(Υπόθεση C-59/19)
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
κατά
Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Απόφαση του Δικαστηρίου (τμήμα μείζονος συνθέσεως) της 14ης Ιουλίου 2022
« Προσφυγή ακυρώσεως – Θεσμικό δίκαιο – Όργανα και οργανισμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Ευρωπαϊκή Αρχή Εργασίας (ΕΑΕ) – Αρμοδιότητα όσον αφορά τον καθορισμό του τόπου της έδρας – Άρθρο 341 ΣΛΕΕ – Πεδίο εφαρμογής – Απόφαση εκδοθείσα από τους αντιπροσώπους των κρατών μελών στο περιθώριο συνόδου του Συμβουλίου – Αρμοδιότητα του Δικαστηρίου δυνάμει του άρθρου 263 ΣΛΕΕ – Εκδότης και νομική φύση της πράξεως – Έλλειψη δεσμευτικών αποτελεσμάτων στην έννομη τάξη της Ένωσης »
1.        Προσφυγή ακυρώσεως – Αρμοδιότητα του δικαστή της Ένωσης – Προσφυγή κατά αποφάσεως εκδοθείσας από τους αντιπροσώπους των κυβερνήσεων των κρατών μελών στο περιθώριο συνόδου του Συμβουλίου σχετικά με τον καθορισμό της έδρας της Ευρωπαϊκής Αρχής Εργασίας (EAΕ) – Αναρμοδιότητα
(Άρθρο 263 ΣΛΕΕ· απόφαση 2019/1199 των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών)
(βλ. σκέψεις 37, 38, 83-85, 89-92)
2.        Ευρωπαϊκή Ένωση – ʹΕδρα των θεσμικών οργάνων – Καθορισμός – Άρθρο 341 ΣΛΕΕ – Πεδίο εφαρμογής – Καθορισμός του τόπου της έδρας των οργάνων, οργανισμών και υπηρεσιών της Ένωσης – Δεν εμπίπτει – Καθορισμός της έδρας της Ευρωπαϊκής Αρχής Εργασίας (EAΕ) από τους αντιπροσώπους των κυβερνήσεων των κρατών μελών – Απόφαση έχουσα πολιτικό χαρακτήρα στερούμενη δεσμευτικών αποτελεσμάτων στο δίκαιο της Ένωσης – Αρμοδιότητα του νομοθέτη της Ένωσης
(Άρθρο 13 § 1 ΣΕΕ· άρθρα 46, 48 και 341 ΣΛΕΕ· πρωτόκολλο αριθ. 6· απόφαση των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών της 12ης Δεκεμβρίου 1992, άρθρο 2)
(βλ. σκέψεις 45-47, 52, 54, 58-68, 71, 74)
Σύνοψη
Ενώπιον του Δικαστηρίου ασκήθηκαν πέντε προσφυγές ακυρώσεως διαφόρων πράξεων που εκδόθηκαν, αφενός, από τους αντιπροσώπους των κυβερνήσεων των κρατών μελών και, αφετέρου, από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, σχετικά με τον καθορισμό της έδρας δύο ευρωπαϊκών οργανισμών.
Η Ιταλία και ο Comune di Milano (Δήμος Μιλάνου, Ιταλία) άσκησαν αντιστοίχως δύο προσφυγές κατά, αφενός, του Συμβουλίου, με αίτημα την ακύρωση της αποφάσεως της 20ής Νοεμβρίου 2017 (1), την οποία εξέδωσαν οι αντιπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-59/18 και C-182/18), και, αφετέρου, κατά του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, με αίτημα την ακύρωση του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1718 (2) (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-106/19 και C-232/19) σχετικά με την επιλογή της πόλεως του Άμστερνταμ (Κάτω Χώρες) ως νέας έδρας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), μετά το Brexit. Το Κοινοβούλιο άσκησε άλλη προσφυγή κατά του Συμβουλίου με αίτημα την ακύρωση της ληφθείσας με κοινή συμφωνία μεταξύ των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών αποφάσεως της 13ης Ιουνίου 2019 (3) περί επιλογής της Μπρατισλάβας (Σλοβακία) ως έδρας της Ευρωπαϊκής Αρχής Εργασίας (EΑΕ) (υπόθεση C-743/19).
