62019CJ0181_RES
Kawża C-181/19
Jobcenter Krefeld – Widerspruchsstelle vs JD
(talba għal deċiżjoni preliminari, imressqa mil-Landessozialgericht Nordrhein-Westfalen)
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Awla Manja) tas‑6 ta’ Ottubru 2020
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Regolament (UE) Nru 492/2011 – Artikolu 7(2) – Ugwaljanza fit-trattament – Vantaġġi soċjali – Artikolu 10 – Tfal li jattendu l-iskola – Direttiva 2004/38/KE – Artikolu 24 – Benefiċċji tal-assistenza soċjali – Regolament (KE) Nru 883/2004 – Artikolu 4 – Artikolu 70 – Benefiċċji speċjali li ma humiex kontributorji u li jingħataw fi flus – Ħaddiem migrant li fuqu huma dipendenti l-ulied li jattendu l-iskola fl-Istat Membru ospitanti”
Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Dritt ta’ residenza tal-membri tal-familja – Wild ta’ ħaddiem migrant jew ta’ ex ħaddiem migrant li qed isegwi studji fl-Istat Membru ospitanti – Ġenitur li jiżgura effettivament il-kustodja ta’ dan il-wild – Dritt ta’ residenza bbażat biss fuq l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 492/2011 – Obbligu li jiġu ssodisfatti l-kundizzjonijiet iddefiniti fid-Direttiva 2004/38 – Assenza – Telf tal-kwalità ta’ ħaddiem tal-imsemmi ġenitur – Assenza ta’ effett
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 492/2011, Artikolu 10; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2004/38)
(ara l-punti 35, 37‑39, 49)
Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Ugwaljanza fit-trattament – Vantaġġi soċjali – Kunċett – Benefiċċji soċjali intiżi li jiggarantixxu mezzi ta’ għajxien lill-benefiċjarji tagħhom – Inklużjoni
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 492/2011, Artikolu 7(2))
(ara l-punti 41, 42)
Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Ugwaljanza fit-trattament – Vantaġġi soċjali – Benefiċjarji – Wild ta’ ħaddiem migrant jew ta’ ex ħaddiem migrant li qed isegwi studji fl-Istat Membru ospitanti – Ġenitur li jiżgura effettivament il-kustodja ta’ dan il-wild – Telf tal-kwalità ta’ ħaddiem tal-imsemmi ġenitur – Assenza ta’ effett
(Artikolu 45 TFUE; Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 492/2011, Artikoli 7(2) u 10)
(ara l-punti 43‑48, 50‑55)
Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Ugwaljanza fit-trattament – Vantaġġi soċjali – Leġiżlazzjoni nazzjonali li teskludi mill-benefiċċji intiżi li jiżguraw l-għajxien tagħhom lil ex ħaddiem migrant u lil uliedu li jistgħu jinvokaw dritt ta’ residenza awtonoma fuq il-bażi tal-attendenza ta’ dawn l-ulied fi skola fl-Istat Membru ospitanti – Inammissibbiltà – Ġustifikazzjoni – Deroga mill-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament taċ-ċittadini tal-Unjoni fil-qasam tal-assistenza soċjali – Inapplikabbiltà – Ċittadin tal-Unjoni kkonċernat li jibbenefika wkoll minn dritt ta’ residenza bħala persuna li qiegħda tfittex impjieg – Assenza ta’ effett
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 492/2011, Artikoli 7(2) u 10; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tla-Kunsill 2004/38, Artikolu 24(2))
(ara l-punti 55, 58‑65, 69‑73, 77, 79, u d-dispożittiv 1)
Sigurtà soċjali – Ħaddiema migranti – Ugwaljanza fit-trattament fis-sens tal-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 883/2004 – Kamp ta’ applikazzjoni – Benefiċċji speċjali li ma humiex kontributorji u li jingħataw fi flus – Inklużjoni
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 883/2004, Artikoli 3(3), 4 u 70(2))
(ara l-punt 83)
Sigurtà soċjali – Ħaddiema migranti – Ugwaljanza fit-trattament – Leġiżlazzjoni nazzjonali li teskludi mill-benefiċċji intiżi li jiżguraw l-għajxien tagħhom lil ex ħaddiem migrant u lil uliedu li jistgħu jinvokaw dritt ta’ residenza awtonoma fuq il-bażi tal-attendenza ta’ dawn l-ulied fi skola fl-Istat Membru ospitanti – Inammissibbiltà – Ġustifikazzjoni – Deroga mill-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament taċ-ċittadini tal-Unjoni fil-qasam tal-assistenza soċjali – Inapplikabbiltà
(Regolamenti tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 883/2004, Artikoli 3(1) u (3), 4 u 70(2) u Nru 492/2011, Artikolu 10; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2004/38, Artikolu 24(2))
(ara l-punti 84‑89, u d-dispożittiv 2)
Sunt
Ex ħaddiem migrant u l-ulied tiegħu li jibbenefikaw minn dritt ta’ residenza fuq il-bażi tal-attendenza tal-ulied fi skola ma jistgħux jiġu awtomatikament esklużi minn benefiċċji soċjali bażiċi previsti mid-dritt nazzjonali għar-raġuni li dan il-ħaddiem spiċċa mingħajr xogħol
JD huwa ċittadin Pollakk li, mill‑2013, jirrisjedi maż-żewġt ibniet tiegħu fil-Ġermanja, fejn dawn jattendu l-iskola. Fl‑2015 u fl‑2016, JD eżerċita numru ta’ impjiegi f’dan l-Istat Membru qabel ma spiċċa mingħajr xogħol. Minn Settembru 2016 sa Ġunju 2017, il-familja rċeviet, b’mod partikolari, benefiċċji ta’ protezzjoni soċjali bażiċi previsti mil-leġiżlazzjoni Ġermaniża, jiġifieri “benefiċċji sussidjarji tal-qgħad” għal JD (Arbeitslosengeld II) u “benefiċċji soċjali” għal uliedu (Sozialgeld). Mit‑2 ta’ Jannar 018, JD mill-ġdid jeżerċita impjieg full-time fil-Ġermanja.
