62008CJ0076
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
10 ta’ Settembru 2009 (
*1
)
“Nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu — Ammissibbiltà — Konservazzjoni ta’ għasafar selvaġġi — Direttiva 79/409/KEE — Kaċċa fir-rebbiegħa — Projbizzjoni — Deroga mis-sistema ta’ protezzjoni — Kundizzjoni marbuta mal-assenza ta’ ‘soluzzjoni oħra sodisfaċenti’ — Aspettattivi leġittimi”
Fil-Kawża C-76/08,
li għandha bħala suġġett rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu taħt l-Artikolu 226 KE, ippreżentat fil-21 ta’ Frar 2008,
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn D. Recchia u D. Lawunmi, kif ukoll minn P. Oliver, bħala aġenti, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
rikorrenti,
vs
Ir-Repubblika ta’ Malta, irrappreżentata minn S. Camilleri u D. Mangion, bħala aġenti, assistiti minn J. Bouckaert, avukat,
konvenuta,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn C. W. A. Timmermans, President tal-Awla, J.-C. Bonichot (Relatur), P. Kūris, L. Bay Larsen u C. Toader, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Poiares Maduro,
Reġistratur: L. Hewlett, Amministratur Prinċipali,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tas-7 ta’ Mejju 2009,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, billi awtorizzat il-ftuħ tal-kaċċa għas-summien (Coturnix coturnix) u għall-gamiem (Streptopelia turtur) matul il-perijodu tal-migrazzjoni tar-rebbiegħa mis-sena 2004 ’l hawn, mingħajr ma osservat il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 79/409/KEE, tat-2 ta’ April 1979, dwar il-konservazzjoni tal-għasafar selvaġġi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 1, p. 98), kif emendata, għas-snin 2004 sa 2006, bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 807/2003, tal-14 ta’ April 2003 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 4, p. 335), u, għas-sena 2007, bid-Direttiva tal-Kunsill 2006/105/KE, tal-20 ta’ Novembru 2006 (ĠU L 352M, 31.12.2008, p. 883, iktar ’il quddiem, fiż-żewġ każijiet, id-“Direttiva”), ir-Repubblika ta’ Malta naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt din id-direttiva.
Il-kuntest ġuridiku
2
Skont l-Artikolu 1 tagħha, l-għan tad-Direttiva huwa li tiggarantixxi l-protezzjoni, l-amministrazzjoni u l-kontroll tal-ispeċi kollha ta’ għasafar li jinsabu fin-natura fit-territorju Ewropew tal-Istati Membri li għalih japplika t-Trattat KE u li tippreskrivi regoli għall-isfruttament tagħhom.
3
Il-ħdax-il premessa tad-Direttiva tispeċifika li, minħabba l-livell tal-popolazzjoni tagħhom, id-distribuzzjoni ġeografika tagħhom u r-rata ta’ riproduzzjoni tagħhom fil-Komunità kollha, ċerti speċi jistgħu jkunu suġġetti għal atti ta’ kaċċa, li jikkostitwixxu sfruttament aċċettabbli sakemm jiġu stabbiliti u osservati ċerti limiti, u li dawn l-atti ta’ kaċċa għandhom ikunu kompatibbli maż-żamma tal-popolazzjoni ta’ dawn l-ispeċi f’livell sodisfaċenti.
4
L-Artikolu 2 tad-Direttiva jipprovdi li l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa kollha sabiex iżommu jew jadattaw il-popolazzjoni tal-ispeċi kollha ta’ għasafar imsemmija fl-Artikolu 1 tal-istess direttiva f’livell li jikkorrispondi b’mod partikolari għall-ħtiġijiet ekoloġiċi, xjentifiċi u kulturali, filwaqt li jittieħdu inkunsiderazzjoni ħtiġijiet ekonomiċi u rikreazzjonali.
5
L-Artikolu 5 tad-Direttiva jobbliga wkoll lill-Istati Membri jistabbilixxu sistema ġenerali ta’ protezzjoni li tipprojbixxi, b’mod partikolari, il-qtil, il-qbid jew it-tfixkil tal-għasafar imsemmija fl-Artikolu 1 tal-istess direttiva, kif ukoll il-qerda tal-bejtiet tagħhom. Dan l-obbligu, madankollu, japplika bla ħsara għall-Artikoli 7 u 9 tad-Direttiva.
6
L-Artikolu 7 tad-Direttiva jipprovdi:
“1.   Minħabba l-livell tal-popolazzjoni tagħhom, d-distribuzzjoni ġeografika u r-rata tar-riproduttività [tagħhom] fil-[K]omunità [kollha], l-ispeċi elenakti [elenkati] fl-anness ii jistgħu jkunu soġġetti għall-kaċċa skond il-leġislazzjoni nazzjonali. L-istati membri għandhom jassiguraw li l-kaċċa ta’ dawn l-ispeċi ma tfixkilx l-isforzi tal-konservazzoni fiż-żona tad-distribuzzjoni tagħhom.
2.   L-ispeċi msemmija fl-anness ii/1 jistgħu jkun[u] soġġetti għal kaċċa fiż-żona ġeografika tal-baħar u ta’ l-art fejn tapplika din id-direttiva.
