62002CJ0220_MT
Partijiet
Motivi tas-sentenza
Parti operattiva
Partijiet
Fil-kawża C-220/02,
li għandha bħala suġġett talba indirizzata lill-Qorti mill-Oberster Gerichtshof (l-Awstrija) skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 234 KE, għal deciżjoni preliminari dwar kawża li bħalissa għandha quddiemha bejn
Österreichischer Gewerkschaftsbund, Gewerkschaft der Privatangestellten
u
Wirtschaftskammer Österreich,
dwar l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva tal-Kunsill Nru 75/117/KEE, ta’ l-10 ta’ Frar 1975, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet ta’ l-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ paga ndaqs għall-irġiel u għan-nisa (ĠU L 45, pġ 19)
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Awla Manja),
komposta minn V. Skouris, President, P. Jann, C. W. A. Timmermans, J. N. Cunha Rodrigues u A. Rosas,  Presidenti ta' Awla, J.-P. Puissochet  (Relatur), R. Schintgen,  F. Macken, N. Colneric, S. von Bahr u R. Silva de Lapuerta, Imħallfin
Avukat Ġenerali: J. Kokott,
Reġistratur: H. von Holstein, Assistent Reġistratur,
wara li rat l-osservazzjonijiet bil-miktub ippreżentati:
–
għal Österreichischer Gewerkschaftsbund, Gewerkschaft der Privatangestellten, minn K. Mayr, Referent der Kammer für Arbeiter und Angestellte für Oberösterreich,
–
għal Wirtschaftskammer Österreich, minn Ö. Körner, bħala aġent,
–
għall-Gvern Awstrijak, minn C. Pesendorfer, bħala aġent,
–
għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej,  minn N. Yerell u H. Kreppel, bħala aġenti,
wara li rat ir-rapport għas-seduta,
wara li semgħet l-osservazzjonijiet orali ta’ l-Ősterreichischer Gewerkschaftsbund, Gewerkschaft der Privatangestellen, irrappreżentata minn K. Mayr, tal-Wirtschaftskammer Ősterreich, irrappreżentata minn H. Aubauer u H. Kaszanits, bħala aġenti, tal-Gvern ta’ l-Awstrija, irrappreżentat minn G. Hesse, bħala aġent, u tal-Kummissjoni, irrappreżentata minn H. Kreppel waqt is-seduta tat-3 ta’ Frar 2004,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta’  l-Avukat Ġenerali fis-seduta tat-12 ta' Frar 2004,
tagħti l-preżenti
Sentenza
Motivi tas-sentenza
1.
B'digriet tat-22 ta' Mejju 2002, li wasal għand din il-Qorti fl-14 ta' Ġunju 2002, l-Oberster Gerichtshof irrinvijat lill-Qorti tliet domandi dwar l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva tal-Kunsill Nru. 75/117/KEE, tal-10 ta’ Frar 1975, dwar l-approssimazzjoni tal-ligijiet ta’ l-Istati  Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ paga ndaqs għall-irgiel u għan-nisa (ĠU L 45, pġ. 19) għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 124 KE.
2.
Dawn id-domandi tqajmu fil-kuntest ta' kawża li tikkonċerna azzjoni għal ugwaljanza fil-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg bejn ħaddiema rġiel u ħaddiema nisa bejn l-Ősterreichischer Gewerkschaftsbund, Gewerkschaft der Privatangestellen (aktar 'il quddiem il-"Gewerkschaftsbund"), sindakat li jirrappreżenta lill-impjegati fis-settur privat, u l-Wirtschaftskammer Ősterreich, awla ekonomika ta' l-Awstrija.
Il-kuntest legali
Il-leġiżlazzjoni komunitarja
3.
L-Artikolu 141(1) u (2) KE jipprovdi illi:
"1. Kull Stat Membru għandu jassigura li l-prinċipju ta’ paga ugwali għall-ħaddiema maskili u femminili għal xogħol ugwali jew xogħol ta' valur ugwali, għandu jkun applikat.
2. Għall-iskop ta’ dan l-Artikolu, ‘paga’ tfisser il-paga jew is-salarju komuni bażiku jew minimu u kwalunkwe remunerazzjoni oħra, sew jekk fi flus jew in natura, li l-ħaddiem jirċievi direttament jew indirettament, għall-impjieg tiegħu, mingħand min iħaddmu."
4.
L-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117 jipprovdi illi:
"Il-prinċipju ta’ paga ndaqs għall-irgiel u għan-nisa deskritt fil-qosor fl-Artikolu 119 tat-Trattat (issa l-Artikolu 141 KE), 'il quddiem imsejjah "prinċipju ta’ paga ndaqs", ifisser, għall-istess xogħol jew għal xogħol li għalih huwa attribwit valur indaqs, it-tneħħija ta’ kull diskriminazzjoni fuq bażi ta’ sess għar-rigward ta’ l-aspetti kollha u kondizzjonijiet ta’ hlas.
Partikolarment, fejn sistema ta’ klassifikazzjoni ta’ impjiegi hija wżata biex tistabbilixxi paga, għandha tkun bażata fuq l-istess kriterji kemm għall-irgiel u għan-nisa u hekk imfassla li teskludi kull diskriminazzjoni fuq bażi ta’ sess."
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
5.
Il-kuntest ġuridiku nazzjonali rilevanti, kif deskritt fid-digriet tar-rinviju huwa kif isegwi.
Teħid in kunsiderazzjoni, għall-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta’ l-impjieg, ta' perijodi ta'
leave
għal tqala' u għal twelid
6.
Skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 23 ta' l-Angestelltengesetz (Bundesgesetz vom 12 mai 1921, BGB1 292/1921, emendata mill-BGB12 100/2002) (liġi dwar l-impjegati, aktar l-isfel, l-"AngG") li, skond l-Artikolu 2(1) ta' l-Arbeiter-Abferigungsgesetz (liġi dwar il-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg tal-ħaddiema), tapplika wkoll għall-ħaddiema, dawn għandhom dritt, taħt ċerti kundizzjonijiet, għal kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg. L-ammont ta' dan il-kumpens jiddependi, b'mod partikolari fuq kemm il-ħaddiem ikun ilu fl-impjieg tiegħu.
