62017CC0052
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
CAMPOS SÁNCHEZ-BORDONA
ippreżentati fit‑13 ta’ Marzu 2018 (
1
)
Kawża C‑52/17
VTB Bank (Austria) AG
fil-preżenza ta
’:
Österreichische Finanzmarktaufsicht
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bundesverwaltungsgericht (il-Qorti Amministrattiva Federali) (l-Awstrija))
“Domanda preliminari — Approssimazzjoni tal-liġijiet — Sorveljanza tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu — Direttiva 2013/36/UE — Regolament (UE) Nru 575/2013 — Regolament (UE) Nru 468/14 — Setgħat ta’ sorveljanza u ta’ sanzjonijiet — Limiti għal espożizzjonijiet kbar — Leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tipprevedi l-impożizzjoni ta’ interessi fil-każ ta’ eċċess tal-limiti għal espożizzjonijiet kbar”
1.
Dan ir-rinviju jagħti l-possibbiltà lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi, għall-ewwel darba (sakemm m’iniex qiegħed niżbalja), dwar ċerti aspetti tal-proċedura superviżorja tar-rekwiżiti prudenzjali li, skont il-leġiżlatur tal-Unjoni, huma suġġetti għalihom l-istituzzjonijiet ta’ kreditu u l-impriżi ta’ investiment.
2.
Il-leġiżlazzjoni li tirregola din il-kwistjoni hija magħmula mid-Direttiva 2013/36/UE (
2
) u mir-Regolament (UE) Nru 575/2013 (
3
). F’dan il-kuntest, il-kawża quddiem il-qrati Awstrijaċi essenzjalment tqajjem żewġ kwistjonijiet:
–
minn naħa, in-natura ġuridika tal-impożizzjoni ta’ interessi fuq l-istituzzjonijiet li ma josservawx il-limiti tal-espożizzjoni għal riskju stabbiliti miċ-CRR. B’mod partikolari, għandu jiġi ċċarat jekk din l-impożizzjoni hijiex sanzjoni jew miżura amministrattiva u għandha tiġi eżaminata l-marġni diskrezzjonali li għandhom l-awtoritajiet nazzjonali sabiex jadottawha, f’każijiet bħal dak ineżami.
–
min-naħa l-oħra, il-kundizzjonijiet li għandu jkun hemm sabiex jiġi aċċettat li hemm proċedura superviżorja kontinwa, għall-applikazzjoni tal-arranġamenti ta’ tranżizzjoni stabbiliti fir-Regolament (UE) Nru 468/14 (
4
), fil-każ ta’ bidla fil-kompetenzi bejn il-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) u awtorità superviżorja nazzjonali.
I. Il‑kuntest ġuridiku
A.
Id-dritt tal-Unjoni
1. Id-Direttiva 2013/36
3.
Il-premessa 2 tipprovdi:
“Din id-Direttiva għandha tinkludi, fost l-oħrajn, id-dispożizzjonijiet li jirregolaw l-awtorizzazzjoni għan-negozju, l-akkwist tal-parteċipazzjonijiet azzjonarji kwalifikanti, l-eżerċizzju tal-libertà tal-istabbiliment u l-libertà li jiġu pprovduti servizzi, is-setgħat tal-awtoritajiet superviżorji tal-Istati Membri domiċiljari u ospitanti f’dan ir-rigward u d-dispożizzjonijiet li jirregolaw il-kapital inizzjali u r-reviżjoni superviżorja tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment. L-għan prinċipali u s-suġġett ta’ din id-Direttiva huwa li jiġu kkoordinati d-dispożizzjonijiet nazzjonali li jirrigwardaw l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment, il-modalitajiet għall-governanza tagħhom, u l-qafas superviżorju tagħhom. Id-Direttivi 2006/48/KE [ (
5
)] u 2006/49/KE [ (
6
)] fihom ukoll rekwiżiti prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment. Għandu jkun hemm dispożizzjonijiet għal dawk ir-rekwiżiti fir-Regolament (UE) Nru 575/2013, li jistabbilixxi rekwiżiti prudenzjali uniformi u direttament applikabbli għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment, billi tali rekwiżiti huma relatati mill-qrib mal-funzjonament tas-swieq finanzjarji fir-rigward ta’ għadd ta’ assi miżmuma mill-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment. Din id-Direttiva għandha għalhekk tinqara flimkien mar-Regolament (UE) Nru 575/2013 u għandhom flimkien ma’ dak ir-Regolament jiffurmaw il-qafas ġuridiku li jirregola l-attivitajiet bankarji, il-qafas superviżorju u r-regoli prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment.”
4.
Il-premessa 35 tipprovdi:
“Sabiex tiġi żgurata l-konformità mal-obbligi li jirriżultaw minn din id-Direttiva u mir-Regolament (UE) Nru 575/2013 mill-istituzzjonijiet, minn dawk li effettivament jikkontrollaw in-negozju ta’ istituzzjoni u mill-membri tal-korp ta’ ġestjoni ta’ istituzzjoni u sabiex jiġi żgurat l-istess trattament fl-Unjoni kollha, l-Istati Membri għandhom ikunu meħtieġa li jipprovdu għal penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra li jkunu effikaċi, proporzjonati u dissważivi. Għaldaqstant, il-penali amministrattivi u l-miżuri amministrattivi oħra stabbiliti mill-Istati Membri għandhom jissodisfaw ċerti rekwiżiti essenzjali fir-rigward tad-destinatarji, il-kriterji li għandhom ikunu kkunsidrati fl-applikazzjoni tagħhom, fil-pubblikazzjoni tagħhom, is-setgħat ewlenin għall-impożizzjoni ta’ penali u livelli ta’ penali pekunjarji amministrattivi.”
5.
Il-premessa 41 tipprovdi:
“Din id-Direttiva għandha tipprevedi għal penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra sabiex tiżgura l-usa’ kamp ta’ applikazzjoni possibbli għal azzjoni wara ksru, u biex tgħin il-prevenzjoni ta’ aktar ksur, irrispettivament mill-kwalifika tagħhom bħala penali amministrattiva jew miżura amministrattiva oħra taħt il-liġi nazzjonali. L-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jipprevedu penali addizzjonali għal, u livelli ogħla ta’ penali pekunjarji amministrattivi minn dawk previsti f’din id-Direttiva.”
6.
L-Artikolu 64 (“Setgħat superviżorji u setgħat ta’ impożizzjoni ta’ penali”) jipprovdi:
“1.   L-awtoritajiet kompetenti għandhom jingħataw is-setgħat superviżorji kollha biex jintervjenu fl-attività tal-istituzzjonijiet li jkunu meħtieġa fl-eżerċizzju tal-funzjoni tagħhom, inkluż b’mod partikolari d-dritt li jirtiraw awtorizzazzjoni f’konformità mal-Artikolu 18, is-setgħat meħtieġa f’konformità mal-Artikolu 102 u s-setgħat stipulati fl-Artikoli 104 u 105.
2.   L-awtoritajiet kompetenti għandhom jeżerċitaw is-setgħat superviżorji tagħhom u setgħat tagħhom ta’ impożizzjoni ta’ penali, f’konformità ma’ din id-Direttiva u mad-dritt nazzjonali, bi kwalunkwe wieħed mill-modi li ġejjin:
a)
direttament;
b)
f’kollaborazzjoni ma’ awtoritajiet oħrajn;
c)
taħt ir-responsabbiltà tagħhom b’delega lil tali awtoritajiet;
d)
b’applikazzjoni lill-awtoritajiet ġudizzjarji kompetenti.”
7.
L-Artikolu 65(1) (“Penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra”) jipprovdi:
“Mingħajr preġudizzju għas-setgħat superviżorji tal-awtoritajiet kompetenti msemmija fl-Artikolu 64 u d-dritt tal-Istati Membri li jipprevedu u jimponu penali kriminali, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu regoli dwar penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra fir-rigward ta’ ksur ta’ dispożizzjonijiet nazzjonali li jittrasponu din id-Direttiva u tar-Regolament (UE) Nru 575/2013 u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li dawn jiġu implimentati. Fejn l-Istati Membri jiddeċiedu li ma jistabbilixxux regoli għal penali amministrattivi għal ksur li hu soġġett għad-dritt kriminali nazzjonali huma għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni d-dispożizzjonijiet rilevanti tad-dritt kriminali. Il-penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra għandhom ikunu effikaċi, proporzjonati u dissważivi.”
8.
Skont l-Artikolu 67:
“1.   Dan l-Artikolu għandu japplika tal-inqas fi kwalunkwe waħda miċ-ċirkostanzi li ġejjin:
[…]
k)
l-istituzzjoni ġġarrab skopertura akbar mil-limiti stipulati fl-Artikolu 395 tar-Regolament (UE) Nru 575/2013;
[…]
2.   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li fil-każijiet imsemmija fil-paragrafu 1, il-penali amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra li jkunu jistgħu jiġu applikati jinkludu tal-inqas dawn li ġejjin:
[…]
g)
penali amministrattivi pekunarji sa mhux aktar mid-doppju tal-ammont tal-profitti miksuba jew telf evitat minħabba l-ksur fejn dawn ikun jistgħu jiġu ddeterminati.