3.   L-ispeċi msemmija fl-anness ii/2 jistgħu jkunu soġġetti għal kaċċa biss fl-istati membri li jkunu indikati.
4.   L-istati membri għandhom jassiguraw li l-prattika tal-kaċċa, inkluż il-falkunerija jekk prattikata, kif prattikata bi qbil mal-miżuri nazzjonali fis-seħħ, tikkonforma mal-prinċipji ta’ l-użu bil-għaqal u l-bilanċ ekoloġiku tal-kontroll ta’ l-ispeċi ta’ l-għasafar kkonċernati u li din il-prattika tkun kompatibbli għal dak li jirrigwarda l-popolazzjoni ta’ dawn l-ispeċi, partikolarment l-ispeċi migratorji, mall-miżuri li jirriżultaw mill-artikolu 2. Dawn għandhom jaraw partikolarment li l-ispeċi li japplikaw għalihom il-liġijiet tal-kaċċa ma humiex soġġetti għal kaċċa fl-istaġun tat-trobbija u lanqas waqt l-istadji differenti tar-riproduzzjoni. Fil-każ ta’ l-ispeċi migratorji, għandhom jaraw partikolarment [li l-ispeċi] għal liema r-regolamenti tal-kaċċa japplikaw ma humiex soġġetti għall-kaċċa waqt il-perjodu tar-riproduzzjoni tagħhom jew waqt il-perjodu tar-ritorn tagħhom għall-postijiet tat-trobbija. L-istati membri għandhom jibgħatu lill-[K]ummissjoni l-informazzjoni kollha rilevanti dwar l-applikazzjoni fil-prattika tar-regolamenti tal-kaċċa tagħhom.”
7
Madankollu, l-Artikolu 9 tad-Direttiva jawtorizza ċerti derogi taħt dawn il-kundizzjonijiet:
“1.   L-istati membri jistgħu jidderogaw mid-dispożizzjonjiet ta’ l-artikoli 5, 6, 7 u 8, fejn ma hemmx ebda soluzzjoni oħra sodisfaċenti għar-raġunijiet li ġejjin:
[…]
ċ)
biex jippermetu, taħt kondizzjonijiet ta’ sorveljanza stretta u fuq bażijiet selettivi, l-qabda, ż-żamma jew l-użi oħra meqjusa ta’ ċerti għasafar f’numri żgħar.
2.   Id-derogi għandhom jispeċifikaw:
—
l-ispeċi li huma suġġetti għad-derogi,
—
l-meżżi, l-arranġamenti jew il-metodi awtoriżżati għall-qabda jew il-qtil,
—
il-kondizzjonjiet tar-riskju u ċ-ċirkostanzi taż-żmien u l-post skond liema derogi bħal dawn jistgħu jingħataw,
—
l-awtorità li jkollha s-setgħa li tiddikjara li l-kundizzjonijiet meħtieġa jkunu sodisfatti u li tiddeċidi liema meżżi, arranġamenti jew metodi jistgħu jkunu użati, f’liema limiti u minn min,
—
il-kontrolli li se jkunu magħmula.
3.   Kull sena l-istati membri għandhom jibgħatu rapport lill-[K]ummissjoni dwar l-implimentazzjoni ta’ dan l-artikolu.
4.   Fuq il-bażi ta’ l-informazzjoni disponibbli għaliha u partikolarment fl-informazzjoni kommunikata skond il-paragrafu 3, il-[K]ummissjoni għandha dejjem tassigura li l-kundizzjonijiet kollha ta’ dawn id-derogi ma humiex inkompatibbli ma’ din id-direttiva. Din għandha tieħu passi xierqa għal dan l-iskop.”
8
It-tieni parti tal-Anness II tad-Direttiva, li telenka l-ispeċi li jistgħu jkunu suġġetti għall-kaċċa f’ċerti Stati Membri, issemmi s-summien (Coturnix coturnix) u l-gamiem (Streptopelia turtur) fost l-ispeċi li jistgħu jkunu suġġetti għall-kaċċa f’Malta.
Il-proċedura prekontenzjuża
9
Peress li kkunsidrat li, meta awtorizzat il-kaċċa għas-summien u għall-gamiem waqt il-migrazzjoni tar-rebbiegħa tagħhom fl-2004, ir-Repubblika ta’ Malta ma osservatx l-obbligi tagħha taħt id-Direttiva, il-Kummissjoni ddeċidiet li tibda l-proċedura prevista fl-Artikolu 226 KE. Permezz ta’ ittra tal-4 ta’ Lulju 2006, il-Kummissjoni intimat lir-Repubblika ta’ Malta sabiex tissottometti l-kummenti tagħha f’dan ir-rigward u, permezz ta’ ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali tat-23 ta’ Marzu 2007, hija wessgħet il-portata tal-kwistjoni għas-snin sussegwenti li matulhom, skont il-Kummissjoni, il-kaċċa kienet ġiet awtorizzata bl-istess kundizzjonijiet.
10
Permezz ta’ ittri tat-23 ta’ Marzu u tat-23 ta’ April 2007, l-awtoritajiet Maltin sostnew li l-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tad-deroga prevista fl-Artikolu 9(1)(ċ) tad-Direttiva kienu ġew osservati. Huma sostnew b’mod partikolari li ma kienet teżisti ebda “soluzzjoni oħra sodisfaċenti”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, minflok il-ftuħ tal-kaċċa għall-ispeċi kkonċernati matul il-perijodu tar-rebbiegħa peress li matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa kien biss numru żgħir wisq tal-għasafar ta’ dawn l-ispeċi li seta’ jkun suġġett għall-kaċċa fit-territorju tar-Repubblika ta’ Malta.
11
L-awtoritajiet Maltin ikkunsidraw ukoll li l-Kummissjoni ma setgħetx testendi, b’mod validu, is-suġġett tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu għall-awtorizzazzjoni tal-ftuħ tal-kaċċa matul il-perijodu tar-rebbiegħa tas-snin 2005 sa 2007 mingħajr ma kellha għarfien tar-rapporti annwali dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 9 tad-Direttiva li dawn l-awtoritajiet kellhom jibagħtulha. Fit-28 ta’ Ġunju 2007 huma bagħtu lill-Kummissjoni informazzjoni addizzjonali dwar il-migrazzjoni tal-għasafar fir-reġjun tal-Mediterran u f’Malta b’mod partikolari.
12
Peress li ma kinitx konvinta minn dawn ir-risposti, il-Kummissjoni, fit-23 ta’ Ottubru 2007, ħarġet opinjoni motivata li tenniet l-ilmenti mqajma fiż-żewġ ittri ta’ intimazzjoni tagħha u li stiednet lill-Istat Membru kkonċernat jieħu l-miżuri meħtieġa sabiex jikkonforma ruħu magħha f’terminu ta’ xahrejn min-notifika tagħha.
