62021CJ0329
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (πέμπτο τμήμα)
της 20ής Απριλίου 2023 (
*1
)
«Προδικαστική παραπομπή – Τηλεπικοινωνίες – Δίκτυα και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών – Οδηγία 2002/21/ΕΚ (οδηγία-πλαίσιο) – Άρθρο 4, παράγραφος 1 – Οδηγία 2002/20/ΕΚ (οδηγία για την αδειοδότηση) – Άρθρο 7 – Κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων – Διαδικασία δημοπρασίας – Εταιρία συμμετοχών μη εγγεγραμμένη ως πάροχος υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών στο οικείο κράτος μέλος – Αποκλεισμός από τη διαδικασία κατανομής – Δικαίωμα προσφυγής κατά της απόφασης κατανομής»
Στην υπόθεση C‑329/21,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Fővárosi Törvényszék (δικαστήριο περιφέρειας Βουδαπέστης, Ουγγαρία) με απόφαση της 18ης Μαΐου 2021, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 26 Μαΐου 2021, στο πλαίσιο της δίκης
DIGI Communications NV
κατά
Nemzeti Média- és Hírközlési Hatóság Hivatala,
παρισταμένης της:
Magyar Telekom Nyrt.,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πέμπτο τμήμα),
συγκείμενο από τους K. Lenaerts, Πρόεδρο του Δικαστηρίου, προεδρεύοντα του πέμπτου τμήματος, Δ. Γρατσία (εισηγητή), M. Ilešič, I. Jarukaitis και O. Spineanu‑Matei, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: G. Pitruzzella
γραμματέας: S. Beer, διοικητική υπάλληλος,
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 1ης Ιουνίου 2022,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
–
η DIGI Communications NV, εκπροσωπούμενη από την A. Keller και τον Gy. Wellmann, ügyvédek,
–
η Nemzeti Média- és Hírközlési Hatóság Hivatala, εκπροσωπούμενη από την K. Géczi, τον A. Kovács και τον A. Lapsánszky, καθώς και από τον G. Trinn, ügyvéd,
–
η Ουγγρική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον G. Koós,
–
η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τον L. Malferrari και την K. Talabér‑Ritz,
αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 20ής Οκτωβρίου 2022,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1
Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας 2002/21/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Μαρτίου 2002, σχετικά με κοινό κανονιστικό πλαίσιο για δίκτυα και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία‑πλαίσιο) (ΕΕ 2002, L 108, σ. 33), όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/140/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2009 (ΕΕ 2009, L 337, σ. 37) (στο εξής: οδηγία-πλαίσιο), του άρθρου 7 της οδηγίας 2002/20/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Μαρτίου 2002, για την αδειοδότηση δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία για την αδειοδότηση) (ΕΕ 2002, L 108, σ. 21), όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/140 (στο εξής: οδηγία για την αδειοδότηση), και του άρθρου 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης).
2
Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της DIGI Communications NV και της Nemzeti Média- és Hírközlési Hatóság Hivatala (εθνικής αρχής μέσων ενημέρωσης και επικοινωνίας, Ουγγαρία) (στο εξής: NMHH) σχετικά με απόφαση που έλαβε η τελευταία, κατόπιν διαδικασίας δημοπρασίας, για την κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων τα οποία σχετίζονται με τη στήριξη της ανάπτυξης του 5G και με άλλες ασύρματες και ευρυζωνικές υπηρεσίες επικοινωνίας (στο εξής: επίμαχη απόφαση κατανομής).
Το νομικό πλαίσιο
Το δίκαιο της Ένωσης
Η οδηγία-πλαίσιο
3
Κατά το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, το οποίο φέρει τον τίτλο «Δικαίωμα προσφυγής»:
«Τα κράτη μέλη μεριμνούν για την ύπαρξη αποτελεσματικών μηχανισμών σε εθνικό επίπεδο, βάσει των οποίων κάθε χρήστης ή επιχείρηση που παρέχει δίκτυα ή/και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών έχει, όταν θίγεται από απόφαση εθνικής ρυθμιστικής αρχής [στο εξής: ΕΡΑ], δικαίωμα προσφυγής κατά της αποφάσεως ενώπιον οργάνου προσφυγής ανεξάρτητου από τους διαδίκους. Το εν λόγω όργανο προσφυγής, το οποίο μπορεί να είναι δικαστήριο, διαθέτει την απαιτούμενη εμπειρία για την αποτελεσματική εκτέλεση των καθηκόντων του. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι λαμβάνονται δεόντως υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της υπόθεσης και ότι υπάρχει αποτελεσματικός μηχανισμός προσφυγής.
[…]»
4
Το άρθρο 8 της οδηγίας αυτής, το οποίο φέρει τον τίτλο «Στόχοι πολιτικής και κανονιστικές αρχές», ορίζει στις παραγράφους 2 και 5 τα εξής:
«2.   Οι [ΕΡΑ] προάγουν τον ανταγωνισμό στην παροχή δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών, υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών και συναφών ευκολιών και υπηρεσιών, μεταξύ άλλων:
α)
μεριμνώντας ώστε οι χρήστες, περιλαμβανομένων των μειονεκτούντων χρηστών, των ηλικιωμένων χρηστών και των χρηστών με ειδικές κοινωνικές ανάγκες να αποκομίζουν το μέγιστο όφελος όσον αφορά την επιλογή, την τιμή και την ποιότητα·
β)
μεριμνώντας ώστε να μην υφίσταται στρέβλωση ούτε περιορισμός του ανταγωνισμού στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών, συμπεριλαμβανομένης της διανομής περιεχομένου·
δ)
ενθαρρύνοντας την αποτελεσματική χρήση και εξασφαλίζοντας την ουσιαστική διαχείριση των ραδιοσυχνοτήτων και των πόρων αριθμοδότησης.
[…]
5.   Οι [ΕΡΑ] εφαρμόζουν, προς επίτευξη των στόχων πολιτικής που αναφέρονται στις παραγράφους 2, 3 και 4, αντικειμενικές, διαφανείς, αμερόληπτες και αναλογικές ρυθμιστικές αρχές, ιδίως μέσω:
[…]
γ)
της εξασφάλισης του ανταγωνισμού προς όφελος των καταναλωτών και της προώθησης, κατά περίπτωση, ανταγωνισμού υποδομών·
[…]».
Η οδηγία για την αδειοδότηση
5
Το άρθρο 2 της οδηγίας για την αδειοδότηση, το οποίο φέρει τον τίτλο «Ορισμοί», προβλέπει τα εξής:
«1.   Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, εφαρμόζονται οι ορισμοί που περιέχονται στο άρθρο 2 της οδηγίας[-πλαίσιο].
2.   Εφαρμόζεται επίσης ο ακόλουθος ορισμός:
“γενική άδεια”: νομικό πλαίσιο που θεσπίζεται από τα κράτη μέλη και εξασφαλίζει δικαιώματα για την παροχή δικτύων ή υπηρεσιών ηλεκτρονικών [επικοινωνιών] και θεσπίζει ειδικές υποχρεώσεις ανά τομέα που είναι δυνατόν να εφαρμόζονται σε όλους ή συγκεκριμένους τύπους δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών [επικοινωνιών], σύμφωνα με την παρούσα οδηγία.»
6
Το άρθρο 3 της οδηγίας για την αδειοδότηση, το οποίο φέρει τον τίτλο «Γενική άδεια δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών», ορίζει τα εξής:
«1.   Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την ελευθερία παροχής δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, με την επιφύλαξη των όρων που θέτει η παρούσα οδηγία. Προς το σκοπό αυτόν, τα κράτη μέλη δεν εμποδίζουν μια επιχείρηση να παρέχει δίκτυα ή υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών, εκτός εάν τούτο είναι απαραίτητο για τους λόγους που εκτίθενται στο άρθρο 46 παράγραφος 1 της Συνθήκης.