Στις υποθέσεις που αφορούν την έδρα του ΕΜΑ, οι αρχηγοί κρατών ή κυβερνήσεων είχαν εγκρίνει, κατόπιν του Brexit, διαδικασία για την έκδοση αποφάσεως σχετικά με τη μεταφορά της εν λόγω έδρας, η οποία βρισκόταν μέχρι τότε στο Λονδίνο (Ηνωμένο Βασίλειο). Μετά το πέρας της διαδικασίας αυτής, η προσφορά των Κάτω Χωρών υπερίσχυσε της προσφοράς της Ιταλίας (Μιλάνο). Κατόπιν αυτού, οι αντιπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών επέλεξαν, με την απόφαση της 20ής Νοεμβρίου 2017, στο περιθώριο συνόδου του Συμβουλίου, την πόλη του Άμστερνταμ ως νέα έδρα του ΕΜΑ. Η επιλογή αυτή επικυρώθηκε με τον προσβαλλόμενο κανονισμό κατόπιν της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας, η οποία απαιτούσε τη συμμετοχή του Κοινοβουλίου. Εντούτοις, η Ιταλία και ο Δήμος Μιλάνου υποστήριξαν ότι η απόφαση περί καθορισμού της νέας έδρας του EMA, καθόσον αφορούσε τον καθορισμό της έδρας οργανισμού της Ένωσης και όχι θεσμικού οργάνου της Ένωσης, ενέπιπτε στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ένωσης και ότι έπρεπε, στην πραγματικότητα, να θεωρηθεί ως προερχόμενη από το Συμβούλιο. Στράφηκαν, κατά συνέπεια, κατά της νομιμότητας της εν λόγω αποφάσεως ως βάσεως του προσβαλλόμενου κανονισμού και υποστήριξαν, εξάλλου, ότι το Κοινοβούλιο δεν είχε ασκήσει πλήρως τα νομοθετικά του προνόμια κατά την έκδοση του εν λόγω κανονισμού.
Στην υπόθεση που αφορούσε την έδρα της EAΕ, οι αντιπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών είχαν εγκρίνει με κοινή συμφωνία τη διαδικασία και τα κριτήρια βάσει των οποίων μπορούσε να επιλεγεί η έδρα της εν λόγω αρχής. Κατ’ εφαρμογήν της διαδικασίας αυτής, έλαβαν, στο περιθώριο συνόδου του Συμβουλίου, την απόφαση περί επιλογής της Μπρατισλάβας ως έδρας της EAΕ. Το Κοινοβούλιο υποστήριξε ότι ο πραγματικός εκδότης της εν λόγω αποφάσεως ήταν στην πράξη το Συμβούλιο και ότι, δεδομένου ότι επρόκειτο για νομικώς δεσμευτική πράξη της Ένωσης, μπορούσε να προσβληθεί ενώπιον του Δικαστηρίου στο πλαίσιο προσφυγής ακυρώσεως.