13
Permezz ta’ ittra tal-31 ta’ Diċembru 2007, l-awtoritajiet Maltin wieġbu għal din l-opinjoni motivata billi indikaw li kienu qegħdin iżommu l-pożizzjoni tagħhom.
14
Kien f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-Kummissjoni ppreżentat dan ir-rikors.
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
15
Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-21 ta’ Frar 2008, il-Kummissjoni talbet lill-President tal-Qorti tal-Ġustizzja, taħt l-Artikolu 243 KE, jordna lir-Repubblika ta’ Malta ma tiftaħx il-kaċċa għas-summien u għall-gamiem matul ir-rebbiegħa tal-2008.
16
Permezz ta’ digriet tal-24 ta’ April 2008, Il-Kummissjoni vs Malta (C-76/08 R), il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ordna lir-Repubblika ta’ Malta ma tawtorizzax, taħt l-Artikolu 9 tad-Direttiva 79/409, il-kaċċa għaż-żewġ speċi inkwistjoni matul il-migrazzjoni tar-rebbiegħa tal-2008.
Fuq ir-rikors
Fuq l-ammissibbiltà
L-argumenti tal-partijiet
17
Ir-Repubblika ta’ Malta ssostni li r-rikors tal-Kummissjoni huwa inammissibbli fl-intier tiegħu peress li l-Kummissjoni qiegħda fir-realtà titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata b’mod ġenerali li l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa mis-sena 2004 ’l hawn jikser l-Artikolu 9 tad-Direttiva. Dan l-Istat Membru jenfasizza li t-talba tal-Kummissjoni, li tammonta għal talba sabiex tiġi imposta projbizzjoni definittiva tal-kaċċa fir-rebbiegħa għaż-żewġ speċi ta’ għasafar ikkonċernati fit-territorju tiegħu, iċċaħħad l-Artikolu 9 tad-Direttiva mill-effett utli tiegħu. Huwa jsostni, f’dan ir-rigward, li l-kwistjoni ta’ jekk il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni ta’ dan l-artikolu humiex osservati tiddependi minn evalwazzjoni każ b’każ u li l-Kummissjoni għandha b’mod partikolari tibbaża ruħha, għal sena partikolari, fuq ir-rapport annwali dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 9 li għandu jintbagħtilha mill-Istat Membru kkonċernat skont l-Artikolu 9(3) ta’ din id-direttiva.
18
Ir-Repubblika ta’ Malta tqis li r-rikors tal-Kummissjoni għandu, fi kwalunkwe każ, jitqies li huwa inammissibbli sa fejn huwa intiż li tinkiseb konstatazzjoni ta’ nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu taħt id-dritt Komunitarju minħabba l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa tal-2007 meta hija għadha ma bagħtitx lil din l-istituzzjoni r-rapport dwar dik is-sena. A fortiori, dan japplika wkoll għas-snin sussegwenti.
19
Għall-kuntrarju, il-Kummissjoni tqis li r-rikors tagħha huwa ammissibbli. Hija tispeċifika li r-rikors tagħha jikkonċerna espliċitament il-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-snin 2004 sa 2007 iżda li, mill-banda l-oħra, ma jikkonċernax l-2008 peress li, wara li ngħata d-digriet Il-Kummissjoni vs Malta, iċċitat iktar ’il fuq, ir-Repubblika ta’ Malta ma awtorizzatx il-kaċċa fir-rebbiegħa għaż-żewġ speċi ta’ għasafar ikkonċernati għal dik is-sena.
20
Il-Kummissjoni tammetti li huwa biss meta l-Artikolu 9 tad-Direttiva jkun ġie implementat mill-Istat Membru kkonċernat li tista’ tingħata risposta għall-kwistjoni ta’ jekk dan l-artikolu jkunx ġie osservat. Għall-kuntrarju, hija tqis li l-ammissibbiltà tar-rikors tagħha ma tiddependix mill-eżami minn qabel tar-rapporti annwali li għandhom jintbagħtulha mill-Istati Membri skont l-Artikolu 9(3). Hija tenfasizza li, fid-dawl tar-rwol tagħha bħala gwardjana tat-Trattat, hija biss għandha l-kompetenza tiddeċiedi meta jkun opportun li tibda proċedura għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
21
Fir-rigward tal-ewwel eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà invokata mir-Repubblika ta’ Malta, ibbażata fuq l-argument li l-Kummissjoni ma tistax titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata nuqqas ġenerali u kontinwu ta’ twettiq ta’ obbligu taħt l-Artikolu 9 tad-Direttiva minħabba li dan jippreġudika l-effett utli ta’ dan l-artikolu, għandu jiġi kkonstatat li kemm mill-opinjoni motivata u kemm mill-motivazzjoni tar-rikors u tar-replika tal-Kummissjoni jirriżulta li din tal-aħħar mhijiex qiegħda titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tipprojbixxi b’mod ġenerali lir-Repubblika ta’ Malta milli tawtorizza l-prattika tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-summien u għall-gamiem, u għalhekk li tipprojbixxi b’mod definittiv l-implementazzjoni tad-deroga prevista fl-Artikolu 9 tad-Direttiva, iżda qiegħda titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, meta awtorizza tali prattika kull sena u fl-istess kundizzjonijiet matul is-snin 2004 sa 2007, dan l-Istat Membru naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt id-Direttiva.