7.
Skond l-Artikolu 3(1) tal-Mutterschutzgesetz 1979, BGB1 221/1979, kif emendata mill-BGB1 100/2002 (liġi dwar il-ħarsien tal-maternità, aktar l-isfel, il-"MSCHG"), in-nisa tqal m'għandhomx id-dritt li jaħdmu matul l-aħħar tmien ġimgħat qabel id-data preżunta tat-twelid. Barra minn dan, skond l-Artikolu 3(3) tal-MSchG, in-nisa tqal għandhom ukoll l-obbligu li ma jaħdmux, barra minn dan il-perijodu ta' tmien ġimgħat, jekk il-kontinwazzjoni ta' din l-attività tkun ta' periklu għall-ħajja jew għas-saħħa ta' l-omm jew tat-tarbija.
8.
L-Artikolu 5(1) tal-MSchG jipprovdi li n-nisa ma jistgħux jaħdmu matul it-tmien ġimgħat ta'  wara t-twelid. Fil-każ ta' twelid prematur, tat-twelid ta' aktar minn tarbija waħda jew ta' twelid b'ċesarja, dan il-perijodu għandu jkun ta' mill-anqas tnax-il ġimgħa.
9.
Fil-kawża 9 ObA 199/00f, l-Oberster Gerichtshof iddeċidiet li l-perijodi li jikkorrispondu ma' din il-projbizzjoni ta' xogħol għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni fil-kalkolu ta'  l-anzjanità fl-impjieg sabiex jiġi stabbilit l-ammont ta' kumpens għat-terminazzjoni ta' tali impjieg. Il-qorti ġġustifikat il-pożizzjoni tagħha, b'mod partikolari, bin-nuqqas ta' dispożizzjoni għall-kuntrarju ta' din fil-leġiżlazzjoni.
10.
Skond l-Artikolu 15(1) tal-MSchG, wara dawn il-perijodi, l-impjegata għandha d-dritt li titlob u tirċievi
leave
bla paga sakemm it-tarbija tagħha tagħlaq sentejn, bil-kundizzjoni li hija tkun tgħix mat-tarbija fl-istess dar. Skond l-Artikolu 15(2) tal-MSchG, dan il-leave
tal-ġenitur għandu jdum għal mill-anqas tliet xhur. Matul dan il-perijodu ta'
leave
, il-kuntratt ta' xogħol ma jkunx jista' jiġi tterminat u l-impjegata ma tistax titkeċċa mix-xogħol. Skond l-Artikolu 15(4), l-impjegata tibbenefika mill-istess ħarsien matul l-erba' ġimgħat li jsegwu t-tmiem ta' dan il-leave
.
11.
Skond l-Artikolu 15f (1) tal-MSchG, "[s]akemm ma jkunx hemm ftehim bil-kontra, it-tul ta'
leave
[tal-ġenitur] ma jitteħidx in kunsiderazzjoni fil-każ tad-drittijiet ta' l-impjegata li jiddependu fuq l-anzjanità tagħha".
Teħid in kunsiderazzjoni, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, tat-tul ta' żmien ta' servizz militari
12.
Skond l-Artikolu 8 ta' l-Arbeitsplatz-Sicherungsgesetz, BGB1, 683/91, kif emendata mill-BGB1 I 30/1998 (liġi fuq il-garanzija ta' l-impjieg, aktar 'l isfel l-"APSG"), "meta d-drittijiet ta' ħaddiem jiddependu fuq l-anzjanità tiegħu, il-perijodi ta'
1.
servizz militari, skond il-punti 1 sa 4 u 6 sa 8 ta' l-Artikolu 27(1) tal-Wehrgesetz (liġi dwar id-difiża; li issa saru l-punti 1 sa 4 u 6 sa 8 ta' l-Artikolu 19(1), tal-Wehrgesetz 2001);
2.
servizz bħala suldat b'kuntratt skond il-punt 5 ta' l-Artikolu 27(1) tal-Wehrgesetz, (li issa sar il-punt 5 ta' l-Artikolu 19(1) tal-Wehrgesetz 2001), sa 12-il xahar;
3.
servizz ta' taħriġ militari rriżervat għan-nisa u;
4.
servizz ċivili, li matulu r-relazzjoni ta' xogħol tibqa';
għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni fil-każ ta' l-anzjanità."
13.
L-Artikolu 12 ta' l-APSG jipprovdi ħarsien partikolari kontra t-terminazzjoni tal-kuntratt ta' xogħol jew it-tkeċċija tal-ħaddiema kkonċernati matul dawn il-perijodi. Skond il-punt 3 ta' l-Artikolu 13(1) ta' l-APSG, dan il-ħarsien jibda minn dak il-mument meta l-ħaddiem jirċievi avviż tal-konvokazzjoni tiegħu għas-servizz militari, għas-servizz ta' taħriġ militari rriżervat għan-nisa jew għas-servizz ċivili sa, ġeneralment, xahar wara t-tmiem tas-servizz tiegħu.
14.
Skond l-Artikolu 20(1) tal-Wehrgesetz, kull min hu kkonvokat huwa marbut li jagħmel servizz militari għal sitt xhur. Jekk ikun meħtieġ fl-interessi militari, huma jistgħu jinżammu għall-perijodu komplementari itwal, li jikkorrispondi għall-bżonnijiet militari in kwistjoni, iżda ż-żmien totali ta' servizz ma jistax ikun ta' aktar minn tmien xhur.
15.
Ma' dan il-perijodu li jikkorrispondi ma' l-imsemmi servizz, jeħtieġ li jiġu miżjuda l-perijodi ta' istruzzjoni tat-truppi, li l-konvokati huma marbuta li jwettqu sabiex iżommu l-livell tagħhom ta' istruzzjoni, skond il-punt 2 ta' l-Artikolu 19(1) tal-Wehrgesetz 2001. It-tul taż-żmien ta' din l-istruzzjoni jiddependi fuq il-bżonnijiet militari u, bħala regola ġenerali, ma jistax ikun ta' aktar minn ħmistax-il jum fis-sena.
16.
