62005CC0020_MT
Opinion of the Advocate-General
Opinion of the Advocate-General
I – Introduzzjoni
1. Wara l-kundanna ta’ Karl Josef Wilhelm Schwibbert għal sanzjonijiet penali wara ż-żamma ta’ diski kumpatti (iktar ’il quddiem is-“CDs”) li ma kellhomx il-logo distintiv tal-korp nazzjonali inkarigat li jiġbor id-drittijiet ta’ l-awtur (Società Italiana Autori ed Editori, iktar ’il quddiem is-“SIAE”), it-Tribunale di Forlì (Italja), fuq talba ta’ l-avukat ta’ K. Schwibbert, jistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja fuq il-kompatibbiltà tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jimponi t-tqegħid tal-logo distintiv ma’ l-Artikoli 3 KE, 23 KE sa 27 KE u mad-Direttiva tal-Kunsill 83/189/KEE, tat-28 ta’ Marzu 1983, li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam ta’ l-istandards u tar-regolamenti tekniċi(2) – direttiva kkodifikata mid-Direttiva 98/34/KE tal-Parlement Ewropew u tal-Kunsill, tat-22 ta’ Ġunju 1998, li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam ta’ l-istandards u tar-regolamenti tekniċi(3), hija stess emendata mid-Direttiva 98/48/KE tal-Parlament u tal-Kunsill, ta’ l-20 ta’ Lulju 1998(4) –, id-Direttiva tal-Kunsill 92/100/KEE tad-19 ta’ Novembru 1992 dwar dritt ta’ kiri u dritt ta’ self u dwar ċerti drittijiet relatati mad-drittijiet ta’ l-awtur fil-qasam tal-proprjetà intellettwali(5) u d-Direttiva 2001/29/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta’ Mejju 2001 dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerti aspetti ta’ drittijiet ta’ l-awtur u drittijiet relatati fis-soċjetà ta’ l-informazzjoni(6) .
II – Il-kuntest ġuridiku
A – Id-dritt Komunitarju
1. It-Trattat KE
2. Skond l-Artikoli 23 KE sa 27 KE, il-Komunità hija bbażata fuq unjoni doganali li tkopri n-negozju kollu ta’ merkanziji u li tinvolvi l-projbizzjoni, bejn l-Istati Membri, ta’ dazji doganali fuq l-importazzjoni u l-esportazzjoni u tat-taxxi kollha b’effett ekwivalenti.
2. Id-direttivi
a) Id-Direttiva 92/100
3. Id-Direttiva 92/100 hija intiża sabiex timplementa protezzjoni legali armonizzata għad-dritt ta’ kiri u ta’ self u għal ċerti drittijiet relatati mad-drittijiet ta’ l-awtur fil-qasam tal-proprjetà intellettwali. Jirriżulta mill-ewwel subparagrafu ta’ l-imsemmija Direttiva 92/100 li din l-armonizzazzjoni hija intiża sabiex tneħħi d-differenzi bejn il-leġiżlazzjonijiet nazzjonali li “huma sors ta’ xkiel għall-kummerċ u tgħawwiġ tal-kompetizzjoni li jfixklu l-kisba u l-funzjonament proprju tas-suq”.
4. It-tieni subparagrafu jindika li “id-differenzi fil-protezzjoni legali jistgħu jikbru hekk kif Stati Membri jadottaw leġislazzjoni ġdida u differenti jew hekk kif il-ġurisprudenza nazzjonali li tinterpreta din il-leġislazzjoni tiżviluppa b’mod differenti”.
5. It-tielet subparagrafu jindika li “differenzi bħal dawn għandhom għalhekk ikunu eliminati skond l-għan biex jintroduċu żona mingħajr fruntieri interni kif stipulat fl-Artikolu 8a tat-Trattat sabiex hekk jistabbilixxu, skond l-Artikolu 3(f) tat-Trattat, sistema li tassigura li l-kompetizzjoni fis-suq komuni ma ssirx inġusta”.
b) Id-Direttiva 98/34, li tikkodifika d-Direttiva 83/189.
6. Skond l-Artikolu 1:
“Skond din id-Direttiva,
1) ‘prodott’, kull prodott fabbrikat b’mod industrijali u kull prodott agrikolu, inklużi prodotti mill-ħut;
2) ‘speċifikazzjoni teknika’, speċifikazzjoni li tinsab f’dokument li jistabbilixxi l-karatteristiċi meħtieġa ta’ prodott bħalma huma l-livelli ta’ kwalità, ir-riżultat tal-ħidma, is-sigurtà jew id-dimensjonijiet, inklużi l-ħtiġiet li japplikaw għall-prodott rigward l-isem li bih il-prodott jinbiegħ, it-terminoloġija, is-simboli, l-eżaminazzjoni u l-metodi ta’ l-eżaminazzjoni, l-imballaġġ, l-immarkar jew l-ittikkettjar u l-proċeduri ta’ stima tal-konformità […]
[…]
10) ‘ab[b]ozz ta’ regolament tekniku’, it-test ta’ speċifikazzjoni teknika jew ħtieġa oħra, inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi fformulati bil-għan li jsiru liġi jew li fl-aħħar isiru liġi bħala regolament tekniku, meta t-test ikun għadu fi stadju ta’ tħejjija fejn ikun għad jistgħu jsiru emendi sostanzjali.[…]”
7. L-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34 jipprovdi:
8. “1. […] l-Istati Membri għandhom jikkomunikaw fil-pront lill-Kummissjoni kull abbozz ta’ regolament tekniku […]. Għandhom ukoll iħallu lill-Kummissjoni tagħmel dikjarazzjoni dwar ir-raġunijiet li jagħmlu meħtieġa l-leġislazzjoni ta’ dan ir-regolament tekniku, fejn dawn ma jkunux diġà ġew magħmula ċari fl-abbozz.
Fejn ikun xieraq, u għajr jekk ma jkunux diġà bagħtuh b’komunika minn qabel, l-Istati Membri għandhom simultanjament jikkomunikaw it-test tad-dispożizzjonijiet bażiċi leġislattivi jew regolatorji interessati prinċipalment u direttament, jekk it-tagħrif ta’ dan it-test ikun meħtieġ biex jistma l-implikazzjonijiet ta’ l-ab[b]ozz ta’ regolament tekniku.
L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw l-abbozz mill-ġdid skond il-kondizzjonijiet ta’ hawn fuq jekk jagħmlu tibdil lill-abbozz li jkollu l-effett li jibdel b’mod sinifikanti l-iskop tiegħu, iqassru l-iskeda imfassla oriġinarjament għall-implimentazzjoni, iżidu l-ispeċifikazzjonijiet jew il-ħtiġiet jew jagħmlu lil dawn ta’ l-aħħar iktar stretti.”
9. L-Artikolu 9(1) tad-Direttiva 98/34 jipprovdi:
10. “L-Istati Membri għandhom jipposponu l-adozzjoni ta’ ab[b]ozz ta’ regolament tekniku għal tliet xhur mid-data ta’ meta l-Kummissjoni tirċievi l-komunika li hemm referenza għaliha fl-Artikolu 8(1).”
c) Id-Direttiva 98/48, li timmodifika ċerti punti tad-Direttiva 98/34.
11. Il-punt 9 ta’ l-Artikolu 1 tad-Direttiva 98/34 li sar il-punt 11 għandu jinqara kif ġej:
“11) ‛regolament tekniku’, speċifikazzjonijiet tekniċi u ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi, inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi rilevanti, li l-osservanza tagħhom hija obbligatorja, de jure jew de facto, fil-każ tat-tqegħid fis-suq, il-forniment ta’ servizz, l-istabbiliment ta’ operatur tas-servizz jew l-użu fi Stat Membru jew f’parti l-kbira minnu, kif ukoll il-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi ta’ l-Istati Membri, għajr dawk ipprovduti fl-Artikolu 10, li jipprojbixxu l-fabbrikazzjoni, l-importazzjoni, it-tqegħid fis-suq jew l-użu ta’ prodott, jew li jipprojbixxu l-forniment jew l-użu ta’ servizz, jew l-istabbiliment ta’ fornitur tas-servizz.
