62023CJ0469
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (πέμπτο τμήμα)
της 26ης Ιουνίου 2025 (
*1
)
«Αίτηση αναιρέσεως – Ανταγωνισμός – Συγκεντρώσεις – Απόφαση με την οποία μια συγκέντρωση κηρύσσεται συμβατή προς την εσωτερική αγορά – Προσφυγή ασκηθείσα από τρίτον – Παραδεκτό – Άρθρο 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ – Ενεργητική νομιμοποίηση»
Στην υπόθεση C‑469/23 P,
με αντικείμενο αίτηση αναιρέσεως δυνάμει του άρθρου 56 του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ασκήθηκε την 21η Ιουλίου 2023,
eins energie in sachsen GmbH & Co. KG, με έδρα το Chemnitz (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τον T. Heymann και την I. Zenke, Rechtsanwälte,
αναιρεσείουσα,
όπου οι λοιποί διάδικοι είναι:
η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τους G. Meessen και I. Zaloguin, επικουρούμενους από τον T. G. Funke, Rechtsanwalt,
καθής πρωτοδίκως,
η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, εκπροσωπούμενη από τους J. Möller και R. Kanitz,
η E.ON SE, με έδρα την Έσση (Γερμανία), εκπροσωπούμενη αρχικώς από τους C. Barth, C. Grave, D.‑J. dos Santos Goncalves και R. Seifert, Rechtsanwälte, και στη συνέχεια, από τους C. Barth, A. Fuchs, C. Grave και D.‑J. dos Santos Goncalves, Rechtsanwälte,
η RWE AG, με έδρα την Έσση, εκπροσωπούμενη αρχικώς από τον U. Scholz, τον J. Siegmund και την J. Ziebarth, Rechtsanwälte, και στη συνέχεια από τον U. Scholz, τον J. Siegmund και την M. von Armansperg, Rechtsanwälte,
παρεμβαίνουσες πρωτοδίκως,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πέμπτο τμήμα),
συγκείμενο από τους M. L. Arastey Sahún, πρόεδρο τμήματος, Δ. Γρατσία, E. Regan, J. Passer (εισηγητή) και B. Smulders, δικαστές,
γενική εισαγγελέας: L. Medina
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τη γενική εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1
Με την υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως, η eins energie in sachsen GmbH & Co. KG ζητεί την αναίρεση της απόφασης του Γενικού Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 17ης Μαΐου 2023, eins energie in sachsen κατά Επιτροπής (T‑318/20, στο εξής: αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, EU:T:2023:262), με την οποία το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε ως απαράδεκτη την προσφυγή της με αίτημα την ακύρωση της απόφασης C(2019) 1711 final της Επιτροπής, της 26ης Φεβρουαρίου 2019, με την οποία μια συγκέντρωση κηρύσσεται συμβατή με την εσωτερική αγορά και με τη συμφωνία ΕΟΧ (υπόθεση M.8871 – RWE/E.ON Assets) (ΕΕ 2020, C 111, σ. 1) (στο εξής: επίδικη απόφαση).
Το ιστορικό της διαφοράς
2
Το ιστορικό της διαφοράς, όπως αυτό εκτίθεται στις σκέψεις 2 έως 11 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, μπορεί να συνοψισθεί ως εξής.
Το πλαίσιο της συγκέντρωσης
3
Η RWE AG είναι εταιρία γερμανικού δικαίου η οποία, κατά τον χρόνο κοινοποίησης της σχεδιαζόμενης πράξης συγκέντρωσης, δραστηριοποιούνταν σε όλη την αλυσίδα παροχής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των τομέων της παραγωγής, της χονδρικής προμήθειας, της μεταφοράς, της διανομής, του λιανικού εμπορίου ενέργειας, καθώς και των ενεργειακών υπηρεσιών προς τους καταναλωτές. Η RWE και οι θυγατρικές της, συμπεριλαμβανομένης της innogy SE, δραστηριοποιούνται σε διάφορα κράτη μέλη.
4
Η E.ON SE είναι εταιρία γερμανικού δικαίου η οποία, κατά τον ίδιο χρόνο, ασκούσε τις δραστηριότητές της σε όλη την αλυσίδα προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, ήτοι στην παραγωγή, τη χονδρική πώληση, τη διανομή και το λιανικό εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας. Η E.ON κατέχει και εκμεταλλεύεται εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας σε διάφορα κράτη μέλη.
5
Η πρωτοδίκως προσφεύγουσα και νυν αναιρεσείουσα (στο εξής: αναιρεσείουσα) είναι δημοτική επιχείρηση γερμανικού δικαίου η οποία παράγει ηλεκτρική ενέργεια τόσο από συμβατικές πηγές ενέργειας, δυνάμει δικής της μονάδας συμπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, όσο και από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, μέσω δικού της αιολικού πάρκου και δικών της φωτοβολταϊκών πάρκων. Οι εγκαταστάσεις παραγωγής της αναιρεσείουσας βρίσκονται στη Γερμανία.
6
Η επίμαχη εν προκειμένω συγκέντρωση εντάσσεται στο πλαίσιο μιας σύνθετης ανταλλαγής στοιχείων ενεργητικού μεταξύ της RWE και της E.ON, την οποία οι δύο εμπλεκόμενες επιχειρήσεις ανήγγειλαν στις 11 και 12 Μαρτίου 2018 (στο εξής: συνολική πράξη συγκέντρωσης). Ειδικότερα, μέσω της πρώτης πράξης συγκέντρωσης, ήτοι της επίμαχης εν προκειμένω, η RWE επιθυμεί να αποκτήσει τον αποκλειστικό ή τον από κοινού έλεγχο ορισμένων εγκαταστάσεων παραγωγής της E.ON. Η δεύτερη πράξη συγκέντρωσης συνίσταται στην απόκτηση από την E.ON αποκλειστικού ελέγχου των δραστηριοτήτων διανομής και λιανικού εμπορίου, καθώς και ορισμένων εγκαταστάσεων παραγωγής της innogy, εταιρίας την οποία ελέγχει η RWE. Η τρίτη πράξη συγκέντρωσης προβλέπει ότι η RWE θα αποκτήσει συμμετοχή ύψους 16,67 % στην E.ON.
7
Η δεύτερη πράξη συγκέντρωσης (στο εξής: πράξη M.8870) κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή την 31η Ιανουαρίου 2019. Η Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση C(2019) 6530 final, της 17ης Σεπτεμβρίου 2019, με την οποία μια συγκέντρωση κηρύσσεται συμβατή με την εσωτερική αγορά και με τη συμφωνία ΕΟΧ (υπόθεση M.8870 – E.ON/Innogy) (ΕΕ 2020, C 379, σ. 16).
8
Η τρίτη πράξη συγκέντρωσης κοινοποιήθηκε στην Bundeskartellamt (Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Συμπράξεων, Γερμανία), η οποία την ενέκρινε με απόφαση της 26ης Φεβρουαρίου 2019 (υπόθεση B8-28/19).