Με τρεις αποφάσεις του το Δικαστήριο, τμήμα μείζονος συνθέσεως, αναπτύσσει τη νομολογία του σχετικά με το νομικό πλαίσιο που έχει εφαρμογή επί του καθορισμού της έδρας των οργάνων και των οργανισμών της Ένωσης. Αποφαίνεται, μεταξύ άλλων, ότι οι αποφάσεις περί καθορισμού της νέας έδρας του ΕΜΑ και της έδρας της EAΕ είναι πολιτικές πράξεις, οι οποίες εκδίδονται μόνον από τα κράτη μέλη υπό την ιδιότητά τους αυτή, και όχι ως μέλη του Συμβουλίου, με αποτέλεσμα οι εν λόγω πράξεις να εκφεύγουν του ελέγχου νομιμότητας τον οποίο προβλέπει το άρθρο 263 ΣΛΕΕ. Οι συγκεκριμένες αποφάσεις δεν μπορούν να εξομοιωθούν με αποφάσεις εκδοθείσες δυνάμει του άρθρου 341 ΣΛΕΕ (4), το οποίο αφορά αποκλειστικώς τον καθορισμό της έδρας των θεσμικών οργάνων της Ένωσης (5). Συνεπώς, η συγκεκριμένη διάταξη δεν μπορεί να αποτελέσει τη νομική βάση των εν λόγω αποφάσεων.
Εκτίμηση του Δικαστηρίου
–        Επί του παραδεκτού της προσφυγής που άσκησε περιφερειακή ή τοπική οντότητα κατά του κανονισμού περί καθορισμού της έδρας οργάνου ή οργανισμού της Ένωσης (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-106/19 και C-232/19)
Το Δικαστήριο υπενθυμίζει, κατ’ αρχάς, ότι η προσφυγή περιφερειακής οντότητας δεν μπορεί να εξομοιωθεί με προσφυγή κράτους μέλους κατά την έννοια του άρθρου 263 ΣΛΕΕ και ότι, κατά συνέπεια, μια τέτοια οντότητα πρέπει να έχει έννομο συμφέρον και ενεργητική νομιμοποίηση. Αφού διαπίστωσε ότι ο Δήμος Μιλάνου είχε έννομο συμφέρον, στο μέτρο που τυχόν ακύρωση του προσβαλλόμενου κανονισμού θα συνεπαγόταν την επανάληψη της νομοθετικής διαδικασίας για τον καθορισμό της έδρας του EMA για την οποία είχε υποβάλει υποψηφιότητα, το Δικαστήριο αποφαίνεται ότι ο προσβαλλόμενος κανονισμός αφορά άμεσα και ατομικά την ως άνω οντότητα, η οποία νομιμοποιείται, ως εκ τούτου, να ζητήσει την ακύρωσή του. Συναφώς, διαπιστώνει, αφενός, ότι η κανονιστική αυτή πράξη δεν καταλείπει καμία εξουσία εκτιμήσεως στους αποδέκτες της και, αφετέρου, ότι ο Δήμος Μιλάνου μετέσχε in concreto στη διαδικασία επιλογής της έδρας του ΕΜΑ, η οποία τον περιήγαγε σε κατάσταση που τον εξατομικεύει κατά τρόπο ανάλογο προς αυτόν του αποδέκτη της πράξεως.
–        Επί της αρμοδιότητας του Δικαστηρίου να αποφαίνεται επί αποφάσεων των κρατών μελών σχετικά με τον καθορισμό της έδρας ενός οργάνου ή οργανισμού της Ένωσης (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-59/18 και C-182/18 και υπόθεση C‑743/19)
Το Δικαστήριο υπενθυμίζει, προκαταρκτικώς, ότι, στο πλαίσιο προσφυγής ακυρώσεως, ο δικαστής της Ένωσης είναι αρμόδιος μόνο για τον έλεγχο της νομιμότητας των πράξεων που καταλογίζονται στα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης. Επομένως, οι πράξεις που εκδίδονται από τους αντιπροσώπους των κυβερνήσεων των κρατών μελών, ενεργώντας υπό την ιδιότητά τους αυτή και ασκώντας με τον τρόπο αυτόν συλλογικώς τις αρμοδιότητες των κρατών μελών, δεν υπόκεινται στον έλεγχο νομιμότητας που ασκεί ο δικαστής της Ένωσης, εκτός αν η επίμαχη πράξη, λαμβανομένου υπόψη του περιεχομένου της και των περιστάσεων υπό τις οποίες εκδόθηκε, συνιστά στην πραγματικότητα απόφαση του Συμβουλίου. Το Δικαστήριο διευκρινίζει, κατά συνέπεια, ότι οι αποφάσεις περί καθορισμού της νέας έδρας του ΕΜΑ και της έδρας της EAΕ μπορούν να εξετάζονται μόνον υπό το πρίσμα του ισχύοντος νομικού πλαισίου για τον καθορισμό της έδρας των οργάνων και οργανισμών της Ένωσης.
