62007CC0319
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
SHARPSTON
ippreżentati fil-5 ta’ Marzu 2009 (
1
)
Kawża C-319/07 P
3F, li qabel kien Specialarbejderforbundet i Danmark (SID)
vs
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej
“Appell — Miżuri ta’ tnaqqis fiskali li jikkonċernaw il-baħħara impjegati fuq bastimenti rreġistrati fir-reġistru internazzjonali Daniż — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tqajjimx oġġezzjonijiet — Rikors għal annullament — Kunċett ta’ ‘parti interessata’ — Sindakat ta’ ħaddiema — Ammissibbiltà tar-rikors”
1.
F’din il-proċedura ta’ appell, is-sindakat 3F (
2
)qed jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja l-annullament tad-digriet mogħti, fit-23 ta’ April 2007, mill-Qorti tal-Prim’Istanza fil-Kawża T-30/03, li permezz tiegħu ddikjara bħala inammissibbbli r-rikors għall-annullament, ippreżentat minn 3F, skont l-Artikolu 230 KE, ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura formali ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE (
3
).
Il-kuntest legali u fattwali
Id-dispożizzjonijiet Komunitarji
It-Trattat KE
2.
Id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-Artikolu 87 KE jipprovdu kif ġej:
“1.   Bla ħsara ta’ kull deroga kontemplata b’dan it-Trattat, kull għajnuna, ta’ kwalunkwe forma, mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta’ riżorsi tal-Istat, li twassal għal distorsjoni jew theddida ta’ distorsjoni għall-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti produtturi għandha safejn tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri tkun inkompatibbli mas-suq komuni.
[…]
3.   It-tip ta’ għajnuna li ġejja tista’ tkun ikkunsidrata bħala kompatibbli mas-suq komuni:
[…]
(c)
għajnuna maħsuba biex tiffaċilita l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet jew ta’ ċerti reġjuni ekonomiċi, basta dik l-għajnuna ma tfixkilx il-kondizzjonijiet tal-kummerċ sal-grad li jkun kuntrarju għall-interess komuni;
[…]”
3.
L-Artikolu 88 KE jipprovdi li s-sistemi kollha ta’ għajnuna fl-Istati Membri jiġu eżaminati kostantement mill-Kummissjoni. Il-Kummissjoni tista’ tagħti bidu għal proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) li matulha “[l]-partijiet interessati” bl-għajnuna inkwistjoni jistgħu jissottomettu l-kummenti tagħhom lill-Kummissjoni. (
4
) Jekk tagħmel hekk, ikun hemm investigazzjoni sħiħa dwar l-għajnuna allegata. Bil-kontra, il-Kummissjoni tista’– bħal ma għamlet fil-każ preżenti — tiddeċiedi li mhux meħtieġ li tiftaħ l-imsemmija investigazzjoni, peress li tikkunsidra li jew il-miżuri inkwistjoni mhumiex għajnuna, jew li dawn ma jikkostitwixxux għajnuna iżda li huma kompatibbli b’mod ċar mas-suq komuni.
4.
Ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE jipprovdi li kull persuna ġuridika tista’ tippreżenta rikors kontra deċiżjoni li għalkemm tkun indirizzata lil xi persuna oħra, tirrigwarda direttament u individwalment lill-ewwel persuna.
Il-Linji Gwida tal-Komunità tal-1997
5.
L-għajnuna mill-Istat fis-settur marittimu hija rregolata bil-Linji Gwida tal-Komunità tal-1997 dwar għajnuna mill-Istat lit-trasport marittimu (il-“Linji Gwida tal-1997”). (
5
) Dawn il-Linji Gwida, inter alia, jirreferu għal numru ta’ ċirkustanzi fejn għajnuna mogħtija lill-kumpanniji ta’ bastimenti tista’ titqies li hija kompatibbli mas-suq komuni. B’mod partikolari, is-Sezzjoni 3.2 tistabbilixxi l-linji gwida sabiex tiġi ddeterminata l-kompatibbiltà ta’ għajnuna mill-Istat li tingħata biex jittaffew l-ispejjeż relatati ma’ pagi.
6.
Il-ħames u s-sitt paragrafi tas-Sezzjoni 3.2 jipprovdu kif ġej:
“Miżuri ta’ appoġġ għas-settur marittimu għandhom, primarjament ikollhom l-għan li titnaqqas it-taxxa u spejjeż u piżijiet oħra sostnuti mis-sidien ta’ bastimenti u baħħara Komunitarji (jiġifieri dawk li għandhom l-obbligu li jħallsu t-taxxa u/jew kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali fi Stat Membru) għal livelli li jikkonformaw ma’ normi dinjija. Dawn għandhom jistimulaw direttament l-iżvilupp tas-settur u l-impjieg, pjuttost milli jipprovdu għajnuna finanzjarja ġenerali.
Għalhekk konformi ma’ dan l-għan, l-azzjoni li ġejja fir-rigward tal-ispejjeż ta’ pagi għandha tkun permessa għat-trasport marittimu Komunitarju:
[…]
—
rati mnaqqsa ta’ taxxa fuq id-dħul għal baħħara tal-KE abbord vapuri rreġistrati fi Stat Membru.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
7.
Is-seba’ paragrafu tas-sezzjoni jipprovdi li t-taxxa fuq id-dħul tista’ titnaqqas għal żero skont skema ta’ għajnuna mill-Istat.
Dispożizzjonijiet nazzjonali
8.
Id-Danimarka għandha żewġ reġistri tal-vapuri. L-ewwel wieħed huwa reġistru ordinarju tal-bastimenti, ir-Reġistru Nazzjonali tal-Bastimenti Daniż (id-Dansk Nationalt Skibsregister, jew DAS). Fl-1988, id-Danimarka stabbiliet it-tieni reġistru, ir-Reġistru Internazzjonali tal-Bastimenti Daniż (id-Dansk Internationalt Skibsregister, jew DIS) (
6
). Is-sidien tal-bastimenti fuq dan ir-reġistru jitħallew jimpjegaw ukoll baħħara minn barra l-UE abbażi tal-kundizzjonijiet tal-pagi nazzjonali tagħhom. (
7
)
9.
Baħħara abbord vapuri rreġistrati mad-DIS ingħataw ċerti vantaġġi fiskali mill-Gvern Daniż. (
8
) B’mod partikolari, impjegati rreġistrati abbord vapur reġistrat mad-DIS kienu kompletament eżenti mill-obbligu li jħallsu taxxa fuq id-dħul. Jidher li jeżisti qbil ġenerali li l-benefiċċju ta’ dawn il-miżuri fiskali jiġi trażmess lis-sidien tal-vapuri, li għalhekk għandhom il-flessibbiltà li jnaqqsu l-pagi gross mingħajr ma l-baħħara eżenti jkollhom tnaqqis fil-pagi netti tagħhom.
Id-deċiżjoni kontestata
10.
Id-deċiżjoni kontestata kienet ittieħdet b’riżultat ta’ lment minn 3F, sindakat li jirrappreżenta (fost l-oħrajn) il-baħħara. 3F sostna li dawn il-miżuri fiskali, b’mod partikolari l-eżenzjoni mit-taxxa għal baħħara fuq vapuri reġistrati mad-DIS, kienu jmorru kontra l-Linji Gwida tal-1997 u għandhom jiġu kklassifikati bħala għajnuna mill-Istat illegali.
11.
Fid-deċiżjoni kontestata, il-Kummissjoni ddeċidiet li l-miżuri kienu jikkonstitwixxu għajnuna mill-Istat, iżda li dawn kienu kompatibbli mas-suq komuni skont l-Artikolu 87(3)(ċ) KE. Għaldaqstant il-Kummissjoni ddeċidiet li ma tiftaħx proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE, u li ma tqajjem ebda oġġezzjonijiet għall-miżuri fiskali li kienu s-suġġett tal-ilment ta’ 3F.
Id-digriet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
12.
3F ippreżenta rikors quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza fejn talab l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Huwa bbaża r-rikors tiegħu għall-annullament fuq tliet motivi:
i)
ksur tal-Artikolu 88(2) KE (peress li l-Kummissjoni naqset milli tiftaħ proċedura ta’ investigazzjoni minkejja dewmien ta’ erba’ snin biex jitwieġeb l-ilment, li 3F interpretat li jimplika “diffikultà serja” biex jiġi ddeterminat jekk l-għajnuna mill-Istat kinitx kompatibbli);
ii)
ksur tal-Artikolu 87(3)(ċ) KE (peress li l-Kummissjoni ddeċidiet li l-għajnuna kienet kompatibbli, meta, kif jargumenta 3F, din ma twassalx għal incentiv għal min iħaddem biex jiffavorixxi baħħara tal-KE, kif inhu meħtieġ mil-Linji Gwida tal-1997 u tal-1989 u l-prinċipju tal-aspettativi leġittimi);
iii)
żball manifest ta’ evalwazzjoni (b’mod partikolari li l-Kummissjoni naqset milli tikkunsidra l-politika soċjali u naqset milli tinvestiga xi jwassal lil min iħaddem biex jagħżel li jimpjega baħħar minn ieħor).
13.