2.   Η παροχή δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών ή η παροχή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών επιτρέπεται, με την επιφύλαξη των ειδικών υποχρεώσεων που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 2 ή των δικαιωμάτων χρήσης που αναφέρονται στο άρθρο 5, μόνον έπειτα από χορήγηση γενικής άδειας. Είναι δυνατόν να απαιτηθεί από την ενδιαφερόμενη επιχείρηση η υποβολή κοινοποίησης, αλλά δεν προϋποτίθεται η έκδοση ρητής απόφασης ή άλλης διοικητικής πράξης από την [ΕΡΑ], πριν από την άσκηση των εκ της αδείας δικαιωμάτων. Μετά την κοινοποίηση, εφόσον απαιτείται, μια επιχείρηση δύναται να εκκινήσει δραστηριότητα, ενδεχομένως με την επιφύλαξη των άρθρων 5, 6 και 7 σχετικά με τα δικαιώματα χρήσης.
[…]
3.   Η κοινοποίηση η οποία αναφέρεται στην παράγραφο 2 περιορίζεται στην απλή υποβολή δήλωσης νομικού ή φυσικού προσώπου προς την [ΕΡΑ], με την οποία γνωστοποιεί την πρόθεσή του να αρχίσει να παρέχει υπηρεσίες ή δίκτυα ηλεκτρονικών επικοινωνιών, και στην υποβολή των ελάχιστων πληροφοριών οι οποίες απαιτούνται ώστε η [ΕΡΑ] να έχει τη δυνατότητα τήρησης μητρώου ή καταλόγου φορέων παροχής δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Οι εν λόγω πληροφορίες πρέπει να περιορίζονται σε ό,τι είναι απαραίτητο για τον προσδιορισμό του φορέα παροχής, όπως οι αριθμοί μητρώου των επιχειρήσεων, και των προσώπων επαφής του φορέα παροχής, τη διεύθυνση του φορέα παροχής, τη σύντομη περιγραφή του δικτύου ή της υπηρεσίας και την προβλεπόμενη ημερομηνία έναρξης της δραστηριότητας.»
7
Το άρθρο 6 της οδηγίας για την αδειοδότηση, το οποίο φέρει τον τίτλο «Όροι που συνοδεύουν τη γενική άδεια και τα δικαιώματα χρήσης ραδιοσυχνοτήτων και αριθμών, και ειδικές υποχρεώσεις», ορίζει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Η γενική αδειοδότηση για την παροχή δικτύων ή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών και τα δικαιώματα χρήσης ραδιοσυχνοτήτων και δικαιώματα χρήσης αριθμών μπορούν να υπάγονται μόνον στους όρους που απαριθμούνται στο παράρτημα. Οι εν λόγω όροι είναι αμερόληπτοι, αναλογικοί και διαφανείς και, στην περίπτωση των δικαιωμάτων χρήσης για ραδιοσυχνότητες, είναι σύμφωνοι με το άρθρο 9 της οδηγίας 2002/21/ΕΚ (οδηγία-πλαίσιο).»
8
Κατά το άρθρο 7 της οδηγίας για την αδειοδότηση, το οποίο φέρει τον τίτλο «Διαδικασία για τον περιορισμό του αριθμού των προς παροχή δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων»:
«1.   Στην περίπτωση που ένα κράτος μέλος εξετάζει εάν πρέπει να περιορίσει τον αριθμό των προς παροχή δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων ή να παρατείνει τη διάρκεια υφισταμένων δικαιωμάτων κατ’ άλλο τρόπο απ’ ό,τι σύμφωνα με τους όρους που προσδιορίζονται στα εν λόγω δικαιώματα, μεταξύ άλλων:
α)
αποδίδει τη δέουσα σημασία στην ανάγκη μεγιστοποίησης των οφελών για τους χρήστες και στη διευκόλυνση της ανάπτυξης ανταγωνισμού·
[…]
3.   Εάν απαιτείται περιορισμός της παροχής δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων, τα κράτη μέλη παρέχουν τα εν λόγω δικαιώματα βάσει αντικειμενικών, διαφανών, αμερόληπτων, και αναλογικών κριτηρίων επιλογής. Όλα τα εν λόγω κριτήρια επιλογής πρέπει να σταθμίζουν δεόντως την επίτευξη των στόχων του άρθρου 8 της [οδηγίας-πλαισίου] και των απαιτήσεων του άρθρου 9 της εν λόγω οδηγίας.
[…]»
Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
9
Στις 18 Ιουλίου 2019, η NMHH κίνησε διαδικασία δημοπρασίας με αντικείμενο την κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων τα οποία σχετίζονταν με τη στήριξη της ανάπτυξης του 5G και με άλλες ασύρματες και ευρυζωνικές υπηρεσίες επικοινωνίας (στο εξής: επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας), σύμφωνα με τους λεπτομερείς κανόνες που προβλέπονταν στον «φάκελο διαβούλευσης» ο οποίος δημοσιεύθηκε αυθημερόν.
10
Η DIGI Communications, εταιρία συσταθείσα στις Κάτω Χώρες η οποία δεν είναι εγγεγραμμένη στην Ουγγαρία ως πάροχος υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, υπέβαλε αίτηση συμμετοχής στην επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας. Η NMHH έκρινε ότι η αίτηση ήταν τυπικά άκυρη διότι, κατά την αρχή αυτή, η DIGI Communications άσκησε καταχρηστικά το δικαίωμά της να συμμετάσχει στη διαδικασία και συμπεριφέρθηκε κατά τρόπον ώστε να καταστρατηγήσει τη διαδικασία προσπαθώντας να παραπλανήσει την εν λόγω αρχή.
11
Συγκεκριμένα, κατά την NMHH, η DIGI Communications υπέβαλε αίτηση συμμετοχής αντί της ουγγρικής θυγατρικής της, DIGI Távközlési és Szolgáltató Korlátolt Felelősségű Társaság, εταιρίας η οποία είναι εγγεγραμμένη στην Ουγγαρία και παρέχει εκεί υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Τυχόν αίτηση της θυγατρικής αυτής θα αποκλειόταν από την επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας βάσει λόγου αποκλεισμού προβλεπόμενου στον φάκελο διαβούλευσης.
12
Η NMHH συνέχισε την επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας κατόπιν της απόφασής της να αποκλείσει την DIGI Communications.
13
Η τελευταία προσέβαλε δικαστικώς την εν λόγω απόφαση αποκλεισμού. Η προσφυγή της απορρίφθηκε πρωτοδίκως καθώς και, σε δεύτερο βαθμό, από το Kúria (Ανώτατο Δικαστήριο, Ουγγαρία).
14
Εν τω μεταξύ, η NMHH εξέδωσε την επίμαχη απόφαση κατανομής, με την οποία χορήγησε τα δικαιώματα χρήσης συχνοτήτων που αποτελούσαν αντικείμενο της επίμαχης διαδικασίας δημοπρασίας σε τρεις παρόχους υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών οι οποίοι δραστηριοποιούνταν στην ουγγρική αγορά.
15
Με προσφυγή που άσκησε ενώπιον του Fővárosi Törvényszék (δικαστηρίου περιφέρειας Βουδαπέστης, Ουγγαρία), το οποίο είναι το αιτούν δικαστήριο, η DIGI Communications ζήτησε την ακύρωση της επίμαχης απόφασης κατανομής, στηρίζοντας την ενεργητική της νομιμοποίηση στην ιδιότητά της ως «θιγόμενη επιχείρηση», κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας‑πλαισίου.
16
Το αιτούν δικαστήριο εκφράζει αμφιβολίες ως προς την ερμηνεία της εν λόγω διάταξης, διαπιστώνοντας ότι η οδηγία-πλαίσιο δεν περιέχει ορισμό της έννοιας της «θιγόμενης επιχείρησης» και επικαλούμενο, μεταξύ άλλων, τις αποφάσεις της 21ης Φεβρουαρίου 2008, Tele2 Telecommunication (C‑426/05, EU:C:2008:103), και της 22ας Ιανουαρίου 2015, T-Mobile Austria (C‑282/13, EU:C:2015:24). Αναφέρεται, ειδικότερα, στις τρεις προϋποθέσεις που εξέτασε το Δικαστήριο στις υποθέσεις επί των οποίων εκδόθηκαν οι αποφάσεις αυτές προκειμένου να εξακριβώσει ότι μια επιχείρηση θίγεται, κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου.
