61993C0432
CONCLUSIE VAN ADVOCAAT-GENERAAL
P. LÉGER
van 8 juni 1995 (
*1
)
1.
De Court of Appeal verzoekt het Hof krachtens artikel 3 van het Protocol van 3 juni 1971 (
1
) om een prejudiciële beslissing over de uitlegging van de artikelen 36, 37 en 38 van het Verdrag van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (
2
), zoals gewijzigd bij het Toetredingsverdrag van 1978 (
3
) (hierna: „Executieverdrag”), naar aanleiding van een „beroep over een rechtsvraag” (of „in cassatie”, volgens de tekst van het Executieverdrag) van een partij tegen wie in Engeland verlof tot tenuitvoerlegging is verleend van een in Frankrijk gewezen vonnis.
2.
Toen de auteurs van het Executieverdrag zich overeenkomstig het in artikel 220 EEGVerdrag gestelde doel aan het ontwerpen van een vereenvoudigd mechanisme voor de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen zetten, was hun primaire uitgangspunt de procedures te versnellen. Beziet men het processuele kluwen in deze zaak, dan zou men kunnen betwijfelen of dat doel wel is bereikt, ware het niet dat het ten dele is te verklaren doordat de betrokken rechterlijke instanties de verdragsregels verkeerd hebben toegepast. Ik zal eerst de relevante bepalingen van het Executieverdrag en daarna het verloop van de procedure bespreken.
Tenuitvoerleggingsprocedure van het Executieverdrag
3.
Het Executieverdrag bevat een eenvormige regeling ter bepaling van de rechterlijke bevoegdheid (titel II), alsmede een vereenvoudigd mechanisme voor de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen van de gerechten van de Verdragsluitende Staten (titel III) die zijn gegeven binnen het toepassingsgebied van het Verdrag (titel I). Titel III („Erkenning en tenuitvoerlegging”) beoogt gestalte te geven aan „het vrij verkeer van vonnissen” (
4
) door de erkenning (afdeling 1) en de tenuitvoerlegging (afdeling 2) van buitenlandse beslissingen te vergemakkelijken. Afdeling 2 van deze titel (artikelen 3I-45) voorziet aldus in een summiere executieprocedure met de volgende kenmerken.
4.
De eerste fase van de procedure is niet contradictoir. (
5
) Zij begint met een verzoek van iedere belanghebbende partij om in de aangezochte staat een in de staat van herkomst uitvoerbare beslissing uitvoerbaar te verklaren of, in het Verenigd Koninkrijk, voor tenuitvoerlegging te registreren (artikel 31). (
6
) Het verzoek wordt gedaan bij het in artikel 32 genoemde gerecht (
7
), dat de juistheid van de buitenlandse beslissing niet mag onderzoeken (artikel 34). Dit gerecht kan slechts twee beslissingen nemen: de tenuitvoerlegging toestaan of weigeren. Het kan de tenuitvoerlegging slechts weigeren om een van de in de artikelen 27 en 28 vermelde redenen (
8
) of op grond dat niet is voldaan aan de vereisten van de artikelen 31 (uitvoerbaarheid van de beslissing in de staat van herkomst), 32 en 33 (aangewezen gerechten en vormvereisten). Wordt het verzoek afgewezen, kan de verzoeker daartegen beroep instellen (artikelen 40 e. v.).
5.
Indien de tenuitvoerlegging wordt toegestaan, kan de wederpartij binnen de gestelde termijn (
9
) daartegen verzet doen (artikel 36). In dit stadium wordt de procedure contradictoir. Het verzet wordt gedaan bij het in artikel 37, eerste alinea, genoemde gerecht. (
10
) Gedurende de verzettermijn en totdat op het verzet is beslist, kan niet worden geëxecuteerd: de verzoeker kan slechts bewarende maatregelen nemen ten aanzien van de goederen van de partij tegen wie de tenuitvoerlegging is gevraagd (artikel 39).