[…]”
2. Ir-Regolament Nru 575/2013
9.
Il-premessa 5 tipprovdi:
“Flimkien, dan ir-Regolament u d-Direttiva 2013/36/UE għandhom jiffurmaw il-qafas ġuridiku li jirregola l-aċċess għall-attività, il-qafas superviżorju u r-regoli prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti ta’ investiment […]. Għaldaqstant, dan ir-Regolament għandu jinqara flimkien ma’ dik id-Direttiva.”
10.
Skont il-premessa 9:
“Għal raġunijiet ta’ ċertezza legali u minħabba l-ħtieġa għal opportunitajiet indaqs fl-Unjoni, sett uniku ta’ regolamenti għall-parteċipanti tas-suq kollha huwa element ewlieni għall-funzjonament tas-suq intern. Sabiex jiġu evitati distorsjonijiet tas-suq u l-arbitraġġ regolatorju, ir-rekwiżiti minimi prudenzjali għandhom għalhekk jiżguraw armonizzazzjoni massima […]”.
11.
Skont l-Artikolu 2:
“Għall-fini tal-iżgurar tal-konformità ma’ dan ir-Regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom ikollhom is-setgħat u għandhom isegwu l-proċeduri stipulati fid-Direttiva 2013/36/UE.”
12.
L-Artikolu 395 jipprovdi:
“1.   Istituzzjoni m’għandhiex iġġarrab skopertura, wara li jiġi kkunsidrat l-effett tal-mitigazzjoni tar-riskju ta’ kreditu skont l-Artikoli 399 sa 403, għal klijent jew grupp ta’ klijenti konnessi li l-valur tagħhom jaqbeż il-25 % tal-kapital eliġibbli tagħha. Fejn dak il-klijent ikun istituzzjoni jew fejn grupp ta’ klijenti konnessi jinkludi istituzzjoni waħda jew aktar, dak il-valur ma għandux jaqbeż il-25 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni jew EUR 150 miljun, liema minnhom ikun l-ogħla, bil-kondizzjoni li s-somma tal-valuri tal-iskopertura, wara li jiġi kkunsidrat l-effett tal-mitigazzjoni tar-riskju tal-kreditu skont l-Artikoli 399 sa 402, għall-klijenti konnessi kollha li mhumiex istituzzjonijiet ma tkunx taqbeż il-25 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni.
Fejn l-ammont ta’ EUR 150 miljun ikun ogħla mill-25 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni, il-valur tal-iskopertura, wara li jiġi kkunsidrat l-effett tal-mitigazzjoni tar-riskju tal-kreditu skont l-Artikoli 399 sa 403, ma għandux jaqbeż limitu raġonevoli f’termini tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni. Dak il-limitu għandu jiġi determinat mill-istituzzjoni skont il-politiki u l-proċeduri msemmija fl-Artikolu 81 tad-Direttiva 2013/36/UE, sabiex jiġi indirizzat u kkontrollat ir-riskju ta’ konċentrazzjoni. Dan il-limitu ma għandux jaqbeż il-100 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni.
L-awtoritajiet kompetenti jistgħu jistabbilixxu limitu iżgħar minn EUR 150 miljun u għandhom jinfurmaw b’dan lill-ABE (Awtorità Bankarja Ewropea) u lill-Kummissjoni.
[…]
5.   Il-limiti stabbiliti f’dan l-Artikolu jistgħu jinqabżu għall-iskoperturi fuq il-portafoll tan-negozjar tal-istituzzjoni jekk jintlaħqu l-kondizzjonijiet li ġejjin:
a)
l-iskopertura fuq il-portafoll mhux tan-negozjar għall-klijent jew il-grupp ta’ klijenti konnessi inkwistjoni ma taqbiżx il-limitu stabbilit fil-paragrafu 1, fejn dan il-limitu jiġi kkalkulat b’referenza għall-kapital eliġibbli, sabiex l-eċċess jirriżulta kollu kemm hu fuq il-portafoll tan-negozjar;
b)
l-istituzzjoni tilħaq rekwiżit ta’ fondi proprji addizzjonali fuq l-eċċess fir-rigwrd tal-limitu stabbilit fil-paragrafu 1 li hu kkalkulat skont l-Artikoli 397 u 398;
c)
meta jkunu għaddew għaxart ijiem jew inqas minn meta jkun seħħ l-eċċess, l-iskopertura fil-portafoll tan-negozjar għall-klijent jew grupp ta’ klijenti konnessi inkwistjoni ma għandhiex taqbeż il-500 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni;
d)
kwalunkwe eċċess li jippersisti għal aktar minn għaxart ijiem ma jaqbiżx, b’mod aggregat, is-600 % tal-kapital eliġibbli tal-istituzzjoni.
F’kull każ li jinqabeż il-limitu, l-istituzzjoni għandha tirrapporta l-ammont tal-eċċess u l-isem tal-klijent ikkonċernat u, fejn applikabblli, l-isem tal-grupp ta’ klijenti konnessi kkonċernati, mingħajr dewmien lill-awtoritajiet kompetenti.
[…]”
13.
L-Artikolu 396(1) jistabbilixxi li:
“Jekk, f’każ eċċezzjonali, l-iskoperturi jaqbżu l-limitu stabbilit fl-Artikolu 395(1), l-istituzzjoni għandha tirrapporta mingħajr dewmien il-valur tal-iskopertura lill-awtoritajiet kompetenti li jistgħu, fejn iċ-ċirkustanzi jiġġustifikaw dan, jagħtu perijodu ta’ żmien limitat lill-istituzzjoni sabiex tikkonforma mal-limitu.
[…]”
3. Ir-Regolament (UE) Nru 1024/2013 (
7
)
14.
L-Artikolu 33(2) jipprovdi:
“Il-BĊE għandu jieħu l-kariga tal-kompiti kkonferiti lilu b’dan ir-Regolament fl-4 ta’ Novembru 2014, soġġett għall-arranġamenti u l-miżuri ta’ implimentazzjoni stabbiliti f’dan il-paragrafu.
[…]”
4. Ir-Regolament Nru 468/14
15.
L-Artikolu 2 jagħti d-definizzjonijiet li ġejjin:
“[…]
24)
‘proċedura superviżorja tal-BĊE’ tfisser kwalunkwe attività tal-BĊE mmirata lejn it-tħejjija tal-ħruġ ta’ deċiżjoni superviżorja tal-BĊE, inklużi proċeduri komuni u l-impożizzjoni ta’ penali finanzjarji amministrattivi. […]
25)
‘Proċedura superviżorja ta’ NCA [awtorità nazzjonali kompetenti]’ tfisser kull attività ta’ NCA indirizzata lejn it-tħejjija tal-ħruġ ta’ deċiżjoni superviżorja mill-NCA, li tkun indirizzata lil entità, entitajiet taħt superviżjoni jew gruppi taħt superviżjoni jew lejn persuna jew persuni, inkluża l-impożizzjoni ta’ penali amministrattivi
[…]”
16.
L-Artikolu 48 (“Proċeduri pendenti”) jipprovdi:
“1.   Jekk tkun ser isseħħ bidla fil-kompetenza bejn il-BĊE u NCA, l-awtorità li l-kompetenza tagħha tkun ser tintemm (iktar ’il quddiem l-‘awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm’) għandha tinforma lill-awtorità li tkun ser issir kompetenti (iktar ’il quddiem l-‘awtorità li tassumi s-superviżjoni’) dwar kull proċedura superviżorja mibdija formalment, li tkun teħtieġ deċiżjoni. L-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha tipprovdi din l-informazzjoni immedjatament wara li ssir konxja mill-bidla imminenti fil-kompetenza. L-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha taġġorna din l-informazzjoni fuq bażi kontinwa, u bħala regola ġenerali ta’ kull xahar, meta jkun hemm informazzjoni ġdida dwar proċedura superviżorja biex tiġi rrapportata. L-awtorità li tassumi s-superviżjoni tista’, f’każijiet iġġustifikati debitament, tippermetti rapportar fuq bażi inqas frekwenti. Għall-iskop tal-Artikoli 48 u 49, proċedura superviżorja għandha tfisser proċedura superviżorja tal-BĊE jew ta’ NCA.
Qabel il-bidla fil-kompetenza, l-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha tikkoordina mal-awtorità li tassumi s-superviżjoni mingħajr dewmien żejjed wara l-bidu formali ta’ xi proċedura superviżorja ġdida li tkun teħtieġ deċiżjoni.
