62025CJ0195
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It‑Tielet Awla)
20 ta’ Novembru 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Politika tal-ażil – Spazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja – Status ta’ refuġjat jew status mogħti mill-protezzjoni sussidjarja – Proċeduri komuni għall-għoti u għall-irtirar tal-protezzjoni internazzjonali – Direttiva 2001/55/KE – Protezzjoni temporanja fil-każ ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati – Artikoli 17 u 19 – Kunċett ta’ ‘applikazzjoni għall-ażil’ – Artikolu 3(1) – Għoti ta’ status ta’ protezzjoni sussidjarja lil persuna li tibbenefika minn protezzjoni temporanja – Direttiva 2011/95/UE – Artikolu 18 – Direttiva 2013/32/UE – Artikolu 33(2) – Effett dirett”
Fil-Kawża C‑195/25 [Framholm] (
i
),
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Förvaltningsrätten i Göteborg, migrationsdomstolen (il-Qorti Amministrattiva sedenti fi Göteborg, li tiddeċiedi fil-qasam tal-immigrazzjoni, l-Isvezja), permezz ta’ deċiżjoni tal‑11 ta’ Marzu 2025, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil‑11 ta’ Marzu 2025, fil-proċedura
AA,
BA,
CA,
DA,
EA,
FA
vs
Migrationsverket,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It‑Tielet Awla),
komposta minn C. Lycourgos, President tal-Awla, O. Spineanu-Matei, S. Rodin (Relatur), N. Piçarra, u N. Fenger, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Campos Sánchez-Bordona,
Reġistratur: C. Strömholm, amministratriċi,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tal‑10 ta’ Lulju 2025,
wara li rat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għal AA, BA, CA, DA, EA u FA, minn E. Nygren, jurist,
–
għal Migrationsverket, minn C. Bexelius u J. M. Edlund, bħala aġenti,
–
għall-Gvern Svediż, minn O. Åbrink u C. Meyer-Seitz, bħala aġenti,
–
għall-Gvern Bulgaru, minn T. Mitova, bħala aġent,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn F. Blanc, M. Debieuvre, C. Faroghi u A. Katsimerou, bħala aġenti,
wara li semgħet il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tal‑11 ta’ Settembru 2025,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni:
–
tal-Artikolu 3(1), tal-Artikolu 17(1) u tal-Artikolu 19(2) tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/55/KE tal‑20 ta’ Lulju 2001 dwar l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati u dwar il-miżuri li jippromwovu bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu dawn il-persuni u li jġorru l-konsegwenzi ta’ dawn (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 19, Vol. 4, p. 162);
–
tad-Direttiva 2011/95/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Diċembru 2011 dwar standards għall-kwalifika ta’ ċittadini nazzjonali ta’ pajjiżi terzi jew persuni mingħajr stat bħala benefiċjarji ta’ protezzjoni internazzjonali, għal stat uniformi għar-refuġjati jew għal persuni eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja, u għall-kontenut tal-protezzjoni mogħtija (ĠU 2011, L 337, p. 9), kif ukoll
–
tal-Artikolu 10(2) tad-Direttiva 2013/32/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑26 ta’ Ġunju 2013 dwar proċeduri komuni għall-għoti u l-irtirar tal-protezzjoni internazzjonali (ĠU 2013, L 180, p. 60).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn sitt ċittadini ta’ pajjiżi terzi, benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja, u l-Migrationsverket (l-Uffiċċju tal-Migrazzjoni, l-Isvezja) (iktar ’il quddiem l-“Uffiċċju”) dwar id-deċiżjonijiet ta’ dan tal-aħħar li jiċħad l-applikazzjonijiet tagħhom għal protezzjoni internazzjonali intiżi għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat u tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Id-Direttiva 2001/55
3
L-Artikolu 1 tad-Direttiva 2001/55 jiddisponi:
“Il-għan ta’ din id-Direttiva huwa li jiġu stabbiliti l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati minn pajjiżi terzi li ma jkunux jistgħu jmorru lura lejn il-pajjiż ta’ l-oriġini tagħhom u li tippromwovi bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu lil dawn il-persuni u jġorru l-konsegwenzi tagħhom.”
4
L-Artikolu 2 ta’ din id-direttiva jipprevedi:
“Għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva:
(a)
‘protezzjoni temporanja’ tfisser proċedura ta’ karattru eċċezzjonali sabiex tipprovdi, fl-eventwalità ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati minn pajiżi terzi li ma jkunux kapaċi jerġgħu lura lejn il-pajjiż ta’ l-oriġini tagħhom, protezzjoni immedjata u temporanja lil dawn il-persuni, b’mod partikolari jekk ikun hemm ukoll ir-riskju illi din is-sistema ta’ asil ma’ tkunx kapaċi li tipproċessa dan l-influss mingħajr effetti negattivi għall-ħidma effiċjenti tagħha, fl-interess tal-persuni kkonċernati u ta’ persuni oħra li jitolbu l-protezzjoni;
[…]
(e)
‘rufuġjati’ tfisser iċ-ċittadini ta’ pajjiż terz jew il-persuni migħajr stat fit-tifsira ta’ l-Artikolu 1A tal-Konvenzjoni [dwar l-Istatus tar-Refuġjati, iffirmata f’Genève fit‑28 ta’ Lulju 1951 (Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 189, p. 150, Nru 2545 (1954)), u ssupplimentata bil-Protokoll dwar l-Istatus tar-Refuġjati, konkluż f’New York fil‑31 ta’ Jannar 1967 (iktar ’il quddiem il-‘Konvenzjoni ta’ Genève’)];
[…]
(g)
‘permess tar-residenza’ tfisser kull permess jew awtorizzazzjoni maħruġin mill-awtoritajiet ta’ Stat Membru u li jieħdu l-għamla pprovvduta fil-leġislazzjoni ta’ dan l-Istat, li jħallu lil ċittadin ta’ pajiż terz jew persuna mingħajr stat jirresjiedu fit-territorju tiegħu;
[…]”
5
Skont l-Artikolu 3 tal-imsemmija direttiva:
“1.   Il-protezzjoni temporanja ma għandhiex tippreġudika ir-rikonoxximent ta’ l-istatus ta’ rifuġjat skond il-Konvenzjoni ta’ Ġinevra.
2.   L-Istati Membri għandhom japplikaw il-protezzjoni temporanja b’rigward mistħoqq għad-dritijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali fejn jidħol in-nuqqas tat-tfigħ lura.
[…]
5.   Din id-Direttiva ma għandhiex taffettwa l-prerogattiva ta’ l-Istati Membri li jadottaw jew iżommu kondizzjonijiet iktar favorevoli għall-persuni koperti bi protezzjoni temporanja.”
6
L-Artikolu 17 tal-istess direttiva huwa fformulat kif ġej:
“1.   Il-persuni li jgawdu minn protezzjoni temporanja jridu jkunu kapaċi jiddepożitaw applikazzjoni għall-asil f’kull ħin.
2.   L-eżaminazzjoni ta’ kull applikazzjoni għall-asil mhux ipproċessata qabel it-tmiem tal-perjodu taż-żmien tal-protezzjoni temporanja għandha tiġi kkompletata qabel it-tmiem ta’ dan il-perodu taż-żmien.”
7
L-Artikolu 19 tad-Direttiva 2001/55 jiddisponi:
“1.   L-Istati Membri jistgħu jipprovdu illi l-protezzjoni temporanja ma’ titgawdiex simultanjment ma’ l-istatus ta’ min ikun qiegħed ifittex l-asil waqt li jkunu qegħdin jiġu kkunsidrati l-applikazzjonijiet.
