62002CJ0195_MT
Partijiet
Motivi tas-sentenza
Parti operattiva
Partijiet
Fil-kawża C-195/02,
li għandha bħala suġġett rikors għal nuqqas ta' twettiq ta' obbligu taħt l-Artikolu 226 KE,
imressaq fis-27 ta' Mejju 2002
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej,
irrappreżentata minn F. Castillo de la Torre u W. Wils, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
rikorrenti,
vs
Ir-Renju ta' Spanja, irrappreżentat minn N. Díaz Abad, bħala aġent, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
konvenut,
sostnut mir-
Renju ta' l-Olanda,
irrappreżentat minn H. G. Sevenster u S. Terstal, bħala aġenti,
u mir-
Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, irrappreżentat minn P. Ormond, bħala aġent, assistit minn A. Robertson, barrister,
intervenjenti,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn C. W. A. Timmermans, President ta' l-Awla, J.-P. Puissochet, R. Schintgen (Relatur),  F. Macken u N. Colneric, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: P. Léger,
Reġistratur: M. Múgica Arzamendi, Amministratur Prinċipali,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta ta' l-4 ta' Diċembru 2003,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali ppreżentati fis-seduta ta' l-4 ta' Marzu 2004,
tagħti l-preżenti
Sentenza
Motivi tas-sentenza
1. Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tikkonstata li, billi adotta l-Artikoli 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolamento de conductores (Regolament dwar is-sewwieqa), adottat permezz tar-Real Decreto (Digriet Irjali) 772/1997, tat-30 ta' Mejju 1997 (BOE nru 135, tas-6 ta' Ġunju 1997, p. 17348), u s-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a), kif ukoll taħt il-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE, tad-29 ta' Lulju 1991, dwar il-liċenzji tas-sewqan (ĠU L 237, p. 1), kif emendata permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 96/47/KE, tat-23 ta' Lulju 1996 (ĠU L 235, p. 1, aktar 'il quddiem id-"Direttiva 91/439").
Il-kuntest ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
2. L-ewwel premessa tad-Direttiva 91/439 hija fformulata bil-mod segwenti:
"[...] għall-għan tal-politika komuni tat-trasport, u bħala kontribuzzjoni sabiex titjieb is-sigurtà tat-traffiku fit-toroq, kif ukoll sabiex jeħfief il-moviment tan-nies li jmorru joqogħdu fi Stat Membru ieħor għajr dak li fih ikunu għaddew minn test tas-sewqan, jixraq illi għandu jkun hemm mudell Komunitarju tal-liċenzja tas-sewqan nazzjonali li tkun rikonoxxuta reċiprokament mill-Istati Membri mingħajr l-ebda obbligu li jiġu mibdula l-liċenzji".
3. Skond id-disa' u l-għaxar premessi ta' l-istess direttiva:
"[…] [i]d-dispożizzjonijiet iddikjarati fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 80/1263/KEE, u b'mod partikolari l-obbligu li jiġu mibdula l-liċenzji tas-sewqan f'perijodu taż-żmien ta' sena mill-bidla tar-residenza normali, joħolqu ostaklu għall-moviment ħieles tal-persuni; […] dan mhux aċċettat fid-dawl tal-progress magħmul lejn l-integrazzjoni Ewropea;
[…] b'żieda ma' dan, għar-raġunijiet konnessi mas-sigurtà fuq it-triq u mat-traffiku, l-Istati Membri għandhom ikunu kapaċi li japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom meta jirtiraw, jissospendu u jikkanċellaw il-liċenzji tas-sewqan [lid-detenturi] kollha ta' liċenzja tas-sewqan wara li jkun kisbu r-residenza normali fit-territorju tagħhom."
4. L-Artikolu 1 tad-Direttiva 91/439 jipprovdi li:
"1. L-Istati Membri għandhom idaħħlu liċenzja nazzjonali tas-sewqan imsejsa fuq il-mudell Komunitarju deskritt fl-Anness I jew Ia, skond id-dispożizzjonijiet ta' din id-Direttiva.
2. Il-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri għandhom ikunu rrikonoxxuti reċiprokament.
3. Meta [d-detentur] ta' liċenzja nazzjonali valida tas-sewqan imur joqgħod normalment fi Stat Membru ieħor għajr dak li jkun ħariġlu l-liċenzja, l-Istat Membru ospitanti jista' japplika, fuq [id-detentur] tal-liċenzja, [i]r-regoli nazzjonali tiegħu fil-perijodu taż-żmien tal-validità tal-liċenzji, il-kontrolli mediċi u l-arranġamenti dwar it-taxxi u jista' jdaħħal fil-liċenzja kull tagħrif indispensabbli għall-amministrazzjoni."
5. L-Artikolu 7(1)(a) ta' l-istess direttiva jipprovdi li:
"1. Il-liċenzji tas-sewqan għandhom, barra minn hekk, jinħarġu biss lil dawk l-applikanti:
(a) li jkunu għaddew mit-test tal-ħiliet u l-imġiba u test tat-teorija u li jilħqu l-istandards mediċi, skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Annessi II u III".
6. Skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva 91/439:
"1. Meta [d-detentur] ta' liċenzja valida tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru jkollu r-residenza normali fi Stat Membru ieħor, jista' jitlob illi l-liċenzja tas-sewqan tiegħu tiġi mibdula ma' liċenzja ekwivalenti; għandu jiddependi mill-Istat Membru li jeffettwa dan il-bdil sabiex jikkontrolla, jekk meħtieġ, jekk il-liċenzja mogħtija tkunx fil-fatt għadha valida.
2. Bla ħsara għat-tħaris tal-prinċipju tat-territorjalità tal-liġijiet kriminali u tal-pulizija, l-Istati Membri tar-residenza normali jistgħu japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom dwar ir-restrizzjoni, is-sospensjoni, l-irtirar jew it-tħassir tad-dritt tas-sewqan fuq [id-detentur] ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor u, jekk meħtieġ, jibdlu l-liċenzja b'dan il-għan.
3. L-Istat Membru li jeffettwa l-bdil għandu jagħti lura l-liċenzja l-qadima lill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru li jkun ħariġha u jagħti r-raġunijiet tiegħu għaliex għamel dan.
4. Stat Membru jista' jirrifjuta li jirrikonoxxi l-validità ta' kull liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor lill-persuna li tkun, fit-territorju ta' l-Istat ta' qabel, bla ħsara għal waħda mill-miżuri riferiti fil-paragrafu 2.
Stat Membru jista' l-istess jirrifjuta li joħroġ liċenzja tas-sewqan lil applikant li jkun bla ħsara għal din il-miżura fi Stat Membru ieħor.
