62004CC0508_MT
Opinion of the Advocate-General
Opinion of the Advocate-General
I – Introduzzjoni
1. F’din il-proċedura għal nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu, il-Kummissjoni qed tqajjem xi lmenti fir-rigward tat-traspożizzjoni ta’ wħud mid-dispożizzjonijiet tad-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE, tal-21 ta’ Mejju 1992, dwar il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġa(2) (iktar ’il quddiem id-“Direttiva ħabitat”) f’uħud mil-Länder Awstrijaċi.
2. Il-proċedura nbdiet permezz ta’ stedina biex jintbagħtu l-osservazzjonijiet (ittra ta’ intimazzjoni) tat-13 ta’ April 2000 u kompliet permezz ta’ opinjoni motivata tal-15 ta’ Ottubru 2003. Fl-aħħar, fit-8 ta’ Diċembru 2004, il-Kummissjoni resqet dan ir-rikors.
3. Wara li saru diversi emendi fid-dritt Awstrijak matul il-proċedura, il-Kummissjoni issa qed titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja:
1. tiddikjara li r-Repubblika ta’ l-Awstrija kisret l-obbligu li kellha biex tagħmel traspożizzjoni korretta u sħiħa tad-Direttiva ħabitat, billi ma ttrasponietx kompletament u b’mod korrett fid-dritt nazzjonali tagħha l-Artikoli 1, 6(1) u (2) 12, 13, 16(1), u 22(b), ta’ l-imsemmija Direttiva; u
2. tikkundanna lir-Repubblika ta’ l-Awstrija tbati l-ispejjeż.
4. Ir-Repubblika ta’ l-Awstrija titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja:
1. tiċħad ir-rikors tal-Kummissjoni bħala infondat; sussidjarjament, tiċħad ir-rikors safejn fil-frattemp ġiet emendata s-sitwazzjoni leġiżlattiva Awstrijaka;
2. tikkundanna lill-Kummissjoni tbati l-ispejjeż.
II – Kunsiderazzjonijiet
5. Ir-rikors għandu jiġi evalwat fid-dawl tas-sitwazzjoni leġiżlattiva li kienet teżisti fil-mument li skada t-terminu ffissat mill-Kummissjoni fl-opinjoni motivata tagħha. Billi l-opinjoni motivata waslet għand ir-rappreżentanza permanenti ta’ l-Awstrija fis-17 ta’ Ottubru 2003, it-terminu msemmi skada fis-17 ta’ Diċembru 2003.
6. Safejn il-Kummissjoni tilmenta li l-Awstrija ma ttrasponietx, jew ittrasponiet b’mod insuffiċjenti, l-Artikoli 12 u 13 tad-Direttiva ħabitat, l-Awstrija ma tressaq l-ebda kontestazzjoni, iżda tħabbar emenda tas-sitwazzjoni leġiżlattiva tagħha. L-istess jingħad dwar l-ilment fuq it-traspożizzjoni mhux korretta ta’ l-Artikolu 16(1) fil-Länder ta’ Steiermark (3) u Tirol. Billi l-emenda għas-sitwazzjoni leġiżlattiva ma saritx qabel l-iskadenza tat-terminu ffissat mill-opinjoni motivata, għandu jiġi kkunsidrat li l-Awstrija ammettiet in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu tagħha f’dan ir-rigward.
7. Barra minn hekk, għandu jiġi mfakkar li mir-raba’ u l-ħdax-il premessa tad-Direttiva ħabitat jirriżulta li l-ħabitat u l-ispeċi mhedda huma parti mill-wirt naturali tal-Komunità Ewropea u li l-perikli li jhedduhom huma spiss ta’ natura mingħajr konfini, b’tali mod li l-adozzjoni ta’ miżuri ta’ konservazzjoni hija r-responsabbiltà komuni ta’ Istati Membri kollha. Għaldaqstant, il-preċiżjoni tat-traspożizzjoni għandha importanza partikolari f’każ bħal dan in kwistjoni, meta l-ġestjoni tal-wirt komuni hija fdata, għat-territorju rispettiv tagħhom, lill-Istati Membri(4) .
A – Fuq l-Artikolu 1 tad-Direttiva ħabitat
8. Il-Kummissjoni tilmenta mill-fatt, fil-konfront ta’ l-Awstrija, li l-Land ta’ Salzburg ma ħasibx għat-traspożizzjoni ta’ diversi definizzjonijiet li hemm fl-Artikolu 1 tad-Direttiva ħabitat: “l-istat ta’ konservazzjoni ta’ ħabitat naturali” (e); “l-ispeċi li huma ta’ interess għall-Komunità” (g); “stat ta’ konservazzjoni ta’ speċi” (i), kif ukoll “żona speċjali ta’ konservazzjoni” (l). Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li d-definizzjonijiet ta’ l-Artikolu 1 tad-Direttiva ħabitat għandhom jiġu trasposti (5) .
9. L-Awstrija tirrispondi għal dan l-ilment billi ssostni li d-definizzjonijiet imsemmija huma koperti b’mod suffiċjenti meta l-kunċett ta’ intervent jiġi applikat in konnessjoni ma’ l-għanijiet ta’ konservazzjoni.
1. Fuq l-Artikolu 1(e) u (i) tad-Direttiva ħabitat
10. Dawn iż-żewġ definizzjonijiet għandhom bħala suġġett l-istat ta’ konservazzjoni tal-ħabitat naturali u ta’ l-ispeċi, kif ukoll il-kundizzjonijiet meta dan l-istat ta’ konservazzjoni jista’ jitqies bħala “favorevoli”. Dawn jistabbilixxu dan li ġej:
“e) ‘l-istat ta’ konservazzjoni ta’ ħabitat naturali’ jfisser l-influwenzi kollha li jagħfsu fuq l-ħabitat naturali u l-ispeċi tipiċi tiegħu li jistgħu jaffettwaw it-tqassim naturali tiegħu fit-tul, l-istruttura u l-funzjonijiet [tiegħu] kif ukoll l-għajxien fit-tul ta’ l-ispeċi tipiċi tiegħu fit-territorju msemmi fl-Artikolu 2.
L-‘istat ta’ konservazzjoni’ ta’ ħabitat naturali jitqies ‘favorevoli’ meta:
il-medda naturali tiegħu u ż-żoni li jkopri f’dik il-medda huma stabbli jew qed jiżdiedu, u
– l-istruttura [...] u l-funzjonijiet [speċifiċi] li huma meħtieġa biex ikun mantenut fit-tul jeżistu u x’aktarx jibqgħu jeżistu fil-ġejjieni prevedibbli, u
– l-istat ta’ konservazzjoni ta’ l-ispeċi tipiċi hu favorevoli kif imfisser f’(i);
[...].
i) ‘l-istat ta’ konservazzjoni ta’ speċi’ jfisser l-ammont miżjud ta’ influwenzi li jaġixxu fuq l-ispeċi konċernati u li jistgħu jaffettwaw it-tqassim fit-tul u l-abbundanza tal-popolazzjonijiet ta’ dik l-ispeċi fit-territorju msemmi fl-Artikolu 2;
L-‘istat ta’ konservazzjoni’ jitqies ‘favorevoli’ meta:
– l-informazzjoni fuq iċ-ċaqliq tal-popolazzjoni konċernata [tindika] li qed tieħu ħsieb tagħha nnifsha fit-tul bħala komponent vjabbli tal-ħabitat naturali tagħha, u
– il-firxa naturali ta’ l-ispeċi la qiegħda titnaqqas u lanqas m’għandha xejra li titnaqqas fil-ġejjieni prevedibbli, u
– hemm, u x’aktarx jibqa’ jkun hemm, ħabitat naturali kbir biżżejjed biex iżomm il- popolazzjonijiet tagħha fit-tul”.
11. L-Awstrija ssostni li dawn id-definizzjonijiet huma koperti biżżejjed mill-Artikolu 5(8) u (9), kif ukoll mill-Artikolu 22a(3) u (4) tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg (Salzburger Naturschutzgesetz).
