62017TJ0755_RES
Υπόθεση T-755/17
Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας
κατά
Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων
Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου (πέμπτο τμήμα)της 20ής Σεπτεμβρίου 2019
«REACH – Αξιολόγηση ουσιών – Benpat – Ανθεκτικότητα – Απόφαση του ECHA με την οποία ζητούνται πρόσθετες πληροφορίες – Άρθρο 51, παράγραφος 6, του κανονισμού (ΕΚ) 1907/2006 – Προσφυγή ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών – Καθήκοντα του συμβουλίου προσφυγών – Κατ’ αντιπαράθεση διαδικασία – Φύση του ελέγχου – Ένταση του ελέγχου – Αρμοδιότητες του συμβουλίου προσφυγών – Άρθρο 93, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΚ) 1907/2006 – Ανάθεση εξουσιών σε οργανισμούς της Ένωσης – Αρχή της δοτής αρμοδιότητας – Αρχή της επικουρικότητας – Αναλογικότητα – Υποχρέωση αιτιολόγησης»
Προσέγγιση των νομοθεσιών – Καταχώριση και αξιολόγηση των χημικών προϊόντων και χορήγηση αδειών για αυτά – Κανονισμός REACH – Διαδικασία αξιολόγησης – Απόφαση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA) με την οποία ζητούνται πρόσθετες πληροφορίες στο πλαίσιο της αξιολόγησης ουσίας – Προσφυγή ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών του ECHA – Καθήκοντα του συμβουλίου προσφυγών – Κατ’ αντιπαράθεση διαδικασία – Φύση του ελέγχου – Αρμοδιότητα του συμβουλίου προσφυγών να εξετάζει τους ισχυρισμούς που σκοπούν στην απόδειξη της ύπαρξης ουσιωδών σφαλμάτων που θίγουν απόφαση του ECHA – Εμπίπτει
(Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άρθρο 47· κανονισμός 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, άρθρα 51 § 8, 52 § 2 και 91 § 1)
(βλ. σκέψεις 48-54, 56-64, 85-87, 108, 112, 120, 129, 205)
Προσέγγιση των νομοθεσιών – Καταχώριση και αξιολόγηση των χημικών προϊόντων και χορήγηση αδειών για αυτά – Κανονισμός REACH – Διαδικασία αξιολόγησης – Απόφαση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA) με την οποία ζητούνται πρόσθετες πληροφορίες στο πλαίσιο της αξιολόγησης ουσίας – Προσφυγή ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών του ECHA – Καθήκοντα του συμβουλίου προσφυγών – Κατ’ αντιπαράθεση διαδικασία – Ένταση του ελέγχου – Εκτίμηση ιδιαίτερα περίπλοκων πραγματικών γεγονότων επιστημονικής και τεχνικής φύσεως – Έλεγχος νομιμότητας περιοριζόμενος στην εκτίμηση περιπτώσεων πρόδηλης πλάνης εκτίμησης – Αποκλείεται
(Κανονισμός 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου· κανονισμός 1238/2007 της Επιτροπής, άρθρο 1 § 2, και κανονισμός 771/2008 της Επιτροπής, αιτιολογική σκέψη 3 και άρθρο 1 § 1, εδ. 2)
(βλ. σκέψεις 55, 192-194, 227)
Σύνοψη
Στην απόφαση της 20ής Σεπτεμβρίου 2019, Γερμανία κατά ECHA (T-755/17), το Γενικό Δικαστήριο αποφάνθηκε επί των καθηκόντων και των αρμοδιοτήτων του συμβουλίου προσφυγών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA) και, ειδικότερα, επί της φύσης και της έντασης του ελέγχου που διενήργησε το συμβούλιο προσφυγών στο πλαίσιο προσφυγής ασκηθείσας ενώπιόν του κατά απόφασης του ECHA με την οποία ζητήθηκαν πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με την αξιολόγηση της ουσίας benpat κατ’ εφαρμογήν του κανονισμού 1907/2006 (
1
).
Κατόπιν έκδοσης από τον ECHA απόφασης με την οποία ζήτησε πρόσθετες πληροφορίες από εταιρίες που είχαν καταχωρίσει την ουσία benpat στον ECHA, οι εταιρίες αυτές άσκησαν προσφυγή ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών του Οργανισμού, η οποία είχε ως αποτέλεσμα τη μερική ακύρωση της επίδικης απόφασης. Με την προσφυγή της ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ζήτησε να ακυρωθεί η απόφαση του συμβουλίου προσφυγών του ECHA, προβάλλοντας, κατ’ ουσίαν, την έλλειψη αρμοδιότητας του συμβουλίου προσφυγών να αποφανθεί επί ισχυρισμών που σκοπούν στην απόδειξη της ύπαρξης ουσιωδών σφαλμάτων που θίγουν απόφαση του ECHA. Δεδομένου ότι τα επιχειρήματα του προσφεύγοντος κράτους μέλους δεν ευδοκίμησαν, το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε εν μέρει την προσφυγή και έκρινε ότι το συμβούλιο προσφυγών του ECHA είναι αρμόδιο να εξετάσει τέτοιους ισχυρισμούς.
Κατά πρώτον, το Γενικό Δικαστήριο υπενθύμισε, λαμβανομένου υπόψη, μεταξύ άλλων, του ορισμού των μελών του συμβουλίου προσφυγών βάσει της πείρας και της επιστημονικής και νομικής κατάρτισής τους, ότι το συμβούλιο προσφυγών διαθέτει την αναγκαία εμπειρογνωμοσύνη για να προβαίνει το ίδιο σε εκτιμήσεις στοιχείων επιστημονικής φύσεως και ότι η εμπειρογνωμοσύνη αυτή σκοπεί να διασφαλίζει ισόρροπη εκτίμηση των προσφυγών από νομικής και τεχνικής απόψεως. Κατά δεύτερον, το Γενικό Δικαστήριο επισήμανε ότι ούτε ο κανονισμός 1907/2006 ούτε ο κανονισμός 771/2008 (
2
) προβλέπουν ειδικές διατάξεις όσον αφορά τις προσφυγές κατά αποφάσεων αξιολόγησης ουσιών.
