62011CJ0636
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)
11 ta’ April 2013 (
*1
)
“Regolament (KE) Nru 178/2002 — Protezzjoni tal-konsumaturi — Sigurtà tal-ikel — Informazzjoni liċ-ċittadini — Tqegħid fis-suq ta’ prodott tal-ikel mhux tajjeb għall-konsum mill-bniedem, iżda li ma huwiex ta’ riskju għas-saħħa”
Fil-Kawża C-636/11,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mil-Landgericht München I (il-Ġermanja), permezz ta’ deċiżjoni tal-5 ta’ Diċembru 2011, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fid-9 ta’ Diċembru 2011, fil-proċedura
Karl Berger
vs
Freistaat Bayern,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla),
komposta minn L. Bay Larsen (Relatur), President tal-Awla, J. Malenovský, U. Lõhmus, M. Safjan u A. Prechal, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: P. Mengozzi,
Reġistratur: C. Strömholm, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tad-9 ta’ Jannar 2013,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
—
għal K. Berger, minn R. Wallau u M. Grube, avukati,
—
għall-Freistaat Bayern, minn G. Himmelsbach, avukat,
—
għall-Gvern Ġermaniż, minn T. Henze u N. Graf Vitzthum, bħala aġenti,
—
għall-Gvern Daniż, minn C. Vang, bħala aġent,
—
għall-Gvern tar-Renju Unit, minn H. Walker, bħala aġent,
—
għall-Kummissjoni Ewropea, minn S. Grünheid u L. Pignataro-Nolin, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 10 tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 178/2002, tat-28 ta’ Jannar 2002, li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 6, p. 463).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ rikors ippreżentat minn K. Berger kontra l-Freistaat Bayern, li jikkontesta r-responsabbiltà amministrattiva ta’ dan tal-aħħar minħabba informazzjoni mxerrda liċ-ċittadini dwar il-prodotti tal-ewwel wieħed.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Ir-Regolament Nru 178/2002
3
L-Artikolu 1(1) u l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 178/2002 jipprovdu:
“1.   Dan ir-Regolament jipprovdi l-bażi għall-assigurazzjoni ta’ livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u l-interessi tal-konsumatur li għandhom x’jaqsmu ma’ l-ikel, waqt li jingħata kont b’mod partikolari tad-diversità fil-provvista ta’ l-ikel inklużi prodotti tradizzjonali, waqt li jiġi żgurat it-tħaddim effettiv tas-suq intern. Jistabbilixxi prinċipji komuni u responsabbiltajiet, il-mezzi ta’ provvista ta’ bażi xjentifika soda, arranġamenti effiċjenti ta’ organizzazzjoni u proċeduri biex isostni it-teħid ta’ deċiżjonijiet fi kwistjonijiet ta’ sigurtà ta’ l-ikel u l-għalf.
2.   Għall-għanijiet tal-paragrafu 1, dan ir-Regolament jipprovdi l-prinċipji ġenerali li jirregolaw b’mod ġenerali l-ikel u l-għalf, u b’mod partikolari s-sigurtà ta’ l-ikel u l-għalf, fil-livell tal-Komunità u dak nazzjonali.”
4
L-Artikolu 3 tal-imsemmi regolament jinkludi d-definizzjonijiet li ġejjin:
“Għall-għanijiet ta’ dan ir-Regolament:
[…]
9.
‘riskju’ tfisser funzjoni tal-probabilità ta’ effetti kuntrarji fuq is-saħħa u s-severità ta’ dawk l-effetti, b’konsegwenza ta’ dak il-perikolu;
[…]
14.
‘perikolu’ tfisser aġent bijoloġiku, kimiku jew fiżiku fi, jew kondizzjoni ta’, ikel jew għalf bil-potenzjal li joħloq effetti kuntrarji fuq is-saħħa;
[…]”
5
Il-paragrafi (2) sa (4) tal-Artikolu 4 tal-istess regolament jipprovdu:
“2.   Il-prinċipji mniżżla fl-Artikoli 5 sa 10 għandhom jiffurmaw qafas ġenerali tan-natura orizzontali li għandha tiġi segwita meta jittieħdu l-miżuri.
