Προσωρινό κείμενο
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (τρίτο τμήμα)
της 30ής Απριλίου 2026 (*)
« Προδικαστική παραπομπή – Πρωτόκολλο (αριθ. 7) περί των προνομίων και ασυλιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Άρθρο 10 – Μέλη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ) – Άρση της ασυλίας – Μέλος του οποίου η ασυλία ήρθη στο πλαίσιο δικαστικών διώξεων για αξιόποινες πράξεις – Διορισμός στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας
του οργάνου – Δεν απαιτείται νέα άρση της ασυλίας για τις ίδιες πράξεις »
Στην υπόθεση C‑30/25,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το tribunal de première instance francophone de Bruxelles (γαλλόφωνο πρωτοδικείο Βρυξελλών, Βέλγιο) με απόφαση της 7ης Ιανουαρίου 2025, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 13 Ιανουαρίου 2025, στο πλαίσιο της ποινικής δίκης κατά
FR,
παρισταμένων των:
Auditeur du travail,
ZT,
GQ,
KH,
AN,
FU,
Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
συγκείμενο από τους Κ. Λυκούργο, πρόεδρο τμήματος, O. Spineanu-Matei, S. Rodin, N. Piçarra και N. Fenger (εισηγητή), δικαστές,
γενική εισαγγελέας: L. Medina
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
–        ο FR, εκπροσωπούμενος από τους M. Aboudi και M. Casado García-Hirschfeld, avocats,
–        ο auditeur du travail, εκπροσωπούμενος
από
τον
M. Laurent, αναπληρωτή auditeur du travail,
–        η ZT, εκπροσωπούμενη από την N. de Montigny, avocate,
–        οι GQ, KH, AN, FU, εκπροσωπούμενοι από τους V. Bodson και L. Levi, avocats,
–        η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τον L. Camarena Januzec καθώς και από την
K. Gambino και την M. Pascua Mateo,
–        η Βελγική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον P. Cottin καθώς και από την
L. Jans και την C. Pochet,
–        η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τις M. Heller και S. Pardo Quintillán,
αφού άκουσε τη γενική εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις της κατά τη συνεδρίαση της 12ης Φεβρουαρίου 2026,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1        Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 10 του πρωτοκόλλου (αριθ. 7) περί των προνομίων και ασυλιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ 2016, C 202, σ. 266, στο εξής: πρωτόκολλο περί των προνομίων και ασυλιών).
2        Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας που κινήθηκε κατά του FR, μέλους της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ), για την προβαλλόμενη τέλεση πράξεων βίας ή ηθικής παρενόχλησης σε βάρος της ZT, της GQ, του KH, της AN και της FU.
Το νομικό πλαίσιο
Η Συνθήκη ΛΕΕ
3        Το άρθρο 300, παράγραφος 4, ΣΛΕΕ ορίζει ότι «[τ]α μέλη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής […] δεν δεσμεύονται από καμία επιτακτική εντολή. Ασκούν τα καθήκοντά τους με πλήρη ανεξαρτησία, προς το γενικό συμφέρον της [Ευρωπαϊκής] Ένωσης».
4        Το άρθρο 343 ΣΛΕΕ ορίζει τα εξής:
«Η Ένωση απολαύει, στην επικράτεια των κρατών μελών, των αναγκαίων προνομίων και ασυλιών για την εκπλήρωση της αποστολής της, υπό τους όρους που καθορίζονται στο πρωτόκολλο […] περί των προνομίων και ασυλιών […]. Το αυτό ισχύει και για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.»
Το πρωτόκολλο περί των προνομίων και ασυλιών
5        Το άρθρο 9
του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών ορίζει τα ακόλουθα:
«Κατά τη διάρκεια των συνόδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τα μέλη του απολαύουν:
α)      εντός της επικρατείας των κρατών τους, των ασυλιών που αναγνωρίζονται στα μέλη του Κοινοβουλίου της χώρας τους,
β)      εντός της επικρατείας άλλων κρατών μελών της εξαιρέσεως από κάθε μέτρο κρατήσεως και κάθε δικαστική δίωξη.
Η ασυλία τους καλύπτει επίσης όταν μεταβαίνουν στον τόπο συνεδριάσεως του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή όταν επιστρέφουν από αυτόν.
[...]»
