62023CO0055
DIGRIET TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla)
17 ta’ Lulju 2023 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja – Risposta li tista’ tiġi dedotta b’mod ċar mill-ġurisprudenza – Ġurisdizzjoni, liġi applikabbli, rikonoxximent u infurzar ta’ deċiżjonijiet, aċċettazzjoni u infurzar ta’ atti awtentiċi fil-qasam tas-suċċessjoni u ħolqien ta’ Ċertifikat Ewropew tas-Suċċessjoni – Regolament (UE) Nru 650/2012 – Artikolu 10(1)(a) – Ġurisdizzjoni sussidjarja – Artikolu 267 TFUE – Obbligu li jiġu osservati l-istruzzjonijiet ta’ qorti superjuri”
Fil-Kawża C‑55/23 [Jurtukała] (
i
),
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mis-Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie (il-Qorti Distrettwali ta’ Szczecin, responsabbli għaż-żoni tan-naħa tal-lemin tax-xmara u tal-Punent, il-Polonja), permezz ta’ deċiżjoni tas‑6 ta’ Diċembru 2022, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fit‑3 ta’ Frar 2023, fil-proċedura
PA
fil-preżenza ta’:
MO,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla),
komposta minn D. Gratsias, President tal-Awla, M. Ilešič (Relatur) u I. Jarukaitis, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Campos Sánchez-Bordona,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li tagħti deċiżjoni permezz ta’ digriet motivat, konformement mal-Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja,
tagħti l-preżenti
Digriet
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament (UE) Nru 650/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑4 ta’ Lulju 2012 dwar il-ġuriżdizzjoni, il-liġi applikabbli, ir-rikonoxximent u l-infurzar ta’ deċiżjonijiet u l-aċċettazzjoni u l-infurzar ta’ strumenti awtentiċi fil-qasam tas-suċċessjonijiet u dwar il-ħolqien ta’ Ċertifikat Ewropew tas-Suċċessjoni (ĠU 2012, L 201, p. 107, rettifiki fil-ĠU 2012, L 344, p. 3, u fil-ĠU 2013, L 60, p. 140), kif ukoll tal-Artikolu 267 TFUE.
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ proċedura ġudizzjarja mressqa fuq talba ta’ PA, dwar id-determinazzjoni tal-eredi ta’ ħuha, li miet f’Hamburg (il-Ġermanja) fid‑9 ta’ Mejju 2020.
Il‑kuntest ġuridiku
Id‑dritt tal‑Unjoni
3
Il-premessi 23 u 30 tar-Regolament Nru 650/2012 huma fformulati kif ġej:
“(23)
Minħabba l-mobbiltà taċ-ċittadini li qed tiżdied u sabiex tkun żgurata l-amministrazzjoni tajba tal-ġustizzja fl-Unjoni [Ewropea] u jkun żgurat li jeżisti fattur ġenwin ta’ konnessjoni bejn is-suċċessjoni u l-Istat Membru li fih hija eżerċitata l-ġuriżdizzjoni, dan ir-Regolament għandu jipprovdi li l-fattur ta’ konnessjoni ġenerali għall-finijiet li jiġu determinati kemm il-ġuriżdizzjoni kif ukoll il-liġi applikabbli għandu jkun ir-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt. […]
[…]
(30)
Sabiex ikun żgurat li l-qrati tal-Istati Membri kollha jkunu jistgħu, għall-istess raġunijiet, jeżerċitaw ġuriżdizzjoni fir-rigward tas-suċċessjoni ta’ persuni b’residenza mhux abitwali fi Stat Membru fil-mument tal-mewt, dan ir-Regolament għandu jelenka b’mod eżawrjenti, f’ordni ġerarkika, ir-raġunijiet li għalihom tista’ tiġi eżerċitata tali ġuriżdizzjoni sussidjarja.”
4
Il-Kapitolu II ta’ dan ir-regolament, dwar il-“Ġuriżdizzjoni”, jinkludi b’mod partikolari l-Artikoli 4 sa 10 u 15 tiegħu.
5
L-Artikolu 4 tal-imsemmi regolament, intitolat “Ġuriżdizzjoni ġenerali”, jipprevedi:
“Il-qrati tal-Istat Membru li fih id-deċedut kellu r-residenza abitwali tiegħu fil-mument tal-mewt għandu jkollhom ġuriżdizzjoni biex jiddeċiedu dwar is-suċċessjoni fl-intier tagħha.”