Η διοικητική διαδικασία
9
Στις 22 Ιανουαρίου 2019 κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 4 του κανονισμού (ΕΚ) 139/2004 του Συμβουλίου, της 20ής Ιανουαρίου 2004, για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων («Κοινοτικός κανονισμός συγκεντρώσεων») (ΕΕ 2004, L 24, σ. 1), πρόταση συγκέντρωσης μέσω της οποίας η RWE επιθυμούσε να αποκτήσει, κατά την έννοια του άρθρου 3, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του εν λόγω κανονισμού, τον αποκλειστικό ή τον από κοινού έλεγχο ορισμένων εγκαταστάσεων παραγωγής της E.ON.
10
Την 31η Ιανουαρίου 2019, η Επιτροπή δημοσίευσε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκ των προτέρων κοινοποίηση της συγκέντρωσης αυτής (υπόθεση M.8871 – RWE/E.ON Assets) (ΕΕ 2019, C 38, σ. 22) (στο εξής: πράξη M.8871), σύμφωνα με το άρθρο 4, παράγραφος 3, του κανονισμού 139/2004.
11
Στο πλαίσιο της εξέτασης της πράξης M.8871, η Επιτροπή διενήργησε έρευνα αγοράς και, βάσει αυτού, διαβίβασε ένα ερωτηματολόγιο σε ορισμένες επιχειρήσεις, πλην όμως η αναιρεσείουσα δεν έλαβε μέρος στην ως άνω έρευνα.
Η επίδικη απόφαση
12
Στις 26 Φεβρουαρίου 2019 η Επιτροπή εξέδωσε την επίδικη απόφαση, με την οποία η πράξη M.8871 κηρύχθηκε συμβατή προς την εσωτερική αγορά κατά το στάδιο εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 6, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του κανονισμού 139/2004 και στο άρθρο 57 της Συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ), της 2ας Μαΐου 1992 (ΕΕ 1994, L 1, σ. 3).
Η προσφυγή ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση
13
Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Γενικού Δικαστηρίου στις 27 Μαΐου 2020, η αναιρεσείουσα άσκησε προσφυγή με αίτημα την ακύρωση της επίδικης απόφασης.
14
Η αναιρεσείουσα προέβαλε έξι λόγους ακυρώσεως οι οποίοι αντλούνται, ο πρώτος, από εσφαλμένη κατάτμηση της ανάλυσης της συνολικής πράξης συγχώνευσης, ο δεύτερος, από παράβαση της υποχρέωσης αιτιολόγησης, ο τρίτος, από προσβολή του δικαιώματος ακρόασης, ο τέταρτος, από προσβολή του δικαιώματος αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, ο πέμπτος, από πρόδηλη πλάνη εκτίμησης και, ο έκτος, από παράβαση της υποχρέωσης επιμέλειας.
15
Με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή ως απαράδεκτη, με την αιτιολογία ότι η επίδικη απόφαση δεν αφορούσε ατομικά την αναιρεσείουσα, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, και, ως εκ τούτου, η αναιρεσείουσα δεν διέθετε ενεργητική νομιμοποίηση.
16
Συναφώς, το Γενικό Δικαστήριο επισήμανε στις σκέψεις 24 έως 31 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης τα εξής:
«24
[…] κατά πάγια νομολογία, πρόσωπα διαφορετικά από τους αποδέκτες μιας απόφασης μπορούν να ισχυριστούν ότι η απόφαση τα αφορά ατομικά μόνο εφόσον τα θίγει λόγω ορισμένων ιδιαιτέρων χαρακτηριστικών τους ή λόγω μιας πραγματικής κατάστασης που τα χαρακτηρίζει σε σχέση με κάθε άλλο πρόσωπο και έτσι τα εξατομικεύει κατά τρόπο ανάλογο προς αυτόν του αποδέκτη της εν λόγω απόφασης (βλ. απόφαση της 4ης Ιουλίου 2006, easyJet κατά Επιτροπής, T‑177/04, EU:T:2006:187, σκέψη 34 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
25
Στην περίπτωση απόφασης που διαπιστώνει ότι μια συγκέντρωση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά, και όσον αφορά μια τρίτη επιχείρηση, πρέπει να καθοριστεί αν η εν λόγω απόφαση αφορά ατομικά την επιχείρηση αυτή με βάση, αφενός, τη συμμετοχή της στη διοικητική διαδικασία και, αφετέρου, τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά. Μολονότι η απλή συμμετοχή στη διαδικασία δεν αρκεί βεβαίως, αφ’ εαυτής, για να αποδειχθεί ότι η απόφαση αφορά ατομικά την αναιρεσείουσα, ιδίως στον τομέα των συγκεντρώσεων των οποίων η ενδελεχής εξέταση απαιτεί τακτική επαφή με πολλές επιχειρήσεις, εντούτοις, η ενεργός συμμετοχή της στη διοικητική διαδικασία αποτελεί στοιχείο που λαμβάνεται κατά κανόνα υπόψη από τη νομολογία στον τομέα του ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένου του ειδικότερου τομέα του ελέγχου των συγκεντρώσεων, για να θεμελιωθεί, σε συνδυασμό με άλλες ειδικές περιστάσεις, το παραδεκτό της προσφυγής της. (βλ. απόφαση της 4ης Ιουλίου 2006, easyJet κατά Επιτροπής, T‑177/04, EU:T:2006:187, σκέψη 35 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
26
Βάσει της νομολογίας που υπομνήσθηκε στη σκέψη 25 ανωτέρω, το Γενικό Δικαστήριο έλαβε μέτρο οργάνωσης της διαδικασίας και κάλεσε τους διαδίκους να υποβάλουν, κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τον λόγο απαραδέκτου που επροτίθετο να εξετάσει αυτεπαγγέλτως.
27
Επισημαίνεται ότι η προσφεύγουσα απέστειλε επιστολή στην Επιτροπή στις 18 Φεβρουαρίου 2019, αλλά η επιστολή αυτή περιείχε μόνον, αντιθέτως προς τους ισχυρισμούς της προσφεύγουσας, παρατηρήσεις επί της [πράξης] M.8870. Επιπλέον, δεν μετέσχε στην έρευνα αγοράς που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διαδικασίας σχετικά με την [πράξη] M.8871, αλλά στη διαδικασία σχετικά με την [πράξη] M.8870. Όσον αφορά τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε μεταξύ της προσφεύγουσας και της Επιτροπής στις 15 Απριλίου 2019, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι πραγματοποιήθηκε μετά την έκδοση της [επίδικης] απόφασης και αφορούσε, εν πάση περιπτώσει, την [πράξη] M.8870. Αντιθέτως, από τη δικογραφία δεν προκύπτει ότι η προσφεύγουσα απέστειλε έγγραφο στην Επιτροπή προκειμένου να της υποβάλει παρατηρήσεις επί της [πράξης] M.8871 ή προκειμένου να της γνωστοποιήσει τη βούλησή της να μετάσχει στη σχετική διαδικασία πριν από την έκδοση της [επίδικης] απόφασης.