22
Fir-rigward tat-tieni eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà invokata mir-Repubblika ta’ Malta, ibbażata fuq l-argument li l-Kummissjoni ma setgħetx titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu minħabba l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-sena 2007 u għas-snin sussegwenti mingħajr ma kellha għarfien tar-rapporti annwali għal dawn is-snin, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li l-Artikolu 9(3) tad-Direttiva ma għandux bħala effett u, barra minn hekk, ma jistax legalment ikollu l-għan li l-possibbiltà tal-Kummissjoni li tressaq rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu tkun suġġetta għall-preżentazzjoni, mill-Istat Membru inkwistjoni, tar-rapport annwali previst minn dan l-artikolu. Għall-kuntrarju, l-Artikolu 9(4) tad-Direttiva jobbliga lill-Kummissjoni tiżgura kontinwament li l-konsegwenzi tal-implementazzjoni mill-Istati Membri tad-derogi permessi taħt l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva ma jkunux inkompatibbli ma’ din id-direttiva u dan abbażi tal-informazzjoni li l-Kummissjoni jkollha għad-dispożizzjoni tagħha u, “partikolarment” tar-rapporti annwali msemmija fl-Artikolu 9(3).
23
Barra minn hekk, jekk il-ftuħ ta’ proċedura mill-Kummissjoni għall-konstatazzjoni ta’ nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu jkun suġġett għat-trażmissjoni minn qabel ta’ rapport tal-Istat Membru kkonċernat, dan ikun ta’ natura, f’kull każ, li jippreġudika r-rwol ta’ gwardjan tat-Trattat eżerċitat mill-Kummissjoni, li jfisser li hija biss għandha l-kompetenza tiddeċiedi meta jkun opportun li tibda din il-proċedura u abbażi ta’ liema motivi għandha tinbeda din il-proċedura (ara, b’mod partikolari, f’dan is-sens, is-sentenza, tal-10 ta’ April 2003, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, C-20/01 u C-28/01, Ġabra p. I-3609, punt 30).
24
Għaldaqstant, iż-żewġ eċċezzjonijiet ta’ inammissibbiltà mqajma mir-Repubblika ta’ Malta għandhom jiġu miċħuda.
Fuq il-mertu
L-argumenti tal-partijiet
25
Il-Kummissjoni tindika li s-summien u l-gamiem huma speċi inklużi fl-Anness II tad-Direttiva u li l-Istati Membri għalhekk għandhom josservaw fir-rigward tagħhom ir-rekwiżiti stabbiliti fl-Artikolu 7(4) ta’ din id-direttiva. Hija tispeċifika li dan jimplika, b’mod partikolari, li l-prattika tal-kaċċa għandha tkun kompatibbli mal-Artikolu 2 tad-Direttiva u li din ma għandhiex isseħħ matul perijodu li fih hija jkollha konsegwenzi negattivi fuq iż-żamma tal-popolazzjoni tal-għasafar ikkonċernati u, b’mod partikolari, matul il-perijodu tar-ritorn tagħhom lejn il-postijiet tat-trobbija tagħhom.
26
Il-Kummissjoni tqis li l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-summien u għall-gamiem f’Malta ma josservawx dawn il-kundizzjonijiet. Minn naħa, il-kaċċa għal dawn iż-żewġ speċi matul ir-ritorn tagħhom lejn il-postijiet tat-trobbija tagħhom hija pprojbita mill-Artikolu 7(4) tad-Direttiva u, min-naħa l-oħra, il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9 ta’ din id-direttiva sabiex tkun tista’ ssir deroga minn din il-projbizzjoni mhumiex sodisfatti.
27
Il-Kummissjoni żżid li huwa l-Istat Membru li jixtieq jimplementa l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva li għandu jipprova li l-kundizzjonijiet meħtieġa għall-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjonijiet huma sodisfatti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-12 ta’ Lulju 2007, Il-Kummissjoni vs L-Awstrija, C-507/04, Ġabra p. I-5939, punt 198).
28
Wara li fakkret li l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva ma jippermettix li ssir deroga mill-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 7 tagħha fir-rigward tal-kaċċa għall-ispeċi migratorji matul ir-ritorn tagħhom lejn il-post tat-trobbija tagħhom ħlief meta “ma hemmx ebda soluzzjoni oħra sodisfaċenti”, il-Kummissjoni ssostni li dan mhuwiex il-każ hawnhekk.
29
Il-Kummissjoni tfakkar li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, perijodu ta’ kaċċa miftuħ bħala deroga ma jistax jikkoinċidi, bla bżonn, mal-perijodi li matulhom id-Direttiva hija intiża li tistabbilixxi protezzjoni partikolari, u li tali bżonn ma jkunx preżenti, b’mod partikolari, jekk l-uniku għan ta’ din il-miżura jkun li jiġu estiżi l-perijodi ta’ kaċċa għal ċerti speċi fit-territorji li fihom dawn tal-aħħar ikun diġà jinsabu matul il-perijodu ta’ kaċċa awtorizzat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-15 ta’ Diċembru 2005, Il-Kummissjoni vs Il-Finlandja, C-344/03, Ġabra p. I-11033, punt 33).
30
Barra minn hekk, ladarba l-għasafar li jkunu suġġetti għall-kaċċa jkunu jinsabu, anki fi kwantitajiet żgħar, f’perijodu tas-sena li matulu l-kaċċa hija awtorizzata mid-Direttiva, il-kundizzjoni marbuta mal-assenza ta’ soluzzjoni oħra sodisfaċenti ma tkunx sodisfatta (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Il-Kummissjoni vs Il-Finlandja, punti 35, 38 u 42, kif ukoll Il-Kummissjoni vs L-Awstrija, punti 203 u 204).
31
Skont il-Kummissjoni, ir-rapporti annwali mibgħuta mir-Repubblika ta’ Malta fir-rigward tal-2004 u tal-2005 jindikaw li kemm il-gamiem u kemm is-summien kienu effettivament jinsabu f’Malta matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa fis-snin imsemmija. Abbażi ta’ din l-informazzjoni, hija tqis li dan kien ukoll il-każ fl-2006 u fl-2007.