[…]
3.   Jekk proċedura superviżorja mibdija formalment li tkun teħtieġ deċiżjoni ma tkunx tista’ titlesta qabel id-data meta sseħħ bidla fil-kompetenza superviżorja, l-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha tibqa’ kompetenti li tlesti dik il-proċedura superviżorja pendenti. Għal dan l-iskop, l-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha żżomm ukoll is-setgħat relevanti kollha sakemm tkun tlestiet il-proċedura superviżorja. L-awtorità li l-kompetenza tagħha tintemm għandha tinforma lill-awtorità li tassumi superviżjoni qabel ma tieħu xi deċiżjoni fi proċedura superviżorja li kienet pendenti qabel il-bidla fil-kompetenza. Hija għandha tipprovdi lill-awtorità li tassumi superviżjoni kopja tad-deċiżjoni meħuda u kull dokument relevanti li għandu x’jaqsam ma’ dik id-deċiżjoni.
[…]”
17.
L-Artikolu 149 (“Kontinwità ta’ proċeduri eżistenti”) jipprovdi:
“1.   Ħlief jekk il-BĊE jiddeċiedi mod ieħor, jekk NCA tkun bdiet proċeduri superviżorji li għalihom il-BĊE jsir kompetenti fuq il-bażi tar-Regolament MSU, u dan iseħħ qabel l-4 ta’ Novembru 2014, allura għandhom japplikaw il-proċeduri stabbiliti fl-Artikolu 48.
2.   B’deroga mill-Artikolu 48, dan l-Artikolu għandu japplika għal proċeduri komuni.”
B.
Id-dritt nazzjonali. Il-Bankwesengesetz (il-Liġi dwar is-sistema bankarja) (
8
)
18.
Skont l-Artikolu 97(1):
“Il-Finanzmarktaufsichtsbehörde (l-Awtorità Superviżorja tas-Swieq Finanzjarji, iktar ’il quddiem il-‘FMA’) għandha timponi fuq l-istituzzjonijiet ta’ kreditu l-interessi segwenti:
[…]
4.
2 % tal-eċċess tal-limitu applikabbli għal riskji kbar konformement mal-Artikolu 395(1) taċ-[CRR], ikkalkolat kull sena, għal 30 jum, ħlief fil-każ ta’ miżuri superviżorji adottati skont l-Artikolu 70(2) jew ta’ dejn eċċessiv tal-istituzzjoni ta’ kreditu.”
19.
Skont l-Artikolu 98(5):
“Kull min, fir-rwol tiegħu bħala persuna responsabbli […] għal istituzzjoni ta’ kreditu,
[…]
2)
jesponi lill-istituzzjoni għal krediti li jeċċedu l-limiti stabbiliti fl-Artikolu 395 tar-Regolament (UE) Nru 575/2013;
[…]
iwettaq ksur amministrattiv, sakemm dan l-att ma jkunx jikkostitwixxi att sanzjonabbli suġġett għall-ġurisdizzjoni tal-qrati, u għandu jiġi kkundannat mill-Awtorità Superviżorja tas-Swieq Finanzjarji għal sanzjoni pekunjarja ta’ mhux iktar minn EUR 5 miljuni jew għal ammont li jikkostitwixxi d-doppju tal-profitt miksub mill-ksur, fejn dan ikun jista’ jiġi kkalkolat”.
II. Il-fatti u d-domanda preliminari
20.
Skont il-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-BWG, il-FMA adottat żewġ deċiżjonijiet, tat‑30 ta’ Ottubru 2014 u tal‑11 ta’ Mejju 2015 rispettivament, li permezz tagħhom ordnat lil VTB Bank (Austria) AG (iktar ’il quddiem, “VTB Bank”) tħallas ċerti interessi peress li kienet assumiet, fir-rigward ta’ grupp ta’ klijenti konnessi, espożizzjoni ikbar minn dik awtorizzata mill-Artikolu 395(1) taċ-CRR.
21.
L-interessi ammontaw, fl-ewwel każ, għal total ta’ EUR 94 951.41, korrispondenti għall-eċċess imwettaq fix-xhur bejn Marzu u Settembru 2014; u fit-tieni każ, għal total ta’ EUR 28 278.57 għall-eċċess imwettaq matul ix-xahar ta’ Ottubru 2014.
22.
VTB Bank appellat mit-tieni deċiżjoni tal-FMA quddiem il-Bundesverwaltungsgericht (il-Qorti Amministrattiva Federali, l-Awstrija) billi invokat il-fatt li, peress li l-Artikolu 395(5) taċ-CRR kien applikabbli, hija ma setgħetx tiġi ssanzjonata skont dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali.
23.
F’dan il-kuntest, il-qorti tar-rinviju ddeċidiet li tissospendi l-proċedura u li tagħmel is-segwenti domandi għal deċiżjoni preliminari.
“1)
Dispożizzjonijiet tad-dritt sekondarju tal-Unjoni (b’mod partikolari, pereżempju, l-Artikoli 64 jew 65(1) tad-Direttiva 2013/36/UE […], huma applikabbli għad-deċiżjoni li permezz tagħha l-awtoritajiet imponew interessi skont dispożizzjoni legali ta’ Stat Membru li tipprovdi li, fil-każ ta’ eċċess tal-limitu applikabbli għar-riskji kbar previst fl-Artikolu 395(1) [taċ-CRR], għandhom jiġu imposti, fuq l-istabbiliment ta’ kreditu, interessi ta’ 2 % tal-eċċess tal-limitu applikabbli għar-riskji kbar, ikkalkolati fuq bażi annwali, għal tletin jum?
2)
Id-dritt tal-Unjoni (b’mod partikolari l-Artikolu 395(1) u (5) [taċ-CRR] jipprekudi dispożizzjoni nazzjonali bħal dik li kienet stabbilita fil-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-[BWG], fejn, minkejja l-fatt li l-kundizzjonijiet għal deroga previsti fl-Artikolu 395(5) ikunu ssodisfatti, jiġu imposti interessi (ta’ rkupru) minħabba ksur tal-Artikolu 395(1)?
3)
L-Artikolu 48(3) tar-[…] (Regolament Qafas tal-MSU), għandu jiġi interpretat fis-sens li jista’ jitqies li jkun hemm ‘proċedura superviżorja mibdija formalment’ meta impriża tissottometti rapport lill-awtorità ta’ superviżjoni, jew jista’ jitqies li hemm ‘proċedura superviżorja mibdija formalment’ meta l-awtorità ta’ superviżjoni tkun diġà tat deċiżjoni fi proċedura parallela mibdija kontra ksur simili mwettaq matul perijodi preċedenti?”
III. Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
24.
It-talba għal deċiżjoni preliminari ġiet irreġistrata fil-Qorti tal-Ġustizzja fl‑1 ta’ Frar 2017.
25.
VTB Bank, il-FMA, il-BĊE u l-Kummissjoni ssottomettew osservazzjonijiet bil-miktub. Il-Qorti tal-Ġustizzja qieset li ma kienx hemm bżonn li tinżamm seduta.
IV. Analiżi
26.
Fil-fehma tiegħi, li tikkonkordi ma’ dik tal-Kummissjoni, l-ewwel żewġ domandi tal-Bundesverwaltungsgericht (il-Qorti Amministrattiva Federali) jistgħu jingħataw risposta konġunta.
27.
Fil-qosor, permezz tagħhom għandu jiġi ddeterminat:
–
jekk l-impożizzjoni ta’ interessi prevista fil-leġiżlazzjoni nazzjonali fil-każijiet fejn istituzzjoni ta’ kreditu teċċedi l-limiti ta’ espożizzjoni stabbiliti fl-Artikolu 395(1) taċ-CRR tikkostitwixxix “sanzjoni amministrattiva” jew “miżura amministrattiva oħra” fis-sens tal-Artikoli 65 u 67 tad-Direttiva 2013/36.
–
jekk huwiex kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni li jiġu imposti dawn l-interessi, skont il-leġiżlazzjoni nazzjonali, anki jekk ir-rekwiżiti tal-eċċezzjoni fl-Artikolu 395(5) taċ-CRR ikunu ġew issodisfatti.
28.
Permezz tat-tielet (u l-aħħar) domanda, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf f’liema punt għandu jitqies li proċedura superviżorja tkun formalment miftuħa. Ir-risposta għal din id-domanda ser tiddetermina liema awtorità jkollha r-responsabbiltà li twettaq tali proċedura, jekk ikun hemm bidla fil-kompetenzi bejn il-BĊE u NCA li taffettwa l-kawżi pendenti.
A.
Il-“sanzjonijiet amministrattivi u miżuri amministrattivi oħra” applikabbli għall-ksur tal-limitu ta’ espożizzjoni għar-riskju tal-kreditu (l-ewwel u t-tieni domanda preliminari)
1. Sunt tal-osservazzjonijiet tal-partijiet
29.
Skont VTB Bank, il-miżura nazzjonali inkwistjoni taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2013/36, taħt il-kunċetti ta’ “sanzjonijiet amministrattivi” u “miżuri amministrattivi oħra” fl-Artikolu 65 tagħha. L-Istati Membri huma obbligati japplikaw wieħed jew l-ieħor fil-każ ta’ ksur taċ-CRR.