3.   Il-prinċipji u l-proċeduri tal-liġi eżistenti dwar l-ikel għandha tiġi addattata kemm jista’ jkun malajr u sa l-1 ta’ Jannar 2007 l-aktar tard biex tkun tikkonforma ma’ l-Artikoli 5 sa 10.
4.   Sa dak iż-żmien, u b’deroga mill-paragrafu 2, il-leġislazzjoni eżistenti għandha tkun implimentata waqt li jingħata kont tal-prinċipji mniżżla fl-Artikoli 5 sa 10.”
6
L-Artikolu 5(1) tar-Regolament Nru 178/2002 jistipula:
“Il-liġi dwar l-ikel għandha ssegwi wieħed jew aktar mill-għanijiet ġenerali ta’ livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u s-saħħa u l-protezzjoni ta’ l-interessi tal-Konsumatur, inklużi prattiki ġusti fin-negozju ta’ l-ikel, waqt li jingħata kont ta’, fejn japplika, l-protezzjoni tas-saħħa u l-benessri ta’ l-annimali, is-saħħa tal-pjanti u l-ambjent.”
7
L-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 178/2002 huwa fformulat kif ġej:
“Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet applikabbli tal-liġi tal-Komunità u dik nazzjonali dwar aċċess għad-dokumenti, fejn ikun hemm bażi raġonevoli ta’ suspett li xi ikel jew għalf jista’ jippreżenta riskju għas-saħħa tal-bniedem jew ta’ l-annimali, allura, skond in-natura, serjetà jew limitu tar-riskju, l-awtoritajiet pubbliċi għandhom jieħdu l-passi meħtieġa li javżaw lill-pubbliku in ġenerali bin-natura tar-riskju għas-saħħa, u jidentifikaw sa l-aktar limitu possibbli l-ikel jew l-għalf, jew it-tip ta’ ikel jew għalf, ir-riskju li jista’ jippreżenta, u l-miżuri li ttieħdu jew li għandhom jittieħdu biex jipprevjenu, jnaqqsu jew jeliminaw dak ir-riskju.”
8
Fil-paragrafi (1), (2) u (5) tiegħu, l-Artikolu 14 tal-imsemmi regolament jipprovdi:
“1.   L-ikel m’għandux jitqiegħed fuq is-suq jekk ma jkunx tajjeb.
2.   L-ikel għandu jitqies li ma jkunx tajjeb jekk ikun meqjus li:
a)
jkun ta’ ħsara għas-saħħa;
b)
ma jkunx tajjeb għall-konsum uman [mill-bniedem].
[…]
5.   Biex jiġi stabbilit jekk l-ikel ikunx tajjeb għall-konsum uman [mill-bniedem], għandu jingħata kont ta’ jekk l-ikel ikunx aċċettabbli jew le għall-konsum uman [mill-bniedem] skond l-użu maħsub tiegħu, minħabba raġunijiet ta’ kontaminazzjoni, sew b’materjal estraneju jew mod ieħor, jew minħabba putrifikazzjoni, deterjorament jew tħassir.”
9
Skont l-ewwel u t-tieni subparagrafi tal-Artikolu 17(2) tal-istess regolament:
“L-Istati Membri għandhom jinfurzaw il-liġi dwar l-ikel, u jimmonitorjaw u jivverifikaw li l-ħtiġijiet relevanti tal-liġi dwar l-ikel jiġu mħarsa mill-operaturi tan-negozju ta’ l-ikel u l-għalf fl-istadji kollha tal-produzzjoni, ipproċessar u tqassim.
Għal dak il-għan għandhom iżommu sistema ta’ kontrolli uffiċjali u attivitajiet oħra kif adattati fiċ-ċirkostanzi, inkluża komunikazzjoni pubblika dwar is-sigurtà u r-riskju ta’ l-ikel u l-għalf, sorveljanza dwar is-sigurtà ta’ l-ikel u l-għalf u attivitajiet oħra ta’ immonitorjar li jkunu jkopru l-istadji kollha tal-produzzjoni, ipproċessar u tqassim [distribuzzjoni].”