17
Κατά το αιτούν δικαστήριο, οι προϋποθέσεις αυτές είναι να εξακριβωθεί, πρώτον, ότι η επιχείρηση παρέχει δίκτυα ή υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών και ανταγωνίζεται τον ή τους αποδέκτες της απόφασης της οικείας ΕΡΑ, δεύτερον, ότι η απόφαση αυτή λαμβάνεται στο πλαίσιο διαδικασίας που αποσκοπεί στη διαφύλαξη του ανταγωνισμού και, τρίτον, ότι η εν λόγω απόφαση μπορεί να επηρεάσει τη θέση της επιχείρησης στην αγορά.
18
Υπό τις συνθήκες αυτές, το Fővárosi Törvényszék (δικαστήριο περιφέρειας Βουδαπέστης) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1)
α)
Μπορεί να θεωρηθεί ανταγωνιστής των επιχειρήσεων αποδεκτών απόφασης [ΕΡΑ], κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της [οδηγίας-πλαισίου], επιχείρηση εγγεγραμμένη και δραστηριοποιούμενη σε άλλο κράτος μέλος, η οποία δεν παρέχει η ίδια υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην αγορά την οποία αφορά η απόφαση, όταν επιχείρηση η οποία τελεί υπό τον άμεσο έλεγχό της είναι παρούσα στην αγορά αναφοράς ως πάροχος υπηρεσιών και ανταγωνίζεται σε αυτήν τις επιχειρήσεις αποδέκτες της απόφασης;
β)
Προκειμένου να δοθεί απάντηση στο πρώτο ερώτημα υπό αʹ, πρέπει να εξεταστεί αν η μητρική εταιρία η οποία επιθυμεί να ασκήσει την προσφυγή συνιστά οικονομική μονάδα με την επιχείρηση που τελεί υπό τον έλεγχό της και που είναι παρούσα ως ανταγωνιστής στην αγορά αναφοράς;
2)
α)
Μπορεί διαδικασία δημοπρασίας την οποία προκηρύσσει [ΕΡΑ] κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου και του άρθρου 7 της [οδηγίας για την αδειοδότηση], με αντικείμενο τα δικαιώματα χρήσης συχνοτήτων τα οποία σχετίζονται με τη στήριξη της ανάπτυξης του 5G και με πρόσθετες ασύρματες ευρυζωνικές υπηρεσίες, να θεωρηθεί διαδικασία που σκοπεί στην προστασία του ανταγωνισμού; Πρέπει να θεωρηθεί ότι η απόφαση της [ΕΡΑ] με την οποία ανακοινώνεται το αποτέλεσμα της εν λόγω διαδικασίας δημοπρασίας σκοπεί επίσης στην προστασία του ανταγωνισμού υπ’ αυτήν την έννοια;
β)
Σε περίπτωση καταφατικής απάντησης στο δεύτερο ερώτημα υπό αʹ, θίγεται ο σκοπός προστασίας του ανταγωνισμού τον οποίο υπηρετεί η απόφαση από το γεγονός ότι η [ΕΡΑ] αρνήθηκε, μέσω χωριστής οριστικής απόφασης, την καταχώριση της προσφοράς της επιχείρησης που ασκεί ένδικη προσφυγή, με αποτέλεσμα αυτή να μην μπορεί να μετάσχει στη διαδικασία δημοπρασίας και, επομένως, να μην είναι αποδέκτης της απόφασης με την οποία καθορίστηκε το αποτέλεσμα της διαδικασίας;
3)
α)
Έχει το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, σε συνδυασμό με το άρθρο 47 του [Χάρτη], την έννοια ότι δικαίωμα προσφυγής κατά απόφασης [ΕΡΑ] παρέχεται μόνον σε επιχείρηση:
–
της οποίας η θέση στην αγορά θίγεται άμεσα και πραγματικά από την απόφαση ή
–
η οποία, λόγω της θέσης της στην αγορά, αποδεικνύεται ότι είναι εξαιρετικά πιθανό να θιγεί από την απόφαση ή
–
της οποίας η θέση στην αγορά μπορεί να θιγεί άμεσα ή έμμεσα από την απόφαση;
β)
Αποδεικνύεται ο επηρεασμός της επιχείρησης, όπως εκτίθεται στο τρίτο ερώτημα υπό αʹ, από το γεγονός ότι η επιχείρηση υπέβαλε προσφορά σε διαδικασία δημοπρασίας, ήτοι επιθυμούσε να μετάσχει σε αυτόν, πλην όμως δεν μετέσχε καθότι δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις, ή μπορεί το δικαστήριο να ζητήσει θεμιτά από την επιχείρηση να προσκομίσει στοιχεία που αποδεικνύουν τον επηρεασμό αυτό;
4)
Υπό το πρίσμα των απαντήσεων που θα δοθούν στο πρώτο, το δεύτερο και το τρίτο προδικαστικό ερώτημα, έχει το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, σε συνδυασμό με το άρθρο 47 του [Χάρτη], την έννοια ότι συνιστά επιχείρηση πάροχο υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών που θίγεται από την απόφαση της [ΕΡΑ] με την οποία ανακοινώνεται το αποτέλεσμα διαδικασίας δημοπρασίας για τα δικαιώματα χρήσης συχνοτήτων τα οποία σχετίζονται με τη στήριξη της ανάπτυξης του 5G και με πρόσθετες ασύρματες ευρυζωνικές υπηρεσίες, και ότι, επομένως, έχει δικαίωμα προσφυγής, επιχείρηση:
α)
η οποία δεν ασκεί οικονομική δραστηριότητα παροχής υπηρεσιών στην αγορά αναφοράς, παρότι επιχείρηση που τελεί υπό τον άμεσο έλεγχό της παρέχει υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην ίδια αυτή αγορά, και
β)
της οποίας η αίτηση εγγραφής στη διαδικασία δημοπρασίας απορρίφθηκε με τελική και οριστική απόφαση της [ΕΡΑ], πριν από την έκδοση της απόφασης με την οποία ανακοινώθηκε το αποτέλεσμα της επίμαχης διαδικασίας δημοπρασίας, με συνέπεια να αποκλειστεί από την επακόλουθη συμμετοχή στη διαδικασία δημοπρασίας;»
Επί των προδικαστικών ερωτημάτων
Επί του παραδεκτού
19
Με τις παρατηρήσεις της, η NMHH ισχυρίζεται ότι τα προδικαστικά ερωτήματα δεν είναι λυσιτελή για την επίλυση της διαφοράς της κύριας δίκης. Φρονεί, κατ’ ουσίαν, ότι δεν τίθεται εν προκειμένω το ζήτημα της εφαρμογής του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, δεδομένου ότι η ουγγρική έννομη τάξη προβλέπει μέσα έννομης προστασίας για τις επιχειρήσεις οι οποίες, όπως η DIGI Communications, αποκλείονται από διαδικασία δημοπρασίας όπως η επίμαχη στην υπόθεση της κύριας δίκης και οι οποίες, έχοντας ασκήσει τα εν λόγω μέσα έννομης προστασίας, δεν μπορούν πλέον να θεωρηθούν ως θιγόμενες από απόφαση με την οποία περατώνεται μια τέτοια διαδικασία.
