62022TJ0625_RES
Zaak T‑625/22
Republiek Oostenrijk
tegen
Europese Commissie
Arrest van het Gerecht (Grote kamer) van 10 september 2025
„Milieu – Gedelegeerde verordening (EU) 2022/1214 – Taxonomie – – Economische activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie – Opneming in de categorie duurzame economische activiteiten – Beleggingen – Bijdrage aan de transitie naar een koolstofneutrale economie overeenkomstig de doelstelling van 1,5 °C van de Overeenkomst van Parijs – Doelstelling van een nettonuluitstoot tegen 2050 – Substantiële bijdrage aan de mitigatie van en adaptatie aan klimaatverandering – Artikelen 10 en 11 van verordening (EU) 2020/852 – Begrip ‚koolstofarme activiteit’ – Ernstige afbreuk aan milieudoelstellingen – Risico’s in verband met ernstige reactorongevallen – Risico’s in verband met hoogradioactief afval – Risico’s in verband met droogten en klimaatproblemen – Voorzorgsbeginsel – Technische screeningcriteria – Vermindering van broeikasgasemissies – Artikel 290 VWEU – Begrip ‚essentiële onderdelen’ van een wetgevingshandeling – Wetenschappelijk bewijs – Beoordelingsmarge van de Commissie – Kennelijk onjuiste beoordeling”
Instellingen van de Europese Unie – Uitoefening van bevoegdheden – Aan de Commissie toegekende bevoegdheid om gedelegeerde handelingen vast te stellen – Omvang – Ingewikkelde beoordelingen en evaluaties – Ruime beoordelingsmarge – Verordening tot vaststelling van een kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria – Rechterlijke toetsing – Grenzen – Kennelijk onjuiste beoordeling – Bewijslast
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad; verordening 2022/1214 van de Commissie)
(zie punten 32‑37, 179, 204, 214, 225, 230, 276, 338, 383, 440, 469, 516, 536, 538, 567, 578, 590, 604)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie en tot wijziging van een bestaande gedelegeerde verordening – Effectbeoordeling en openbare raadpleging over deze activiteiten in het kader van de vaststelling van de bestaande gedelegeerde verordening – Geen verplichting voor de Commissie om een aanvullende effectbeoordeling en een aanvullende openbare raadpleging te verrichten
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad; verordeningen 2021/2139 en 2022/1214 van de Commissie)
(zie punten 72‑74, 79‑83, 92)
Instellingen van de Europese Unie – Uitoefening van bevoegdheden – Aan de Commissie toegekende bevoegdheid om gedelegeerde handelingen vast te stellen – Verplichting om de essentiële onderdelen van de basiswetgevingshandeling niet te wijzigen – Basisverordening tot vaststelling van ecologische-duurzaamheidscriteria – Gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor alle soorten activiteiten die aan die duurzaamheidscriteria voldoen – Toelaatbaarheid
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 3; verordening 2022/1214 van de Commissie)
(zie punten 100‑126)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie – Classificatie van deze activiteiten als transitieactiviteiten om de voorzieningszekerheid te waarborgen – Toelaatbaarheid
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 10, lid 2)
(zie punten 160, 164‑170, 594‑596)
Recht van de Europese Unie – Uitlegging – Methoden – Uitlegging in het licht van de door de Unie gesloten internationale overeenkomsten – Uitlegging van verordening 2020/852 in het licht van de Overeenkomst van Parijs
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 10, lid 2)
(zie punten 188‑195)
Handelingen van de instellingen – Motivering – Verplichting – Omvang – Beoordeling van de motiveringsplicht aan de hand van de omstandigheden van het geval – Noodzaak om alle relevante feitelijke en juridische elementen te vermelden – Geen
(Art. 296 VWEU)
(zie punten 216‑218, 241, 325, 365)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met kernenergie – Voorafgaande beoordeling van de risico’s voor de menselijke gezondheid en het milieu – Toepassing van het voorzorgsbeginsel – Draagwijdte – Begrippen „risico” en „gevaar” – Vaststelling van het voor de samenleving onaanvaardbaar geachte risiconiveau – Bevoegdheid van de in de desbetreffende regeling aangewezen instelling van de Unie – Verplichting om een hoog niveau van bescherming van de volksgezondheid, de veiligheid en het milieu te verzekeren – Rechterlijke toetsing – Grenzen – Kennelijk onjuiste beoordeling