10
L-Artikolu 19(1) tar-Regolament Nru 178/2002 huwa fformulat kif ġej:
“Jekk operatur ta’ negozju ta’ l-ikel iqis jew ikollu raġuni għaliex jaħseb li ikel li jkun ġie importat, prodott, ipproċessat, manifatturat jew imqassam ma jkunx konformi mal-ħtiġijiet tas-sigurtà ta’ l-ikel, għandu minnufih jibda proċeduri biex jirtira l-ikel in kwistjoni mis-suq fejn l-ikel ikun ħalla l-kontroll immedjat ta’ dak l-operatur inizjali tan-negozju u javża lill-awtoritjiet kompetenti b’dan. Jekk il-prodott jista’ jkun li wasal għand il-konsumatur, l-operatur għandu effettivament u eżattament javża lill-konsumaturi bir-raġuni ta’ l-irtirar tiegħu, u fejn meħtieġ, jiġbor lura mingħand il-konsumaturi l-prodotti diġà pprovduti lilhom fejn miżuri oħra ma jkunux biżżejjed biex jintlaħaq livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa.”
11
It-tieni paragrafu tal-Artikolu 65 tal-imsemmi regolament jippreċiża b’mod partikolari li “l-Artikoli 14 sa 20 għandhom jgħoddu mill-1 ta’ Jannar 2005”.
Ir-Regolament (KE) Nru 882/2004
12
Ir-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, dwar il-kontrolli uffiċjali mwettqa biex tiġi żgurata l-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi tal-għalf u l-ikel, mas-saħħa tal-annimali u mar-regoli dwar il-welfare tal-annimali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 45, p. 200), jipprovdi fl-Artikolu 7 tiegħu:
“1.   L-awtoritajiet kompetenti għandhom jiżguraw li jwettqu l-attivitajiet tagħhom b’livell għoli ta’ trasparenza. Għal dak il-għan, informazzjoni relevanti miżmuma minnhom għandha tintgħamel disponibbli lill-pubbliku kemm jista’ jkun malajr.
B’mod ġenerali, l-pubbliku għandu jkollu aċċess għal:
a)
l-informazzjoni dwar l-attivitajiet ta’ kontroll ta’ l-awtoritajiet kompetenti u l-effettività tagħhom;
u
b)
l-informazzjoni skond l-Artikolu 10 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002.
2.   L-awtorità kompetenti għandha tieħu l-passi kollha biex tiżgura li l-membri tal-ħaddiema tagħhom ikunu meħtieġa li ma jikxfux informazzjoni miksuba waqt it-twettieq tad-dmirijiet tagħhom ta’ kontrolli uffiċjali li min-natura tagħha hija koperta b’segretezza professjonali f’każijiet debitament ġustifikati. Il-protezzjoni tas-segretezza professjonali m’għandhiex tipprevjeni t-tixrid mill-awtoritajiet kompetenti ta’ l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1(b). Ir-regoli tad-Direttiva 95/46/KE tal-Parlament Ewopew u tal-Kunsill ta’ l-24 ta’ Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta’ individwi fir-rigward ta’ l-ipproċessar ta’ data personali u l-moviment liberu ta’ dik id-data [...] jibqgħu mhux affettwati.
3.   Informazzjoni koperta b’segretezza professjonali tinkludi b’mod partikolari:
—
il-kunfidenzalità ta’ proċedimenti ta’ investigazzjoni preliminari jew ta’ proċedimenti legali kurrenti,
—
data personali,
—
id-dokumenti koperti b’eċċezzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Mejju 2001 li jirrigwarda l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni [...],
—
informazzjoni protetta b’leġislazzjoni nazzjonali u tal-Komunità li tikkonċerna segretezza professjonali partikolari, il-kunfidenzalità ta’ deliberazzjonijiet, relazzjonijiet internazzjonali u d-difiża nazzjonali.”
13
Skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 67 tar-Regolament Nru 882/2004, dan għandu jgħodd mill-1 ta’ Jannar 2006.