Skond it-punt 3 ta' l-Artikolu 19(1) tal-Wehrgesetz 2001, xi perijodi oħra jistgħu jittieħdu in kunsiderazzjoni bl-istess mod, bħal, b'mod partikolari l-perijodi ta' l-istruzzjoni ta' riżervisti militari. Dawn il-perijodi huma magħmula kemm volontarjament kif ukoll fuq konvokazzjoni, meta dan huwa neċessarju għall-eżiġenzi militari. It-taħriġ tar-riżervisti huwa meħtieġ sabiex il-konvokati jingħataw taħriġ bħala riżervisti kif ukoll sabiex iżommu u jtejbu l-kwalifiki miksuba. Skond l-ewwel punt ta' l-Artikolu 21(1), it-tul obbligatorju ta' dan it-taħriġ huwa ta' 90 jum għall-funzjonijiet ta' uffiċjal u, skond it-tieni punt ta' l-istess dispożizzjoni, ta' 60 jum għall-funzjonijiet l-oħra ta' taħriġ. Madankollu, dan it-taħriġ jista' jitkompla fuq bażi volontarja għal sa darbtejn it-tul taż-żmien globali tiegħu.
17.
Barra minn dan, mill-Artikolu 23(1) tal-Wehrgesetz 2001 jirriżulta illi, fejn dan jissodisfa l-eżiġenzi militari, il-konvokati li wettqu s-servizz militari tagħhom ta' tmien xhur u li volontarjament juru li jixtiequ jagħmlu dan, jistgħu jerġgħu jkunu konvokati sabiex iservu bħala "suldati b'kuntratt" għal tul ta' żmien globali massimu ta' sitt xhur. Dan il-perijodu jista' jiġġedded b'erba' xhur oħra taħt ċerti kundizzjonijiet.
18.
L-Artikolu 37(1) tal-Wehrgesetz 2001 jipprovdi illi n-nisa jistgħu wkoll iwettqu servizz ta' taħriġ militari ("Ausbildungsdienst") ta' tnax-il xhar, skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 8(3) ta' l-APSG, fuq bażi volontarja u skond l-eżiġenzi militari eżistenti. Dan il-perijodu jista' jiġġedded għal perijodu massimu ieħor ta' sitt xhur jekk dan huwa neċessarju minħabba xi interessi militari urġenti. L-Artikolu 37(4) jipprovdi illi l-Artikoli 3 sa 9 tal-MSchG dwar il-ħarsien tan-nisa tqal u nisa li qed ireddgħu għandu japplika għal nisa li jwettqu servizz ta' taħriġ militari.
19.
Skond l-Artikolu 2(1) taz-Zivildienstgesetz (liġi dwar is-servizz ċivili b'valur kostituzzjonali) ta' l-1986, dawk il-konvokati li kienu meqjusa bħala kapaċi li jwettqu servizz militari iżda li jiddikjaraw li ma jistgħux iwettqu l-obbligi militari tagħhom għaliex, għal raġunijiet ta' kuxjenza, huma jirrifjutaw li jużaw il-forza armata kontra l-bnedmin - ħlief fil-każijiet ta' difiża leġittima jew ta' għajnuna għal ħaddieħor - għandhom iwettqu servizz ċivili. Iż-żmien ta' dan is-servizz jittieħed in kunsiderazzjoni fil-kalkolu ta' l-anzjanità fl-impjieg imwettaq qabel, bl-istess mod bħaż-żmien tas-servizz militari.
20.
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali tipprovdi għall-perijodi oħra ta'
leave
, li t-tul ta' żmien tagħhom għandha tittieħed in kunsiderazzjoni fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg. Dan huwa l-każ, b'mod partikolari, tal-leave
għat-taħriġ ta' rappreżentanti ta' l-impjegati għall-membri tal-kumitat ta' l-impriża, skond l-Artikolu 119(1) ta' l-Arbeitsverfassungsgesetz (liġi federali li tirregola r-relazzjonijiet ta' xogħol u ta' organizzazzjoni soċjali ta' l-impriżi, aktar 'l isfel l-"ArbVG").
21.
Min-naħa l-oħra, it-tul ta'
leave
ieħor ma jitteħidx in kunsiderazzjoni. Dan huwa l-każ ta'
leave
għal taħriġ innegozjat bejn min iħaddem u l-impjegat, skond l-Artikolu 11(1) ta' l-Arbeitsvertragsrechts – Anpassungsgesetz (liġi li temenda l-leġiżlazzjoni dwar kuntratti ta' xogħol, aktar 'l isfel "AVRAG"). Dan huwa wkoll il-każ tat-tqegħid għad-dispożizzjoni għas-servizz mingħajr ħlas b'riżultat ta' ftehim bejn min iħaddem u l-ħaddiem meta, matul dan it-tqegħid għad-dispożizzjoni, il-ħaddiem jieħu benefiċċju minn assigurazzjoni kontra l-qgħad jew minn korp responsabbli għas-suq tax-xogħol skond l-Artikolu 12 ta' l-AVRAG.
Il-kawża prinċipali
22.
Il-Gewerkschaftsbund, ir-rikorrent fil-kawża prinċipali, ressaq rikors quddiem l-Oberster Gerichtshof sabiex jiġi kkonstatat li l-ewwel
leave
tal-ġenitur ta' ħaddiema marbuta b'relazzjoni ta' impjieg, għandu jittieħed in kunsiderazzjoni, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, bħala anzjanità fl-impjieg u għal tul ta' żmien ta' tmien xhur, hekk kif jittieħdu in kunsiderazzjoni s-servizz militari u s-servizz ċivili.
23.
Il-Gewerkschaftsbund isostni li l-fatt li, għall-kuntrarju ta' dak li jiġri fil-każ ta' perijodi ta' servizz militari jew ċivili, skond l-Artikolu 15f (1) ta' l-MSchG, il-perijodi ta'
leave
tal-ġenitur ma jittiħdux in kunsiderazzjoni sabiex jiġi kkalkulat il-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, kif irregolat mill-Artikolu 23 ta' l-AngG, jikkostitwixxi diskriminazzjoni indiretta li hija pprojbita mill-Artikolu 141 KE.
24.
