Edizzjoni Provviżorja
KONKLUŻJONIJIET TAL‑AVUKAT ĠENERALI
RANTOS
ippreżentati fit‑30 ta’ April 2025 (1)
Kawża C‑144/24
Il‑Kummissjoni Ewropea
vs
L‑Ungerija
“Nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu – Libertà ta’ stabbiliment – Leġiżlazzjoni nazzjonali li tistabbilixxi, għal ċerti materjali bażiċi għall-kostruzzjoni, prezzijiet ta’ riferenza iktar baxxi mill-prezzijiet tas-suq – Obbligu ta’ ħlas ta’ ‘tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri’ korrispondenti għal 90 % tad-differenza bejn il-prezz ta’ referenza u l-prezz tal-bejgħ – Leġiżlazzjoni nazzjonali li tiffissa volum minimu ta’ estrazzjoni ta’ riżorsi mill-minjieri – Miżuri li jaffettwaw fil-parti l-kbira lil kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra – Ġustifikazzjoni – Direttiva (UE) 2015/1535 – Proċedura ta’ informazzjoni fil-qasam tal-istandards u tar-regolamenti tekniċi u tar-regoli dwar is-servizzi tas-soċjetà tal-informazzjoni – Obbligu ta’ komunikazzjoni”
I.      Introduzzjoni
1.        Permezz ta’ dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu ppreżentat kontra l-Ungerija, il-Kummissjoni Ewropea titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, billi, matul is-sena 2021, adotta regoli nazzjonali dwar il-ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri u dwar il-volum minimu ta’ estrazzjoni ta’ ċerti riżorsi mill-minjieri, dan l-Istat Membru naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt l-Artikolu 49 TFUE u taħt id-Direttiva (UE) 2015/1535 (2).
2.        B’mod iktar preċiż, permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li billi adottat, minn naħa, id-dispożizzjonijiet dwar il-ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri u dwar il-volum minimu ta’ estrazzjoni ta’ ċerti riżorsi mill-minjieri li jinsabu, rispettivament, fid-Digriet Governattiv Nru 404/2021 dwar it-Tariffa Addizzjonali għall-Estrazzjoni mill-Minjieri Mħallsa sabiex Tingħata Spinta lill-Ekonomija (iktar ’il quddiem id-“Digriet Nru 404/2021”) (3), u fid-Digriet Governattiv Nru 405/2021 li Jistabbilixxi Deroga mil-Liġi Nru XLVIII tal‑1993 dwar il-Minjieri (iktar ’il quddiem id-“Digriet Nru 405/2021”, meħudin flimkien, iż-“żewġ Digrieti kontenzjużi”) (4), u min-naħa l-oħra, il-Liġi Nru CXXXVI tal‑2021 li Temenda Ċerti Liġijiet dwar l-Enerġija, it-Trasport u Oqsma Relatati (iktar ’il quddiem il-“Liġi Nru CXXXVI tal‑2021”) (5), li daħħlet l-Artikoli 27/A, 27/B u 27/C fil-Liġi Nru XLVIII tal‑1993 dwar il-Minjieri (iktar ’il quddiem, meħudin flimkien, id-“dispożizzjonijiet kontenzjużi”), l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 49 TFUE, li jistabbilixxi l-libertà ta’ stabbiliment, għar-raġuni li dawn ir-regoli jirrestrinġu l-possibbiltà, għall-persuni u għall-impriżi stabbiliti fi Stat Membru ieħor, li jibdew jew imexxu fl-Ungerija attività li taqa’ taħt l-imsemmija regoli, u l-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535, sa fejn dan l-Istat Membru ma kienx ikkomunika l-abbozzi tal-liġi lill-Kummissjoni kif meħtieġ minn din id-dispożizzjoni.
II.    Il-kuntest ġuridiku
A.      Id-dritt tal-Unjoni
3.        Skont l-Artikolu 1(1) tad-Direttiva 2015/1535:
“Għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
(a)      ‘prodott’ tfisser kull prodott fabbrikat b’mod industrijali u kull prodott agrikolu, inklużi prodotti mill-ħut;
[…]
(c)      ‘speċifikazzjoni teknika’ tfisser speċifikazzjoni li tinsab f’dokument li jistabbilixxi l-karatteristiċi meħtieġa ta’ prodott bħalma huma l-livelli ta’ kwalità, ir-riżultat tal-ħidma, is-sigurtà jew id-dimensjonijiet, inklużi l-ħtiġiet li japplikaw għall-prodott rigward l-isem li bih il-prodott jinbiegħ, it-terminoloġija, is-simboli, l-eżaminazzjoni u l-metodi tal-eżaminazzjoni, l-imballaġġ, l-immarkar jew l-ittikkettjar u l-proċeduri ta’ stima tal-konformità;
[…]
(d)      ‘ħtiġijiet oħra’ tifsser ħtieġa, għajr speċifikazzjoni teknika, imposta fuq prodott bil-għan li tipproteġi, b’mod partikolari, il-konsumatur jew l-ambjent, u li taffettwa ċ-ċiklu tal-ħajja tiegħu wara li jkun inħareġ fis-suq, bħalma huma l-kondizzjonijiet dwar l-użu, ir-riċiklaġġ, l-użu mill-ġdid jew ir-rimi, fejn dawn il-kondizzjonijiet jistgħu jinfluwenzaw b’mod sinifikanti l-kompożizzjoni jew in-natura tal-prodott jew il-bejgħ tiegħu fis-suq;
[…]
(f)      ‘regolament tekniku’ tfisser speċifikazzjonijiet tekniċi u ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi, inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi relevanti, li l-osservanza tagħhom hija obbligatorja, de jure jew de facto, fil-każ tat-tqegħid fis-suq, il-forniment ta’ servizz, l-istabbiliment ta’ operatur tas-servizz jew l-użu fi Stat Membru jew f’parti l-kbira minnu […]
Ir-regolamenti tekniċi de facto għandhom jinkludu:
[…]
(iii)      speċifikazzjonijiet tekniċi jew ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi li huma marbutin ma’ miżuri fiskali jew finanzjarji li jaffettwaw il-konsum ta’ prodotti jew ta’ servizzi billi jinkoraġġixxu l-konformità ma’ dawn l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi jew il-ħtiġiet l-oħra jew ir-regoli dwar servizzi […]
(g)      ‘abbozz ta’ regolament tekniku’ tfisser it-test ta’ speċifikazzjoni teknika jew ħtieġa oħra jew ta’ regola dwar is-servizzi, inklużi d-dispożizzjonijiet amministrattivi, ifformulat bil-għan li jsir liġi bħala regolament tekniku, bit-test ikun fi stadju ta’ tħejjija fejn ikun għad jistgħu isiru emendi sostanzjali.”
4.        L-Artikolu 5(1) ta’ din id-direttiva huwa fformulat kif ġej:
“1.      […], l-Istati Membri għandhom jikkomunikaw fil-pront lill-Kummissjoni kull abbozz ta’ regolament tekniku, għajr fejn dan sempliċiment jittrasponi t-test ta’ standard internazzjonali jew Ewropew, f’liema każ l-informazzjoni li jkollha x’taqsam mal-istandard relevanti tkun biżżejjed; għandhom ukoll iħallu lill-Kummissjoni tagħmel dikjarazzjoni dwar ir-raġunijiet li jagħmlu meħtieġa l-leġislazzjoni ta’ dan ir-regolament tekniku, fejn dawk ir-raġunijiet ma jkunux diġà ġew magħmula ċari fl-abbozz.
[…]”
B.      Id-dritt Ungeriż
1.      Il-Liġi dwar il-Minjieri
5.        L-Artikolu 3(1) tal-Liġi dwar il-Minjieri, kif emendata bil-Liġi Nru CXXXVI tal‑2021 (6) (iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar il-Minjieri”), jistabbilixxi li r-riżorsi mill-minjieri u ġeotermiċi, fid-depożiti naturali tagħhom, huma l-proprjetà tal-Istat.
6.        L-Artikolu 27/A ta’ din il-liġi jipprovdi:
“(1)      Fil-kuntest tal-kompetenzi tagħha fil-qasam tal-ġestjoni tar-riżorsi mill-minjieri, l-awtorità superviżorja tal-minjieri ssegwi mill-qrib il-proċessi ekonomiċi marbuta mat-tiftix, mal-estrazzjoni, mal-kummerċ u mal-użu tal-materji primi mill-minjieri fil-livell tal-ekonomija nazzjonali. L-awtorità superviżorja tal-minjieri tivverifika f’dan il-kuntest jekk teżistix sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq.
(2)      Jekk il-valur mensili tal-indiċi tal-prezzijiet tal-industrija tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni […] juri żieda tal-prezzijiet tal-industrija tal-materjali ta’ kostruzzjoni mill-inqas 5 % meta mqabbel mal-istess perijodu matul is-sena preċedenti – jew tal-inqas darbtejn matul perijodu ta’ tnax-il xahar –, il-President tal-awtorità jista’ jistabbilixxi permezz ta’ digriet sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq.
[…]
(4)      Id-digriet imsemmi fil-paragrafu 2 għandu jippreċiża t-tul tas-sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq, li ma jistax ikun iktar minn sena.”
7.        L-Artikolu 27/B tal-imsemmija liġi jipprovdi:
“(1)      Il-President tal-awtorità għandu jispeċifika permezz ta’ digriet, għas-siti tal-minjieri stabbiliti għall-finijiet tal-estrazzjoni ta’ materji primi u ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni u li għandhom tal-inqas 5 000 000 m3 ta’ riżorsi mill-minjieri li jistgħu jiġu estratti,
a)      ir-rekwiżiti dettaljati dwar il-volum minimu ta’ riżorsi mill-minjieri li għandu jiġi estratt u l-iskeda ta’ estrazzjoni relattiva,
[…]
għal matul is-sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq.
[…]
(3)      Fil-każ previst fil-paragrafu 1, l-awtorità superviżorja tal-minjieri għandha […]
a)      tapprova pjan ta’ operat tekniku ġdid għall-estrazzjoni jew għall-emenda tal-pjan ta’ operat tekniku għall-estrazzjoni fis-seħħ fil-każijiet fejn il-pjan ta’ operat għall-estrazzjoni tal-operatur tal-minjieri huwa konformi mar-rekwiżiti stabbiliti fid-digriet imsemmi fil-paragrafu 1,
b)      tivverifika ex officio l-pjan ta’ operat tekniku għall-estrazzjoni fis-seħħ relatat mas-siti tal-minjieri li għandhom ir-riżorsi mill-minjieri kkonċernati mis-sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq […]
[…]”
8.        L-Artikolu 27/C tal-istess liġi huwa mfassal kif ġej:
“(1)      Fil-każ ta’ sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq, l-impriża fis-sens tal-paragrafi 2 u 3 għandha tħallas tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri fis-sens ta’ dan l-artikolu.
(2)      Għandha tħallas tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri l-impriża li
a)      għandha tħallas tariffa tal-minjieri […], u
b)      li teżerċita, bħala attività prinċipali,
ba)      fil-qasam tal-estrazzjoni ta’ materji primi u ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, kif ukoll
bb)      fil-qasam tal-manifattura ta’ prodotti li jservu bħala materjali bażiċi għall-kostruzzjoni,
attività ekonomika stabbilita mill-President tal-awtorità f’digriet, u li
c)      għamlet dħul mill-bejgħ li laħaq jew qabeż is-somma ta’ 3 000 000 000 forint Ungeriż (HUF) – esklużi impriżi marbutin – waqt it-tieni sena fiskali preċedenti għas-sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq stabbilita b’digriet tal-President tal-awtorità. […]”.
2.      Id‑Digriet Nru 404/2021
9.        Iż-żewġ Digrieti kontenzjużi kienu inizjalment ġew adottati b’effett mid‑9 ta’ Lulju 2021 għal matul il-pandemija tal-COVID‑19 biss. Madankollu, l-effetti ta’ dawn id-digrieti ġew estiżi, minħabba l-gwerra fl-Ukraina, b’tali mod li kienu għadhom fis-seħħ fid-data tal-introduzzjoni ta’ dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu.
10.      L-Artikolu 1 tad-Digriet Nru 404/2021 jipprovdi:
“(1)      […] [G]ħandha tħallas tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri l-impriża li
a)      għandha tħallas tariffa tal-minjieri skont l-Artikolu 20(2)(a) u (b) tal-[Liġi dwar il-Minjieri], u
b)      għandha bħala attività prinċipali
ba)      l-estrazzjoni ta’ ġebel ornamentali u ta’ kostruzzjoni, ġebel tal-franka, ġipsum, ġibs u lavanja (NACE 0811),
bb)      l-operat ta’ fosos taż-żrar u ramel; qtugħ ta’ tafal u kawlina mill-minjieri (NACE 0812),
bc)      il-manifattura tas-siment (NACE 2351) jew
bd)      il-manifattura ta’ ġir u ġibs (NACE 2352),
be)      il-manifattura ta’ briks, madum u prodotti ta’ kostruzzjoni, fit-terracotta (NACE 2332),
bf)      il-manifattura ta’ madum taċ-ċeramika (NACE 2331),
u li
c)      id-dħul mill-bejgħ nett tagħha fl‑2019 – esklużi l-impriżi marbutin magħha […] – laħaq jew qabeż HUF 3 000 000 000.
(2)      Il-persuna responsabbli għall-ħlas […] li testratta, tipproċessa jew tipproduċi, bħala materjali bażiċi għall-kostruzzjoni,
a)      ir-ramel ikkalibrat li tbigħ għal iktar minn HUF 700 kull tunnellata,
b)      iż-żrar ikkalibrat li tbigħ għal iktar minn HUF 900 kull tunnellata,
c)      iż-żrar imrammel ikkalibrat li tbigħ għal iktar minn HUF 700 kull tunnellata,
d)      iż-żrar imrammel naturali li tbigħ għal iktar minn HUF 700 kull tunnellata,
e)      is-siment li tbigħ għal iktar minn HUF 20 000 kull tunnellata,
f)      […]
– VAT eskluża – għandha tħallas 90 % tad-differenza bejn id-dħul mill-bejgħ effettiv tagħha u d-dħul mill-bejgħ stabbilit abbażi tal-kwantità mibjugħa u tal-prezz iffissat f’dan il-paragrafu, bħala tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri.
[…]
(3)      Waqt il-bejgħ tal-prodotti msemmija fil-paragrafu 2, jekk il-bejjiegħ ma huwiex persuna responsabbli għall-ħlas tar-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, huwa għandu jagħmel marġni ta’ profitt raġonevoli, billi jieħu inkunsiderazzjoni l-valuri indikati fil-paragrafi 2 u 2a.
[…]
(6)      It-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri għandha tintuża sabiex tiffinanzja xogħlijiet pubbliċi ta’ kostruzzjoni għall-finijiet ta’ saħħa pubblika.
[…]”
3.      Id-Digriet Nru 405/2021
11.      L-Artikolu 1(1) sa (3a) tad-Digriet Nru 405/2021 jipprovdi:
“(1)      Fid-dawl tas-sitwazzjoni eċċezzjonali kkawżata mill-pandemija tal-coronavirus, l-awtorità superviżorja tal-minjieri għandha tadotta, għas-siti tal-minjieri stabbiliti għall-finijiet tal-estrazzjoni ta’ materji primi u ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, deċiżjoni li tobbliga lill-operatur tal-minjieri
a)      li kiseb il-pjan ta’ operat tekniku għat-tnedija tal-estrazzjoni operattiva qabel id-dħul fis-seħħ ta’ dan id-digriet, li jibda l-estrazzjoni operattiva fi żmien sena, sa mill-inqas 50 % tal-volum massimu ta’ estrazzjoni awtorizzat fl-ewwel pjan ta’ operat tekniku għall-estrazzjoni, qabel l-emenda;
b)      li jikseb il-pjan ta’ operat tekniku għat-tnedija tal-estrazzjoni operattiva wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan id-digriet, li jibda l-estrazzjoni operattiva fi żmien sena, sa 100 % tal-volum massimu ta’ estrazzjoni awtorizzat fl-ewwel pjan ta’ operat tekniku għall-estrazzjoni, qabel l-emenda.
[…]
(2)      L-operatur tal-minjieri li jwettaq l-estrazzjoni operattiva ta’ materji primi jew ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni jista’ jnaqqas il-volum ta’ estrazzjoni bl-awtorizzazzjoni tal-awtorità superviżorja tal-minjieri. L-operatur tal-minjieri jista’ jressaq it-talba tiegħu għat-tnaqqis tal-volum ta’ estrazzjoni mhux iktar tard mill‑għoxrin tax-xahar ta’ wara l-aħħar ġurnata tat-terminu ta’ estrazzjoni ta’ sena ffissat fl-Artikolu 1(1).
(2a)      It-tnaqqis tal-volum ta’ estrazzjoni jista’ jiġi awtorizzat jekk:
a)      l-operatur tal-minjieri sofra każ ta’ forza maġġuri, jew
b)      jekk teżisti raġuni imperattiva esterna mhux koperta mill-punt (a), li ma taqax taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-attività tal-operatur.