[Art. 11, 168, lid 1, 169, leden 1 en 2, en 191, leden 1 en 2, VWEU; verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 3, b), 9 en 17]
(zie punten 247‑257, 262, 274, 297, 298, 307‑309, 315‑324, 326, 334, 345, 357, 360, 373)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie – Verplichting om rekening te houden met de levenscyclus van producten of diensten – Omvang – Inaanmerkingneming van de levenscyclus van economische activiteiten in een eerder of later stadium – Uitsluiting
[Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 17, lid 2, en 19, lid 1, g)]
(zie punten 429‑438, 574‑576)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie – Bepaalde onnauwkeurige rechtsbegrippen en te vervullen voorwaarden – Toelaatbaarheid – Schending van het rechtszekerheidsbeginsel – Voorwaarden – Technische screeningcriteria die dubbelzinnig zijn en aanleiding geven tot twijfel omtrent de draagwijdte of de betekenis ervan
[Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 19, lid 1, k)]
(zie punten 484‑486, 676)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas – Toelaatbaarheid – Voorwaarde – Ontbreken van koolstofarme alternatieve bronnen die de voorzieningszekerheid kunnen waarborgen
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 10, lid 2)
(zie punten 507‑517)
Harmonisatie van de wetgeving – Kader ter bevordering van duurzame beleggingen – Vaststelling van de ecologische duurzaamheid van economische activiteiten – Vaststelling door de Commissie van een gedelegeerde verordening tot vaststelling van technische screeningcriteria voor activiteiten in verband met fossiel gas – Stapsgewijze aanpak – Toelaatbaarheid
(Verordening 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad, art. 10, lid 2)
(zie punten 535, 538‑540)
Gerechtelijke procedure – Conclusies van het verzoekschrift – Aanpassing in de loop van het geding – Handeling waarbij de bestreden handeling in de loop van het geding wordt gewijzigd – Aanpassing van de aanvankelijke conclusies en middelen – Toelaatbaarheid – Voorwaarden
(Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 86)
(zie punten 689‑694)
Samenvatting
Het Gerecht verwerpt het door de Republiek Oostenrijk ingestelde beroep tot nietigverklaring van gedelegeerde verordening 2022/1214 (
1
) van de Europese Commissie tot aanvulling van verordening 2020/852 betreffende de totstandbrenging van een kader ter bevordering van duurzame beleggingen (
2
) (hierna: „taxonomieverordening”). Bij deze gelegenheid spreekt het zich voor het eerst uit over de toepassing van de criteria van de taxonomieverordening op economische activiteiten in verband met fossiel gas en kernenergie.
De taxonomieverordening harmoniseert op Unieniveau de criteria om uit te maken of een economische activiteit als ecologisch duurzaam kan worden aangemerkt, in het licht van verschillende milieudoelstellingen, zoals de mitigatie van en de adaptatie aan klimaatverandering. (
3
)
In deze context heeft de Commissie gedelegeerde verordening 2021/2139 (
4
) vastgesteld om de taxonomieverordening aan te vullen met technische screeningcriteria om de voorwaarden te bepalen waaronder een economische activiteit kan worden aangemerkt als substantieel bijdragend aan bovengenoemde milieudoelstellingen en om te beoordelen of die economische activiteit niet ernstig afbreuk doet aan een van de andere milieudoelstellingen.
In maart 2022 heeft de Commissie de bestreden verordening vastgesteld, waarbij gedelegeerde verordening 2021/2139 is gewijzigd door de vaststelling van technische screeningcriteria die het mogelijk maken om bepaalde activiteiten in de sectoren kernenergie en fossiel gas op te nemen in de categorie van activiteiten die worden geacht een substantiële bijdrage te leveren aan de mitigatie van en de adaptatie aan klimaatverandering.