2.   Meta, wara li tkun ġiet eżaminata applikazzjoni għall-asil, jew meta ma jiġix konċess, meta applikabbli, tip ieħor ta’ protezzjoni lil persuna sabiex tgawdi jew tkun qiegħda tgawdi protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jipprovdu, mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 28, li din il-persuna tgawdi jew tissokta tgawdi l-protezzjoni temporanja għall-bqija tal-perjodu taż-żmien tal-protezzjoni.”
Id-Direttiva 2011/95
8
Id-Direttiva 2011/95, adottata abbażi tal-Artikolu 78(2)(a) u (b) TFUE, ħassret id-Direttiva tal-Kunsill 2004/83/KE tad‑29 ta’ April 2004 dwar livelli stabbiliti minimi għall-kwalifika u l-istat ta’ ċittadini nazzjonali ta’ pajjiżi terzi jew persuni mingħajr stat bħala refuġjati jew bħala persuni li nkella jeħtieġu protezzjoni internazzjonali u l-kontenut tal-protezzjoni mogħtija (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 19, Vol. 7, p. 96).
9
Il-premessi 12, 23, 24, 33 u 39 tad-Direttiva 2011/95 jistipulaw:
“(12)
L-għan ewlieni ta’ din id-Direttiva huwa, minn naħa waħda, li jiżgura li l-Istati Membri japplikaw kriterji komuni għall-identifikazzjoni ta’ persuni ġenwinament fil-bżonn ta’ protezzjoni internazzjonali, u, min-naħa l-oħra, biex jiżgura li livell minimu ta’ benefiċċju huwa disponibbli għal dawk il-persuni fl-Istati Membri kollha.
[…]
(23)
Standards għad-definizzjoni u l-kontenut tal-istatus ta’ refuġjat għandhom jiġu stabbiliti sabiex iservu ta’ gwida lill-korpi nazzjonali tal-Istati Membri fl-applikazzjoni tal-Konvenzjoni ta’ Ġinevra.
(24)
Hu meħtieġ li jiġu introdotti kriterji komuni sabiex jiġu rikonoxxuti applikanti għall-ażil bħala refuġjati skont it-tifsira tal-Artikolu 1 tal-Konvenzjoni ta’ Ġinevra.
[…]
(33)
Standards għad-definizzjoni u l-kontenut tal-istatus ta’ protezzjoni sussidjarja għandhom jiġu stipulati wkoll. Il-protezzjoni sussidjarja għandha tkun kumplimentari u addizzjonali għall-protezzjoni tar-refuġjati stabbilita fil-Konvenzjoni ta’ Ġinevra.
[…]
(39)
Filwaqt li tiġi sodisfatta t-talba tal-programm ta’ Stokkolma għall-istabbiliment ta’ status uniformi għar-refuġjati jew għal persuni eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja, u bl-eċċezzjoni tad-derogi li huma meħtieġa u ġustifikati b’mod oġġettiv, benefiċjarji ta’ status ta’ protezzjoni sussidjarja għandhom jingħataw l-istess drittijiet u benefiċċji bħal dawk li jgawdu refuġjati taħt din id-direttiva, u għandhom ikunu soġġetti għall-istess kundizzjonijiet ta’ eliġibilità.”
10
Skont l-Artikolu 1 ta’ din id-direttiva, intitolat “Skop”:
“L-iskop ta’ din id-Direttiva huwa li tippreskrivi standards għall-kwalifika ta’ ċittadini nazzjonali ta’ pajjiżi terzi jew persuni mingħajr stat bħala benefiċjarji ta’ protezzjoni internazzjonali, għal status uniformi għal refuġjati jew għal persuni eliġibbli għal ptotezzjoni sussidjarja, u għall-kontenut tal-protezzjoni mogħtija.”
11
L-Artikolu 2 tal-imsemmija direttiva, bit-titolu “Definizzjonijiet”, jiddisponi:
“Għall-iskopijiet ta’ din id-Direttiva għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
(a)
‘protezzjoni internazzjonali’ tfisser l-istatus ta’ refuġjat u ta’ protezzjoni sussidjarja kif definit f’punti (e) u (g);
[…]
(f)
‘persuna eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja’ tfisser ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna mingħajr stat li ma tikkwalifikax bħala refuġjat imma rigward min intwerew raġunijiet sostanzjali sabiex jitwemmen li l-persuna interessata, jekk tirritorna lejn il-pajjiż ta’ oriġini tagħha, jew fil-każ ta’ persuna mingħajr stat, lejn il-pajjiż ta’ residenza abitwali ta’ qabel tagħha, tiffaċċja riskju veru li ssofri dannu serju kif definit fl-Artikolu 15, u li għaliha l-Artikolu 17(1) u (2) ma japplikax, u ma tistax, jew, minħabba f’dan ir-riskju, ma tixtieqx tapprofitta ruħha mill-protezzjoni ta’ dak il-pajjiż;
(g)
‘status ta’ protezzjoni sussidjarja’ ifisser ir-rikonoxximent minn Stat Membru ta’ ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna mingħajr stat eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja;
(h)
‘applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali’ tfisser talba magħmula minn ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna mingħajr stat għal protezzjoni minn Stat Membru, li tista’ tinftiehem li tfittex status ta’ refuġjat jew stat ta’ protezzjoni sussidjarja, u li ma titlobx espliċitament tip ieħor ta’ protezzjoni, barra mill-iskop ta’ din id-Direttiva, li tista’ ssir applikazzjoni separata għaliha;
[…]”
12
L-Artikolu 18 tal-istess direttiva, intitolat “Għoti ta’ status ta’ protezzjoni sussidjara”, jipprevedi:
“L-Istati Membri għandhom jagħtu status ta’ protezzjoni sussidjarja lil ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna mingħajr stat eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja bi qbil mal-Kapitoli II u V.”
Id-Direttiva 2013/32
13
Id-Direttiva 2013/32, adottata abbażi tal-Artikolu 78(2)(d) TFUE, ħassret id-Direttiva tal-Kunsill 2005/85/KE tal‑1 ta’ Diċembru 2005 dwar standards minimi għal proċeduri fl-Istati Membri għall-għoti u l-irtirar ta’ l-istatus ta’ rifuġjat (ĠU 2006, L 175M, p. 168).
14
Il-premessi 4 u 13 ta’ din id-direttiva jistipulaw:
“(4)
[…] [S]istema Ewropea Komuni tal-Asil għandha tinkludi, fi żmien qasir, standards komuni għal proċeduri ġusti u effiċjenti tal-asil fl-Istati Membri u, fi żmien twil, regoli tal-Unjoni li jwasslu għal proċedura komuni tal-asil fl-Unjoni.
[…]
(13)
L-approssimazzjoni tar-regoli dwar il-proċeduri għall-għoti u l-irtirar tal-protezzjoni internazzjonali għandha tgħin biex tillimita l-movimenti sekondarji tal-applikanti għall-protezzjoni internazzjonali bejn l-Istati Membri, fejn dawn il-movimenti jkunu kkawżati mid-differenzi fl-oqsfa legali, u biex jinħolqu kundizzjonijiet ekwivalenti għall-applikazzjoni tad-Direttiva [2011/95] fl-Istati Membri.”
15
Skont il-kliem tal-Artikolu 1 tad-Direttiva 2013/32, intitolat “Għan”:
“L-għan ta’ din id-Direttiva huwa li jiġu stabbiliti proċeduri komuni għall-għoti u l-irtirar tal- protezzjoni internazzjonali f’konformità mad-Direttiva [2011/95].”