(3)      Fin-nuqqas li tibda l-estrazzjoni skont il-paragrafu 1, bl-eċċezzjoni tal-każijiet previsti fil-paragrafu 3a, l-awtorità superviżorja tal-minjieri għandha tirtira lill-operatur tal-minjieri l-permess tal-minjieri tiegħu u tinnomina bħala detentriċi ġdida tal-permess tal-minjieri fis-sit tal-minjieri inkwistjoni [lill-Kumpannija Nazzjonali Ungeriża ta’ Ġestjoni tal-Assi], sabiex din teżerċita d-dritt ta’ proprjetà għan-nom tal-Istat Ungeriż.
(3a)      L-awtorità superviżorja tal-minjieri ma għandhiex tirtira l-permess tal-minjieri lill-operatur tal-minjieri jekk dan tal-aħħar juri l-eżistenza ta’ raġuni li teskludi l-applikazzjoni ta’ din ir-regola, skont il-paragrafu 2a.”
III. Il-proċedura prekontenzjuża
12.      Wara lment, il-Kummissjoni indirizzat lill-Ungerija, fis‑6 ta’ April 2022, ittra ta’ intimazzjoni li permezz tagħha hija kkontestat il-kompatibbiltà tad-dispożizzjonijiet kontenzjużi, b’mod partikolari (7), mal-Artikolu 49 TFUE u mal-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535.
13.      Skont il-Kummissjoni, iż-żewġ digrieti kontenzjużi, minn naħa, iffissaw prezzijiet uffiċjali iktar baxxi minn dawk tas-suq għal ċerti materjali bażiċi għall-kostruzzjoni, u min-naħa l-oħra, imponew fuq il-parti l-kbira tal-impriżi li jestrattaw jew jimmanifatturaw dawn il-materjali – kważi kollha kkontrollati minn kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra – il-ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri korrispondenti għal 90 % tad-differenza bejn il-prezz uffiċjali u l-prezz tal-bejgħ, li huwa ogħla minnu. B’mod simultanju, l-impriżi li għalihom japplikaw dawn id-digrieti għandhom iżommu livell minimu ta’ estrazzjoni stabbilit mill-Gvern; fin-nuqqas, huma jitilfu l-liċenzja tagħhom ta’ estrazzjoni mill-minjieri. Min-naħa tagħha, il-Liġi dwar il-Minjieri kienet emendata sabiex tawtorizza lill-President tal-awtorità superviżorja tal-minjieri jieħu miżuri simili.
14.      Fit-tweġiba tagħha tat‑13 ta’ Ġunju 2022, l-Ungerija kkontestat il-ksur allegat fil-konfront tagħha f’din l-ittra ta’ intimazzjoni. B’mod partikolari, minn naħa, fir-rigward tal-allegat ksur tal-libertà ta’ stabbiliment, l-awtoritajiet Ungeriżi sostnew li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri kienet taxxa, li d-dispożizzjonijiet kontenzjużi kienu ġġustifikati minn raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali (8), u li dawn kienu jirrestrinġu l-libertà ta’ stabbiliment b’mod proporzjonat, peress li ż-żewġ Digrieti kontenzjużi kienu miżuri temporanji u eċċezzjonali. Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-ksur tal-obbligu ta’ komunikazzjoni skont id-Direttiva 2015/1535, dawn l-awtoritajiet iddikjaraw li l-komunikazzjoni tad-Digriet Nru 404/2021 inizjalment prevista ma kinitx saret għal raġunijiet amministrattivi u kkonfermaw li dan id-digriet ma kienx jikkostitwixxi “ħtieġa oħra” li taqa’ taħt dan l-obbligu ta’ komunikazzjoni. Bl-istess mod, huma qiesu li ma kien hemm ebda obbligu ta’ komunikazzjoni għal dak li kien jirrigwarda l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, sa fejn dawn id-dispożizzjonijiet ma kinux jippreżentaw kontenut tekniku konkret.
15.      Fis‑26 ta’ Jannar 2023, il-Kummissjoni indirizzat opinjoni motivata lill-Ungerija, li fiha hija sostniet l-argumenti mressqa fl-ittra ta’ intimazzjoni tagħha (9). B’konformità mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 258 TFUE, hija stiednet lil dan l-Istat Membru jieħu l-miżuri neċessarji sabiex jikkonforma ruħu ma’ din l-opinjoni motivata f’terminu ta’ xahrejn mid-data li fiha jirċeviha.
16.      Permezz ta’ ittra tat‑30 ta’ Marzu 2023, l-Ungerija wieġbet għall-opinjoni motivata, billi sostniet li n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligi allegat ma kienx fondat.
IV.    Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet tal-partijiet
17.      Mhux sodisfatta b’din it-tweġiba, il-Kummissjoni ppreżentat, permezz ta’ rikors tat‑23 ta’ Frar 2024, dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu.
18.      L-Ungerija ppreżentat ir-risposta tagħha fl‑14 ta’ Mejju 2024.
19.      Il-Kummissjoni u l-Ungerija ppreżentaw rispettivament replika u kontroreplika, fil‑25 ta’ Ġunju u fis‑6 ta’ Awwissu 2024.
20.      Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, billi adottat id-dispożizzjonijiet kontenzjużi, l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 49 TFUE u l-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535, kif ukoll tikkundannaha għall-ispejjeż.
21.      Min-naħa tagħha, l-Ungerija titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad ir-rikors bħala infondat u tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
V.      Analiżi
22.      Insostenn tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tinvoka żewġ ilmenti, ibbażati fuq ksur tal-Artikolu 49 TFUE u tal-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535 rispettivament.
A.      Fuq l-ewwel ilment, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 49 TFUE
23.      Permezz tal-ewwel ilment tagħha, il-Kummissjoni targumenta li ż-żewġ digrieti kontenzjużi u l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri jikkostitwixxu, kemm individwalment kif ukoll konġuntivament, restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment sa fejn jipprekludu jew jirrendu inqas attraenti, għall-impriżi stabbiliti fi Stati Membri oħra, l-eżerċizzju fl-Ungerija ta’ attivitajiet li jaqgħu taħt id-Digriet Nru 404/2021 (1), u li tali restrizzjoni ma tistax tiġi ġġustifikata mir-raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali invokati mill-Ungerija (2).
1.      Fuq l-eżistenza ta’ restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment
a)      Argumenti tal-partijiet
24.      Fl-ewwel lok, fir-rikors tagħha, il-Kummissjoni tesponi l-fehim tagħha tal-kontenut tad-dispożizzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq. Qabel kollox, fir-rigward tad-Digriet Nru 404/2021, hija tosserva li l-Artikolu 1(2) tiegħu jiffissa prezzijiet uffiċjali għal ħames materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni (jiġifieri, ir-ramel ikkalibrat, iż-żrar ikkalibrat, iż-żrar imrammel ikkalibrat, iż-żrar imrammel naturali u s-siment) u jipprevedi li, fil-każ ta’ bejgħ għal iktar minn dan il-prezz, l-impriża kkonċernata jkollha tħallas, bħala tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri,
90 % tad-differenza bejn id-dħul mill-bejgħ effettiv tagħha u dak stabbilit abbażi tal-kwantità mibjugħa u tal-prezz uffiċjali. Imbagħad, fir-rigward tad-Digriet Nru 405/2021, il-Kummissjoni tirrileva li, skont l-Artikolu 1(1), (2) u (2a) ta’ dan id-digriet, l-awtorità superviżorja tal-minjieri tobbliga lill-operaturi tal-minjieri jibdew l-estrazzjoni operattiva fi żmien sena u jwettqu tal-inqas 50 % tal-volum massimu ta’ estrazzjoni awtorizzat fil-pjan ta’ operat tekniku (għall-pjanijiet miksuba qabel id-dħul fis-seħħ tal-imsemmi digriet), jew 100 % ta’ dan il-volum ta’ estrazzjoni (għall-pjanijiet miksuba wara d-dħul fis-seħħ tal-istess digriet). Il-volum minimu ta’ estrazzjoni applikabbli ma jistax jitnaqqas ħlief b’awtorizzazzjoni mogħtija minn din l-awtorità meta l-operatur tal-minjieri jkun sofra każ ta’ forza maġġuri jew teżisti raġuni imperattiva esterna oħra. L-operatur li ma josservax dan il-volum minimu ta’ estrazzjoni jiġi rtirat il-permess tal-minjieri tiegħu, li jingħata lill-Magyar Nemzeti Vagyonkezelő Zrt. (il-Kumpannija Nazzjonali Ungeriża ta’ Ġestjoni tal-Assi), sabiex hija teżerċita d-dritt ta’ proprjetà għan-nom tal-Istat Ungeriż. Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-Liġi dwar il-Minjieri, l-Artikoli 27/A sa 27/C ta’ din il-liġi jawtorizzaw lill-President tal-awtorità superviżorja tal-minjieri, fil-każ ta’ sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq, li jadotta miżuri simili għal dawk previsti fiż-żewġ Digrieti kontenzjużi, u dan anki wara t-tmiem tal-istat ta’ kriżi u l-iskadenza ta’ dawn id-digrieti. Il-fatt li l-President ta’ din l-awtorità ma adottax tali miżuri, minkejja li l-kundizzjonijiet ta’ applikazzjoni tagħhom kienu ssodisfatti, fid-dawl tal-livell tal-inflazzjoni fl-Ungerija, jista’ jkun spjegat mill-fatt li l-leġiżlatur Ungeriż estenda ż-żmien ta’ applikazzjoni tal-imsemmija digrieti, inizjalment limitati għall-pandemija tal-COVID‑19, sabiex ikopri ż-żmien tal-gwerra fl-Ukraina, għalkemm ma kienx neċessarju li tintuża l-proċedura parallela prevista mil-Liġi dwar il-Minjieri.
25.      Fit-tieni lok, il-Kummissjoni tagħmel osservazzjonijiet relatati mal-applikazzjoni ta’ dawn id-dispożizzjonijiet. Hija tenfasizza, b’mod partikolari, li matul il-proċedura prekontenzjuża, il-prezzijiet iffissati fl-Artikolu 1(2) tad-Digriet Nru 404/2021 kienu għadhom inqas minn dawk tas-suq għall-materjali bażiċi kollha msemmija fih. Hija kkonstatat ukoll li mit‑340 impriża attiva fl-Ungerija fis-setturi stabbiliti minn dan id-digriet, erbgħa minnhom biss għandhom iħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri u li dawn tal-aħħar huma kollha, bl-eċċezzjoni ta’ waħda, miżmuma minn impriża li toriġina minn Stat Membru ieħor. Dan jikkorrispondi għal 1.2 % tat-total ta’
340 impriża, iżda s-sehem ta’ dawn l-erba’ impriżi fis-suq ta’ materji primi intiżi għall-kostruzzjoni jirrappreżenta madwar 25 %. L-impriżi li jaqgħu taħt dan id-digriet huma obbligati jbigħu l-prodotti tagħhom bil-prezz iffissat fih, ferm inqas mill-prezz tas-suq. Fil-każ kuntrarju, huma għandhom iħallsu t-tariffa għall-estrazzjoni mill-minjieri korrispondenti għal 90 % tad-differenza bejn il-prezz iffissat fl-istess digriet u l-prezz tas-suq. Skont il-Kummissjoni, fil-prattika dan jipprekludi lil dawn l-impriżi, għall-kuntrarju ta’ dawk li ma għandhomx iħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, milli jagħmlu marġni ta’ profitt ġust, billi jorbothom li joperaw b’telf. Id-Digriet Nru 405/2021 isaħħaħ dan l-effett, sa fejn l-impriżi li għandhom iħallsu din it-tariffa għandhom, sabiex il-permess tal-minjieri tagħhom ma jiġix irtirat, iżommu l-livell minimu ta’ produzzjoni previst minn dan id-digriet anki jekk joperaw b’telf.
26.      Fit-tielet u l-aħħar lok, fid-dawl tal-osservazzjonijiet preċedenti, il-Kummissjoni tikkonkludi li ż-żewġ Digrieti kontenzjużi, kif ukoll l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, kemm individwalment kif ukoll konġuntivament, jikkostitwixxu restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment għal tliet raġunijiet.
27.      L-ewwel nett, għal dak li jirrigwarda l-impriżi li jippjanaw li jidħlu fis-suq Ungeriż, li s-sede tagħhom tinsab fi Stat Membru differenti mill-Ungerija, dawn ir-regoli jikkostitwixxu ostakolu serju għall-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment u ta’ operazzjoni tagħhom. Fil-fatt, l-imsemmija regoli jirrendu iktar diffiċli l-aċċess tagħhom għal dan is-suq, sa fejn dawn l-impriżi għandhom jilħqu fi żmien sena l-livell ta’ produzzjoni stabbilit mid-Digriet Nru 405/2021 filwaqt li d-Digriet Nru 404/2021 jikkomplika bis-sħiħ, u anki jeskludi, it-twettiq ta’ profitti.
28.      It-tieni nett, għal dak li jirrigwarda l-impriżi diġà preżenti fis-suq Ungeriż, l-introduzzjoni ta’ kundizzjonijiet ġodda relatati mal-eżerċizzju ta’ attività ekonomika tirrendi inqas attraenti, u anki impossibbli, l-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment tagħhom, peress li l-profitti tagħhom ikunu kunsiderevolment ristretti u peress li jkun possibbli li jkollhom joperaw b’telf, li jirrendi iktar diffiċli, u anki jeskludi, it-twettiq ta’ investiment.
29.      It-tielet nett, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment jimplika, bħala prinċipju, li l-operaturi ekonomiċi jkollhom il-libertà li jiddeterminaw in-natura u l-portata tal-attività ekonomika li tkun ser tiġi eżerċitata fl-Istat Membru ospitanti, kif ukoll il-libertà li jnaqqsu, sussegwentement, il-volum ta’ din l-attività (10). Madankollu, ir-regola dwar il-livell minimu ta’ produzzjoni ma tippermettix l-eżerċizzju ta’ dan l-aspett tal-libertà ta’ stabbiliment.
30.      Barra minn hekk, il-leġiżlazzjoni inkwistjoni twassal għal diskriminazzjoni indiretta peress li hija tapplika, b’eċċezzjoni waħda, għal impriżi kkontrollati minn kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra. Din il-konstatazzjoni ma hijiex affettwata mill-fatt li fil-kategorija tal-operaturi ekonomiċi ffavoriti jista’ jkun hemm ukoll impriżi stabbiliti fi Stati Membri oħra.
31.      Min-naħa tagħha, l-Ungerija tikkontesta l-argumenti kollha tal-Kummissjoni billi targumenta, essenzjalment, li d-dispożizzjonijiet kontenzjużi ma jikkostitwixxux restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment u lanqas forma ta’ diskriminazzjoni, kemm manifesta jew moħbija.
32.      Fl-ewwel lok, preliminarjament, fir-risposta tagħha, l-Ungerija tikkontesta l-approċċ tal-Kummissjoni li jikkonsisti fl-analiżi tad-dispożizzjonijiet inkwistjoni flimkien u fl-eżami tal-effetti magħquda tagħhom. Fil-fehma tagħha, sabiex jiġi ddeterminat jekk jikkostitwixxux restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment, dawn id-dispożizzjonijiet għandhom jiġu eżaminati separatament, peress li dawn ma jistgħux jiġu applikati konġuntivament u lanqas jipproduċu effetti kumulattivi. Fil-fatt, minn naħa, id-Digriet Nru 405/2021 jirrigwarda biss l-operaturi tal-minjieri li għadhom ma bdewx l-estrazzjoni operattiva fid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan id-digriet, u mhux l-operaturi li diġà jeżerċitaw attività ta’ estrazzjoni u li huma marbuta jħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri skont l-imsemmi digriet. Min-naħa l-oħra, il-Liġi dwar il-Minjieri u ż-żewġ Digrieti kontenzjużi ma jinkludux proċeduri paralleli, peress li dawn id-digrieti jinkludu dispożizzjonijiet direttament applikabbli għall-operaturi tal-minjieri, filwaqt li l-Artikoli 27/A sa 27/C ta’ din il-liġi jipprevedu biss il-possibbiltà li jiġu stabbiliti regoli, eċċezzjonali u temporanji, li ma jistgħux jiġu analizzati fil-mertu għaliex għadhom ma ġewx adottati. Hija tenfasizza wkoll li dawn l-artikoli ġew adottati sabiex jissostitwixxu r-regoli li jinsabu fl-imsemmija digrieti. Jekk id-dħul fis-seħħ tal-imsemmija artikoli ma wassalx għat-tħassir ta’ dawn l-istess digrieti, dan għaliex is-sitwazzjoni ta’ emerġenza baqgħet teżisti.
33.      Fit-tieni lok, l-Ungerija tirrifjuta l-argumenti kollha li fuqhom il-Kummissjoni tibbaża l-eżistenza ta’ restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment, madankollu billi titratta d-dispożizzjonijiet kontenzjużi separatament.
34.      Minn naħa, fir-rigward tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri prevista mid-Digriet Nru 404/2021, dan l-Istat Membru jikkontesta r-raġunijiet kollha invokati mill-Kummissjoni.
35.      L-ewwel nett, għal dak li jirrigwarda l-impriżi li jippjanaw li jidħlu fis-suq Ungeriż, l-operaturi ġodda li jiġu fis-suq ma humiex suġġetti għall-obbligu li jħallsu din it-tariffa, peress li l-kriterju oġġettiv ta’ tassazzjoni huwa l-attività prinċipali u d-dħul mill-bejgħ nett fl‑2019.