12. Dawn id-dispożizzjonijiet jiddefinixxu l-kunċetti ta’ intervent u ta’ għanijiet ta’ protezzjoni [Artikolu 5(8) u (9)], il-kontenut tar-regolamenti dwar iż-żoni ta’ konservazzjoni, kif ukoll il-kundizzjonijiet għall-għoti ta’ awtorizzazzjoni ta’ deroga mill-projbizzjonijiet stabbiliti hemmhekk, partikolarment l-evalwazzjoni ta’ l-effetti [Artikolu 22a(3) u (4)]. Għalkemm tintuża l-espressjoni “stat ta’ konservazzjoni favorevoli”, din mhijiex iddefinita.
13. Għalhekk, jirriżulta li d-definizzjonijiet li jinsabu fl-Artikolu 1(e) u (i) tad-Direttiva ħabitat ma’ ġewx trasposti iżda huma pjuttost il-presuppożizzjonijiet li fuqhom jistrieħu d-diversi dispożizzjonijiet invokati. Madankollu, teknika leġiżlattiva bħal din ma tassigurax li l-elementi kollha tad-definizzjonijiet jiġu kkunsidrati b’mod effettiv meta jiġu applikati d-dispożizzjonijiet in kwistjoni. Issa, dawn l-elementi huma deċiżivi għall-portata tal-ħarsien tal-ħabitat u ta’ l-ispeċi.
14. Għalhekk, per eżempju, fl-evalwazzjoni ta’ l-effetti fuq ħabitat m’għandux jiġi kkunsidrat biss l-aspett ġenerali tiegħu, imma wkoll l-ispeċi tipiċi tiegħu [imsemmija fl-Artikolu 1(e)]. Proġetti li ma jnaqqsux il-firxa ta’ tip ta’ ħabitat f’medda ta’ art partikolari, u lanqas ma jpoġġu fil-periklu l-eżistenza tagħha, imma li jirriżultaw ta’ ħsara għal ċerti speċi tipiċi, għandhom, għalhekk, effett fuq l-istat ta’ konservazzjoni ta’ dan it-tip ta’ ħabitat.
15. Minn dan isegwi li l-Artikolu 5(8) u (9), kif ukoll l-Artikolu 22a(3) u (4)
tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala traspożizzjoni suffiċjenti ta’ l-Artikolu 1(e) u (i) tad-Direttiva ħabitat.
2. Fuq l-Artikolu 1(g) tad-Direttiva ħabitat
16. L-Artikolu 1(g) tad-Direttiva ħabitat jistabbilixxi dan li ġej:
“g) ‘l-ispeċi li huma ta’ interess għall-Komunità’ jfissru dawk l-ispeċi li, fit-territorju msemmi fl-Artikolu 2, huma:
i) fil-periklu, ħlief dawk l-ispeċi li l-medda naturali tagħhom hi żgħira f’dak it-territorju u li mhumiex fil-periklu li jinqerdu jew vulnerabbli fir-reġjun paleartiku tal-punent; jew
ii) vulnerabbli, jiġifieri x’aktarx maħsuba li qed jersqu lejn il-kategorija fil-periklu fil-ġejjieni qrib jekk il-fatturi kawżattivi jibqgħu jaħdmu; jew
iii) rari, jiġifieri b’popolazzjonijiet żgħar li bħalissa mhumiex fil-periklu jew vulnerabbli, iżda li jinsabu f’riskju. [Dawn l-]ispeċi jinsabu f’żoni ġeografiċi ristretti jew huma mifruxa bil-ftit fuq medda aktar kbira; jew
iv) indiġena u jeħtieġu attenzjoni partikolari minħabba n-natura speċifika tal-ħabitat naturali tagħhom u/jew l-impatt qawwi ta’ l-isfruttament tagħhom fuq l-ħabitat naturali tagħhom u/jew l-impatt potenzjali ta’ l-isfruttament tagħhom fuq l-istat ta’ konservazzjoni tagħhom.
Dawk l-ispeċi huma elenkati jew jistgħu jiġu elenkati fl-Anness II u/jew l-Anness IV jew V”.
17. It-traspożizzjoni ta’ dan il-kunċett hija meħtieġa, billi dan il-kunċett jaqa’ fil-kuntest ta’ l-għanijiet ta’ l-Artikolu 2(2) tad-Direttiva ħabitat. Skond din id-dispożizzjoni, il-miżuri adottati skond id-Direttiva ħabitat għandhom ikunu maħsuba sabiex jassiguraw iż-żamma jew ir-ripristinar, fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli, tal-ħabitat naturali u ta’ l-ispeċi ta’ fawna u flora selvaġġi ta’ interess għall-Komunità. Min-naħa tagħhom, dawn l-għanijiet huma importanti għad-determinazzjoni tal-portata ta’ l-obbligu ta’ sorveljanza stipulat fl-Artikolu 11 tad-Direttiva ħabitat, li għandu jkun is-suġġett ta’ traspożizzjoni dettaljata, ċara u preċiża.(6)
18. L-Awstrija ssostni li l-Artikoli 3a, 22a, 22b, 29 u 30 tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg ikopru din id-definizzjoni b’mod suffiċjenti.
19. Id-dispożizzjonijiet iċċitati, madankollu, jirrigwardaw biss il-bilanċ bejn l-interessi u l-miżuri ta’ kumpens (Artikolu 3a), iż-żoni ta’ konservazzjoni Ewropej (Artikoli 22a u 22b), kif ukoll il-ħarsien tal-flora (Artikoli 29 u 30). Il-kunċett ta’ “speċi li huma ta’ interess għall-Komunità” lanqas biss ma jissemma f’dawn id-dispożizzjonijiet. Għalhekk, għandu jiġi eskluż li l-imsemmija dispożizzjonijiet jittrasponu l-Artikolu 1(g) tad-Direttiva ħabitat.
3. Fuq l-Artikolu 1(1) tad-Direttiva ħabitat
20. L-Artikolu 1(l), tad-Direttiva ħabitat jistabbilixxi dan li ġej:
“1) ‘Żona speċjali ta’ konservazzjoni’ tfisser sit ta’ importanza għall-Komunità nnominat mill-Istati Membri permezz ta’ att statutorju, amministrattiv u/jew kuntrattwali li bih il-miżuri meħtieġa ta’ konservazzjoni huma applikati għall-manteniment jew għar-ripristinar, fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli, l-ħabitat naturali u/jew il-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi li għalihom is-sit ġie nominat”.
21. Skond l-argument ta’ l-Awstrija, din id-definizzjoni hija trasposta b’mod suffiċjenti permezz ta’ l-Artikolu 5(9) u ta’ l-Artikolu 22a tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg. Dawn id-dispożizzjonijiet għandhom x’jaqsmu ma’ l-għanijiet ta’ protezzjoni taż-żoni ta’ konservazzjoni Ewropej (Artikolu 5(9)) u mas-sistema ta’ protezzjoni li għandha titwaqqaf f’dawn iż-żoni (Artikolu 22a). Minbarra d-dispożizzjonijiet invokati mir-Repubblika ta’ l-Awstrija, għandha tiġi kkunsidrata wkoll id-definizzjoni ta’ “żoni ta’ konservazzjoni Ewropej” stipulata fl-Artikolu 5(10) tal-liġi msemmija.
22. Il-kunċett ta’ “żona speċjali ta’ konservazzjoni” ma jintużax fil-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg. Minfloku l-liġi msemmija tuża l-kunċett ta’ “żona ta’ konservazzjoni Ewropea”. F’dan ir-rigward, l-Artikolu 5(10) ta’ din il-liġi − b’differenza minn dak previst fid-definizzjoni stipulata fl-Artikolu 1(l) tad-Direttiva ħabitat − ma jagħmilx referiment għal dawk is-siti li ġew indikati mill-Istati Membri permezz ta’ att statutorju, amministrattiv u/jew kuntrattwali, imma għas-siti li bis-saħħa ta’ l-Artikolu 4(2) tad-Direttiva ħabitat ġew imdaħħla mill-Kummissjoni fil-lista tas-siti ta’ importanza Komunitarja, kif ukoll għas-siti li, skond l-Artikolu 4(1) tad-Direttiva ċċitata, kienu ġew proposti mil-Land ta’ Salzburg sabiex jiddaħħlu fil-lista msemmija. Iżda dan m’għandux konsegwenzi negattivi għall-finijiet ta’ traspożizzjoni preċiża tad-definizzjoni, billi dan ifisser biss estensjoni temporali tal-protezzjoni taż-“żoni ta’ konservazzjoni Ewropej” (ħaġa din li hija anki mixtieqa).