30.
Għalkemm id-Direttiva 2013/36 ma tagħtix definizzjoni preċiża taż-żewġ kunċetti, mill-Artikolu 66(2) tagħha jirriżulta, skont VTB Bank, li s-sanzjonijiet u l-miżuri kkonċernati għandhom jissodisfaw ċerti kundizzjonijiet li jagħmluhom kapaċi jipprevjenu jew jimmitigaw kwalunkwe ksur taċ-CRR. Fid-dawl tan-natura, tal-essenza u tal-karattru tagħhom, l-interessi imposti mill-FMA għandhom ikunu paragunabbli mas-sanzjonijiet jew mal-miżuri previsti fid-Direttiva 2013/36.
31.
Barra minn hekk, VTB Bank tfakkar li l-Artikolu 395(5) taċ-CRR jippermetti, taħt ċerti kundizzjonijiet, l-eċċess tal-limiti previsti fil-paragrafu 1 tal-istess artikolu. Konsegwentement, leġiżlatur nazzjonali ma jistax jadotta deċiżjoni li tneħħi l-effett utli ta’ din id-dispożizzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni.
32.
Skont il-FMA, l-interessi inkwistjoni ma jaqgħux taħt l-Artikoli 64 u 65 tad-Direttiva 2013/36. Fl-opinjoni tagħha, konformement mal-ġurisprudenza kostituzzjonali Awstrijaka, dawn huma miżuri ta’ kontroll ekonomiku ta’ natura mhux sanzjonabbli, li permezz tagħhom jiġi rkuprat il-vantaġġ, reali jew potenzjali, miksub minn istituzzjoni ta’ kreditu permezz tal-ksur ta’ regola prudenzjali.
33.
Il-FMA issostni li r-Regolament Nru 1024/2013 jagħti diskrezzjoni lill-Istati Membri sabiex jadottaw il-leġiżlazzjoni tagħhom stess. Il-kompiti ta’ sorveljanza li ma humiex fdati lill-BĊE jaqgħu taħt il-kompetenza tal-awtoritajiet nazzjonali, b’tali mod li l-miżura inkwistjoni hija dispożizzjoni legali speċifika Awstrijaka, li ma għandhiex bħala għan it-traspożizzjoni tad-Direttiva 2013/36.
34.
Fl-aħħar nett, skont il-FMA, ma hemm ebda rabta diretta bejn id-dispożizzjoni nazzjonali applikata u ċ-CRR, peress li l-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-BWG jirreferi biss għall-Artikolu 395(1) taċ-CRR (u mhux għall-paragrafu 5 tiegħu) fir-rigward tad-definizzjoni tal-kundizzjonijiet sostantivi tal-impożizzjoni tal-interessi. B’kunsiderazzjoni għall-iskop tagħhom, l-interessi inkwistjoni japplikaw awtomatikament fil-każ ta’ eċċess tal-limiti tal-Artikolu 395(1) taċ-CRR, anki jekk il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 5 jiġu ssodisfatti.
35.
Skont il-Kummissjoni, il-leġiżlazzjoni nazzjonali timplementa l-Artikoli 64, 65 u 67 tad-Direttiva 2013/36, iżda madankollu ma hijiex konformi ma’ din id-direttiva peress li timponi konsegwenzi legali negattivi bħala effett awtomatiku ta’ ksur tal-Artikolu 395(1) taċ-CRR, mingħajr ma tevalwa jekk il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 5 ta’ dan l-artikolu humiex issodisfatti.
36.
Il-Kummissjoni tfakkar, f’dan ir-rigward, li l-Artikoli 387 sa 403 taċ-CRR, dwar l-espożizzjonijiet għal riskju kbar, għandhom jiġu kklassifikati bħala “miżura ta’ armonizzazzjoni massima finali tar-rekwiżiti prudenzjali”, mingħajr ma l-Istati Membri jingħataw, għaldaqstant, “ebda marġni sabiex jadottaw miżuri tagħhom stess, derogatorji, f’termini ta’ rekwiżiti relatati ma’ riskji kbar”.
37.
Il-Kummissjoni tenfasizza li d-Direttiva 2013/36 tobbliga lill-Istati Membri, fil-każ ta’ ksur tal-limitu previst fl-Artikolu 395(1), jipprovdu sanzjonijiet u miżuri amministrattivi oħra. Skont l-Artikolu 67(2)(g) tad-Direttiva, huma għandhom, mill-inqas, jimponu sanzjoni pekunjarja minħabba dan il-ksur.
38.
Skont il-Kummissjoni, madankollu, ma jkun hemm ebda ksur tal-limiti tal-Artikolu 395(1) taċ-CRR jekk jintlaħqu l-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-eċċezzjoni prevista fil-paragrafu 5 ta’ dan l-artikolu. Għaldaqstant, dispożizzjoni nazzjonali li timponi l-ħlas ta’ interessi, mingħajr kunsiderazzjoni għall-Artikolu 395 taċ-CRR fl-intier tiegħu, tagħti lok għal sanzjoni amministrattiva jew għal miżura amministrattiva li tissanzjona aġir awtorizzat skont id-dritt tal-Unjoni.
2. Evalwazzjoni
39.
Id-Direttiva 2013/36 u ċ-CRR jipprovdu l-kuntest ġuridiku li jirregola l-attivitajiet bankarji, is-sorveljanza u r-regoli prudenzjali applikabbli għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u għall-impriżi ta’ investiment (
9
).
40.
Iċ-CRR jagħmel provvediment, speċifikament, għar-rekwiżiti prudenzjali applikabbli għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u għall-impriżi ta’ investiment. Dawn huma rekwiżiti minimi intiżi, fil-kliem tal-leġiżlatur tal-Unjoni, li “jiżguraw armonizzazzjoni massima” sabiex “jiġu evitati distorsjonijiet tas-suq u l-arbitraġġ regolatorju”.
41.
Il-prinċipju gwida huwa li “[g]ħal raġunijiet ta’ ċertezza legali u minħabba l-ħtieġa għal opportunitajiet indaqs fl-Unjoni, sett uniku ta’ regolamenti għall-parteċipanti tas-suq kollha huwa element ewlieni għall-funzjonament tas-suq intern.” (
10
)
42.
Id-Direttiva 2013/36 tipprovdi l-kuntest ġuridiku meħtieġ għall-implementazzjoni u għall-osservanza tar-regoli superviżorji tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tal-impriżi ta’ investiment, kif iddefiniti miċ-CRR.
43.
Ir-rekwiżiti prudenzjali imposti miċ-CRR jinkludu, sa fejn huwa rilevanti għall-każ inkwistjoni, dak inkluż fl-Artikolu 395(1), li jipprojbixxi lill-istituzzjoni milli “iġġarrab skopertura, wara li jiġi kkunsidrat l-effett tal-mitigazzjoni tar-riskju ta’ kreditu [ (
11
)], għal klijent jew grupp ta’ klijenti konnessi li l-valur tagħhom jaqbeż il-25 % tal-kapital eliġibbli tagħha”.
44.
Skont il-qorti tar-rinviju, f’din il-kawża kien hemm eċċess tal-limitu ta’ espożizzjoni għal riskju. Għalhekk, skont id-Direttiva 2013/36, is-sitwazzjoni inkwistjoni tikkorrispondi ma’ dik prevista fl-Artikolu 67(1)(k), bil-konsegwenza li, skont il-paragrafu (2) tal-istess artikolu, hija neċessarja “tal-inqas”, b’mod partikolari, sanzjoni amministrattiva pekunjarja “sa mhux aktar mid-doppju tal-ammont tal-profitti miksuba jew telf evitat minħabba l-ksur fejn dawn ikun jistgħu jiġu ddeterminati”. Dik is-sanzjoni, fil-fatt, hija waħda mis-“sanzjonijiet amministrattivi u l-miżuri amministrattivi oħra” li l-Istati Membri huma obbligati jipprovdu f’każ li, b’mod partikolari, ikun hemm ksur speċifiku.
45.
Mingħajr pożizzjoni ċara tal-qorti tar-rinviju f’dan ir-rigward, il-FMA ssostni li l-interessi imposti fuq VTB Bank (Austria) ma jaqgħux taħt il-kunċett ta’ “sanzjoni amministrattiva” jew ta’ “miżura ta’ restrizzjoni” minħabba ksur taċ-CRR. Huma jkunu biss “interessi ta’ rkupru” (Abschöpfungszinsen), mingħajr natura sanzjonabbli fid-dritt Awstrijak, li l-FMA tiddefinixxi bħala “miżura tal-liġi ekonomika […] li timponi imposta b’rata fissa fuq il-profitt miksub jew li jista’ jinkiseb mill-illegalità, jiġifieri, għandha l-għan li tipprovdi kumpens għall-vantaġġ ekonomiku li jirriżulta mill-qbiż tal-limitu għar-riskji kbar [ta’ kreditu]” (
12
).