28
Συναφώς, είναι αληθές ότι, στο πλαίσιο της απάντησής της στον τρίτο λόγο ακυρώσεως, ο οποίος αφορά προσβολή του δικαιώματος ακροάσεως της προσφεύγουσας, η Επιτροπή υποστηρίζει, στο υπόμνημα αντικρούσεως, ότι δόθηκε στην προσφεύγουσα η δυνατότητα να μετάσχει πλήρως στη διαδικασία, ιδίως μέσω της έρευνας αγοράς στην οποία απάντησε, και ότι η προσφεύγουσα έτυχε ακροάσεως από την ίδια. Εντούτοις, η Επιτροπή διευκρίνισε, κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, ότι επρόκειτο για εκ παραδρομής λάθος στο δικόγραφό της και ότι η προσφεύγουσα ούτε μετέσχε στην έρευνα αγοράς ούτε έτυχε ακροάσεως από την Επιτροπή κατόπιν σχετικού αιτήματος της προσφεύγουσας.
29
Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η προσφεύγουσα δεν μετέσχε στη διοικητική διαδικασία.
30
Επιπλέον, κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η προσφεύγουσα δεν προέβαλε κανένα άλλο επιχείρημα προκειμένου να αποδείξει ότι απευθύνθηκε στην Επιτροπή προκειμένου να μετάσχει στο διοικητικό στάδιο.
31
Καθόσον η προσφεύγουσα δεν είχε ενεργό συμμετοχή στη διαδικασία σχετικά με την [πράξη] M.8871 και λαμβανομένου επιπλέον υπόψη ότι δεν συντρέχει κάποια ειδική περίσταση όσον αφορά τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η [επίδικη] απόφαση δεν την αφορά ατομικά, κατά την έννοια της νομολογίας που υπομνήσθηκε στη σκέψη 25 ανωτέρω.»
Η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου και τα αιτήματα των διαδίκων στο πλαίσιο της αναιρετικής διαδικασίας
17
Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου την 21η Ιουλίου 2023, η αναιρεσείουσα άσκησε την υπό κρίση αναίρεση.
18
Την ίδια ημέρα, η αναιρεσείουσα, η οποία, εξάλλου, είχε ασκήσει, το 2021, προσφυγή ακυρώσεως κατά της απόφασης C(2019) 6530 final (υπόθεση T‑59/21), η οποία εξακολουθούσε να εκκρεμεί ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου την 21η Ιουλίου 2023, ζήτησε την αναστολή της εξέτασης της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως μέχρι την έκδοση της απόφασης του Γενικού Δικαστηρίου επί της εν λόγω προσφυγής.
19
Με απόφαση της 19ης Σεπτεμβρίου 2023, ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου, αφού άκουσε τους διαδίκους επί της ως άνω αιτήσεως αναστολής καθώς και επί της ενδεχόμενης συνεκδίκασης εννέα αιτήσεων αναιρέσεως –μεταξύ των οποίων και η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως– στις υποθέσεις C‑464/23 P, C‑465/23 P, C‑466/23 P, C‑467/23 P, C‑468/23 P, C‑469/23 P, C‑470/23 P, C‑484/23 P και C‑485/23 P, οι οποίες ασκήθηκαν κατά των αποφάσεων του Γενικού Δικαστηρίου στις υποθέσεις T‑312/20, T‑313/20, T‑314/20, T‑315/20, T‑317/20, T‑318/20, T‑319/20, T‑320/20 και T‑321/20, απέρριψε την εν λόγω αίτηση αναστολής και διέταξε τη συνεκδίκαση μόνον των αιτήσεων αναιρέσεως στις υποθέσεις C‑464/23 P, C‑465/23 P, C‑467/23 P, C‑468/23 P και C‑470/23 P που αφορούν αποφάσεις του Γενικού Δικαστηρίου εκδοθείσες επί της ουσίας, αποκλειομένων των τεσσάρων άλλων αιτήσεων αναιρέσεως, μεταξύ των οποίων η υπό κρίση αίτηση, που ασκήθηκαν κατά των αποφάσεων του Γενικού Δικαστηρίου με τις οποίες απορρίφθηκαν οι οικείες προσφυγές ως απαράδεκτες.
20
Η αναιρεσείουσα ζητεί από το Δικαστήριο:
–
να αναιρέσει την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση και να ακυρώσει την επίδικη απόφαση,
–
επικουρικώς και εν πάση περιπτώσει να αναπέμψει την υπόθεση στο Γενικό Δικαστήριο, προκειμένου αυτό να αποφανθεί επί της διαφοράς,
–
να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα, συμπεριλαμβανομένων των εξόδων της αναιρεσείουσας για την αμοιβή των δικηγόρων και των δαπανών μετακίνησης στο πλαίσιο της διαδικασίας ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου.
21
Η Επιτροπή και οι λοιποί μετέχοντες στη διαδικασία ζητούν από το Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την αίτηση αναιρέσεως και
–
να καταδικάσει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα.
Επί της αιτήσεως αναιρέσεως
22
Προς στήριξη της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα προβάλλει έξι λόγους αναιρέσεως, οι οποίοι αφορούν παράβαση της υποχρέωσης αιτιολόγησης, παραμόρφωση των πραγματικών περιστατικών και προσβολή των διαδικαστικών δικαιωμάτων της (πρώτος λόγος), εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ (δεύτερος λόγος), παράλειψη εφαρμογής του άρθρου 101 ΣΛΕΕ (τρίτος λόγος), εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 3 του κανονισμού 139/2004 (τέταρτος λόγος), εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 2 του κανονισμού αυτού (πέμπτος λόγος) και παραβίαση των αρχών της κατανομής του βάρους απόδειξης (έκτος λόγος).
23
Πρέπει να εξεταστεί κατ’ αρχάς ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως και στη συνέχεια ο πρώτος λόγος αναιρέσεως.
Επί του δευτέρου λόγου αναιρέσεως, ο οποίος αφορά εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ
Επί του πρώτου σκέλους
– Επιχειρήματα των διαδίκων
24
Με το πρώτο σκέλος του δευτέρου λόγου αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα υποστηρίζει ότι, στην περίπτωση απόφασης με την οποία διαπιστώνεται η συμβατότητα πράξης συγκέντρωσης προς την εσωτερική αγορά, δεν είναι αναγκαίο, προκειμένου να θεωρηθεί ότι η εν λόγω απόφαση αφορά ατομικά τρίτη επιχείρηση, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, να έχει συμμετάσχει τυπικώς η επιχείρηση αυτή στη διοικητική διαδικασία. Αρκεί, από διαδικαστικής απόψεως, να έχουν χορηγηθεί στην ως άνω επιχείρηση δικαιώματα συμμετοχής, ενημέρωσης και διαβούλευσης σε περίπτωση ενδεχόμενης προσβολής των περιουσιακών συμφερόντων της.