[…]"
7. Skond l-Artikolu 9 tad-Direttiva 91/439, residenza "normali" tfisser il-post fejn persuna tgħix normalment, jiġifieri għal ta' l-inqas 185 jum f'kull sena kalendarja, minħabba rabtiet personali u tax-xogħol, jew, fil-każ ta' persuna li ma jkollhiex irbit ta' xogħol, minħabba r-rabtiet personali li juru rabtiet mill-qrib bejn din il-persuna u l-post fejn tgħix.
8. Skond il-punt 2 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439, il-liċenzja tas-sewqan għandu jkun fiha sitt paġni.
9. Skond il-punt 4 ta' l-Anness I ta' l-istess direttiva:
"Fejn [id-detentur] ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ikun mar jirresjedi normalment fi Stat Membru ieħor, dan ta' l-aħħar jista' jindika:
– il-bidla/bidliet tar-residenza fil-paġna 6,
– it-tagħrif meħtieġ għal skopijiet amministrattivi bħalma huma r-reati serji kommessi fit-territorju tiegħu, fil-paġna 5,
sakemm jiddaħħal ukoll dan it-tip ta' tagħrif fil-liċenzji li (l-Istat) joħroġ u li jkun hemm spazju disponibbli għal dan il-għan."
10. Id-Direttiva 96/47, li daħlet fis-seħħ fit-18 ta' Settembru 1996, żiedet, fost l-oħrajn, l-Anness Ia mad-Direttiva 91/439. Dan l-anness joffri lill-Istati Membri l-possibbiltà li joħorġu liċenzji skond mudell definit, li hu differenti minn dak previst fl-Anness I tad-Direttiva 91/439. Dan it-tieni mudell ta' liċenzja jieħu l-forma ta' karta polikarbonata bħal dawk li jintużaw għall-karti tal-bank u karti ta' kreditu.
11. Skond il-punt 2 ta' l-imsemmi Anness Ia, dan il-mudell ta' liċenzja għandu jkollu żewġ naħat u fuq in-naħa ta' wara għandu jkun hemm spazju rriżervat għall-Istat Membru ospinanti sabiex eventwalment ikun jista', fil-kuntest ta' l-applikazzjoni tal-punt 3(a) ta' dan l-Anness, jinkludi d-dettalji personali li huma indispensabbli għall-amministrazzjoni tal-liċenzja.
12. Il-punt 3(a) ta' l-Anness Ia tad-Direttiva 91/439 jipprovdi li:
"Fejn id-detentur ta' liċenz[j]a tas-sewqan maħruġa minn xi Stat Membru f'konformità ma' dan l-Anness ikollu r-residenza normali tiegħu f'xi Stat Membru ieħor, dak l-Istat Membru jista' jdaħħal fil-liċenz[j]a informazzjoni li hija essenzjali għall-amministrazzjoni tagħha, sakemm idaħħal ukoll din it-tip ta' informazzjoni fil-liċenz[j]i li joħroġ u sakemm jibqa' biżżejjed spazju għal dan il-għan."
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
13. Id-Direttiva 91/439 ġiet trasposta fid-dritt Spanjol permezz tar-Regolament dwar is-sewwieqa. L-Artikoli 21 sa 29 ta' dan ir-regolament jirrigwardaw il-validità, fi Spanja, ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra.
14. L-Artikolu 21 tar-Regolament dwar is-sewwieqa jipprovdi li l-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra skond il-leġiżlazzjoni Komunitarja jibqgħu validi fi Spanja taħt il-kundizzjonijiet li taħthom ikunu nħarġu mill-Istat Membru ta' oriġini, sakemm l-età meħtieġa għas-sewqan tikkorrispondi għal dik stabbilita sabiex wieħed iġib liċenzja tas-sewqan Spanjola li tkun ekwivalenti.
15. L-Artikolu 22 ta' l-istess regolament, li jikkonċerna r-reġistrazzjoni fir-Registro de Conductores e Infractores (reġistru tas-sewwieqa u tal-persuni li jwettqu reati), jipprovdi li, meta d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor jistabbilixxi r-residenza normali tiegħu fi Spanja u huwa jsuq jew jixtieq isuq vettura, huwa għandu sitt xhur mid-data li fiha r-residenza tiegħu tkun ġiet ifformalizzata jew iddokumentata sabiex it-tagħrif dwar il-liċenzja tiegħu jiġi inkluż fir-reġistru tas-sewwieqa u tal-persuni li jwettqu reati. Skond din l-istess dispożizzjoni, l-amministrazzjoni kompetenti għandha tinkludi fil-liċenzja tas-sewqan id-dettalji kollha neċessarji għall-amministrazzjoni tagħha u, b'mod partikolari, il-post ta' residenza normali tad-detentur ta' l-imsemmija liċenzja.
16. L-Artikolu 23 tar-Regolament dwar is-sewwieqa jipprovdi li:
"1. Id-detentur ta' liċenzja huwa suġġett għall-eżamijiet tal-ħiliet mentali u fiżiċi tiegħu fl-istess intervalli bħal dawk previsti fl-Artikolu 16 ta' dan ir-regolament għal-liċenzji tas-sewqan maħruġa fi Spanja mid-data li fiha t-tagħrif tal-liċenzja jiġi inkluż fir-reġistru.
2. Ir-riżultati ta' l-eżamijiet imsemmija fil-paragrafu preċedenti għandhom jiġu kkomunikati lill-Jefatura Provincial de Tráfico [amministrazzjoni provinċjali tat-traffiku], li għandha tieħu nota tagħhom u tavża lill-persuna kkonċernata bid-data sa meta għandha tagħmel l-eżami sussegwenti u tgħarrafha bir-riżultati tagħha, data li għandha tissemma fil-liċenzja tas-sewqan tagħha."
17. Skond l-Artikolu 24 ta' l-imsemmi regolament, "is-segwenti ma jagħtux lid-detentur tagħhom id-dritt li jsuq vettura fi Spanja:
(a) il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jkunx ħares l-obbligu tagħhom li jirreġistra d-dettalji personali tiegħu f'Jefatura Provincial de Tráfico, skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 22 ta' dan ir-regolament, sakemm huwa jagħmel dan;
(b) il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jkunx għamel l-eżami tal-ħiliet mentali u fiżiċi tiegħu fit-terminu indikat mill-Jefatura Provincial de Tráfico rilevanti, sakemm huwa jagħmel dan. Jekk ikun għadda terminu ta' aktar minn erba' snin mid-data li fiha huwa kellu jagħmel l-aħħar eżami, il-liċenzja ma tibqax aktar valida għas-sewqan fi Spanja, u dan il-fatt għandu jissemma fil-liċenzja tas-sewqan u fir-reġistru;
(c) il-liċenzji li d-detentur tagħhom ma jgħaddix mill-eżami hawn fuq imsemmi, u dan il-fatt għandu wkoll jissemma fil-liċenzja u fir-reġistru;
(d) il-liċenzji li l-perijodu ta' validità tagħhom ikun skada."
