ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (τρίτο τμήμα)
της 9ης Σεπτεμβρίου 2011 (*)
«ΕΓΤΠΕ – Τμήμα Εγγυήσεων – Δαπάνες αποκλειόμενες από την κοινοτική χρηματοδότηση – Βόειο κρέας – Πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως – Αροτραίες καλλιέργειες – Οπωροκηπευτικά – Ενίσχυση για την μεταποίηση ορισμένων εσπεριδοειδών – Προϋποθέσεις εφαρμογής κατ’ αποκοπή δημοσιονομικής διορθώσεως ύψους 100 % – Αναλογικότητα»
Στην υπόθεση T‑344/05,
Ελληνική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη από τον Ι. Χαλκιά και την Ε. Σβολοπούλου,
προσφεύγουσα,
κατά
Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εκπροσωπούμενης από την Ε. Τσερέπα-Lacombe και τον L. Visaggio, επικουρούμενους από τον Ν. Κορογιαννάκη, δικηγόρο,
καθής,
με αντικείμενο αίτημα μερικής ακυρώσεως της αποφάσεως 2005/555/ΕΚ της Επιτροπής, της 15ης Ιουλίου 2005, περί απορρίψεως του αιτήματος κοινοτικής χρηματοδοτήσεως ορισμένων δαπανών στις οποίες προέβησαν τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ), τμήμα Εγγυήσεων (ΕΕ L 188, σ. 36), καθόσον αποκλείει ορισμένες δαπάνες της Ελληνικής Δημοκρατίας στους τομείς του βοείου κρέατος, των αροτραίων καλλιεργειών και των οπωροκηπευτικών,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
συγκείμενο από τους J. Azizi, πρόεδρο, E. Cremona (εισηγήτρια) και S. Frimodt Nielsen, δικαστές,
γραμματέας: Σ. Σπυροπούλου, υπάλληλος διοικήσεως,
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 25ης Οκτωβρίου 2010,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Το νομικό πλαίσιο
Βασική ρύθμιση περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής
1        Το βασικό νομοθέτημα περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΚΓΠ), το οποίο έχει εφαρμογή επί των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, είναι, όσον αφορά τις δαπάνες από 1ης Ιανουαρίου 2000, ο κανονισμός (ΕΚ) 1258/1999 του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1999, περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΕΕ L 160, σ. 103). Ο κανονισμός αυτός αντικατέστησε τον κανονισμό (ΕΟΚ) 729/70 του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 1970, περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΕΕ ειδ. έκδ. 03/005, σ. 13), όπως είχε τελικώς τροποποιηθεί με τον κανονισμό (ΕΚ) 1287/95 του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 1995 (ΕΕ L 125, σ. 1), ο οποίος είχε εφαρμογή στις δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν προ της 1ης Ιανουαρίου 2000.
2        Βάσει του άρθρου 1, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, και του άρθρου 2, παράγραφος 2, του κανονισμού 1258/1999, το τμήμα Εγγυήσεων του ΕΓΤΠΕ χρηματοδοτεί τις παρεμβάσεις για τη σταθεροποίηση των γεωργικών αγορών οι οποίες αναλαμβάνονται σύμφωνα με τους κοινοτικούς κανόνες στο πλαίσιο της κοινής οργανώσεως των γεωργικών αγορών.
3        Κατά το άρθρο 7, παράγραφος 4, του κανονισμού 1258/1999, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εφόσον διαπιστώσει ότι οι δαπάνες δεν πραγματοποιήθηκαν σύμφωνα με τους κοινοτικούς κανόνες, αποφασίζει την απόρριψη του αιτήματος κοινοτικής χρηματοδοτήσεως των οικείων δαπανών. Πριν από οποιαδήποτε απόφαση περί απορρίψεως του αιτήματος χρηματοδοτήσεως, τα αποτελέσματα των ελέγχων της Επιτροπής και οι απαντήσεις του οικείου κράτους μέλους κοινοποιούνται εκατέρωθεν γραπτώς, κατόπιν τούτου δε τα δύο μέρη επιχειρούν να έλθουν σε συμφωνία όσον αφορά τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Σε περίπτωση μη επιτεύξεως συμφωνίας, το κράτος μέλος μπορεί να ζητήσει, εντός τετράμηνης προθεσμίας, να κινηθεί διαδικασία συμβιβασμού, τα αποτελέσματα της οποίας ανακοινώνονται με έκθεση προς την Επιτροπή, η οποία τα εξετάζει, πριν αποφασίσει την τυχόν απόρριψη του αιτήματος για χρηματοδότηση. Κατά την εκτίμηση των προς απόρριψη ποσών, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη το είδος και τη σοβαρότητα της παραβάσεως, καθώς και την οικονομική ζημία που υπέστη η Ευρωπαϊκή Κοινότητα.
4        Κατά το άρθρο 7, παράγραφος 4, πέμπτο εδάφιο, στοιχείο α΄, του κανονισμού 1258/1999, «[η] απόρριψη του αιτήματος χρηματοδοτήσεως δεν μπορεί να αφορά […] τις δαπάνες για μέτρο ή δράση […] για το οποίο η τελική πληρωμή πραγματοποιήθηκε πριν από το τελευταίο 24άμηνο πριν από τη γραπτή ανακοίνωση από την Επιτροπή, στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, των αποτελεσμάτων αυτών των εξακριβώσεων».
5        Κατά το άρθρο 8, παράγραφος 1, του κανονισμού 1258/1999, τα κράτη μέλη λαμβάνουν, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις, τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι χρηματοδοτούμενες από το ΕΓΤΠΕ πράξεις έχουν όντως διενεργηθεί και είναι νομότυπες, να αποτρέπονται και να διώκονται οι παρατυπίες και να ανακτώνται τυχόν απολεσθέντα εξαιτίας παρατυπιών ή αμελειών ποσά.
6        Στις 23 Δεκεμβρίου 1997, η Επιτροπή εξέδωσε το έγγραφο VI/5330/97, με τίτλο «Κατευθυντήριες οδηγίες για τον υπολογισμό των οικονομικών συνεπειών κατά την κατάρτιση αποφάσεως σχετικά με την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ – [τμήμα] Εγγυήσεων» (στο εξής: έγγραφο VI/5330/97). Με το παράρτημα 2 του εν λόγω εγγράφου παρέχονται μεταξύ άλλων κατευθυντήριες οδηγίες για την εφαρμογή κατ’ αποκοπή διορθώσεων σε περίπτωση κατά την οποία δεν μπορεί να υπολογισθεί το πραγματικό ποσό των παράτυπων δαπανών και επομένως το ύψος των χρηματοοικονομικών απωλειών που υπέστη η Κοινότητα. Διευκρινίζονται, μεταξύ άλλων, τα εξής:
«Το ουσιώδες στοιχείο για το αν επιβάλλεται δημοσιονομική διόρθωση και, σε καταφατική περίπτωση, με ποιο συντελεστή, έγκειται καταρχήν στην εκτίμηση του βαθμού κινδύνου επελεύσεως ζημιών εις βάρος των κοινοτικών ταμείων λόγω [πλημμελούς ελέγχου]. […]
Οι έλεγχοι διακρίνονται σε δύο κατηγορίες:
–        Οι έλεγχοι κλειδιά [βασικοί έλεγχοι] είναι οι επιτόπιοι και διοικητικοί έλεγχοι που απαιτούνται για τον έλεγχο των στοιχείων επί της ουσίας, και συγκεκριμένα του υποστατού του αντικειμένου της αιτήσεως, της ποσότητας και των ποιοτικών προϋποθέσεων, στις οποίες περιλαμβάνονται η τήρηση των προθεσμιών, οι απαιτήσεις της εσοδείας, οι προθεσμίες υποχρεωτικής κατοχής κ.λπ. Πραγματοποιούνται επιτοπίως και μέσω αντιπαραβολής με ανεξάρτητα πληροφοριακά στοιχεία, όπως τα μητρώα του κτηματολογίου.
–        Επικουρικοί έλεγχοι είναι οι διοικητικές αυτές [ενέργειες] που απαιτούνται για την ορθή διεκπεραίωση των αιτημάτων, όπως η επαλήθευση της τήρησης των προθεσμιών για την υποβολή τους, ο εντοπισμός πολλαπλών αιτήσεων για το ίδιο αντικείμενο, η ανάλυση κινδύνου, η εφαρμογή των κυρώσεων και κατάλληλη επίβλεψη/εποπτεία των διαδικασιών.
[…]
Σε περίπτωση κατά την οποία ένας ή περισσότεροι από τους βασικούς ελέγχους δεν έχουν διενεργηθεί ή έχουν διενεργηθεί πλημμελώς σε τέτοιο βαθμό ή με τόσο περιορισμένη συχνότητα ώστε να μην είναι αποτελεσματικοί για να καθορισθεί το επιλέξιμο αιτήσεως ή για να αποφευχθούν παρατυπίες, [απαιτείται διόρθωση ύψους] 10 %, καθώς συμπεραίνεται εύλογα ότι υπάρχει υψηλός κίνδυνος εκτεταμένων απωλειών για το ΕΓΤΠΕ.
Σε περίπτωση κατά την οποία [έχουν διενεργηθεί] όλοι οι βασικοί έλεγχοι, αλλά όχι στον αριθμό, με τη συχνότητα ή με την αυστηρότητα που απαιτείται από τους κανονισμούς, τότε [πρέπει να επιβληθεί διόρθωση] ύψους 5 %, καθώς εύλογα συνάγεται ότι δεν παρέχουν το αναμενόμενο επίπεδο διασφαλίσεως του [νομότυπου χαρακτήρα] των πληρωμών και υπάρχει σημαντικός κίνδυνος απωλειών για το ΕΓΤΠΕ.
Σε περίπτωση κατά την οποία ένα κράτος μέλος έχει διενεργήσει δεόντως τους βασικούς ελέγχους, αλλά παραλείπει εντελώς να διενεργήσει έναν ή περισσοτέρους από τους επικουρικούς ελέγχους, τότε πρέπει να γίνει διόρθωση ύψους 2 %, λόγω του περιορισμένου κινδύνου απωλειών για το ΕΓΤΠΕ και λόγω [του ότι η παράβαση δεν είναι ιδιαιτέρως σοβαρή].
[…]
Πάντως, σε περίπτωση κατά την οποία κράτος μέλος δεν εφαρμόζει καθόλου ή εφαρμόζει όλως πλημμελώς το σύστημα ελέγχου, αποδεικνύεται ότι οι παρατυπίες είναι όλως συχνές και ότι η καταπολέμηση των παράτυπων και δόλιων πρακτικών είναι πλημμελής, πρέπει να επιβάλλεται διόρθωση ύψους 25 %, καθόσον ευλόγως μπορεί να συναχθεί ότι η ελευθερία υποβολής απαράδεκτων αιτήσεων άνευ κυρώσεων μπορεί να προκαλέσει στο ΕΓΤΠΕ εξαιρετικά υψηλές απώλειες. Εφόσον παρίσταται ανάγκη, μπορεί να επιβληθεί ακόμη μεγαλύτερη διόρθωση ή και να απορριφθεί συνολικά η αίτηση χρηματοδοτήσεως της δαπάνης, σε περίπτωση κατά την οποία οι πλημμέλειες είναι αρκούντως σοβαρές ώστε να συνιστούν παντελή αθέτηση της υποχρεώσεως τηρήσεως των κοινοτικών κανόνων και να καθιστούν όλες τις πληρωμές παράτυπες.»
Νομοθεσία περί ολοκληρωμένου συστήματος διαχειρίσεως και ελέγχου
1.     Κανονισμός (ΕΟΚ) 3508/92
7        Το άρθρο 1, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΟΚ) 3508/92 του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 1992, περί καθιερώσεως ολοκληρωμένου συστήματος διαχειρίσεως και ελέγχου σχετικά με ορισμένα καθεστώτα κοινοτικών ενισχύσεων (ΕΕ L 355, σ. 1), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1593/2000 του Συμβουλίου, της 17ης Ιουλίου 2000 (ΕΕ L 182, σ. 4), προβλέπει ότι κάθε κράτος μέλος πρέπει να αναπτύξει ολοκληρωμένο σύστημα διαχειρίσεως και ελέγχου (στο εξής: ΟΣΔΕ), το οποίο έχει εφαρμογή, μεταξύ άλλων, στο καθεστώς στήριξης των παραγωγών ορισμένων αροτραίων καλλιεργειών και στο καθεστώς ενισχύσεων πριμοδοτήσεως και ενισχύσεως των παραγωγών βοείου κρέατος.
8        Το άρθρο 2 του κανονισμού 3508/92, όπως ίσχυε πριν τροποποιηθεί με τον κανονισμό 1593/2000, προέβλεπε ότι το ΟΣΔΕ έπρεπε να περιλαμβάνει τα εξής στοιχεία:
«α)      μηχανογραφημένη βάση δεδομένων·
β)      αλφαριθμητικό σύστημα αναγνωρίσεως των αγροτεμαχίων·
γ)      αλφαριθμητικό σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων·
δ)      αιτήσεις ενισχύσεως·
ε)      ολοκληρωμένο σύστημα ελέγχου.»
9        Κατόπιν της τροποποιήσεως που επέφερε ο κανονισμός 1593/2000, τα προπαρατεθέντα στοιχεία β΄ και γ΄ του ΟΣΔΕ κατέστησαν, αντιστοίχως, το «σύστημα αναγνωρίσεως των αγροτεμαχίων» (στο εξής: ΣΑΑΤ) και το «σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων».
10      Με το άρθρο 4 του κανονισμού 3508/92, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1593/2000, παρέχονται διευκρινίσεις όσον αφορά το ΣΑΑΤ. Η διάταξη προβλέπει σχετικώς:
«Δημιουργείται [ΣΑΑΤ] βάσει χαρτών ή εγγράφων του κτηματολογίου ή άλλων χαρτογραφικών αναφορών. Πρέπει να γίνεται χρήση τεχνικών ηλεκτρονικού συστήματος γεωγραφικών πληροφοριών, το οποίο να περιλαμβάνει κάλυψη με ορθοεικόνιση κατά προτίμηση από τον αέρα ή από το διάστημα, με ένα ομοιογενές κριτήριο που να διασφαλίζει ακρίβεια τουλάχιστον ισοδύναμη με αυτή της χαρτογράφησης σε κλίμακα 1:10 000.»
11      Το άρθρο 5 του κανονισμού 3508/92 ορίζει ότι το σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων πρέπει να είναι σύμφωνο με τον κανονισμό (ΕΚ) 820/97 του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 1997, σχετικά με τη θέσπιση συστήματος αναγνώρισης και καταγραφής των βοοειδών και την επισήμανση του βοείου κρέατος και των προϊόντων με βάση το βόειο κρέας (ΕΕ L 117, σ. 1).
12      Το άρθρο 13, παράγραφος 1, του κανονισμού 3508/92, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1593/2000, ορίζει τα εξής:
«Το ολοκληρωμένο σύστημα εφαρμόζεται το αργότερο:
α)      από 1ης Φεβρουαρίου 1993, όσον αφορά τις αιτήσεις ενισχύσεως, το αλφαριθμητικό σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των βοοειδών και το ολοκληρωμένο σύστημα ελέγχου που [διαλαμβάνεται] στο άρθρο 7·
β)      όσον αφορά τα [λοιπά] στοιχεία που [διαλαμβάνονται] στο άρθρο 2, [το αργότερο] από:
–        1ης Ιανουαρίου 1998 για την Αυστρία, τη Φινλανδία και τη Σουηδία και
–        1ης Ιανουαρίου 1997 για τα λοιπά κράτη μέλη·
γ)      από 1ης Ιανουαρίου 2005 το αργότερο, όσον αφορά το γεωγραφικό τμήμα του [ΣΑΑΤ] που προβλέπεται στο άρθρο 4·
[…]».
2.     Κανονισμός (ΕΟΚ) 3887/92
13      Ο κανονισμός (ΕΟΚ) 3887/92 της Επιτροπής, της 23ης Δεκεμβρίου 1992, περί των λεπτομερειών εφαρμογής του ΟΣΔΕ σχετικά με ορισμένα καθεστώτα κοινοτικών ενισχύσεων (ΕΕ L 391, σ. 36), παρέχει, μεταξύ άλλων, διευκρινίσεις όσον αφορά το περιεχόμενο των αιτήσεων ενισχύσεως που υποβάλλουν οι παραγωγοί (άρθρα 4 και 5 του κανονισμού 3887/92) και όσον αφορά τους διοικητικούς και επιτόπιους ελέγχους που πρέπει να διενεργούνται (άρθρο 6 του κανονισμού 3887/92).
14      Έτσι, όσον αφορά τις αιτήσεις ενισχύσεως «εκτάσεις», το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 3887/92, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, προβλέπει, στο εφαρμοστέο εν προκειμένω μέρος του, ότι:
«Υπό την επιφύλαξη των απαιτήσεων που ορίζονται στους τομεακούς κανονισμούς, η αίτηση για τη χορήγηση ενισχύσεως που αφορά την έκταση περιέχει όλες τις αναγκαίες πληροφορίες και κυρίως:
–        […]
–        τα στοιχεία τα οποία [καθιστούν δυνατή] την αναγνώριση όλων των αγροτεμαχίων της εκμετάλλευσης, την έκτασή τους [σε στρέμματα] και κλάσματα [στρεμμάτων] με ακρίβεια δύο δεκαδικών ψηφίων, την ακριβή θέση τους, τη χρήση τους, το κατά πόσον πρόκειται για αρδευόμενο αγροτεμάχιο καθώς και το σχετικό καθεστώς ενίσχυσης,
–        […]».
15      Εξάλλου, το άρθρο 4, παράγραφος 5, του κανονισμού 3887/92, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, προβλέπει, στο εφαρμοστέο εν προκειμένω μέρος του, ότι:
«Εξαιρούνται από την υποχρέωση υποβολής αίτησης ενίσχυσης που αφορά την έκταση, οι κάτοχοι εκμεταλλεύσεων που ζητούν μόνο:
–        την ειδική πριμοδότηση για τα αρσενικά βοοειδή ή/και την πριμοδότηση ανά θηλάζουσα αγελάδα, οι οποίοι εξαιρούνται από το συντελεστή πυκνότητας και οι οποίοι δεν ζητούν [την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως],
–        […]».
16      Όσον αφορά τις αιτήσεις ενισχύσεως «ζώα», το άρθρο 5 του κανονισμού 3887/92, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, ορίζει, στο εφαρμοστέο εν προκειμένω μέρος του, ότι:
«Με την επιφύλαξη των απαιτήσεων που αφορούν τις αιτήσεις ενισχύσεων οι οποίες μνημονεύονται στους [τομεακούς] κανονισμούς, η αίτηση ενίσχυσης που αφορά τα ζώα περιέχει όλες τις αναγκαίες πληροφορίες και ιδίως:
–        […]
–        […]
–        τον αριθμό και το είδος των ζώων για τα οποία ζητείται η ενίσχυση,
–        ενδεχομένως, τη δέσμευση του κατόχου της εκμετάλλευσης να διατηρήσει στην εκμετάλλευση τα ζώα κατά την περίοδο υποχρεωτικής κατοχής, καθώς και την ένδειξη σχετικά με τον ή τους τόπους κατοχής των ζώων […],
–        […]».
17      Όσον αφορά τους επιτόπιους ελέγχους, το άρθρο 6, παράγραφος 6β, του κανονισμού 3887/92, ορίζει τα εξής:
«Όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποίησης που προβλέπεται στο άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) 1254/1999, οι επιτόπιοι έλεγχοι πρέπει να καλύπτουν όλα τα ζώα, όπως προβλέπεται στο άρθρο 13, παράγραφος 3, στοιχείο α΄, του κανονισμού αυτού. Στον επιτόπιο έλεγχο πρέπει, ιδίως, να εξακριβώνεται ότι ο συνολικός αριθμός των ζώων που βρίσκονται στην εκμετάλλευση αντιστοιχεί με τον αριθμό των ζώων που είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο του κτηνοτρόφου και έχουν καταχωρισθεί στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων, σύμφωνα με το άρθρο 7 του κανονισμού […] 820/97. Πρέπει να ελεγχθεί εάν τα στοιχεία που έχουν εισαχθεί στο μητρώο και στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων είναι ορθά και, ενδεχομένως, εάν είναι αναγκαίο να πραγματοποιηθεί δειγματοληψία των δικαιολογητικών εγγράφων, δηλαδή των τιμολογίων αγοράς και πώλησης, των πιστοποιητικών σφαγής, των κτηνιατρικών πιστοποιητικών και των διαβατηρίων, όπως προβλέπεται στο άρθρο 6 του κανονισμού […] 820/97.»
18      Το άρθρο 7α, παράγραφος 1, του κανονισμού 3887/92 προβλέπει ότι για κάθε έλεγχο συντάσσεται έκθεση. Εξάλλου, κατά το άρθρο 7α, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 3887/92, ο γεωργός ή ο αντιπρόσωπός του μπορεί να υπογράψει την εν λόγω έκθεση.
3.     Κανονισμός (ΕΚ) 2419/2001
19      Ο κανονισμός 3887/92 καταργήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 2419/2001 της Επιτροπής, της 11ης Δεκεμβρίου 2001, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του ΟΣΔΕ για ορισμένα καθεστώτα κοινοτικών ενισχύσεων που θεσπίσθηκαν με τον κανονισμό 3508/92 του Συμβουλίου (ΕΕ L 327, σ. 11).
20      Η τριακοστή πέμπτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 2419/2001 έχει ως εξής:
«Είναι αναγκαίες ειδικές διατάξεις, που λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες των γεωργών που υποβάλλουν αίτηση ενίσχυσης για ζώα και για τον σκοπό αυτό δηλώνουν κτηνοτροφική έκταση. Σε περίπτωση κατά την οποία η δήλωση εκτάσεως μεγαλύτερης της πραγματικής δεν έχει ως συνέπεια την καταβολή μεγαλύτερου ποσού ενισχύσεως για τα ζώα, δεν πρέπει να επιβάλλεται καμία κύρωση.»
21      Το άρθρο 15 του κανονισμού 2419/2001 ορίζει ότι:
«Οι διοικητικοί και οι επιτόπιοι έλεγχοι πραγματοποιούνται κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται η αποτελεσματική εξακρίβωση της τήρησης των όρων για τη [χορήγηση] των ενισχύσεων.»
22      Κατά το άρθρο 20, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 2419/2001, «[σ]τον κάτοχο της εκμετάλλευσης ή στον αντιπρόσωπό του πρέπει να [παρέχεται η δυνατότητα] να υπογράψει την έκθεση [ελέγχου], για να βεβαιώσει την παρουσία του [κατά τον] έλεγχο και να προσθέσει παρατηρήσεις».
23      Το άρθρο 23, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, ορίζει τα εξής:
«Όσον αφορά τους ελέγχους με τηλεπισκόπηση, το κράτος μέλος προβαίνει σε:
α)      φωτογραφική ερμηνεία δορυφορικών εικόνων ή αεροφωτογραφιών με σκοπό την αναγνώριση της φυτικής κάλυψης και τη μέτρηση της έκτασης όλων των αγροτεμαχίων στα οποία θα πραγματοποιηθεί έλεγχος,
β)      επιτόπιο έλεγχο όλων των αιτήσεων, για τις οποίες η φωτογραφική ερμηνεία δεν επιτρέπει να εξακριβωθεί η ακρίβεια της δήλωσης, κατά τρόπο που να ικανοποιεί την αρμόδια αρχή.»
24      Υπό τον τίτλο «Υπολογισμός των κτηνοτροφικών εκτάσεων για τις πριμοδοτήσεις που αναφέρονται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΚ) 1254/1999», το άρθρο 34, παράγραφος 3, του κανονισμού 2419/2001 ορίζει ότι:
«Οι μειώσεις και οι αποκλεισμοί σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2 εφαρμόζονται μόνον εάν η δηλωθείσα έκταση οδήγησε ή θα είχε οδηγήσει σε υψηλότερη ενίσχυση.»
25      Με το άρθρο 53, παράγραφος 1, του κανονισμού 2419/2001, διευκρινίζεται ότι «ο κανονισμός […] 3887/92 […] εξακολουθεί να εφαρμόζεται στις αιτήσεις ενίσχυσης που αφορούν τις περιόδους εμπορίας ή τις περιόδους πριμοδότησης που λήγουν πριν από την 1η Ιανουαρίου 2002».
26      Το άρθρο 54, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 2419/2001 προβλέπει ότι ο εν λόγω κανονισμός έχει εφαρμογή επί των αιτήσεων ενισχύσεως που αφορούν τις περιόδους εμπορίας ή τις περιόδους πριμοδοτήσεως που αρχίζουν από 1ης Ιανουαρίου 2002.
Νομοθεσία περί συστήματος αναγνωρίσεως και καταγραφής των βοοειδών
27      Με τον κανονισμό 820/97 (βλ. σκέψη 11 ανωτέρω) καθιερώνεται, μεταξύ άλλων, σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των βοοειδών. Ο κανονισμός αυτός καταργήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) 1760/2000 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Ιουλίου 2000 (ΕΕ L 204, σ. 1), ο οποίος, βάσει του άρθρου του 25, πρώτο εδάφιο, τέθηκε σε ισχύ στις 14 Αυγούστου 2000. Το άρθρο 24, παράγραφος 2, του κανονισμού 1760/2000 ορίζει ότι οι παραπομπές στον κανονισμό 820/97 νοούνται ως παραπομπές στον κανονισμό 1760/2000.
28      Το άρθρο 3 του κανονισμού 1760/2000 (το οποίο επαναλαμβάνει τη διατύπωση του άρθρου 3 του κανονισμού 820/97) ορίζει ότι το σύστημα αναγνωρίσεως και καταγραφής των βοοειδών περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:
«α)      ενώτια για την ατομική αναγνώριση των ζώων·
β)      ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων·
γ)      διαβατήρια ζώων·
δ)      τήρηση ατομικών μητρώων σε κάθε εκμετάλλευση».
29      Κατά το άρθρο 5, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1760/2000 (το οποίο επαναλαμβάνει τη διατύπωση του άρθρου 5, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 820/97):
«Οι ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων πρέπει να είναι σε πλήρη λειτουργία το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1999 και θα περιλαμβάνουν, από την ημερομηνία αυτή, όλα τα απαιτούμενα δεδομένα σύμφωνα με την […] οδηγία [64/432/ΕΟΚ].»
Νομοθεσία περί πριμοδοτήσεων στον τομέα του βοείου κρέατος και περί πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως
30      Ο κανονισμός (ΕΚ) 1254/1999 του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1999, περί κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα του βοείου κρέατος (ΕΕ L 160, σ. 21), διέπει τη χορήγηση των πριμοδοτήσεων στον τομέα αυτό. Πρέπει να γίνει διάκριση μεταξύ των βασικών πριμοδοτήσεων, στις οποίες καταλέγονται, μεταξύ άλλων, η ειδική πριμοδότηση για αρσενικά βοοειδή και η πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας, και της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως.
1.     Καθορισμός του δείκτη πυκνότητας όσον αφορά την ειδική πριμοδότηση και την πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας
31      Όσον αφορά την ειδική πριμοδότηση για αρσενικά βοοειδή και την πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας, το άρθρο 12 του κανονισμού 1254/1999 διευκρινίζει, στο εφαρμοστέο εν προκειμένω τμήμα του, ότι:
«1.      Ο συνολικός αριθμός των ζώων για τα οποία μπορεί να χορηγηθεί η ειδική πριμοδότηση και η πριμοδότηση για τις θηλάζουσες αγελάδες περιορίζεται από την εφαρμογή δείκτη πυκνότητας των ζώων στην εκμετάλλευση, ο οποίος ανέρχεται σε δύο μονάδες μεγάλων ζώων (ΜΜΖ) ανά [στρέμμα] και ημερολογιακό έτος. Αυτός ο δείκτης εκφράζεται σε ΜΜΖ, σε σχέση με τη διαθέσιμη για την παραγωγή ζωοτροφών έκταση της εν λόγω εκμετάλλευσης, που [χρησιμοποιείται] για την [εκτροφή] των ζώων της εκμετάλλευσης. Ωστόσο, οι παραγωγοί απαλλάσσονται από την εφαρμογή του δείκτη πυκνότητας στην περίπτωση που ο αριθμός των ζώων της εκμετάλλευσής τους, τα οποία λαμβάνονται υπόψη για τον καθορισμό του δείκτη πυκνότητας, δεν υπερβαίνει τις 15 ΜΜΖ.
2.      Για τον καθορισμό του δείκτη πυκνότητας στην εκμετάλλευση λαμβάνονται υπόψη:
α)      τα αρσενικά βοοειδή, οι θηλάζουσες αγελάδες και δαμαλίδες, τα αιγοπρόβατα για τα οποία έχουν υποβληθεί αιτήσεις πριμοδότησης, καθώς και οι αγελάδες γαλακτοπαραγωγής που χρειάζονται για την παραγωγή της συνολικής ποσότητας αναφοράς γάλακτος του παραγωγού. […]
β)      [η καλλιεργούμενη για την παραγωγή ζωοτροφών έκταση]· ως καλλιεργούμενη για την παραγωγή ζωοτροφών έκταση νοείται η έκταση της εκμετάλλευσης που χρησιμοποιείται καθ’ όλη τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους για την εκτροφή βοοειδών και αιγοπροβάτων. Στην έκταση αυτή δεν περιλαμβάνονται:
–        οι κτιριακές εγκαταστάσεις, τα δάση, οι λίμνες, οι δρόμοι,
–        οι εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για άλλες καλλιέργειες επιλέξιμες για κοινοτική ενίσχυση ή για μόνιμες καλλιέργειες ή για καλλιέργειες κηπευτικών, εξαιρουμένων των μόνιμων λειμώνων για τους οποίους [χορηγούνται ενισχύσεις] για εκτάσεις σύμφωνα με το άρθρο 17 του παρόντος κανονισμού και σύμφωνα με το άρθρο 19 του κανονισμού (ΕΚ) 1255/1999,
–        οι εκτάσεις που υπάγονται στο καθεστώς στήριξης που προβλέπεται για τους παραγωγούς ορισμένων αροτραίων καλλιεργειών ή χρησιμοποιούνται για το καθεστώς ενίσχυσης για τις ξηρές χορτονομές ή υπάγονται σε εθνικό ή κοινοτικό πρόγραμμα προσωρινής παύσης της καλλιέργειας.
Η καλλιεργούμενη για την παραγωγή ζωοτροφών έκταση περιλαμβάνει τις εκτάσεις που χρησιμοποιούνται από κοινού και τις εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για μεικτές καλλιέργειες.
[…]»
2.     Πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
32      Η χορηγούμενη στους παραγωγούς πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως διέπεται από το άρθρο 13 του κανονισμού 1254/1999. Στα εφαρμοστέα εν προκειμένω μέρη του άρθρου αυτού ορίζονται τα εξής:
«1.      Στους παραγωγούς που λαμβάνουν ειδική πριμοδότηση ή/και πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας είναι δυνατόν να χορηγείται ενίσχυση εκτατικοποίησης.
2.      Η ενίσχυση εκτατικοποίησης ισούται προς 100 EUR ανά χορηγούμενη ειδική πριμοδότηση και πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας, υπό την προϋπόθεση ότι, για το συγκεκριμένο ημερολογιακό έτος, ο δείκτης πυκνότητας της συγκεκριμένης εκμετάλλευσης δεν υπερβαίνει τις 1,4 ΜΜΖ ανά [στρέμμα].
[…]
3.      Για την εφαρμογή της παραγράφου 2:
α)      κατά παρέκκλιση του άρθρου 12, παράγραφος 2, στοιχείο α΄, ο δείκτης πυκνότητας της εκμετάλλευσης προσδιορίζεται λαμβανομένων υπόψη των αρσενικών βοοειδών, των αγελάδων και των δαμαλίδων που υπάρχουν στην εκμετάλλευση κατά το συγκεκριμένο ημερολογιακό έτος, καθώς και των αιγοπροβάτων για τα οποία έχουν υποβληθεί αιτήσεις πριμοδότησης για το ίδιο ημερολογιακό έτος. […]·
β)      με την επιφύλαξη της τρίτης περίπτωσης του άρθρου 12, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, οι εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή αροτραίων καλλιεργειών, όπως ορίζονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΚ) 1251/1999 του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1999, για την καθιέρωση καθεστώτος στήριξης των παραγωγών ορισμένων αροτραίων καλλιεργειών δεν θεωρούνται ως “εκτάσεις καλλιεργούμενες για την παραγωγή ζωοτροφών”·
γ)      οι καλλιεργούμενες για την παραγωγή ζωοτροφών εκτάσεις που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό του δείκτη πυκνότητας αποτελούνται κατά 50 % τουλάχιστον από λειμώνες. Η έννοια των “λειμώνων” ορίζεται από τα κράτη μέλη. Ο ορισμός πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον το κριτήριο ότι ο βοσκότοπος είναι χορτολίβαδο το οποίο, σύμφωνα με την τοπική γεωργική πρακτική, αναγνωρίζεται ως προοριζόμενο για τη βόσκηση βοοειδών ή/και προβάτων. Ωστόσο, αυτό δεν αποκλείει τη μικτή χρήση των βοσκοτόπων κατά το ίδιο έτος (βόσκηση, παραγωγή σανού, παραγωγή χορτονομής προς ενσίρωση).
