62024CC0095
TUAIRIM AN ABHCÓIDE GHINEARÁLTA
JEAN RICHARD DE LA TOUR
arna tabhairt an 18 Meán Fómhair 2025 (
1
)
Cás C‑95/24 [Khuzdar] (
i
)
ATAU
Imeachtaí coiriúla
páirtí leasmhar:
Procura generale presso la Corte d’appello di Napoli
(Iarraidh ar réamhrialú ó Corte di appello di Napoli (an Chúirt Achomhairc, Napoli, an Iodáil))
(Tarchur chun réamhrialú – Comhar breithiúnach in ábhair choiriúla – Cinneadh Réime 2002/584/CGB – Barántas gabhála Eorpach – Nós imeachta um thabhairt suas idir Ballstáit – Forais neamh-fhorghníomhaithe roghnaigh – Airteagal (4)(6) – Gealltanas an Bhallstáit fhorghníomhaithigh an phianbhreith a fhorghníomhú i gcomhréir lena dhlí inmheánach – Cinneadh Réime 2008/909/CGB – Forais neamh-aithint agus neamh-fhorghníomhú an bhreithiúnais chiontaithe – Airteagal 9(1)(i) – Duine nach raibh i láthair ag an triail a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi – Eisceachtaí – Coinníoll maidir le heolas faoin triail bheartaithe – Eolas faoin dáta agus áit sceidealaithe don triail – Éalú an duine lena mbaineann – Séanadh roghnach agus doshéanta an duine lena mbaineann chun bheith i láthair ag an triail – Corrlach lánroghnach údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh – Oibleagáid maidir le léiriú i gcomhréir le dlí an Aontais)
I. Réamhrá
1.
Is ceann de phrionsabail bhunúsacha de shochaí dhaonlathach é an ceart chun triail chóir a fháil. Tá ceart daoine atá faoi dhrochamhras agus daoine atá cúisithe a bheith i láthair ag a dtriail bunaithe ar an gceart sin agus ba cheart é a áirithiú ar fud an Aontais Eorpaigh (
2
). Bíodh sin mar atá, níl an ceart sin ina cheart absalóideach. Faoi choinníollacha áirithe, ba cheart go mbeadh an duine atá faoi dhrochamhras agus an duine atá cúisithe in ann, go sainráite nó go hintuigthe, ach go haonchiallach, an ceart sin a tharscaoileadh. (
3
)
2.
Sa chomhthéacs sin, baineann an iarraidh ar réamhrialú seo le léiriú Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584/CGB ón gComhairle an 13 Meitheamh 2002 maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir na Ballstáit, (
4
) agus Airteagal 9(1)(i) agus Airteagal 25 de Chinneadh Réime 2008/909/CGB ón gComhairle an 27 Samhain 2008 maidir le prionsabal an aitheantais fhrithpháirtigh a chur i bhfeidhm ar bhreithiúnais in ábhair choiriúla lena bhforchuirtear pianbhreitheanna coimeádta nó bearta a bhaineann le cailleadh saoirse chun iad a fhorfheidhmiú san Aontas Eorpach, (
5
) arna leasú le Cinneadh Réime 2009/299. (
6
)
3.
Rinneadh an iarraidh in imeachtaí a bhaineann le forghníomhú, san Iodáil, breithiúnais a tugadh sa tSlóvaic lenar gearradh pianbhreith choimeádta ar dhuine a d’éalaigh sular reáchtáladh a thriail.
4.
Leis an gcás seo, iarrtar ar an gCúirt, go háirithe, a shoiléiriú cad is brí leis an nath ‘eolas ar an triail sceidealaithe’, atá in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909, agus an corrlach lánroghnach atá ar fáil do na húdaráis inniúla agus an foras neamh-aitheantais agus neamh-fhorfheidhmithe dá dtagraítear in Airteagal 9(1)(i) den Chinneadh Réime sin á chur i bhfeidhm acu . Ba mhaith liom a chur in iúl, i ndáil leis sin, go dtagann an cás sin faoi chomhthéacs fíorasach ina léirítear difríochtaí áirithe ó chomhthéacs fíorasach Höldermann (C‑447/24), ina bhfuil Tuairim á tabhairt agam inniu freisin. (
7
) Go háirithe, murab ionann agus an cás sin, baineann an cás seo le barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú.
II. An dlí lena mbaineann
A.
Dlí an Aontais Eorpaigh
1. Cinneadh Réime 2002/584
5.
Foráiltear le hAirteagal 4 de Chinneadh Réime 2002/584, dar teideal ‘Forais do neamhfhorghníomhú roghnach an bharántais gabhála Eorpaigh’, i mír 6 de:
‘Féadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach diúltú an barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú:
[...]
(6)
más chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú a eisíodh an barántas gabhála Eorpach, i gcás go bhfuil an duine iarrtha ag fanacht sa Bhallstát forghníomhaitheach nó gur náisiúnach de nó cónaitheoir ann é agus go ngabhann an Stát sin air féin an phianbhreith nó an t‑ordú coinneála a fhorghníomhú i gcomhréir lena dhlí náisiúnta.’
6.
Foráiltear le hAirteagal 4a den Chinneadh Réime sin, dar teideal ‘Cinntí a tugadh tar éis trialach nach raibh an duine lena mbaineann i láthair go pearsanta inti’ i mír 1:
‘Féadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach diúltú freisin an barántas gabhála Eorpach arna eisiúint chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú mura raibh an duine i láthair go pearsanta ag an triail a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, mura sonraítear sa bharántas gabhála Eorpach, i gcomhréir le ceanglais bhreise nós imeachta a shainítear i ndlí náisiúnta an Bhallstáit eisiúna:
(a)
in am trátha,
(i)
cé acu go bhfuair duine toghairm go pearsanta agus tríd sin gur cuireadh ar an eolas é nó í faoi dháta sceidealta agus áit na trialach a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, nó go bhfuair siad faisnéis oifigiúil ar mhodh eile maidir le dáta sceidealta agus áit na trialach ar mhodh a chinntigh gan amhras go raibh sé nó sí ar an eolas faoin trialach sceidealta;
agus
(ii)
gur cuireadh ar an eolas é go bhféadfar cinneadh a thabhairt murar tháinig sé nó sí i láthair don triail;
nó
(b)
agus é/í feasach ar an triail sceidealta, thug an duine sainordú do dhlíodóir a cheap an duine lena mbaineann nó a cheap an Stát, chun chosaint a thabhairt dó/di ag an triail, agus is amhlaidh a thug an dlíodóir sin cosaint dó/di ag an triail;
nó
(c)
tar éis don duine an cinneadh a fháil agus tar éis é a bheith curtha in iúl go sainráite don duine go raibh ceart atrialach nó achomhairc aige, a bhfuil cead ag an duine a bheith páirteach inti nó ann agus ina gceadaítear tuillteanais an cháis, lena n‑áirítear fianaise nua, a athscrúdú, agus go bhféadfaí an cinneadh bunaidh a chur droim ar ais mar thoradh uirthi nó air:
(i)
gur léirigh sé go sainráite nach ndearna an duine an cinneadh a chonspóid;
nó
(ii)
nár iarr sé atriail nó achomharc laistigh den tréimhse ama is infheidhme;
nó
(d)
nach bhfuair sé an cinneadh go pearsanta ach:
(i)
go seirbheálfar é go pearsanta air gan mhoill tar éis an tabhairt suas agus go gcuirfear ar an eolas go sainráite don duine go bhfuil ceart atrialach nó achomhairc aige, a bhfuil cead ag an duine a bheith páirteach inti nó ann agus ina gceadaítear tuillteanais an cháis, lena n‑áirítear fianaise nua, a athscrúdú, agus go bhféadfaí an cinneadh bunaidh a chur droim ar ais mar thoradh uirthi nó air;
agus
(ii)
go gcuirfear ar an eolas é faoin gcreat ama ar laistigh de nach mór dó nó di atriail nó achomharc den sórt sin a iarraidh, mar a luaitear sa bharántas gabhála Eorpach lena mbaineann. ’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
2. Cinneadh Réime 2008/909
7.
Foráiltear le hAirteagal 9 de Chinneadh Réime 2008/909, dar teideal ‘Forais le haghaidh neamhaitheantais agus neamhfhorghníomhaithe, i mír 1(i) de:
‘Féadfaidh údarás inniúil an Stáit fhorghníomhaithigh diúltú aitheantas a thabhairt don bhreithiúnas agus an phianbhreith a fhorfheidhmiú, más rud é:
[...]
(i)
de réir an deimhnithe dá bhforáiltear in Airteagal 4, ní raibh an duine i láthair go pearsanta ag an triail a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, mura sonraítear sa deimhniú, i gcomhréir le ceanglais bhreise nós imeachta a shainítear i ndlí náisiúnta an Stáit eisiúna:
(i)
in am trátha,
–
cé acu go bhfuair duine toghairm go pearsanta agus tríd sin gur cuireadh ar an eolas é nó í faoi dháta sceidealta agus áit na trialach a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, nó go bhfuair siad faisnéis oifigiúil ar mhodh eile maidir le dáta sceidealta agus áit na trialach ar mhodh a chinntigh gan amhras go raibh sé nó sí ar an eolas faoin triail sceidealta; agus
agus
–
gur cuireadh ar an eolas é go bhféadfar cinneadh a thabhairt murar tháinig sé nó sí i láthair don triail;
nó
(ii)
agus é/í feasach ar an triail sceidealta, thug an duine sainordú do dhlíodóir a cheap an duine lena mbaineann nó a cheap an Stát, chun chosaint a thabhairt dó/di ag an triail, agus is amhlaidh a thug an dlíodóir sin cosaint dó/di ag an triail;
nó
(iii)
tar éis don duine an cinneadh a fháil agus tar éis é a bheith curtha in iúl go sainráite don duine go raibh ceart atrialach nó achomhairc aige, a bhfuil cead ag an duine a bheith páirteach inti nó ann agus ina gceadaítear tuillteanais an cháis, lena n‑áirítear fianaise nua, a athscrúdú, agus go bhféadfaí an cinneadh bunaidh a chur droim ar ais mar thoradh uirthi nó air:
–
dúirt sé go sainráite nár chuir sé in aghaidh an chinnidh;
nó
–
nár iarr sé atriail ná achomharc laistigh den tréimhse ama is infheidhme; ’ [Aistriúchán neamhoifigiúil]
8.