Id-dritt Ġermaniż
14
L-Artikolu 40 tal-Kodiċi dwar l-ikel, il-prodotti ta’ konsum regolari u l-għalf (Lebensmittel-, Bedarfsgegenstände- und Futtermittelgesetzbuch), tal-1 ta’ Settembru 2005 (BGB1. 2005 I, p. 2618), rettifikat fit-18 ta’ Ottubru 2005 (BGB1. 2005 I, p. 3007), fil-verżjoni tiegħu fis-seħħ mis-17 ta’ Settembru 2005 u sal-24 ta’ April 2006 (iktar ’il quddiem il-“LFGB”, kien jipprovdi:
“(1)   Fil-kuntest tal-Artikolu 10 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002, l-awtorità kompetenti tista’ tinforma liċ-ċittadini billi ssemmi l-isem tal-prodott tal-ikel jew tal-għalf kif ukoll dak tal-impriża li taħt isimha, jew taħt l-isem kummerċjali tagħha ġie mmanifatturat, ipproċessat jew iddistribwit il-prodott tal-ikel jew l-għalf; meta dan ikun jista’ jiżgura aħjar il-prevenzjoni tar-riskji, hija tkun tista’ ssemmi wkoll isem l-operatur inkarigat mit-tqegħid fis-suq. Azzjoni ta’ informazzjoni liċ-ċittadini, fis-sens tal-modi deskritti fis-sentenza ta’ qabel din u li ssegwi dawn il-modi, tista’ wkoll titniehed fil-każijiet li ġejjin:
[…]
(4)
meta prodott tal-ikel li ma jkunx ta’ ħsara għas-saħħa iżda ma jkunx tajjeb għall-konsum mill-bniedem, b’mod partikolari għaliex ikun ta’ kwalità ħażina, huwa jew ikun ġie mqassam fi kwantitajiet kbar, jew, minħabba l-ispeċifiċità tiegħu tqassam biss fi kwantitajiet imnaqqsa iżda għal perijodu relattivament twil;
[…]
Fil-każijiet imsemmija fil-punti 2 sa 5 iktar ’il fuq, l-informazzjoni liċ-ċittadini hija leċita biss jekk huma għandhom interess partikolari fiha u jekk tali interess huwa prevalenti fuq dak tal-partijiet ikkonċernati.
(2)   L-amministrazzjoni tista’ tinforma liċ-ċittadini biss jekk miżuri oħra daqstant effikaċji, bħal per eżempju l-informazzjoni liċ-ċittadini mill-produttur ta’ prodotti tal-ikel jew ta’ għalf jew mill-operaturi ekonomiċi, ma tiġix adottata jew ma tiġix adottata fi żmien effettiv jew jekk ma tasalx għand il-konsumaturi.
(3)   Qabel ma l-amministrazzjoni tinforma liċ-ċittadini, hija għandha tisma’ lill-produttur jew lill-operatur inkarigat mit-tqegħid fis-suq, sakemm is-smigħ ma jikkompromettix it-twettiq tal-għan li għandu jintlaħaq mill-miżura.
(4)   Ma jifdalx lok li ċ-ċittadini jiġu informati meta l-prodott ma jkunx għadu fis-suq jew meta, fid-dawl tad-data tal-esperjenza, hemm lok li wieħed jippreżumi li l-prodotti mqiegħda fis-suq diġà ġew ikkunsmati. B’deroga għall-ewwel sentenza, jista’ jkun hemm lok li ċ-ċittadini jiġu informati jekk hemm jew kien hemm periklu konkret għas-saħħa u jekk ikun opportun li l-informazzjoni tingħata sabiex jiġu adottati miżuri ta’ natura medika.
(5)   Meta a posteriori jirriżulta li l-informazzjoni mxerrda mill-amministrazzjoni kienet żbaljata jew li ċ-ċirkostanzi kienu deskritti b’mod inkorrett, dan għandu jsir magħruf pubblikament u mingħajr dewmien, jekk l-operatur ikkonċernat jitlob li jsir hekk jew jekk dan huwa meħtieġ mill-interess ġenerali. Dan l-avviż għandu jsir skont l-istess modi bħalma ngħatat l-informazzjoni li dan l-avviż jirrigwarda.”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
15
Fis-16 u t-18 ta’ Jannar 2006, id-Dipartiment Veterinarju ta’ Passau (il-Ġermanja) wettaq kontrolli uffiċjali f’numru ta’ stabbilimenti tal-grupp ta’ impriżi tal-kumpannija Berger Wild GmbH (iktar ’il quddiem il-“kumpannija Berger Wild”), li topera fis-settur tal-ipproċessar u tad-distribuzzjoni ta’ laħam ta’ annimali kkaċċjati. Billi l-awtoritajiet sabu li l-kundizzjonijiet tal-iġene ma kinux suffiċjenti, ittieħdu xi kampjuni ta’ dan il-laħam u ntbagħtu għall-analiżi fil-Bayerisches Landesamt für Gesundheit und Lebensmittelsicherheit (dipartiment tal-Land ta’ Bayern inkarigat mis-saħħa u s-sigurtà tal-ikel, iktar ’il quddiem il-“LGL”). Dawn l-analiżi wasslu għall-konklużjoni li l-prodotti tal-ikel inkwistjoni ma kinux tajba għall-konsum mill-bniedem u għaldaqstant perikolużi fis-sens tar-Regolament Nru 178/2002.