[…]»
33      Οι όροι ελέγχου του δείκτη πυκνότητας που απαιτείται για τη χορήγηση ενισχύσεως εκτατικοποιήσεως διευκρινίζονται με το άρθρο 32 του κανονισμού (ΕΚ) 2342/1999 της Επιτροπής, της 28ης Οκτωβρίου 1999, περί καθορισμού των λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού 1254/1999 όσον αφορά τα καθεστώτα πριμοδοτήσεων (ΕΕ L 281, σ. 30). Ο κανονισμός αυτός προβλέπει προς τούτο δύο συστήματα ελέγχου, δηλαδή ένα «τακτικό» σύστημα ελέγχου, κατά το άρθρο 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999, και ένα απλουστευμένο σύστημα, κατά παρέκκλιση από το «τακτικό» σύστημα ελέγχου, το οποίο διαλαμβάνεται στο άρθρο 32, παράγραφος 4, του ιδίου αυτού κανονισμού.
34      Όσον αφορά το «τακτικό» σύστημα, το άρθρο 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999 ορίζει ότι:
«Προκειμένου να ελεγχθεί ότι ο αριθμός των ζώων που υπολογίζεται σύμφωνα με το άρθρο 13, παράγραφος 3, στοιχείο α΄, του κανονισμού […] 1254/1999 τηρεί ή όχι τους δείκτες πυκνότητας που καθορίζονται στο άρθρο 13, παράγραφος 2, του εν λόγω κανονισμού, το κράτος μέλος [ορίζει] [ανά έτος] τουλάχιστον πέντε ημερομηνίες καταμετρήσεως των ζώων και ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή.
Εκτός από την περίπτωση που το κράτος μέλος αποφασίζει ότι οι ημερομηνίες καταμετρήσεως είναι όλες οι ημέρες του έτους:
–        οι ημερομηνίες καταμετρήσεως κατανέμονται [τυχαία] με τρόπο ώστε να είναι αντιπροσωπευτικές ολοκλήρου του έτους και πρέπει να τροποποιούνται κάθε έτος,
και
–        κάθε ημερομηνία καταμετρήσεως πρέπει να καθορίζεται εκ των προτέρων και να λαμβάνει γνώση ο παραγωγός το νωρίτερο δύο εβδομάδες μετά τον καθορισμό της.
Η καταμέτρηση των ζώων κατά τις ημερομηνίες αυτές, μπορεί να γίνει κατ’ επιλογή του κράτους μέλους σύμφωνα με μία από τις ακόλουθες μεθόδους:
–        το κράτος μέλος [ζητεί] από τον παραγωγό να δηλώσει, με βάση το μητρώο του στάβλου, πριν από την ημερομηνία που θα καθορισθεί από το κράτος μέλος, τον αριθμό των ΜΜΖ ή τον αριθμό των ζώων κάθε μιας από τις δύο κατηγορίες βοοειδών που [διαλαμβάνονται] στο παράρτημα ΙΙΙ του κανονισμού […] 1254/1999,
ή
–        το κράτος μέλος που διαθέτει μηχανογραφημένη βάση δεδομένων, όπως αυτή [διαλαμβάνεται] στο άρθρο 3, στοιχείο β΄, του κανονισμού […] 820/97 […], τη χρησιμοποιεί για να καθορίσει τον αριθμό των ΜΜΖ, καθόσον αυτή η βάση δεδομένων παρέχει, εφόσον γίνει αποδεκτή από το κράτος μέλος, ικανοποιητικές εγγυήσεις όσον αφορά την ακρίβεια των δεδομένων που περιέχει για την εφαρμογή του καθεστώτος της ενίσχυσης για την εκτατικοποίηση.
Ο αριθμός των [ΜΜΖ] που επιλέγεται για να καθορισθεί εάν ο παραγωγός τηρεί τους δείκτες πυκνότητας που καθορίζονται στο άρθρο 13, παράγραφος 2, του κανονισμού […] 1254/1999 είναι ο αριθμητικός μέσος όρος του αριθμού των [ΜΜΖ] που καθορίζονται τις ημερομηνίες της καταμετρήσεως, στις οποίες προστίθενται οι [ΜΜΖ] που αντιστοιχούν στα αιγοπρόβατα για τα οποία έχουν υποβληθεί αιτήσεις πριμοδότησης για το ίδιο ημερολογιακό έτος.
[…]»
35      Το άρθρο 32, παράγραφος 4, του κανονισμού 2342/1999, με το οποίο καθιερώθηκε απλουστευμένο σύστημα ελέγχου, ορίζει, στα εφαρμοστέα εν προκειμένω μέρη του, τα εξής:
«Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 3, το κράτος μέλος μπορεί να [παράσχει] στον παραγωγό τη δυνατότητα να επιλέξει ένα απλουστευμένο καθεστώς.
Στην περίπτωση αυτή ο παραγωγός πρέπει να αναγράφει στην αίτηση ενισχύσεως “εκτάσεις”:
α)      ότι δηλώνει ότι έχει τηρήσει κάθε μέρα τον ανώτατο δείκτη πυκνότητας που καθορίζεται στο άρθρο 13 του κανονισμού […] 1254/1999 έως την ημέρα υποβολής της αίτησης ενίσχυσης “εκτάσεις”,
και
β)      ότι δεσμεύεται να τηρήσει κάθε μέρα τον εν λόγω δείκτη πυκνότητας μεταξύ της ημέρας υποβολής της αίτησης ενίσχυσης “εκτάσεις” και της 31ης Δεκεμβρίου.
[…]
Ο παραγωγός μπορεί να κοινοποιήσει στην αρμόδια αρχή την ακύρωση της δεσμεύσεως του το αργότερο πριν αναγγελθεί επιτόπιος έλεγχος του αριθμού των ζώων του. Στην περίπτωση αυτή δεν [απολαύει] της ενίσχυσης εκτατικοποίησης.
Η δήλωση και η δέσμευση που [διαλαμβάνονται] στο προηγούμενο εδάφιο υπόκεινται στις διατάξεις ελέγχου και στις κυρώσεις που προβλέπονται από το ολοκληρωμένο σύστημα.»
Ε –       Νομοθεσία περί καθεστώτος ενισχύσεως των παραγωγών ορισμένων εσπεριδοειδών
36      Ο κανονισμός (ΕΚ) 2202/96 του Συμβουλίου, της 28ης Οκτωβρίου 1996, περί θεσπίσεως καθεστώτος ενισχύσεως των παραγωγών ορισμένων εσπεριδοειδών (ΕΕ L 297, σ. 49), προβλέπει, στο άρθρο του 1, ότι του εν λόγω καθεστώτος απολαύουν οι οργανώσεις παραγωγών που διαθέτουν στη μεταποίηση ορισμένα εσπεριδοειδή που συγκομίζονται εντός της Κοινότητας.
37      Με το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 2202/96 διευκρινίζεται ότι το προπαρατεθέν καθεστώς ενισχύσεως στηρίζεται σε συμβάσεις που συνάπτονται κατά κανόνα μεταξύ, αφενός, των οργανώσεων παραγωγών και, αφετέρου, των μεταποιητών.
38      Κατά το άρθρο 7 του κανονισμού 2202/96, «[ο]ι διατάξεις του τίτλου VI, όσον αφορά τους εθνικούς και κοινοτικούς ελέγχους, του κανονισμού (ΕΚ) 2200/96 τυγχάνουν εφαρμογής κατά τον έλεγχο τήρησης του παρόντος κανονισμού».
39      Ο τίτλος VI του κανονισμού (ΕΚ) 2200/96 του Συμβουλίου, της 28ης Οκτωβρίου 1996, για την κοινή οργάνωση των αγορών στον τομέα των οπωροκηπευτικών (ΕΕ L 297, σ. 1), περιλαμβάνει διατάξεις για τη διενέργεια ελέγχων τόσο από τις εθνικές αρχές (άρθρο 38 του κανονισμού 2200/96) όσο και από την Επιτροπή (άρθρο 39 του κανονισμού 2200/96) προκειμένου να διασφαλισθεί η τήρηση της κοινοτικής νομοθεσίας περί των αγορών οπωροκηπευτικών.
40      Οι λεπτομέρειες εφαρμογής του καθεστώτος ενισχύσεως των παραγωγών ορισμένων εσπεριδοειδών καθορίζονται με τον κανονισμό (ΕΚ) 1169/97 της Επιτροπής, της 26ης Ιουνίου 1997, περί λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού 2202/96 (ΕΕ L 169, σ. 15).
41      Το άρθρο 3, παράγραφος 2, του κανονισμού 1169/97 ορίζει ότι:
«Οι συμβάσεις [που συνάπτονται μεταξύ των οργανώσεων παραγωγών και των μεταποιητών] πρέπει να αφορούν:
α)      το σύνολο της εν λόγω περιόδου, εφόσον πρόκειται για περιοδικές συμβάσεις·
β)      τρεις τουλάχιστον περιόδους, εφόσον πρόκειται για πολυετείς συμβάσεις […]».
42      Το άρθρο 3, παράγραφος 6, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει τα εξής:
«Για να είναι επιλέξιμες για την ενίσχυση […], οι παραδιδόμενες ποσότητες στο πλαίσιο των πολυετών συμβάσεων μεταποίησης πρέπει να είναι τουλάχιστον ίσες, για κάθε σύμβαση, για καθένα από τα αντίστοιχα προϊόντα και για κάθε περίοδο, προς τις ακόλουθες ποσότητες:
–        […]
–        […]
–        750 τόνους για την περίοδο εμπορίας 1999/2000,
–        1 000 τόνους αρχής γενομένης από την περίοδο εμπορίας 2000-2001.»
43      Το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει ότι:
«Εάν διαπιστωθεί ότι η παραδοθείσα ποσότητα ενός προϊόντος, στο πλαίσιο μιας πολυετούς συμβάσεως, για μια περίοδο εμπορίας, είναι κατώτερη από την ελάχιστη ποσότητα η οποία προβλέπεται στο άρθρο 3, παράγραφος 6, η ενίσχυση η οποία αντιστοιχεί στην πολυετή σύμβαση μειώνεται κατά 50 % για την εν λόγω περίοδο. Ο δικαιούχος επιστρέφει τη διαφορά ανάμεσα στην ενίσχυση που πράγματι καταβλήθηκε και την οφειλόμενη ενίσχυση, προσαυξημένη με τους τόκους που υπολογίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 1.»
44      Το άρθρο 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υπό κρίση υποθέσεως, ορίζει ότι:
«Όταν διαπιστώνεται ότι οι ποσότητες που έχουν παραδοθεί πραγματικά κατά τη διάρκεια της περιόδου εμπορίας στο πλαίσιο κάθε σύμβασης που [διαλαμβάνεται] στο άρθρο 3, παράγραφος 2, στοιχεία α΄ και β΄, είναι χαμηλότερες από τις ποσότητες που αποτελούν αντικείμενο των συμβάσεων, περιλαμβανομένων των ενδεχομένων τροποποιήσεων, για την εν λόγω περίοδο εμπορίας, η αντίστοιχη ενίσχυση της σύμβασης μειώνεται κατά:
–        20 % όταν η διαφορά μεταξύ των ποσοτήτων που παραδόθηκαν πραγματικά είναι ίση ή μεγαλύτερη από το 20 % αλλά χαμηλότερη από το 30 % των ποσοτήτων που αποτελούν αντικείμενο σύμβασης,
–        30 % όταν η διαφορά μεταξύ των ποσοτήτων που παραδόθηκαν πραγματικά είναι ίση ή μεγαλύτερη από το 30 % αλλά χαμηλότερη από το 40 % των ποσοτήτων που αποτελούν αντικείμενο σύμβασης,
–        40 % όταν η διαφορά μεταξύ των ποσοτήτων που παραδόθηκαν πραγματικά είναι ίση ή μεγαλύτερη από το 40 % αλλά χαμηλότερη από το 50 % των ποσοτήτων που αποτελούν αντικείμενο σύμβασης.
Καμία ενίσχυση δεν χορηγείται αν η διαφορά μεταξύ των ποσοτήτων που παραδόθηκαν πραγματικά είναι ίση ή μεγαλύτερη από το 50 % των ποσοτήτων που αποτελούν αντικείμενο σύμβασης.
Για τις πολυετείς συμβάσεις, η παρούσα παράγραφος δεν εφαρμόζεται σε περίπτωση εφαρμογής της παραγράφου 5.
[…]
Η μείωση της ενίσχυσης που [διαλαμβάνεται] στην παρούσα παράγραφο δεν εφαρμόζεται [σε περίπτωση κατά την οποία] η οργάνωση παραγωγών που υπογράφει τις συμβάσεις αποδείξει, [κατά τρόπο ικανοποιητικό για την αρμόδια εθνική αρχή, ότι η μη τήρηση των συμβάσεων δεν έγινε με πρόθεση από την πλευρά της οργάνωσης ή λόγω σοβαρής αμέλειας εκ μέρους [της] ή εκ μέρους των άλλων οργανώσεων παραγωγών ή/και των μεμονωμένων παραγωγών.»
Ιστορικό της διαφοράς
Α –       Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες που αφορούν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
45      Στο πλαίσιο της υπ’ αριθ. AP/2001/06 έρευνας, οι υπηρεσίες της Επιτροπής προέβησαν σε ελέγχους εντός της Ελλάδας, από τις 23 έως τις 27 Απριλίου 2001 και από τις 22 έως τις 26 Οκτωβρίου 2001.
46      Κατόπιν ανταλλαγής αλληλογραφίας, έλαβαν χώρα διμερείς συσκέψεις στις 10 Σεπτεμβρίου 2002 και στις 10 Σεπτεμβρίου 2003. Με την από 4 Μαρτίου 2004 επιστολή, οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν επίσημα τα συμπεράσματά τους στις ελληνικές αρχές.
47      Η Ελληνική Δημοκρατία παρέπεμψε την υπόθεση στο Όργανο Συμβιβασμού με επιστολή της 15ης Απριλίου 2004. Με την από 17 Οκτωβρίου 2004 γνωμοδότησή του, το Όργανο Συμβιβασμού έκρινε ότι δεν ήταν δυνατή η εντός της ταχθείσας προθεσμίας προσέγγιση των αντιθέτων απόψεων της Επιτροπής και της Ελληνικής Δημοκρατίας και κάλεσε τις υπηρεσίες της Επιτροπής να επανεξετάσουν το ύψος της προτεινόμενης δημοσιονομικής διορθώσεως.
48      Οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν στην Ελληνική Δημοκρατία την τελική θέση τους με την από 11 Φεβρουαρίου 2005 επιστολή.
49      Η διοικητική διαδικασία και οι λόγοι για τους οποίους προτάθηκε η επιβολή της ως άνω δημοσιονομικής διορθώσεως συνοψίζονται στο σημείο B.6.2 της συνοπτικής εκθέσεως AGRI-61234-2005, της 15ης Φεβρουαρίου 2005, περί των αποτελεσμάτων των ελέγχων για την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων, βάσει του άρθρου 5, παράγραφος 2, στοιχείο γ΄, του κανονισμού 729/70 και του άρθρου 7, παράγραφος 4, του κανονισμού 1258/1999, όσον αφορά τις επιστροφές κατά την εξαγωγή, τα οπωροκηπευτικά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα, τις κτηνοτροφικές πριμοδοτήσεις, τις αροτραίες καλλιέργειες, το ελαιόλαδο και τις λιπαρές ουσίες, την αγροτική ανάπτυξη και τις καθυστερήσεις πληρωμών (στο εξής: συνοπτική έκθεση).
50      Από το σημείο B.6.2.1 της συνοπτικής εκθέσεως προκύπτει ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής προέβησαν σε διαπιστώσεις δύο κατηγοριών όσον αφορά το ελληνικό σύστημα ελέγχου της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως.
51      Πρώτον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι ο έλεγχος του δείκτη πυκνότητας εκ μέρους των ελληνικών αρχών δεν ήταν σύμφωνος με το σύστημα που προβλέπει το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999 (σημείο B.6.2.1.1 της συνοπτικής εκθέσεως). Δεύτερον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας το οποίο είχαν θέσει σε εφαρμογή οι ελληνικές αρχές δεν ήταν αξιόπιστο (σημεία B.6.2.1.2 έως B.6.2.1.5 της συνοπτικής εκθέσεως).
52      Οι υπηρεσίες της Επιτροπής έκριναν ότι είχε αποτύχει πλήρως η εφαρμογή του καθεστώτος κοινοτικής ενισχύσεως (σημείο B.6.2.3 της συνοπτικής εκθέσεως). Απαντώντας σε εκτιμήσεις του Οργάνου Συμβιβασμού, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διευκρίνισαν εξάλλου ότι το ελληνικό σύστημα εφαρμογής του καθεστώτος περί ενισχύσεως εκτατικοποιήσεως δεν ήταν το προβλεπόμενο από την εφαρμοστέα νομοθεσία και ότι τα μέτρα που ελήφθησαν προς αποτροπή τυχόν παράνομων πληρωμών ήταν αναποτελεσματικά και ανεπαρκή. Είναι άλλωστε σαφές ότι οι διαπιστωθείσες παρατυπίες αφορούν το σύνολο των σχετικών με την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως δαπανών (σημείο B.6.2.4, στοιχείο 3΄, της συνοπτικής εκθέσεως). Βάσει των ανωτέρω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν τον αποκλεισμό από τη χρηματοδότηση όλων των δηλωθεισών δαπανών οι οποίες αφορούν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως για τα οικονομικά έτη 2001 έως 2003 (σημείο B.6.2.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
Β –     Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες του τομέα των αροτραίων καλλιεργειών
53      Στο πλαίσιο της υπ’ αριθ. 2003/14 έρευνας, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διενήργησαν ελέγχους στην Ελλάδα από τις 3 έως τις 7 Μαρτίου 2003.
54      Κατόπιν ανταλλαγής αλληλογραφίας, οργανώθηκε διμερής σύσκεψη στις 11 Φεβρουαρίου 2004. Με επιστολή της 28ης Ιουνίου 2004, οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν επίσημα τα συμπεράσματά τους στην Ελληνική Δημοκρατία.
55      Με την από 27 Αυγούστου 2004 επιστολή, η Ελληνική Δημοκρατία παρέπεμψε την υπόθεση στο Όργανο Συμβιβασμού, το οποίο εξέδωσε τη γνωμοδότησή του στις 14 Δεκεμβρίου 2004.
56      Οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν στην Ελληνική Δημοκρατία την τελική θέση τους με επιστολή της 25ης Απριλίου 2005.
57      Η διοικητική διαδικασία και οι λόγοι για την επιβολή της προταθείσας δημοσιονομικής διορθώσεως συνοψίζονται στο σημείο B.7 της συνοπτικής εκθέσεως. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν, κατ’ ουσίαν, πλημμέλειες όσον αφορά δύο στοιχεία του ΟΣΔΕ, δηλαδή το ΣΑΑ και τους επιτόπιους ελέγχους, και, βάσει των ανωτέρω, πρότειναν την εφαρμογή κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 5 % για την περίοδο συγκομιδής του έτους 2002 (σημεία B.7.1.1 και B.7.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες του τομέα των οπωροκηπευτικών
58      Στο πλαίσιο της υπ’ αριθ. 01/358/EL έρευνας, όσον αφορά τις ενισχύσεις που χορηγήθηκαν για τη μεταποίηση ορισμένων εσπεριδοειδών, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διενήργησαν ελέγχους στην Ελλάδα από τις 17 έως τις 19 Ιουλίου 2001.
59      Κατόπιν ανταλλαγής αλληλογραφίας, οργανώθηκε διμερής σύσκεψη στις 5 Νοεμβρίου 2002. Με επιστολή της 10ης Μαρτίου 2004, οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν επίσημα τα συμπεράσματά τους στην Ελληνική Δημοκρατία.
60      Με την από 23 Απριλίου 2004 επιστολή, η Ελληνική Δημοκρατία παρέπεμψε την υπόθεση στο Όργανο Συμβιβασμού, το οποίο εξέδωσε τη γνωμοδότησή του στις 22 Οκτωβρίου 2004.
61      Οι υπηρεσίες της Επιτροπής κοινοποίησαν στην Ελληνική Δημοκρατία την τελική θέση τους με επιστολή της 29ης Μαρτίου 2005.
62      Η διοικητική διαδικασία και οι λόγοι για την επιβολή της προταθείσας δημοσιονομικής διορθώσεως συνοψίζονται στο σημείο B.2.7 της συνοπτικής εκθέσεως. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν την εφαρμογή εξατομικευμένης και κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 5 %.
Δ –       Προσβαλλόμενη απόφαση
63      Με την απόφαση 2005/555/ΕΚ, της 15ης Ιουλίου 2005, περί απορρίψεως του αιτήματος κοινοτικής χρηματοδοτήσεως ορισμένων δαπανών τις οποίες πραγματοποίησαν τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων (ΕΕ L 188, σ. 36, στο εξής: προσβαλλόμενη απόφαση), η Επιτροπή απέκλεισε την κοινοτική χρηματοδότηση των δαπανών που δήλωσε η Ελληνική Δημοκρατία στους τομείς του βοείου κρέατος, των αροτραίων καλλιεργειών και των οπωροκηπευτικών, συγκεκριμένα δε:
–        στον τομέα του βοείου κρέατος (ενίσχυση εκτατικοποιήσεως) και όσον αφορά τα οικονομικά έτη 2001 έως και 2003, η Επιτροπή αποφάσισε να εξαιρέσει το σύνολο των δαπανών που δηλώθηκαν και οι οποίες ανέρχονται στο ποσό των 34 530 717,69 ευρώ·
–        στον τομέα των αροτραίων καλλιεργειών και όσον αφορά το οικονομικό έτος 2003, η Επιτροπή αποφάσισε να επιβάλει κατ’ αποκοπή διόρθωση ύψους 5 %, η οποία ανέρχεται σε ποσό ύψους 25 437 255 ευρώ·
–        τέλος, στον τομέα των οπωροκηπευτικών και όσον αφορά τα οικονομικά έτη 2000 και 2001, η Επιτροπή αποφάσισε να επιβάλει εξατομικευμένη διόρθωση για τις πολυετείς συμβάσεις και κατ’ αποκοπή διόρθωση ύψους 5 % για τις συμβάσεις ετήσιας ισχύος και τις πολυετείς συμβάσεις, οι οποίες ανέρχονται σε συνολικό ποσό ύψους 330 595 ευρώ.
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
64      Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του τότε Πρωτοδικείου, στις 12 Σεπτεμβρίου 2005, η Ελληνική Δημοκρατία άσκησε την υπό κρίση προσφυγή.
65      Κατόπιν εκθέσεως του εισηγητή δικαστή, το νυν Γενικό Δικαστήριο αποφάσισε να κινήσει την προφορική διαδικασία.
66      Με τα από 14 Ιουλίου και 17 Σεπτεμβρίου 2010 έγγραφα, το Γενικό Δικαστήριο, στο πλαίσιο των μέτρων οργανώσεως της διαδικασίας, κάλεσε τους διαδίκους ν απαντήσουν γραπτώς σε ορισμένες ερωτήσεις. Κάλεσε επίσης την Επιτροπή να προσκομίσει ορισμένα έγγραφα. Οι διάδικοι συμμορφώθηκαν εμπροθέσμως στα αιτήματα αυτά.
67      Οι διάδικοι ανέπτυξαν προφορικώς τα αιτήματά τους και απάντησαν στις ερωτήσεις του Γενικού Δικαστηρίου κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση της 25ης Οκτωβρίου 2010.
68      Η Ελληνική Δημοκρατία ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–        να ακυρώσει ή να μεταρρυθμίσει την προσβαλλόμενη απόφαση όσον αφορά τα διαλαμβανόμενα στην προσφυγή στοιχεία·
–        να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.
69      Η Επιτροπή ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–        να απορρίψει την προσφυγή·
–        να καταδικάσει την Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.
Σκεπτικό
70      Η Ελληνική Δημοκρατία προβάλλει καταρχάς λόγο ακυρώσεως με τον οποίο αμφισβητεί συνολικά τη διαδικασία εκκαθαρίσεως των λογαριασμών. Εν συνεχεία, προβάλλει δύο λόγους ακυρώσεως σχετικούς με τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες που αφορούν την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως, τρεις λόγους ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των αροτραίων καλλιεργειών και δύο λόγους ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των οπωροκηπευτικών.
71      Με την απάντησή της σε γραπτή ερώτηση που έθεσε το Γενικό Δικαστήριο στο πλαίσιο των μέτρων οργανώσεως της διαδικασίας, η Ελληνική Δημοκρατία επισήμανε εντούτοις ότι παραιτείται από τον λόγο ακυρώσεως ο οποίος αφορά το σύνολο της διαδικασίας εκκαθαρίσεως των λογαριασμών.
72      Πριν εξετάσει τους λοιπούς λόγους ακυρώσεως που προβάλλει η Ελληνική Δημοκρατία, το Γενικό Δικαστήριο κρίνει σκόπιμο να προβεί στις ακόλουθες προκαταρκτικές παρατηρήσεις.
Α –       Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
73      Πρέπει να υπομνησθεί ότι το ΕΓΤΠΕ χρηματοδοτεί μόνον τις πραγματοποιούμενες σύμφωνα με τις κοινοτικές διατάξεις παρεμβάσεις στο πλαίσιο της κοινής οργανώσεως των γεωργικών αγορών (βλ. απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Φεβρουαρίου 2005, C-300/02, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. I-1341, σκέψη 32 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
74      Συναφώς, κατά πάγια νομολογία, από τους κανόνες περί ΕΓΤΠΕ προκύπτει ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να οργανώσουν σύνολο διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων προκειμένου να καταστεί δυνατή η διασφάλιση της δέουσας τηρήσεως των ουσιαστικών και τυπικών προϋποθέσεων για τη χορήγηση των ενισχύσεων. Σε περίπτωση κατά την οποία δεν υφίσταται αυτή η συνολική οργάνωση ελέγχων ή εάν η θεσπισθείσα από κράτος μέλος είναι πλημμελής σε σημείο που να εξακολουθούν να υφίστανται αμφιβολίες ως προς την τήρηση των προϋποθέσεων, η Επιτροπή δύναται βάσιμα να μην αναγνωρίζει ορισμένες από τις δαπάνες του οικείου κράτους μέλους (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 12ης Ιουνίου 1990, C‑8/88, Γερμανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1990, σ. I‑2321, σκέψεις 20 και 21, και της 14ης Απριλίου 2005, C‑468/02, Ισπανία κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 36· απόφαση του Πρωτοδικείου της 30ής Σεπτεμβρίου 2009, T‑183/06, Πορτογαλία κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 31).
75      Από τη νομολογία προκύπτει επίσης ότι, μολονότι η εφαρμοστέα νομοθεσία περί χορηγήσεως των πριμοδοτήσεων δεν επιβάλλει ρητώς στα κράτη μέλη υποχρέωση λήψεως μέτρων εποπτείας και ελέγχου, όπως τα προβαλλόμενα από την Επιτροπή στο πλαίσιο της εκκαθαρίσεως των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ, εντούτοις η σχετική υποχρέωση μπορεί να απορρέει, ενδεχομένως εμμέσως, από το γεγονός ότι, βάσει των κανόνων περί του ΕΓΤΠΕ, στα κράτη μέλη απόκειται να οργανώσουν αποτελεσματικό σύστημα ελέγχου και εποπτείας (προπαρατεθείσα στη σκέψη 74 απόφαση του Δικαστηρίου Ισπανία κατά Επιτροπής, σκέψη 35, απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Απριλίου 2008, C‑418/06 P, Βέλγιο κατά Επιτροπής, Συλλογή 2008, σ. I‑3047, σκέψη 70· απόφαση του Πρωτοδικείου της 4ης Σεπτεμβρίου 2009, T‑368/05, Αυστρία κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 76).
76      Όσον αφορά τους κανόνες περί βάρους αποδείξεως στον τομέα της εκκαθαρίσεως των λογαριασμών, πρέπει να υπομνησθεί ότι στην Επιτροπή απόκειται να αποδείξει ότι υφίσταται παράβαση των κανόνων περί κοινής οργανώσεως των γεωργικών αγορών. Επομένως, η Επιτροπή οφείλει να δικαιολογεί την απόφασή της με την οποία διαπιστώνεται η μη διενέργεια ελέγχου ή οι πλημμέλειες των ελέγχων που διενήργησε το οικείο κράτος μέλος. Πάντως, η Επιτροπή δεν οφείλει να αποδείξει ενδελεχώς την ανεπάρκεια των διενεργηθέντων από τις εθνικές διοικήσεις ελέγχων ή τον παράτυπο χαρακτήρα των διαβιβασθέντων από αυτές αριθμητικών στοιχείων, αλλά να προσκομίσει αποδεικτικό στοιχείο περί της σοβαρής και εύλογης αμφιβολίας της έναντι των συγκεκριμένων ελέγχων ή αριθμητικών στοιχείων. Εξάλλου, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος δεν μπορεί να αντικρούσει τις διαπιστώσεις της Επιτροπής, χωρίς να στηρίζει τους δικούς του ισχυρισμούς σε στοιχεία αποδεικνύοντα την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου. Εφόσον δεν επιτυγχάνει να αποδείξει ότι οι διαπιστώσεις της Επιτροπής δεν ευσταθούν, αυτές συνιστούν στοιχεία δυνάμενα να προκαλέσουν σοβαρές αμφιβολίες ως προς τη θέσπιση ενός κατάλληλου και αποτελεσματικού συνόλου μέτρων εποπτείας και ελέγχου. Η ελάφρυνση αυτή του βάρους αποδείξεως που υπέχει η Επιτροπή εξηγείται από το γεγονός ότι το κράτος μέλος είναι αυτό που βρίσκεται στην πλέον κατάλληλη θέση για να συλλέξει και να ελέγξει τα αναγκαία για την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ δεδομένα και αυτό στο οποίο απόκειται, κατά συνέπεια, να προσκομίσει τις πλέον ενδελεχείς και εμπεριστατωμένες αποδείξεις για το υποστατό των ελέγχων ή των αριθμητικών στοιχείων του και, ενδεχομένως, για την ανακρίβεια των ισχυρισμών της Επιτροπής (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 11ης Ιανουαρίου 2001, C-247/98, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 2001, σ. I-1, σκέψεις 7 έως 9, και της 6ης Μαρτίου 2001, C-278/98, Κάτω Χώρες κατά Επιτροπής, Συλλογή 2001, σ. I‑1501, σκέψεις 39 έως 41, καθώς και προπαρατεθείσα στη σκέψη 73 απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψεις 33 έως 36).
77      Όσον αφορά το ύψος των διορθώσεων, στο κράτος μέλος απόκειται να αποδείξει ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πλάνη ως προς τις δημοσιονομικές συνέπειες των διαπιστωθεισών παρατυπιών (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 20ής Σεπτεμβρίου 2001, C‑263/98, Βέλγιο κατά Επιτροπής, Συλλογή 2001, σ. I‑6063, σκέψη 37, και της 7ης Ιουλίου 2005, C‑5/03, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 2001, σ. I‑5925, σκέψη 38).
78      Οι λόγοι ακυρώσεως τους οποίους προβάλλει η Ελληνική Δημοκρατία πρέπει να εξετασθούν με γνώμονα τις σκέψεις αυτές.
Β –       Λόγοι ακυρώσεως σχετικοί με τη διόρθωση στις δαπάνες που αφορούν τις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως
79      Η Ελληνική Δημοκρατία προβάλλει δύο λόγους ακυρώσεως εκ των οποίων ο πρώτος αντλείται από νομική πλάνη, πλάνη περί τα πράγματα και πλάνη εκτιμήσεως, ενώ ο δεύτερος αντλείται από παραβίαση των κατευθυντηρίων γραμμών του εγγράφου VI/5330/97, παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, υπέρβαση των ορίων της διακριτικής ευχέρειας της Επιτροπής και παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως.
1.     Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος αντλείται από νομική πλάνη, πλάνη περί τα πράγματα και πλάνη εκτιμήσεως
80      Ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως αναλύεται σε τρία σκέλη, εκ των οποίων το πρώτο ανάγεται σε παράβαση του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999, το δεύτερο σε παράβαση των άρθρων 5 και 12 του κανονισμού 3887/92 και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001, ενώ το τρίτο αφορά πλάνη περί τα πράγματα και πλάνη εκτιμήσεως στο πλαίσιο των διαπιστώσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά την αξιοπιστία του συστήματος ελέγχου της επιλεξιμότητας για την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως.