De Republiek Oostenrijk heeft bij het Gerecht beroep ingesteld tot nietigverklaring van de bestreden verordening, die volgens haar in strijd is met verschillende bepalingen van de taxonomieverordening.
Beoordeling door het Gerecht
Om te beginnen herinnert het Gerecht eraan dat de Commissie bij de uitoefening van haar bevoegdheden in verband met een gedelegeerde bevoegdheid in de zin van artikel 290 VWEU over een ruime beoordelingsbevoegdheid beschikt, met name wanneer zij ingewikkelde beoordelingen en evaluaties moet verrichten. Het rechterlijk toezicht van de Unierechter op de gegrondheid van een handeling die is vastgesteld met uitoefening van een dergelijke bevoegdheid mag er niet toe leiden dat hij zijn beoordeling in de plaats stelt van die van de Commissie, maar strekt ertoe na te gaan of een dergelijke handeling niet op feitelijk onjuiste gegevens berust en of zij geen blijk geeft van kennelijke beoordelingsfouten of misbruik van bevoegdheid.
In dit verband staat het met name aan de Unierechter om niet enkel de materiële juistheid van de aangevoerde bewijselementen en de betrouwbaarheid en de samenhang daarvan te controleren, maar om ook na te gaan of die elementen het relevante feitenkader vormen voor de beoordeling van een complexe toestand en of zij de daaruit getrokken conclusies kunnen schragen. Wanneer een instelling over een ruime beoordelingsbevoegdheid beschikt, is de inachtneming van de procedurele waarborgen, waaronder de verplichting van deze instelling om alle relevante elementen van de betrokken situatie zorgvuldig en onpartijdig te onderzoeken, namelijk van fundamenteel belang.
Wat rechtsvragen betreft, oefent het Gerecht daarentegen een volledige rechterlijke toetsing uit. Het is bevoegd om juridische bepalingen uit te leggen op basis van objectieve gegevens en om na te gaan of aan de voorwaarden voor toepassing van een dergelijke bepaling is voldaan.
Teneinde te kunnen vaststellen dat een instelling bij de beoordeling van ingewikkelde feiten een kennelijke fout heeft gemaakt, moeten de door de verzoeker aangevoerde bewijzen bovendien afdoende zijn om de aannemelijkheid van de beoordeling van de feiten in die handeling te weerleggen.
In het licht van deze overwegingen wijst het Gerecht in de eerste plaats de middelen af die met name zijn gebaseerd op schending van de procedurele bepalingen van de taxonomieverordening voor de vaststelling van de bestreden verordening.
In dit verband merkt het Gerecht op dat de bestreden verordening aansluit bij gedelegeerde verordening 2021/2139. In het bijzonder heeft de technische deskundigengroep inzake duurzame financiering (hierna: „TEG”) in het kader van de procedure die tot de vaststelling van die verordening heeft geleid, rekening gehouden met de economische activiteiten in verband met kernenergie en aanbevolen om andere studies uit te voeren, die vervolgens zijn verricht.
Bijgevolg kon de Commissie zich voor de vaststelling van de bestreden verordening op goede gronden baseren op de voor gedelegeerde verordening 2021/2139 verrichte deskundigenonderzoeken. De twee gedelegeerde verordeningen vormen namelijk een aanvulling op de taxonomieverordening en de procedures voor de vaststelling ervan zijn complementair wat betreft het onderzoek van de economische activiteiten in verband met kernenergie. De Commissie was dus niet verplicht om een aanvullende specifieke effectbeoordeling en een aanvullende specifieke openbare raadpleging te verrichten.
Hetzelfde geldt voor de emissiedrempels voor de activiteiten in verband met fossiel gas, omdat de deskundigenonderzoeken en de openbare raadplegingen met betrekking tot die sector reeds waren verricht met het oog op de vaststelling van gedelegeerde verordening 2021/2139.
In de tweede plaats verwerpt het Gerecht het middel waarmee wordt aangevoerd dat artikel 290 VWEU is geschonden omdat de kwalificatie van de activiteiten in verband met kernenergie als duurzame activiteiten, wegens het politieke en controversiële karakter van de opneming van kernenergie in de taxonomieverordening, een essentieel onderdeel van deze verordening vormt, dat niet het voorwerp kan zijn van een gedelegeerde handeling.