JD talab iż-żamma tal-ħlas tal-imsemmija benefiċċji għall-perijodu minn Ġunju sa Diċembru 2017 mill-awtorità Ġermaniża kompetenti, il-Jobcenter Krefeld. Madankollu din ċaħdet it-talba tiegħu, minħabba li, matul il-perijodu kontenzjuż, JD ma kienx żamm il-kwalità tiegħu ta’ ħaddiem impjegat u kien jirrisjedi fil-Ġermanja bħala persuna li qed tfittex impjieg. JD ippreżenta rikors kontra din id-deċiżjoni, li ntlaqa’. Għalhekk il-Jobcenter Krefeld ippreżenta appell quddiem il-Landessozialgericht Nordrhein-Westfalen (il-Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali ta’ Nordrhein-Westfalen, il-Ġermanja).
Wara li tressqet talba għal deċiżjoni preliminari minn din l-aħħar qorti, il-Qorti tal-Ġustizzja, f’sentenza mogħtija f’formazzjoni ġudikanti ta’ Awla Manja fis‑6 ta’ Ottubru 2020, speċifikat id-drittijiet li minnhom jibbenefika ex ħaddiem migrant li għandu lil uliedu taħt il-kustodja tiegħu u li jattendu fi skola fl-Istat Membru ospitanti, fid-dawl tar-Regolamenti Nru 492/2011 (
1
) u Nru 883/2004 (
2
), kif ukoll tad-Direttiva 2004/38 (
3
).
F’dan ir-rigward, wara li kkonstatat li l-benefiċċji ta’ protezzjoni soċjali inkwistjoni setgħu jiġu kklassifikati bħala “vantaġġ soċali” fis-sens tar-Regolament Nru 492/2011, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fl-ewwel lok, li dan ir-regolament jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li teskludi, fiċ-ċirkustanzi kollha u awtomatikament, li ex ħaddiem migrant u l-ulied tiegħu jirċievu tali benefiċċji waqt li jkunu qed igawdu, bis-saħħa tal-imsemmi regolament (
4
), minn dritt ta’ residenza awtonomu fuq il-bażi tal-attendenza tal-ulied fi skola.
Biex waslet għal din il-konklużjoni, qabel kollox il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li d-dritt ta’ residenza rrikonoxxut lill-ulied (ex) ħaddiem migrant biex jiġi ggarantit lilhom dritt ta’ aċċess għall-edukazzjoni u, b’mod derivat, lill-ġenitur li jiżgura l-kustodja tagħhom, jirriżulta, oriġinarjament, mill-kwalità ta’ ħaddiem ta’ dan il-ġenitur. Madankollu, ladarba jinkiseb, dan id-dritt isir awtonomu u jkun jista’ jiġi estiż lil hinn mit-telf tal-imsemmija kwalità. Sussegwentement il-Qorti tal-Ġustizzja qieset li l-persuni li għandhom tali dritt ta’ residenza jibbenefikaw ukoll mid-dritt għall-ugwaljanza fit-trattament maċ-ċittadini nazzjonali fil-qasam tal-għoti ta’ vantaġġi soċjali, previst mir-Regolament Nru 492/2011 (
5
), u dan, anki meta ma jkunux jistgħu jinvokaw iżjed il-kwalità ta’ ħaddiem li biha siltu d-dritt ta’ residenza inizjali tagħhom. B’hekk din l-interpretazzjoni tevita li persuna li għandha l-intenzjoni li titlaq mill-Istat Membru ta’ oriġini tagħha mal-familja tagħha sabiex tmur taħdem fi Stat Membru ieħor tesponi ruħha, fil-każ ta’ telf ta’ impjieg, għar-riskju li jkollha tinterrompi l-edukazzjoni ta’ wliedha u li tmur lura lejn il-pajjiż ta’ oriġini tagħha, ġaladarba ma jkunux jistgħu jgawdu mill-benefiċċji soċjali previsti mid-dritt nazzjonali li jkunu jippermettulhom ikollhom mezzi ta’ għajxien suffiċjenti.