6
Fil-paragrafu 1 tiegħu, l-Artikolu 5 tal-istess regolament, intitolat “Ftehim dwar l-għażla tal-qorti”, jipprevedi:
“Fejn il-liġi magħżula mid-deċedut biex tirregola s-suċċessjoni tiegħu skont l-Artikolu 22 hija l-liġi tal-Istat Membru [il-liġi ta’ Stat Membru], il-partijiet ikkonċernati jistgħu jaqblu li qorti jew il-qrati ta’ dak l-Istat Membru għandu jkollhom ġuriżdizzjoni esklużiva biex jieħdu deċiżjoniji dwar kwalunkwe kwistjoni relatata mas-suċċessjoni.”
7
L-Artikoli 6 sa 9 tar-Regolament Nru 650/2012 jispeċifikaw il-kundizzjonijiet li fihom l-Artikolu 5(1) ta’ dan ir-regolament huwa applikabbli.
8
L-Artikolu 10 tal-imsemmi regolament, intitolat “Ġuriżdizzjoni sussidjarja”, jipprevedi:
“1.   Meta r-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt ma tkunx tinsab fi Stat Membru, il-qrati ta’ Stat Membru fejn ikun hemm assi tal-patrimonju għandu madankollu jkollhom ġuriżdizzjoni biex jiddeċiedu dwar is-suċċessjoni fl-intier tagħha dment li:
(a)
id-deċedut kellu ċ-ċittadinanza ta’ dak l-Istat Membru fil-mument tal-mewt tiegħu; jew, fin-nuqqas ta’ dan,
(b)
id-deċedut kellu r-residenza abitwali preċedenti tiegħu f’dak l-Istat Membru, dment li, filwaqt li l-qorti tkun ġiet invokata, ma jkunx għadda aktar minn perijodu ta’ ħames snin minn meta dik ir-residenza abitwali tkun inbidlet.
2.   Fejn l-ebda qorti fi Stat Membru ma jkollha ġuriżdizzjoni skont il-paragrafu 1, il-qrati ta’ Stat Membru li fih ikun hemm assi tal-patrimonju, għandu madankollu jkollhom ġuriżdizzjoni biex jiddeċiedu dwar dawk l-assi.”
9
L-Artikolu 15 tal-istess regolament, intitolat “Verifika tal-ġuriżdizzjoni”, huwa fformulat kif ġej:
“Fejn il-qorti ta’ Stat Membru tkun invokata dwar kwistjoni ta’ suċċessjoni li ma għandhiex ġuriżdizzjoni fuqha skont dan ir-Regolament, hija għandha tiddikjara, ex officio, li ma għandhiex ġuriżdizzjoni.”
10
Fil-Kapitolu III tar-Regolament Nru 650/2012, intitolat “Il-Liġi Applikabbli”, l-Artikolu 22 ta’ dan tal-aħħar, li min-naħa tiegħu huwa intitolat “Għażla ta’ liġi”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Persuna tista’ tagħżel bħala l-liġi li tirregola s-suċċessjoni tagħha fl-intier tagħha l-liġi tal-Istat li hija jkollha ċ-ċittadinanza tiegħu fil-mument li fiha tkun qiegħda tagħmel l-għażla.
[…]”
Id‑dritt Pollakk
11
L‑Artikolu 386(6) tal-ustuwa – Kodeks postępowania cywilnego (il-Liġi dwar il-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili), tas‑17 ta’ Novembru 1964, fil-verżjoni tagħha applikabbli għall-kawża prinċipali (Dz. U. tal‑2021, pożizzjoni 1805, iktar ’il quddiem il-“Kodiċi tal-Proċedura Ċivili”), jipprevedi:
“Ir-raġunament ġuridiku espost fil-motivi tas-sentenza tal-qorti tat-tieni istanza jorbot kemm lill-qorti li lilha tintbagħat il-kawża kif ukoll lill-qorti tat-tieni istanza fl-istadju ta’ eżami mill-ġdid tal-kawża. Madankollu, dan ma jikkonċernax il-każijiet li fihom ikun hemm bidla fis-sitwazzjoni legali jew fattwali, jew li fihom, wara li l-qorti tat-tieni istanza tkun tat is-sentenza tagħha, is-Sąd Najwyższy [(il-Qorti Suprema, il-Polonja)], f’riżoluzzjoni li tiddeċiedi l-kwistjoni legali, tkun adottat evalwazzjoni ġuridika differenti.”