Het gerecht dat over het verzet oordeelt, kan twee soorten beslissingen nemen:
—
het kan de tenuitvoerlegging weigeren om dezelfde redenen als in de eerste, niet-contradictoire fase van de procedure (ex artikel 27 en 28 of artikel 31);
—
het kan de tenuitvoerlegging toestaan en aldus de op het verzoek gegeven beslissing bevestigen.
Ingevolge artikel 38 beschikt het gerecht dat over het verzet oordeelt nog over twee andere mogelijkheden:
—
aanhouding van de uitspraak (artikel 38, eerste alinea), waarvoor aan twee cumulatieve voorwaarden moet zijn voldaan: de partij die het verzet heeft gedaan, moet om aanhouding van de uitspraak hebben gevraagd, en tegen de buitenlandse beslissing moet in de staat van herkomst een „gewoon” rechtsmiddel zijn aangewend of nog kunnen worden aangewend (
11
)
—
de tenuitvoerlegging Coescaan onder de voorwaarde van zekerheidstelling (artikel 38, derde alinea).
6.
Ten slotce voorziet het Executieverdrag in de mogelijkheid van een derde fase van de procedure (artikel 37, tweede alinea). (
12
) Naar gelang van de nationale rechtsorde gaat het om een „beroep in cassatie” (bij voorbeeld in Frankrijk) of om een „beroep over een rechtsvraag” (bij voorbeeld in het Verenigd Koninkrijk). Een dergelijk beroep kan evenwel slechts worden ingesteld tegen „de op het verzet gegeven beslissing”. De beslissing waarbij het in artikel 37, eerste alinea, bedoelde gerecht dat over het verzet oordeelt de tenuitvoerlegging toestaat of weigert, is ongetwijfeld een dergelijke „op het verzet gegeven beslissing”, maar geldt dit ook voor de ingevolge artikel 38 gegeven beslissingen tot aanhouding van de uitspraak of tot het stellen van zekerheid? Dat is nu juist een van de vragen van de verwijzende rechter; de feitelijke achtergrond ervan is de volgende.
De feiten en het procesverloop in het hoofdgeding
7.
Op 8 april 1987 verkreeg SISRO, een in Frankrijk gevestigde Franse vennootschap, van het Tribunal de grande instance de Paris een bij voorraad uitvoerbaar vonnis waarbij Ampersand, een in Nederland gevestigde Nederlandse vennootschap, werd veroordeeld tot betaling van schadevergoeding wegens schending van SISRO's auteursrecht op computerprogramma's. (
13
) Tegen dit vonnis tekende Ampersand hoger beroep aan bij de Cour d'appel de Paris; dit beroep is nog steeds aanhangig, daar de Cour d'appel de behandeling van de zaak heeft geschorst in afwachting van de uitspraak in parallelle strafprocedures. (
14
)
8.
Op verzoek van SISRO stond de High Court of Justice op 15 december 1987 overeenkomstig de verdragsregels registratie toe van het Franse vonnis met het oog op tenuitvoerlegging in Engeland, waar Ampersand activa heeft.
9.
Zich beroepend op artikel 27, sub 1, Executieverdrag deed Ampersand vervolgens verzet tegen die op het verzoek gegeven beslissing. Dit op 8 april 1988 gedane verzet was eigenlijk niet-ontvankelijk, gelet op de in artikel 36 gestelde termijn. De High Court of Justice verklaarde het niettemin ontvankelijk.
Gebruik makend van de door artikel 38, eerste alinea, Executieverdrag geboden mogelijkheid hield bet gerecht dat over het verzet oordeelt op 9 oktober 1989 op verzoek van Ampersand zijn uitspraak aan in afwachting van de uitkomst van de in Frankrijk ingestelde beroepen.
In Frankrijk verwierp de Cour d'appel op 11 mei en 21 december 1989 twee verzoeken van Ampersand om opschorting van de tenuitvoerlegging van het vonnis van het Tribunal de grande instance. Het Franse vonnis is dus nog steeds uitvoerbaar en voldoet nog steeds aan de vereisten van artikel 31 Executieverdrag.
10.