32
Il-Kummissjoni tispeċifika li huwa irrilevanti l-fatt li, fil-ħarifa, l-għasafar sempliċement ipassu minn fuq parti tat-territorju Malti, jiġifieri minn fuq l-irdum fil-punent tal-gżira, ladarba din il-parti tat-territorju hija aċċessibbli għall-kaċċaturi. Hija żżid li, f’dan il-każ, iż-żoni minn fejn ipassu l-għasafar huma viċini għal dawk fejn ikunu jinsabu l-għasafar fir-rebbiegħa, li l-kaċċa tista’ tiġi prattikata meta l-għasafar ikunu qegħdin ipassu u li l-possibbiltajiet ta’ kaċċa jistgħu, fil-ħarifa, jittejbu permezz ta’ miżuri ta’ ġestjoni tal-habitats.
33
Barra minn hekk, il-Kummissjoni ssostni li l-konservazzjoni tal-gamiem u tas-summien tinsab fi stat sfavorevoli u li l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa jaggrava din is-sitwazzjoni.
34
Din l-istituzzjoni ssostni wkoll li r-Repubblika ta’ Malta ma pprovatx li l-kundizzjonijiet l-oħra meħtieġa għall-applikazzjoni tal-Artikolu 9(1) tad-Direttiva, imsemmija fl-Artikolu 9(1)(a) sa (ċ), u, b’mod partikolari, il-fatt li l-ispeċi kkonċernati kienu suġġetti għall-kaċċa “f’numri żgħar”, kienu ġew verament osservati. Fir-rigward ta’ din il-kundizzjoni tal-aħħar, hija ssostni li n-numru tal-għasafar maqtula għandu jitqabbel mal-imwiet annwali totali.
35
Il-Kummissjoni tirrifjuta l-argument invokat mir-Repubblika ta’ Malta fir-risposta tagħha li l-Kummissjoni kisret l-aspettattivi leġittimi li hija kienet ħolqot matul in-negozjati ta’ adeżjoni ta’ dan l-Istat Membru fir-rigward tal-possibbiltà għal dan tal-aħħar li jawtorizza l-kaċċa għas-summien u għall-gamiem matul il-perijodu tar-rebbiegħa, skont l-Artikolu 9 tad-Direttiva. Hija ssostni li hija ma kienet ħadet ebda impenn f’dan is-sens fil-konfront ta’ dan l-Istat Membru.
36
Ir-Repubblika ta’ Malta ssostni li d-Direttiva ma għandhiex l-għan li tipproteġi b’mod assolut l-ispeċi u li tipprojbixxi kompletament kull użu jew sfruttament iżda l-għan tagħha huwa wieħed ta’ konservazzjoni tal-popolazzjonijiet tal-għasafar f’livell sodisfaċenti. Dan l-Istat Membru jirreferi, b’mod partikolari, għall-Artikoli 2, 7 u 9(1)(ċ) tad-Direttiva, għall-Konvenzjoni dwar il-konservazzjoni ta’ annimali slavaġ u ambjenti naturali Ewropej, iffirmata f’Berna fid-19 ta’ Settembru 1979 u konkluża f’isem il-Komunità permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 82/72/KEE, tat-3 ta’ Diċembru 1981 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 14, p. 280), kif ukoll għall-Konvenzjoni dwar il-konservazzjoni tal-ispeċi migratorji tal-annimali selvaġġi, iffirmata f’Bonn fit-23 ta’ Ġunju 1979, u konkluża f’isem il-Komunità permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 82/461, tal-24 ta’ Ġunju 1982 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 15, p. 5).
37
Ir-Repubblika ta’ Malta tqis li l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-summien u għall-gamiem fit-territorju tagħha jissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva.
38
Dan l-Istat Membru jfakkar li, fis-sentenza tagħha tas-16 ta’ Ottubru 2003, Ligue pour la protection des oiseaux et (C-182/02, Ġabra p. I-12105, punt 9), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva jawtorizza l-prattika tal-kaċċa matul il-perijodi li matulhom il-kaċċa tkun ipprojbita fil-prinċipju. Ir-Repubblika ta’ Malta tispeċifika li f’dan il-każ ma teżistix “soluzzjoni oħra sodisfaċenti” fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni. Fl-ewwel lok, il-perijodu tar-rebbiegħa ma jistax, mid-definizzjoni tiegħu, jitqies li huwa estensjoni tal-perijodu tal-ħarifa. Fit-tieni lok, l-assenza ta’ soluzzjoni sodisfaċenti oħra ma tfissirx l-assenza ta’ kwalunkwe soluzzjoni ta’ sostituzzjoni iżda l-assenza ta’ soluzzjoni aċċettabbli u suffiċjentement adegwata fid-dawl tal-għan mixtieq, jiġifieri, f’dan il-każ, li jkunu permessi l-qbid u l-isfruttament raġonevoli tal-għasafar fi kwantitajiet żgħar, filwaqt li tinżamm tradizzjoni ferm stabbilita.
39
L-imsemmi Stat Membru jsostni li l-ftuħ, fil-ħarifa, tal-kaċċa għaż-żewġ speċi kkonċernati ma jikkostitwixxix soluzzjoni sodisfaċenti fid-dawl tan-numru ta’ għasafar li jpassu f’dan iż-żmien tas-sena u tal-kundizzjonijiet stess li fihom dawn ipassu minn fuq il-gżejjer ikkonċernati, kundizzjonijiet li jippermettu biss li jinqabdu numru negliġibbli minnhom. Huwa jirreferi, f’dan ir-rigward, għad-deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Finlandja, iċċitata iktar ’il fuq (punti 35 u 41).