16
L-Artikolu 2 tad-Direttiva 2013/32, intitolat “Definizzjonijiet”, jiddisponi:
“Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva:
[…]
(b)
‘applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali’ jew ‘applikazzjoni’ tfisser talba magħmula minn ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna apolida għal protezzjoni minn Stat Membru, li tista’ tinftiehem li qed tfittex stat ta’ rifuġjat jew stat ta’ protezzjoni sussidjarja, u li ma titlobx espliċitament tip ieħor ta’ protezzjoni barra mill-ambitu tad-Direttiva [2011/95], li tista’ ssir applikazzjoni separata għaliha;
[…]
(f)
‘awtorità determinanti’ tfisser kwalunkwe korp semi-ġudizzjarju jew amministrattiv fi Stat Membru responsabbli sabiex jeżamina applikazzjonijiet għall- protezzjoni internazzjonali, u kompetenti sabiex jieħu fl-ewwel istanza deċiżjonjiet f’tali każijiet;
[…]
(h)
‘persuna eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja’ tfisser ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida li jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-Artikolu 2(f) tad-Direttiva [2011/95];
(i)
‘protezzjoni internazzjonali’ tfisser status ta’ rifuġjat u status ta’ protezzjoni sussidjarja kif definiti fil-punti (j) u (k);
(j)
‘status ta’ rifuġjat’ tfisser ir-rikonoxximent minn Stat Membru ta’ ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna apolida bħala rifuġjat;
(k)
‘status ta’ protezzjoni sussidjarja’ tfisser ir-rikonoxximent minn Stat Membru ta’ ċittadin nazzjonali ta’ pajjiż terz jew persuna apolida bħala persuna eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja;
[…]”
17
L-Artikolu 3 tad-Direttiva 2013/32, intitolat “Ambitu”, jipprevedi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Din id-Direttiva għandha tapplika għall-applikazzjonijiet kollha għall-protezzjoni internazzjonali magħmula fit-territorju, inklużi dawk magħmula fil-fruntiera fl-ilmijiet territorjali jew fiż-żoni ta’ tranżitu, tal-Istati Membri, u għall-irtirar tal-protezzjoni internazzjonali.”
18
L-Artikolu 10 ta’ din id-direttiva, intitolat “Rekwiżiti għall-eżami ta’ applikazzjonijiet”, huwa fformulat kif ġej, fil-paragrafu 2 tiegħu:
“Meta teżamina l-applikazzjonijiet għall-protezzjoni internazzjonali, l-awtorità determinanti għandha l-ewwel tiddeċiedi jekk l-applikanti jikkwalifikawx bħala rifuġjati u, jekk le, jiddeċiedu jekk l-applikanti humiex eliġibbli għall-protezzjoni sussidjarja.”
19
L-Artikolu 33 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Applikazzjonijet inammissibbli”, jiddisponi, fil-paragrafu 2 tiegħu:
“L-Istati Membri jistgħu jikkunsidraw applikazzjoni għall- protezzjoni internazzjonali bħala inammissibbli biss jekk:
(a)
il-protezzjoni internazzjonali tkun ġiet mogħtija minn Stat Membru ieħor;
(b)
pajjiż li ma jkunx Stat Membru jiġi kunsidrat bħala l-ewwel pajjiż ta’ asil għall-applikant, taħt l-Artikolu 35;
(c)
pajjiż li ma jkunx Stat Membru jiġi kkunsidrat bħala pajjiż terz bla periklu għall-applikant, taħt l-Artikolu 38;
(d)
l-applikazzjoni tkun applikazzjoni sussegwenti, fejn ebda elementi jew sejbiet ġodda relatati mal-eżami dwar jekk l-applikant jikkwalifikax bħala benefiċjarju ta’ protezzjoni internazzjonali taħt id-Direttiva [2011/95] ma’ jkunu rriżultaw jew ġew ippreżentati mill-applikant;
(e)
persuna dipendenti fuq l-applikant jippreżenta applikazzjoni, wara li huwa kien ta il-kunsens tiegħu taħt l-Artikolu 7(2) sabiex il-każ tiegħu jkun parti minn applikazzjoni ppreżentata f’ismu, u ma jkunx hemm fatti relatati mas-sitwazzjoni tal-persuna dipendenti li jiġġustifikaw applikazzjoni separata.”
Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2022/382 u d-deċiżjonijiet ta’ implimentazzjoni sussegwenti
20
Abbażi tad-Direttiva 2001/55, ġiet adottata d-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kunsill (UE) 2022/382 tal‑4 ta’ Marzu 2022 li tistabbilixxi l-eżistenza ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati mill-Ukrajna skont it-tifsira tal-Artikolu 5 tad-Direttiva 2001/55/KE, u li għandha l-effett li tintroduċi protezzjoni temporanja (ĠU 2022, L 71, p. 55).
21
L-Artikolu 2(1) sa (3) ta’ din id-deċiżjoni ta’ implimentazzjoni jiddisponi:
“1.   Din id-Deċiżjoni tapplika għall-kategoriji li ġejjin ta’ persuni spostati mill-Ukrajna fl‑24 ta’ Frar 2022 jew wara din id-data, b’riżultat tal-invażjoni militari mill-forzi armati Russi li bdiet f’dik id-data:
(a)
nazzjonali Ukreni residenti fl-Ukrajna qabel l‑24 ta’ Frar 2022;
(b)
persuni apolidi, u nazzjonali ta’ pajjiżi terzi għajr l-Ukrajna, li bbenefikaw minn protezzjoni internazzjonali jew protezzjoni nazzjonali ekwivalenti fl-Ukrajna qabel l‑24 ta’ Frar 2022; u
(c)
membri tal-familja tal-persuni msemmija fil-punti (a) u (b).
2.   L-Istati Membri għandhom japplikaw jew din id-Deċiżjoni jew protezzjoni adegwata taħt il-liġi nazzjonali tagħhom, fir-rigward ta’ persuni apolidi, u nazzjonali ta’ pajjiżi terzi għajr l-Ukrajna, li jistgħu jippruvaw li kienu legalment residenti fl-Ukrajna qabel l‑24 ta’ Frar 2022 abbażi ta’ permess ta’ residenza permanenti validu maħruġ skont il-liġi tal-Ukrajna, u li ma jistgħux jirritornaw f’kundizzjonijiet sikuri u dejjiema lejn il-pajjiż jew ir-reġjun ta’ oriġini tagħhom.
3.   F’konformità mal-Artikolu 7 tad-Direttiva [2001/55], l-Istati Membri jistgħu japplikaw ukoll din id-Deċiżjoni għal persuni oħra, inklużi persuni apolidi u nazzjonali ta’ pajjiżi terzi għajr l-Ukrajna, li kienu jirrisjedu legalment fl-Ukrajna u li ma jistgħux jirritornaw f’kundizzjonijiet sikuri u dejjiema lejn il-pajjiż jew ir-reġjun ta’ oriġini tagħhom.”
22
Il-protezzjoni temporanja mogħtija lill-persuni spostati mill-Ukraina msemmija fl-Artikolu 2 tad-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni 2022/382 ġiet estiża diversi drabi, u fl-aħħar lok bl-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kunsill (UE) 2025/1460 tal‑15 ta’ Lulju 2025 li testendi l-protezzjoni temporanja introdotta bid-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni (UE) 2022/382 (ĠU L, 2025/1460), sal‑4 ta’ Marzu 2027.
Id-dritt Svediż
23
Id-dispożizzjonijiet li jirregolaw id-dritt ta’ residenza tal-barranin fl-Isvezja u l-għoti ta’ protezzjoni internazzjonali jinsabu fl-Utlänningslag (2005:716) (il-Liġi dwar il-Barranin (2005:716), iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar il-Barranin”).