Ir-regolamenti tekniċi de facto
jinkludu:
– il-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi ta’ Stat Membru li jirreferu jew għall-ispeċifikazzjonijiet tekniċi jew għal ħtiġiet oħra jew għal regoli dwar is-servizzi, jew għall-kodiċijiet professjonali jew il-kodiċijiet ta’ prattika li, min-naħa tagħhom, jirreferu għall-ispeċifikazzjonijiet tekniċi jew għal ħtiġiet oħra jew għal regoli dwar is-servizzi, li l-ħarsien tagħhom jagħti preżunzjoni ta’ konformità ma’ l-obbligi imposti mil-liġijiet, mir-regolamenti jew mid-dispożizzjonijiet amministrattivi msemmija iktar ’il fuq,
– ftehim volontarji li awtorità pubblika tkun parti kontrattanti għalihom u li jipprovdu, fl-interess ġenerali, għal konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi jew ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi, għajr speċifikazzjonijiet dwar l-offerti ta’ l-akkwist pubbliku,
– speċifikazzjonijiet tekniċi jew ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi li huma marbutin ma’ miżuri fiskali jew finanzjarji li jaffettwaw il-konsum ta’ prodotti jew ta’ servizzi billi jinkoraġġixxu l-konformità ma’ dawn l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi jew il-ħtiġiet l-oħra jew ir-regoli dwar servizzi; speċifikazzjonijiet tekniċi jew ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi marbutin mas-sistemi nazzjonali tas-sigurtà soċjali mhumiex inklużi.”
d) Id-Direttiva 2001/29
12. Id-Direttiva 2001/29 tirripproduċi l-prinċipji u r-regoli stabbiliti b’mod partikolari mid-Direttiva 92/100 u timmodifikahom.
B – Id-dritt nazzjonali
13. Il-leġiżlazzjoni Taljana fir-rigward tad-drittijiet ta’ l-awtur għandha bħala bażi l-liġi Nru 633 ta’ l-1941(7) . Din il-liġi ħolqot korp pubbliku ad hoc, is-SIAE, inkarigat b’funzjoni ta’ protezzjoni, ta’ intermedjazzjoni u ta’ ċertifikazzjoni, u ppreveda xi sanzjonijiet penali għal ċertu aġir mhux awtorizzat (kummerċjalizzazzjoni, riproduzzjoni). Hija wkoll stabbilixxiet l-obbligu tat-tqegħid tal-logo distintiv SIAE.
14. Il-liġi Nru 121/87 tas-27 ta’ Marzu 1987(8) estendiet l-obbligu tat-tqegħid tal-logo distintiv SIAE u l-possibbiltà ta’ sanzjonijiet penali għal medja oħra.
15. Id-Digriet leġiżlattiv Nru 685/94 tas-16 ta’ Novembru 1994 (9), ħassar il-liġi Nru 121/87. Skond l-Artikolu 171(b)(c) ta’ dan l-aħħar test:
“Jista’ jingħata piena ta’ priġunerija minn tliet xhur sa tliet snin u multa ta’ bejn LIT 500 000 sa LIT 6 000 000 kull min:
[…] jbiegħ jew jikri l-vidjokasetts, kasetts tal-mużika jew kull tip ieħor ta’ medja li fih fonogrammi jew vidjogrammi ta’ ħidmiet ċinematografiċi jew awdjoviżwali jew sekwenzi ta’ imaġini f’moviment, mingħajr il-logo SIAE skond il-liġi preżenti u r-regoli ta’ eżekuzzjoni […]”
III – Il-kawża prinċipali u d-deċiżjoni preliminari
16. Fid-9 u fl-10 ta’ Frar 2000 ġew issekwestrati xi CDs mill-bini tal-kumpannija K.J.W.S. Srl, li K. Schwibbert, resident fl-Italja, huwa r-rappreżentant legali tagħha. Dawn is-CDs, issekwestrati minħabba n-nuqqas tat-tqegħid tal-logo distintiv tas-SIAE, kien fihom riproduzzjoni tax-xogħol tal-pittur Giorgio De Chirico u tal-pittur Mario Schifano. L-avukat ta’ K. Schwibbert ippreċiża waqt is-seduta quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li ċerti CDs kien fihom mużika. Barra minn hekk, dokument mehmuż ma’ l-osservazzjonijiet ta’ K. Schwibbert jindika li, mill-inqas, is-CDs li kien fihom ix-xogħol ta’ l-ewwel pittur kien fihom film. Jirriżulta wkoll mill-informazzjoni mogħtija mill-qorti tar-rinviju u mill-ispjegazzjonijiet ta’ l-avukat ta’ K. Schwibbert mogħtija waqt is-seduta quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li s-CDs kienu ġew ikkupjati fil-Ġermanja u kienu intiżi sabiex jinbiegħu lil żewġ kumpanniji Taljani sabiex iqiegħduhom fil-katalogu tagħhom.
17. Fit-23 ta’ Mejju 2001, la Procura della Repubblica presso il Tribunale di Forlì interrogat lil K. Schwibbert u rrinvijat lil dan ta’ l-aħħar quddiem it-Tribunale di Forlì.
18. Fl-14 ta’ Diċembru 2004, it-Tribunale di Forlì enfasizza fil-minuti tas-seduta li K. Schwibbert mhuwiex akkużat b’riproduzzjoni abbużiva tax-xogħol, peress li dan kellu fil-pussess tiegħu l-awtorizzazzjonijiet neċessarji, iżda biss il-fatt li s-CDs ma kellhomx il-logo distintiv SIAE.
19. It-Tribunale di Forlì kien ukoll laqa’ t-talba ppreżentata mill-avukat ta’ K. Schwibbert li ssir domanda preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja. Madankollu, id-deċiżjoni tar-rinviju kienet tinkludi sempliċiment anness ta’ l-argumenti ta’ l-avukat ta’ K. Schwibbert u ma ppreżentax domandi preċiżi. Id-deċiżjoni tniżżlet fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-21 ta’ Jannar 2005.
20. Fis-17 ta’ Lulju 2006, il-Qorti tal-Ġustizzja talbet, skond l-Artikolu 104(5) tar-Regoli tal-Proċedura, xi kjarifikazzjonijiet lill-qorti tar-rinviju kemm fir-rigward tal-kuntest fattwali u legali tal-kawża prinċipali, kemm dwar id-dispożizzjonijiet ta’ dritt Komunitarju għall-interpretazzjoni u r-raġunijiet għalfejn il-qorti ħasset il-bżonn li tistaqsi dwar l-interpretazzjoni tagħhom. Ir-risposti tiegħu waslu għand il-Qorti tal-Ġustizzja fit-8 ta’ Novembru 2006.
21. Jirriżulta mir-risposti mogħtija mit-Tribunale di Forlì li d-domandi li huwa għamel lill-Qorti tal-Ġustizzja jistgħu jiġu ppreżentati bil-mod li ġej:
“Id-dispożizzjonijiet nazzjonali fir-rigward tal-logo SIAE huma kompatibbli ma’ l-Artikoli 3 KE, 23 KE sa 27 KE, l-Artikoli 1, 8, 10 u 11 tad-Direttiva 98/34/KE tat-22 ta’ Ġunju 1998 u d-Direttivi 92/100 u 2001/29?”
22. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li tagħmel xi domandi għal risposti bil-miktub qabel is-seduti lill-Gvern Taljan u lill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej fejn staqsiethom, b’mod partikolari, sabiex jippreċiżaw l-osservazzjonijiet tagħhom fid-dawl ta’ l-ispjegazzjonijiet mogħtija mill-qorti tar-rinviju. Il-Gvern Taljan u l-Kummissjoni rrispondew bil-miktub għall-imsemmija domandi.
IV – Osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja
23. Skond K. Schwibbert, l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE jikkostitwixxi regolament tekniku li kellu jiġi nnotifikat mir-Repubblika Taljana lill-Kummissjoni skond l-Artikolu 8(1) tad-Direttiva 83/189.
24. L-obbligu tat-tqegħid ta’ dan il-logo distintiv għandu iktar in-natura ta’ miżura ta’ effett ekwivalenti peress li jikkostitwixxi ostakolu li jfixkel, għall-operaturi minn pajjiżi oħra, l-iżvilupp ta’ l-attività tagħhom fuq is-suq Taljan.
25. Barra minn hekk, it-tqegħid ta’ dan is-sinjal ma joffri l-ebda protezzjoni lill-awtur u lill-proprjetarji l-oħra tad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali. Fil-fatt, il-liġi Taljana tipprovdi sanzjonijiet penali fil-każ tan-nuqqas ta’ dan it-tqegħid, indipendentement mill-fatt li r-riproduzzjoni hija abbużiva.