6        Το άρθρο 10 του ως άνω πρωτοκόλλου ορίζει τα εξής:
«Οι αντιπρόσωποι των κρατών μελών που συμμετέχουν στις εργασίες των θεσμικών οργάνων της Ένωσης, καθώς και οι σύμβουλοί τους και τεχνικοί εμπειρογνώμονες, απολαύουν, κατά τη διάρκεια της ασκήσεως των καθηκόντων τους και κατά τη διάρκεια ταξιδίων τους προς ή από τον τόπο συνεδριάσεως, των καθιερωμένων προνομίων, ασυλιών ή διευκολύνσεων.
Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται επίσης στα μέλη [των συμβουλευτικών οργάνων] της Ένωσης.»
Το καθεστώς των μελών της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής
7        Το καθεστώς των μελών της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, του Ιανουαρίου 2012, το οποίο θεσπίστηκε, μεταξύ άλλων, βάσει του εσωτερικού κανονισμού του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου, προέβλεπε στο άρθρο 9, το οποίο έφερε τον τίτλο «Δικαίωμα προστασίας και ασυλίας κατά την άσκηση των καθηκόντων», τα εξής:
«[...]
3.      Ασυλία
3.1.      Κάθε περιορισμός της προσωπικής ελευθερίας των Συμβούλων η αιτία του οποίου συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με τα καθήκοντά τους, υπόκειται σε προηγούμενη έγκριση της ΕΟΚΕ, εκτός εάν οι Σύμβουλοι συλληφθούν επ’ αυτοφώρω.
[...]
4.       Διαδικασίες σχετικά με την ασυλία
4.1.      Οιοδήποτε αίτημα απευθύνεται στον Πρόεδρο από αρμόδια αρχή κράτους μέλους με στόχο την άρση της ασυλίας των Συμβούλων κοινοποιείται στο Προεδρείο.
[...]
6.      Καθήκοντα του οργάνου και του Προέδρου του
6.1.      Η Επιτροπή, κατά την άσκηση των εξουσιών της σχετικά με τα προνόμια και τις ασυλίες, ενεργεί με σκοπό τη διατήρηση της ακεραιότητάς της ως δημοκρατικού συμβουλευτικού οργάνου και τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας των Συμβούλων κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
[...]»
Η διαδικασία της κύριας δίκης και το προδικαστικό ερώτημα
8        Στις 6 Δεκεμβρίου 2018 η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) κίνησε έρευνα σχετικά με καταγγελίες για αξιόποινη συμπεριφορά του FR, μέλους της ΕΟΚΕ από την 1η Μαΐου 2004, έναντι μελών του προσωπικού του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου.
9        Στις 10 Ιανουαρίου 2020 η OLAF διαβίβασε την έκθεση έρευνας στην Εισαγγελία (Βέλγιο). Η έκθεση αυτή αναφέρεται σε καταχρηστικές συμπεριφορές και πράξεις παρενόχλησης εκ μέρους του FR έναντι, μεταξύ άλλων, της GQ, του KH, της AN και της FU.
10      Ως μέλος της ΕΟΚΕ, ο FR απολάμβανε, κατά τη διάρκεια της περιόδου την οποία αφορούσαν οι καταγγελίες περί αξιόποινης συμπεριφοράς, ασυλίας βάσει του άρθρου 343 ΣΛΕΕ και του άρθρου 10 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών.
11      Στις 4 Ιουνίου 2020,
κατόπιν κοινοποίησης της έρευνας που διενήργησε η OLAF, η επιθεώρηση εργασίας ζήτησε από την ΕΟΚΕ την άρση της ασυλίας του FR.
12      Με απόφαση της 15ης Ιουλίου 2020, η ολομέλεια της ΕΟΚΕ, με τη συγκατάθεση του FR, ήρε την ασυλία του. Η εν λόγω απόφαση ισχύει για το σύνολο της διαδικασίας που στηρίζεται στην έρευνα της OLAF και για τις συνακόλουθες δικαστικές διώξεις λόγω των προβαλλόμενων παραβάσεων που
τελέστηκαν κατά τη διάρκεια της θητείας του, κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ Οκτωβρίου 2015 και Σεπτεμβρίου 2020.
13      Στις 21 Σεπτεμβρίου 2020 ξεκίνησε νέα πενταετής περίοδος θητείας της ΕΟΚΕ και ο FR διορίστηκε εκ νέου μέλος της για τη θητεία αυτή.