24
Il-Kapitolu 21 ta’ din il-liġi huwa intiż sabiex jittrasponi fid-dritt nazzjonali d-dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni temporanja stabbiliti mid-Direttiva 2001/55. Dan il-kapitolu ġie emendat fil-kuntest tat-traspożizzjoni tad-Direttivi 2004/83 u 2005/85, iżda mhux mad-dħul fis-seħħ tad-Direttivi 2011/95 u 2013/32, li ssostitwixxewhom rispettivament.
25
L-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-imsemmija liġi jiddisponi:
“Il-fatt li barrani jkun kiseb permess ta’ residenza akkumpanjat minn protezzjoni temporanja ma jipprekludix l-eżami ta’ applikazzjoni għal permess ta’ residenza bħala refuġjat skont l-Artikolu 1 tal-Kapitolu 4. L-istess japplika għal applikazzjoni għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat, skont l-Artikolu 3 tal-Kapitolu 4, u għal applikazzjoni għal dokument tal-ivvjaġġar, skont l-Artikolu 4 tal-Kapitolu 4.
L-eżami ta’ applikazzjoni skont l-ewwel paragrafu jista’ jiġi pospost biss jekk ikun hemm raġunijiet partikolari għal dan. Jekk l-applikazzjoni ma tkunx ġiet eżaminata qabel it-tmiem tal-protezzjoni temporanja, l-applikazzjoni għandha tiġi eżaminata kemm jista’ jkun malajr wara dik id-data.”
26
L-Uffiċċju, li huwa l-awtorità kompetenti għall-ħruġ ta’ permessi ta’ residenza taħt protezzjoni temporanja, għandu joħroġ opinjonijiet legali li jagħtu struzzjonijiet lill-amministraturi tiegħu.
27
Konformement mal-opinjoni legali intitolata “Ordningen för prövningen enligt 21 kap. utlänningslagen” (sistema ta’ eżami tal-applikazzjonijiet ippreżentati skont il-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin), l-Artikolu 5 ta’ dan il-kapitolu ma jipprekludix li persuna li tibbenefika mill-protezzjoni temporanja titlob l-għoti tal-istatus ta’ refuġjat. Madankollu, skont din l-opinjoni, il-formulazzjoni ta’ dan l-Artikolu 5 ma tipprevedix il-possibbiltà li jiġu eżaminati l-applikazzjonijiet għal protezzjoni sussidjarja.
Il‑kawża prinċipali u d‑domandi preliminari
28
AA, ċittadin Niġerjan detentur ta’ permess ta’ residenza permanenti fl-Ukraina, BA, ċittadina Ukraina, u l-erba’ wlied tagħhom, CA, DA, EA u FA, ċittadini Ukraini, huma benefiċjarji, fl-Isvezja, tal-protezzjoni temporanja, fis-sens tad-Direttiva 2001/55. Din il-protezzjoni ngħatatilhom abbażi tad-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni 2022/382, li l-effetti tagħha ġew estiżi, fl-aħħar lok, bid-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni 2025/1460. Barra minn hekk, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali ppreżentaw applikazzjonijiet għal protezzjoni internazzjonali.
29
L-Uffiċċju ċaħad l-applikazzjoni ppreżentata minn AA bħala infondata sa fejn din kienet tirrigwarda l-istatus ta’ refuġjat u bħala inammissibbli sa fejn kienet tirrigwarda l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja. L-applikazzjoni ppreżentata minn BA u l-erbat itfal tagħha ġiet miċħuda bħala infondata sa fejn kienet tirrigwarda l-istatus ta’ refuġjat u miċħuda, mingħajr eżami tal-mertu, sa fejn kienet tirrigwarda l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja. Fid-deċiżjonijiet li jiċħdu dawn l-applikazzjonijiet, l-Uffiċċju indika b’mod partikolari li l-leġiżlazzjoni nazzjonali li tirregola d-dritt ta’ residenza tal-barranin u l-għoti ta’ protezzjoni internazzjonali, b’mod iktar partikolari l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin, ma kinitx tippermetti lill-benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja, fis-sens tad-Direttiva 2001/55, li jressqu applikazzjoni intiża għall-kisba tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, fis-sens tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2011/95 u tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2013/32.
30
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali ppreżentaw rikors kontra l-imsemmija deċiżjonijiet quddiem il-Förvaltningsrätten i Göteborg, migrationsdomstolen (il-Qorti Amministrattiva sedenti fi Göteborg, li tiddeċiedi fil-qasam tal-immigrazzjoni, l-Isvezja), li hija l-qorti tar-rinviju.
31
Insostenn tar-rikors tagħhom, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali jsostnu li d-Direttivi 2011/95 u 2013/32, li jirregolaw il-kundizzjonijiet u l-proċedura għall-għoti tal-protezzjoni internazzjonali, huma applikabbli għall-benefiċjarji ta’ protezzjoni temporanja, fis-sens tad-Direttiva 2001/55. F’dan ir-rigward, id-dritt li tiġi ppreżentata applikazzjoni għall-ażil previst fl-Artikolu 17 tad-Direttiva 2001/55 għandu jinftiehem bħala d-dritt li jintalab l-istatus ta’ refuġjat jew l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, konformement mad-Direttivi 2011/95 u 2013/32. Fil-fatt, il-kunċett ta’ “applikazzjoni għall-ażil”, fis-sens tal-Artikolu 17 tad-Direttiva 2001/55, għandu jinftiehem bħala sinonimu ta’ applikazzjoni għal “protezzjoni internazzjonali”, kif iddefinita fid-Direttivi 2011/95 u 2013/32. Fid-dawl tal-għan tad-Direttiva 2001/55 u tal-istruttura tal-Artikoli 17 u 19 tagħha, li għandhom effett dirett, l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin huwa inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni u, barra minn hekk, kellu jiġi emendat b’mod li jinkludi d-dritt li tippreżenta applikazzjoni intiża għall-kisba tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja.
32
L-Uffiċċju jsostni li l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin ma jippermettix li tiġi eżaminata applikazzjoni intiża għall-għoti tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja ppreżentata minn ċittadin barrani li jibbenefika mill-protezzjoni temporanja. Huwa jippreċiża li, wara t-traspożizzjoni tad-Direttivi 2004/83 u 2005/85, li ġew issostitwiti bid-Direttivi 2011/95 u 2013/32, l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin, li jippermetti liċ-ċittadini barranin benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja li jitolbu l-istatus ta’ refuġjat, ma ġiex emendat fis-sens li dawn iċ-ċittadini jistgħu jitolbu l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja. Tali għażla hija konformi mad-dritt tal-Unjoni. Id-Direttiva 2001/55 tikkostitwixxi, fil-fatt, sistema speċjali li tapplika qabel u minflok ir-regoli ġenerali dwar l-ipproċessar tal-applikazzjonijiet għal protezzjoni internazzjonali intiżi għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat jew tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja. L-għoti tal-protezzjoni temporanja jwassal għan-nuqqas ta’ applikazzjoni parzjali tad-dispożizzjonijiet tad-Direttivi 2011/95 u 2013/32. L-unika eċċezzjoni għal din ir-regola hija d-dritt li tiġi ppreżentata applikazzjoni għall-ażil, jiġifieri applikazzjoni intiża għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat. Issa, il-fondatezza tal-applikazzjonijiet tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali intiżi għall-għoti ta’ dan l-istatus ġiet eżaminata qabel ma dawn l-applikazzjonijiet ġew miċħuda.
33
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi, qabelxejn, dwar l-interpretazzjoni tal-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55 kif ukoll dwar ir-rabta tagħhom mad-Direttivi 2011/95 u 2013/32. Hija tqis li dawn iż-żewġ direttivi tal-aħħar huma applikabbli kemm għall-applikazzjoni intiża għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat kif ukoll għal dik intiża għall-kisba tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja ppreżentata minn benefiċjarji ta’ protezzjoni temporanja skont id-Direttiva 2001/55, peress li l-għoti ta’ dawn l-ewwel żewġ status, it-tieni fin-nuqqas tal-ewwel wieħed, huwa s-suġġett tal-istess applikazzjoni.