26. Barra minn hekk, l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE imur kontra l-Artikoli 23 KE u 25 KE, jiġifieri l-projbizzjoni ta’ dazji doganali u ta’ taxxi b’effett ekwivalenti previsti mit-Trattat, peress li dan il-logo għandu prezz u għandu jitqiegħed fuq kull xogħol malli jidħlu fit-territorju Taljan minn pajjiż Komunitarju.
27. Fl-aħħar nett, dan l-obbligu ta’ tqegħid jikser id-Direttiva 92/100 li t-tliet l-ewwel premessi tagħha jikkonstataw id-differenza bejn l-ordnijiet ġuridiċi nazzjonali u r-riskju sussegwenti tad-distorsjoni tal-kompetizzjoni bejn l-Istati Membri.
28. Is-SIAE, li ma ppreżentatx osservazzjonijiet bil-miktub, esponiet waqt is-seduta li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo ma kienx ġie nnotifikat lill-Kummissjoni, peress li dan kien diġà ġie previst fl-liġi ta’ l-1941, li, f’dak iż-żmien, kienet tirreferi għax-xogħlijiet fuq kopja stampata. Mill-1971, sar xi ftehim bejn il-produtturi tad-diski kollha sabiex il-logo SIAE jitqiegħed fuq dawn il-kopji.
29. IS-SIAE esponiet ukoll li fiż-żmien meta seħħew il-fatti, il-liġi Taljana ma kinitx tipprevedi l-obbligu tat-tqegħid tal-logo distintiv fuq ix-xogħlijiet ta’ arti figurattiva, u dan l-obbligu kien jeżisti biss wara d-dħul fis-seħħ tal-liġi Nru 248/2000. Fil-kawża preżenti, is-CDs kellhom kontenut mużikali li kellu jkollu l-logo SIAE.
30. Fir-rigward ta’ l-Artikoli 3KE, 22 KE u 27 KE, is-SIAE issostni li l-projbizzjoni prevista fl-artikoli fir-rigward tal-ħlasijiet waqt l-importazzjoni huma imposti esklużivament fuq il-prodott importat bl-esklużjoni tal-prodott nazzjonali. Issa, il-liġi nazzjonali timponi li t-tqegħid tal-logo distintiv japplika għall-prodotti kollha, nazzjonali u importati. Għaldaqstant, dawn l-artikoli ma jikkonċernawx l-imsemmi obbligu, fejn l-għan tiegħu huwa, kif isostni wkoll il-Gvern Taljan, li jippermetti r-rikonoxximent immedjat mill-pulizija kif ukoll mill-konsumaturi tax-xogħol oriġinali mix-xogħol ikkupjat illegalment.
31. IS-SIAE żżid li d-Direttiva 92/100 ġiet trasposta fl-Italja permezz tad-Digriet Leġiżlattiv Nru 685/94. Bħala miżura ta’ applikazzjoni tad-direttiva, dan id-digriet leġiżlattiv, li, fi kliem is-SIAE, “fih regoli li jirrigwardaw il-logo distintiv”, kien ġie kkomunikat lill-Kummissjoni.
32. Fl-aħħar nett, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja riedet tirriformula mill-ġdid id-domanda preliminari fid-dawl ta’ l-Artikoli 28 KE u 30 KE, is-SIAE ssostni li l-obbligu tat-tqegħid kellu jiġi kkunsidrat bħala proporzjonali għall-għanijiet, b’mod partikolari, tal-ġlieda kontra l-ikkupjar illegali u li jiġu informati l-konsumaturi, li jistgħu jiġu suġġetti għal proċeduri penali jekk jixtru l-kopji illegali.
33. Il-Gvern Taljan jikkunsidra li d-domanda preliminari hija inammissibbli, peress li l-qorti tar-rinviju laqgħet biss it-talba kif ippreżentata mill-avukat ta’ l-akkużat. Issa, il-qorti nazzjonali kellha mill-inqas tagħti spjegazzjoni minima għar-raġunijiet li minħabba fihom d-dispożizzjonijiet ta’ dritt Komunitarju li fuqhom hija tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja kellhom bżonn ta’ interpretazzjoni.
34. Il-Gvern Taljan jesponi li s-SIAE hija impriża pubblika, li tgawdi minn monopolju legali u li l-funzjoni tagħha hija b’mod partikolari li tiġbor, kif previst mil-liġi, id-dħul li jirriżulta mit-tqegħid tal-logo tas-SIAE. Billi tipprovdi dan il-logo, is-SIAE tipprovdi servizz għall-membri tagħha tal-garanzija tal-legalità tar-riproduzzjonijiet. Dan is-servizz huwa parti mill-kuntest tal-ġlieda kontra l-ikkupjar illegali u ma jinfluwenzax bl-ebda mod il-moviment liberu tal-merkanzija. Bħas-SIAE, il-Gvern Taljan jikkunsidra li, f’kull każ, l-Artikolu 30 KE jippermetti li jiġi vvalidat l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE. Din il-miżura, billi m’għandhiex effett diskriminatorju, tosserva wkoll id-Direttiva 92/100.
35. Bħas-SIAE, il-Gvern Taljan isostni li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo previst mil-liġi Nru 121/87 ma ġiex ikkomunikat lill-Kummissjoni peress li dan l-obbligu jeżisti mill-1941, u l-introduzzjoni ta’ sanzjoni penali mhija xejn ħlief adattament għall-ħolqien ta’ medja teknoloġika ġdida fis-suq.
36. Fl-aħħar nett, il-Gvern Taljan isostni li x-xogħol kreattiv ma jistax jiġi mqabbel ma kwalunkwe oġġett ieħor li jista jiġi kkummerċjalizzat fil-Komunità peress li dan mhuwiex merkanzija. Il-logo distintiv SIAE mhuwiex bħal marka skond ir-regolamenti tekniċi tad-Direttiva 83/189, peress li dan il-logo distintiv jew din il-liċenzja tidentifika essenzjalment in-natura tax-xogħol kreattiv riprodott u għaldaqstant tal- corpus mysticum, mingħajr ma tikkaratterizza l- corpus mecchanicum, alternattivament imsejjaħ il-medja. Għaldaqstant, mhuwiex possibbli, kif għamlet il-Kummissjoni, li ssir referenza għas-sentenza BIC Benelux(10) . F’din is-sentenza, it-timbru kellu bħala għan li jinforma l-pubbliku fuq l-effetti tal-prodotti BIC fuq l-ambjent; iddeskriva b’hekk il-karatteristiċi ta’ dan il-prodott. Iżda t-timbru SIAE ma fih l-ebda deskrizzjoni tal-karatteristiċi tal-prodott. Hija sempliċiment indikazzjoni intiża għall-pulizija u għall-konsumaturi li dan it-timbru tqiegħed skond il-liġi. Konsegwentement, il-miżura hija għal kollox aċċessorja għall-għan tagħha, jiġifieri li jintwera li r-regolamenti ġew osservati.
37. Il-Kummisjsoni, wara r-risposti bil-miktub mogħtija għad-domandi bil-miktub tal-Qorti tal-Ġustizzja u l-osservazzjonijiet ippreżentati fis-seduta mill-partijiet differenti, tikkunsidra li d-domanda preliminari hija ammissibbli.
38. Il-Kummissjoni tinsisti dwar il-fatt li huwa biss l-Artikolu 2 tal-liġi Nru 121/87 li jipprevedi l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE fuq il-kasetts tal-mużika u s-CDs. Din ir-regola tikkostitwixxi regolament tekniku li kellu jiġi kkomunikat lill-Kummissjoni. Il-Kummissjoni ssemmi l-Artikolu 1(5) tad-Direttiva 83/189 (11), fis-seħħ fl-1987, li jgħid li regolamenti tekniċi huma “speċifikazzjonijiet u ħtiġijiet oħra tekniċi, inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi rilevanti, li l-osservanza tagħhom hija obbligatorja, de jure jew de facto, fil-każ tal-bejgħ fis-suq jew l-użu […]”. Issa, għall-kummerċjalizzazzjoni tal-vidjokasetts u tas-CDs fl-Italja, dan il-logo kellu jitqiegħed. Għaldaqstant, dan huwa regolament tekniku, li l-osservanza tiegħu kienet tikkostitwixxi obbligu għall-kummerċjalizzazzjoni fl-Italja.