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 25 den Chinneadh Réime:
‘Gan dochar do Chinneadh Réime [2002/584], beidh feidhm mutatis mutandis ag forálacha an Chinnidh Réime seo, a mhéid atá siad i gcomhréir le forálacha an Chinnidh Réime sin, le pianbhreitheanna a fhorghníomhú i gcás ina ngabhann Ballstát air féin an phianbhreith a fhorghníomhú de bhun Airteagal 4(6), den Chinneadh Réime sin nó i gcás ina bhfuil an coinníoll forchurtha aige go bhfillfear an duine go dtí an Ballstát lena mbaineann chun an phianbhreith a chur isteach ann, de bhun Airteagal 5, pointe 3, den Chinneadh Réime sin, chun saoirse ó phionós a sheachaint i gcás an duine lena mbaineann.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil]
B.
Dlí na hIodáile
9.
Foráiltear le hAirteagal 6(1bis)(b) Disposizioni per conformare il diritto interno alla decisione quadro 2002/584/GAI del Consiglio, del 13 giugno 2002, relativa al mandato d’arresto europeo e alle procedure di Consegna tra Stati membri (Dlí Uimh. 69 lena leagtar síos forálacha atá ceaptha chun an dlí náisiúnta a chur i gcomhréir le Cinneadh Réime (2002/584)), (
8
) an 22 Aibreán 2005, sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí:
‘I gcás inar eisíodh é chun pianbhreith choimeádta nó beart lena mbaineann cailleadh saoirse a fhorghníomhú, ar pianbhreith nó beart é a glacadh tar éis trialach nach raibh an duine i láthair go pearsanta inti, beidh léiriú sa bharántas gabhála Eorpach ar cheann amháin ar a laghad de na coinníollacha seo a leanas:
[...]
(b)
rinne comhairleoir dlí, a cheap an duine lena mbaineann nó an Stát ionadaíocht thar ceann an duine, arna chur in iúl don duine sin, ag an triail a raibh an cinneadh thuasluaite mar thoradh uirthi.’
10.
De réir Airteagal 18a(2) den Dlí sin:
‘I gcás inar eisíodh an barántas gabhála Eorpach chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú lena mbaintear a shaoirse phearsanta de dhuine, féadfaidh an corte di appello [an Chúirt Achomhairc, an Iodáil] diúltú an náisiúnach Iodálach nó an duine a chónaigh nó a bhí go dleathach agus go héifeachtach ar chríoch na hIodáile a thabhairt suas go leanúnach ar feadh níos mó ná cúig bliana, [...] ar choinníoll go n‑ordaíonn sí go bhforghníomhófar an phianbhreith nó an t‑ordú coinneála sin san Iodáil i gcomhréir lena dhlí náisiúnta.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil]
11.
Foráiltear le hAirteagal 13 de decreto legislativo n. 161 – Disposizioni per conformare il diritto interno alla Decisione quadro 2008/909/GAI relativa all’applicazione del principio del reciproco riconoscimento alle sentenze penali che irrogano pene detentive o misure privative della libertà personale, a fini della loro esecuzione nell’Unione europea (Foraithne Reachtach Uimh. 161/2010 lena leagtar síos forálacha chun an dlí náisiúnta a thabhairt i gcomhréir le Cinneadh Réime (2008/909)), (
9
) an 7 Meán Fómhair 2010, sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘Foraithne Reachtach Uimh. 161/2010’), i mír 1(i) de:
‘Diúltóidh an Chúirt Achomhairc aitheantas a thabhairt don chiontú i gceann de na cásanna seo a leanas:
[...]
(i)
mura raibh an duine i láthair go pearsanta ag an triail as ar eascair forghníomhú an bhreithiúnais, mura sonraítear an méid seo a leanas sa deimhniú:
(1)
go bhfuair sé toghairm go pearsanta in am trátha agus, dá bhrí sin, gur cuireadh in iúl dó dáta sceidealta agus áit na trialach, nó gur cuireadh é sin in iúl go hoifigiúil dó ar bhealaí eile chun a shuíomh go soiléir go raibh sé ar an eolas fúithi agus gur cuireadh in iúl dó go bhféadfaí cinneadh a dhéanamh mura dtiocfaidh sé i láthair don triail;
(2)
chomh maith leis sin, agus é nó í ar an eolas faoin dáta a socraíodh don triail, thug sé nó sí sainordú do chomhairleoir dlí, a cheap an duine lena mbaineann nó an Stát, a chosain go héifeachtach é nó í le linn na trialach; agus
(3)
agus, tar éis an cinneadh a sheirbheáil air nó uirthi agus ar é nó í a bheith curtha ar an eolas go sainráite faoina cheart nó faoina ceart chun atriail nó achomharc a dhéanamh, ina bhfuil sé de cheart ag an duine a bheith rannpháirteach chun athbhreithniú a fháil ar thuillteanais an chúisimh, agus an fhianaise nua á cur san áireamh, dúirt sé go sainráite nár chuir sé nó sí in aghaidh an chinnidh nó nár iarr sé nó sí atriail nó achomharc laistigh den teorainn ama a leagadh síos chun na críche sin. ’ [Aistriúchán neamhoifigiúil]
12.
Foráiltear le hAirteagal 24 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 161/2010, i gcás ina ndiúltaíonn an Chúirt Achomhairc an tabhairt suas arna iarraidh trí bharántas gabhála Eorpach bunaithe ar chiontú coiriúil agus ina n‑ordaítear go bhforghníomhófar an phianbhreith ar chríoch na hIodáile, nach mór di, chun críocha a forghníomhaithe san Iodáil, aitheantas a thabhairt, ag an am céanna, don chiontú coiriúil eachtrach atá mar bhonn leis an mbarántas gabhála Eorpach, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha ina leith sin.
III. Fíorais na díospóide sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
13.
An 5 Deireadh Fómhair 2015, d’eisigh Okresný súd Dunajská Streda (Cúirt Dúiche Dunajská Streda, an tSlóvaic) barántas gabhála Eorpach chun breithiúnas coiriúil a fhorghníomhú lena bhforchuirtear pianbhreith i gcoinne ATAU an 23 Lúnasa 2010, (
10
) lenar gearradh cúig bliana príosúnachta air. Fuarthas agus gabhadh san Iodáil é an 19 Meitheamh 2023.
14.
Iarrtar ar Corte di appello di Napoli (Cúirt Achomhairc Napoli, an Iodáil), arb í an chúirt a rinne an tarchur, scrúdú a dhéanamh ar an iarraidh ar thabhairt suas arna tíolacadh ag údaráis bhreithiúnacha na Slóvaice trí bhíthin an bharántais gabhála Eorpaigh sin. Deir sí gur chuir sí deireadh leis an mbeart cosantach comhéigneach gabhála tí a forchuireadh ar ATAU an 20 Meitheamh 2023.
15.
Le linn na n‑imeachtaí os comhair na cúirte sin, dhearbhaigh ATAU agus chruthaigh sé go raibh cónaí iarbhír agus dleathach air san Iodáil ar feadh níos mó ná 5 bliana. Dá bhrí sin, d’iarr sé ar an gcúirt sin diúltú é a thabhairt suas agus, trí bhreithiúnas an 23 Lúnasa 2010 a aithint, a ordú go bhforghníomhófaí san Iodáil an phianbhreith a gearradh air.
16.
D’iarr an chúirt a rinne an tarchur ar údaráis na Slóvaice an deimhniú a tarchuireadh roimhe sin a fhorlíonadh trí na ráthaíochtaí nós imeachta a cuireadh i bhfeidhm ar ATAU a shonrú chun measúnú a dhéanamh ar an iarraidh sin,
17.
I litir dar dáta an 2 Samhain 2023, d’fhreagair Okresný súd Dunajská Streda (Cúirt Dúiche Dunajská Streda) nár ghlac ATAU páirt phearsanta sna himeachtaí as ar eascair breithiúnas an 23 Lúnasa 2010. Mar sin féin, thug dlíodóir cúnamh dó agus rinne sé ionadaíocht air le linn na n‑imeachtaí. Thairis sin, cé nár cuireadh in iúl dó riamh an dáta agus an áit ina mbeadh an triail ar siúl, bhí sé ar an eolas faoin triail leanúnach ina choinne. Gabhadh é agus cuireadh faoi choinneáil réamhthrialach é sa tSlóvaic an 28 Meán Fómhair 2009 mar gheall ar an gcion céanna, ansin, an 15 Nollaig 2009, scaoileadh saor é agus cuireadh i gcampa dídeanaithe é ar chríoch na Slóvaice. D’éalaigh sé ansin, gan filleadh agus gan sainchónaí a thoghadh chun críocha seirbheála, ionas nárbh fhéidir dáta sceidealta agus áit na trialach a chur in iúl dó nó go dtabharfaí an cinneadh fiú mura mbeadh sé i láthair.
18.
Míníonn an chúirt a rinne an tarchur, ar an gcéad dul síos, faoi dhlí na hIodáile, nach mór don Chúirt Achomhairc, nuair a chinneann sí tabhairt suas a dhiúltú agus nuair a ordaíonn sí forghníomhú ciontú coiriúil eachtrach san Iodáil, breithiúnas den sórt sin a aithint, nach féidir léi a dhéanamh ach amháin má chomhlíontar coinníollacha an aitheantais sin. Mar sin féin, ní hamhlaidh an cás anseo. Tugann an chúirt sin faoi deara nach bhfuair ATAU an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 13(1)(i) d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 161/2010, go háirithe an dáta agus an áit a socraíodh dá triail.