Fil-fatt, fit-98.253% tal-każijiet, il-ħaddiema li jieħdu l-leave
tal-ġenitur huma nisa filwaqt li l-irġiel jirrappreżentaw biss 1.747% mit-total. Hemm biss minoranza ta' ftehim kollettivi li jipprovdu li dawn il-perijodi ta'
leave
tal-ġenitur għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni f'dak li jirrigwarda l-anzjanità fl-impjieg.
25.
Min-naħa l-oħra, it-tul tas-servizz militari, li huwa obbligatorju għall-irġiel, u tas-servizz ċivili li jista' jsir minfloku, jittieħed kollu in kunsiderazzjoni għad-drittijiet li huma kkalkulati, b'mod partikolari fil-każ ta' l-anzjanità. Per eżempju, fis-sena 2000, madwar mitt mara biss wettqet is-servizz ta' taħriġ militari li hu rriżervat għan-nisa.
26.
Is-sindakat ikkonkluda li din id-differenza fit-trattament tal-ħaddiema, fil-maġġoranza tagħhom nisa, li jieħdu
leave
tal-ġenitur, u tal-ħaddiema, fil-maġġoranza tagħhom irġiel, li jwettqu servizz militari jew ċivili, tikkostitwixxi diskriminazzjoni indiretta.
27.
L-Oberster Gerichthof tissottometti li, bħala regola ġenerali, it-teħid in kunsiderazzjoni, għall-kalkolu ta' kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, ta' perijodi ta'
leave
bla paga hija eskluża bil-liġi meta dan il-leave
jittieħed fuq l-inizjattiva tal-ħaddiema, ħlief meta r-raġunijiet għaliex dan il-ħaddiem jieħu l-leave
jikkostitwixxu raġuni gravi li tawtorizzah sabiex huwa stess iwaqqaf ir-relazzjoni ta' xogħol mingħajr ma jitlef il-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, skond il-kundizzjonijiet previsti mil-leġiżlazzjoni nazzjonali.
28.
Il-qorti tar-rinviju tissottometti li, fis-sentenza ta' l-14 ta' Settembru 1999,
Gruber
(C-249/97, Ġabra pġ. I-5295, punti 32
et seq
), f'dak li jirrigwarda d-deċiżjoni ta' ħaddiema mara li tibqa' tieħu ħsieb it-tarbija hija stess, wara li tiskadi s-sittax-il ġimgħa ta'
leave
għall-maternità, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà stabbilit li r-raġunijiet gravi li jwasslu għat-tmiem antiċipat mill-ħaddiema, imsemmija fl-Artikolu 26 ta' l-AngG u l-Artikolu 82 bis tal-Gewerbeordnung 1859 (aktar l-isfel, il-"GewO 1859"), għandhom jiġu distinti mill-bżonn ta' din il-ħaddiema li tieħu ħsieb it-tarbija tagħha hija nfisha. Il-Qorti ppreċiżat li din ir-raġuni hija waħda li m'għandhiex ikollha x'taqsam mal-kundizzjonijiet ta' xogħol fl-impriża jew ma' l-imġieba ta' min iħaddem u li din ir-raġuni m'għandhiex tagħmel il-kontinwazzjoni tax-xogħol impossibli.
29.
Minn dan, l-Oberster Gerichthof tikkonkludi li għandu jitqabbel il-grupp ta' ġenituri li ħadu, fl-interess tagħhom u minħabba r-rieda tagħhom biss,
leave
supplementari sabiex jieħdu ħsieb it-tarbija tagħhom, mal-grupp ta' ħaddiema li, għal raġunijiet oħra personali tagħhom li, madankollu, ma jwaqqfuhomx milli jaħdmu bħal, per eżempju, sabiex jieħdu ħsieb ġenitur marid, jiddeċiedu li jieqfu mix-xogħol għall-perijodu twil.
30.
Il-qorti tar-rinviju tqis li l-fatt li l-leġiżlatur jiffavorixxi l-ġenituri, f'dak li jagħtihom il-possibbiltà li unilateralment jieħdu
leave
għall-edukazzjoni minflok li jkollhom itemmu r-relazzjoni ta' xogħol u li, barra minn dan, jagħtihom protezzjoni speċjali f'dak li jirrigwarda t-terminazzjoni ta' l-impjieg, ma jistax jitqies bħala diskriminazzjoni kontra l-ħaddiema nisa.
31.
Madankollu, l-Oberster Gerichtshof tikkonstata li s-sindakat rikorrenti fil-kawża prinċipali jmur lil hinn minn dan ir-raġunament billi jagħmel analiżi tad-diskriminazzjoni li toħroġ mit-tqabbil bejn il-grupp ta' persuni fuq il-leave
tal-ġenitur  - li għalih, il-perijodu li matulu huma ma jkunux qiegħdin jaħdmu ma jitteħidx in kunsiderazzjoni għall-kalkolu tal-benefiċċju għat-terminazzjoni ta' l-impjieg – u l-grupp ta' persuni li jwettqu xi perijodi bħala servizz militari jew ċivili li, min-naħa l-oħra, jittieħdu in kunsiderazzjoni għal dan il-kalkolu.
Id-domandi rrinvijati għal deċiżjoni preliminari
32.
Peress li kkunsidrat li s-soluzzjoni tal-kawża mressqa quddiemha kienet tiddependi fuq l-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet ta' dritt komunitarju kkonċernati, l-Oberster Gerichtshof iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u tirrinvijha lill-Qorti d-domandi li ġejjin:
"1)
Il-kunċett ta' paga skond l-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117 […] għandu jiġi interpretat fis-sens li huwa japplika bl-istess mod għal dispożizzjonijiet leġiżlattivi li japplikaw b'mod ġenerali bħal dawk ta' l-Artikolu 8 ta' [l-APSG], li jipprovdi li, għal raġunijiet ta' interess ġenerali, il-perijodi ta' servizz mwettqa fis-setturi msemmija f'dan it-test, li għandhom skop ta' servizz pubbliku u li matulu mhuwiex ġeneralment possibbli li jsir xogħol privat, għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni għad-drittijiet previsti mil-leġiżlazzjoni dwar ix-xogħol, li huma kkalkulati skond it-tul tar-relazzjonijiet ta' impjieg ta' dritt privat?