25
Πλην όμως, το Γενικό Δικαστήριο στηρίχθηκε αποκλειστικά, στις σκέψεις 27 έως 31 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, στην έλλειψη τυπικής συμμετοχής της αναιρεσείουσας στη διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8871. Μολονότι η συμμετοχή σε διαδικασία μπορεί να ληφθεί υπόψη ως ένδειξη προκειμένου να καθοριστεί αν μια πράξη αφορά ατομικά ένα πρόσωπο, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, η συμμετοχή αυτή δεν μπορεί να συνιστά επιτακτική προϋπόθεση στην περίπτωση σύνθετης πράξης η οποία πραγματοποιείται σε πλείονα στάδια, όπως μια συνολική πράξη συγκέντρωσης. Καθοριστικής σημασίας είναι ότι, μέσω μελέτης που εκπόνησε μια επιχείρηση παροχής οικονομικών συμβουλών σχετικά με τον Residual Supply Index (δείκτη εναπομείνουσας προμήθειας), την οποία και συγχρηματοδότησε, η αναιρεσείουσα επηρέασε το περιεχόμενο της επίδικης απόφασης, όπως επιβεβαιώνεται από το ίδιο το κείμενο της απόφασης αυτής. Επιπλέον, η Επιτροπή διαχώρισε τεχνητά τη διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8871 από τη διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8870.
26
Η Επιτροπή, υποστηριζόμενη από την E.ON και την RWE, αντικρούει τα επιχειρήματα της αναιρεσείουσας.
– Εκτίμηση του Δικαστηρίου
27
Προκαταρκτικώς, υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με το άρθρο 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο δύναται να ασκήσει προσφυγή κατά απόφασης που αφορά άλλο πρόσωπο μόνον αν η εν λόγω απόφαση το αφορά άμεσα και ατομικά.
28
Συναφώς, όπως προκύπτει από πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, πρόσωπα διαφορετικά από τους αποδέκτες μιας απόφασης μπορούν να ισχυριστούν ότι η απόφαση τα αφορά ατομικά μόνον εφόσον τα θίγει λόγω ορισμένων ιδιαιτέρων χαρακτηριστικών τους ή λόγω μιας πραγματικής κατάστασης που τα χαρακτηρίζει σε σχέση με κάθε άλλο πρόσωπο και έτσι τα εξατομικεύει κατά τρόπο ανάλογο προς αυτόν του αποδέκτη της εν λόγω απόφασης (απόφαση της 14ης Σεπτεμβρίου 2023, Land Rheinland-Pfalz κατά Deutsche Lufthansa, C‑466/21 P, EU:C:2023:666, σκέψη 77 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
29
Στην περίπτωση απόφασης με την οποία διαπιστώνεται ότι μια συγκέντρωση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά, και όσον αφορά μια τρίτη επιχείρηση, πρέπει να καθοριστεί αν η εν λόγω απόφαση αφορά ατομικά την επιχείρηση αυτή με βάση δέσμη συγκλινουσών ενδείξεων ή πραγματικών περιστατικών που μπορούν να αφορούν τόσο τη συμμετοχή της επιχείρησης στη διοικητική διαδικασία όσο και τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά. Μολονότι η απλή συμμετοχή στη διαδικασία δεν αρκεί βεβαίως, αφ’ εαυτής, για να αποδειχθεί ότι η απόφαση αφορά ατομικά την αναιρεσείουσα, ιδίως στον τομέα των συγκεντρώσεων των οποίων η ενδελεχής εξέταση απαιτεί τακτική επαφή με πολλές επιχειρήσεις, εντούτοις, η ενεργός συμμετοχή της στη διοικητική διαδικασία αποτελεί στοιχείο που λαμβάνεται κατά κανόνα υπόψη από τη νομολογία στον τομέα του ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένου του ειδικότερου τομέα του ελέγχου των συγκεντρώσεων, για να θεμελιωθεί, σε συνδυασμό με άλλες ειδικές περιστάσεις, το παραδεκτό της προσφυγής της. Επιπλέον, η παρούσα και μελλοντική θέση τρίτης επιχείρησης, όσον αφορά πράξη συγκέντρωσης σε αγορά στην οποία μπορεί να έχει αντίκτυπο η εν λόγω πράξη, πρέπει να επηρεάζεται ουσιωδώς προκειμένου η απόφαση με την οποία διαπιστώνεται η συμβατότητα της ως άνω πράξης προς την εσωτερική αγορά να μπορεί να αφορά ατομικά την επιχείρηση αυτή (πρβλ. απόφαση της 31ης Μαρτίου 1998, Γαλλία κ.λπ. κατά Επιτροπής, C‑68/94 και C‑30/95, EU:C:1998:148, σκέψεις 54 έως 56 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
30
Επομένως, στις εκτιμήσεις που εκτίθενται στις σκέψεις 24 και 25 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης και επαναλαμβάνουν κατ’ ουσίαν τη νομολογία αυτή –από την οποία προκύπτει ότι μόνον η συμμετοχή στη διοικητική διαδικασία δεν αρκεί για να θεωρηθεί ότι μια τρίτη επιχείρηση θίγεται ατομικά, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ– το Γενικό Δικαστήριο δεν υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο.
31
Εν συνεχεία, το Γενικό Δικαστήριο διαπίστωσε, στη σκέψη 29 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, ότι η αναιρεσείουσα δεν είχε μετάσχει στη σχετική με την πράξη M.8871 διαδικασία και προσέθεσε, στη σκέψη 30, ότι δεν είχε προβάλει, κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, κανένα επιχείρημα προκειμένου να αποδείξει ότι είχε απευθυνθεί στην Επιτροπή προκειμένου να μετάσχει στην εν λόγω διαδικασία. Η δε αναιρεσείουσα δεν αμφισβητεί τις διαπιστώσεις αυτές του Γενικού Δικαστηρίου.
32
Όσον αφορά το επιχείρημα της αναιρεσείουσας ότι δεν είναι καθοριστικής σημασίας το ζήτημα της τυπικής συμμετοχής της στη διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8871, αλλά συγκεκριμένα η επιρροή της, μέσω της μελέτης που μνημονεύεται στη σκέψη 25 της παρούσας απόφασης, επί του περιεχομένου της επίδικης απόφασης, τονίζεται ότι, στις αιτιολογικές σκέψεις 59 έως 65 της επίδικης απόφασης, η Επιτροπή εξέτασε ασφαλώς διάφορες μελέτες σχετικά με τον Residual Supply Index, οι οποίες της υποβλήθηκαν τόσο από τις μετέχουσες στη συγκέντρωση επιχειρήσεις όσο και από τρίτους. Εντούτοις, το γεγονός και μόνον ότι η αναιρεσείουσα συγχρηματοδότησε μία από τις μελέτες αυτές δεν αρκεί για να θεωρηθεί ότι μετέσχε ενεργά στη διοικητική διαδικασία, κατά την έννοια της νομολογίας που υπομνήσθηκε στη σκέψη 29 της παρούσας απόφασης.