14      Με κλήση που επιδόθηκε στον FR στις 20 Μαρτίου 2024, η επιθεώρηση εργασίας παρέπεμψε τον τελευταίο στο ακροατήριο του tribunal de première instance francophone de Bruxelles (γαλλόφωνου πρωτοδικείου Βρυξελλών, Βέλγιο), το οποίο είναι το αιτούν δικαστήριο, για τις πράξεις βίας ή ηθικής παρενόχλησης στην εργασία σε βάρος της ZT, της GQ, του KH, της AN και της FU. Οι προσαπτόμενες πράξεις φέρεται να έλαβαν χώρα μεταξύ της 1ης Ιανουαρίου 2011 και της 17ης Ιουλίου 2020.
15      Ο FR υποστηρίζει ότι διορίστηκε για νέα θητεία, για την οποία ισχύει εκ νέου η ασυλία που προβλέπεται στο άρθρο 10 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών και ότι, συνεπώς, η επιθεώρηση εργασίας θα έπρεπε, μετά από τον νέο αυτό διορισμό, να είχε ζητήσει εκ νέου και να είχε επιτύχει την άρση της ασυλίας.
16      Το αιτούν δικαστήριο διευκρινίζει ότι το επιχείρημα του FR θα μπορούσε να βρει κάποιο έρεισμα στην απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 2019, Junqueras Vies (C‑502/19, EU:C:2019:1115), με την οποία το Δικαστήριο έκρινε, όσον αφορά το άρθρο 9 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών, ότι ήταν αναγκαίο να ζητηθεί η άρση της ασυλίας ενός εκλεγμένου μέλους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προκειμένου το εν λόγω πρόσωπο να παραμείνει υπό προσωρινή κράτηση, όταν η έναρξη της προσωρινής κράτησης και τα πραγματικά περιστατικά που τη δικαιολογούσαν ήταν προγενέστερα της εν λόγω εκλογής και, συνεπώς, της θητείας που παρείχε στο εν λόγω πρόσωπο την ασυλία, γεγονός το οποίο θα μπορούσε να υποδηλώνει ότι, σε περίπτωση νέας θητείας, πρέπει να ζητείται εκ νέου η άρση της ασυλίας προκειμένου να καταστεί δυνατή η συνέχιση της διώξεως.
17      Το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει, ωστόσο, ότι η ανωτέρω απόφαση δεν αφορούσε, όπως εν προκειμένω, εκπρόσωπο κράτους μέλους, στον οποίο εφαρμόζεται το άρθρο 10 του εν λόγω πρωτοκόλλου, αλλά μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στο οποίο εφαρμόζεται το άρθρο 9 του εν λόγω πρωτοκόλλου.
18      Υπό τις συνθήκες αυτές, το tribunal de première instance francophone de Bruxelles (γαλλόφωνο πρωτοδικείο Βρυξελλών) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
«Προκειμένου τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα και τα μέλη τους να έχουν τη δυνατότητα να ασκούν τα καθήκοντα και την εντολή τους με πλήρη ανεξαρτησία, χωρίς καταναγκασμό ή αδικαιολόγητη πίεση, πριν από οποιαδήποτε δίωξη από ποινικό δικαστήριο απαιτείται, κατά το άρθρο 10 του [πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών], η άρση της ασυλίας των αντιπροσώπων των κρατών μελών που συμμετέχουν στις εργασίες των θεσμικών οργάνων της Ένωσης. Πρέπει να υποβληθεί στο οικείο ευρωπαϊκό θεσμικό όργανο νέα αίτηση άρσης της ασυλίας όταν, μετά την πρώτη άρση της ασυλίας και κατά τη διάρκεια της έρευνας, αλλά πριν από την έναρξη της δικαστικής διαδικασίας,
η θητεία του ενδιαφερομένου στο ίδιο ευρωπαϊκό όργανο ανανεώνεται στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω οργάνου;»
Επί του προδικαστικού ερωτήματος
19      Με το προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 10 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών έχει την έννοια ότι, όταν η ΕΟΚΕ έχει άρει την ασυλία ενός από τα μέλη της για συγκεκριμένες
αξιόποινες πράξεις, με την αιτιολογία ότι η άρση αυτή δεν ήταν αντίθετη προς το συμφέρον της Ένωσης, είναι απαραίτητο να ζητηθεί εκ νέου από το εν λόγω συμβουλευτικό όργανο η άρση της ασυλίας, σε περίπτωση κατά την οποία η θητεία του ενδιαφερομένου στο ίδιο συμβουλευτικό όργανο ανανεώνεται στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω οργάνου.