Il‑kawża prinċipali u d‑domandi preliminari
12
BF (iktar ’il quddiem “id-deċedut”), ta’ nazzjonalità Pollakka, miet fid‑9 ta’ Mejju 2020 f’Hamburg.
13
PA, oħt id-deċedut, ressqet talba quddiem is-Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie (il-Qorti Distrettwali ta’ Szczecin, responsabbli għaż-żoni tan-naħa tal-lemin tax-xmara u tal-Punent, il-Polonja), il-qorti tar-rinviju, għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-eredi tad-deċedut.
14
Fit-talba tagħha, PA indikat li l-aħħar residenza abitwali ta’ ħuha kienet tinsab f’Hamburg, li dan kellu proprjetà immobbli fil-Polonja u li ma kienx għażel liġi sabiex tirregola s-suċċessjoni tiegħu. Hija speċifikat ukoll li iben id-deċedut, il-konjuġi tiegħu, ommu, in-neputija tiegħu u hija nfisha kienu ddikjaraw li jirrinunzjaw għas-suċċessjoni quddiem qorti Ġermaniża.
15
Permezz ta’ digriet tat‑30 ta’ Awwissu 2022, il-qorti tar-rinviju ċaħdet it-talba ta’ PA għar-raġuni li l-qrati Pollakki ma kellhomx ġurisdizzjoni sabiex jiddeċiedu dwar is-suċċessjoni ta’ deċedut li l-aħħar residenza abitwali tiegħu kienet tinsab fi Stat Membru li ma huwiex ir-Repubblika tal-Polonja. Hija eskludiet l-applikazzjoni tar-regola ta’ ġurisdizzjoni sussidjarja prevista fl-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 billi kkunsidrat li din kienet tirrigwarda biss id-deċeduti li l-aħħar residenza abitwali tagħhom ma kinitx tinsab fi Stat Membru.
16
Permezz ta’ digriet tal‑14 ta’ Novembru 2022, is-Sąd Okręgowy w Szczecinie (il-Qorti Reġjonali ta’ Szczecin, il-Polonja), adita fl-appell, annullat id-digriet tat‑30 ta’ Awwissu 2022 billi qieset li l-interpretazzjoni adottata mill-qorti tar-rinviju tal-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 kienet żbaljata. Skont is-Sąd Okręgowy w Szczecinie (il-Qorti Reġjonali ta’ Szczecin), din id-dispożizzjoni tagħti ġurisdizzjoni sussidjarja lill-Istat Membru li fih id-deċedut ikun ħalla beni u li tiegħu kien ċittadin, anki jekk ir-residenza abitwali tiegħu ma kinitx tinsab f’dan l-Istat Membru.
17
Adita mill-ġdid bil-kawża prinċipali, il-qorti tar-rinviju ma taqbilx mal-interpretazzjoni tal-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012, mogħtija mis-Sąd Okręgowy w Szczecinie (il-Qorti Reġjonali ta’ Szczecin), li, fil-fehma tagħha, tmur kontra s-sens letterali tiegħu kif ukoll kontra l-għanijiet tar-Regolament Nru 650/2012.
18
Il-qorti tar-rinviju ssostni li, skont id-dritt nazzjonali, qorti adita hija marbuta bl-interpretazzjoni, anki jekk żbaljata, tad-dritt tal-Unjoni adottata minn qorti superjuri, b’tali mod li l-kunflitt ta’ interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni inkwistjoni jista’ jiġi solvut biss b’risposta tal-Qorti tal-Ġustizzja għal domanda preliminari. F’dan ir-rigward, hija tosserva li ebda dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali ma ssemmi espliċitament li risposta tal-Qorti tal-Ġustizzja tkun tippermettilha titbiegħed mill-interpretazzjoni tal-qorti superjuri. Madankollu, hija tqis li hija għandha, sabiex tikkontribwixxi għat-twettiq tal-għanijiet segwiti permezz tal-Artikolu 267 TFUE, tkun tista’ tieħu inkunsiderazzjoni b’mod sħiħ l-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni mogħtija minn sentenza preliminari, anki jekk din tkun differenti minn dik tal-qorti superjuri nazzjonali fil-kawża prinċipali.