33
Κατά τα λοιπά, όσον αφορά το επιχείρημα ότι η διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8871 διαχωρίστηκε τεχνητά από τη διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8870, επισημαίνεται ότι η αναιρεσείουσα δεν προβάλλει συναφώς κανένα στοιχείο βάσει του οποίου μπορεί να αποδειχθεί πλάνη περί το δίκαιο στην οποία υπέπεσε το Γενικό Δικαστήριο κατά την ερμηνεία των προϋποθέσεων του παραδεκτού που προβλέπονται στο άρθρο 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ. Πράγματι, με το επιχείρημα αυτό, η αναιρεσείουσα δεν βάλλει στην πραγματικότητα κατά συγκεκριμένων σκέψεων της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, αλλά κατά της απόφασης που έλαβε επί της ουσίας η Επιτροπή περί έγκρισης καθεμιάς από τις δύο αυτές πράξεις χωριστά. Επομένως, το εν λόγω επιχείρημα πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτο.
34
Υπό τις συνθήκες αυτές, το πρώτο σκέλος του δευτέρου λόγου αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί.
Επί του δευτέρου σκέλους
– Επιχειρήματα των διαδίκων
35
Με το δεύτερο σκέλος του δευτέρου λόγου αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα προβάλλει, πρώτον, ότι το Γενικό Δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη ότι η προϋπόθεση κατά την οποία η πράξη της οποίας ζητείται η ακύρωση πρέπει να αφορά ατομικά ένα πρόσωπο μπορεί να αποδειχθεί από «άλλες ειδικές περιστάσεις». Ειδικότερα, το Γενικό Δικαστήριο παρέλειψε να εξετάσει τα στοιχεία που προέβαλε στο δικόγραφο της προσφυγής της, όπως τις ιδιαιτερότητες της αγοράς, το σημαντικό ύψος των επενδύσεων που είχε πραγματοποιήσει, τη θέση της ως άμεσης ανταγωνίστριας της RWE ή ακόμη τις συνέπειες της συγκέντρωσης επί της ανταγωνιστικής της θέσης.
36
Δεύτερον, η αναιρεσείουσα υποστηρίζει ότι, σε περίπτωση που υπάρχουν πλείονες προσφεύγοντες, το παραδεκτό μιας προσφυγής στο σύνολό της θεμελιώνεται όταν η απόφαση αφορά ατομικά έναν μόνον από τους προσφεύγοντες και προσθέτει ότι το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση προσφυγών που ασκούνται χωριστά από πλείονες προσφεύγοντες. Επομένως, κατά την αναιρεσείουσα, το Γενικό Δικαστήριο υπέπεσε σε πλάνη υπό το πρίσμα του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, καθόσον δεν αποφάσισε τη συνεκδίκαση της προσφυγής της με άλλες παράλληλες προσφυγές, οι οποίες κρίθηκαν παραδεκτές.
37
Η Επιτροπή, υποστηριζόμενη από την E.ON και την RWE, αντικρούει τα επιχειρήματα της αναιρεσείουσας.
– Εκτίμηση του Δικαστηρίου
38
Όσον αφορά το πρώτο επιχείρημα της αναιρεσείουσας, επισημαίνεται ότι με αυτό προσάπτει κατ’ ουσίαν στο Γενικό Δικαστήριο ότι δεν εξέτασε τα στοιχεία που προέβαλε με το δικόγραφο της προσφυγής της προκειμένου να αποδείξει την ύπαρξη, εν προκειμένω, ειδικών περιστάσεων βάσει των οποίων μπορούσε να αποδειχθεί ότι η επίδικη απόφαση την αφορούσε ατομικά.
39
Συναφώς, από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει, αφενός, ότι ο κατ’ αναίρεση έλεγχος του Δικαστηρίου έχει ως αντικείμενο, μεταξύ άλλων, να εξακριβωθεί αν το Γενικό Δικαστήριο απάντησε επαρκώς κατά νόμον στο σύνολο των επιχειρημάτων που προέβαλε ο προσφεύγων και, αφετέρου, ότι ο λόγος που αντλείται από παράλειψη του Γενικού Δικαστηρίου να απαντήσει σε πρωτοδίκως προβληθέντα επιχειρήματα ισοδυναμεί, κατ’ ουσίαν, με επίκληση παράβασης της υποχρέωσης αιτιολόγησης (απόφαση της 14ης Σεπτεμβρίου 2023, Land Rheinland-Pfalz κατά Deutsche Lufthansa, C‑466/21 P, EU:C:2023:666, σκέψη 93 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
40
Επομένως, το πρώτο επιχείρημα αφορά την υποχρέωση αιτιολόγησης που υπέχει το Γενικό Δικαστήριο, η οποία αποτελεί το αντικείμενο του πρώτου λόγου αναιρέσεως, και, κατά συνέπεια, θα εξεταστεί στο πλαίσιο του λόγου αυτού.
41
Όσον αφορά το δεύτερο επιχείρημα, κατά το οποίο η απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου περί μη συνεκδίκασης της προσφυγής της αναιρεσείουσας με άλλες προσφυγές στρεφόμενες επίσης κατά της επίδικης απόφασης, οι οποίες όμως κρίθηκαν παραδεκτές, είναι εσφαλμένη υπό το πρίσμα του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, με αποτέλεσμα να μην κριθεί παραδεκτή η εν λόγω προσφυγή, μολονότι τούτο απαιτούνταν για λόγους οικονομίας της διαδικασίας, πρέπει να παρατηρηθεί ότι η απόφαση περί συνεκδίκασης ή χωρισμού υποθέσεων συνιστά μέτρο εσωτερικής οργάνωσης του Γενικού Δικαστηρίου, το οποίο δεν υπόκειται στον έλεγχο του Δικαστηρίου (πρβλ. διάταξη της 14ης Δεκεμβρίου 1995, Hogan κατά Δικαστηρίου, C‑173/95 P, EU:C:1995:461, σκέψη 15).
42
Κατά τα λοιπά, δεδομένου ότι μια διάταξη περί συνεκδίκασης υποθέσεων δεν επηρεάζει την ανεξαρτησία και την αυτοτέλεια των υποθέσεων τις οποίες αφορά (απόφαση της 21ης Ιουνίου 2001, Moccia Irme κ.λπ. κατά Επιτροπής, C‑280/99 P έως C‑282/99 P, EU:C:2001:348, σκέψη 66), προσφυγή ασκηθείσα από προσφεύγοντα ο οποίος δεν πληροί τις προϋποθέσεις παραδεκτού του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ είναι απαράδεκτη ανεξαρτήτως ενδεχόμενης συνεκδίκασης, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 68 του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου, με άλλη προσφυγή την οποία το Γενικό Δικαστήριο έκρινε παραδεκτή.
43
Υπό τις συνθήκες αυτές, και υπό την επιφύλαξη που διατυπώθηκε στη σκέψη 40 της παρούσας απόφασης, πρέπει να απορριφθεί το δεύτερο σκέλος του δευτέρου λόγου αναιρέσεως και, κατά συνέπεια, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως στο σύνολό του.