α)     Επί του πρώτου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από παράβαση του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999
Επιχειρήματα των διαδίκων
81      Η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται, κατ’ ουσίαν, ότι η Επιτροπή παρέβη το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999 κρίνοντας ότι το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας το οποίο εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα δεν ήταν σύμφωνο με κανένα από τα συστήματα ελέγχου που προβλέπει αυτή η διάταξη.
82      Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι εφήρμοσε σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας το οποίο είναι προσαρμοσμένο στις συνθήκες ασκήσεως της κτηνοτροφίας στην Ελλάδα, κτηνοτροφία η οποία είναι εκτατική και περιλαμβάνει μεγάλο αριθμό μικρών εκμεταλλεύσεων, και σύμφωνο με τις απαιτήσεις ελέγχου κατά το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999.
83      Ειδικότερα, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 32, παράγραφος 4, του κανονισμού 2342/1999, με το οποίο καθιερώνεται απλουστευμένο σύστημα ελέγχου, η πλειονότητα των παραγωγών δήλωσε στην αίτησή της ενισχύσεως «εκτάσεις» ότι έχει τηρήσει, κατά την κρίσιμη χρονική περίοδο, τον απαιτούμενο δείκτη πυκνότητας [μικρότερο ή ίσο της 1,4 μονάδας μεγάλων ζώων (στο εξής: ΜΜΖ)] και ότι δεσμεύεται να τον τηρεί έως το τέλος του τρέχοντος έτους. Επιπλέον, μολονότι δεν απαιτείται στο πλαίσιο του απλουστευμένου συστήματος, ιδίως λόγω του ότι δεν είχε ολοκληρωθεί η ηλεκτρονική βάση δεδομένων και λόγω του ότι η τήρηση των μητρώων από τους κτηνοτρόφους ήταν σε ορισμένες περιπτώσεις ελλιπής, οι ελληνικές αρχές καθόρισαν πέντε περιόδους επιτόπιων ελέγχων, διαρκείας πέντε ημερών ανά περίοδο, κατά τη διάρκεια των οποίων πραγματοποιήθηκε η καταμέτρηση των ζώων. Η καθιέρωση συστήματος πέντε περιόδων επιτόπιας καταμετρήσεως, αντί του συστήματος που βασίζεται σε πέντε ημερομηνίες καταμετρήσεως και το οποίο προβλέπει το άρθρο 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999, επελέγη διότι η διενέργεια όλων των καταμετρήσεων σε μία μόνον ημερομηνία ήταν αντικειμενικώς αδύνατη λόγω του μεγάλου αριθμού των εκτατικών εκμεταλλεύσεων και του συνακόλουθου υπερβολικού φόρτου εργασίας. Κατά τους ελέγχους αυτούς, διακριβώνεται με την καταμέτρηση των ζώων ένα προς ένα και επικουρικώς, βάσει του μητρώου, αν δηλώθηκαν ορθώς ο αριθμός και η κατηγορία των ζώων και αν ο κτηνοτρόφος τήρησε τον δείκτη πυκνότητας που απαιτείται για τη χορήγηση των ενισχύσεων εκτατικοποιήσεως.
84      Βάσει των ανωτέρω, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι το σύστημα ελέγχου που εφαρμόσθηκε είναι αξιόπιστο και σύμφωνο με το πνεύμα και τον σκοπό της κοινοτικής νομοθεσίας και ότι ελήφθησαν όλα τα αναγκαία μέτρα για να αποτραπεί κάθε πιθανότητα να τεθούν σε κίνδυνο οι κοινοτικοί πόροι. Οι έλεγχοι διενεργήθηκαν ως προς το σύνολο των αιτήσεων και επιβλήθηκαν κυρώσεις. Μολονότι για τη διενέργεια των ελέγχων απαιτήθηκαν πέντε εβδομάδες καταμετρήσεως, αντί των πέντε ημερών, λόγω των προαναφερθεισών ειδικών συνθηκών, η διαδικασία πληρούσε τα κριτήρια ελέγχου του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999, και ήταν σύμφωνη με τον θεμελιώδη σκοπό του κανονισμού αυτού, ο οποίος συνίσταται στη διασφάλιση της καταβολής της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως στους κτηνοτρόφους που τηρούν τον δείκτη πυκνότητας. Η Ελληνική Δημοκρατία προσθέτει, εξάλλου, ότι ο κανονισμός 2342/1999 δεν θέτει ως προϋπόθεση εφαρμογής του απλουστευμένου συστήματος ελέγχου την άψογη λειτουργία του ΟΣΔΕ.
85      Κατά την Ελληνική Δημοκρατία, συνεπώς, κατ’ εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999, έκρινε η Επιτροπή ότι το σύστημα ελέγχου που εφήρμοσε η Ελληνική Δημοκρατία δεν ανταποκρίνεται στο σύστημα που περιγράφεται στην εν λόγω διάταξη.
86      Εν πάση περιπτώσει, το σύστημα που επέλεξαν οι ελληνικές αρχές για τον καθορισμό του δείκτη πυκνότητας, όσον αφορά τη χορήγηση των ενισχύσεων εκτατικοποιήσεως, ήταν αναγκαίο λόγω του μεγάλου αριθμού μικρών εκτατικών εκμεταλλεύσεων στην Ελλάδα και σύμφωνο με το πνεύμα και τον σκοπό της κοινοτικής νομοθεσίας.
87      Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
88      Οι υπηρεσίες της Επιτροπής προσάπτουν στις ελληνικές αρχές ότι το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας που εφήρμοσαν δεν είναι σύμφωνο με κανένα από τα δύο συστήματα ελέγχου, δηλαδή το «τακτικό» και το απλουστευμένο, τα οποία προβλέπει το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999. Όσον αφορά ειδικότερα το απλουστευμένο σύστημα ελέγχου, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διατείνονται ότι αυτό προϋποθέτει σύστημα διοικητικού ελέγχου και ταχέος και σύμφωνου με το ΟΣΔΕ επιτόπιου ελέγχου, σύστημα το οποίο δεν υφίστατο στην Ελλάδα κατά το επίμαχο χρονικό διάστημα (σημείο B.6.2.1.1 της συνοπτικής εκθέσεως). Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι οι ανωτέρω επικρίσεις οφείλονται σε πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999.
89      Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999 προβλέπει δύο συστήματα καθορισμού και ελέγχου του δείκτη πυκνότητας, ένα «τακτικό» κι ένα απλουστευμένο, κατά παρέκκλιση του τακτικού.
90      Κατά το «τακτικό» σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας, το οποίο προβλέπει το άρθρο 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999, το κράτος μέλος ορίζει ανά έτος τουλάχιστον πέντε ημερομηνίες καταμετρήσεως των ζώων, η δε καταμέτρηση κατά τις ημερομηνίες αυτές διενεργείται κατ’ επιλογή του κράτους μέλους κατ’ ουσίαν, είτε βάσει του μητρώου στάβλου του παραγωγού, είτε μέσω της μηχανογραφημένης βάσεως δεδομένων για τα βοοειδή. Ο αριθμός των ΜΜΖ που επιλέγεται για να καθορισθεί αν ο παραγωγός τηρεί τον απαιτούμενο δείκτη πυκνότητας είναι, κατ’ ουσίαν, ο αριθμητικός μέσος όρος του αριθμού των ΜΜΖ που καθορίζονται κατά τις ημερομηνίες καταμετρήσεως.
91      Εκτός του «τακτικού» συστήματος ελέγχου του δείκτη πυκνότητας, το άρθρο 32, παράγραφος 4, του κανονισμού 2342/1999 προβλέπει απλουστευμένο σύστημα ελέγχου, κατά παρέκκλιση από το «τακτικό» σύστημα, το οποίο στηρίζεται, κατ’ ουσία, στη δήλωση του παραγωγού ότι έχει τηρήσει κάθε ημέρα τον απαιτούμενο δείκτη πυκνότητας έως την ημερομηνία υποβολής της αιτήσεώς του ενισχύσεως «εκτάσεις», αφενός, και, στη δέσμευσή του να τηρήσει κάθε ημέρα τον εν λόγω δείκτη πυκνότητας από της ημερομηνίας υποβολής της αιτήσεώς του ενισχύσεως «εκτάσεις» έως και την 31η Δεκεμβρίου του τρέχοντος έτους, αφετέρου. Το άρθρο 32, παράγραφος 4, τέταρτο εδάφιο, του κανονισμού 2342/1999 προβλέπει εξάλλου ότι η δήλωση και η δέσμευση του παραγωγού υπόκεινται στις διατάξεις ελέγχου και στις κυρώσεις που προβλέπονται στο πλαίσιο του ΟΣΔΕ. Ουσιαστικά, όπως συμφωνούν οι αντίδικοι, οι δηλώσεις και οι δεσμεύσεις αυτές αποτελούν το αντικείμενο επιτόπιων ελέγχων που προβλέπονται και ρυθμίζονται στο πλαίσιο του ΟΣΔΕ.
92      Συγκεκριμένα, το άρθρο 6, παράγραφος 6β, του κανονισμού 3887/92 προβλέπει ότι, όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως, οι επιτόπιοι έλεγχοι σκοπούν ιδίως στο να διακριβωθεί ότι ο συνολικός αριθμός των ζώων που βρίσκονται στην εκμετάλλευση αντιστοιχεί στον αριθμό των ζώων που έχουν καταχωρισθεί στο μητρώο του κτηνοτρόφου και στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων.
93      Εν προκειμένω, η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι εφήρμοσε το απλουστευμένο σύστημα το οποίο προβλέπει το άρθρο 32, παράγραφος 4, του κανονισμού 2342/1999, οπότε ο δείκτης πυκνότητας έπρεπε να καθορισθεί βάσει της προβλεπομένης από τη διάταξη αυτή δηλώσεως και δεσμεύσεως του παραγωγού. Διατείνεται επίσης, ότι, παράλληλα, προκειμένου να αντισταθμισθεί το γεγονός ότι δεν είχε ολοκληρωθεί η ηλεκτρονική βάση δεδομένων για τα βοοειδή και το ότι η τήρηση των μητρώων από ορισμένους παραγωγούς ήταν πλημμελής, όρισε πέντε περιόδους διενέργειας επιτόπιων ελέγχων διαρκείας πέντε εργάσιμων ημερών ανά περίοδο, κατά τη διάρκεια των οποίων πραγματοποιούταν η καταμέτρηση των ζώων.
94      Είναι προφανές ότι το προαναφερθέν σύστημα ελέγχου, το οποίο εφήρμοσε η Ελληνική Δημοκρατία, δεν είναι σύμφωνο με το «τακτικό» σύστημα ελέγχου που προβλέπεται βάσει του άρθρου 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999, δεδομένου ότι, μεταξύ άλλων, δεν στηρίζεται στις πέντε ημερομηνίες ή ημέρες διενεργούμενης κατά έτος καταμετρήσεως των ζώων βάσει του μητρώου στάβλου ή της ηλεκτρονικής βάσεως δεδομένων, αλλά σε πέντε περιόδους επιτόπιας καταμετρήσεως, διαρκείας πέντε ημερών εκάστη.
95      Το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά επίσης, όπως και η Επιτροπή, ότι το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας που εφήρμοσε η Ελληνική Δημοκρατία δεν είναι σύμφωνο με το απλουστευμένο σύστημα που προβλέπεται βάσει του άρθρου 32, παράγραφος 4, του κανονισμού 2342/1999, δεδομένου ότι το ΟΣΔΕ δεν λειτουργούσε κατά την επίμαχη περίοδο στην Ελλάδα πλήρως και με αξιόπιστο τρόπο. Συγκεκριμένα, όπως παραδέχεται και η Ελληνική Δημοκρατία, δύο στοιχεία του συστήματος αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων –συστήματος που αποτελεί μέρος του ΟΣΔΕ–, δηλαδή η ηλεκτρονική βάση δεδομένων και η τήρηση των μητρώων στάβλου εκ μέρους των παραγωγών, δεν είχαν ολοκληρωθεί και δεν λειτουργούσαν με αξιόπιστο τρόπο κατά το κρίσιμο εν προκειμένω χρονικό διάστημα, δηλαδή κατά τα έτη 2000 και 2001. Δεν αμφισβητείται όμως ότι η Ελληνική Δημοκρατία όφειλε να θέσει σε ολοκληρωμένη λειτουργία την ηλεκτρονική βάση δεδομένων το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου 1999 και να διασφαλίσει ότι οι παραγωγοί θα τηρούσαν επιμελώς τα μητρώα κατά το προαναφερθέν χρονικό διάστημα.
96      Η προβληθείσα με τα κατατεθέντα ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου υπομνήματα άποψη της Ελληνικής Δημοκρατίας ότι βάσει του κανονισμού 2342/1999 δεν απαιτείται, ως προϋπόθεση εφαρμογής του απλουστευμένου συστήματος ελέγχου, η άψογη λειτουργία του ΟΣΔΕ, πρέπει να απορριφθεί.
97      Πρέπει να επισημανθεί καταρχάς ότι ο νομοθέτης συνέδεσε ρητώς το απλουστευμένο σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας με το ΟΣΔΕ, προβλέποντας, στο άρθρο 32, παράγραφος 4, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 2342/1999, ότι οι δηλώσεις και οι δεσμεύσεις των παραγωγών που επιλέγουν το εν λόγω απλουστευμένο σύστημα υπέκειντο «στις διατάξεις ελέγχου και στις κυρώσεις που προβλέπονται από το [ΟΣΔΕ]», χωρίς να μνημονεύει ουδόλως το ενδεχόμενο μη ολοκληρωμένης ή πλημμελούς λειτουργίας του ΟΣΔΕ.
98      Εν συνεχεία, η άποψη αυτή ουδόλως ερείδεται επί της κοινοτικής νομοθεσίας. Αντιθέτως, αντιβαίνει σε σαφείς διατάξεις όπως, μεταξύ άλλων, το άρθρο 5, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1760/2000 (βλ. σκέψη 29 ανωτέρω) και το άρθρο 6, παράγραφος 6β, του κανονισμού 3887/92 (βλ. σκέψη 17 ανωτέρω).
99      Τέλος, εάν γίνει δεκτή η άποψη της Ελληνικής Δημοκρατίας, τούτο θα έχει ως συνέπεια, στο πλαίσιο του απλουστευμένου συστήματος ελέγχου του δείκτη πυκνότητας όπου ο εν λόγω δείκτης καθορίζεται βάσει των δηλώσεων και των δεσμεύσεων των παραγωγών (βλ. σκέψη 91 ανωτέρω), οι δηλώσεις και οι δεσμεύσεις αυτές να μην υπόκεινται σε κανέναν αξιόπιστο έλεγχο, εκθέτοντας απαραδέκτως το ΕΓΤΠΕ σε κίνδυνο αδικαιολόγητων δαπανών.
100    Ως εκ τούτου, η Επιτροπή, αποφαινόμενη ότι το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας το οποίο εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα δεν ήταν σύμφωνο με τα συστήματα ελέγχου που προβλέπει το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999, δεν παρέβη τη διάταξη αυτή.
101    Επιπλέον, δεν πρέπει να ληφθεί υπόψη οποιοδήποτε επιχείρημα προβάλλει η Ελληνική Δημοκρατία προς στήριξη και απόδειξη του ότι η εφαρμογή του προβλεπόμενου από την κοινοτική νομοθεσία συστήματος ελέγχου του δείκτη πυκνότητας αντιμετώπιζε στην Ελλάδα πρακτικές δυσχέρειες. Συγκεκριμένα, κατά πάγια νομολογία, κράτος μέλος δεν μπορεί να επικαλείται πρακτικές δυσχέρειες για να δικαιολογήσει την παράλειψη να εφαρμόσει τους κατάλληλους ελέγχους που προβλέπει η κοινοτική νομοθεσία (απόφαση του Δικαστηρίου της 21ης Φεβρουαρίου 1991, C‑28/89, Γερμανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1991, σ. I‑581, σκέψη 18, και προπαρατεθείσα στη σκέψη 74 απόφαση του Δικαστηρίου Ισπανία κατά Επιτροπής, σκέψη 44· βλ., επίσης, προπαρατεθείσα στη σκέψη 75 απόφαση Αυστρία κατά Επιτροπής, σκέψη 90).
102    Ως εκ τούτου, δεν μπορεί να γίνει δεκτό το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας ότι ο καθορισμός πέντε περιόδων επιτόπιας καταμετρήσεως των ζώων, διαρκείας πέντε ημερών εκάστη, αντί των πέντε ημερομηνιών καταμετρήσεως, όπως προβλέπει το άρθρο 32, παράγραφος 3, του κανονισμού 2342/1999, δικαιολογείται από το ότι η διενέργεια όλων των καταμετρήσεων σε μία μόνον ημερομηνία ήταν αδύνατη λόγω του μεγάλου αριθμού των εκτατικών γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην Ελλάδα.
103    Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων, το πρώτο σκέλος του υπό κρίση λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί.
β)     Επί του δευτέρου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από παράβαση των άρθρων 5 και 12 του κανονισμού 3887/92, καθώς και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001
Επιχειρήματα των διαδίκων
104    Προς αντίκρουση των αιτιάσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής περί ανεπαρκούς ενδείξεως του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων (βλ. σκέψη 123 κατωτέρω), η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι το άρθρο 5 του κανονισμού 3887/92 απαιτεί απλώς «ένδειξη» όσον αφορά τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής και όχι αναλυτική περιγραφή. Συνεπώς, απαιτώντας αναλυτική, εμπεριστατωμένη και πλήρη περιγραφή της ακριβούς τοποθεσίας του τόπου κατοχής, η Επιτροπή ερμήνευσε πεπλανημένα την προπαρατεθείσα διάταξη.
105    Επιπλέον, προς αντίκρουση των αιτιάσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής περί παράτυπων εκθέσεων διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων, εκ μέρους των εθνικών ελεγκτών (βλ. σκέψη 124 κατωτέρω), η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι ο ισχυρισμός των υπηρεσιών αυτών ότι οι εν λόγω εκθέσεις δεν είχαν υπογραφεί από τον ελεγχόμενο παραγωγό και ότι το γεγονός αυτό έχει δυσμενείς συνέπειες, οφείλεται σε πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 12 του κανονισμού 3887/92 και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001. Συγκεκριμένα, οι δύο αυτές διατάξεις προβλέπουν δυνατότητα και όχι υποχρέωση του παραγωγού να υπογράψει την έκθεση ελέγχου.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–       Επί της παραβάσεως του άρθρου 5 του κανονισμού 3887/92
106    Όπως προκύπτει από το σημείο B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν τον ανεπαρκή έλεγχο του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, δεδομένου ότι, κατά παράβαση των όσων επιτάσσει το άρθρο 4 του κανονισμού 3887/92, η ένδειξη του τόπου αυτού η οποία αναγραφόταν στις αιτήσεις ενισχύσεως των παραγωγών δεν ήταν επαρκώς ακριβής και σαφής. Ο τόπος υποχρεωτικής κατοχής συχνά προσδιοριζόταν απλώς από το όνομα του χωριού, συνοδευόμενο από τον όρο «βοσκότοπος», χωρίς λεπτομέρειες ως προς την ακριβή θέση. Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου ότι η Επιτροπή, ζητώντας λεπτομερή περιγραφή του τόπου υποχρεωτικής κατοχής, υπέπεσε σε πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 5 του κανονισμού 3887/92.
107    Από το άρθρο 4, παράγραφος 5, του κανονισμού 3887/92 προκύπτει ότι οι παραγωγοί που ζητούν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως πρέπει να υποβάλουν αίτηση για την ενίσχυση «εκτάσεις».
108    Το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 3887/92, το οποίο καθορίζει τα στοιχεία που πρέπει να περιλαμβάνει η αίτηση για την καταβολή ενισχύσεως που αφορά την έκταση, δεν μνημονεύει, όμως, μεταξύ των στοιχείων αυτών, τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής των ζώων. Ως εκ τούτου, κακώς στηρίχθηκε η Επιτροπή στο άρθρο 4 του κανονισμού 3887/92 για να αποφανθεί ότι υφίσταται υποχρέωση των παραγωγών να προσδιορίσουν με τον ακριβέστερο δυνατό τρόπο τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής των ζώων.
109    Όπως ορθώς επισημαίνει η Ελληνική Δημοκρατία, εφαρμοστέα εν προκειμένω διάταξη –την οποία άλλωστε μνημονεύει ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως– είναι το άρθρο 5 του κανονισμού 3887/92, το οποίο καθορίζει τα στοιχεία που πρέπει να περιλαμβάνει η αίτηση ενισχύσεως όσον αφορά τα ζώα, αίτηση την οποία πρέπει να υποβάλουν και οι παραγωγοί που ζητούν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως. Μεταξύ των στοιχείων που πρέπει να περιλαμβάνει η αίτηση αυτή καταλέγονται, «ενδεχομένως, [η] δέσμευση του κατόχου της εκμεταλλεύσεως να διατηρήσει στην εκμετάλλευση τα ζώα κατά την περίοδο υποχρεωτικής κατοχής, καθώς και [η] ένδειξη σχετικά με τον ή τους τόπους κατοχής των ζώων» (άρθρο 5, τέταρτη περίπτωση, του κανονισμού 3887/92).
110    Το άρθρο 5 του κανονισμού 3887/92 δεν διευκρινίζει τον βαθμό ακρίβειας που πρέπει να χαρακτηρίζει την ένδειξη του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, ο οποίος μνημονεύεται στην αίτηση ενισχύσεως «ζώα». Εντούτοις, το Δικαστήριο έχει επισημάνει ότι, λαμβανομένων υπόψη της εν γένει οικονομίας και του σκοπού του άρθρου 5, τέταρτη περίπτωση, του κανονισμού 3887/92, η απαιτούμενη ένδειξη του τόπου κατοχής πρέπει να είναι επαρκώς σαφής ώστε να καθιστά δυνατό στις ελεγκτικές αρχές τον προσδιορισμό του ακριβούς τόπου κατοχής των ζώων (απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Σεπτεμβρίου 2004, C‑332/01, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. I‑7699, σκέψη 135).
111    Ως εκ τούτου, το ζήτημα αν η Επιτροπή ορθώς απαιτεί από τις ελληνικές αρχές ακριβέστερη ένδειξη του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, μη αρκούμενη στον προσδιορισμό του ονόματος του χωριού συνοδευόμενου από τον όρο «βοσκότοπος», αφορά τα πραγματικά περιστατικά και εξαρτάται από τις λοιπές εκτιμήσεις της Επιτροπής, επίσης σχετικές με τα πραγματικά περιστατικά, οι οποίες αφορούν την αποτελεσματικότητα του ελληνικού συστήματος ελέγχου των ενισχύσεων εκτατικοποιήσεως. Ο έλεγχος νομιμότητας των εκτιμήσεων αυτών της Επιτροπής θα διενεργηθεί στο πλαίσιο της εξετάσεως του τρίτου σκέλους του υπό κρίση λόγου ακυρώσεως.
–       Επί της παραβάσεως του άρθρου 12 του κανονισμού 3887/92 και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001
112    Από το σημείο B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως προκύπτει ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής έκριναν ως πλημμέλεια κατά τη διαδικασία καθορισμού της επιλεξιμότητας για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως το γεγονός ότι πλείονες εκθέσεις περί των διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων δεν υπογράφηκαν καν από τους παραγωγούς. Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η εκ μέρους της Επιτροπής επίκληση της μη υπογραφής από τον παραγωγό συνιστά πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 12 του κανονισμού 3887/92 και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001.
113    Πρέπει να επισημανθεί καταρχάς ότι το άρθρο 12 του κανονισμού 3887/92, το οποίο επικαλείται η Ελληνική Δημοκρατία, καταργήθηκε, το δε περιεχόμενό του εισήχθη εκ νέου στον κανονισμό 3887/92 ως νέο άρθρο 7α, κατόπιν της τροποποιήσεως του κανονισμού αυτού με τον κανονισμό (ΕΚ) 2801/1999 της Επιτροπής, της 21ης Δεκεμβρίου 1999, περί τροποποιήσεως του κανονισμού 3887/92 από 1ης Ιανουαρίου 2000 (ΕΕ L 340, σ. 29). Συνεπώς, η εφαρμοστέα διάταξη στα πραγματικά περιστατικά της προκειμένης υποθέσεως είναι το άρθρο 7α του κανονισμού 3887/92.
114    Το γράμμα του άρθρου 7α του κανονισμού 3887/92 καταδεικνύει ότι ο παραγωγός έχει τη δυνατότητα και όχι την υποχρέωση να υπογράψει την έκθεση περί του επιτόπιου ελέγχου. Το αυτό συνάγεται και από το γράμμα του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001, το οποίο επίσης επικαλείται η Ελληνική Δημοκρατία. Επομένως, η έλλειψη υπογραφής δεν συνιστά αφεαυτής παρατυπία.
115    Πάντως, όπως έχει επισημάνει το Δικαστήριο, η διαπιστωθείσα κατά τους εν λόγω ελέγχους έλλειψη υπογραφής συνιστά ένδειξη που συνεκτιμάται με τις λοιπές πλημμέλειες οι οποίες διαπιστώθηκαν προκειμένου να δικαιολογηθεί η εκ μέρους της Επιτροπής σοβαρή και εύλογη αμφιβολία όσον αφορά τους διενεργηθέντες από τις ελληνικές αρχές ελέγχους (βλ., σχετικώς, προπαρατεθείσα στη σκέψη 110 απόφαση της 9ης Σεπτεμβρίου 2004, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 117).
116    Ως εκ τούτου, προκειμένου να δικαιολογήσει τη σοβαρή και εύλογη αμφιβολία της όσον αφορά την αξιοπιστία του ελληνικού συστήματος ελέγχου των πριμοδοτήσεων εκτακτικοποιήσεως, ορθώς επικαλέσθηκε η Επιτροπή το ότι οι παραγωγοί δεν υπέγραψαν τις εκθέσεις των επιτόπιων ελέγχων, τις οποίες συνέταξαν οι εθνικοί ελεγκτές. Κατά την προπαρατεθείσα στη σκέψη 76 νομολογία, στην Ελληνική Δημοκρατία απόκειται να προσκομίσει τις πλέον ενδελεχείς και εμπεριστατωμένες αποδείξεις για το υποστατό, την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητα των ελέγχων που διενήργησαν οι αρχές αυτές. Το ζήτημα αυτό θα εξετασθεί στο πλαίσιο του τρίτου σκέλους του υπό κρίση λόγου ακυρώσεως.
γ)     Επί του τρίτου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά και πλάνη εκτιμήσεως στο πλαίσιο των διαπιστώσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά την αξιοπιστία του συστήματος ελέγχου για τον καθορισμό της επιλεξιμότητας για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
117    Το υπό κρίση σκέλος του λόγου ακυρώσεως πρέπει να εξετασθεί σε σχέση με τις τρεις κατηγορίες επικρίσεων που διατύπωσαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής όσον αφορά το σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας το οποίο εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα, δηλαδή, αφενός, την πλημμελή καταμέτρηση των ζώων, αφετέρου, το ότι ελήφθησαν υπόψη μη επιλέξιμες εκτάσεις και, τέλος, το ότι δεν επιβεβαιώθηκε η εφαρμογή των κυρώσεων.
Επί της πλημμελούς καταμετρήσεως των ζώων
–       Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
118    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν την εκ μέρους των εθνικών επιθεωρητών πλημμελή καταμέτρηση των ζώων κατά τους επιτόπιους ελέγχους, γεγονός οφειλόμενο στους ακόλουθους παράγοντες.
119    Πρώτον, η πλημμελής καταμέτρηση οφείλεται στο ότι οι ημερομηνίες διενέργειας της καταμετρήσεως διέφεραν αναλόγως του παραγωγού, στοιχείο που ενέχει τον κίνδυνο διπλής καταμετρήσεως ή μη καταμετρήσεως των ζώων (σημείο B.6.2.1.1 της συνοπτικής εκθέσεως).
120    Δεύτερον, οσάκις η καταμέτρηση διενεργείται βάσει του μητρώου αγέλης υφίσταται κίνδυνος εσφαλμένης καταμετρήσεως, λόγω της πλημμελούς τηρήσεως του εν λόγω μητρώου (σκέψη B.6.2.1.1 της συνοπτικής εκθέσεως).
121    Τρίτον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι δεν δόθηκαν οδηγίες στους εθνικούς επιθεωρητές, καθώς και ότι δεν αποδείχθηκε η ύπαρξη επίσημων διαδικασιών όσον αφορά τον έλεγχο των πριμοδοτήσεων εκτατικοποιήσεως. Ορισμένοι επιθεωρητές αγνοούσαν προδήλως ποια ζώα έπρεπε να καταμετρηθούν ή ποιόν «έλεγχο» έπρεπε να διενεργήσουν. Δεν καταμετρήθηκαν θηλάζουσες αγελάδες, ζώα ευρισκόμενα στον στάβλο, καθώς και οποιοδήποτε άλλο ζώο δεν αποτελούσε αντικείμενο αιτήσεως για την καταβολή ενισχύσεως (σημεία B.6.2.1.2 και B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
122    Τέταρτον, η πλημμελής καταμέτρηση οφείλεται στην επιλογή των ελληνικών αρχών να καθορίσουν το χρονικό διάστημα υποχρεωτικής κατοχής των ζώων –θηλαζουσών αγελάδων στην πλειονότητα των περιπτώσεων– από τα μέσα Μαΐου έως τα μέσα Νοεμβρίου, όταν δηλαδή τα ζώα βόσκουν ελεύθερα σε δασώδεις ορεινές περιοχές. Κατά συνέπεια, η διενεργηθείσα κατά το ως άνω χρονικό διάστημα καταμέτρηση δεν είναι ιδιαιτέρως αξιόπιστη. Ο καθορισμός του συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος υποχρεωτικής κατοχής συνεπάγεται επίσης ότι όλοι οι έλεγχοι διενεργήθηκαν κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων, λίγο πριν τα ζώα ανέβουν σε ορεινές εκτάσεις για βοσκή ή λίγο μετά την επιστροφή τους στους στάβλους. Συνεπώς, δεν ήταν δυνατό να ελεγχθεί αποτελεσματικά η τήρηση των προϋποθέσεων για τη χορήγηση των βασικών πριμοδοτήσεων. Το στοιχείο αυτό επηρεάζει την επιλεξιμότητα για την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως, δεδομένου ότι αυτή προϋποθέτει ότι ο ενδιαφερόμενος παραγωγός λαμβάνει επίσης την ειδική πριμοδότηση και/ή την πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας (σκέψη B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
123    Πέμπτον, όπως προαναφέρθηκε (βλ. σκέψη 106 ανωτέρω), οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι ο τόπος υποχρεωτικής κατοχής των ζώων δεν προσδιοριζόταν σαφώς και επακριβώς, στοιχείο που πλήττει την αξιοπιστία της καταμετρήσεως των ζώων αυτών (σκέψη B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
124    Τέλος, έκτον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν ότι, λόγω των ανομοιογενών διαδικασιών καταμετρήσεως, οι εκθέσεις περί των διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων ενείχαν «ιδιαίτερες παρατυπίες». Κατά τα φαινόμενα, οι εκθέσεις αυτές συνιστούν αντιγραφή των στοιχείων που περιλαμβάνονται στις δηλώσεις των παραγωγών. Αναφέρουν απλώς τι καταμετρήθηκε και όχι τι θα έπρεπε να βρίσκεται στην εκμετάλλευση σύμφωνα με το μητρώο αγέλης. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν εξάλλου ότι πλείονες εκθέσεις υπογράφηκαν παρατύπως εκ των προτέρων από τον κτηνοτρόφο ή δεν υπογράφηκαν καν (σημείο B.6.2.1.3 της συνοπτικής εκθέσεως).
–       Επιχειρήματα των διαδίκων
125    Η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί τις αιτιάσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής.
126    Πρώτον, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι δεν υφίσταται κίνδυνος διπλής καταμετρήσεως των ζώων, οσάκις οι ημερομηνίες καταμετρήσεως διαφέρουν από κτηνοτρόφο σε κτηνοτρόφο, δεδομένου ότι η διάρκεια εκάστης περιόδου καταμετρήσεως είναι περιορισμένη (πέντε ημέρες), κάθε παραγωγός ελέγχεται μία φορά, οι δε επίμαχοι έλεγχοι διενεργούνται σε γειτνιάζουσες εκμεταλλεύσεις.