19
F’dawn iċ-ċirkustanzi, is-Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie (il-Qorti Distrettwali ta’ Szczecin, responsabbli għaż-żoni tan-naħa tal-lemin tax-xmara u tal-Punent), iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
L-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament [Nru 650/2012] għandu jiġi interpretat fis-sens li japplika biss meta d-deċedut ma kien iddomiċiljat fl-ebda Stat Membru marbut bl-imsemmi regolament jew [fis-sens li] jagħti ġurisdizzjoni sussidjarja lill-Istat Membru li fih id-deċedut ħalla beni u li kellu n-nazzjonalità tiegħu fil-mument tal-mewt anki jekk, f’dak il-mument, ir-residenza abitwali tiegħu kienet tinsab fi Stat Membru ieħor marbut mill-istess regolament?
2)
Id-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Artikolu 267 TFUE, għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li bis-saħħa tagħha qorti tkun marbuta bl-evalwazzjoni ġuridika ta’ qorti superjuri dwar l-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, li tmur kontra dik mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja f’sentenza preliminari anki fil-kuntest ta’ każ speċifiku?”
Fuq id‑domandi preliminari
20
Skont l-Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’, f’kull ħin, fuq proposta tal-Imħallef Relatur u wara li jinstema’ l-Avukat Ġenerali, tiddeċiedi permezz ta’ digriet motivat meta r-risposta għal domanda magħmula tkun tista’ tiġi dedotta b’mod ċar mill-ġurisprudenza jew meta r-risposta għal tali domanda ma tħalli lok għal ebda dubju raġonevoli.
21
F’dan il-każ, il-Qorti tal-Ġustizzja tqis li, fir-rigward tal-ewwel domanda, il-formulazzjoni tal-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 ma tħalli lok għal ebda dubju raġonevoli u, fir-rigward tat-tieni domanda, li l-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni mitluba mill-qorti tar-rinviju tista’ tiġi dedotta b’mod ċar mis-sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov (C‑173/09, EU:C:2010:581). Għaldaqstant hemm lok li jiġi applikat l-Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura f’din il-kawża.
Fuq l‑ewwel domanda
22
Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 għandux jiġi interpretat fis-sens li r-regola ta’ ġurisdizzjoni sussidjarja prevista minn din id-dispożizzjoni tapplika biss meta r-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt kienet tinsab fi Stat Membru mhux marbut minn dan ir-regolament jew fi Stat terz.
23
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 650/2012 jistabbilixxi regola ta’ ġurisdizzjoni ġenerali li tipprovdi li għandhom ġurisdizzjoni sabiex jiddeċiedu dwar suċċessjoni fl-intier tagħha l-qrati tal-Istat Membru li fih id-deċedut kellu r-residenza abitwali tiegħu fil-mument tal-mewt tiegħu.
24
Meta d-deċedut kellu r-residenza abitwali tiegħu fi Stat Membru, il-qrati ta’ Stat Membru ieħor li huwa kellu n-nazzjonalità tiegħu jistgħu jiksbu ġurisdizzjoni, skont l-Artikoli 5 sa 9 tar-Regolament Nru 650/2012, meta d-deċedut ikun għażel, skont l-Artikolu 22 ta’ dan ir-regolament, il-liġi ta’ dan l-aħħar Stat Membru bħala l-liġi li tirregola s-suċċessjoni tiegħu fl-intier tagħha.
25
Barra minn hekk, l-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 jistabbilixxi regola ta’ ġurisdizzjoni sussidjarja sabiex tingħata deċiżjoni dwar is-suċċessjoni fl-intier tagħha favur il-qrati tal-Istat Membru li fih jinsabu beni tas-suċċessjoni, sa fejn id-deċedut kellu n-nazzjonalità ta’ dan l-Istat Membru fil-mument tal-mewt tiegħu. Madankollu, kif jirriżulta mill-formulazzjoni tal-ewwel parti tal-Artikolu 10(1) ta’ dan ir-regolament, il-ġurisdizzjoni sussidjarja bbażata fuq din id-dispożizzjoni hija prevista biss fil-każ fejn ir-residenza abitwali tad-deċedut, fil-mument tal-mewt tiegħu, ma tkunx tinsab fi Stat Membru.