36.      It-tieni nett, għal dak li jirrigwarda l-impriżi diġà preżenti fis-suq Ungeriż, l-Ungerija targumenta li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri hija miżura fiskali, li fil-kuntest tagħha l-kwistjoni tal-issuġġettar għat-taxxa hija bbażata fuq kriterji newtrali u oġġettivi, jiġifieri d-dħul mill-bejgħ nett fl‑2019, il-kamp ta’ attività u l-prezz ta’ referenza. Għalhekk, il-libertà ta’ stabbiliment ma tistax tinkiser f’dan ir-rigward. Il-leġiżlazzjoni inkwistjoni, sabiex tiddetermina l-piż fiskali proporzjonat, torbot l-obbligu fiskali mal-ammont tad-dħul mill-bejgħ, li huwa rrikonoxxut mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja bħala kriterju ta’ distinzjoni newtrali, u indikatur rilevanti tal-kapaċità ta’ ħlas tal-persuni taxxabbli (11).
37.      It-tielet nett, għal dak li jirrigwarda l-eżistenza ta’ diskriminazzjoni indiretta, il-fatt li l-impriżi li għandhom iħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri huma prinċipalment impriżi ta’ Stati Membri oħra jirriżulta mill-istruttura speċifika li tikkaratterizza s-suq Ungeriż, li fih l-impriżi l-iktar b’saħħithom fis-settur ikkonċernat huma impriżi barranin. F’dan ir-rigward, din il-kawża hija paragunabbli ma’ dawk li taw lok għas-sentenzi Vodafone Magyarország u Tesco‑Global Áruházak (12). Fil-fatt, l-Ungerija targumenta li d-Digriet Nru 404/2021 jirrigwarda lill-operaturi li għandhom l-ikbar influwenza fuq il-livell tal-prezzijiet tal-materji primi u tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, jew li għandhom sehem mis-suq dominanti, li għandhom setgħa suffiċjenti fis-suq sabiex iżommu l-livell tal-prezzijiet tal-prodotti mibjugħa f’livell artifiċjalment għoli.
38.      Min-naħa l-oħra, fir-rigward tar-regoli li jimponu livell minimu ta’ produzzjoni li jirriżultaw mid-Digriet Nru 405/2021, dan l-Istat Membru jfakkar li l-leġiżlazzjoni nazzjonali kienet diġà tinkludi preċedentement dispożizzjonijiet intiżi biex jiżguraw is-sodisfazzjon tal-bżonnijiet tal-Istat fil-materji primi u li r-rekwiżiti relatati mal-volum minimu ta’ estrazzjoni ta’ riżorsi mill-minjieri u mal-iskeda ta’ estrazzjoni marbuta miegħu jikkostitwixxu regoli oġġettivi li huma applikati mingħajr distinzjoni għall-impriżi kollha li għadhom ma bdewx l-estrazzjoni operattiva fis-sit tal-minjieri, jew li għandhom tal-inqas 5 000 000 m3 ta’ riżorsi mill-minjieri li jistgħu jiġu estratti. Għalkemm huwa minnu li dawn ir-regoli jidhru iktar stretti meta mqabbla ma’ dawk li kienu fis-seħħ preċedentement, xorta jibqa’ l-fatt li japplikaw bl-istess mod għall-impriżi kollha. Fir-rigward tal‑libertà tal-operaturi ekonomiċi li jiddeterminaw, u anki jnaqqsu, il-volum ta’ attività li jitwettaq fl-Istat Membru ospitanti, is-sentenza AGET Iraklis, li tirreferi għaliha l-Kummissjoni, taqa’ f’kuntest differenti minn dak ta’ din il-kawża, b’tali mod li minnha ma tistax tiġi dedotta konklużjoni ġenerali li tgħid li l-Istati Membri ma jistgħux, fil-limiti tal-kompetenzi tagħhom, jadottaw miżuri li jistgħu jaffettwaw il-volum tal-attività ekonomika tal-impriżi. Inkella, kull miżura fiskali ta’ Stat Membru tkun tista’ tiġi kkontestata.
39.      Fir-replika tagħha, il-Kummissjoni tindika, essenzjalment, minn naħa, fir-rigward tal-analiżi tal-effetti tad-dispożizzjonijiet inkwistjoni, li hija ma taqbilx mal-pożizzjoni tal-Ungerija li tgħid li l-effetti taż-żewġ Digrieti kontenzjużi ma humiex kumulattivi. Fil-fatt, mill-Artikolu 1(2) sa (2a) tad-Digriet Nru 405/2021 jirriżulta li l-impriżi li diġà jeżerċitaw attività ta’ estrazzjoni huma suġġetti għal obbligu ta’ estrazzjoni minima u jistgħu jnaqqsu din il-kwantità biss bl-osservanza tal-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan id-digriet. Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-eżistenza ta’ diskriminazzjoni indiretta, hija targumenta li s-sentenzi Vodafone Magyarország u Tesco‑Global Áruházak li tirreferi għalihom l-Ungerija kienu jirrigwardaw taxxi progressivi fuq id-dħul mill-bejgħ, filwaqt li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri inkwistjoni f’din il-kawża la tikkostitwixxi taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ u lanqas taxxa progressiva. Fil-qosor, id-determinazzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni tal-miżura, minkejja li ma tiddependix fuq distinzjoni formali bbażata fuq in-nazzjonalità jew fuq il-post ta’ stabbiliment, tippreżenta manifestament aspetti diskriminatorji jew protettivi u għalhekk hija inkompatibbli mal-libertajiet fundamentali.
40.      Fil-kontroreplika tagħha, l-Ungerija, minn naħa, fir-rigward tal-effett kumulattiv taż-żewġ Digrieti kontenzjużi, targumenta li l-interpretazzjoni mill-Kummissjoni ta’ dan l-Artikolu 1(2) u (2a), hija żbaljata sa fejn l-artikolu msemmi japplika għall-operaturi tal-minjieri li ser jibdew estrazzjoni operattiva. Hija tirrikonoxxi li, fid-dawl tal-formulazzjoni ta’ dawn id-digrieti, ma jistax jiġi eskluż, bħala prinċipju, li operatur tal-minjieri diġà preżenti fis-suq u li jibda l-estrazzjoni f’sit tal-minjieri ġdid jaqa’ taħt l-imsemmija digrieti. Madankollu, dan l-Istat Membru jikkonferma li dan ma jkunx realistiku fil-kundizzjonijiet tas-suq Ungeriż, peress li l-operaturi li jħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri ma għandhom attwalment ebda sit tal-minjieri li għalih huwa applikabbli d-Digriet Nru 405/2021. Barra minn hekk, anki jekk operatur tal-minjieri li jħallas din it-tariffa jitlob l-istabbiliment ta’ sit tal-minjieri ġdid, ir-rekwiżit tal-volum minimu ta’ estrazzjoni japplika għalih fir-rigward ta’ dan is-sit ġdid biss.
41.      Min-naħa l-oħra, l-Ungerija ssostni li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri tikkostitwixxi taxxa varjabbli skont il-brackets, peress li, minħabba l-limitu tad-dħul mill-bejgħ, ċerti impriżi jitqiesu bħala persuni taxxabbli u oħrajn ma humiex. Jekk jitqies li din it-tariffa ma għandhiex natura progressiva, ċerti tagħlimiet misluta mis-sentenzi Vodafone Magyarország u Tesco‑Global Áruházak huma trasponibbli għal din il-kawża, b’mod partikolari l-fatt li d-dħul mill-bejgħ huwa indikatur rilevanti tal-kapaċità ta’ ħlas tal-persuna taxxabbli. Peress li ebda deċiżjoni ġudizzjarja ma teskludi l-applikabbiltà ta’ dan l-indikatur fil-każ ta’ taxxa varjabbli skont il-brackets, l-imsemmi indikatur jista’ għalhekk jikkostitwixxi l-bażi taxxabbli ta’ tali taxxa. Fl-aħħar nett, taxxa simili għat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri hija prevista mid-Direttiva (UE) 2022/2523 (13), li tirrigwarda lill-operaturi li d-dħul mill-bejgħ tagħhom, ikkalkolat abbażi tal-erba’ snin fiskali preċedenti għas-sena fiskali kkonċernata, jaqbeż ċertu livell annwali.
b)      Evalwazzjoni
42.      Permezz tal-ewwel ilment tagħha, il-Kummissjoni ssostni, essenzjalment li, billi adottat dispożizzjonijiet legali li għandhom l-effett li jirrestrinġu l-possibbiltà tal-impriżi stabbiliti fi Stat Membru ieħor li jibdew jew ikomplu fl-Ungerija attività li taqa’ taħt dawn id-dispożizzjonijiet, jiġifieri l-estrazzjoni mill-minjieri, l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha
taħt l-Artikolu 49 TFUE.
43.      B’mod iktar preċiż, minn naħa, iż-żewġ digrieti kontenzjużi li jimponu, rispettivament, obbligu ta’ ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri u obbligu ta’ estrazzjoni minima, jiksru, skont il-Kummissjoni, kemm individwalment kif ukoll konġuntivament, l-Artikolu 49 TFUE, sa fejn l-impriżi li għandhom iħallsu din it-tariffa – kważi kollha kkontrollati minn kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra – huma obbligati jew li jbigħu l-prodotti tagħhom bi prezz ferm inqas mill-prezz tas-suq, jew li jħallsu l-imsemmija tariffa, li għall-kuntrarju tal-impriżi li ma humiex responsabbli mill-ħlas tal-istess tariffa, tnaqqas kunsiderevolment il-profitt tagħhom, u anki torbothom joperaw b’telf, peress li dan l-effett huwa msaħħaħ bl-obbligu ta’ estrazzjoni minima. Min-naħa l-oħra, id-dispożizzjonijiet tal-Liġi dwar il-Minjieri jippermettu, essenzjalment, lill-President tal-awtorità superviżorja tal-minjieri li jadotta miżuri simili għal dawk previsti minn dawn iż-żewġ digrieti, u għalhekk, li jirrestrinġi l-libertà ta’ stabbiliment.
44.      F’dan ir-rigward, infakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, għandhom jitqiesu bħala “restrizzjonijiet għal-libertà ta’ stabbiliment”, fis-sens tal-Artikolu 49 TFUE, il-miżuri kollha li jipprojbixxu, jostakolaw jew jagħmlu inqas attraenti l-eżerċizzju ta’ din il-libertà (14). Barra minn hekk, il-libertà ta’ stabbiliment timplika obbligu ta’ ugwaljanza fit-trattament, li jipprojbixxi mhux biss id-diskriminazzjonijiet ovvji, ibbażati fuq is-sede tal-kumpanniji, iżda wkoll il-forom moħbija kollha ta’ diskriminazzjoni li, skont kriterji ta’ distinzjoni oħra, fil-fatt iwasslu għall-istess riżultat (15).
45.      Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li għandu jiġi eżaminat jekk iż-żewġ digrieti kontenzjużi, minn naħa, u l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, min-naħa l-oħra, jikkostitwixxux restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment.
1)      Fuq iż-żewġ Digrieti kontenzjużi
46.      Preliminarjament, għandu jiġi vverifikat jekk iż-żewġ Digrieti kontenzjużi għandhomx jiġu evalwati fir-rigward tal-effetti magħquda tagħhom, kif issotni l-Kummissjoni, jew individwalment, kif targumenta l-Ungerija. Infakkar, li għalkemm il-Kummissjoni tiddikjara li l-obbligi relatati mal-ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri u mal-volum minimu ta’ estrazzjoni jirrestrinġu l-libertà ta’ stabbiliment “kemm individwalment kif ukoll konġuntivament”, il-kritika li hija tagħmel f’dan ir-rigward hija prinċipalment ifformulata b’kunsiderazzjoni tal-effetti kumulattivi tagħhom (16).
47.      Minkejja li l-partijiet jaqblu fuq il-fatt li l-kampijiet ta’ applikazzjoni ratione materiae ta’ dawn iż-żewġ digrieti huma parzjalment sovrapposti (jiġifieri, għal dak li jirrigwarda l-estrazzjoni ta’ riżorsi mill-minjieri), il-pożizzjonijiet tagħhom huma diverġenti dwar jekk il-kampijiet ta’ applikazzjoni ratione personae tagħhom jippermettux jew le applikazzjoni kumulattiva tagħhom għall-istess impriżi. Għalhekk, għandu jiġi eżaminat jekk l-imsemmija digrieti jistgħux japplikaw konġuntivament, jekk impriża marbuta li tħallas tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, skont id-Digriet Nru 404/2021, tistax tiġi imposta wkoll obbligu ta’ estrazzjoni minima skont id-Digriet Nru 405/2021.
48.      F’dan ir-rigward, nirrileva, qabel kollox, li mill-Artikolu 1(1)(a) u (b) tad-Digriet Nru 405/2021 jirriżulta li dan jimponi l-obbligu ta’ estrazzjoni minima biss fuq l-operaturi tal-minjieri li minkejja li għandhom pjan ta’ operat tekniku għat-tnedija ta’ estrazzjoni operattiva, kienu għandhom ma “bdewx” l-estrazzjoni operattiva fid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan id-digriet. Madankollu, dawn l-operaturi ġodda ma jkunux, effettivament, suġġetti għall-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri fis-sens tad-Digriet Nru 404/2021, peress li skont l-Artikolu 1(1) tiegħu, dan tal-aħħar jirrigwarda biss l-impriżi preċiżament abbażi tal-attività prinċipali diġà eżerċitata u tad-dħul mill-bejgħ magħmul minnhom fir-rigward tas-sena 2019.
49.      Imbagħad, inqis li din il-konstatazzjoni ma tistax tiġi kkontestata mill-argument imressaq mill-Kummissjoni, li jgħid li l-Artikolu 1(2) u (2a) tad-Digriet Nru 405/2021, li jistabbilixxi l-kundizzjonijiet relatati mat-tnaqqis tal-volum ta’ estrazzjoni, jirrigwarda “l-operatur tal-minjieri li jwettaq l-estrazzjoni operattiva”, u għalhekk, mhux biss l-impriżi li jibdew attività ta’ estrazzjoni. Fil-fatt, kif targumenta l-Ungerija, tali interpretazzjoni hija kontradittorja għal dispożizzjonijiet oħra, jiġifieri, minn naħa, it-tieni sentenza tal-Artikolu 1(2) ta’ dan id-digriet, li tipprevedi li “[l]-operatur tal-minjieri jista’ jressaq it-talba tiegħu għat-tnaqqis tal-volum ta’ estrazzjoni” fit-terminu stabbilit fl-Artikolu 1(1) tiegħu, minn dik li tirrigwarda l-“bidu” ta’ estrazzjoni operattiva ġdida, u min-naħa l-oħra, l-Artikolu 1(2) tal-imsemmi digriet, li jirrigwarda wkoll lill-operaturi tal-minjieri li jibdew tali estrazzjoni biss.
50.      F’dan il-kuntest, inqis li l-Kummissjoni, li għandha l-oneru li tistabbilixxi l-eżistenza tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat u għalhekk li tipproduċi lill-Qorti tal-Ġustizzja l-provi neċessarji għall-verifika minnha tal-eżistenza ta’ dan in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu (17), ma ssodisfatx l-obbligu ta’ prova tagħha għal dak li jirrigwarda l-possibbiltà ta’ applikazzjoni kumulattiva taż-żewġ Digrieti kontenzjużi (18). Għalhekk, għall-finijiet ta’ dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, dawn tal-aħħar għandhom jiġu eżaminati separatament.
i)      Fuq l-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri skont id-Digriet Nru 404/2021
51.      Fl-ewwel lok, fir-rigward tal-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri skont id-Digriet Nru 404/2021, il-Kummissjoni tiddikjara, mingħajr ma hija kontradetta mill-Ungerija, minn naħa, li l-prezzijiet iffissati fl-Artikolu 1(2) ta’ dan id-digriet dejjem kienu inqas minn dawk tas-suq għall-materjali bażiċi kollha msemmija fih, u min-naħa l-oħra, li mit‑340 impriża attiva fl-Ungerija fis-settur ikkonċernat, erbgħa biss jissodisfaw il-kundizzjonijiet li jobbligawhom iħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, tlieta minn dawn l-erba’ impriżi huma miżmuma minn kumpanniji li joriġinaw fi Stati Membri
oħra. Barra minn hekk, is-sehem tas-suq tal-imsemmija erba’ impriżi fis-suq ta’ dawn il-materjali huwa ta’ madwar 25 %.
52.      Abbażi ta’ dawn il-konstatazzjonijiet, il-Kummissjoni ssostni, minn naħa, li l-profitti tal-impriżi li għandhom iħallsu din it-tariffa huma, fid-dawl tal-effetti ta’ dawn id-dispożizzjonijiet, kunsiderevolment ristretti u li huwa possibbli li dawn ikollhom joperaw b’telf, li jirrendi iktar diffiċli, u anki impossibbli, it-twettiq ta’ investimenti, kemm mill-impriżi li jippjanaw li jidħlu fis-suq Ungeriż kif ukoll minn dawk diġà preżenti fih. Min-naħa l-oħra, id-Digriet Nru 404/2021 iwassal għal diskriminazzjoni indiretta peress li japplika, b’eċċezzjoni waħda, għal impriżi kkontrollati minn kumpanniji stabbiliti fi Stati Membri oħra.