Op 9 mei 1990 stelde SISRO bij de Court of Appeal beroep in tegen de beschikking van 9 oktober 1989 waarbij de uitspraak was aangehouden. Gelet op de laatste beslissing van de Franse Cour d'appel waarbij opschorting van de tenuitvoerlegging van het vonnis van 1987 was geweigerd, machtigde de Court of Appeal SISRO om de High Court of Justice te verzoeken, de op 18 december 1990 uitgesproken aanhouding op te heffen.
11.
De High Court of Justice, waarnaar de zaak door de Court of Appeal was verwezen, deed op 23 januari 1992 een tweeledige uitspraak:
—
zij hief de voordien gelaste aanhouding op, op grond dat zij naar „comity” (
15
) de beslissing van het Franse gerecht waarbij opschorting van de tenuitvoerlegging van het vonnis van 1987 „ten gronde” was geweigerd, moest volgen;
—
zij verwierp het verzet van Ampersand tegen de registratiebeschikking (het gaat om een „op het verzet gegeven beslissing” in de zin van het Executieverdrag).
12.
Daarop stelde Ampersand bij de Court of Appeal twee beroepen in, het ene tegen de opheffing van de aanhouding, het andere tegen de verwerping van haar verzet tegen de „registratie” (ik herinner eraan, dat dit gerecht, waarbij „beroep over een rechtsvraag” is ingesteld, krachtens artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag bevoegd is om uitspraak te doen over „de op het verzet gegeven beslissing”).
13.
De Court of Appeal heeft de behandeling van de twee zaken geschorst en het Hof de volgende drie prejudiciële vragen gesteld:
„1)
Kan een partij die in het Verenigd Koninkrijk krachtens artikel 36 Executieverdrag verzet heeft gedaan, zich beroepen op artikel 38, wanneer hij geen van de in de artikelen 27 en 28 vermelde redenen kan aanvoeren op grond waarvan registratie voor tenuitvoerlegging van een in een andere Verdragsluitende Staat gegeven beslissing kan worden geweigerd? Zo ja, in welke ‚procedure’ kan dan de uitspraak worden aangehouden?
2)
Is het feit dat in de staat waar de beslissing is gegeven, schorsing van de tenuitvoerlegging is geweigerd,
i)
van belang voor
en/of
ii)
beslissend voor
de wijze waarop de bij artikel 38 Executieverdrag verleende bevoegdheid om de beslissing in de registratieprocedure aan te houden, moet worden uitgeoefend?
3)
Indien een van de in artikel 37, eerste alinea, Executieverdrag genoemde rechterlijke instanties in het kader van artikel 36 Executieverdrag
a)
aanhouding van haar beslissing weigert
of
b)
een reeds uitgesproken aanhouding opheft,
kan de rechterlijke instantie waarbij overeenkomstig artikel 37, tweede alinea, beroep over een rechtsvraag is ingesteld, dan een dergelijke aanhouding uitspreken of opnieuw uitspreken?”
Opmerkingen vooraf
14.
In haar schriftelijke opmerkingen betwijfelt de Commissie, of het Hof in casu bevoegd is. Ofschoon haar gemachtigde deze reserve ter terechtzitting heeft ingetrokken, lijkt het mij nuttig elke twijfel die dienaangaande nog zou kunnen bestaan, weg te nemen.
15.
De Commissie betwijfelt in de eerste plaats, of het Executieverdrag ratione temporis van toepassing was.
16.
Daar het Verenigd Koninkrijk niet van meet af aan partij was bij het Executieverdrag, kan enkel de bij het Toetredingsverdrag van 1978 gewijzigde versie tussen de twee landen van toepassing zijn ten tijde van de onderhavige feiten. Dit verdrag werd op 1 november 1986 van kracht in Frankrijk, de staat van herkomst, en op 1 januari 1987 in het Verenigd Koninkrijk, de aangezochte staat. Als overgangsbepaling is in artikel 34, lid 3, van het Toetredingsverdrag voorzien, dat het Executieverdrag van toepassing is op beslissingen die na de dag van inwerkingtreding van het verdrag worden gegeven naar aanleiding van voor deze dag ingestelde vorderingen (zoals in casu het geval is), indien de bevoegdheid van de rechter van de staat van herkomst berustte op regels die overeenkomen met de bepalingen van de gewijzigde titel II of met de bepalingen neergelegd in een verdrag dat tussen de staat van herkomst en de aangezochte staat van kracht was toen de vordering werd ingesteld.