Fl-aħħar nett, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Istat Membru ospitanti ma jistax jinvoka, f’każ bħal dak inkwistjoni, mid-deroga għall-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament fil-qasam tal-assistenza soċjali previst mid-Direttiva 2004/38 (
6
). Din id-deroga tippermetti li jiġi rrifjutat l-għoti ta’ benefiċċji ta’ assistenza lil ċerti kategoriji ta’ persuni, bħal dawk li jibbenefikaw, bis-saħħa ta’ din id-direttiva, minn dritt ta’ residenza fuq il-bażi ta’ tiftix ta’ impjieg fl-Istat Membru ospitanti, u dan, sabiex jiġi evitat li dawn il-persuni jsiru piż mhux raġonevoli għas-sistema ta’ assistenza soċjali ta’ dan l-Istat Membru. Issa, din id-deroga għandha tiġi interpretata b’mod strett u tista’ tapplika biss għal persuni li d-dritt ta’ residenza tagħhom huwa bbażat biss fuq l-imsemmija direttiva. F’din il-kawża, il-persuni kkonċernati jibbenefikaw, ċertament, minn dritt ta’ residenza bbażat fuq din id-direttiva (
7
), fuq il-bażi ta’ tiftix ta’ impjieg mill-ġenitur ikkonċernat. Madankollu, peress li jistgħu wkoll jinvokaw dritt ta’ residenza awtonomu, taħt ir-Regolament Nru 492/2011, l-imsemmija deroga ma tistax tiġi invokata kontrihom. Għalhekk, leġiżlazzjoni nazzjonali li teskludihom minn kull dritt għall-benefiċċji ta’ protezzjoni soċjali tistabbilixxi differenza fit-trattament fil-qasam tal-vantaġġi soċjali meta mqabbel maċ-ċittadini nazzjonali li hija kuntrarja għal dan ir-regolament (
8
).
Fit-tieni lok, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li (ex) ħaddiem migrant u l-ulied tiegħu, li jgawdu minn dritt ta’ residenza bbażat fuq ir-Regolament Nru 492/2011 u li huma affiljati mas-sistema ta’ sigurtà soċjali fl-Istat Membru ospitanti, għandhom ukoll dritt għall-ugwaljanza fit-trattament li jirriżulta mir-Regolament Nru 883/2004 (
9
). Il-fatt li jiġi rrifjutat lilhom kull dritt għall-benefiċċji ta’ protezzjoni soċjali inkwistjoni jikkostitwixxi għalhekk differenza fit-trattament meta mqabbel maċ-ċittadini nazzjonali. Din id-differenza fit-trattament hija kuntrarja għal dan l-aħħar regolament (
10
), peress li d-deroga prevista fid-Direttiva 2004/38 (
11
) ma tistax, għall-istess raġunijiet bħal dawk esposti mill-Qorti tal-Ġustizja fil-kuntest tar-Regolament Nru 492/2011, tapplika għas-sitwazzjoni ta’ tali ħaddiem u tal-ulied tiegħu li jattendu l-iskola.
(
1
)	Regolament (UE) Nru 492/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑5 ta’ April 2011 dwar il-moviment liberu tal-ħaddiema fi ħdan l-Unjoni (ĠU 2011, L 141, p. 1).
(
2
)	Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 5, p. 72).
(
3
)	Direttiva 2004/38/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar id-drittijiet taċ-ċittadini ta’ l-Unjoni u tal-membri tal-familja tagħhom biex jiċċaqilqu u jgħixu liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri u li temenda r-Regolament (KEE) Nru 1612/68 u li tħassar id-Direttivi 64/221/KEE, 68/360/KEE, 72/194/KEE, 73/148/KEE, 75/34/KEE, 75/35/KEE, 90/364/KEE, 90/365/KEE u 93/96/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5 Vol. 5, p. 46).
(
4
)	Artikolu 10 tar-Regolament Nru 492/2011.
(
5
)	Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 492/2011.
(
6
)	Artikolu 24(2) tad-Direttiva 2004/38.
(
7
)	Artikolu 14(4)(b) tad-Direttiva 2004/38.
(
8
)	Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 492/2011, moqri flimkien mal-Artikolu 10 ta’ dan tal-aħħar.
(
9
)	Artikolu 4 tar-Regolament Nru 883/2004.
(
10
)	Artikolu 4 tar-Regolament Nru 883/2004.
(
11
)	Artikolu 24(2) tad-Direttiva 2004/38.