il-moħħ mekkaniku” jew “mechanical puzzles” bl-Ingliż), iżda biss l-indikazzjoni tal-“logħob ta’ taħbil il-moħħ” (fis-sens strett ta’ “jigsaw puzzles” bl-Ingliż), jiġifieri prodotti li huma tipikament bidimensjonali, anki jekk hemm minnhom tridimensjonali.
130
Għandu jiġi osservat li, għalkemm l-applikazzjoni tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, li jikkonċerna l-forom, u għalhekk il-prodotti tridimensjonali, għal tali indikazzjoni ta’ prodotti tipikament bidimensjonali tista’ tidher skunċertanti, il-kawża inizjalment tammonta għall-għażla ta’ din l-indikazzjoni mir-rikorrenti (jew mid-dante causa tagħha).
131
Issa, għandu jitfakkar li, skont ir-Regola 2(2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2868/95 tat‑13 ta’ Diċembru 1995 li jimplementa r-Regolament Nru 40/94 (ĠU 1995, L 303 p. 1), kif applikabbli f’dan il-każ, il-lista tal-prodotti u tas-servizzi li għalihom tkun tressqet applikazzjoni għal trade mark għandha tkun imfassla b’mod li tkun toħroġ b’mod ċar in-natura tagħhom.
132
Dan ifisser li hija l-persuna li tressaq applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ sinjal bħala trade mark Komunitarja li għandha tindika, fl-applikazzjoni tagħha, il-lista ta’ prodotti jew ta’ servizzi li għalihom tkun qiegħda tintalab ir-reġistrazzjoni u li għandha tipprovdi, għal kull wieħed mill-imsemmija prodotti jew servizzi, deskrizzjoni li tindika b’mod ċar in-natura tagħhom (ara s-sentenza tas‑6 ta’ April 2017, Nanu‑Nana Joachim Hoepp vs EUIPO – Fink (NANA FINK), T‑39/16, EU:T:2017:263, punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata).
133
Dan ir-rekwiżit ta’ ċarezza ġie, barra minn hekk, imsaħħaħ bil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, li tgħid li l-prodotti jew is-servizzi li għalihom tkun tressqet applikazzjoni għal trade mark tal-Unjoni Ewropea għandhom jiġu identifikati mill-applikant b’biżżejjed ċarezza u preċiżjoni sabiex l-awtoritajiet kompetenti u l-operaturi ekonomiċi jkunu jistgħu, abbażi ta’ dan biss, jiddeterminaw il-portata tal-protezzjoni mogħtija mit-trade mark (sentenza tad‑19 ta’ Ġunju 2012, Chartered Institute of Patent Attorneys, C‑307/10, EU:C:2012:361, punt 64).
134
F’dan il-każ, għandu jiġi rrilevat li l-indikazzjoni “jigsaw puzzles” bl-Ingliż (li huwa l-lingwa tal-preżentata tat-trade mark ikkontestata) għal prodotti li jaqgħu fil-Klassi 28 tista’ tkun interpretata b’żewġ modi diverġenti. Minn naħa, din l-indikazzjoni tista’ tkun interpretata b’mod restrittiv, bħalma interpretata r-rikorrenti, bħala “xbieha” bidimensjonali. Madankollu, il-preżentata ta’ trade mark tridimensjonali għal tali prodotti bidimensjonali ma tidhirx verosimili. Min-naħa l-oħra, din l-indikazzjoni tista’ tiġi interpretata b’mod usa’ fis-sens li tirreferi kemm għal “jigsaw puzzles” fil-forma ta’ xbihat (żewġ dimensjonijiet) kif ukoll għal “jigsaw puzzles” fil-forma ta’ oġġetti (tliet dimensjonijiet), liema interpretazzjoni hija iktar verosimili fir-rigward ta’ trade mark tridimensjonali, li hija t-tip ta’ trade mark magħżula mir-rikorrenti (jew mid-dante causa tagħha).
135
Għandu jiġi kkonstatat li, billi ż-żewġ interpretazzjonijiet diverġenti msemmija iktar ’il fuq huma aċċettabbli fir-rigward tal-prodotti li jaqgħu taħt il-Klassi 28, koperti mit-trade mark tridimensjonali kkontestata, l-indikazzjoni “jigsaw puzzles” hija ambigwa u, konsegwentement, ma tistax tissodisfa r-rekwiżit ta’ ċarezza li joħroġ mir-Regola 2(2) tar-Regolament Nru 2868/95 u mill-ġurisprudenza.
136
Issa, għandu jitfakkar li, skont il-ġurisprudenza, il-proprjetarju ta’ trade mark ma jistax japprofitta minn ksur tal-obbligu tiegħu li jindika l-lista tal-prodotti b’mod ċar u preċiż (ara s-sentenza tas‑6 ta’ April 2017, NANA FINK, T‑39/16, EU:T:2017:263, punt 48 u l-ġurisprudenza ċċitata).