20      Πρώτον, το άρθρο 343 ΣΛΕΕ προβλέπει ότι η Ένωση απολαύει, στην επικράτεια των κρατών μελών, των αναγκαίων προνομίων και ασυλιών για την εκπλήρωση της αποστολής της, υπό τους όρους που καθορίζονται στο πρωτόκολλο περί των προνομίων και ασυλιών.
21      Εξάλλου, από την παραπομπή του άρθρου 10, δεύτερο εδάφιο, του εν λόγω πρωτοκόλλου στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 10 προκύπτει ότι τα μέλη συμβουλευτικού οργάνου της Ένωσης, όπως η ΕΟΚΕ, απολαύουν, κατά τη διάρκεια της ασκήσεως των καθηκόντων τους και κατά τη διάρκεια ταξιδίων τους προς ή από τον τόπο συνεδριάσεως, των καθιερωμένων προνομίων, ασυλιών ή διευκολύνσεων.
22      Τούτου λεχθέντος, οι «καθιερωμένες ασυλίες» του άρθρου 10, πρώτο εδάφιο, του εν λόγω πρωτοκόλλου, οι οποίες παραπέμπουν στις ασυλίες που προβλέπονται από τη Σύμβαση περί των διπλωματικών σχέσεων, η οποία συνήφθη στη Βιέννη στις 18 Απριλίου 1961, και οι οποίες χορηγούνται στους διπλωμάτες προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εκπλήρωση των διπλωματικών και προξενικών αποστολών εντός του κράτους διαμονής, προστατεύουν τους αντιπροσώπους των κρατών μελών που συμμετέχουν στις εργασίες της Ένωσης (απόφαση της 30ής Νοεμβρίου 2021,  LR Ģenerālprokuratūra, C‑3/20, EU:C:2021:969, σκέψη 43).
23      Από το άρθρο 300, παράγραφος 4, ΣΛΕΕ προκύπτει ότι τα μέλη της ΕΟΚΕ δεν δεσμεύονται από καμία επιτακτική εντολή και ασκούν τα καθήκοντά τους με πλήρη ανεξαρτησία, προς το γενικό συμφέρον της Ένωσης.
24      Επομένως, όπως υπογράμμισε η γενική εισαγγελέας με το σημείο 46 των προτάσεών της, τα μέλη της ΕΟΚΕ δεν εκπροσωπούν τα κράτη μέλη, έναντι των οποίων ενεργούν με πλήρη ανεξαρτησία.
25      Κατά συνέπεια, η παραπομπή του άρθρου 10, δεύτερο εδάφιο, του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών στις καθιερωμένες ασυλίες, στις οποίες αναφέρεται το πρώτο εδάφιο του εν λόγω άρθρου, δεν σημαίνει ότι η ασυλία που αναγνωρίζεται, δυνάμει του
άρθρου 10, δεύτερο εδάφιο, στα μέλη της ΕΟΚΕ είναι της ίδιας φύσεως με την ασυλία που χορηγείται, δυνάμει του άρθρου 10, πρώτο εδάφιο, στους αντιπροσώπους των κρατών μελών που συμμετέχουν στις εργασίες της Ένωσης.
26      Δεύτερον, από τον σκοπό που επιδιώκει το πρωτόκολλο περί προνομίων και ασυλιών προκύπτει ότι τα προνόμια και οι ασυλίες, που αναγνωρίζονται υπέρ της Ένωσης με το πρωτόκολλο αυτό, έχουν λειτουργικό χαρακτήρα, καθόσον αποσκοπούν στην αποφυγή παρακωλύσεως της λειτουργίας και περιορισμού της ανεξαρτησίας της Ένωσης, πράγμα που συνεπάγεται, ειδικότερα, ότι τα προνόμια, οι ασυλίες και οι διευκολύνσεις παρέχονται στους υπαλλήλους και στο λοιπό προσωπικό της Ένωσης αποκλειστικώς προς το συμφέρον της Ένωσης [βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 30ής Νοεμβρίου 2021, LR Ģenerālprokuratūra, C‑3/20, EU:C:2021:969, σκέψη 57, και της 5ης Φεβρουαρίου 2026, Puigdemont i Casamajó κ.λπ. κατά Κοινοβουλίου (Άρση της βουλευτικής ασυλίας), C‑572/23 P, EU:C:2026:70, σκέψεις 75 έως 77].
