Sprawa C‑342/10
Komisja Europejska
przeciwko
Republice Finlandii
Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Swobodny przepływ kapitału – Artykuł 63 TFUE – Porozumienie EOG – Artykuł 40 – Opodatkowanie dywidend wypłacanych na rzecz funduszy emerytalnych niebędących rezydentami
Streszczenie – wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 8 listopada 2012 r.
1.        Postępowanie sądowe – Procedura ustna – Otwarcie na nowo – Przesłanki
(regulamin postępowania przed Trybunałem, art. 61)
2.        Skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – Skarga wszczynająca postępowanie – Wymogi formalne – Określenie przedmiotu sporu – Wystarczająco precyzyjne określenie przedmiotu sporu – Dopuszczalność
(regulamin postępowania przed Trybunałem, art. 38 ust. 1 lit. c))
3.        Swobodny przepływ kapitału – Ograniczenia – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy od osób prawnych – Opodatkowanie dywidend – Uregulowanie krajowe przyznające wyłącznie funduszom emerytalnym będącym rezydentami prawo do odliczenia dywidend pobieranych i przekazywanych do zasobów jako wydatki podlegające odliczeniu – Odmienne traktowanie porównywalnych sytuacji – Niedopuszczalność – Względy uzasadniające – Potrzeba zapewnienia spójności systemu podatkowego – Brak
(art. 63 TFUE; porozumienie, EOG, art. 40)
1.        Zobacz tekst orzeczenia.
(por. pkt 13)
2.        Zobacz tekst orzeczenia.
(por. pkt 20–22)
3.        Uchybia zobowiązaniom ciążącym na nim na mocy art 63 TFUE i art 40 Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG) państwo członkowskie, które przyznaje wyłącznie funduszom emerytalnym będącym rezydentami prawo do dokonywania odliczeń dla celów podatkowych kwot zastrzeżonych celem wywiązania się z ich zobowiązań w zakresie świadczeń emerytalnych nie dając takiej możliwości funduszom emerytalnym niebędącym rezydentami.
W istocie ze względu na takie uregulowanie dywidendy pobierane przez fundusze emerytalne będące rezydentami okazują się w praktyce, w odróżnieniu od dywidend pobieranych przez fundusze emerytalne niebędące rezydentami, zwolnione lub niemalże zwolnione z podatku dochodowego podczas gdy, dywidendy pobierane przez fundusze emerytalne niebędące rezydentami są objęte podatkiem bez możliwości zwolnienia. Takie niekorzystne traktowanie dywidend wypłacanych funduszom emerytalnym niebędącym rezydentami w stosunku do traktowania zastrzeżonego dla dywidend wypłacanych funduszom emerytalnym będącym rezydentami może zniechęcać spółki z siedzibą w państwie członkowskim Unii lub innym państwie członkowskim EOG do inwestowania w tym państwie członkowskim, a w konsekwencji stanowi ograniczenie w swobodnym przepływie kapitału, zakazane, co do zasady, przez art. 63 TFUE i art. 40 porozumienia EOG.
Tworząc bezpośredni związek między kwotami zastrzeżonymi celem wywiązania się przez fundusze emerytalne generujące podlegające opodatkowaniu dochody, z zobowiązań w zakresie świadczeń emerytalnych, uregulowanie służy uwzględnieniu specyficznego celu realizowanego przez fundusze emerytalne, a mianowicie akumulacji kapitału, w drodze inwestycji generujących w szczególności dochód w formie dywidend, celem wywiązania się z ich przyszłych zobowiązań z tytułu umów ubezpieczenia. Ponieważ ten specyficzny cel z natury swojej przyświeca również funduszom emerytalnym niebędącym rezydentami i prowadzącym taką samą działalność, znajdują się one – w odniesieniu do dywidend pobieranych w tym państwie członkowskim – w sytuacji obiektywnie porównywalnej z sytuacją funduszy emerytalnych będących rezydentami.
Ponadto takie ograniczenie swobodnego przepływu kapitału nie znajduje uzasadnienia w konieczności zapewnienia spójności systemu podatkowego, ponieważ nie wykazano, że ulga podatkowa przyznana funduszom emerytalnym będącym rezydentami jest wyrównywana określonym obciążeniem podatkowym, co uzasadniałoby opodatkowanie dywidend wypłacanych na rzecz funduszy emerytalnych niebędących rezydentami.
(por. pkt 32, 33, 41–43, 50, 53; sentencja)