23. Huwa veru li, apparti dan, l-Artikolu 5(10) tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg jirreferi biss għas-siti koperti, u mhux għall-miżuri li għandhom jiġu applikati hemmhekk, kif jagħmel l-Artikolu 1(1) tad-Direttiva ħabitat. Din id-dispożizzjoni, iżda, għandha tinqara flimkien ma’ l-Artikolu 5(9) li, fost l-għanijiet ta’ konservazzjoni ta’ żona ta’ konservazzjoni Ewropea, isemmi “iż-żamma jew ir-ripristinar fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli”, fost l-oħrajn, tal-ħabitat naturali msemmija fl-Anness I tad-Direttiva ħabitat, kif ukoll ta’ l-ispeċi ta’ flora u fawna msemmija fl-Anness II ta’ din id-Direttiva. L-Artikolu 22a(2) tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg jidentifika liema huma l-miżuri li għandhom jiġu adottati, fil-forma ta’ regolamenti tal-gvern tal-Land, sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet.
24. Minn analiżi globali tad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 5(9) u (10), kif ukoll ta’ l-Artikolu 22a tal-liġi dwar il-protezzjoni tan-natura tal-Land ta’ Salzburg tirriżulta, għalhekk, definizzjoni tal-kunċett ta’ “żona ta’ konservazzjoni Ewropea” li fil-fatt tqis l-elementi kollha tad-definizzjoni ta’ “żona speċjali ta’ konervazzjoni” fis-sens ta’ l-Artikolu 1(l) tad-Direttiva ħabitat. Għaldaqstant, id-definizzjoni li tinsab fl-Artikolu 1(l) tad-Direttiva ħabitat ġiet trasposta b’mod suffiċjenti fil-Land ta’ ta’ Salzburg.
B – Fuq l-Artikolu 6 tad-Direttiva ħabitat
1. Fuq l-Artikolu 6 tad-Direttiva ħabitat
25. L-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat jimponi fuq l-Istati Membri l-obbligu li jistabbilixxu l-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa għaż-żoni speċjali ta’ konservazzjoni u jistabbilixxi dan li ġej:
“Għal żoni speċjali ta’ konservazzjoni, l-Istati Membri għandhom jistabilixxu l-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa li jinkludu, jekk hemm bżonn, pjanijiet ta’ tmexxija xierqa disinjati speċifikament għas-siti jew imdaħħla fil-pjanijiet ta’ żvilupp l-oħra, u miżuri xierqa statutorji, amminstrattivi jew kuntrattwali li jaqblu mal-ħtiġiet ekoloġiċi tat-tipi ta’ ħabitat naturali fl-Anness I u l-ispeċi fl-Anness II li hemm fis-siti.”
a) Il-Land ta’ Niederösterreich
26. Il-Kummissjoni ssostni li, skond l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, il-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa għandhom jiġu adottati f’kull każ, u mhux biss “jekk hemm bżonn”. Dan ma sarx fil-każ tal-Land ta’ Niederösterreich. L-Artikolu 9(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura (Niederösterreichisches Naturschutzgesetz) jistabbilixxi li “[j]ekk hemm bżonn, iż-żoni Ewropej ta’ konservazzjoni għandhom ikunu s-suġġett ta’ miżuri xierqa ta’ manutenzjoni, ta’ żvilupp u ta’ konservazzjoni, ta’ natura pubblika jew privata”.
27. F’dan ir-rigward l-Awstrija ssostni li l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat jitkellem biss fuq il-“miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa”, u li l-Artikolu 9(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura huwa interpretat fis-sens li kull każ fejn ikunu meħtieġa miżuri ta’ konservazzjoni jiġi kkunsidrat bħala każ li jaqa’ taħt il-kundizzjoni “jekk hemm bżonn”, bil-konsegwenti adozzjoni tal-miżuri ta’ konservazzjoni.
28. Kemm l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat kif ukoll l-Artikolu 9(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura jużaw il-kliem “jekk hemm bżonn”. Madankollu, filwaqt li fid-dispożizzjoni tal-Land ta’ Niederösterreich dawn il-kliem jirriferu ġeneralment għall-miżuri ta’ konservazzjoni, fid-Direttiva dawn il-kliem jirreferu għad-diversi mezzi ta’ konservazzjoni.
29. Għalhekk, skond l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, il-miżuri ta’ konservazzjoni għandhom jiġu adottati jekk jirriżultaw meħtieġa. Teżisti biss marġini ta’ diskrezzjoni fir-rigward ta’ l-għażla tal-miżura li għandha tiġi adottata. Bil-kontra, skond il-formulazzjoni ta’ l-Artikolu 9(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura, il-miżuri ta’ konservazzjoni m’għandhomx jiġu applikati b’mod obbligatorju, imma biss “jekk hemm bżonn”. Madankollu, f’din il-liġi mhuwiex speċifikat b’mod ċar meta jkun hemm tali kundizzjoni u għalhekk meta għandhom jiġu adottati dawn il-miżuri.
30. Minn dan isegwi li l-Artikolu 9(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura ma jistax jiġi kkunsidrat bħala traspożizzjoni suffiċjenti ta’ l-obbligu li jiġu adottati f’kull każ il-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa.
31. Lanqas l-oġġezzjoni ta’ l-Awstrija li d-dispożizzjoni nazzjonali hija interpretata fis-sens li, ladarba jirriżultaw meħieġa, il-miżuri ta’ konservazzjoni jiġu effettivament adottati ma tista’ tibdel din il-konklużjoni. L-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali b’mod li jaqbel mad-Direttiva ma tistax, waħedha, toħloq iċ-ċarezza u l-preċiżjoni meħieġa sabiex tiġi sodisfatta l-eżiġenza taċ-ċertezza legali(7) . Bl-istess mod, sempliċi prassi amministrattivi, li min-natura tagħhom jistgħu jinbidlu mill-amministrazzjoni x’ħin trid u li m’għandhomx biżżejjed pubbliċità, ma jistgħux jitqiesu bħala twettiq validu ta’ l-obbligi Komunitarji.(8) Dan jgħodd a fortiori
fil-każ – bħal dak tad-Direttiva ħabitat – fejn hija meħtieġa traspożizzjoni preċiża ħafna(9) .
b) Il-Land ta’ Oberösterreich
32. Fil-fehma tal-Kummissjoni, l-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 15(2) tal-liġi tal-Land ta’ Oberösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura u tal-pajsaġġi (Oberösterreichisches Natur-und Land ta’ schaftsschutzgesetz) ma jikkostitwix traspożizzjoni adegwata ta’ l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat. Id-dispożizzjoni in kwistjoni tistabbilixxi kif ġej:
“Iż-żoni ta’ protezzjoni tal-pajsaġġi (Artikolu 11), l-elementi ta’ pajsaġġi protetti (Artikolu 12), iż-żoni Ewropej ta’ protezzjoni (Artikolu 24) jew iż-żoni ta’ protezzjoni tan-natura (Artikolu 25) jistgħu jkunu s-suġġett ta’ pjanijiet ta’ manutenzjoni tal-pajsaġġi stabbiliti mill-Gvern tal-Land li jipprovdu għal miżuri li, skond il-paragrafu 1, ikunu neċessarji fl-interess pubbliku u li ma jfixklux b’mod sinjifikattiv l-użu ekonomiku awtorizzat ta’ l-artijiet ikkonċernati.”