53.      L-Ungerija twieġeb li l-libertà ta’ stabbiliment ma hijiex miksura sa fejn it-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri tikkostitwixxi miżura fiskali bbażata fuq kriterji newtrali bħal, b’mod partikolari, id-dħul mill-bejgħ, u li l-fatt li l-impriżi kkonċernati huma kkontrollati minn kumpanniji ta’ Stati Membri oħra jirriżulta mill-istruttura speċifika tas-suq Ungeriż, li fih l-impriżi l-iktar b’saħħithom huma impriżi barranin, b’mod simili għal dak li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fis-sentenzi Vodafone Magyarország u Tesco‑Global Áruházak.
54.      F’dan ir-rigward, infakkar li t-taxxa inkwistjoni fil-kawżi li taw lok għal dawn is-sentenzi kienet taxxa progressiva bbażata fuq id-dħul mill-bejgħ (19). Madankollu, kif tirrileva l-Kummissjoni fil-kitbiet tagħha, it-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri ma għandhiex natura progressiva u, fuq kollox, ma hijiex stabbilita fuq id-dħul mill-bejgħ, peress li dan iservi mhux biex tiġi ddeterminata l-bażi taxxabbli ta’ din it-tariffa, iżda sempliċement biex jiġu ddeterminati l-impriżi suġġetti għaliha. Barra minn hekk, din it-tariffa, stabbilita fl‑2021 għal perijodu fil-bidu limitat, jiġifieri għal matul il-pandemija tal-COVID‑19, hija bbażata fuq dħul mill-bejgħ “statiku”, f’dan il-każ dak magħmul fl‑2019, minkejja li l-impriżi taxxabbli bl-imsemmija tariffa
kellhom ikomplu jħallsuha tal-inqas sad-data tal-preżentata ta’ dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, jiġifieri sat‑23 ta’ Frar 2024.
55.      Għalhekk, it-tariffa
addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri
tirrigwarda u għadha tirrigwarda, ladarba l-effetti tagħha ġew estiżi, l-istess erba’ impriżi, li tlieta minnhom huma kkontrollati minn kumpanniji li joriġinaw fi Stati Membri oħra, u dan minkejja li d-dħul mill-bejgħ rispettiv tagħhom ma għadux jilħaq il-limitu ta’ tliet biljun forint Ungeriż HUF (madwar EUR 9.2 miljun). Għall-kuntrarju, impriżi li d-dħul mill-bejgħ tagħhom laħaq dan il-limitu wara s-sena 2019 ma humiex marbuta li jħallsu din it-tariffa. Issa, il-Kummissjoni ssostni, mingħajr kontestazzjoni mill-Ungerija, li l-impriżi li ma jħallsuhiex huma prinċipalment miżmuma minn persuni fiżiċi jew ġuridiċi Ungeriżi.
56.      F’dan is-sens, inqis li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, fid-dawl tal-karatteristiċi invokati fiż-żewġ punti preċedenti ta’ dawn il-konklużjonijiet, għandha titqies li tikkostitwixxi diskriminazzjoni indiretta pprojbita mill-Artikolu 49 TFUE. Fil-fatt, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li taxxa obbligatorja li tipprevedi kriterju ta’ differenzazzjoni apparentement oġġettiv, iżda li tisfavorixxi fil-parti l-kbira tal-każijiet, fid-dawl tal-karatteristiċi tagħha, lill-kumpanniji li jkollhom is-sede tagħhom fi Stat Membru ieħor u li jkunu jinsabu f’sitwazzjoni paragunabbli għal dik ta’ kumpanniji li jkollhom is-sede tagħhom fl-Istat Membru tat-taxxa, tikkostitwixxi tali diskriminazzjoni (20).
57.      Barra minn hekk, peress li din it-tariffa tirrigwarda 90 %, u għalhekk kważi t-total, tad-differenza bejn il-prezz tal-bejgħ ta’ ċerti materjali bażiċi u l-prezz ta’ referenza li huwa stabbilit li huwa inqas mill-prezz tas-suq, jidhirli li din tirrendi inqas attraenti, jekk mhux impossibbli, l-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment, sa fejn din tista’ tipprekludi l-profittabbiltà tal-investiment magħmul mill-impriżi li huma taxxabbli minnha (21).
58.      Għalhekk, id-dispożizzjonijiet tad-Digriet Nru 404/2021 jikkostitwixxu, fil-fehma tiegħi, kemm diskriminazzjoni indiretta kif ukoll restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment fis-sens tal-Artikolu 49 TFUE.
ii)    Fuq l-obbligu ta’ estrazzjoni minima skont id-Digriet Nru 405/2021
59.      Fit-tieni lok, fir-rigward tal-obbligu ta’ estrazzjoni minima previst mid-Digriet Nru 405/2021, għandu jiġi eżaminat jekk, meħud individwalment, jiġifieri mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni l-effetti kumulattivi mat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, tali obbligu jistax jitqies bħala restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment.
60.      Inqis li dan ma huwiex il-każ f’dan il-każ.
61.      Fil-fatt, qabel kollox, għal dak li jirrigwarda l-impriżi diġà preżenti fis-suq Ungeriż, il-Kummissjoni tiddeskrivi diversi drabi l-effetti ta’ dan id-digriet billi tenfasizza li dan jimplika li l-kumpanniji li huwa jirrigwarda għandhom iżommu volum minimu ta’ estrazzjoni waqt li huma obbligati joperaw b’telf, li jippreżupponi li jkunu marbutin iħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri. Madankollu, peress li ma ġiex muri li dawn iż-żewġ obbligi huma koeżistenti fir-rigward tal-istess impriża, din l-aħħar ċirkustanza ma jidhirlix li rriżultat.
62.      Imbagħad, għal dak li jirrigwarda l-impriżi li jippjanaw li jibdew attività ta’ estrazzjoni tal-minjieri fl-Ungerija, jiġifieri l-uniċi li fil-fehma tiegħi fir-rigward tagħhom huwa stabbilit b’mod ċar li jaqgħu taħt id-Digriet Nru 405/2021, din l-istituzzjoni tiddikjara biss, b’mod ġenerali, li d-dispożizzjonijiet inkwistjoni jirrendu iktar diffiċli l-aċċess għas-suq Ungeriż. Issa, minkejja li huwa minnu li dawn l-impriżi huma marbuta li jilħqu f’sena il-livell ta’ produzzjoni previst f’dan id-digriet, dan l-istess rekwiżit japplika għall-operaturi ġodda kollha li jidħlu fis-suq (nazzjonali u mhux nazzjonali), li de facto, jeskludi kull ksur tal-libertà ta’ stabbiliment. Fi kwalunkwe każ, nirrileva li l-Kummissjoni ma pprovdiet ebda prova li tippermetti li jiġi stabbilit li l-kumpanniji kkonċernati mill-obbligu ta’ estrazzjoni minima joriġinaw prinċipalment minn Stati Membri oħra.
63.      Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tirreferi għas-sentenza AGET Iraklis, li għal dak li jirrigwarda l-libertà li jitnaqqas il-volum ta’ attività mwettaq minn kumpannija fi Stat Membru ospitanti, jidhirli li tirrigwarda prinċipalment l-impriżi diġà attivi fis-suq ta’ tali Stat Membru. Barra minn hekk, din is-sentenza taqa’ f’kuntest partikolari, sa fejn kienet tirrigwarda leġiżlazzjoni nazzjonali li tagħti lil awtorità amministrattiva s-setgħa li topponi għal tkeċċijiet kollettivi fi ħdan impriża Griega kkontrollata minn grupp multinazzjonali Franċiż, wara evalwazzjoni tal-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol, tas-sitwazzjoni tal-impriża u tal-interess tal-ekonomija nazzjonali. Madankollu, ma tistax jiġi astratt il-fatt li d-Digriet Nru 405/2021 jaqa’ f’kuntest leġiżlattiv totalment differenti, sa fejn huwa jemenda biss liġi li kienet diġà tinkludi dispożizzjonijiet intiżi biex jiżguraw is-sodisfazzjon tal-bżonnijiet Ungeriżi fil-materji primi. Altrimenti, kull miżura fiskali li taqa’ taħt il-kompetenza esklużiva ta’ Stat Membru, bħall-ġestjoni tar-riżorsi mill-minjieri, li,
peress li ma humiex illimitati, fis-sorsi mill-minjieri
naturali tagħhom, huma proprjetà esklużiva tal-Istat, tista’ potenzjalment tiġi kkontestata, peress li tista’ tagħmel inqas attraenti l-eżerċizzju tal-libertà ta’ stabbiliment.
64.      Fid-dawl ta’ dak li ntqal, jidhirli li l-Kummissjoni ma pprovatx kif l-obbligu ta’ estrazzjoni
mill-minjieri minima jikkostitwixxi restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment fis-sens tal-Artikolu 49 TFUE.
2)      Fuq l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri
65.      Fit-tielet u l-aħħar lok, fir-rigward tal-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, nosserva li l-Kummissjoni tiddikjara biss li dawn jinkludu “miżuri simili” għal dawk li jinsabu fiż-żewġ digrieti kontenzjużi.
66.      F’dan ir-rigward, għandu neċessarjament jiġi kkonstatat li dawn l-artikoli jipprevedu biss qafas ġenerali li għandu jiġi ppreċiżat permezz ta’ digrieti differenti li jkunu, jekk ikun il-każ, adottati mill-President tal-awtorità superviżorja tal-minjieri. Madankollu, mill-osservazzjonijiet bil-miktub tal-partijiet jirriżulta li l-artikoli msemmija għadhom qatt ma ġew implimentati.
67.      Huwa minnu li, l-iskema prevista mill-istess artikoli hija, fit-termini ġenerali tagħha, analoga għal dik prevista miż-żewġ Digrieti kontenzjużi. Madankollu, fin-nuqqas ta’ ffissar ta’ prezzijiet ta’ referenza fl-Artikolu 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, ma huwiex stabbilit, għall-kuntrarju tad-Digriet Nru 404/2021, li dawn huma inqas mill-prezzijiet tas-suq. Bl-istess mod, dan l-Artikolu 27/C, bid-differenza għal dan l-aħħar digriet, ma jiffissax fil-kuntest ta’ sena fiskali partikolari d-dħul mill-bejgħ rilevanti sabiex jidentifika l-impriżi taxxabbli tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, iżda jirreferi għat-“tieni sena fiskali preċedenti għas-sitwazzjoni li tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq”, peress li dawn l-impriżi jistgħu jinbidlu maż-żmien.
68.      Għalhekk, jidhirli li l-effetti tar-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment ikkonstatati fir-rigward tad-Digriet Nru 404/2021 jistgħu, jekk ikun il-każ, ikollhom effett indirett fuq l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri jekk jiġri li, fil-futur, dawn jiġu implimentati b’mod li jirriproduċi l-aspetti kontestabbli ta’ dan id-digriet. Min-naħa l-oħra, preżentement, ma jistax jiġi kkonstatat nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu fir-rigward ta’ dawn l-artikoli.
69.      Huwa minnu li, kif tfakkar il-Kummissjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li anki jekk, fil-prattika, l-awtoritajiet ta’ Stat Membru ma japplikawx dispożizzjoni nazzjonali kuntrarja għad-dritt tal-Unjoni, iċ-ċertezza legali teżiġi xorta waħda li din id-dispożizzjoni tiġi emendata (22). Madankollu, din il-ġurisprudenza teħtieġ li jkun stabbilit li din id-dispożizzjoni hija kuntrarja għad-dritt tal-Unjoni, li ma huwiex il-każ fir-rigward ta’ dawn l-Artikoli 27/A sa 27/C.
70.      Fid-dawl ta’ dak li ntqal, nipproponi li jiġi konkluż li l-eżistenza ta’ restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment kienet ipprovata mill-Kummissjoni biss fir-rigward tal-obbligu tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri skont id-Digriet Nru 404/2021. Għalhekk, għandu jiġi eżaminat jekk din ir-restrizzjoni tistax madankollu tiġi ġġustifikata.
2.      Fuq l-eventwali ġustifikazzjoni tar-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment
a)      Argumenti tal-partijiet
71.      Fir-rikors tagħha, il-Kummissjoni tindika li l-Ungerija invokat, fir-risposta tagħha għall-opinjoni motivata, diversi raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali. Fir-rigward tad-Digriet Nru 404/2021, li huwa s-suġġett ta’ din l-analiżi, l-Ungerija invokat il-ħames raġunijiet segwenti: li tingħata spinta lill-ekonomija, il-protezzjoni tal-ekonomija nazzjonali u tas-setturi prinċipali tagħha (iktar ’il quddiem, flimkien, “spinta lill-ekonomija”); is-sigurtà ta’ provvista; il-preservazzjoni u l-iżgurar tal-programm ta’ kostruzzjoni ta’ djar; il-ħtieġa tal-ġlieda kontra l-malfunzjonijiet tas-suq u l-preservazzjoni tal-lealtà tat-tranżazzjonijiet kummerċjali; il-projbizzjoni ta’ prattiki tariffarji żleali, u l-protezzjoni tad-destinatarji ta’ servizzi (23).
72.      Fl-ewwel lok, f’dak li jirrigwarda l-ispinta lill-ekonomija, il-Kummissjoni targumenta li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tali għanijiet ekonomiċi ma jistgħux jikkostitwixxu raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali li jistgħu jiġġustifikaw restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment, inkluż f’sitwazzjoni eċċezzjonali, bħas-sostenn tal-ispinta lill-ekonomija wara l-pandemija tal-COVID‑19.
73.      Fit-tieni lok, f’dak li jirrigwarda t-tliet għanijiet l-oħra li jikkonsistu fil-preservazzjoni u fl-iżgurar tal-programm ta’ kostruzzjoni ta’ djar, il-ħtieġa tal-ġlieda kontra l-malfunzjonijiet tas-suq kif ukoll il-projbizzjoni ta’ prattiki tariffarji żleali, skont il-Kummissjoni, dawn l-għanijiet jinvolvu kunċetti vagi li huma diffiċli li jiġu sseparati mill-għanijiet ekonomiċi msemmija iktar ’il fuq. Fil-fatt, fir-rigward ta’ dawn l-għanijiet, l-Ungerija invokat biss b’mod ġenerali l-iżvilupp sfavorevoli tas-suq li rriżulta mill-pandemija tal-COVID‑19 u l-eżistenza ta’ nuqqas ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni fis-suq Ungeriż (24).
74.      Fit-tielet u l-aħħar lok, il-Kummissjoni tirrikonoxxi li, fit-teorija, kemm is-sigurtà ta’ provvista, minn naħa, kif ukoll il-protezzjoni tal-konsumaturi u tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi, min-naħa l-oħra, huma raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali rrikonoxxuti mid-dritt tal-Unjoni. Huwa għalhekk, fir-rigward ta’ dawn iż-żewġ għanijiet li hija tipproponi li għandu jiġi vverifikat jekk it-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri prevista mid-Digriet Nru 404/2021 hijiex xierqa sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet u jekk tistax titwies bħala proporzjonata.
75.      L-ewwel nett, fir-rigward tas-sigurtà ta’ provvista, il-Kummissjoni tirrileva li minkejja li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li tali għan jista’ jiġi invokat biss fil-każ ta’ theddida reali u suffiċjentement serja, li taffettwa interess fundamentali tas-soċjetà, hija qieset ukoll li ma jistax jitqies li l-għan li tiġi żgurata s-sigurtà ta’ provvista favur is-settur tal-kostruzzjoni, b’mod partikolari fil-livell lokali, fir-rigward ta’ ċerti materji primi bażiċi, jiġifieri ż-żrar, ir-ramel u t-tafal, li jirriżultaw minn attività ta’ estrazzjoni mill-minjieri, jaqa’ taħt “interess fundamentali tas-soċjetà” (25).
76.      Qabel kollox, l-Ungerija ma wrietx l-eżistenza ta’ theddida reali u suffiċjentement serja għall-provvista tal-prodotti inkwistjoni f’dan il-każ. Minkejja li l-livell ta’ estrazzjoni f’dan l-Istat Membru hija insuffiċjenti, xejn ma jipprekludih milli jimporta dawn il-prodotti sabiex jikkumpensa eventwali telf ta’ produzzjoni fl-Ungerija (26). Barra minn hekk, il-Gvern Ungeriż lanqas ma llimita l-esportazzjoni ta’ dawn il-prodotti.
77.      Imbagħad, il-leġiżlazzjoni inkwistjoni hija manifestament mhux xierqa biex tiżgura s-sigurtà ta’ provvista, sa fejn l-obbligu li l-produtturi jbigħu l-prodotti tagħhom bi prezzijiet inqas mill-prezzijiet tas-suq (u għalhekk anki b’telf), jippreġudika l-istabbiltà finanzjarja fit-tul tal-impriżi kkonċernati u jinkoraġġihom iwaqqfu l-attivitajiet tagħhom fis-suq Ungeriż. Anki jekk jiġi aċċettat li l-iffissar tal-prezz uffiċjali jtejjeb is-sigurtà ta’ provvista, xorta jibqa’ l-fatt li 75 % tal-produzzjoni ma hijiex suġġetta għal dan ir-rekwiżit, li jikkostitwixxi prova addizzjonali li din il-leġiżlazzjoni ma hijiex xierqa sabiex tilħaq l-għan imfittex.