127    Δεύτερον, δεν ευσταθούν ούτε τα περί κινδύνου εσφαλμένης καταμετρήσεως, οσάκις ο υπολογισμός του δείκτη πυκνότητας βασίζεται στο μητρώο αγέλης, καθόσον τα ζώα καταμετρούνται ένα προς ένα, το δε μητρώο χρησιμοποιείται επικουρικώς και μόνον εφόσον είναι πλήρως ενημερωμένο. Οι περιπτώσεις πλημμελούς καταμετρήσεως των ζώων είναι «μεμονωμένες», άνευ γενικότερης σημασίας.
128    Τρίτον, η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί το ότι δεν απέδειξε την ύπαρξη επισήμων διαδικασιών ελέγχου όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως. Συναφώς, επισημαίνει στο Γενικό Δικαστήριο την ύπαρξη σειράς εγκυκλίων που κοινοποιήθηκαν στις υπηρεσίες της Επιτροπής και στο Όργανο Συμβιβασμού.
129    Τέταρτον, η Ελληνική Δημοκρατία διευκρινίζει ότι ο καθορισμός της περιόδου υποχρεωτικής κατοχής κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ της 15ης Μαΐου και της 15ης Νοεμβρίου «εξυπηρετεί» τους κτηνοτρόφους, καθόσον καθιστά δυνατή την εκ μέρους τους υποβολή της αιτήσεως για τη χορήγηση ενισχύσεως εκτατικοποιήσεως μαζί με την αίτηση ενισχύσεως «εκτάσεις» και την αίτηση βασικών πριμοδοτήσεων, δηλαδή κατά τον μήνα Μάιο. Άλλως οι κτηνοτρόφοι δεν θα μπορούσαν να υποβάλουν τη σχετική αίτηση διότι θα έπρεπε, στην πλειονότητα των περιπτώσεων, να μετακινηθούν από τις απομακρυσμένες και δύσβατες περιοχές στα χωριά. Η διενέργεια της καταμετρήσεως πριν την υποβολή της αιτήσεως για τη χορήγηση ενισχύσεως δεν είναι δυνατή. Εν πάση περιπτώσει, η μη διενέργεια καταμετρήσεως των ζώων κατά τη διάρκεια των πρώτων πέντε μηνών του έτους δεν καθιστά τις καταμετρήσεις λιγότερο αξιόπιστες, διότι οι μεταβολές στις εκμεταλλεύσεις αυτές είναι λιγότερο συχνές απ’ ό,τι σε άλλα κράτη μέλη.
130    Πέμπτον, όσον αφορά τον προσδιορισμό του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι ο ακριβής προσδιορισμός του τόπου αυτού μνημονεύεται σε ειδικό εδάφιο της αιτήσεως, όπως και οι τόποι μετακινήσεως, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το κοπάδι πρόκειται να μετακινηθεί. Η ένδειξη αυτή συνίσταται στην αναφορά τοπωνυμίου, δεδομένου ότι δεν υπάρχει διαθέσιμος λεπτομερέστερος προσδιορισμός. Το άρθρο 5 του κανονισμού 3887/92 απαιτεί απλή «ένδειξη» του τόπου κατοχής και όχι λεπτομερέστερο προσδιορισμό του. Η μη παράθεση λεπτομερειών ως προς την ακριβή τοποθεσία ουδόλως θίγει την αξιοπιστία του ελέγχου, καθόσον οι κατά τόπον επιθεωρητές γνωρίζουν καλά την περιοχή και τις εκμεταλλεύσεις και μπορούν ανά πάσα στιγμή να επισκεφθούν τον ακριβή τόπο κατοχής των ζώων. Εν πάση περιπτώσει, από το 2002, οι παραγωγοί υποχρεούνται να προσδιορίζουν μέσω χαρτογραφικών παραπομπών τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής των ζώων.
131    Η Ελληνική Δημοκρατία προσθέτει ότι η υποχρεωτική ένδειξη του τόπου κατοχής των ζώων είναι επαρκώς σαφής προκειμένου να διενεργούνται επιτόπιοι έλεγχοι, δεδομένου ότι οι παραγωγοί υποβάλλουν αίτηση για τη χορήγηση πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως μαζί με την αίτηση των βασικών πριμοδοτήσεων και την αίτηση για τη χορήγηση πριμοδοτήσεων σχετικών με τις εκτάσεις. Έτσι, οι επιθεωρητές έχουν στη διάθεσή τους δύο εργαλεία ελέγχου για την εξακρίβωση του τόπου όπου φυλάσσονται τα ζώα, δηλαδή την αίτηση για την εκτατικοποίηση και τη δήλωση των εκτάσεων, τις οποίες συγκρίνουν. Εξάλλου, και πριν το έτος 2002, οι κωδικοί αγροτεμαχίων που αφορούν τα βοσκοτόπια όπου βρίσκονται τα ζώα προσδιορίζονται με τη «δήλωση ΟΣΔΕ». Τέλος, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοικήσεως τηρούν αρχείο αναλυτικών στοιχείων σχετικά με τις κτηνοτροφικές εκτάσεις της περιοχής τους, τις οποίες εκμισθώνουν στους παραγωγούς χορηγώντας τους τα σχετικά παραστατικά. Έτσι, η Ελληνική Δημοκρατία φρονεί ότι ο προσδιορισμός του τόπου κατοχής των ζώων είναι επαρκής, η δε περί του αντιθέτου κρίση της Επιτροπής συνιστά πεπλανημένη εκτίμηση.
132    Έκτον, όσον αφορά τις επικρίσεις σχετικά με τις εκθέσεις των διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων, η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι, καθόσον αναγράφονται στην αίτηση ενισχύσεως όλα τα στοιχεία που πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο επιτόπιου ελέγχου και καθόσον στο σώμα της αιτήσεως αυτής περιλαμβάνεται βεβαίωση του αρμόδιου ελεγκτή για τη διενέργεια, την ημερομηνία διενέργειας και το πόρισμα του διενεργηθέντος επιτόπιου ελέγχου, το έγγραφο αυτό αποτελεί δημόσιο έγγραφο επέχον θέση εκθέσεως ελέγχου με πλήρη αποδεικτική ισχύ.
133    Επιπλέον, οι συντασσόμενες εκθέσεις ελέγχου είναι σύμφωνες με το άρθρο 7α του κανονισμού 3887/92, καθόσον μνημονεύουν τον λόγο ελέγχου και το εφαρμοστέο καθεστώς, παρόντα άτομα, τον αριθμό των καταμετρηθέντων ζώων, αντιστοιχία καταμετρήσεως, τις σημάνσεις (ενώτια) και τα μητρώα, καθώς και τον έλεγχο των δικαιολογητικών.
134    Συνεπώς, κρίνοντας ότι οι εκθέσεις ελέγχου ενείχαν σε πολύ μεγάλο βαθμό παρατυπίες, η Επιτροπή υπέπεσε σε πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά και σε πλάνη εκτιμήσεως.
135    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
–       Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
136    Όσον αφορά την αξιοπιστία της καταμετρήσεως των ζώων από τις ελληνικές αρχές, επισημαίνεται ότι, κατά πάγια νομολογία, η Επιτροπή δεν οφείλει να αποδείξει ενδελεχώς την ανεπάρκεια των διενεργηθέντων από τις εθνικές διοικήσεις ελέγχων ή τον παράτυπο χαρακτήρα των διαβιβασθέντων από αυτές αριθμητικών στοιχείων, αλλά να προσκομίσει αποδεικτικό στοιχείο περί της σοβαρής και εύλογης αμφιβολίας της έναντι των συγκεκριμένων ελέγχων ή αριθμητικών στοιχείων. Εξάλλου, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος δεν μπορεί να αντικρούσει τις διαπιστώσεις της Επιτροπής, χωρίς να στηρίζει τους δικούς του ισχυρισμούς σε στοιχεία αποδεικνύοντα την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου. Εφόσον δεν επιτυγχάνει να αποδείξει ότι οι διαπιστώσεις της Επιτροπής δεν ευσταθούν, αυτές συνιστούν στοιχεία δυνάμενα να προκαλέσουν σοβαρές αμφιβολίες ως προς τη θέσπιση ενός κατάλληλου και αποτελεσματικού συνόλου μέτρων εποπτείας και ελέγχου (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω).
137    Εν προκειμένω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής προέβησαν σε ορισμένες διαπιστώσεις όσον αφορά την καταμέτρηση των ζώων η οποία διενεργήθηκε στο πλαίσιο του συστήματος ελέγχου του δείκτη πυκνότητας, το οποίο εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα. Επισήμαναν εν γένει την έλλειψη δομών που διασφαλίζουν την πλήρη και αξιόπιστη καταμέτρηση όλων των ζώων. Ειδικότερα, επισήμαναν ότι δεν ελέγχονταν όλοι οι παραγωγοί την ίδια ημέρα, γεγονός που επηρεάζει την αξιοπιστία της καταμετρήσεως. Επισήμαναν την παράλειψη καταμετρήσεως όλων των ζώων της εκμεταλλεύσεως και, ειδικότερα, των θηλαζουσών αγελάδων, κατά παράβαση των απαιτήσεων της νομοθεσίας, παράλειψη οφειλόμενη, μεταξύ άλλων, στο ότι οι έλεγχοι διενεργούνταν στην πλειονότητα των περιπτώσεων κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους, δηλαδή σε χρόνο κατά τον οποίο οι θηλάζουσες αγελάδες βόσκουν σε ορεινές εκτάσεις και δεν είναι δυνατό να καταμετρηθούν ευχερώς. Επισήμαναν ότι οι εθνικοί επιθεωρητές δεν ήταν κατάλληλα προετοιμασμένοι για να διενεργήσουν την καταμέτρηση, καθόσον δεν είχαν στη διάθεσή τους σχετικώς επίσημες οδηγίες. Επισήμαναν επίσης ότι ο τόπος υποχρεωτικής κατοχής των ζώων δεν προσδιοριζόταν σαφώς και επακριβώς, στοιχείο που επέτεινε τον κίνδυνο εσφαλμένης καταμετρήσεως. Εξάλλου, οι πλημμέλειες αυτές επιτείνονται από δύο «δομικές» αδυναμίες του ελληνικού συστήματος ελέγχου, των οποίων την ύπαρξη δεν αρνείται η Ελληνική Δημοκρατία, δηλαδή την πλημμελή τήρηση των μητρώων αγέλης από τους παραγωγούς και τον μη ολοκληρωμένο χαρακτήρα της ηλεκτρονικής βάσεως δεδομένων. Τέλος, οι αμφιβολίες περί της αξιοπιστίας της καταμετρήσεως επιτείνονται λόγω των παρατυπιών που διαπιστώθηκαν όσον αφορά τις εκθέσεις περί των επιτόπιων ελέγχων.
138    Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι η Επιτροπή προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία προς επίρρωση της εύλογης και σοβαρής αμφιβολίας της όσον αφορά την αξιοπιστία της καταμετρήσεως των ζώων από τις ελληνικές αρχές. Απόκειται, συνεπώς, στην Ελληνική Δημοκρατία, προκειμένου να αντικρούσει τις προπαρατεθείσες διαπιστώσεις της Επιτροπής, να στηρίξει τα όσα υποστηρίζει σε στοιχεία αποδεικνύοντα την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω).
139    Η Ελληνική Δημοκρατία δεν ανταποκρίθηκε σ’ αυτό το βάρος αποδείξεως.
140    Συναφώς, πρέπει να επισημανθεί, καταρχάς και πρωτίστως, ότι η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η ηλεκτρονική βάση δεδομένων για τα βοοειδή, ούτε την πλημμελή τήρηση των μητρώων από τους παραγωγούς, δηλαδή δεν αμφισβητεί την ύπαρξη των δύο «δομικών» αδυναμιών του μηχανισμού της καταμετρήσεως των ζώων. Υποστηρίζει, πάντως, ότι οι αδυναμίες αυτές αντισταθμίζονται λόγω του ότι οι εθνικοί επιθεωρητές καταμετρούν τα ζώα ένα προς ένα. Το στοιχείο αυτό, όμως, δεν είναι διακριβώσιμο και, εν πάση περιπτώσει, δεν μπορεί να θεραπεύσει τις προπαρατεθείσες «δομικές» αδυναμίες, οι οποίες πλήττουν προδήλως την αξιοπιστία της καταμετρήσεως. Επιπλέον, το γεγονός ότι η Ελληνική Δημοκρατία χαρακτηρίζει τις περιπτώσεις στις οποίες δεν διενεργήθηκε καμία απολύτως καταμέτρηση των ζώων ως «μεμονωμένες» δεν δύναται να αναιρέσει τις διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής, αλλά μάλλον επιβεβαιώνει τον πλημμελή χαρακτήρα του μηχανισμού καταμετρήσεως που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και τον κίνδυνο απωλειών για το ΕΓΤΠΕ (βλ., σχετικώς, απόφαση του Δικαστηρίου της 27ης Οκτωβρίου 2005, C‑387/03, Ελλάδα κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 103).
141    Δεκτή δεν μπορεί να γίνει ούτε η επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας όσον αφορά τον προβαλλόμενο από την Επιτροπή κίνδυνο διπλής ή πλημμελούς καταμετρήσεως των ζώων, λόγω του ότι οι ημερομηνίες καταμετρήσεως διαφέρουν αναλόγως του παραγωγού. Συγκεκριμένα, τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας περί του ότι, αφενός, δεν υφίσταται μεγάλη χρονική απόσταση μεταξύ των καταμετρήσεων όσον αφορά τους διαφόρους παραγωγούς, δεδομένου ότι όλες οι καταμετρήσεις διενεργούνται σε χρονικό διάστημα πέντε ημερών και, αφετέρου, οι καταμετρήσεις αυτές διενεργούνται σε γειτνιάζουσες εκμεταλλεύσεις, δεν αρκούν για να αποδειχθεί ότι δεν υφίσταται κίνδυνος εσφαλμένης καταμετρήσεως των ζώων και δεν αποδεικνύουν την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου.
142    Τα αυτά ισχύουν και όσον αφορά το γεγονός ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι των ζώων διενεργούνται κατά το χρονικό διάστημα κατά το οποίο τα ζώα βόσκουν ελεύθερα σε ορεινές περιοχές, δηλαδή από τα μέσα Μαΐου έως τα μέσα Νοεμβρίου, στοιχείο που δεν καθιστά την καταμέτρησή τους ιδιαιτέρως αξιόπιστη. Συγκεκριμένα, η Ελληνική Δημοκρατία περιορίζεται στην παράθεση των λόγων για τους οποίους διενεργεί τους επιτόπιους ελέγχους κατά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, δηλαδή τη βούληση να διευκολυνθεί, από διοικητικής απόψεως, η εκ μέρους των παραγωγών υποβολή των αιτήσεων για την καταβολή ενισχύσεων, επιχείρημα που δεν καθιστά δυνατό να αποδειχθεί ότι είναι αξιόπιστη η καταμέτρηση των ζώων κατά το χρονικό διάστημα αυτό.
143    Όσον αφορά την ένδειξη του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, πρέπει να υπομνησθεί ότι η ένδειξη αυτή πρέπει να είναι επαρκώς σαφής ώστε να καθιστά δυνατό στις ελεγκτικές αρχές τον προσδιορισμό του ακριβούς τόπου κατοχής των ζώων (βλ. σκέψη 110 ανωτέρω).
144    Εν προκειμένω, η Ελληνική Δημοκρατία δεν αντικρούει ουσιαστικά τις αιτιάσεις που διατύπωσαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής περί του ότι η ένδειξη του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, η οποία συχνά συνίσταται απλώς στη μνεία ενός τοπωνυμίου (της ονομασίας χωριού), συνοδευόμενου από τον όρο «βοσκότοπος», δεν είναι αφεαυτής επαρκώς ακριβής για να καταστεί δυνατή η αξιόπιστη καταμέτρηση των ζώων. Η Ελληνική Δημοκρατία επικαλείται, πάντως, ως ελαφρυντικό, ότι δεν ήταν δυνατή ακριβέστερη ένδειξη και υποστηρίζει ότι αυτή η έλλειψη ακρίβειας αντισταθμίζεται από το γεγονός ότι οι εθνικοί επιθεωρητές γνωρίζουν καλά τις οικείες περιοχές και έχουν στη διάθεσή τους δύο έγγραφα που καθιστούν δυνατή την εξακρίβωση του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, δηλαδή την αίτηση για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως και την αίτηση για τις βασικές πριμοδοτήσεις.
145    Τα επιχειρήματα αυτά, όμως, δεν αποδεικνύονται επαρκώς, πρέπει δε να γίνει δεκτό ότι, εν πάση περιπτώσει, καταρρίπτονται από τη διαβεβαίωση της Ελληνικής Δημοκρατίας ότι, από το 2002, οι ελληνικές αρχές υποχρεώνουν τους παραγωγούς να προσδιορίζουν μέσω χαρτογραφικών παραπομπών τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής των ζώων. Μολονότι η διαβεβαίωση αυτή δεν ασκεί εν προκειμένω επιρροή, δεδομένου ότι η επιβληθείσα διόρθωση αφορά τις αιτήσεις για την καταβολή της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως των ετών 2000 και 2001, εντούτοις καταδεικνύει ότι οι ελληνικές αρχές διέθεταν μέσα για να καταστεί ακριβέστερη η ένδειξη του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων, πλην όμως δεν τα χρησιμοποίησαν κατά την επίμαχη περίοδο.
146    Εν συνεχεία, το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας σχετικά με το πόσο καλά γνωρίζουν οι κατά τόπον επιθεωρητές την οικεία περιοχή και το ότι έχουν στη διάθεσή τους δύο έγγραφα βάσει των οποίων μπορούν να προσδιορίσουν τον τόπο φυλάξεως των ζώων δεν μπορεί να απαλλάξει την Ελληνική Δημοκρατία από το βάρος αποδείξεως το οποίο φέρει. Οι κρίσεις αυτές είναι εντελώς υποκειμενικές, διότι εξαρτώνται από τις ικανότητες των επιθεωρητών και από τυχαίες περιστάσεις –ιδίως από το αν ο ελεγκτής διενεργεί τον έλεγχο για την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως ταυτόχρονα με τον έλεγχο για τη βασική πριμοδότηση, έτσι ώστε να μπορεί να χρησιμοποιήσει τα δύο έγγραφα για να προσδιορίσει τον τόπο υποχρεωτικής κατοχής–, και δεν αποδεικνύουν την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου, όπως απαιτεί η προπαρατεθείσα στη σκέψη 76 νομολογία.
147    Τέλος, το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας ότι, και πριν το έτος 2002, οι κωδικοί αγροτεμαχίων που αφορούν τα βοσκοτόπια όπου βρίσκονται τα ζώα προσδιορίζονταν με τη «δήλωση ΟΣΔΕ» στερείται σημασίας, καθόσον, όπως προκύπτει από το σημείο 6 των από 6 Αυγούστου 2010 απαντήσεων της Ελληνικής Δημοκρατίας στις γραπτές ερωτήσεις του Γενικού Δικαστηρίου, ο καθορισμός των κωδικών των αγροτεμαχίων συμβάλλει στον κατά τόπο προσδιορισμό των βοσκοτόπων και όχι στον προσδιορισμό του τόπου υποχρεωτικής κατοχής των ζώων.
148    Όσον αφορά την ποιότητα των επιτόπιων ελέγχων, η επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας δεν δύναται, ούτε και σ’ αυτήν την περίπτωση, να θέσει εν αμφιβόλω τις διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής. Οι δεύτερες επισήμαναν, κατ’ ουσίαν, ότι το περιεχόμενο των εν λόγω εκθέσεων ήγειρε αμφιβολίες ως προς την αξιοπιστία των διενεργηθέντων ελέγχων, δεδομένου ότι, κατά τα φαινόμενα, οι εκθέσεις αυτές συνιστούσαν απλώς αντιγραφή των στοιχείων που περιλαμβάνονταν στις δηλώσεις των παραγωγών και είχαν υπογραφεί εκ των προτέρων από τον παραγωγό ή δεν είχαν καν υπογραφεί από αυτόν.
149    Πρώτον, η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι η συνταχθείσα έκθεση περιλαμβάνει και το περιεχόμενο, κατ’ ουσίαν, της αιτήσεως για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως που υπέβαλε ο παραγωγός και ότι, καθόσον αυτή περιλαμβάνει τη βεβαίωση του αρμόδιου ελεγκτή, αποτελεί επομένως δημόσιο έγγραφο με πλήρη αποδεικτική ισχύ. Το επιχείρημα αυτό, όμως, δεν αναιρεί τις αιτιάσεις που διατύπωσαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής. Οι υπηρεσίες αυτές δεν αμφισβήτησαν την αποδεικτική ισχύ της συνταχθείσας εκθέσεως ελέγχου, ούτε τη γνησιότητα του εγγράφου αυτού. Άσκησαν κριτική ως προς το περιεχόμενο της εν λόγω εκθέσεως, το οποίο προκαλούσε αμφιβολίες ως προς την αξιοπιστία των διενεργηθέντων ελέγχων, αιτίαση την οποία δεν αντικρούει η Ελληνική Δημοκρατία.
150    Δεύτερον, η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί τις αιτιάσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά το ότι ορισμένες εκθέσεις ελέγχου δεν είχαν υπογραφεί από τον παραγωγό. Λαμβανομένου, όμως, υπόψη του γεγονότος ότι η Επιτροπή επισήμανε και άλλες πλημμέλειες όσον αφορά τον εφαρμοζόμενο στην Ελλάδα μηχανισμό καταμετρήσεως των ζώων, το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι βασίμως έλαβε υπόψη η Επιτροπή τις περιπτώσεις των εκθέσεων που δεν είχαν υπογραφεί από τους παραγωγούς ως ένδειξη ενισχύουσα τις σοβαρές και εύλογες αμφιβολίες της ως προς το εφαρμοζόμενο στην Ελλάδα σύστημα ελέγχου, τούτο δε παρά το γεγονός ότι η εφαρμοστέα νομοθεσία προβλέπει ότι ο παραγωγός έχει δυνατότητα και όχι υποχρέωση να υπογράψει την έκθεση (βλ. σκέψη 115 ανωτέρω).
151    Κατά τα λοιπά, το Γενικό Δικαστήριο επισημαίνει επίσης ότι η Ελληνική Δημοκρατία δεν αντικρούει τις αιτιάσεις που διατύπωσαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής όσον αφορά τις περιπτώσεις εκθέσεων ελέγχου που υπογράφηκαν εκ των προτέρων από τους παραγωγούς και οι οποίες αποτελούν επιπρόσθετη ένδειξη της αναξιοπιστίας των διενεργηθέντων ελέγχων.
152    Όσον αφορά, τέλος, την αιτίαση των υπηρεσιών της Επιτροπής περί ελλείψεως επίσημων διαδικασιών ελέγχου σχετικά με την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως, αλλά και την έλλειψη σχετικών οδηγιών προς τους εθνικούς επιθεωρητές, το Γενικό Δικαστήριο διαπιστώνει ότι στη δικογραφία περιλαμβάνονται εγκύκλιοι συνταχθείσες από τις ελληνικές αρχές, στις οποίες περιγράφεται γενικώς το καθεστώς περί της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως και διευκρινίσεις όσον αφορά τον υπολογισμό του δείκτη πυκνότητας και τη διενέργεια των επιτόπιων ελέγχων. Εντούτοις, δεν προσδιορίζονται επακριβώς οι αποδέκτες των εγκυκλίων αυτών, ενώ δεν υπάρχει κανένα στοιχείο όσον αφορά την ημερομηνία κατά την οποία απέκτησαν πρόσβαση στις εγκυκλίους αυτές οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι επιθεωρητές που διενεργούν τις καταμετρήσεις. Ως εκ τούτου, η ύπαρξη των εγκυκλίων αυτών δεν αποδεικνύει και την ύπαρξη αξιόπιστου και αποτελεσματικού μηχανισμού καταμετρήσεως των ζώων, αντισταθμίζοντας κατά τον τρόπο αυτό τις λοιπές αδυναμίες των οποίων αποδείχθηκε η ύπαρξη με τις ανωτέρω σκέψεις.
153    Πρέπει, συνεπώς, να γίνει δεκτό ότι οι αιτιάσεις που διατύπωσαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής όσον αφορά τον μηχανισμό καταμετρήσεως των ζώων που εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα δεν ενέχουν πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά ή πλάνη εκτιμήσεως.
Επί του αν ελήφθησαν υπόψη μη επιλέξιμες εκτάσεις
–       Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
154    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι, επανειλημμένα, οι εθνικοί επιθεωρητές «δέχθηκαν» έκταση προδήλως μη επιλέξιμη προκειμένου να στηριχθεί αίτηση πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως (σημείο B.6.2.1.4 της συνοπτικής εκθέσεως).
155    Σε διάφορα στάδια της διαδικασίας, ζητήθηκε από τις ελληνικές αρχές να προσκομίσουν αντίτυπο των οδηγιών τους σχετικά με τον προσδιορισμό και τον έλεγχο της κτηνοτροφικής εκτάσεως, δηλαδή όσον αφορά τον τρόπο διορθώσεως της συνολικής εκτάσεως προκειμένου να ληφθούν υπόψη κατά τους υπολογισμούς η ύπαρξη βραχώδους, δασώδους ή δενδρώδους εκτάσεως, μη βρώσιμης χορτονομής ή απρόσιτων περιοχών. Οι ελληνικές αρχές εξήγησαν κατά τρόπο γενικό τις διαδικασίες υπολογισμού των επιλέξιμων εκτάσεων. Διευκρίνισαν ότι συνέταξαν οδηγίες απευθυνόμενες στους επιθεωρητές για τον καθορισμό της «χρησιμοποιήσιμης» εκτάσεως, τόσο όσον αφορά τις δημόσιες εκτάσεις όσο και τις ιδιωτικές. Καθόσον γνωρίζουν, δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί κανένας γενικής φύσεως έλεγχος προκειμένου να ελεγχθεί η επιλεξιμότητα της γης. Επίσης, δεν υφίσταται κατά τα φαινόμενα κανείς παρεμφερής υπολογισμός εκ μέρους των οργανισμών τοπικής αυτοδιοικήσεως που εκμισθώνουν τη γη (σημείο B.6.2.1.4 της συνοπτικής εκθέσεως).
–       Επιχειρήματα των διαδίκων
156    Η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται ότι, όπως διαπίστωσε και το Όργανο Συμβιβασμού, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοικήσεως γνώριζαν και τηρούσαν αναλυτικά στοιχεία των κτηνοτροφικών εκτάσεων της περιοχής τους, τις οποίες εκμίσθωναν στους παραγωγούς χορηγώντας τους τα αντίστοιχα παραστατικά. Επίσης, από το 2002, υφίσταται χαρτογραφικό υπόβαθρο.
157    Εξάλλου, για τον υπολογισμό των μη επιλέξιμων εκτάσεων, οι ελληνικές αρχές έχουν δώσει οδηγίες με τη μορφή εγκυκλίων, οι οποίες υποβλήθηκαν άλλωστε στην Επιτροπή, σχετικά με την επιλεξιμότητα των εκτάσεων, κτηνοτροφικών και μη. Τα σχετικά κεφάλαια των εγκυκλίων αυτών καθορίζουν ποια κτηνοτροφική έκταση είναι επιλέξιμη όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως και παρείχαν τον ορισμό του «βοσκοτόπου» κατά την ελληνική νομοθεσία.
158    Περαιτέρω, οι κτηνοτροφικές εκτάσεις υπόκεινται, στο σύνολό τους, σε διοικητικό έλεγχο και λαμβάνονται υπόψη κατά τον καθορισμό κατάλληλου δείγματος το οποίο θα υποβληθεί σε επιτόπιο έλεγχο. Επιπλέον, μέρος των εκτάσεων αυτών ελέγχεται επιτοπίως, σε δεύτερο χρόνο, από κλιμάκιο του ΟΠΕΚΕΠΕ (του ελληνικού οργανισμού πληρωμών και ελέγχου κοινοτικών ενισχύσεων προσανατολισμού και εγγυήσεων). Οι ελεγκτές διαθέτουν μεγάλη εμπειρία στον οικείο τομέα, ενώ ενδεχόμενες πλημμέλειες που αφορούν τη συμπεριφορά ενός μόνον ελεγκτή δεν δύνανται να αποτελέσουν κριτήριο αξιολογήσεως της ποιότητας εργασίας του συνόλου των ελεγκτών. Η αποτελεσματικότητα των διενεργηθέντων ελέγχων καταδεικνύεται από το γεγονός ότι, κατά το έτος 2001, ελέγχθηκε επιτοπίως έκταση 371 670,5 στρεμμάτων που ανήκε σε 2 383 παραγωγούς, υπήρξε δε μείωση των εκτάσεων σε 231 περιπτώσεις και επιβλήθηκαν κυρώσεις σε 231 περιπτώσεις.
159    Ως εκ τούτου, η εκτίμηση της Επιτροπής περί του ότι ελήφθησαν υπόψη μη επιλέξιμες εκτάσεις κατά τον καθορισμό της επιλεξιμότητας για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως στηρίζεται σε πλάνη εκτιμήσεως και σε πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά.
160    Στο υπόμνημά της απαντήσεως, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει επίσης ότι, λαμβανομένης υπόψη της τριακοστής πέμπτης αιτιολογικής σκέψεως του κανονισμού 2419/2001, η Επιτροπή όφειλε να εξετάσει αν ο συνυπολογισμός μη επιλέξιμων γαιών είχε ως αποτέλεσμα τη χορήγηση μεγαλύτερης ενισχύσεως για τα ζώα. Μόνο σε τέτοια περίπτωση ο συνυπολογισμός αυτός μη επιλέξιμων εκτάσεων θα ενείχε κίνδυνο απωλειών για το ΕΓΤΠΕ.
161    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
–       Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
162    Όπως προκύπτει από το άρθρο 12, παράγραφος 2, στοιχείο β΄, του κανονισμού 1254/1999, προκειμένου να καθορισθεί ο δείκτης πυκνότητας στην εκμετάλλευση λαμβάνεται υπόψη η καλλιεργούμενη για την παραγωγή ζωοτροφών έκταση, υπό την έννοια της εκτάσεως της εκμεταλλεύσεως, η οποία χρησιμοποιείται καθ’ όλη τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους για την εκτροφή βοοειδών και αιγοπροβάτων. Κατά τη διάταξη αυτή, δεν περιλαμβάνονται στην εν λόγω έκταση, μεταξύ άλλων, οι κτιριακές εγκαταστάσεις, τα δάση, οι λίμνες και οι δρόμοι. Εξάλλου, βάσει του άρθρου 13, παράγραφος 3, στοιχείο γ΄, του κανονισμού 1254/1999 διευκρινίζεται ότι, στο πλαίσιο της ενισχύσεως εκτατικοποιήσεως, οι καλλιεργούμενες για την παραγωγή ζωοτροφών εκτάσεις που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό του δείκτη πυκνότητας πρέπει να αποτελούνται κατά 50 % τουλάχιστον από βοσκοτόπους.
163    Στο πλαίσιο αυτό, οι υπηρεσίες της Επιτροπής προσάπτουν στις ελληνικές αρχές ότι έλαβαν υπόψη κατά τον υπολογισμό του δείκτη πυκνότητας εκτάσεις προδήλως μη επιλέξιμες, δηλαδή γαίες χαμηλής ποιότητας, με απορρίμματα, πετρώδεις, με λίγο χόρτο και ευρισκόμενες σε ορεινές περιοχές στις οποίες είναι αδύνατη η πρόσβαση των βοοειδών. Επιπλέον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι οι οδηγίες που είχαν δοθεί στους εθνικούς επιθεωρητές δεν ήταν επαρκώς ακριβείς για τον αποτελεσματικό έλεγχο της επιλεξιμότητας των επίμαχων εκτάσεων, επισήμαναν δε την παραδοχή των ελληνικών αρχών περί του ότι δεν μπορούσε να χρησιμοποιηθεί κάποιας μορφής κτηματολόγιο για να ελεγχθεί η επιλεξιμότητα αυτή.
164    Τα ανωτέρα αποτελούν στοιχεία αποδεικνύοντα τη σοβαρή και εύλογη αμφιβολία της Επιτροπής ως προς τους ελέγχους που διενήργησαν οι ελληνικές αρχές όσον αφορά την επιλεξιμότητα των εκτάσεων προκειμένου να υπολογισθεί ο δείκτης πυκνότητας. Ως εκ τούτου, στην Ελληνική Δημοκρατία απόκειται να προσκομίσει τις πλέον ενδελεχείς και εμπεριστατωμένες αποδείξεις περί του ότι δεν ευσταθούν οι ισχυρισμοί της Επιτροπής και περί του ότι υφίσταται αξιόπιστο και λειτουργικό σύστημα ελέγχου (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω).
165    Η Ελληνική Δημοκρατία, όμως, δεν ανταποκρίθηκε σ’ αυτό το βάρος αποδείξεως.