40
Ir-Repubblika ta’ Malta żżid li din is-sitwazzjoni hija għalhekk differenti minn dik li hija deskritta fis-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Awstrija, iċċitata iktar ’il fuq, fejn kienu inkwistjoni kundizzjonijiet klimatiċi, u ssostni li, fid-dawl tas-sitwazzjoni ġeografika speċifika tagħha, tad-daqs tagħha, tad-densità kbira tal-popolazzjoni tagħha u tal-karatteristiċi fiżiċi tal-kampanja tagħha, l-ispeċi ta’ għasafar migratorji li jistgħu jkunu suġġetti għall-kaċċa fit-territorju tagħha ma jirripproduċux, fil-prinċipju, f’dan it-territorju. Dan l-Istat Membru jindika li t-territorju tiegħu jinsab mill-inqas 300 kilometru l-bogħod mill-passaġġ tal-għasafar li jpassu mill-Mediterran u li l-flussi migratorji tal-gamiem u tas-summien ivarjaw skont il-perijodu tas-sena. Għalhekk, dawn iż-żewġ speċi ġeneralment ma jpassux minn fuq Malta matul il-ħarifa u, meta jagħmlu dan, jgħaddu biss minn fuq parti mit-territorju, matul perijodu qasir bejn l-aħħar ta’ Awwissu u l-aħħar ta’ Settembru, u xi drabi mingħajr ma jieqfu f’dan it-territorju. Għall-kuntrarju, matul il-perijodu tar-rebbiegħa, il-migrazzjoni ta’ dawn iż-żewġ speċi ta’ għasafar tkun ħafna iktar sostanzjali u tkun mifruxa mal-gżejjer Maltin kollha.
41
Ir-Repubblika ta’ Malta żżid li iktar minn 80% tal-kaċċaturi Maltin jipprattikaw il-kaċċa biss fuq art li tkun tagħhom stess u li projbizzjoni totali tal-kaċċa fir-rebbiegħa għall-ispeċi ta’ għasafar ikkonċernati twassal, fil-prattika, għal projbizzjoni totali tal-kaċċa għal dawn iż-żewġ speċi.
42
Dan l-Istat Membru jsostni li anki jekk jiġu previsti, kif tissuġġerixxi l-Kummissjoni, iktar spazji naturali ta’ mistrieħ, dan ma jbiddilx is-sitwazzjoni u jindika li l-ispazji ta’ mistrieħ diġà maħluqa jkopru 4.5% tas-superfiċji tal-gżejjer, jiġifieri 1434.2ettaru.
43
Ir-Repubblika ta’ Malta tqis ukoll li l-konservazzjoni tal-gamiem u tas-summien ma tinsabx fi stat sfavorevoli. Hija ssostni li l-Unjoni Internazzjonali għall-Konservazzjoni tan-Natura (UICN) ikklassifikat dawn l-ispeċi, fl-2007, fil-kategorija msejħa ta’ “preokkupazzjoni minuri”. Hija tqis li l-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa fit-territorju tagħha ma jista’ jkollu ebda impatt fuq l-istat tal-konservazzjoni peress li huma biss kwantitajiet żgħar ħafna li jkunu suġġetti għall-kaċċa, fatt dan li l-Kummissjoni kkontestat biss fir-replika tagħha. Dan l-Istat Membru jżid li ma teżisti ebda prova xjentifika li turi li, fl-Ewropa, il-prattiki attwali tal-kaċċa għandhom impatt dannuż fuq il-popolazzjoni tal-għasafar u li t-tnaqqis li jista’ jkun hemm f’din il-popolazzjoni għandu jiġi imputat lil kawżi oħra, bħaż-żieda fis-superfiċji tal-art iddedikata għall-agrikoltura.
44
Ir-Repubblika ta’ Malta tispeċifika li l-osservanza tal-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9 tad-Direttiva għandha tiġi evalwata fil-livell ta’ kull Stat Membru.
45
Dan l-Istat Membru jsostni li l-Kummissjoni kisret l-aspettattivi leġittimi li hija kienet ħolqot matul in-negozjati tal-adeżjoni fir-rigward tal-possibbiltà, għal dan l-Istat Membru, li jawtorizza l-kaċċa għas-summien u għall-gamiem matul il-perijodu tar-rebbiegħa skont l-Artikolu 9.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
46
Skont l-Artikolu 7(1) tad-Direttiva, l-ispeċi elenkati fl-Anness II tagħha jistgħu jkunu suġġetti għal atti ta’ kaċċa fil-kuntest tal-leġiżlazzjoni nazzjonali. Madankollu, l-Artikolu 7(4) jipprovdi, b’mod partikolari, li, meta jkunu involuti speċi migratorji, l-Istati Membri għandhom jiżguraw, b’mod partikolari, li dawn ma jkunux suġġetti għall-kaċċa matul ir-ritorn tagħhom lejn il-postijiet tat-trobbija tagħhom.
47
F’dan il-każ, is-summien u l-gamiem jaqgħu taħt id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7(1) u (4) tad-Direttiva u, għaldaqstant, dawn iż-żewġ speċi ma għandhomx ikunu suġġetti għall-kaċċa matul ir-ritorn tagħhom lejn il-postijiet tat-trobbija tagħhom.
48
Madankollu, filwaqt li josservaw il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva, l-Istati Membri jistgħu jidderogaw mill-obbligi tagħhom taħt l-Artikolu 7 ta’ din id-direttiva. Din hija sistema ta’ derogi li, għaldaqstant, għandha tiġi interpretata b’mod strett, u li, sabiex tkun implementata, huma l-Istati Membri li għandhom jistabbilixxu li l-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tagħha huma sodisfatti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-8 ta’ Ġunju 2006, WWF Italia et, C-60/05, Ġabra p. I-5083, punt 34).
49
Fost il-kundizzjonijiet li għandhom jiġu sodisfatti sabiex l-Istati Membri jkunu jistgħu jużaw din is-sistema ta’ derogi tinsab, fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva, il-kundizzjoni marbuta mal-assenza ta’ soluzzjoni oħra sodisfaċenti.