26
Għandu jitfakkar, f’dan ir-rigward, li l-Qorti tal-Ġustizzja, fl-interpretazzjoni tal-Artikolu 10(1) (a) tar-Regolament Nru 650/2012 fis-sentenza tas‑7 ta’ April 2022, V A u Z A (Ġurisdizzjoni sussidjarja fil-qasam tas-suċċessjoni), (C‑645/20, EU:C:2022:267), speċifikat li kemm l-Artikolu 4 ta’ dan ir-regolament kif ukoll l-Artikolu 10(1) tiegħu għandhom l-għan uniku li jiddefinixxu kriterji uniformi ta’ ġurisdizzjoni sabiex tittieħed deċiżjoni dwar suċċessjoni fl-intier tagħha. Dan l-Artikolu 10, li jinsab fil-Kapitolu II tal-imsemmi regolament li jistabbilixxi sett ta’ regoli ta’ ġurisdizzjoni fil-qasam tas-suċċessjoni, jipprevedi ġurisdizzjoni sussidjarja meta mqabbla mal-ġurisdizzjoni ġenerali stabbilita mir-regola li tinsab fl-Artikolu 4 tal-istess regolament, li tindika lill-qrati tal-post ta’ residenza abitwali tad-deċedut bħala l-qrati li għandhom ġurisdizzjoni sabiex jiddeċiedu dwar is-suċċessjoni kkonċernata fl-intier tagħha (sentenza tas‑7 ta’ April 2022, V A u Z A (Ġurisdizzjoni sussidjarja fil-qasam tas-suċċessjoni), C‑645/20, EU:C:2022:267, punt 30).
27
F’dan il-kuntest, il-Qorti tal-Ġustizzja speċifikat li ma teżistix relazzjoni ġerarkika bejn il-forum stabbilit fl-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 650/2012 u l-forum stabbilit fl-Artikolu 10 tiegħu, peress li kull wieħed minnhom jirreferi għal każijiet distinti. Bl-istess mod, il-fatt li l-ġurisdizzjoni msemmija fl-Artikolu 10 ta’ dan ir-regolament hija kklassifikata bħala “sussidjarja” ma jfissirx li din id-dispożizzjoni hija inqas vinkolanti minn dik tal-Artikolu 4 tal-imsemmi regolament, dwar il-ġurisdizzjoni ġenerali. F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li l-użu tat-terminu “madankollu” fl-Artikolu 10(1) tal-istess regolament jissuġġerixxi li din id-dispożizzjoni tirreferi għal regola ta’ ġurisdizzjoni ekwivalenti u komplementari għar-regola ta’ ġurisdizzjoni ġenerali stabbilita f’dan l-Artikolu 4, b’tali mod li, fil-każ ta’ inapplikabbiltà ta’ dan l-aħħar artikolu, hemm lok li jiġi vverifikat jekk il-kriterji ta’ ġurisdizzjoni previsti fl-Artikolu 10 humiex issodisfatti (sentenza tas‑7 ta’ April 2022, V A u Z A (Ġurisdizzjoni sussidjarja fil-qasam tas-suċċessjoni), C‑645/20, EU:C:2022:267, punti 33 u 34).
28
Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li dawn ir-regoli ta’ ġurisdizzjoni sabiex tittieħed deċiżjoni dwar suċċessjoni fl-intier tagħha ma joffrux lill-partijiet ikkonċernati l-possibbiltà li jagħżlu, skont l-interessi tagħhom, il-forum ta’ Stat Membru, bla ħsara għall-applikazzjoni tal-Artikolu 5 tal-imsemmi regolament fil-każ ta’ għażla mid-deċedut tal-liġi applikabbli għas-suċċessjoni tiegħu (sentenza tas‑7 ta’ April 2022, V A u Z A (Ġurisdizzjoni sussidjarja fil-qasam tas-suċċessjoni), C‑645/20, EU:C:2022:267, punt 32).
29
Fir-rigward, b’mod partikolari, taċ-ċirkustanzi li fihom il-Qorti tal-Ġustizzja adottat tali interpretazzjoni, għandu jiġi rrilevat li, fil-punt 25 tas-sentenza tas‑7 ta’ April 2022, V A u Z A (Ġurisdizzjoni sussidjarja fil-qasam tas-suċċessjoni) (C‑645/20, EU:C:2022:267), il-Qorti tal-Ġustizzja bdiet mill-premessa li r-residenza abitwali tad-deċedut kienet tinsab fir-Renju Unit, jiġifieri fi Stat Membru li, anki qabel il-ħruġ ta’ dan il-pajjiż mill-Unjoni, ma kienx marbut bir-Regolament Nru 650/2012. Hija qieset, għall-finijiet tal-interpretazzjoni tal-Artikolu 10 ta’ dan ir-regolament, li r-regoli ta’ ġurisdizzjoni previsti f’dan l-artikolu setgħu japplikaw meta d-deċedut kellu r-residenza abitwali tiegħu fi Stat Membru tal-Unjoni li ma huwiex marbut bl-imsemmi regolament.