18. Skond l-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa, "il-Jefatura Provincial de Tráfico għandu jissostitwixxi liċenzja tas-sewqan ex officio, jekk, minħabba l-karatteristiċi ta' din ta' l-aħħar, minħabba l-fatt li l-ispazju kollu jkun użat jew minħabba raġunijiet oħra, huwa impossibbli li jissemma t-tagħrif neċessarju għall-amministrazzjoni tagħha skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 23 ta' dan ir-regolament."
19. Skond is-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, intitolata "ħiliet mentali u fiżiċi":
"Fi żmien it-terminu ta' erba' snin imsemmi fl-Artikolu 17(3) ta' dan ir-regolament, li jibda jiddekorri mid-dħul tiegħu fis-seħħ, id-detenturi tal-liċenzji tas-sewqan li ma jkunx irnexxielhom jiksbu t-tiġdid tagħhom peress li ma kellhomx il-ħiliet mentali u fiżiċi previsti fl-Annessi I u II tar-Real Decreto 2272/1985, ta' l-14 ta' Diċembru 1985, jistgħu jiksbuh sakemm jippreżentaw applikazzjoni f'dan is-sens, iressqu provi tal-ħiliet mentali u fiżiċi msemmija fl-Anness IV ta' dan ir-regolament u sakemm ma jkunx għadda terminu ta' aktar mid-doppju tat-terminu ta' validità tal-liċenzja skaduta minn meta din tkun inħarġet jew minn meta din tkun iġġeddet l-aħħar darba.
Id-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan miksuba qabel id-dħul fis-seħħ ta' dan ir-regolament li, meta japplikaw għal estensjoni tal-perijodu ta' validità, ma jkollhomx il-ħiliet mentali u fiżiċi msemmija fl-Anness IV ta' l-imsemmi regolament, jistgħu jiksbu l-estensjoni jekk jippreżentaw applikazzjoni għal dan il-għan u jekk iġibu prova tal-ħiliet imsemmija fl-Anness I u II tar-Real Decreto 2272/1985, ta' l-4 ta' Diċembru 1985."
Il-proċedura prekontenzjuża
20. Wara skambju ta' ittri mal-Gvern Spanjol, il-Kummissjoni, peress li kkunsidrat li r-Renju ta' Spanja kien naqas mill-obbligi tiegħu taħt id-Direttiva 91/439, fis-27 ta' Ottubru 1999 bagħtitlu ittra ta' intimazzjoni fejn talbitu jippreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu f'terminu ta' xahrejn.
21. Peress li ma kinitx konvinta mill-ispjegazzjonijiet ipprovduti mill-Gvern Spanjol, fis-26 ta' Lulju 2001, il-Kummissjoni ħarġet opinjoni motivata fejn stiednet lill-imsemmi Stat Membru jieħu l-miżuri neċessarji sabiex jikkonforma ruħu ma' din l-opinjoni f'terminu ta' xahrejn, li kien jibda jiddekorri min-notifika ta' l-istess opinjoni.
22. Peress li l-Gvern Spanjol kien informa lill-Kummissjoni li ma kienx ser jibdel il-pożizzjoni tiegħu, din ta' l-aħħar iddeċidiet li tressaq dan ir-rikors.
23. Permezz ta' digrieti tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ta' l-10 ta' Ottubru 2002, ir-Renju ta' l-Olanda kif ukoll ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq ġew awtorizzati jintervjenu f'din il-każwa in sostenn tat-talbiet tar-Renju ta' Spanja. Madankollu, il-Gvern tal-Renju Unit biss ippreżenta sottomissjonijiet ta' l-intervent.
Fuq l-ammissibbiltà ta' l-intervent tar-Renju Unit
L-argumenti tal-partijiet
24. Il-Kummissjoni ssostni li r-rikors għal intervent tar-Renju Unit huwa inammissibbli peress li dan l-Istat Membru jintervjeni biss parzjalment in sostenn tar-Renju ta' Spanja, billi t-talbiet tiegħu jirrigwardaw biss l-ewwel ilment mit-tlieta invokati mill-Kummissjoni u billi dawn ma jaqgħux kjarament fl-iskema ta' difiża adottata mir-Renju ta' Spanja.
25. Il-Gvern tar-Renju Unit iwieġeb li l-eċċezzjoni mqajma mill-Kummissjoni mhijiex ammissibbli. Il-pożizzjoni tal-Kummissjoni tirriżulta minn analiżi żbaljata tal-ġurisprudenza u minn qari superfiċjali tat-talbiet tar-rikors tiegħu għal intervent.
Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
26. Għandu jiġi mfakkar li, skond ir-raba' paragrafu ta' l-Artikolu 40 ta' l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja, "[r]ikorsi għal intervent jistgħu [j]kollhom bħala oġġett biss is-sostenn tat-talbiet ta' waħda mill-partijiet".
27. Filwaqt li huwa minnu, kif irrilevat mill-Kummissjoni, li l-intervent tar-Renju Unit huwa bbażat fuq argumenti parzjalment differenti minn dawk imressqa mill-Gvern Spanjol, jibqa' l-fatt li l-argumenti tal-Gvern tar-Renju Unit huma intiżi sabiex, bħal dawk tal-Gvern Spanjol, juru li r-rikors tal-Kummissjoni għandu jiġi miċħud.
28. Għalhekk, għandu jiġi kkonstatat li l-għan tat-talbiet tar-rikors għal intervent tar-Renju Unit huwa li jsostni t-talbiet tar-Renju ta' Spanja.
29. Għandu jingħad ukoll li, kuntrarjament għal dak li sostniet il-Kummissjoni fis-seduta, mis-sentenza tas-17 ta' Marzu 1993, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (C-155/91, Ġabra p. I-939) ma jirriżultax li, il-fatt li r-rikors għal intervent tar-Renju Unit jirrigwarda wieħed biss mit-tliet ilmenti invokati in sostenn tar-rikors, huwa ta' natura tali li jrendi dan l-intervent inammissibbli.
30. Fil-fatt, mis-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill, iċċitata aktar 'il fuq, jirriżulta li t-talbiet tar-rikors għal intervent in kwistjoni f'din il-kawża kienu jikkonċernaw l-annullament ta' artikolu partikolari ta' direttiva għal motivi li huma kompletament differenti minn dawk invokati mir-rikorrenti sabiex tikseb l-annullament tad-direttiva kollha, u dan wassal lill-Qorti tal-Ġustizzja għall-konklużjoni li t-talbiet ta' l-intervent ma setgħux jiġu kkunsidrati bħala li għandhom l-istess suġġett bħal dawk li huma kienu ġew imressqa sabiex isostnu.
31. F'dan il-każ, kif jirriżulta mill-punt 28 ta' din is-sentenza, it-talbiet tar-rikors għal intervent imressaq mir-Renju Unit kellhom preċiżament l-għan li jsostnu t-talbiet tal-konvenut.
32. Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà mqajma mill-Kummissjoni kontra r-rikors għal intervent tar-Renju-Unit għandha tiġi miċħuda.
Fuq ir-rikors
33. In sostenn tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tinvoka tliet ilmenti li jirrigwardaw, l-ewwel nett, il-proċedura ta' reġistrazzjoni tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra, it-tieni nett, l-obbligu li wħud minn dawn il-liċenzji tas-sewqan jiġu mibdula ma' liċenzji tas-sewqan Spanjoli u, it-tielet nett, il-kundizzjonijiet ta' tiġdid jew estensjoni tal-liċenzja tas-sewqan maħruġa qabel it-traspożizzjoni tad-Direttiva 91/439 fid-dritt Spanjol.
Fuq l-ammissibbiltà tat-tielet ilment
34. Il-Gvern Spanjol jikkontesta l-ammissibbiltà tat-tielet ilment, peress li dan ma kienx inkluż la fl-ittra ta' intimazzjoni u lanqas fl-opinjoni motivata.
35. Il-Kummissjoni ma ppreżentat ebda sottomissjoni dwar din l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà.
36. F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li l-ittra ta' intimazzjoni mibgħuta mill-Kummissjoni lill-Istat Membru, u wara, l-opinjoni motivata maħruġa mill-Kummissjoni, jillimitaw is-suġġett tal-kawża, li, sussegwentement, ma jistax jiġi estiż. Fil-fatt, il-possibbiltà għall-Istat Membru li jippreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu tikkostitwixxi, anke jekk iqis li m'għandux jagħmel użu minnha, garanzija essenzjali intiża mit-Trattat KE u l-ħarsien tagħha hija kundizzjoni ta' forma essenzjali fil-proċedura għal nuqqas ta' twettiq ta' obbligu ta' Stat Membru. Konsegwentement, l-opinjoni motivata u r-rikors tal-Kummissjoni għandhom ikunu bbażati fuq l-istess ilmenti bħal dawk li jinsabu fl-ittra ta' intimazzjoni li tagħti bidu għall-proċedura prekontenzjuża (ara, b'mod partikolari, is-sentenzi tad-29 ta' Settembru 1998, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, Ġabra p. I-5449, punt 55, u tat-22 ta' April 1999, Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit, Ġabra p. I-2023, punt 36).
37. F'dan il-każ, mill-ittra ta' intimazzjoni u mill-opinjoni motivata jirriżulta li, matul il-proċedura prekontenzjuża, il-Kummissjoni manifestament ressqet l-ilment li l-Gvern Spanjol qiegħed jikkontesta l-ammissibbiltà tiegħu. Din il-konstatazzjoni hija wkoll ikkorroborata mill-fatt li, fir-risposta tiegħu għall-ittra ta' intimazzjoni, il-Gvern Spanjol ta spjegazzjonijiet dwar ir-raġunijiet li wassluh sabiex jadotta d-dispożizzjonijiet li dwarhom sar l-ilment in kwistjoni.
38. Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta' inammissibbiltà imqajma mill-Gvern Spanjol kontra t-tielet ilment għandha tiġi miċħuda.
Fuq il-mertu
Fuq l-ewwel ilment
– L-argumenti tal-partijiet
39. Permezz ta' l-ilment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja bil-ksur tal-prinċipju ta' rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan inkorporat fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439 billi, fl-Artikoli 22 sa 24, huwa pprovda għar-reġistrazzjoni obbligatorja u sistematika tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra meta d-detenturi ta' l-imsemmija liċenzji jkunu stabbilixxew ir-residenza normali tagħhom fi Spanja.
40. Il-Kummissjoni tirrileva li r-reġistrazzjoni tal-liċenzji tas-sewqan hija obbligatorja fis-sitt xhur li jibdew jiddekorru mill-formalizzazzjoni jew id-dokumentazzjoni ta' l-istabbiliment, fi Spanja, tar-residenza normali tad-detentur ta' l-imsemmija liċenzja. Fin-nuqqas ta' din ir-reġistrazzjoni, il-liċenzja tas-sewqan ma tibqax valida fit-territorju Spanjol, peress li s-sewqan ta' vetturi b'liċenzja bħal din huwa kkunsidrat bħala sewqan mingħajr awtorizzazzjoni amministrattiva u jista' jinvolvi penali amministrattivi kif ukoll konsegwenzi ġuridiċi ċivili, kriminali u amministrattivi.
41. Minn naħa, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, jirriżulta li l-prinċipju ta' rikonnoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan għandu japplika "mingħajr ebda formalità" (sentenzi tad-29 ta' Frar 1996, Skanavi u Chryssanthakopoulos, C-193/94, Ġabra p. I-929, punt 26, u tad-29 ta' Ottubru 1998, Awoyemi, C-230/97, Ġabra p. I-6781, punt 41). Peress li, f'dan il-każ, ir-reġistrazzjoni ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor hija kundizzjoni għar-rikonoxximent reċiproku, din ir-reġistrazzjoni tikkostitwixxi ostakolu għall-moviment liberu tal-persuni. Il-fatt li ċ-ċittadini Spanjoli huma wkoll obbligati li jirreġistraw il-liċenzji tas-sewqan tagħhom mhuwiex rilevanti f'dan ir-rigward.
42. Min-naħa l-oħra, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Spanjol, ir-reġistrazzjoni mhijiex neċessarja sabiex tkun tista' tiġi eżerċitata s-setgħa mogħtija lill-Istati Membri permezz ta' l-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439. Barra minn hekk, fis-sentenza tagħha tat-22 ta' Jannar 2002, Canal Satélite Digital (C-390/99, Ġabra p. I-607), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li sistema ta' reġistrazzjoni obbligatorja li għandha l-għan li tassigura l-ħarsien ta' obbligi jew setgħat rikonoxxuti minn direttiva hija kompatibbli mad-dritt Komunitarju biss sakemm hija tirrispetta l-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattat.
43. Skond il-Kummissjoni, ir-reġistrazzjoni obbligatorja u sistematika tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra kif ukoll l-impożizzjoni ta' penali partikolarment serji fil-każ ta' ksur ta' dan l-obbligu huma manifestament sproporzjonati meta mqabbla ma' l-għan li r-Renju ta' Spanja jista' jipprova jilħaq taħt l-Arikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439. Fil-fatt, dan l-għan jista' jintlaħaq, per eżempju, billi jsiru kontrolli fit-toroq u billi d-detenturi ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra jiġu informati bl-obbligi tagħhom taħt il-leġiżlazzjoni Spanjola fir-rigward tal-perijodu ta' validità tal-liċenzji tas-sewqan u tal-kontroll mediku.