39. Il-Kummissjoni żżid li d-Digriet Leġiżlattiv Nru 685/94 li ħassar il-liġi Nru 121/87 jikkostitwixxi l-uniku test applikabbli fiż-żmien meta seħħew il-fatti. L-Artikolu 171B(c) tiegħu jipprevedi wkoll l-obbligu, taħt piena ta’ sanzjonijiet penali, tat-tqegħid tal-logo SIAE, li wkoll kellu jkun is-suġġett ta’ komunikazzjoni lill-Kummissjoni. Dan il-logo, li seta’ jitqiegħed direttament fuq is-CDs, jew fuq l-ippakkjar estern, huwa simili għal marka. Għaldaqstant, il-każ preżenti jista’ jitqabbel mal-kawża BIC Benelux iċċitata iktar ’il fuq, fir-rigward ta’ l-aspetti fiskali. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tirreferi wkoll għas-sentenza CIA Security International(12), li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja interpretat in-nuqqas ta’ l-obbligu ta’ komunikazzjoni previst, b’mod partikolari, fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 89/189, bħala li jostakola l-applikabbiltà ta’ l-istandards tekniċi in kwistjoni u l-fatt li ma jistgħux jiġu inforzati kontra individwi.
40. Għall-argument ippreżentat waqt is-seduta mis-SIAE, li jgħid li l-Kummissjoni kellha konoxxenza ta’ l-obbligu tat-tqegħid tal-logo permezz tan-notifika tad-Digriet leġiżlattiv Nru 685/94 bħala miżura ta’ traspożizzjoni tad-Direttiva 92/100, il-Kummissjoni tirrispondi li dan l-obbligu mhuwiex miżura tat-traspożizzjoni tad-Direttiva 92/100, peress li dan l-obbligu mhuwiex neċessarju għat-traspożizzjoni tad-direttiva. Konsegwentement, in-notifika, bħala att ta’ traspożizzjoni tad-Direttiva 92/100, ma tistax tiġi kkunsidrata bħala waħda mill-każijiet previsti fl-Artikolu 10 tad-Direttiva 83/189, li jagħtu eżenzjoni lill-Istati Membri mill-obbligu ta’ notifika ta’ l-atti ta’ traspożizzjoni tad-Direttivi Komunitarji.
41. Għall-osservazzjonijiet preżenti, li l-Kummissjoni tikkunsidra bħala suffiċjenti, hija tosserva madankollu li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE ma jmurx kontra l-Artikoli 23 KE u 25 KE, peress li mhuwiex marbut mal-passaġġ tal-fruntieri iżda huwa obbligu li għandu jiġi osservat qabel il-kummerċjalizzazzjoni, u lanqas id-Direttiva 92/100, li tillimita ruħha biex tiddefinixxi l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ ċerti drittijiet iżda tħalli f’idejn l-Istati Membri l-għażla tal-mekkaniżmi sabiex jassiguraw l-osservanza ta’ dawn id-drittijiet; issa, l-obbligu tat-tqegħid tal-logo ma jistax jiġi kkunsidrat bħala mekkaniżmu.
V – Evalwazzjoni
A – L-ammissibbiltà tad-domanda preliminari
42. Minkejja l-osservazzjonijiet tal-Gvern Taljan, jiena nikkunsidra li din id-domanda preliminari hija ammissibbli. Huwa minnu li, il-fatt li l-qorti tar-rinviju limitat ruħha li jibgħat it-talba għal domanda preliminari kif ifformulata mill-avukat ta’ waħda mill-partijiet mhuwiex ideali, u ġġiegħel lill-Qorti tal-Ġustizzja tistaqsi, skond l-Artikolu 104(5) tar-Regoli ta’ Proċedura, liema dispożizzjonijiet tad-dritt Komunitarju għandhom jiġu interpretati u r-raġunijiet għalfejn il-qorti ħasset il-bżonn li titlob l-interpretazzjoni tagħhom. Madankollu ma jirriżulta minn l-ebda test u b’ mod partikolari min-nota ta’ informazzjoni fuq l-introduzzjoni tal-proċeduri preliminari mill-qrati nazzjonali(13), li l-qorti nazzjonali għandha formalment hija stess tressaq id-domanda jew domandi u tipprovdi l-informazzjoni utli kollha fuq il-kawża preżenti(14), taħt piena ta’ inammissibbiltà. Barra minn hekk, fil-kawża preżenti, il-qorti tar-rinviju, skond il-kliem tagħha stess, “tilqa’ t-talba għal deċiżjoni preliminari kif ifformulata” mill-avukat ta’ K. Schwibbert.
B – L-oriġinalità tal-liġi Taljana
43. Fil-maġġoranza ta’ l-Istati Membri, il-liġi ma tipprovdix l-obbligu tat-tqegħid tal-logo tal-korp nazzjonali inkarigat bil-ġestjoni tad-drittijiet ta’ l-awtur fuq il-medja(15) . Jekk, madankollu, dawn il-korpi jeħtieġu jew jirrakkomandaw bħala kundizzjoni ta’ l-awtorizzazzjoni tar-riproduzzjoni, li ċerti indikazzjonijiet huma pprovduti fuq il-medja(16), dawn l-indikazzjonijiet għandhom jidhru biss fuq ir-riproduzzjonijiet iżda mhuwiex meħtieġ li r-riproduzzjonijiet ikunu ta’ tip awto adeżiv mibjugħ mill-korpi in kwistjoni. Barra minn hekk, il-ħtieġa eventwali tal-korpi li jaraw li l-logo tagħhom jitqiegħed fuq ir-riproduzzjonijiet mhijiex ibbażata fuq obbligu legali iżda hija sempliċiment ibbażata fuq il-kuntratt bejn dawn il-korpi u l-proprjetarju ta’ l-awtorizzazzjoni ta’ riproduzzjoni. B’hekk, in-nuqqas ta’ tqegħid tal-logo jista’ jwassal biss għal penali ta’ natura kuntrattwali bħall-ħlas ta’ spejjeż supplementarji.
44. Is-sistema legali Taljana, billi tipprevedi sanzjonijiet penali fil-każ tan-nuqqas tat-tqegħid tal-logo tal-korp inkarigat li jiġbor id-drittijiet ta’ l-awtur, b’hekk tidher oriġinali ħafna meta mqabbla mas-sistemi ta’ Stati Membri oħra ta’ l-Unjoni Ewropea.
C – L-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE : regolament tekniku suġġett għall-obbligu ta’ komunikazzjoni
45. L-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34 jimponi fuq l-Istati Membri l-obbligu li jikkomunikaw immedjatament lill-Kummissjoni kull abbozz ta’ regolament tekniku. Is-SIAE u l-Gvern Taljan isostnu li r-Repubblika Taljana qatt ma kellha tikkomunika l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE peress li dan ma kienx regolament tekniku. Għaldaqstant, għandu jiġi eżaminat il-kunċett ta’ regolament tekniku(17) u jiġi evalwat jekk dan il-kunċett jistax jinkludi l-obbligu tat-tqegħid ta’ tali logo.
46. Skond il-Qorti tal-Ġustizzja ma jikkostitwixxux per eżempju regolamenti tekniċi dispożizzjonijiet nazzjonali li jillimitaw ruħhom sabiex jipprovdu xi kundizzjonijiet għall-istabbiliment ta’ impriżi, bħad-dispożizzjonijiet li jissuġġettaw l-eżerċizzju ta’ attività professjonali għal ftehim minn qabel(18) . Bl-istess mod, leġiżlazzjoni nazzjonali li tirrigwarda l-ħin li jagħlqu l-ħwienet, billi ma tirregolax il-karatteristiċi meħtieġa ta’ prodott, ma tikkostitwix regolament tekniku(19) .