2)
L-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117 għandhom jiġu interpretati fis-sens li, għal dak li għandu x'jaqsam ma' l-ugwaljanza fil-paga, fil-kuntest ta' sistema ta' ħlas magħmula lill-ħaddiema – b'mod prinċipali, għal raġunijiet ta' fedeltà fil-passat lejn l-impriża, u bl-iskop li tkun assigurata tranżizzjoni lejn impjieg ġdid –, fil-każ ta' ksur effettiv tar-relazzjoni ta' l-impjieg, mingħajr mal-ħaddiem ikun il-kawża ta' tali ksur, ħlief għal raġuni gravi jew li mhijiex tort tiegħu, b'kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, li jiddependi fuq it-tul ta' żmien tar-relazzjoni ta' l-impjieg - bil-perijodi differenti li jikkorrispondu għal dan it-tul ta' żmien li huma ta' natura li hija għal kollox awtonoma u bl-awtorizzazzjoni ta' l-esklużjoni tal-perijodi ta'
leave
bla paga -, meta dan il-leave
jittieħed għal raġunijiet li huma fl-interess tal-ħaddiem u fuq l-inizjattiva tiegħu,  liema raġunijiet mhumiex minnhom innifishom kawża li tippermetti lill-ħaddiem li jtemm ir-relazzjoni ta' xogħol huwa nnifsu filwaqt li jżomm il-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg -, il-grupp ta' ħaddiema nisa jew rġiel irregolati mill-Artikolu 8 ta' l-APSG (grupp A), huwa komparabbli mal-grupp ta' ħaddiema nisa li, abbażi tad-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 15 [tal ? ]Mutterschutzgesetz, fi tmiem tal-leave
tagħhom għall-maternità li, bħala regola ġenerali, huwa ta' sittax-il ġimgħa, u sabiex jieħdu ħsieb it-tarbija, jiddeċiedu li jieħdu
leave
tal-ġenitur ('leave
għall-edukazzjoni') bil-konsegwenza li jitilfu l-paga perijodika tagħhom sakemm - l-aktar tard – it-tarbija tagħlaq sentejn (grupp B)?"
3)
L-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117 […] għandhom jiġu interpretati fis-sens li d-differenzi bejn il-gruppi tal-ħaddiema nisa u rġiel identifikati fit-tieni domanda - liema differenzi f'dak li jirrigwarda l-grupp A, fil-każ ta' "persuni li jwettqu servizz militari" jikkonsistu essenzjalment fil-fatt li:
-
id-'dħul fis-servizz' jikkostitwixxi, bħala regola ġenerali, obbligu, iżda dan huwa dejjem il-każ anki fil-każ ta' impenn volontarju,
-
dan id-dħul fis-servizz huwa sottomess għall-interess ġenerali f'dan ir-rigward, u
-
normalment, mhuwiex possibbli li taħdem fil-kuntest ta' relazzjoni ta' impjieg ta' dritt privat u
-
mhuwiex normalment possibbli li taħdem fil-kuntest ta' relazzjoni ta' impjieg ta' dritt privat – anki meta tkun involuta relazzjoni oħra ta' impjieg,
filwaqt li, f'dak li jirrigwarda l-grupp B, magħmul minn ħaddiema nisa jew irġiel fuq "leave
tal-ġenitur", dawn id-differenzi jikkonsistu essenzjalment fil-fatt li:
-
huma l-ħaddiema biss li jistgħu jiddeċiedu, fil-kuntest ta' relazzjoni determinata ta' xogħol, dwar
leave
tal-ġenitur sabiex jieħdu ħsieb it-tarbija tagħhom, u
-
minkejja l-ħin iddedikat lit-tarbija tagħhom, matul dan il-leave
tal-ġenitur, huma xorta waħda jistgħu jkomplu jwettqu, b'mod limitat, attività fil-kuntest ta' relazzjoni privata ta' impjieg
huma suffiċjenti sabiex jiġġustifikaw oġġettivament li l-perijodi kkonċernati jittieħdu in kunsiderazzjoni b'mod differenti f'dak li jirrigwarda d-drittijiet li jiddependu fuq l-anzjanità?
Dwar l-ewwel domanda
33.
Permezz ta' l-ewwel domanda, il-qorti tar-rinviju qiegħda sostanzjalment tistaqsi jekk il-vantaġġ għall-persuni li jwettqu servizz militari jew, minfloku, servizz ċivili obbligatorju, li jista' jiġi estiż b'mod volontarju u  li jikkonsisti fil-fatt li t-tul ta' żmien ta' dawn is-servizzi jittieħed in kunsiderazzjoni, fil-kalkolu ta' kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg li huma jistgħu jeżiġu wara, għandux jiġi meqjus bħala parti mill-paga tagħhom skond l-Artikolu 141 KE.
Osservazzjonijiet magħmula lill-Qorti
34.
Il-Gewerkschaftsbund, il-Gvern Awstrijak u l-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej jikkunsidraw li żieda ta' dritt għall-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg - bħal dik li tirriżulta mill-Artikolu 8 ta' l-APSG - għall-benefiċċju ta' persuni li jwettqu servizz militari jew l-ekwivalenti, għandha, bħala kumpens għat-terminazzjoni  ta' l-impjieg (ara s-sentenzi
Gruber
, ċitata aktar 'il fuq, punt 22 u s-sentenza tas-27 ta' Jannar 2000,
Graf
, C190/98, Ġabra, pġ I-493, punt 14), tiġi kkunsidrata bħala element ta' paga.
35.
Bil-kuntrarju għal dan, il-Wirschaftskammer Ősterreich tikkunsidra li l-obbligu ta' min iħaddem fis-settur privat li jieħu in kunsiderazzjoni, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, xi perijodi ta' sospensjoni tar-relazzjonijiet ta' xogħol, m'għandux x'jaqsam mal-kunċett ta' paga skond l-Artikolu 141 KE jew id-Direttiva 75/117.
Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti
36.
La l-partijiet fil-kawża prinċipali u lanqas il-Gvern Awstrijak u l-Kummissjoni ma jikkontestaw li l-kawża prinċipali tikkonċerna t-tul ta' żmien tar-relazzjonijiet ta' xogħol ma' min iħaddem u li dan it-tul ta' żmien għandu jittieħed in kunsiderazzjoni fil-kalkolu ta' l-ammont ta' kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, liema kumpens għandu x'jaqsam mal-kunċett ta' paga (ara, f'dan ir-rigward, is-sentenza
Gruber
, iċċitata aktar 'il fuq, punt 22).