19.
Ar an dara dul síos, sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur, faoi dhlí na hIodáile, go bhfuil tabhairt suas an duine faoi phianbhreith, ar bhonn barántas gabhála Eorpach, ceadaithe ar an gcoinníoll amháin gur cuireadh an duine sin ar an eolas go raibh triail ar siúl ina choinne agus go ndearna comhairleoir dlí ionadaíocht dó ag an triail. Ar an taobh eile, is ceadmhach ciontú a aithint san Iodáil ar choinníoll níos déine gur cuireadh an duine faoi phianbhreith, le cúnamh ó chomhairleoir dlí, ar an eolas faoin dáta a socraíodh don triail.
20.
Dá bhrí sin, leanann sé ó dhlí na hIodáile go bhféadfaí ATAU a thabhairt suas d’údaráis na Slóvaice toisc gur cuireadh in iúl dó go raibh triail ina choinne fós ar siúl agus cúnamh á fháil aige ó chomhairleoir dlí, ach, cé go raibh cónaí éifeachtach air ar chríoch na hIodáile ar feadh níos mó ná cúig bliana agus gur iarr sé go bhforghníomhófaí a phianbhreith san Iodáil, ní fhéadfaí diúltú é a thabhairt suas trí fhorghníomhú na pianbhreithe ar chríoch na hIodáile a ordú, toisc nár cuireadh an dáta a socraíodh don triail in iúl dó.
21.
Dar leis an gcúirt a rinne an tarchur, chiallódh sé sin go paradacsúil go bhfuil an ráthaíocht nós imeachta dá bhforáiltear don duine faoi phianbhreith maidir le haithint ciontú níos mó ná an ráthaíocht dá bhforáiltear don duine sin i ndáil lena thabhairt suas faoi bharántas gabhála Eorpach, in ionad gníomhú ina fhabhar. Mar thoradh ar an idirdhealú atá i ndlí na hIodáile, baintear de thátal paradacsach freisin nach féidir an ciontú céanna a aithint san Iodáil lena fhorghníomhú, cé go bhféadfadh sé a bheith ina chúis le barántas gabhála Eorpach a chaithfí a fhorghníomhú.
22.
Dá bhrí sin, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an féidir dlí an Aontais a léirmhíniú sa chaoi go bhféadfar tabhairt suas a dhiúltú, tar éis aitheantas a thabhairt don bhreithiúnas chun an phianbhreith a sheirbheáil sa Bhallstát forghníomhaitheach, fiú murar deonaíodh an ráthaíocht nós imeachta dá bhforáiltear don aitheantas sin (le bheith ar an eolas faoin dáta a socraíodh don triail), ach gur deonaíodh an ráthaíocht nós imeachta maidir le tabhairt suas faoin mbarántas gabhála Eorpach (a bheith curtha ar an eolas go bhfuil triail fós ar siúl).
23.
Thairis sin, tugann an chúirt sin dá haire go bhforáiltear le dlí na hIodáile, go háirithe Airteagal 13(1)(i) d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 161/2010, i gcás nár cuireadh an duine faoi phianbhreith ar an eolas faoi dháta na trialach, go ‘diúltaíonn an chúirt náisiúnta an breithiúnas a aithint’. (
11
) Os a choinne sin, foráiltear le dlí an Aontais, go háirithe Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909, ‘go bhféadfadh’ cúirt an Stáit fhorghníomhaithigh ‘diúltú aitheantas a thabhairt’ (
12
) don bhreithiúnas i gcás den sórt sin. Dá bhrí sin, de bhrí, faoi dhlí na hIodáile, go gceanglaítear ar an gCúirt Achomhairc aitheantas an bhreithiúnais a dhiúltú, faoi dhlí an Aontais, tá sé de chumhacht ag an gCúirt Achomhairc é a dhiúltú, ach níl sé d’oibleagáid uirthi é a dhiúltú.
24.
Dá bhrí sin, sa chás seo, trí dhlí na hIodáile a chur i bhfeidhm, ní fhéadfaí breithiúnas an 23 Lúnasa 2010 a aithint chun críocha a fhorghníomhaithe san Iodáil toisc nár cuireadh ATAU ar an eolas faoin dáta a socraíodh don triail, ionas go mbeadh ar an gcúirt a rinne an tarchur é a thabhairt ar láimh do Phoblacht na Slóvaice, fiú dá mbeadh sé de cheart aige a phianbhreith a chur isteach san Iodáil agus dá n‑iarrfadh sé é. Os a choinne sin, agus dlí an Aontais á chur i bhfeidhm aici, tá sé de rogha ag an gcúirt sin an ciontú eachtrach a aithint nó gan é a aithint agus tabhairt suas a dhiúltú agus forghníomhú na pianbhreithe a ordú san Iodáil.
25.
Sna himthosca sin, chinn Corte di appello di Napoli (Cúirt Achomhairc Napoli) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘Ar cheart forálacha comhcheangailte na n‑Airteagal seo a leanas: Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584/CGB agus Airteagail 9(1)(i) agus 25 de Chinneadh Réime 2008/909/CGB a léiriú sa chaoi a chiallaíonn:
(a)
go bhfuil an chumhacht lánroghnach agus nach bhfuil an dualgas, ag cúirt an Stáit fhorghníomhaithigh, nuair a iarrtar uirthi breithiúnas coiriúil infhorghníomhaithe iasachta a aithint, diúltú aitheantas a thabhairt don bhreithiúnas nuair is dealraitheach nár thug an triail as ar tháinig an breithiúnas sin aon ráthaíochtaí nós imeachta don chosantóir dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909;
(b)
go bhfuil an chumhacht ag cúirt an Stáit fhorghníomhaithigh, ar iarradh uirthi tabhairt suas a ordú ar bhonn barántas gabhála Eorpach arna eisiúint chun críche breithiúnas a fhorghníomhú, nuair a chomhlíontar na coinníollacha chun a ordú don duine faoi phianbhreith a thabhairt suas don Stát fhorghníomhaithigh agus na coinníollacha faoina ndiúltófar don duine faoi phianbhreith a thabhairt suas trí ordú a dhéanamh go comhuaineach an phianbhreith a fhorghníomhú ar chríoch an Stáit fhorghníomhaithigh, diúltú do thabhairt suas, an breithiúnas a aithint agus a fhorghníomhú a ordú ar a críoch fiú murar thug an triail a d’eascair an breithiúnas aitheanta aon ráthaíochtaí nós imeachta don chosantóir dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909/CGB ón gComhairle an 27 Samhain 2008.’
26.
Chuir ATAU, Rialtas na hIodáile, Rialtas na Rómáine agus an Coimisiún Eorpach barúlacha i scríbhinn isteach agus ghlac siad páirt san éisteacht a tionóladh an 15 Bealtaine 2025, inar fhreagair siad na ceisteanna i gcomhair freagra ó bhéal a chuir an Chúirt.
IV. Measúnú
A.
Inghlacthacht
27.
Measann Rialtas na hIodáile go bhfuil an iarraidh ar réamhrialú neamh-inghlactha mar gheall ar a cineál hipitéiseach, a mhéid a ghlacfadh ATAU leis an gciontú a tugadh ina éagmais trí aitheantas a lorg don chiontú san Iodáil. Dá bhrí sin, ceanglaítear ar chúirt inniúil Bhallstát an fhorghníomhaithe an breithiúnas sin a aithint chun críocha an phianbhreith a fhorghníomhú san Iodáil. Tagraíonn an Rialtas sin, i ndáil leis sin, d’Airteagal 13(1)(i)(3) d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 161/2010, lena dtrasuitear Airteagal 9(1)(i)(iii) de Chinneadh Réime 2008/909 i ndlí na hIodáile. Leanann sé ón bhforáil sin nach bhféadfaidh údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh diúltú aitheantas a thabhairt don chiontú agus an phianbhreith a fhorfheidhmiú más rud é, tar éis an cinneadh a sheirbheáil air agus tar éis é a bheith curtha ar an eolas go sainráite faoina cheart nó faoina ceart chun atriail nó achomharc, ina bhfuil sé de cheart ag an duine lena mbaineann páirt a ghlacadh agus lena gceadaítear tuillteanais an cháis a athscrúdú, agus an fhianaise nua á cur san áireamh, agus go bhféadfadh sé go ndéanfaí an cinneadh bunaidh a fhreaschur, gur shonraigh an duine lena mbaineann go sainráite nár chuir sé nó sí in aghaidh an chinnidh nó nár iarr sé nó sí atriail nó achomharc laistigh den tréimhse fhorordaithe.
28.
Baineann an cheist an bhfreagraíonn an fíoras gur iarr an duine faoi phianbhreith ar an mBallstát a chuireann pianbhreith air go bhforghníomhófaí a phianbhreith i mBallstát eile don chás dá dtagraítear in Airteagal 9(1)(i)(iii) de Chinneadh Réime 2008/909 leis an tsubstaint seachas le hinghlacthacht na hiarrata ar réamhrialú. Tugaim faoi deara, thairis sin, gur tharraing an chúirt a rinne an tarchur an cheist sin anuas in Höldermann (Cás C‑447/24). Dá bhrí sin, tagraím, maidir leis an bpointe seo, do mo Thuairim a tugadh inniu sa chás sin.
B.
Substaint an cháis
29.