166    Πρώτον, δεν αμφισβητεί τη «δομική» αδυναμία του συστήματός της ελέγχου της επιλεξιμότητας των εκτάσεων, δηλαδή την έλλειψη γενικού κτηματολογίου. Πέραν του ότι δεν ερείδεται επί αποδεικτικών στοιχείων, το επιχείρημα ότι οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοικήσεως γνώριζαν και τηρούσαν αναλυτικά στοιχεία των κτηνοτροφικών εκτάσεων της περιοχής τους δεν αρκεί για να αντισταθμίσει την προπαρατεθείσα «δομική» αδυναμία. Επιπλέον, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, αντιθέτως προς ό,τι διατείνεται η Ελληνική Δημοκρατία, το Όργανο Συμβιβασμού, με την από 17 Οκτωβρίου 2004 γνωμοδότησή του, δεν επιβεβαιώνει το επιχείρημα αυτό. Παραπέμπει απλώς σ’ αυτό, κατά την παράθεση των επιχειρημάτων των μερών, χωρίς να το δέχεται.
167    Δεύτερον, το Γενικό Δικαστήριο διαπιστώνει ότι οι εγκύκλιοι στις οποίες παραπέμπει η Ελληνική Δημοκρατία και οι οποίες προσκομίσθηκαν ενώπιόν του απλώς επαναλαμβάνουν τις εφαρμοστέες νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις όσον αφορά τον ορισμό των κτηνοτροφικών εκτάσεων, δηλαδή το άρθρο 12, παράγραφος 2, και το άρθρο 13, παράγραφος 3, του κανονισμού 1254/1999, χωρίς να υποδεικνύουν μέθοδο που πρέπει να χρησιμοποιηθεί για να καθορισθεί κατά συγκεκριμένο τρόπο η επιλεξιμότητα εκτάσεων υποκείμενων σε επιτόπιο έλεγχο, δηλαδή, μεταξύ άλλων, ποιος βαθμός κλίσεως ή ποιο ποσοστό βραχώδους εκτάσεως ανά στρέμμα μπορεί να γίνει δεκτό ή ποιος είναι ο εφαρμοστέος ορισμός της δασικής εκτάσεως. Επομένως, το περιεχόμενο των προπαρατεθεισών εγκυκλίων δεν αποδεικνύει ότι οι εθνικοί επιθεωρητές είχαν στη διάθεσή τους τα αναγκαία στοιχεία για να διενεργήσουν αξιόπιστο επιτόπιο έλεγχο, ούτε ότι είναι ανακριβείς οι διαπιστώσεις της Επιτροπής περί του ότι ελήφθησαν υπόψη μη επιλέξιμες εκτάσεις.
168    Τρίτον, η εκ μέρους της Ελληνικής Δημοκρατίας επίκληση των διενεργηθέντων διοικητικών ελέγχων στερείται σημασίας, καθόσον οι επικρίσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής αφορούν την ποιότητα των επιτόπιων ελέγχων. Ακόμη κι αν γινόταν δεκτό ότι οι διοικητικοί έλεγχοι που διενήργησαν οι ελληνικές αρχές ήταν αξιόπιστοι, δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τους επιτόπιους ελέγχους και να αντισταθμίσουν τις αδυναμίες που χαρακτηρίζουν τους δεύτερους.
169    Τέταρτον, το γεγονός ότι η Ελληνική Δημοκρατία επικαλείται την ύπαρξη χαρτογραφικού υποβάθρου από του έτους 2002 στερείται σημασίας, διότι η επίμαχη διόρθωση αφορά τις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως των ετών 2000 και 2001.
170    Τέλος, πέμπτον, το επιχείρημα περί εμπειρίας των ελεγκτών δεν αρκεί για να αποδειχθεί ότι ο έλεγχος επιλεξιμότητας των εκτάσεων ήταν αξιόπιστος (βλ., κατ’ αναλογία, προπαρατεθείσα στη σκέψη 77 απόφαση της 7ης Ιουλίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 78).
171    Επιπλέον, η Ελληνική Δημοκρατία δεν μπορεί να επικαλεσθεί βασίμως την τριακοστή πέμπτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 2419/2001, καθόσον αυτή, σε συνδυασμό με το άρθρο 34, παράγραφος 3, του ιδίου κανονισμού, αφορά αποκλειστικώς την ειδική πριμοδότηση και την πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας και όχι την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως. Επιπροσθέτως επισημαίνεται ότι η ερμηνεία της προπαρατεθείσας αιτιολογικής σκέψεως στην οποία προβαίνει η Ελληνική Δημοκρατία έχει ως συνέπεια να μεταθέτει στην Επιτροπή βάρος αποδείξεως κατά τρόπο που αντιβαίνει στην προπαρατεθείσα στη σκέψη 77 νομολογία, κατά την οποία απόκειται στο κράτος μέλος να αποδείξει ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πλάνη ως προς τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που έχουν οι διαπιστωθείσες παρατυπίες. Ως εκ τούτου, η ερμηνεία της τριακοστής πέμπτης αιτιολογικής σκέψεως του κανονισμού 2419/2001 στην οποία προέβη η Ελληνική Δημοκρατία δεν μπορεί να γίνει δεκτή.
172    Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι η Ελληνική Δημοκρατία, παραλείποντας να αποδείξει την ύπαρξη αξιόπιστου και λειτουργικού συστήματος ελέγχου της επιλεξιμότητας των εκτάσεων, δεν απέδειξε ότι οι αιτιάσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής ενείχαν πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά ή πλάνη εκτιμήσεως.
Επί της παραλείψεως επιβεβαιώσεως της εφαρμογής των κυρώσεων
–       Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
173    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής προσάπτουν στις ελληνικές αρχές ότι δεν επιβεβαίωσαν τα στοιχεία περί των κυρώσεων που επιβλήθηκαν το 2001, κατόπιν επιτόπιων ελέγχων της δηλωθείσας εκτάσεως για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως (σημείο B.6.2.1.5 της συνοπτικής εκθέσεως).
–       Επιχειρήματα των διαδίκων
174    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η αιτίαση των υπηρεσιών της Επιτροπής είναι αβάσιμη και επικαλείται συναφώς το υπ’ αριθ. 350476 και από 26ης Νοεμβρίου 2003 επίσημο έγγραφο της Διευθύνσεως Πληροφορικής του Υπουργείου Γεωργίας, βάσει του οποίου επιβεβαιώνεται η επιβολή κυρώσεων κατά το έτος 2001. Ως δημόσιο έγγραφο, το έγγραφο αυτό έχει πλήρη αποδεικτική ισχύ, δύναται δε να προσβληθεί μόνον ως πλαστό. Το γεγονός ότι τα περιεχόμενα σ’ αυτό στοιχεία που αφορούν τις επιβληθείσες κυρώσεις δεν συνοδεύονται από λεπτομέρειες και παραδείγματα, όπως είχε ζητήσει η Επιτροπή, δεν αποτελεί λόγο αμφισβητήσεως των στοιχείων ούτε κλονίζει την αποδεικτική ισχύ των βεβαιουμένων σ’ αυτό.
175    Η Επιτροπή αμφισβητεί την επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας.
–       Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
176    Το έγγραφο της 26ης Νοεμβρίου 2003, το οποίο περιέχεται στη δικογραφία και στο οποίο παραπέμπει η Ελληνική Δημοκρατία, συντάχθηκε από τη Διεύθυνση Πληροφορικής του ελληνικού Υπουργείου Γεωργίας και έχει ως αποδέκτη τον ΟΠΕΚΕΠΕ, έχει δε ως εξής:
«ΘΕΜΑ: ΟΣΔΕ βοοειδή 2001 – Εκκαθάριση λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ [-] Έρευνα ΑΠ/2001/06
1.      Επιβεβαιώνουμε ότι κατά το έτος 2001 επιβλήθηκαν κυρώσεις που προέκυψαν από επιτοπίους και διοικητικούς ελέγχους σε 1 251 παραγωγούς λόγω μείωσης εκτάσεων και σε 2 375 παραγωγούς λόγω υπέρβασης του [δείκτη πυκνότητας].
2.      Αποτελέσματα επιτοπίων ελέγχων κτηνοτροφικών εκτάσεων (μετά από εξαίρεση των αροτραίων εκτάσεων):
Αριθμός παραγωγών που ελέγχθησαν: 2 383
Ελεγχθείσα έκταση: 371 670,5 στρέμματα
Αριθμός περιπτώσεων στις οποίες έγινε μείωση των εκτάσεων: 231
Αριθμός περιπτώσεων στις οποίες επεβλήθηκαν κυρώσεις: 231».
177    Το Γενικό Δικαστήριο, όπως και η Επιτροπή, εκτιμά ότι το προπαρατεθέν έγγραφο, λόγω του γενικού χαρακτήρα του, δεν αρκεί για να αποδειχθεί ότι εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα αξιόπιστος μηχανισμός κυρώσεων, όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως. Ειδικότερα, με το έγγραφο αυτό δεν διευκρινίζεται το ποσοστό των κτηνοτρόφων που ελέγχθηκε σε σχέση με τους παραγωγούς που ζήτησαν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως, το ποσοστό των εκτάσεων που ελέγχθηκε και το ζήτημα αν οι επιβληθείσες κυρώσεις αφορούσαν τις βασικές πριμοδοτήσεις στον τομέα των βοοειδών ή την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως. Επιπλέον, το έγγραφο αυτό δεν συνοδεύεται από κανένα αποδεικτικό στοιχείο, δηλαδή, μεταξύ άλλων, από τις εκθέσεις επιτόπιου ελέγχου στις οποίες διαπιστώνεται η ύπαρξη μη επιλέξιμων εκτάσεων ή η υπέρβαση του δείκτη πυκνότητας.
178    Εξάλλου, το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας, το οποίο αντλείται από το γεγονός ότι το προπαρατεθέν έγγραφο είναι δημόσιο έγγραφο με πλήρη αποδεικτική ισχύ, στερείται σημασίας, καθόσον η Επιτροπή δεν χαρακτήρισε το έγγραφο αυτό ως πλαστό, αλλά επέκρινε τον γενικό χαρακτήρα του περιεχομένου του εν λόγω εγγράφου.
179    Κατά συνέπεια, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η αιτίαση των υπηρεσιών της Επιτροπής περί παραλείψεως εκ μέρους των ελληνικών αρχών να επιβεβαιώσουν τις επιβληθείσες κυρώσεις, ουδόλως ενέχει πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά ή πλάνη εκτιμήσεως.
180    Ως εκ τούτου, ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό του.
2.     Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος αντλείται από παραβίαση των κατευθυντήριων γραμμών του εγγράφου VI/5330/97, από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, υπέρβαση των ορίων της διακριτικής ευχέρειας της Επιτροπής και από παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως
α)     Επιχειρήματα των διαδίκων
181    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις τις οποίες προβλέπει το έγγραφο αριθ. VI/5330/97 για την επιβολή διορθώσεως ύψους 100 %, όπως ρητώς διαπιστώνει και το Όργανο Συμβιβασμού. Τούτο συμβαίνει για τον λόγο ότι υπήρχαν οι προβλεπόμενοι μηχανισμοί ελέγχου των πριμοδοτήσεων εκτατικοποιήσεως, ήταν δε αποτελεσματικοί καθόσον διαπιστώθηκαν παρατυπίες και επιβλήθηκαν κυρώσεις, στοιχείο που αποδεικνύει ότι δεν υπήρξε αμέλεια των αρμοδίων αρχών όσον αφορά την αντιμετώπιση των παρατυπιών. Το καθεστώς της ενισχύσεως εκτατικοποιήσεως, όπως εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα κατά τα έτη 2000 και 2001, δεν έθεσε σε κίνδυνο τους πόρους του ΕΓΤΠΕ, οπωσδήποτε δε όχι σε κίνδυνο τέτοιο που να δικαιολογεί την επιβολή διορθώσεως σε ποσοστό 100 %, η οποία δικαιολογείται μόνο σε περίπτωση παντελούς ελλείψεως συστημάτων ελέγχου ή σε περίπτωση απάτης. Συνεπώς, διόρθωση ύψους 100 % είναι προδήλως εσφαλμένη, παράνομη και αυθαίρετη, ως μη στηριζόμενη στο έγγραφο VI/5330/97.
182    Επικουρικώς, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει επίσης ότι η επιβληθείσα κύρωση δεν αιτιολογήθηκε, είναι προδήλως δυσανάλογη και κείται προδήλως πέραν οιασδήποτε χρηστής ασκήσεως της διακριτικής ευχέρειας της Επιτροπής, λαμβανομένου υπόψη ότι η πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως αποτελεί συμπληρωματική ενίσχυση που χορηγείται για ζώα για τα οποία θεμελιώνεται δικαίωμα σε βασικές πριμοδοτήσεις και που ελέγχεται κατά το μεγαλύτερο μέρος της βάσει του ΟΣΔΕ. Όπως, όμως, επισήμανε και το Όργανο Συμβιβασμού, για τις πριμοδοτήσεις αυτές έχει επιβληθεί διόρθωση 25 % για τα έτη 2000 και 2001.
183    Δεδομένου, επιπλέον, ότι η Επιτροπή δέχθηκε ότι κατά τα έτη 2000 και 2001 συντελέσθηκαν βελτιώσεις στην Ελλάδα όσον αφορά τόσο τη συμμόρφωση προς τις απαιτήσεις αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων όσο και τις επιβληθείσες κυρώσεις, είναι προφανές ότι, επιβάλλοντας για τα ίδια ζώα και έτη διόρθωση 100 % στις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως, η Επιτροπή δεν αιτιολόγησε επαρκώς την απόφασή της και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας.
184    Για τους λόγους αυτούς, πρέπει να ακυρωθεί η επιβολή διορθώσεως ποσοστού 100 %. Άλλως η διόρθωση πρέπει να περιορισθεί σε ποσοστό 2 %.
185    Η Επιτροπή διευκρινίζει καταρχάς, όσον αφορά τις χορηγηθείσες στην Ελλάδα βασικές πριμοδοτήσεις ζώων, ότι, με την απόφαση 2003/536/ΕΚ, της 22ας Ιουλίου 2003, σχετικά με τον αποκλεισμό από την κοινοτική χρηματοδότηση ορισμένων δαπανών που πραγματοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων (ΕΕ L 184, σ. 42), επέβαλε διόρθωση ύψους 25 %, λόγω σοβαρών και κατ’ επανάληψη διαπιστούμενων ελλείψεων του συστήματος αναγνωρίσεως και καταγραφής των ζώων, καθώς και λόγω άλλων πλημμελειών και παρατυπιών που διαπιστώθηκαν. Η νομιμότητα της αποφάσεως αυτής επικυρώθηκε με την προπαρατεθείσα στη σκέψη 140 απόφαση της 27ης Οκτωβρίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής.
186    Όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως, εκτός των προαναφερθεισών παρατυπιών σχετικά με τις βασικές πριμοδοτήσεις, διαπιστώθηκε και η πλήρης έλλειψη αξιόπιστου συστήματος αναγνωρίσεως και καταγραφής των επιλέξιμων εκτάσεων, καθώς και ότι δεν είχαν καταμετρηθεί όλα τα ζώα από τους ελεγκτές κατά τους επιτόπιους ελέγχους. Οι έλεγχοι που διενήργησε η Επιτροπή οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι υφίσταται πλήρης αδυναμία συμμορφώσεως προς τις κοινοτικές διατάξεις, με συνέπεια την ανάγκη να απορριφθεί το σύνολο της δαπάνης, σύμφωνα με τις διατάξεις του εγγράφου VI/5330/97.
187    Απαντώντας σε ερώτηση του Γενικού Δικαστηρίου κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η Επιτροπή επισήμανε ότι η διαφοροποίηση ως προς την ανάλυση κατά το έγγραφο VI/5330/97 μεταξύ διορθώσεως ύψους 25 % και διορθώσεως ύψους 100 % δεν είναι ποσοτικού χαρακτήρα, αλλά ποιοτικού: η Επιτροπή εφαρμόζει διόρθωση ύψους 100 % οσάκις υφίσταται πλήρης αδυναμία εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας, δηλαδή σε περίπτωση κατά την οποία τόσο οι υπηρεσίες της όσο και το οικείο κράτος μέλος αδυνατούν να εξακριβώσουν αν απολαύουν της επίμαχης ενισχύσεως οι προβλεπόμενοι από την εφαρμοστέα νομοθεσία δικαιούχοι. Τούτο συμβαίνει εν προκειμένω, λαμβανομένων υπόψη των αδυναμιών του ελληνικού συστήματος ελέγχου όσον αφορά τα τρία στοιχεία βάσει των οποίων καθορίζεται η επιλεξιμότητα για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως, δηλαδή η επιλεξιμότητα για τις βασικές πριμοδοτήσεις, ο αριθμός των ζώων στην εκμετάλλευση και η κτηνοτροφική έκταση.
188    Σε αντίκρουση της επιχειρηματολογίας της Ελληνικής Δημοκρατίας περί συμπληρωματικού χαρακτήρα της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως σε σχέση με τις βασικές πριμοδοτήσεις, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι το καθεστώς της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως και το καθεστώς των βασικών πριμοδοτήσεων εξετάζονται από τις υπηρεσίες της αυτοτελώς και χωριστά το ένα από το άλλο. Οσάκις διαπιστώνονται ελλείψεις που πρέπει να εκτιμηθούν τόσο ως προς το ένα όσο και ως προς το άλλο καθεστώς ενισχύσεως, αυτό δεν συνεπάγεται ότι η πρώτη χρονικά διόρθωση, η οποία αφορούσε για παράδειγμα τις βασικές πριμοδοτήσεις, αποκλείει την εξέταση των ελλείψεων αυτών στο πλαίσιο των ελέγχων που αφορούν τις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως. Για την επιβολή της επίμαχης διορθώσεως, η Επιτροπή εξέτασε αν πληρούνται οι όροι τους οποίους προβλέπει η εφαρμοστέα νομοθεσία όσον αφορά αποκλειστικώς την ενίσχυση εκτατικοποιήσεως. Η Ελληνική Δημοκρατία, αντιθέτως, υποπίπτει σε σύγχυση μεταξύ των δύο καθεστώτων ενισχύσεως, υπό την έννοια «αβάσιμου συμψηφισμού» μεταξύ των επιβληθεισών διορθώσεων.
189    Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι σύμφωνη με το εφαρμοστέο νομικό πλαίσιο. Η Ελληνική Δημοκρατία δεν αρνήθηκε τα πραγματικά περιστατικά στα οποία στηρίζεται η προσβαλλόμενη απόφαση, αλλά απλώς καταλήγει σε διαφορετικά συμπεράσματα. Εξάλλου, σε όλα τα στάδια της επικοινωνίας της με τις ελληνικές αρχές, περιλαμβανομένης και της συνοπτικής εκθέσεως, η Επιτροπή αιτιολογεί πλήρως και εμπεριστατωμένα τη ληφθείσα απόφαση. Επιπλέον, το ύψος της επιβληθείσας διορθώσεως υπολογίσθηκε τηρουμένων των κατευθυντηρίων γραμμών του εγγράφου VI/5330/97 και είναι σύμφωνο με την αρχή της αναλογικότητας, δεδομένης της πλήρους αδυναμίας εφαρμογής των κοινοτικών κανόνων που διέπουν την επίμαχη ενίσχυση, σε συνδυασμό με την κατ’ επανάληψη εμφάνιση και τη σοβαρότητα των παρατυπιών ως προς τις βασικές πριμοδοτήσεις.
β)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
190    Κατά το σημείο B.6.2.3 της συνοπτικής εκθέσεως, η επιβολή διορθώσεως ύψους 100 % στις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως δικαιολογείται από «τις ανεπάρκειες και τις πρόδηλες παραβάσεις που διαπιστώθηκαν στην Ελλάδα [και οι οποίες] είναι τόσο σοβαρές ώστε να ισοδυναμούν με παντελή μη εφαρμογή καθεστώτος κοινοτικής ενισχύσεως». Η Επιτροπή επισήμανε επίσης, στην ίδια έκθεση, ότι η πρόταση αυτή περί συνολικού αποκλεισμού από την κοινοτική χρηματοδότηση ακολουθεί την κατευθυντήρια γραμμή που καθορίζεται με το έγγραφο VI/5330/97.
Επί του περιεχομένου του εγγράφου VI/5330/97 και των περιστάσεων που δύνανται να δικαιολογήσουν διόρθωση ύψους 100 %
191    Το έγγραφο VI/5330/97, βάσει του οποίου επιβλήθηκε η επίμαχη διόρθωση, παρέχει, μεταξύ άλλων, κατευθυντήριες γραμμές για την επιβολή κατ’ αποκοπή διορθώσεων, το ύψος των οποίων εξαρτάται από τη σημασία του ελέγχου που παρέλειψε να διενεργήσει το κράτος μέλος και από τον κίνδυνο που συνεπάγεται η παράλειψη αυτή όσον αφορά τους λογαριασμούς του ΕΓΤΠΕ.
192    Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς η νομολογία κατά την οποία το οικείο θεσμικό όργανο, θεσπίζοντας κανόνες διοικητικής συμπεριφοράς που σκοπούν να παραγάγουν εξωτερικά αποτελέσματα και αναγγέλλοντας με τη δημοσίευσή τους ότι θα τους εφαρμόζει πλέον στις περιπτώσεις που αυτοί οι κανόνες αφορούν, αυτοπεριορίζεται στην άσκηση της εξουσίας εκτιμήσεως και δεν μπορεί να αποκλίνει από τους κανόνες αυτούς, άλλως θα του επιβληθούν, ενδεχομένως, κυρώσεις λόγω παραβιάσεως γενικών αρχών του δικαίου, όπως της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως, της αρχής της ασφάλειας δικαίου ή της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης. Δεν μπορεί συνεπώς να αποκλεισθεί ότι, υπό ορισμένες προϋποθέσεις και ανάλογα με το περιεχόμενό τους, αυτοί οι κανόνες συμπεριφοράς που είναι γενικής ισχύος μπορούν να παραγάγουν έννομα αποτελέσματα, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα αποκλίνουν από τους κανόνες της Συνθήκης (απόφαση του Δικαστηρίου της 28ης Ιουνίου 2005, C‑189/02 P, C‑202/02 P, C‑205/02 P έως C‑208/02 P και C‑213/02 P, Dansk Rørindustri κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. I‑5425, σκέψεις 209 έως 211· βλ. απόφαση του Πρωτοδικείου της 7ης Νοεμβρίου 2007, T‑374/04, Γερμανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 2007, σ. II‑4431, σκέψη 111 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
193    Επιπλέον, δεν υφίσταται αμφιβολία περί του ότι το έγγραφο VI/5330/97 σκοπεί να οργανώσει και να καταστήσει πιο διαφανή έναντι των κρατών μελών την πρακτική της Επιτροπής όσον αφορά, μεταξύ άλλων, την επιβολή των κατ’ αποκοπή διορθώσεων σε περιπτώσεις πλημμελειών κατά τους ελέγχους. Η Επιτροπή, εξάλλου, διαβεβαίωσε σαφώς ότι επρόκειτο να εφαρμόζει το προπαρατεθέν έγγραφο στις «μελλοντικές αποφάσεις περί δαπανών που αποκλείονται από την κοινοτική χρηματοδότηση σύμφωνα με το άρθρο 5, παράγραφος 2, [στοιχείο] γ΄, του κανονισμού 729/70» (σ. 2 του εγγράφου VI/5330/97).
194    Ως εκ τούτου, στο πλαίσιο της ασκήσεως της εξουσίας της να αποφασίζει ποιες δαπάνες θα αποκλείονται από την κοινοτική χρηματοδότηση λόγω πλημμελειών κατά τους ελέγχους που διενεργούν τα κράτη μέλη, η Επιτροπή αυτοπεριορίσθηκε με τις κατευθυντήριες γραμμές της και δεν μπορεί να αποκλίνει από αυτές, άλλως θα παραβιάσει ορισμένες γενικές αρχές του δικαίου της Ενώσεως. Κατά συνέπεια, τα κράτη μέλη που είναι αποδέκτες των κατευθυντηρίων γραμμών αυτών δύνανται να τις αντιτάξουν στην Επιτροπή σε περίπτωση λήψεως από την Επιτροπή μέτρων που αντιβαίνουν σ’ αυτές.
195    Το έγγραφο VI/5330/97 ορίζει ως εξής τις περιπτώσεις κατά τις οποίες δικαιολογείται η επιβολή διορθώσεως ύψους 25 % ή και μεγαλύτερου:
«[…] σε περίπτωση κατά την οποία κράτος μέλος δεν εφαρμόζει καθόλου ή εφαρμόζει ιδιαιτέρως πλημμελώς το σύστημα ελέγχου, αποδεικνύεται ότι οι παρατυπίες είναι ιδιαιτέρως συχνές και ότι η καταπολέμηση των παράτυπων και δόλιων πρακτικών είναι πλημμελής, πρέπει να επιβάλλεται διόρθωση ύψους 25 %, καθόσον ευλόγως μπορεί να συναχθεί ότι η ελευθερία υποβολής απαράδεκτων αιτήσεων άνευ κυρώσεων μπορεί να προκαλέσει στο ΕΓΤΠΕ εξαιρετικά υψηλές απώλειες. Εφόσον παρίσταται ανάγκη, μπορεί να επιβληθεί ακόμη μεγαλύτερη διόρθωση ή και να απορριφθεί συνολικά η αίτηση χρηματοδοτήσεως της δαπάνης, σε περίπτωση κατά την οποία οι πλημμέλειες είναι αρκούντως σοβαρές ώστε να συνιστούν παντελή αθέτηση της υποχρεώσεως τηρήσεως των κοινοτικών κανόνων και να καθιστούν όλες τις πληρωμές παράτυπες.»
196    Ως εκ τούτου το γεγονός ότι «σε περίπτωση κατά την οποία κράτος μέλος δεν εφαρμόζει καθόλου ή εφαρμόζει ιδιαιτέρως πλημμελώς το σύστημα ελέγχου, αποδεικνύεται ότι οι παρατυπίες είναι ιδιαιτέρως συχνές και ότι η καταπολέμηση των παράτυπων και δόλιων πρακτικών είναι πλημμελής» δεν δικαιολογεί αφεαυτού την επιβολή διορθώσεως ύψους 100 %.
197    Η επιβολή διορθώσεως σε ποσοστό υψηλότερο του 25 % προϋποθέτει ότι έχει αποδειχθεί η ύπαρξη περιστάσεων πιο σοβαρών σε σχέση με την κατάσταση που δικαιολογεί την επιβολή διορθώσεως ύψους 25 %. Ένας τέτοιος μηχανισμός προϋποθέτει επιπλέον την ύπαρξη διαβαθμίσεως κατά την επιβολή του ποσοστού της διορθώσεως, αναλόγως της σοβαρότητας των πραγματικών περιστατικών, η δε εφαρμογή διορθώσεως ύψους μεγαλύτερου του 25 % πρέπει να δικαιολογείται ειδικώς, έτσι ώστε να καθίσταται δυνατή η κατανόηση των λόγων βάσει των οποίων αποφασίσθηκε η επιβολή του συγκεκριμένου ποσοστού διορθώσεως από την Επιτροπή.
198    Έτσι, με την απόφασή του της 1ης Ιουλίου 2009, T‑259/05, Ισπανία κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, το Πρωτοδικείο επικύρωσε την επιβολή από την Επιτροπή διορθώσεως ύψους 100 %, όσον αφορά ενισχύσεις που χορηγήθηκαν για την παραγωγή κλωστικού λιναριού, λόγω των διαπιστωθεισών πλημμελειών του ισπανικού συστήματος ελέγχου σχετικά με τις καταχρηστικές πρακτικές των ισπανικών επιχειρήσεων, οι οποίες συνίστανται στην παραγωγή κλωστικού λιναριού άνευ εμπορικής χρησιμότητας. Το Πρωτοδικείο έκρινε ότι αυτές οι πλημμέλειες κατά τον έλεγχο συνιστούν αφεαυτών παντελή αθέτηση υποχρεώσεων, κατά την έννοια του εγγράφου VI/5330/97, δυνάμενη να καταστήσει παράνομη την καταβολή του συνόλου των ενισχύσεων (προπαρατεθείσα απόφαση της 1ης Ιουλίου 2009, Ισπανία κατά Επιτροπής, σκέψη 183).
199    Εξάλλου, με την απόφασή του της 9ης Απριλίου 2008, T‑364/04, Ελλάδα κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, το Πρωτοδικείο επικύρωσε τον εκ μέρους της Επιτροπής αποκλεισμό του συνόλου των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο του καθεστώτος ενισχύσεως της παραγωγής μεταποιημένων προϊόντων με βάση τα οπωροκηπευτικά, σύμφωνα με το οποίο χορηγούταν ενίσχυση στον μεταποιητή που είχε καταβάλει στον παραγωγό ελάχιστη τιμή για την πρώτη ύλη. Το Πρωτοδικείο έκρινε ότι ορθώς η Επιτροπή απέκλεισε το σύνολο των δαπανών για τον λόγο ότι η ουσιαστική προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενισχύσεως, δηλαδή η καταβολή ελάχιστης τιμής, καταστρατηγούταν από τη συμφωνία μεταξύ παραγωγών και μεταποιητών, η οποία προέβλεπε την ταυτόχρονη παράδοση ορισμένης ποσότητας πρώτης ύλης –εν προκειμένω ροδακίνων– στην ελάχιστη τιμή και επιπλέον ποσότητας πρώτης ύλης σε χαμηλότερη τιμή, ακόμη και δωρεάν. Επρόκειτο, επομένως, για την παράδοση της ιδίας και της αυτής ποσότητας σε τιμή χαμηλότερη της καθορισθείσας ως ελάχιστης. Επομένως, ο αποκλεισμός του συνόλου των δαπανών δικαιολογούταν από το ότι δεν συνέτρεχε η ουσιαστική προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενισχύσεως, δηλαδή η καταβολή ελάχιστης τιμής, και όχι από το ότι το σύστημα ελέγχου που έθεσε σε εφαρμογή η Ελληνική Δημοκρατία ενείχε πλημμέλειες (προπαρατεθείσα απόφαση της 9ης Απριλίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 39).
200    Από τη νομολογία αυτή προκύπτει ότι διόρθωση ύψους 100 % επιβάλλεται οσάκις το υφιστάμενο σύστημα ελέγχου δεν έχει καμία σχέση με την ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία, δεν λαμβάνει υπόψη τα ουσιώδη στοιχεία του επίμαχου καθεστώτος ενισχύσεως και τους σκοπούς του και, ως εκ της φύσεώς του, δεν καθιστά δυνατό τον εντοπισμό των πρακτικών των οικείων επιχειρήσεων, οι οποίες καταστρατηγούν ή χρησιμοποιούν καταχρηστικώς αυτά τα ουσιώδη στοιχεία. Οι πλημμέλειες αυτές κατά τους ελέγχους ενέχουν συνεπώς τον κίνδυνο να είναι παράτυπο το σύνολο των πριμοδοτήσεων που καταβλήθηκαν στο πλαίσιο του επίμαχου καθεστώτος ενισχύσεως. Ως εκ τούτου, οι πλημμέλειες αυτές, λόγω των δημοσιονομικών συνεπειών που έχουν όσον αφορά τους πόρους του ΕΓΤΠΑ, ισοδυναμούν με παρεμβάσεις εκτός του καθεστώτος κοινοτικής ενισχύσεως.
201    Κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η Επιτροπή διευκρίνισε ότι εφαρμόζει διόρθωση ύψους 100 % βάσει του εγγράφου VI/5330/97 οσάκις υφίσταται πλήρης αδυναμία εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας, με συνέπεια να είναι αδύνατο να εξακριβωθεί σε ποιο βαθμό απολαύουν της επίμαχης ενισχύσεως οι δικαιούχοι. Τούτο συμβαίνει εν προκειμένω, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι το εφαρμοσθέν στην Ελλάδα σύστημα ελέγχου δεν καθιστά δυνατό τον αξιόπιστο έλεγχο των τριών στοιχείων που συνιστούν τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως, δηλαδή του αριθμού των ζώων στην εκμετάλλευση, της κτηνοτροφικής εκτάσεως και της επιλεξιμότητας όσον αφορά τις βασικές πριμοδοτήσεις. Κατά την Επιτροπή, το σκεπτικό αυτό επικυρώθηκε από το Πρωτοδικείο με την προπαρατεθείσα στη σκέψη 199 απόφαση της 9ης Απριλίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής.