46.
Fil-fehma tiegħi, jista’ jiġi argumentat li l-impożizzjoni ta’ interessi prevista fil-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-BWG ma hijiex waħda mis-“sanzjonijiet pekunjarji amministrattivi” li, skont l-Artikolu 67(1)(k) u (2)(g) tad-Direttiva 2013/36, l-Istati Membri huma obbligati jimponu, “tal-inqas”, fuq l-istituzzjonijiet li jinkorru espożizzjoni lil hinn mil-limiti stabbiliti fl-Artikolu 395(1) taċ-CRR.
47.
Is-“sanzjoni pekunjarja amministrattiva” prevista fl-Artikolu 67(2)(g) tad-Direttiva 2013/36 tidher, kif tindika l-Kummissjoni (
13
), li hija dik prevista fil-punt 2 tal-Artikolu 98(5) tal-BWG innifisha. Skont din id-dispożizzjoni, il-persuna responsabbli għal istituzzjoni ta’ kreditu li tkun esponiet lill-istituzzjoni għal krediti ogħla mil-limiti previsti fl-Artikolu 395 taċ-CRR għandha tiġi kkundannata għal multa ta’ mhux iktar minn EUR 5 miljuni jew għal ammont li jikkostitwixxi d-doppju tal-profitt miksub mill-ksur, jekk dan ikun jista’ jiġi kkalkolat, sakemm l-att inkwistjoni ma jkunx jikkostitwixxi reat kriminali.
48.
L-irkupru ta’ tali interessi (mingħajr dejn prinċipali preċedenti) permezz ta’ impożizzjoni minn awtorità pubblika jista’ pjuttost jiġi kklassifikat bħala miżura amministrattiva. Fil-fehma tiegħi, ma huwiex rilevanti li l-Artikolu 67(2)(g) tad-Direttiva 2013/36 ikollu l-kontroparti nazzjonali tiegħu fl-Artikolu 97 jew fl-Artikolu 98 tal-BWG. Minbarra l-fatt li din il-kwistjoni għandha tiġi riżolta mill-qorti tar-rinviju, dan ma jimplikax li l-Artikolu 97 tal-BWG (u, għaldaqstant, l-impożizzjoni tal-interessi kkontestati) ma jaqax taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2013/36.
49.
Is-sanzjonijiet u l-miżuri msemmija fl-Artikolu 67(2) tad-Direttiva 2013/36 ma jkoprux l-azzjonijiet pubbliċi kollha li jistgħu jieħdu l-awtoritajiet pubbliċi rigward il-ksur taċ-CRR. Id-Direttiva 2013/36 tippermetti – u saħansitra tispera – li l-Istati Membri jipprovdu sanzjonijiet u miżuri addizzjonali, jiġifieri, li jieħdu “l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw” l-implementazzjoni kemm ta’ din id-direttiva kif ukoll taċ-CRR (Artikolu 65(1) tad-Direttiva 2013/36) (
14
).
50.
Fost is-sanzjonijiet u l-miżuri li l-Istati Membri jistgħu ma’ dawk minimi implementati mil-leġiżlatur tal-Unjoni, għandha tiġi inkluża, naturalment, l-impożizzjoni ta’ interessi kif imsemmi fil-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-BWG. Minn din il-perspettiva, għalhekk, ma huwiex importanti jekk l-impożizzjoni tal-FMA tistax tiġi kklassifikata bħala “sanzjoni amministrattiva” jew bħala “miżura amministrattiva oħra”, fis-sens tal-Artikoli 65 u 67 tad-Direttiva 2013/36, peress li, fi kwalunkwe każ, tkun ammissibbli għal-leġiżlatur tal-Unjoni (
15
).
51.
Madankollu, għalkemm huwa minnu li l-Istati Membri huma intitolati jadottaw sanzjonijiet jew miżuri amministrattivi oħra, huwa minnu wkoll li, kwalunkwe sanzjonijiet jew miżuri li huma jiddeċiedu li jadottaw għandhom josservaw il-kuntest ġuridiku stabbilit mid-Direttiva 2013/36 u ċ-CRR.
52.
Għaldaqstant, dak li qiegħed infisser huwa li, peress li l-leġiżlatur tal-Unjoni għażel “armonizzazzjoni massima” (
16
) fil-qasam tas-sorveljanza u tar-regoli prudenzjali applikabbli għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u għall-impriżi ta’ investiment, huwa introduċa sistema regolatorja unika li hija komposta mid-Direttiva 2013/36 u miċ-CRR. L-eżistenza ta’ din is-sistema regolatorja unika għall-parteċipanti kollha tas-suq hija “element ewlieni għall-funzjonament tas-suq intern” (
17
).
53.
Dan jispjega l-fatt li, anki jekk l-Istati Membri għandhom il-possibbiltà jipprevedu sanzjonijiet u miżuri amministrattivi oħra, id-Direttiva 2013/36 stess tipprova tiżgura li, permezz tad-definizzjoni tal-parametri tagħhom u tal-istabbiliment tal-livell ta’ sanzjonijiet pekunjarji, il-leġiżlaturi nazzjonali jikkonformaw ma’ ċerti linji gwida komuni (
18
). F’dan ir-rigward, id-Direttiva 2013/36 ma timponix biss sanzjonijiet u miżuri amministrattivi minimi (filwaqt li tagħti marġni diskrezzjonali lill-Istati Membri sabiex jestenduhom), iżda tistabbilixxi wkoll qafas ta’ ksur li jista’ jiġi ssanzjonat jew li jista’ jagħti lok għall-adozzjoni ta’ miżuri amministrattivi oħra.
54.
Għaldaqstant, inqis li hemm żewġ kategoriji ta’ aġir sanzjonabbli: a) dak li huwa deskritt b’mod eżawrjenti fl-Artikolu 67(1) tad-Direttiva 2013/36; u b) oħrajn (
19
) li l-Istati Membri jistgħu jikklassifikaw bħala każijiet ta’ ksur taċ-CRR, u li huma differenti minn dawk indikati fid-Direttiva 2013/36. Fir-rigward ta’ dawn tal-aħħar, huwa wkoll possibbli li l-Istati Membri jipprovdu sanzjonijiet jew miżuri differenti minn dawk meħtieġa minn “tal-inqas” mil-leġiżlatur tal-Unjoni.
55.
Id-domanda hija dwar jekk, fid-dawl tal-fatt li l-Istati Membri jistgħu jżidu tipi ġodda ta’ ksur, huma jistgħux ukoll jikkonfiguraw mill-ġdid dawk stabbiliti mid-Direttiva 2013/36. Fil-fehma tiegħi, dawn ma humiex awtorizzati jagħmlu hekk jekk jibdlu jew jeliminaw kwalunkwe sitwazzjoni fattwali li tista’ tissejjaħ “neċessarja”, jiġifieri, li skont id-Direttiva, għandu jkun hemm minn “tal-inqas” provvediment għaliha fid-dritt nazzjonali.
56.
Fil-każ inkwistjoni, u skont l-informazzjoni disponibbli, jidher li l-punt 2 tal-Artikolu 98(5) tal-BWG huwa l-Artikolu li ttraspona fid-dritt Awstrijak il-kontenut tal-Artikolu 67(1)(k) u (2)(g) tad-Direttiva 2013/36.
57.
Li kieku dan kien il-każ, aspett li għandu jiġi vverifikat mill-qorti tar-rinviju, il-leġiżlatur nazzjonali kien jikkonforma ruħu mal-obbligu li jagħmel provvediment minn “tal-inqas” għal waħda mis-sitwazzjonijiet fattwali imsemmija mil-leġiżlatur tal-Unjoni. Barra minn hekk, huwa kien jassoċja ma’ dan il-fatt il-konsegwenza legali pprovduta (għal darba oħra, minn “tal-inqas”) fid-Direttiva 2013/36.
58.
B’mod iktar speċifiku, il-punt 2 tal-Artikolu 98(5) tal-BWG jirreferi għall-persuna responsabbli mill-istituzzjoni ta’ kreditu li tesponi lil din tal-aħħar “għal krediti li jaqbżu l-limiti stabbiliti fl-Artikolu 395 taċ-[CRR]”. Ir-riferiment għall-Artikolu 395 taċ-CRR fl-intier tiegħu, jiġifieri, mingħajr ma jiġi eskluż ebda wieħed mill-paragrafi tiegħu, jimplika li s-sitwazzjoni msemmija fil-punt 2 tal-Artikolu 98(5) tal-BWG hija deskritta f’dak l-artikolu taċ-CRR.
59.
Għandu jiġi enfasizzat li ċ-ċirkustanzi tal-Artikolu 395 taċ-CRR ma humiex biss deskritti fil-paragrafu 1 iżda huma wkoll dawk li jirriżultaw meta dan il-paragrafu jinqara flimkien mal-paragrafu 5 tal-istess artikolu.
60.