17.
Derhalve rijst de vraag, of de Franse rechter bevoegd was op grond van regels die overeenkomen met de bepalingen van de gewijzigde titel II of met de bepalingen neergelegd in een verdrag tussen de twee staten.
18.
De Cour d'appel de Paris onderzocht deze kwestie in haar arrest van 11 mei 1989 en aanvaardde, dat de Franse gerechten zowel krachtens de Berner Conventie (
16
) als krachtens het Executieverdrag bevoegd waren. Evenmin als de gerechten van de aangezochte staat moet derhalve het Hof gaan toetsen, of de gerechten van de staat van herkomst de regels van het Executieverdrag juist hebben toegepast, als het niet wil tornen aan de ratio zelf van het Executieverdrag: het vertrouwen in de rechter van de staat van herkomst, dat de erkenning en tenuitvoerlegging van vonnissen moet vergemakkelijken. Het Hof heeft deze opvatting trouwens reeds tot de zijne gemaakt toen het in het arrest Brasserie du Pêcheur overwoog „dat het Hof bij de beantwoording van de gestelde vraag buiten beschouwing laat of het Executieverdrag ingevolge artikel 54 (
17
) wel op deze [zaak] van toepassing is”. (
18
)
19.
De opmerking van de Commissie, dat indien de High Court de in artikel 36 Executieverdrag gestelde termijn niet had miskend, de zaak niet voor de Court of Appeal zou zijn gebracht en de in de prejudiciële vragen opgeworpen problemen zich niet hadden kunnen voordoen, is weliswaar juist, maar doet niet af aan de bevoegdheid van het Hof in deze zaak.
20.
De toepasselijkheid van het Executieverdrag in deze zaak en de bevoegdheid van het Hof staan dan ook buiten kijf. Ik zal derhalve de gestelde vragen onderzoeken.
De antwoorden op de vragen
21.
Daar alle vragen in wezen betrekking hebben op de uitlegging van artikel 38 Executieverdrag voor zover het de aanhouding van de uitspraak betreft, dient in de eerste plaats te worden onderzocht of de verwijzende rechter, bij wie krachtens artikel 37, tweede alinea, „beroep over een rechtsvraag” is ingesteld, bevoegd is om over een dergelijke aanhouding te beslissen. Ik zal dan ook eerst de derde vraag behandelen.
De derde vraag
22.
Artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag luidt als volgt:
„Tegen de op het verzet gegeven beslissing kan:
—
in België, Frankrijk, Italië, Luxemburg en Nederland slechts een beroep in cassatie worden ingesteld;
(...)
—
in het Verenigd Koninkrijk slechts in één hogere instantie het rechtsmiddel van beroep over een rechtsvraag worden aangewend.”
23.
Gelet op deze bepaling is de vraag dus, of de beslissing van het gerecht dat over het verzet oordeelt om op grond van artikel 38 Executieverdrag een voordien uitgesproken aanhouding op te heffen, een „op het verzet gegeven beslissing” is waartegen beroep in cassatie of een soortgelijk beroep kan worden ingesteld. Zowel de rapporten over het Executieverdrag als de rechtspraak van het Hof lijken mij in ontkennende richting te wijzen.
24.