34
B’mod partikolari, skont il-qorti tar-rinviju, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li d-Direttiva 2001/55 hija intiża sabiex tippermetti ġestjoni rapida ta’ influss massiv ta’ persuni li jistgħu jibbenefikaw mill-protezzjoni sussidjarja u li l-protezzjoni temporanja li hija tipprevedi ma tipprekludix il-preżentazzjoni sussegwenti ta’ applikazzjoni kompleta għal protezzjoni internazzjonali (sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2024, Kaduna, C‑244/24 u C‑290/24, EU:C:2024:1038, punti 125 sa 127).
35
Il-qorti tar-rinviju tosserva, ukoll, li d-Direttiva 2001/55 għandha tiġi interpretata fid-dawl tal-fatt li l-protezzjoni sussidjarja ma kinitx tagħmel parti mis-sistema ta’ ażil tal-Unjoni fil-mument tal-adozzjoni ta’ din id-direttiva, peress li l-protezzjoni sussidjarja ġiet introdotta fid-dritt tal-Unjoni bid-Direttiva 2004/83, issostitwita bid-Direttiva 2011/95. Jirriżulta, b’mod partikolari, mill-kliem tal-Artikolu 19(2) tad-Direttiva 2001/55 u mill-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar Linji gwida operattivi għall-implimentazzjoni tad-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kunsill 2022/382 li tistabbilixxi l-eżistenza ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati mill-Ukrajna skont it-tifsira tal-Artikolu 5 tad-Direttiva 2001/55/KE, u li għandha l-effett li tintroduċi protezzjoni temporanja (ĠU 2022, C 126I, p. 1), li l-kunċett ta’ “applikazzjoni għall-ażil”, li jinsab fl-Artikolu 17(1) tad-Direttiva 2001/55, għandu jiġi interpretat bħala li jirreferi kemm għal applikazzjoni għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat kif ukoll għal applikazzjoni għall-għoti tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja.
36
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, il-qorti tar-rinviju tistaqsi wkoll jekk l-Artikolu 17(1) u l-Artikolu 19(2) tad-Direttiva 2001/55, moqrija flimkien mal-Artikolu 10(2) tad-Direttiva 2013/32, għandhomx effett dirett. Fl-aħħar nett, hija għandha dubji dwar il-kompatibbiltà tal-leġiżlazzjoni Svediża inkwistjoni fil-kawża prinċipali mad-dritt tal-Unjoni u dwar il-konsegwenzi li għandhom jinsiltu minn eventwali inkompatibbiltà.
37
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Förvaltningsrätten i Göteborg, migrationsdomstolen (il-Qorti Amministrattiva sedenti fi Göteborg, li tiddeċiedi fil-qasam tal-immigrazzjoni) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari segwenti:
“1)
Id-Direttiva [2011/95] u d-Direttiva [2013/32] huma applikabbli għall-applikazzjonijiet għall-għoti tal-istatus mogħti permezz tal-protezzjoni [ta’ protezzjoni sussidjarja] wara l-għoti tal-protezzjoni temporanja skont id-Direttiva [2001/55]?
2)
a)
L-Artikoli 17(1) u 19(2) tad-Direttiva [2001/55] għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-possibbiltà li tiġi ppreżentata ‘applikazzjoni għall-ażil’ tirreferi għall-possibbiltà li tiġi ppreżentata applikazzjoni għall-istatus ta’ refuġjat u li tiġi ppreżentata applikazzjoni intiża għall-kisba tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja u li tali applikazzjoni tiġi eżaminata fid-dawl tad-Direttiva 2011/95 u tad-Direttiva 2013/32?
b)
L-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/55 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-protezzjoni temporanja taħt din id-direttiva tipprekludi r-rikonoxximent tal-istatus ta’ protezzjoni sussidjarja taħt id-Direttiva 2011/95 għall-persuni eliġibbli għal protezzjoni temporanja taħt l-Ewwel Direttiva jew li jibbenefikaw minnha?
3)
Jekk l-Artikoli 17(1) u 19(2) tad-Direttiva 2001/55 ikopru wkoll id-dritt li ssir applikazzjoni għall-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja taħt id-Direttiva 2011/95, dawn l-artikoli, moqrija flimkien mal-Artikolu 10(2) tad-Direttiva 2013/32, huma suffiċjentement ċari u preċiżi sabiex ikollhom effett dirett?
4)
Leġiżlazzjoni nazzjonali, bħal-leġiżlazzjoni Svediża fil-punt 5 tal-Kapitolu 21 [tal-Liġi dwar il-Barranin], li tirrestrinġi d-dritt li ssir applikazzjoni għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat jew ta’ status ta’ protezzjoni alternattiva b’tali mod li tipprevedi biss applikazzjonijiet għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat, hija kompatibbli mad-dritt tal-Unjoni Ewropea?”
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
38
Fit-talba tagħha għal deċiżjoni preliminari, il-qorti tar-rinviju talbet lill-Qorti tal-Ġustizzja tissuġġetta din il-kawża għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari prevista fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.
39
Fis‑27 ta’ Marzu 2025, it-Tielet Awla tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fuq proposta tal-Imħallef Relatur u wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li ma kienx hemm lok li din it-talba tiġi milqugħa, minħabba li l-urġenza mitluba minn din id-dispożizzjoni ma kinitx stabbilita f’dan il-każ.
40
Permezz ta’ digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tat‑22 ta’ Mejju 2025, din il-kawża ġiet suġġetta għall-proċedura mħaffa prevista fl-Artikolu 105(1) tar-Regoli tal-Proċedura.
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel u t-tieni domanda
41
Permezz tal-ewwel u tat-tieni domanda tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55, moqrija fid-dawl tad-Direttivi 2011/95 u 2013/32, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li jawtorizzaw lil Stat Membru jiċħad applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali, sa fejn din hija intiża li tikseb l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, għas-sempliċi raġuni li l-applikant jibbenefika mill-protezzjoni temporanja skont id-Direttiva 2001/55.
42
Skont ġurisprudenza stabbilita, id-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni li, bħall-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55, ma jinkludu ebda riferiment espliċitu għad-dritt tal-Istati Membri sabiex jiġu ddeterminati s-sens u l-portata tagħhom, għandhom normalment jingħataw, fl-Unjoni kollha, interpretazzjoni awtonoma u uniformi li għandha tiġi mfittxija billi jittieħdu inkunsiderazzjoni mhux biss il-kliem tagħhom, iżda wkoll il-kuntest ta’ dawn id-dispożizzjonijiet u l-għan imfittex mil-leġiżlazzjoni inkwistjoni (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 50).
43
Fir-rigward, fl-ewwel lok, tal-formulazzjoni tad-dispożizzjonijiet li l-interpretazzjoni tagħhom hija mitluba mill-qorti tar-rinviju, għandu jiġi enfasizzat, minn naħa, li l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/55 jippreċiża li l-protezzjoni temporanja ma tippreġudikax ir-rikonoxximent tal-istatus ta’ refuġjat skont il-Konvenzjoni ta’ Genève, filwaqt li l-Artikolu 17 ta’ din id-direttiva jipprevedi li l-benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja għandhom ikunu jistgħu jippreżentaw applikazzjoni għall-ażil f’kull mument u li l-eżami tal-applikazzjonijiet li ma jkunux ġew ipproċessati qabel l-iskadenza tal-perijodu ta’ protezzjoni temporanja għandu jintemm sussegwentement.