37.
Il-fatt li dan iż-żmien jista' jiżdied, skond dispożizzjoni tal-liġi, billi jittieħed in kunsiderazzjoni ż-żmien ta' servizz militari jew ċivili mwettaq fl-interess ġenerali u li m'għandux x'jaqsam ma' l-impjieg li jwassal għall-kumpens, m'għandu ebda effett fuq it-tip ta' ħlas ikkostitwit minn dan il-kumpens.
38.
B'dan il-mod, peress li s-sistema ta' kumpens tidħol fil-kamp ta' applikazzjoni ta' l-Artikolu 141 KE, is-sitwazzjonijiet individwali tal-ħaddiema differenti, f'dak li jirrigwarda din is-sistema, jistgħu jiġu analizzati abbażi tad-dispożizzjonijiet ta' dan l-artikolu.
39.
Konsegwentement, it-tweġiba għall-ewwel domanda għandha tkun illi l-vantaġġ għall-persuni li jwettqu servizz militari jew, minfloku, servizz ċivili obbligatorju li jista' jiġi estiż b'mod volontarju, u li jikkonsisti fil-fatt li fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg li dawn il-persuni jistgħu wara jitolbu, jittieħed in kunsiderazzjoni t-tul ta' żmien ta' dawn is-servizzi, għandu jiġi kkunsidrat bħala parti mill-paga tagħhom fis-sens ta' l-Artikolu 141 KE.
Dwar it-tieni u t-tielet domanda
40.
Permezz tat-tieni u t-tielet domanda, il-qort tar-rinviju qiegħda sostanzjalment titlob jekk l-Artikolu 141 KE u d-Direttiva 75/117 ma jipprekludux il-fatt li, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, jittieħed in kunsiderazzjoni, f'dak li jirrigwarda l-anzjanità fl-impjieg, it-tul taż-żmien tas-servizz militari jew is-servizz ċivili li jitwettaq minfloku li, fil-biċċa l-kbira tiegħu, huwa magħmul minn irġiel, imma mhux it-tul taż-żmien tal-leave
tal-ġenitur li, fil-biċċa l-kbira tiegħu, jittieħed minn nisa.
Osservazzjonijiet magħmula lill-Qorti
41.
Il-Gewerkschaftsbund issostni li, skond ġurisprudenza kostanti ta' l-Oberster Gerichtshof, il-perijodi li ma jitħallsux għandhom, bħala regola ġenerali, jittieħdu in kunsiderazzjoni fil-kalkolu ta' l-ammont tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, kemm-il darba r-relazzjoni ta' l-impjieg tinżamm.
42.
Is-sindakat rikorrenti fil-kawża prinċipali jikkunsidra li m'hemmx differenzi veri bejn il-grupp A, li hu kompost minn ħaddiema li jwettqu servizz militari jew ċivili, u l-grupp B, li hu kompost minn ħaddiema fuq
leave
tal-ġenitur, kif iddefiniti fit-tieni u t-tielet domandi għall-deċiżjoni preliminari.
43.
Fil-fatt, ma jkunx eżatt li wieħed isostni li, b'differenza mis-servizz militari, li jitwettaq bħala obbligu fl-interess ġenerali, il-leave
tal-ġenitur, f'dak li jinftiehem bħala "x-xewqa li wieħed jibqa' jieħu ħsieb it-tarbija tiegħu huwa nnifsu", għandu bażi volontarja u għaldaqstant jagħmel biss parti mill-interess privat tal-persuna kkonċernata.
44.
Minn naħa, is-servizz militari jista' jittawwal permezz ta' perijodi volontarji. Min-naħa l-oħra, li jittieħed
leave
tal-ġenitur tista' tkun neċessità għan-nisa meta hemm ftit postijiet fid-daycare centres
għat-tfal, meta l-irġiel ftit huma attratti minn
leave
bħal dan u meta n-nuqqasijiet fl-obbligu tal-kustodja u ta' l-edukazzjoni tat-tfal huma suġġetti għal sanzjonijiet penali.
45.
Barra minn dan, skond ir-rikorrent fil-kawża prinċipali, meta wieħed jieħu in kunsiderazzjoni l-possibbiltà taż-żewġ gruppi li jaħdmu matul il-perijodu kkonċernat, huma jinsabu fl-istess sitwazzjoni.
46.
Minn dan, il-Gewerkschaftsbund tikkonkludi li, fir-rigward ta' l-ugwaljanza fil-paga skond l-Artikoli 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117, il-grupp ta' ħaddiema li jaqa' taħt id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 8 ta' l-APSG jista' jitqabbel mal-grupp ta' ħaddiema nisa li jaqa' taħt l-Artikolu 15 tal-MSchG u li wieħed għandu jikkonstata li, meta kkomparat ma' l-ewwel grupp, it-tieni grupp ibati minn diskriminazzjoni inġustifikata.
47.
Skond il-Wirtschaftskammer Ősterreich, mhuwiex possibbli li l-grupp A, li hu kompost minn persuni li jwettqu s-servizz militari tagħhom, jiġi mqabbel mal-grupp B, kompost minn persuni li ħadu l-leave
tal-ġenitur, minħabba li l-għanijiet tal-leġiżlatur huma differenti fil-każ tar-regoli li jikkonċernaw kull wieħed minn dawn iż-żewġ gruppi, b'mod illi s-sitwazzjonijiet tagħhom ma jistgħux jitqiesu bħala komparabbli.
48.
Fid-digriet tar-rinviju, l-Oberster Gerichtshof tinnota li s-sistema Awstrijaka ta' dritt għal kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg tippermetti li ma jiġix ikkunsidrat it-tul tal-leave
tal-ġenitur minħabba li dan il-leave
jittieħed għal raġunijiet li għandhom x'jaqsmu ma' l-interess tal-ħaddiem u fuq l-inizjattiva tiegħu.
49.