33. Il-Kummissjoni ssostni li b’hekk l-adozzjoni ta’ pjanijiet ta’ ġestjoni ambjentali, jiġifieri l-adozzjoni ta’ miżuri ta’ konservazzjoni, tħalliet fid-diskrezzjoni ta’ l-awtoritajiet. Issa, skond l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, l-adozzjoni ta’ miżuri statutorji, amministrattivi jew kuntrattwali għandha tkun, kuntrarjament għall-elaborazzjoni ta’ pjanijiet ta’ ġestjoni, obbligatorja.
34. Għal dan l-Awstrija tirrispondi li l-Istati Membri għandhom il-libertà ta’ l-għażla għal dak li jirrigwarda t-tip ta’ miżuri li għandhom jiġu adottati, peress li l-frażi “jekk hemm bżonn”, li tinsab fl-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, ma tirriferixxix biss għat-tfassil ta’ pjanijiet ta’ ġestjoni, imma wkoll għall-“miżuri xierqa statutorji, amministrattivi jew kuntrattwali”.
35. Fil-fatt huwa minnu li – kif issostni l-Awstrija – id-Direttiva ħabitat tħalli f’dan il-każ lill-Istati Membri ċertu marġni ta’ diskrezzjoni fir-rigward ta’ l-għażla tat-tip ta’ l-att legali. Madankollu, il-kliem ta’ l-Artikolu 15(2) tal-liġi tal-Land ta’ Oberösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura u tal-pajsaġġi ma jeskludix li din id-diskrezzjoni tal-gvern tal-Land tiġi estiża sabiex tinkludi wkoll l-istess għażla ta’ jekk jiġux adottati jew le miżuri ta’ konservazzjoni. Kif intqal iktar ’il fuq, din l-għażla ma tidħolx fid-diskrezzjoni ta’ l-Istati Membri(10) . Għalhekk, id-dispożizzjoni kkontestata ma tikkostitwixxix traspożizzjoni korretta ta’ l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat.
36. Minbarra dan, il-Kummissjoni tikkritika l-fatt li l-miżuri previsti m’għandhomx jostakolaw b’mod rilevanti l-isfruttament ekonomiku awtorizzat tal-meded ta’ art ikkonċernati. Fil-fatt din l-eċċezzjoni m’hijiex prevista fl-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat. L-Awstrija tirrispondi għal dan l-ilment billi ssostni li l-isfruttament ekonomiku jista’ jiġi kkunsidrat “awtorizzat” biss jekk ikun kompatibbli mar-regoli ta’ protezzjoni applikabbli fiż-żona ta’ konservazzjoni kkonċernata.
37. Minn naħa, id-dispożizzjoni nazzjonali ċċitata ma tispeċifikax xi jfisser “sfruttament ekonomiku awtorizzat”. L-interpretazzjoni sostnuta mill-Awstrija hija ċertament plawżibbli, imma huwa daqstant ieħor immaġinabbli li sfruttament ekonomiku partikolari, anki jekk imwettaq skond ir-regoli fis-seħħ, jista’ jostakola l-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa. Għalhekk, id-dispożizzjoni li qed tiġi eżaminata hija, minn ta’ l-inqas, ekwivoka u ma tittrasponix bi preċiżjoni suffiċjenti l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat.
38. Min-naħa l-oħra, il-kliem tad-dispożizzjoni eżaminata jqajjem il-kwistjoni ta’ safejn, taħt l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, jistgħux jitqiesu wkoll kriterji ekonomiċi meta jkunu qegħdin jiġu stabbiliti l-miżuri ta’ konservazzjoni.
39. Sa issa, il-Qorti tal-Ġustizzja ntalbet tesprimi ruħha biss fir-rigward tal-possibbiltà li jittieħdu in kunsiderazzjoni eżiġenzi differenti minn dawk ekoloġiċi fil-mument ta’ l-għażla taż-żoni ta’ protezzjoni skond l-Artikolu 4 tad-Direttiva tal-Kunsill 79/409/KEE, dwar il-konservazzjoni ta’ l-għasafar selvaġġi (iktar ’il quddiem id-“Direttiva għasafar”)(11), kif ukoll skond l-Artikolu 4(1) tad-Direttiva ħabitat. Fil-mument ta’ din l-għażla, kif ukoll fid-delimitazzjoni ta’ żona ta’ protezzjoni speċjali, ma jistgħux jitqiesu eżiġenzi li mhumiex ta’ natura ekoloġika, imsemmija f’artikoli oħra tad-direttivi in kwistjoni(12) . Uħud jiġġeneralizzaw din ir-regola fis-sens li, bħala prinċipju, eżiġenzi li mhumiex ekoloġiċi, ma jistgħux jiġu kkunsidrati meta d-Direttiva ħabitat – bħal fil-każ ta’ l-Artikolu 6(1) – ma ssemmihomx espressament(13) .
40. Għall-kuntrarju, l-Avukat Ġenerali Fenelly isostni li, evidentement, l-Istati Membri, fil-kuntest ta’ l-istabbiliment tal-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa skond l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, għandhom isibu bilanċ bejn l-eżiġenzi ekoloġiċi u l-“eżiġenzi ekonomiċi, soċjali u kulturali, kif ukoll il-karatteristiċi partikolari reġjonali u lokali” msemmija fl-Artikolu 2(3) tad-Direttiva ħabitat(14) .
41. Favur dan it-tieni argument hemm, fost l-oħrajn, il-bżonn li jiġi kkunsidrat, meta jiġu stabbiliti l-miżuri ta’ konservazzjoni, il-prinċipju ta’ proporzjonalità, li, skond il-ġurisprudenza kostanti tal-Qorti tal-Ġustizzja, huwa parti mill-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju(15) . Għalhekk, fl-ambitu ta’ l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat, bħal fl-ambitu ta’ l-Artikollu 6(2) ta’ l-istess Direttiva(16), jistgħu jiġu applikati, jekk ikun il-każ, il-kriteri msemmija fl-Artikolu 6(4) ta’ l-istess Direttiva. Għalhekk, l-eżiġenzi ekonomiċi, l-istess bħall-interessi l-oħra msemmija fl-Artikolu 2(3) tad-Direttiva ħabitat – jiġifieri eżiġenzi soċjali u kulturali, kif ukoll il-karatteristiċi partikolari reġjonali u lokali – jistgħu jittieħdu in kunsiderazzjoni meta jkunu qegħdin jiġu stabbiliti l-miżuri ta’ konservazzjoni meħtieġa.
42. Madankollu, minn dan ma jirriżultax li l-isfruttament ekonomiku, li jsir skond ir-regoli fis-seħħ, jipprevali awtomatikament fuq l-għanijiet ta’ protezzjoni, kif wieħed jista’ jifhem mill-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 15(2) tal-liġi tal-Land ta’ Oberösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura u tal-pajsaġġi. Għall-kuntrarju, dejjem hemm il-bżonn li jiġu eżaminati l-alternattivi u li ssir evalwazzjoni ta’ kull każ, kif ukoll, jekk ikun meħtieġ, li jiġu adottati miżuri oħra li jiggarantixxu l-koerenza ta’ Natura 2000. Għal din ir-raġuni wkoll, id-dispożizzjoni kkontestata m’hijiex traspożizzjoni suffiċjenti ta’ l-Artikolu 6(1) tad-Direttiva ħabitat.
2. Fuq l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat
43. L-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat jistabbilixxi dan li ġej:
“L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri xierqa biex jevitaw, fiż-żoni speċjali ta’ konservazzjoni, id-deterjorament tal-ħabitat naturali u l-ħabitat ta’ l-ispeċi kif ukoll t-tfixkil ta’ l-ispeċi li għalihom ġew nominati ż-żoni, safejn dak it-tfixkil jista’ jkun sinifikanti meta jitqies skond l-għanjiet ta’ din id-Direttiva.”
44. Skond il-Kummissjoni, abbażi ta’ l-ebda dispożizzjoni li tinsab fil-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura (Tiroler Naturschutzgesetz) ma jista’ jiġi kkunsidrat li kien hemm traspożizzjoni ta’ din id-dispożizzjoni tad-Direttiva ħabitat. Il-Kummissjoni ssostni li anki l-Artikolu 14(1) tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura, introdott permezz tal-Liġi LGB1 nru 50/2004, huwa dispożizzjoni ġenerika li tistipula għan u li, fil-kontenut tagħha tista’ titqabbel mal-premessi tad-Direttiva ħabitat.