44
Min-naħa l-oħra, konformement mal-Artikolu 19 tad-Direttiva 2001/55, jekk, wara l-eżami ta’ applikazzjoni għall-ażil, l-istatus ta’ refuġjat jew, jekk ikun hemm lok, tip ieħor ta’ protezzjoni ma jingħatax lil persuna li tista’ tibbenefika jew li tibbenefika mill-protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jipprevedu, bla ħsara għall-Artikolu 28 ta’ din id-direttiva, li l-benefiċċju tal-protezzjoni temporanja jinkiseb jew jibqa’ miksub lilha għall-perijodu li jkun għad fadal ta’ din il-protezzjoni.
45
Għaldaqstant, għalkemm dawn l-artikoli jsemmu espressament biss il-possibbiltà, għal persuna li tibbenefika mill-protezzjoni temporanja, li titlob u tikseb l-istatus ta’ refuġjat, ma jistax, mill-banda l-oħra, jitqies li mill-formulazzjoni biss tal-imsemmija artikoli jirriżulta li dawn jawtorizzaw lill-Istati Membri jirrifjutaw li jeżaminaw jekk applikant għal protezzjoni internazzjonali jissodisfax il-kundizzjonijiet sabiex jikseb l-istatus ta’ benefiċjarju tal-protezzjoni sussidjarja sakemm dan l-applikant igawdi mill-protezzjoni temporanja prevista mid-Direttiva 2001/55.
46
Fil-fatt, minn naħa, mit-test stess tal-Artikolu 19 tad-Direttiva 2001/55 jirriżulta li protezzjoni li ma hijiex l-ażil tista’ tiġi rrikonoxxuta lill-benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja. Min-naħa l-oħra, la l-Artikoli 3, 17 u 19 ta’ din id-direttiva u lanqas ebda dispożizzjoni oħra tal-imsemmija direttiva ma jagħmlu riferiment għall-mod kif il-proċedura intiża għall-kisba tal-protezzjoni sussidjarja tapplika għal persuna li tibbenefika mill-protezzjoni temporanja skont l-imsemmija direttiva. Kif irrileva, essenzjalment, l-Avukat Ġenerali fil-punti 45 u 46 tal-konklużjonijiet tiegħu, l-assenza, fl-istess direttiva, ta’ kwalunkwe leġiżlazzjoni f’dan ir-rigward hija spjegata kemm mill-fatt li d-Direttiva 2001/55 ġiet adottata qabel id-Direttiva 2004/83, li stabbilixxiet l-istatus ta’ benefiċjarju tal-protezzjoni sussidjarja, kif ukoll mill-fatt li l-ewwel waħda minn dawn id-direttivi qatt ma ġiet emendata.
47
Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-għan imfittex mid-Direttiva 2001/55, mill-Artikolu 1 tagħha jirriżulta li wieħed mill-għanijiet ta’ din id-direttiva huwa li jiġu stabbiliti standards minimi għall-għoti ta’ protezzjoni temporanja fil-każ ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati minn pajjiżi terzi li ma jkunux jistgħu jirritornaw lejn il-pajjiż ta’ oriġini tagħhom. Kif jirriżulta mill-Artikolu 2(a) tal-imsemmija direttiva, l-implimentazzjoni ta’ din il-protezzjoni tfittex, b’mod partikolari, li tevita li s-sistema intiża għall-għoti tal-benefiċċju tal-protezzjoni internazzjonali tkun mgħobbija bil-preżentata ta’ numru kbir ta’ applikazzjonijiet f’salt intiżi sabiex jinkiseb l-istatus ta’ refuġjat, fl-interess kemm ta’ dawn il-persuni spostati kif ukoll ta’ persuni oħra li jitolbu protezzjoni internazzjonali. Minn dan isegwi li l-mekkaniżmu tal-protezzjoni temporanja, stabbilit mill-istess direttiva, għandu l-għan, b’mod partikolari, li jippreżerva l-funzjonament tajjeb tas-sistema ta’ protezzjoni internazzjonali fi ħdan l-Istati Membri (sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2024, Kaduna, C‑244/24 u C‑290/24, EU:C:2024:1038, punti 81 u 125).
48
Minn dan jirriżulta li d-Direttiva 2001/55 tiżgura, b’mod partikolari, li tinżamm il-possibbiltà effettiva taċ-ċittadini ta’ pajjiżi terzi u tal-persuni apolidi li jibbenefikaw mill-protezzjoni temporanja li jiksbu protezzjoni internazzjonali, wara eżami xieraq tas-sitwazzjoni individwali tagħhom, filwaqt li tiggarantilhom, b’mod immedjat, protezzjoni ta’ portata iżgħar (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2024, Kaduna, C‑244/24 u C‑290/24, EU:C:2024:1038, punt 127).
49
Issa, tali għan jimmilita favur interpretazzjoni tal-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55 li dawn l-artikoli jipprekludu lill-Istati Membri milli jikkunsidraw li benefiċjarju tal-protezzjoni temporanja ma jistax jitlob, sakemm iddum din il-protezzjoni, il-benefiċċju tal-protezzjoni sussidjarja.
50
Fit-tielet lok, il-kuntest li fih taqa’ d-Direttiva 2001/55 huwa wkoll inklinat li jżomm tali interpretazzjoni, peress li f’dan il-qasam għandha tingħata attenzjoni partikolari lid-Direttivi 2011/95 u 2013/32 li, bħad-Direttiva 2001/55, jagħmlu parti mill-politika komuni fil-qasam tal-protezzjoni internazzjonali stabbilita mil-leġiżlatur tal-Unjoni abbażi ta’ dak li attwalment huwa l-Artikolu 78 TFUE.
51
F’dan ir-rigward, l-ewwel nett, għandu jiġi rrilevat li, bħad-Direttiva 2004/83 li hija tissostitwixxi, id-Direttiva 2011/95 tistabbilixxi żewġ sistemi distinti ta’ protezzjoni internazzjonali, jiġifieri l-istatus ta’ refuġjat u dak mogħti mill-protezzjoni sussidjarja (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑13 ta’ Settembru 2018, Ahmed, C‑369/17, EU:C:2018:713, punt 38).
52
Hekk kif jirriżulta mill-premessi 6 u 33 tad-Direttiva 2011/95, il-protezzjoni sussidjarja għandha l-għan li tikkompleta l-protezzjoni tar-refuġjati stabbilita bil-Konvenzjoni ta’ Genève (sentenza tat‑13 ta’ Settembru 2018, Ahmed, C‑369/17, EU:C:2018:713, punt 39).
53
Għandu wkoll jiġi rrilevat li mill-Artikoli 13 u 18 tad-Direttiva 2011/95, moqrija flimkien mad-definizzjonijiet tal-kliem “refuġjat” u “persuna eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja” inklużi fl-Artikolu 2(d) u (f) ta’ din tal-aħħar, jirriżulta li l-protezzjoni internazzjonali prevista f’din id-direttiva għandha, bħala prinċipju, tingħata lil kull ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida li tkun tibża’ minħabba raġuni li tiġi ppersegwitata minħabba r-razza tagħha, ir-reliġjon tagħha, iċ-ċittadinanza tagħha, l-opinjonijiet politiċi tagħha jew l-appartenenza tagħha f’ċertu grupp soċjali, jew li tkun suġġetta għal riskju reali li tiġi ssuġġettata għal danni gravi, fis-sens tal-Artikolu 15 tal-imsemmija direttiva (sentenza tad‑29 ta’ Lulju 2019, Torubarov, C‑556/17, EU:C:2019:626, punt 49).