Συναφώς, εξετάζει, στο πλαίσιο γραμματικής, συστηματικής και τελολογικής αναλύσεως, αν μπορεί βασίμως να γίνει επίκληση του άρθρου 341 ΣΛΕΕ ως βάσεως των αποφάσεων αυτών (6).
Κατά πρώτον, το Δικαστήριο υπογραμμίζει ότι το γράμμα του άρθρου 341 ΣΛΕΕ αναφέρεται ρητώς μόνο στα «θεσμικά όργανα της Ένωσης».
Κατά δεύτερον, όσον αφορά το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται η ως άνω διάταξη, το Δικαστήριο κρίνει, μεταξύ άλλων, ότι η ευρεία ερμηνεία που έδωσε στον όρο αυτόν όσον αφορά την εξωσυμβατική ευθύνη (7) δεν μπορεί να προβληθεί λυσιτελώς προκειμένου να προσδιορισθεί, κατ’ αναλογίαν, το πεδίο εφαρμογής της διατάξεως αυτής. Εξάλλου, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι η προγενέστερη θεσμική πρακτική την οποία επικαλείται το Συμβούλιο, βάσει της οποίας οι έδρες των οργάνων και των οργανισμών της Ένωσης είχαν καθορισθεί επί τη βάσει πολιτικής επιλογής στην οποία προέβησαν μόνον οι αντιπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών, πόρρω απέχει από το να είναι γενικευμένη, ότι δεν τυγχάνει θεσμικής αναγνωρίσεως και ότι, εν πάση περιπτώσει, δεν μπορεί να δημιουργήσει προηγούμενο το οποίο να δεσμεύει τα θεσμικά όργανα.
Κατά τρίτον, όσον αφορά τον σκοπό του άρθρου 341 ΣΛΕΕ, το Δικαστήριο διευκρινίζει, κατ’ αρχάς, ότι ο σκοπός αυτός συνίσταται στη διαφύλαξη των εξουσιών λήψεως αποφάσεων των κρατών μελών κατά τον καθορισμό της έδρας μόνον των θεσμικών οργάνων της Ένωσης. Επισημαίνει, εν συνεχεία, ότι η σύσταση των οργάνων και των οργανισμών της Ένωσης απορρέει από πράξη του παράγωγου δικαίου εκδοθείσα βάσει ουσιαστικών διατάξεων που θέτουν σε εφαρμογή την πολιτική της Ένωσης στην οποία παρεμβαίνει το όργανο ή ο οργανισμός. Η δε απόφαση περί καθορισμού της έδρας τους είναι της ίδιας φύσεως με την απόφαση για τη σύστασή τους. Ως εκ τούτου, ο νομοθέτης της Ένωσης έχει, κατ’ αρχήν, αποκλειστική αρμοδιότητα για τον καθορισμό της έδρας ενός οργάνου ή ενός οργανισμού της Ένωσης, όπως ακριβώς έχει αποκλειστική αρμοδιότητα για τον καθορισμό των αρμοδιοτήτων και της οργανώσεώς του. Τέλος, το Δικαστήριο υπογραμμίζει ότι το γεγονός ότι η απόφαση περί καθορισμού του τόπου της έδρας ενός οργάνου ή ενός οργανισμού της Ένωσης μπορεί να έχει σημαντική πολιτική διάσταση δεν εμποδίζει τον νομοθέτη της Ένωσης να λάβει τη συγκεκριμένη απόφαση σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπουν οι διατάξεις των Συνθηκών που ασκούν εν προκειμένω επιρροή.