45. L-Awstrija tammetti li huwa minnu li l-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura ma fiha l-ebda dispożizzjoni ddedikata espressament għall-projbizzjoni tad-deterjorament. Madankollu, l-Artikolu 14(1) ta’ din il-liġi, introdott għas-siti ta’ Natura 2000, huwa maħsub biex, b’mod partikolari, jirrifletti l-konsegwenzi kollha tal-projbizzjoni ta’ deterjorament.
46. F’dan ir-rigward jeħtieġ jiġi osservat, l-ewwel nett, li l-imsemmi Artikolu 14, l-istess bħal, per eżempju, l-Artikolu 22a tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura, ġie introdott biss bil-liġi ta’ emenda LGB1 nru 50/2004, jiġifieri wara l-iskadenza tat-terminu ffissat fl-opinjoni motivata. Dawn id-dispożizzjonijiet, għalhekk, m’humiex rilevanti għall-finijiet ta’ l-evalwazzjoni ta’ dan ir-rikors għal nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu. Il-fatt li l-Kummissjoni kkunsidrathom huwa dovut biss, b’mod evidenti, għall-intenzjoni li l-motivazzjoni tar-rikors tkun kompluta, kif jirriżulta partikolarment mir-riferiment, magħmul mill-Kummissjoni fir-rikors tagħha, għall-jum tad-dħul fis-seħħ tat-test emendat ta’ l-Artikolu 14 tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura. It-talba tal-Kummissjoni, għalhekk, biex tkun ammissibbli, għandha tiftiehem bħala talba għad-dikjarazzjoni ta’ traspożizzjoni żbaljata ta’ l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat bid-dispożizzjonijiet tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura fil-verżjoni kif emendata l-aħħar bil-liġi fil-LGB1 nru 89/2002.
47. Fir-rigward tas-sitwazzjoni leġiżlattiva fis-seħħ qabel l-introduzzjoni ta’ l-Artikolu 14 tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura, l-Awstrija ma tikkontestax l-ilment ta’ traspożizzjoni żbaljata ta’ l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat, u għalhekk dan l-ilment għandu jintlaqa’.
48. Barra minn hekk, jeħtieġ jiġi osservat li lanqas il-verżjoni l-ġdida tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura, kif tirriżulta mil-liġi ta’ emenda LGB1 nru 50/2004, ma tikkostitwixxi traspożizzjoni suffiċjenti ta’ l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li hija meħtieġa dispożizzjoni espressa fid-dritt intern li tobbliga lill-awtoritajiet kompetenti jevitaw id-deterjorament tal-ħabitat naturali u tal-ħabitat ta’ l-ispeċi, għaliex inkella d-dritt intern ikollu element ta’ inċertezza legali fir-rigward ta’ l-obbligi li dawn l-awtoritajiet huma mistennija josservaw(17) . L-istess jgħodd għall-projbizzjoni tat-tfixkil ta’ l-ispeċi, li tinsab fl-Artikolu 6(2) ta’ din id-Direttiva.
49. Din il-ħtieġa m’hijiex sodisfatta la mill-Artikolu 14, u lanqas mill-Artikoli 22 sa 24 tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-na tura. L-Artikolu 14(1) ta’ din il-liġi jistipula biss, f’termini ġeneriċi, l-għan li “tiġi ggarantita ż-żamma jew, jekk hemm bżonn, ir-ripristinar, fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli, ta’ tipi ta’ ħabitat naturali u tal-ħabitat ta’ speċi fil-medda naturali tagħhom”. Minbarra l-osservazzjoni li hawnhekk m’hawnx riferiment għall-projbizzjoni li ma jkunx hemm tfixkil ta’ l-ispeċi, jeħtieġ jiġi nnutat li l-Artikolu 6(2) tad-Direttiva ħabitat jimponi li jiġi evitat id-deterjorament u t-tfixkil f’kull żona partikolari. Il-projbizzjoni tat-tfixkil ta’ l-ispeċi lanqas ma hija trasposta bl-Artikolu 23 tal-liġi tal-Land ta’ Tirol dwar il-protezzjoni tan-natura, billi dan ma jikkonċernax l-ispeċi inklużi fiż-żoni ta’ konservazzjoni, jiġifieri l-ispeċi msemmija fl-Anness II tad-Direttiva ħabitat u l-ispeċi tipiċi tat-tipi ta’ ħabitat naturali, imma l-ispeċi msemmija fl-Anness IV(a) tad-Direttiva ħabitat li għandhom jiġu protetti skond l-Artikolu 12 ta’ din id-Direttiva.
C – Fuq l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat
50. L-Artikolu 16(1) tad-Direttiva ħabitat jikkonċerna d-derogi għall-protezzjoni ta’ l-ispeċi. Din id-dispożizzjoni tistabbilixxi hekk:
“Sakemm ma jkunx hemm alternattiva sodisfaċenti u d-deroga mhix ta’ dannu għall-ħarsien tal-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi konċernati fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli fil-firxa naturali tagħhom, l-Istati Membri jistgħu jidderogaw mid-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 12, 13, 14 u 15 (a) u (b):
a) fl-interess li jħarsu l-fawna u l-flora selvaġġa u li jikkonservaw l-ħabitat naturali;
b) biex jipprevjenu l-ħsara serja, b’mod partikolari lill-uċuħ tar-raba’, lill-bhejjem, lill-foresti, lis-sajd u lill-ilma u lil tipi oħra ta’ proprjetà;
c) fl-interessi tas-saħħa u s-sigurtà pubblika, jew għal raġunijiet obbligatorji oħra li huma konnessi ma’ l-interess pubbliku, inklużi dawk tat-tip soċjali jew ekonomiku u l-konsegwenzi ta’ benefiċċju ta’ l-akbar importanza għall-ambjent;
d) għall-għan tar-riċerka u l-edukazzjoni, biex tiġġedded il-popolazzjoni u biex jiġu introdotti mill-ġdid dawn l-ispeċi u għall-ħidmiet ta’ tgħammir meħtieġa għal dawn l-iskopijiet, inkluża l-propagazzjoni artifiċjali tal-pjanti;
e) biex ikun jista’ jsir, taħt kundizzjonijiet ta’ sorveljanza stretta, fuq bażi selettiva u għal ammont limitat, it-teħid jew iż-żamma ta’ ċerti kampjuni ta’ l-ispeċi elenkati fl-Anness IV f’għadd limitat speċifikat mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti.”
1. Il-Land ta’ Niederösterreich
51. Fir-rigward ta’ l-Artikoli 20(4) u 21 tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura, il-Kummissjoni tilmenta, minbarra n-nuqqas ta’ riferiment għall-kriterju taż-“żamma fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli”, li din id-dispożizzjoni ma fihiex lista eżawrjenti tal-kundizzjonijiet li għandhom jiġu sodisfatti sabiex tkun tista’ ssir deroga għall-Artikoli 12 sa 15 tad-Direttiva ħabitat.
52. Skond l-Awstrija, il-protezzjoni mitluba mid-Direttiva ħabitat ser tiġi assigurata inkwantu l-awtoritajiet nazzjonali għandhom jaġixxu skond id-Direttiva u minbarra dan, sabiex tiġi ggarantita l-applikazzjoni koerenti tas-sistema legali, huma għandhom jirrispettaw ukoll il-kriterji stabbiliti fil-leġiżlazzjoni li tirregola l-kaċċa. Għalhekk, fil-prattika, l-awtorizzazzjonijiet għal deroga jingħataw biss b’mod rigoruż ħafna. Barra minn hekk, dan huwa ggarantit ukoll mill-ġurisprudenza tal-qrati supremi.
53. Kif diġà ntqal iktar ’il fuq, sempliċi prassi amministrattiva li tikkonforma ma’ Direttiva m’hijiex biżżejjed sabiex tiggarantixxi t-traspożizzjoni tagħha(18) .