30
F’dan il-każ, kif jirriżulta mid-deċiżjoni tar-rinviju, l-aħħar residenza abitwali tad-deċedut kienet tinsab fil-Ġermanja u dan tal-aħħar ma għażilx il-liġi applikabbli għas-suċċessjoni tiegħu fl-intier tagħha.
31
F’dawn iċ-ċirkustanzi, mill-formulazzjoni inekwivoka tal-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 jirriżulta b’mod ċar li din id-dispożizzjoni ma tapplikax f’sitwazzjoni, bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, fejn ir-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt tiegħu kienet tinsab fi Stat Membru marbut b’dan ir-regolament.
32
Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal hawn fuq, ir-risposta għall-ewwel domanda għandha tkun li l-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament Nru 650/2012 għandu jiġi interpretat fis-sens li r-regola ta’ ġurisdizzjoni sussidjarja prevista minn din id-dispożizzjoni tapplika biss meta r-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt kienet tinsab fi Stat Membru mhux marbut b’dan ir-regolament jew fi Stat terz.
Fuq it‑tieni domanda
33
Permezz tat-tieni domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk id-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Artikolu 267 TFUE, jipprekludix li qorti nazzjonali, li tiddeċiedi wara l-annullament tad-deċiżjoni tagħha minn qorti superjuri, tkun marbuta, skont id-dritt proċedurali nazzjonali, bl-evalwazzjonijiet ta’ dritt magħmula minn dik il-qorti superjuri, meta dawn l-evalwazzjonijiet ma jkunux konformi mad-dritt tal-Unjoni, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja.
34
F’dan ir-rigward, hija ġurisprudenza stabbilita li l-Artikolu 267 TFUE jagħti lill-qrati nazzjonali l-usa’ diskrezzjoni sabiex jadixxu lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk huma jqisu li kawża pendenti quddiemhom tqajjem kwistjonijiet li jeħtieġu interpretazzjoni jew evalwazzjoni tal-validità tad-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni neċessarji għar-riżoluzzjoni tat-tilwima mressqa quddiemhom (sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov, C‑173/09, EU:C:2010:581, punt 26 u l-ġurisprudenza ċċitata).
35
Barra minn hekk, għandu jitfakkar li sentenza mogħtija b’mod preliminari mill-Qorti tal-Ġustizzja hija vinkolanti fuq il-qorti nazzjonali, fir-rigward tal-interpretazzjoni jew tal-validità tal-atti tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni inkwistjoni, għas-soluzzjoni tat-tilwima fil-kawża prinċipali (sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov, C‑173/09, EU:C:2010:581, punt 29 u l-ġurisprudenza ċċitata).
36
F’dan ir-rigward, il-qorti nazzjonali, wara li tkun eżerċitat id-diskrezzjoni mogħtija lilha mit-tieni paragrafu tal-Artikolu 267 TFUE hija marbuta, għas-soluzzjoni tat-tilwima fil-kawża prinċipali, bl-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet inkwistjoni mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja u għandha, jekk ikun il-każ, tinjora l-evalwazzjonijiet ta’ qorti superjuri jekk tikkunsidra, fid-dawl ta’ din l-interpetazzjoni, li dawn ma jikkonformawx mad-dritt tal-Unjoni (sentenzi tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov, C‑173/09, EU:C:2010:581, punt 30 u tad‑9 ta’ Settembru 2021, Dopravní podnik hl. m. Prahy, C‑107/19, EU:C:2021:722, punt 46).
37
Barra minn hekk, skont il-prinċipju ta’ supremazija tad-dritt tal-Unjoni, fl-assenza tal-possibbiltà li tinterpreta l-leġiżlazzjoni nazzjonali konformement mar-rekwiżiti tad-dritt tal-Unjoni, il-qorti nazzjonali li tkun responsabbli tapplika, fil-kuntest tal-ġurisdizzjoni tagħha, id-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni għandha l-obbligu li tiżgura l-effett sħiħ tagħhom billi, jekk ikun meħtieġ, ma tapplikax, ex officio, kwalunkwe dispożizzjoni kuntrarja tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, mingħajr ma jkollha għalfejn titlob jew tistenna l-annullament preċedenti tagħha permezz tal-proċess leġiżlattiv jew permezz ta’ kwalunkwe proċess kostituzzjonali ieħor (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov, C‑173/09, EU:C:2010:581, punt 31 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tad‑9 ta’ Settembru 2021, Dopravní podnik hl. m. Prahy, C‑107/19, EU:C:2021:722, punt 45 u l-ġurisprudenza ċċitata).