27      Κατά συνέπεια, ένα μέλος της ΕΟΚΕ πρέπει να απολαύει, κατά την άσκηση των καθηκόντων του, των αναγκαίων προνομίων, ασυλιών και διευκολύνσεων για την εκπλήρωση της αποστολής του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 30ής Νοεμβρίου 2021, LR Ģenerālprokuratūra, C‑3/20, EU:C:2021:969, σκέψη 46).
28      Εξάλλου,
αποτελεί εγγενές χαρακτηριστικό της ασυλίας που παρέχεται στα μέλη της ΕΟΚΕ ότι αυτή πρέπει να αίρεται, εφόσον το συμφέρον της Ένωσης δεν απαιτεί τη διατήρηση της ασυλίας της οποίας απολαύει ο ενδιαφερόμενος. Πράγματι, λαμβανομένης υπόψη της υποχρεώσεως καλόπιστης συνεργασίας την οποία υπέχουν τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οι οργανισμοί της Ένωσης έναντι των κρατών μελών, ή αίτηση άρσης της ασυλίας μέλους συμβουλευτικού οργάνου της Ένωσης πρέπει να γίνεται δεκτή, εκτός αν αποδεικνύεται ότι είναι αντίθετη προς τα συμφέροντα της Ένωσης (απόφαση της 30ής Νοεμβρίου 2021, LR Ģenerālprokuratūra, C‑3/20, EU:C:2021:969, σκέψη 74).
29      Συναφώς, παρατηρείται ότι η λειτουργική ασυλία των μελών της ΕΟΚΕ δεν είναι απόλυτη και πρέπει να συμβιβάζεται με τα λοιπά δημόσια δικαιώματα και συμφέροντα, ιδίως με την αρχή του κράτους δικαίου και, ειδικότερα, με την ανάγκη να εξασφαλίζεται η ανεξαρτησία και η αμεροληψία κατά τη διεξαγωγή ερευνών και την έκδοση αποφάσεων σε περιπτώσεις ποινικών παραβάσεων και να αποφεύγεται η ατιμωρησία των προσώπων σε βάρος των οποίων διεξάγεται ανακριτική διαδικασία [βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 17ης Δεκεμβρίου 2020,
Επιτροπή κατά Σλοβενίας (Αρχεία της ΕΚΤ),
C‑316/19, EU:C:2020:1030, σκέψη 103].
30      Εν προκειμένω, η ΕΟΚΕ έλαβε από την αρμόδια αρχή κράτους μέλους, σύμφωνα με το άρθρο 9 του Καθεστώτος των μελών της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, αίτηση άρσεως της ασυλίας μέλους του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου, σε σχέση με φερόμενες αξιόποινες πράξεις, και την έκανε δεκτή με απόφαση της 15ης  Ιουλίου 2020.
31      Η απόφαση αυτή, την οποία ο FR δεν προσέβαλε, σημαίνει ότι η ΕΟΚΕ έκρινε ότι η παραπομπή του εν λόγω μέλους ενώπιον ποινικού δικαστηρίου για τέτοιες πράξεις δεν ήταν αντίθετη προς το συμφέρον της Ένωσης.
32      Πάντως, ούτε από τις Συνθήκες της Ένωσης, ούτε από το πρωτόκολλο περί των προνομίων και ασυλιών, ούτε από άλλες πράξεις του δικαίου της Ένωσης προκύπτει ότι μια τέτοια απόφαση περί άρσεως της ασυλίας έχει περιορισμένη χρονική ισχύ ή ότι παύει να ισχύει σε περίπτωση κατά την οποία η θητεία μέλους της ΕΟΚΕ, του οποίου η ασυλία έχει αρθεί, ανανεώνεται στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου. Επιπλέον, σαφώς προκύπτει ότι ούτε η επίμαχη στην κύρια δίκη απόφαση περί άρσεως της ασυλίας είναι χρονικώς περιορισμένη.