Lena ceisteanna, a bhfuil sé beartaithe agam iad a scrúdú le chéile, iarrann an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, ar an gCúirt rialú a thabhairt an raibh Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 agus Airteagal 9(1)(i) agus Airteagal 25 de Chinneadh Réime 2008/909, i gcomhthéacs chur chun feidhme an fhorais do neamhfhorghníomhú roghnach barántais gabhála Eorpaigh, dá dtagraítear sa chéad cheann de na forálacha sin, i gcás nach raibh an duine is ábhar don bharántas sin i láthair go pearsanta ag an triail, go mbeidh sé de rogha ag údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh, agus ní d’oibleagáid ar an údarás sin, diúltú an breithiúnas a aithint agus an phianbhreith a fhorghníomhú i gcás nach bhfuil feidhm ag aon cheann de na heisceachtaí dá bhforáiltear sa dara ceann de na forálacha sin.
30.
I measc na bhforas le haghaidh neamhfhorghníomhú roghnach barántais gabhála Eorpaigh, tugaim faoi deara go luaitear in Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 go bhféadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach diúltú barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú más rud é gur eisíodh é chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú, i gcás ina bhfuil an duine iarrtha ag fanacht sa Bhallstát forghníomhaitheach nó ina náisiúnach de agus go ngabhann an Stát sin air féin an phianbhreith nó an t‑ordú coinneála sin a fhorghníomhú i gcomhréir lena dhlí náisiúnta.
31.
Chinn an Chúirt go leanann sé as úsáid an bhriathar ‘féad’ nach mór don údarás breithiúnach forghníomhaitheach corrlach lánroghnach a bheith aige, go háirithe chun cuspóir na forála sin a chur san áireamh, is é sin cur leis an seans atá ag an duine iarrtha athshlánú sóisialta a dhéanamh ar dhul in éag na pianbhreithe a fhorchuirtear ar an duine sin. (
13
)
32.
Dá bhrí sin, tá cur i bhfeidhm an fhorais do neamhfhorghníomhú roghnach an bharántais gabhála Eorpaigh dá bhforáiltear san fhoráil sin faoi réir dhá choinníoll a chomhlíonadh, eadhon, ar an gcéad dul síos, go bhfanann an duine iarrtha sa Bhallstát forghníomhaitheach, gur náisiúnach den Bhallstát forghníomhaitheach é nó go bhfuil cónaí air ann agus, ar an dara dul síos, go ngabhann an Stát sin air féin, i gcomhréir lena dhlí náisiúnta, an phianbhreith nó an t‑ordú coinneála ar eisíodh an barántas gabhála Eorpach ina leith a fhorghníomhú. (
14
)
33.
Maidir leis an gcéad cheann de na coinníollacha sin, chinn an Chúirt cheana féin go bhfuil ‘cónaí’ ar an duine iarrtha sa Bhallstát forghníomhaitheach nuair atá a áit chónaithe iarbhír bunaithe aige sa Bhallstát sin agus ‘fanann sé ann’ tar éis dó fanacht ann go seasmhach ar feadh tréimhse áirithe sa Bhallstát sin ach naisc faighte aige nó aici leis an mBallstát sin, arbh ionann iad agus na naisc a eascraíonn as cónaí. (
15
)
34.
Maidir leis an dara ceann de na coinníollacha sin, leanann sé ó fhoclaíocht Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 go nglactar le haon diúltú chun barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú go bhfuil tiomantas dílis ag an mBallstát forghníomhaitheach an phianbhreith choimeádta a forchuireadh ar an duine iarrtha a fhorghníomhú. A mhéid a ciontaíodh an duine sin sa Bhallstát eisiúna, tugann sé sin le fios mar is gá go n-aithníonn údaráis an Bhallstáit fhorghníomhaithigh an ciontú a tugadh i gcoinne an duine sin i gcomhréir le forálacha Chinneadh Réime 2008/909. (
16
) Dá bhrí sin, ós rud é go ndearbhaíonn an Stát sin go bhfuil sé ‘toilteanach’ an phianbhreith sin a fhorfheidhmiú, ní féidir a mheas go dtugann sé údar le diúltú den sórt sin. Dá bhrí sin, sula ndiúltaítear barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú, ní mór don údarás breithiúnach forghníomhaitheach fíorú a dhéanamh ar an bhféidearthacht an phianbhreith a fhorghníomhú go hiarbhír i gcomhréir lena dhlí náisiúnta. (
17
)
35.
Dá bhrí sin, ní mór a áirithiú nach bhfeidhmeofar cumhacht an údaráis bhreithiúnaigh fhorghníomhaithigh chun diúltú d’fhorghníomhú an bharántais gabhála Eorpaigh ach amháin ar choinníoll go n‑áirithítear go bhforghníomhaítear an phianbhreith a fhorchuirtear ar an duine iarrtha go hiarbhír sa Bhallstát forghníomhaitheach agus, ar an gcaoi sin, go mbaintear toradh amach atá comhsheasmhach leis an gcuspóir a shaothraítear le Cinneadh Réime 2002/584. (
18
)
36.
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú, faoi Airteagal 25 de Chinneadh Réime 2008/909, ‘gan dochar do Chinneadh Réime 2002/584, go mbeidh feidhm mutatis mutandis ag forálacha an Chinnidh Réime seo, a mhéid atá siad ag luí le forálacha an Chinnidh Réime sin, maidir le pianbhreitheanna a fhorghníomhú i gcásanna ina ngeallann Ballstát an phianbhreith a fhorghníomhú i gcomhréir le hAirteagal 4(6) den Chinneadh Réime sin nó i gcás ina bhfuil sé forchurtha aige, ag gníomhú dó faoi Airteagal 5(3) den Chinneadh Réime sin, an duine a fhilleadh ar an mBallstát lena mbaineann chun an phianbhreith a chur isteach ann, chun saoirse ó phionós an duine lena mbaineann a sheachaint’. Chuir an Chúirt in iúl go háirithe nach mór don chaidreamh arna fhoráil ag reachtóir an Aontais idir Cinneadh Réime 2002/584 agus Cinneadh Réime 2008/909 rannchuidiú leis an gcuspóir a bhaint amach maidir le hathimeascadh sóisialta an duine lena mbaineann a éascú agus go bhfuil an t‑athimeascadh sin chun leasa ní hamháin an duine faoi phianbhreith ach leas an Aontais i gcoitinne freisin. (
19
)
37.
Chuige sin, luaitear in aithris 12 de Chinneadh Réime 2008/909 ‘go bhfuil feidhm aige freisin, mutatis mutandis, maidir le pianbhreitheanna a fhorfheidhmiú sna cásanna dá dtagraítear in Airteagal 4(6) agus Airteagal 5(3) de Chinneadh Réime 2002/584. Ciallaíonn sé sin, inter alia, gan dochar don Chinneadh Réime sin, go bhféadfadh an Stát forghníomhaitheach a fhíorú go bhfuil forais ann do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú dá bhforáiltear in Airteagal 9 den Chinneadh Réime seo [...] mar choinníoll chun an breithiúnas a aithint agus a fhorghníomhú, d’fhonn a chinneadh an dtabharfar suas an duine nó an bhforghníomhófar an phianbhreith sna cásanna dá bhforáiltear in Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584’. Dá bhrí sin, díríonn reachtóir an Aontais, mar shampla, ar fhíorú ag an mBallstát forghníomhaitheach gurb ann do na forais do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú dá bhforáiltear in Airteagal 9 de Chinneadh Réime 2008/909.
38.
Sa chás seo, baineann an fíorú sin leis an bhforas le neamhaithint agus le neamhfhorghníomhú a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i) den Chinneadh Réime sin. D’fhéadfadh foras den sórt sin cosc a chur ar chur chun feidhme an fhorais do neamhfhorghníomhú roghnach an bharántais gabhála Eorpaigh, dá bhforáiltear in Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584. Is é sin le rá, leis an diúltú an barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú ar bhonn Airteagal 4(6) den Chinneadh Réime sin, glactar leis gur féidir an phianbhreith a fhorghníomhú sa Bhallstát forghníomhaitheach, rud nach amhlaidh má mheasann an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach go bhfuil an foras do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909 infheidhme. Sa chomhthéacs sin, ní mór a áirithiú leis an léiriú ar Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 go n‑áiritheofar an cuspóir maidir le hathimeascadh sóisialta an duine faoi phianbhreith a éascú agus an cuspóir maidir le saoirse ó phionós a chomhrac. Ag an am céanna, agus an foras do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú dá dtagraítear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909 á chur san áireamh, ní mór ceart an duine lena mbaineann teacht i láthair go pearsanta ag a thriail a chur san áireamh freisin.
39.
Leagtar amach leis an bhforáil sin foras roghnach do neamhaithint breithiúnais a tharchuir Ballstát eile agus do neamhfhorghníomhú na pianbhreithe a d’fhorchuir an Ballstát sin, mura raibh an duine faoi phianbhreith i láthair go pearsanta ag an triail a raibh an cinneadh pianbhreithe mar thoradh uirthi. Mar sin féin, tá an rogha sin faoi réir trí eisceacht, a liostaítear i bpointí (i) go (iii) den fhoráil sin, lena mbaintear an deis d’údarás inniúil an Bhallstáit an breithiúnas arna tharchur chuige a aithint agus a fhorfheidhmiú.
40.
Tá na ceisteanna a tharchuir an chúirt a rinne an tarchur bunaithe ar roinnt breithnithe.
41.
Ar an gcéad dul síos, rinne Poblacht na hIodáile Airteagal 4a(1)(b) de Chinneadh Réime 2002/584 agus Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909 a thrasuí ar bhealach difriúil ina dlí náisiúnta, cé go bhfuil an fhoclaíocht chéanna sna forálacha sin. Cé go gceanglaítear, sa chéad chás, faoi dhlí na hIodáile, go gcuirfí an duine lena mbaineann ar an eolas faoi na himeachtaí ina choinne, sa dara cás ní mór don duine lena mbaineann a bheith ar an eolas faoin dáta a socraíodh don triail.
42.