Min-naħa l-oħra, l-interessi tal-ħaddiem m'għandhom xejn x'jaqsmu mas-servizzi obbligatorji taħt l-Artikolu 8 ta' l-APSG. F'dak li jirrigwarda s-servizzi mwettqa fuq bażi volontarja li, wara kollox, jinkludu wkoll is-servizz ta' taħriġ militari miftuħ għan-nisa, il-kriterju sabiex jiġu awtorizzati huwa kkostitwit biss mill-eżiġenzi militari ta' l-Istat. F'dan il-każ, l-interruzzjoni tal-kuntratt tax-xogħol isservi għal interessi ta' natura ġenerali, li huma prinċipalment militari.
50.
F'dawn iċ-ċirkustanzi, it-trattament differenti tal-gruppi A u B huwa konformi ma' l-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117.
51.
Il-Wirtschaftskammer Ősterreich iżżid li r-raġuni prinċipali għaliex wieħed ma jistax iqabbel il-gruppi A u B hija marbuta mal-fatt li l-persuni li jwettqu s-servizz militari tagħhom ibatu inugwaljanza fit-trattament li hija bbażata direttament fuq is-sess tagħhom. Din l-inugwaljanza tikkonsisti fl-esklużjoni ta' dawn il-persuni, matul iż-żmien tas-servizz militari jew tas-servizz ċivili, mhux biss mill-aċċess għax-xogħol, imma wkoll mit-taħriġ u mill-promozzjoni professjonali, li hu ta' żvantaġġ għalihom meta kkomparat mas-sitwazzjoni tan-nisa. Il-kompatibbiltà ta' vantaġġi mogħtija lill-irġiel, bħala kumpens għal dan in-nuqqas ta' ugwaljanza, mad-dritt Komunitarju ġiet ammessa fis-sentenzi tas-7 ta' Diċembru 2000,
Schnorbus
(C-79/99, Ġabra pġ. I-10997) u tal-11 ta' Marzu 2003,
Dory
(C-186/01, Ġabra pġ. I-2479).
52.
Anki l-Gvern Awstrijak isostni li l-ħaddiema nisa li jieħdu
leave
tal-ġenitur skond il-MSchG u l-persuni li jwettqu s-servizz militari tagħhom mhumiex f'sitwazzjoni komparabbli.
53.
Huwa jisħaq li hemm raġunijiet oġġettivi li jispjegaw għaliex dawn il-perijodi, li matulhom l-obbligi li jirriżultaw mill-kuntratt tax-xogħol jiġu sospiżi, ma jittieħdux in kunsiderazzjoni bl-istess mod fil-każ tal-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg u li din id-differenza m'għandha xejn x'taqsam ma' diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess u kkundannata mill-Artikolu 141 KE.
54.
Il-Kummissjoni tikkunsidra li mhuwiex neċessarju li jitqabblu ż-żewġ sistemi ta' kumpens analizzati qabel. Hija ssostni li l-Oberster Gerichtshof tixtieq biss li tkun taf jekk l-Artikolu 141 KE u l-Artikolu 1 tad-Direttiva 75/117 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li, fir-rigward tad-diskriminazzjoni indiretta, huma jipprekludu leġiżlazzjoni nazzjonali bħal dik stabbilita mill-Artikolu 15f tal-MSchG.
55.
Skond il-Kummissjoni, jidher eċċessiv li wieħed ikun jista' jikkonstata diskriminazzjoni diretta bbażata fuq is-sess meta l-kawża prinċipali tirrigwarda n-nuqqas li jittieħed in kunsiderazzjoni
leave
li, fil-verità, jikkonċerna biss il-ħaddiema nisa, peress illi l-esklużjoni li tirriżulta mill-Artikolu 15f (1) tal-MSchG tapplika biss għan-nisa. Madankollu, meta l-Kummissjoni teżamina jekk teżistix diskriminazzjoni indiretta, hija tagħmlu mill-istess aspett magħżul mill-qorti tar-rinviju.
56.
F'dak li jirrigwarda l-mistoqsija preċiża tal-qorti tar-rinviju, il-Kummissjoni ssostni, fil-każ tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, li l-kwistjoni dwar id-diskriminazzjoni indiretta li tirriżulta minn sistemi differenti ta'
leave
tal-ġenitur u ta' żmien ta' servizz militari jew ċivili, tista' tibqa' sospiża. It-tqabbil taż-żewġ sistemi, minn naħa, ma jwassal għal xejn ġdid sabiex tiġi kkonstatata diskriminazzjoni, li diġà ġiet stabbilita abbażi tar-regolamentazzjoni restrittiva ta' l-Artikolu 15f tal-MSchG biss u, min-naħa l-oħra, dan it-tqabbil lanqas ma jwassal sabiex tinstab raġuni oġġettiva li m'għandha xejn x'taqsam mad-diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess u li tista' tiġġustifika din id-diskriminazzjoni.
57.
F'kull każ, il-Kummissjoni ssostni li m'hemm ebda fattur oġġettiv, li m'għandu xejn x'jaqsam ma' diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess, li jista' jiġġustifika l-inugwaljanza fit-trattament tan-nisa li tirriżulta mill-Artikolu 15f tal-MSchG.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti
58.
Id-diskriminazzjoni diretta mqajma mill-Kummissjoni toħroġ mill-fatt li, fil-każ tal-ħaddiema rġiel, ma jeżisti l-ebda riferiment għall-Artikolu 15f (1) tal-MSchG li jipprovdi li perijodi ta'
leave
tal-ġenitur m'għandhomx in kunsiderazzjoni. Madankollu, la l-partijiet fil-kawża prinċipali, la l-Istati Membri li ssottomettew osservazzjonijiet u lanqas il-Kummissjoni ma jikkontestaw li l-leġiżlazzjoni fis-seħħ hija biżżejjed sabiex tassigura trattament identiku għal-leave
tal-ġenitur li jittieħed mill-irġiel u l-leave
tal-ġenitur li jittieħed minn nisa.
59.