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, το Δικαστήριο καταλήγει ότι το άρθρο 341 ΣΛΕΕ δεν μπορεί να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι διέπει τον καθορισμό του τόπου της έδρας οργάνου ή οργανισμού της Ένωσης, όπως είναι ο ΕΜΑ ή η EAΕ, και ότι η αρμοδιότητα για τον καθορισμό του τόπου της έδρας των εν λόγω οργανισμών δεν ανήκει στα κράτη μέλη, αλλά στον νομοθέτη της Ένωσης, σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία.
Στη συνέχεια, το Δικαστήριο εξετάζει την αρμοδιότητά του να κρίνει το κύρος των αποφάσεων περί καθορισμού της νέας έδρας του ΕΜΑ και της έδρας της EAΕ δυνάμει του άρθρου 263 ΣΛΕΕ. Υπενθυμίζει, συναφώς, ότι το κρίσιμο κριτήριο για τον αποκλεισμό της αρμοδιότητας των δικαιοδοτικών οργάνων της Ένωσης να επιληφθούν ένδικης προσφυγής κατά πράξεων των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών είναι αποκλειστικά το κριτήριο που αφορά τον εκδότη τους, ανεξαρτήτως των υποχρεωτικών εννόμων αποτελεσμάτων τους. Τυχόν επέκταση της εννοίας των πράξεων που μπορούν να προσβληθούν δυνάμει του άρθρου 263 ΣΛΕΕ και στις πράξεις που εκδίδονται, έστω και με κοινή συμφωνία, από τα κράτη μέλη θα ισοδυναμούσε με αποδοχή άμεσου ελέγχου εκ μέρους του δικαστή της Ένωσης επί των πράξεων των κρατών μελών και, επομένως, με καταστρατήγηση των μέσων ένδικης προστασίας που προβλέπονται ειδικώς σε περίπτωση παραβάσεως των υποχρεώσεων τις οποίες αυτά υπέχουν από τις Συνθήκες.
Τέλος, το Δικαστήριο διευκρινίζει ότι, τόσο για λόγους ασφάλειας δικαίου όσο και για λόγους αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, εναπόκειται στον νομοθέτη της Ένωσης να εκδώσει πράξη της Ένωσης που επικυρώνει ή, αντιθέτως, αφίσταται από την πολιτική απόφαση των κρατών μελών. Δεδομένου ότι η εν λόγω πράξη προηγείται οπωσδήποτε οποιουδήποτε συγκεκριμένου μέτρου εφαρμογής σχετικού με την εγκατάσταση της έδρας του οικείου οργανισμού, μόνον η εν λόγω πράξη του νομοθέτη της Ένωσης μπορεί να παραγάγει δεσμευτικά έννομα αποτελέσματα στο πλαίσιο του δικαίου της Ένωσης.
Το Δικαστήριο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι αποφάσεις των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών με τις οποίες ορίζεται η νέα έδρα του ΕΜΑ και η έδρα της EAΕ (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-59/18 και C-182/18 και υπόθεση C-743/19) δεν αποτελούν πράξεις του Συμβουλίου, αλλά πολιτικές πράξεις στερούμενες δεσμευτικών εννόμων αποτελεσμάτων, οι οποίες εκδίδονται συλλογικώς από τα κράτη μέλη και δεν μπορούν, ως εκ τούτου, να αποτελέσουν αντικείμενο προσφυγής ακυρώσεως δυνάμει του άρθρου 263 ΣΛΕΕ. Κατά συνέπεια, απορρίπτει τις εν λόγω προσφυγές ως στρεφόμενες κατά πράξεων των οποίων δεν είναι αρμόδιο να κρίνει τη νομιμότητα.