47. B’mod kuntrarju, regoli dettaljati li jiddefinixxu l-kundizzjonijiet li jirrigwardaw it-testijiet ta’ kwalità u ta’ tħaddim tajjeb, li għandhom jiġu sodisfatti sabiex prodott ikun jista’ jiġi approvat u kkummerċjalizzat, jikkostitwixxu regolamenti tekniċi(20) . Bl-istess mod, dispożizzjonijiet li jobbligaw lill-impriżi sabiex jitolbu approvazzjoni minn qabel tal-materjal tagħhom jikkostitwixxu wkoll regolamenti tekniċi(21) . Il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat ukoll li l-kunċett ta’ speċifikazzjoni teknika tinkludi l-metodu u l-proċeduri ta’ produzzjoni fir-rigward tal-prodotti mediċinali(22) . Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat ukoll li r-regoli li huma intiżi sabiex jipprojbixxu l-approvazzjoni ta’ sustanzi li għandhom effett simpatikumimetiku għal ċerti baqar għas-simna jikkostitwixxu speċifikazzjonijiet tekniċi, billi dawn ir-regoli jinħarġu mill-awtoritajiet amministrattivi nazzjonali, japplikaw għat-totalità tat-territorju nazzjonali u huma obbligatorji għad-destinatarji tagħhom(23) . Il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Bic Benelux, indikat ukoll li marka, li għandha bħala għan li tinforma lill-pubbliku fir-rigward ta’ l-effetti fuq l-ambjent mhijiex differenti, minħabba l-fatt li hija parti minn sistema ta’ taxxa ekoloġika, minn tikketti oħra li jfakkru lill-konsumaturi dwar l-effetti tossiċi ta’ prodotti fuq l-ambjent. Għaldaqstant, tali marka ma tistax tiġi kkunsidrata bħala biss miżura ta’ akkumpanjament fiskali u għaldaqstant għandha tiġi kkomunikata(24) . Bl-istess mod, l-obbligu ta’ indikazzjoni fuq it-tiketta ta’ l-oriġini ta’ prodott għandha tiġi nnotifikata (25) . Anke dispożizzjonijiet nazzjonali li fihom projbizzjoni ta’ organizzazzjoni ta’ logħob tax-xorti permezz ta’ ċerti magni ta’ logħob awtomatiku(26), ħtiġijiet fir-rigward tat-tul u l-għoli massimu kif ukoll tal-limitazzjoni tas-saħħa tal-muturi ta’ dgħajjes użati għad-divertiment(27) jew dispożizzjonijiet leġiżlattivi nazzjonali li jipprojbixxu l-użu ta’ kull tip ta’ logħob elettriku, elettromekkaniku u eletroniku fil-postijiet pubbliċi u privati kollha, kif ukoll l-użu ta’ logħob tal-kompjuter li jinsabu f’impriżi għall-provvista ta’ servizzi internet, u li jissuġġettaw it-tmexxija ta’ dawn l-impriżi għall-għotja ta’ awtorizzazzjoni speċjali għandhom jiġu kkwalifikati bħala regolamenti tekniċi(28) .
48. Fil-kawża preżenti, kif issostni l-Kummissjoni, l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE jista’ jiġi mqabbel ma’ l-obbligu ta’ marka fil-kawża Bic Benelux (C-13/96, iċċitata iktar ’il fuq) li għandu bħala għan li jinforma lill-pubbliku fir-rigward ta’ l-effetti ta’ prodott fuq l-ambjent. Fil-fatt, fil-kawża preżenti, il-logo huwa intiż, kif indikaw is-SIAE u l-Gvern Taljan fl-osservazzjonijiet tagħhom, sabiex jinforma lill-konsumaturi u lill-pulizija li r-riproduzzjonijiet huma legali. B’hekk, kif sostniet il-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 23 tas-sentenza Bic Benelux, iċċitata iktar ’il fuq, għandu jiġi kkunsidrat li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE jikkostitwixxi, sabiex terġa tintuża t-terminoloġija użata mill-Qorti tal-Ġustizzja fl-imsemmi punt 23, “skond id-definizzjoni mogħtija lil dan il-kunċett mill-[punt 11 tad-Direttiva 98/48], regolament tekniku de jure billi ‘l-osservanza tiegħu hija obbligatorja [...] għall-kummerċjalizzazzjoni’” tal-prodott ikkonċernat u li tirrigwarda, skond id-definizzjoni mogħtija lil dan il-kunċett mill-[Artikolu 5(2) tad-Direttiva 98/34], speċifikazzjoni teknika billi r-regolament jiddefinixxi ‘il-karaterristiċi meħtieġa minn prodott, bħal per eżempju […] il-preskrizzjonijiet applikabbli għall-prodott f’dak li jirrigwarda […] il-marki u t-tikkettjar […] ’”.
49. Għaldaqstant, l-argument tal-Gvern Taljan li jgħid li x-xogħol kreattiv ma jistax jiġi mqabbel ma’ kwalunke oġġett kummerċjabbli peress li mhijiex merkanzija għandu jiġi miċħud. Iktar mill-kunċett ta’ “merkanzija”, id-Direttiva 98/34 tintrabat mal-kunċett ta’ “prodott” (29) . Issa, skond il-kliem ta’ l-Artikolu 1(1) tad-Direttiva 98/34, “kull prodott fabbrikat b’mod industrijali” jaqa’ taħt id-direttiva. M’hemmx dubju li s-CDs huma prodotti li huma ffabbrikati b’mod industrijali. Barra minn hekk, din id-Direttiva ma teskludi l-ebda settur, u b’mod partikolari x-xogħol kreattiv, mill-kamp ta’ applikazzjoni tagħha(30) . Minbarra dan, id-Direttiva 98/48 (31), adottata xahar wara d-Direttiva 98/34, testendi l-kamp ta’ applikazzjoni tagħha għas-“servizzi tal-kumpannija ta’ l-informazzjoni”, jiġifieri “ kull servizz mogħti normalment għal ħlas, b’distanza permezz ta’ mezzi eletroniċi […]”. Anki jekk dawn is-servizzi huma “xogħol kreattiv”, ma jistax jiġi sostnut li x-xogħol kreattiv ma jaqax f’setturi li fihom ir-regoli jistgħu jiġu kkwalifikati bħala regolamenti tekniċi.
50. Għaldaqstant, għandu jiġi miċħud ukoll l-argument tal-Gvern Taljan li jgħid li l-logo distintiv SIAE ma jistax jiġi mqabbel ma’ marka skond ir-regolamenti tekniċi peress li dan il-logo distintiv jidentifika essenzjalment il-karatteristiċi tax-xogħol kreattiv riprodott u għaldaqstant tal-“corpus mysticum”, mingħajr ma jikkaratterizza l-“corpus mecchanicum”, jiġifieri il-medja. Din id-distinzjoni hija effettivament illużjoni. Il-logo distintiv SIAE huwa intiż, kif ġie mfakkar, sabiex jinforma lill-konsumaturi u lill-pulizija li s-CDs ġew idduplikati fl-osservanza tad-drittijiet ta’ l-awtur. Għaldaqstant, dan il-logo jirreferi definittivament għall-medja.
51. B’hekk, skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34, li jgħid li “l-Istati Membri għandhom jikkomunikaw fil-pront lill-Kummissjoni kull abbozz ta’ regolament tekniku”, ir-Repubblika Taljana kellha tikkomunika l-obbligu tat-tqegħid tal-logo tas-SIAE, kif jirriżulta mid-dispożizzjonijiet nazzjonali fis-seħħ fiż-żmien meta seħħew il-fatti tal-kawża, jiġifieri d-Digriet Leġiżlattiv Nru 685/94.
52. Barra minn hekk, billi d-Digriet leġiżlattiv kien ġie kkomunikat bħala miżura ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 92/100 lis-SIAE, li ssostni li, f’każ li għandu jiġi kkunsidrat li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo tas-SIAE għandu jiġi kkunsidrat bħala regolament tekniku li għandu jiġi kkomunikat, il-komunikazzjoni kienet saret indirettament, għandu jiġi rreplikat li, skond il-kliem ta’ l-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34, l-Istati Membri “għandhom ukoll [jagħtu] lill-Kummissjoni […] dikjarazzjoni dwar ir-raġunijiet li jagħmlu meħtieġa l-leġislazzjoni ta’ dan ir-regolament tekniku”. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-okkażjoni tindika li l-għan ta’ din id-dispożizzjoni “huwa li jippermetti lill-Kummissjoni jkollha informazzjoni kompleta kemm jista’ jkun fuq kull abbozz ta’ regolament tekniku kemm fir-rigward tal-kontenut, il-portata u l-kuntest ġenerali tiegħu sabiex tkun tista’ teżerċita, bl-iktar mod effikaċji possibbli, is-setgħat li hija għandha skond id-Direttiva [83/189]”(32) . Għandu jiġi kkonstatat li l-ebda notifika ma saret b’dan il-mod. Din id-dispożizzjoni teħtieġ ukoll li “l-Istati Membri jikkomunikaw fl-istess ħin test tad-dispożizzjonijiet leġiżlattivi u regolamentarji bażiċi prinċipalment u direttament ikkonċernati, jekk il-konoxxenza ta’ dan it-test huwa neċessarju għall-evalwazzjoni tal-portata ta’ l-abbozz ta’ regolament tekniku”. Fir-rigward ta’ l-oriġinalità tal-liġi Taljana f’dan ir-rigward fil-konfront tad-dritt ta’ l-Istati membri l-oħra u b’kunsiderazzjoni ta’ l-għan ġenerali tad-direttiva(33), din il-komunikazzjoni ma kinitx superfluwa.