33      Όπως υποστηρίζουν, κατ’ ουσίαν, η ΕΟΚΕ και η Επιτροπή με τις γραπτές παρατηρήσεις τους, όταν η ΕΟΚΕ έχει συναινέσει στην άρση της ασυλίας ενός από τα μέλη της και έχει διαπιστώσει ότι η παραπομπή του εν λόγω μέλους ενώπιον ποινικού δικαστηρίου δεν είναι αντίθετη προς το συμφέρον της Ένωσης, η ως άνω διαπίστωση δεν αναιρείται από το γεγονός και μόνον ότι
η θητεία του ενδιαφερομένου στην ΕΟΚΕ ανανεώθηκε στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω συμβουλευτικού οργάνου, δεδομένου ότι το συμφέρον που πρέπει να ληφθεί υπόψη δεν συνδέεται, αυτό καθεαυτό, με την ως άνω περίσταση.
34      Συναφώς, υπογραμμίζεται, αφενός, ότι η απόφαση περί άρσεως της ασυλίας ανήκει στην ΕΟΚΕ ως όργανο της Ένωσης και όχι στα πρόσωπα που την απαρτίζουν σε δεδομένη χρονική στιγμή και, αφετέρου, ότι η απόφαση αυτή λαμβάνεται, όπως προκύπτει από τα προεκτεθέντα, βάσει αποκλειστικώς του συμφέροντος της Ένωσης και όχι του προσωπικού συμφέροντος των μελών της ΕΟΚΕ.
35      Επιπλέον, μια απόφαση περί άρσεως της ασυλίας, της οποίας το κύρος δεν συνδέεται με τη διάρκεια της θητείας συγκεκριμένου μέλους, είναι ικανή να συμβάλλει στην αποτελεσματικότητα των ποινικών διώξεων στα κράτη μέλη, η οποία, αυτή καθεαυτήν, ενδέχεται να εμπίπτει ευθέως στα συμφέροντα της Ένωσης (πρβλ. απόφαση της 30ής Νοεμβρίου 2021, LR
Ģenerālprokuratūra, C‑3/20, EU:C:2021:969, σκέψη 74).
36      Υπό τις συνθήκες αυτές, το γεγονός ότι η ΕΟΚΕ έχει νέα σύνθεση δεν συνεπάγεται ότι η απόφαση περί άρσεως της ασυλίας, την οποία αυτή έχει ήδη λάβει, πρέπει να επανεξεταστεί για τον λόγο και μόνον ότι η θητεία ενός εκ των μελών της ανανεώθηκε ή ότι η σύνθεση της ΕΟΚΕ μεταβλήθηκε.
37      Οι ανωτέρω εκτιμήσεις δεν δύνανται, στο πλαίσιο αυτό, να τεθούν υπό αμφισβήτηση με την απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 2019, Junqueras Vies (C‑502/19, EU:C:2019:1115).
38      Πράγματι, η εν λόγω απόφαση αφορούσε αποκλειστικώς το ζήτημα κατά πόσον ένα πρόσωπο, το οποίο τελούσε υπό προσωρινή κράτηση κατά τον χρόνο της ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων των εκλογών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, απολάμβανε, από της ανακοινώσεως των αποτελεσμάτων και εντεύθεν, ασυλίας κατά το άρθρο 9, παράγραφος 2, του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών, γεγονός το οποίο θα είχε ως αποτέλεσμα την άρση του μέτρου της προσωρινής κράτησης και όχι την άρση της βουλευτικής ασυλίας.
39      Εν προκειμένω, ωστόσο, το αιτούν δικαστήριο διερωτάται ως προς την ερμηνεία του άρθρου 10 του εν λόγω πρωτοκόλλου, το οποίο αφορά την άρση της ασυλίας μέλους συμβουλευτικού οργάνου, στο πλαίσιο της διεξαγωγής ανάκρισης για πράξεις για τις οποίες έχει ήδη χορηγηθεί άρση της ασυλίας, λαμβανομένου υπόψη ότι η συνέχιση της ανάκρισης ήταν πιθανό να καταλήξει σε ποινικές κυρώσεις, χωρίς να τίθεται ζήτημα ενδεχόμενης επιβολής νέου ή διαφορετικού μέτρου καταναγκασμού σε σχέση με το επιβληθέν κατά τη διάρκεια της προηγούμενης θητείας.