–        Επί του κύρους της νομοθετικής πράξεως περί καθορισμού της έδρας οργάνου ή οργανισμού της Ένωσης (συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-106/19 και C-232/19)
Όσον αφορά τον προσβαλλόμενο κανονισμό, με τον οποίο το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο επικύρωσαν, με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία, την απόφαση των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών περί καθορισμού της νέας έδρας του ΕΜΑ, το Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι, δυνάμει των αρχών της κατανομής των εξουσιών και της θεσμικής ισορροπίας που κατοχυρώνονται στη Συνθήκη ΕΕ (8), ο καθορισμός του περιεχομένου του κανονισμού απόκειται αποκλειστικώς στα εν λόγω θεσμικά όργανα. Συναφώς, υπογραμμίζει ότι στην απόφαση αυτή δεν μπορεί να αποδοθεί καμία δεσμευτική ισχύς δυνάμενη να περιορίσει την εξουσία εκτιμήσεως του νομοθέτη της Ένωσης. Επομένως, η εν λόγω απόφαση έχει την αξία πράξεως πολιτικής συνεργασίας η οποία δεν θίγει σε καμία περίπτωση τις αρμοδιότητες που απονέμονται στα θεσμικά όργανα της Ένωσης στο πλαίσιο της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας. Ως εκ τούτου, η μη εμπλοκή του Κοινοβουλίου στη διαδικασία που κατέληξε στην έκδοση της εν λόγω αποφάσεως επ’ ουδενί συνιστά προσβολή ή καταστρατήγηση των προνομιών του θεσμικού αυτού οργάνου ως συννομοθέτη, ο δε πολιτικός αντίκτυπος της εν λόγω αποφάσεως επί της νομοθετικής εξουσίας του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο ακυρώσεως του προσβαλλόμενου κανονισμού από το Δικαστήριο. Δεδομένου ότι η απόφαση της 20ής Νοεμβρίου 2017 στερείται οιουδήποτε δεσμευτικού εννόμου αποτελέσματος στο δίκαιο της Ένωσης, το Δικαστήριο καταλήγει ότι η ως άνω απόφαση δεν μπορεί να αποτελέσει τη νομική βάση του προσβαλλόμενου κανονισμού, οπότε η νομιμότητα του συγκεκριμένου κανονισμού δεν μπορεί να επηρεασθεί από ενδεχόμενες πλημμέλειες οι οποίες τυχόν εμφιλοχώρησαν κατά την έκδοση της εν λόγω αποφάσεως.
1      Απόφαση εκδοθείσα στο περιθώριο συνόδου του Συμβουλίου σχετικά με την επιλογή της πόλεως του Άμστερνταμ ως νέας έδρας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA) (στο εξής: απόφαση σχετικά με τον καθορισμό νέας έδρας του ΕΜΑ).
2      Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1718 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 2018, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 726/2004 όσον αφορά τον καθορισμό της τοποθεσίας της έδρας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΕ 2018, L 291, σ. 3, στο εξής: προσβαλλόμενος κανονισμός).
3      Απόφαση (ΕΕ) 2019/1199 της 13ης Ιουνίου 2019, η οποία ελήφθη κατόπιν κοινής συμφωνίας μεταξύ των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, σχετικά με τον καθορισμό της έδρας της Ευρωπαϊκής Αρχής Εργασίας (ΕΕ 2019, L 189, σ. 68, στο εξής: απόφαση σχετικά με τον καθορισμό έδρας του ΕΑΕ).
4      Το άρθρο 341 ΣΛΕΕ ορίζει ότι «[η] έδρα των θεσμικών οργάνων της Ένωσης ορίζεται με κοινή συμφωνία των κυβερνήσεων των κρατών μελών».
5      Τα οποία μνημονεύονται στο άρθρο 13, παράγραφος 1, ΣΕE.
6      Επί της ουσίας η συλλογιστική του Δικαστηρίου είναι παρεμφερής στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις C‑106/19 και C‑232/19.
7      Δυνάμει του άρθρου 341, δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ.
8      Άρθρο 13, παράγραφος 2, ΣΕE.