Επί του πρώτου λόγου αναιρέσεως, ο οποίος αφορά παράβαση της υποχρέωσης αιτιολόγησης, παραμόρφωση των πραγματικών περιστατικών και προσβολή των διαδικαστικών δικαιωμάτων της αναιρεσείουσας
Επιχειρήματα των διαδίκων
44
Με το πρώτο σκέλος του πρώτου λόγου αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα προβάλλει ότι το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή της με την αιτιολογία ότι η ίδια δεν μετέσχε στη διοικητική διαδικασία σχετικά με την πράξη M.8871. Η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση δεν διευκρινίζει αν η περιουσιακής φύσεως ζημία ως προς τη θέση της στην αγορά, την οποία επικαλείται η αναιρεσείουσα, δεν ασκεί συναφώς επιρροή, ούτε για ποιον λόγο δεν ασκεί επιρροή, αλλά περιορίζεται στη μνεία, στη σκέψη 31, ότι «δεν συντρέχει κάποια ειδική περίσταση όσον αφορά τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά». Από τη σκέψη 31 δεν προκύπτει ότι το Γενικό Δικαστήριο εξέτασε κατά πόσον, δυνάμει του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, η προσβαλλόμενη πράξη μπορεί να αφορά ατομικά ένα μέρος ακόμη και αν αυτό δεν συμμετέχει τυπικώς στη διαδικασία. Η αναιρεσείουσα επικαλέστηκε τη θέση της ως άμεσης ανταγωνίστριας της RWE καθώς και τον συγκεκριμένο επηρεασμό των συμφερόντων της. Κατά την αναιρεσείουσα όμως, μια αιτιολογία η οποία δεν απαντά σε επιχειρήματα τέτοιας φύσεως είναι εσφαλμένη.
45
Με το δεύτερο σκέλος του πρώτου λόγου αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα υποστηρίζει ότι το δικόγραφο της προσφυγής της, το οποίο συμπληρώθηκε, μεταξύ άλλων, με τις γραπτές της παρατηρήσεις της 7ης Ιουλίου 2021 επί του υπομνήματος παρεμβάσεως της RWE και με τις προφορικές της παρατηρήσεις κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, περιείχε πλήρη έκθεση σχετικά με τις επενδύσεις της και το μέγεθός τους, τις ανταγωνιστικές προς την RWE δραστηριότητές της στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, τον τρόπο με τον οποίο η ως άνω απόφαση την αφορά ειδικώς, καθώς και σχετικά με τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά. Πλην όμως, με τη διαπίστωση που διαλαμβάνεται στη σκέψη 31 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, το Γενικό Δικαστήριο άφησε να εννοηθεί ότι η αναιρεσείουσα δεν είχε επικαλεστεί καμία ιδιαίτερη περίσταση, παραμορφώνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο τα επιχειρήματά της.
46
Με το τρίτο σκέλος του πρώτου λόγου αναιρέσεως, η αναιρεσείουσα προβάλλει ότι το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και αμερόληπτου δικαστηρίου στο πλαίσιο δίκαιης δίκης, το οποίο κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συνεπάγεται ότι το Γενικό Δικαστήριο λαμβάνει γνώση των παρατηρήσεων των διαδίκων και τις λαμβάνει υπόψη όταν εκδίδει την απόφασή του, ακόμη και αν δεν δεσμεύεται από το περιεχόμενο των παρατηρήσεων αυτών. Από το ως άνω δικαίωμα προκύπτει επίσης ότι το Γενικό Δικαστήριο πρέπει να εκθέτει τους κρίσιμους για την απόφανσή του λόγους και να απαντά στις αντιρρήσεις. Η υποχρέωση να καλύπτει η αιτιολογία τα επιχειρήματα των διαδίκων είναι ανάλογη της βαρύτητας μιας περίστασης ή ενός νομικού επιχειρήματος. Περαιτέρω, ο περιουσιακής φύσεως επηρεασμός αποτελεί κεντρική πτυχή του παραδεκτού επί της οποίας το Γενικό Δικαστήριο όφειλε να αποφανθεί στο πλαίσιο της αυτεπάγγελτης εξέτασής του.
47
Η Επιτροπή, υποστηριζόμενη από την E.ON και την RWE, προβάλλει ότι το Γενικό Δικαστήριο αιτιολόγησε επαρκώς τους λόγους για τους οποίους δεν επηρεάστηκε η θέση της αναιρεσείουσας στην αγορά, ικανοποιώντας τις απαιτήσεις που θέτει το Δικαστήριο όσον αφορά την αιτιολογία των αποφάσεων. Το Γενικό Δικαστήριο διευκρίνισε ότι δεν εντόπισε ειδική περίσταση σχετικά με τον επηρεασμό της εν λόγω θέσης και, κατ’ αυτόν τον τρόπο, διαπίστωσε ότι ουδόλως διαφοροποιούνταν η αναιρεσείουσα σε σχέση με τους λοιπούς ανταγωνιστές.
Εκτίμηση του Δικαστηρίου
48
Με τα τρία σκέλη του πρώτου λόγου αναιρέσεως καθώς και με το επιχείρημα που μνημονεύεται στη σκέψη 38 της παρούσας απόφασης, το οποίο διατυπώθηκε στο πλαίσιο του δεύτερου σκέλους του δεύτερου λόγου αναιρέσεως, τα οποία πρέπει να εξεταστούν από κοινού, η αναιρεσείουσα προβάλλει, στην πραγματικότητα, παράβαση εκ μέρους του Γενικού Δικαστηρίου της υποχρέωσης αιτιολόγησης που υπέχει όσον αφορά την ενεργητική της νομιμοποίηση.
49
Υπενθυμίζεται ότι, κατά πάγια νομολογία, από την αιτιολογία μιας απόφασης πρέπει να προκύπτει με σαφήνεια και χωρίς αμφισημία η συλλογιστική του Γενικού Δικαστηρίου (απόφαση της 11ης Ιουνίου 2015, EMA κατά Επιτροπής, C‑100/14 P, EU:C:2015:382, σκέψη 67 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία), δεδομένου ότι η υποχρέωση αιτιολόγησης που υπέχει το Γενικό Δικαστήριο από το άρθρο 36 και το άρθρο 53, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν του επιβάλλει να παραθέτει σκεπτικό το οποίο να εξετάζει αναλυτικά και έναν προς έναν όλους τους συλλογισμούς που διατυπώνουν οι διάδικοι. Επομένως, μολονότι η αιτιολογία μπορεί να συνάγεται εμμέσως, εντούτοις, πρέπει να παρέχει τη δυνατότητα στους μεν ενδιαφερόμενους να γνωρίζουν τους λόγους για τους οποίους το Γενικό Δικαστήριο δεν δέχθηκε τα επιχειρήματά τους, στο δε Δικαστήριο να έχει στη διάθεσή του επαρκή στοιχεία για να ασκήσει τον έλεγχό του στο πλαίσιο αιτήσεως αναιρέσεως (απόφαση της 18ης Ιουνίου 2020, Primart κατά EUIPO, C‑702/18 P, EU:C:2020:489, σκέψη 61 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
50
Εν προκειμένω, αφού υπενθύμισε, στη σκέψη 21 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, ότι, σύμφωνα με το άρθρο 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο μπορεί να ασκήσει προσφυγή κατά απόφασης που απευθύνεται σε άλλο πρόσωπο μόνον αν η εν λόγω απόφαση το αφορά άμεσα και ατομικά, το Γενικό Δικαστήριο εξέθεσε, στις σκέψεις 24 έως 31, τους λόγους στους οποίους στηρίχθηκε για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η επίδικη απόφαση δεν αφορούσε την αναιρεσείουσα ατομικά, κατά την έννοια της ως άνω διάταξης.