Op dit punt stelt het Gerecht vast dat, gelet op het doel en de inhoud van de taxonomieverordening, de essentiële onderdelen ervan met name bestaan in de vaststelling van milieudoelstellingen, de criteria voor ecologische duurzaamheid en de vereisten die van toepassing zijn op de technische screeningcriteria. Hieruit volgt dat de vaststelling van de economische activiteiten als zodanig en de vaststelling van de technische screeningcriteria voor elke economische activiteit die aan de duurzaamheidscriteria voldoet, met uitzondering van de uitdrukkelijk uitgesloten fossiele brandstoffen, niet behoren tot de essentiële onderdelen van deze verordening.
Door de Commissie de mogelijkheid te laten om de technische screeningcriteria vast te stellen voor alle soorten activiteiten die aan de duurzaamheidscriteria voldoen, biedt de Uniewetgever haar overigens ook de mogelijkheid om de technische screeningcriteria aan te passen aan de ontwikkeling van de technologie. Bovendien kan van die wetgever niet worden verlangd dat hij alle bestaande of beoogde technologieën opsomt, aangezien de wetgeving daardoor technologisch achterhaald en niet toekomstbestendig zou zijn, omdat zij geen rekening zou kunnen houden met het onvermijdelijke en wenselijke karakter van technologische innovatie.
De omstandigheid dat de opneming van de economische activiteiten in verband met kernenergie een tussen de lidstaten omstreden politiek aspect vormt, doet niet aan deze conclusie af, aangezien de Uniewetgever er niet voor heeft gekozen om deze activiteit uit te sluiten, in tegenstelling tot de productie van elektriciteit uit vaste fossiele brandstoffen. Hoe dan ook is deze omstandigheid niet relevant in het licht van artikel 290 VWEU, dat de essentiële onderdelen van een gebied, en niet de politieke en controversiële elementen daarvan, voorbehoudt aan wetgevingshandelingen.
In de derde plaats wijst het Gerecht het middel af waarmee de Republiek Oostenrijk aanvoert dat artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening geschonden is aangezien, ten eerste, deze bepaling niet van toepassing is op koolstofarme economische activiteiten, zoals de activiteiten in verband met kernenergie, en, ten tweede, niet is voldaan aan de voorwaarden voor toepassing van deze bepaling.
Dezelfde bepaling definieert de voorwaarden waaronder economische activiteiten waarvoor er geen technologisch en economisch haalbaar koolstofarm alternatief bestaat, worden aangemerkt als „transitieactiviteiten”, dat wil zeggen als substantieel bijdragend aan de mitigatie van klimaatverandering, doordat die activiteiten de transitie naar een klimaatneutrale economie ondersteunen volgens een traject naar beperking van de temperatuurstijging tot 1,5 °C boven het pre-industriële niveau.
In dit verband brengt het Gerecht in herinnering dat bij de uitlegging van een Unierechtelijke bepaling niet alleen rekening moet worden gehouden met de bewoordingen ervan, maar ook met de context ervan en met de doelstellingen en het oogmerk van de regeling waarvan zij deel uitmaakt.
Zo blijkt uit een letterlijke, teleologische en systematische uitlegging van artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening dat transitieactiviteiten activiteiten kunnen omvatten die niet koolstofarm zijn en waarvoor geen technologisch en economisch haalbare koolstofarme alternatieven voorhanden zijn, maar ook, en a fortiori, koolstofarme activiteiten die niet voldoen aan de voorwaarden voor toepassing van lid 1 van dit artikel (
5
), mits aan de specifieke voorwaarden van lid 2 van dit artikel is voldaan.
Bovendien heeft de Commissie de werkingssfeer van artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening niet verruimd door in de bestreden verordening uit te gaan van het ontbreken van koolstofarme alternatieven voor kernenergie „op voldoende schaal om op continue en betrouwbare wijze de energievraag te dekken”.