38
Fir-rigward, b’mod partikolari, tal-eżistenza ta’ regoli tad-dritt intern li jipprevedu li qorti nazzjonali hija marbuta b’mod inkundizzjonat bl-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni magħmula minn qorti nazzjonali oħra, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li d-dritt tal-Unjoni jipprekludi li qorti nazzjonali tkun marbuta b’regola nazzjonali li tipprovdi li l-evalwazzjonijiet magħmula minn qorti superjuri nazzjonali huma imposti fuqha, meta jkun jidher li dawn l-evalwazzjonijiet ma humiex konformi mad-dritt tal-Unjoni (sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 2010, Elchinov, C‑173/09, EU:C:2010:581, punt 32).
39
F’dawn iċ-ċirkustanzi, ir-rekwiżit li jiġi żgurat l-effett sħiħ tad-dritt tal-Unjoni jinkludi l-obbligu, għall-qrati nazzjonali, li, jekk ikun il-każ, jemendaw ġurisprudenza stabbilita jekk din tkun ibbażata fuq interpretazzjoni tad-dritt intern li tkun inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni (sentenza tad‑9 ta’ Settembru 2021, Dopravní podnik hl. m. Prahy, C‑107/19, EU:C:2021:722, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).
40
Minn dan isegwi li, f’dan il-każ, il-qorti tar-rinviju għandha l-obbligu li tiżgura l-effett sħiħ tal-Artikolu 267 TFUE billi fejn ikun neċessarju tħalli inapplikati, ex officio, id-dispożizzjonijiet proċedurali nazzjonali, f’dan il-każ, dawk tal-Artikolu 386(6) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili, li jimponulha li tapplika l-interpretazzjoni legali adottata mis-Sąd Okręgowy w Szczecinie (il-Qorti Reġjonali ta’ Szczecin), meta din l-interpretazzjoni ma tkunx kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja.
41
Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal hawn fuq, ir-risposta għat-tieni domanda għandha tkun li d-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Artikolu 267 TFUE, għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi li qorti nazzjonali, li tiddeċiedi wara l-annullament tad-deċiżjoni tagħha minn qorti superjuri, tkun marbuta, skont id-dritt proċedurali nazzjonali, bl-evalwazzjonijiet ta’ dritt magħmula minn dik il-qorti superjuri, meta dawn l-evalwazzjonijiet ma jkunux konformi mad-dritt tal-Unjoni, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja.
Fuq l‑ispejjeż
42
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Għaxar Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-Artikolu 10(1)(a) tar-Regolament (UE) Nru 650/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑4 ta’ Lulju 2012 dwar il-ġuriżdizzjoni, il-liġi applikabbli, ir-rikonoxximent u l-infurzar ta’ deċiżjonijiet u l-aċċettazzjoni u l-infurzar ta’ strumenti awtentiċi fil-qasam tas-suċċessjonijiet u dwar il-ħolqien ta’ Ċertifikat Ewropew tas-Suċċessjoni,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
ir-regola ta’ ġurisdizzjoni sussidjarja prevista minn din id-dispożizzjoni tapplika biss meta r-residenza abitwali tad-deċedut fil-mument tal-mewt kienet tinsab fi Stat Membru mhux marbut b’dan ir-regolament jew fi Stat terz.
2)
Id-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Artikolu 267 TFUE,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
jipprekludi li qorti nazzjonali, li tiddeċiedi wara l-annullament tad-deċiżjoni tagħha minn qorti superjuri, tkun marbuta, skont id-dritt proċedurali nazzjonali, bl-evalwazzjonijiet ta’ dritt magħmula minn dik il-qorti superjuri, meta dawn l-evalwazzjonijiet ma jkunux konformi mad-dritt tal-Unjoni, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Pollakk.
(
i
)	L-isem ta’ din il-kawża huwa isem fittizju. Huwa ma jikkorrispondix mal-isem reali ta’ ebda parti fil-proċedura.