202    Η ερμηνεία αυτή του εγγράφου VI/5330/97 στην οποία προβαίνει η Επιτροπή δεν μπορεί να γίνει δεκτή, καθόσον στηρίζεται σε σύγχυση μεταξύ των προϋποθέσεων επιβολής διορθώσεως ύψους 25 % και των προϋποθέσεων επιβολής διορθώσεως ύψους 100 %. Συγκεκριμένα, η αδυναμία εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας και η αδυναμία διακριβώσεως του αν απολαύουν της ενισχύσεως οι δικαιούχοι της, τις οποίες επικαλείται η Επιτροπή για να δικαιολογήσει την επιβολή διορθώσεως ύψους 100 % βάσει του εγγράφου VI/5330/97, αποτελούν και συνέπειες της παντελούς παραλείψεως εφαρμογής του συστήματος ελέγχου από κράτος μέλος, οι οποίες δικαιολογούν, βάσει του ιδίου εγγράφου, την επιβολή διορθώσεως ύψους 25 %. Στην πραγματικότητα, οποιαδήποτε πλημμέλεια κατά τον έλεγχο αφορώσα ουσιαστικό στοιχείο που συνιστά προϋπόθεση της νομιμότητας της χορηγήσεως ενισχύσεως –είτε πρόκειται για τον αριθμό των εκτρεφομένων ζώων, είτε για την επιφάνεια των καλλιεργούμενων εκτάσεων, είτε για οποιοδήποτε άλλο στοιχείο– συνεπάγεται την πρόκληση αβεβαιότητας ως προς το αν απολαύουν της ενισχύσεως οι δικαιούχοι της. Συνεπώς, τα περιστατικά αυτά δεν δικαιολογούν αφεαυτών την επιβολή διορθώσεως ύψους 100 % βάσει του εγγράφου VI/5330/97 που επικαλείται η Επιτροπή.
203    Όσον αφορά την προπαρατεθείσα στη σκέψη 199 απόφαση της 9ης Απριλίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι δεν ενισχύει την άποψη της Επιτροπής, δεδομένου ότι, όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 199 ανωτέρω, στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η εν λόγω απόφαση, ο αποκλεισμός του συνόλου των δαπανών δικαιολογούταν από το ότι δεν συνέτρεχε η ουσιαστική προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενισχύσεως. Στην υπό κρίση υπόθεση, όμως, η διόρθωση ύψους 100 % που επέβαλε η Επιτροπή στηρίχθηκε στις πλημμέλειες του ελληνικού συστήματος ελέγχου της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως.
Επί της εφαρμογής του εγγράφου VI/5330/97 στην υπό κρίση υπόθεση
204    Εν προκειμένω, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι οι πλημμέλειες του εφαρμοσθέντος στην Ελλάδα συστήματος ελέγχου της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως συνιστούν παντελή αθέτηση υποχρεώσεων, κατά την έννοια του εγγράφου VI/5330/97, όπως προεκτέθηκε στη σκέψη 200.
205    Καταρχάς, από τη δικογραφία δεν συνάγεται ότι οι Έλληνες παραγωγοί μετήλθαν καταχρηστικές πρακτικές ή διέπραξαν απάτες μεγάλης εκτάσεως όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως και ότι αυτές οι πρακτικές ή απάτες δεν εντοπίσθηκαν από το ελληνικό σύστημα ελέγχου.
206    Εν συνεχεία, μολονότι αποδείχθηκε ότι το εφαρμοζόμενο στην Ελλάδα σύστημα ελέγχου της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως ενείχε σοβαρές πλημμέλειες, από τη δικογραφία δεν προκύπτει ότι το σύστημα αυτό δεν είχε καμία απολύτως σχέση με την εφαρμοστέα κοινοτική νομοθεσία και ότι αδυνατούσε να αντιμετωπίσει περιπτώσεις πρόδηλης απάτης ή αχρεωστήτου καταβολής αντιβαίνουσες στη νομοθεσία αυτή και στους σκοπούς της. Συναφώς, πρέπει να υπομνησθεί ότι οι ελληνικές αρχές εφήρμοσαν το απλουστευμένο σύστημα ελέγχου του δείκτη πυκνότητας που προβλέπει το άρθρο 32 του κανονισμού 2342/1999, σύμφωνα με το οποίο ο δείκτης πυκνότητας καθορίζεται βάσει των δηλώσεων και των δεσμεύσεων του παραγωγού όσον αφορά την τήρηση του απαιτούμενου δείκτη πυκνότητας (βλ. σκέψη 91 ανωτέρω). Οι υπηρεσίες της Επιτροπής, όμως, δεν αμφισβήτησαν τον νομότυπο χαρακτήρα της εφαρμογής του συστήματος αυτού στην Ελλάδα. Αμφισβήτησαν την αξιοπιστία του συστήματος ελέγχου που εφαρμόσθηκε προκειμένου να ελεγχθούν αυτές οι δηλώσεις και δεσμεύσεις, λόγω, κατ’ ουσίαν, του ότι δύο στοιχεία του ΟΣΔΕ δεν είχαν τεθεί σε λειτουργία στην Ελλάδα κατά την κρίσιμη περίοδο και λόγω του ότι ο τρόπος διενέργειας των επιτόπιων ελέγχων δεν διασφάλιζε την αξιοπιστία τους. Εντούτοις, δεν προκύπτει από τη δικογραφία ότι το σύστημα ελέγχου που εκπονήθηκε και εφαρμόσθηκε στην Ελλάδα εκφεύγει του πλαισίου της εφαρμοστέας κοινοτικής νομοθεσίας και ότι δεν αφορούσε τα ουσιώδη στοιχεία που συνιστούν τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση της πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως, δηλαδή τον αριθμό των ζώων εντός της εκμεταλλεύσεως, την κτηνοτροφική έκταση και την επιλεξιμότητα για τις βασικές πριμοδοτήσεις.
207    Ως εκ τούτου, η Επιτροπή, επιβάλλοντας εν προκειμένω διόρθωση ύψους 100 %, παρέβη τις διατάξεις του εγγράφου VI/5330/97 (βλ. σκέψη 194 ανωτέρω). Συνεπώς, ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως πρέπει να γίνει δεκτός.
Λόγοι ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των αροτραίων καλλιεργειών
1.     Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από εσφαλμένη ερμηνεία του άρθρου 4 του κανονισμού 3508/92 και από πεπλανημένη εκτίμηση όσον αφορά την αξιοπιστία των διασταυρούμενων ελέγχων σχετικά με τα αγροτεμάχια
α)     Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
208    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισημαίνουν ότι το ΣΑΑ δεν είχε ολοκληρωθεί όσον αφορά το έτος 2002, μολονότι έπρεπε να έχει τεθεί σε λειτουργία μέχρι την 1η Ιανουαρίου 1997.
209    Ειδικότερα, διαπίστωσαν ότι, πρώτον, περίπου το 81 % των εκτάσεων είχε αναγνωρισθεί με το ΣΑΑ, βάσει αγροτεμαχίων αναφοράς που εντοπίσθηκαν με ορθοφωτογραφίες έχουσες μοναδικό κωδικό αναγνωρίσεως (νέο κωδικό χαρτογραφήσεως), δεύτερον, περίπου το 17 % των εκτάσεων είχε αναγνωρισθεί με το ΣΑΑ βάσει άλλων ειδών περιφερειακού χαρτογραφικού υλικού, εν γένει πεπαλαιωμένου και ανακριβούς, χωρίς να αποδοθεί μοναδικός κωδικός βασικού αγροτεμαχίου σε εθνικό επίπεδο (παλαιός κωδικός χαρτογραφήσεως), και, τρίτον, το υπόλοιπο 2 % περίπου των εκτάσεων που δηλώθηκαν δεν αναγνωρίσθηκε καθόλου, μολονότι οι ελληνικές αρχές ισχυρίζονται ότι δεν χορηγήθηκε καμία ενίσχυση άνευ κωδικού χαρτογραφήσεως.
210    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν επίσης ότι, ενώ διενεργήθηκαν μηχανογραφημένοι διασταυρούμενοι έλεγχοι για όλα τα αγροτεμάχια, τόσο για αυτά με νέο όσο και για αυτά με παλαιό κωδικό χαρτογραφήσεως, οι δύο αυτές κατηγορίες αγροτεμαχίων δεν μπορούσαν να αποτελέσουν το αντικείμενο πλήρως διασταυρούμενου ελέγχου μεταξύ τους. Κατά συνέπεια, οι διασταυρούμενοι έλεγχοι που σκοπούν να αποδείξουν την ύπαρξη και την επιλεξιμότητα του αγροτεμαχίου δεν κατέστη δυνατό να διενεργηθούν σύμφωνα με τα προβλεπόμενα (σημείο B.7.1.1 της συνοπτικής εκθέσεως).
β)     Επιχειρήματα των διαδίκων
211    Η Ελληνική Δημοκρατία, επικαλούμενη το γράμμα του άρθρου 4 του κανονισμού 3508/92 ως είχε τόσο προ της τροποποιήσεώς του με τον κανονισμό 1593/2000 όσο και μετά από αυτήν, υποστηρίζει ότι δεν μπορεί να της καταλογισθεί καμία πλημμέλεια, για τον λόγο ότι αναγνωρίσθηκε το 17 % των αγροτεμαχίων με «άλλα χαρτογραφικά μέσα», σύμφωνα με την προπαρατεθείσα διάταξη. Αυτό το λοιπό χαρτογραφικό υλικό είναι «συνήθως νεότατο», διότι προκύπτει είτε από πρόσφατους αναδασμούς ή αναμορφώσεις κτηματολογικών στοιχείων είτε από πρόσφατες δικαστικές αποφάσεις. Συνεπώς, καθόσον το 98 % των αγροτεμαχίων αναγνωρίσθηκε νομίμως (81 % + 17 %), ενώ μόνον το 2 % δεν αναγνωρίσθηκε, αλλά δεν έλαβε και ενίσχυση, όπως δέχθηκε και η Επιτροπή, δεν δικαιολογείται διόρθωση ύψους 5 %. Ως εκ τούτου, το ΕΓΤΠΕ δεν επιβαρύνθηκε ούτε κινδύνευσε να επιβαρυνθεί, η δε διόρθωση του 5 % είναι προδήλως παράνομη, υπερβολική και δυσανάλογη.
212    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει επίσης ότι, βάσει του άρθρου 4 του κανονισμού 3508/92, το κρίσιμο στοιχείο για την αξιολόγηση του χαρτογραφικού υλικού ως μέσου αναγνωρίσεως των αγροτεμαχίων έγκειται στο αν η χρήση αυτή έχει ισοδύναμη αποδεικτική αξία με τα άλλα μέσα αναγνωρίσεως που προβλέπει το άρθρο αυτό, ενώ αντιθέτως το ζήτημα αν το εν λόγω χαρτογραφικό υλικό είναι νέο ή παλαιό στερείται σημασίας. Συνεπώς, εν προκειμένω, το γεγονός ότι μέρος των εκτάσεων αναγνωρίσθηκε στο ΣΑΑ, πλην όμως όχι μέσω βασικών αγροτεμαχίων αναφοράς βάσει ορθοφωτογραφιών, αλλά μέσω άλλου είδους ισοδύναμου χαρτογραφικού υλικού, δεν συνιστά παράβαση του κανονισμού 3508/92.
213    Η Ελληνική Δημοκρατία θέτει επίσης εν αμφιβόλω την αιτίαση της Επιτροπής περί μη τεκμηριώσεως της αξιοπιστίας του εναλλακτικού συστήματος που χρησιμοποιήθηκε για την αναγνώριση μέρους των αγροτεμαχίων. Η αιτίαση αυτή είναι πεπλανημένη, δεδομένου ότι από τον έλεγχο που διενήργησαν οι υπηρεσίες της ίδιας της Επιτροπής δεν διαπιστώθηκε καμία παρατυπία ή εσφαλμένη αναγνώριση σε περιπτώσεις κατά τις οποίες χρησιμοποιήθηκε αυτό το ισοδύναμης αξίας υλικό. Αν τα στοιχεία αυτά δεν ήταν αξιόπιστα, οι ίδιοι οι ελεγκτές της Επιτροπής θα το είχαν καταγράψει στα ευρήματα της έρευνάς τους. Κάτι τέτοιο δεν συνέβη. Αντιθέτως, και οι ελεγκτές διαπίστωσαν και αποδέχθηκαν ότι για όσα δεν αναγνωρίσθηκαν δεν καταβλήθηκε και ενίσχυση, οπότε δεν υπήρξε κανένας κίνδυνος για τα συμφέροντα του ΕΓΤΠΕ.
214    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
γ)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
215    Πρέπει να υπομνησθεί ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής επέκριναν, κατ’ ουσίαν, την αξιοπιστία των διασταυρούμενων ελέγχων μεταξύ αγροτεμαχίων με νέο κωδικό χαρτογραφήσεως και αυτών με παλαιό, τα οποία αναγνωρίσθηκαν βάσει πεπαλαιωμένου και ανακριβούς χαρτογραφικού υλικού.
216    Πρέπει, επομένως, να εξετασθεί το ζήτημα αν τα χαρτογραφικά στοιχεία που χρησιμοποίησαν οι ελληνικές αρχές και οι διενεργηθέντες έλεγχοι διέθεταν την απαιτούμενη αξιοπιστία για να εξαλειφθεί κάθε κίνδυνος απωλειών για το ΕΓΤΠΕ και όχι, αντιθέτως προς ό,τι υποστηρίζει η Ελληνική Δημοκρατία, το αν η Επιτροπή εφήρμοσε ορθώς το άρθρο 4 του κανονισμού 3508/92, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1593/2000, όπως δηλαδή έχει εφαρμογή εν προκειμένω. Συγκεκριμένα, αντιθέτως προς ό,τι διατείνεται η Ελληνική Δημοκρατία, η Επιτροπή δεν απαίτησε από τις ελληνικές αρχές να χρησιμοποιήσουν, για την αναγνώριση των αγροτεμαχίων, σύστημα βασιζόμενο στις ορθοφωτογραφίες, αλλά απλώς ζήτησε τα λοιπά χρησιμοποιούμενα προς τούτο συστήματα να είναι αξιόπιστα και να καθιστούν δυνατούς τους διασταυρούμενους ελέγχους.
217    Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι, εφόσον η Επιτροπή αποδεικνύει τη σοβαρή και εύλογη αμφιβολία της ως προς το επίμαχο σύστημα ελέγχου, στο κράτος μέλος απόκειται εν συνεχεία να προσκομίσει τις πλέον ενδελεχείς και εμπεριστατωμένες αποδείξεις για το υποστατό των ελέγχων του και, ενδεχομένως, για την ανακρίβεια των ισχυρισμών της Επιτροπής (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω).
218    Εν προκειμένω, όμως, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η Ελληνική Δημοκρατία δεν προσκόμισε επαρκώς συγκεκριμένα και πειστικά αποδεικτικά στοιχεία για να αντικρούσει τις διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής. Καταρχάς, η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβήτησε την ύπαρξη δύο ΣΑΑ βασιζομένων, αντιστοίχως, στον νέο και στον παλαιό κωδικό χαρτογραφήσεως. Εν συνεχεία, όσον αφορά τη διαπίστωση των υπηρεσιών της Επιτροπής ότι το χρησιμοποιηθέν χαρτογραφικό υλικό ήταν εν γένει πεπαλαιωμένο και ανακριβές, περιορίσθηκε να υποστηρίξει, άνευ αποδεικτικών στοιχείων, ότι το χρησιμοποιηθέν υλικό ήταν «συνήθως νεότατο». Επιπλέον, η Ελληνική Δημοκρατία δεν προσκόμισε κανένα στοιχείο προς απόδειξη της αξιοπιστίας των διενεργηθέντων διασταυρούμενων ελέγχων. Αντιθέτως, από τη δικογραφία προκύπτει ότι η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβήτησε κατά τη διοικητική διαδικασία ότι, λόγω του διπλού ΣΑΑ, μόνο το 90 % των αγροτεμαχίων αποτέλεσε το αντικείμενο διασταυρούμενων ελέγχων.
219    Τέλος, λαμβανομένης υπόψη της κατανομής του βάρους αποδείξεως μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών όσον αφορά την εκκαθάριση των λογαριασμών (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω), δεν μπορεί να γίνει δεκτό το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας ότι βάσει του ελέγχου που διενήργησε η ίδια η Επιτροπή δεν κατέστη δυνατό να διαπιστωθεί καμία παρατυπία ή εσφαλμένη αναγνώριση, καθόσον η Επιτροπή όφειλε απλώς να προσκομίσει στοιχεία περί της σοβαρής και εύλογης αμφιβολίας της ως προς το εθνικό σύστημα ελέγχου και όχι να αποδείξει ενδελεχώς την ανεπάρκεια των ελέγχων.
220    Κατόπιν των ανωτέρω, ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί.
2.     Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 15 του κανονισμού 2419/2001 και από πεπλανημένη εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών σχετικά με την ποιότητα των επιτόπιων ελέγχων
α)     Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
221    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διατύπωσαν την αιτίαση ότι κατά το μεγαλύτερο μέρος τους οι επιτόπιοι έλεγχοι δεν ήταν αξιόπιστοι, διότι διενεργούνταν μετά την 31η Αυγούστου του οικείου έτους, δηλαδή μετά το σύνηθες χρονικό διάστημα της συγκομιδής. Συνεπώς, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 15 του κανονισμού 2419/2001, μέρος των επιτόπιων ελέγχων δεν διασφάλισε την αποτελεσματική διακρίβωση της τηρήσεων των προϋποθέσεων για τη χορήγηση των ενισχύσεων.
222    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν επίσης πλημμέλειες ως προς την ποιότητα των ελέγχων με τηλεπισκόπηση. Επισήμαναν, ιδίως, καθυστέρηση ως προς την έναρξη της περιόδου ελέγχου για το έτος 2002 εξαιτίας της καθυστερημένης συνάψεως των σχετικών με την τηλεπισκόπηση συμβάσεων, καθυστέρηση όσον αφορά τις επιθεωρήσεις παρακολουθήσεως και μη τήρηση των κατευθυντηρίων γραμμών και συστάσεών τους όσον αφορά τις ανεκτές αποκλίσεις.
β)     Επιχειρήματα των διαδίκων
223    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η αιτίαση των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά την ποιότητα των επιτόπιων ελέγχων είναι νομικώς αβάσιμη, διότι, αφενός, με τους κανονισμούς 3508/92 και 2419/2001 δεν καθορίζεται αποκλειστικό χρονικό διάστημα διενέργειας των επιτόπιων ελέγχων και, αφετέρου, η προϋπόθεση που θέτει το άρθρο 15 του κανονισμού 2419/2001 πληρούται διά των διενεργούμενων ελέγχων, οι οποίοι ήταν τουλάχιστον διπλάσιοι των προβλεπομένων στο άρθρο 18 του κανονισμού αυτού.
224    Η Ελληνική Δημοκρατία διευκρινίζει ότι, αν υποτεθεί ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι πρέπει να διενεργούνται πριν τις 15 Αυγούστου, οι περιπτώσεις κατά τις οποίες οι έλεγχοι αυτοί πραγματοποιήθηκαν μετά την εν λόγω ημερομηνία οφείλονται όχι μόνο στον αυξημένο αριθμό ελέγχων, αλλά και στην κατάτμηση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, στις δυσμενείς καιρικές συνθήκες και στην ύπαρξη εαρινώς συγκομιζόμενων καλλιεργειών.
225    Στην περίπτωση κατά την οποία οι επιτόπιοι έλεγχοι διενεργούνται μετά τη συγκομιδή, οι αρμόδιες αρχές, σύμφωνα με τις σχετικές εγκυκλίους, ενημερώνουν τους παραγωγούς ότι υποχρεούνται να μην καταστρέψουν τα υπολείμματα της καλλιέργειας μέχρι να ολοκληρωθούν οι έλεγχοι, προκειμένου να καταστεί ευχερέστερη η διαπίστωση της χρήσεως του αγροτεμαχίου. Οι κλιματολογικές συνθήκες στην Ελλάδα ευνοούν τη σε καλή κατάσταση διατήρηση υπολειμμάτων στα χωράφια, συνεπώς οι καλλιέργειες είναι αναγνωρίσιμες για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Επιπλέον, το μεγαλύτερο μέρος των εκτάσεων που καλλιεργούνται στην Ελλάδα αποτελείται από εαρινές καλλιέργειες, οι οποίες συγκομίζονται μέχρι τον Οκτώβριο.
226    Η Ελληνική Δημοκρατία επισημαίνει στη συνέχεια ότι, σύμφωνα με το υπ’ αριθ. AGRI/2254/2003 έγγραφο εργασίας, η Επιτροπή δέχεται τη διεξαγωγή επιτόπιων ελέγχων και μετά τη συγκομιδή, υπό τον όρο να διενεργούνται «αμέσως» μετά από τη συγκομιδή, όπως συνέβη εν προκειμένω.
227    Όσον αφορά την περίοδο συγκομιδής στην Ελλάδα, η Ελληνική Δημοκρατία επισημαίνει ότι για τα 55 από τα 60 προϊόντα η περίοδος συγκομιδής είναι μετά τον Αύγουστο, ενώ μόνον 5 προϊόντα συγκομίζονται μέχρι και τον Ιούλιο, μεταξύ των οποίων και ο σίτος. Εξάλλου, οι έλεγχοι που διενεργήθηκαν πριν τις 15 Αυγούστου, αφορούσαν σχεδόν αποκλειστικά τις καλλιέργειες σίτου, γεγονός που αποδέχθηκε η Επιτροπή κατά τη διοικητική διαδικασία.
228    Η Ελληνική Δημοκρατία θεωρεί συνεπώς ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι στην Ελλάδα διενεργήθηκαν κατά το προσήκον χρονικό διάστημα και διασφάλισαν αποτελεσματικά την τήρηση των όρων χορηγήσεως των ενισχύσεων, ενώ η περί του αντιθέτου κρίση της Επιτροπής, βάσει της οποίας επιβλήθηκε η διόρθωση, είναι πεπλανημένη.
229    Όσον αφορά την ποιότητα των ελέγχων με τηλεπισκόπηση, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι, μολονότι παρατηρείται ελαφρά καθυστέρηση ως προς τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων των εν λόγω ελέγχων και την κοινοποίησή τους στις αρμόδιες εθνικές αρχές, η καθυστέρηση αυτή δεν αφορά τη διενέργεια των ελέγχων αυτών. Εν πάση περιπτώσει, οι καθυστερήσεις δεν αλλοιώνουν τα αποτελέσματα του ελέγχου, δεδομένου ότι η τηλεπισκόπηση διενεργείται βάσει δορυφορικών εικόνων οι οποίες ελήφθησαν πριν τη συγκομιδή και ενώ οι καλλιέργειες ήταν σε διάφορα στάδια αναπτύξεως.
230    Όσον αφορά τις ανεκτές αποκλίσεις, η Ελληνική Δημοκρατία επισημαίνει ότι από το 2000, το όριο ανοχής καθορίσθηκε στα περίπου 3 μέτρα, κατόπιν σχετικής έρευνας του Κοινού Κέντρου Έρευνας (ISPRA) της Επιτροπής σε συνεργασία με το Υπουργείο Γεωργίας.
231    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει επίσης ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι αναφορικά με τους ελέγχους με τηλεπισκόπηση διενεργήθηκαν στις περιπτώσεις που ήταν απαραίτητοι.
232    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
γ)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
233    Όσον αφορά τον καθορισμό του χρόνου διενέργειας των επιτόπιων ελέγχων όσον αφορά τις αροτραίες καλλιέργειες, πρέπει να υπομνησθεί ότι το άρθρο 15 του κανονισμού 2419/2001 προβλέπει ότι «[ο]ι διοικητικοί και οι επιτόπιοι έλεγχοι πραγματοποιούνται κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται η αποτελεσματική εξακρίβωση της τήρησης των όρων για τη [χορήγηση] των ενισχύσεων».
234    Επιπλέον, το Πρωτοδικείο έχει κρίνει ότι, προκειμένου να είναι αποτελεσματικοί οι επιτόπιοι έλεγχοι, πρέπει να διενεργούνται σε χρονικό σημείο κατά το οποίο στα οικεία αγροτεμάχια υπάρχουν ακόμη ενδείξεις ως προς τις καλλιέργειες για τις οποίες χορηγήθηκαν κοινοτικές ενισχύσεις (απόφαση του Πρωτοδικείου της 14ης Φεβρουαρίου 2008, T‑266/04, Ισπανία κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 263).
235    Εν προκειμένω, η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί τις διαπιστώσεις της Επιτροπής ότι, όσον αφορά το έτος συγκομιδής 2002, η μεγάλη πλειονότητα των επιτόπιων ελέγχων και συγκεκριμένα κατά ποσοστό 81 % διενεργήθηκε μετά την 31η Αυγούστου, δηλαδή μετά τη συγκομιδή. Συνεπώς, το Γενικό Δικαστήριο πρέπει να εξετάσει το ζήτημα αν οι διενεργηθέντες επιτόπιοι έλεγχοι διασφάλισαν την αξιόπιστη διακρίβωση της τηρήσεως των προϋποθέσεων για τη χορήγηση των επίμαχων ενισχύσεων (βλ. σκέψεις 233 και 234 ανωτέρω). Η Επιτροπή αμφισβητεί ότι συνέβη αυτό εν προκειμένω, διότι οι έλεγχοι που διενεργήθηκαν μετά την 31η Αυγούστου δεν καθιστούν δυνατή την ορθή διακρίβωση της ποιότητας των καλλιεργειών.
236    Επομένως, καθόσον η Επιτροπή προσκόμισε αποδεικτικό στοιχείο όσον αφορά τη σοβαρή και εύλογη αμφιβολία της ως προς την αξιοπιστία των επιτόπιων ελέγχων, στην Ελληνική Δημοκρατία απόκειται να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία, ενδελεχώς και εμπεριστατωμένα, περί της ανακρίβειας των ισχυρισμών της Επιτροπής (βλ. σκέψη 76 ανωτέρω).
237    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι που διενεργούνται κατόπιν της συγκομιδής εξακολουθούν να είναι αξιόπιστοι, διότι τα υπολείμματα της καλλιέργειας βρίσκονται πάντα στα χωράφια και δεν καταστρέφονται. Επομένως, η αναγνώριση της καλλιέργειας εξακολουθεί να είναι δυνατή. Επιπλέον, οι κλιματολογικές συνθήκες που επικρατούν στην Ελλάδα ευνοούν τη διατήρηση τέτοιων υπολειμμάτων.
238    Πρέπει να επισημανθεί ότι η επιχειρηματολογία αυτή δεν απαλλάσσει την Ελληνική Δημοκρατία από το βάρος αποδείξεως το οποίο φέρει. Συγκεκριμένα, δεν συνοδεύεται από κανένα αποδεικτικό στοιχείο και είναι ελλιπής, καθόσον δεν διευκρινίζεται αν όλες οι οικείες καλλιέργειες αφήνουν υπολείμματα τέτοια που να καθιστούν εφικτή την αναγνώρισή τους. Επιπλέον, η επιχειρηματολογία αυτή ενέχει αντιφάσεις, καθόσον η Ελληνική Δημοκρατία επικαλείται, αφενός μεν, τις ευνοϊκές κλιματολογικές συνθήκες στην Ελλάδα, οι οποίες ευνοούν τη διατήρηση των υπολειμμάτων, αφετέρου δε, τις εξαιρετικά δυσμενείς καιρικές συνθήκες κατά το έτος 2002, προκειμένου να δικαιολογήσει την καθυστέρηση ως προς τη διενέργεια των επιτόπιων ελέγχων.
239    Εξάλλου, η Ελληνική Δημοκρατία δεν μπορεί να επικαλεσθεί λυσιτελώς το έγγραφο εργασίας AGRI/2254/2003 της Επιτροπής. Πρόκειται συγκεκριμένα για έγγραφο εργασίας που συντάχθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Γεωργίας της Επιτροπής με σκοπό την παροχή κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά τους επιτόπιους ελέγχους που διενεργούνται βάσει των άρθρων 15 έως 23 του κανονισμού 2419/2001. Το έγγραφο αυτό προβλέπει, στο στοιχείο του 4, το οποίο φέρει τον τίτλο «Ημερολόγιο πρόγραμμα»:
«Οι επιθεωρήσεις των αροτραίων καλλιεργειών, για να είναι αποτελεσματικές, πραγματοποιούνται πριν ή αμέσως μετά τη συγκομιδή. Σε αντίθετη περίπτωση δεν θα είναι δυνατή η αξιόπιστη εξακρίβωση της καλλιέργειας ή της τηρήσεως των όρων παύσεως καλλιέργειας. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής εκτιμούν ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι καθίστανται παντελώς αναξιόπιστοι από το χρονικό σημείο κατά το οποίο ο γεωργός αρχίζει να καλλιεργεί τη γη για την επόμενη εσοδεία.»
240    Όπως επισημαίνει η Επιτροπή, το προπαρατεθέν κείμενο και ιδίως η φράση «πριν ή αμέσως μετά τη συγκομιδή», υποδεικνύει τη διενέργεια του ελέγχου μερικές ημέρες μετά τη συγκομιδή και όχι περισσότερες εβδομάδες, ή ακόμη και μήνες, μετά από αυτή. Εντούτοις, αυτό συνέβη εν προκειμένω, ιδίως όσον αφορά τα δημητριακά, τα οποία αποτελούν το 90 % περίπου των αροτραίων καλλιεργειών στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία που προσκόμισε η Επιτροπή και δεν αμφισβήτησε η Ελληνική Δημοκρατία, και τα οποία συγκομίζονται κατά τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο, σύμφωνα με τα στοιχεία που προσκόμισε η δεύτερη.
241    Τέλος, όσον αφορά την ποιότητα των ελέγχων με τηλεπισκόπηση, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η Ελληνική Δημοκρατία είτε δεν αμφισβητεί τις διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής είτε δεν προσκομίζει κανένα αποδεικτικό στοιχείο, αναλυτικό και εμπεριστατωμένο, για το ότι οι διαπιστώσεις αυτές δεν είναι ακριβείς.
242    Υπό τις συνθήκες αυτές, ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί.
3.     Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας και από παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως
α)     Επιχειρήματα των διαδίκων
243    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η επίμαχη διόρθωση, ύψους 5 %, όσον αφορά την περίοδο συγκομιδής του έτους 2002, αντιβαίνει στην αρχή της αναλογικότητας, διότι διατηρείται το ύψος των διορθώσεων των προηγουμένων ετών παρά τις βελτιώσεις που συντελέσθηκαν το 2002 όσον αφορά το σύστημα ελέγχου. Οι βελτιώσεις αυτές αναγνωρίσθηκαν κι από την ίδια την Επιτροπή.
244    Η επίμαχη διόρθωση κατά ποσοστό 5 % είναι αντίθετη προς την αρχή της αναλογικότητας, λαμβανομένου υπόψη και του γεγονότος ότι διενεργήθηκαν όλοι οι βασικοί έλεγχοι και, μάλιστα, σε ποσοστό 10 %, αντί του προβλεπόμενου από τη νομοθεσία 5 %.
245    Χωρίς να παραθέσει καμία αιτιολογία, η Επιτροπή διατήρησε τη διόρθωση στο ύψος του 5 %, δηλαδή στο ίδιο με αυτό της επιβληθείσας διορθώσεως για την περίοδο συγκομιδής του έτους 2001, ερχόμενη σε αντίθεση με τις δικές της διαπιστώσεις περί πρόδηλων βελτιώσεων του συστήματος ελέγχου.
246    Ως εκ τούτου, κατά την Ελληνική Δημοκρατία, στον τομέα των αροτραίων καλλιεργειών δεν έπρεπε να επιβληθεί καμία διόρθωση ή, εν πάση περιπτώσει, η διόρθωση δεν έπρεπε να υπερβαίνει το 2 %.
247    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
β)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
248    Τα δικαιοδοτικά όργανα της Ενώσεως έχουν επανειλημμένα επισημάνει τη σημασία της εγκαθιδρύσεως του ΟΣΔΕ, χωρίς να απαιτείται η ενδελεχής εξέταση του ζητήματος της ποιότητας των ελέγχων με τηλεπισκόπηση ή του ποσοστού των διενεργηθέντων επιτόπιων ελέγχων. Έχουν επίσης επισημάνει ότι η αναγνώριση των αγροτεμαχίων, η οποία δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί στην Ελλάδα, συνιστά αφεαυτής βασικό στοιχείο της ορθής εφαρμογής συστήματος αφορώντος τις εκτάσεις. Η έλλειψη αξιόπιστου συστήματος αναγνωρίσεως των αγροτεμαχίων ενέχει αφεαυτής υψηλό κίνδυνο δημοσιονομικής ζημίας της Ενώσεως (προπαρατεθείσα στη σκέψη 73 απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Φεβρουαρίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 97, και απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Μαρτίου 2005, C‑285/03, Ελλάδα κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 62· απόφαση του Πρωτοδικείου της 12ης Σεπτεμβρίου 2007, T‑243/05, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 2007, σ. II‑3475, σκέψη 61). Βάσει των ανωτέρω, τα δικαιοδοτικά όργανα της Ενώσεως έχουν αποφανθεί υπέρ του αναλογικού χαρακτήρα της επιβολής διορθώσεως ύψους 5 % (προπαρατεθείσα στη σκέψη 73 απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 100, και προπαρατεθείσα στην παρούσα σκέψη απόφαση της 17ης Μαρτίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 64· προπαρατεθείσα στην παρούσα σκέψη απόφαση της 12ης Σεπτεμβρίου 2007, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 78).