D – L-obbligu ta’ komunikazzjoni ta’ l-estensjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni ta’ regolament tekniku
53. Bħall-Gvern Taljan, is-SIAE ssostni li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo previst mil-liġi Nru 121/87 ma ġiex ikkomunikat lill-Kummissjoni peress li dan l-obbligu kien diġà previst fil-liġi ta’ l-1941 għax-xogħol fuq kopja stampata. Il-liġi Nru 121/87 tas-27 ta’ Marzu 1987, li estendiet dan l-obbligu għal setturi oħra u pprevediet sanzjonijiet penali, bħad-Digriet Leġiżlattiv Nru 685/94 tas-16 ta’ Novembru 1994 li ħassar il-liġi Nru 121/87, kienu biss adattament għall-progress teknoloġiku u l-estensjoni tas-setturi suġġetti għall-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE li konsegwentement ma ġewx ikkomunikati.
54. Madankollu, l-istess Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34 jipprevedi wkoll li “L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw l-abbozz mill-ġdid […] jekk jagħmlu tibdil lill-abbozz li jkollu l-effett li jibdel b’mod sinjifikanti l-iskop tiegħu”. Il-Qorti tal-Ġustizzja b’hekk ukoll indikat diġà li l-estensjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni ta’ regolament tekniku fuq prodotti oħra tikkonsisti f’regolament tekniku ġdid(34) .
E – L-obbligu tal-qorti nazzjonali li ma tapplikax regolament tekniku li ma ġiex ikkomunikat
55. Jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li, peress li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE ma ġiex ikkomunikat mir-Repubblika Taljana lill-Kummissjoni, l-awtoritajiet Taljani ma jistgħux jakkużaw lil K. Schwibbert li ma wettaqx dan l-obbligu.
56. Fil-fatt, fis-sentenza CIA Security International iċċitata iktar ’il fuq(35), il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li l-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 83/189 għandhom jiġu interpretati fis-sens li l-individwi jistgħu jibbażaw ruħhom fuqhom quddiem il-qorti nazzjonali, li għandha tiċħad li tapplika regolament tekniku nazzjonali li ma ġiex innotifikat skond id-direttiva. Il-Qorti tal-Ġustizzja tispjega li, minn naħa, billi jipprovdu obbligu preċiż għall-abbozzi qabel l-adozzjoni tagħhom, dawn id-dispożizzjonijiet huma, mill-perspettiva tal-kontenut tagħhom, mingħajr kundizzjoni u suffiċjentement preċiżi. Min-naħa l-oħra, interpretazzjoni tad-direttiva fis-sens li l-ksur ta’ l-obbligu ta’ notifika jikkostitwixxi difett sostantiv ta’ natura li jfixkel in-nuqqas ta’ applikabbiltà għall-individwi ta’ l-istandards tekniċi in kwistjoni u ta’ natura li jassiguraw l-effikaċja tal-kontroll Komunitarju preventiv li tipprovdi d-Direttiva sabiex tassigura l-protezzjoni tal-moviment liberu tal-merkanzija, li jikkostitwixxi l-għan tagħha(36) . Bl-istess mod, fis-sentenza tas-6 ta’ Ġunju 2002, Sapod Audic, il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li individwu jista’ jinvoka n-nuqqas ta’ notifika ta’ dispożizzjoni nazzjonali qabel ma tiġi interpretata bħala li fiha obbligu ta’ tqegħid ta’ marka jew tikketta u li għaldaqstant hija l-qorti nazzjonali li għandha tirrifjuta milli tapplika din id-dispożizzjoni(37) .
57. Jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti li l-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE, previst mid-Digriet Leġiżlattiv Nru 685/94(38), għandu jiġi kkunsidrat bħala li jikkostitwixxi regolament tekniku. Dan ir-regolament tekniku ma kienx ġie kkomunikat lill-Kummissjoni, kuntrarjament għall-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34. L-awtoritajiet Taljani għalhekk ma jistgħux jakkużaw lil K. Schwibbert li ma wettaqx tali obbligu. Għaldaqstant, mhuwiex neċessarju li tingħata risposta għad-domandi l-oħra mqajma fid-domanda preliminari peress li dan mhuwiex utli għas-soluzzjoni tal-kawża prinċipali(39) .
VI – Konklużjoni
58. Fir-rigward tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nissuġġerixxi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha tirrispondi għad-domandi mressqa mit-Tribunale di Forlì bil-mod li ġej:
“Dispożizzjonijiet nazzjonali li jimponu l-obbligu tat-tqegħid tal-logo distintiv tal-korp inkarigat bil-ġbir tad-drittijiet ta’ l-awtur joħolqu regolament tekniku li għandha tiġi kkomunikata lill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva 98/34 tal-Parlement Ewropew u tal-Kunsill, tat-22 ta’ Ġunju 1998, li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam ta’ l- istandards u tar-regolamenti tekniċi. Għandha ssir komunikazzjoni għal kull estenzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni ta’ l-imsemmi obbligu. Hija l-qorti nazzjonali li għandha tiċhad li tapplika dispożizzjoni li ma tissodisfax dan l-obbligu ta’ komunikazzjoni.”
(1) .
(2)
–	ĠU L 109, p. 8.
(3)
–	ĠU L 204, p. 37.
(4)
–	ĠU L 217, p. 18.
(5)
–	ĠU L 346, p. 61.
(6)
–	ĠU L 167, p. 10.
(7)
–	GURI Nru 166, tas-16 ta’ Lulju 1941.
(8)
–	GURI Nru 73 tat-28 ta’ Marzu 1987.
(9)
–	GURI Nru 293, tas-16 ta’ Diċembru 1994.
(10)
–	Sentenza ta’ l-20 ta’ Marzu 1997, C-13/96, Ġabra p. I-1753.
(11)
–	Il-verżjoni fis-seħħ fiż-żmien meta seħħew il-fatti, li għadha fis-seħħ illum, hija dik dal-punt 11 tad-Direttiva 98/48 (ara iktar ’il fuq, “il-kuntest ġuridiku”).
(12)
–	Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-30 ta’ April 1996, C-194/94, Ġabra p. I-2201.
(13)
–	ĠU C 143, 2005, p. 1.
(14)
–	B’hekk, fis-sentenza tat-3 ta’ Mejju 2005, Berlusconi et
(C-387/02, C-391/02 u C-403/02, Ġabra p. I-3565, p. 37), il-Qorti tal-Ġustizzja fformulat d-domandi hija stess, fid-dawl tal-motivazzjoni tad-deċizjoni tar-rinviju.
(15)
–	Il-liġi Portugiża u Rumena jipprovdu l-obbligu tat-tqegħid ta’ tali liċenzja fuq ir-riproduzzjonijiet, kemm jekk ġewx prodotti jew impurtati fis-suq nazzjonali. It-tqegħid tal-liċenzja fuq ir-riproduzzjonijiet hija kkunsidrata bħala miżura ta’ protezzjoni tad-drittijiet tal-patrimonju kontra l-ikkupjar illegali.
Fil-liġi Portugiża (Digriet-Liġi Nru 39/88, tas-6 ta’ Frar 1988, kif emendat mid-Digriet-Liġi Nru 121/2004, tal-21 ta’ Mejju 2004, Diário da República
I, Serje A, Nru 31, tas-6 ta’ Frar 1988, p. 418, emendat mid-Digriet-Liġi Nru 121/2004, tal-21 ta’ Mejju 2004, Diário da República
I, Serje A, Nru 119, tal-21 ta’ Mejju 2004, p. 3326), il-proprjetaru tad-drittijiet ta’ użu għandu jitlob mingħand l-Ispettur Ġenerali ta’ l-attivitajiet kulturali (IGAC) il-ħruġ ta’ liċenzja biex titqiegħed fuq kull kopja. Fuq il-liċenzja, li l-mudell tagħha jiġi approvat permezz ta’ deċiżjoni, tidher b’mod partikolari l-logo IGAC, it-titolu, il-klassifika u n-numru ta’ reġistrazzjoni. Għal kull liċenzja, dan il-korp jissuġġetta l-ħlas tas-somma ta’ EUR 0,18 (li magħha tiżdied taxxa li titħallas kull sena lill-Kummissjoni għall-klassifika ta’ wirjiet ta’ EUR 37,41). Id-distribuzzjoni jew l-espożizzjoni tar-riproduzzjonijiet li m’għandhomx il-liċenzja obbligatorja ta’ l-IGAC hija punibbli b’multa ta’ EUR 500 sa 3 470 meta mwettqa minn persuna fiżika u minn multa ta’ EUR 1 000 sa 3 000 meta titwettaq minn persuna ġuridika.