Κατά τρίτον, το Γενικό Δικαστήριο έκρινε ότι οι σκοποί που επιδιώκονται με τη δυνατότητα άσκησης προσφυγής ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών κατά απόφασης του ECHA συνηγορούν υπέρ προσέγγισης κατά την οποία το συμβούλιο προσφυγών είναι αρμόδιο για να εξετάζει τους προβαλλόμενους ισχυρισμούς προκειμένου να αποδειχθεί η ύπαρξη ουσιωδών σφαλμάτων που θίγουν την απόφαση αυτή. Συγκεκριμένα, το Γενικό Δικαστήριο έκρινε ότι, δεδομένου ότι η ένταση του ελέγχου που διενεργεί το συμβούλιο προσφυγών του ECHA είναι υψηλότερη εκείνης του ελέγχου που διενεργεί ο δικαστής της Ένωσης, οι αρμοδιότητες του συμβουλίου προσφυγών δεν περιορίζονται στον έλεγχο της ύπαρξης περιπτώσεων πρόδηλης πλάνης, αλλά εκτείνονται στον έλεγχο των τεχνικών πτυχών απόφασης με την οποία ζητούνται πρόσθετες πληροφορίες. Επιπλέον, ο περιορισμός των αρμοδιοτήτων του συμβουλίου προσφυγών του ECHA θα είχε ως συνέπεια να μην μπορεί το συμβούλιο προσφυγών να ασκεί πλήρως το καθήκον του που συνίσταται στον περιορισμό της δικαστικής επιδίωξης διαφορών ενώπιον του δικαστή της Ένωσης, διασφαλιζομένου παράλληλα του δικαιώματος πραγματικής προσφυγής, και θα προσέκρουε στους λόγους στους οποίους στηρίζεται η θέσπιση των κανόνων που αφορούν την έγκριση της εξέτασης αιτήσεων αναιρέσεως σε υποθέσεις που έχουν αποτελέσει αντικείμενο διπλού ελέγχου, ήτοι, αρχικώς, από το συμβούλιο προσφυγών και, εν συνεχεία, από το Γενικό Δικαστήριο (
3
).
Τέλος, τέταρτον, το Γενικό Δικαστήριο εκτίμησε ότι ο περιορισμός της αρμοδιότητας του συμβουλίου προσφυγών του ECHA δεν θα ήταν ικανός να διασφαλίσει πραγματική προσφυγή κατά την έννοια του άρθρου 47, πρώτο εδάφιο, του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αφού υπενθύμισε ότι, στο πλαίσιο κατ’ αντιπαράθεση διαδικασίας, το συμβούλιο προσφυγών εξετάζει μόνον αν τα επιχειρήματα που προβλήθηκαν ενώπιόν του είναι ικανά να αποδείξουν την ύπαρξη πλάνης θίγουσας την επίδικη απόφαση, το Γενικό Δικαστήριο εκτίμησε ότι, σε περίπτωση τέτοιας περιορισμένης αρμοδιότητας, οι ισχυρισμοί που αντλούνται από την ύπαρξη ουσιωδών σφαλμάτων που θίγουν απόφαση του ECHA δεν θα μπορούσαν να προβληθούν λυσιτελώς στο πλαίσιο προσφυγής ακυρώσεως κατά απόφασης του συμβουλίου προσφυγών ασκηθείσας ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου. Επιπλέον, η προσέγγιση περί περιορισμένης αρμοδιότητας του συμβουλίου προσφυγών θα είχε ως συνέπεια την άσκηση ανώφελων προσφυγών ενώπιόν του, υπό την έννοια ότι ο προσφεύγων που θα επιθυμούσε την ακύρωση της απόφασης του ECHA μόνο για λόγους σχετικούς με ουσιώδη σφάλματα που ενέχει η απόφαση αυτή θα έπρεπε να ασκήσει προσφυγή ενώπιον του συμβουλίου προσφυγών, ενώ τέτοια προσφυγή θα ήταν, στην περίπτωση αυτή, κατ’ ανάγκη καταδικασμένη να απορριφθεί.
(
1
)	Κανονισμός (ΕΚ) 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2006, για την καταχώριση, την αξιολόγηση, την αδειοδότηση και τους περιορισμούς των χημικών προϊόντων (REACH) και για την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων καθώς και για την τροποποίηση της οδηγίας 1999/45/EΚ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 793/93 του Συμβουλίου και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1488/94 της Επιτροπής καθώς και της οδηγίας 76/769/ΕΟΚ του Συμβουλίου και των οδηγιών της Επιτροπής 91/155/ΕΟΚ, 93/67/ΕΟΚ, 93/105/ΕΚ και 2000/21/ΕΚ (ΕΕ 2006, L 396, σ. 1, όπως διορθώθηκε με την ΕΕ 2007, L 136, σ. 3).
(
2
)	Κανονισμός (ΕΚ) 771/2008 της Επιτροπής, της 1ης Αυγούστου 2008, για τη θέσπιση των κανόνων οργάνωσης και διαδικασίας του Συμβουλίου Προσφυγών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ΕΕ 2008, L 206, σ. 5).
(
3
)	Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2019/629 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Απριλίου 2019, για την τροποποίηση του πρωτοκόλλου αριθ. 3 περί του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ 2019, L 111, σ. 1).