249    Εν προκειμένω, το Γενικό Δικαστήριο έχει ήδη κρίνει ότι αποδείχθηκαν οι πλημμέλειες του ΟΣΔΕ στην Ελλάδα, τόσο όσον αφορά το ΣΑΑ όσο και τις πλημμέλειες των επιτόπιων ελέγχων και των ελέγχων με τηλεπισκόπηση (βλ. σκέψεις 215 έως 220 και 233 έως 242 ανωτέρω). Ως εκ τούτου, βάσει της διαπιστώσεως αυτής και λαμβανομένης υπόψη της προπαρατεθείσας στη σκέψη 248 νομολογίας, πρέπει να γίνει δεκτός ο αναλογικός χαρακτήρας της επίμαχης διορθώσεως ύψους 5 %.
250    Η κρίση αυτή δεν μπορεί να τεθεί εν αμφιβόλω από το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας περί βελτιώσεως, κατά το έτος 2002, του συστήματος ελέγχου σε σχέση με τα προηγούμενα έτη. Το επιχείρημα αυτό έχει απορριφθεί από την προπαρατεθείσα νομολογία (βλ., σχετικώς, προπαρατεθείσα στη σκέψη 73 απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 99, και προπαρατεθείσα στη σκέψη 248 απόφαση της 17ης Μαρτίου 2005, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 63· προπαρατεθείσα στη σκέψη 248 απόφαση της 12ης Σεπτεμβρίου 2007, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 77). Επιπλέον, από τη δικογραφία προκύπτει ότι η Επιτροπή έλαβε υπόψη τη βελτίωση αυτή προκειμένου να διατηρήσει τη διόρθωση για το έτος 2002 στο ύψος του 5 % και να μην την αυξήσει, παρά τις κατ’ επανάληψη διαπιστούμενες πλημμέλειες.
251    Όσον αφορά, τέλος, την αιτίαση περί παραβάσεως της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως, επισημαίνεται ότι, στο ειδικό πλαίσιο των αποφάσεων στον τομέα του ΕΓΤΠΕ, η αιτιολογία αποφάσεως κρίνεται επαρκής εφόσον το κράτος αποδέκτης συνεργάστηκε στενά κατά τη διαδικασία καταρτίσεως της αποφάσεως αυτής και είχε γνώση των λόγων για τους οποίους η Επιτροπή έκρινε ότι δεν έπρεπε να επιβαρύνει το ΕΓΤΠΕ με το επίμαχο ποσό (βλ. αποφάσεις του Δικαστηρίου της 21ης Μαρτίου 2002, C‑130/99, Ισπανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 2002, σ. I‑3005, σκέψη 126, και της 14ης Απριλίου 2005, C‑335/03, Πορτογαλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. Ι-2955, σκέψη 84 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
252    Εν προκειμένω, από τη δικογραφία προκύπτει ότι, σε διάφορα στάδια της διοικητικής διαδικασίας, οι υπηρεσίες της Επιτροπής εξήγησαν στις ελληνικές αρχές ότι η επίμαχη διόρθωση ύψους 5 % δικαιολογείται εξαιτίας των πλημμελειών κατά την εφαρμογή του ΟΣΔΕ και ότι η διόρθωση διατηρήθηκε στο συγκεκριμένο ύψος παρότι οι πλημμέλειες αυτές διαπιστώθηκαν κατ’ επανάληψη (γεγονός που θα δικαιολογούσε διόρθωση μεγαλύτερου ύψους), καθόσον διαπιστώθηκαν βελτιώσεις όσον αφορά το ΣΑΑ. Το Όργανο Συμβιβασμού, με την από 14 Δεκεμβρίου 2004 γνωμοδότησή του, επισήμανε επίσης την παροχή της αιτιολογίας αυτής από τις υπηρεσίες της Επιτροπής. Ως εκ τούτου, η αιτίαση περί παραβάσεως της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη, όπως, επομένως, και ο υπό κρίση λόγος ακυρώσεως στο σύνολό του.
Λόγοι ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των οπωροκηπευτικών
1.     Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
253    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής προσάπτουν στις ελληνικές αρχές ότι δεν εφήρμοσαν την προσήκουσα μέθοδο προς δικαιολόγηση της μη επιβολής μειώσεως των ενισχύσεων, όπως προβλέπεται από το άρθρο 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97. Συγκεκριμένα, προκειμένου να αποδειχθεί αν η μη τήρηση των παραδοτέων προς μεταποίηση ποσοτήτων ήταν εκούσια ή όχι, κατά την έννοια του άρθρου 20 του εν λόγω κανονισμού, οι ελληνικές αρχές στηρίχθηκαν στα έγγραφα που προσκόμισαν οι παραγωγοί και στα οποία γινόταν επίκληση των δυσμενών καιρικών συνθηκών που προκάλεσαν περισσότερο ή λιγότερο σημαντικές απώλειες στην παραγωγή εσπεριδοειδών. Κατά τις υπηρεσίες της Επιτροπής, όμως, μολονότι οι καιρικές συνθήκες μπορούν βεβαίως να επηρεάσουν το συνολικό ύψος της παραγωγής, δεν αρκούν πάντως αφεαυτών για να αποδειχθεί αν η μη τήρηση των παραδοτέων προς μεταποίηση ποσοτήτων δεν οφειλόταν σε πρόθεση ή σε σοβαρή αμέλεια. Αυτό το σφάλμα ως προς τη χρησιμοποιηθείσα μεθοδολογία συνιστά αδυναμία της διαδικασίας ελέγχου (σημείο B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως).
254    Βάσει των ανωτέρω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν την επιβολή εξατομικευμένης διορθώσεως ύψους 97 712,94 ευρώ όσον αφορά τις πολυετείς συμβάσεις, στην περίπτωση των οποίων έχει εφαρμογή το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν επίσης την επιβολή κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 5 % όσον αφορά τις ετήσιες και πολυετείς συμβάσεις, στην περίπτωση των οποίων έχει εφαρμογή το άρθρο 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97, επικαλούμενες το κρίσιμο απόσπασμα του εγγράφου VI/5330/97 (σημείο B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως).
255    Τέλος, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν ότι η μη επιβολή κυρώσεων μπορεί να επισύρει την επιβολή διορθώσεως προβλεπόμενης για τους βασικούς ελέγχους. Η ανάλυση αυτή στηρίζεται, κατά την Επιτροπή, στο έγγραφο AGRI/17933/2000, βάσει του οποίου διευκρινίζεται ο ορισμός των κυρώσεων και το οποίο διανεμήθηκε στα μέλη της επιτροπής του ΕΓΤΠΕ (σημείο B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως).
2.     Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από πεπλανημένη ερμηνεία των άρθρων 3, παράγραφος 6, και 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97, και από πεπλανημένη εκτίμηση
256    Επισημαίνεται καταρχάς ότι η Ελληνική Δημοκρατία ουδόλως εξηγεί με τα υπομνήματά της τα οποία κατέθεσε ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου σε τι συνίσταται η πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 3, παράγραφος 6, του κανονισμού 1169/97. Συνεπώς, η αιτίαση αυτή πρέπει να απορριφθεί.
257    Εν συνεχεία, πρέπει να εξετασθεί, αφενός, η προβαλλόμενη πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97 και, αφετέρου, η προβαλλόμενη πλάνη εκτιμήσεως στο πλαίσιο των διαπιστώσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή εκ μέρους των ελληνικών αρχών των παρεκκλίσεων που προβλέπουν οι προπαρατεθείσες διατάξεις.
α)     Επί της πεπλανημένης ερμηνείας του άρθρου 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97
Επιχειρήματα των διαδίκων
258    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, κρίνοντας ότι τα αποδεικτικά έγγραφα που προσκόμισαν οι οργανώσεις των παραγωγών στις ελληνικές αρχές δεν παρείχαν στις δεύτερες τη δυνατότητα να εκτιμήσουν μετά λόγου γνώσεως αν πληρούνταν οι προβλεπόμενες από τις προπαρατεθείσες διατάξεις προϋποθέσεις παρεκκλίσεως. Κατά την Ελληνική Δημοκρατία, η διάταξη αυτή καθιστά το κράτος μέλος αποκλειστικώς αρμόδιο να δεχθεί ή όχι τους λόγους που προβάλλονται προς δικαιολόγηση της μη τηρήσεως των συμβατικών όρων.
259    Όσον αφορά το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, η Ελληνική Δημοκρατία διατείνεται κατ’ ουσίαν ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πεπλανημένη ερμηνεία, κρίνοντας ότι δεν είχε εφαρμογή η αρχή της ανωτέρας βίας προκειμένου να δικαιολογηθεί ότι δεν παραδόθηκαν οι ελάχιστες ποσότητες των προϊόντων στο πλαίσιο των πολυετών συμβάσεων, τις οποίες προβλέπει το άρθρο 3, παράγραφος 6, του κανονισμού 1169/97 (στο εξής: ελάχιστες ποσότητες). Όπως έχει δεχθεί επανειλημμένα το Δικαστήριο, η αρχή αυτή, ως «ειδική έκφανση της αρχής της αναλογικότητας», τυγχάνει εφαρμογής ακόμη και αν αυτό δεν προβλέπεται από τις οικείες διατάξεις (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 20ής Φεβρουαρίου 1975, 64/74, Reich, Συλλογή τόμος 1975, σ. 97, και της 11ης Ιουλίου 1978, 6/78, Union française de Céréales, Συλλογή τόμος 1978, σ. 545). Ως εκ τούτου, τυγχάνει εφαρμογής και στην περίπτωση των πολυετών συμβάσεων τις οποίες αφορά η προπαρατεθείσα διάταξη, προς τούτο δε η Ελληνική Δημοκρατία κοινοποίησε στην Επιτροπή τα σχετικά αποδεικτικά στοιχεία προκειμένου να μην επιβληθεί καμία διόρθωση. Η Ελληνική Δημοκρατία εμμένει, επίσης, στην άποψη ότι οι κοινοτικοί ελεγκτές δεν διαπίστωσαν ούτε μία περίπτωση, μεταξύ αυτών που ελέγχθηκαν, στην οποία να μη συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις της ανωτέρας βίας.
260    Η Επιτροπή αμφισβητεί την επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
261    Πριν εξετασθεί το βάσιμο της αναλύσεως στην οποία προβαίνει η Ελληνική Δημοκρατία, πρέπει να υπομνησθεί το περιεχόμενο των εφαρμοστέων διατάξεων.
262    Έτσι, το άρθρο 3, παράγραφος 6, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει, κατ’ ουσίαν, ότι, για να είναι επιλέξιμες για την ενίσχυση, οι ποσότητες που παραδίδουν οι παραγωγοί στους μεταποιητές στο πλαίσιο των πολυετών συμβάσεων πρέπει να είναι τουλάχιστον ίσες, για κάθε σύμβαση, για καθένα από τα οικεία προϊόντα και για κάθε περίοδο, προς ορισμένη ποσότητα η οποία ανερχόταν, για την περίοδο εμπορίας 1999/2000, σε 750 τόνους και, για την περίοδο εμπορίας 2000/2001 και εφεξής, σε 1 000 τόνους.
263    Το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει, κατ’ ουσίαν, ότι, εάν διαπιστωθεί ότι η παραδοθείσα ποσότητα προϊόντος, στο πλαίσιο πολυετούς συμβάσεως, για ορισμένη περίοδο εμπορίας, είναι κατώτερη από την ελάχιστη ποσότητα η οποία προβλέπεται στο άρθρο 3, παράγραφος 6, του κανονισμού 1169/97 η ενίσχυση η οποία αντιστοιχεί στην πολυετή σύμβαση μειώνεται κατά 50 % για την οικεία περίοδο.
264    Το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει επίσης μείωση της ενισχύσεως, τόσο όσον αφορά τις ετήσιες όσο και τις πολυετείς συμβάσεις, σε περίπτωση κατά την οποία οι ποσότητες που παραδόθηκαν προς μεταποίηση είναι χαμηλότερες κατά 20 % ή ακόμη περισσότερο από τις ποσότητες που καθορίσθηκαν με τη σύμβαση.
265    Το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει, τέλος, παρέκκλιση από την αρχή που θέτει το προπαρατεθέν πρώτο εδάφιο, η οποία έχει ως εξής:
«Η μείωση της ενίσχυσης που [διαλαμβάνεται] στην παρούσα παράγραφο δεν εφαρμόζεται [σε περίπτωση κατά την οποία] η οργάνωση παραγωγών που υπογράφει τις συμβάσεις αποδείξει, κατά τρόπο ικανοποιητικό για την αρμόδια εθνική αρχή, ότι η μη τήρηση των συμβάσεων δεν έγινε με πρόθεση από την πλευρά της οργάνωσης ή λόγω σοβαρής αμέλειας εκ μέρους [της] ή εκ μέρους των άλλων οργανώσεων παραγωγών ή/και των μεμονωμένων παραγωγών.»
266    Από την προπαρατεθείσα διάταξη και ιδίως από τη χρήση της φράσεως «έγινε με […] ή λόγω» [του ρηματικού τύπου «résulter» στο γαλλικό κείμενο] προκύπτει ότι, προκειμένου να τους επιβληθεί μείωση των ενισχύσεων, οι παραγωγοί πρέπει να αποδείξουν ότι δεν υφίσταται αιτιώδης συνάφεια μεταξύ, αφενός, ενδεχόμενης προθέσεως ή σοβαρής αμέλειας και, αφετέρου, της μη τηρήσεως των συμβάσεων.
267    Εν προκειμένω, όπως προκύπτει από το σημείο B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αμφισβήτησαν, κατ’ ουσίαν, ότι ο έλεγχος που πραγματοποίησαν οι ελληνικές αρχές για να εξετάσουν αν πληρούνταν οι προϋποθέσεις της παρεκκλίσεως που προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 ήταν ολοκληρωμένος και διενεργήθηκε με επιμέλεια (βλ. σκέψη 253 ανωτέρω).
268    Μολονότι το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 παρέχει στις αρμόδιες εθνικές αρχές περιθώριο εκτιμήσεως προκειμένου να κρίνουν αν τα παρεχόμενα από τους παραγωγούς αποδεικτικά στοιχεία καταδεικνύουν την έλλειψη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ ενδεχόμενης προθέσεως ή σοβαρής αμέλειας και της μη τηρήσεως των συμβάσεων, εντούτοις, βάσει του σκοπού της διαδικασίας εκκαθαρίσεως των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ και των γενικών αρχών ελέγχου που διέπουν το άρθρο 7 του κανονισμού 2202/96, σε συνδυασμό με τις διατάξεις του τίτλου VI, ο οποίος φέρει τον τίτλο «Εθνικοί και κοινοτικοί έλεγχοι», η Επιτροπή δύναται και οφείλει να διακριβώσει αν πράγματι έγινε μια τέτοια εκτίμηση και αν στηρίχθηκε σε πλήρη και επιμελή έλεγχο όλων των κρίσιμων στοιχείων που αφορούν τα πραγματικά περιστατικά. Οσάκις, όμως, τα προσκομισθέντα αποδεικτικά στοιχεία είναι προδήλως εξαιρετικά ελλιπή ώστε να μην καθιστούν δυνατό τον προπαρατεθέντα έλεγχο της αιτιώδους συνάφειας, η Επιτροπή υποχρεούται να λάβει υπόψη το στοιχείο αυτό στο πλαίσιο της εφαρμογής του άρθρου 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97.
269    Πρέπει να διευκρινισθεί συναφώς ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίζουν ότι οι προς διενέργεια έλεγχοι δεν αφήνουν καμία αμφιβολία ως προς τη νομιμότητα των δαπανών που βαρύνουν το ΕΓΤΠΕ. Πρέπει συνεπώς να διασφαλίζουν ότι η ποιότητα των διενεργούμενων ελέγχων θα είναι τέτοια που να μην μπορεί να αποτελέσει το αντικείμενο αμφισβητήσεων (βλ. απόφαση του Πρωτοδικείου της 26ης Νοεμβρίου 2008, T‑263/06, Ελλάδα κατά Επιτροπής, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 186 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). Ακόμη κι αν η εφαρμοστέα κοινοτική νομοθεσία δεν επιβάλλει ρητώς στα κράτη μέλη τη θέσπιση διαδικασιών ελέγχου όπως οι διαλαμβανόμενες από την Επιτροπή, εντούτοις η υποχρέωση αυτή μπορεί να απορρέει, ενδεχομένως κατά τρόπο έμμεσο, από το γεγονός ότι στα κράτη μέλη απόκειται η οργάνωση αποτελεσματικού συστήματος ελέγχου και εποπτείας (βλ. σκέψη 75 ανωτέρω).
270    Πρέπει να υπομνησθεί επίσης ότι σκοπός της διαδικασίας εκκαθαρίσεως των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ είναι να διακριβωθεί ότι οι επιστροφές και οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν σύμφωνα με τις κοινοτικές διατάξεις και να διασφαλισθούν ως εκ τούτου στις επιχειρήσεις οι ίδιες συνθήκες ανταγωνισμού (προπαρατεθείσα στη σκέψη 199 απόφαση της 9ης Απριλίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 37). Η Επιτροπή δεν διαθέτει περιθώριο εκτιμήσεως όσον αφορά τον αποκλεισμό δαπάνης από την κοινοτική χρηματοδότηση σε περίπτωση κατά την οποία παρέμβαση δεν πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις κοινοτικές διατάξεις στο πλαίσιο της κοινής οργανώσεως των οικείων αγορών (προπαρατεθείσα στη σκέψη 199 απόφαση της 9ης Απριλίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 39). Εάν δεν υφίσταται οργάνωση των ελέγχων εκ μέρους του κράτους μέλους ή εάν η εφαρμογή της είναι πλημμελής σε σημείο που να εξακολουθούν να υφίστανται αμφιβολίες ως προς την τήρηση των προϋποθέσεων για τη χορήγηση των οικείων πριμοδοτήσεων, ορθώς δεν αναγνωρίζει η Επιτροπή ορισμένες δαπάνες τις οποίες πραγματοποίησε το εν λόγω κράτος μέλος (βλ. προπαρατεθείσα στη σκέψη 75 απόφαση Αυστρία κατά Επιτροπής, σκέψη 84 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
271    Από τις αρχές αυτές που αναγνωρίζει η νομολογία όσον αφορά την εν γένει οικονομία του συστήματος ελέγχου που διέπει τη χορήγηση ενισχύσεων στο πλαίσιο του ΕΓΤΠΕ προκύπτει ότι, για να τηρήσει την υποχρέωσή της να αποκλείει από τη χρηματοδότηση τις δαπάνες που δεν πραγματοποιήθηκαν σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία, η Επιτροπή πρέπει να μπορεί να ελέγξει αν όντως υπήρξε έλεγχος εκ μέρους των αρμόδιων εθνικών αρχών, στο πλαίσιο του άρθρου 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, και μάλιστα αν ήταν πλήρης και επιμελής, όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 268 ανωτέρω.
272    Ως εκ τούτου, εν προκειμένω η Επιτροπή είχε δικαίωμα να διακριβώσει αν η εκ μέρους των ελληνικών αρχών εκτίμηση, βάσει του άρθρου 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, στηριζόταν σε ολοκληρωμένο και επιμελή έλεγχο όλων των σχετικών με τα πραγματικά περιστατικά στοιχείων, ο οποίος κατέστησε δυνατό να συναχθεί η έλλειψη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ ενδεχόμενης προθέσεως ή σοβαρής αμέλειας και της μη τηρήσεως των οικείων συμβάσεων. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή δεν υπέπεσε σε πεπλανημένη ερμηνεία της διατάξεως αυτής.
273    Όσον αφορά το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, πρέπει να απορριφθεί ως αλυσιτελές το επιχείρημα της Ελληνικής Δημοκρατίας το οποίο αντλείται από το ότι η Επιτροπή υπέπεσε σε πεπλανημένη ερμηνεία της διατάξεως αυτής κρίνοντας ότι δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής η αρχή της ανωτέρας βίας για να δικαιολογήσει τη μη τήρηση του όρου περί παραδόσεως των ελαχίστων ποσοτήτων. Συγκεκριμένα, όπως προκύπτει από το σημείο B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως, η Επιτροπή δεν στήριξε την εξατομικευμένη και την κατ’ αποκοπή διόρθωση που επέβαλε στο ότι δεν έχει εφαρμογή η αρχή της ανωτέρας βίας, αλλά στο ότι οι ελληνικές αρχές δεν διενήργησαν ολοκληρωμένο και επιμελή έλεγχο των προϋποθέσεων που δικαιολογούν εφαρμογή της παρεκκλίσεως η οποία προβλέπεται στο άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 και της σχετικής με την ανωτέρα βία, δεδομένου ότι οι αρχές αυτές έλαβαν υπόψη μόνο τα στοιχεία περί δυσμενών καιρικών συνθηκών, χωρίς να εξετάσουν αν η εκ μέρους των παραγωγών μη παράδοση των συμβατικώς συμφωνημένων ποσοτήτων και/ή των ελαχίστων ποσοτήτων οφειλόταν αποκλειστικώς στις δυσμενείς αυτές συνθήκες.
274    Ως εκ τούτου, η υπό κρίση αιτίαση πρέπει να απορριφθεί.
β)     Επί της πεπλανημένης εκτιμήσεως της Επιτροπής
Επιχειρήματα των διαδίκων
275    Η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί το βάσιμο της αιτιάσεως των υπηρεσιών της Επιτροπής σχετικά με τη μέθοδο που χρησιμοποίησαν οι ελληνικές αρχές για να δικαιολογήσουν τη μη εφαρμογή των μειώσεων ενισχύσεως που προβλέπονται στις περιπτώσεις οι οποίες διαλαμβάνονται στις παραγράφους 5 και 7 του άρθρου 20 του κανονισμού 1169/97.
276    Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει συναφώς ότι έθεσε στη διάθεση της Επιτροπής όλα τα αναγκαία στοιχεία περί του επίμαχου καθεστώτος ενισχύσεως. Ήταν σε θέση να δικαιολογήσει κάθε χωριστή περίπτωση για την οποία εφήρμοσε μερικές ή πλήρεις μειώσεις των ενισχύσεων, καθώς και κάθε περίπτωση στην οποία αποφάσισε να μη μειώσει την ενίσχυση, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97. Το σύνολο των στοιχείων που διαβιβάσθηκαν στην Επιτροπή με την από 19 Οκτωβρίου 2004 επιστολή καταδεικνύουν ότι η Ελλάδα επέβαλε κυρώσεις, εφήρμοσε την αρχή της ανωτέρας βίας «ως ειδική έκφανση της αρχής της αναλογικότητας» και δέχθηκε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις δικαιολογημένα –δηλαδή άνευ προθέσεως, δόλου ή βαρείας αμελείας– οι οργανώσεις παραγωγών δεν παρέδωσαν όλη τη συμβατικώς συμφωνημένη ποσότητα των προϊόντων. Ως εκ τούτου, το προπαρατεθέν καθεστώς ενισχύσεως λειτούργησε σύμφωνα με τις εφαρμοστέες κανονιστικές διατάξεις.
277    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
278    Πρέπει να εξετασθεί, λαμβανομένων υπόψη των στοιχείων της δικογραφίας, αν η Επιτροπή έκρινε βάσιμα ότι τα έγγραφα που προσκόμισαν οι παραγωγοί στις ελληνικές αρχές δεν κατέστησαν σ’ αυτές δυνατό να εκτιμήσουν μετά λόγου γνώσεως, κατά την έννοια που εξετέθη στην ανωτέρω σκέψη 268, αν συνέτρεχαν στην περίπτωση των εν λόγω παραγωγών οι προϋποθέσεις εφαρμογής της παρεκκλίσεως, κατά το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 και/ή οι προϋποθέσεις εφαρμογής της αρχής της ανωτέρας βίας στο πλαίσιο του άρθρου 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97.
279    Οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν συγκεκριμένα ότι όλα τα έγγραφα που προσκόμισαν οι παραγωγοί μνημόνευαν τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες οι οποίες είχαν ως συνέπεια την πρόκληση περισσότερο ή λιγότερο σημαντικών ζημιών στην παραγωγή εσπεριδοειδών. Κατά τις εν λόγω υπηρεσίες, πάντως, οι δυσμενείς αυτές καιρικές συνθήκες δεν καθιστούν αφεαυτών δυνατό να καθορισθεί αν η μη τήρηση του όρου περί παραδόσεως των συμβατικώς συμφωνημένων ποσοτήτων και/ή των ελαχίστων ποσοτήτων οφειλόταν σε πρόθεση ή σε σοβαρή αμέλεια. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής εκτίμησαν συγκεκριμένα ότι η μείωση της παραγωγής εξαιτίας δυσμενών καιρικών συνθηκών δεν συνεπάγεται αυτομάτως αδυναμία της οργανώσεως παραγωγών να παραδώσει προς μεταποίηση τις συμβατικώς καθορισμένες ποσότητες εσπεριδοειδών. Η Επιτροπή επικαλέσθηκε συναφώς το ακόλουθο παράδειγμα:
«Μια οργάνωση παραγωγών με προβλεπόμενη παραγωγή 2 000 τόνων πορτοκαλιών υπογράφει σύμβαση με μεταποιητική βιομηχανία για ποσότητα 1 000 τόνων. Έστω δύο πιθανές εξελίξεις: στην πρώτη, η παραγωγή είναι σύμφωνη με τις προβλέψεις και η οργάνωση παραγωγών τηρεί τη σύμβασή της με τη μεταποιητική βιομηχανία και διαθέτει την υπόλοιπη ποσότητα των 1 000 τόνων στην αγορά νωπών προϊόντων. Στη δεύτερη, η παραγωγή είναι 25 % μικρότερη λόγω παγετού. Από την ποσότητα των 1 500 τόνων της σοδειάς, η οργάνωση παραγωγών αποστέλλει 500 μόνο τόνους στη μεταποιητική βιομηχανία και πωλεί 1 000 τόνους στην αγορά νωπών προϊόντων. Ενώ η καταστροφή λόγω παγετού ποσοστού 25 % της σοδειάς πράγματι δεν οφείλεται σε πρόθεση (παρ’ όλο που η διακύμανση των καιρικών συνθηκών πρέπει σε κάποιο βαθμό να συνυπολογίζεται στις εκτιμήσεις), η απόφαση της οργανώσεως παραγωγών να αποστείλει στη μεταποιητική βιομηχανία ποσότητα 500 αντί 1 000 τόνων, λόγω της υψηλότερης τιμής διάθεσης του προϊόντος στην αγορά νωπών προϊόντων, οφείλεται σε πρόθεση».
280    Το προπαρατεθέν παράδειγμα καταδεικνύει το βασικό στοιχείο επί του οποίου θεμελιώνεται η αιτίαση της Επιτροπής περί ελλείψεων που ενέχουν τα προσκομισθέντα αποδεικτικά στοιχεία και σύμφωνα με το οποίο τα έγγραφα που υπέβαλαν οι οργανώσεις παραγωγών στις ελληνικές αρχές δεν καθιστούν δυνατό να αποδειχθεί ότι δεν υφίσταται αιτιώδης συνάφεια μεταξύ ενδεχόμενης προθέσεως ή σοβαρής αμέλειας και μη τηρήσεως του όρου περί παραδόσεως των συμβατικώς συμφωνημένων ποσοτήτων και/ή των ελαχίστων ποσοτήτων. Ειδικότερα, βάσει των εγγράφων αυτών δεν είναι δυνατό να αποκλεισθεί μετά της απαιτούμενης βεβαιότητας το ενδεχόμενο αυτή η μη τήρηση να οφείλεται σε πρόθεση ή σε σοβαρή αμέλεια. Μολονότι, όμως, προδήλως τα προσκομισθέντα αποδεικτικά στοιχεία δεν ήταν πλήρη, οι ελληνικές αρχές δεν προέβησαν σε μειώσεις των ενισχύσεων, όπως όφειλαν βάσει του άρθρου 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, και παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97.
281    Σε αντίκρουση των διαπιστώσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής, η Ελληνική Δημοκρατία προσκόμισε στο Γενικό Δικαστήριο ορισμένα έγγραφα τα οποία είχε ήδη υποβάλει και στις εν λόγω υπηρεσίες κατά τη διοικητική διαδικασία. Ειδικότερα, επισύναψε ως παράρτημα του δικογράφου της προσφυγής κατάλογο όλων των οργανώσεων παραγωγών που επικαλέσθηκαν ανωτέρα βία για τις περιόδους εμπορίας 1999/2000 και 2000/2001, καθώς και έγγραφα σχετικά με τις εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες τις οποίες επικαλέσθηκαν οι παραγωγοί για να δικαιολογήσουν στις ελληνικές αρχές τη μη τήρηση του όρου περί παραδόσεως των συμβατικώς συμφωνημένων ποσοτήτων και/ή των ελαχίστων ποσοτήτων. Τα δικαιολογητικά αυτά αφορούν, σε μία περίπτωση, την παύση λειτουργίας του εργοστασίου μεταποιήσεως των εσπεριδοειδών και, σε άλλες περιπτώσεις, τον παγετό που κατέστρεψε μέρος της παραγωγής κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα.
282    Τα έγγραφα αυτά, όμως, δεν αναιρούν τις διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής. Συγκεκριμένα, ακόμη κι αν γινόταν δεκτό ότι τα έγγραφα αυτά αποδεικνύουν την ύπαρξη ανωτέρας βίας, δεν αποδεικνύουν αφεαυτών ότι το γεγονός ότι οι παραγωγοί δεν παρέδωσαν προς μεταποίηση τις συμβατικώς συμφωνημένες ποσότητες εσπεριδοειδών και/ή τις ελάχιστες ποσότητες δεν οφειλόταν σε πρόθεση ή σοβαρή αμέλεια. Τα έγγραφα αυτά δεν περιέχουν πρόσθετα στοιχεία τα οποία είναι απαραίτητα για την απόδειξη αυτή, όπως, μεταξύ άλλων, τη συνολική ποσότητα εσπεριδοειδών που παρήγαγαν αυτές οι οργανώσεις παραγωγών και την ποσότητα που έπρεπε, βάσει της συμβάσεως, να παραδοθεί προς μεταποίηση. Πράγματι, άνευ στοιχείων σχετικά με τη συνολική ποσότητα εσπεριδοειδών που παρήγαγαν οι οργανώσεις παραγωγών και με την ποσότητα που, βάσει τέτοιων συμβάσεων, έπρεπε να παραδοθεί προς μεταποίηση, οι ελληνικές αρχές αδυνατούσαν να κρίνουν μετά λόγου γνώσεως αν η μη παράδοση προς μεταποίηση των συμβατικώς συμφωνημένων ποσοτήτων και/ή των ελαχίστων ποσοτήτων οφειλόταν αποκλειστικώς στις προπαρατεθείσες περιπτώσεις ανωτέρας βίας. Όπως ορθώς επισήμανε η Επιτροπή με το προπαρατεθέν στη σκέψη 279 παράδειγμα, η παράλειψη αυτή παραδόσεως μπορεί να οφειλόταν σε άλλα αίτια, όπως στην επιλογή των παραγωγών να διοχετεύσουν την παραγωγή τους στην αγορά νωπών προϊόντων, η οποία προσφέρει τις πλέον συμφέρουσες τιμές, ενέργεια που οφείλεται σε πρόθεση.
283    Ως εκ τούτου, οι διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής σχετικά με τη μεθοδολογία που χρησιμοποίησαν οι ελληνικές αρχές προς δικαιολόγηση της μη εφαρμογής των μειώσεων ενισχύσεων που προβλέπονται στις περιπτώσεις οι οποίες διαλαμβάνονται στις παραγράφους 5 και 7 του άρθρου 20 του κανονισμού 1169/97 δεν ενέχουν πεπλανημένη εκτίμηση. Συνεπώς, η υπό κρίση αιτίαση πρέπει να απορριφθεί, όπως και ο λόγος ακυρώσεως στο σύνολό του.
