Zaak T‑476/17
Arysta LifeScience Netherlands BV
tegen
Europese Commissie
Arrest van het Gerecht (Vierde kamer) van 19 september 2019
„Gewasbeschermingsmiddelen – Werkzame stof diflubenzuron – Herziening van een goedkeuring – Artikel 21 van verordening (EG) nr. 1107/2009 – Rechten van de verdediging – Bevoegdheidsoverschrijding – Kennelijke beoordelingsfout – Procedure voor de verlenging van de goedkeuring – Artikel 14 van verordening nr. 1107/2009 – Oplegging in het kader van de herzieningsprocedure van aanvullende beperkingen van het gebruik van de betrokken werkzame stof zonder dat de uitkomst van de verlengingsprocedure wordt afgewacht – Evenredigheid”
1.      Landbouw – Harmonisatie van de wetgevingen – Op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen – Verordening nr. 1107/2009 – Herziening van de goedkeuring van een werkzame stof – Rechten van de verdediging – Draagwijdte – Recht om opmerkingen in te dienen in elke fase van de herzieningsprocedure – Recht om opmerkingen in te dienen over de door de lidstaat-rapporteur bij zijn definitieve beoordeling getrokken conclusies – Geen
(Verordening nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad, art. 14 en 21; verordening 2017/855 van de Commissie; richtlijn 91/414 van de Raad, bijlage I)
(zie punten 63, 67‑69, 74‑76)
2.      Landbouw – Harmonisatie van de wetgevingen – Op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen – Verordening nr. 1107/2009 – Herziening van de goedkeuring van een werkzame stof – Verlenging van de toelating – Beslissing van de Commissie waarbij in het kader van de herzieningsprocedure aanvullende beperkingen van het gebruik van de werkzame stof diflubenzuron worden opgelegd zonder dat de uitkomst van de verlengingsprocedure wordt afgewacht – Zorgen in verband met de consumentenveiligheid – Kennelijke beoordelingsfout – Geen – Schending van het evenredigheidsbeginsel – Geen
(Verordening nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad, art. 14 en 21; verordening 2017/855 van de Commissie; richtlijn 91/414 van de Raad, bijlage I)
(zie punten 93, 97, 99‑101, 103‑106, 109‑112, 117‑121)
Samenvatting
In het arrest Arysta LifeScience Netherlands/Commissie (T‑476/17) van 19 september 2019 heeft het Gerecht het beroep tot nietigverklaring verworpen dat was ingesteld tegen de uitvoeringsverordening van de Commissie betreffende de voorwaarden voor de goedkeuring van de werkzame stof diflubenzuron(1). Het heeft in dat arrest preciseringen verstrekt ten aanzien van de eerbiediging van de rechten van de verdediging in het kader van de procedure tot herziening van de goedkeuring van een werkzame stof, alsook ten aanzien van de verhouding tussen deze procedure en de procedure voor de verlenging van de goedkeuring van een werkzame stof, zoals die respectievelijk zijn geregeld in artikel 21 en in de artikelen 14 tot en met 20 van verordening nr. 1107/2009 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen(2).
Nadat de Commissie de werkzame stof diflubenzuron had goedgekeurd overeenkomstig de evaluatieprocedure van artikel 11 van de verordening betreffende de verdere evaluatie van werkzame stoffen(3), heeft zij namelijk besloten om de in artikel 21 van de verordening betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen vastgestelde procedure tot herziening van de goedkeuring van deze werkzame stof in te leiden, gelet op de mogelijke schadelijke effecten ervan op de gezondheid van de mens door blootstelling aan de metaboliet 4-chlooraniline (PCA) als residu. In het kader van die herzieningsprocedure heeft de Commissie, voordat de procedure voor de verlenging van de goedkeuring van die werkzame stof was afgerond, de uitvoeringsverordening betreffende de voorwaarden voor de goedkeuring van die stof vastgesteld, waarin zij heeft geconcludeerd dat de blootstelling van consumenten aan PCA niet kon worden uitgesloten en dat het gebruik van diflubenzuron dus moest worden beperkt tot niet-eetbare gewassen.
Wat in de eerste plaats de schending van verzoeksters rechten van verdediging betreft, beklemtoont het Gerecht dat voor de beoordeling of die rechten zijn geëerbiedigd tijdens de procedure tot herziening van de goedkeuring van een werkzame stof conform artikel 21 van de verordening betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen, moet worden gekeken naar de herzieningsprocedure in haar geheel en niet naar elke fase van die procedure afzonderlijk. Het Gerecht onderzoekt derhalve of in de omstandigheden van het onderhavige geval de eerbiediging van de rechten van de verdediging specifiek moest worden gewaarborgd tijdens een bepaalde fase van de herzieningsprocedure, met name in de fase van de evaluatie door de lidstaat-rapporteur. Het Gerecht merkt dienaangaande in de eerste plaats op dat verzoekster geen enkel gegeven aanvoert ter onderbouwing van haar betoog dat het niet mogelijk zou zijn de conclusies waartoe de lidstaat-rapporteur bij zijn definitieve evaluatie is gekomen, verderop in de procedure te laten wijzigen. Het stelt in de tweede plaats vast dat ondanks het feit dat de conclusies ten aanzien van de mogelijke blootstelling van consumenten aan PCA waartoe de lidstaat-rapporteur bij zijn definitieve evaluatie is gekomen, wezenlijk verschillen van het door de lidstaat-rapporteur ingediende ontwerpverslag, niet kan worden geoordeeld dat in deze conclusies nieuwe zorgen zijn geuit waarvan verzoekster daarvóór niet op de hoogte was en waarover verzoekster derhalve na die evaluatie nogmaals moest worden gehoord. Het Gerecht constateert in de derde plaats dat verzoekster geen nieuwe relevante wetenschappelijke informatie aanvoert waardoor de conclusies waartoe de lidstaat-rapporteur bij zijn definitieve evaluatie is gekomen, worden ontkracht.
Wat in de tweede plaats de verhouding tussen de herzieningsprocedure en de verlengingsprocedure betreft, stelt het Gerecht om te beginnen vast dat verordening nr. 1107/2009 geen regels bevat op dat punt.
Het Gerecht onderzoekt vervolgens of de door verzoekster aangevoerde argumenten afdoen aan de keuze van de Commissie om het belang van de consumentenveiligheid voorop te stellen en om niet te wachten op de uitkomst van de procedure voor de verlenging van de goedkeuring van diflubenzuron, en of die argumenten aantonen dat die keuze onredelijk en onevenredig was. Het Gerecht wijst alle door verzoekster in dit verband aangevoerde argumenten van de hand en komt tot de slotsom dat de Commissie kon oordelen dat het belang van de consumentenveiligheid een dergelijke beslissing rechtvaardigde en dat die beslissing evenredig was.
1      Uitvoeringsverordening (EU) 2017/855 van de Commissie van 18 mei 2017 tot wijziging van uitvoeringsverordening (EU) nr. 540/2011 wat betreft de voorwaarden voor de goedkeuring van de werkzame stof diflubenzuron (PB 2017, L 128, blz. 10).
2      Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen en tot intrekking van de richtlijnen 79/117/EEG en 91/414/EEG van de Raad (PB 2009, L 309, blz. 1).
3      Verordening (EG) nr. 1490/2002 van de Commissie van 14 augustus 2002 houdende bepalingen voor de uitvoering van de derde fase van het werkprogramma zoals bedoeld in artikel 8, lid 2, van richtlijn 91/414/EEG van de Raad en tot wijziging van verordening (EG) nr. 451/2000 (PB 2002, L 224, blz. 23).