Ar an dara dul síos, i bhfianaise an cheanglais deiridh sin, níl feidhm sa chás seo ag an eisceacht lena gcuirtear cosc ar údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh brath ar an bhforas le haghaidh neamhaitheantais agus neamhfhorghníomhaithe dá dtagraítear in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909. Ní raibh ATAU ar an eolas faoin dáta ná faoin áit a bhí beartaithe dá thriail.
43.
Ar an tríú dul síos, a mhéid nach bhfuil an eisceacht sin infheidhme, ceanglaítear ar údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh, faoi dhlí na hIodáile, diúltú aitheantas a thabhairt don bhreithiúnas agus an phianbhreith a fhorghníomhú. Ós rud é nach féidir, dá bhrí sin, an foras le haghaidh neamhfhorghníomhú roghnach an bharántais gabhála Eorpaigh a chur i bhfeidhm, ba cheart ATAU a thabhairt suas d’údaráis na Slóvaice chun a phianbhreith a fhorghníomhú.
44.
I bhfianaise na mbreithnithe a rinne an chúirt a rinne an tarchur, ní mór scrúdú a dhéanamh, ar an gcéad dul síos, an gceanglaítear leis an gcoinníoll a bhaineann le heolas ar an triail sceidealta, a leagtar amach in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909, go gcuirfí an duine lena mbaineann ar an eolas faoin dáta sceidealta agus faoi áit a thrialach. Ar an dara dul síos, is gá a chinneadh an féidir leis an dlí náisiúnta, i gcás nach gcomhlíontar an coinníoll sin, a cheangal ar údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh diúltú aitheantas a thabhairt don bhreithiúnas agus an phianbhreith a fhorfheidhmiú.
1. Má tá an duine lena mbaineann ar an eolas faoin triail sceidealta, ní mór dáta sceidealta agus áit na trialach a chur in iúl dó nó di
45.
Ar na cúiseanna a leag mé amach i mo Thuairim in Höldermann (C‑447/24), a thug mé inniu agus dá dtagraíonn mé, measaim go gceanglaítear leis an gcoinníoll a bhaineann le heolas ar an triail sceidealta, dá dtagraítear in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909, go gcuirfear an duine lena mbaineann ar an eolas faoi dháta sceidealta agus áit na trialach. I bhfianaise na difríochta i dtrasuí na forála sin i ndlí na hIodáile agus Airteagal 4a(1)(b) de Chinneadh Réime 2002/584, ba mhaith liom a chur in iúl, i mo thuairimse, nach bhfuil feidhm ag an difríocht sin ós rud é go measaim, a mhéid is ionann foclaíocht an dá fhoráil sin, gur cheart an léiriú céanna a chur i bhfeidhm maidir leis an bhforáil dheireanach sin.
2. Fíorú na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909
(a) An chéad choinníoll: na cásanna ina meastar go bhfuair an duine lena mbaineann faisnéis leordhóthanach
46.
Dealraíonn sé dom go bhfuil sé ábhartha an cásdlí a bhaineann le Treoir 2016/343 a chur san áireamh chun a fháil amach an gcomhlíontar an chéad choinníoll a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909. Sa chomhthéacs sin, shainaithin an Chúirt cásanna nach mór a mheas gur cuireadh an duine lena mbaineann ar an eolas faoi sheoladh a thrialach.
47.
Dá bhrí sin, chun a fháil amach an gcomhlíontar an chéad choinníoll a leagtar amach in Airteagal 8(2)(a) agus (b) de Threoir 2016/343, shonraigh an Chúirt, mar is léir ó aithris 38 den Treoir sin, nach mór aird ar leith a thabhairt, ar an gcéad dul síos, ar an dícheall a dhéanann na húdaráis phoiblí chun an duine lena mbaineann a chur ar an eolas faoin triail agus, ar an dara dul síos, ar an dícheall a rinne an duine sin agus an fhaisnéis lena mbaineann á fáil aige. Dá bhrí sin, de réir na Cúirte Breithiúnais, tá aon fhianaise bheacht agus oibiachtúil ábhartha chun críocha measúnú a dhéanamh ar an gcoinníoll sin, cé gur cuireadh in iúl go hoifigiúil don duine sin go bhfuil cion coiriúil déanta aige nó aici agus, dá bhrí sin, go raibh a fhios aige go n‑eagrófaí triail ina choinne, rinne sé nó sí iarracht ionas nach bhfaighfear faisnéis oifigiúil a bhaineann le dáta agus áit na trialach sin. Is féidir an fhianaise bheacht agus oibiachtúil chéanna a mhaíomh i gcás, mar shampla, inar chuir an duine sin seoladh mícheart in iúl do na húdaráis inniúla nó i gcás nach bhfuil an duine sin ina chónaí sa seoladh a chuir siad in iúl a thuilleadh. (
20
) Is toisc tábhachtach é chun cineál leordhóthanach na faisnéise a cuireadh in iúl don duine lena mbaineann a chinneadh an fíoras go ndearna an duine sin iarracht d’aon ghnó chun bac a chur ar an Stát as é a chur ar an eolas.
48.
Chinn an Chúirt go bhféadfaí a mheas, go háirithe, go raibh faisnéis leordhóthanach ag duine a ciontaíodh in absentia chun a mheas go n‑eagrófaí triail ina choinne nó ina coinne má tá réamhdhíotáil faighte aige nó aici a gcomhfhreagraíonn, maidir leis na gníomhartha a ndearnadh gearán ina leith agus a n‑aicmiú dlíthiúil, d’ábhar na díotála deiridh a tarraingíodh suas go críochnaitheach ina choinne. (
21
)
49.
Leanann sé ón méid sin, i gcás duine a d’éalaigh tar éis dó réamhdhíotáil den chineál sin a fháil, go bhfuil cead ag na Ballstáit a mheas gurb ionann seoladh, in am trátha, ag na húdaráis inniúla, an doiciméid oifigiúil lena léirítear dáta agus áit na trialach chuig an seoladh a chuir an duine sin in iúl do na húdaráis sin le linn imscrúdú an cháis, chomh maith leis an gcruthúnas gur eisíodh an doiciméad sin chuig an seoladh sin, agus an duine sin a chur ar an eolas maidir leis an dáta sin agus leis an áit sin, de réir bhrí Airteagal 8(2) de Threoir 2016/343. Mar sin féin, ní féidir a leithéid sin a dhéanamh ach amháin ar choinníoll go bhfuil iarrachtaí réasúnacha déanta ag na húdaráis sin an duine céanna a aimsiú agus a thoghairm go pearsanta nó é a chur ar an eolas go hoifigiúil, ar bhealaí eile, faoi dháta agus áit na trialach sin, mar a fhoráiltear in aithris 36 den Treoir sin. Measfar, sa chás sin, gur cuireadh an duine lena mbaineann ar an eolas faoi sheoladh na trialach sin. (
22
) Mar thoradh ar easpa dúthrachta an duine lena mbaineann, mar thoradh ar éalú an duine sin, d’fhéadfadh sé, dá bhrí sin, go mbeadh ficsean dlíthiúil ann gur cuireadh dáta agus áit a thrialach in iúl go cuí dó nó di.
50.
I bhfianaise na dtosca sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fháil amach an gá a mheas gur cuireadh ATAU ar an eolas faoi dháta agus áit a trialach. Chuige sin, beidh air tásca beachta agus oibiachtúla féideartha a shainaithint, cé gur cuireadh in iúl go hoifigiúil do ATAU gur cuireadh ina leith go ndearna sé cion coiriúil agus, dá bhrí sin, go raibh a fhios aige go raibh triail le heagrú ina choinne, gan faisnéis oifigiúil a fháil d’aon ghnó maidir le dáta agus áit na trialach sin.
51.
Ón taobh sin de, ba mhaith liom a chur in iúl, de réir na faisnéise a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil, cé nár cuireadh ar an eolas é riamh faoin dáta agus faoin áit a mbeadh an triail ar siúl, go raibh ATAU ar an eolas faoi na himeachtaí leanúnacha ina choinne. Gabhadh é agus cuireadh faoi choinneáil réamhthrialach é sa tSlóvaic an 28 Meán Fómhair 2009 mar gheall ar an gcion céanna, ansin, an 15 Nollaig 2009, scaoileadh saor é agus cuireadh i gcampa dídeanaithe ar chríoch na Slóvaice é. D’éalaigh sé ansin, gan filleadh agus gan sainchónaí a thoghadh chun críocha seirbheála, ionas nárbh fhéidir dáta sceidealta agus áit na trialach a chur in iúl dó nó go dtabharfaí an cinneadh fiú mura mbeadh sé i láthair.
52.
Ar bhonn na fianaise sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé, tar éis di faisnéis a lorg, i gcás inarb iomchuí, ón údarás breithiúnach eisiúna, a fháil amach an raibh sé tar éis a bheith ar an eolas faoin gcúiseamh ina choinne gur éalaigh ATAU, gan filleadh agus gan sainchónaí a roghnú chun críocha seirbheála. Ós rud é gur gabhadh ATAU agus gur cuireadh faoi choinneáil réamhthrialach é sa tSlóvaic, is dócha, ar faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé, go bhfuair sé an fhaisnéis sin ag an gcéim sin den imscrúdú coiriúil. Dealraíonn sé, dá bhrí sin, go bhfuil léiriú beacht agus oibiachtúil ann gur sheachain an duine sin, agus é ar eolas aige go raibh sé nó sí ina ábhar trialach, faisnéis oifigiúil a bhaineann le dáta agus áit na trialach sin a fháil d’aon turas. Mar sin féin, chun go measfar go bhfuair ATAU an fhaisnéis sin, is gá go mbeidh iarrachtaí réasúnacha déanta ag údaráis na Slóvaice é a lonnú agus a thoghairm i bpearsa nó é a chur ar an eolas go hoifigiúil, ar bhealaí eile, faoi dháta agus áit na trialach.
(b) An dara coinníoll: sainordú comhairleoir dlí a chosain an duine le linn na trialach
53.