Fil-verità, kif il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet kemm fir-rigward ta’ l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat(19), kif ukoll fir-rigward ta’ l-Artikolu 9 tad-Direttiva għasafar(20), liema żewġ artikoli huma paragunabbli, il-kriterji li abbażi tagħhom l-Istati Membri jistgħu jidderogaw mill-projbizzjonijiet previsti mid-Direttiva kkonċernata għandhom jiġu riprodotti fid-dispożizzjonijiet tad-dritt intern b’mod preċiż. F’dan ir-rigward hemm bżonn li jitfakkar li l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat għandu jiġi interpretat b’mod restrittiv minħabba li jiddefinixxi b’mod preċiż il-kundizzjonijiet li fihom l-Istati Membri jistgħu jagħmlu deroga għall-Artikoli 12 sa 15 (a) u b) tad-Direttiva stess.(21)
54. Il-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura, fl-Artikolu 20(4) tagħha, tistabbilixxi li jistgħu jingħataw awtorizzazzjonijiet għal deroga “meta ma jkunx hemm għalfejn ikun hemm tħassib li dawn jirriżultaw f’periklu sinjifikattiv għall-popolazzjonijiet protetti”. Issa, l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat jeżigi li d-deroga m’għandhiex tkun “ta’ dannu għall-ħarsien tal-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi kkonċernati fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli”. Il-formulazzjoni ta’ l-Artikolu 20(4) tqajjem il-biża’ li xi dannu, li jidħol fis-suġġett tal-projbizzjoni, jiġi awtorizzat billi jitqies bħala li mhux “sinjifkattiv”, anki meta l-popolazzjoni kkonċernata ma tkunx fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli. Issa, meta l-istat ta’ konservazzjoni jirriżulta li mhux favorevoli, danni ta’ dawn it-tip ikunu inkompatibbli ma’ l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat.
55. Ċertament, huwa possibbli li jista’ jkun hemm ċirkustanzi eċċezzjonali li fihom, għalkemm l-istat ta’ konservazzjoni ma jkunx favorevoli, ikun possibbli li ssir deroga, għal raġunijiet superjuri ta’ interess ġenerali, għall-projbizzjonijiet intiżi għall-protezzjoni ta’ l-ispeċi(22) . Madankollu, il-kriterju tal-periklu li ma jkunx sinjifikattiv għall-popolazzjoni mħarsa ma jeħtieġx il-preżenza ta’ tali ċirkustanzi.
56. Barra minn dan, l-Artikolu 20(4) tal-liġi ċċitata, għal dak li jirrigwarda motivi leġittimi għal deroga, isemmi biss eżempju, billi jammetti l-possibbiltà ta’ deroga “b’mod partikolari għal finijiet ta’ xjenza jew ta’ tagħlim”. Għalhekk, m’hemmx lista eżawrjenti tal-motivi li jistgħu jiġġustifikaw deroga.
57. L-Awstrija tinvoka wkoll l-Artikolu 16(1)(e) tad-Direttiva ħabitat. Bl-istess mod kif previst fl-Artikolu 9(1)(ċ) tad-Direttiva għasafar, l-Istati Membri jistgħu, bis-saħħa ta’ din id-dispożizzjoni, jawtorizzaw derogi sabiex jippermettu, f’kundizzjonijiet ikkontrollati strettament, b’mod selettiv u f’daqs limitat, il-qbid jew iż-żamma ta’ numru limitat u speċifikat mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti ta’ ċerti kampjuni ta’ speċi li jissemmew fl-Anness IV ta’ din id-Direttiva. Ir-Repubblika ta’ l-Awstrija ġustament tikkonstata li din id-dispożizzjoni ma teħtieġ ebda motiv li jiġġustifika deroga.
58. Madankollu, skond l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat, din id-deroga wkoll tista’ tingħata bil-kundizzjoni biss li ma tkunx teżisti soluzzjoni oħra sodisfaċenti u li d-deroga ma tkunx ta’ dannu għaż-żamma, fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli, tal-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi kkonċernati fil-medda naturali tagħhom. Dawn il-kundizzjonijiet m’humiex previsti fl-Artikolu 20(4) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura.
59. L-Artikolu 20(4) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura għandu jeżiġi wkoll ir-rispett tal-kriterji partikolari stabbiliti fl-Artikolu 16(1)(e) tad-Direttiva ħabitat, jiġifieri sorveljanza stretta, deroga fuq bażi selettiva u l-limitazzjoni tad-danni. B’mod partikolari, il-“limitazzjoni tad-danni” għandha tkun speċifikata aktar permezz tat-twaqqif ta’ indiċi kwantitattiv(23) . Imma lanqas dawn ir-rekwiżiti ma huma sodisfatti fl-Artikolu 20(4).
60. L-Awstrija ma tistax twarrab l-ilmenti rigward l-Artikolu 20(4) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura billi tinvoka d-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni fuq il-kaċċa. Huwa veru li hemm regoli li jistabbilixxu l-metodi u l-mezzi tal-kaċċa, imma dawn jirrigwardaw biss is-settur tal-kaċċa u, barra minn hekk, ma ġewx ikkritikati mill-Kummissjoni f’dan ir-rigward. Madankollu, l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 20(4) tista’ twassal għall-ksur ta’ l-Artikoli 12 sa 16 tad-Direttiva ħabitat barra mis-settur tal-kaċċa.
61. Id-dispożizzjoni l-oħra, ikkontestata mill-Kummissjoni, jiġifieri l-Artikolu 21 tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura, teżonera l-isfruttament industrijali, agrikolu u forestali mill-projbizzjonijiet dwar il-protezzjoni ta’ l-ispeċi. Madankollu, dawn il-klawżoli ta’ deroga m’għandhomx espressament effett fil-każ ta’ dannu magħmul b’mod intenzjonat lill-flora u lill-fawna mħarsa.
62. L-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat ma jipprevedi l-ebda deroga għall-projbizzjonijiet dwar il-protezzjoni ta’ l-ispeċi mill-isfruttament industrijali, agrikolu u forestali. Madankollu, id-derogi taħt l-Artikolu 21 tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura, bis-saħħa ta’ dispożizzjoni apposta, m’humiex applikabbli fil-każ ta’ dannu li jsir intenzjonalment lill-flora u lill-fawna mħarsa. Issa, il-projbizzjonijiet fl-Artikolu 12(1)(a), (b) u (ċ) kif ukoll fl-Artikoli 13 sa 15 tad-Direttiva ħabitat jippreżupponu, kollha kemm huma, b’mod espliċitu jew impliċitu, att intenzjonat(24) . Għalhekk, id-derogi taħt l-Artikolu 21 tal-liġi ċċitata, billi huma limitati għal atti mhux intenzjonati biss, ma jistgħux jiksru d-dispożizzjonijiet imsemmija tad-Direttiva. B’hekk, f’dan ir-rigward mhuwiex meħtieġ eżami tar-rekwiżiti li huma subordinati għalihom id-derogi skond l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat (25) .
63. Imma s-sitwazzjoni hija differenti għal dak li jirrigwarda l-Artikolu 12(1)(d) tad-Direttiva ħabitat. Il-projbizzjoni hemmhekk stipulata, ta’ kull deterjorazzjoni jew qerda ta’ siti tat-tgħammir jew postijiet ta’ mistrieħ ma tipprevedix att intenzjonat(26) . Għalhekk, id-derogi taħt l-Artikolu 21 tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura għall-projbizzjonijiet dwar il-protezzjoni ta’ l-ispeċi jkollhom bżonn ta’ ġustifikazzjoni li tkun kompatibbli ma’ l-Artikolu 16 tad-Direttiva ħabitat. Dan ir-rekwiżit madankollu mhuwiex sodisfatt mill-Artikolu 21 tal-liġi ċċitata, billi ma jissemmewx la n-nuqqas ta’ soluzzjoni oħra sodisfaċenti, la ż-żamma tal-popolazzjoni fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli u lanqas id-derogi speċifiċi skond l-Artikolu 16(1)(a) sa (e) tad-Direttiva ħabitat.