Fir-rikors tiegħu quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza, 3F l-ewwel nett ipprova jistabbilixxi li kellu locus standi biex jippreżenta r-rikors għal annullament tiegħu. B’mod partikolari, huwa sostna li kien jokkupa pożizzjoni ċirkuskritta ċara bħala negozjatur ta’ ftehim kollettivi u li l-iskop tiegħu li jinnegozja dawn il-ftehim ntlaqat mill-iskema ta’ għajnuna li pprovdiet tnaqqis mit-taxxa mhux biss għall-baħħara tal-KE iżda għall-baħħara kollha (inklużi dawk imsieħba f’sindakati mhux Komunitarji). 3F sostna li dan qiegħed lill-membri tiegħu fi żvantaġġ kompetittiv. 3F irrefera wkoll għall-fatt li d-deċiżjoni kontestata ttieħdet b’riżultat tal-ilment tiegħu.
14.
Il-Kummissjoni qajmet eċċezzjoni dwar ammissibbiltà, li l-Qorti tal-Prim’Istanza laqgħet fid-digriet appellat.
15.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza bdiet billi għamlet serje ta’ osservazzjonijiet preliminari (
9
), fejn l-ewwel spjegat it-test dwar l-interess dirett u individwali stabbilit fis-sentenza Plaumann (
10
) u spjegat fil-qosor it-test dwar il-locus standi għal parti li titlob l-annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tagħtix bidu għal investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE meta dik il-parti tfittex li tħares id-drittijiet proċedurali tagħha, u t-test tal-locus standi ta’ parti li tipprova tikkontesta l-mertu ta’ dik id-deċiżjoni li tevalwa l-għajnuna.
16.
Sussegwentement il-Qorti tal-Prim’Istanza għaddiet biex tikkunsidra l-ammissibbiltà tar-rikors għal annullament ta’ 3F skont il-linja ta’ ġurisprudenza tas-sentenza Plaumann. B’mod partikolari, il-Qorti kkonkludiet, fil-punt 32, li 3F:
“ma jistax isostni li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu hija milquta bl-għajnuna inkwistjoni. L-ewwel nett, ġie deċiż li assoċjazzjoni ta’ impjegati tal-impriża li allegatament ibbenefikat minn għajnuna mill-Istat bl-ebda mod ma kienet f’kompetizzjoni ma’ dik l-impriża [ (
11
)]. It-tieni, sa fejn ir-rikorrent jibbaża ruħu fuq il-pożizzjoni kompetittiva tiegħu fir-rigward ta’ sindakati oħra ta’ baħħara fin-negozjati ta’ ftehim kollettivi fis-settur inkwistjoni, huwa biżżejjed li jiġi rrilevat li ftehim konklużi fil-kuntest ta’ negozjati kollettivi ma jidħlux fil-kuntest tal-iskop tad-dritt tal-kompetizzjoni [ (
12
)].” (
13
)
17.
Wara li fakkret li entitajiet li jirrappreżentaw l-impjegati ta’ impriża jistgħu, bħala partijiet interessati skont it-tifsira tal-Artikolu 88(2) KE, jissottomettu kummenti lill-Kummissjoni dwar kunsiderazzjonijiet ta’ natura soċjali, il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet, fil-punt 36, li:
“Fil-każ preżenti […] jidher illi li l-aspetti soċjali li joħorġu mir-Reġistru DIS joriġinaw primarjament mit-twaqqif tar-reġistru […] pjuttost milli mill-miżuri fiskali paralleli […]. L-ewwel nett, il-Kummissjoni ħadet il-pożizzjoni li t-twaqqif tar-reġistru DIS ma kienx jikkostitwixxi għajnuna mill-Istat, u llimitat l-investigazzjoni tagħha dwar il-kompatibbiltà mas-suq komuni tal-miżuri statali inkwistjoni għall-miżuri fiskali biss […]. It-tieni nett, fl-osservazzjonijiet tiegħu dwar l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà […] ir-rikorrenti ddikjara espressament li l-każ tiegħu kien ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 87(3)(ċ) KE u li hi qatt ma allega li l-għajnuna mill-Istat oriġinat mill-fatt li baħħara mhux tal-Komunità jistgħu jkunu suġġetti għal kundizzjonijiet ta’ impjieg differenti minn baħħara tal-Komunità. Isegwi li fil-każ preżenti l-aspetti soċjali tar-Reġistru DIS huma biss marbutin indirettament mas-suġġett tad-deċiżjoni kontestata u għalhekk, kif jirrikonoxxi r-rikorrent, mal-proċeduri preżenti. Għalhekk ir-rikorrent ma jistax jibbaża ruħu fuq dawk l-aspetti soċjali sabiex jistabbilixxi li huwa individwalment interessat.” (
14
)
18.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza mbagħad ikkonkludiet, fil-punt 37, li:
“[3F] ma jistax jitqies li huwa individwalment interessat sempliċement għax l-għajnuna inkwistjoni tgħaddi lir-riċevituri permezz ta’ tnaqqis fit-talbiet għal pagi tal-baħħara li jibbenefikaw mill-eżenzjoni tat-taxxa tad-dħul stabbilita bil-miżuri fiskali. Id-deċiżjoni kkontestata hija bbażata fuq il-vantaġġi li rċevew ir-riċevituri tal-għajnuna, mhux fuq il-metodu ta’ trażmissjoni tal-għajnuna.” (
15
)
19.
Fl-aħħar nett il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet, fil-punti 38 sa 40, li:
“[3F] ma weriex li l-interessi tiegħu bħala negozjatur setgħu jiġu direttament milquta mill-għajnuna inkwistjoni.
F’dan ir-rigward, ta’ minn wieħed ifakkar li fis-sentenzi Van der Kooy et vs Il-Kummissjoni u CIRFS vs Il-Kummissjoni […] ir-rikorrenti setgħu jibbażaw ruħhom fuq pożizzjoni għal kollox speċjali, tabilħaqq eċċezzjonali, peress li kienu nnegozjaw u ffirmaw il-ftehim li stabbilixxa t-tariffa li kienet tikkostitwixxi għajnuna u peress li pparteċipaw mill-qrib fil-proċedura quddiem il-Kummissjoni [ (
16
)] jew peress li kienu l-interlokuturi tal-Kummissjoni għar-rigward tad-definizzjoni tad-dixxiplina li tikkonċerna l-għajnuna fis-settur inkwistjoni [ (
17
)].
Fil-każ preżenti, is-sempliċi fatt li r-rikorrent għamel ilment lill-Kummissjoni kontra l-għajnuna inkwistjoni ma jfissirx li huwa distint b’mod individwali. Barra minhekk, għalkemm ir-rikorrent seta’ kien wieħed min-negozjaturi ta’ ftehim kollettivi għal baħħara fuq bastimenti rreġistrati f’wieħed mir-registri Daniżi u bħala tali kien parti mill-makkinarju għat-trasferiment tal-għajnuna lis-sidien ta’ bastimenti, ir-rikorrent ma weriex li huwa nnegozja l-abbozz tal-linji gwida tal-Komunità dwar għajnuna mill-Istat għat-trasport marittimu, li bbażat fuqhom fil-kawża preżenti, mal-Kummissjoni jew l-adozzjoni tal-miżuri fiskali mal-Kummissjoni jew mal-Gvern Daniż.” (
18
)
20.
Abbażi ta’ dan, il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet li la 3F u lanqas il-membri tiegħu ma kienu direttament interessati mid-deċiżjoni kkontestata.
L-appell preżenti
21.
3F qed jtippreżenta appell mid-deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza bbażat fuq erba’ aggravji.
22.
L-ewwel nett, il-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi meta bbażat ruħha fuq is-sentenza Albany (
19
) biex tikkonkludi li 3F ma setax jibbaża ruħu fuq il-pożizzjoni kompetittiva tiegħu stess fin-negozjati ta’ ftehim kollettivi sabiex jistabbilixxi li kien interessat individwalment.
23.
It-tieni nett, il-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi meta kkonkludiet li 3F ma setax jibbaża ruħu fuq aspetti soċjali biex jistabbilixxi li kien interessat individwalment.
24.
It-tielet nett, il-Qorti tal-Prim’Istanza applikat b’mod żbaljat is-sentenzi Plaumann u ARE (
20
) meta kkonkludiet li 3F ma setax jitqies li huwa kkonċernat individwalment sempliċement għaliex l-għajnuna inkwistjoni ġiet trasferita lir-riċevituri permezz ta’ tnaqqis fit-talbiet għal pagi ta’ baħħara li kienu jibbenefikaw mill-eżenzjoni tat-taxxa fuq id-dħul.
25.
Ir-raba’ nett, il-Qorti tal-Prim’Istanza applikat b’mod żbaljat il-ġurisprudenza ta’ Van der Kooy u CIRFS meta kkonkludiet li l-interessi ta’ 3F innifisu bħala negozjatur ma ġewx milquta mill-miżuri fiskali inkwistjoni fid-deċiżjoni kontestata.
Osservazzjonijiet preliminari
26.
Ir-rikors ippreżentat minn 3F quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza kien intiż għall-annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE (
21
). Hemm relattivament ftit każijiet li jikkonċernaw dan it-tip partikolari ta’ rikors; (
22
) u jibqa’ grad ta’ nuqqas ta’ trasparenza għar-rigward tat-test xieraq dwar il-locus standi (
23
). Għaldaqstant naħseb li jkun utli li jiġi stabbilit kif nifhem li għandu jkun il-mod korrett kif jiġi evalwat il-locus standi quddiem il-qorti f’rikorsi ta’ dan it-tip.
27.