54
Għaldaqstant, meta persuna tissodisfa r-regoli minimi stabbiliti mid-dritt tal-Unjoni sabiex tibbenefika minn wieħed minn dawn l-istatuti, meta hija tissodisfa l-kundizzjonijiet previsti rispettivament fil-Kapitoli II u III jew fil-Kapitoli II u V tad-Direttiva 2011/95, l-Istati Membri huma obbligati, bla ħsara għar-raġunijiet ta’ esklużjoni previsti minn din id-direttiva u għar-raġunijiet ta’ inammissibbiltà tal-applikazzjoni previsti mid-Direttiva 2013/32, jagħtu l-protezzjoni internazzjonali mitluba, peress li dawn l-Istati ma għandhomx setgħa diskrezzjonali f’dan ir-rigward (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑29 ta’ Lulju 2019, Torubarov, C‑556/17, EU:C:2019:626, punt 50).
55
Mill-banda l-oħra, ebda dispożizzjoni tad-Direttiva 2011/95 ma tipprevedi li l-benefiċċju tal-protezzjoni sussidjarja ma jistax jiġi rrikonoxxut lill-benefiċjarji tal-protezzjoni temporanja, peress li din il-konstatazzjoni taqbel ma’ dik magħmula fil-punti 45 u 46 ta’ din is-sentenza f’dak li jirrigwarda l-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55.
56
It-tieni nett, id-Direttiva 2013/32 tiddefinixxi, fl-Artikolu 2 tagħha, applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali bħala applikazzjoni ppreżentata lil Stat Membru minn ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida li tista’ tinftiehem li qiegħda tfittex tikseb l-istatus ta’ refuġjat jew l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja.
57
Fir-rigward tal-Artikolu 10(2) ta’ din id-direttiva, dan jipprevedi li, waqt l-eżami ta’ applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali, hija l-awtorità nazzjonali kompetenti li għandha tiddetermina, qabelxejn, jekk l-applikant jissodisfax il-kundizzjonijiet għall-għoti tal-istatus ta’ refuġjat u, jekk le, jekk jissodisfax il-kundizzjonijiet sabiex jibbenefika mill-protezzjoni sussidjarja. Minn dan isegwi li, kif enfasizzat il-Kummissjoni, applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali tista’ tiġi miċħuda bħala infondata biss sa fejn l-awtorità kompetenti tkun waslet għall-konklużjoni li la l-istatus ta’ refuġjat u lanqas l-istatus ta’ benefiċjarju tal-protezzjoni sussidjarja ma seta’ jiġi rrikonoxxut lill-applikant.
58
Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li l-Artikolu 33(2) tad-Direttiva 2013/32, dwar l-applikazzjonijiet inammissibbli, għandu jiġi interpretat b’mod strett u, għalhekk, ma jistax jiġi applikat għal sitwazzjoni li ma tikkorrispondix mal-formulazzjoni tiegħu. Din id-dispożizzjoni telenka għalhekk b’mod eżawrjenti s-sitwazzjonijiet li fihom l-Istati Membri jistgħu jiċħdu applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali bħala inammissibbli, mingħajr ebda eżami fil-mertu ta’ din l-applikazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tad‑19 ta’ Marzu 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, punt 30, u tal‑1 ta’ Awwissu 2022, Bundesrepublik Deutschland (Wild ta’ refuġjati, imwieled barra mill-Istat ospitanti), C‑720/20, EU:C:2022:603, punt 51).
59
Issa, il-fatt li wieħed ikun benefiċjarju tal-protezzjoni temporanja ma jinsabx fost ir-raġunijiet ta’ inammissibbiltà tal-applikazzjonijiet għal protezzjoni internazzjonali msemmija fl-Artikolu 33(2) tad-Direttiva 2013/32.
60
Għaldaqstant, kemm mid-Direttiva 2011/95 kif ukoll mid-Direttiva 2013/32 jirriżulta, minn naħa, li Stat Membru ma jistax jiċħad, bħala inammissibbli, applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali għas-sempliċi raġuni li din ġiet ippreżentata minn ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida li hija benefiċjarja tal-protezzjoni temporanja prevista mid-Direttiva 2001/55 u, min-naħa l-oħra, li, qabel ma din l-applikazzjoni tiġi miċħuda bħala infondata, għandu jiġi eżaminat jekk dan l-applikant jinsabx fil-kundizzjonijiet mitluba sabiex jibbenefika kemm mill-istatus ta’ refuġjat kif ukoll, fin-nuqqas, mill-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, peress li l-fatt li huwa diġà jgawdi mill-benefiċċju tal-protezzjoni temporanja ma għandux effett f’dan ir-rigward.
61
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar’ il fuq, ir-risposta għall-ewwel żewġ domandi għandha tkun li l-Artikoli 3, 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55, moqrija fid-dawl tad-Direttiva 2011/95 u tad-Direttiva 2013/32, għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jawtorizzawx lil Stat Membru jiċħad applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali, sa fejn din hija intiża li tikseb l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, għas-sempliċi raġuni li l-applikant jibbenefika mill-protezzjoni temporanja skont id-Direttiva 2001/55.
Fuq it-tielet u r-raba’ domanda
62
Permezz tat-tielet u r-raba’ domanda tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 17(1) u l-Artikolu 19(2) tad-Direttiva 2001/55, moqrija flimkien mal-Artikolu 10(2) tad-Direttiva 2013/32, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li għandhom effett dirett.
63
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, preliminarjament, skont il-ġurisprudenza stabbilita, fil-kuntest tal-proċedura ta’ kooperazzjoni bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja stabbilita fl-Artikolu 267 TFUE, huwa l-kompitu ta’ din tal-aħħar li tagħti lill-qorti nazzjonali risposta utli li tgħinha tiddeċiedi l-kawża quddiemha. Minn din il-perspettiva, jekk ikun il-każ, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha l-obbligu li tifformula mill-ġdid id-domanda li tkun saritilha. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tieħu inkunsiderazzjoni regoli tad-dritt tal-Unjoni li l-qorti nazzjonali ma tkunx għamlet riferiment għalihom fid-domanda tagħha (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tal‑4 ta’ Settembru 2025, Casa Judeţeană de Asigurări de Sănătate Mureș et, C‑489/23, EU:C:2025:651, punt 63 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
64
F’dan il-każ, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li, permezz tat-tielet u tar-raba’ domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tfittex li tiddetermina jekk hija għandhiex tħalli mhux applikata l-leġiżlazzjoni Svediża li bis-saħħa tagħha l-awtorità nazzjonali kompetenti hija obbligata tqis li ċ-ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida ma jistgħux jiksbu l-benefiċċju tal-protezzjoni sussidjarja, fis-sens tad-Direttivi 2011/95 u 2013/32, sakemm jibbenefikaw minn protezzjoni temporanja, skont id-Direttiva 2001/55, minħabba l-kuntrarjetà ta’ din il-leġiżlazzjoni ma’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li għandha effett dirett.
65
Issa, mill-punti 45 u 46 kif ukoll mill-punti 53 sa 60 ta’ din is-sentenza jirriżulta, minn naħa, li l-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95 u l-Artikolu 33(2) tad-Direttiva 2013/32 jipprekludu li Stat Membru jirrifjuta li jagħti l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja lil ċittadin ta’ pajjiż terz jew lil persuna apolida għas-sempliċi raġuni li dan tal-aħħar jibbenefika mill-protezzjoni temporanja skont id-Direttiva 2001/55 u, min-naħa l-oħra, li l-Artikoli 17 u 19 tad-Direttiva 2001/55 ma humiex ta’ natura li jikkontestaw tali konklużjoni.