Het Gerecht herinnert er namelijk ten eerste aan dat de maatregelen die de Commissie in het kader van de totstandbrenging of de werking van de interne markt vaststelt, zoals de bestreden verordening, het in artikel 194, lid 1, VWEU vervatte beginsel van energiesolidariteit moeten eerbiedigen en er met name voor moeten zorgen dat de zekerheid van de energievoorziening in de Unie wordt gewaarborgd.
Ten tweede heeft de taxonomieverordening tot doel de transitie naar een veilige, klimaatneutrale, klimaatbestendige, meer hulpbronnenefficiënte en circulaire economie te bevorderen. Deze doelstelling zou echter in gevaar worden gebracht indien het gebruik van energiebronnen die geacht worden substantieel bij te dragen aan de mitigatie van klimaatverandering het onmogelijk zou maken om te voorzien in voldoende energie om de vraag te dekken.
Ten derde verwijst artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening naar het ontbreken van een koolstofarm alternatief dat „technologisch en economisch haalbaar” is. Zo heeft de Uniewetgever de nadruk gelegd op de uitvoerbaarheid en de beschikbaarheid van deze oplossingen, hetgeen aan de basis ligt van de noodzaak om de energievoorziening veilig te stellen en de voldoening aan de energiebehoeften van de Unie. Deze bepaling moet derhalve in die zin worden uitgelegd dat zij ziet op transitieactiviteiten waarvoor er geen andere realistische en haalbare opties bestaan die de Unie in staat te stellen in haar energiebehoeften te blijven voorzien.
Met betrekking tot de argumenten die zijn ontleend aan het feit dat de economische activiteiten in verband met kernenergie niet voldoen aan de voorwaarden van artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening, brengt het Gerecht in herinnering dat bij de uitlegging van een verdrag met name rekening moet worden gehouden met iedere later tot stand gekomen overeenstemming tussen de partijen met betrekking tot de uitlegging van het verdrag of de toepassing van de bepalingen ervan, alsook met ieder later gebruik in de toepassing van het verdrag waardoor die overeenstemming is ontstaan. (
6
)
In casu blijkt uit de Overeenkomst van Parijs dat de partijen bij deze overeenkomst, teneinde de uitstoot van broeikasgassen (hierna: „BKG”) te verminderen, zich ertoe hebben verbonden bij te dragen aan mondiale inspanningen, met name door de invoering van emissievrije of ‑arme technologieën, zoals kernenergie, te versnellen.
Een met die overeenkomst strokende uitlegging van artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening lijkt dus te bevestigen dat de economische activiteiten in verband met kernenergie transitieactiviteiten in de zin van die bepaling kunnen vormen.
Bovendien volgt uit die bepaling, waarvan de rechtmatigheid niet wordt betwist, dat deze klimaatdoelstellingen worden bereikt wanneer de betrokken economische activiteit de transitie naar een klimaatneutrale economie ondersteunt, met name door een einde te maken aan de BKG-emissies. In casu heeft de Commissie, op basis van de tijdens de procedure tot vaststelling van de bestreden verordening verzamelde adviezen, aangegeven dat de economische activiteiten in verband met kernenergie koolstofarm zijn, dat de opwekking van kernenergie vrijwel geen BKG-emissies heeft en dat er uitgebreide en duidelijke bewijzen zijn voor de potentiële substantiële bijdrage van kernenergie aan de doelstellingen inzake mitigatie van klimaatverandering.
In de vierde plaats is de Commissie, door de economische activiteiten in verband met kernenergie op te nemen in de transitieactiviteiten en technische screeningcriteria voor die activiteiten vast te stellen, niet voorbijgegaan aan het voorzorgsbeginsel, en evenmin aan artikel 19, lid 1, onder f) en g), van de taxonomieverordening, en aan het DNHS-criterium, te weten het criterium dat de betrokken economische activiteit geen ernstige afbreuk mag doen aan een van de milieudoelstellingen van de taxonomieverordening, zoals bedoeld in artikel 17 ervan.
Vooraf brengt het Gerecht in herinnering dat de toepassing van het voorzorgsbeginsel een wetenschappelijke risicobeoordeling, de bepaling van het aanvaardbaar geachte risiconiveau en, in voorkomend geval, de vaststelling van passende beschermingsmaatregelen veronderstelt.