64. Fl-aħħar, l-Awstrija, fir-rigward ta’ l-Artikolu 21 tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura tinvoka wkoll id-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni dwar il-kaċċa li għandhom jiġu rrispettati. Issa, anki jekk l-awtoritajiet nazzjonali jirrispettaw ukoll il-kriterji stabbiliti mil-leġiżlazzjoni fuq il-kaċċa, dan ma joħloqx sitwazzjoni ġuridika paragunabbli, għal dak li jirrigwarda l-livell ta’ ħarsien u ċ-ċertezza legali, ma’ regola li fiha lista eżawrjenti tal-motivi legali għal deroga. L-Artikolu 95 tal-liġi fuq il-kaċċa, li tirriferi għalih l-Awstrija, ma fihx lista ta’ motivi bħal din, imma jipprojbixxi biss xi metodi ta’ kaċċa fir-rigward ta’ speċi partikolari ta’ annimali. Għalhekk, fir-rigward tal-Land ta’ Niederösterreich l-ilment ta’ traspożizzjoni inadegwata ta’ l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva ħabitat huwa fondat fl-intier tiegħu.
2. Il-Land ta’ Salzburg
65. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 34 tal-liġi tal-Land ta’ Salzburg dwar il-protezzjoni tan-natura u ta’ l-Artikolu 104(4) tal-liġi tal-Land ta’ Salzburg dwar il-kaċċa, il-Kummissjoni ssostni li d-derogi awtorizzati f’dawn l-artikoli mhumiex suġġetti għall-kundizzjoni li l-popolazzjonijiet jinżammu fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli, imma għall-kundizzjoni li l-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi veġetali u ta’ annimali kkonċernati, u ta’ annimali tal-kaċċa, rispettivament, ma jsoffru ebda deterjorament. Skond il-Kummissjoni, din il-formulazzjoni tmur kontra l-obbligu, li jirriżulta mill-Artikolu 2(2) tad-Direttiva ħabitat, ta’ ripristinar, meta meħtieġ, ta’ stat ta’ konservazzjoni favorevoli.
66. L-Awstrija tirrispondi għal dan billi ssostni li l-kelma “żamma” fl-Artikolu 16(1) tad-Direttiva ħabitat tfisser biss il-preżervazzjoni, imma mhux ir-ripristinar ukoll ta’ stat ta’ konservazzjoni favorevoli. Ikun kontra l-loġika tas-sistema u inkomprensibbli li awtorizzazzjoni għal deroga tiġi marbuta b’obbligu ta’ ripristinar ta’ stat ta’ konservazzjoni favorevoli.
67. Fil-fatt, il-kunċett ta’ “żamma” jagħti l-impressjoni inizjali li jirreferi għall-preżervazzjoni ta’ l-istat. Issa l-istat li jrid jiġi ppreżervat huwa l-istat ta’ konservazzjoni favorevoli kif iddefinit fl-Artikolu 1(i) tad-Direttiva ħabitat. Minn dan isegwi, jekk ma jkunx għadu ntlaħaq stat ta’ konservazzjoni favorevoli bħal dan, li bħala prinċipju mhumiex ammessi derogi skond l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva ħabitat, ħlief f’sitwazzjonijiet eċċezzjonali.
68. Id-dispożizzjoni nazzjonali ma tirriflettix il-konsegwenzi kollha meta taċċetta derogi bil-kundizzjoni li “l-popolazzjonijiet ta’ l-ispeċi veġetali u ta’ annimali kkonċernati, u ta’ annimali tal-kaċċa, rispettivament ma jiddeterjorawx”, mingħajr ma tissuġġetta dawn id-derogi għall-għan imperattiv taż-żamma tal-popolazzjonijiet fi stat ta’ konservazzjoni favorevoli.
69. Il-Kummissjoni tilmenta wkoll li skond l-Artikolu 34 tal-liġi tal-Land ta’ Salzburg dwar il-protezzjoni tan-natura jistgħu jingħataw awtorizzazzjonijiet ta’ deroga għall-produzzjoni ta’ xorb (punt 2 tal-paragrafu 1) u għall-bini ta’ impjanti (punt 9 tal-paragrafu 1). L-Awstrija ma tirrispondix fuq dan il-punt u tħabbar, minflok, emendi leġiżlattivi.
70. Għalhekk, dan il-motiv tar-rikors għandu jintlaqa’ fl-intier tiegħu.
D – Fuq l-Artikolu 22 tad-Direttiva ħabitat
71. L-Artikolu 22 tad-Direttiva ħabitat jistabbilixxi li:
“Fl-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva, l-Istati Membri għandhom:
[...]
b) jassiguraw li l-introduzzjoni intenzjonata fis-selvaġġ ta’ kwalunkwe speċi li mhijiex indiġena għat-territorju tagħhom tkun regolata b’mod illi ma tippreġudikax l-ħabitat naturali fil-firxa naturali tagħhom jew lill-fawna u l-flora selvaġġa u, jekk huma jqisu li jkun meħtieġ, għandhom jiprojbixxu din l-introduzzjoni. Ir-riżultati ta’ l-evalwazzjoni magħmula jiġu mgħoddija lill-kumitat għall-għarfien tiegħu;
[...]”
72. Il-Kummissjoni ssostni li l-Artikolu 17(5) tal-liġi tal-Land ta’ Niederösterreich dwar il-protezzjoni tan-natura jammetti l-possibbiltà ta’ deroga għall-projbizzjoni ta’ prinċipju tat-tħawwil minn post għall-ieħor jew li jiġi ffavorit it-tixrid ta’ speċi veġetali jew annimali mhux indiġeni, sakemm dan ma “jagħmilx dannu fit-tul” lill-karatteristiċi naturali (ġenetiċi) ta’ l-ispeċi ta’ annimali u veġetali indiġeni jew lis-sbuħija u l-karatteristiċi speċifiċi tal-pajsaġġ. B’dan il-mod jiġi introdott kriterju ieħor, li mhuwiex previst fid-Direttiva msemmija.
73. Għandu jkun hemm qbil fuq din l-analiżi. B’differenza minn dak li hemm previst fid-Direttiva ħabitat, din id-dispożizzjoni nazzjonali ma tistipulax projbizzjoni assoluta kontra kull ħsara, imma hija limitata biex tipprojbixxi l-ħsara li ddum fil-ħabitat naturali u lill-fawna u l-flora selvaġġi indiġeni minħabba l-introduzzjoni intenzjonali ta’ speċi mhux indiġeni. Din m’hijiex traspożizzjoni korretta tad-dispożizzjoni li hemm fid-Direttiva.
III – Fuq l-ispejjeż
74.
Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Għall-parti tar-rikors li għadu pendenti quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, huwa probabbli ħafna li l-Kummissjoni tirbaħ u għalhekk l-Awstrija għandha tbati l-ispejjeż. B’applikazzjoni ta’ l-Artikolu 69(5) tar-Regoli tal-Proċedura, l-istess għandu jingħad għal dak li jirrigwarda l-motivi li rrinunzjat għalihom il-Kummissjoni. Fir-rigward ta’ dawn il-motivi l-Awstrija tat lok għar-rikors, billi adattat tardivament il-leġiżlazzjoni nazzjonali tagħha għall-eżiġenzi tad-dritt Komunitarju. Għalhekk, ir-Repubblika ta’ l-Awstrija għandha tiġi kkundannata tbati l-ispejjeż kollha tal-proċedura.