44. Il-Kummissjoni żżid tgħid li l-proċedura ta' reġistrazzjoni in kwistjoni f'dan il-każ ma tistax tkun ġġustifikata taħt l-Artikolu 8(2) tad-Direttiva 91/439 peress li l-effettività ta' sistema li tieħu in kunsiderazzjoni r-reċidività tista' tiġi assigurata permezz ta' reġistrazzjoni tat-tagħrif dwar il-liċenzja meta jiġi kkonstatat l-ewwel ksur.
45. Il-Gvern Spanjol l-ewwel nett isostni li l-proċedura ta' reġistrazzjoni in kwistjoni f'dan il-każ mhijiex kuntrarja għall-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan previst fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439. Huwa minnu li l-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra għandhom jiġu rreġistrati, iżda d-detenturi tagħhom mhumiex ser ikollhom jiġu suġġetti għal testijiet addizzjonali. Il-validità ta' l-imsemmija liċenzji hija għalhekk rikonoxxuta. Barra minn hekk, id-detenturi ta' liċenzja maħruġa minn Stat Membru ieħor mhumiex obbligati jibdlu l-liċenzja tagħhom ma' liċenzja tas-sewqan Spanjola. Peress li s-sistema in kwistjoni f'dan il-każ ma tipprovdix għal dan it-tibdil obbligatorju, il-prinċipji stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenzi tagħha ċċitati aktar 'il fuq Skanavi u Chryssanthakopoulos kif ukoll Awoyemi ma jistgħux jiġi trasposti għal din il-kawża.
46. Il-Gvern Spanjol, sussegwentement, isostni li r-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra hija l-unika mod kif jista' jikkonforma ruħu ma' l-obbligi tiegħu taħt l-Artikolu 1(3) u l-Artikolu 8(2) tad-Direttiva 91/439.
47. F'dan ir-rigward huwa jippreċiża li, peress li r-reġistrazzjoni kkontestata tippermetti lill-awtoritajiet kompetenti jidentifikaw is-sewwieqa kollha stabbiliti fit-territorju Spanjol, din hija miżura indispensabbli, minn naħa, sabiex tiġi assigurata l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet nazzjonali dwar il-kontroll mediku, il-perijodu ta' validità tal-liċenzji tas-sewqan u t-tassazzjoni u, min-naħa l-oħra, sabiex jiġu kkontrollati l-penali imposti fuq is-sewwieqa. Għalhekk, f'dawn iċ-ċirkustanzi, la hemm preġudizzju għall-moviment liberu tal-persuni u lanqas ma hemm ostakoli oħra apparti dawk previsti fl-imsemmija direttiva. F'kull każ, anke jekk ir-reġistrazzjoni kkontestata tikkostitwixxi ostakolu għall-moviment liberu tal-persuni, dan l-ostakolu huwa proporzjonat ma' l-għan tad-direttiva. Barra minn hekk, għandu jiġi kkunsidrat, b'analoġija ma' dak li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fis-sentenza tagħha tal-21 ta' Marzu 2002, Cura Anlagen, (C-451/99, Ġabra p. I-3193), li r-reġistrazzjoni in kwistjoni hija neċessarja u għandha tiġi kkunsidrata bħala korollarju naturali ta' l-eżerċizzju tas-setgħat mogħtija lill-Istati Membri mid-Direttiva 91/439.
48. Fl-aħħar nett, il-Gvern Spanjol josserva li r-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra għandha wkoll l-għan li tassigura trattament ugwali fir-rigward tal-kontroll tal-ħiliet neċessarji għas-sewqan ta' vettura bil-mutur. Dan l-għan ma jistax jintlaħaq permezz ta' kontrolli fit-toroq pubbliċi peress li dawn il-kontrolli jsiru fuq bażi irregolari. Fil-fatt, sabiex ikunu effettivi, huma għandhom ikunu kontinwi, li, l-ewwel nett mhuwiex possibbli u, it-tieni nett, ikun ta' preġudizzju għall-moviment liberu tal-persuni.
49. Il-Gvern tar-Renju Unit josserva, qabel kollox, li, peress li l-Kummissjoni rrikonoxxiet li sistema ta' reġistrazzjoni hija ammissibbli, hija għandha wkoll taċċetta li l-ksur ta' l-obbligu ta' reġistrazzjoni għandu jkun ippenalizzat. Madankollu, hemm bżonn li din il-penali tkun konformi mal-prinċipju ta' proporzjonalità.
50. Sussegwentement, dan il-Gvern isostni li, fin-nuqqas ta' kull mezz ieħor li jippermetti li tinkiseb informazzjoni rilevanti dwar id-detenturi tal-liċenzji tas-sewqan li jkunu stabbilixxew lilhom infushom fit-territorju tiegħu, Stat Membru jista', sabiex jagħmel użu mis-setgħat mogħtija lilu mid-Direttiva 91/439, jitlob lill-imsemmija detenturi li jirreġistraw il-liċenzji tagħhom. Reġistrazzjoni bħal din tkun, barra minn hekk, konformi mal-prinċipji stabbiliti fis-sentenzi tat-28 ta' Novembru 1978, Choquet (16/78, Ġabra p. 2293), kif ukoll Skanavi u Chryssanthakopoulos, iċċitata aktar 'il fuq.
51. Fl-aħħar nett, il-Gvern tar-Renju Unit isostni li, sistema li tibbaża fuq komunikazzjoni ta' informazzjoni dwar d-dritt li wieħed isuq b'liċenzja maħruġa minn Stat Membru ieħor u fuq kontrolli fit-toroq, mhijiex biżżejjed sabiex tassigura l-ħarsien tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jistgħu jiġu applikati lid-detenturi ta' dawn il-liċenzji.
52. Fil-fatt, minn naħa, il-fatt li d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan jiġi informat bl-obbligi tiegħu mhuwiex ekwivalenti għall-infurzar ta' dawn l-obbligi permezz ta' reġistrazzjoni. Barra minn hekk, dawk l-Istati Membri li m'għandhomx sistema ta' trasferiment uffiċjali ta' residenza jew sistema oħra ta' identità dokumentata, ma jkunux f'pożizzjoni li jakkwistaw tali informazzjoni. Min-naħa l-oħra, peress li l-kontrolli fit-toroq pubbliċi, li ma jistgħux ikunu aktar effettivi mingħajr ma tinħoloq restrizzjoni fuq il-moviment liberu, la huma sistematiċi u lanqas effettivi u jseħħu biss f'każ ta' ksur, dawn jiksru l-prinċipju tat-trattament ugwali.
– Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
53. L-ewwel nett, għal dak li jikkonċerna l-karattru obbligatorju tar-reġistrazzjoni prevista fil-leġiżlazzjoni Spanjola, għandu jiġi mfakkar li l-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439 jipprovdi għall-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa minn Stati Membri oħra u li dan ir-rikonoxximent għandu jiġi assigurat mingħajr ebda formalità (ara, b'mod partikolari, is-sentenza ta' l-10 ta' Lulju 2003, Il-Kummissjoni vs L-Olanda, C-246/00, Ġabra p. I-7485, punt 60).