78.      Barra minn hekk, fir-risposta tagħha għall-opinjoni motiva, l-Ungerija ppreċiżat, minn naħa, li l-imsemmija leġiżlazzjoni kienet wasslet għal stabilizzazzjoni tal-livell tal-prezzijiet tal-materji primi u tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, u anki għal tnaqqis ta’ madwar 10 % ta’ dawn il-prezzijiet sal-ħarifa tas-sena 2021. Madankollu, mhux biss l-awtoritajiet Ungeriżi ma sostnewx din l-allegazzjoni, iżda skont id-data li għandu l-Uffiċċju Ċentrali tal-Istatistika, l-indiċi tal-prezzijiet tal-prodotti kkonċernati juru żieda kostanti sal‑2023. Barra minn hekk, skont il-Kummissjoni, l-effett tad-Digriet 404/2021 fuq il-livell tal-prezzijiet tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni huwa impossibbli li jiġi stabbilit peress li dan id-digriet ikopri biss 25 % tas-suq tal-prodotti kkonċernati. Min-naħa l-oħra, l-Ungerija sostniet li l-estrazzjoni ta’ dawn il-materji u l-materjali kien naqas kunsiderevolment matul l-ewwel semestru tas-sena 2020, u li fit-tieni semestru tas-sena 2021 iż-żieda fil-produzzjoni reġgħet bdiet, li huwa effett li jirriżulta mill-istess leġiżlazzjoni. Madankollu, skont il-Kummissjoni, fid-dawl tad-data pprovduta mill-Uffiċċju Ċentrali tal-Istatistika, ma jistax jiġi stabbilit li l-adozzjoni tal-leġiżlazzjoni Ungeriża inkwistjoni wasslet għal żieda fil-produzzjoni fis-settur tal-kostruzzjoni jew fl-estrazzjoni ta’ dawn il-materjali.
79.      Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-proporzjonalità, l-Ungerija ma spjegatx ir-raġuni għalfejn is-sigurtà ta’ provvista ma setgħetx tiġi żgurata permezz ta’ miżuri inqas restrittivi għal-libertà ta’ stabbiliment, pereżempju, bis-sorveljanza tas-sitwazzjoni tas-suq jew bil-kostituzzjoni ta’ riżervi fil-livell tal-Istat jew tal-impriżi individwali.
80.      It-tieni nett, fir-rigward tal-protezzjoni tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi, fir-rikors tagħha, il-Kummissjoni tindika li l-Ungerija targumenta li s-setgħa tas-suq tal-impriżi kkonċernati mit-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri kienet fattur rilevanti biex tiġi evalwata n-natura xierqa u proporzjonata tal-miżuri inkwistjoni u li l-kundizzjonijiet ta’ applikabbiltà ta’ din it-tariffa, bħal-limitu minimu tad-dħul mill-bejgħ nett, kienu jirrigwardaw lill-impriżi li għandhom setgħa tas-suq suffiċjenti sabiex ikomplu bil-produzzjoni u jżommu prezzijiet tal-bejgħ artifiċjalment għoljin.
81.      F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinnota, qabel kollox li, jekk l-għan reali tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri kien il-ġlieda kontra l-profitti eċċezzjonali, huwa diffiċli li wieħed jifhem għalfejn din hija limitata għal numru żgħir ħafna ta’ impriżi attivi fis-settur.
82.      Imbagħad, l-Ungerija mkien ma wriet li l-“impriżi l-kbar” għandhom setgħa tas-suq tali li jistgħu joħolqu distorsjoni tal-kundizzjonijiet tas-suq. L-effetti ta’ distorsjoni tas-suq li dan l-Istat Membru jiddeskrivi, bħall-prattiki tariffarji żleali, huma paragunabbli ma’ abbuż ta’ pożizzjoni dominanti fis-sens tal-Artikolu 102 TFUE u għandhom, jekk ikun il-każ, jiġu indirizzati b’applikazzjoni tad-dritt tal-kompetizzjoni. Id-dħul mill-bejgħ ta’ impriża ma jikkostitwixxix prova suffiċjenti tal-eżistenza ta’ pożizzjoni dominanti u lanqas ta’ profitti għoljin. F’dan ir-rigward, hemm proċeduri pendenti quddiem l-awtorità tal-kompetizzjoni Ungeriża fil-konfront tal-impriżi tas-settur ikkonċernat. Peress li din l-awtorità tista’ tadotta miżuri fil-konfront ta’ impriżi li jipprattikaw prezzijiet eċċessivament għoljin għad-detriment tal-konsumaturi, il-ħtieġa, in-natura xierqa u l-proporzjonalità tal-leġiżlazzjoni inkwistjoni f’din il-kawża huma, skont il-Kummissjoni, manifestament diskutibbli.
83.      Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tenfasizza li d-Digriet Nru 404/2021 ma japplikax biss għal dawk l-impriżi li għandhom iħallsu din it-tariffa, peress li l-Artikolu 1(3) ta’ dan tal-aħħar jimponi fuq l-operaturi ekonomiċi kollha li jwettqu “marġni ta’ profitti raġonevoli”. Skont l-Artikolu 1(4) ta’ dan id-digriet, jekk bejjiegħ li ma huwiex taxxabbli bl-imsemmija tariffa japplika politika ta’ prezzijiet intiża biex jikseb profitt irraġonevoli, l-amministrazzjoni nazzjonali fiskali u doganali tista’ tibda proċedura fiskali amministrattiva. Għalhekk, din l-aħħar dispożizzjoni tipprevedi, sabiex tilħaq l-għan ta’ prevenzjoni ta’ profitti irraġonevoli, miżura inqas vinkolanti mill-impożizzjoni tal-istess tariffa. L-awtoritajiet Ungeriżi ma spjegawx kif ma huwiex suffiċjenti li din il-miżuri tiġi applikata għall-atturi kollha tas-suq. It-tassazzjoni tal-profitti tidher li hija miżura inqas restrittiva mill-obbligu tal-osservanza ta’ livell ta’ prezzijiet nettament iktar baxx minn dak tal-prezzijiet tas-suq u tal-ispejjeż ta’ produzzjoni.
84.      Min-naħa tagħha, l-Ungerija, filwaqt li tikkontesta li mid-Digriet Nru 404/2021 tirriżulta restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment, hija żżid li, preżunt li tali restrizzjoni teżisti, din hija ġġustifikata minn għanijiet leġittimi ta’ interess ġenerali. B’mod iktar preċiż, fir-risposta tagħha, hija tikkontesta l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni li tgħid li r-raġunijiet invokati għandhom għan purament ekonomiku u għalhekk ma jikkostitwixxux raġuni imperattiva ta’ interess ġenerali. Għall-kuntrarju, huma preċiżament intiżi biex jilħqu l-interessi tal-popolazzjoni, tal-konsumaturi u tal-utenti ta’ servizzi billi jiggarantixxu, minn naħa, id-disponibbiltà ta’ kwantitajiet suffiċjenti ta’ materji primi għall-industrija tal-kostruzzjoni u, min-naħa l-oħra, prezzijiet raġonevoli permezz ta’ prattiki tariffarji leali u mhux abbużivi.
85.      L-effetti ekonomiċi negattivi bejn is-sena 2020 u s-sena 2021 ikkawżati mill-pandemija tal-COVID‑19 kienu gravi għall-politiki kummerċjali ta’ ċerti atturi tas-suq. Il-prezzijiet tal-prodotti tal-minjieri żdiedu b’medja ta’ 20 % matul l-aħħar ħames snin. Fuq l-istess perijodu, l-operaturi l-iktar importanti fis-settur tal-estrazzjoni taż-żrar imrammel kienu mhux biss żiedu d-dħul mill-bejgħ tagħhom b’mod sinjifikattiv, iżda wkoll ir-riżultat tiegħu wara t-taxxa. Għalhekk, kienu għamlu profitti addizzjonali minħabba ż-żieda estrema fid-domanda ta’ atturi oħra fil-katina tal-kostruzzjoni.
86.      F’dan il-kuntest, f’dak li jirrigwarda d-Digriet Nru 404/2021, l-Ungerija targumenta li l-għażla tal-kriterju tad-dħul mill-bejgħ timplika li l-persuna taxxabbli bit-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri huma l-impriżi li għandhom setgħa fis-suq suffiċjenti biex iżommu l-prezz tal-prodotti mibjugħa f’livell artifiċjalment għoli. Din il-leġiżlazzjoni għandha, fost oħrajn, għanijiet li jirrigwardaw, b’mod partikolari, is-sigurtà ta’ provvista u l-protezzjoni tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi.
87.      L-ewwel nett, fir-rigward tas-sigurtà ta’ provvista, l-Ungerija ssostni li s-sigurtà ta’ provvista fis-settur tal-kostruzzjoni tista’ tikkostitwixxi interess fundamentali tas-soċjetà (27). Issa, ma huwiex neċessarju li jiġu prodotti, kif titlob il-Kummissjoni, provi tal-eżistenza ta’ nuqqas tal-prodotti kkonċernati fis-suq Ungeriż, peress li l-probabbiltà ta’ theddida għas-sigurtà tal-provvista tista’ titqies ukoll bħala għan leġittimu, peress li jeżistu indizji li s-sigurtà tal-provvista fl-industrija tal-kostruzzjoni tista’ tkun kompromessa. L-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jintroduċu miżuri preventivi xierqa u proporzjonati.
88.      F’dak li jirrigwarda l-argumenti tal-Kummissjoni dwar in-natura manifestament mhux xierqa tad-Digriet Nru 404/2021 biex tiġi żgurata s-sigurtà ta’ provvista, l-Ungerija tirrileva li, skont l-Artikolu 1(3) ta’ dan id-digriet, anki l-impriżi li ma humiex suġġetti għat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri (responsabbli minn 75 % tal-produzzjoni) huma marbuta li jieħdu inkunsiderazzjoni l-livell ta’ prezzijiet iffissat fl-imsemmi digriet u jimxu lejn “marġni ta’ profitt raġonevoli”.
89.      It-tieni nett, fir-rigward tal-protezzjoni tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi, l-Ungerija tenfasizza li, f’dak li jirrigwarda l-prezzijiet tas-suq, l-istrument regolamentari huwa, għall-impriżi l-kbar, l-obbligu li jħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, u għall-impriżi ż-żgħar, l-obbligu ta’ marġni ta’ profitt raġonevoli. Għalhekk, l-operaturi kollha huma suġġetti għall-obbligu li jkollhom prattiki tariffarji ġusti, iżda l-leġiżlazzjoni tagħmel differenza skont is-setgħa tas-suq ta’ dawn l-impriżi. Din it-tariffa hija ġġustifikata mill-awtonomija fiskali tal-Istati Membri, li hija rrikonoxxuta wkoll mill-Qorti tal-Ġustizzja (28). Barra minn hekk, il-proporzjonalità hija kompromessa preċiżament fil-każ fejn l-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri japplika għall-operaturi kollha u mhux biss għal dawk li s-saħħa ekonomika tagħhom tippermettilhom jifilħu l-piż tal-obbligu. Fl-aħħar nett, l-Ungerija twieġeb li l-proċeduri fil-qasam tal-kompetizzjoni jippermettu li jiġi indirizzat il-ksur tad-dritt tal-kompetizzjoni li diġà seħħ, iżda huma biss għodda limitata għall-prevenzjoni tiegħu. Barra minn hekk, preżunt li d-dritt tal-kompetizzjoni jista’ jagħti soluzzjoni fir-rigward tal-prattiki tariffarji żleali, huwa ma jippermettix li jiggarantixxi d-disponibbiltà ta’ kwantità suffiċjenti tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni.
b)      Evalwazzjoni
90.      Preliminarjament, infakkar li, kif jirriżulta minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, restrizzjoni għal libertà fundamentali ggarantita mit-Trattat FUE tista’ tiġi aċċettata biss bil-kundizzjoni li l-miżura nazzjonali inkwistjoni tkun tissodisfa raġuni imperattiva ta’ interess ġenerali, li tkun xierqa biex tiggarantixxi t-twettiq tal-għan imfittex minnha u li ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex dan l-għan jintlaħaq (29). Fil-fatt, leġiżlazzjonijiet nazzjonali li ma japplikawx mingħajr distinzjoni għall-provvisti ta’ servizzi, tkun xi tkun l-oriġini tagħhom, u li għalhekk huma diskriminatorji, ma jistgħux jiġu ġġustifikati ħlief b’derogi jew għal raġunijiet ta’ interess ġenerali previsti mit-Trattat (30). F’dan il-kuntest, leġiżlazzjoni nazzjonali tista’ tiggarantixxi t-twettiq tal-għan imfittex biss jekk hija tirrispondi effettivament għax-xewqa li dan jintlaħaq b’mod koerenti u sistematiku (31). Huwa l-Istat Membru kkonċernat li għandu jipproduċi l-prova li huwa ssodisfa din il-kundizzjoni (32). Ir-raġunijiet ġustifikattivi li jistgħu jiġu invokati minn Stat Membru għandu jkollhom magħhom analiżi tal-adegwatezza u tal-proporzjonalità tal-miżura adottata minn dan l-Istat Membru, kif ukoll elementi preċiżi li jippermettu li jsostnu l-argument tiegħu (33).
91.      F’dan il-każ, fir-rigward tal-eżistenza ta’ raġuni imperattiva ta’ interess ġenerali li tista’ tiġġustifika r-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment li jinvolvi d-Digriet Nru 404/2021, nikkonstata, fl-ewwel lok, li mill-kitbiet tal-Ungerija jirriżulta li din il-leġiżlazzjoni kienet tirrigwarda prinċipalment il-protezzjoni jew l-ispinta tal-ekonomija, u barra minn hekk, dan l-għan jinsab fit-titolu ta’ dan id-digriet, jiġifieri “dwar it-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri li għandha titħallas sabiex tingħata spinta lill-ekonomija”. B’mod iktar preċiż, dan id-digriet ġie adottat għal raġunijiet marbutin mas-sigurtà tal-provvista u mal-protezzjoni tal-konsumaturi, permezz tal-garanzija tad-disponibbiltà ta’ materjali bażiċi għall-kostruzzjoni fi kwantitajiet suffiċjenti u bi prezzijiet mhux abbużivi. Dawn ir-raġunijiet huma bbażati, fl-aħħar mill-aħħar, fuq l-allegati effetti magħquda tal-iżvilupp sfavorevoli tas-suq minħabba l-pandemija tal-COVID‑19 u fuq nuqqas ta’ dawn il-materjali, tal-inqas parzjalment, li kien ikkawżat jew sfruttat, mill-ikbar kumpanniji ta’ dan is-settur, li b’hekk għamlu profitti extraordinarji.
92.      F’dan ir-rigward, l-Artikolu 52(1) TFUE jipprevedi li restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment tista’ tiġi ġġustifikata minn raġunijiet ta’ ordni pubbliku, ta’ sigurtà pubblika u ta’ saħħa pubblika. Madankollu, hija ġurisprudenza stabbilita li motivi ta’ natura purament ekonomika marbuta mal-promozzjoni tal-ekonomija nazzjonali jew mal-funzjonament tajjeb tagħha ma jistgħux iservu bħala ġustifikazzjoni għal ostakolu għal waħda mil-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattati (34). Minn dan isegwi li, f’dan il-każ, l-għanijiet differenti, relattivament astratti invokati mill-Ungerija, kif esposti fil-punt 71 ta’ dawn il-konklużjonijiet, huma ta’ natura purament ekonomika u ma jistgħux jikkostitwixxu raġunijiet li jistgħu jiġġustifikaw ir-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment inkwistjoni.
93.      Fit-tieni lok, nippreċiża li l-Qorti tal-Ġustizzja aċċettat li raġunijiet ta’ natura ekonomika li jsegwu għan ta’ interess ġenerali jew il-garanzija ta’ servizz ta’ interess ġenerali jistgħu jikkostitwixxu raġuni imperattiva ta’ interess ġenerali li tista’ tiġġustifika ostakolu għal waħda mil-libertajiet fundamentali. Madankollu, għalkemm, essenzjalment, l-Istati Membri jibqgħu liberi li jiddeterminaw, skont il-bżonnijiet nazzjonali tagħhom, ir-rekwiżiti tal-ordni pubbliku u tas-sigurtà pubblika, xorta jibqa’ l-fatt li, bħala deroga minn libertà fundamentali, dawn il-motivi għandhom jiġu interpretati b’mod strett, b’tali mod li l-portata tagħhom ma tistax tiġi ddeterminata unilateralment minn kull wieħed mill-Istati Membri mingħajr kontroll mill-istituzzjonijiet tal-Unjoni. B’hekk, l-ordni pubbliku u s-sigurtà pubblika jistgħu jiġu invokati biss fil-każ ta’ theddida reali u suffiċjentement serja, li taffettwa interess fundamentali tas-soċjetà. Barra minn hekk, dawn il-motivi ma jistgħux jiġu ddevjati mill-funzjoni proprja tagħhom sabiex iservu, fil-fatt, finijiet purament ekonomiċi (35).