IV – Konklużjoni
75. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja li tiddeċiedi kif ġej:
1) Ir-Repubblika ta’ l-Awstrija naqset milli tissodisfa l-obbligi tagħha taħt l-Artikoli 10 u 249 tat-Trattat KE, kif ukoll taħt l-Artikolu 23 tad-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE, tal-21 ta’ Mejju 1992, dwar il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġa, billi ma ttrasponietx b’mod korrett id-dispożizzjonijiet segwenti ta’ l-imsemmija Direttiva:
– l-Artikolu 1(e), (g) u (i) fir-rigward tal-Land ta’ Salzburg;
– l-Artikolu 6(1) fir-rigward tal-Länder ta’ Niederösterreich u ta’ Oberösterreich;
– l-Artikolu 6(2) fir-rigward tal-Land ta’ Tirol
– l-Artikolu 12 fir-rigward tal-Länder ta’ Steiermark u ta’ Tirol;
– l-Artikolu 13 fir-rigward tal-Länder ta’ Kärnten, ta’ Steiermark u ta’ Tirol;
– l-Artikolu 16(1) fir-rigward tal-Länder ta’ Niederösterreich, ta’ Salzburg, ta’ Steiermark u ta’ Tirol;
– l-Artikolu 22(b) fir-rigward tal-Land ta’ Niederösterreich
2) Għall-bqija, ir-rikors huwa miċħud.
3) Ir-Repubblika ta’ l-Awstrija għandha tiġi kkundannata tbati l-ispejjeż.
(1) .
(2)
–	ĠU L 206, p. 7, kif emendata bid-Direttiva tal-Kunsill 97/62/KE, tas-27 ta’ Ottubru 1997, (ĠU L 305, p. 42).
(3)  –	Li l-Kummissjoni żammet fis-seħħ dan l-ilment, minkejja li fil-frattemp saret l-emenda tal-liġi kkontestata għal dak li jirrigwarda l-qtil ta’ annimali partikolari, jiġi spjegat bil-fatt li l-miżuri permessi minn din il-liġi biex tiġi evitata l-ħsara lill-annimali tal-kaċċa, għalkemm mhux maħsuba għall-qtil ta’ l-annimali, jistgħu madankollu jinvolvu speċi partikolari mħarsa skond l-Artikolu 12 tad-Direttiva ħabitat, per eżempju billi jiġu ddisturbati intenzjonalment, mingħajr ma jkun hemm deroga ġġustifikata skond l-Artikolu 16 ta' l-imsemmija direttiva.
(4)  –	Sentenzi ta’ l-10 ta’ Jannar 2006, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (konformità) (C‑98/03, Ġabra p. I‑53, punt 59), u ta' l-20 ta’ Ottubru 2005, Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit (konformità) (C‑6/04, Ġabra p. I‑9017, punt 25).
(5)  –	Sentenzi tat-13 ta’ Frar 2003, Il-Kummissjoni vs Il-Lussemburgu (konformità) (C‑75/01, Ġabra p. I‑1585, punt 22 et seq. ), u ta' l-24 ta’ Ġunju 2003, Il-Kummissjoni vs Il-Portugall (konformità) (C-72/02, Ġabra p. I‑6597, punt 17).
(6) –	Sentenza Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit, iċċitata fin-nota 4 (punt 65).
(7) –	Sentenzi tad-19 ta’ Settembru 1996, Il-Kummissjoni vs Il-Greċja (C‑236/95, Ġabra p. I‑4459, punti 12 et seq. ), u ta’ l-10 Mejju 2001, Il-Kummissjoni vs L-Olanda (C‑144/99, Ġabra. p. I‑3541, punt 21); fl-istess sens, fil-qasam ambjentali, ara l-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Stix-Hackl, ippreżentati fl-14 ta’ Jannar 2003 fil-kawża C‑233/00, Il-Kummissjoni vs Franza (Ġabra p. I‑6625, punt 73).
(8) –	Sentenzi tat-13 ta’ Marzu 1997, kawża C‑197/96, Il-Kummissjoni vs Franza (Ġabra p. I‑1489, punt 14); 9 ta’ Marzu 2000, kawża C‑358/98, Il-Kummissjoni vs L-Italia (Ġabra p. I‑1255, punt 17); 7 ta’ Marzu 2002, kawża 2002, kawża C‑145/99, Il-Kummissjoni vs L-Italia (Ġabra p. I‑2235, punt 30), kif ukoll is-sentenza ta’ l-10 ta’ Marzu 2005, kawża C‑33/03, Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit (Ġabra p. I‑1865, punt 25).
(9) –	Ara, supra, il-punt 7.
(10)  –	Ara l-punt 29 iktar ’il fuq.
(11)  –	(ĠU L 103, p. 1).
(12) –	Fuq id-Direttiva għasafar ara s-sentenzi tat-2 ta’ Awwissu 1993, Il-Kummissjoni vs Spanja (Marismas di Santoña) (C‑355/90, Ġabra p. I‑4221, punti 17 et seq. u 26), u tal-11 ta’ Lulju 1996, Royal Society for the Protection of Birds (Lappel Bank) (C‑44/95, Ġabra p. I‑3805, punti 25 et seq. ), kif ukoll, fuq id-Direttiva ħabitat, is-sentenza tas-7 ta’ Novembru 2000, First Corporate Shipping (C‑371/98, Ġabra p. I‑9235, punt 25).
(13)  –	Dan l-argument huwa sostnut, fost l-oħrajn, minn D. Ennöckl, Natura 2000, Die Vogelschutz- und Fawna-Flora- Ħabitat richtlinie und ihre Umsetzung im österreichischen Naturschutzrecht, Vjenna 2002, p. 66; f’sens kuntrarju, ara per eżempju, Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, Il-ġestjoni tas-siti tan-netwerk Natura 2000 – Gwida għall-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 6 tad-Direttiva "Ħabitat" 92/43/KEE, 2000, p. 20 u 21.
(14) –	Konklużjonijiet ippreżentati fis-16 ta’ Settembru 1999 fil-kawża C‑256/98, Il-Kummissjoni vs Franza (konformità) (Ġabra p. I‑2487, punt 22).
(15) –	Ara, per eżempju, is-sentenzi tat-2 ta’ April 1998, Norbrook Laboratories (C‑127/95, Ġabra p. I‑1531, punto 89); tat-12 ta’ Marzu 2002, Omega Air et (C‑27/00 u C‑122/00, Ġabra p. I‑2569, punt 62), kif ukoll is-sentenza tal-5 ta’ Diċembru 2005, ABNA et
(C‑453/03, C‑11/04, C‑12/04 u C‑194/04, Ġabra p. I‑10423, punt 68).
(16)  –	Ara f’dan ir-rigward il-konklużjonijiet tiegħi ppreżentati fid-29 ta’ Jannar 2004 fil-kawża C‑127/02, Land ta'elijke Vereniging tot Behoud van de Waddenzee et
(Ġabra p. I‑7405, punt 27).
(17)
–	Sentenza Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punt 37).
(18)
–	Ara l-punt 31 iktar ’il fuq
(19)
–	Sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punti 57 et seq. )
(20)
–	Sentenza tal-15 ta’ Marzu 1990, Il-Kummissjoni vs L-Olanda (konformità) (339/87, Ġabra p. I‑851, punt 28).
(21)
–	Sentenza Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punt 111); ara wkoll is-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punt 61).
(22) –	Ara l-konklużjonijiet tiegħi ppreżentati fit-30 ta’ Novembru 2006 fil-kawża C‑342/05, Il-Kummissjoni vs Il-Finlandja [kaċċa għal-lupu] (li għandhom mhux ippubblikati fil-Ġabra, punt 51 et seq. ).
(23)
–	Dwar l-Artikolu 9(1)(ċ) tad-Direttiva għasafar, artikolu analogu, ara s-sentenza tat-8 ta’ Ġunju 2006, WWF Italia et
(C‑60/05, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 36).
(24) –	Fuq il-kunċett ta’ att "intenzjonat" f’dan il-kuntest, ara s-sentenza tat-18 ta’ Mejju 2006, Il-Kummissjoni vs Spanja (kaċċa bl-insib) (C‑221/04, Ġabra p. I‑4515, punt 71).
(25) –	Fir-rigward tad-dispożizzjonijiet korrispondenti tad-Direttiva għasafar, ara l-konklużjonijiet tiegħi ppresentati illum fil-kawża C‑507/04, Il-Kummissjoni vs L-Awstrija (li għadha pendenti quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, punt 130).
(26) –	Sentenzi Il-Kummissjoni vs Ir-Renju Unit (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punt 79), u Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (konformità), iċċitata fin-nota 4 (punt 55).