40      Επιπλέον, όπως επισήμανε η γενική εισαγγελέας με τα σημεία 71 έως 73 των προτάσεών της, λόγω διαρθρωτικών και λειτουργικών διαφορών μεταξύ της ΕΟΚΕ και του Κοινοβουλίου, το καθεστώς ασυλίας που εφαρμόζεται στα μέλη της ΕΟΚΕ δεν μπορεί να αναλυθεί κατ’ αναλογίαν με το καθεστώς που προβλέπεται στο άρθρο 9 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών των βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπως ερμηνεύθηκε με την απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 2019, Junqueras Vies (C‑502/19, EU:C:2019:1115).
41      Τέλος, υπενθυμίζεται ότι η απόφαση περί άρσεως της ασυλίας του FR ελήφθη υπό το πρίσμα των πραγματικών περιστατικών που διαβίβασε στην ΕΟΚΕ η επιθεώρηση εργασίας με την αίτησή της για άρση της ασυλίας. Επομένως, βάσει ακριβώς των συγκεκριμένων πραγματικών περιστατικών και μόνον
έκρινε η ΕΟΚΕ ότι η παραπομπή του FR ενώπιον ποινικού δικαστηρίου δεν ήταν αντίθετη προς το συμφέρον της Ένωσης και ότι, ως εκ τούτου, έπρεπε να αρθεί η ασυλία του. Αντιθέτως, μια τέτοια απόφαση περί άρσεως της ασυλίας δεν θα μπορούσε να δικαιολογήσει την παραπομπή του εν λόγω μέλους της ΕΟΚΕ ενώπιον ποινικού δικαστηρίου για πράξεις τελεσθείσες κατά την άσκηση των καθηκόντων του άλλες από εκείνες
οι οποίες μνημονεύονται στην αίτηση άρσης της ασυλίας του, όπερ απόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει.
42      Κατόπιν του συνόλου των προεκτεθέντων, στο υποβληθέν προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 10 του πρωτοκόλλου περί των προνομίων και ασυλιών, σε συνδυασμό με το άρθρο 343 ΣΛΕΕ, έχει την έννοια ότι, όταν η ΕΟΚΕ έχει άρει την ασυλία ενός από τα μέλη της λόγω συγκεκριμένων
αξιόποινων πράξεων, με την αιτιολογία ότι η άρση αυτή δεν ήταν αντίθετη προς το συμφέρον της Ένωσης, δεν είναι απαραίτητο να ζητηθεί εκ νέου από το εν λόγω συμβουλευτικό όργανο η άρση της ασυλίας, σε περίπτωση κατά την οποία η θητεία του ενδιαφερομένου στο ίδιο συμβουλευτικό όργανο ανανεώνεται στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω οργάνου, υπό την προϋπόθεση
ότι το αντικείμενο της ποινικής διαδικασίας δεν έχει, στο μεταξύ, διευρυνθεί. Απόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει εάν το αντικείμενο της ποινικής διαδικασίας της κύριας δίκης καλύπτεται πράγματι από την απόφαση της ΕΟΚΕ περί άρσεως της ασυλίας.
Επί των δικαστικών εξόδων
43      Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (τρίτο τμήμα) αποφαίνεται:
Το άρθρο 10 του πρωτοκόλλου (αριθ. 7) περί των προνομίων και ασυλιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε συνδυασμό με το άρθρο 343 ΣΛΕΕ, έχει την έννοια ότι, όταν η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έχει άρει την ασυλία ενός από τα μέλη της λόγω συγκεκριμένων αξιόποινων πράξεων, με την αιτιολογία ότι η άρση αυτή δεν ήταν αντίθετη προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν είναι απαραίτητο να ζητηθεί εκ νέου από το εν λόγω συμβουλευτικό όργανο η άρση της ασυλίας, σε περίπτωση κατά την οποία η θητεία του ενδιαφερομένου στο ίδιο συμβουλευτικό όργανο ανανεώνεται στο πλαίσιο νέας περιόδου θητείας του εν λόγω οργάνου, υπό την προϋπόθεση ότι το αντικείμενο της ποινικής διαδικασίας δεν έχει, στο μεταξύ, διευρυνθεί. Απόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει εάν το αντικείμενο της ποινικής διαδικασίας της κύριας δίκης καλύπτεται πράγματι από την απόφαση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής περί άρσεως της ασυλίας.
(υπογραφές)
*      Γλώσσα διαδικασίας: η γαλλική.