94.      Huwa fid-dawl ta’ dawn il-kriterji li għandhom jiġu eżaminati l-għanijiet previsti mid-Digriet Nru 404/2021, jiġifieri, is-sigurtà ta’ provvista, minn naħa, u l-protezzjoni tad-destinatarji tas-servizzi, min-naħa l-oħra.
95.      Għalhekk, minn naħa, fir-rigward, speċifikament, tas-sigurtà ta’ provvista, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li tali għan ma jistax jiġi invokat ħlief fil-każ ta’ theddida reali u suffiċjentement serja, li taffettwa interess fundamentali tas-soċjetà (36). Fil-każ ta’ impriżi li jeżerċitaw attivitajiet u li jipprovdu servizzi pubbliċi fis-settur taż-żejt, tat-telekomunikazzjonijiet u tal-enerġija, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-għan li tiġi ggarantita s-sigurtà tal-provvista ta’ tali prodotti jew il-provvista ta’ tali servizzi, fil-każ ta’ kriżi, fit-territorju tal-Istat Membru kkonċernat jista’ jikkostitwixxi raġuni ta’ sigurtà pubbliku, u għalhekk, jiġġustifika eventwalment ostakolu għal waħda mil-libertajiet fundamentali. Madankollu, skont il-Qorti tal-Ġustizzja, dan ma jistax ikun il-każ meta miżura “[intiża biex tiżgura] s-sigurtà tal-provvista favur is-settur tal-kostruzzjoni, b’mod partikolari fil-livell lokali, fir-rigward ta’ ċerti materji primi bażiċi, jiġifieri ż-żrar, ir-ramel u t-tafal, li jirriżultaw minn attività ta’ estrazzjoni minerarja, [taqa’], bħall-għan marbut mas-sigurtà tal-provvista tas-setturi taż-żejt, tat-telekomunikazzjonijiet u tal-enerġija, taħt ‘interess fundamentali tas-soċjetà’” (37). Issa, għandu jiġi kkonstatat li t-tagħlimiet misluta mis-sentenza Xella Magyarország, li kienet tirrigwarda preċiżament is-settur tal-kostruzzjoni Ungeriż, jistgħu faċilment jiġu applikati f’dan il-każ.
96.      Barra minn hekk, peress li l-eżistenza ta’ tali nuqqas ta’ materjali bażiċi għall-kostruzzjoni kienet il-bażi tal-ġustifikazzjoni tal-miżuri kollha kkontestati mill-Kummissjoni, l-Ungerija ma tistax, kif għamlet, essenzjalment, tirrifjuta li tipproduċi prova ta’ tali eżistenza. Fil-fatt, restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment tista’ tiġi aċċettata biss bil-kundizzjoni li tkun iġġustifikata minn raġuni imperattiva ta’ interess ġenerali, filwaqt li jiġi osservat il-prinċipju ta’ proporzjonalità, li jimplika li din tkun xierqa sabiex tiggarantixxi, b’mod koerenti u sistematiku, it-twettiq tal-għan imfittex u li ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju biex dan l-għan jintlaħaq. Huwa l-Istat Membru kkonċernat li għandu juri li dawn il-kundizzjonijiet kumulattivi huma ssodisfatti (38). Fir-rigward, b’mod iktar partikolari, tal-ewwel minn dawn il-kundizzjonijiet, dan l-Istat Membru għandu jipprova, b’mod konkret fir-rigward taċ-ċirkustanzi tal-każ inkwistjoni, li d-dispożizzjonijiet inkwistjoni huma ġġustifikati (39). Madankollu, id-dikjarazzjonijiet tal-Ungerija f’dan ir-rigward, li huma kkontestati mill-Kummissjoni abbażi ta’ data maħruġa mill-Uffiċċju Ċentrali tal-Istatistika Ungeriż jew mill-awtorità superviżorja tal-minjieri, ma jidhirlix li jsostnu l-eżistenza ta’ tali nuqqas. Peress li l-Ungerija ssostni li, quddiem is-sempliċi probabbiltà ta’ theddida għas-sigurtà tal-provvista, l-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jadottaw miżuri preventivi, irrid nenfasizza li mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li r-raġunijiet ta’ ordni pubbliku u ta’ sigurtà pubblika jistgħu jiġu invokati biss meta jkun hemm theddida reali, attwali u suffiċjentement serja, li taffettwa interess fundamentali tas-soċjetà (40).
97.      Fi kwalunkwe każ, preżunt li tali nuqqas ta’ materjali bażiċi għall-kostruzzjoni kien jeżisti, bħall-Kummissjoni, ma jidhirlix li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri hija xierqa biex tiggarantixxi, b’mod koerenti u sistematiku, l-għanijiet marbuta mas-sigurtà tal-provvista u mal-protezzjoni tal-konsumaturi, peress li hija tirrigwarda biss 25 % tas-suq ta’ dawn il-materjali, u l-75 % l-ieħor jista’ jibqa’ jinbiegħ bi prezzijiet ogħla mill-prezzijiet iffissati mid-Digriet Nru 404/2021. Issa, l-obbligu li jimxu lejn marġni ta’ profitt raġonevoli li l-Artikolu 1(3) u (4) ta’ dan id-digriet jimponi fuq l-impriżi li jbigħu dan il‑75 % tal-materjali jidhirli li huwa ferm impreċiż biex ipoġġi indiskussjoni din il-konklużjoni.
98.      Barra minn hekk, kif tosserva l-Kummissjoni, l-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri jista’ jinkoraġġixxi lill-impriżi kkonċernati jgħaddu din l-ispiża addizzjonali fuq il-konsumaturi li, finalment, ikollu l-effett li jżid il-prezzijiet imħallsa minnhom.
99.      Barra minn hekk, filwaqt li huwa aċċettat li din it-tariffa tista’ tkun soluzzjoni f’dak li jirrigwarda l-prezzijiet allegatament abbużivi, madankollu hija ma tiggarantixxix id-disponibbiltà fi kwantità suffiċjenti ta’ dawn il-materjali.
100. Finalment, l-istess bħall-Kummissjoni, inqis li l-Ungerija ma ressqitx argumenti konkreti dwar il-mod li bih iż-żamma ta’ ċertu livell minimu ta’ estrazzjoni tal-materjali bażiċi għall-kostruzzjoni jservi biex jiggarantixxi t-twettiq tal-għan intiż għall-protezzjoni tal-ambjent.
101. Għalhekk, ma jidhirlix li r-raġunijiet invokati mill-Ungerija huma tali li jistgħu jiġġustifikaw ir-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment ikkonstatata fil-punt 72 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
102. Fid-dawl ta’ dak li ntqal, nipproponi li
l-Qorti tal-Ġustizzja tilqa’ parzjalment l-ewwel ilment, billi tikkonstata li l-Ungerija, billi adottat, permezz tad-Digriet Nru 404/2021 tagħha, dispożizzjonijiet dwar il-ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 49 TFUE.
B.      Fuq it-tieni lment, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535
103. Permezz tat-tieni lment tagħha, il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535, billi naqset milli tikkomunikalha, fl-istat ta’ abbozz, id-Digriet Nru 404/2021 u l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri.
1.      Argumenti tal-partijiet
104. Il-Kummissjoni ssostni, fir-rikors tagħha, li kemm id-Digriet Nru 404/2021 kif ukoll l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri jaqgħu taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2015/1535 u li konsegwentement dawn kellhom jiġu kkomunikati lilha fl-istat ta’ abbozz, skont l-Artikolu 5(1) ta’ din id-direttiva. B’mod partikolari, din l-istituzzjoni tqis li r-regoli nazzjonali msemmija iktar ’il fuq kienu jikkostitwixxu “regolamenti tekniċi”, kif iddefiniti fl-Artikolu 1(1)(f) tal-imsemmija direttiva, u b’mod partikolari, li jikkorrispondu għall-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra”, fis-sens tal-Artikolu 1(1)(d) tal-imsemmija direttiva. Fil-fatt, hija tqis li d-digriet u d-dispożizzjonijiet leġiżlattivi ċċitati iktar ’il fuq għandhom forma ġuridika vinkolanti u jaffettwaw il-kummerċjalizzazzjoni ta’ materji primi u ta’ materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, minn naħa, billi jiffissaw prezzijiet uffiċjali għal dawn il-prodotti, u min-naħa l-oħra, billi jobbligaw lill-impriżi li jikkumerċjalizzaw l-imsemmija prodotti jħallsu t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri meta jbigħuhom bi prezz ogħla mill-prezz uffiċjali. Għalhekk, din it-tariffa għandha effett importanti fuq l-istess prodotti kif ukoll fuq il-kummerċjalizzazzjoni tagħhom.
105. Insostenn tal-interpretazzjoni tagħha, il-Kummissjoni tirreferi għall-Gwida Spjegattiva dwar id-Direttiva 2015/1535 (iktar ’il quddiem il-“Gwida Spjegattiva” (41)), li tipprovdi li l-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra” jkopri kundizzjonijiet “li għandhom effett fuq iċ-ċiklu tal-ħajja ta’ prodott, mill-perjodu tat-tqegħid fis-suq sal-fażi ta’ ġestjoni jew rimi tal-iskart iġġenerat minnu”, dawn il-kundizzjonijiet għandhom ikunu jistgħu jinfluwenzaw b’mod sinjifikattiv il-kompożizzjoni, in-natura jew il-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott.
106. Barra minn hekk, l-għanijiet ta’ interess ġenerali invokati mill-Ungerija ma jistgħux jaffettwaw l-applikazzjoni tad-Direttiva 2015/1535 li hija preċiżament intiża biex tippermetti lill-Kummissjoni kif ukoll lill-Istati Membri jirreaġixxu, fi żmien utli, qabel l-adozzjoni ta’ regola nazzjonali, għal abbozz ta’ regolament tekniku li jista’ jfixkel il-funzjonament tas-suq intern.
107. L-Ungerija ssostni, qabel kollox, il-pożizzjoni li hija kienet esprimiet fit-tweġiba tagħha għall-opinjoni motivata, li tipprovdi li d-dispożizzjonijiet tad-Digriet Nru 404/2021 ma jaqgħux taħt il-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra” fis-sens tad-Direttiva 2015/1535 peress li, minn naħa, huma ma jirrigwardawx iċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodott wara t-tqegħid tiegħu fis-suq, u min-naħa l-oħra, huma ma jinkludux fir-rigward ta’ dan il-prodott, rekwiżiti relatati mal-fażi tal-użu tiegħu. Fil-fatt, l-obbligu ta’ ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri jikkostitwixxi rekwiżit ta’ natura fiskali, li ma jaqax taħt il-kunċett ta’ “regolament tekniku”, fis-sens tal-punt (iii) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 1(1)(f) u tal-aħħar subparagrafu tal-Artikolu 5(1) ta’ din id-direttiva. F’dan ir-rigward, hija tfakkar li skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, u b’mod partikolari tas-sentenza Admiral Sportwetten, leġiżlazzjoni fiskali li ma hija akkumpanjata minn ebda speċifikazzjoni teknika u lanqas minn xi rekwiżit ieħor ma tistax tiġi kklassifikata bħala “regolament tekniku de facto” (42).
108. Imbagħad, fir-rigward tal-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, l-Ungerija tqis li dawn jifformaw sempliċi qafas leġiżlattiv għal miżuri li ma jistgħux jiġu adottati ħlief fil-każ li sseħħ sitwazzjoni li tista’ tiġġustifika miżura ta’ sorveljanza tas-suq. Fil-fatt, dawn l-artikoli ma jistgħux jiġu applikati b’mod iżolat, peress li l-implimentazzjoni tagħhom teħtieġ l-adozzjoni ta’ atti ta’ eżekuzzjoni oħra. Fin-nuqqas ta’ kontenut tekniku speċifiku ta’ dawn l-artikoli, ebda obbligu ta’ komunikazzjoni ma jista’ jiġi impost fuq dan l-Istat Membru.
109. Finalment, l-Ungerija tikkontesta l-konklużjoni tal-Kummissjoni dwar l-iffissar tal-prezzijiet uffiċjali mil-leġiżlazzjoni nazzjonali kontenzjuża, kif esposta fir-rikors tagħha. F’dan ir-rigward, hija tenfasizza li l-prezzijiet tal-bejgħ iffissati fl-Artikolu 1 tad-Digriet Nru 404/2021 ma jikkostitwixxux prezzijiet uffiċjali. Għall-kuntrarju, dawn jaġixxu bħala punt ta’ referenza għad-determinazzjoni tal-obbligu ta’ ħlas tat-tariffa.
110. Fir-replika tagħha, il-Kummissjoni tikkwalifika dan l-aspett tal-argument tagħha dwar l-iffissar tal-prezzijiet uffiċjali billi tiddikjara li minkejja li d-Digriet Nru 404/2021 ma jobbligax lill-impriżi kkonċernati jbigħu l-prodotti tagħhom bil-prezzijiet li huwa jiffissa, id-differenza li huma għandhom iħallsu bħala tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri, fil-każ li jaqbżu dawn il-prezzijiet, hija tant sinjifikattiva li tinfluwenza b’mod determinanti l-iffissar tal-prezzijiet tal-bejgħ, b’tali mod li l-prezzijiet iffissati fid-digriet jikkorrispondu, fil-fatt, għall-prezzijiet uffiċjali.
111. F’dak li jirrigwarda s-sentenza Admiral Sportwetten, li l-Ungerija ssemmi fir-risposta tagħha insostenn tal-argument tagħha dwar in-natura fiskali tad-dispożizzjonijiet kontenzjużi, din l-istituzzjoni tesprimi dubji dwar l-applikabbiltà tagħha f’dan il-każ, peress li din hija kawża li tirrigwarda taxxa filwaqt li t-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri ma tistax titqies bħala tali.
112. Barra minn hekk, fir-rigward tal-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri, il-fatt li dawn id-dispożizzjonijiet japplikaw biss fil-preżenza ta’ ċerti kundizzjonijiet jew abbażi ta’ deċiżjoni uffiċjali ma jeskludix li dawn jistgħu jikkostitwixxu “ħtiġijiet oħra” fis-sens tad-Direttiva 2015/1535.
2.      Evalwazzjoni
113. Permezz tat-tieni lment tagħha, il-Kummissjoni targumenta li d-Digriet Nru 404/2021 u l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri kellhom jiġu kkomunikati lilha b’konformità mal-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2015/1535.
114. Għalhekk, għandu jsir l-eżami tal-mertu tal-argument żviluppat minn din l-istituzzjoni, sabiex jiġi evalwat jekk dan id-digriet u dawn id-dispożizzjonijiet leġiżlattivi jaqgħux effettivament taħt il-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra”, fis-sens ta’ din id-direttiva. Għal dan il-għan, fid-dawl tad-diverġenza tal-kontenut tagħhom, inqis li dawn ir-regoli għandhom jiġu analizzati separatament.
a)      Fuq l-obbligu ta’ komunikazzjoni tad-Digriet Nru 404/2021
115. Fl-ewwel lok, fir-rigward tad-Digriet Nru 404/2021, il-Kummissjoni tiddikjara li dan tal-aħħar jaqa’ taħt il-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra”, fis-sens tad-Direttiva 2015/1535 u għalhekk, huwa suġġett għall-obbligu ta’ komunikazzjoni previst minnha.
116. Preliminarjament, infakkar li l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 5(1) ta’ din id-direttiva jimponi, essenzjalment, fuq l-Istati Membri obbligu ta’ komunikazzjoni immedjata ta’ kull abbozz ta’ regolament tekniku. Barra minn hekk, skont l-Artikolu 1(1)(f) tal-imsemmija direttiva, jikkostitwixxu regolament tekniku, b’mod partikolari, “speċifikazzjonijiet tekniċi u ħtiġiet oħra jew regoli dwar servizzi, […] li l-osservanza tagħhom hija obbligatorja, de jure jew de facto, fil-każ tat-tqegħid fis-suq, […] fi Stat Membru jew f’parti l-kbira minnu, kif ukoll il-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi tal-Istati Membri […] li jipprojbixxu l-fabbrikazzjoni, l-importazzjoni, it-tqegħid fis-suq jew l-użu ta’ prodott […]”. Fi kliem ieħor, mill-formulazzjoni ta’ dan l-artikolu jirriżulta li jagħmel distinzjoni bejn erba’ kategoriji ta’ miżuri li jistgħu jitqiesu bħala “regolament tekniku”, fis-sens tal-istess direttiva, li fosthom hemm il-“ħtieġa oħra” (43).
117. Dan il-kunċett ta’ “ħtieġa oħra” huwa ddefinit fl-Artikolu 1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535, bħala “ħtieġa, għajr speċifikazzjoni teknika, imposta fuq prodott bil-għan li tipproteġi, b’mod partikolari, il-konsumatur jew l-ambjent, u li taffettwa ċ-ċiklu tal-ħajja tiegħu wara li jkun inħareġ fis-suq, bħalma huma l-kondizzjonijiet dwar l-użu, ir-riċiklaġġ, l-użu mill-ġdid jew ir-rimi, fejn dawn il-kondizzjonijiet jistgħu jinfluwenzaw b’mod sinifikanti l-kompożizzjoni jew in-natura tal-prodott jew il-bejgħ tiegħu fis-suq”.