Blijkens het rapport Jenard wilden de auteurs van het Executieverdrag „een veelvoud van rechtsmiddelen” vermijden, want dat zou „een belemmering vormen voor het door het Verdrag nagestreefde vrije verkeer van vonnissen”. (
19
) Daarom is bepaald, dat „Uitsluitend het gerecht dat over het verzet oordeelt beschikt over de mogelijkheid zijn uitspraak aan te houden.” (
20
) A contrario lijkt dus noch het gerecht waarbij het verzoek is ingediend, noch het gerecht waarbij beroep in cassatie of een soortgelijk beroep is ingesteld, de mogelijkheid te hebben zijn uitspraak aan te houden. Het rapport Schlosser is nog duidelijker. Daarin wordt zeer precies de aard gedefinieerd van het rechtsmiddel dat bij het in artikel 37, tweede alinea, genoemde gerecht kan worden ingesteld: „De ratio van de regeling [van artikel 37] bestaat erin om het aantal rechtsmiddelen in het belang van een vlotte tenuitvoerlegging te beperken tot één enkel middel met de mogelijkheid van volledige toetsing der feiten en een tweede middel dat alleen is gericht op toetsing van het recht”. In het rapport wordt ook gepreciseerd, dat enleei „tegen de beslissing van het gerecht dat over een rechtsmiddel van de verweerder of verzoeker heeft beslist”, een tweede rechtsmiddel kan worden aangewend. (
21
)
25.
De rapporteurs lijken dus een restrictieve uitlegging van de artikelen 37, tweede alinea, en 38 Executieverdrag voor ogen te hebben gehad. Het Hof heeft deze bepalingen trouwens ook aldus uitgelegd in twee arresten waarin nagenoeg dezelfde vragen als in casu aan de orde waren.
26.
Zo vroeg het Bundesgerichtshof, dat overeenkomstig artikel 37, tweede alinea, was geadieerd, zich in de zaak Brennero (
22
) af, of het bevoegd was om kennis te nemen van een „Rechtsbeschwerde” tegen een krachtens artikel 38, tweede alinea, gegeven beslissing waarbij zekerheidsstelling was gelast. „Gezien de algemene opzet van het Executieverdrag en gelet op een der belangrijkste doelstellingen ervan, te weten de vereenvoudiging van de procedures in de aangezochte staat”,
legde het Hof artikel 37, tweede alinea, aldus uit, dat
„ deze bepaling niet aldus [kan] worden uitgebreid, dat de voorziening ook mogelijk zou zijn tegen een andere dan de op het verzet gegeven beslissing, bij voorbeeld tegen een praeparatoire of interlocutoire beslissing waarbij maatregelen van instructie worden gelast”. (
23
)
27.
Advocaat-generaal Sir Gordon Slynn had in zijn conclusie reeds gesteld, dat een dergelijke „op het verzet gewezen beslissing” moet worden begrepen als „de eindbeslissing op het verzet” (
24
), maar het Hof diende de betekenis van deze uitdrukking nog te preciseren teneinde vast te stellen, of zij ook beslissingen op grond van artikel 38 omvat. Dat deed het in het arrest Van Dalfsen e. a. (
25
), dat voorts de gelegenheid bood om de in het arrest Brennero gegeven oplossing te bevestigen. De zaak Van Dalfsen lijkt zo sterk op de onderhavige, dat het zinvol is er nog eens op terug te komen.
28.
In Nederland was verlof tot tenuitvoerlegging verleend voor een in België gewezen vonnis. Van Dalfsen deed overeenkomstig artikel 36 verzet tegen deze beslissing en verzocht tevens de uitspraak op het verzet aan te houden tot aan de uitspraak over het in België ingestelde hoger beroep. Het gerecht waarbij het verzet was gedaan, verklaarde dit verzet ongegrond, verwierp het verzoek om aanhouding en gelastte zekerheidsstelling. (
26
)
Van Dalfsen stelde daarop cassatieberoep in. De verwijzende rechter, die krachtens artikel 37, tweede alinea, was geadieerd, vroeg het Hof of hij kennis kon nemen van een dergelijke beslissing, waarbij onder meer werd geweigerd om overeenkomstig artikel 38 de uitspraak aan te houden.
29.
Het Hof baseerde zich opnieuw op het essentiële doel van het Executieverdrag — snelheid — en legde de uitdrukking „op het verzet gegeven beslissing” restrictief uit, daarmee iedere mogelijkheid van beroep krachtens artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag tegen artikel 38-beslissingen definitief uitsluitend:
„waar het Executieverdrag het vrije verkeer van vonnissen wil vergemakkelijken door invoering van een eenvoudige en snelle procedure in de Verdragsluitende Staat waar de tenuitvoerlegging van een buitenlandse.beslissing wordt gevraagd, [moet] de uitdrukking ‚op het verzet gegeven beslissing’ in artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag aldus (...) worden begrepen, dat daarmee enkel zijn bedoeld de beslissingen die de gegrondheid van het verzet tegen de beslissing houdende verlof tot tenuitvoerlegging van een in een andere Verdragsluitende Staat gegeven rechterlijke beslissing betreffen, met uitsluiting van de beslissingen krachtens artikel 38 Executieverdrag”. (
27
)
30.