Il-liġi Rumena (Liġi Nru 8, ta’ l-14 ta’ Marzu 1996, dwar id-drittijiet ta’ l-awtur u d-drittijiet relatati, “Monitorul Oficial”, l-ewwel parti, Nru 60, tas-26 ta’ Marzu 1996, u Nru 843, tad-19 ta’ Settembru 2005, u d-Digriet tal-Gvern Nru 25, tas-26 ta’ Jannar 2006, dwar l-appoġġ tal-kapaċità amministrattiva ta’ l-Uffiċċju Rumen tad-Drittijiet ta’ l-Awtur (URDA), “Monitorul Oficial” l-ewwel parti, Nru 84, tat-30 ta’ Jannar 2006) jipprevedu l-obbligu ta’ tqegħid ta’ marka olografika fuq ir-riproduzzjonijiet. Din il-marka, li l-mudell tagħha huwa awtorizzat mill-URDA, tikkonsisti f’timbru adeżiv ta’ kulur fidda li fih stampa tridimensjonali kodiċi alfanumeriku u l-kliem “MOSTRA ORDA”. L-imsemmi uffiċċju jipprovdi l-marki olografiċi fuq talba u wara l-għotja ta’ attestazzjoni ta’ iskrizzjoni tar-riproduzzjoni fir-Reġistru nazzjonali tal-vidjogrammi. Il-persuna kkonċernata għandha tħallas somma proporzjonali għall-prezz ta’ bejgħ kif ukoll ħlas intiż sabiex jiġu koperti spejjeż amministrattivi. Il-kummerċjalizzazzjoni jew iż-żamma għal finijiet tal-bejgħ ta’ riproduzzjoni li m’għandhomx il-marka jikkostitwixxu kontravenzjoni punibbli b’multa.
Il-liġi Ellenika u dik Ċiprijotta jipprovdu miżuri simili, iżda qatt ma ġew adottati.
(16)
–	L-indikazzjonijiet li għandhom jidhru huma dawn : L-Awstrija : © VBK (Verwertungsgesellschaft bildender Künstler)/isem ta’ l-awtur/titolu tax-xogħol; Il-Ġermanja: © VG (Verwertungsgesellschaft BILD-KUNST) Bild-Kunst, Bonn, is-sena ta’ awtorizzazjoni ; Finlandja: isem ta’ l-awtur/© Kuvasto/sena ta’ l-awtorizzazzjoni:	© isem ta’ l-awtur BUS (Bildkonst Upphovsrätt i Sverige)/ sena ta’ l-awtorizzazzjoni; Danimarka: © isem ta’ l-awtur/COPY-DAN Billedkunst/numru tal-liċenzja; Franza:	© isem ta’ l-awtur/data tal-pubblikazzjoni tax-xogħol; Ungerija:	isem ta’ l-awtur/titolu tax-xogħol/HUNGART ©; Renju Unit:© isem ta’ l-awtur/titolu tax-xogħol/DACS (˝Design and Artists Copyright Society Limited˝)/data ta’ l-awtorizzazzjoni; Olanda: © isem ta’ l-awtur/titolu oriġinali tax-xogħol (eventwalment flimkien ma traduzzjoni)/sena ta’ kreazzjoni/c/o Beeldrecht Amsterdam/sena ta’ l-awtorizzazzjoni ; Lussemburgu : logo tas-SDRM (Société des droits de reproduction mécaniques) - SACEM (Société des auteurs, compositeurs et éditeurs musicaux); Spanja: logo tas-SGAE (La Sociedad General de Autores y Editores). L-Irlanda tirrikonoxxi wkoll tali ħtiġijiet jew rakkomandazzjonijiet.
(17)
–	Id-Direttiva 98/48, li emendat id-Direttiva 98/34, tiddefinixxi l-kunċett ta’ regolament tekniku fit-termini li ġejjin “[…]speċifikazzjonijiet tekniċi [...] inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi rilevanti, li l-osservanza tagħhom hija obbligatorja, de jure jew de facto, fil-każ tat-tqegħid fis-suq […]”. Il-kunċett ta’ speċifikazzjoni teknika hija dik iddefinita mid-Direttiva 98/34; hija “speċifikazzjoni li tinsab f’dokument li jistabbilixxi l-karatteristiċi meħtieġa ta’ prodott bħalma huma l-livelli ta’ kwalità, ir-riżultat tal-ħidma, is-sigurtà jew id-dimensjonijiet, inklużi l-ħtiġiet li japplikaw għall-prodott rigward l-isem li bih il-prodott jinbiegħ, it-terminoloġija, is-simboli, l-eżaminazzjoni u l-metodi ta’ l-eżaminazzjoni, l-imballaġġ, l-immarkar jew l-ittikkettjar u l-proċeduri ta’ stima […]”. Għandu jiġi dedott mit-terminu “bħalma huma” li din il-lista tas-speċifikazzjonijiet tekniċi ma hija bl-ebda mod eżawrjenti. Ara Fronia, J., “Transparenz und Vermeidung von Handelshemmnissen bei Produktspezifikationen im Binnenmark”, Europäische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht, Nru 4, 1996, p. 102. Fir-rigward tal-kunċett ta’ regolament tekniku, ara wkoll Lecrenier, S., “Les articles 30 et suivants CEE et les procédures de contrôle prévues par la directives 83/189/CEE”, Revue du Marché commun, Nru 283, Jannar 1985, p. 10, Bernhard A., u Madner, V., “Das Notifikationsverfahren nach der Informationsrichtlinie, Eine Auseinandersetzung im Lichte des ‘CIA-Urteils’ des EuGH”, Journal für Rechtspolitik
n° 6, p. 87, u Weber, D. M., “The notification of Directive 83/189/EEC in the field of direct and indirect taxation”, EC Tax Review, 1998, p. 276.
(18)
–	Sentenza tat-22 ta’ Jannar 2002, Canal Satélite Digital (C-390/99, Ġabra. p. I-607, punt 45), dwar il-leġiżlazzjoni Spanjola li tipprevedi l-obbligu għall-operaturi tas-servizzi ta’ aċċess kundizzjonali għat-televixin li jitniżżlu f’reġistru nazzjonali maħluq għal dan il-għan billi jindikaw fih il-mezzi tekniċi li jużaw u konsegwentement li jottjenu wara dan l-approvazzjoni amministrattiva tagħhom.
(19)
–	Sentenza ta’ l-20 ta’ Ġunju 1996, Semeraro Casa Uno et (C-418/93 sa C-421/93, C-460/93 sa C-462/93, C-464/93, C-9/94 sa C-11/94, C-14/94, C-15/94, C-23/94, C-24/94 u C‑332/94, Ġabra p. I-2975, punt 38).
(20)
–	Sentenza CIA Security International, iċċitata iktar ’il fuq, punt 26.
(21)
–	Idem, punt 30, u s-sentenza Canal Satélite Digital, iċċitata iktar ’il fuq, punt 46.
(22)
–	Sentenza tas-17 ta’ Settembru 1996, Il-Kummissjoni vs L-Italja, magħrufa bħala “Mollusques”, C-289/94, Ġabra p. I-4405, punt 51.
(23)
–	Sentenza tal-11 ta’ Mejju 1999, Albers et (C-425/97 sa C-427/97, Ġabra p. I-2947, punti 16 sa 18).
(24)
–	Sentenza ċċitata iktar ’il fuq, punt 24 (ara Levis, L., Bic Benelux SA v. Belgium State - Case C‑13/96, Review of European Community & International Environmental Law, 1997, p. 334 u 335 u Rainer, A., Internationales Steuerrecht, 1997, p. 287).
(25)
–	Sentenza tas-26 ta’ Settembru 2000, Unilever, C-443/98, Ġabra p. I-7535, punt 26, dwar liġi li tirregola l-ittikkettjar fir-rigward ta’ l-oriġini taż-żejt taż-żebbuġa fl-Italja.