118. Dan l-artikolu b’hekk jimponi sensiela ta’ ħames kundizzjonijiet kumulattivi, jiġifieri li l-ħtieġa tkun imposta (l-ewwel kundizzjoni), fuq prodott (it-tieni kundizzjoni), b’mod partikolari, għal raġunijiet ta’ protezzjoni tal-konsumaturi jew tal-ambjent (it-tielet kundizzjoni), fir-rigward taċ-ċiklu tal-ħajja ta’ dan il-prodott wara t-tqegħid fis-suq (ir-raba’ kundizzjoni), meta dawn il-kundizzjonijiet jistgħu jinfluwenzaw il-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott imsemmi b’mod sinjifikattiv (il-ħames kundizzjoni).
119. Għalhekk, għandu jiġi vverifikat jekk dawn il-kundizzjonijiet humiex issodisfatti f’dan il-każ.
120. F’dan ir-rigward, l-ewwel nett, fir-rigward tal-ewwel kundizzjoni, inqis li din hija ssodisfatta, peress li mill-atti proċedurali sottomessi lill-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li d-Digriet Nru 404/2021 għandu, mingħajr ebda kontestazzjoni, forma ġuridika vinkolanti. Fil-fatt, l-Artikolu 1 ta’ dan id-digriet, minn naħa, jiffissa prezz ta’ referenza fid-dawl tal-bejgħ ta’ materjali bażiċi għall-kostruzzjoni elenkati fil-paragrafu 2 tiegħu, u min-naħa l-oħra, jimponi fir-rigward tal-impriżi previsti fil-paragrafu 1 tiegħu, il-ħlas ta’ tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri fil-każ fejn dawn japplikaw prezz tal-bejgħ tal-prodotti tagħhom li jaqbeż il-prezz iffissat f’dan il-paragrafu 2.
121. It-tieni nett, fir-rigward tat-tieni kundizzjoni, li teħtieġ espressament li l-ħtieġa kkonċernata tkun “imposta fuq prodott”, nirrileva li sabiex miżura nazzjonali tkun tista’ tiġi kklassifikata bħala “ħtieġa oħra”, hija għandha tistabbilixxi kundizzjoni li tista’ tinfluwenza b’mod sinjifikattiv il-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott ikkonċernat. Madankollu, kundizzjoni li hija imposta mhux fuq il-prodott ikkonċernat iżda fuq ix-xerrejja potenzjali jew fuq l-operaturi ekonomiċi li jbigħu dan il-prodott ma tistax taqa’ taħt dan il-kunċett (44).
122. Konsegwentement, f’dan il-każ, jekk wieħed jagħti privileġġ lil qari strett tal-Artikolu 1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535, id-Digriet Nru 404/2021 ma jistax jiġi kklassifikat bħala “ħtieġa oħra” peress li jiffissa prezzijiet ta’ referenza għall-bejgħ tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, mingħajr madankollu ma jimponi l-applikazzjoni tagħhom. It-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri li, min-naħa tagħha, hija imposta fil-każ li jinqabżu dawn il-prezzijiet, tikkostitwixxi obbligu impost fuq l-impriżi kkonċernati minn dan id-digriet u ma hijiex imposta direttament fuq il-prodott ikkonċernat.
123. Madankollu, inqis li, f’dan il-każ speċifiku, u b’mod eċċezzjonali, għandha tiġi adottata interpretazzjoni iktar wiesgħa ta’ dan ir-rekwiżit b’tali mod li jittieħed inkunsiderazzjoni wkoll l-impatt ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali fuq il-prodotti kkonċernati. Kif targumenta l-Kummissjoni, inqis li l-prezzijiet ta’ referenza ffissati fl-Artikolu 1(2) tal-imsemmi digriet għall-bejgħ tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, anki jekk, teknikament, ma jikkostitwixxux prezzijiet uffiċjali, huma imposti de facto bħala tali. Fil-fatt, it-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri li l-impriżi msemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-artikolu huma marbutin li jħallsu jekk jiddeċiedu li jbigħu l-prodotti tagħhom bi prezzijiet ogħla minn dawk iffissati mill-istess digriet, tikkostitwixxi forma ta’ sanzjoni
de facto. Peress li din it-tariffa tikkorrispondi għall-obbligu ta’ ħlas ta’ perċentwali li jammonta għal 90 % tad-differenza bejn id-dħul mill-bejgħ effettiv ta’ dawn l-impriżi u d-dħul mill-bejgħ stabbilit abbażi tal-kwantità mibjugħa kif ukoll il-prezz ta’ referenza, prattikament l-imsemmija impriżi ftit għandhom interess li japplikaw il-prezzijiet proprji tagħhom. Għall-kuntrarju, huma inkoraġġuti li japplikaw il-prezzijiet ta’ referenza sabiex ma jiġux “issanzjonati”, b’mod li, fil-fatt, dawn il-prezzijiet ta’ referenza, huma ekwivalenti għall-prezzijiet uffiċjali. Minn dan isegwi li, minkejja li mill-formulazzjoni tad-Digriet Nru 404/2021 ma jirriżultax li l-imsemmija prezzijiet huma uffiċjali, peress li fil-fatt dawn huma imposti għall-bejgħ tal-prodotti fuq imsemmija, huma għandhom jitqiesu bħala “kundizzjonijiet imposti” fuq materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, fis-sens tad-Direttiva 2015/1535.
124. Barra minn hekk, l-interpretazzjoni proposta hija kkonfermata mill-għanijiet imfittxija minn din id-direttiva. Kif irrilevat il-Qorti tal-Ġustizzja, hija ġurisprudenza stabbilita li d-direttiva msemmija hija intiża biex, permezz ta’ kontroll preventiv, tipproteġi l-moviment liberu tal-merkanzija, li huwa wieħed mill-pedamenti tal-Unjoni, u li dan il-kontroll huwa utli sa fejn regolamenti tekniċi li jaqgħu taħt id-Direttiva 2015/1535 jistgħu jikkostitwixxu ostakoli għall-kummerċ tal-merkanzija bejn l-Istati Membri, peress li dawn l-ostakoli jistgħu jiġu aċċettati biss jekk huma neċessarji biex jissodisfaw rekwiżiti imperattivi li għandhom għan ta’ interess ġenerali (45). Issa, jekk interpretazzjoni restrittiva tal-kundizzjoni li l-ħtieġa tkun “imposta fuq prodott” ikollha l-effett li teskludi d-Digriet Nru 404/2021 mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva, ikun hemm formaliżmu eċċessiv. Fl-istess ħin, tali approċċ jinvolvi riskju li tiġi evitata d-Direttiva 2015/1535, peress li jkun suffiċjenti li r-rekwiżiti imposti fuq prodotti ma jkunux teknikament imposti fuqhom, jiġifieri ma jirriżultawx espressament mill-formulazzjoni tal-liġi, sabiex ikunu jistgħu jiġu esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni tagħha. Huwa evidenti li tali formalità ċċaħħad lil din id-direttiva mill-effett utli tagħha.
125. It-tielet nett, fir-rigward tat-tielet kundizzjoni relatata mar-raġunijiet ta’ protezzjoni, b’mod partikolari, tal-konsumaturi jew tal-ambjent li għalihom hija imposta “ħtieġa”, għandu jiġi kkonstatat li minkejja li l-Kummissjoni ma tqajjimx din il-kwistjoni fir-rikors tagħha, l-Ungerija tinvoka, bħala ġustifikazzjonijiet potenzjali tar-restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment allegata fil-konfront tagħha, il-protezzjoni tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi. Indipendentement mill-evalwazzjoni mwettqa fil-kuntest ta’ dan l-ewwel ilment, l-importanti huwa li dan l-Istat Membru adotta d-Digriet Nru 404/2021 għar-raġunijiet ta’ protezzjoni msemmija iktar ’il fuq, b’tali mod li t-tielet rekwiżit impost minn dan l-artikolu jista’ jitqies bħala ssodisfat f’dan il-każ. Tali interpretazzjoni hija kkonfermata mill-għanijiet imfittxija mid-Direttiva 2015/1535, li jimmilitaw favur interpretazzjoni estensiva tagħha għar-raġunijiet diġà esposti fil-punt 122 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
126. Ir-raba’ nett, fir-rigward tar-raba’ kundizzjoni, mill-formulazzjoni tal-Artikolu 1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535 jirriżulta li “ħtieġa oħra” għandha tirrigwarda ċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodott ikkonċernat wara li jitqiegħed fis-suq. Bħala eżempju, huma b’mod partikolari ċċitati l-kundizzjonijiet ta’ użu, ta’ riċiklaġġ, ta’ użu mill-ġdid jew ta’ rimi ta’ dan il-prodott.
127. Dwar dan il-punt, nirrileva li l-Ungerija tqis li d-dispożizzjonijiet kontenzjużi ma jirrigwardawx iċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodott wara t-tqegħid tiegħu fis-suq u lanqas jinkludu ħtieġa relatata mal-fażi ta’ użu tiegħu. Min-naħa tagħha, il-Kummissjoni ma tindirizzax din il-kwistjoni. Fil-fatt hija ma ssemmiha mkien, la fir-rikors tagħha u lanqas fl-ittra ta’ intimazzjoni jew fl-opinjoni motivata tagħha.
128. F’dan ir-rigward, infakkar li minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li, fil-kuntest ta’ proċedura għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu skont l-Artikolu 258 TFUE, hija l-Kummissjoni li għandha l-oneru li tipprova n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat. Hija din l-istituzzjoni li għandha tipprovdi lill-Qorti tal-Ġustizzja l-elementi neċessarji għall-verifika minnha tal-eżistenza ta’ dan in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, mingħajr ma tista’ tibbaża ruħha fuq kwalunkwe preżunzjoni (46). B’mod partikolari, ir-rikors tal-Kummissjoni għandu għalhekk jinkludi espożizzjoni koerenti u dettaljata tar-raġunijiet li wassluha għall-konvinzjoni li l-Istat Membru kkonċernat naqas milli jwettaq wieħed mill-obbligi tiegħu taħt id-dritt tal-Unjoni (47).
129. Issa, f’dan il-każ, fir-rigward tal-kundizzjoni relatata maċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodott wara li dan ikun tqiegħed fis-suq, mal-ewwel daqqa t’għajn, ma huwiex ċar jekk id-dispożizzjonijiet kontenzjużi jissodisfawx din il-kundizzjoni. Ċertament, dawn id-dispożizzjonijiet relatati mat-tarifikazzjoni tal-prodotti kkonċernati ma jikkorrispondux għall-kategoriji ta’ eżempji espliċitament imsemmija fl-Artikolu 1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535, fosthom ir-riċiklaġġ, l-użu mill-ġdid jew
ir-rimi u l-użu ta’ dawn il-prodotti, li jikkostitwixxu, skont il-Gwida Spjegattiva, il-każijiet speċifiċi l-iktar importanti. Fir-rigward tal-aħħar eżempju, jiġifieri l-kundizzjoni dwar l-użu tal-prodott ikkonċernat, ma huwiex ċar jekk kundizzjoni relatata mat-tarifikazzjoni hijiex paragunabbli jew tal-inqas marbuta mal-kunċett ta’ “użu” ta’ prodott. Lanqas ma hija evidenti l-kwistjoni dwar jekk tali dispożizzjoni ta’ tarifikazzjoni taffettwax iċ-ċiklu tal-ħajja ta’ prodott li jikkorrispondi, skont din il-gwida spjegattiva, għall-perijodu ta’ kummerċjalizzazzjoni sal-fażi ta’ ġestjoni jew rimi tal-iskart iġġenerat minnu. Barra minn hekk, irrid nenfasizza li l-iffissar tal-prezz ta’ prodott jidhirli li huwa neċessarju fir-rigward tiegħu pjuttost fil-mument tat-tqegħid tiegħu fis-suq iktar milli wara, mingħajr madankollu ma jiġi eskluż li dan il-prezz jista’ jkollu l-effetti tiegħu fuq il-kummerċjalizzazzjoni wara t-tqegħid tiegħu fis-suq. Minn dan isegwi li l-formulazzjoni tad-Direttiva 2015/1535 ma tirrigwardax espliċitament miżuri ta’ tarifikazzjoni bħall-miżuri inkwistjoni, u lanqas miżuri paragunabbli għalihom. Ninnota wkoll li l-imsemmija gwida spjegattiva ma tipprovdi ebda eżempju analogu għal dawn il-miżuri (48), b’tali mod li l-interpretazzjoni tal-kunċett ta’ “ħtieġa oħra” mitluba lill-Qorti tal-Ġustizzja ma hijiex ċara.
130. Fil-fatt, minn naħa, hija l-Kummissjoni li għandha tispjega għal liema raġuni d-dispożizzjonijiet kontenzjużi jirrigwardaw iċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodotti kkonċernati wara t-tqegħid tagħhom fis-suq, u min-naħa l-oħra, hija l-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tiddeċiedi dwar l-eventwali eżistenza tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat abbażi tal-punti ta’ liġi u ta’ fatt li kienu pprovduti lilha minn din l-istituzzjoni. Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tissostitwixxi l-evalwazzjoni tagħha għal dik tal-imsemmija istituzzjoni, jew timla l-lakuni tal-argument tagħha. Għalhekk, min-naħa tiegħi, inqis li r-rikors ma jissodisfax ir-rekwiżiti li jirriżultaw mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja mfakkra fil-punt 134 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
131. Il-ħames nett, kieku l-Qorti tal-Ġustizzja kellha tqis li l-Kummissjoni pprovat b’mod suffiċjenti fil-liġi li r-raba’ kundizzjoni xorta hija ssodisfatta, sussidjarjament, nirrileva, fir-rigward tal-ħames kundizzjoni, li mill-formulazzjoni tal-Artikolu 1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535 jirriżulta li din il-“ħtieġa oħra” għandha timponi kundizzjonijiet li jinfluwenzaw b’mod sinifikanti, b’mod partikolari,
“il-bejgħ fis-suq” tal-prodott inkwistjoni. F’dan ir-rigward, irrid nikkunsidra li, f’dan il-każ, effettivament, dawn il-kundizzjonijiet imposti mid-Digriet Nru 404/2021 għandhom effett fuq il-kummerċjalizzazzjoni tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni, li barra minn hekk huwa suffiċjentement dirett u sinjifikattiv(49). Fil-fatt, ma hemmx dubju li l-prezz ta’ prodott u l-kummerċjalizzazzjoni tiegħu huma kunċetti intrinsikament marbuta. B’mod iktar preċiż, id-dispożizzjonijiet adottati mill-Ungerija, jiġifieri l-iffissar tal-prezzijiet ta’ referenza u l-impożizzjoni tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri fil-każ ta’ nuqqas ta’ osservanza tagħhom, jirrestrinġu b’mod kunsiderevoli l-kapaċità tal-impriżi kkonċernati minn dan id-digriet li jaġġustaw l-ispejjeż u l-marġni ta’ profitti tagħhom sabiex jibqgħu profittabbli. Barra minn hekk, il-mod li bih prodott huwa pprezzat għandu effetti diretti fuq id-dinamika tas-suq billi jinfluwenza, b’mod partikolari, l-aġir tax-xerrejja potenzjali li d-domanda tagħhom tiżdied, jew għall-kuntrarju, tonqos, skont varjazzjonijiet tal-prezzijiet. Minn dan isegwi li, manifestament, teżisti korrelazzjoni stretta ħafna bejn miżuri li jirrigwardaw it-tarifikazzjoni tal-prodotti, bħal dawk inkwistjoni f’din il-kawża, u l-kummerċjalizzazzjoni tagħhom.
b)      Fuq l-obbligu ta’ komunikazzjoni tal-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri
132. Il-Kummissjoni targumenta li l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri jikkostitwixxu “ħtiġijiet oħra”, fis-sens tad-Direttiva 2015/1535 u li għalhekk, dawn tal-aħħar kellhom jiġu kkomunikati lilha. Madankollu, minbarra l-fatt li din il-liġi ma tiffissa ebda prezz ta’ referenza li jdgħajjef iktar l-argument tal-Kummissjoni, din tal-aħħar, għal darba oħra, tagħmel biss kunsiderazzjonijiet ġenerali, relattivament qosra, mhux sostnuti u mingħajr ma tispjega għalfejn hija tqis li dawn id-dispożizzjonijiet jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra” fis-sens ta’ din id-direttiva.
133. Għalhekk, kif jirriżulta mill-punti 129,
130 u 132 ta’ dawn il-konklużjonijiet, peress li nqis li l-Kummissjoni ma pprovatx b’mod suffiċjenti fil-liġi li d-Digriet Nru 404/2021 u l-Artikoli 27/A sa 27/C tal-Liġi dwar il-Minjieri
fihom regoli li jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “ħtiġijiet oħra”, fis-sens tal-Artikolu1(1)(d) tad-Direttiva 2015/1535, nipproponi li t-tieni lment jiġi miċħud fl-intier tiegħu.
134. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li,
billi adottat id-Digriet Nru 404/2021, l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 49 TFUE u tiċħad il-kumplament tar-rikors.
VI.    Fuq l-ispejjeż
135. Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċeduri tal-Qorti tal-Ġustizzja, kull parti li titlef hija kkundannata għall-ispejjeż, jekk issir talba f’dan is-sens. Skont l-Artikolu 138(3) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk il-partijiet jitilfu rispettivament fuq waħda jew iktar mit-talbiet tagħhom, kull parti għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.