50
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet b’mod kostanti li din il-kundizzjoni ma tkunx sodisfatta meta l-perijodu tal-kaċċa miftuħ bħala deroga jikkoinċidi bla bżonn mal-perijodi li matulhom id-Direttiva hija intiża li tistabbilixxi protezzjoni partikolari. Tali bżonn ma jkunx preżenti, b’mod partikolari, jekk l-uniku għan tal-miżura li tawtorizza l-kaċċa bħala deroga jkun li testendi l-perijodi tal-kaċċa għal ċerti speċi tal-għasafar f’territorji li fihom dawn tal-aħħar ikunu diġà jinsabu matul il-perijodi tal-kaċċa stabbiliti skont l-Artikolu 7 tad-Direttiva (ara s-sentenzi Ligue pour la protection des oiseaux et, iċċitata iktar ’il fuq, punt 16, u tad-9 ta’ Ġunju 2005, Il-Kummissjoni vs Spanja, C-135/04, Ġabra p. I-5261, punt 19).
51
Mill-ġurisprudenza jirriżulta li tali bżonn lanqas ma jkun preżenti meta l-ispeċi kkonċernati jkunu effettivament jinsabu fil-ħarifa fit-territorji miftuħa għall-kaċċa fir-rebbiegħa anki jekk ikunu jinsabu fi kwantitajiet kunsiderevolment iżgħar milli jkunu jinsabu fir-rebbiegħa, sakemm dawn il-kwantitajiet ma jkunux negliġibbli (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Finlandja, iċċitata iktar ’il fuq, punti 35 u 43).
52
F’dan il-każ, mill-proċess u, b’mod partikolari, mir-rapporti annwali mibgħuta mir-Repubblika ta’ Malta lill-Kummissjoni skont l-Artikolu 9(3) tad-Direttiva, jirriżulta li l-gamiem u s-summien jinsabu f’ċerti żoni tat-territorju ta’ dan l-Istat Membru matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa.
53
Barra minn hekk, anki jekk, kif jallega l-imsemmi Stat Membru, iż-żoni fejn ikunu jinsabu ż-żewġ speċi kkonċernati matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa huma iktar limitati minn dawk fejn ikunu jinsabu dawn iż-żewġ speċi matul il-migrazzjoni tar-rebbiegħa, dawn iż-żoni ma tantx jinsabu l-bogħod miż-żoni tal-aħħar u, fuq kollox, mill-proċess ma jirriżultax li ż-żoni fejn ikunu jinsabu dawn l-ispeċi matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa mhumiex faċilment aċċessibbli għall-kaċċaturi f’dan il-perijodu.
54
Għaldaqstant, iż-żewġ speċi inkwistjoni huma effettivament preżenti fil-ħarifa fit-territorji miftuħa għall-kaċċa fir-rebbiegħa.
55
Madankollu, waħedha, din il-konstatazzjoni mhijiex biżżejjed sabiex jiġi kkunsidrat li teżisti “soluzzjoni oħra sodisfaċenti” fis-sens tal-Artikolu 9(1) tad-Direttiva.
56
Fil-fatt, il-leġiżlatur Komunitarju, meta uża l-espressjoni “soluzzjoni oħra sodisfaċenti”, ma kellux l-intenzjoni jeskludi l-użu tad-deroga prevista fl-Artikolu 9(1)(ċ) tad-Direttiva fil-każ li jkun hemm possibbiltà kwalunkwe ta’ kaċċa matul il-perijodi tal-kaċċa awtorizzati taħt l-Artikolu 7 tad-Direttiva, iżda kellu l-intenzjoni jippermetti li ssir deroga minn din id-dispożizzjoni, sa fejn ikun strettament meħtieġ, fil-każ li l-possibbiltajiet ta’ kaċċa disponibbli matul dawn il-perijodi, f’dan il-każ il-ħarifa, jkunu tant limitati li jintilef il-bilanċ mixtieq mid-Direttiva bejn il-protezzjoni tal-ispeċi u ċerti attivitajiet ta’ rikreazzjoni.
57
Madankollu, mid-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 9 tad-Direttiva, li jagħmlu riferiment għall-kontroll strett tal-imsemmija deroga u għan-natura selettiva tal-qabdiet, kif ukoll, barra minn hekk, mill-prinċipju ġenerali ta’ proporzjonalità, jirriżulta li d-deroga li Stat Membru jkollu l-intenzjoni juża għandha tkun proporzjonata meta mqabbla mal-ħtiġijiet li jiġġustifikawha.
58
Minn dan jirriżulta li l-konstatazzjoni tal-assenza ta’ soluzzjoni oħra sodisfaċenti, jiġifieri, f’dan il-każ, tal-possibbiltajiet insuffiċjenti ta’ kaċċa fil-ħarifa, mhux talli ma tiftaħx mingħajr limiti l-possibbiltà li tiġi awtorizzata l-kaċċa fir-rebbiegħa iżda tippermetti biss li l-kaċċa tinfetaħ strettament biss sa fejn hija meħtieġa u sakemm l-għanijiet l-oħra tad-Direttiva ma jkunux mheddha.
59
Il-Qorti tal-Ġustizzja għalhekk iddeċidiet li derogi taħt l-Artikolu 9 tad-Direttiva jistgħu jiġu implementati biss jekk jiġi ggarantit li l-popolazzjoni tal-ispeċi kkonċernati ser tinżamm f’livell sodisfaċenti u li, fin-nuqqas ta’ din il-garanzija, il-kaċċa tal-għasafar ma tistax, fi kwalunkwe każ, titqies li hija raġonevoli u, għaldaqstant, li hija sfruttament ammissibbli, fis-sens tal-ħdax-il premessa tad-Direttiva (sentenza WWF Italia et, iċċitata iktar ’il fuq, punt 32).
60
F’din il-kawża, mill-proċess ippreżentat quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u, b’mod partikolari, mir-rapporti annwali mibgħuta mir-Repubblika ta’ Malta lill-Kummissjoni kif ukoll mit-trattazzjonijiet matul is-seduta jirriżulta li, matul is-snin inkwistjoni, il-kaċċaturi, matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa, setgħu jaqbdu biss kwantità negliġibbli ta’ għasafar.