In casu verwerpt het Gerecht om te beginnen het betoog van de Republiek Oostenrijk dat het criterium van het ontbreken van wetenschappelijk bewijs voor een ernstige afbreuk in het kader van het onderzoek van de eerbiediging van het voorzorgsbeginsel geen relevant criterium is, aangezien enkel de vraag van belang is of elke redelijke twijfel over het bestaan van een dergelijke afbreuk kan worden uitgesloten. Het voorzorgsbeginsel vereist namelijk niet dat elke redelijke wetenschappelijke twijfel over het bestaan van milieuschade wordt uitgesloten, aangezien dit erop zou neerkomen dat de Commissie een nulrisico wordt opgelegd, hetgeen in strijd is met de rechtspraak. Het criterium van het ontbreken van wetenschappelijk bewijs voor een ernstige afbreuk is dus in overeenstemming met artikel 19, lid 1, onder f), van de taxonomieverordening, dat de Commissie enkel verplicht om zich op sluitend wetenschappelijk bewijs te baseren.
Wat vervolgens het betoog betreft dat de Commissie geen rekening heeft gehouden met de gevolgen die ernstige reactorongevallen kunnen hebben voor de milieudoelstellingen van de taxonomieverordening, preciseert het Gerecht dat de naleving van het DNSH-criterium niet in abstracto maar veeleer aan de hand van de in de bestreden verordening vastgestelde technische screeningcriteria moet worden getoetst.
De economische activiteiten in verband met kernenergie worden in het Unierecht strikt geregeld, teneinde de kans op ernstige reactorongevallen en de ernst van dergelijke ongevallen voor de menselijke gezondheid en het milieu te verminderen. In dit verband verwijzen de technische screeningcriteria uitdrukkelijk naar alle regels inzake nucleaire veiligheid van de Unie en naar de meest recente internationale richtsnoeren van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en de Vereniging van West-Europese regelgevers op nucleair gebied.
Bovendien heeft de Republiek Oostenrijk niet aangetoond dat de Commissie een kennelijke beoordelingsfout heeft gemaakt door zich op het standpunt te stellen dat in het kader van de in de bestreden verordening vermelde regels inzake nucleaire veiligheid van de Unie was voldaan aan het DNSH-criterium, en in het bijzonder dat niet was aangetoond dat de economische activiteiten in verband met kernenergie schadelijk zijn voor de goede milieutoestand van waterlichamen of mariene wateren, of leiden tot een aanzienlijke toename van de emissies van verontreinigende stoffen in water, lucht of bodem.
Hetzelfde geldt voor de risico’s van hoogradioactief afval, aangezien de Republiek Oostenrijk niet heeft aangetoond dat de beoordeling door de Commissie van het ontbreken van aanzienlijke milieuschade ten gevolge van het beheer van kernafval kennelijk onjuist is.
In dit verband merkt het Gerecht ten eerste op dat richtlijn 2011/70 Euratom (
7
) een Unierechtelijk kader vaststelt om een verantwoord en veilig beheer van verbruikte splijtstof en radioactief afval te waarborgen. Bovendien zorgt die richtlijn ervoor dat de lidstaten voorzien in passende nationale regelingen voor een hoog veiligheidsniveau inzake het beheer van verbruikte splijtstof en radioactief afval. De bestreden verordening verwijst naar deze richtlijn.
Ten tweede kan van de Commissie niet worden verlangd dat zij zich baseert op wetenschappelijk bewijs waarover geen enkele twijfel bestaat en waaruit blijkt dat de definitieve berging van hoogradioactief afval de milieudoelstellingen van artikel 17, lid 1, onder c) tot en met f), van de taxonomieverordening niet wezenlijk zal ondermijnen, omdat haar dan in strijd met de rechtspraak een nulrisico zou worden opgelegd.