16
Wara li ra l-osservazzjonijiet tal-kumpannija Berger Wild dwar l-imsemmija konklużjoni, il-Bayerisches Staatsministerium für Umwelt, Gesundheit und Verbraucherschutz (Ministeru ta’ Bayern għall-Ambjent, is-Saħħa u l-Protezzjoni tal-Konsumatur) għarraf, permezz ta’ faks tat-23 ta’ Jannar 2006, l-intenzjoni tiegħu li jinforma liċ-ċittadini, skont il-punt 4 tat-tieni sentenza tal-Artikolu 40(1) tal-LFGB, dwar in-natura mhux tajba għall-konsum mill-bniedem tal-prodotti tal-ikel li fir-rigward tagħhom ġew ikkonstatati anomaliji matul il-kontrolli msemmija iktar ’il fuq. Barra minn hekk, din il-kumpannija ġiet avżata li tali informazzjoni ma hijiex ser tixxerred jekk hija stess tinkariga ruħha li twettaqha b’mod effettiv u mingħajr dewmien.
17
L-imsemmija kumpannija kkontestat il-pjan li ċ-ċittadini jiġu informati u dan għaliex kien jidhrilha li dan kien sproporzjonat, u hija pproponiet il-pubblikazzjoni ta’ “Twissija dwar Prodott” fejn fiha hija tistieden lill-klijenti sabiex imorru fil-ħwienet minn fejn huma normalment jixtru sabiex jibdlu l-ħames prodotti indikati f’din it-twissija, li setgħu jkollhom xi anomaliji fuq il-pjan sensorjali, iżda li ma kinux ta’ periklu għas-saħħa.
18
Fi stqarrija għall-istampa tal-24 ta’ Jannar 2006, il-Ministru għall-Protezzjoni tal-Konsumatur tal-Freistaat Bayern (iktar ’il quddiem il-“Ministru kompetenti”) ħabbar is-sejħa lura ta’ prodotti abbażi ta’ annimali kkaċċjati kkummerċjalizzati mill-kumpannija Berger Wild. Skont din l-istqarrija għall-istampa, “kontrolli mwettqa mil-[LGL] urew li l-kampjuni ta’ laħam meħuda mil-lottijiet indikati hawn taħt kellhom riħa ta’ tranġit, mefitika, riħa ta’ moffa jew aċiduża. Il-proċess ta’ putrefazzjoni kien diġà beda f’sitt kampjuni mid-disgħa eżaminati. Il-kumpannija Berger [Wild] hija obbligata tiġbor lura l-laħam li ġej mill-istess lottijiet li għadhom jinsabu fis-suq”.
19
Fl-imsemmija stqarrija għall-istampa, kien indikat ukoll li, matul kontrolli ta’ tliet stabbilimenti tal-kumpannija Berger Wild, ġiet ikkonstatata sitwazzjoni ħażina fuq il-livell ta’ iġene. L-awtoritajiet kompetenti immedjatament applikaw projbizzjoni fuq din il-kumpannija milli tikkummerċjalizza l-prodotti mmanifatturati jew ipproċessati minnha f’dawn l-istabbilimenti. Ġiet prevista eċċezzjoni għall-prodotti tal-ikel tal-istess kumpannija li r-riżultati tal-analiżi stabbilixxew li huma ma setgħux jiġu kkritikati fuq il-livell sanitarju.