Bħala regola ġenerali, l-Artikolu 230 KE jipprovdi bażi għal persuni naturali jew ġuridiċi (li jistgħu jinkludu sindakati) li jippreżentaw rikors għal annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni indirizzata lil Stat Membru (kif kienet id-deċiżjoni kkontestata) jekk madankollu dik id-deċiżjoni tikkonċerna direttament u individwalment lill-parti li tibda l-proċedura.
28.
Il-Qorti tal-Ġustizzja interpretat il-kunċett ta’ “interess dirett u individwali” diversi drabi f’linja twila ta’ ġurisprudenza magħrufa. B’mod partikolari, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fis-sentenza Plaumann (
24
) li partijiet jistgħu jsostnu li huma individwalment ikkonċernati biss jekk id-deċiżjoni inkwistjoni taffettwahom minħabba ċerti karatteristiċi partikolari għalihom jew minħabba ċirkustanzi li jiddistingwuhom mill-persuni l-oħra kollha, u għalhekk jiddistingwuhom b’mod individwali.
29.
Fil-kuntest tad-deċiżjonijiet li ttieħdu mill-Kummissjoni fl-eżerċizzju tal-obbligu tagħha li żżomm taħt eżami kontinwu s-sistemi ta’ għajnuna kollha eżistenti fl-Istati Membri, (
25
) il-Qorti tal-Ġustizzja żviluppat serje ta’ testijiet iktar speċifiċi sabiex tevalwa l-locus standi ta’ persuna ġuridika meta din il-persuna tkun tixtieq tippreżenta rikors għall-annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE.
30.
It-test separat dwar locus standi ġie żviluppat għall-ewwel darba fis-sentenzi Cook (
26
) u Matra (
27
). F’dawk iż-żewġ sentenzi l-Qorti tal-Ġustizzja stabbiliet kriterju minimu iktar baxx għal partijiet li kienu qed jikkontestaw din it-tip ta’ deċiżjoni, u ddikjarat li l-persuni li kienu intiżi li jkunu l-benefiċjarji tal-garanziji proċedurali stabbiliti fl-Artikolu 88(2) KE għandhom jingħataw id-dritt li jikkontestaw id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura ta’ investigazzjoni.
31.
Il-Qorti tal-Ġustizzja rreferiet għas-sentenza Intermills (
28
) sabiex tiddefinixxi dawk il-persuni. Abbażi tal-kliem tal-Artikolu 88(2) KE, hija kkonkludiet li “partijiet interessati” setgħu jieħdu azzjonijiet sabiex iħarsu l-garanziji proċedurali tagħhom. Sabiex wieħed jidħol fi ħdan il-kategorija ta’ “partijiet interessati”, ir-rikorrent għandu juri li l-interessi tiegħu jistgħu jintlaqtu bl-għoti ta’ għajnuna. Il-Qorti tal-Ġustizzja speċifikat li, b’mod partikolari, dan jinkludi impriżi li huma f’kompetizzjoni mar-riċevituri tal-għajnuna inkwistjoni.
32.
Fis-sentenza ARE (
29
) il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat id-distinzjoni bejn it-test dwar locus standi għal dawk ir-rikorrenti li sempliċement ipprovaw jipproteġu d-drittijiet proċedurali tagħhom taħt l-Artikolu 88(2) KE u t-test għal dawk li pprovaw jikkontestaw il-merti tad-deċiżjoni li evalwat l-għajnuna bħala tali.
33.
Skont is-sentenza ARE, meta rikorrent ifittex li jħares id-drittijiet proċedurali tiegħu, huwa biżżejjed jekk juri li huwa jaqa’ taħt il-kategorija ta’ “parti interessata” skont it-tifsira tal-Artikolu 88(2) KE. Madankollu, fejn rikorrent jikkontesta “l-merti tad-deċiżjoni li tevalwa l-għajnuna bħala tali”, dan minflok għandu juri li jissodisfa t-test dwar locus standi kif stabbilit mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Plaumann.
34.
Fis-sentenza l-iktar reċenti tagħha rigward dan il-qasam, BAA, (
30
) il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li rikorrent għandu, meta jikkontesta l-merti tad-deċiżjoni li tevalwa l-għajnuna bħala tali, juri li għandu status speċjali jew partikolari skont it-tifsira tas-sentenza Plaumann (
31
).
35.
Is-sentenza BAA kienet important peress li r-rikorrenti hemmhekk ikkontestat deċiżjoni li ma tinbedix investigazzjoni fuq il-bażi kemm li d-drittijiet proċedurali tagħha ġew miksura u li l-Kummissjoni kienet żbaljat fuq il-mertu tad-deċiżjoni (
32
). Fl-appell il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat flimkien l-eċċezzjonijiet legali kollha li tqajmu mir-rikorrenti quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza (
33
). Minn dik is-sentenza jidher li kull meta parti tqajjem eċċezzjoni dwar il-mertu tad-deċiżjoni nnifisha, it-test dwar locus standi li għandu jiġi applikat huwa dak stabbilit fis-sentenza Plaumann u l-linja sussegwenti ta’ ġurisprudenza. Minbarra dan, din is-sentenza tissuġġerixxi li ma jkunx possibbli għall-Qorti tal-Prim’Istanza li tissepara l-eċċezzjonijiet legali mressqa quddiemha biex b’hekk, li kellha r-rikorrenti inkwistjoni ma tissodisfax il-kriterji tas-sentenza Plaumann dwar l-ammissibbiltà fir-rigward tal-kontestazzjoni fuq il-mertu, il-qorti tista’ tikkunsidra l-ammissibbiltà taħt il-kategorija ta’ “partijiet interessati” għar-rigward ta’ eċċezzjonijiet proċedurali. (
34
)
36.
Il-pożizzjoni li ttieħdet sa issa mill-Qorti tal-Ġustizzja kienet is-suġġett ta’ ċertu ammont ta’ kritika akkademika (
35
). Jien mhux bi ħsiebni nagħmel kritika fit-tul dwar il-pożizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dawn il-konklużjonijiet. Madankollu nixtieq nagħmel osservazzjoni fil-qasir.
37.
L-ewwel nett, jien nixtieq intenni ċerti kummenti speċifiċi li saru mill-Avukat Ġenerali Mengozzi fil-konklużjonjiet tiegħu fis-sentenza BAA (
36
). Fil-fehma tiegħi, meta rikorrent sempliċement jitlob l-annullament ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura formali ta’ investigazzjoni, il-Qorti tal-Prim’Istanza għandha tillimita ruħha għall-kwistjoni ta’ jekk id-deċiżjoni (proċedurali) tal-Kummissjoni ttħdietx b’mod korrett. Fil-prattika, dan jista’ jfisser stħarriġ dwar il-proċeduri segwiti mill-Kummissjoni sa biex tasal għad-deċiżjoni tagħha. Dan jista’ jinkludi investigazzjoni ta’ jekk il-Kummissjoni wrietx jekk kienx fadal diffikultajiet serji biex jiġi stabbilit li l-miżura inkwistjoni ma kinitx tikkostitwixxi għajnuna, jew kienet tikkostitwixxi għajnuna li kienet kompatibbli mas-suq komuni. (
37
)
38.
Jekk il-Qorti tal-Prim’Istanza tikkonkludi li d-deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura ta’ investigazzjoni ma ġietx meħudha b’mod korrett, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tannulla dik id-deċiżjoni (
38
).
39.
Jekk ir-rikorrent qajjem argument anċillari li għandu x’jaqsam mal-evalwazzjoni sostantiva tal-Kummissjoni tal-miżura inkwistjoni, fil-fehma tiegħi dan ma għandux jaffettwa l-kriterju minimu dwar locus standi. Fil-prattika, osservazzjonijiet anċillari li għandhom x’jaqsmu mas-sustanza tal-każ jistgħu jgħinu lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tiddetermina jekk il-Kummissjoni tabilħaqq irriżolvitx id-diffikultajiet serji kollha fl-evalwazzjoni preliminari tagħha dwar jekk il-miżura inkwistjoni hijiex jew kompatibbli mas-suq komuni jew hija miżura li mhijiex għajnuna mill-Istat. Osservazzjonijiet bħal dawn jistgħu juru żball proċedurali min-naħa tal-Kummissjoni.
40.
Ma nistax nara għalfejn il-preżentata ta’ osservazzjonjiet sostantivi anċillari dwar il-miżuri inkwistjoni għandha twassal għall-impożizzjoni ta’ test iktar rigoruż dwar locus standi. Dan huwa partikolarment il-każ fejn ir-rikorrent jitlob mhux determinazzjoni vinkolanti dwar jekk il-miżura inkwistjoni tikkostitwix għajnuna mill-Istat legali iżda sempliċement evalwazzjoni ġudizzjarja ta’ jekk il-Kummissjoni kinitx korretta meta ħadet il-pożizzjoni preliminari li ħadet.
41.
Approċċ bħal dan huwa formalistiku mingħajr ħtieġa, li jippenalizza rikorrent li jixtieq isostni t-talba tiegħu għal evalwazzjoni ġudizzjarja tal-opinjoni preliminari tal-Kummissjoni billi jsostni li l-Kummissjoni żbaljat fuq is-sustanza tal-konklużjonijiet tagħha.
42.