F’dan il-każ, il-Kummissjoni u l-Ungerija talbu, rispettivament, il-kundanna għall-ispejjeż tal-parti l-oħra fl-istanza. Fil-kuntest tal-konklużjoni proposta, il-Kummissjoni rebħet parzjalment fil-kuntest tal-ewwel ilment, filwaqt li l-Ungerija fil-kuntest tat-tieni lment. Għalhekk, jidher li huwa ġġustifikat li kull parti tkun responsabbli għall-ispejjeż proprji tagħha.
VII. Konklużjoni
136. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja:
–        tikkonstata li, billi adottat id-Digriet Governattiv Nru 404/2021 dwar it-Tariffa Addizzjonali għall-Estrazzjoni mill-Minjieri Mħallsa sabiex Tingħata Spinta lill-Ekonomija,
l-Ungerija naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 49 TFUE;
–        tiċħad il-kumplament tar-rikors;
–        tikkundanna lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Ungerija għall-ispejjeż proprji tagħhom.
1      Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
2      Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑9 ta’ Settembru 2015 li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam tar-regolamenti tekniċi u tar-regoli dwar is-servizzi tas-Soċjetà tal-Informatika (ĠU 2015, L 241, p. 1).
3      A gazdaság újraindítása érdekében fizetendő kiegészítő bányajáradékról szóló 404/2021. (VII. 8.) Korm. rendelet.
4      A bányászatról szóló 1993. évi XLVIII. törvény eltérő alkalmazásáról szóló 405/2021. (VII. 8.) Korm. rendelet.
5      Az egyes energetikai és közlekedési tárgyú, valamint kapcsolódó törvények módosításáról 2021. évi CXXXVI. törvény.
6      Il-Liġi Nru CXXXVI tal‑2021 daħħlet, b’effett mit‑18 ta’ Diċembru 2021, l-Artikoli 27/A sa 27/C fil-Liġi dwar il-Minjieri, jiġifieri d-dispożizzjonijiet inkwistjoni f’dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu.
7      Fl-ittra ta’ intimazzjoni tagħha, il-Kummissjoni qieset li l-Ungerija kienet naqset ukoll milli twettaq l-obbligi tagħha taħt l-Artikolu 15(2)(a) u (g), kif ukoll l-Artikolu 15(6) u (7) tad-Direttiva 2006/123/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat‑12 ta’ Diċembru 2006 dwar is-servizzi fis-suq intern (ĠU 2006, L 376, p. 36).
8      Jiġifieri: li tingħata spinta lill-ekonomija, protezzjoni tal-ekonomija nazzjonali u s-setturi prinċipali tagħha, li tiġi żgurata s-sigurtà tal-provvista, li jiġi ppreservat u żgurat il-programm ta’ kostruzzjoni ta’ djar, il-ġlieda kontra l-malfunzjonijiet tas-suq, li tiġi żgurata l-lealtà tat-tranżazzjonijiet kummerċjali, il-projbizzjoni tal-prattiki tariffarji żleali kif ukoll il-protezzjoni tad-destinatarji tal-provvisti ta’ servizzi wara l-bidliet fis-suq tal-materji primi u tal-materjali bażiċi intiżi għall-kostruzzjoni kkawżati mill-pandemija tal-COVID‑19.
9      Madankollu, fl-opinjoni motivata tagħha l-Kummissjoni ma rreferietx iktar għall-ksur tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2006/123.
10      Ara s-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2016, AGET Iraklis (C‑201/15, iktar ’il quddiem is-“sentenza AGET Iraklis”, EU:C:2016:972, punt 53).
11      Ara s-sentenza tat‑3 ta’ Marzu 2020, Vodafone Magyarország (C‑75/18, iktar ’il quddiem is-“sentenza Vodafone Magyarország”, EU:C:2020:139, punt 50).
12      Ara s-sentenzi Vodafone Magyarország (punt 52) u tat‑3 ta’ Marzu 2020, Tesco‑Global Áruházak (C‑323/18, iktar ’il quddiem is-“sentenza Tesco-Global Áruházak”, EU:C:2020:140, punt 72). F’dawn il-kawżi, il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet li l-fatt li l-ikbar parti ta’ taxxa speċjali hija sostnuta minn persuni taxxabbli miżmuma minn persuni fiżiċi jew ġuridiċi ta’ Stati Membri oħra ma jistax, waħdu, jikkaratterizza diskriminazzjoni. Fil-fatt, dan il-fatt huwa spjegat mill-fatt li s-suq ikkunsidrat huwa ddominat minn tali persuni taxxabbli, li fih jagħmlu l-ikbar dħul mill-bejgħ. Dan għalhekk jikkostitwixxi indikatur kontinġenti, jew aleatorju, li jista’ jiġi ssodisfatt kull meta s-suq ikkonċernat huwa ddominat minn impriżi ta’ Stati Membri oħra jew ta’ Stati terzi jew minn impriżi nazzjonali miżmuma minn persuni fiżiċi jew ġuridiċi ta’ Stati Membri oħra jew ta’ Stati terzi.
13      Direttiva tal-Kunsill tal‑14 ta’ Diċembru 2022 dwar l-iżgurar ta’ livell minimu globali ta’ tassazzjoni għal gruppi ta’ intrapriżi multinazzjonali u gruppi domestiċi fuq skala kbira fl-Unjoni (ĠU 2022, L 328, p. 1, rettifika fil-ĠU 2023, L 13, p. 9).
14      Ara s-sentenza tat‑13 ta’ Lulju 2023, Xella Magyarország (C‑106/22, iktar ’il quddiem is-“sentenza Xella Magyarország”, EU:C:2023:568, punt 58 u l-ġurisprudenza ċċitata).
15      Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑5 ta’ Frar 2014, Hervis Sport- és Divatkereskedelmi (C‑385/12, EU:C:2014:47, punt 30 u l-ġurisprudenza ċċitata); tal‑11 ta’ Ġunju 2015, Berlington Hungary et (C‑98/14, EU:C:2015:386, punt 38 u l-ġurisprudenza ċċitata); tat‑22 ta’ Novembru 2018, Vorarlberger Landes- und Hypothekenbank (C‑625/17, EU:C:2018:939, punti 39 u 42 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata); Vodafone Magyarország (punti 42 u 43 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata); tat‑2 ta’ Frar 2023, Freikirche der Siebenten-Tags-Adventisten in Deutschland (C‑372/21, EU:C:2023:59, punt 29 u l-ġurisprudenza ċċitata), kif ukoll Xella Magyarország (punti 62 u 63).
16      Ara, f’dan ir-rigward, il-punti 25, 27 u 28 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
17      Ara s-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, Il‑Kummissjoni vs Id‑Danimarka (Tul massimu ta’ parkeġġ) (C‑167/22, EU:C:2023:1020, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).
18      Barra minn hekk, nikkonstata li l-obbligu li tipproduċi tali prova ma jidhirx li huwa insormontabbli, sa fejn erba’ impriżi biss huma kkonċernati mill-ħlas tat-tariffa addizzjonali għall-estrazzjoni mill-minjieri prevista mid-Digriet Nru 404/2021. Għalhekk, ma jidhirlix li huwa impossibbli li jiġi stabbilit, b’mod konkret u preċiż, li dawn l-erba’ kumpanniji, jew tal-inqas uħud minnhom, ġew imposti obbligu ta’ estrazzjoni minima b’applikazzjoni tad-Digriet Nru 405/2021. Issa, mhux biss il-Kummissjoni ma pproduċietx tali prova, iżda l-Ungerija tiddikjara, fil-kontroreplika tagħha, abbażi ta’ informazzjoni pprovduta mill-awtorità kompetenti sabiex tiddeċiedi fil-qasam tas-sorveljanza tal-minjieri, li ebda deċiżjoni f’dan is-sens ma kienet adottata. Ċertament, dan l-Istat Membru jirrikonoxxi wkoll li, jekk operatur tal-minjieri li jħallas din it-tariffa jitlob l-istabbiliment ta’ sit tal-minjieri ġdid, l-obbligu ta’ estrazzjoni minima tiġi applikata lilu għal dak li jirrigwarda dan is-sit ġdid. Madankollu, din l-eventwali applikabbiltà tibqa’, fir-rigward tal-proċess sottomess lill-Qorti tal-Ġustizzja, purament ipotetika, u fi kwalunkwe każ, ferm iktar limitata mill-applikazzjoni kumulattiva u ġeneralizzata taż-żewġ digrieti kontenzjużi allegata mill-Kummissjoni fir-rikors tagħha.
19      Ara s-sentenzi Vodafone Magyarország (punt 46) u Tesco‑Global Áruházak (punt 66).
20      Ara s-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, Cofidis (C‑340/22, EU:C:2023:1019, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).
21      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑20 ta’ Diċembru 2017, Global Starnet (C‑322/16, EU:C:2017:985, punt 36).
22      Ara s-sentenza tas‑26 ta’ Ġunju 2019, Il‑Kummissjoni vs Il‑Greċja (C‑729/17, EU:C:2019:534, punt 102 u l-ġurisprudenza ċċitata).
23      F’dak li jirrigwarda l-emenda tal-Liġi dwar il-Minjieri, l-Ungerija rreferiet, barra minn hekk, għall-protezzjoni tal-ambjent matul l-attivitajiet tal-minjieri, peress li din il-protezzjoni tista’ tiġi żgurata permezz ta’ estrazzjoni kontinwa.
24      F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tiġbed l-attenzjoni wkoll għal komunikazzjoni mal-istampa tal-Ministru Ungeriż għall-Ekonomija Nazzjonali li matulha huwa spjega li l-għan tal-Gvern kien, essenzjalment, l-appartenenza Ungeriża ta’ setturi strateġiċi, li jikkostitwixxi prova li dan il-gvern irid jilħaq fir-realtà għanijiet ekonomiċi u jara li jirriserva trattament inqas vantaġġuż lill-impriżi barranin.
25      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punti 67 sa 69).
26      Bħala eżempju, l-importazzjonijiet ta’ siment żdiedu minn 40 % għal 60 % bejn is-sena 2021 u s-sena 2023, filwaqt li min-naħa tagħhom, l-importazzjonijiet ta’ ramel u ta’ żrar ma żdidux b’mod sinjifikattiv.
27      F’dan ir-rigward, l-Ungerija ssemmi l-konklużjonijiet tal-Avukata Ġenerali Ćapeta fil-kawża Xella Magyarország (C‑106/22, EU:C:2023:267, punt 82).
28      Ara s-sentenza tad‑19 ta’ Diċembru 2019, Brussels Securities (C‑389/18, EU:C:2019:1132, punt 48 u l-ġurisprudenza ċċitata).
29      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punt 60 u l-ġurisprudenza ċċitata).
30      Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑25 ta’ Lulju 1991, Collectieve Antennevoorziening Gouda (C‑288/89, EU:C:1991:323, punt 11 u l-ġurisprudenza ċċitata); tal‑14 ta’ Novembru 1995, Svensson u Gustavsson (C‑484/93, EU:C:1995:379, punt 15); kif ukoll tad‑29 ta’ April 1999, Ciola (C‑224/97, EU:C:1999:212, punt 16 u l-ġurisprudenza ċċitata).
31      Ara s-sentenzi tal‑11 ta’ Ġunju 2015, Berlington Hungary et (C‑98/14, EU:C:2015:386, punt 64 u l-ġurisprudenza ċċitata) u tat‑22 ta’ Ġunju 2016, Mennens (C‑225/15, EU:C:2016:645, punt 44).
32      Ara, pereżempju, is-sentenzi tas‑6 ta’ Marzu 2018, SEGRO u Horváth (C‑52/16 u C‑113/16, EU:C:2018:157, punt 85 u l-ġurisprudenza ċċitata), tal‑14 ta’ Frar 2019, Milivojević (C‑630/17, EU:C:2019:123, punt 72 u l-ġurisprudenza ċċitata), kif ukoll tat‑18 ta’ Ġunju 2020, Il‑Kummissjoni vs L‑Ungerija (Trasparenza assoċjattiva) (C‑78/18, EU:C:2020:476, iktar ’il quddiem is-“sentenza Trasparenza assoċjattiva”, punt 77 u l-ġurisprudenza ċċitata).
33      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑23 ta’ Diċembru 2015, Scotch Whisky Association et (C‑333/14, EU:C:2015:845, punt 54 u l-ġurisprudenza ċċitata).
34      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punti 23 u 64 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata), li fil-kuntest tagħha, l-Ungerija tirreferi wkoll għar-riperkussjonijiet negattivi tal-pandemija tal-COVID‑19 fuq l-ekonomija nazzjonali.
35      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punti 63 sa 66 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara wkoll, is-sentenza tas‑26 ta’ Settembru 2018, Van Gennip et (C‑137/17, EU:C:2018:771, punt 56 u l-ġurisprudenza ċċitata).
36      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punti 67 u 68).
37      Ara s-sentenza Xella Magyarország (punt 69 u l-ġurisprudenza ċċitata).
38      Ara s-sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2020, Il‑Kummissjoni vs L‑Ungerija (Edukazzjoni Ogħla) (C‑66/18, EU:C:2020:792, punti 178 u 179 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
39      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza Trasparenza assoċjattiva (punt 77 u l-ġurisprudenza ċċitata).
40      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza Trasparenza assoċjattiva, (punt 91 u l-ġurisprudenza ċċitata).
41      Il-Gwida Spjegattiva għall-proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam tar-regolamenti tekniċi u tar-regoli dwar is-servizzi tas-Soċjetà tal-Informatika (p. 15), konsultabbli fis-sit tal-Kummissjoni fl-indirizz segwenti: https://technical-regulation-information-system.ec.europa.eu/fr/the-20151535-and-you/being-informed/guidances/vademecum.
42      Ara s-sentenza tat‑8 ta’ Ottubru 2020, Admiral Sportwetten et (C‑711/19, iktar ’il quddiem is-“sentenza Admiral Sportwetten”, EU:C:2020:812, punt 38).
43      Il-kategoriji l-oħra ta’ regolamenti tekniċi huma s-segwenti: i) “speċifikazzjonijiet tekniċi”, ii) “regoli dwar servizzi” u iii) il-“liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi tal-Istati Membri […] li jipprojbixxu l-fabbrikazzjoni, l-importazzjoni, it-tqegħid fis-suq jew l-użu ta’ prodott”. Ara s-sentenzi tat‑28 ta’ Mejju 2020, ECO‑WIND Construction (C‑727/17, EU:C:2020:393, punt 32) u tat-13 ta’ Marzu 2025, Unigames (C‑120/24, EU:C:2025:174, punt 31).
44      Ara, f’dan ir-rigward, is-sentenzi tas‑26 ta’ Settembru 2018, Van Gennip et (C‑137/17, EU:C:2018:771, punti 39 sa 41 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata) u tal‑24 ta’ Novembru 2022, Belplant (C‑658/21, EU:C:2022:925, punti 37 sa 39 u l-ġurisprudenza ċċitata).
45      Barra minn hekk, mill-premessi 3 u 9 ta’ din id-direttiva jirriżulta li din hija intiża, b’mod partikolari, biex tiżgura l-ikbar trasparenza tal-inizjattivi nazzjonali intiżi għall-istabbiliment ta’ regolamenti tekniċi. F’dan ir-rigward, il-premessa 7 tal-imsemmija direttiva żżid li hija għandha l-għan li tippermetti użu aħjar mill-vantaġġi inerenti għas-suq intern mill-operaturi ekonomiċi billi tiżgura livell ta’ informazzjoni ikbar permezz tal-pubblikazzjoni regolari tal-leġiżlazzjonijiet tekniċi abbozzati mill-Istati Membri u billi b’hekk tqiegħed lil dawn l-operaturi f’pożizzjoni li juru l-evalwazzjoni tagħhom dwar l-impatt ta’ dawn. Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑4 ta’ Frar 2016, Ince (C‑336/14, EU:C:2016:72, punt 82); tad‑9 ta’ Marzu 2023, Vapo Atlantic (C‑604/21, EU:C:2023:175 punt 41), kif ukoll tal‑21 ta’ Diċembru 2023, Papier Mettler Italia (C‑86/22, EU:C:2023:1023, punt 43 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara wkoll, il-premessa 4 tad-Direttiva 2015/1535.
46      Ara s-sentenzi tas‑6 ta’ Ottubru 2021, Il‑Kummissjoni vs L‑Italja (Sistema ta’ ġbir u trattament tal-ilmijiet urbani residwali) (C‑668/19, EU:C:2021:815, punt 27 u l-ġurisprudenza ċċitata), kif ukoll tad‑29 ta’ Lulju 2024, Il‑Kummissjoni vs Il‑Portugall (Inġiniera ċivili) (C‑768/22, EU:C:2024:643, punt 79 u l-ġurisprudenza ċċitata).
47      Ara s-sentenza tad‑19 ta’ Novembru 2024, Il‑Kummissjoni vs Il‑Polonja (Eliġibbiltà u kwalità ta’ membru ta’ partit politiku) (C‑814/21, EU:C:2024:963, punti 61 u 62).
48      Ara l-Gwida Spjegattiva, p. 15.
49      Ara s-sentenza tad‑19 ta’ Lulju 2012, Fortuna et (C‑213/11, C‑214/11 u C‑217/11, EU:C:2012:495, punt 35).