137
Għalhekk, l-indikazzjoni kkonċernata ma għandhiex tiġi interpretata b’mod li tinkludi biss, għall-benefiċċju tar-rikorrenti, il-“jigsaw puzzles” bidimensjonali, liema interpretazzjoni tagħmilha possibbli li din l-indikazzjoni tiskappa r-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 u r-raġuni ta’ invalidità korrispondenti. Din l-indikazzjoni għandha tiġi interpretata b’mod li tkun tinkludi wkoll il-“jigsaw puzzles” tridimensjonali.
138
F’dak li għandu x’jaqsam mal-“jigsaw puzzles” tridimensjonali, għandu jiġi kkonstatat li dawn huma meħtieġa sabiex jinkiseb ir-riżultat tekniku tat-trade mark ikkontestata (ara l-punti 52 u 53 iktar ’il fuq). Fil-fatt, kif ġustament ikkunsidra l-Bord tal-Appell fil-punt 90 tad-deċiżjoni kkontestata, ma hemm xejn fir-rappreżentazzjoni ta’ din it-trade mark, ipprovduta mid-dante causa tar-rikorrenti, li jeskludi l-possibbiltà li l-kubu jiżżarma u jiġi mmontat mill-ġdid sabiex tinkiseb il-kombinazzjoni perfetta, peress li l-istruttura ta’ grilja hija meħtieġa sabiex jiġu sseparati d-diversi kubi u l-kuluri huma meħtieġa sabiex tiġi indikata l-ordni li fiha l-kubi għandhom jiġu mmontati mill-ġdid.
139
Għalhekk, il-Bord tal-Appell ma wettaq ebda żball ta’ evalwazzjoni meta kkonstata li r-raġuni għal rifjut stabbilita fl-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94 kienet tgħodd ukoll għal-“logħob ta’ taħbil il-moħħ” (“jigsaw puzzles” bl-Ingliż) u, għaldaqstant, ikkonkluda li t-trade mark ikkontestata kienet taqa’ fl-iskop tar-raġuni ta’ invalidità korrispondenti fir-rigward tal-prodotti kollha koperti mir-reġistrazzjoni.
140
It-tielet parti tal-motiv uniku għandha għalhekk tiġi miċħuda.
141
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha premessi, ir-rikors għandu jiġi miċħud fl-intier tiegħu.
Fuq l-ispejjeż
142
Skont l-Artikolu 134(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, il-parti sokkombenti għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, kemm‑il darba dawn ikunu ntalbu.
143
Peress illi r-rikorrenti ħarġet telliefa, għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, kif mitlub mill-EUIPO u mill-intervenjenti. Barra minn hekk, fir-rigward tal-ispejjeż sostnuti minn din tal-aħħar quddiem il-Bord tal-Appell, huwa biżżejjed li jiġi rrilevat li, peress li din is-sentenza tiċħad ir-rikors ippreżentat kontra d-deċiżjoni kkontestata, huwa l-punt 2 tad-dispożittiv ta’ din tal-aħħar li jkompli jirregola l-ispejjeż inkwistjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑28 ta’ Frar 2019, Lotte vs EUIPO – Générale Biscuit-Glico France (PEPERO original), T‑459/18, mhux ippubblikata, EU:T:2019:119, punt 194).
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (Is-Sitt Awla)
taqta’ u tiddeċiedi:
1)
Ir-rikors huwa miċħud.
2)
Spin Master Toys UK Ltd hija kkundannata għall-ispejjeż.
Costeira
Kancheva
Tichy-Fisslberger
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu, fid-9 ta’ Lulju 2025.
Firem
Werrej
Il-fatti li wasslu għall-kawża
It-talbiet tal-partijiet
Id-dritt
Osservazzjonijiet preliminari
Fuq it-tip tad-trade mark ikkontestata
Fuq ir-riżultat tekniku tat-trade mark ikkontestata
Fuq l-ewwel parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-identifikazzjoni tal-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata
Fuq id-dikjarazzjoni preliminari dwar il-karatteristiċi essenzjali tat-trade mark ikkontestata
Fuq l-ilment prinċipali, li d-differenzjazzjoni b’sitt kuluri ma jistax jitqies li jagħmel parti integrali mill-forma tat-trade mark ikkontestata
Fuq it-tieni parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni fl-analiżi tal-funzjonalità tat-trade mark ikkontestata
Fuq it-tielet parti tal-motiv uniku, ibbażata fuq żball ta’ evalwazzjoni dwar il-“logħob ta’ taħbil il-moħħ”
Fuq l-ispejjeż
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.