20
Κατά πάγια νομολογία, εναπόκειται αποκλειστικώς στο εθνικό δικαστήριο που έχει επιληφθεί της διαφοράς και φέρει την ευθύνη της δικαστικής απόφασης που θα εκδοθεί να εκτιμήσει, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες της υπόθεσης, τόσο την αναγκαιότητα προδικαστικής απόφασης για την έκδοση της δικής του απόφασης όσο και το λυσιτελές των ερωτημάτων που υποβάλλει στο Δικαστήριο. Συνεπώς, εφόσον τα υποβαλλόμενα ερωτήματα αφορούν την ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης, το Δικαστήριο υποχρεούται καταρχήν να αποφανθεί. Το Δικαστήριο μπορεί να αρνηθεί να αποφανθεί επί προδικαστικού ερωτήματος που υπέβαλε εθνικό δικαστήριο μόνον όταν είναι πρόδηλο ότι η ζητούμενη ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης ουδεμία σχέση έχει με το υποστατό ή με το αντικείμενο της διαφοράς της κύριας δίκης, όταν το πρόβλημα είναι υποθετικής φύσεως ή, ακόμη, όταν το Δικαστήριο δεν διαθέτει τα πραγματικά ή νομικά στοιχεία που είναι αναγκαία προκειμένου να δώσει χρήσιμη απάντηση στα ερωτήματα που του έχουν υποβληθεί (απόφαση της 2ας Οκτωβρίου 2018, Ministerio Fiscal, C‑207/16, EU:C:2018:788, σκέψη 45 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
21
Εν προκειμένω, όπως προκύπτει από την απόφαση περί παραπομπής, τα υποβληθέντα προδικαστικά ερωτήματα αφορούν, συγκεκριμένα, την ερμηνεία του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου και του άρθρου 7 της οδηγίας για την αδειοδότηση. Επιπλέον, η ζητούμενη ερμηνεία είναι αναγκαία για την επίλυση της διαφοράς της κύριας δίκης, το υποστατό της οποίας άλλωστε δεν αμφισβητείται, και το αιτούν δικαστήριο παρέσχε, με την απόφαση αυτή, επαρκή πραγματικά και νομικά στοιχεία ώστε να μπορέσει το Δικαστήριο να δώσει χρήσιμη απάντηση στα εν λόγω ερωτήματα. Εξάλλου, τα επιχειρήματα που προέβαλε η NMHH άπτονται, κατ’ ουσίαν, του πεδίου εφαρμογής καθώς και του περιεχομένου και, ως εκ τούτου, της ερμηνείας των διατάξεων του δικαίου της Ένωσης τις οποίες αφορούν τα προδικαστικά ερωτήματα. Τα επιχειρήματα αυτά, τα οποία αφορούν την ουσία των υποβληθέντων ερωτημάτων, δεν μπορούν να έχουν ως αποτέλεσμα το απαράδεκτο των ερωτημάτων [πρβλ. απόφαση της 27ης Οκτωβρίου 2022, Proximus (Ηλεκτρονικοί δημόσιοι κατάλογοι), C‑129/21, EU:C:2022:833, σκέψη 59 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία].
22
Υπό τις συνθήκες αυτές, διαπιστώνεται ότι τα προδικαστικά ερωτήματα είναι παραδεκτά.
Επί της ουσίας
23
Υπενθυμίζεται ότι, κατά πάγια νομολογία, στο πλαίσιο της διαδικασίας συνεργασίας μεταξύ των εθνικών δικαστηρίων και του Δικαστηρίου την οποία καθιερώνει το άρθρο 267 ΣΛΕΕ, το Δικαστήριο οφείλει να δώσει στον εθνικό δικαστή χρήσιμη απάντηση που να του παρέχει τη δυνατότητα επίλυσης της διαφοράς της οποίας έχει επιληφθεί. Υπό το πρίσμα αυτό, το Δικαστήριο μπορεί να αναδιατυπώσει, εφόσον είναι αναγκαίο, τα ερωτήματα που του έχουν υποβληθεί. Επιπλέον, το Δικαστήριο ενδέχεται να χρειαστεί να λάβει υπόψη κανόνες του δικαίου της Ένωσης στους οποίους δεν αναφέρθηκε ο εθνικός δικαστής με το ερώτημά του (απόφαση της 14ης Μαΐου 2020, T-Systems Magyarország, C‑263/19, EU:C:2020:373, σκέψη 45 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
Επί του δεύτερου προδικαστικού ερωτήματος
24
Με το δεύτερο προδικαστικό ερώτημα, το οποίο πρέπει να εξεταστεί αρχικά, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 7 της οδηγίας για την αδειοδότηση έχει την έννοια ότι μια διαδικασία επιλογής για την κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων και η απόφαση κατανομής που εκδίδεται στο τέλος της διαδικασίας αυτής αποσκοπούν στη διαφύλαξη του ανταγωνισμού και, σε περίπτωση καταφατικής απάντησης στο ερώτημα αυτό, αν το γεγονός ότι η εν λόγω διαδικασία περιλαμβάνει στάδιο εξέτασης της συμβατότητας των ενδεχόμενων αιτήσεων με τη σχετική συγγραφή υποχρεώσεων, το οποίο ενδέχεται να οδηγήσει στον οριστικό αποκλεισμό ενός αιτούντος από τη διαδικασία, μπορεί να θεωρηθεί ότι αντιβαίνει στον ως άνω σκοπό.
25
Πρώτον, επισημαίνεται, αφενός, ότι, κατά το άρθρο 7, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, της οδηγίας για την αδειοδότηση, τα κράτη μέλη, όταν εξετάζουν αν είναι σκόπιμο να περιορίσουν τον αριθμό των προς παροχή δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων ή να παρατείνουν τη διάρκεια υφιστάμενων δικαιωμάτων κατ’ άλλο τρόπο απ’ ό,τι σύμφωνα με τους όρους που προσδιορίζονται στα εν λόγω δικαιώματα, πρέπει να αποδίδουν τη δέουσα σημασία στη διευκόλυνση της ανάπτυξης του ανταγωνισμού. Αφετέρου, η παράγραφος 3 του άρθρου αυτού διευκρινίζει ότι, εάν απαιτείται περιορισμός της παροχής τέτοιων δικαιωμάτων χρήσης, τα κράτη μέλη παρέχουν τα εν λόγω δικαιώματα βάσει αντικειμενικών, διαφανών, αμερόληπτων και αναλογικών κριτηρίων επιλογής, τα οποία πρέπει να σταθμίζουν δεόντως την επίτευξη των σκοπών του άρθρου 8 της οδηγίας‑πλαισίου.
26
Όπως έχει κρίνει το Δικαστήριο, το άρθρο 8 της οδηγίας-πλαισίου επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να διασφαλίζουν ότι οι ΕΡΑ λαμβάνουν κάθε εύλογο μέτρο για την προαγωγή του ανταγωνισμού στο πλαίσιο της παροχής υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, μεριμνώντας ώστε να μη δημιουργείται στρέβλωση ή περιορισμός του ανταγωνισμού στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών και αίροντας τα τελευταία εμπόδια στην παροχή των εν λόγω υπηρεσιών σε επίπεδο Ένωσης (απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, Persidera, C‑112/16, EU:C:2017:597, σκέψη 37 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
27
Επιπλέον, το εφαρμοστέο εν προκειμένω κανονιστικό πλαίσιο στηρίζεται, μεταξύ άλλων, στον σκοπό του πραγματικού και ανόθευτου ανταγωνισμού και αποβλέπει στην προαγωγή του τελευταίου, τηρουμένων ιδίως των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της αναλογικότητας (απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, Persidera, C‑112/16, EU:C:2017:597, σκέψη 42).
28
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι μια διαδικασία όπως η επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας και, κατά συνέπεια, η απόφαση κατανομής που εκδίδεται στο τέλος της διαδικασίας αυτής αποσκοπούν στην προαγωγή και την ανάπτυξη πραγματικού και ανόθευτου ανταγωνισμού, τηρουμένων των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της αναλογικότητας.
29
Δεύτερον, επισημαίνεται ότι το αιτούν δικαστήριο ζητεί να διευκρινιστεί αν ο σκοπός της προαγωγής και της ανάπτυξης πραγματικού και ανόθευτου ανταγωνισμού θίγεται από το γεγονός ότι, με χωριστή απόφαση, η οικεία ΕΡΑ αρνήθηκε να καταχωρίσει την αίτηση της επιχείρησης η οποία, ως εκ τούτου, δεν είναι πλέον αποδέκτης της απόφασης με την οποία περατώθηκε η επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας.
30
Όσον αφορά τις διαδικασίες κατανομής ραδιοσυχνοτήτων, το εφαρμοστέο εν προκειμένω κανονιστικό πλαίσιο επιτρέπει καταρχήν τον περιορισμό, λόγω ανεπάρκειας των ραδιοσυχνοτήτων και προς εξασφάλιση της αποδοτικής χρήσης τους, του αριθμού των προς χορήγηση δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων (απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, Europa Way και Persidera, C‑560/15, EU:C:2017:593, σκέψη 73). Συναφώς, τα κράτη μέλη, ενεργώντας σύμφωνα με τους σκοπούς και τις υποχρεώσεις που ορίζονται με το εφαρμοστέο κανονιστικό πλαίσιο, διαθέτουν ελευθερία να επιλέξουν μεταξύ διαδικασιών ανταγωνιστικής ή συγκριτικής φύσεως, ανεξαρτήτως του δωρεάν ή μη χαρακτήρα τους, ο δε εθνικός δικαστής οφείλει να εξακριβώσει αν μια τέτοια διαδικασία επιλογής συνάδει με τους εν λόγω σκοπούς και τις εν λόγω υποχρεώσεις (απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, Europa Way και Persidera, C‑560/15, EU:C:2017:593, σκέψεις 65 και 66).