Wat ten slotte het betoog betreft dat de Commissie geen rekening heeft gehouden met de volledige levenscyclus van kernenergie, te weten de winning en bewerking van uraniumerts, de raffinage, de conversie en de verrijking van uranium, de bundeling van splijtstoffen, het vervoer en mogelijke gewapende conflicten, merkt het Gerecht op dat deze activiteiten in een eerder of later stadium dan de in de bestreden verordening bedoelde activiteiten in verband met kernenergie plaatsvinden. Uit de bewoordingen van zowel artikel 17, lid 2, als artikel 19, lid 1, onder g), van de taxonomieverordening blijkt dat het vereiste dat rekening wordt gehouden met de levenscyclus van een activiteit niet noodzakelijkerwijs geldt voor activiteiten die in een eerder of later stadium dan de betrokken economische activiteit plaatsvinden.
In de vijfde en laatste plaats betoogt de Republiek Oostenrijk met betrekking tot de activiteiten in verband met fossiel gas dat niet is voldaan aan de voorwaarde van artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening dat er geen koolstofarm alternatief bestaat, aangezien hernieuwbare energie, slimme netwerken en technieken voor energieopslag en vermindering van het verbruik koolstofarme oplossingen zijn die de economische activiteiten in verband met fossiel gas kunnen vervangen.
In dit verband benadrukt het Gerecht dat deze voorwaarde impliceert dat rekening moet worden gehouden met aspecten in verband met de voorzieningszekerheid. Uit de bestreden verordening blijkt echter dat er in bepaalde sectoren nog niet voldoende koolstofarme alternatieven zijn om de noodzakelijke energievoorziening te waarborgen.
De Commissie heeft dan ook het standpunt ingenomen dat het passend was om een andere aanpak te hanteren dan het rechtstreeks beperken van de BKG-emissies, die vergelijkbare resultaten moest opleveren over een periode van twintig jaar. Die andere aanpak houdt in dat installaties ofwel het aantal bedrijfsuren beperken, ofwel sneller volledig overschakelen op het gebruik van hernieuwbaar en/of koolstofarm gas. Voorts moeten de technische screeningcriteria voor het gebruik van fossiel gas ervoor zorgen dat er degelijk bewijs beschikbaar is om aan te tonen dat dezelfde capaciteit niet kan worden opgewekt uit hernieuwbare bronnen, en dat er doeltreffende plannen worden opgesteld voor elke installatie, in overeenstemming met de beste prestaties in de sector, om uiterlijk op een bepaalde datum volledig over te schakelen op hernieuwbare of koolstofarme gassen.
Hieruit volgt dat artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening aldus moet worden uitgelegd dat het, om de kwalificatie als ecologisch duurzaam uit te sluiten, niet volstaat dat er alternatieve bronnen beschikbaar zijn; deze moeten ook nog dezelfde capaciteit hebben als de bestaande bronnen.
Het Gerecht verwerpt vervolgens het betoog dat, ten eerste, de in de bestreden verordening vastgestelde emissiedrempels voor de activiteiten in verband met fossiel gas niet verenigbaar zijn met met name de in artikel 10, lid 2, van de taxonomieverordening vastgestelde doelstelling van 1,5 °C en dat, ten tweede, de andere technische screeningcriteria niet kunnen bijdragen aan de mitigatie van klimaatverandering.
In dit verband merkt het Gerecht op dat de Commissie een drempel heeft toegepast die boven de 100 g CO2-equivalent (CO2e) per kilowattuur (kWh) (
8
) ligt, omdat de drempel van 100 g momenteel niet haalbaar is voor gascentrales die geen CO2-afvangsysteem hebben. Door op dergelijke installaties een hogere drempel toe te passen, heeft de Commissie er dus voor gezorgd dat zij binnen de werkingssfeer van de bestreden verordening vallen en aan de andere technische screeningcriteria zijn onderworpen. Een dergelijke benadering is in overeenstemming met de doelstelling van de taxonomieverordening om niet of te laat handelen te voorkomen.
Dit geldt temeer daar de betrokken activiteiten ook een bestaande energieopwekkingsactiviteit met hoge uitstoot op basis van vaste of vloeibare fossiele brandstoffen moeten vervangen, waarbij die vervanging moet leiden tot een vermindering van de BKG-uitstoot met ten minste 55 % gedurende de levensduur van de nieuw geïnstalleerde productiecapaciteit, en daar de lidstaat zich ertoe moet hebben verbonden het gebruik van energieopwekking uit steenkool uit te faseren.