51
Ειδικότερα, στη σκέψη 24 της εν λόγω απόφασης, το Γενικό Δικαστήριο υπενθύμισε την πάγια νομολογία που μνημονεύεται στη σκέψη 28 της παρούσας απόφασης.
52
Στη σκέψη 25 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, το Γενικό Δικαστήριο επισήμανε ότι στην περίπτωση απόφασης που διαπιστώνει ότι μια συγκέντρωση είναι συμβατή προς την εσωτερική αγορά, και όσον αφορά μια τρίτη επιχείρηση, πρέπει να καθοριστεί αν η εν λόγω απόφαση αφορά ατομικά την επιχείρηση αυτή με βάση, αφενός, τη συμμετοχή της στη διοικητική διαδικασία και, αφετέρου, τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά. Στη σκέψη 25 επίσης, το Γενικό Δικαστήριο προσέθεσε ότι, μολονότι η απλή συμμετοχή στη διαδικασία δεν αρκεί βεβαίως, αφ’ εαυτής, για να αποδειχθεί ότι η απόφαση αφορά ατομικά την αναιρεσείουσα, ιδίως στον τομέα των συγκεντρώσεων των οποίων η ενδελεχής εξέταση απαιτεί τακτική επαφή με πολλές επιχειρήσεις, εντούτοις, η ενεργός συμμετοχή της στη διοικητική διαδικασία αποτελεί στοιχείο που λαμβάνεται κατά κανόνα υπόψη από τη νομολογία στον τομέα του ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένου του ειδικότερου τομέα του ελέγχου των συγκεντρώσεων, για να θεμελιωθεί, σε συνδυασμό με άλλες ειδικές περιστάσεις, το παραδεκτό της προσφυγής της.
53
Στη συνέχεια, το Γενικό Δικαστήριο εξέτασε, στις σκέψεις 27 έως 30 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, το ζήτημα αν μπορούσε να θεωρηθεί ότι η αναιρεσείουσα είχε μετάσχει στη σχετική με την πράξη M.8871 διαδικασία και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν είχε μετάσχει ενεργά στη διαδικασία αυτή.
54
Τέλος, στη σκέψη 31, το Γενικό Δικαστήριο επισήμανε ότι, δεδομένου ότι η αναιρεσείουσα δεν είχε ενεργό συμμετοχή στην ως άνω διαδικασία, έπρεπε να γίνει δεκτό, λαμβανομένου επιπλέον υπόψη ότι δεν συνέτρεχε ειδική περίσταση σχετικά με τον επηρεασμό της θέσης της στην αγορά, ότι η επίδικη απόφαση δεν την αφορά ατομικά.
55
Όπως όμως εκθέτει η αναιρεσείουσα προς στήριξη της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, η ίδια είχε επικαλεστεί, τόσο με το δικόγραφο της προσφυγής όσο και με τις παρατηρήσεις επί του υπομνήματος παρεμβάσεως της RWE, ορισμένα στοιχεία σχετικά με τον φερόμενο ως ουσιώδη επηρεασμό της θέσης της στην αγορά κατόπιν της πράξης M.8871, τα οποία ήταν, κατά την άποψή της, ικανά να αποδείξουν ότι η επίδικη απόφαση την αφορά ατομικά, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ.
56
Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι το Γενικό Δικαστήριο, περιοριζόμενο στη διαπίστωση ότι δεν συνέτρεχε ειδική περίσταση σχετικά με τον επηρεασμό της θέσης της αναιρεσείουσας στην αγορά, δεν παρέσχε καμία αιτιολογία, έστω και συνοπτική, που να παρέχει τη δυνατότητα στη μεν αναιρεσείουσα να κατανοήσει αν τα επιχειρήματα που προέβαλε προκειμένου να υποστηρίξει ότι η θέση της στην αγορά είχε ουσιωδώς επηρεαστεί εξετάστηκαν και, αν όντως εξετάστηκαν, για ποιους λόγους δεν κρίθηκαν κατάλληλα να αποδείξουν τον επηρεασμό αυτόν, στο δε Δικαστήριο να έχει στη διάθεσή του επαρκή στοιχεία για να ασκήσει τον έλεγχό του, όπως απαιτεί η νομολογία που υπενθυμίζεται στη σκέψη 49 της παρούσας απόφασης.
57
Υπό τις συνθήκες αυτές, το Γενικό Δικαστήριο παρέβη την υποχρέωση αιτιολόγησης που υπέχει από το άρθρο 36 και το άρθρο 53, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
58
Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως καθώς και το επιχείρημα που μνημονεύεται στη σκέψη 38 της παρούσας απόφασης, το οποίο προβλήθηκε στο πλαίσιο του δεύτερου σκέλους του δεύτερου λόγου αναιρέσεως, πρέπει να γίνουν δεκτά.
59
Κατά συνέπεια, η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση πρέπει να αναιρεθεί καθόσον το Γενικό Δικαστήριο διαπίστωσε, στη σκέψη 31, ότι δεν συνέτρεχε ειδική περίσταση σχετικά με τον επηρεασμό της θέσης της αναιρεσείουσας στην αγορά και κατέληξε στο συμπέρασμα, στη σκέψη 32 της ίδιας απόφασης, στηριζόμενο ιδίως στον ως άνω λόγο, ότι η επίδικη απόφαση δεν αφορά ατομικά την αναιρεσείουσα, με αποτέλεσμα η προσφυγή της να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
Επί της προσφυγής ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου
60
Κατά το άρθρο 61, πρώτο εδάφιο, δεύτερη περίοδος, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Δικαστήριο δύναται, σε περίπτωση αναιρέσεως της απόφασης του Γενικού Δικαστηρίου, να αποφανθεί το ίδιο οριστικά επί της διαφοράς, εφόσον είναι ώριμη προς εκδίκαση.
61
Τούτο συμβαίνει εν προκειμένω.
62
Υπενθυμίζεται, όπως προκύπτει και από τη σκέψη 29 της παρούσας απόφασης ότι, προκειμένου να εκτιμηθεί η ενεργητική νομιμοποίηση της αναιρεσείουσας, η παρούσα και μελλοντική θέση τρίτης επιχείρησης, όσον αφορά πράξη συγκέντρωσης σε αγορά στην οποία μπορεί να έχει αντίκτυπο η εν λόγω πράξη, πρέπει να επηρεάζεται ουσιωδώς ούτως ώστε η απόφαση με την οποία διαπιστώνεται η συμβατότητα της εν λόγω πράξης συγκεντρώσεως προς την εσωτερική αγορά να μπορεί να αφορά ατομικά την εν λόγω επιχείρηση. Ως προς το τελευταίο σημείο, το γεγονός και μόνον ότι μια πράξη όπως η επίδικη απόφαση δύναται να επηρεάσει κατά κάποιο τρόπο τις σχέσεις ανταγωνισμού που υφίστανται στη σχετική αγορά και ότι η ενδιαφερόμενη επιχείρηση τελούσε σε κάποια ανταγωνιστική σχέση με τον αποδέκτη της ως άνω πράξης δεν αρκεί σε καμία περίπτωση για να θεωρηθεί ότι η οικεία πράξη αφορά ατομικά την επιχείρηση αυτή (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 22ας Νοεμβρίου 2007, Ισπανία κατά Lenzing, C‑525/04 P, EU:C:2007:698, σκέψη 32).