31
Επομένως, τα κράτη μέλη διαθέτουν περιθώριο εκτίμησης όσον αφορά τη φύση και τις λεπτομέρειες των διαδικασιών κατανομής συχνοτήτων τις οποίες οργανώνουν, από κανένα δε στοιχείο δεν είναι δυνατόν να συναχθεί, καταρχήν, ότι μια τέτοια διαδικασία δεν μπορεί να περιλαμβάνει στάδιο εξέτασης της συμβατότητας των τυχόν αιτήσεων με την καταρτισθείσα από την ΕΡΑ συγγραφή υποχρεώσεων με συνέπεια, ενδεχομένως, τον αποκλεισμό από τη διαδικασία αυτή ορισμένων εκ των οντοτήτων που υπέβαλαν αίτηση, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία, στο σύνολό της, μπορεί να θεωρηθεί σύμφωνη με τις απαιτήσεις και τις προϋποθέσεις του άρθρου 7 της οδηγίας για την αδειοδότηση.
32
Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων, στο δεύτερο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 7 της οδηγίας για την αδειοδότηση έχει την έννοια ότι μια διαδικασία επιλογής για την κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων και η απόφαση κατανομής που εκδίδεται στο τέλος της διαδικασίας αυτής αποσκοπούν στην προαγωγή και την ανάπτυξη πραγματικού και ανόθευτου ανταγωνισμού, τηρουμένων των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της αναλογικότητας. Το γεγονός ότι μια τέτοια διαδικασία περιλαμβάνει στάδιο εξέτασης της συμβατότητας των ενδεχόμενων αιτήσεων με τη σχετική συγγραφή υποχρεώσεων δεν αντιβαίνει στον σκοπό αυτό, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία είναι, στο σύνολό της, σύμφωνη με τις απαιτήσεις και τις προϋποθέσεις του εν λόγω άρθρου 7.
Επί του πρώτου, του τρίτου και του τέταρτου προδικαστικού ερωτήματος
33
Υπενθυμίζεται εκ προοιμίου ότι, κατά πάγια νομολογία, το άρθρο 4 της οδηγίας‑πλαισίου αποτελεί έκφραση της αρχής της αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, που κατοχυρώνεται στις διατάξεις του άρθρου 47 του Χάρτη, δυνάμει της οποίας εναπόκειται στα δικαστήρια των κρατών μελών να διασφαλίζουν την ένδικη προστασία των δικαιωμάτων που οι πολίτες αντλούν από το δίκαιο της Ένωσης (απόφαση της 13ης Οκτωβρίου 2016, Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej και Petrotel, C‑231/15, EU:C:2016:769, σκέψη 20 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
34
Στην περίπτωση την οποία αφορά το άρθρο 4 της οδηγίας-πλαισίου, η επιταγή περί αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, για την οποία κάνει λόγο το άρθρο αυτό, πρέπει να ισχύει και για τους χρήστες και τις επιχειρήσεις που μπορούν να αντλούν δικαιώματα από την έννομη τάξη της Ένωσης, όπως, μεταξύ άλλων, από τις οδηγίες περί ηλεκτρονικών επικοινωνιών, και των οποίων τα δικαιώματα θίγονται από απόφαση ΕΡΑ (απόφαση της 22ας Ιανουαρίου 2015, T-Mobile Austria, C‑282/13, EU:C:2015:24, σκέψη 34 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
35
Εξάλλου, καθόσον οι ΕΡΑ, όπως υπομνήσθηκε στη σκέψη 26 της παρούσας απόφασης, έχουν την υποχρέωση, κατά το άρθρο 8, παράγραφος 2, της οδηγίας‑πλαισίου, να προάγουν τον ανταγωνισμό στην παροχή δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών, υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών καθώς και συναφών ευκολιών και υπηρεσιών, μεταξύ άλλων, μεριμνώντας ώστε να μη στρεβλώνεται ή δυσχεραίνεται ο ανταγωνισμός στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ενδεχόμενη αυστηρή ερμηνεία του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας‑πλαισίου, κατά την οποία η διάταξη αυτή θα παρείχε δικαίωμα άσκησης προσφυγής μόνο στα πρόσωπα που είναι αποδέκτες των αποφάσεων των ΕΡΑ, δύσκολα θα μπορούσε να συμβιβαστεί με τους γενικούς σκοπούς και τις κανονιστικές αρχές που απορρέουν από το άρθρο 8 της οδηγίας-πλαισίου για τις ΕΡΑ, ειδικότερα δε με τον σκοπό της προαγωγής του ανταγωνισμού (απόφαση της 22ας Ιανουαρίου 2015, T-Mobile Austria, C‑282/13, EU:C:2015:24, σκέψη 36 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
36
Επομένως, κατά πάγια νομολογία, το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας‑πλαισίου αφορά τόσο τους αποδέκτες της επίμαχης απόφασης όσο και τις άλλες επιχειρήσεις οι οποίες παρέχουν δίκτυα ή υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών και οι οποίες ενδέχεται να είναι ανταγωνιστές των αποδεκτών αυτών, στο μέτρο που η εν λόγω απόφαση μπορεί να επηρεάσει τη θέση τους στην αγορά (απόφαση της 22ας Ιανουαρίου 2015, T-Mobile Austria, C‑282/13, EU:C:2015:24, σκέψη 37).
37
Ωστόσο, αντιθέτως προς την παραδοχή στην οποία φαίνεται να στηρίζεται το αιτούν δικαστήριο, και όπως επισήμανε επίσης ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο 24 των προτάσεών του, από την ως άνω νομολογία δεν μπορεί να συναχθεί ότι το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας‑πλαισίου περιορίζεται, πέραν των εν λόγω αποδεκτών, μόνο στις επιχειρήσεις που ανταγωνίζονται τους αποδέκτες.
38
Πράγματι, από το ίδιο το γράμμα της διάταξης αυτής προκύπτει ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να αναγνωρίζουν δικαίωμα προσφυγής σε κάθε χρήστη ή επιχείρηση που, αφενός, «παρέχει δίκτυα ή/και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών» και, αφετέρου, «θίγεται από» την απόφαση της ΕΡΑ την οποία προτίθεται να προσβάλει, χωρίς να περιορίζει το δικαίωμα αυτό μόνο στους ανταγωνιστές τού ή των αποδεκτών της απόφασης.
39
Κατόπιν των ανωτέρω, και λαμβανομένης υπόψη της νομολογίας που υπομνήσθηκε στη σκέψη 23 της παρούσας απόφασης, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, με το πρώτο, το τρίτο και το τέταρτο προδικαστικό ερώτημα, τα οποία πρέπει να εξεταστούν από κοινού, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, σε συνδυασμό με το άρθρο 47 του Χάρτη, έχει την έννοια ότι παρέχει δικαίωμα προσφυγής σε επιχείρηση:
–
η οποία έχει συμμετάσχει, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία δημοπρασίας στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών την οποία διεξάγει η ΕΡΑ κράτους μέλους διαφορετικού από εκείνο στο οποίο η επιχείρηση είναι εγκατεστημένη και ασκεί τις δραστηριότητές της,
–
η οποία δεν παρέχει η ίδια υπηρεσία ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην αγορά του κράτους μέλους το οποίο αφορά η διαδικασία αυτή, αλλά ελέγχει άμεσα μια επιχείρηση που δραστηριοποιείται στην εν λόγω αγορά, και
–
ως προς την οποία εκδόθηκε απόφαση της ως άνω ΕΡΑ περί μη καταχώρισης της αίτησής της στο πλαίσιο της εν λόγω διαδικασίας με την αιτιολογία ότι η αίτηση δεν πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, απόφαση η οποία στη συνέχεια κατέστη οριστική,
προκειμένου να προσβάλει τη μεταγενέστερη απόφαση με την οποία η ΕΡΑ ανέθεσε σε τρίτους τη σύμβαση την οποία αφορούσε η διαδικασία δημοπρασίας.