F'dak li jirrigwarda d-domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju dwar id-differenza fit-trattament, f'dak li jirrigwarda l-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, bejn il-ħaddiema li jieħdu
leave
għall-maternità u dawk li jwettqu servizz militari jew ċivili, għandu jiġi mfakkar li l-prinċipju ta' ugwaljanza fil-paga stabbilit mill-Artikolu 141 KE u mid-Direttiva 75/117, bl-istess mod bħall-prinċipju ta' non-diskriminazzjoni li tiegħu dan il-prinċipju ta' ugwaljanza huwa espressjoni partikolari, jippreżupponi li l-ħaddiema rġiel u nisa li jibbenefikaw minnu jinstabu f'sitwazzjonijiet komparabbli (ara s-sentenzi tas-16 ta' Settembru 1999,
Abdoulaye et
, C-218/98, Ġabra pġ. I-5723, punt 16, u tad-29 ta' Novembru 2001,
Griesmar
, C-366/99, Ġabra, pġ. I-9383, punt 39).
60.
F'dan il-każ, il-leave
tal-ġenitur huwa
leave
li jittieħed b'mod volontarju minn ħaddiem sabiex irabbi t-tarbija tiegħu. Din in-natura volontarja ma tistax tintilef minħabba l-fatt li hemm diffikultajiet sabiex jinstabu strutturi adatti sabiex jieħdu ħsieb tarbija ta' età verament żgħira, hi spjaċevoli kemm hi sitwazzjoni bħal din. Dan il-leave
m'għandux l-istess skop tal-leave
għall-maternità; huwa ġie stabbilit minn leġiżlazzjoni differenti u huwa jista' wkoll jittieħed f'perijodi oħra apparti dawk li jsegwu l-leave
għall-maternità.
61.
Min-naħa l-oħra, it-twettiq ta' servizz nazzjonali jissodisfa obbligu ċiviku previst mil-liġi u ma jissodisfa ebda interess partikolari tal-ħaddiem. L-obbligu, impost fl-interess pubbliku fuq ir-relazzjoni ta' xogħol, għandu natura ġenerali, hu x'inhu d-daqs ta' l-impriża u hi x'inhi l-anzjanità tal-ħaddiem f'tali impriża.
62.
Fil-kuntest tas-servizz nazzjonali, il-konvokat ikun għad-dispożizzjoni tal-forzi armati, f'perijodu li mhuwiex magħżul minnu. Barra minn dan, in-natura speċifika ta' l-obbligu ta' servizz nazzjonali wassal lill-Qorti sabiex tiddeċiedi li d-dritt komunitarju ma jmurx kontra l-fatt Stat Membru jirriżerva dan l-obbligu għall-irġiel (sentenza
Dory
, iċċitata aktar 'il fuq).
63.
Il-fatt li dan is-servizz jista' jiġi estiż fuq bażi volontarja ma jwassalx sabiex huwa jitlef in-natura tiegħu u ma jbiddilx il-għan tiegħu. Fil-fatt, anki jekk l-estensjoni tas-servizz militari hija fuq bażi volontarja, tali estensjoni hija suġġetta għas-sodisfazzjoni ta' bżonn ta' natura pubblika skond l-APSG, li tissottometti l-possibbiltà ta' tali estensjoni għall-eżiġenzi militari. (Artikolu 8 ta' l-APSG u Artikoli 19, 20, 23 u 37 tal-Wehrgesetz)
64.
F'kull wieħed mill-każijiet, is-sospensjoni tal-kuntratt ta' xogħol hija għaldaqstant iġġustifikata minn raġunijiet partikolari, b'mod speċjali l-interess tal-ħaddiem u tal-familja tiegħu fil-każ tal-leave
tal-ġenitur, u l-interess tal-kollettività nazzjonali fil-każ tas-servizz nazzjonali. Peress li dawn ir-raġunijiet huma ta' natura differenti, il-ħaddiema li jgawdu minnhom mhumiex f'sitwazzjonijiet li jistgħu jiġu mqabbla.
65.
B'konsegwenza ta' dak li ntqal qabel, it-tweġiba għat-tieni u t-tielet domandi għandha tkun li l-Artikolu 141 KE u d-Direttiva 75/117 ma jipprekludux li, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg fil-każ ta' l-anzjanità fl-impjieg, jittieħed in kunsiderazzjoni t-tul ta' żmien tas-servizzi militari jew tas-servizz ċivili ekwivalenti, li, fil-biċċa l-kbira tagħhom, huma mwettqa mill-irġiel, iżda mhux il-leave
tal-ġenitur li, fil-biċċa l-kbira tiegħu, jittieħed minn nisa.
Fuq l-Ispejjeż
66.
L-ispejjeż sostnuti mill-Gvern Awstrijak u mill-Kummissjoni għas-sottomissjoni ta' l-osservazzjonijiet lill-Qorti ma jistgħux jitħallsu lura. Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż
Parti operattiva
Għal dawn il-motivi,
Il-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Awla Manja),
fid-deċiżjoni tagħha dwar id-domandi li kienu rrinvijati lilha mill-Oberster Gerichthof, permezz ta' digriet tat-22 ta' Mejju 2002, taqta' u tiddeċiedi li:
1)
Il-vantaġġ għall-persuni li jwettqu servizz militari jew, minfloku, servizz ċivili obbligatorju li jista' jiġi estiż b'mod volontarju, li jikkonsisti fil-fatt li fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg li dawn il-persuni jistgħu jitolbu wara, jittieħed in kunsiderazzjoni t-tul ta' żmien ta' dawn is-servizzi, għandu jiġi kkunsidrat bħala parti mill-paga tagħhom fis-sens ta' l-Artikolu 141 KE.
2)
L-Artikolu 141 KE u d-Direttiva tal-Kunsill Nru. 75/117/KEE tal-10 ta’ Frar 1975 dwar l-approssimazzjoni tal-ligijiet ta’ l-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ paga ndaqs għall-irgiel u għan-nisa ma jipprekludix li, fil-kalkolu tal-kumpens għat-terminazzjoni ta' l-impjieg, fil-każ ta' l-anzjanità fl-impjieg, jittieħed in kunsiderazzjoni t-tul ta' żmien tas-servizzi militari jew tas-servizz ċivili ekwivalenti, li huma, fil-biċċa l-kbira tagħhom, imwettqa mill-irġiel, iżda mhux il-leave
tal-ġenitur li, fil-biċċa l-kbira tiegħu, jittieħed minn nisa.