62013CO0665
ΔΙΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (έκτο τμήμα)
της 21ης Οκτωβρίου 2014 (
*1
)
«Προδικαστική παραπομπή — Άρθρο 53, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας — Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης — Αρχές της ισότητας και της απαγορεύσεως των δυσμενών διακρίσεων — Εθνική ρύθμιση προβλέπουσα μειώσεις μισθών για ορισμένους εργαζομένους του δημόσιου τομέα — Παράλειψη εφαρμογής του δικαίου της Ένωσης — Πρόδηλη αναρμοδιότητα του Δικαστηρίου»
Στην υπόθεση C‑665/13,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Tribunal do Trabalho de Lisboa (Πορτογαλία) με απόφαση της 28ης Οκτωβρίου 2013, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 16 Δεκεμβρίου 2013, στο πλαίσιο της δίκης
Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins
κατά
Via Directa — Companhia de Seguros SA,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έκτο τμήμα),
συγκείμενο από τους A. Borg Barthet, προεδρεύοντα του έκτου τμήματος, E. Levits (εισηγητή) και M. Berger, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: N. Jääskinen
γραμματέας: A. Calot Escobar
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, να αποφανθεί με αιτιολογημένη διάταξη, κατά το άρθρο 53, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου,
εκδίδει την ακόλουθη
Διάταξη
1
Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία των άρθρων 20 και 21 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης).
2
Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ του Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins à Via Directa — Companhia de Seguros SA (στο εξής: Via Directa), σχετικά με την κατάργηση των εκτάκτων επιδομάτων αδείας και του δώρου Χριστουγέννων ή οποιασδήποτε άλλης παροχής αντίστοιχης προς τον δέκατο τρίτο ή/και τον δέκατο τέταρτο μηνιαίο μισθό για το 2012.
Το νομικό πλαίσιο
3
Στην Πορτογαλία, ο νόμος 64-B/2011, της 30ής Δεκεμβρίου 2011, περί θεσπίσεως του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012 (Diário da República, τεύχος πρώτο, αριθ. 250, της 30ής Δεκεμβρίου 2011, στο εξής: νόμος περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012), προβλέπει, στο άρθρο 20, ότι οι μειώσεις μισθών για τους εργαζομένους του δημόσιου τομέα, που επιβλήθηκαν με τον νόμο 55‑A/2010, της 31ης Δεκεμβρίου 2010, περί θεσπίσεως του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011 (Diário da República, τεύχος 1, αριθ. 253, της 31ης Δεκεμβρίου 2010, στο εξής: νόμος περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011), θα εξακολουθήσουν να ισχύουν και το έτος 2012.
4
Το άρθρο 21, παράγραφος 1, του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012, με τίτλο «Αναστολή της καταβολής των εκτάκτων επιδομάτων αδείας και Χριστουγέννων», ορίζει τα εξής:
«Κατά τη διάρκεια ισχύος του προγράμματος οικονομικής και χρηματοοικονομικής βοήθειας (PAEF), ως έκτακτο μέτρο δημοσιονομικής σταθερότητας, αναστέλλεται η καταβολή των εκτάκτων επιδομάτων αδείας και Χριστουγέννων και οποιουδήποτε επιδόματος αντίστοιχου προς τον δέκατο τρίτο ή/και τον δέκατο τέταρτο μηνιαίο μισθό στα πρόσωπα τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 19, παράγραφος 9, του [νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011], όπως τροποποιήθηκε με τους νόμους 48/2011, της 26ης Αυγούστου 2011, και 60-A/2011, της 30ής Νοεμβρίου 2011, και των οποίων οι μηνιαίες αποδοχές υπερβαίνουν τα 1100 ευρώ.»
Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
5
Η Via Directa, πορτογαλική ασφαλιστική εταιρία, είναι ανώνυμη εταιρία με αποκλειστικώς κρατικά κεφάλαια. Η εταιρία αυτή έχει υπογράψει τη συλλογική σύμβαση που ισχύει για τους διαδίκους της κύριας δίκης.
6
Τον Ιανουάριο του 2012 η Via Directa αποφάσισε να εφαρμόσει στους υπαλλήλους της το άρθρο 21, παράγραφος 1, του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012, καταργώντας με τον τρόπο αυτό την καταβολή των εκτάκτων επιδομάτων που προέβλεπε η εν λόγω συλλογική σύμβαση.
7
Ο νόμος περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012 συμπλήρωσε τις διατάξεις του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011, ο οποίος σκοπούσε επίσης στη μείωση των δημοσίων δαπανών.
8
Επιληφθέν δύο άλλων διαφορών σχετικών με το άρθρο 19 του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011 και το άρθρο 21 του νόμου περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012, αντιστοίχως, και έχοντας σοβαρές αμφιβολίες όσον αφορά τη συμβατότητα των άρθρων αυτών προς το δίκαιο της Ένωσης, το Tribunal do Trabalho do Porto υπέβαλε δύο αιτήσεις προδικαστικής αποφάσεως, οι οποίες περιήλθαν στο Δικαστήριο στις 8 Μαρτίου 2012 και στις 29 Μαΐου 2012 και επί των οποίων εκδόθηκαν, αντιστοίχως, οι διατάξεις Sindicato dos Bancários do Norte κ.λπ. (C‑128/12, EU:C:2013:149) και Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins (C‑264/12, EU:C:2014:2036).