Maidir le hionadaíocht faoi ‘chumhacht aturnae’ de chuid dlíodóra arna ceapadh ag an Stát chun ionadaíocht a dhéanamh thar ceann duine lena mbaineann de réir bhrí Airteagal 8(2)(b) de Threoir 2016/343, shoiléirigh an Chúirt go gceanglaítear ar an duine lena mbaineann údarás réamhshocraithe gan débhríocht a thabhairt don dlíodóir arna cheapadh ag an Stát chun ionadaíocht a dhéanamh air. (
23
) Dá bhrí sin nach leor an t‑aon imthoisc amháin go ndearna dlíodóir faoi chumhacht aturnae ionadaíocht thar ceann an duine a ciontaíodh mar réamhshocrú le linn an nós imeachta bhreithiúnaigh ina iomláine agus an duine sin as láthair chun an dara coinníoll a leagtar amach san fhoráil sin a chomhlíonadh. (
24
)
54.
Mar sin féin, léiríonn ionadaíocht dlíodóra nár tharscaoil an duine a bhí á thriail agus é as láthair go deonach agus go haonchiallach a cheart a bheith i láthair ag an triail ach amháin más rud é gur fhág an duine sin d’aon ghnó faoin dlíodóir sin é féin a chosaint os comhair chúirt na trialach, rud a thugann le tuiscint gur cheap sé go sonrach é chun ionadaíocht a dhéanamh air, nuair a bhí sé as láthair, ag an triail. (
25
) Dá bhrí sin, ní féidir a mheas gur leor teagmhálacha idir an duine a ciontaíodh in absentia agus dlíodóir arna cheapadh ag an Stát nár tharla ach amháin le linn na céime réamhthrialach chun a léiriú go ndearna ‘dlíodóir sainúdaraithe’ ionadaíocht ar an duine sin, le linn a thrialach in absentia, de réir bhrí Airteagal 8(2)(b) de Threoir 2016/343. (
26
) Dá bhrí sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fháil amach an bhfuil sé soiléir ón bhfianaise atá os a comhair gur thug an duine lena mbaineann údarás gan débhríocht don dlíodóir arna cheapadh ag an Stát chun ionadaíocht a dhéanamh air, gan é féin a bheith i láthair, os comhair chúirt na trialach. (
27
)
55.
Ar bhonn na dtosca sin, nach mór, i mo thuairimse, an scrúdú ar an dara coinníoll a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i)(ii) de Chinneadh Réime 2008/909 a threorú; is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fháil amach an gcomhlíontar an coinníoll sin. Ón taobh sin de, ba mhaith liom a chur in iúl, de réir na faisnéise a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil, cé nach raibh ATAU rannpháirteach go pearsanta sna himeachtaí as ar eascair breithiúnas an 23 Lúnasa 2010, mar sin féin, thug dlíodóir cúnamh dó agus rinne sé ionadaíocht air le linn na n‑imeachtaí.
56.
Dá gcinnfeadh an chúirt a rinne an tarchur go gcomhlíontar na coinníollacha maidir le cur i bhfeidhm na heisceachta a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909, ní fhéadfaí aitheantas an bhreithiúnais agus forfheidhmiú na pianbhreithe san Iodáil a dhiúltú. Dá bhrí sin, níl aon bhac ar ghealltanas na hIodáile, agus an foras roghnach le diúltú a leagtar síos in Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 á chur chun feidhme aici, an phianbhreith choimeádta a fhorchuirtear ar ATAU a fhorfheidhmiú.
57.
In aon chás, fiú dá gcinnfeadh an chúirt a rinne an tarchur nach gcomhlíontar na coinníollacha sin, tá sé tábhachtach a chur in iúl nach féidir a cheangal, faoina dlí náisiúnta, diúltú an breithiúnas a aithint agus an phianbhreith a fhorfheidhmiú. Tá corrlach lánroghnach aici agus cinneadh á dhéanamh cé acu a chuirfear nó nach gcuirfear i bhfeidhm an foras le haghaidh neamhaitheantais agus neamhfhorghníomhaithe a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909.
58.
Is sa chomhthéacs sin agus ar bhonn na mbreithnithe roimhe seo nach mór ceisteanna na cúirte a rinne an tarchur a fhreagairt ar bhealach níos dírí anois.
3. Cineál roghnach an fhorais do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909 agus an rogha nach mór d’údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh a bheith aige
59.
Fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur den Chúirt an gceanglaítear le hAirteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909 ar údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh diúltú aitheantas a thabhairt do chiontú agus é a fhorfheidhmiú i gcás ina gcinneann sí nach bhfuil feidhm ag aon cheann de na heisceachtaí dá dtagraítear san fhoráil sin. I bhfocail eile, fiafraíonn sí an gcuireann an cinneadh sin cosc air corrlach lánroghnach a fheidhmiú agus cinneadh á dhéanamh an ndiúltóidh sé aitheantas a thabhairt don chiontú.
60.
Chun an cheist sin a fhreagairt, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar is amhlaidh le hAirteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584, gur chinn reachtóir an Aontais, i gcomhthéacs an tsásra chun breithiúnais in ábhair choiriúla a aithint agus a fhorghníomhú, tábhacht shonrach a dheonú do cheart an chúisí teacht i láthair go pearsanta ag a thriail trí fhoras roghnach a bhunú, in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909, do neamhaithint agus do neamhfhorghníomhú atá dírithe go sonrach ar cheart den sórt sin a chosaint. (
28
) Ina theannta sin, ní mór foras den sórt sin a léiriú i gcomhréir leis na ceanglais a eascraíonn as an dara mír agus an tríú mír d’Airteagal 47 agus as Airteagal 48 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh. (
29
)
61.
Chinn an Chúirt gur léir ó fhoclaíocht Airteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584 go bhforáiltear leis an bhforáil sin foras roghnach do neamhfhorghníomhú barántais gabhála Eorpaigh arna eisiúint chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú, mura raibh an duine lena mbaineann i láthair go pearsanta ag an triail as ar eascair a chiontú. Tá ceithre eisceacht ag gabháil leis an rogha sin, áfach, a leagtar amach, faoi seach, i bpointí (a) go (d) den fhoráil sin, lena mbaintear an deis den údarás breithiúnach forghníomhaitheach lena mbaineann diúltú d’fhorghníomhú an bharántais gabhála Eorpaigh a dhírítear chuige. (
30
)
62.
Féadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach an barántas gabhála Eorpach, arna eisiúint chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú, a dhiúltú mura raibh an duine i láthair go pearsanta ag an triail a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, ach amháin má shonraítear sa bharántas gabhála Eorpach go gcomhlíontar na coinníollacha arna leagan amach i bpointí (a) go (d) d’Airteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584 faoi seach. (
31
) I ndáil leis sin, chuir an Chúirt in iúl go gcuirtear teorainn le hAirteagal 4a ar an bhféidearthacht chun diúltú barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú agus na coinníollacha a leagan amach ar bhealach chruinn agus aonfhoirmeach nach féidir diúltú aithint agus forghníomhú an chinnidh a tháinig as triail nach raibh an duine lena mbaineann i láthair inti. (
32
)
63.
Dá bhrí sin, ceanglaítear ar údarás breithiúnach forghníomhaitheach barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú, d’ainneoin an duine lena mbaineann a bheith as láthair ag an triail a bhfuil an cinneadh lena mbaineann mar thoradh uirthi, i gcás ina bhfíoraítear gurb ann do cheann de na himthosca dá dtagraítear, faoi seach, i bpointí (a) go (d) d’Airteagal 4a(1) den Chinneadh Réime sin. (
33
)
64.
Bhí deis ag an gCúirt a shonrú, a mhéid a fhoráiltear le hAirteagal 4a d’fhoras do neamhfhorghníomhú roghnach barántais gabhála Eorpaigh, go bhféadfaidh údarás breithiúnach forghníomhaitheach, in aon chás, fiú tar éis dó a chinneadh nach gcumhdaítear leis na himthosca dá dtagraítear sa phointe roimhe seo den Tuairim seo staid an duine is ábhar do bharántas gabhála Eorpach, imthosca eile a chur san áireamh lena gcuirtear ar a chumas a dheimhniú dó féin nach bhfuil sárú ar chearta cosanta an duine sin i gceist le tabhairt suas an duine lena mbaineann. (
34
)
65.
I ndáil leis sin, bhraith an Chúirt ar fhoclaíocht Airteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584, go háirithe an léiriú go bhféadfadh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach ‘diúltú’ an barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú, chun a thuiscint nach mór don údarás breithiúnach forghníomhaitheach corrlach lánroghnach a bheith aige maidir le diúltú barántas den sórt sin a fhorghníomhú nó gan é a dhiúltú i gcás nach bhfuil aon cheann de na sonraí dá dtagraítear i bpointí (a) go (d) den fhoráil sin sa bharántas gabhála Eorpach. (
35
)
66.
Dar leis an gCúirt, tacaíonn scéim ghinearálta an Chinnidh Réime sin leis an léiriú sin. Is é forghníomhú barántais gabhála Eorpaigh an prionsabal a leagtar síos leis an gCinneadh Réime sin, ós rud é gur eisceachtaí iad na forais chun aitheantas agus forghníomhú a dhiúltú. Dá mbainfí den údarás breithiúnach forghníomhaitheach an fhéidearthacht imthosca sonracha gach cáis a chur san áireamh, rud a d’fhéadfadh a bheith ina chúis lena mheas nach gcomhlíontar na coinníollacha maidir le tabhairt suas a dhiúltú, bheadh sé d’éifeacht aige fíoroibleagáid a chur in ionad na rogha amháin, dá bhforáiltear in Airteagal 4a den Chinneadh Réime sin, agus ar an gcaoi sin an eisceacht a bhaineann le diúltú tabhairt suas a athrú ina riail phrionsabail. (
36
)
67.