B’mod partikolari, skont l-approċċ preżenti jien insibha diffiċli li nara kif rikorrent jista’ faċilment jevita li ma jidħolx fil-mertu ta’ deċiżjoni meta jkun qed jipprova juri li xorta kien fadal diffikultajiet serji fl-evalwazzjoni inizjali mill-Kummissjoni tal-għajnuna inkwistjoni. Permezz tas-sentenzi ARE u BAA, il-Qorti tal-Ġustizzja ġibdet ħabel stirat merfugħ mill-art li minn fuqu jridu jgħaddu r-rikorrenti u l-avukati tagħhom b’mod kawt. Huwa ferm faċli għalihom li jiżolqu u li jsibu li jew huma maqbuda bit-test iktar rigoruż tas-sentenza Plaumann, jew li ma għamlux biżżejjed biex jissodisfaw lill-Qorti tal-Ġustizzja li tabilħaqq kien hemm żbalji proċedurali fid-deċiżjoni li huma jixtiequ jikkontestaw.
43.
Fil-fehma tiegħi, ikun aħjar jekk il-Qorti Ġustizzja kellha tittratta r-rikors abbażi ta’ dak li attwalment jintalab iktar milli jekk ir-rikorrent jibbażax fuq argumenti li jmissu s-sustanza bażika tal-evalwazzjoni inizjali tal-Kummissjoni tal-allegata għajnuna mill-Istat.
44.
Fil-każ preżenti, għalkemm 3F ikkontesta l-mertu tal-konklużjonijiet tal-Kummissjoni dwar in-natura tal-għajnuna inkwistjoni, huwa għamlet dan waqt li talab li jsir stħarriġ ġudizzjarju dwar deċiżjoni proċedurali tal-Kummissjoni. Il-locus standi ta’ 3F bħala rikorrent jiġi evalwat b’mod iktar kredibbli abbażi tal-kriterju jekk setax jiqies li huwa “parti interessata”.
45.
Jekk il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet evalwat il-locus standi ta’ 3F fuq dik il-bażi, jidher li 3F x’aktarx kien jikkwalifika, peress li l-għajnuna inkwistjoni setgħet taffettwa l-interessi tiegħu.
46.
Madankollu, fil-kuntest li huwa permess mill-ġurisprudenza preżenti, il-fatt li, filwaqt li għamel rikors biex tiġi annullata d-deċiżjoni kontestata, 3F ikkontesta fil-mertu d-deċiżjoni kkontestata jfisser li għandu jiġi applikat it-test tas-sentenza Plaumann dwar il-locus standi.
47.
Għaldaqstant il-Qorti tal-Prim’Istanza ġustament applikat it-test tas-sentenza Plaumann dwar il-locus standi, bl-esklużjoni ta’ kwalunkwe evalwazzjoni dwar jekk 3F setax jitqies li huwa “parti interessata” skont it-tifsira tal-Artikolu 88(2) KE.
48.
Bl-istess mod din il-Qorti għandha tevalwa l-motivi tal-appell ta’ 3F abbażi ta’ jekk jistax jiġi stabbilit locus standi skont it-test tas-sentenza Plaumann.
49.
Fl-aħħar nett, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet fis-sentenza ARE li meta rikors għal annullament isir minn assoċjazzjoni stabbilita biex tmexxi ’il quddiem l-interessi kollettivi ta’ kategorija ta’ persuni, dik l-assoċjazzjoni hija individwalment interessata sal-punt li fih il-pożizzjoni tal-membri tiegħu hija sostanzjalment milquta (
39
). Għaldaqstant l-eċċezzjonijiet legali mressqa minn 3F għandhom jiġu evalwati minn din il-perspettiva.
L-ewwel aggravju
50.
L-ewwel aggravju tal-appellanti huwa allegazzjoni li l-Qorti tal-Prim’Istanza żbaljat fuq punt ta’ liġi meta kkonkludiet, fil-punt 32 tad-digriet appellat, li 3F ma setax isostni li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu kienet intlaqtet mill-għajnuna inkwistjoni.
51.
Fit-tieni parti ta’ punt 32 il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li 3F ma setax jibbaża ruħu fuq [ħsara lil] il-pożizzjoni kompetittiva tiegħu fir-rigward ta’ sindakati oħra fin-negozjati dwar ftehim kollettivi fis-settur inkwistjoni. Insostenn għal din il-konklużjoni, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li ftehim fil-kuntest ta’ negozjati kollettivi ma jaqgħux fi ħdan l-għan tad-dritt tal-kompetizzjoni u rreferiet għall-punti 52 sa 60 tas-sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Albany (
40
) insostenn ta’ din il-propożizzjoni.
52.
3F jargumenta li għandha ssir distinzjoni bejn il-kawża preżenti u l-kawża Albany. Din tal-aħħar kienet tikkonċerna tilwim dwar jekk persuna li tħaddem tistax tiġi obbligata permezz ta’ ftehim kollettiv li tibqa’ affiljata ma’ fond tal-pensjoni partikolari. F’din il-kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet li ftehim bħal dan ma setax jaqa’ fi ħdan l-għan tad-dritt tal-kompetizzjoni taħt dak li llum huwa l-Artikolu 81(1) KE. B’kuntrast ma’ dan, il-kawża preżenti tikkonċerna investigazzjoni dwar deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar miżura fiskali li allegatament kellha effett fuq l-kapaċità ta’ 3F li jikkonkludi ftehm kollettivi. Din ma tikkonċernax lill-ftehim kollettivi nfushom. 3F jaċċetta li ftehim kollettivi ma jaqgħux fi ħdan l-għan tal-Artikolu 81(1) KE, iżda ssostni li l-punt li sar mill-Qorti tal-Prim’Istanza f’dan ir-rigward mhuwiex rilevanti għall-eżitu tal-kawża preżenti.
53.
Għaldaqstant 3F isostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza applikat is-sentenza Albany b’mod żbaljat.
54.
Bi tweġiba għal dan il-Kummissjoni tagħmel żewġ argumenti. L-ewwel nett, hija ssostni li l-aggravju ta’ 3F huwa vvizzjat bin-nuqqas tiegħu li jikkontesta l-ewwel parti tal-punt 32, fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li 3F ma setax jistabbilixxi locus standi abbażi li huwa jinsab f’kompetizzjoni ma’ min iħaddem lill-membri tiegħu. In-nuqqas ta’ 3F li jikkontesta l-konklużjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-ewwel parti tal-punt għaldaqstant ifisser li l-argument tiegħu għar-rigward tat-tieni parti tal-punt 31 mhuwiex operattiv, peress li l-konklużjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-ewwel parti tal-punt 32 waħedha u minnha nnifisha hija raġuni biżżejjed biex ir-rikors jiġi ddikjarat inammissibbli.
55.
L-ewwel argument tal-Kummissjoni jista’ jiġi ttrattat b’mod sommarju. Dan l-argument jassumi b’mod żbaljat li r-raġunijiet li fuqhom rikorrent jista’ jsostni li għandu locus standi huma kumulattivi, biex b’hekk jekk jonqos milli jistabbilixxi locus standi fuq xi waħda minn serje ta’ motivi, dan ma jkunx jista’ jsostni bl-ebda mod li għandu locus standi. Madankollu, il-motivi huma alternattivi. Jekk rikorrent jista’ jistabbilixxi locus standi fuq motiv wieħed, ir-rikors huwa ammissibbli. Minbarra dan, kif indika 3F matul is-seduta, huwa ma kienx sostna li kien jinsab f’kompetizzjoni ma’ min iħaddem lill-membri tiegħu.
56.
Għaldaqstant l-ewwel argument tal-Kummissjoni fuq dan il-punt għandu jiġi miċħud.
57.
It-tieni nett, il-Kummissjoni targumenta li l-interpretazzjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza tas-sentenza Albany hija korretta.
58.
Jien għalhekk se ngħaddi biex nikkunsidra s-sentenza Albany f’iktar dettall.
59.
Il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Albany kkonkludiet li ftehim kollettivi negozjati bejn min imexxi u l-ħaddiema biex jintlaħqu għanijiet ta’ politika soċjali ma għandhomx jiġu evalwati taħt l-Artikolu 81(1) KE, peress li dawn l-għanijiet jiġu mhedda jekk dawn il-ftehim kellhom jiġu evalwati taħt dak l-artikolu (
41
).
60.
Fil-każ preżenti, 3F talab li ssir investigazzjoni ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li rrifjutat li tiftaħ proċedura ta’ investigazzjoni. Din il-proċedura ta’ investigazzjoni kienet tkun tikkonċerna dispożizzjoni fiskali, u mhux ftehim kollettiv. 3F isostni li d-dispożizzjonijiet fiskali kkontestati jirrestrinġu l-kapaċità tiegħu li jikkonkludi ftehim kollettivi. Is-sempliċi fatt li ftehim kollettivi ma jistgħux jiġu evalwati taħt l-Artikolu 81 KE (ara s-sentenza Albany) ma jistax iservi bħala l-bażi biex jiġi konkluż li 3F ma jistax iressaq din it-talba.
61.
Essenzjalment, jiena naqbel ma’ dan ir-raġunament..
62.
Fil-fehma tiegħi, il-Qorti tal-Prim’Istanza interpretat is-sentenza Albany b’mod wiesgħa ż-żejjed. Fil-kawża preżenti, ma kien hemm l-ebda talba sa biex il-Qorti tal-Ġustizzja tevalwa — kif intalbet tagħmel fil-Kawża Albany — ftehim kollettiv partikolari fid-dawl tar-regoli dwar il-kompetizzjoni. Minflok, 3F allega li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu, għar-rigward ta’ trejdunjins oħra, ġiet milquta bl-għajnuna allegata. Mod wieħed ta’ kif ippruvat turi li l-pożizzjoni tiegħu ġiet milquta kien billi stqarret li l-għajnuna inkwistjoni kienet ikkawżat ħsara lill-kapaċità tiegħu li jikkonkludi ftehim kollettivi.