Skont l-Artikolu 395(1) taċ-CRR, l-entitajiet ma jistgħux jinkorru riskju li jeċċedi l-25 % tal-kapital eliġibbli tagħha (
20
). Madankollu, is-sempliċi ksur ta ’dan il-limitu ma jikkostitwixxix, fih innifsu, is-sitwazzjoni msemmija fl-Artikolu 67(1)(k) tad-Direttiva 2013/36: peress li jirreferi għall-Artikolu 395 taċ-CRR fl-intier tiegħu, huwa jinkludi wkoll il-paragrafu 5 tiegħu, li jippermetti eċċess ta’ dan il-limitu meta jiġu ssodisfatti ċerti kundizzjonijiet.
61.
Fi kliem ieħor, il-qari kkombinat tas-sitwazzjoni prevista fl-Artikolu 67(1)(k) tad-Direttiva 2013/36 jikkonferixxi lil din id-dispożizzjoni l-kliem li ġej: “Dan l-Artikolu għandu japplika […] [meta] l-istituzzjoni tassumi riskju ikbar mil-limiti stipulati fl-Artikolu 395(1) tar-Regolament (UE) Nru 575/2013 mingħajr ma jintlaħqu l-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 5 ta’ dan l-artikolu”.
62.
Għalhekk, il-punt 2 tal-Artikolu 98(5) tal-BWG ikun riflessjoni fidili tal-Artikolu 67(1)(k) tad-Direttiva 2013/36 u jkun jittrasponi fid-dritt Awstrijak wieħed mill-ksur li l-leġiżlatur nazzjonali kien obbligat jieħu inkunsiderazzjoni minn “tal-inqas”.
63.
Jekk din l-interpretazzjoni hija korretta, kif naħseb li hija, il-punt 4 tal-Artikolu 97(1) tal-BWG ma joħloqx sitwazzjoni differenti, iżda pjuttost jiżnatura dik tal-Artikolu 67(1)(k) tad-Direttiva 2013/36.
64.
Fil-fatt, dik id-dispożizzjoni nazzjonali tirreferi biss għaċ-ċirkustanzi deskritti fl-Artikolu 395(1) taċ-CRR, filwaqt li teskludi dawk tal-paragrafu (5) ta’ dan l-artikolu. Għalhekk, jista’ raġonevolment jingħad li din tistabbilixxi sitwazzjoni ġdida kkaratterizzata biss bl-eċċess tal-limitu stabbilit fl-Artikolu 395(1) taċ-CRR, irrispettivament minn jekk ikunx hemm iċ-ċirkustanzi msemmija fil-paragrafu 5.
65.
Madankollu, l-Artikolu 395 taċ-CRR, sa fejn jippermetti eċċess tal-livelli ta’ espożizzjoni għal riskju (stabbiliti fil-paragrafu 1) f’ċerti ċirkustanzi (deskritti fil-paragrafu 5), jimplika li l-limiti tassew deċiżivi huma dawk li jirriżultaw mill-qari kkombinat ta’ dawk iż-żewġ paragrafi ta’ dan l-artikolu. It-tnejn jirrappreżentaw unità indiviżibbli u, fl-aħħar mill-aħħar, iservu ta’ delimitazzjoni tal-livell ta’ riskju li jista’ jkollhom l-istituzzjonijiet.
66.
Fi kliem ieħor, mis-sitwazzjoni msemmija fl-Artikolu 395(1) u (5) taċ-CRR isegwi li l-istituzzjonijiet finanzjarji jistgħu, legalment, jiġu esposti għal riskji fi ħdan il-limiti ddefiniti miż-żewġ paragrafi.
67.
Li kieku l-Istati Membri jitħallew jaġixxu kontra istituzzjonijiet li, preċiżament minħabba li jkunu jinsabu fiċ-ċirkustanzi msemmija fil-paragrafu 5 tal-Artikolu 395 taċ-CRR, ikunu esposti għar-riskji awtorizzati minn dak il-paragrafu, fil-fehma tiegħi, dan jiżnatura l-Artikolu 395 fl-intier tiegħu, bil-konsegwenza serja li tonqos il-fiduċja li jista’ jkollhom leġittimament l-istituzzjonijiet li l-limiti li fihom huma jistgħu jieħdu riskji jkunu dawk li jirriżultaw mill-applikazzjoni kkombinata tal-paragrafi 1 u 5 tal-Artikolu 395 taċ-CRR.
68.
Fid-dawl tal-possibbiltà offruta mil-leġiżlatur tal-Unjoni lill-Istati Membri sabiex jistabbilixxu ksur ieħor u sanzjonijiet jew miżuri amministrattivi oħrajn, minbarra dawk meħtieġa fi kwalunkwe każ “tal-inqas” mid-Direttiva 2013/36, il-leġiżlatur nazzjonali jista’ jistabbilixxi ċirkustanzi ġodda, iżda mhux, nirrepeti, ixekkel dawk li diġà ġew indirizzati mil-leġiżlatur tal-Unjoni.
69.
Il-fehma tiegħi, fil-qosor, hija li l-leġiżlazzjoni nazzjonali ineżami ma hijiex kompatibbli mal-kuntest ġuridiku stabbilit mid-Direttiva 2013/36 u miċ-CRR.
B.
Fuq l-eżistenza ta’ proċeduri superviżorji kontinwi f’każ ta’ bidla fil-kompetenzi bejn l-awtoritajiet superviżorji (it-tielet domanda preliminari)
1. Sunt tal-osservazzjonijiet tal-partijiet
70.
Għal VTB Bank, skont l-Artikolu 48(3) u l-Artikolu 149(1) tar-Regolament Qafas tal-MSU, il-FMA għandha kompetenza biss fir-rigward ta’ proċeduri superviżorji li nbdew b’mod formali qabel l-4 ta’ Novembru 2014.
71.
Peress li d-deċiżjoni tal-FMA dwar l-impożizzjoni ta’ interessi (minħabba l-eċċess tar-riskji li kienet inkorriet matul ix-xahar ta’ Ottubru 2014) hija datata l‑11 ta’ Mejju 2015, u kienet ibbażata fuq dikjarazzjoni magħmula mill-VTB Bank stess fit‑3 ta’ Novembru 2014, din l-istituzzjoni ssostni li din id-dikjarazzjoni ma tistax titqies li tat lok għal proċedura superviżorja formali, fis-sens tal-Artikolu 2(25) u tal-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU.
72.
Għalhekk, skont VTB Bank, minħabba li ma nbdietx proċedura formali qabel l-4 ta’ Novembru 2014, il-FMA ma kellhiex kompetenza sabiex tadotta d-deċiżjoni tal‑11 ta’ Mejju 2015.
73.
Bħala risposta għal dawn l-argumenti, il-FMA ssostni li d-dritt tal-Unjoni ma jipprovdix interessi simili għal dawk imposti, iżda, għall-kuntrarju, jawtorizza ċertu marġni diskrezzjonali għal dawn it-tip ta’ kwistjonijiet nazzjonali. Peress li l-BĊE ma għandux kompetenza skont ir-Regolament Qafas tal-MSU, il-FMA tqis li ma huwiex meħtieġ li jiġu analizzati d-dispożizzjonijiet tranżitorji inkwistjoni, li jsir riferiment għalihom fl-Artikolu 48(3) ta’ dan ir-regolament.
74.
Il-FMA ssostni wkoll li, għal raġunijiet ta’ ekonomija proċedurali, id-dikjarazzjoni ta’ VTB Bank tat‑3 ta’ Novembru 2014 diġà ttieħdet inkunsiderazzjoni fil-proċedura ta’ evalwazzjoni dwar l-eċċessi preċedenti, peress li kienu l-istess klijenti u l-istess fatti.
75.
Il-BĊE, li l-argumenti tiegħu huma limitati għal din it-tielet domanda, isostni li l-kunċett ta’ “proċedura superviżorja mibdija formalment” ġie introdott fl-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU għall-każijiet fejn ikun hemm bidla fl-allokazzjoni tal-kompetenzi bejn il-BĊE u NCA. Peress li dan il-kunċett huwa marbut mal-kompiti u mas-setgħat tal-BĊE, l-Artikolu 48 tar-Regolament japplika biss għall-proċeduri li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenzi tiegħu.
76.
Konsegwentement, l-applikazzjoni tal-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU tiddependi fuq il-klassifikazzjoni attribwita lill-impożizzjoni ta’ interessi inkwistjoni. Din tapplika jekk tkun miżura superviżorja prudenzjali, fis-sens tal-Artikoli 64 u 65 tad-Direttiva 2013/36, iżda mhux jekk tikkostitwixxi miżura ekonomika maħsuba għall-irkupru sħiħ ta’ vantaġġ miksub, jew li jista’ jinkiseb, permezz ta’ aġir illegali.
77.