Dá bhrí sin, i gcás nach gcomhlíontar aon cheann de na coinníollacha a leagtar amach, faoi seach, i bpointí (a) go (d) d’Airteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584, ní féidir a cheangal ar an údarás breithiúnach forghníomhaitheach diúltú d’fhorghníomhú an bharántais gabhála Eorpaigh, gan é a bheith indéanta don údarás sin imthosca sonracha gach cáis a chur san áireamh. (
37
)
68.
Dá bhrí sin, féadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach, ón taobh sin de, imthosca eile a chur san áireamh a chuireann ar a chumas a dheimhniú dó féin nach sárú ar a chearta cosanta é tabhairt suas an duine lena mbaineann agus, ar an gcaoi sin, an duine sin a thabhairt suas don Bhallstát eisiúna. I ndáil leis sin, féadfar a chur san áireamh, go háirithe, iompar an duine lena mbaineann, go háirithe gur fhéach sé le héalú ó sheirbheáil na faisnéise a díríodh chuige nó le haon teagmháil lena dhlíodóirí a sheachaint. (
38
)
69.
Dá bhrí sin, agus cinneadh á dhéanamh go gcomhlíontar ceann de na coinníollacha dá bhforáiltear in Airteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584, ní féidir cosc a chur ar údarás breithiúnach forghníomhaitheach a dheimhniú dó féin go n‑urramaítear cearta cosanta an duine lena mbaineann trí aird chuí a thabhairt, ina leith sin, ar na himthosca go léir a bhaineann leis an gcás os a chomhair, lena n‑áirítear an fhaisnéis a d’fhéadfadh sé féin a fháil. (
39
)
70.
Agus na soiléirithe sin déanta, cuirim in iúl go dtagann na rialacha maidir le nósanna imeachta in absentia sna Cinntí Réime 2002/584 agus 2008/909 ón mbunús céanna, eadhon Cinneadh Réime 2009/299, agus saothraítear an cuspóir céanna leo, go háirithe, buncheart cosanta an duine lena mbaineann a neartú agus a cheart chun nós imeachta coiriúla cothrom á ráthú, (
40
) fad is a fheabhsaítear aitheantas frithpháirteach na gcinntí breithiúnacha idir na Ballstáit. (
41
) Thairis sin, léirítear toil reachtóir an Aontais chun na coinníollacha a leagan síos, ar bhonn cruinn agus aonfhoirmeach, nár chóir aitheantas agus forghníomhú cinnidh atá mar thoradh ar thriail nach raibh an duine lena mbaineann i láthair i bpearsa inti a dhiúltú trí, faoi seach, Cinneadh Réime 2009/299 mar a leasaíodh agus cuireadh isteach é, a bhfuil foclaíocht reatha Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2002/584 cosúil le hAirteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2008/909, mar is léir ó aithrisí 4 agus 6 de Chinneadh Réime 2009/299. (
42
)
71.
I bhfianaise na dtosca sin, measaim gur cheart feidhm a bheith ag na ceachtanna a foghlaimíodh ó chásdlí na Cúirte maidir le hAirteagal 4a(1) de Chinneadh Réime 2002/584, de réir analaí, maidir leis an bhforas roghnach le haghaidh neamhaitheantais agus neamhfhorghníomhaithe dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909.
72.
Ciallaíonn sé sin, mura gcomhlíontar na coinníollacha maidir le cur i bhfeidhm na n‑eisceachtaí a leagtar amach san fhoráil sin, go bhfuil corrlach lánroghnach ag údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh agus cinneadh á dhéanamh aige, ar bhonn cás ar chás, ar cheart an foras sin maidir le neamhaitheantas agus neamh-fhorghníomhú a agairt. Tá feidhm ag prionsabal an neamh-fhorghníomhaithe roghnaigh ansin. Dá bhrí sin, féadfaidh údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh, in aon chás, imthosca eile a chur san áireamh lena gcuirtear ar a chumas a áirithiú nach mbeidh sárú ar chearta cosanta an duine lena mbaineann mar thoradh ar bhreithiúnas a aithint agus pianbhreith a fhorghníomhú. Dá bhrí sin, ní mór don údarás sin a bheith in ann iompar an duine lena mbaineann a chur san áireamh, lena n‑áirítear na himthosca lena léirítear gur fhéach sé le héalú ó sheirbheáil na faisnéise a díríodh air nó gur sheachain sé aon teagmháil lena dhlíodóirí.
73.
Trína lánrogha a fheidhmiú, féadfaidh údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh cothromaíocht a áirithiú idir na cuspóirí maidir le saoirse ó phionós a chomhrac, athshlánú sóisialta an duine faoi phianbhreith a éascú agus cearta cosanta an duine sin a ráthú. Measaim gur cheart a chur san áireamh freisin, i gcomhthéacs na cothromaíochta atá le déanamh idir na leasanna éagsúla atá i gceist, gur iarr an duine faoi phianbhreith go bhforghníomhófaí a phianbhreith sa Bhallstát forghníomhaitheach. (
43
)
74.
Sa chás seo, is léir ón bhfaisnéis a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil go gceanglaítear le reachtaíocht na hIodáile atá i gceist sna príomhimeachtaí ar údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh diúltú breithiúnas a aithint agus pianbhreith a forchuireadh i mBallstát eile a fhorghníomhú i gcás nach bhfuil feidhm ag aon cheann de na heisceachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909. Dá bhrí sin, níl aon lánrogha ag an údarás sin leis an reachtaíocht sin chun a fháil amach, ar bhonn imthosca an cháis, an féidir a mheas gur urramaíodh cearta cosanta an duine lena mbaineann agus, dá bhrí sin, chun cinneadh a dhéanamh an ciontú atá i gceist a aithint agus a fhorghníomhú.
75.
Sna himthosca sin, ní mór a mheas go bhfuil an reachtaíocht náisiúnta sin contrártha d’Airteagal 9(1)(i) de Chinneadh Réime 2008/909.
76.
I bhfianaise an chinnidh sin maidir le neamh-chomhoiriúnacht, ba cheart a mheabhrú, de réir chásdlí na Cúirte, nach mór prionsabal thosaíocht dhlí an Aontais a léiriú sa chaoi nach gceanglaítear ar chúirt náisiúnta foráil den dlí náisiúnta atá ar neamhréir le forálacha Chinneadh Réime 2002/584 nó Chinneadh Réime 2008/909 a fhágáil gan feidhm, ós rud é nach bhfuil éifeacht dhíreach ag na forálacha sin. Mar sin féin, ceanglaítear ar údaráis na mBallstát, lena n‑áirítear na cúirteanna, a ndlí náisiúnta a léiriú, a mhéid is féidir, i gcomhréir le dlí an Aontais lena gcuirtear ar a gcumas toradh atá comhoiriúnach leis an gcuspóir atá á shaothrú leis na Cinntí Réime sin a áirithiú. (
44
)
77.
Go deimhin, cé nach féidir éifeacht dhíreach a bheith ag na Cinntí Réime, cuireann a ngné cheangailteach mar sin féin oibleagáid ar na húdaráis náisiúnta an dlí náisiúnta a léirmhíniú i gcomhréir le dlí an Aontais amhail ó dháta dhul in éag na tréimhse chun na Cinntí Réime sin a thrasuí. Agus an dlí náisiúnta á chur i bhfeidhm, ceanglaítear ar na húdaráis sin, dá bhrí sin, é a léiriú, a mhéid is féidir, i bhfianaise théacs agus chuspóir an Chinnidh Réime lena mbaineann chun an toradh atá á lorg leis an gcinneadh sin a bhaint amach, agus léiriú contra legem ar an dlí náisiúnta eisiata. Dá bhrí sin, ceanglaítear le prionsabal an léirmhínithe i gcomhréir le dlí an Aontais go gcuirfear corpas iomlán an dlí náisiúnta san áireamh agus go gcuirfear na modhanna léirmhínitheacha a aithnítear leis an dlí sin i bhfeidhm, chun éifeachtacht iomlán an Chinnidh Réime sin a ráthú agus chun teacht ar thoradh atá comhsheasmhach leis an gcuspóir atá á shaothrú aige. (
45
)
78.
Dá bhrí sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur a bheidh sé, agus a dlí náisiúnta uile á gcur san áireamh agus na modhanna léiritheacha a aithnítear leis an dlí sin á gcur i bhfeidhm, an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí a léiriú, a mhéid is féidir, i bhfianaise fhoclaíocht agus chuspóir Chinntí Réime 2002/584 agus 2008/909.
V. Conclúid
79.
I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, molaim go bhfreagródh an Chúirt na ceisteanna a tharchuir Corte di appello di Napoli (an Chúirt Achomhairc, Napoli, an Iodáil) le haghaidh réamhrialú mar seo a leanas:
Maidir le hAirteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584/CGB ón gComhairle an 13 Meitheamh 2002 maidir leis an mbarántas gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir na Ballstáit agus Airteagal 9(1)(i) agus Airteagal 25 de Chinneadh Réime 2008/909/CGB ón gComhairle an 27 Samhain 2008 maidir le prionsabal an aitheantais fhrithpháirtigh a chur i bhfeidhm ar bhreithiúnais in ábhair choiriúla lena bhforchuirtear pianbhreitheanna coimeádta nó bearta a bhaineann le cailleadh saoirse chun iad a fhorfheidhmiú san Aontas Eorpach, arna leasú le Cinneadh Réime 2009/299/CGB ón gComhairle an 26 Feabhra 2009,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
i gcomhthéacs chur chun feidhme an fhorais do neamhfhorghníomhú roghnach barántais gabhála Eorpaigh, dá dtagraítear sa chéad cheann de na forálacha sin, i gcás nach raibh an duine is ábhar don bharántas sin i láthair go pearsanta ag an triail, tá sé de rogha ag údarás inniúil an Bhallstáit fhorghníomhaithigh, seachas an oibleagáid, diúltú an breithiúnas a aithint agus an phianbhreith a fhorghníomhú i gcás nach bhfuil feidhm ag aon cheann de na heisceachtaí dá bhforáiltear sa dara ceann de na forálacha sin.