20
Fi stqarrija għall-istampa tal-25 ta’ Jannar 2006, intitolata “Sejħa lura ta’ laħam ta’ annimali kkaċċjati (kumpannija Berger Wild, Passau) [...] estensjoni tal-operazzjoni ta’ sejħa lura – għadd ta’ prodotti mhux tajba għall-konsum”, il-Ministru kompetenti għarraf li l-klassifikazzjoni “mhux tajjeb għall-konsum mill-bniedem” kien diġà japplika għal tnax-il prodott tal-friża misjuba fis-suq u għal sitt kampjuni ta’ laħam frisk li joriġina mill-imsemmija kumpannija, fejn wieħed minnhom kien saħansitra kkontaminat bis-salmonella. Fir-rigward tal-kampjuni mhux tajba għall-konsum, il-Ministru żied: “Dwar jekk dawn humiex ħżiena għas-saħħa, dan se jkun jista’ jintqal mal-wasla, fi tmiem il-ġimgħa, tar-riżultati tal-eżamijiet mikrobioloġiċi tal-LGL.”
21
Barra minn hekk, l-imsemmija stqarrija indikat il-miżuri ta’ urġenza li ttieħdu u kienet tagħti lista aġġornata tal-prodotti msejħa lura.
22
Fis-27 ta’ Jannar 2006, il-Ministru kompetenti ppubblika stqarrija għall-istampa oħra.
23
F’diskors mogħti quddiem il-Parlament ta’ Bayern fil-31 ta’ Jannar 2006, l-imsemmi ministru ddikjara b’mod partikolari li l-kumpannija Berger Wild ma setgħetx tibqa’ tikkummerċjalizza merkanzija, li f’dak il-jum stess il-kumpannija ddikjarat l-insolvenza tagħha u li, għaldaqstant, seta’ jiġi eskluż riskju sanitarju dovut għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ prodotti addizzjonali.
24
Wara l-istqarrija tal-25 ta’ Jannar 2006, il-Kummissjoni, fuq l-instigazzjoni tal-Bundesamt für Verbraucherschutz und Lebensmittelsicherheit (Uffiċċju Ġenerali tal-Protezzjoni tal-Konsumatur u tas-Sigurtà tal-Prodotti tal-Ikel), ħarġet twissija rapida fis-sistema ta’ twissija rapida għall-prodotti tal-ikel u l-għalf tal-Unjoni Ewropea.
25
Billi qieset li hija sostniet preġudizzju kunsiderevoli minħabba l-istqarrijiet għall-istampa tal-awtoritajiet tal-Freistaat Bayern, il-kumpannija Berger Wild ressqet azzjoni għad-danni kontra dan tal-aħħar quddiem il-Landgericht München I, billi b’mod partikolari sostniet li l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 178/2002 jippermetti li l-informazzjoni tingħata liċ-ċittadini biss meta jkun jeżisti periklu effettiv għas-saħħa, iżda mhux meta jkun hemm prodotti tal-ikel li huma sempliċement mhux tajba għall-konsum mill-bniedem. Għall-kuntrarju, il-Freistaat Bayern iqis li dan l-Artikolu 10 jippermetti lill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti sabiex jagħmlu twissija pubblika, anki meta ma jkunx hemm periklu konkret għas-saħħa.
26
Il-qorti tar-rinviju, fil-kuntest tal-evalwazzjoni provviżorja tagħha, tqis li t-twissijiet indirizzati lill-konsumaturi abbażi tal-LFGB kienu regolari, filwaqt li madankollu tistaqsi jekk dan huwiex konformi mar-Regolament Nru 178/2002. F’dan ir-rigward, l-imsemmija qorti tfakkar ukoll li, adita b’kontestazzjoni tal-kumpannija Berger Wild li tgħid li l-kampjuni ta’ laħam ma kinux ġew eżaminati skont ir-regoli, hija kkonkludiet li ma kienx hemm lok li l-evalwazzjoni tal-LGL li tgħid li l-prodotti tal-ikel ma kinux tajbin għall-konsum iżda madankollu ma jikkawżawx ħsara għas-saħħa, tiġi ddubitata.
27
Huwa f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-Landgericht München I iddeċieda li jissospendi l-proċeduri quddiemu u li jagħmel id-domandi preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja:
“1)
L-Artikolu 10 tar-[Regolament Nru°178/2002], jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li [tippermetti informazzjoni liċ-ċittadini li ssemmi] l-isem tal-ikel jew tal-għalf għall-annimali kif ukoll dak tal-impriża li taħt isimha jew taħt l-isem kummerċjali tagħha jkun ġie ffabbrikat jew ittrasformat [ipproċessat] jew ikun tqiegħed fis-suq l-ikel jew l-għalf, f’sitwazzjoni fejn ikel li ma huwiex ta’ ħsara għas-saħħa iżda ma huwiex tajjeb għall-konsum uman, b’mod partikolari għaliex ikun infettat [ta’ kwalità ħażina] u jkun tqiegħed jew kien tqiegħed fis-suq fi kwantitajiet li ma humiex negliġibbli jew f’sitwazzjoni fejn, minħabba n-natura partikolari tiegħu, dan l-ikel ikun tqiegħed fis-suq biss fi kwantitajiet żgħar, iżda fuq perjodu relativament twil?