40
Συναφώς, υπογραμμίζεται ότι, όταν το Δικαστήριο ερμηνεύει το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, το οποίο, όπως υπομνήσθηκε στη σκέψη 33 της παρούσας απόφασης, αποτελεί έκφραση της αρχής της αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας που κατοχυρώνεται στις διατάξεις του άρθρου 47 του Χάρτη, πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη σημασία του εν λόγω θεμελιώδους δικαιώματος, όπως αυτή προκύπτει από την όλη οικονομία του συστήματος που καθιερώνει ο Χάρτης. Μεταξύ άλλων, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ότι, μολονότι το άρθρο 52, παράγραφος 1, του Χάρτη επιτρέπει περιορισμούς κατά την άσκηση των δικαιωμάτων που κατοχυρώνει ο τελευταίος, η διάταξη αυτή απαιτεί ωστόσο κάθε περιορισμός να σέβεται το βασικό περιεχόμενο του επίμαχου θεμελιώδους δικαιώματος και να επιβάλλεται τηρουμένης της αρχής της αναλογικότητας, εφόσον είναι αναγκαίος και εξυπηρετεί πραγματικά σκοπούς γενικού ενδιαφέροντος που αναγνωρίζει η Ένωση (πρβλ. απόφαση της 4ης Ιουνίου 2013, ZZ, C‑300/11, EU:C:2013:363, σκέψη 51).
41
Εξάλλου, κατά πάγια νομολογία, για την ερμηνεία διάταξης του δικαίου της Ένωσης πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όχι μόνον το γράμμα της, αλλά και το πλαίσιο στο οποίο αυτή εντάσσεται, καθώς και οι σκοποί που επιδιώκονται με τη ρύθμιση της οποίας αποτελεί μέρος (απόφαση της 22ας Ιανουαρίου 2015, T‑Mobile Austria, C‑282/13, EU:C:2015:24, σκέψη 32 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
42
Εν προκειμένω, υπενθυμίζεται, πρώτον, ότι ούτε η οδηγία-πλαίσιο ούτε η οδηγία για την αδειοδότηση περιλαμβάνουν ορισμό της έννοιας του «παρόχου υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών» (απόφαση της 30ής Απριλίου 2014, UPC DTH, C‑475/12, EU:C:2014:285, σκέψη 55). Επομένως, για να διευκρινιστεί το περιεχόμενο της έννοιας αυτής, πρέπει να γίνει αναφορά στο κανονιστικό πλαίσιο που θεσπίζει η οδηγία για την αδειοδότηση, καθώς και στους σκοπούς που επιδιώκει το σύνολο των σχετικών διατάξεων.
43
Υπενθυμίζεται ότι, κατά το άρθρο 3 της οδηγίας για την αδειοδότηση, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την ελευθερία παροχής δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, με την επιφύλαξη των όρων που θέτει η οδηγία. Η παροχή δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών ή η παροχή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών επιτρέπεται, σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 3, μόνον κατόπιν χορήγησης γενικής άδειας, η οποία αποτελεί, κατά το άρθρο 2, παράγραφος 2, της οδηγίας, νομικό πλαίσιο θεσπιζόμενο από τα κράτη μέλη το οποίο εξασφαλίζει δικαιώματα για την παροχή δικτύων ή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών και θεσπίζει ειδικές υποχρεώσεις ανά τομέα που είναι δυνατόν να εφαρμόζονται σε όλους ή σε συγκεκριμένους τύπους δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, σύμφωνα με την εν λόγω οδηγία.
44
Σύμφωνα με το άρθρο 6, παράγραφος 1, της οδηγίας για την αδειοδότηση, η γενική άδεια παροχής δικτύων ή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών μπορεί να υπόκειται μόνο στους απαριθμούμενους στο παράρτημα της οδηγίας αυτής όρους, οι οποίοι πρέπει να είναι αμερόληπτοι, αναλογικοί και διαφανείς.
45
Επιπλέον, κατά το άρθρο 3, παράγραφος 2, δεύτερη περίοδος, της εν λόγω οδηγίας, «[ε]ίναι δυνατόν να απαιτηθεί από την ενδιαφερόμενη επιχείρηση η υποβολή κοινοποίησης, αλλά δεν προϋποτίθεται η έκδοση ρητής απόφασης ή άλλης διοικητικής πράξης από την [ΕΡΑ], πριν από την άσκηση των εκ της αδείας δικαιωμάτων». Η παράγραφος 3 του άρθρου αυτού διευκρινίζει, συναφώς, ότι η κοινοποίηση που μνημονεύεται στην παράγραφο 2 περιορίζεται στην απλή υποβολή δήλωσης φυσικού ή νομικού προσώπου προς την ΕΡΑ, με την οποία το τελευταίο γνωστοποιεί μεταξύ άλλων «την πρόθεσή του να αρχίσει να παρέχει υπηρεσίες ή δίκτυα ηλεκτρονικών επικοινωνιών».
46
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι, σε ένα κράτος μέλος όπως, σύμφωνα με τις πληροφορίες που παρέσχε η NMHH κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η Ουγγαρία, η οποία επιβάλλει στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις την υποχρέωση να υποβάλουν κοινοποίηση, κατά την έννοια του άρθρου 3, παράγραφος 2, της οδηγίας για την αδειοδότηση, οι επιχειρήσεις αυτές δεν οφείλουν να υποβάλουν την κοινοποίηση παρά μόνον πριν αρχίσουν να παρέχουν πράγματι δίκτυα ή υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Επομένως, δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο μια επιχείρηση που προτίθεται να αρχίσει τέτοια δραστηριότητα να συμμετάσχει σε διαδικασία όπως η επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας πριν υποβάλει την κοινοποίηση στην οικεία ΕΡΑ.
47
Δεδομένης της διαπίστωσης αυτής, εάν αναγνωριζόταν μόνο στις επιχειρήσεις που έχουν ήδη υποβάλει κοινοποίηση στην αρμόδια ΕΡΑ η ιδιότητα της επιχείρησης που «παρέχει δίκτυα ή/και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών» για τους σκοπούς της εφαρμογής του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας‑πλαισίου, τούτο θα σήμαινε, καταρχήν, ότι θα αποκλειόταν από τη δικαστική προστασία την οποία εγγυάται η εν λόγω διάταξη κάθε νέος φορέας που επιθυμεί να ενταχθεί στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρηματιών που έχουν αναλάβει την πρωτοβουλία να συμμετάσχουν, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία δημοπρασίας προκειμένου να εισέλθουν πράγματι στην αγορά. Μια τέτοια ερμηνεία, όμως, του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, σε συνδυασμό με τις προαναφερθείσες διατάξεις της οδηγίας για την αδειοδότηση, δεν θα σεβόταν το βασικό περιεχόμενο του θεμελιώδους δικαιώματος πραγματικής προσφυγής που κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη, δεδομένου ότι θα στερούσε από τους επιχειρηματίες αυτούς κάθε δυνατότητα να προσβάλουν μια απόφαση που ενδέχεται να τους βλάψει, και θα ήταν αντίθετη τόσο προς τους σκοπούς που υπομνήσθηκαν στη σκέψη 26 της παρούσας απόφασης όσο και προς τη νομολογία που παρατέθηκε στις σκέψεις 33 έως 36 της παρούσας απόφασης.
48
Ως εκ τούτου, για να της αναγνωριστεί η ιδιότητα της επιχείρησης που «παρέχει δίκτυα ή/και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών», κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, μια επιχείρηση δεν πρέπει κατ’ ανάγκη να έχει υποβάλει επίσημη κοινοποίηση στις αρμόδιες αρχές του οικείου κράτους μέλους, στις περιπτώσεις στις οποίες τέτοια κοινοποίηση απαιτείται από το δίκαιο του κράτους μέλους κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 3, παράγραφος 2, της οδηγίας για την αδειοδότηση, ούτε, γενικότερα, να δραστηριοποιείται ήδη στην αγορά του εν λόγω κράτους μέλους, υπό την προϋπόθεση ότι η επιχείρηση πληροί τις αντικειμενικές προϋποθέσεις από τις οποίες εξαρτάται, στο συγκεκριμένο κράτος μέλος, η χορήγηση γενικής άδειας που μνημονεύεται στην τελευταία αυτή διάταξη, όπερ εναπόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει.