Għall-Kummissjoni, li tagħti l-opinjoni tagħha fuq din il-kwistjoni biss b’mod sussidjarju, proċedura superviżorja prudenzjali fis-sens tal-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU ma tinbediex meta l-istituzzjoni ta’ kreditu tippreżenta d-dikjarazzjoni pprovduta fl-Artikolu 396 tas-CRR. Min-naħa l-oħra, fl-opinjoni tagħha, il-proċeduri preċedenti diġà magħluqa, rigward ksur simili, ma jistgħux jagħtu lok għal din il-proċedura fil-każ ta’ ksur ġdid.
2. Evalwazzjoni
78.
It-tielet domanda tistaqsi jekk, skont l-Artikolu 48(3) tar-Regolament Nru 468/14, hemmx “proċedura superviżorja mibdija formalment” f’wieħed minn dawn iż-żewġ każijiet:
–
Malli istituzzjoni ta’ kreditu tkun ikkomunikat lill-awtoritajiet kompetenti l-eċċess tar-riskji li tkun ġarrbet, li huwa ogħla minn dak previst fl-Artikolu 395 taċ-CRR.
–
Meta, fi proċedura parallela dwar ksur simili preċedenti, l-awtorità superviżorja tkun diġà ħadet deċiżjoni.
79.
F’din il-kawża, l-impożizzjoni ta’ interessi deċiża mill-FMA fil‑11 ta’ Mejju 2015 kienet ikkawżata minn espożizzjoni eċċessiva għar-riskju li seħħet f’Ottubru 2014 u kkomunikata minn VTB Bank lil din l-awtorità fit‑3 ta’ Novembru 2014 (jiġifieri, jum qabel ma l-BĊE assuma l-kompetenza tiegħu skont ir-Regolament Qafas tal-MSU).
80.
Fil-qasam tal-kooperazzjoni bejn il-BĊE u l-awtoritajiet superviżorji nazzjonali, l-Artikolu 48 tar-Regolament Qafas tal-MSU jikkonċerna l-proċeduri superviżorji pendenti fil-mumenti li fih issir bidla fil-kompetenzi bejn il-BĊE u waħda minn dawk l-awtoritajiet.
81.
Skont l-Artikolu 149(1) tar-Regolament Qafas tal-MSU, f’din is-sitwazzjoni għandhom jiġu applikati l-proċeduri tranżitorji previsti fl-Artikolu 48 “[ħ]lief jekk il-BĊE jiddeċiedi mod ieħor, jekk NCA tkun bdiet proċeduri superviżorji li għalihom il-BĊE jsir kompetenti fuq il-bażi tar-Regolament MSU, u dan iseħħ qabel l-4 ta’ Novembru 2014”.
82.
Għall-qorti tar-rinviju, dak li huwa importanti huwa jekk, qabel l-4 ta’ Novembru 2014, kienx hemm proċedura superviżorja formali mibdija mill-FMA. Madankollu, jiena tal-fehma li hemm prekundizzjoni, imfakkra mill-BĊE fl-osservazzjonijiet tiegħu u li l-FMA tiċħad il-konformità tagħha, li għandha tiġi analizzata.
83.
Fil-fatt, il-FMA tqis li l-kompetenza sabiex jiġu imposti l-interessi ta’ rkupru ma hijiex tal-BĊE f’ebda każ, jiġifieri, lanqas wara l‑4 ta’ Novembru 2014. Li kieku dan kien il-każ, ma jkunx hemm lok li jiġu applikati l-arranġamenti tranżitorji previsti fl-Artikolu 48 tar-Regolament Qafas tal-MSU.
84.
Skont l-Artikolu 4(1)(d) tar-Regolament Nru 1024/2013, “il-BĊE għandu, […] ikun esklussivament kompetenti biex iwettaq, għal finijiet superviżorji prudenzjali, […] b’rabta mal-istituzzjonijiet ta’ kreditu kollha stabbiliti fl-Istati Membri parteċipanti”, fost kompiti oħra, dik li “jiżgura l-konformità mal-atti msemmija fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3), li jimponu rekwiżiti prudenzjali fuq l-istituzzjonijiet ta’ kreditu fl-oqsma ta’ […] limiti ta’ skoperturi kbar […]”.
85.
L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1024/2013 jipprovdi speċifikament li, sabiex iwettaq il-kompiti tiegħu, “u bl-objettiv li jiġu żgurati standards għoljin ta’ superviżjoni, il-BĊE għandu japplika l-liġi rilevanti kollha tal-Unjoni, u fejn din il-liġi tal-Unjoni hija magħmula minn Direttivi, il-leġislazjzoni nazzjonali li tittrasponi dawk id-Direttivi”. Huwa jżid li, “[f]ejn il-liġi rilevanti tal-Unjoni tkun magħmula minn Regolamenti u fejn attwalment dawk ir-Regolamenti jagħtu opzjonijiet lill-Istati Membri, il-BĊE għandu japplika wkoll il-leġislazzjoni nazzjonali waqt li jeżerċita dawk l-opzjonijiet.” (
21
)
86.
Kemm jekk l-impożizzjoni ta’ interess tkun miżura nazzjonali valida, adottata minn Stat Membru fl-eżerċizzju ta’ għażla awtorizzata mill-qafas regolatorju stabbilit fid-Direttiva 2013/36 u fis-CRR, kif ukoll jekk din tkun miżura adottata b’implementazzjoni diretta ta’ dan il-qafas (kif inqis li huwa l-każ), ebda waħda minn dawn iċ-ċirkustanzi ma taqa’ barra mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenzi mogħtija lill-BĊE, fid-dawl tal-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 1024/2013.
87.
Għalhekk, peress li l-ewwel kundizzjoni meħtieġa mill-Artikolu 48 tar-Regolament Qafas tal-MSU (jiġifieri, l-attribuzzjoni tal-kompetenza lill-BĊE) hija ssodisfatta, għandu jiġi ddeterminat jekk il-kundizzjoni speċifika msemmija fid-domanda preliminari tal-qorti tar-rinviju hijiex issodisfatta wkoll. Jiġifieri, jekk, fid-data li fiha l-BĊE assuma kompetenza superviżorja, kienx hemm proċedura pendenti quddiem il-FMA.
88.
L-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU jirreferi, espressament, għal “proċedura superviżorja mibdija formalment”. L-avverbju użat ma jirreferix għar-raġunijiet li wasslu għall-bidu tal-proċedura, li fosthom jistgħu jinkludu d-dikjarazzjoni li, skont l-Artikolu 395(5) taċ-CRR, l-entità għandha tindirizza lill-awtoritajiet kompetenti, meta jkun hemm eċċess tal-limitu ta’ espożizzjoni.
89.
Fil-fehma tiegħi, il-leġiżlatur tal-Unjoni xtaq jindirizza b’mod speċifiku l-mument li fih il-proċedura tkun inbdiet
formalment jiġifieri, meta kien hemm deċiżjoni espressa meħuda mill-awtorità kompetenti sabiex tinfetaħ il-proċedura. Indipendentement mir-raġunijiet materjali (bħal dikjarazzjoni ta’ istituzzjoni finanzjarja) li wasslu għall-adozzjoni formali ta’ din id-deċiżjoni, l-importanti huwa l-kriterju tal-aħħar u mhux ir-raġunijiet għalfejn ittieħdet id-deċiżjoni.
90.
Konsegwentement, inqis li permezz tar-rapport magħmul minn VTB Bank fit‑3 ta’ Novembru 2014, il-proċedura superviżorja msemmija fl-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU ma tistax titqies bħala mibdija.
91.
Lanqas ma nqis li l-impożizzjoni ta’ interessi miftiehma wara r-rapport ta’ VTB Bank tat‑3 ta’ Novembru 2014 ma tista’ tiġi attribwita għall-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni, tat‑30 ta’ Ottubru 2014, li permezz tagħha ġew imposti interessi minħabba eċċessi mwettqa preċedentement.
92.
Bil-kawtela debita kollha li għandha tintuża sabiex tiġi deċiża kwistjoni li, fl-aħħar mill-aħħar, għandha tiġi ddeterminata mill-qorti tar-rinviju, għandu jiġi preżunt li l-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni tat‑30 ta’ Ottubru 2014 kienet intemmet meta VTB Bank irrapporta t-tieni espożizzjoni għal riskju eċċessiva (it-3 ta’ Novembru 2014). Id-deċiżjoni meħuda fir-rigward ta’ dan it-tieni eċċess setgħet issir biss minħabba “proċedura superviżorja mibdija formalment” u, għalhekk, differenti minn dik preċedenti.
93.
Il-FMA invokat raġunijiet ta’ ekonomija proċedurali sabiex, b’xi mod, terġa’ tattribwixxi t-tieni deċiżjoni għall-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni tat‑30 ta’ Ottubru 2014. Hija ssostni, f’dan ir-rigward, li f’dik il-proċedura l-eċċess irrapportat mill-VTB Bank fit‑3 ta’ Novembru 2014 kien diġà ttieħed inkunsiderazzjoni. Mingħajr ma nixtieq niddibatti kwistjoni li, nirrepeti, għandha tiġi deċiża mill-qorti nazzjonali, inqis li r-riferiment fl-Artikolu 48(3) tar-Regolament Qafas tal-MSU għan-natura formali tal-bidu tal-proċedura superviżorja, jeskludi l-kunsiderazzjonijiet materjali u ta’ ekonomija proċedurali invokati mill-FMA.