63.
Anki jekk il-ftehim kollettivi ma jaqgħux fi ħdan l-għan tad-dritt tal-kompetizzjoni, il-Qorti tal-Prim’Istanza waslet għal konklużjoni li ma ssegwix b’mod loġiku dik il-propożizzjoni. L-esklużjoni ta’ ftehim kollettiv minn investigazzjoni skont il-prinċipji tad-dritt tal-kompetizzjoni ma għandhiex tipprekludi rikorrent milli juri li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu ġiet milquta b’mod dannuż b’referenza għall-pożizzjoni mdgħajfa tiegħu fir-rigward ta’ sindakati oħra fil-konklużjoni ta’ ftehim kollettivi.
64.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza għalhekk żbaljat fl-evalwazzjoni tagħha tal-effett li l-għajnuna inkwistjoni kellha fuq il-pożizzjoni kompetittiva ta’ 3F. Dak li jmissha għamlet kien li teżamina jekk il-pożizzjoni kompetittiva ta’ 3F fir-rigward ta’ sindakati ta’ baħħara oħra kinitx tabilħaqq milquta bl-għajnuna allegata.
65.
Għaldaqstant jien nikkonkludi li l-ewwel aggravju ta’ 3F huwa fondat.
It-tieni aggravju
66.
3F jargumenta li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi meta kkonkludiet, fil-punti 35 u 36 tad-digriet appellat, li 3F ma setax jibbaża ruħu fuq aspetti soċjali biex jistabbilixxi li kien interessat b’mod individwali.
67.
Il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet, fil-punt 36, li ma kien hemm ebda aspett soċjali li fuqu 3F seta’ jippreżenta osservazzjonijiet, peress li l-uniċi effetti soċjali oriġinaw mir-reġistru DIS innifsu, pjuttost milli mit-tnaqqis mit-taxxa li kien japplika għall-baħħara fuq vapuri rreġistrati miegħu.
68.
3F isostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza jmissha esplorat jekk 3F jistax ikun intitolat jissottometti kummenti dwar l-aspetti soċjali tal-kuntest ġuridiku (jiġifieri l-protezzjoni ta’ baħħara tal-KE skont il-Linji Gwida tal-1997) li skont dan miżura fiskali bħal dik inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata għandha tiġi evalwata. 3F jargumenta li, bħala rappreżentant ta’ grupp ta’ baħħara tal-KE, huwa parti li setgħet tippreżenta osservazzjonijiet dwar l-aspetti soċjali tal-għajnuna, li kieku nfetħet proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE. Għalhekk il-Qorti tal-Prim’Istanza kellha tikkonkludi li kien individwalment interessat mid-deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx din il-proċedura.
69.
Jiena ma nistax naqbel.
70.
Kif issostni ġustament il-Kummissjoni, id-dritt tal-partijiet interessati li jippreżentaw osservazzjonijiet dwar kunsiderazzjonijiet ta’ natura soċjali jagħmel parti mid-drittijiet proċedurali li jgawdu partijiet bħal dawn ladarba tkun infetħet il-proċedura ta’ investigazzjoni taħt l-Artikolu 88(2) KE (
42
).
71.
Madankollu, 3F jrid jistabbilixxi li huwa jissodisfa t-test ta’ locus standi skont is-sentenza Plaumann (
43
). Is-sempliċi possibbiltà li 3F (bħala rappreżentant tal-impjegati tal-benefiċjarji eventwali tal-għajnuna) jista’ turi li d-dritt tiegħu li jippreżenta osservazzjonijiet matul proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE ġie milqut b’mod negattiv bid-deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx din il-proċedura sempliċement isservi sabiex tagħtiha distinzjoni bħala li huwa “parti interessata” skont it-tifsira tal-Artikolu 88(2) KE.
72.
L-allegata ċaħda ta’ drittijiet proċedurali mhijiex biżżejjed biex tiddistingwi lil 3F b’mod individwali skont it-test tas-sentenza Plaumann dwar il-locus standi. (
44
)
73.
Għal din ir-raġuni, it-tieni aggravju għandu jiġi miċħud.
It-tielet aggravju
74.
Bit-tielet aggravju tiegħu, 3F jargumenta li l-Qorti tal-Prim’Istanza, fil-punt 37 tad-digriet tagħha, applikat b’mod żbaljat il-linja ta’ ġurisprudenza tas-sentenza Plaumann meta kkonkludiet li l-fatt li għajnuna ġiet mgħoddija lil benefiċjarji eventwali tiegħu (is-sidien tal-bastimenti) permezz ta’ tnaqqis fil-pagi netti, mhuwiex biżżejjed biex juri li 3F kien individwalment interessat.
75.
3F isostni li, wara s-sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-Kawża ARE, sindakat huwa individwalment interessat sal-punt li l-pożizzjonijiet tal-membri tiegħu fis-suq ikunu sostanzjalment milquta mill-miżuri fiskali. (
45
) Għalkemm il-Qorti tal-Ġustizzja f’dik is-sentenza rreferiet għall-“operaturi ekonomiċi” (
46
) li ġeneralment tfisser impriżi, 3F jargumenta li l-ħaddiema li huwa jirrappreżenta setgħu wkoll jiġu kkunsidrati bħala operaturi ekonomiċi, minħabba l-kunsiderazzjoni speċjali mogħtija lilhom mil-Linji Gwida tal-1997.
76.
Il-Kummissjoni ssostni li l-każ preżenti għandu jinżamm distint mill-Kawża ARE. Dan ir-rikors jikkonċerna deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tagħtix bidu għal proċedura ta’ investigazzjoni taħt l-Artikolu 88(2) KE, filwaqt li s-sentenza ARE kienet tinvolvi t-tieni deċiżjoni li ttieħdet wara proċedura ta’ investigazzjoni li kienet irriżultat fl-ewwel deċiżjoni li ddikjarat l-għajnuna inizjali bħala illegali. Minbarra dan, differenti mill-fatti inerenti fis-sentenza ARE, il-fatti fir-rikors preżenti ma jikkonċernawx sitwazzjoni ta’ għajnuna diretta u r-rikors għal annullament ma tressaqx mill-kompetituri diretti tal-benefiċjarji eventwali tal-għajnuna.
77.
Il-Kummissjoni telabora l-aħħar argument, billi targumenta li l-membri ta’ 3F ma jistgħux jiġi kkunsidrati bħala “operaturi ekonomiċi” skont it-tifsira stabbilita fis-sentenza ARE, u ma jistax jingħad li huma f’kompetizzjoni diretta mas-sidien tal-bastimenti li eventwalment ibbenefikaw mill-għajnuna permezz tal-ħila tagħhom li jnaqqsu l-pagi netti. Li kellhom jinstabu li huma f’kompetizzjoni diretta, il-Kummissjoni targumenta, il-membri ta’ 3F ikunu fl-istess pożizzjoni bħall-bdiewa fis-sentenza ARE, u r-rikors tagħhom ikun inammissibbli minħabba l-istess raġunijiet, peress li l-baħħara kollha tal-UE jistgħu jitqiesu bħala kompetituri tas-sidien tal-bastimenti (mhux biss il-baħħara Daniżi rappreżentati minn 3F) (
47
).
78.
Fil-fehma tiegħi, hemm żewġ punti li jistgħu jiġu dedotti mill-konklużjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punt 37 tad-digriet appellat.
79.
L-ewwel nett, il-Qorti tal-Prim’Istanza kkunsidrat il-baħħara li huma rappreżentati minn 3F li mhumiex f’kompetizzjoni mas-sidien tal-bastimenti li huma l-benefiċjarji eventwali tal-għajnuna. Jien ma nista’ nara xejn partikolarment kontroversjali f’din l-affermazzjoni. Jekk il-baħħara ta’ 3F kienu f’kompetizzjoni mas-sidien tal-bastimenti, il-pożizzjoni tagħhom hija analoga għal dik tal-bdiewa fis-sentenza ARE u tkun inammissibbli minħabba nuqqas ta’ interess individwali. Jien għalhekk naqbel mal-argument tal-Kummissjoni li 3F ma jistax jistabbilixxi ammissibbiltà fuq din il-bażi.
80.
It-tieni nett, jekk l-iżvantaġġ eventwali tas-sidien tal-bastimenti jiġi trażmess lilhom permezz tal-possibbiltà ta’ tnaqqis fil-pagi gross tagħhom, sussegwentement għandu jingħata benefiċċju inizjali lill-baħħara nfushom. (
48
)
81.
Wara li rrikonoxxiet dan, il-Qorti tal-Prim’Istanza kellha, fil-fehma tiegħi, imbagħad tkompli sabiex tevalwa jekk il-pożizzjoni kompetittiva ta’ dawk il-baħħara li huma membri ta’ 3F kinitx milquta b’mod dannuż fir-rigward tal-baħħara li mhumiex membri ta’ 3F. Madankollu hija ma għamlitx dan. (
49
)
82.
Konsegwentement, jiena nikkonkludi li t-tielet aggravju għandu jiġi milqugħ sa fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza ma kkunsidratx l-effett tal-għajnuna fuq il-pożizzjoni tal-membri ta’ 3F meta pparagunata ma’ baħħara oħra.
Ir-raba’ aggravju
83.