66
F’dawn iċ-ċirkustanzi, it-tielet u r-raba’ domanda għandhom jiġu fformulati mill-ġdid u għandu jitqies li, permezz tagħhom, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95 u l-Artikolu 33 tad-Direttiva 2013/32 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li għandhom effett dirett u li, għaldaqstant, fin-nuqqas tal-possibbiltà li l-leġiżlazzjoni nazzjonali tiġi interpretata b’mod konformi mar-rekwiżiti li jirriżultaw minn dawn l-artikoli, huma l-qrati nazzjonali li ma għandhomx japplikaw din il-leġiżlazzjoni.
67
Fl-ewwel lok, għandu jitfakkar li, sabiex tiġi ggarantita l-effettività tad-dispożizzjonijiet kollha tad-dritt tal-Unjoni, il-prinċipju ta’ supremazija jimponi, b’mod partikolari, fuq il-qrati nazzjonali l-obbligu li jinterpretaw, sa fejn huwa possibbli, id-dritt intern tagħhom b’mod konformi mad-dritt tal-Unjoni (sentenza tal‑24 ta’ Ġunju 2019, Popławski, C‑573/17, EU:C:2019:530, punt 57).
68
L-obbligu ta’ interpretazzjoni konformi tad-dritt nazzjonali għandu madankollu ċerti limiti u ma jistax, b’mod partikolari, iservi ta’ bażi għal interpretazzjoni contra legem tad-dritt nazzjonali (sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2021, Sumal, C‑882/19, EU:C:2021:800, punt 72 u l-ġurisprudenza ċċitata).
69
Konsegwentement, hija l-qorti tar-rinviju li għandha tevalwa jekk l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin jistax jiġi interpretat fis-sens li l-kisba ta’ permess ta’ residenza, abbażi tad-Direttiva 2001/55, ma tipprekludix l-eżami tal-fondatezza ta’ applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali li tirrigwarda l-għoti tal-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja. Il-fatt li interpretazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni nazzjonali inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni hija sostnuta mill-Uffiċċju permezz ta’ opinjoni huwa irrilevanti f’dan ir-rigward.
70
Fit-tieni lok, fil-każ li l-qorti tar-rinviju tikkonstata li l-leġiżlazzjoni nazzjonali ma tistax tiġi interpretata b’mod konformi mad-dritt tal-Unjoni, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, fil-każijiet fejn id-dispożizzjonijiet ta’ direttiva jidhru, mill-perspettiva tal-kontenut tagħhom, inkundizzjonati u suffiċjentement preċiżi, l-individwi jistgħu jinvokawhom quddiem il-qrati nazzjonali fir-rigward tal-Istat, jew meta dan ikun naqas milli jittrasponi d-direttiva fid-dritt nazzjonali fit-termini previsti jew meta jittrasponiha b’mod inkorrett (sentenza tas‑6 ta’ Novembru 2018, Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften, C‑684/16, EU:C:2018:874, punt 63 u l-ġurisprudenza ċċitata).
71
F’dan il-każ, l-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95, li jistabbilixxi d-dritt għal kull ċittadin ta’ pajjiż terz jew persuna apolida li jiġi rrikonoxxut lilu l-istatus ta’ benefiċjarju tal-protezzjoni sussidjarja jekk jissodisfa l-kundizzjonijiet previsti fil-Kapitoli II u V ta’ din id-direttiva, jistabbilixxi regola li l-kontenut tagħha huwa inkundizzjonat u suffiċjentement preċiż sabiex jiġi rrikonoxxut lilha effett dirett.
72
Bl-istess mod, peress li l-Artikolu 33 tad-Direttiva 2013/32 jelenka b’mod eżawrjenti, kif tfakkar fil-punt 58 ta’ din is-sentenza, il-każijiet li fihom applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali tista’ tiġi miċħuda bħala inammissibbli, dan l-Artikolu 33 jistabbilixxi regola li l-kontenut tagħha huwa inkundizzjonat u suffiċjentement preċiż sabiex tkun tista’ titqies li għandha effett dirett (sentenza tal‑14 ta’ Mejju 2020, Országos Idegenrendészeti Főigazgatóság Dél-alföldi Regionális Igazgatóság, C‑924/19 PPU u C‑925/19 PPU, EU:C:2020:367, punt 182).
73
Għalhekk, jekk il-qorti tar-rinviju jkollha tikkonstata li ma huwiex possibbli li d-dritt nazzjonali tagħha jiġi interpretat b’mod konformi mal-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95 u mal-Artikolu 33 tad-Direttiva 2013/32, hija tkun obbligata li tiżgura, fil-kuntest tal-kompetenzi tagħha, il-protezzjoni ġuridika tal-partijiet fil-kawża li tirriżulta minn dawn l-Artikoli 18 u 33 u li tiggarantixxi l-effett sħiħ ta’ dawn billi ma tapplikax, jekk ikun meħtieġ, l-Artikolu 5 tal-Kapitolu 21 tal-Liġi dwar il-Barranin (ara, b’analoġija, is-sentenza tat‑3 ta’ Ġunju 2025, Kinsa, C‑460/23, EU:C:2025:392, punt 72).
74
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar’ il fuq, ir-risposta għat-tielet u għar-raba’ domanda għandha tkun li l-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95 u l-Artikolu 33 tad-Direttiva 2013/32 għandhom jiġu interpretati fis-sens li għandhom effett dirett u li għaldaqstant, fin-nuqqas tal-possibbiltà li l-leġiżlazzjoni nazzjonali tiġi interpretata b’mod konformi mar-rekwiżiti li jirriżultaw minn dawn l-Artikoli 18 u 33, huma l-qrati nazzjonali li ma għandhomx japplikaw din il-leġiżlazzjoni.
Fuq l-ispejjeż
75
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It‑Tielet Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-Artikoli 3(1), 17 u 19 tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/55/KE tal‑20 ta’ Lulju 2001 dwar l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta’ influss bil-massa ta’ persuni spostati u dwar il-miżuri li jippromwovu bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu dawn il-persuni u li jġorru l-konsegwenzi ta’ dawn, moqrija fid-dawl tad-Direttiva 2011/95/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Diċembru 2011 dwar standards għall-kwalifika ta’ ċittadini nazzjonali ta’ pajjiżi terzi jew persuni mingħajr stat bħala benefiċjarji ta’ protezzjoni internazzjonali, għal stat uniformi għar-refuġjati jew għal persuni eliġibbli għal protezzjoni sussidjarja, u għall-kontenut tal-protezzjoni mogħtija u tad-Direttiva 2013/32/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑26 ta’ Ġunju 2013 dwar proċeduri komuni għall-għoti u l-irtirar tal-protezzjoni internazzjonali,
għandhom jiġu interpretati fis-sens li:
ma jawtorizzawx lil Stat Membru jiċħad applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali, sa fejn din hija intiża li tikseb l-istatus mogħti mill-protezzjoni sussidjarja, għas-sempliċi raġuni li l-applikant jibbenefika mill-protezzjoni temporanja skont id-Direttiva 2001/55.
2)
L-Artikolu 18 tad-Direttiva 2011/95 u l-Artikolu 33 tad-Direttiva 2013/32
għandhom jiġu interpretati fis-sens li:
għandhom effett dirett u li, għaldaqstant, fin-nuqqas tal-possibbiltà li l-leġiżlazzjoni nazzjonali tiġi interpretata b’mod konformi mar-rekwiżiti li jirriżultaw minn dawn l-Artikoli 18 u 33, huma l-qrati nazzjonali li ma għandhomx japplikaw din il-leġiżlazzjoni.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Isvediż.
(
i
)	L-isem ta’ din il-kawża huwa fittizju. Dan l-isem ma jikkorrispondi għall-isem reali ta’ ebda waħda mill-partijiet fil-proċedura.