2)
Fil-każ ta’ risposta affermattiva għad-domanda preċedenti, ir-risposta għall-ewwel domanda tkun differenti li kieku l-fatti jkunu seħħew qabel l-1 ta’ Jannar 2007, iżda f’mument meta l-liġi nazzjonali tkun diġà ġiet adattata għar-regolament iċċitat iktar ’il fuq?”
Fuq id-domandi preliminari
28
Il-qorti tar-rinviju titlaq mill-premessa li, fil-kawża prinċipali, il-prodotti tal-ikel li kienu suġġetti għal twissija skont il-punt 4 tat-tieni sentenza tal-Artikolu 40(1) matul ix-xahar ta’ Jannar 2006, ma setgħux jitqiesu bħala li huma ta’ ħsara għas-saħħa tal-bniedem. Għaldaqstant, permezz taż-żewġ domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 178/2002 għandux jiġi interpretat fis-sens li huwa ta’ natura li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li tippermetti informazzjoni liċ-ċittadini li ssemmi l-isem tal-prodott tal-ikel kif ukoll dak tal-impriża li taħt isimha jew taħt l-isem kummerċjali tagħha l-prodott tal-ikel ġie mmanifatturat, ipproċessat jew iddistribwit, f’sitwazzjoni fejn tali prodott tal-ikel, minkejja li ma huwiex ta’ ħsara għas-saħħa, ma huwiex tajjeb għall-konsum mill-bniedem.
29
Issa, l-Artikolu 10 tal-imsemmi regolament, li huwa s-suġġett tad-domandi preliminari, jillimita ruħu li sempliċement jimponi obbligu ta’ informazzjoni fuq l-awtoritajiet pubbliċi, meta jkunu jeżistu raġunijiet raġonevoli sabiex wieħed jissuspetta li prodott tal-ikel jew għalf jista’ jkun ta’ riskju għas-saħħa tal-bniedem jew tal-annimali.
30
Għalhekk, din id-dispożizzjoni bħala tali ma tipprojbixxix lill-awtoritajiet pubbliċi milli jinformaw liċ-ċittadini meta prodott tal-ikel ma jkunx tajjeb għall-konsum mill-bniedem, li ma jkunx ta’ ħsara għas-saħħa.
31
Sabiex tingħata risposta effettiva lill-qorti tar-rinviju li tippermettilha taqta’ l-kawża li għandha quddiemha, il-Qorti tal-Ġustizzja tqis li għandha ssir ukoll interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 17(2) tar-Regolament Nru 178/2002 minkejja li din id-dispożizzjoni ma ssemmietx b’mod espliċitu fid-domandi preliminari indirizzati lilha (ara, f’dan is-sens, b’mod partikolari s-sentenza tal-14 ta’ Ottubru 2010, Fuß, C-243/09, Ġabra p. I-9849, punt 39 u l-ġurisprudenza ċċitata).
32
Skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 17(2) tar-Regolament Nru 178/2002, li, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 65 tiegħu, japplika mill-1 ta’ Jannar 2005, l-Istati Membri għandhom iżommu sistema ta’ kontrolli uffiċjali u attivitajiet oħra kif xierqa skont iċ-ċirkustanzi, inklużi attivitajiet ta’ komunikazzjoni pubblika dwar is-sigurtà u r-riskji tal-prodotti tal-ikel.