54. Għandu jingħad ukoll li l-obbligu tar-rikonoxximent reċiproku tal-liċenzji tas-sewqan huwa obbligu ċar u m'huwa suġġett għal ebda kundizzjoni u li l-Istati Membri m'għandhom ebda diskrezzjoni fir-rigward tal-miżuri li għandhom jiġu adottati sabiex jikkonformaw rwieħhom miegħu (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 61).
55. Kif sostniet il-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 62 tas-sentenza tagħha Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, jekk ir-reġistrazzjoni ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor issir obbligu, minħabba li d-detentur ta' l-imsemmija liċenzja huwa suġġett għal penali meta, wara li jkun stabbilixxa lilu nnifsu fl-Istat Membru ospitanti, isuq vettura mingħajr ma jkun irreġistra l-liċenzja tas-sewqan tiegħu, din ir-reġistrazzjoni għandha tiġi kkunsidrata bħala li tikkostitwixxi formalità fis-sens tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja u, għaldaqstant, hija kuntrarja għall-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439.
56. F'dan il-każ, kif ammetta l-Gvern Spanjol matul is-seduta, id-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor li jkollu r-residenza normali tiegħu fi Spanja għal aktar minn sitt xhur u li jsuq vettura mingħajr ma jkun irreġistra l-imsemmija liċenzja f'dan l-Istat Membru ta' l-aħħar, huwa meqjus li jikkommetti ksur suġġett għal multa. Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li r-reġistrazzjoni li li hija s-suġġett tar-rikors tal-Kummissjoni tikkostitwixxi formalità kuntrarja għall-prinċipju ta' rikonoxximent reċiproku previst fl-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 91/439.
57. Fir-rigward tal-ġustifikazzjonijiet imressqa mill-Gvern Spanjol, l-ewwel nett, għandu jiġi rrilevat li, kuntrarjament għal dak li jsostni dan il-Gvern, l-Artikoli 1(3) u 8(2) tad-Direttiva 91/439 ma jimponu ebda obbligu fuq l-Istati Membri iżda jagħtuhom xi setgħat.
58. Sussegwentement, għandu jiġi kkonstatat li, kif diġà ġie deċiż mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-punti 68 u 69 tas-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, ir-reġistrazzjoni obbligatorja tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra mhijiex indispensabbli sabiex tiġi assigurata l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jirrigwardaw il-kontroll mediku, il-perijodu ta' validità u t-tassazzjoni, peress li sistema bbażata fuq kontrolli fit-toroq u fuq l-għoti ta' informazzjoni lid-detenturi tal-liċenzji tippermetti wkoll li jintlaħaq dan l-għan.
59. Fil-fatt, minn naħa, il-fatt li liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor ma tkunx irreġistrata fl-Istat Membru ospitanti ma jfissirx li, fil-każ ta' kontrolli fit-toroq, l-awtoritajiet kompetenti ta' dan l-aħħar Stat Membru ma jkunux jistgħu japplikaw korrettament id-dispożizzjonijiet nazzjonali fir-rigward tal-perijodu ta' validità tal-liċenzji tas-sewqan billi jżidu l-perijodu ta' validità previst f'dawn id-dispożizzjonijiet mad-data tal-ħruġ indikata fl-imsemmija liċenzja tas-sewqan (ara, f'dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 68, u d-digriet tad-29 ta' Jannar 2004, Krüger, C-253/01, li għadu ma ġiex ippubblikat fil-Ġabra, punt 27).
60. Min-naħa l-oħra, huwa d-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru, li stabbilixxa r-residenza normali tiegħu fit-territorju ta' Stat Membru ieħor u li għamel użu mill-fakultà prevista fl-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439, li għandu jġib il-prova li huwa ħares id-dispożizzjoni ta' l-Istat Membru ospitanti fir-rigward tal-kontroll mediku u tat-tiġdid tal-liċenzja tas-sewqan. Għalhekk, ikun biżżejjed li d-detenturi ta' liċenzji tas-sewqan maħruġa minn Stati Membri oħra jiġu informati bl-obbligi tagħhom taħt il-leġiżlazzjoni ta' l-Istat Membru ospitanti meta jieħdu l-passi neċessarji sabiex jistabbilixxu rwieħhom hemmhekk u, li jiġu applikati l-penali previsti fil-każ ta' nuqqas ta' ħarsien tad-dispożizzjonijiet in kwistjoni (ara, f'dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata aktar 'il fuq, punt 69, u d-digriet Krüger, iċċitat aktar 'il fuq, punti 28 u 34).
61. Madankollu, għandu jiġi ppreċiżat li d-dritt Komunitarju ma jipprekludix lill-Istat Membru ospitanti milli joffri lid-detentur ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor il-possibbiltà li jirreġistra l-imsemmija liċenzja volontarjament, bil-konsegwenza li, per eżempju, id-detentur tal-liċenzja tas-sewqan ikun ikkonvokat għall-kontroll mediku u li b'hekk inaqqas ir-riskju li jikser il-leġiżlazzjoni ta' Stat Membru ospitanti involontarjament.
62. Għandu jingħad ukoll, kif ġie rrilevat mill-Avukat Ġenerali fil-punt 52 tal-konklużjonijiet tiegħu, li lanqas ir-reġistrazzjoni obbligatorja u sistematika, fl-Istat Membru ospitanti, tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra ma hija indispensabbli sabiex l-awtoritajiet ta' l-Istat Membru ospitanti jkunu jistgħu japplikaw id-dispożizzjonijiet nazzjonali tagħhom fir-rigward ta' restrizzjoni, sospensjoni, irtirar jew tħassir tad-dritt ta' sewqan u, jekk ikun neċessarju, tat-tibdil tal-liċenzja tas-sewqan għal dan il-għan.
63. Fil-fatt, meta jsir l-ewwel ksur fit-territorju ta' l-Istat Membru ospitanti li jista' jwassal għall-applikazzjoni ta' dawn id-dispożizzjonijiet, l-awtoritajiet kompetenti ta' dan l-Istat jistgħu jirreġistraw it-tagħrif li jinsab fil-liċenzja tas-sewqan tas-sewwieq li jkun ikkommetta l-ksur in kwistjoni. B'hekk, jekk ikun hemm xi ksur ieħor min-naħa ta' l-istess sewwieq, huma jkollhom l-informazzjoni neċessarja sabiex eventwalment jipproċedu direttament għat-teħid tal-liċenzja jew għal kull miżura oħra prevista fid-dispoż izzjonijiet nazzjonali li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 8(2) tad-Direttiva 91/439. Barra minn dan, xejn ma jfixkel lill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru ospitanti milli, sabiex, meta jiġu applikati dawn id-dispożizzjonijiet, ikunu jistgħu jieħdu in kunsiderazzjoni ksur kommess fl-Istat Membru li jkun ħareġ il-liċenzja tas-sewqan, jitolbu, fil-kuntest ta' l-assistenza reċiproka u ta' l-iskambju ta' informazzjoni stabbiliti fl-Artikolu 12(3) ta' l-imsemmija direttiva, informazzjoni mill-awtoritajiet ta' l-Istat Membru li ħareġ l-imsemmija liċenzja.