9
Χωρίς να αναμένει την απόφαση του Δικαστηρίου επί της υποθέσεως C‑264/12, το αιτούν δικαστήριο υπέβαλε στο Δικαστήριο την υπό κρίση αίτηση προδικαστικής αποφάσεως, στην οποία ανακύπτουν ζητήματα ανάλογα προς εκείνα των υποθέσεων C‑128/12 και C‑264/12.
10
Εκτιμώντας ότι για την επίλυση της διαφοράς που υποβλήθηκε στην κρίση του είναι απαραίτητη η έκδοση αποφάσεως του Δικαστηρίου ως προς την ερμηνεία των άρθρων 20 και 21 του Χάρτη, το Tribunal do Trabalho de Lisboa αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1)
Πρέπει η αρχή της ίσης μεταχειρίσεως, από την οποία απορρέει η απαγόρευση των δυσμενών διακρίσεων, να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι εφαρμόζεται στους εργαζομένους του δημόσιου τομέα;
2)
Συνιστά η μονομερής επιβολή από το Δημόσιο της υποχρεώσεως αναστολής της καταβολής των εν λόγω εκτάκτων επιδομάτων, όταν εφαρμόζεται μόνο σε συγκεκριμένη κατηγορία εργαζομένων —εκείνων του δημόσιου τομέα—, δυσμενή διάκριση λόγω της νομικής φύσεως της σχέσεως εργασίας;»
Επί της αρμοδιότητας του Δικαστηρίου
11
Κατά το άρθρο 53, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του, το Δικαστήριο, όταν είναι προδήλως αναρμόδιο να επιληφθεί της υποθέσεως, μπορεί ανά πάσα στιγμή, αφού ακούσει τον γενικό εισαγγελέα, να αποφανθεί με αιτιολογημένη διάταξη.
12
Στο πλαίσιο υποβολής προδικαστικού ερωτήματος βάσει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, το Δικαστήριο μπορεί μόνο να ερμηνεύσει το δίκαιο της Ένωσης εντός των ορίων των αρμοδιοτήτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (διατάξεις Corpul Naţional al Poliţiştilor, C‑434/11, EU:C:2011:830, σκέψη 13· Sindicato dos Bancários do Norte κ.λπ., EU:C:2013:149, σκέψη 9, καθώς και Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins, EU:C:2014:2036, σκέψη 18).
13
Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι, με τη διάταξη Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins (EU:C:2014:2036), το Δικαστήριο διαπίστωσε την πρόδηλη αναρμοδιότητά του να επιληφθεί των ερωτημάτων που υπέβαλε το Tribunal do Trabalho do Porto, τα οποία ήταν ανάλογα αυτών που υποβλήθηκαν στο Δικαστήριο στην υπό κρίση υπόθεση. Πράγματι, όπως συμβαίνει και στην περίπτωση της υπό κρίση αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως, η απόφαση περί παραπομπής στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η ως άνω διάταξη δεν περιελάμβανε κανένα συγκεκριμένο στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι ο νόμος περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012 σκοπούσε την εφαρμογή του δικαίου της Ένωσης.
14
Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει επίσης να υπομνησθεί ότι, στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η διάταξη Sindicato dos Bancários do Norte κ.λπ. (EU:C:2013:149), το Tribunal do Trabalho do Porto είχε υποβάλει προδικαστικά ερωτήματα σχετικά με τον νόμο περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2011 ανάλογα εκείνων που είχαν υποβληθεί στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η διάταξη Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins (EU:C:2014:2036) σχετικά με τον νόμο περί κρατικού προϋπολογισμού για το 2012. Με την πρώτη διάταξη, το Δικαστήριο είχε διαπιστώσει την πρόδηλη αναρμοδιότητά του να επιληφθεί των υποβληθέντων ερωτημάτων, λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η απόφαση περί παραπομπής δεν περιελάμβανε κανένα συγκεκριμένο στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι ο οικείος νόμος σκοπούσε την εφαρμογή του δικαίου της Ένωσης.
15
Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι, όπως στις δύο υποθέσεις επί των οποίων εκδόθηκαν οι εν λόγω διατάξεις, δεν θεμελιώνεται αρμοδιότητα του Δικαστηρίου να επιληφθεί της υπό κρίση αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως, της οποίας άλλωστε η εκδίκαση ανεστάλη έως ότου το Δικαστήριο αποφανθεί επί της υποθέσεως στο πλαίσιο της οποίας εκδόθηκε η διάταξη Sindicato Nacional dos Profissionais de Seguros e Afins (EU:C:2014:2036).
16
Υπό τις συνθήκες αυτές, διαπιστώνεται ότι, βάσει του άρθρου 53, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, το Δικαστήριο είναι προδήλως αναρμόδιο να επιληφθεί της υπό κρίση αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως που υπέβαλε το Tribunal do Trabalho de Lisboa.
Επί των δικαστικών εξόδων
17
Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (έκτο τμήμα) αποφαίνεται:
Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι προδήλως αναρμόδιο να επιληφθεί της αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως που υπέβαλε το Tribunal do Trabalho de Lisboa (Πορτογαλία) με απόφαση της 28ης Οκτωβρίου 2013 (υπόθεση C‑665/13).
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η πορτογαλική.