3.     Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας και από έλλειψη νομικής βάσεως της κατ’ αποκοπή διορθώσεως
α)     Επί του αναλογικού χαρακτήρα της εξατομικευμένης δημοσιονομικής διορθώσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
284    Η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί τον αναλογικό χαρακτήρα της επιβληθείσας εξατομικευμένης διορθώσεως, για τον λόγο ότι το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 –βάσει του οποίου επέβαλε η Επιτροπή την εξατομικευμένη διόρθωση– αντιβαίνει το ίδιο στην αρχή της αναλογικότητας, δεδομένου ότι το αυτό αποτέλεσμα θα μπορούσε να επιτευχθεί με λιγότερο επαχθείς κυρώσεις από τη μείωση της ενισχύσεως κατά 50 %. Κατά την Ελληνική Δημοκρατία, η μείωση της ενισχύσεως θα μπορούσε να κλιμακωθεί αναλόγως της ποσότητας που υπολείπεται της ελάχιστης που παραδόθηκε πράγματι προς μεταποίηση.
285    Η προαναφερθείσα μείωση, την οποία προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, είναι δυσανάλογη και λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η ενίσχυση που χορηγείται στο πλαίσιο των πολυετών συμβάσεων (και την οποία αφορά η προαναφερθείσα κύρωση), είναι ελάχιστα υψηλότερη αυτής που χορηγείται στο πλαίσιο των ετήσιων συμβάσεων. Συνεπώς, η κύρωση αυτή δεν πρέπει να εφαρμοσθεί ή, τουλάχιστον, θα πρέπει να υπολογισθεί σύμφωνα με τη γενική ρύθμιση του άρθρου 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97.
286    Η Επιτροπή αμφισβητεί τα επιχειρήματα της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
287    Πρέπει να υπομνησθεί καταρχάς ότι η Επιτροπή επέβαλε εξατομικευμένη διόρθωση ύψους 97 712,94 ευρώ βάσει του άρθρου 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, το οποίο προβλέπει ότι «εάν διαπιστωθεί ότι η παραδοθείσα ποσότητα ενός προϊόντος, στο πλαίσιο πολυετούς συμβάσεως, για μια περίοδο εμπορίας, είναι κατώτερη από την ελάχιστη ποσότητα η οποία προβλέπεται στο άρθρο 3, παράγραφος 6, η ενίσχυση που αντιστοιχεί στην πολυετή σύμβαση μειώνεται κατά 50 % για την εν λόγω περίοδο». Οι υπηρεσίες της Επιτροπής υπολόγισαν την εξατομικευμένη διόρθωση βάσει των πολυετών συμβάσεων στην περίπτωση των οποίων δεν παραδόθηκαν οι ελάχιστες ποσότητες και ως προς τις οποίες οι ελληνικές αρχές δεν προέβησαν σε μείωση της ενισχύσεως, σύμφωνα με το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97.
288    Η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί ότι ο υπολογισμός των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά το ύψος της εξατομικευμένης διορθώσεως ήταν ακριβής. Αντιθέτως, αμφισβητεί τη νομιμότητα του άρθρου 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, υποστηρίζοντας ότι η διόρθωση ύψους 50 % της ενισχύσεως, την οποία προβλέπει η διάταξη αυτή, είναι υπέρ το δέον αυστηρή και αντιβαίνει στην αρχή της αναλογικότητας. Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει συναφώς ότι, αντί να ανέρχεται στο 50 % σε όλες τις περιπτώσεις κατά τις οποίες δεν τηρήθηκε ο όρος περί παραδόσεως της ελάχιστης ποσότητας, η μείωση της ενισχύσεως θα μπορούσε να κλιμακωθεί αναλόγως της ποσότητας που υπολείπεται της ελάχιστης η οποία πράγματι παραδόθηκε προς μεταποίηση, όπως δηλαδή προβλέπεται στο πλαίσιο του καθεστώτος μειώσεως της ενισχύσεως κατά το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97.
289    Πρέπει να επισημανθεί συναφώς ότι, βάσει της αρχής της αναλογικότητας, το σύννομο κοινοτικής ρυθμίσεως εξαρτάται από την προϋπόθεση ότι τα μέσα που αυτή θέτει σε εφαρμογή είναι κατάλληλα για την επίτευξη του σκοπού που θεμιτώς επιδιώκει η εν λόγω ρύθμιση και δεν υπερβαίνουν το αναγκαίο για την επίτευξή του μέτρο, δεδομένου ότι, οσάκις υπάρχει δυνατότητα επιλογής μεταξύ πλειόνων καταλλήλων μέτρων, πρέπει να χρησιμοποιείται, καταρχήν, το λιγότερο επαχθές (βλ. απόφαση του Πρωτοδικείου της 5ης Ιουνίου 1996, T‑162/94, NMB France κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. II‑427, σκέψη 69 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
290    Πρέπει να επισημανθεί επίσης ότι, στον τομέα της ΚΓΠ, ο νομοθέτης διαθέτει διακριτική ευχέρεια η οποία αντιστοιχεί στις πολιτικές ευθύνες που του ανατέθηκαν βάσει των άρθρων 34 ΕΚ και 37 ΕΚ και οι οποίες προβλέπονται πλέον βάσει των άρθρων 40 ΣΛΕΕ και 43 ΣΛΕΕ. Κατά συνέπεια, η νομιμότητα μέτρου θεσπιζομένου στον τομέα αυτό μπορεί να επηρεασθεί μόνον όταν το μέτρο είναι προδήλως ακατάλληλο για την επίτευξη του επιδιωκομένου από το αρμόδιο θεσμικό όργανο σκοπού (απόφαση του Δικαστηρίου της 13ης Νοεμβρίου 1990, C‑331/88, Fedesa κ.λπ., Συλλογή 1990, σ. I‑4023, σκέψη 14).
291    Η δράση του νομοθέτη στο πλαίσιο των κανονισμών 2202/96 και 1169/97 σκοπεί στη ρύθμιση της αγοράς στον τομέα των εσπεριδοειδών (βλ. άρθρο 10 του κανονισμού 2202/96) και, ως εκ τούτου, εντάσσεται στο πλαίσιο της ΚΓΠ. Συνεπώς, πρέπει να εξετασθεί, με γνώμονα την επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας, αν η μείωση κατά 50 % της ενισχύσεως, την οποία προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, είναι μέτρο προδήλως ακατάλληλο για την επίτευξη του σκοπού που επιδιώκει ο νομοθέτης με τη διάταξη αυτή (βλ. σκέψη 290 ανωτέρω).
292    Πρέπει να επισημανθεί ότι, με τον κανονισμό 2202/96, ο νομοθέτης θέσπισε κοινοτικό καθεστώς ενισχύσεως των οργανώσεων παραγωγών που παραδίδουν προς μεταποίηση ορισμένα συγκομιζόμενα εντός της Κοινότητας εσπεριδοειδή. Αυτό το καθεστώς ενισχύσεως στηρίζεται σε συμβάσεις που συνάπτονται μεταξύ οργανώσεων παραγωγών και μεταποιητών (άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 2202/96). Η επιλογή αυτή σκοπεί να διασφαλίσει, αφενός, τον τακτικό εφοδιασμό των βιομηχανιών και, αφετέρου, τον αποτελεσματικό έλεγχο των προς παράδοση προϊόντων, καθώς και το ότι αυτά πράγματι μεταποιούνται από τη βιομηχανία (βλ. τρίτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 2202/96). Η ενίσχυση χορηγείται στις οργανώσεις παραγωγών για τις ποσότητες που παραδίδονται προς μεταποίηση βάσει των προαναφερθεισών συμβάσεων (άρθρο 3, παράγραφος 1, του κανονισμού 2202/96).
293    Από την έκτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 2202/96 προκύπτει ότι, καθώς διαπιστώνεται ότι η παραγωγή εσπεριδοειδών χαρακτηρίζεται από διαρθρωτικές ανεπάρκειες στο επίπεδο της εμπορίας, οι οποίες εκδηλώνονται με υπερβολικά μεγάλη διασπορά της προσφοράς, ο νομοθέτης προέβλεψε αύξηση του ποσού της ενισχύσεως για τις οργανώσεις παραγωγών που συνάπτουν πολυετείς συμβάσεις για ελάχιστες ποσότητες. Έτσι, βάσει του κανονισμού 2202/96, οσάκις οι συμβάσεις μεταξύ παραγωγών και μεταποιητών αφορούν πλείονες περιόδους εμπορίας (πολυετείς συμβάσεις) και έχουν ως αντικείμενο ελάχιστη ποσότητα εσπεριδοειδών, το ύψος της χορηγούμενης ενισχύσεως ανά χιλιόγραμμο προϊόντων που παραδίδονται προς μεταποίηση είναι μεγαλύτερο αυτής που χορηγείται σε περίπτωση κατά την οποία οι συμβάσεις αφορούν μία μόνον περίοδο εμπορίας και/ή δεν ορίζουν ελάχιστη ποσότητα (άρθρο 3, παράγραφος 2, και άρθρο 3, παράγραφος 2, στοιχείο α΄, του κανονισμού 2202/96, σε συνδυασμό με τους πίνακες 1 και 2 που περιλαμβάνονται στο παράρτημα του εν λόγω κανονισμού).
294    Στο πλαίσιο αυτό, η μείωση της ενισχύσεως κατά 50 %, την οποία προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, σε περίπτωση κατά την οποία η παραδοθείσα ποσότητα στο πλαίσιο πολυετούς συμβάσεως υπολείπεται της ελάχιστης, και η αυστηρότητα του μέτρου αυτού εντάσσονται στη λογική του νομοθέτη που συνίσταται στην παρακίνηση προς τις οργανώσεις παραγωγών να συνάπτουν πολυετείς συμβάσεις προβλέπουσες ελάχιστες ποσότητες και να τηρούν τους όρους των συμβάσεων, προκειμένου να διασφαλίζεται ο τακτικός εφοδιασμός των βιομηχανιών μεταποιήσεως, και στην αντιμετώπιση της μεγάλης διασποράς της προσφοράς. Το προπαρατεθέν μέτρο δεν είναι συνεπώς προδήλως ακατάλληλο.
295    Η κρίση αυτή δεν αναιρείται από τη σύγκριση στην οποία προέβη η Ελληνική Δημοκρατία μεταξύ, αφενός, του καθεστώτος μειώσεως της ενισχύσεως που προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, το οποίο αφορά τις πολυετείς συμβάσεις που καθορίζουν ελάχιστες ποσότητες προϊόντων, και, αφετέρου, του καθεστώτος μειώσεως της ενισχύσεως που προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του ιδίου αυτού κανονισμού, το οποίο αφορά άλλα είδη συμβάσεων (ετήσιες συμβάσεις ή πολυετείς που δεν καθορίζουν ελάχιστες ποσότητες). Αρκεί συναφώς η επισήμανση ότι η μεγαλύτερη αυστηρότητα που χαρακτηρίζει το καθεστώς μειώσεως ενισχύσεως κατά το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 (μείωση της ενισχύσεως κατά 50 %) σε σχέση με το καθεστώς μειώσεως της ενισχύσεως κατά το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του ιδίου αυτού κανονισμού (μείωση της ενισχύσεως κλιμακούμενη αναλόγως της διαφοράς μεταξύ των συμβατικώς καθορισμένων ποσοτήτων και των ποσοτήτων που πράγματι παραδόθηκαν) αποτελεί λογική συνέπεια του ότι το ποσό της ενισχύσεως που χορηγήθηκε στους παραγωγούς για τη σύναψη των πολυετών συμβάσεων με τις οποίες καθορίζονται ελάχιστες ποσότητες είναι υψηλότερο του ποσού της ενισχύσεως που χορηγείται για τη σύναψη συμβάσεων άλλου είδους (βλ. σκέψη 293 ανωτέρω). Συνεπώς, ακόμη και συγκρινόμενο προς το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97, το καθεστώς μειώσεως της ενισχύσεως που προβλέπει το άρθρο 20, παράγραφος 5, πρώτο εδάφιο, του ιδίου αυτού κανονισμού δεν είναι προδήλως ακατάλληλο και, ως εκ τούτου, δεν αντιβαίνει στην αρχή της αναλογικότητας.
296    Κατά συνέπεια, η υπό κρίση αιτίαση πρέπει να απορριφθεί.
β)     Επί της αναλογικότητας και της προβαλλόμενης ελλείψεως νομικής βάσεως της κατ’ αποκοπή δημοσιονομικής διορθώσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
297    Όσον αφορά την επιβληθείσα κατ’ αποκοπή διόρθωση ύψους 5 %, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι, όπως επεσήμανε και το Όργανο Συμβιβασμού, η άποψη της Επιτροπής, η οποία στηρίζεται στο εσωτερικό έγγραφο AGRI/17933/2000, περί του ότι η μη επιβολή κυρώσεων εν προκειμένω πρέπει να γίνει δεκτό ότι συνιστά μη εφαρμογή βασικού ελέγχου και δικαιολογεί διόρθωση ύψους 5 %, αποτελεί νέα προσέγγιση όσον αφορά τις κυρώσεις, η οποία δεν είναι σύμφωνη με τα οριζόμενα στο αριθ. VI/5330/97 έγγραφο. Η νέα αυτή προσέγγιση στερείται νομικής βάσεως και δεν βρίσκει έρεισμα σε καμία από τις ισχύουσες διατάξεις του δικαίου της Ενώσεως.
298    Η Επιτροπή αμφισβητεί την επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
299    Από τα σημεία B.2.7.2 και B.2.7.5 της συνοπτικής εκθέσεως προκύπτει ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν την επιβολή κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 5 % βάσει του εξής σκεπτικού.
300    Πρώτον, επισήμαναν ότι, καθόσον οι ποσότητες προϊόντων που παραδίδονται πράγματι προς μεταποίηση καθορίζουν το ύψος της χορηγούμενης ενισχύσεως, ο έλεγχός τους συνιστά βασικό έλεγχο.
301    Δεύτερον, επισήμαναν ότι η παράλειψη επιβολής μειώσεων ενισχύσεως κατόπιν βασικού ελέγχου πρέπει να θεωρηθεί αδυναμία του ελέγχου αυτού.
302    Τρίτον, υπογράμμισαν ότι ο συνδυασμός των τριών στοιχείων και συγκεκριμένα το ότι οι παραδοθείσες ποσότητες ήταν σαφώς μικρότερες από τις συμβατικώς συμφωνηθείσες, η προβολή δικαιολογιών για τις μη παραδοθείσες ποσότητες, οι οποίες δεν μπορούν να γίνουν δεκτές βάσει της νομοθεσίας, και η παράλειψη επιβολής των προβλεπόμενων από τη νομοθεσία μειώσεων υποδηλώνει ότι η κατάσταση πρέπει να εξομοιωθεί με αυτήν της παραλείψεως διενέργειας βασικού ελέγχου.
303    Βάσει των ανωτέρω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής πρότειναν την επιβολή κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 5 %, επικαλούμενες το απόσπασμα του εγγράφου αριθ. VI/5330/97 στο οποίο προβλέπεται ότι «σε περίπτωση κατά την οποία διενεργούνται όλοι οι βασικοί έλεγχοι, αλλά δεν τηρήθηκαν τα προβλεπόμενα από τους κανονισμούς όσον αφορά τον αριθμό, τη συχνότητα και την αυστηρότητα των ελέγχων αυτών, πρέπει να επιβάλλεται διόρθωση ύψους 5 %».
304    Τέλος, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν επιπροσθέτως ότι, κατ’ αυτές, η μη επιβολή κυρώσεως μπορεί να συνεπάγεται την εφαρμογή διορθώσεως προβλεπόμενης για τους βασικούς ελέγχους, σύμφωνα με το έγγραφο AGRI/17933/2000.
305    Κατά την Ελληνική Δημοκρατία η επιβληθείσα εν προκειμένω κατ’ αποκοπή διόρθωση ύψους 5 % στερείται νομικής βάσεως, καθόσον δεν βρίσκει έρεισμα στο έγγραφο αριθ. VI/5330/97, ενώ δεν μπορεί να στηριχθεί στο έγγραφο AGRI/17933/2000, δεδομένου ότι πρόκειται απλώς για εσωτερικό έγγραφο και δη μη σύμφωνο προς το έγγραφο αριθ. VI/5330/97. Η ανάλυση αυτή της Ελληνικής Δημοκρατίας ενισχύεται, κατ’ αυτήν, από τη γνωμοδότηση του Οργάνου Συμβιβασμού, το οποίο, χαρακτήρισε την προσέγγιση της Επιτροπής σχετικά με τις κυρώσεις και τις μειώσεις ενισχύσεως, κατ’ ουσίαν, ως «νέα» και προφανώς αντίθετη στις διατάξεις του εγγράφου αριθ. VI/5330/97, ειδικότερα δε την αριθ. 6 υποσημείωσή του, κατά την οποία «σε περίπτωση κατά την οποία κράτος μέλος δεν επιβάλλει τις κυρώσεις που προβλέπουν οι κοινοτικές διατάξεις, η δημοσιονομική διόρθωση πρέπει να περιλαμβάνει το ποσό των μη επιβληθεισών κυρώσεων, καθώς και το 2 % του ποσού των υπολοίπων αιτήσεων, καθόσον η μη επιβολή κυρώσεως αυξάνει τον κίνδυνο υποβολής απαράδεκτων αιτήσεων».
306    Η επιχειρηματολογία της Ελληνικής Δημοκρατίας δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Συγκεκριμένα, ανεξαρτήτως του ζητήματος αν η επιβληθείσα εν προκειμένω κατ’ αποκοπή διόρθωση ύψους 5 % μπορεί να βρει νομικό έρεισμα στο έγγραφο AGRI/17933/2000, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η διόρθωση αυτή είναι σύμφωνη με τα προβλεπόμενα στο έγγραφο αριθ. VI/5330/97.
307    Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι το έγγραφο αριθ. VI/5330/97 ορίζει τους βασικούς ελέγχους ως «τους επιτόπιους και διοικητικούς ελέγχους που απαιτούνται για να ελεγχθούν ουσιαστικά τα στοιχεία, ειδικότερα δε το υποστατό της αιτήσεως, η ποσότητα και οι ποιοτικές προϋποθέσεις, περιλαμβανομένης της τηρήσεως των προθεσμιών, των απαιτήσεων περί συγκομιδής, των προθεσμιών υποχρεωτικής κατοχής κ.λπ.». Οι επικουρικοί έλεγχοι ορίζονται κατά το έγγραφο αυτό ως «οι διοικητικές αυτές πράξεις που απαιτούνται για την ορθή διεκπεραίωση των αιτημάτων, όπως η επαλήθευση της τήρησης των προθεσμιών για την υποβολή τους, ο εντοπισμός πολλαπλών αιτήσεων για το ίδιο αντικείμενο, η ανάλυση κινδύνου, η εφαρμογή των κυρώσεων και η κατάλληλη επίβλεψη των διαδικασιών».
308    Εν προκειμένω, όμως, η μείωση της ενισχύσεως κατά το άρθρο 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97 δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως κύρωση –περίπτωση στην οποία η μη επιβολή της θα έπρεπε, κατά το έγγραφο αριθ. VI/5330/97, να θεωρηθεί παράλειψη διενέργειας επικουρικού ελέγχου, η οποία δικαιολογεί την επιβολή κατ’ αποκοπή διορθώσεως ύψους 2 %–, αλλά αποτελεί μέτρο που εντάσσεται στο πλαίσιο καθορισμού του ύψους της οφειλόμενης ενισχύσεως.
309    Πρέπει να υπομνησθεί συναφώς ότι το καθεστώς ενισχύσεως προς τους παραγωγούς ορισμένων εσπεριδοειδών, το οποίο θεσπίσθηκε με τον κανονισμό 2202/96, στηρίζεται στις συμβάσεις μεταξύ οργανώσεων παραγωγών και μεταποιητών (βλ. σκέψη 292 ανωτέρω).
310    Το άρθρο 3, παράγραφος 3, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού 2202/96 προβλέπει, κατ’ ουσίαν, ότι η ενίσχυση καταβάλλεται από τα κράτη μέλη στις οργανώσεις παραγωγών, μόλις οι αρμόδιες ελεγκτικές αρχές του κράτους μέλους στο οποίο πραγματοποιείται η μεταποίηση διαπιστώσουν ότι τα προϊόντα που αποτελούν αντικείμενο των συμβάσεων παραδόθηκαν στη βιομηχανία μεταποιήσεως.
311    Το άρθρο 20, παράγραφος 7, πρώτο και δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 προβλέπει τη μερική ή πλήρη μείωση της ενισχύσεως που αντιστοιχεί στις επίμαχες συμβάσεις σε περίπτωση κατά την οποία οι ποσότητες που παραδόθηκαν πράγματι προς μεταποίηση υπολείπονται των ποσοτήτων που συμφωνήθηκαν με τη σύμβαση. Τέλος, το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του κανονισμού 1169/97 εισάγει παρέκκλιση από το μέτρο της μειώσεως της προαναφερθείσας ενισχύσεως σε περίπτωση κατά την οποία δεν υφίσταται αιτιώδης συνάφεια μεταξύ ενδεχόμενης προθέσεως ή σοβαρής αμέλειας και της μη τηρήσεως των όρων των εν λόγω συμβάσεων.
312    Από τις προπαρατεθείσες διατάξεις προκύπτει ότι το τελικό ύψος της χορηγούμενης ενισχύσεως καθορίζεται βάσει των ποσοτήτων που παραδόθηκαν πράγματι προς μεταποίηση, κατόπιν της διενέργειας των ελέγχων και της ενδεχόμενης λήψεως μέτρων μειώσεως της ενισχύσεως εκ μέρους των αρμοδίων εθνικών αρχών. Συνεπώς, τα προαναφερθέντα μέτρα δεν έχουν το χαρακτήρα κυρώσεως, κατά την έννοια του εγγράφου αριθ. VI/5330/97, η παράλειψη επιβολής της οποίας συνιστά παράλειψη διενέργειας επικουρικού ελέγχου, αλλά εντάσσονται στο πλαίσιο του ίδιου του καθορισμού του ύψους της οφειλόμενης ενισχύσεως και εμπίπτουν επομένως στο πεδίο εφαρμογής των βασικών ελέγχων. Η κρίση αυτή ενισχύεται από το ότι το έγγραφο αριθ. VI/5330/97 συνδέει το χαρακτηρισμό των ελέγχων με τον βαθμό κινδύνου απωλειών για το ΕΓΤΠΕ (βλ. σκέψη 6 ανωτέρω): εφόσον η μείωση της ενισχύσεως κατά το άρθρο 20, παράγραφος 7, του κανονισμού 1169/97 εντάσσεται στο πλαίσιο του καθορισμού του ύψους της ενισχύσεως, οποιαδήποτε πλημμέλεια κατά την εφαρμογή του μέτρου αυτού –περιλαμβανομένης της εφαρμογής της προπαρατεθείσας παρεκκλίσεως που εισάγει το άρθρο 20, παράγραφος 7, πέμπτο εδάφιο, του ιδίου αυτού κανονισμού– ενέχει σημαντικό κίνδυνο απωλειών για το ΕΓΤΠΕ και δικαιολογείται, επομένως, να χαρακτηρισθεί ως παράλειψη διενέργειας βασικού ελέγχου.
313    Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι η επίμαχη κατ’ αποκοπή διόρθωση επιβλήθηκε σύμφωνα με το έγγραφο αριθ. VI/5330/97. Συνεπώς, πρέπει να απορριφθούν οι αιτιάσεις που αντλούνται από έλλειψη νομικής βάσεως και από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας. Συγκεκριμένα, κατά πάγια νομολογία, εάν, στο πλαίσιο της αποστολής της περί εκκαθαρίσεως των λογαριασμών, η Επιτροπή, αντί να αποκλείσει τη χρηματοδότηση του συνόλου των δαπανών, επιχειρεί να θεσπίσει κανόνες που σκοπούν να επιφέρουν διαφοροποιήσεις ως προς το ύψος της διορθώσεως αναλόγως του βαθμό κινδύνου που ενέχουν για το ΕΓΤΠΕ οι διάφορες διαβαθμίσεις πλημμελειών κατά τους ελέγχους, το κράτος μέλος οφείλει να αποδείξει ότι τα κριτήρια αυτά είναι αυθαίρετα και άδικα (απόφαση του Δικαστηρίου της 4ης Ιουλίου 1996, C‑50/94, Ελλάδα κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. I‑3331, σκέψη 28, και προπαρατεθείσα στη σκέψη 269 απόφαση της 26ης Νοεμβρίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 169). Η Ελληνική Δημοκρατία, όμως, ουδόλως απέδειξε κάτι τέτοιο.
314    Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αιτίαση και, ως εκ τούτου, ο λόγος ακυρώσεως στο σύνολό του.
Επί της μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως
315    Όσον αφορά το επικουρικό αίτημα της Ελληνικής Δημοκρατίας περί μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως (βλ. σκέψη 68 ανωτέρω), αρκεί να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία, τα δικαιοδοτικά όργανα της Ενώσεως είναι αναρμόδια να μεταρρυθμίσουν τέτοια απόφαση (βλ., σχετικώς, προπαρατεθείσα στη σκέψη 269 απόφαση της 26ης Νοεμβρίου 2008, Ελλάδα κατά Επιτροπής, σκέψη 209 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).
316    Συνεπώς, το αίτημα περί μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως πρέπει να απορριφθεί.
317    Από το σύνολο των ανωτέρω συνάγεται ότι η προσβαλλόμενη απόφαση πρέπει να ακυρωθεί εν μέρει, καθόσον η Επιτροπή απέκλεισε από την κοινοτική χρηματοδότηση τις δαπάνες που πραγματοποίησε η Ελληνική Δημοκρατία όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως κατά τα έτη 2000 και 2001. Η υπό κρίση προσφυγή πρέπει να απορριφθεί κατά τα λοιπά.
Επί των δικαστικών εξόδων
318    Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 3, πρώτο εδάφιο, του Κανονισμού Διαδικασίας, το Γενικό Δικαστήριο, σε περίπτωση μερικής ήττας των διαδίκων, μπορεί να κατανείμει τα δικαστικά έξοδα ή να αποφασίσει ότι έκαστος διάδικος φέρει τα έξοδά του. Δεδομένου ότι η Ελληνική Δημοκρατία ηττήθηκε ως προς τα αιτήματά της που αφορούν δύο εκ των τριών τομέων για τους οποίους η Επιτροπή επέβαλε διορθώσεις, πρέπει να καταδικασθεί στα δύο τρίτα των εξόδων της, καθώς και στα δύο τρίτα των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή. Η Επιτροπή φέρει το ένα τρίτο των εξόδων της και το ένα τρίτο των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η Ελληνική Δημοκρατία.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)      Ακυρώνει την απόφαση 2005/555/ΕΚ της Επιτροπής, της 15ης Ιουλίου 2005, περί απορρίψεως του αιτήματος κοινοτικής χρηματοδοτήσεως ορισμένων δαπανών στις οποίες προέβησαν τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ), τμήμα Εγγυήσεων, καθόσον βάσει της αποφάσεως αυτής αποκλείονται από την κοινοτική χρηματοδότηση οι δαπάνες που πραγματοποίησε η Ελληνική Δημοκρατία όσον αφορά την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως κατά τα έτη 2000 και 2001.
2)      Απορρίπτει κατά τα λοιπά την προσφυγή.
3)      Η Ελληνική Δημοκρατία φέρει τα δύο τρίτα των εξόδων της και τα δύο τρίτα των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
4)      Η Επιτροπή φέρει το ένα τρίτο των εξόδων της και το ένα τρίτο των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η Ελληνική Δημοκρατία.
Azizi
Cremona
Frimodt Nielsen
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 9 Σεπτεμβρίου 2011.
(υπογραφές)
Περιεχόμενα
Το νομικό πλαίσιο
Α –   Βασική ρύθμιση περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής
Β –   Νομοθεσία περί ολοκληρωμένου συστήματος διαχειρίσεως και ελέγχου
1.  Κανονισμός (ΕΟΚ) 3508/92
2.  Κανονισμός (ΕΟΚ) 3887/92
3.  Κανονισμός (ΕΚ) 2419/2001
Γ –   Νομοθεσία περί συστήματος αναγνωρίσεως και καταγραφής των βοοειδών
Δ –   Νομοθεσία περί πριμοδοτήσεων στον τομέα του βοείου κρέατος και περί πριμοδοτήσεως εκτατικοποιήσεως
1.  Καθορισμός του δείκτη πυκνότητας όσον αφορά την ειδική πριμοδότηση και την πριμοδότηση θηλάζουσας αγελάδας
2.  Πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
Ε –   Νομοθεσία περί καθεστώτος ενισχύσεως των παραγωγών ορισμένων εσπεριδοειδών
Ιστορικό της διαφοράς
Α –   Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες που αφορούν την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
Β –   Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες του τομέα των αροτραίων καλλιεργειών
Γ –   Επί της δημοσιονομικής διορθώσεως στις δαπάνες του τομέα των οπωροκηπευτικών
Δ –   Προσβαλλόμενη απόφαση
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
Σκεπτικό
Α –   Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
Β –   Λόγοι ακυρώσεως σχετικοί με τη διόρθωση στις δαπάνες που αφορούν τις πριμοδοτήσεις εκτατικοποιήσεως
1.  Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος αντλείται από νομική πλάνη, πλάνη περί τα πράγματα και πλάνη εκτιμήσεως
α)     Επί του πρώτου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από παράβαση του άρθρου 32 του κανονισμού 2342/1999
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
β)     Επί του δευτέρου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από παράβαση των άρθρων 5 και 12 του κανονισμού 3887/92, καθώς και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
–  Επί της παραβάσεως του άρθρου 5 του κανονισμού 3887/92
–  Επί της παραβάσεως του άρθρου 12 του κανονισμού 3887/92 και του άρθρου 20, παράγραφος 2, του κανονισμού 2419/2001
γ)     Επί του τρίτου σκέλους του λόγου ακυρώσεως, το οποίο αντλείται από πλάνη περί τα πραγματικά περιστατικά και πλάνη εκτιμήσεως στο πλαίσιο των διαπιστώσεων των υπηρεσιών της Επιτροπής όσον αφορά την αξιοπιστία του συστήματος ελέγχου για τον καθορισμό της επιλεξιμότητας για την πριμοδότηση εκτατικοποιήσεως
Επί της πλημμελούς καταμετρήσεως των ζώων
–  Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
–  Επιχειρήματα των διαδίκων
–  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του αν ελήφθησαν υπόψη μη επιλέξιμες εκτάσεις
–  Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
–  Επιχειρήματα των διαδίκων
–  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί της παραλείψεως επιβεβαιώσεως της εφαρμογής των κυρώσεων
–  Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
–  Επιχειρήματα των διαδίκων
–  Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
2.  Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος αντλείται από παραβίαση των κατευθυντήριων γραμμών του εγγράφου VI/5330/97, από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, υπέρβαση των ορίων της διακριτικής ευχέρειας της Επιτροπής και από παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως
α)     Επιχειρήματα των διαδίκων
β)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Επί του περιεχομένου του εγγράφου VI/5330/97 και των περιστάσεων που δύνανται να δικαιολογήσουν διόρθωση ύψους 100 %
Επί της εφαρμογής του εγγράφου VI/5330/97 στην υπό κρίση υπόθεση
Γ –   Λόγοι ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των αροτραίων καλλιεργειών
1.  Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από εσφαλμένη ερμηνεία του άρθρου 4 του κανονισμού 3508/92 και από πεπλανημένη εκτίμηση όσον αφορά την αξιοπιστία των διασταυρούμενων ελέγχων σχετικά με τα αγροτεμάχια
α)     Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
β)     Επιχειρήματα των διαδίκων
γ)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
2.  Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από πεπλανημένη ερμηνεία του άρθρου 15 του κανονισμού 2419/2001 και από πεπλανημένη εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών σχετικά με την ποιότητα των επιτόπιων ελέγχων
α)     Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
β)     Επιχειρήματα των διαδίκων
γ)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
3.  Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας και από παράβαση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως
α)     Επιχειρήματα των διαδίκων
β)     Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Δ –   Λόγοι ακυρώσεως που αφορούν τη διόρθωση που επιβλήθηκε στις δαπάνες του τομέα των οπωροκηπευτικών
1.  Διαπιστώσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τη διοικητική διαδικασία
2.  Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από πεπλανημένη ερμηνεία των άρθρων 3, παράγραφος 6, και 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97, και από πεπλανημένη εκτίμηση
α)     Επί της πεπλανημένης ερμηνείας του άρθρου 20, παράγραφοι 5 και 7, του κανονισμού 1169/97
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
β)     Επί της πεπλανημένης εκτιμήσεως της Επιτροπής
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
3.  Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας και από έλλειψη νομικής βάσεως της κατ’ αποκοπή διορθώσεως
α)     Επί του αναλογικού χαρακτήρα της εξατομικευμένης δημοσιονομικής διορθώσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
β)     Επί της αναλογικότητας και της προβαλλόμενης ελλείψεως νομικής βάσεως της κατ’ αποκοπή δημοσιονομικής διορθώσεως
Επιχειρήματα των διαδίκων
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Ε –   Επί της μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως
Επί των δικαστικών εξόδων
* Γλώσσα διαδικασίας: η ελληνική.