61
Barra minn hekk, mhuwiex ikkontestat mill-Kummissjoni li, matul dan il-perijodu, iż-żewġ speċi ta’ għasafar inkwistjoni jkunu jinsabu biss f’parti żgħira mit-territorju ta’ dan l-Istat Membru u li l-migrazzjoni tagħhom isseħħ prinċipalment fl-aħħar ta’ Awwissu jew matul Settembru.
62
Fl-aħħar nett, mill-proċess ma jirriżultax li l-popolazzjoni ta’ dawn iż-żewġ speċi ta’ għasafar li huma suġġetti għall-kaċċa tinsab taħt livell sodisfaċenti. Mil-lista tal-ispeċi mheddha stabbilita mill-UICN jirriżulta, b’mod partikolari, li l-ispeċi inkwistjoni jinsabu fil-kategorija msejħa ta’ “preokkupazzjoni minuri”.
63
Fid-dawl ta’ dawn il-fatti partikolari ħafna, il-kaċċa għall-gamiem u għas-summien matul il-perijodu tal-kaċċa fil-ħarifa ma tistax tiġi kkunsidrata li tikkostitwixxi, f’Malta, soluzzjoni oħra sodisfaċenti, b’tali mod li l-kundizzjoni marbuta mal-assenza ta’ tali soluzzjoni, stabbilita fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva għandha, fil-prinċipju, titqies li hija sodisfatta.
64
Madankollu, għandha titqajjem il-kwistjoni ta’ jekk il-kundizzjonijiet li fihom ir-Repubblika ta’ Malta awtorizzat il-kaċċa għaż-żewġ speċi inkwistjoni fir-rebbiegħa jissodisfawx ir-rekwiżit ta’ proporzjonalità mfakkar fil-punt 58 iktar ’il fuq, kif ukoll l-erba’ kundizzjonijiet l-oħra previsti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva.
65
L-estensjoni tal-perijodu tal-kaċċa għal dawn iż-żewġ speċi migratorji permezz tal-awtorizzazzjoni li ssir kaċċa għal madwar xahrejn matul il-perijodu tar-rebbiegħa, perijodu li matulu ż-żewġ speċi suġġetti għall-kaċċa jirritornaw lejn il-postijiet tat-trobbija tagħhom, u li twassal għal rata’ ta’ mortalità tliet darbiet akbar, b’madwar 15000 għasfur maqtul, għas-summien, u tmien darbiet akbar, b’madwar 32000 għasfur maqtul, għall-gamiem, minn dik li tirriżulta mill-prattika tal-kaċċa matul il-perijodu tal-ħarifa, mhijiex soluzzjoni adegwata u strettament proporzjonali għall-għan ta’ konservazzjoni tal-ispeċi mfittex mid-Direttiva.
66
F’dawn iċ-ċirkustanzi, minkejja li ż-żewġ speċi inkwistjoni jkunu jinsabu fil-ħarifa fi kwantitajiet negliġibbli biss u għal perijodu limitat ħafna u peress li ebda att tal-kaċċa mhuwa impossibbli fil-ħarifa, meta awtorizzat il-ftuħ tal-kaċċa fir-rebbiegħa għas-summien u għall-gamiem matul diversi ġimgħat kull sena, mill-2004 sal-2007, ir-Repubblika ta’ Malta ma osservatx il-kundizzjonijiet tad-deroga prevista fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva, interpretati fid-dawl tal-prinċipju ta’ proporzjonalità u, għalhekk, naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt din id-direttiva.
67
Fl-aħħar nett, ir-Repubblika ta’ Malta tqajjem il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi minħabba l-assigurazzjoni li kienet ingħatat, matul in-negozjati li wasslu għall-adeżjoni tagħha mal-Unjoni Ewropea, li hija kienet ser tkun tista’ tkompli tawtorizza l-kaċċa għall-gamiem u għas-summien bil-kundizzjonijiet li kienu jipprevalu qabel din l-adeżjoni. Madankollu, apparti l-fatt li dan ma jirriżultax mill-proċess, dan l-argument fi kwalunkwe każ ma għandu ebda relazzjoni mal-evalwazzjoni tal-osservanza tal-kundizzjoni marbuta mal-assenza ta’ soluzzjoni oħra sodisfaċenti fis-sens tal-Artikolu 9(1) tad-Direttiva u għalhekk mhuwiex ta’ natura li jaffettwa l-konstatazzjoni, magħmula fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza, li hemm ksur ta’ din id-direttiva.
68
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, għandu jiġi kkonstatat li, billi awtorizzat il-ftuħ tal-kaċċa għas-summien (Coturnix coturnix) u għall-gamiem (Streptopelia turtur) matul il-perijodu tar-rebbiegħa tas-snin 2004 sal-2007, mingħajr ma osservat il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva, ir-Repubblika ta’ Malta naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt din id-direttiva.
Fuq l-ispejjeż
69
Skont l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Repubblika ta’ Malta tilfet, hemm lok li hija tiġi ordnata tbati l-ispejjeż, kif mitlub mill-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
Billi awtorizzat il-ftuħ tal-kaċċa għas-summien (Coturnix coturnix) u għall-gamiem (Streptopelia turtur) matul il-perijodu tal-migrazzjoni tar-rebbiegħa tas-snin 2004 sa 2007, mingħajr ma osservat il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 9(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 79/409/KEE, tat-2 ta’ April 1979, dwar il-konservazzjoni tal-għasafar selvaġġi, kif emendata, għas-snin 2004 sa 2006, bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 807/2003, tal-14 ta’ April 2003, u, għas-sena 2007, bid-Direttiva tal-Kunsill 2006/105/KE, tal-20 ta’ Novembru 2006, ir-Repubblika ta’ Malta naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt din id-direttiva.
2)
Ir-Repubblika ta’ Malta hija kkundannata għall-ispejjeż.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.