(26)
–	Sentenza tal-21 ta’ April 2005, Lindberg, (C‑267/03, Ġabra p. I-3247, punt 80), (ara Segura Roda, I., “La sentencia ‘Lindberg’: el TJCE confirma y precisa su jurisprudencia relativa al procedimiento de información en materia de reglamentaciones técnicas, Directivas 83/189/CEE y 98/34/CE”, Unión Europea Aranzadi, 2005, Nru 11, p. 23).
(27)
–	Sentenza tat-8 ta’ Settembru 2005, C-500/03, Il-Kummissjoni vs Il-Portugall, (C-500/03, li mhijiex ippubblikata fil-Ġabra, punti 30 u 31).
(28)
–	Sentenza tas-26 ta’ Ottubru 2006, Il-Kumissjoni vs Il-Greċja (C-65/05, Ġabra p. I-10341, punt 61).
(29)
–	Id-direttiva tirreferi għal “dispożizzjonijiet leġislattivi, regolamentarji u amministrattivi ta’ l-Istati membri li jipprojbixxu l-manifattura, l-importazzjoni, il-kummerċ ta’ prodott [...]” (punt 9 tad-Direttiva 98/34, issostitwit mill-punt 11 tad-Direttiva 98/48).
(30)
–	B’mod kuntrarju, id-direttiva tkopri wkoll, il-prodotti agrikoli, l-alimentazzjoni tal-bniedem u ta’ l-annimali u l-prodotti mediċinali (Artikolu 1(2) tad-Direttiva 98/34).
(31)
–	Din id-direttiva tindika b’mod espress fl-Artikolu 1(2) tagħha, s-setturi esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni tagħha. Dawn huma b’mod partikolari s-servizzi tax-xandir tar-radju u tat-televixin.
(32)
–	Sentenzi tas-16 ta’ Settembru 1997, Il-Kummissjoni vs L-Italja, “Amiante”, C-279/94, Ġabra p. I-4743, punt 40, fir-rigward ta’ l-istandards dwar it-twaqqif ta’ l-użu ta’ l-asbestos fl-Italja u tas-7 ta’ Mejju 1998, Il-Kummissjoni vs Il-Belġju, C-145/97, Ġabra p. I-2643, punt 12, dwar l-istandards ta’ kwalità u sigurtà għall-kiri ta’ proprjetajiet bl-għamara fil-Belġju.
(33)
–	Il-Qorti tal-Ġustizzja, fis-sentenza CIA Security International, iċċitata iktar ’il fuq, punt 50, b’hekk indikat li “L-għan ta’ din id-direttiva mhuwiex sempliċiment li tinforma l-Kummissjoni, iżda iktar preċiżament […] f’kuntest iktar ġenerali, li telimina jew tirrestrinġi l-ostakoli ta’ l-iskambji, tinforma lill-Istati l-oħra dwar ir-regolamenti tekniċi stabbiliti minn Stat, tagħti lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra ż-żmien neċessarju sabiex jirreaġixxu u jipproponu modifika li tippermetti li jitnaqqsu r-restrizzjonijiet għall-moviment liberu tal-merkanzija li jirriżultaw mill-miżura prevista u tagħti lill-Kummissjoni biżżejjed żmien sabiex tipproponi direttiva ta’ armonizzazzjoni. Barra minn hekk, il-kliem ta’ l-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 83/189 huwa ċar peress li jistipula proċedura ta’ kontroll Komunitarju ta’ abbozzi ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali u d-data ta’ l-implementazzjoni tagħhom hija suġġetta għall-ftehim jew għan-nuqqas ta’ oppożizzjoni min-naħa tal-Kummissjoni˝.
(34)
–	Sentenza tal-1 ta’ Ġunju 1994, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, magħrufa bħala “Strumenti mediċi sterili”, C-317/92, Ġabra p. I-2039, punt 25, dwar l-estensjoni ta’ ċerti obbligi ta’ ttikkettjar diġà applikati fuq prodotti u strumenti mediċi sterili li jintużaw darba. Bl-istess mod, fis-sentenza ta’ l-21 ta’ April 2005, Lindberg, iċċitata iktar ’il fuq, punti 84 u 85, il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li definizzjoni ġdida, fl-leġiżlazzjoni nazzjonali, ta’ servizz marbut ma’ l-iddisinjar ta’ prodott, b’mod partikolari dak li jikkostitwixxi fl-użu ta’ ċertu apparat tal-logħob tax-xorti, tista’ tikkostitwixxi regolament tekniku li għandu jiġi nnotifikat (ara A. Bernhard u V. Madner iċċitati iktar ’il fuq p. 94).
(35)
–	Din il-kawża tirrigwarda l-leġiżlazzjoni Belġjana fir-rigward tal-kummerċjalizzazzjoni ta’ sistemi ċentrali ta’ allarm li timponi l-approvazzjoni tagħhom qabel il-kummerċjalizzazzjoni. Żewġ kompetituri ta’ l-impriża CIA, li jbigħu s-sistemi ta’ allarm, kienu akkużaw din il-kumpannija li wieħed mill-prodotti tagħha ma kienx jikkonforma mar-rekwiżiti tal-leġiżlazzjoni Belġjana. Il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li l-obbligu ta’ approvazzjoni kien jikkostitwixxi regolament tekniku li kellu jiġi nnotifikat.
(36)
–	Sentenza CIA Security International, iċċitata iktar ’il fuq, punti 40, 44, 48 u 55 (ara Picod, F., Revue des affaires européennes, 1996 p. 183; Simon, D., Europe, 1996, Ġunju, Comm. Nru 245, p. 11; Vorbach, U, Das EuGH-Urteil Security International: Keine Anwendung von nationalen technischen Vorschriften, die nicht zuvor der EU-Kommission notifiziert wurden, Österreichische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht, Nru 4, 1997, p. 110; Lecrenier, S., “Le contrôle des règles techniques des États et la sauvegarde des droits des particuliers”, Journal des tribunaux, 1997, p. 1; Fronia, J., Europäische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht, 1996, p. 383; Berrod, F., Revue du marché unique européen, 1996, Nru 2, p. 217; Slot, P. J., Common Market Law Review, 1996, p. 1035, u Candela Castillo, F., “La confirmation par la Cour du principe de non-opposabilité aux tiers des règles techniques non notifiées dans le cadre de la directive 83/189/CEE”, Revue du Marché commun, 1997, p. 51).
(37)
–	C‑159/00, Ġabra p. I-5031, li tirrigwarda l-leġiżlazzjoni Franċiża li tobbliga li persuna tirrikorri, għall-eliminazzjoni ta’ l-iskart li jirriżulta mill-abbandun ta’ l-ippakkjar, għal impriża awtorizzata jew li torganizza sistema tagħha ta’ ġbir.
(38)
–	Id-Digriet Leġiżlattiv jirreferi għal kull ˝medja li fih fonogrammi jew vidjogrammi ta’ xogħol ċinematografiku jew awdjoviżiv jew sekwenza ta’ immaġini li jiċċaqalqu”. Jidher li jirriżulta mill-fatti, kif ippreżentati mill-qorti tar-rinviju u ppreċiżati mill-avukat ta’ K. Schwibbert bħala risposta għad-domandi tal-Qorti tal-Ġustizzja, li ċerti CDs fihom biss riproduzzjonijiet ta’ pitturi, bla vidjo u bla mużika. Għaldaqstant, tali CDs ma jaqgħux taħt il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan id-digriet leġiżlattiv u għaldaqstant mhumiex ikkonċernati bl-obbligu tat-tqegħid tal-logo SIAE.
(39)
–	Nindika sempliċiment, li fir-rigward tal-moviment liberu tal-merkanzija, il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat li d-direttiva hija intiża sabiex, permezz ta’ kontroll preventiv, tipproteġi din il-libertà, li tifforma parti mis-sisien tal-Komunità. Dan il-kontroll huwa utli fil-każ fejn ir-regolamenti tekniċi koperti mid-Direttiva jistgħu jikkostitwixxu ostakoli għall-iskambji tal-merkanzija bejn l-Istati Membri, peress li dawn l-ostakoli ma jistgħux jiġu ammesssi ħlief jekk huma neċessarji sabiex jissodisfaw ħtiġijiet imperattivi li għandhom għan ta’ interess ġenerali (sentenza CIA Security International, iċċitata iktar ’il fuq, punt 40, u s-sentenza tas-16 ta’ Ġunju 1998, Lemmens, C-226/97, Ġabra p. I-3711, punt 35).