64. Fl-aħħar nett, għandu jiġi rrilevat li l-kontrolli fit-toroq irrakkomandati mill-Kummissjoni jistgħu jsiru mingħajr ma jkunu ta' preġudizzju għall-moviment liberu tal-persuni jew għall-prinċipju ta' trattament ugwali. Fil-fatt, minn naħa, kuntrarjament għal dak li jidher li qed jissuġġerixxu l-Gvern Spanjol u dak tar-Renju Unit, il-fatt li, matul kontroll fit-triq, is-sewwieq ta' vettura ma jkunx jista' jiċċaqlaq għal matul il-ħin li fih isir dan il-kontroll, ma jistax jiġi kkunsidrat bħala li jikkostitwixxi, fil-prinċipju, restrizzjoni għall-moviment liberu tal-persuni li hija kuntrarja għat-Trattat. Min-naħa l-oħra, il-fatt li l-kontrolli fit-toroq isiru fuq bażi selettiva ma jfissirx li l-prinċipju ta' trattament ugwali qed jiġi miksur.
65. F'dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li l-ewwel ilment tal-Kummissjoni huwa fondat.
Fuq it-tieni lment
– L-argumenti tal-partijiet
66. Permezz tat-tieni lment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja li kiser id-dispożizzjonijiet tal-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439 billi, fl-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa, pprovda għat-tibdil obbligatorju ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor ma' liċenzja tas-sewqan Spanjola meta ma jkunx għad fadal spazju fuqha sabiex jiġi inkluż tagħrif indispensabbli għall-amministrazzjoni tagħha.
67. Skond il-Kummissjoni, il-possibbiltà li jiddaħħal tagħrif ġdid fil-liċenzja hija strettament limitata mid-Direttiva 91/439, li, f'dan ir-rigward, tistabbilixxi kundizzjoni ta' non-diskriminazzjoni u tissuġġetta d-dħul ta' tagħrif ġdid għall-kundizzjoni li fuq il-liċenzja jkun hemm l-ispazju neċessarju għal dan il-għan. La l-Artikolu 8, li jirregola t-tibdil tal-liċenzji u lanqas dispożizzjoni oħra ta' l-imsemmija direttiva ma jimponu l-obbligu li liċenzja tiġi mibdula fil-każ li ma jkunx hemm dan l-ispazju neċessarju. Billi d-direttiva 91/439 tirregola t-tibdil tal-liċenzji tas-sewqan b'mod eżawrjenti, għandu jiġi konkluż li hija tipprekludi obbligu ta' tibdil bħal dak in kwistjoni f'dan il-każ.
68. Skond il-Gvern Spanjol, peress li d-direttiva 91/439 tagħti lill-Istati Membri d-dritt li jdaħħlu ċertu tagħrif fil-liċenzji tas-sewqan maħruġa mill-Istati Membri l-oħra, ma jistax jingħad li din il-fakoltà ma tibqax teżisti minħabba li ma jkunx għad fadal spazju għal dan it-tagħrif fil-liċenzji. It-tibdil obbligatorju huwa għalhekk indispensabbli sabiex jippermetti lill-awtoritajiet nazzjonali jeżerċitaw id-dritt tagħhom li jniżżlu dan it-tagħrif fuq l-imsemmija liċenzji. Fil-fatt, dan id-dritt ma jistax jiġi limitat minħabba kwistjonijiet ta' natura prattika bħalma huma l-format tal-liċenzja in kwistjoni u l-imġiba tad-detentur tagħha. Fin-nuqqas ta' tibdil obbligatorju, l-eżerċizzju tal-fakoltà mogħtija mill-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439 iwassal għal ksur tal-prinċipju ta' trattament ugwali, peress li s-sewwieqa jkunu trattati b'mod differenti skond jekk il-liċenzja tas-sewqan tagħhom kienx fadlilha spazju jew le għad-dħul ta' tagħrif addizzjonali. F'kull każ, it-tibdil ta' tali liċenzja b'liċenzja ġdida Spanjola mhuwiex ser jeffettwa lid-detentur tagħha b'mod negattiv.
– Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
69. Għandu jiġi mfakkar li s-setgħa, li l-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 91/439 jagħti lill-Istat Membru ospitanti sabiex idaħħal fil-liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor id-dettalji personali meħtieġa għall-amministrazzjoni tagħha, hija, kif jirriżulta mill-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva 91/439, espressament suġġetta għall-kundizzjoni li l-Istat Membru ospitanti jkollu l-ispazju neċessarju għal dan il-għan fuq il-liċenzja.
70. It-tibdil ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor meta ma jkunx hemm l-ispazju previst fuq l-imsemmija liċenzja sabiex jiġu inklużi osservazzjonijiet indispensabbli għall-amministrazzjoni tagħha, mhuwiex kompatibbli mad-Direttiva 91/439 peress li mhuwiex inkluż fil-lista eżawrjenti ta' każijiet ta' tibdiliet awtorizzati li tinsab fl-Artikolu 8 ta' l-imsemmija direttiva.
71. Fid-dawl ta' din il-konstatazzjoni u tal-fatt li mill-ġurisprudenza jirriżulta li l-Artikoli 1(2) u 8(1) tad-Direttiva 91/439, moqrija flimkien mad-disa' premessa ta' din l-istess direttiva, jipprojbixxu lill-Istati Membri, b'mod partikolari, milli jeżiġu t-tibdil tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa minn Stat Membru ieħor (ara, b'mod partikolari, id-digriet Krüger, iċċitat aktar 'il fuq, punt 30), tibdil bħal dak previst fl-Artikolu 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa għandu jiġi kkunsidrat bħala inkompatibbli mad-Direttiva 91/439 u, b'mod aktar partikolari, mal-punt 4 ta' l-Anness I ta' din id-direttiva.
72. Minn dan isegwi li t-tieni lment tal-Kummissjoni huwa wkoll fondat.
Fuq it-tielet ilment
– L-argumenti tal-partijiet
73. Permezz tat-tielet ilment tagħha, il-Kummissjoni takkuża lir-Renju ta' Spanja li kiser l-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439 billi, fis-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa, pprovda li d-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa skond il-leġiżlazzjoni applikabbli qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 għandhom id-dritt li jiksbu t-tiġdid ta' din il-liċenzja sakemm jissodisfaw il-kundizzjonijiet minimi previsti f'din il-leġiżlazzjoni.