94.
Għaldaqstant, inqis li r-risposta għat-tielet domanda għandha tkun li ma hemmx “proċedura superviżorja mibdija formalment” f’ebda wieħed miż-żewġ każijiet imsemmija mill-qorti tar-rinviju.
V. Konklużjoni
95.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti risposta lill-Bundesverwaltungsgericht (il-Qorti Amministrattiva Federali, l-Awstrija) kif ġej:
“1)
Id-Direttiva 2013/36/UE, tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑26 ta’ Ġunju 2013 dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE, u b’mod partikolari l-Artikoli 64, 65 u 67, għandha tiġi interpretata fis-sens li tipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li, bħal dik applikata fil-kawża prinċipali, tipprevedi l-impożizzjoni ta’ interessi f’każijiet ta’ eċċess tal-limiti ta’ espożizzjonijiet kbar stabbiliti fl-Artikolu 395(1) tar-Regolament (UE) Nru 575/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑26 ta’ Ġunju 2013 dwar ir-rekwiżiti prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 648/2012, minkejja li l-kundizzjonijiet tal-eċċezzjoni prevista fl-Artikolu 395(5) tar-Regolament Nru 575/2013 ikunu ssodisfatti
2)
L-Artikolu 48(3) tar-Regolament (UE) Nru 468/14 tal-Bank Ċentrali Ewropew tas‑16 ta’ April 2014 li jistabbilixxi qafas għal kooperazzjoni fi ħdan il-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku bejn il-Bank Ċentrali Ewropew u l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti u ma’ awtoritajiet nazzjonali nominati (Regolament Qafas tal-MSU) għandu jiġi interpretat fis-sens li jista’ jitqies li jkun hemm‘proċedura superviżorja mibdija formalment’ meta l-awtorità kompetenti espressament tieħu deċiżjoni sabiex tibda l-istess proċedura, mingħajr ma d-dikjarazzjoni indirizzata lilha minn istituzzjoni finanzjarja ma tista’ titqies bħala tali deċiżjoni.”
(
1
)	Lingwa oriġinali: l-Ispanjol.
(
2
)	Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑26 ta’ Ġunju 2013 dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE (ĠU L 176, 27.6.2013, p. 338).
(
3
)	Regolament (UE) 575/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas‑26 ta’ Ġunju 2013, dwar ir-rekwiżiti prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 648/2012 (ĠU L 175, p. 1). Iktar ’il quddiem “CRR”, skont l-akronimu tiegħu bl-Ingliż (Capital Requirement Regulation).
(
4
)	Regolament (UE) Nru 468/2014 tal-Bank Ċentrali Ewropew tas‑16 ta’ April 2014 li jistabbilixxi qafas għal kooperazzjoni fi ħdan il-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku bejn il-Bank Ċentrali Ewropew u l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti u ma’ awtoritajiet nazzjonali nominati (Regolament Qafas tal-MSU) (ĠU 2014, L 141, p. 1).
(
5
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Ġunju 2006 rigward il-bidu u l-eżerċizzju tan-negozju ta’ l-istituzzjonijiet ta’ kreditur (ĠU 2006, L 177, p. 1).
(
6
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Ġunju 2006 dwar l-adegwatezza tal-kapital ta’ kumpaniji ta’ l-investiment u istituzzjonijiet ta’ kreditu (ĠU 2006, L 177, p. 201).
(
7
)	Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1024/2013 tal-15 ta’ Ottubru 2013 li jikkonferixxi kompiti speċifiċi lill-Bank Ċentrali Ewropew fir-rigward ta’ politiki relatati mas-superviżjoni prudenzjali ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu (ĠU 2013, L 287, p. 63).
(
8
)	Fil-verżjoni ppubblikata fil-BGBl. I Nru. 532/2014, li kienet fis-seħħ bejn l-1 ta’ Marzu 2014 u l-14 ta’ Awwissu 2015 u kienet tirreferi għall-Artikolu 395(1) taċ-CRR (iktar ’il quddiem, il-“BGW”).
(
9
)	Premessa 2 tad-Direttiva 2013/36 u premessa 5 taċ-CRR.
(
10
)	Premessa 9 taċ-CRR. Bl-istess mod, il-premessa 2 tad-Direttiva 2013/36 tispeċifika li hemm provvediment għal rekwiżiti “uniformi u direttament applikabbli għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment, billi tali rekwiżiti huma relatati mill-qrib mal-funzjonament tas-swieq finanzjarji”.
(
11
)	Il-kunċett ta’ “kapital eliġibbli” jista’ jiġi ekwiparat, f’termini iktar restrittivi, ma’ dak ta’ “fondi proprji”. Ara r-Rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar ir-reviżjoni tal-adegwatezza tad-definizzjoni ta’ “kapital eliġibbli” skont l-Artikolu 571 tar-Regolament (UE) Nru 575/2013, COM(2016) 21 final.
(
12
)	Punt 6 tad-digriet tar-rinviju.
(
13
)	Punt 28 tal-osservazzjonijiet tagħha.
(
14
)	F’dan ir-rigward, il-premessa 41 tad-Direttiva 2013/36 ma tistax tkun iktar ċara meta tipprovdi li “[l]-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jipprevedu penali addizzjonali għal, u livelli ogħla ta’ penali pekunjarji amministrattivi minn dawk previsti f’din id-Direttiva.” Il-marġni diskrezzjonali mogħtija lill-Istati Membri ma hijiex limitata għall-kamp ta’ applikazzjoni tas-sanzjonijiet fis-sens strett, peress li din l-istess premessa tirreferi kemm għal “sanzjonijiet amministrattivi” kif ukoll għal “miżuri amministrattivi oħra”, u tinnota li huwa importanti li jiġi żgurat “l-usa’ kamp ta’ applikazzjoni possibbli għal azzjoni wara ksru, u biex tgħin il-prevenzjoni ta’ aktar ksur, irrispettivament mill-kwalifika tagħhom bħala penali amministrattiva jew miżura amministrattiva oħra taħt il-liġi nazzjonali” (enfasi miżjuda).
(
15
)	Nirreferi għan-nota preċedenti. Dan minkejja l-fatt li, kif iddikjarat il-Qorti tal-Ġustizzja fir-rigward tal-miżuri tal-Istati Membri sabiex jipproteġu l-interessi finanzjarji tal-Unjoni, “l-obbligu li jitħallas lura vantaġġ miksub indebitament permezz ta’ irregolarità ma jikkostitwixxix sanzjoni, iżda huwa s-sempliċi konsegwenza tal-konstatazzjoni li l-kundizzjonijiet meħtieġa għall-kisba ta’ vantaġġ li jirriżulta mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni ma ġewx osservati, b’tali mod li l-vantaġġ miksub sar ta’ natura indebita” (sentenza tas‑26 ta’ Mejju 2016, Județul Neamț, C‑260/14 u C‑261/14, EU:C:2016:360, punt 50).
(
16
)	Premessa 9 taċ-CRR.
(
17
)	Iċċitata iktar ’il fuq.
(
18
)	Għal din ir-raġuni, l-Artikolu 70 tad-Direttiva 2013/36 jipprovdi, b’mod partikolari, li “l-awtoritajiet kompetenti għandhom iqisu ċ-ċirkostanzi rilevanti kollha”, inkluż, pereżempju, “(a) il-gravità u kemm idum iseħħ il-ksur; (b) il-grad ta’ responsabbiltà tal-persuna fiżika jew ġuridika responsabbli għall-ksur; (c) is-saħħa finanzjarja tal-persuna fiżika jew ġuridika responsabbli għall-ksur […]; (d) l-importanza tal-profitti miksuba jew it-telf evitat mill-persuna fiżika jew ġuridika responsabbli għall-ksur, sa fejn ikunu jistgħu jiġu determinati; […] [jew] (f) il-livell ta’ kooperazzjoni tal-persuna fiżika jew ġuridika responsabbli għall-ksur mal-awtorità kompetenti”.
(
19
)	Infakkar li, skont dan l-istess Artikolu 67, “[d]an l-Artikolu għandu japplika tal-inqas fi kwalunkwe waħda miċ-ċirkostanzi li ġejjin […]” (enfasi miżjuda). Bl-istess mod, l-Artikolu 66(1) tal-istess direttiva jirrigwarda wkoll għadd ta’ każijiet li għandhom ikunu suġġetti, “tal-inqas”, għal sanzjonijiet u miżuri amministrattivi statali.
(
20
)	Il-paragrafu 1 jikkonċerna wkoll, għal ċerti każijiet, limitu mhux perċentwali, iżda din is-sitwazzjoni ma hijiex rilevanti għal din il-kawża.
(
21
)	Enfasi miżjuda.