49
Συνεπώς, θεωρείται ότι πληροί τις απαιτήσεις που μνημονεύονται στην προηγούμενη σκέψη μια επιχείρηση η οποία, ενώ δεν έχει ακόμη ενταχθεί στην αγορά, συμμετέσχε, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία όπως η επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας, υπό την προϋπόθεση ότι πληροί τις ως άνω αντικειμενικές προϋποθέσεις, τούτο δε ανεξαρτήτως του αν η επιχείρηση έχει θυγατρική η οποία δραστηριοποιείται στην αγορά.
50
Όσον αφορά, δεύτερον, την προϋπόθεση του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, κατά το οποίο η επιχείρηση πρέπει να «θίγεται» από την απόφαση της ΕΡΑ την οποία προτίθεται να προσβάλει, η προϋπόθεση αυτή πρέπει να θεωρείται ότι πληρούται εφόσον η απόφαση είναι ικανή να επηρεάσει τη θέση της επιχείρησης στην αγορά ή όταν τα δικαιώματα που η επιχείρηση αντλεί από το δίκαιο της Ένωσης δύνανται να θιγούν από την εν λόγω απόφαση (πρβλ. αποφάσεις της 21ης Φεβρουαρίου 2008, Tele2 Telecommunication, C‑426/05, EU:C:2008:103, σκέψεις 32 και 39, και της 22ας Ιανουαρίου 2015, T-Mobile Austria, C‑282/13, EU:C:2015:24, σκέψη 37). Επομένως, η προϋπόθεση αυτή πληρούται εάν τα δικαιώματα της επιχείρησης δύνανται να θιγούν από την απόφαση της οικείας ΕΡΑ λόγω, αφενός, του περιεχομένου της απόφασης και, αφετέρου, της δραστηριότητας που ασκεί ή σκοπεύει να ασκήσει η επιχείρηση (πρβλ. απόφαση της 24ης Απριλίου 2008, Arcor, C‑55/06, EU:C:2008:244, σκέψη 176).
51
Ως εκ τούτου, μια επιχείρηση η οποία συμμετέσχε, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία όπως η επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας θίγεται, κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, όπως αυτή ερμηνεύθηκε από το Δικαστήριο με την υπομνησθείσα στην προηγούμενη σκέψη νομολογία, από απόφαση ληφθείσα από την ΕΡΑ στο τέλος της εν λόγω διαδικασίας.
52
Πράγματι, η συγκεκριμένη ενέργεια στην οποία προέβη η επιχείρηση, δηλαδή το ότι υπέβαλε αίτηση στο πλαίσιο διαδικασίας δημοπρασίας με σκοπό την πραγματική είσοδό της στην αγορά την οποία αφορά η διαδικασία αυτή, αρκεί, καταρχήν, για να διαπιστωθεί ότι η απόφαση με την οποία η ΕΡΑ περατώνει τη διαδικασία κατανέμοντας σε τρίτους τα δικαιώματα χρήσης ραδιοσυχνοτήτων τα οποία ήλπιζε να αποκτήσει η εν λόγω επιχείρηση επηρεάζει, ως εκ του περιεχομένου της, τη δραστηριότητα που σκοπεύει να ασκήσει η επιχείρηση και, ως εκ τούτου, δύναται να θίξει τα δικαιώματά της, κατά την έννοια της ως άνω διάταξης.
53
Το γεγονός και μόνον ότι μια τέτοια επιχείρηση αποκλείστηκε, με απόφαση που κατέστη οριστική, από τη διαδικασία δημοπρασίας που κατέληξε στην έκδοση της απόφασης κατανομής με την οποία περατώθηκε η διαδικασία, όπως συνέβη εν προκειμένω –όπερ εναπόκειται πάντως στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει–, δεν σημαίνει ότι η επιχείρηση αυτή δεν έχει την ιδιότητα της επιχείρησης που θίγεται, κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, από την εν λόγω απόφαση κατανομής.
54
Πρέπει να προστεθεί ότι το Δικαστήριο έχει βεβαίως κρίνει, στο πλαίσιο των δημοσίων συμβάσεων που εμπίπτουν στην οδηγία 89/665/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 1989, για τον συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων περί της εφαρμογής των διαδικασιών προσφυγής στον τομέα της σύναψης συμβάσεων κρατικών προμηθειών και δημοσίων έργων (ΕΕ 1989, L 395, σ. 33), ότι το έννομο συμφέρον προσφέροντος που αποκλείστηκε από διαδικασία σύναψης σύμβασης να προσβάλει την απόφαση ανάθεσης της σύμβασης δεν μπορεί να συναχθεί από το γεγονός ότι η σύμβαση θα μπορούσε ενδεχομένως να ανατεθεί στον εν λόγω προσφέροντα σε περίπτωση που, κατόπιν ακύρωσης της απόφασης αυτής, η αναθέτουσα αρχή θα αποφάσιζε να κινήσει νέα διαδικασία ανάθεσης (διάταξη της 17ης Μαΐου 2022, Estaleiros Navais de Peniche, C‑787/21, μη δημοσιευθείσα, EU:C:2022:414, σκέψη 27).
55
Ωστόσο, η οδηγία αυτή ορίζει κατ’ ουσίαν στο άρθρο 2α, παράγραφος 2, ότι οι προσφέροντες και οι υποψήφιοι πρέπει να έχουν δικαίωμα προσφυγής κατά της απόφασης ανάθεσης εφόσον είναι «ενδιαφερόμενοι», υπό την έννοια ότι «δεν έχουν αποκλεισθεί ακόμη οριστικά». Στην απόφαση της 21ης Δεκεμβρίου 2021, Randstad Italia (C‑497/20, EU:C:2021:1037, σκέψεις 72 και 75), το Δικαστήριο κατέληξε, επομένως, στο συμπέρασμα ότι οι αποκλεισθέντες προσφέροντες δεν είχαν έννομο συμφέρον βάσει της διάταξης αυτής.
56
Επιβάλλεται, όμως, η διαπίστωση ότι η οδηγία-πλαίσιο δεν περιέχει διάταξη ανάλογη προς το άρθρο 2α, παράγραφος 2, της οδηγίας 89/665. Συνεπώς, καθόσον πρόκειται για διάταξη που περιορίζει το θεμελιώδες δικαίωμα αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, και λαμβανομένης υπόψη της υπομνησθείσας στη σκέψη 40 της παρούσας απόφασης νομολογίας η οποία υπογραμμίζει τη σημασία της αρχής της αναλογικότητας στο πλαίσιο αυτό, δεν υπάρχει λόγος να εφαρμοστεί κατ’ αναλογίαν η ίδια προσέγγιση για την ερμηνεία του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, δεδομένου ότι ο νομοθέτης δεν θεώρησε αναγκαίο να συμπεριλάβει μια τέτοια διάταξη στην τελευταία αυτή οδηγία.
57
Επομένως, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, στο πλαίσιο προσφυγής ασκηθείσας, δυνάμει του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, από επιχείρηση με σκοπό την προσβολή της απόφασης κατανομής με την οποία περατώθηκε η διαδικασία δημοπρασίας στην οποία η επιχείρηση αυτή συμμετέσχε υποβάλλοντας αίτηση, αλλά από την οποία αποκλείστηκε με προγενέστερη απόφαση που κατέστη οριστική, το έννομο συμφέρον της επιχείρησης είναι δυνατόν να συναχθεί, ιδίως, από το ότι η τελευταία θα μπορούσε ενδεχομένως να συμμετάσχει σε νέα διαδικασία δημοπρασίας για την κατανομή των ίδιων δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων και, κατά περίπτωση, να αποκτήσει τα δικαιώματα αυτά, σε περίπτωση που, κατόπιν ακύρωσης της εν λόγω απόφασης, η αναθέτουσα αρχή θα αποφάσιζε να κινήσει μια τέτοια διαδικασία.