63
Επιβάλλεται δε η διαπίστωση ότι οι εκτιμήσεις που προέβαλε η αναιρεσείουσα με την προσφυγή της ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου σε σχέση με τη θέση της στην αγορά συνίστανται, κατ’ ουσίαν, στη μνεία της μετοχικής της σύνθεσης, του αριθμού των εργαζομένων που απασχολεί, των δραστηριοτήτων της στην αγορά ή και των ιδιαιτεροτήτων της αγοράς, χωρίς εντούτοις να αποδεικνύεται με ποιον τρόπο οι εν λόγω περιστάσεις και δραστηριότητες, είτε στο πλαίσιο του ανταγωνισμού είτε στο πλαίσιο επενδύσεων, είναι ικανές να την εξατομικεύσουν κατά τρόπο ανάλογο προς τους αποδέκτες της επίδικης απόφασης. Πράγματι οι εν λόγω περιστάσεις και δραστηριότητες δύνανται να χαρακτηρίζουν οποιονδήποτε άλλο παραγωγό ενέργειας και δεν έχουν ως αποτέλεσμα να διακρίνεται η αναιρεσείουσα από τους λοιπούς ανταγωνιστές της στην αγορά.
64
Η ίδια διαπίστωση επιβάλλεται και σχετικά με τα λοιπά επιχειρήματα που προέβαλε η αναιρεσείουσα στην προσφυγή της, τα οποία αφορούν, πρώτον, την υποχρέωση της αναιρεσείουσας να αγοράζει ηλεκτρική ενέργεια από το δίκτυο προηγούμενου σταδίου προκειμένου να διασφαλίζει την ασφάλεια του εφοδιασμού των πελατών της, οι οποίοι πρέπει να υποστούν την αύξηση των σχετικών τελών που παρατηρείται κατά τα τελευταία έτη, και, δεύτερον, την ενίσχυση του ρόλου της RWE ως εταίρου των προμηθευτών ενέργειας, καθώς και σχετικά με το επιχείρημά της, το οποίο προβλήθηκε στο πλαίσιο των από 7ης Ιουλίου 2021 παρατηρήσεών της επί του υπομνήματος παρεμβάσεως της RWE και αντλείται από τη δημιουργία ενός «κολοσσού στον τομέα της παραγωγής που βλάπτει τον ανταγωνισμό».
65
Επομένως, η αναιρεσείουσα δεν απέδειξε ότι η θέση της στην αγορά επηρεάζεται ουσιωδώς από την οικεία πράξη συγκέντρωσης. Εξάλλου, από τη σκέψη 29 της παρούσας απόφασης προκύπτει ότι ακόμη και η ενεργός συμμετοχή στη διοικητική διαδικασία που αφορά μια πράξη συγκέντρωσης, συμμετοχή η οποία άλλωστε δεν αποδείχθηκε εν προκειμένω, όπως συνάγεται από τις σκέψεις 31 και 32 της παρούσας απόφασης, δεν αρκεί για να αποδειχθεί ότι απόφαση με την οποία κηρύσσεται η εν λόγω πράξη συμβατή προς την εσωτερική αγορά αφορά μια επιχείρηση ατομικά, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ.
66
Κατά συνέπεια, η αναιρεσείουσα δεν απέδειξε ότι η επίδικη απόφαση την αφορά ατομικά, κατά την έννοια του άρθρου 263, τέταρτο εδάφιο, ΣΛΕΕ. Δεδομένου ότι οι προϋποθέσεις του άμεσου και ατομικού επηρεασμού που προβλέπει η διάταξη αυτή είναι σωρευτικές, όπως προκύπτει από τη σκέψη 27 της παρούσας απόφασης, η προσφυγή ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
67
Υπό τις συνθήκες αυτές, παρέλκει η απόφανση επί του τρίτου έως και του έκτου λόγου αναιρέσεως, οι οποίοι περιέχουν επιχειρήματα επί της ουσίας στηριζόμενα στην εσφαλμένη παραδοχή ότι η πρωτοδίκως ασκηθείσα προσφυγή ήταν παραδεκτή.
Επί των δικαστικών εξόδων
68
Κατά το άρθρο 184, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, όταν η αίτηση αναιρέσεως είναι βάσιμη και το Δικαστήριο κρίνει το ίδιο οριστικά τη διαφορά, αυτό αποφαίνεται επί των εξόδων. Το άρθρο 138, παράγραφος 3, του εν λόγω Κανονισμού Διαδικασίας, που εφαρμόζεται στην αναιρετική διαδικασία δυνάμει του άρθρου 184, παράγραφος 1, αυτού, προβλέπει ότι σε περίπτωση μερικής ήττας των διαδίκων κάθε διάδικος φέρει τα δικαστικά έξοδά του.
69
Εν προκειμένω, δεδομένου ότι ο πρώτος λόγος αναιρέσεως της αναιρεσείουσας καθώς και το επιχείρημα που μνημονεύεται στη σκέψη 38 της παρούσας απόφασης έγιναν δεκτά και η προσφυγή ακυρώσεως απορρίφθηκε, πρέπει να κριθεί ότι κάθε διάδικος φέρει τα δικαστικά έξοδά του.
70
Το άρθρο 140, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, το οποίο επίσης εφαρμόζεται στην αναιρετική διαδικασία, ορίζει ότι τα κράτη μέλη που παρεμβαίνουν στη δίκη φέρουν τα δικαστικά έξοδά τους. Επομένως, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας φέρει τα δικαστικά έξοδά της.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πέμπτο τμήμα) αποφασίζει:
1)
Αναιρεί την απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 17ης Μαΐου 2023, eins energie in sachsen κατά Επιτροπής (T‑318/20, EU:T:2023:262).
2)
Απορρίπτει ως απαράδεκτη την προσφυγή της eins energie in sachsen GmbH & Co. KG με αίτημα την ακύρωση της απόφασης C(2019) 1711 final της Επιτροπής, της 26ης Φεβρουαρίου 2019, με την οποία μια συγκέντρωση κηρύσσεται συμβατή με την εσωτερική αγορά και με τη συμφωνία ΕΟΧ (υπόθεση M.8871 – RWE/E.ON Assets).
3)
Η eins energie in sachsen GmbH & Co. KG, η E.ON SE, η RWE AG και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φέρουν, έκαστη, τα δικαστικά έξοδά τους σχετικά με την πρωτόδικη και την αναιρετική διαδικασία.
4)
Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας φέρει τα δικαστικά έξοδά της.
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.