Ten slotte heeft de Commissie ook geen fout gemaakt door rekening te houden met de directe BKG-emissies ten gevolge van de activiteit en niet met de BKG-emissies gedurende de gehele levenscyclus. Uit de taxonomieverordening (
9
) blijkt namelijk dat het vereiste dat rekening wordt gehouden met de levenscyclus van een activiteit niet noodzakelijkerwijs geldt voor activiteiten die in een eerder of later stadium dan de betrokken economische activiteit plaatsvinden. De verplichting om rekening te houden met de productie, het gebruik en het einde van de levensduur van de door de economische activiteiten in verband met fossiel gas opgeleverde producten en diensten houdt dus niet in dat rekening wordt gehouden met de winning en de distributie van fossiel gas vóór de verbranding, aangezien deze activiteiten als zodanig niet onder de opwekking van elektriciteit vallen.
Overigens beoogt de taxonomieverordening een uniform classificatiesysteem in te voeren voor economische activiteiten die als ecologisch duurzaam worden beschouwd. Deze classificatie of taxonomie heeft dus betrekking op bepaalde economische activiteiten. De vaststelling door de Commissie van de technische screeningcriteria aan de hand waarvan kan worden bepaald of een activiteit kan worden geacht substantieel bij te dragen aan de mitigatie van klimaatverandering en geen ernstige afbreuk doet aan de milieudoelstellingen, heeft dus per geval betrekking op een concrete economische activiteit.
Aangezien ook de andere aangevoerde middelen ongegrond zijn gebleken, verwerpt het Gerecht het beroep in zijn geheel.
(
1
)	Gedelegeerde verordening (EU) 2022/1214 van de Commissie van 9 maart 2022 tot wijziging van gedelegeerde verordening (EU) 2021/2139 wat betreft economische activiteiten in bepaalde energiesectoren en gedelegeerde verordening (EU) 2021/2178 wat betreft specifieke openbaarmakingen voor die economische activiteiten (PB 2022, L 188, blz. 1; hierna: „bestreden verordening”).
(
2
)	Verordening (EU) 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2020 betreffende de totstandbrenging van een kader ter bevordering van duurzame beleggingen en tot wijziging van verordening (EU) 2019/2088 (PB 2020, L 198, blz. 13).
(
3
)	De artikelen 3 en 9 van de taxonomieverordening.
(
4
)	Gedelegeerde verordening (EU) 2021/2139 van de Commissie van 4 juni 2021 tot aanvulling van verordening (EU) 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad door technische screeningcriteria vast te stellen om de voorwaarden te bepalen waaronder een specifieke economische activiteit kan worden aangemerkt als substantieel bijdragend aan de mitigatie van klimaatverandering of de adaptatie aan klimaatverandering, en om uit te maken of die economische activiteit niet ernstig afbreuk doet aan een van de andere milieudoelstellingen (PB 2021, L 442, blz. 1).
(
5
)	Deze bepaling geeft een definitie van economische activiteiten die worden aangemerkt als substantieel bijdragend aan de mitigatie van klimaatverandering.
(
6
)	Artikel 31, lid 3, onder a) en b), van het Verdrag van Wenen inzake het verdragenrecht van 23 mei 1969 (United Nations Treaty Series, deel 1155, blz. 331).
(
7
)	Richtlijn 2011/70/Euratom van de Raad van 19 juli 2011 tot vaststelling van een communautair kader voor een verantwoord en veilig beheer van verbruikte splijtstof en radioactief afval (PB 2011, L 199, blz. 48).
(
8
)	Volgens de TEG vormt de drempel van 100 g CO2e/kWh een wetenschappelijk kader voor de naleving van de voorwaarde van bevordering van de transitie naar een klimaatneutrale economie en moet deze om de vijf jaar worden verlaagd.
(
9
)	Artikel 17, lid 2, en artikel 19, lid 1, onder g), van de taxonomieverordening.