58
Τρίτον, πρέπει, ωστόσο, να υπομνησθεί η σημασία που έχει, τόσο στην έννομη τάξη της Ένωσης όσο και στις εθνικές έννομες τάξεις, η αρχή του δεδικασμένου. Πράγματι, προς διασφάλιση τόσο της σταθερότητας του δικαίου και των εννόμων σχέσεων όσο και της ορθής απονομής της δικαιοσύνης, επιβάλλεται να μην μπορούν πλέον να προσβληθούν δικαστικές αποφάσεις οι οποίες έχουν αποκτήσει ισχύ δεδικασμένου μετά την εξάντληση των προβλεπόμενων ενδίκων μέσων ή μετά την εκπνοή των προθεσμιών που τάσσονται για την άσκηση των ενδίκων αυτών μέσων (απόφαση της 14ης Μαΐου 2020, Országos Idegenrendészeti Főigazgatóság Dél-alföldi Regionális Igazgatóság, C‑924/19 PPU και C‑925/19 PPU, EU:C:2020:367, σκέψη 185 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
59
Ως εκ τούτου, στην περίπτωση που επιχείρηση η οποία αποκλείστηκε από διαδικασία δημοπρασίας, όπως η επίμαχη διαδικασία, με απόφαση της ΕΡΑ που κατέστη οριστική κατόπιν δικαστικής απόφασης, ασκήσει προσφυγή δυνάμει του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου προκειμένου να προσβάλει την απόφαση κατανομής με την οποία περατώθηκε η διαδικασία αυτή, η προσφυγή δεν πρέπει να θίγει το δεδικασμένο της εν λόγω δικαστικής απόφασης.
60
Υπογραμμίζεται συναφώς ότι, κατά τη νομολογία του Δικαστηρίου, το δεδικασμένο καλύπτει μόνον τα πραγματικά και νομικά ζητήματα που επιλύθηκαν όντως ή κατ’ ανάγκη με δικαστική απόφαση (απόφαση της 16ης Ιουλίου 2009, Επιτροπή κατά Schneider Electric, C‑440/07 P, EU:C:2009:459, σκέψη 102 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία). Επομένως, η εφαρμογή της αρχής του δεδικασμένου εν προκειμένω εξαρτάται, καταρχήν, από το περιεχόμενο της προσφυγής που άσκησε η DIGI Communications κατά της επίμαχης απόφασης κατανομής και, ως εκ τούτου, από την ενδεχόμενη αλληλεπικάλυψη μεταξύ του περιεχομένου αυτού και του περιεχομένου της δικαστικής απόφασης με την οποία απορρίφθηκε οριστικά η προσφυγή της κατά της απόφασης αποκλεισμού της από την επίμαχη διαδικασία δημοπρασίας. Ειδικότερα, όπως επισημαίνει, κατ’ ουσίαν, ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο 86 των προτάσεών του, η εφαρμογή της ως άνω αρχής εξαρτάται από το ζήτημα αν η DIGI Communications προσβάλλει την επίμαχη απόφαση κατανομής προκειμένου να αμφισβητήσει τον αποκλεισμό της από τη διαδικασία δημοπρασίας, βάλλοντας κατά της εφαρμογής, στην περίπτωσή της, παράνομου κριτηρίου αποκλεισμού, ή αν αμφισβητεί τη νομιμότητα της κατανομής δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων για λόγους διαφορετικούς από εκείνους στους οποίους στηρίχθηκε ο αποκλεισμός της από τη διαδικασία αυτή.
61
Κατόπιν όλων των ανωτέρω σκέψεων, στο πρώτο, το τρίτο και το τέταρτο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας-πλαισίου, σε συνδυασμό με το άρθρο 47 του Χάρτη, έχει την έννοια ότι παρέχει δικαίωμα προσφυγής σε επιχείρηση:
–
η οποία έχει συμμετάσχει, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία δημοπρασίας στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών την οποία διεξάγει η ΕΡΑ κράτους μέλους διαφορετικού από εκείνο στο οποίο η επιχείρηση είναι εγκατεστημένη και ασκεί τις δραστηριότητές της,
–
η οποία δεν παρέχει η ίδια υπηρεσία ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην αγορά του κράτους μέλους το οποίο αφορά η διαδικασία αυτή, αλλά πληροί τις αντικειμενικές προϋποθέσεις από τις οποίες εξαρτάται, στο συγκεκριμένο κράτος μέλος, η χορήγηση γενικής άδειας που μνημονεύεται στο άρθρο 3, παράγραφος 2, της οδηγίας για την αδειοδότηση, τούτο δε ανεξαρτήτως του ότι η επιχείρηση αυτή ελέγχει, ενδεχομένως, άλλη επιχείρηση δραστηριοποιούμενη στην εν λόγω αγορά, και
–
ως προς την οποία εκδόθηκε απόφαση της ΕΡΑ περί μη καταχώρισης της αίτησής της στο πλαίσιο της εν λόγω διαδικασίας με την αιτιολογία ότι η αίτηση δεν πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, απόφαση η οποία κατέστη οριστική κατόπιν δικαστικής απόφασης με την οποία απορρίφθηκε προσφυγή στρεφόμενη κατά της πρώτης αυτής απόφασης,
προκειμένου να προσβάλει τη μεταγενέστερη απόφαση με την οποία η ΕΡΑ ανέθεσε σε τρίτους τη σύμβαση την οποία αφορούσε η διαδικασία δημοπρασίας, υπό την προϋπόθεση ότι η προσφυγή που ασκεί η επιχείρηση αυτή δεν θίγει το δεδικασμένο της δικαστικής απόφασης.
Επί των δικαστικών εξόδων
62
Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πέμπτο τμήμα) αποφαίνεται:
1)
Το άρθρο 7 της οδηγίας 2002/20/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Μαρτίου 2002, για την αδειοδότηση δικτύων και υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/140/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2009,
έχει την έννοια ότι:
–
μια διαδικασία επιλογής για την κατανομή δικαιωμάτων χρήσης συχνοτήτων και η απόφαση κατανομής που εκδίδεται στο τέλος της διαδικασίας αυτής αποσκοπούν στην προαγωγή και την ανάπτυξη πραγματικού και ανόθευτου ανταγωνισμού, τηρουμένων των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της αναλογικότητας·
–
το γεγονός ότι μια τέτοια διαδικασία περιλαμβάνει στάδιο εξέτασης της συμβατότητας των ενδεχόμενων αιτήσεων με τη σχετική συγγραφή υποχρεώσεων δεν αντιβαίνει στον σκοπό αυτό, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία είναι, στο σύνολό της, σύμφωνη με τις απαιτήσεις και τις προϋποθέσεις του εν λόγω άρθρου 7.
2)
Το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας 2002/21/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Μαρτίου 2002, σχετικά με κοινό κανονιστικό πλαίσιο για δίκτυα και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών, όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/140, σε συνδυασμό με το άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
έχει την έννοια ότι παρέχει δικαίωμα προσφυγής σε επιχείρηση:
–
η οποία έχει συμμετάσχει, υποβάλλοντας αίτηση, σε διαδικασία δημοπρασίας στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών την οποία διεξάγει η εθνική ρυθμιστική αρχή κράτους μέλους διαφορετικού από εκείνο στο οποίο η επιχείρηση είναι εγκατεστημένη και ασκεί τις δραστηριότητές της·
–
η οποία δεν παρέχει η ίδια υπηρεσία ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην αγορά του κράτους μέλους το οποίο αφορά η διαδικασία αυτή, αλλά πληροί τις αντικειμενικές προϋποθέσεις από τις οποίες εξαρτάται, στο συγκεκριμένο κράτος μέλος, η χορήγηση γενικής άδειας που μνημονεύεται στο άρθρο 3, παράγραφος 2, της οδηγίας 2002/20, όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/140, τούτο δε ανεξαρτήτως του ότι η επιχείρηση αυτή ελέγχει, ενδεχομένως, άλλη επιχείρηση δραστηριοποιούμενη στην εν λόγω αγορά, και
–
ως προς την οποία εκδόθηκε απόφαση της εθνικής ρυθμιστικής αρχής περί μη καταχώρισης της αίτησής της στο πλαίσιο της εν λόγω διαδικασίας με την αιτιολογία ότι η αίτηση δεν πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, απόφαση η οποία κατέστη οριστική κατόπιν δικαστικής απόφασης με την οποία απορρίφθηκε προσφυγή στρεφόμενη κατά της πρώτης αυτής απόφασης,
προκειμένου να προσβάλει τη μεταγενέστερη απόφαση με την οποία η εθνική ρυθμιστική αρχή ανέθεσε σε τρίτους τη σύμβαση την οποία αφορούσε η διαδικασία δημοπρασίας, υπό την προϋπόθεση ότι η προσφυγή που ασκεί η επιχείρηση αυτή δεν θίγει το δεδικασμένο της δικαστικής απόφασης.
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η ουγγρική.