74. B'hekk, is-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa tirrikonoxxi li l-imsemmija detenturi għandhom dritt kweżit li mhuwiex previst fid-Direttiva 91/439 peress li din ta' l-aħħar, fl-Artikolu 7(1)(a) u fl-Anness III tagħha, tipprovdi li l-eżiġenzi li jirrigwardaw il-ħiliet mentali u fiżiċi stabbiliti minnha għandhom jiġu sodisfatti kull darba li jsir tiġdid ta' liċenzja tas-sewqan.
75. Il-Kummissjoni żżid tgħid li, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Spanjol, minn naħa, mhuwiex bi żvista li d-Direttiva 91/439 ma tirrikonoxxix id-drittijiet kweżiti u, min-naħa l-oħra, l-imsemmija direttiva ma tiksirx il-prinċipju ta' non-retroattività tal-liġijiet peress li hija tapplika biss għall-effetti futuri tal-liċenzji tas-sewqan. F'kull każ, il-Gvern Spanjol ma jistax, fil-kuntest ta' rikors għal nuqqas ta' twettiq ta' obbligu, jallega li d-direttiva li l-Kummissjoni takkużah bil-ksur tagħha, hija illegali.
76. Il-Gvern Spanjol jindika li s-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa tipprovdi għall-applikazzjoni retroattiva tal-leġiżlazzjoni fis-seħħ attwalment meta din hija aktar favorevoli mil-leġiżlazzjoni preċedenti u, fil-każ kuntrarju, għaż-żamma tal-kundizzjonijiet preċedenti għal-liċenzji tas-sewqan miksuba skond il-leġiżlazzjoni preċedenti. Din il-miżura, li għandha kamp ta' applikazzjoni limitat, hija indispensabbli sabiex ma jinkisrux il-prinċipju tal-ħarsien tad-drittijiet kweżiti u l-prinċipju ta' non-retroattività tal-liġijiet li jipprovdu penali anqas favorevoli jew li jillimitaw id-drittijiet individwali. Barra minn hekk, il-Gvern Spanjol isostni li, skond id-dritt intern tiegħu, dispożizzjoni ta' regolament li ma tirrikonoxxix id-drittijiet kweżiti taħt regola li għandha s-saħħa ta' liġi hija vvizzjata b'illegalità, b'mod illi mhuwiex possibbli li r-Regolament dwar is-sewwieqa jiċħad lid-detentur, li jissodisfa l-kundizzjonijiet mediċi previsti fil-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439, l-estensjoni tal-liċenzja tiegħu.
– Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
77. Għandu jiġi kkonstatat li mill-qari flimkien ta' l-Artikolu 7(1)(a) u ta' l-Anness III tad-Direttiva 91/439, li ssir referenza għalih f'din id-dispożizzjoni, jirriżulta li r-regoli minimi li jikkonċernaw il-ħiliet fiżiċi u mentali għas-sewqan ta' vettura bil-mutur previsti fl-imsemmija direttiva japplikaw għal kull persuna li titlob il-ħruġ jew it-tiġdid ta' liċenzja tas-sewqan.
78. Peress li d-Direttiva 91/439 ma tagħmilx distinzjoni bejn it-tiġdid tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa wara d-dħul fis-seħħ tagħha u dak tal-liċenzji tas-sewqan maħruġa qabel din id-data, għandu jiġi konkluż li distinzjoni bħal din hija inkompatibbli ma' l-imsemmija direttiva.
79. Din il-konklużjoni hija kkorroborata mill-konstatazzjoni li l-interpretazzjoni proposta mir-Renju ta' Spanja tikkomprometti serjament l-għan ta' l-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439, jiġifieri t-titjib tas-sigurtà tat-traffiku fit-toroq, billi tippermetti lil numru kbir ta' detenturi ta' liċenzja tas-sewqan ikomplu jużaw liċenzja maħruġa skond leġiżlazzjoni li ma tħarisx ir-regoli mediċi minimi stabbiliti fid-Direttiva 91/439.
80. Safejn, f'dan il-każ, jeżisti qbil li s-seba' dispożizzjoni tranżitorja tar-Regolament dwar is-sewwieqa preċiżament tippermetti lid-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 jiksbu t-tiġdid ta' l-imsemmija liċenzja mingħajr ma jkunu obbligati jissodisfaw ir-regoli minimi ta' ħiliet fiżiċi u mentali previsti fl-imsemmija direttiva, għandu jiġi konkluż li din id-dispożizzjoni hija kuntrarja għall-Artikolu 7(1)(a) tad-Direttiva 91/439.
81. Għandu jingħad ukoll li dan il-ksur ma jistax jiġi ġġustifikat permezz ta' l-eżistenza ta' dispożizzjonijiet nazzjonali li jipprekludu li d-detenturi ta' liċenzja tas-sewqan maħruġa qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 91/439 ikunu obbligati jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-imsemmija direttiva meta jġeddu l-imsemmija liċenzja.
82. Fil-fatt, skond ġurisprudenza stabbilita, Stat Membru ma jistax jinvoka dispożizzjonijiet, użanzi jew sitwazzjonijiet fis-sistema legali interna tiegħu sabiex jiġġustifika n-nuqqas ta' osservanza ta' l-obbligi u tat-termini stabbiliti f'direttiva (ara, b'mod partikolari, is-sentenza tas-27 ta' Novembru 2003, Il-Kummissjoni vs Franza, C-66/03 li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 12).
83. F'dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li t-tielet ilment tal-Kummissjoni huwa wkoll fondat.
84. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, għandu jiġi kkonstatat li billi adotta l-Artikolu 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolament dwar is-sewwieqa, kif ukoll is-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a), kif ukoll taħt il-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE.
Fuq l-ispejjeż
85. Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, kull parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Renju ta' Spanja tilef huwa għandu jiġi ordnat ibati l-ispejjeż, kif mitlub mill-Kummissjoni. Ir-Renju ta' l-Olanda u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, li intervenew in sostenn tat-talbiet ippreżentati mir-Renju ta' Spanja, għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom skond l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 69(4) ta' l-istess regoli.
Parti operattiva
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
taqta’ u tiddeċiedi li:
1) Billi adotta l-Artikoli 22 sa 24 u 25(2) tar-Regolamento de conductores (Regolament dwar is-sewwieqa), adottat permezz tar-Real Decreto u s-seba' dispożizzjoni tranżitorja ta' l-istess regolament, ir-Renju ta' Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt l-Artikoli 1(2) u 7(1)(a), kif ukoll taħt l-punt 4 ta' l-Anness I tad-Direttiva tal-Kunsill 91/439/KEE, tad-29 ta' Lulju 1991, dwar il-liċenzji tas-sewqan (ĠU L 237, p. 1), kif emendata permezz tad-Direttiva tal-Kunsill 96/47/KE, tat-23 ta' Lulju 1996.
2) Ir-Renju ta' Spanja huwa ordnat ibati l-ispejjeż.
3) Ir-Renju ta' l-Olanda u r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom