62019CC0097
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
HOGAN
ippreżentati fil‑25 ta’ Frar 2020 (
1
)
Kawża C‑97/19
Pfeifer & Langen GmbH & Co. KG
vs
Hauptzollamt Köln
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Finanzgericht Düsseldorf (il-Qorti tal-Finanzi, Düsseldorf, il-Ġermanja)
(Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 — Kodiċi Doganali tal-Komunità — Dikjarazzjoni doganali — Reviżjoni tad-dikjarazzjoni — Emenda ta’ isem id-dikjarant sabiex jiġi ssostitwit b’isem il-persuna li tkun kisbet iċ-ċertifikati ta’ importazzjoni — Invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni — Rappreżentanza)
1.
L-Artikolu 78(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 tat‑12 ta’ Ottubru 1992 li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 4, p. 307, iktar ’il quddiem il-“Kodiċi Doganali tal‑1992”), li kien fis-seħħ sat‑30 ta’ April 2016, kien jipprevedi l-possibbiltà għall-awtoritajiet doganali li jipproċedu, ex officio jew fuq talba tad-dikjarant, għar-reviżjoni tad-dikjarazzjoni doganali wara r-rilaxx tal-merkanzija msemmija minn din id-dikjarazzjoni. Il-kwistjoni li tqum illum fil-kuntest ta’ din id-domanda preliminari hija dik dwar jekk din id-dispożizzjoni kinitx tippermetti lill-awtoritajiet doganali jemendaw isem id-dikjarant meta, minħabba dak li jidher bħala żball ta’ bona fide, l-identità tad-dikjarant ġiet iddikjarata b’mod żbaljat.
2.
Din it-talba għal deċiżjoni preliminari tressqet mill-Finanzgericht Düsseldorf (il-Qorti tal-Finanzi ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja) fil-kuntest ta’ tilwima bejn Pfeifer & Langen GmbH & Co KG (iktar ’il quddiem “Pfeifer & Langen”) u Hauptzollamt Köln (l-Uffiċċju Doganali ta’ Köln, il-Ġermanja; iktar ’il quddiem l-“uffiċċju doganali”) fir-rigward tal-importazzjoni taz-zokkor tal-kannamieli b’rata mnaqqsa ta’ dazju doganali.
3.
Il-kwistjoni prinċipali mqajma minn din il-kawża tirrigwarda l-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992. Qabel ma jitqiesu dawn il-kwistjonijiet, jeħtieġ, madankollu, li l-ewwel jiġu stabbiliti d-dispożizzjonijiet legali rilevanti.
I. Il-kuntest ġuridiku
4.
Il-ħames u s-sitt premessa tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 jiddikjaraw:
“Billi, sabiex jinkiseb bilanċ bejn il-ħtiġijiet tal-awtoritajiet doganali fir-rigward li tiġi żgurata l-applikazzjoni korretta tal-leġislazzjoni doganali, min-naħa l-waħda, u d-dritt ta’ negozjanti li jiġu ttrattati b’mod ġust, min-naħa l-oħra, l-imsemmija awtoritajiet għandu jingħatalhom, fost oħrajn, poteri estensivi ta’ kontroll u lill-imsemmija negozjanti d-dritt ta’ appell; billi l-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ appelli doganali tagħmilha neċessarja għar-Renju Unit li jintroduċi proċeduri amministrattivi ġodda li ma jistgħux jiġu mwettqa qabel l‑1 ta’ Jannar 1995;
Billi minħabba l-importanza kbira ferm tal-kummerċ estern għall-Komunità, formalitajiet u kontrolli doganali għandhom jiġu aboliti jew għallinqas jinżammu f’livell minimu.”
5.
L-Artikolu 5 tal-Kodiċi Doganali tal-1992 jgħid:
“1.   Taħt il-kondizzjonijiet stipulati fl-Artikolu 64(2) u bla ħsara għad-dispożizzjonijiet adottati fi ħdan il-qafas tal-Artikolu 243(2)(b), kull persuna tista’ taħtar rappreżentant fin-negozjati tagħha ma’ l-awtoritajiet doganali biex jesegwixxi l-atti u l-formalitajiet stipulati mir-regoli doganali.
2.   Din ir-rappreżentazzjoni tista’ tkun:
–
diretta, f’liema każ ir-rappreżentant għandu jaġixxi f’isem u għan-nom ta’ persuna oħra, jew
–
indiretta, f’liema każ ir-rappreżentant għandu jaġixxi f’ismu proprju iżda għan-nom ta’ persuna oħra.
Stat Membru jista’ jirrestrinġi d-dritt li jsiru dikjarazzjonijiet doganali:
–
b’rappreżentazzjoni diretta, jew
–
b’rappreżentazzjoni indiretta,
għalhekk ir-rappreżentant għandu jkun aġent doganali li jwettaq il-kummerċ tiegħu fit-territorju ta’ dak il-pajjiż.
3.   Ħlief fil-każijiet li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 64(2)(b) u (3), rappreżentant għandu jkun stabbilit fil-Komunità.
4.   Rappreżentant għandu jiddikjara li qed jaġixxi f’isem il-persuna li jirrappreżenta, jispeċifika jekk ir-rappreżentanza hix diretta jew indiretta u jkollu l-poter li jaġixxi bħala rappreżentant.
Persuna li tonqos milli tiddikjara li qed taġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra jew li tiddikjara li qed taġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra mingħajr ma tkun awtorizzata li tagħmel dan għandha titqies li qed taġixxi f’ismha proprju u għan-nom tagħha stess.
5.   L-awtoritajiet doganali jistgħu jitolbu lil kull persuna li tiddikjara li qed taġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra biex tipproduċi prova tal-poteri tagħha biex taġixxi bħala rappreżentant.”
6.
Skont l-Artikolu 64 tal-istess kodiċi:
“1.   “Bla ħsara għall-Artikolu 5, dikjarazzjoni doganali tista’ ssir minn kull persuna li hija kapaċi tippreżenta l-merkanzija konċernata jew tara li tkun preżentata lill-awtorità kompetenti doganali, flimkien mad-dokumenti kollha li huma meħtieġa li jiġu prodotti għall-applikazzjoni tar-regoli li jamministraw il-proċedura doganali li fir-rigward tagħha ġiet dikjarata l-merkanzija.
2.   Iżda,
(a)
fejn l-aċċettazzjoni tad-dikjarazzjoni doganali timponi obligazzjonijiet partikolari fuq persuna speċifika, id-dikjarazzjoni għandha ssir minn dik il-persuna jew għan-nom tagħha;
(b)
min jagħmel id-dikjarazzjoni għandu jkun stabbilit fil-Komunità.
Iżda, l-kondizzjoni dwar stabbiliment fil-Komunità m’għandux japplika għal persuni li:
–
jagħmlu dikjarazzjoni ta’ ġarr jew importazzjoni temporanja;
–
jiddikjaraw merkanzija mhux fuq bażi regolari, sakemm l-awtoritajiet doganali jqisu li dan huwa ġustifikat.”
7.
L-Artikolu 65 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jistabbilixxi:
“Id-dikjarazzjoni għandha, fuq talba tiegħu, tkun awtorizzata sabiex temenda waħda jew aktar mid-dettalji tad-dikjarazzjoni wara li tkun ġiet aċċettata mid-dwana. L-emenda m’għandux ikollha l-effett li tirrendi d-dikjarazzjoni applikabbli għal merkanzija ħlief dik li oriġinarjament kienet tkopri.
Iżda, ebda emenda m’għandha tiġi permessa meta l-awtorizzazzjoni tintbagħat wara li l-awtoritajiet doganali
(a)
ikunu informaw lil min għamel id-dikjarazzjoni li bi ħsiebhom jeżaminaw il-merkanzija; jew,
(b)
ikunu stabbilew li d-dettalji konċernati m’humiex korretti; jew,
(ċ)
ikunu ħelsu l-merkanzija.”
8.
L-Artikolu 66 tal-istess kodiċi kien jipprovdi li:
“1.   L-awtoritajiet doganali għandhom, fuq talba ta’ min jagħmel id-dikjarazzjoni, jinvalidaw dikjarazzjoni diġà milqugħa meta min jagħmel id-dikjarazzjoni jippreżenta prova li merkanzija ġiet dikjarata bi żball għall-proċedura doganali koperta b’dik id-dikjarazzjoni jew li, b’riżultat ta’ ċirkostanzi speċjali, it-tqegħid tal-merkanzija taħt il-proċedura doganali li għaliha ġiet dikjarata m’għadux ġustifikat.
Madankollu, meta l-awtoritajiet doganali jkunu informaw lil min jagħmel id-dikjarazzjoni bil-ħsieb tagħhom li jeżaminaw il-merkanzija, talba għal invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni m’għandhiex tiġi aċċettata sa wara li jkun sar l-eżami.
2.   Id-dikjarazzjoni m’għandhiex tiġi invalidata wara li l-merkanzija tkun ġiet meħlusa, ħlief f’każijiet definiti skond il-proċedura tal-kumitat.
3.   L-invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni għandha tkun mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet penali fis-seħħ.”
9.
L-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jispeċifika:
“1.   L-awtoritajiet doganali jistgħu, fuq inizjattiva tagħhom jew fuq talba ta’ min jagħmel id-dikjarazzjoni, jemendaw id-dikjarazzjoni wara l-ħelsien tal-merkanzija.
2.   L-awtoritajiet doganali jistgħu, wara li jeħilsu l-merkanzija u sabiex jissodisfaw ruħhom li d-dettalji li jinsabu fid-dikjarazzjoni huma eżatti, jispezzjonaw id-dokumenti kummerċjali u data li għandha x’taqsam ma’ l-operazzjonijiet ta’ importazzjoni u esportazzjoni fir-rigward tal-merkanzija konċernata jew operazzjonijiet kummerċjali sussegwenti li jinvolvu dik il-merkanzija. Spezzjonijiet bħal dawk jistgħu jsiru fil-fond tad-dikjarant, ta’ kull persuna oħra direttament jew indirettament involuta f’dawk l-operazzjonijiet f’kapaċità kummerċjali jew ta’ kull persuna oħra li jkollha f’idejha d-dokument u d-data imsemmija għal skopijiet kummerċjali. Dawk l-awtoritajiet jistgħu ukoll jeżaminaw il-merkanzija meta jkun għadu possibbli li din tkun prodotta.
3.   Fejn reviżjoni tad-dikjarazzjoni jew eżami wara l-ħelsien tal-merkanzija jindika illi d-dispożizzjonijiet li jirregolaw il-proċedura ta’ dwana involuta ġew applikati fuq il-bażi ta’ informazzjoni skorretta jew mhux sħiħa, l-awtoritajiet doganali għandhom, skond kull dispożizzjoni stipulata, jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jirregolarizzaw is-sitwazzjoni, wara li tkun ikkunsidrata l-informazzjoni ġdida disponibbli għalihom.”
10.
L-Artikolu 201 ta’ dan il-kodiċi kien jipprevedi li:
“1.   Dejn doganali fuq l-importazzjoni għandu jiġi inkors permezz:
(a)
tal-ħelsien għal ċirkolazzjoni libera ta’ merkanziji soġġetti għal dazji fuq l-importazzjoni, jew
(b)
tat-tqegħid ta’ dawk il-merkanziji taħt proċedura ta’ importazzjoni temporanja b’eżenzjoni parzjali mid-dazji fuq l-importazzjoni.
2.   Id-dejn doganali għandu jiġi inkors fil-ħin ta’ l-aċċettazzjoni tad-dikjarazzjoni doganali konċernata.
3.   Id-debitur għandu jkun id-dikjarant. F’każ ta’ rappreżentazzjoni indiretta, il-persuna li għan-nom tagħha tkun saret id-dikjarazzjoni doganali għandha wkoll tkun debitur.
Fejn dikjarazzjoni doganali fir-rigward ta’ waħda mill-proċeduri li ssir referenza għalihom fil-paragrafu 1 issir skond il-bażi ta’ informazzjoni li twassal sabiex id-dazji kollha legalment dovuti jew parti minnhom ma jinġabrux, il-persuni li jkunu pprovdew l-informazzjoni meħtieġa biex saret id-dikjarazzjoni u li kienu jafu, jew raġonevolment kellhom ikunu jafu li dik l-informazzjoni kienet falza, jistgħu wkoll jitqiesu bħala debituri skond id-dispożizzjonijiet nazzjonali fis-seħħ.”
11.
Skont l-Artikolu 221(3) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992:
“Ma għandhiex issir komunikazzjoni mad-debitur wara t-temma ta’ perijodu ta’ tliet snin mid-data li fiha ntefaq id-dejn mad-dwana. Dan il-perijodu ta’ żmien għandu jiġi sospiż mal-waqt tad-depożitu ta’ appell fit-tifsira ta’ l-Artikolu 243, għal matul il-proċedimenti ta’ l-appell.”
12.
L-Artikolu 236 tal-istess kodiċi kien jipprovdi;
“1.   Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni għandhom jitħallsu lura sakemm jiġi stabbilit li meta kien tħallas l-ammont ta’ dawk id-dazji ma kienx legalment dovut jew li dak l-ammont iddaħħal fil-kontijiet bi ksur ta’ l-Artikolu 220(2).
Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni għandhom jintbagħtu sakemm jiġi stabbilit li meta kienu ddaħħlu fil-kontijiet l-ammont ta’ dawk id-dazji ma kienx legalment dovut jew li dak l-ammont iddaħħal fil-kontijiet bi ksur tal-Artikolu 220(2).
Ebda ħlas lura jew maħfra m’għandha tingħata meta l-fatti li wasslu għall-ħlas jew daħla fil-kontijiet ta’ ammont li ma kienx legalment dovut kienu r-riżultat ta’ azzjoni maħsuba mill-persuna involuta.
2.   Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni għandhom jitħallsu lura jew jintbagħtu malli tiġi preżentata applikazzjoni lill-uffiċċju doganali xieraq fi żmien tliet snin mid-data li fiha l-ammont ta’ dawk id-dazji kien ġie kkomunikat lid-debitur.
Dak il-perjodu għandu jiġi estiż jekk il-persuna interessata tipprovdi evidenza li ma kenitx tħalliet tippreżenta l-applikazzjoni tagħha fil-perjodu msemmi b’riżultat ta’ ċirkostanzi imprevedibbli jew ta’ forza maġġuri.
Fejn l-awtoritajiet doganali stess jiskopru matul dan il-perjodu li sitwazzjoni jew oħra deskritta fl-ewwel u t-tieni subparagrafi tal-paragrafu 1 jeżistu, għandhom iħallsu lura jew jibagħtu l-flus fuq inizjattiva tagħhom stess.”
II. Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
13.
SC Zahărul Oradea SA (iktar ’il quddiem “Zahărul Oradea”) hija kumpannija stabbilita fir-Rumanija u hija sussidjarja ta’ Pfeifer & Langen. Zahărul Oradea xtrat 45000 tunnellata zokkor tal-kannamieli, mill-Brażil sabiex jiġi rraffinat fil-fabbrika ta’ Pfeifer & Langen li tinsab f’Euskirchen fil-Ġermanja, skont ftehim konkluż bejn iż-żewġ partijiet. Ladarba jiġi rraffinat, iz-zokkor kellu jinbiegħ lil Pfeifer & Langen.
14.
Fit‑13 ta’ Diċembru 2011, l-awtoritajiet Rumeni kompetenti ħarġu ċertifikat lil Zahărul Oradea li jawtorizza l-importazzjoni ta’ 45000 tunnellata zokkor tal-kannamieli għar-raffinar. Fit‑2 ta’ Frar 2012, Zahărul Oradea għamlet mandat lil Pfeifer & Langen sabiex tagħmel dikjarazzjonijiet doganali f’isimha u twettaq il-formalitajiet neċessarji kollha sabiex jiġu żdoganati.
15.
Fl‑24 ta’ Frar 2012, Pfeifer & Langen ippreżentat dikjarazzjoni doganali f’isimha stess fl-uffiċċju doganali għar-rilaxx għal ċirkulazzjoni libera ta’ kwantità parzjali ta’ madwar 499 tunnellata zokkor tal-kannamieli. Fid-dikjarazzjoni doganali, hija rreferiet għaċ-ċertifikati ta’ importazzjoni ta’ Zahărul Oradea. Fost id-dokumenti ppreżentati fl-uffiċċju doganali kien hemm kopja tal-mandat li kien ingħatatilha minn Zahărul Oradea. Madankollu, Pfeifer & Langen ma użatx dan il-.
16.
L-uffiċċju doganali aċċetta d-dikjarazzjoni u ffissa d-dazji doganali sabiex jitħallsu minn Pfeifer & Langen, fil-kwalità tagħha ta’ debitur tad-dejn doganali, billi applika rata mnaqqsa ta’ EUR 252.50 għal kull tunnellata. L-awtoritajiet doganali naqqsu l-kwantitajiet importati miċ-ċertifikati li kienu nħarġu lil Zahărul Oradea. Pfeifer & Langen imbagħad ħallset id-dazji fuq l-importazzjoni.
17.
Wara kontroll tal-VAT, Pfeifer & Langen ikkuntattjat lill-awtoritajiet doganali permezz ta’ żewġ ittri ddatati fl‑10 u fil‑11 ta’ Jannar 2013, fejn talbet ir-reviżjoni tad-dikjarazzjoni doganali tal‑24 ta’ Frar 2012, peress li ma kinitx ċerta li hija setgħet tibbenefika mir-rata mnaqqsa ta’ dazju għaz-zokkor tal-kannamieli (
2
).
18.
Permezz ta’ deċiżjoni tal‑24 ta’ Jannar 2013, l-uffiċċju doganali talab mingħand Pfeifer & Langen l-irkupru tal-ammont ta’ EUR 83 158.41 f’dazji doganali. Din is-somma nkisbet bl-applikazzjoni tar-rata normali għall-importazzjoni taz-zokkor tal-kannamieli, jiġifieri EUR 419 kull tunnellata. Insostenn ta’ din id-deċiżjoni, l-uffiċċju doganali indika li Pfeifer & Langen ma kellhiex tibbenefika mir-rata mnaqqsa minħabba li ċ-ċertifikati ta’ importazzjoni kienu effettivament inħarġu għal Zahărul Oradea.
19.
Pfeifer & Langen ikkontestat din id-deċiżjoni, billi rreferiet għat-talba tagħha għal reviżjoni tad-dikjarazzjoni doganali tal‑24 ta’ Frar 2012, li kellha tintlaqa’, b’tali mod li kellha tiġi kkunsidrata li taġixxi bħala rappreżentanta indiretta ta’ Zahărul Oradea.
20.
L-uffiċċju doganali ċaħad l-oppożizzjoni permezz ta’ deċiżjoni tas‑26 ta’ April 2018, li kienet tindika li Pfeifer & Langen ma kinitx ippreċiżat fid-dikjarazzjoni doganali li hija kienet qiegħda taġixxi f’isem u għan-nom ta’ Zahărul Oradea. Skont din id-deċiżjoni, l-indikazzjoni ta’ isem id-dikjarant f’dikjarazzjoni doganali ma tistax tiġi sussegwentement emendata. F’dan ir-rigward huwa irrilevanti li d-dikjarazzjoni doganali ta’ Pfeifer & Langen ma kinitx konformi mat-termini tal-mandat ta’ Zahărul Oradea jew li kopja tagħha kienet mehmuża mad-dikjarazzjoni, peress li — jew hekk l-uffiċċju doganali sostna — Pfeifer & Langen kienet għażlet li tirrinunzja għad-dritt tagħha li tinvoka dak il-mandat.
21.
Pfeifer & Langen imbagħad ippreżentat rikors kontra d-deċiżjoni tas‑26 ta’ April 2018 quddiem il-Finanzgericht Düsseldorf (il-Qorti tal-Finanzi, Düsseldorf) u kkontestat id-deċiżjoni tal-uffiċċju doganali għar-raġuni li d-dikjarazzjoni doganali tagħha kellha tiġi rrettifikata konformement mat-talba magħmula u li hija kellha titqies li aġixxiet bħala rappreżentanta indiretta ta’ Zahărul Oradea. F’dan ir-rigward, Pfeifer & Langen targumenta li hija rrinunzjat għad-dritt li tinvoka l-mandat mogħti minn Zahărul Oradea għas-sempliċi fatt li ngħatat informazzjoni ineżatta minn uffiċjal tal-uffiċċju doganali. Hija sostniet li l-uffiċjal, b’risposta għal domanda tagħha, kien indika li din tal-aħħar kellha timla dikjarazzjoni doganali f’isimha u għan-nom tagħha stess. Madankollu, Pfeifer & Langen enfasizzat li hija hemżet kopja tal-mandat mogħti minn Zahărul Oradea mad-dikjarazzjoni doganali.
22.
L-uffiċċju doganali jsostni li Pfeifer & Langen qatt ma rċeviet l-informazzjoni allegata minn uffiċjal tad-dwana u li d-data pprovduta minn Pfeifer & Langen fid-dikjarazzjoni doganali ma kinitx żbaljata. Sa fejn hija kienet għamlet dikjarazzjoni doganali f’isimha stess u b’hekk kienet irrinunzjat għad-dritt tagħha li tuża s-setgħa ta’ rappreżentanza li hija kellha, hija kienet kisbet, b’mod validu, il-kwalità tad-dikjarant.
23.
Il-qorti tar-rinviju għandha dubji dwar jekk f’dawn iċ-ċirkustanzi kienx possibbli li tiġi rriveduta d-dikjarazzjoni doganali inkwistjoni fil-kawża prinċipali b’mod li d-dikjarant ma jkunx Pfeifer & Langen iżda pjuttost Zahărul Oradea, irrappreżentata minn Pfeifer & Langen. Fil-fatt, hija enfasizzat il-fatt li l-Hoge Raad der Nederlanden (il-Qorti Suprema tal-Pajjiżi l-Baxxi) u l-Finanzgericht Hamburg (il-Qorti tal-Finanzi, Hamburg, il-Ġermanja) it-tnejn reċentement iddeċidew li l-Artikolu 78(3) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 ma jippermettix li jiġi emendat isem il-persuna indikat fid-dikjarazzjoni doganali bħala d-dikjarant.
24.
F’dawn iċ-ċirkustanzi l-Finanzgericht Düsseldorf (il-Qorti tal-Finanzi, Düsseldorf) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel id-domandi preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja:
“L-Artikolu 78(3) [tal-Kodiċi Doganali tal-1992] għandu jiġi interpretat fis-sens li, skont din id-dispożizzjoni, f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, hemm lok li tiġi vverifikata u rrettifikata dikjarazzjoni doganali b’tali mod li l-informazzjoni dwar id-dikjarant tiġi ssostitwita bir-riferiment għall-persuna li lilha nħareġ ċertifikat ta’ importazzjoni għall-merkanzija importata u li din il-persuna hija rrappreżentata mill-persuna li kienet ġiet indikata fid-dikjarazzjoni doganali bħala dikjarant u li ppreżentat lill-uffiċċju doganali mandat tad-detentur taċ-ċertifikat ta’ importazzjoni?”
III. Analiżi
25.
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti nazzjonali essenzjalment tistaqsi jekk l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, li baqa’ fis-seħħ sat‑30 ta’ April 2016 (
3
), għandux jiġi interpretat fis-sens li jippermetti li jiġi emendat isem id-dikjarant, wara l-rilaxx tal-merkanzija inkwistjoni, meta l-identità tad-dikjarant tkun ġiet iddikjarata b’mod żbaljat in bona fide.
26.
Mill-bidu, għandu jitfakkar li, skont l-Artikolu 59(1) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, kull merkanzija maħsuba biex titpoġġa taħt proċedura doganali kellha tkun suġġetta għal dikjarazzjoni (
4
). Skont l-Artikolu 4(17) ta’ dan il-kodiċi, id-dikjarazzjoni doganali kienet l-att li bih id-dikjarant juri, fil-forma u l-mod preskritti, l-intenzjoni li tiġi assenjata proċedura doganali speċifika lil ċerti merkanziji (
5
). Meta d-dikjarazzjoni doganali ma kinitx tkunx ivverifikata, l-Artikolu 71(2) ta’ dan il-kodiċi kien jipprevedi li l-applikazzjoni tal-proċedura doganali li taħtha l-merkanzija tkun tqiegħdet għandha tkun dik li tikkorrispondi għal dak indikat f’dik id-dikjarazzjoni (
6
). Minbarra din il-manifestazzjoni ta’ intenzjoni, id-dikjarant kellu jipprovdi, skont l-Artikolu 62(1) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, l-informazzjoni kollha meħtieġa sabiex tippermetti li l-merkanzija tiġi identifikata u sabiex ir-regolamenti li għalihom huma suġġetti, jiġu applikati lilha (
7
). Kif jipprevedi l-Artikolu 62(2), id-dikjarazzjoni kellha tkun akkumpanjata mid-dokumenti kollha meħtieġa għall-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet li jirregolaw il-proċedura doganali li għaliha l-merkanzija kienet iddikjarata.
27.
Qabel id-dħul fis-seħħ tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, fl‑1 ta’ Jannar 1994, dikjarant kien ipprojbit milli jemenda d-dikjarazzjoni tiegħu wara r-rilaxx tal-merkanzija. Din il-projbizzjoni tneħħiet bil-verżjoni l-ġdida tal-Artikolu 78. L-awtoritajiet doganali kienu, minn dak il-mument ’il quddiem, awtorizzati jirrevedu dikjarazzjoni doganali fuq talba tad-dikjarant ippreżentata wara r-rilaxx tal-merkanzija. Konsegwentement, l-Artikoli 65 u 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 introduċew żewġ sistemi differenti sabiex jemendaw dikjarazzjoni doganali, skont jekk it-talba saritx qabel jew wara r-rilaxx tal-merkanzija (
8
).
28.
Qabel ir-rilaxx tal-merkanzija, l-Artikolu 65 ta’ dan il-kodiċi kien jippermetti lid-dikjarant innifsu jemenda unilateralment id-dikjarazzjoni doganali tiegħu, sakemm il-merkanzija ma tkunx ġiet irrilaxxata. Il-loġika ta’ dak kienet li sa dan ir-rilaxx, l-awtoritajiet doganali setgħu, kieku neċessarju, jivverifikaw faċilment l-eżattezza tal-emendi billi jeżaminaw b’mod fiżiku l-merkanzija (
9
).
29.
Wara r-rilaxx tal-merkanzija, is-sitwazzjoni fir-rigward tal-emendi tad-dikjarazzjoni kienet, forsi, mhux daqshekk sempliċi. Fil-fatt, l-Artikolu 78(1), tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jipprevedi li “l-awtoritajiet doganali jistgħu, fuq inizjattiva tagħhom jew fuq talba ta’ min jagħmel id-dikjarazzjoni, jemendaw id-dikjarazzjoni wara l-ħelsien tal-merkanzija” (
10
). Għalhekk, dawn l-awtoritajiet ma kinux meħtieġa li jilqgħu t-talba iżda kienu obbligati sabiex jevalwawha, għall-inqas fir-rigward tal-kwistjoni dwar jekk kienx hemm raġuni jew le biex titwettaq din ir-reviżjoni (
11
). Fl-aħħar tal-evalwazzjoni tagħhom, l-awtoritajiet doganali għalhekk kellhom, salv possibbiltà għal rikors quddiem il-qorti, jew jiċħdu t-talba tad-dikjarant permezz ta’ deċiżjoni motivata, inkella jgħaddu għar-reviżjoni mitluba (
12
).
30.
Jekk l-eżami tad-dikjarazzjoni kienet tindika li d-dispożizzjonijiet li jirregolaw il-proċedura doganali inkwistjoni ġew applikati fuq il-bażi ta’ informazzjoni żbaljata u mhux kompluta, u jekk l-għanijiet tal-proċedura ta’ proċessar tad-dħul ma kinux ipperikolati, l-awtoritajiet doganali kienu meħtieġa, skont l-Artikolu 78(3) tal-Kodiċi Doganali tal-1992, jieħdu l-miżuri neċessarji sabiex jirranġaw is-sitwazzjoni, billi jikkunsidraw l-informazzjoni l-ġdida disponibbli għalihom (
13
).
31.
Meta kien jidher, fl-aħħar analiżi, li d-dazji mħallsa mid-dikjarant kienu jeċċedu dawk li kienu jkunu dovuti li kieku l-iżball ma kienx sar, dan tal-aħħar kien ikollu d-dritt jitlob reviżjoni (
14
). Din ir-reviżjoni kellha ssir skont l-Artikolu 236 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, jekk il-kundizzjonijiet previsti minn din id-dispożizzjoni kienu sodisfatti. Dawn il-kundizzjonijiet kienu jinkludu dispożizzjoni li tgħid li t-talba għal reviżjoni għandha tiġi ppreżentata fit-terminu applikabbli li, bħala prinċipju, kien ta’ tliet snin (
15
).
32.
Min-naħa l-oħra, meta d-dazji mħallsa kienu jidhru insuffiċjenti minħabba li l-ammont tad-dazju li jirriżulta minn dejn doganali ma jkunx iddaħħal fil-kontijiet jew ikun iddaħħal fil-kontijiet f’livell inqas mill-ammont legalment dovut, l-awtoritajiet doganali setgħu, skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 220 et seq. tal-Kodiċi Doganali tal-1992, jitolbu l-ħlas tad-differenza għall-perijodu ta’ tliet snin li jibda jiddekorri mid-data li fiha jkun sar id-dejn doganali.
33.
F’dan il-kuntest, l-awtoritajiet doganali Ġermaniżi, il-Gvern Ċek u dak Olandiż isostnu li s-setgħa ta’ emenda tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kienet tipprojbixxi l-modifikazzjoni ta’ isem id-dikjarant. Huma jsostnu li din id-dispożizzjoni kienet tikkostitwixxi eċċezzjoni għall-prinċipju ta’ irrevokabbiltà tad-dikjarazzjoni doganali u li, konsegwentement, din għandha tiġi interpretata b’mod strett. Għalhekk, l-emendi tad-dikjarazzjoni doganali li setgħu jsiru abbażi tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kienu limitati għal sitwazzjonijiet speċifiċi li ma kinux jinkludu żball f’isem id-dikjarant.
34.
Insostenn ta’ dan l-argument, dawn il-partijiet isostnu, fl-ewwel lok, li, skont l-Artikolu 201(3) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, id-dikjarant kellu jiżgura l-eżattezza tal-informazzjoni li tinsab fid-dikjarazzjoni doganali. Peress li isem id-dikjarant kien jikkostitwixxi element ta’ informazzjoni determinanti, kull emenda tiegħu twassal għall-invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni. L-Artikolu 66 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jipprekludi l-invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni doganali ladarba r-rilaxx tal-merkanzija kien mogħti, ħlief f’ċirkustanzi partikolari, li ma huwiex il-każ hawnhekk.
35.
Fit-tieni lok, l-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jipprevedi b’mod ċar obbligu għal kull rappreżentant li jiddikjara li kien qiegħed jaġixxi f’isem il-mandant. Konsegwentement, kieku persuna li fil-bidu ma tkunx iddikjarat li kienet qiegħda taġixxi bħala rappreżentanta kienet fid-dritt li tikseb emenda tad-dikjarazzjoni, din id-dispożizzjoni kienet tkun imċaħħda minn kull effett utli. Barra minn hekk, l-ammissjoni tal-possibbiltà ta’ tali rettifika kienet toħloq riskju sinjifikanti li d-dazji doganali ma jistgħux iktar jiġu kkomunikati lid-debitur il-ġdid fit-terminu previst fl-Artikolu 221(3) tal-imsemmi kodiċi.
36.
Fit-tielet lok, huwa sostnut li l-kuntest tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien neċessarjament jeskludi l-emenda ta’ isem id-dikjarant. Fil-fatt, id-dispożizzjonijiet dwar l-identità tad-dikjarant kienu jinsabu fit-Titolu I tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, filwaqt li l-Artikolu 78 kien jinsab fit-Titolu IV, li jirrigwarda t-tqegħid ta’ merkanzija taħt proċedura doganali.
37.
Fir-raba’ lok, peress li l-formulazzjoni tal-Artikolu 78(1) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kienet tirreferi għad-dikjarant, għandu jitqies li isem id-dikjarant ma kienx jagħmel parti mill-elementi li jistgħu jiġu emendati.
38.
Għalkemm dawn l-argumenti jistgħu, prima facie, jidhru konvinċenti, inqis madankollu li dawn ma humiex, fir-realtà, ikkorroborati mill-kliem, mill-kuntest u mill-għanijiet tal-Artikolu 78, kif ukoll mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja. Fil-fatt, skont ġurisprudenza stabbilita, għall-finijiet ta’ interpretazzjoni ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni, huwa neċessarju li jiġi kkunsidrat mhux biss kliemha, iżda wkoll il-kuntest li fih tinsab u l-għanijiet tal-leġiżlazzjoni li minnha hija tagħmel parti (
16
).
39.
Fir-rigward tal-formulazzjoni tal-Artikolu 78, wieħed jista’ jirrimarka li jidher li hija dispożizzjoni perfettament ġenerali u miftuħa. B’mod partikolari, l-Artikolu 78(3) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 ma kien jipprevedi l-ebda esklużjoni ex ante ta’ ċerti elementi tad-dikjarazzjoni doganali għar-raġuni li ma
setgħux jiġu emendati (
17
). Kieku kien intenzjonat li ċerti elementi tad-dikjarazzjoni doganali – bħall-identità tad-dikjarant – kienu invjolabbli u ma jistgħux jiġu emendati b’applikazzjoni tal-mekkaniżmu tal-Artikolu 78(3), il-leġiżlatur tal-Unjoni seta’ faċilment jipprevedi dan. Bil-kontra, hekk kif iddikjarat il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Overland Footwear (
18
), l-Artikolu 78(3) “ma jagħmilx distinzjoni bejn żbalji u omissjonijiet li jkunu jistgħu jiġu kkoreġuti u oħrajn li ma jistgħux (jiġu kkoreġuti)”.
40.
Fir-rigward tal-kuntest u tal-għanijiet, huwa veru li, kif sostnew kemm l-uffiċċju tad-dwana kif ukoll il-Gvern Olandiż waqt is-seduta, id-dispożizzjonijiet li jirrigwardaw l-identità tad-dikjarant kienu ssemmew fit-Titolu I tal-Kodiċi Doganali tal-1992, filwaqt li l-Artikolu 78 kien jinsab fit-Titolu IV li kien jirrigwarda trattament jew użu bl-approvazzjoni doganali. Madankollu, għandu jiġi rrilevat li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li dikjarazzjonijiet relatati mal-valur tal-merkanzija setgħu jiġu emendati f’ċerti ċirkustanzi (
19
) minkejja li d-dispożizzjonijiet dwar dan il-valur kienu parti mit-Titolu II, u mhux mit-Titolu IV. Dan fih innifsu huwa biżżejjed biex tiġi miċħuda l-affermazzjoni li isem id-dikjarant kien eskluż mill-korrezzjonijiet li setgħu jsiru skont l-Artikolu 78 għall-unika raġuni li d-dispożizzjonijiet relatati ma’ isem id-dikjarant kienu msemmija f’titolu ieħor tal-Kodiċi Doganali tal-1992 (
20
).
41.
F’kull każ, kif il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret fis-sentenza Terex Equipment et, “[i]l-loġika ta’ dan l-artikolu [hija] li jagħmel il-proċedura doganali konsistenti mas-sitwazzjoni reali” (
21
). Skont din l-analiżi, l-Artikolu 78(3) sempliċement jagħti effett fl-isfera tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 lil poter li jiġi kkoreġut żball dokumentarju meta jkun xieraq u ġust li jsir hekk. L-eżistenza ta’ tali poter ġenerali biex jiġi kkoreġut żball dokumentarju hija, ovvjament, karatteristika stabbilita sew tal-liġi pubblika tal-Istati Membri kollha.
42.
Bl-istess mod, ma naqbilx mal-fehma li skontha, kieku l-emenda ta’ isem id-dikjarant kienet permessa, l-awtoritajiet doganali setgħu jiltaqgħu ma’ diffikultajiet sabiex josservaw it-terminu previst fl-Artikolu 236(2) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 sabiex jikkomunikaw l-ammont finali ta’ dazji li għandhom jitħallsu. Fil-fatt, sabiex id-dikjarazzjoni tibqa’ eżatta u, għaldaqstant, sabiex din is-sostituzzjoni sseħħ, kull bidla f’isem id-dikjarant, inkluż l-indirizz ta’ kuntatt tiegħu, kienet timplika neċessarjament li d-dettalji dwar id-dikjarant kellhom jiġu aġġornati. Għaldaqstant, l-emenda ta’ isem id-dikjarant ma tidhirx li setgħet ħolqot xi diffikultajiet partikolari għall-awtoritajiet doganali sabiex josservaw dan it-terminu (
22
).
43.
Fir-rigward tal-obbligu li l-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jimponi b’mod ċar li kull rappreżentant għandu jindika li kien qiegħed jaġixxi f’isem il-persuna rrappreżentata, huwa juri li l-indikazzjoni ta’ isem id-dikjarant setgħet, f’ċerti ċirkustanzi, tikkostitwixxi żball fis-sens tal-Artikolu 78, li, kif ser nispjega iktar ’il quddiem, kien preċiżament waħda mill-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni.
44.
F’dan il-kuntest, nirrileva, barra minn hekk, li l-Artikolu 76(1)(a) ta’ dan il-kodiċi kien jipprevedi li, sabiex jiġu ssimplifikati t-tlestija tal-formalitajiet u tal-proċeduri sa fejn huwa possibbli filwaqt li jiżgura li l-operazzjonijiet jitwettqu b’mod xieraq, l-awtoritajiet doganali għandhom, skont il-kundizzjonijiet stabbiliti mal-proċedura tal-kumitat, jagħtu l-awtorizzazzjoni li d-dikjarazzjoni tħalli barra ċerti karatteristiċi tal-informazzjoni mitluba. Dan għandu tendenza juri li, minbarra ċerti eċċezzjonijiet li ser nesponi iktar ’il quddiem, il-kontenut tad-dikjarazzjoni ma għandux jiġi ċċarat immedjatament u totalment.
45.
Ċertament, il-Qorti tal-Ġustizzja setgħet, xi kultant, tagħti l-impressjoni li hija riluttanti sabiex tinterpreta din id-dispożizzjoni b’mod wiesa’ wisq. Pereżempju, il-Qorti tal-Ġustizzja qalet li, peress li l-Kodiċi Doganali tal‑1992 ma kienx jeħtieġ li l-awtoritajiet doganali jwettqu tali verifika b’mod sistematiku, id-dikjarant kien mistenni li jipprovdi lill-awtoritajiet doganali bl-informazzjoni kompleta u eżatta (
23
). Il-korollarju ta’ dan l-obbligu kien ikun il-prinċipju tal-irrevokabbiltà tad-dikjarazzjoni doganali malli din tiġi aċċettata, prinċipju li l-eċċezzjonijiet għalih huma ddefiniti strettament mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni rilevanti (
24
). F’dak ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li l-aġġustament sussegwenti tal-valur tat-tranżazzjoni kien limitat għal sitwazzjonijiet speċifiċi li għandhom x’jaqsmu, inter alia, ma’ difetti fil-kwalità jew xogħol difettuż fl-oġġetti skopert wara r-rilaxx tagħhom għal ċirkulazzjoni libera (
25
).
46.
Madankollu, numru kbir ta’ sentenzi oħra adottaw interpretazzjoni inqas restrittiva, billi ppreferew li jibbażaw ruħhom fuq il-loġika sottostanti l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992, li kienet dik li ġġib il-proċedura doganali konformi mas-sitwazzjoni attwali (
26
). Il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat ukoll li dik id-dispożizzjoni ma tagħmilx distinzjoni bejn żbalji jew omissjonijiet li jistgħu jiġu kkoreġuti jew emendati u oħrajn li ma jistgħux (
27
). Għaldaqstant, dawn is-sentenzi qiesu li t-termini “informazzjoni mhux eżatta u mhux kompleta” għandhom jiġu interpretati bħala li jkopru fl-istess ħin żbalji jew omissjonijiet tekniċi u żbalji fl-interpretazzjoni tal-liġi applikabbli. Din il-linja ta’ ġurisprudenza turi li kien possibbli li tintalab l-emenda ta’ dikjarazzjoni mhux biss fil-każ ta’ żball tekniku, iżda wkoll fil-każ ta’ omissjonijiet jew ta’ żbalji ta’ interpretazzjoni tad-dritt applikabbli (
28
).
47.
B’hekk il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li dikjarazzjoni doganali tista’ tiġi emendata f’dak li għandu x’jaqsam mal-valur tal-merkanzija (
29
), il-kodiċi użat sabiex tiġi ddeterminata s-sistema doganali assenjata lill-merkanzija mid-dikjarant (
30
) jew isem l-esportatur (
31
). Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li dikjarazzjoni setgħet ġiet emendata fir-rigward tad-data tagħha sabiex tipposponiha għal data oħra li fiha l-esportatur kellu ċertifikat ta’ esportazzjoni validu (
32
).
48.
F’dawn il-każijiet kollha, il-Qorti tal-Ġustizzja waslet għall-konklużjoni billi bbażat ruħha fuq żewġ prinċipji sottostanti, jiġifieri li l-loġika tal-Artikolu 78 kienet li titpoġġa f’konformità l-proċedura doganali mas-sitwazzjoni attwali u li din id-dispożizzjoni ma kinitx tagħmel distinzjoni bejn żbalji jew omissjonijiet li setgħu jiġu kkoreġuti u oħrajn li ma setgħux. L-applikazzjoni ta’ dawn il-prinċipji twassal, f’kull każ, għall-possibbiltà ta’ modifikazzjoni ta’ isem id-dikjarant (
33
).
49.
Fil-fehma tiegħi, dan kollu huwa ġġustifikat mill-għan stess tal-Kodiċi Doganali tal-1992, li kien, skont il-ħames premessa ta’ dan il-kodiċi, li jiżgura applikazzjoni korretta tat-taxxi previsti minnu, filwaqt li jiggarantixxi proċeduri rapidi u effikaċi fl-interess kemm tal-operaturi ekonomiċi kif ukoll tal-awtoritajiet doganali, billi jippermetti lil dawn tal-aħħar iwettqu kontrolli sistematiċi tal-merkanzija kollha li hija suġġetta għal dikjarazzjoni doganali, billi jillimita għaldaqstant kemm huwa possibbli, skont is-sitt premessa tal-istess kodiċi, il-formalitajiet u l-kontrolli doganali (
34
). Fil-fatt, b’differenza minn sistemi legali oħra fejn id-dikjarant għandu biss jipprovdi informazzjoni fattwali dwar il-merkanzija, dan il-kodiċi kien jimponi obbligu fuq id-debitur sabiex jifformula d-dikjarazzjoni tiegħu f’termini li jorbtuh. Din il-formula kienet tippermetti lill-awtoritajiet doganali jwettqu l-kontrolli tagħhom b’mod iktar rapidu u effikaċi.
50.
Madankollu, għandu jiġi rrikonoxxut li dan kien jinvolvi wkoll sforz min-naħa ta’ operaturi ekonomiċi sabiex jinterpretaw testi ġuridiċi li huma ta’ spiss kumplessi. Huwa inevitabbli, f’dawn iċ-ċirkustanzi, li xi żbalji ta’ bona fide ser iseħħu. L-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992 kien intiż biex jipprevedi għal dan u sabiex jippermetti lill-awtoritajiet doganali jirrettifikaw tali żbalji, għall-inqas meta dan seta’ jsir b’mod li ma jikkawżax preġudizzju għad-drittijiet u l-interessi leġittimi tal-oħrajn (inkluż, għal din il-kwistjoni, l-awtoritajiet doganali). Dan kollu huwa mislut mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li sal-lum irrikonoxxiet biss tliet ċirkustanzi li fihom id-dritt tal-awtoritajiet doganali li jiċħdu talba għall-emenda ta’ dikjarazzjoni doganali jista’ jintlaqa’ (
35
).
51.
L-ewwel raġuni għal rifjut tirriżulta mir-rabta bejn l-Artikoli 65 u 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992. Peress li l-Artikolu 78 kien japplika biss għal emendi magħmula wara r-rilaxx tal-merkanzija, jiġifieri fi stadju fejn l-eżattezza tal-informazzjoni dwar il-merkanzija kkonċernata ma setgħetx tkun iktar ivverifikata, l-Artikolu 78 għandu neċessarjament jiġi interpretat fis-sens li ma kienx jippermetti li tinbidel ebda informazzjoni dwar in-natura jew il-karatteristiċi tal-oġġetti msemmija fid-dikjarazzjoni (
36
).
52.
It-tieni raġuni għal rifjut, li tirriżulta b’mod impliċitu mill-projbizzjoni tal-abbuż ta’ dritt, kienet isseħħ meta l-emenda mitluba setgħet tippreġudika l-għanijiet imfittxija mil-leġiżlazzjoni doganali (
37
).
53.
It-tielet raġuni għal rifjut hija fejn l-element li għalih saret talba għal emenda ma kienx ikun ivvizzjat minn żball, iżda minħabba għażla deliberata (
38
).
54.
Kuntrarjament għall-argument sostnut mill-uffiċċju doganali Ġermaniż, il-Gvern Ċek u dak Olandiż, il-Qorti tal-Ġustizzja fil-fatt qatt ma eskludiet ċerti elementi tad-dikjarazzjoni mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992 minħabba li dawn kienu marbuta mas-sustanza nnifisha tad-dikjarazzjoni. Fil-fatt, minbarra l-fatt li l-formulazzjoni ta’ dik id-dispożizzjoni ma kienet tagħmel l-ebda riferiment għal tali esklużjoni ex ante, nixtieq ninnota li, kif imsemmi hawn fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja aċċettat li d-data li abbażi tagħha d-dikjarazzjoni tkun ġiet sottomessa tkun tista’ tiġi rrettifikata, filwaqt li, bħala prinċipju, informazzjoni bħal din hija, fil-liġi amministrattiva, importanti daqs l-identità tad-dikjarant (
39
). Barra minn hekk, is-sentenza Terex Equipment tista’ tinqara wkoll fis-sens li dikjarazzjoni tista’ tiġi emendata fir-rigward tal-proċedura doganali magħżula, filwaqt li, skont l-Artikoli 4(17) u 59(1) tal-Kodiċi Doganali tal-1992, id-dikjarazzjoni kienet l-att li bih id-dikjarant kien juri r-rieda tiegħu li jqiegħed il-merkanzija taħt proċedura doganali speċifika. Finalment, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li isem l-esportatur seta’ jiġi emendat anki jekk l-għoti tal-benefiċċji finanzjarji kien jiddependi fuq l-identità tal-esportatur (
40
).
55.
Fi kwalunkwe każ, l-argument li emenda ta’ isem id-dikjarant setgħet tikkostitwixxi l-invalidazzjoni ta’ dikjarazzjoni huwa bbażat fuq il-premessa li d-differenza bejn li temenda u li tinvalida dikjarazzjoni kienet tiddependi fuq l-elementi tad-dikjarazzjoni li għandha tiġi kkoreġuta. Madankollu, l-Artikolu 66 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jipprevedi għall-possibbiltà ta’ invalidazzjoni f’żewġ każijiet biss, jiġifieri, meta d-dikjarant kien jipprovdi prova li l-merkanzija ġiet iddikjarata bi żball għall-proċedura doganali koperta minn dik id-dikjarazzjoni jew meta, minħabba ċirkustanzi speċjali, it-tqegħid tal-merkanzija taħt il-proċedura doganali li għalihom ġew iddikjarati ma kienx għadu ġġustifikat iktar (
41
). Fil-prattika, dan ifisser li invalidazzjoni setgħet seħħet l-iktar fejn l-operatur ekonomiku finalment ikun iddeċieda li ma jwettaqx l-operazzjoni doganali jew fejn id-destinazzjoni doganali tal-merkanzija tkun inbidlet (
42
).
56.
Ċertament, din it-tieni ipoteżi setgħet, ġustament, tinftiehem bħala li tillimita l-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 78, fis-sens li l-għażla tal-proċedura doganali, hekk kif l-għan ewlieni tad-dikjarazzjoni doganali jkun inkwistjoni, setgħet tiġi emendata biss permezz tal-invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni doganali kkonċernata. Sabiex jiġi ppreżervat l-effett utli (“effet utile”) tal-Artikolu 66, wieħed seta’ jikkunsidraha bħala l-unika informazzjoni li teħtieġ l-invalidazzjoni tad-dikjarazzjoni sabiex tiġi rrettifikata_. Madankollu, kif intqal iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja tidher li ddeċidiet li s-sistema doganali attribwita lill-merkanzija mid-dikjarant setgħet tiġi rrettifikata permezz tal-Artikolu 78 (
43
).
57.
Fi kwalunkwe każ, barra minn dan il-kuntest, id-differenza bejn l-invalidazzjoni u r-rettifika ma jidhirx li kienet prinċipalment ibbażata fuq in-natura tal-elementi li għandhom jiġu emendati. Fil-fatt, jekk ċerti elementi oħra ma setgħux jiġu emendati, dan kien jillimita sostanzjalment il-possibbiltà għall-awtoritajiet doganali li jistabbilixxu d-dejn doganali fil-livell li kellu jkun dovut fir-rigward tas-sitwazzjoni reali. Wieħed jista’ jinnota wkoll li, kieku kellu jitqies li ċerti elementi setgħu jiġu korretti biss permezz ta’ invalidazzjoni, dawn l-elementi qatt ma setgħu jinbidlu fuq l-inizjattiva tal-amministrazzjoni, anki jekk meħtieġ, peress li l-amministrazzjoni ma setgħetx tissostitwixxi lilha nnifisha għad-dikjarant għat-tfassil ta’ dikjarazzjoni ġdida.
58.
Fid-dawl tal-ġurisprudenza eżistenti, l-unika distinzjoni li fadal bejn invalidazzjoni u emenda hija bbażata fuq l-effetti rispettivi tagħhom. Fil-każ ta’ talba għal invalidazzjoni, jekk din tiġi aċċettata, l-eżistenza stess ta’ dejn doganali tispiċċa (
44
). Id-dikjarant jinħeles minn kull obbligu li jħallas kull dejn doganali. Madankollu, fil-każ ta’ emenda, l-ammont tad-dejn jista’ jiżdied jew jitnaqqas, iżda l-eżistenza ta’ dejn tibqa’ (
45
).
59.
Fid-dawl ta’ dawn it-tliet raġunijiet għal rifjut irrikonoxxuti mill-Qorti tal-Ġustizzja, it-tibdil ta’ isem id-dikjarant ma jistax jiġi kkunsidrat bħala eskluż mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 78.
60.
L-ewwel nett, isem id-dikjarant ma għandu x’jaqsam xejn mal-merkanzija. Għalhekk, il-verifika tal-eżattezza ta’ din l-informazzjoni jew dwar jekk id-dikjarant jissodisfax il-kundizzjonijiet meħtieġa sabiex jippreżenta dikjarazzjoni doganali bl-ebda mod ma setgħet tiġi affettwata mill-għoti tar-rilaxx.
61.
It-tieni nett, bidla fl-identità tad-dikjarant ma tidhirx li setgħet tippreġudika l-għanijiet tar-regoli doganali. Għall-kuntrarju, l-għan speċifiku segwit mill-Artikolu 78, li kien li l-proċedura doganali tiġi taqbel mas-sitwazzjoni reali, jippermetti li jiġi konkluż li kellu jkun possibbli li ssir tali rettifikazzjoni.
62.
Madankollu, ma ninjorax iż-żieda fir-riskju ta’ frodi li kull setgħa ta’ emenda tad-dikjarazzjoni setgħet tippreżenta. Naturalment, il-ġlieda kontra l-frodi hija wkoll waħda mill-għanijiet segwiti mill-Kodiċi Doganali tal‑1992 (
46
). Madankollu, fl-opinjoni tiegħi, fil-Kodiċi Doganali tal‑1992, fil-każ ta’ isem id-dikjarant, tali bidla ma kinitx twassal għal żieda sinjifikattiva ta’ dan ir-riskju. Fil-fatt, id-dikjarant ma għandux jiġi konfuż mal-importatur u l-esportatur. Hekk kif jipprevedi l-Artikolu 64(1) tal-istess kodiċi, sabiex tkun dikjarant, kien neċessarju biss li persuna tkun kapaċi li “tippreżenta l-merkanzija konċernata jew tara li tkun preżentata lill-awtorità kompetenti doganali, flimkien mad-dokumenti kollha li huma meħtieġa li jiġu prodotti għall-applikazzjoni tar-regoli li jamministraw il-proċedura doganali li fir-rigward tagħha ġiet dikjarata l-merkanzija” (
47
).
63.
Huwa minnu li, minbarra l-Kodiċi Doganali tal-1992, regoli doganali oħra ssuġġettaw l-għoti ta’ ċerti vantaġġi, bħalma huma l-benefiċċju ta’ tariffa doganali preferenzjali jew rifużjoni fuq l-esportazzjoni, għall-kundizzjoni li l-importatur jew l-esportatur tal-merkanzija jkun id-dikjarant. Pereżempju, fil-kawża prinċipali, l-Artikolu 24 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1291/2000 (
48
) kien jipprevedi li d-dikjarazzjoni doganali għandha ssir mid-detentur jew, meta jkun applikabbli, minn dak li jirċievi t-trasferiment tal-liċenzja jew taċ-ċertifikat, jew mir-rappreżentant tagħhom skont it-tifsira tal-Artikolu 5(2) tal-Kodiċi Doganali tal-1992.
64.
Madankollu, f’sitwazzjoni fejn isem id-dikjarant ikun ġie emendat sabiex jikkorrispondi għal dak tal-importatur jew tal-esportatur, ir-riskju ta’ frodi jkun ġie nnewtralizzat permezz tar-regoli li jirregolaw l-għoti ta’ dawn il-benefiċċji, li kienu jimponu ċerti obbligi fuq il-persuna kkonċernata fil-kwalità tagħha ta’ importatur jew esportatur (
49
).
65.
Barra minn hekk, meta dikjarazzjoni tkun ġiet emendata bil-għan li isem id-dikjarant ikun jaqbel ma’ dak tal-importatur jew tal-esportatur sabiex ikun jista’ jibbenefika minn taxxa preferenzjali tal-importazzjoni jew minn rifużjoni fuq l-esportazzjoni, tali emenda ma tkun tat ebda vantaġġ indebitu lil din il-persuna, iżda tkun ippermettitilha tirċievi benefiċċju li kieku hija kienet tkun intitolata li tirċievi kieku kienet inizjalment imsemmija bħala d-dikjarant (
50
). B’hekk, f’każ bħal dak fil-kawża prinċipali, ir-riskju ta’ frodi jibqa’ identiku, sakemm il-kwantitajiet ta’ oġġetti importati huma mnaqqsa miċ-ċertifikati tal-importatur.
66.
Minbarra r-regoli dwar ċertifikati ta’ importazzjoni jew ta’ rifużjonijiet fuq l-esportazzjoni (
51
), dispożizzjonijiet oħra tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 illimitaw b’mod kunsiderevoli r-riskju ta’ frodi li seta’ jirriżulta minn bidla ta’ isem id-dikjarant. B’mod partikolari, wieħed jista’ josserva dan li ġej.
67.
L-ewwel nett, l-Artikolu 74(1) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jispeċifika li d-dejn doganali kellu jitħallas jew jiġi ggarantit qabel ir-rilaxx tiegħu jiġi ordnat (
52
). Peress li, minn naħa, l-Artikolu 78 japplika ladarba dan ir-rilaxx jiġi ordnat, u għaldaqstant, ladarba d-dejn doganali jkun tħallas jew ġie ggarantit, u li, min-naħa l-oħra, kull rettifika tal-identità tad-dikjarant neċessarjament tkun wasslet għas-surroga tad-dikjarant il-ġdid fid-drittijiet u fl-obbligi tal-ewwel dikjarant, isem id-dikjarant jista’ jiġi emendat biss jekk il-garanzija jew il-ħlas eżistenti jkun jista’ jiġi ttrasferit lid-dikjarant il-ġdid jew jekk dan tal-aħħar ikun ħallas jew stabbilixxa garanzija ġdida. Għaldaqstant, fil-prattika, ir-riskju ta’ nuqqas ta’ ħlas tad-dejn doganali ma jidhirx li huwa ikbar sempliċement għax isem id-dikjarant ikun ġie emendat.
68.
It-tieni nett, fir-rigward tal-importazzjonijiet, bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, is-subparagrafu 2 tal-Artikolu 201(3) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kien jipprovdi li, meta dikjarazzjoni doganali ssir abbażi ta’ informazzjoni mhux korretta, “il-persuni li jkunu pprovdew l-informazzjoni meħtieġa biex saret id-dikjarazzjoni u li kienu jafu, jew raġonevolment kellhom ikunu jafu li dik l-informazzjoni kienet falza, jistgħu wkoll jitqiesu bħala debituri skond id-dispożizzjonijiet nazzjonali fis-seħħ.”. Peress li l-ewwel dikjarant kellu neċessarjament jipprovdi d-data l-oħra msemmija fid-dikjarazzjoni, kieku kien jintwera li huma foloz, huwa xorta waħda kien jibqa’ responsabbli għad-dejn doganali.
69.
B’mod partikolari, fid-dawl ta’ din ir-regola, jiena ma iniex konvint li, kif sostna l-Gvern Olandiż, emenda ta’ isem id-dikjarant għandha, fi kwalunkwe każ, tiġi permessa biss għal emendi li jkunu wasslu għat-trasformazzjoni ta’ rappreżentazzjoni diretta f’rappreżentazzjoni indiretta, sa fejn din tal-aħħar biss tippermetti lid-dikjarant inizjali jibqa’ d-debitur tad-dejn doganali. Fil-fatt, fid-dawl ta’ kliem is-subparagrafu 2 tal-Artikolu 201(3) tal-Kodiċi Doganali tal-1992, anki kieku isem id-dikjarant kien jiġi emendat sabiex jirrifletti l-fatt li l-persuna inizjalment imsemmija kienet irrappreżentata minn dikjarant ġdid, id-dikjarant inizjali kien jibqa’ debitur tad-dejn doganali, minħabba li kien dak li inizjalment ipprovda l-informazzjoni.
70.
It-tielet nett, għandu jiġi enfasizzat li, sabiex id-dikjarant il-ġdid ikun kiseb xi rifużjoni, il-kundizzjonijiet tal-Artikolu 236 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 kellhom jiġu ssodisfatti.
71.
Fir-rigward tal-argumenti mressqa dwar l-inċertezzi li l-emenda ta’ isem id-dikjarant setgħet tikkawża lill-awtoritajiet doganali, dawn jidhru li huma l-konsegwenza tal-għażliet tal-leġiżlatur tal-Unjoni, l-ewwel, sabiex jippermettu r-rettifika tad-dikjarazzjoni wara li r-rilaxx ikun ingħata u, t-tieni, sabiex jipprovdu opportunitajiet indaqs għall-emenda, kemm jekk fuq inizjattiva tal-amministrazzjoni u kemm jekk tad-dikjarant (
53
). Għalhekk, l-elementi kollha li setgħu jiġu emendati ex officio mill-awtoritajiet doganali setgħu wkoll ikunu s-suġġett ta’ talba f’dan is-sens mingħand id-dikjarant (
54
).
72.
Peress li l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992 ma kienx jeskludi isem id-dikjarant mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ emendi potenzjali, u peress li l-qorti nazzjonali tidher li teskludi abbuż ta’ drittijiet (
55
), il-kwistjoni prinċipali li għadha trid tiġi eżaminata sabiex jiġi ddeterminat jekk, fil-kawża prinċipali, l-awtoritajiet doganali kinux intitolati jirrifjutaw l-emenda ta’ isem id-dikjarant, hija dik ta’ jekk id-dikjarazzjoni ta’ isem id-dikjarant kinitx ir-riżultat ta’ żball ġenwin jew ta’ nuqqas ta’ komprensjoni jew jekk kinitx ir-riżultat ta’ għażla deliberata (
56
). Din hija, fil-fehma tiegħi, in-natura reali tad-diskrezzjoni mogħtija lill-awtoritajiet doganali mill-Artikolu 78(1) ta’ dak il-kodiċi (“[…] jistgħu […] jemendaw id-dikjarazzjoni”) għaliex jekk, wara eżami tat-talba għal emenda, ikun ċar li d-dikjarazzjoni ma tirriflettix l-istat veru tal-affarijiet, hija għandha, bħala prinċipju, tiġi emendata, ħlief jekk dan ikun ta’ preġudizzju għall-għanijiet imfittxija mil-leġiżlazzjoni doganali u għaldaqstant tippreġudika d-drittijiet u l-interessi leġittimi ta’ kull parti oħra, u b’mod partikolari għall-interessi finanzjarji tal-Unjoni li f’isimhom l-awtoritajiet doganali jiġbru d-dazji.
73.
Għaldaqstant, sabiex tingħata risposta għad-domanda magħmula mill-qorti nazzjonali, huwa neċessarju li jiġi vverifikat jekk, f’ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, il-fatt li Pfeifer & Langen issemmiet bħala d-dikjarant, tistax tiġi kkunsidrata bħala riżultanti minn żball.
74.
Hawnhekk ukoll, il-Qorti tal-Ġustizzja tat portata relattivament usa’ għal dan it-terminu. Pereżempju, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-kunċett ta’ “żball” kien jinkludi omissjonijiet mhux intenzjonati, anki f’każijiet fejn l-eżistenza ta’ tali omissjonijiet tidher li ġiet dedotta mill-uniku fatt li d-dikjarant ippreżenta applikazzjoni biex jemenda d-dikjarazzjoni (
57
). Fis-sentenza CEVA Freight Holland (
58
), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li d-dikjarant jista’ japplika għal emenda tal-valur tranżazzjonali tal-merkanzija, filwaqt li d-determinazzjoni ta’ dak il-valur tiddependi fuq l-għażla tal-metodu ta’ kalkolu (
59
), meta tali applikazzjoni saret b’reazzjoni għal emenda magħmula mill-awtoritajiet doganali b’rabta mas-subintestatura tariffarja (
60
). Għaldaqstant, jidher li l-kunċett ta’ żball kopra mhux biss żbalji materjali, iżda wkoll kwalunkwe dikjarazzjoni magħmula bi ksur ta’ regola doganali.
75.
Fil-kawża prinċipali, jidher li ftit li xejn hemm dubju li l-indikazzjoni inizjali ta’ isem id-dikjarant tirriżulta minn żball. F’dan ir-rigward, il-qorti tar-rinviju tindika li Pfeifer & Langen irċeviet mandat minn Zahărul Oradea sabiex taġixxi f’isimha. F’dan ir-rigward, wieħed jista’ jinnota li l-punt 6 tal-mandat tat‑2 ta’ Frar 2012 kien jipprovdi:
“Aħna konxji li, bil-preżentata tad-dikjarazzjoni doganali, aħna nsiru d-dikjarant skont il-Kodiċi Doganali u nimpenjaw ruħna li nħallsu l-ispejjeż ta’ kull dazju tal-importazzjoni stipulat minn Pfeifer & Langen KG mal-uffiċċju tal-ġbir tad-dazji”.
76.
Din iċ-ċirkustanza, li ma hijiex ikkontestata, jidhirli, li hija suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ żball fis-sens tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992.
77.
Fil-fatt, skont l-Artikolu 5(4) ta’ dan il-kodiċi, meta d-dikjarant jaġixxi għan-nom ta’ mandant, huwa “għandu” jiddikjara li huwa qiegħed jaġixxi f’isem il-persuna rrappreżentata u jippreċiża jekk din hijiex rappreżentazzjoni diretta jew indiretta u tiġi stabbilita setgħa ta’ rappreżentanza. Konsegwentement, meta dikjarant jaġixxi għan-nom ta’ mandant, iżda ma jiddikjarax dan, id-dikjarant jikser l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal-1992.
78.
Barra minn hekk, f’dan il-każ, għandu jiġi rrilevat li l-awtoritajiet tat-taxxa kienu applikaw it-tariffa preferenzjali lil Pfeifer & Langen u naqqsu l-ammont tal-importazzjonijiet miċ-ċertifikati ta’ Zahărul Oradea. B’hekk, l-amministrazzjoni doganali kienet, impliċitament, iżda neċessarjament, qieset li Pfeifer & Langen kienet qiegħda taġixxi f’isem Zahărul Oradea, iżda wkoll għan-nom tagħha, li hija suppożizzjoni li tmur kontra l-Artikolu 5(2) tal-Kodiċi Doganali tal-1992. Fil-fatt, din id-dispożizzjoni, li hija eżawrjenti f’dak li jirrigwarda d-dritt ta’ rappreżentanza quddiem l-awtoritajiet doganali (
61
), tipprevedi biss il-possibbiltà li wieħed jaġixxi f’isem u għan-nom ta’ ħaddieħor jew f’ismu stess, iżda għan-nom ta’ ħaddieħor.
79.
Ċertament, it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal-1992 jippreċiża li “persuna li tonqos milli tiddikjara li qed taġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra jew li tiddikjara li qed taġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra mingħajr ma tkun awtorizzata li tagħmel dan għandha titqies li qed taġixxi f’ismha proprju u għan-nom tagħha stess”. Madankollu, il-fatt li r-rimedju għall-ksur tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal-1992 huwa l-applikazzjoni ta’ preżunzjoni ma jibdilx il-fatt li, kif jirriżulta mill-użu tal-verb “għandu”, id-dikjarant kien obbligat li jiddikjara li kien qiegħed jaġixxi f’isem jew għan-nom ta’ persuna oħra. Għaldaqstant, meta persuna tonqos milli tinvoka l-mandat, id-dikjarant iwettaq żball fis-sens tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992.
80.
Fil-kawża prinċipali, peress li l-mandat kien ġie mehmuż mad-dikjarazzjoni, il-prova tal-eżistenza ta’ tali mandat fid-data tad-dikjarazzjoni ma tistax tiġi kkontestata.
81.
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar ’il fuq, ir-risposta li għandha tingħata għad-domanda magħmula mill-qorti nazzjonali għandha tkun li l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, għandu jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ fejn id-dikjarant doganali jkun indika li kien qiegħed jaġixxi esklużivament f’ismu stess, minkejja li kien inkarigat jippreżenta d-dikjarazzjoni doganali f’isem u għan-nom ta’ terz, wara r-rilaxx tal-merkanzija, id-dikjarazzjoni tista’ tiġi emendata sabiex issemmi l-mandant bħala d-dikjarant, jekk tiġi pprovduta l-prova tal-eżistenza ta’ tali mandat qabel il-preżentata tad-dikjarazzjoni.
IV. Konklużjoni
82.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, jiena nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għad-domanda mressqa mill-Finanzgericht Düsseldorf (il-Qorti tal-Finanzi, Düsseldorf, il-Ġermanja) kif ġej:
L-Artikolu 78 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 tat‑12 ta’ Ottubru 1992 li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità għandu jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ fejn id-dikjarant doganali jkun indika li kien qiegħed jaġixxi esklużivament f’ismu stess, minkejja li kien inkarigat jippreżenta d-dikjarazzjoni doganali f’isem u għan-nom ta’ terz, wara r-rilaxx tal-merkanzija, id-dikjarazzjoni tista’ tiġi emendata sabiex issemmi l-mandant bħala d-dikjarant, jekk tiġi pprovduta l-prova tal-eżistenza ta’ tali mandat qabel il-preżentata tad-dikjarazzjoni.
(
1
)	Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
(
2
)	Minkejja li l-proċess ma fih ebda preċiżazzjoni dwar dan il-kontroll tal-VAT, għandu jiġi rrilevat li l-Artikolu 85 tad-Direttiva 2006/112/KE tat‑28 ta’ Novembru 2006 dwar is-sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud (ĠU 2006, L 347, p. 1 u rettifika fil-ĠU 2007, L 335, p. 60), jipprovdi li, “rigward l-importazzjoni ta’ merkanzija, l-ammont taxxabbli għandu jkun il-valur għal finijiet doganali, stabbilit skond id-disposizzjonijiet Komunitarji fis-seħħ”. Għalhekk, l-applikazzjoni tar-rata mnaqqsa tad-dazji doganali neċessarjament għandha impatt fuq il-VAT dovuta.
(
3
)	Fil-verżjoni sussegwenti tal-Kodiċi Doganali, promulgata mir-Regolament (KE) Nru 450/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑23 ta’ April 2008 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju (Kodiċi Doganali Modernizzat) (ĠU 2008, L 145, p. 1), l-Artikolu 78 kien tneħħa u ġie ssostitwit bl-Artikolu 27. Din il-verżjoni tal-Kodiċi Doganali kienet fdat lill-Kummissjoni l-kompitu li tiddefinixxi f’liema ċirkustanzi, dikjarazzjoni doganali tista’ tiġi emendata wara r-rilaxx tal-merkanzija (ara l-Artikoli 89(2), 113 u 181). Il-verżjoni sussegwenti tal-Kodiċi, li tirriżulta mill-adozzjoni tar-Regolament (UE) Nru 952/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑9 ta’ Ottubru 2013 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (ĠU 2013, L 269, p. 1, rettifiki fil-ĠU 2013 L 287, p. 90 u fil-ĠU 2016, L 267, p. 2), li huwa dak attwalment fis-seħħ, tippreċiża li l-emenda tad-dikjarazzjoni doganali hija awtorizzata biss wara r-rilaxx tal-merkanzija jekk din ir-rettifika tkun neċessarja sabiex id-dikjarant josserva l-obbligi tiegħu fir-rigward tat-tqegħid tal-merkanzija taħt il-proċedura doganali kkonċernata (ara l-Artikolu 173). Din l-istess verżjoni tipprevedi li hija l-Kummissjoni li għandha tispeċifika, permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni, ir-regoli proċedurali relatati ma’ tali talba (ara l-Artikolu 176).
(
4
)	Ara s-sentenza tal‑15 ta’ Settembru 2011, DP grup (C‑138/10, EU:C:2011:587, punt 33).
(
5
)	Ara s-sentenza tal‑15 ta’ Settembru 2011, DP grup (C‑138/10, EU:C:2011:587, punt 35).
(
6
)	Fis-sentenza tagħha tas‑7 ta’ Marzu 2019, Suez II (C‑643/17, EU:C:2019:179, punt 46), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li “l-persuna responsabbli għad-dħul […] jew […] il-persuna li tassumi responsabbiltà għat-trasport” kellha tipprovdi “kull informazzjoni rilevanti fir-rigward tat-tip tal-oġġett jew prodott ikkonċernat kif ukoll bil-kwantità ta’ din il-merkanzija. Fil-fatt, hija din l-informazzjoni li tippermetti l-identifikazzjoni korretta tal-merkanzija għall-finijiet tal-klassifikazzjoni tat-tariffi fir-rigward tagħha u, jekk ikun il-każ, tal-kalkolu tad-dazju fuq l-importazzjoni”. Madankollu, jirriżulta mill-Artikolu 43 ta’ dan il-kodiċi li l-informazzjoni pprovduta minn dik il-persuna hija pprovduta fil-kuntest tad-dikjarazzjoni fil-qosor li hija provviżorja. Kif jirriżulta mill-Artikolu 29, il-kalkolu tad-dazji fuq l-importazzjoni kienet tiddependi mid-dikjarazzjoni u, għaldaqstant, mill-informazzjoni mogħtija mid-dikjarant.
(
7
)	Ara s-sentenza tal‑5 ta’ Ottubru 2006, ASM Lithography (C‑100/05, EU:C:2006:645, punt 33).
(
8
)	Ara s-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punti 61 sa 64) u tal‑10 ta’ Lulju 2019, CEVA Freight Holland (C‑249/18, EU:C:2019:587, punt 29).
(
9
)	Ara s-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 65) u tal‑10 ta’ Lulju 2019, CEVA Freight Holland (C‑249/18, EU:C:2019:587, punt 30).
(
10
)	Enfasi miżjuda minni.
(
11
)	Ara s-sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 46).
(
12
)	Ara s-sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 50. Il-Qorti tal-Ġustizzja aċċettat li dikjarazzjoni setgħet tkun is-suġġett ta’ diversi talbiet għal emendi. Ara s-sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2015, Veloserviss (C‑427/14, EU:C:2015:803, punt 25), li, fil-lingwa tal-kawża, jiġifieri l-Latvjan, tuża t-termini “atkārtotu pārskatīšanu”. Fil-verżjoni Franċiża, dan il-punt huwa fformulat kif ġej: “[…] ne contient de restriction ni en ce qui concerne la possibilité pour les autorités douanières de répéter une révision […]” (enfasi miżjuda minni).
(
13
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 52) u tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 62).
(
14
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 53) u tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 63).
(
15
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑5 ta’ Ottubru 2006, ASM Lithography (C‑100/05, EU:C:2006:645, punt 42); tas‑27 ta’ Frar 2014, Greencarrier Freight Services Latvia (C‑571/12, EU:C:2014:102, punt 40); u tat‑12 ta’ Ottubru 2017, X (C‑661/15, EU:C:2017:753, punt 63). L-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 ma kien jipprovdi, min-naħa tiegħu, għal ebda terminu speċifiku għall-emenda tad-dikjarazzjonijiet doganali. Ara s-sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2015, Veloserviss (C‑427/14, EU:C:2015:803, punt 25).
(
16
)	Sentenza tat‑12 ta’ Ottubru 2017, Tigers (C‑156/16, EU:C:2017:754, punt 21).
(
17
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2015, Veloserviss (C‑427/14, EU:C:2015:803, punt 25).
(
18
)	Sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005 (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 63). Ara wkoll, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 56).
(
19
)	Ara s-sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 70) u tal‑20 ta’ Diċembru 2017, Hamamatsu Photonics Deutschland (C‑529/16, EU:C:2017:984, punt 30).
(
20
)	Fil-fehma tiegħi, il-fatt li l-leġiżlatur daħħal l-Artikolu 78, u, barra minn hekk, id-dispożizzjonijiet dwar is-sistema legali tad-dikjarazzjoni (l-Artikoli 59 sa 77) fit-Titolu IV dwar it-trattament jew użu bl-approvazzjoni doganali, jista’ jiġi spjegat bis-sempliċi fatt li l-għan prinċipali ta’ dikjarazzjoni huwa dak li tiġi ddeterminata l-proċedura doganali applikabbli. Għalhekk, kien neċessarju li tiġi ddeterminata s-sistema legali applikabbli għal din id-dikjarazzjoni qabel ma jiġu ppreċiżati l-konsegwenzi.
(
21
)	Sentenza tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 56).
(
22
)	Sabiex issir din l-emenda, kellu jingħata mandat lill-ex dikjarant, peress li kien biss taħt din il-kundizzjoni li, skont l-Artikolu 5(4) tal-Kodiċi Doganali tal‑1992, dan tal-aħħar seta’ jitlob għal din l-emenda f’isem id-dikjarant il-ġdid. Barra minn hekk, għandu jiġi enfasizzat li, peress li l-Artikolu 78 jirrigwarda l-emenda tad-dikjarazzjoni u mhux is-sostituzzjoni tagħha, id-dikjarant il-ġdid kellu jitqies bħala li ġie ssurrogat fid-drittijiet u fl-obbligi tal-ex dikjarant, inkluż għal kull terminu ta’ dekadenza.
(
23
)	L-Artikolu 199 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2454/93 tat‑2 ta’ Lulju 1993 li jiffissa d-dispożizzjonijiet għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 6, p. 3), jipprovdi wkoll li d-dikjarant huwa responsabbli għall-eżattezza tal-informazzjoni mogħtija fid-dikjarazzjoni. Madankollu, sa fejn dan ir-regolament huwa ta’ standard ta’ grad iktar baxx, li barra minn hekk ġie parzjalment annullat minħabba ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi Doganali tal‑1992 (ara s-sentenza tat‑12 ta’ Ottubru 2017, X, C‑661/15, EU:C:2017:753 punt 67), dan ma jistax jittieħed inkunsiderazzjoni għall-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-imsemmi kodiċi.
(
24
)	Ara s-sentenza tal‑15 ta’ Settembru 2011, DP grup (C‑138/10, EU:C:2011:587, punti 40 u 41). Madankollu, il-prinċipju ta’ irrevokabbiltà tad-dikjarazzjoni jidher li jikkorrispondi iktar għas-sitwazzjoni prevalenti ta’ qabel l-adozzjoni tal-Kodiċi Doganali tal‑1992. Taħt dak il-kodiċi, minħabba l-adozzjoni tal-Artikolu 78, kif ukoll il-possibbiltà li d-dikjarazzjoni prevista fl-Artikolu 66 tiġi invalidata, l-eżistenza ta’ tali prinċipju tidher iktar kontestabbli.
(
25
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑20 ta’ Diċembru 2017, Hamamatsu Photonics Deutschland (C‑529/16, EU:C:2017:984, punti 30 sa 34). Barra minn hekk, fis-sentenza tagħha tas‑17 ta’ Settembru 2014, Baltic Agro (C‑3/13, EU:C:2014:2227), il-Qorti tal-Ġustizzja ġiet mistoqsija dwar il-validità tal-Artikolu 66 tal-Kodiċi Doganali tal-1992. Il-qorti nazzjonali kellha dubji dwar il-kwistjoni jekk din id-dispożizzjoni tistax tikser il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, peress li ma kinitx tippermetti l-annullament ta’ dikjarazzjoni doganali żbaljata sabiex jiġi korrett id-destinatarju tal-merkanzija. F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja rrispondiet b’mod negattiv mingħajr ma kkontestat din il-premessa. Għall-kuntrarju, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret l-obbligu tad-dikjarant li jipprovdi informazzjoni bl-iktar mod eżatt possibbli (ara l-punti 41 sa 46 ta’ din is-sentenza).
(
26
)	Ara s-sentenza tat‑12 ta’ Ottubru 2017, Tigers (C‑156/16, EU:C:2017:754, punt 31).
(
27
)	Ara s-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 63) u tas‑27 ta’ Frar 2014, Greencarrier Freight Services Latvia (C‑571/12, EU:C:2014:102, punt 33).
(
28
)	Ara, pereżempju, is-sentenzi tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 56), tat‑12 ta’ Lulju 2012, Südzucker et (C‑608/10, C‑10/11 u C‑23/11, EU:C:2012:444, punt 47)_u tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens- en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 50) kif ukoll tal‑10 ta’ Lulju 2019, CEVA Freight Holland (C‑249/18, EU:C:2019:587, punt 32)
(
29
)	Ara s-sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 70). Madankollu, fil-punt 30 tas-sentenza tagħha tal‑20 ta’ Diċembru 2017, Hamamatsu Photonics Deutschland (C‑529/16, EU:C:2017:984, punt 30), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-każijiet li fihom kien permess adattament ulterjuri tal-valur ta’ tranżazzjoni kienu limitati għal sitwazzjonijiet speċifiċi relatati, inter alia, ma’ difetti ta’ kwalità jew ma’ xogħol difettuż fil-merkanzija skoperti wara r-rilaxx tagħhom għal ċirkulazzjoni libera.
(
30
)	Ara s-sentenza tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 65).
(
31
)	Ara s-sentenza tat‑12 ta’ Lulju 2012, Südzucker et (C‑608/10, C‑10/11 u C‑23/11, EU:C:2012:444, punt 47).
(
32
)	Ara s-sentenza tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens- en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 52).
(
33
)	Huwa minnu li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-awtoritajiet doganali kellhom setgħa diskrezzjonali wiesgħa sabiex jiddeċiedu jekk jilqgħux jew le t-talba għal emenda tad-dikjarant. Ara s-sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2015, Veloserviss (C‑427/14, EU:C:2015:803, punt 27). Madankollu, din l-affermazzjoni għandha titpoġġa fil-kuntest, jiġifieri li tirreferi għall-possibbiltà għall-amministrazzjoni li twettaq reviżjoni ex officio. Fir-rigward ta’ segwitu tat-talba għal emenda, fid-dawl tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja ċċitata iktar ’il fuq, din id-diskrezzjoni tidher relattivament limitata. Fil-fehma tiegħi, l-użu tat-terminu “jista’” fl-Artikolu 78 huwa spjegat mill-fatt li din id-dispożizzjoni tirrikonoxxi kemm il-possibbiltà għall-amministrazzjoni li tirrettifika ċerta informazzjoni kif ukoll l-eżistenza ta’ dritt min-naħa tad-dikjarant li jitlob li jsiru modifikazzjonijiet fid-dikjarazzjoni.
(
34
)	Ara s-sentenza tas‑27 ta’ Frar 2014, Greencarrier Freight Services Latvia (C‑571/12, EU:C:2014:102, punt 32). Ara wkoll is-sentenza tal‑15 ta’ Settembru 2011, DP grup (C‑138/10, EU:C:2000:587, punt 37).
(
35
)	Flimkien ma’ dawn it-tliet ċirkustanzi, mill-Artikolu 66(1) tal-Kodiċi Doganali tal-1992 seta’ jiġi dedott li tali għażla tista’, bħala prinċipju, tiġi emendata biss permezz ta’ invalidazzjoni.
(
36
)	Ara s-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 47), u tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 53). Madankollu, kif iddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha tat‑12 ta’ Lulju 2012, Südzucker et (C‑608/10, C‑10/11 u C‑23/11, EU:C:2012:444, punt 50), is-sempliċi fatt li l-kontroll fiżiku tal-oġġett ma huwiex iktar prattikabbli ma jfissirx li kull reviżjoni ta’ dikjarazzjoni kienet impossibbli. Huwa biss meta tali verifiki jkunu neċessarji sabiex jikkonformaw ruħhom ma’ u sabiex jissodisfaw l-għanijiet tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni li tali motiv seta’ jintuża sabiex tiġi miċħuda talba għal emenda. B’mod partikolari, din iċ-ċirkustanza ma kinitx tipprojbixxi verifika a posteriori tal-klassifikazzjoni mogħtija lill-merkanzija magħmula abbażi tad-deskrizzjoni magħmula ta’ din il-merkanzija fid-dikjarazzjoni. Ara s-sentenzi tat‑22 ta’ Novembru 2012, Digitalnet et (C‑320/11, C‑330/11, C‑382/11 u C‑383/11, EU:C:2012:745, punti 65 sa 67) u tas‑27 ta’ Frar 2014, Greencarrier Freight Services Latvia (C‑571/12, EU:C:2014:102, punt 36).
(
37
)	Ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 54), kif ukoll tal‑5 ta’ Ottubru 2006, ASM Lithography (C‑100/05, EU:C:2006:645, punt 43).
(
38
)	Ara, pereżempju, is-sentenza tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 69).
(
39
)	Ara s-sentenza tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 51).
(
40
)	Ara s-sentenza tal-14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punti 53 sa 66). F’dan il-każ, aġent doganali li kien qiegħed jaġixxi għan-nom ta’ Terex jew tax-xerrejja uża l-kodiċi 10 00 fid-dikjarazzjonijiet, li jindika l-esportazzjoni ta’ merkanzija Komunitarja, minflok il-kodiċi 31 51, li jirrigwarda l-esportazzjoni mill-ġdid ta’ merkanzija li tkunu suġġetta għal sospensjoni ta’ dazji. Il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet fil-punt 65 li l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali tal-1992 jippermetti emendi għad-dikjarazzjoni tal-esportazzjoni sabiex jiġi korrett il-kodiċi ta’ proċedura doganali. Sa fejn il-Qorti tal-Ġustizzja għamlet dikjarazzjonijiet ġenerali rigward il-portata tal-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali, din is-sentenza tista’ tinqara fis-sens li qiegħda ssostni li s-setgħa li tiġi emendata l-proċedura doganali kienet teżisti taħt l-Artikolu 78 tal-Kodiċi Doganali sakemm il-proċedura doganali inkwistjoni kienet tkun applikata b’mod żbaljat u li l-għanijiet tal-Kodiċi Doganali tal-1992 ma kinux ikunu mhedda. Huwa wkoll possibbli li s-soluzzjoni li sabet il-Qorti tal-Ġustizzja f’din il-kawża tinftiehem li hija limitata għal sitwazzjonijiet li jinvolvu żball fil-kodiċi magħżul. Konsegwentement, l-affermazzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja tista’ titqies li hija limitata sabiex tippermetti l-emenda tal-kodiċi ta’ proċedura doganali li ma kinux konsistenti mal-proċedura doganali magħżula, u mhux bħala li timplika setgħa ġenerali li tiġi emendata l-proċedura doganali magħżula fid-dikjarazzjoni. Filwaqt li d-deskrizzjoni tal-fatti ma tispeċifikax jekk id-dikjarazzjoni kienet tinkludi, flimkien mal-imsemmi kodiċi, il-proċedura doganali magħżula, din it-tieni interpretazzjoni, fil-fehma tiegħi, tkun iktar konvinċenti. Fil-fatt, fid-dawl tal-Artikolu 66 u peress li l-għażla tal-proċedura doganali hija l-element prinċipali tad-dikjarazzjoni, din setgħet tinbidel biss permezz ta’ invalidazzjoni.
(
41
)	Huwa minnu li l-Artikolu 66(2) kien jipprevedi li dikjarazzjoni setgħet tiġi invalidata wara r-rilaxx tal-merkanzija f’ċerti każijiet. Madankollu, din id-dispożizzjoni ma kellhiex bħala effett li testendi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 66, iżda biss li tippermetti li sseħħ invalidazzjoni wara l-għoti tar-rilaxx f’ċerti każijiet li, madankollu, kienu jaqgħu taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 66, kif iddefinit fl-ewwel paragrafu tiegħu.
(
42
)	Fil-fatt, kif spjegajt fil-punti 26 u 56 ta’ dawn il-konklużjonijiet, l-għan ewlieni tad-dikjarazzjoni doganali huwa li tassenja proċedura doganali speċifika għal ċerta merkanzija.
(
43
)	Ara s-sentenza tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punt 56).
(
44
)	Ara l-Artikolu 233 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992.
(
45
)	Din il-konklużjoni ma hijiex ikkontestata mis-sentenza tal‑15 ta’ Settembru 2011, DP grup (C‑138/10, EU:C:2011:587). Għalkemm, il-Qorti tal-Ġustizzja, f’din il-kawża li tirrigwarda żball ta’ kalkolu, irreferiet għall-possibbiltà ta’ invalidazzjoni, ma jirriżultax minn din is-sentenza li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet dwar il-possibbiltà ta’ tali invalidazzjoni f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Il-Qorti tal-Ġustizzja llimitat ruħha li tirrispondi għad-domanda magħmula billi rrilevat li, għalkemm ma kienx possibbli għal imħallef li jannulla dikjarazzjoni, id-dikjarant jista’, f’ċerti sitwazzjonijiet, jitlob l-invalidazzjoni ta’ dikjarazzjoni. Fil-fehma tiegħi, il-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja ma riditx tieħu pożizzjoni dwar il-possibbiltà ta’ invalidazzjoni f’ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni f’din il-kawża jirriżulta b’mod ċar mill-fatt li, fil-preżentazzjoni tal-qafas ġuridiku, il-Qorti tal-Ġustizzja lanqas biss speċifikat liema każijiet ta’ invalidazzjoni kienu ammissibbli taħt ir-regolament ta’ implimentazzjoni.
(
46
)	Ara s-sentenza tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens- en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 54).
(
47
)	Ara wkoll, is-sentenzi tal‑14 ta’ Mejju 1996, Faroe Seafood et (C‑153/94 u C‑204/94, EU:C:1996:198, punti 108 u 109), u tas‑7 ta’ April 2011, Sony Supply Chain Solutions (Europe) (C‑153/10, EU:C:2011:224, punt 28).
(
48
)	Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1291/2000 tad-9 ta’ Ġunju 2000 li jistabbilixxi regoli dettaljati komuni għall-applikazzjoni tas-sistema tal-liċenzji ta’ l-importazzjoni u ta’ l-esportazzjoni u ta’ ċertifikati ta’ iffissar bil-quddiem għal prodotti agrikoli (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 29, p. 145).
(
49
)	Ara, pereżempju, is-sentenzi tat‑12 ta’ Lulju 2012, Südzucker et (C‑608/10, C‑10/11 u C‑23/11, EU:C:2012:444, punt 56); tas‑16 ta’ Ottubru 2014, Nordex Food (C‑334/13, EU:C:2014:2294, punt 59), u tas‑16 ta’ Ottubru 2014, VAEX Varkens- en Veehandel (C‑387/13, EU:C:2014:2296, punt 34).
(
50
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑12 ta’ Lulju 2012, Südzucker et (C‑608/10, C‑10/11 u C‑23/11, EU:C:2012:444, punt 66).
(
51
)	Ara, pereżempju, is-sentenza tat‑13 ta’ Marzu 2014, SICES et (C‑155/13, EU:C:2014:145).
(
52
)	Ara l-Artikolu 192 tal-Kodiċi Doganali tal‑1992.
(
53
)	Ċertament, kull tibdil ta’ dikjarazzjoni jiġġenera spejjeż għall-amministrazzjoni, iżda minħabba li l-Artikolu 78(3) jippreċiża li l-emendi għandhom isiru “skond kull dispożizzjoni stipulata”, l-Istati Membri kienu intitolati, kieku riedu, sabiex jgħaddu dawn l-ispejjeż fuq id-dikjarant.
(
54
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑10 ta’ Diċembru 2015, Veloserviss (C‑427/14, EU:C:2015:803, punt 41).
(
55
)	Ara l-punti 51 sa 53 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
56
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punti 47
et seq), kif ukoll tal‑14 ta’ Jannar 2010, Terex Equipment et (C‑430/08 u C‑431/08, EU:C:2010:15, punti 56
et seq.).
(
57
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Ottubru 2005, Overland Footwear (C‑468/03, EU:C:2005:624, punt 63) u tal‑10 ta’ Lulju 2019, CEVA Freight Holland (C‑249/18, EU:C:2019:587, punt 32).
(
58
)	Sentenza tal-10 ta’ Lulju 2019 (C‑249/18, EU:C:2019:587).
(
59
)	Fil-fatt, l-importatur huwa liberu li jagħżel, fost il-prezzijiet miftiehma għal kull wieħed minn dan il-bejgħ, dak li ser juża bħala bażi għad-determinazzjoni tal-valur doganali tal-merkanzija kkonċernata, bil-kundizzjoni li huwa jkun jista’ jipprovdi, f’dak li jirrigwarda l-prezz li jagħżel, l-elementi u d-dokumenti kollha neċessarji lill-awtoritajiet doganali (ibid, punt 25)
(
60
)	Ara s-sentenza tal‑10 ta’ Lulju 2019, CEVA Freight Holland (C‑249/18, EU:C:2019:587, punti 26, u 36 sa 39).
(
61
)	Ara s-sentenza tas‑7 ta’ April 2011, Sony Supply Chain Solutions (Europe) (C‑153/10, EU:C:2011:224, punt 30).