Fil-punti 38 sa 40 tad-digriet appellat, il-Qorti tal-Prim’Istanza kkunsidrat li 3F ma setax jistabbilixxi locus standi fuq il-bażi li l-interess tiegħu bħala negozjatur seta’ jiġi direttament milqut. F’dan ir-rigward, hija għamlet distinzjoni bejn il-pożizzjoni ta’ 3F u l-pożizzjonijiet tar-rikorrenti fil-kawżi Van der Kooy (
50
) (il-Landbouwschap) u CIRFS (
51
) (International Rayon and Synthetic Fibre Committee).
84.
3F jargumenta li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball meta għamlet din id-distinzjoni u meta kkonkludiet li 3F ma setax jistabbilixxi locus standi fuq din il-bażi. Fil-fehma ta’ 3F, qorti tista’ tikkunsidra li sindakat bħal 3F huwa individwalment interessat u distint jekk dak is-sindakat kellu rwol speċjali fl-għoti tal-għajnuna, jew biex jiġu ddeterminati l-kundizzjonijiet li permezz tagħhom l-għajnuna inkwistjoni tkun permessa. F’dan ir-rigward, 3F interpreta dawk is-sentenzi mhux bħala każijiet eċċezzjonali fejn instab li kien hemm interess individwali, iżda bħala żewġ eżempji differenti ħafna minn xulxin ta’ prinċipju iktar wiesgħa; jiġifieri li l-pożizzjoni ta’ assoċjazzjoni hija distinta u individwalizzata jekk tkun lagħbet rwol speċjali fl-għoti tal-għajnuna jew fid-determinazzjoni tal-kundizzjonijiet li fihom tkun permessa għajnuna.
85.
Jekk is-sentenzi jistabbilixxu prinċipju bħal dan, ir-rwol ta’ 3F bħala negozjatur ta’ ftehim kollettivi — inkluż in-negozjati dwar il-kundizzjonijiet tal-impieġ tal-membri tiegħu — mas-sidien tal-bastimenti li huma r-riċevituri eventwali tal-għajnuna jagħmilha parti mill-makkinarju sa biex tiġi ttrasferita l-għajnuna lir-riċevituri eventwali tagħha. 3F jislet tliet argumenti separati minn din il-propożizzjoni.
86.
3F isostni, l-ewwel nett, li b’hekk huwa jilgħab l-istess rwol bħal Landbouwschap fis-sentenza Van der Kooy u għandu jiġi rrikonoxxut li għandu status simili, biex b’hekk tkun tista’ jistabbilixxi locus standi abbażi li r-rwol tiegħu bħala negozjatur ġie milqut negattivament. (
52
)
87.
Il-Kummissjoni ssostni li 3F mhuwiex — b’differenza minn Landbouwschap fil-kawża Van der Kooy — marbut fil-qrib mal-għajnuna inkwistjoni fid-deċiżjoni kontestata u ma nnegozjax il-mod kif l-għajnuna ġiet trażmessa mill-Istat lir-riċevituri eventwali tagħha. 3F huwa sempliċement wieħed minn diversi sindakati b’membri li huma baħħara. Huwa ma jinsabx f’sitwazzjoni fattwali li tiddistingwih mill-persuni l-oħra kollha.
88.
It-tieni argument ta’ 3F’s huwa li, għalkemm huwa jammetti li ma lagħab l-ebda parti fin-negozjati dwar il-Linji Gwida tal-1997, fir-rikors tiegħu huwa kien qed jaġixxi sabiex jipproteġi lill-membri tiegħu, li huma grupp speċjali, protetti speċifikament b’dawk il-linji gwida. Interpretazzjoni żbaljata tal-Linji Gwida tal-1997 (li 3F isostni li ġrat peress li l-għajnuna inkwistjoni tqieset li kienet kompatibbli mas-suq komuni) se tirriżulta f’effett negattiv għal 3F u għall-membri tiegħu. Għaldaqstant, għalkemm il-fatt li huwa ressaq ilment mal-Kummissjoni mhuwiex biżżejjed sabiex jiġi stabbilit locus standi, 3F (bħar-rikorrent fil-kawża CIRFS) għandu locus standi sabiex jiżgura li l-membri tiegħu jiġu protetti taħt il-Linji Gwida tal-1997.
89.
Għat-tieni argument ta’ 3F, il-Kummissjoni twieġeb li l-locus standi tar-rikorrent fil-kawża CIRFS kien ġej mill-pożizzjoni tiegħu bħala interlokutur tal-Kummissjoni fir-rigward tal-għajunua lill-industrija inkwistjoni. Għaldaqstant il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet korretta meta għamlet distinzjoni bejn dik il-kawża u l-kawża preżenti. Il-Kummissjoni żżid targumenta li jekk 3F kien meqjus li għandu locus standi sabiex “iħares” il-Linji Gwida tal-1997, dan ikun qed idgħajjef serjament ir-rekwiżit tal-interess individwali.
90.
It-tielet argument ta’ 3F huwa li lagħab rwol fin-negozjati, għalkemm mingħajr suċċess, sabiex topponi l-introduzzjoni tal-miżura fiskali inkwistjoni tal-Gvern Daniż.
91.
Il-Kummissjoni twieġeb li 3F sempliċement oġġezzjona għall-miżuri fiskali li ġew implementati mill-Gvern Daniż. Għalhekk dan ma nnegozjahomx. B’hekk ma jistax jitqies li kien negozjatur abbażi ta’ dawn ir-raġunijiet.
92.
Jiena ser nindirizza l-argumenti ta’ 3F wara xulxin.
93.
3F l-ewwel jipprova jistabbilixxi li l-Kawżi Van der Kooy u CIRFS jagħtu xhieda ta’ regola iktar wiesgħa.
94.
Ċertament il-fatti li fuqhom huma bbażati dawn iż-żewġ kawżi huma pjuttost differenti. Fil-kawża Van der Kooy, il-Landbouwschap aġixxiet bħala rappreżentant tal-organizzazzjonijiet tal-produtturi f’negozjati mal-Gvern Olandiż dwar it-tariffa tal-gass. Din kienet ukoll parti għall-ftehim dwar it-tariffi u ħadet sehem attiv fil-proċedura ta’ investigazzjoni li saret mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 88(2) KE. B’kuntrast ma’ dan l-International Rayon and Synthetic Fibre Committee f’CIRFS, innegozja mhux ma’ Stat Membru iżda mal-Kummissjoni, u aġixxa bħala interlokutur matul il-proċedura biex jiġu adottati linji gwida. Dan segwa ukoll azzjonijiet marbuta mal-politika tar-ristrutturar tas-settur, u bħal fil-każ ta’ Landbouwschap f’Van der Kooy — ippreżenta osservazzjonijiet matul il-proċedura ta’ investigazzjoni. It-tnejn li huma nstabu li għandhom locus standi sa biex jikkontestaw id-deċiżjonijiet rispettivi tal-Kummissjoni quddiem il-qrati tal-Komunità. (
53
)
95.
Jien lest naċċetta li dawn iż-żewġ sentenzi mhumiex għal kollox l-eċċezzjoni, iżda pjuttost illustrazzjoni ta’ prinċipju iktar ġenerali li l-locus standi jista’ jiġi stabbilit mir-rikorrent li kapaċi juri li l-għajnuna inkwistjoni laqtet il-pożizzjoni tiegħu bħala negozjatur (
54
), irrispettivament minn jekk il-Kummissjoni bdietx jew le investigazzjoni. Fil-fehma tiegħi, din ir-rotta partikolari sabiex jiġi stabbilit l-interess individwali ma tippreżenta ebda diffikultà ta’ kompatibbiltà mat-test stabbilit bis-sentenza Plaumann (
55
). Minbarra dan, jidhirli, li kunsiderazzjonijiet kemm ta’ aċċess għall-ġustizzja u ta’ politika soċjali jaħdmu b’saħħa favur approċċ bħal dan. Jien għalhekk ngħaddi biex nevalwa l-modi li bihom 3F qed isostni li l-pożizzjoni tiegħu bħala negozjatur ġiet milquta bl-għajnuna.
96.
Għalkemm 3F bħala negozjatur ta’ ftehim kollettivi jista’ jilgħab parti fit-trażmissjoni ta’ għajnuna lis-sidien tal-bastimenti (
56
), huwa ma jeżerċita ebda diskrezzjoni dwar it-tnaqqis fiskali mogħti inizjalment lill-baħħara li jħallsu t-taxxa. F’dan ir-rigward huwa mhijiex negozjatur (
57
).
97.
Għal dawn ir-raġunijiet, jien ma naċċettax l-ewwel argument ta’ 3F.
98.
It-tieni, fil-fehma tiegħi 3F ma jistax jitqies li huwa “negozjatur” għar-rigward tal-Linji Gwida tal-1997. Huwa ma lagħab l-ebda parti fin-negozjati dwar dawk il-Linji Gwida, u għaldaqstant ma jistax jistabbilixxi locus standi fuq din ir-raġuni. Minbarra dan l-argument ta’ 3F li kien qed jipprova jipproteġi lill-membri tiegħu minn interpretazzjoni żbaljata tal-Linji Gwida ma jbiddilx il-pożizzjoni. Fin-nuqqas ta’ rwol speċifiku fin-negozjati meta saru l-Linji Gwida tal-1997 infushom, 3F ma jistax isostni li qed jipprova jipproteġi lilu nnifisu u lill-membri tiegħu billi jitlob lill-Kummissjoni sabiex tibda proċedura ta’ investigazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE (sabiex jiġu implementati l-Linji Gwida kif suppost) mingħajr ma l-ewwel juri li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu, jew dik tal-membri tiegħu, ġiet milquta b’mod negattiv.