Is faoin gcúirt náisiúnta atá sé, agus a dlí náisiúnta go léir á gcur san áireamh aici agus na modhanna léirmhínitheacha a aithnítear leis an dlí sin á gcur i bhfeidhm aici, a reachtaíocht náisiúnta a léiriú, a mhéid is féidir, i bhfianaise fhoclaíocht agus chuspóir Chinntí Réime 2002/584 agus 2008/909, arna leasú.
(
1
)	Bunteanga: an Fhraincis.
(
i
)	Is ainm bréige é ainm an cháis seo. Ní fhreagraíonn sé d’fhíorainm aon pháirtí sna himeachtaí.
(
2
)	Féach aithris 33 de Threoir (AE) 2016/343 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Márta 2016 maidir le gnéithe áirithe de thoimhde na neamhchiontachta agus den cheart a bheith i láthair in imeachtaí coiriúla a neartú (IO 2016 L 65, lch. 1). Féach, freisin, breithiúnas an 20 Bealtaine 2025, Kachev (C‑135/25 PPU, ‘Kachev’, EU:C:2025:366, mír 31 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
3
)	Féach aithris 35 de Threoir 2016/343. Féach, freisin, aithris 1 de Chinneadh Réime 2009/299/CGB ón gComhairle an 26 Feabhra 2009 lena leasaítear Cinntí Réime 2002/584/CGB, 2005/214/CGB, 2006/783/CGB, 2008/909/CGB agus 2008/947/CGB, lena neartaítear cearta nós imeachta daoine agus lena gcuirtear chun cinn cur i bhfeidhm phrionsabal an aitheantais fhrithpháirtigh maidir le cinntí a tugadh in éagmais an duine lena mbaineann ag an triail (IO 2009 L 81, lch. 24).
(
4
)	IO 2002 L 190, lch. 1.
(
5
)	IO 2008 L 327, lch. 27.
(
6
)	‘Cinneadh Réime 2002/584’ agus ‘Cinneadh Réime 2008/909’ faoi seach.
(
7
)	Sa chás sin, i gcás nár éalaigh an duine lena mbaineann roimh an triail, léirigh an duine sin seoladh ghnólacht dlí a chomhairleora dlí, ar thug sé sainordú dó ionadaíocht a dhéanamh dó le linn na n‑imeachtaí ag an gcéad chéim agus ag an dara céim, mar an seoladh ag a bhféadfadh na húdaráis inniúla an tseirbhís a sheoladh chuige.
(
8
)	GURI Uimh. 98, an 29 Aibreán 2005, lch. 6.
(
9
)	GURI Uimh. 230, an 1 Deireadh Fómhair 2010, lch. 1.
(
10
)	‘Breithiúnas an 23 Lúnasa 2010’.
(
11
)	Béim curtha leis.
(
12
)	Béim curtha leis.
(
13
)	Féach, go háirithe, breithiúnais an 29 Meitheamh 2017, Popławski (C‑579/15, EU:C:2017:503, míreanna 21 agus 23); an 29 Aibreán 2021, X (Barántas Gabhála Eorpach – Ne bis in idem) (C‑665/20 PPU, EU:C:2021:339, mír 43 agus an cásdlí dá dtagraítear); an 6 Meitheamh 2023, O. G. (Barántas Gabhála Eorpach i gcoinne náisiúnach tríú tír) (C‑700/21, ‘O. G.’, EU:C:2023:444, mír 49), agus an 4 Meán Fómhair 2025, C.J. (Pianbhreith a fhorghníomhú i ndiaidh BGE) (C‑305/22, ‘an breithiúnas in C.J.’EU:C:2025:665, mír 44).
(
14
)	Féach, go háirithe, breithiúnais O. G. (mír 46 agus an cásdlí dá dtagraítear) agus C.J. (mír 43).
(
15
)	Féach, go háirithe, breithiúnas O. G. (mír 47 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
16
)	Féach, go háirithe, breithiúnais O. G. (mír 48 agus an cásdlí dá dtagraítear) agus C.J. (mír 52). Mar a shonraigh an Chúirt i mbreithiúnas C.J., agus an foras do neamhfhorghníomhú roghnach dá bhforáiltear in Airteagal 4(6) de Chinneadh Réime 2002/584 á chur chun feidhme, tá forghníomhú, ag an mBallstát eisiúna, na pianbhreithe a gearradh leis an gciontú a tugadh sa Bhallstát eisiúna, a thug údar maith le heisiúint an bharántais ghabhála Eorpaigh faoi réir thoiliú an Bhallstáit eisiúna sin, i gcomhréir leis na rialacha a leagtar síos i gCinneadh Réime 2008/909 (mír 67 den bhreithiúnas sin).
(
17
)	Féach, go háirithe, breithiúnas an 24 Meitheamh 2019, Popławski (C‑573/17, EU:C:2019:530, mír 88 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
18
)	Féach, go háirithe, breithiúnas an 24 Meitheamh 2019, Popławski (C‑573/17, EU:C:2019:530, mír 92 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
19
)	Féach breithiúnais an 11 Márta 2020, SF (Barántas Gabhála Eorpach – Ráthaíocht maidir le filleadh ar an Stát forghníomhaitheach) (C‑314/18, EU:C:2020:191, mír 51 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus C.J. (mír 81). Mar sin féin, shonraigh an Chúirt i mbreithiúnas C.J., dá bhféadfadh an Ballstát forghníomhaitheach, ar bhonn an chuspóra sin, diúltú barántas gabhála Eorpach a fhorghníomhú arna eisiúint chun pianbhreith choimeádta a fhorghníomhú gan toiliú an Bhallstáit eisiúna maidir le forghníomhú na pianbhreithe sin ag an gcéad Stát, go bhféadfadh sé sin ardriosca saoirse ó phionós a chruthú do dhaoine a dhéanann iarracht éalú ón gceartas tar éis dóibh a bheith ciontaithe i mBallstát agus go gcuirfeadh sé feidhmiú éifeachtach an chórais shimplithe géillte idir Ballstáit a bunaíodh le Cinneadh Réime 2002/584 (mír 82 den bhreithiúnas sin) i mbaol sa deireadh.
(
20
)	Féach, inter alia, an breithiúnas in Kachev (mír 35 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
21
)	Féach, inter alia, an breithiúnas in Kachev (mír 36 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
22
)	Féach, go háirithe, an breithiúnas in Kachev (mír 37 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
23
)	Féach, go háirithe, Kachev (mír 41 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
24
)	Féach Kachev (mír 59).
(
25
)	Féach an breithiúnas in Kachev (mír 61).
(
26
)	Féach an breithiúnas in Kachev (mír 62).
(
27
)	Féach an breithiúnas in Kachev (mír 63).
(
28
)	Féach, de réir analaí, breithiúnas an 23 Márta 2023, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (C‑514/21 agus C‑515/21, ‘an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí)’, EU:C:2023:235, mír 64).
(
29
)	Féach, de réir analaí, breithiúnas an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (míreanna 60, 61 agus 64).
(
30
)	Féach, go háirithe, breithiúnas an 21 Nollaig 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (C‑396/22, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia)’, EU:C:2023:1029, mír 38 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
31
)	Féach, inter alia, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (mír 39 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
32
)	Féach, inter alia, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 49 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
33
)	Féach, inter alia, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (mír 40 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
34
)	Féach, inter alia, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (mír 41 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
35
)	Féach, inter alia, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (míreanna 75 agus 76 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
36
)	Féach breithiúnas in an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 77).
(
37
)	Féach, inter alia, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 76 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
38
)	Féach, inter alia, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 78 agus an cásdlí dá dtagraítear). Féach freisin Generalstaatsanwaltschaft
Berlin
(Ciontú
in absentia) (mír 42 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
39
)	Féach, inter alia, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú
in absentia) (mír 43 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
40
)	Féach, inter alia, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 66 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
41
)	Féach, go háirithe, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 50).
(
42
)	Féach, i ndáil leis sin, an tAire Dlí agus Cirt (Promhadh a chur ar fionraí) (mír 49 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
43
)	Sa Tuairim a thug mé inniu in Höldermann (C‑447/24), leag mé amach na cúiseanna a mheasaim nach gcomhlíonann na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal 9(1)(i)(iii) de Chinneadh Réime 2008/909 leis an bhfíoras gur iarr an duine lena mbaineann ar údarás inniúil an Bhallstáit chiontaithigh an phianbhreith a fhorghníomhú sa Bhallstát forghníomhaitheach. Is fíor go bhféadfadh dearcadh ATAU a bheith contrártha a mhéid a dhealraíonn sé, trína iarraidh go gcuirfí a phianbhreith isteach san Iodáil, go nglacann sé leis an bpianbhreith sin. Mar sin féin, tá sé tábhachtach a chur i bhfios go láidir gur féidir le ATAU iarraidh den sórt sin a dhéanamh agus an ceart chun triail nua a iarraidh a fhorchoimeád ag an am céanna. Thairis sin, tugaim faoi deara gur luaigh ionadaí ATAU ag an éisteacht go bhféadfadh sé ceart den sórt sin a fheidhmiú fós. Tá na tosca sin mar chuid de na himthosca a fhéadfaidh an t‑údarás breithiúnach forghníomhaitheach a chur san áireamh agus a lánrogha á feidhmiú aige.
(
44
)	Féach, go háirithe, breithiúnas an 21 Nollaig 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (C‑398/22, EU:C:2023:1031, mír 46 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
45
)	Féach, go háirithe, breithiúnas an 21 Nollaig 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Ciontú in absentia) (C-398/22, EU:C:2023:1031, mír 47 agus an cásdlí dá dtagraítear).