33
L-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 882/2004, applikabbli mill-1 ta’ Jannar 2006 jipprevedi b’mod partikolari li, ġeneralment, il-pubbliku għandu jkollu aċċess għall-informazzjoni dwar l-attivitajiet ta’ kontroll tal-awtoritajiet kompetenti u l-effikaċità tagħhom, u li, min-naħa l-oħra, l-awtorità kompetenti għandha tadotta l-miżuri neċessarji sabiex tagħmel mod li l-membri tal-persunal tagħha jkunu marbuta li ma jikxfux l-informazzjoni miksuba fit-twettiq tal-kompiti tagħhom ta’ kontroll uffiċjali u li huma, min-natura tagħhom, koperti bis-sigriet professjonali f’każijiet debitament ġustifikati.
34
L-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 178/2002 li, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 65 tiegħu, huwa applikabbli mill-1 ta’ Jannar 2005, isemmi l-ħtiġijiet ta’ sigurtà tal-prodotti tal-ikel. Skont il-paragrafu (2) tal-imsemmi Artikolu 14(2), prodott tal-ikel li ma huwiex tajjeb għall-konsum mill-bniedem huwa meqjus li “ma huwiex tajjeb” [huwa perikoluż].
35
Fil-fatt, sa fejn prodott tal-ikel ma huwiex aċċettabbli għall-konsum mill-bniedem u, għaldaqstant, ma huwiex tajjeb għal dan l-għan, tali prodott tal-ikel ma jissodisfax il-ħtiġijiet ta’ sigurtà tal-ikel bħal dawk li jirriżultaw mill-Artikolu 14(5) tar-Regolament Nru 178/2002, u, fi kwalunkwe każ, dan huwa ta’ natura li jippreġudika l-interessi tal-konsumatur, li l-protezzjoni tiegħu hija, skont kif jissemma fl-Artikolu 5 tal-istess regolament, wieħed mill-għanijiet li għandhom jintlaħqu mil-leġiżlazzjoni dwar l-ikel.
36
Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li, meta prodotti tal-ikel, minkejja li ma jkunux ta’ ħsara għas-saħħa tal-bniedem, minħabba li ma humiex tajba għall-konsum mill-bniedem ma jissodisfawx il-ħtiġijiet tas-sigurtà tal-ikel, l-awtoritajiet nazzjonali jistgħu, hekk kif previst fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 17(2) tar-Regolament Nru 178/2002, jinformaw lill-konsumaturi b’dan b’osservanza tar-rekwiżiti tal-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 882/2004.
37
Għaldaqstant, ir-risposta għad-domandi magħmula għandha tkun li l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 178/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li dan ma huwiex ta’ natura li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li tippermetti informazzjoni liċ-ċittadini li ssemmi l-isem tal-prodott tal-ikel kif ukoll dak tal-impriża li taħt isimha jew taħt l-isem kummerċjali tagħha l-prodott tal-ikel ġie mmanifatturat, ipproċessat jew distribwit, f’sitwazzjoni fejn tali prodott tal-ikel, minkejja li ma jkunx ta’ ħsara għas-saħħa, ma jkunx tajjeb għall-konsum mill-bniedem. It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 17(2) tal-imsemmi regolament għandu jiġi interpretat fis-sens li huwa jippermetti li, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, l-awtoritajiet nazzjonali jindirizzaw tali informazzjoni liċ-ċittadini b’osservanza tar-rekwiżiti tal-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 882/2004.
Fuq l-ispejjeż
38
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
L-Artikolu 10 tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 178/2002, tat-28 ta’ Jannar 2002, li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel, għandu jiġi interpretat fis-sens li dan ma huwiex ta’ natura li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li tippermetti informazzjoni liċ-ċittadini li ssemmi l-isem tal-prodott tal-ikel kif ukoll dak tal-impriża li taħt isimha jew taħt l-isem kummerċjali tagħha l-prodott tal-ikel ġie mmanifatturat, ipproċessat jew distribwit, f’sitwazzjoni fejn tali prodott tal-ikel, minkejja li ma jkunx ta’ ħsara għas-saħħa, ma jkunx tajjeb għall-konsum mill-bniedem. It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 17(2) tal-imsemmi regolament għandu jiġi interpretat fis-sens li huwa jippermetti li, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, l-awtoritajiet nazzjonali jindirizzaw tali informazzjoni liċ-ċittadini b’osservanza tar-rekwiżiti tal-Artikolu 7 tar-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, dwar il-kontrolli uffiċjali mwettqa biex tiġi żgurata l-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi tal-għalf u l-ikel, mas-saħħa tal-annimali u mar-regoli dwar il-welfare tal-annimali.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.