99.
Għaldaqstant it-tieni argument ta’ 3F mhuwiex raġuni indipendenti għal locus standi, imma minflok huwa dipendenti fuq li 3F juri effett negattiv fuq il-pożizzjoni kompetittiva tiegħu, jew dik tal-membri tiegħu. Bħala tali, dan jista’ jsir biss fl-eventwalità li 3F jkun jista’ jistabbilixxi effett bħal dan (
58
).
100.
L-argument finali ta’ 3F insostenn tar-raba’ aggravju tiegħu jinvoka l-oppożizzjoni tiegħu għall-miżura fiskali fuq livell nazzjonali. Il-Kummissjoni argumentat fir-risposta tagħha li oppożizzjoni dijametrika għal miżura kienet inkonsistenti mal-asserzjoni li kienet involuta fin-negozjati li wasslu sabiex tiġi stabbilita dik il-miżura. Madankollu, matul is-seduta, il-Kummissjoni marret lil hinn minn hekk, fejn argumentat li indipendentement minn kemm sindakat kien involut fil-proċess leġiżlattiv fuq livell nazzjonali, huwa qatt ma seta’ jikseb locus standi sabiex jikkontesta abbażi ta’ dan deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura ta’ evalwazzjoni skont l-Artikolu 88(2) KE. Il-Kummissjoni ssuġġeriet li kontestazzjoni tal-għajnuna quddiem il-qrati nazzjonali, segwita b’rinviju lil din il-Qorti skont l-Artikolu 234 KE, kienet l-aħjar triq li kellha tittieħed.
101.
Jien ma naċċettax li sindakat li jipparteċipa b’mod sħiħ f’negozjati li għandhom x’jaqsmu ma skema ta’ għajnuna fuq livell nazzjonali, iżda li fl-aħħar mill-aħħar ma jirnexxilux jipprevjeni milli dik l-iskema tiġi ppromulgata, huwa prekluż milli jikkontesta deċiżjoni tal-Kummissjoni li ma tiftaħx proċedura ta’ investigazzjoni (iżda minflok huwa obbligat juża’ triq iktar indiretta, u inqas ċerta permezz ta’ proċeduri ġudizzjarji nazzjonali u tar-rinviju) (
59
).
102.
Madankollu, jekk is-sindakat inkwistjoni sempliċement wera li huwa qajjem oġġezzjonijiet formali, huwa ma weriex li kien negozjatur. Jekk rikorrent ipproduċiex biżżejjed provi sabiex isostni l-affermazzjoni tiegħu li huwa negozjatur, din hija kwistjoni li għandha tiġi ddeterminata mill-Qorti tal-Prim’Istanza.
103.
Fil-kawża preżenti, il-Qorti tal-Prim’Istanza sabet bħala fatt (
60
) li 3F ma weriex li huwa nnegozja l-adozzjoni ta’ miżuri fiskali mal-Gvern Daniż. Fl-assenza ta’ eċċezzjoni li tallega distorsjoni tal-provi, din il-konklużjoni ta’ fatt ma tistax tiġi kkontestata.
104.
Għar-raġunijiet hawn fuq imsemmija, jiena niċħad ir-raba’ aggravju tal-appellanti.
Deċiżjoni finali dwar ammissibbiltà
105.
Skont l-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’, fil-każ li tannulla d-deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza, tiddeċiedi definittivament il-kawża meta din tkun fi stat li tiġi deċiża.
106.
Fil-fehma tiegħi 3F ta prova li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi meta naqset milli tikkunsidra jekk pożizzjoni tal-membri ta’ 3F kinitx milquta b’mod negattiv bl-għajnuna inkwistjoni.
107.
3F għamel biżżejjed sabiex jistabbilixxi li huwa kellu jingħata locus standi bħala rikorrent quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza?
108.
Fil-fehma tiegħi, minn eżami tad-dokumenti ppreżentati quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza, l-argument ta’ 3F li l-pożizzjoni kompetittiva tiegħu għalhekk kienet milquta b’mod negattiv huwa difettuż.
109.
Il-miżuri kkontestati jieħdu l-forma ta’ benefiċċju fiskali.
110.
Baħħar jista’ jikseb tnaqqis mit-taxxa jekk huwa wkoll ikollu jħallas it-taxxa fuq id-dħul. Għaldaqstant huma biss il-baħħara li jħallsu t-taxxa li jistgħu jibbenefikaw mill-miżuri li 3F jixtieq li l-Kummissjoni tissuġġetta għal proċedura ta’ investigazzjoni.
111.
Il-Linji Gwida tal-1997 speċifikament jiddefinixxu “baħħara tal-KE” bħala dawk li għandhom l-obbligu li jħallsu t-taxxa fi Stat Membru tal-KE. Il-grupp ta’ baħħara li jibbenefikaw mill-miżuri inkwistjoni huwa għalhekk, kif indikat il-Kummissjoni ġustament, l-istess bħal grupp ta’ baħħara li l-Linji Gwida tal-Komunità huma intiżi li jipproteġu.
112.
Minn dan isegwi li pożizzjoni kompetittiva tal-membri baħħara ta’ 3F, fir-rigward ta’ baħħara li mhumiex baħħara tal-KE skont it-tifsira tal-Linji Gwida tal-KE, ma tistax tiġi milquta b’mod negattiv mill-miżura tal-għajnuna inkwistjoni.
113.
Għaldaqstant, għalkemm nikkunsidra li l-ewwel u t-tielet aggravji tal-appell huma fondati, madankollu l-Qorti tal-Ġustizzja għandha fil-fehma tiegħi tiċħad ir-rikors bħala inammissibbli.
Fuq l-ispejjeż
114.
Skont l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef għandha tiġi ordnata tbati l-ispejjeż jekk dawn ikunu ġew mitluba.
115.
Il-Kummissjoni għamlet talba għall-ispejjeż. Peress li jien ħadt il-pożizzjoni li l-appellant għandu jitlef l-appell, dan għandu jiġi kkundannat għall-ispejjeż..
Konklużjoni
116.
Għaldaqstant, jien nissuġġerixxi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha:
—
tannulla d-digriet appellat;
—
tiċħad ir-rikors bħala inammissibbli;
—
tikkundanna lil 3F għall-ispejjeż.
(
1
)	Lingwa oriġinali: l-Ingliż
(
2
)	Li qabel kien magħruf bħala SID, u jsir riferiment għalih b’dan il-mod fid-Digriet tal-Qorti tal-Prim’Istanza. Madankollu, is-sindakat kien magħruf bħala 3F sakemm ippreżenta l-appell u għal kjarezza ser nirreferi għall-appellant il-ħin kollu bħala “3F”.
(
3
)	C (2002) 4370; iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”.
(
4
)	Il-proċeduri għall-investigazzjoni dwar għajnuna mill-Istat huma stabbiliti bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta’ Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 93 tat-Trattat KE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 339). L-Artikolu 93 tat-Trattat KE issa huwa, wara li ġie enumerat mill-ġdid, l-Artikolu 88 KE.
(
5
)	ĠU 1997 C 205, p. 5. Dawn il-Linji Gwida ħadu post il-Linji Gwida tal-1989 (SEC (89) 921 finali), li kellhom bħala ż-żewġ għanijiet bażiċi tagħhom il-manutenzjoni ta’ bastimenti taħt il-bnadar tal-Komunità u l-impieg, sal-iktar grad għoli possibbli, ta’ baħħara tal-Komunità.
(
6
)	Liġi Nru 408 tal-1 ta’ Lulju 1988, li daħlet fis-seħħ fit-23 ta’ Awwissu 1988 (Lovtidende, Parti A, 22 ta’ Lulju 1988).
(
7
)	Fi kliem ieħor, kundizzjonijiet ta’ pagi li jeżistu f’pajjiżi terzi, li fil-prattika normalment tfisser renumerazzjoni iktar baxxa minn dik li tingħata lill-baħħara minn Stati Membri tal-UE.
(
8
)	Il-Liġijiet Nru 361 sa 364 tal-1 ta’ Lulju 1988, li daħlu fis-seħħ fl-1 ta’ Jannar 1989 (Lovtidende, Parti A, 2 ta’ Lulju 1988).
(
9
)	Punti 21 sa 26 tad-digriet appellat. Jien nindirizza dawn l-osservazzjonijiet hawn isfel fil-punti 26 sa 49.
(
10
)	Sentenza tal-15 ta’ Lulju 1963 (25/62, Ġabra p. 197).
(
11
)	Hawnhekk il-Qorti rreferiet għas-sentenza ATM vs Il-Kummissjoni tat-18 ta’ Diċembru 1997 (T-178/94, Ġabra p. II-2529, punt 63).
(
12
)	Dwar in-nuqqas ta’ applikazzjoni tal-Artikoli 3(g) u 81 KE għal ftehim kollettivi, il-Qorti tal-Prim’Istanza rreferiet għas-sentenza Albany tal-21 ta’ Settembru 1999 (C-67/96, Ġabra p. I-5751, punti 52 sa 60).
(
13
)	Dan il-punt jikkostitwixxi l-bażi tal-ewwel motiv tal-appellant; ara hawn taħt, punt 22.
(
14
)	Dan il-punt jifforma l-bażi tat-tieni aggravju tal-appellant; ara hawn taħt, punt 23.
(
15
)	Dan il-punt jifforma l-bażi tat-tielet aggravju tal-appellant; ara hawn taħt, punt 24.
(
16
)	Il-Qorti tal-Prim’Istanza hawnhekk irreferiet għas-sentenza tat-2 ta’ Frar 1988 Van der Kooy et vs Il-Kummissjoni, mogħtija fil-Kawżi Maqgħuda 67/85, 68/85 u 70/85 (Ġabra p. 219, punti 21 sa 24), u s-sentenza tat-23 ta’ Mejju 2000, Comité d’entreprise de la Société française de production et vs Il-Kummissjoni, Kawża (C-106/98 P, Ġabra p. I-3659, punt 43).
(
17
)	Il-Qorti hawnhekk irreferiet għas-sentenzi tal-24 ta’ Marzu 1993, CIRFS et vs Il-Kummissjoni ( C-313/90, punti 29 u 30) u Comité d’entreprise de la Société française de production, iċċitati fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 44.
(
18
)	Dawn il-punti jifformaw l-bażi tar-raba’ aggravju tal-appellant; ara hawn taħt, punt 25.
(
19
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12, hawn fuq.
(
20
)	Sentenza tat-13 ta’ Diċembru 2005, Aktionsgemeinschaft Recht und Eigentum, imsejħa “ARE” (C-78/03 P, Ġabra p. I-10737).
(
21
)	Għalkemm ir-rikors quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza sempliċement talab l-annullament tad-deċiżjoni kontestata, l-ewwel motiv tar-rikorrent kien proċedurali u l-Qorti tal-Prim’Istanza kkunsidratu bħala rikors intiż biex jiġu miżmuma d-drittijiet proċedurali ta’ 3F. Għall-għanijiet ta’ dan l-appell, jien ser nagħmel l-istess.
(
22
)	B’kuntrast mal-linja ta’ ġurisprudenza ta’ iktar piż li għandha x’taqsam mal-istabbiliment tal-locus standi meta l-Kummissjoni tkun fetħet il-proċedura ta’ investigazzjoni taħt l-Artikolu 88(2) KE u d-deċiżjoni fl-aħħar ta’ dik il-proċedura tkun qed tiġi kkontestata.
(
23
)	Tabilħaqq teżisti xi ftit ambigwità fid-digriet appellat stess dwar liema kriterju ta’ locus standi għandu jiġi applikat; ipparaguna l-punt 28 mal-punti 27 u 30.
(
24
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 10 hawn fuq, punt 107. Din il-formulazzjoni kienet ripetuta iktar reċentement fis-sentenza tat-22 ta’ Diċembru 2008, British Aggregates vs Il-Kummissjoni, imsejħa “BAA” (C-487/06 P, Ġabra p. I-10505, punt 27).
(
25
)	Artikolu 88(1) KE.
(
26
)	Sentenza ta’ 19 ta’ Mejju 1993 Cook vs Il-Kummissjoni, Kawża C-198/91, Ġabra p. I-2487, punt 23 et seq.
(
27
)	Sentenza tal-15 ta’ Ġunju 1993, Matra vs Il-Kummissjoni, C-225/91, Ġabra p. I-3203, punt 17 et seq.
(
28
)	Sentenza tal-14 ta’ Novembru 1984, Intermills vs Il-Kummissjoni, Kawża C-323/82, Ġabra p. 3809, punt 16.
(
29
)	Iċċitata fin-nota tal-qiegħ 20 hawn fuq, punti 34 sa 37.
(
30
)	Iċċitata fin-nota tal-qiegħ 24 hawn fuq.
(
31
)	Ara b’mod partikolari l-punti 25 sa 30 u 35.
(
32
)	F’dan ir-rigward ir-rikorrent ibbaża ruħu fuq serje ta’ eċċezzjonijiet legali simili ħafna bħal ma għamel 3F quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza.
(
33
)	Punt 37 tas-sentenza.
(
34
)	Ara, b’mod partikolari, il-punt 37 tas-sentenza, fejn — fil-kors tal-kunsiderazzjoni tat-test adattat dwar locus standi li għandu jiġi applikat għar-rikorrent — il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet li “BAA ma kinitx sempliċement qed tfittex li tikkontesta r-rifjut tal-Kummissjoni li tagħti bidu għall-proċedura formali ta’ investigazzjoni imma kienet ukoll qed tikkontesta l-merti tad-deċiżjoni kontestata” (l-enfażi huwa tiegħi). Il-punt 76 tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Mengozzi jidher li jsostni din l-interpretazzjoni.
(
35
)	Ara, pereżempju Friedensköld, Locus Standi in Article 88(2) EC cases: No cure for the Plaumann blues I, u Schmauch Locus Standi and Article 88(3): No cure for the Plaumann blues II, European Law Reporter 1/2008, p. 17. Safejn naf jien sa issa m’hemm l-ebda kummentarju ppubblikat dwar is-sentenza BAA.
(
36
)	Punti 68 sa 76.
(
37
)	Punt 71 tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Mengozzi fil-kawża BAA.
(
38
)	Il-Kummissjoni tista’ mbagħad tieħu d-deċiżjoni mill-ġdid, mingħajr ma tkun marbuta li ssostni li l-għajnuna inkwistjoni kienet tabiħaqq għajnuna, jew li kienet għajnuna li madankollu kienet kompatibbli mas-suq komuni. Jekk id-deċiżjoni kellha tiġi annullata minħabba d-diffikultajiet li jifdal fl-evalwazzjoni tal-Kummissjoni, il-Kummissjoni, għalkemm hija ħielsa li tiddeċiedi li ma tiftaħx l-proċedura ta’ investigazzjoni, tkun obbligata li turi li d-diffikultajiet, li baqgħu, inegħlbu.
(
39
)	Sentenza ARE, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 20, punt 70.
(
40
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12.
(
41
)	Punti 59 u 60.
(
42
)	Din hija interpretazzjoni loġika tad-deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza (ikkonfermata mill-Qorti tal-Ġustizzja) fis-sentenza Comité d’entreprise de la Société française de Production, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, fejn iddikjarat li entitajiet li jirrappreżentaw lill-impjegati ta’ impriża, jistgħu, bħala partijiet interessati skont it-tifsira tal-Artikolu 88(2) KE, jippreżentaw osservazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar kunsiderazzjonijiet ta’ natura soċjali.
(
43
)	Test li għandu limitu minimu sostanzjalment iktar għoli; ara hawn fuq, punti 28 u 31.
(
44
)	Ara Comité d'entreprise de la Société française de Production, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punti 50 sa 53, li adottat is-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punti 41 u 42.
(
45
)	Punt 70 tas-sentenza.
(
46
)	Punt 72 tas-sentenza.
(
47
)	Punt 72 tas-sentenza.
(
48
)	Dan għaliex, peress li l-baħħara jkunu jistgħu jitolbu pagi gross iktar baxxi għall-istess benefiċċju nett lilhom infushom, il-baħħara inkwistjoni jsiru iktar kompetittivi.
(
49
)	Dan l-approċċ kien konsistenti mal-konklużjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punt 32 tad-digriet appellat. Madankollu, 3F kkontesta din il-konklużjoni fl-ewwel aggravju tiegħu, li fil-fehma tiegħi għandu jiġi kkonfermat. Ara hawn fuq, il-punti 62 sa 65.
(
50
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16.
(
51
)	Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 17.
(
52
)	3F ipprova wkoll jiddistingwi lilu nnifisu mill-pożizzjoni tar-rikorrent fis-sentenza Comité d’entreprise de la Société française de Production, peress li l-pożizzjoni kompetittiva tal-membri ta’ 3F hija attwalment milquta mill-għajnuna. Jien nikkunsidra dan l-argument iktar ’l isfel fil-punti 105 sa 113.
(
53
)	Ara s-sentenza Van der Kooy, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 25, u s-sentenza CIRFS, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 17, punt 30.
(
54
)	Kif tissuġġerixxi l-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punt 38 tad-digriet appellat.
(
55
)	Jekk, bil-kontra, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tikkunsidrax li dan huwa prinċipju ġenerali, id-differenzi bejn il-pożizzjoni ta’ 3F u ċ-ċirkustanzi kemm fil-kawża Van der Kooy kif ukoll fil-kawża CIRFS fil-fehma tiegħi jżommu lil 3F milli jistabbilixxi locus standi b’analoġija ma’ dawn il-kawżi.
(
56
)	Permezz tal-opportunità mogħtija lil sidien ta’ bastimenti bil-miżuri fiskali inkwistjoni biex jagħmlu tnaqqis fil-pagi gross filwaqt li jippreżervaw il-pagi netti.
(
57
)	L-argument ta’ 3F li r-rwol tiegħu bħala negozjatur ta’ ftehim kollettiv ġie negattivament milqut mill-għajnuna huwa kkunsidrat hawn taħt, fil-punti 105 sa 113.
(
58
)	Ara, bl-istess mod, hawn taħt fil-punti 105 sa 113.
(
59
)	F’dan ir-rigward jien nixtieq nuri bil-qawwa l-qbil tiegħi mal-kummenti tal-Avukat Ġenerali Jacobs fil-punti 37 sa 49 tal-konklużjonijiet fil-kawża Unión de Pequeños Agricultores (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-2002, C-50/00 P, Ġabra p. I-6677); l-aċċess għall-Qorti tal-Ġustizzja permezz tal-qorti nazzjonali u talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 234 KE mhuwiex sostitut perfett għal aċċess skont l-Artikolu 230 KE.
(
60
)	Fil-punt 40 tad-digriet appellat.