Het antwoord op de vraag van de Court of Appeal in deze zaak moet dan ook hetzelfde zijn als het Hof toen aan de Nederlandse rechter heeft gegeven. Het is immers voldoende algemeen om het als principebeslissing te kunnen aanmerken:
„een krachtens artikel 38 Executieverdrag gegeven beslissing waarbij het gerecht dat over het verzet tegen het verlof tot tenuitvoerlegging van een in een andere Verdragsluitende Staat gegeven rechterlijke beslissing oordeelt, heeft geweigerd zijn uitspraak aan te houden [is] geen‚op het verzet gegeven beslissing’ in de zin van artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag (...) waartegen cassatieberoep of een soortgelijk rechtsmiddel openstaat”. (
28
)
31.
Deze uitlegging moet worden goedgekeurd (
29
), te meer daar in casu de partij die zich tegen tenuitvoerlegging van het vonnis verzet, telkens weer — zoals uit de lange duur en de complexiteit van de procedure blijkt— nieuwe rechtsmiddelen heeft ingesteld om, zo valt te vrezen, zowel in de staat van herkomst als in de aangezochte staat iedere definitieve beslissing uit te stellen. Indien deze partij bij de Court of Appeal nog eens een soortgelijk rechtsmiddel als cassatieberoep zou kunnen instellen tegen een beslissing om de aanhouding van de uitspraak op te heffen, zou geen rekening worden gehouden met de in het rapport Jenard als volgt geformuleerde waarschuwing: „een veelvoud van rechtsmiddelen [zou] een belemmering vormen voor het door het Verdrag nagestreefde vrije verkeer van vonnissen, omdat de verliezende partij van deze middelen uitsluitend gebruik zou kunnen maken om de zaak te rekken”. (
30
)
32.
Daarom kan ik het niet eens zijn met het bezwaar dat de regering van het Verenigd Koninkrijk aan de specifieke kenmerken van haar nationale recht meent te kunnen ontlenen.
33.
Om de derde vraag bevestigend te kunnen beantwoorden, stelt zij dat het in artikel 37, tweede alinea, bedoelde cassatieberoep in vijf van de zes oorspronkelijke Verdragsluitende Staten verschilt van de in het Verenigd Koninkrijk bestaande mogelijkheid om „slechts in één hogere instantie het rechtsmiddel van beroep over een rechtsvraag” aan te wenden. Een gerecht dat in cassatie de beslissing van een lagere rechter vernietigt, kan de zaak steeds voor een uitspraak ten gronde naar een andere krachtens artikel 37, eerste alinea, bevoegde rechter van dezelfde rang verwijzen. Deze kan dan opnieuw uitspraak doen krachtens artikel 38. Die mogelijkheid bestaat evenwel niet in het Verenigd Koninkrijk, waar de hogere rechter (in casu de Court of Appeal) de zaak niet kan verwijzen, maar steeds uitspraak doet ten gronde en derhalve over de aanhouding moet kunnen beslissen. (
31
)
34.
Rapporteur Schlosser heeft weliswaar opgemerkt: „Zonder dat het met zoveel woorden wordt gezegd, gaat het Executieverdrag uit van een hoge mate van gemeenschappelijke rechtscultuur van de Lid-Staten van de EEG. Het recht van de nieuwe Lid-Staten wordt echter gekenmerkt door enige onmiskenbare structurele eigenaardigheden.” (
32
) Bij het Toetredingsverdrag van 1978 zijn evenwel juist de voor de toetreding van het Verenigd Koninkrijk „vereiste aanpassingen” (
33
) aangebracht. Zo moest bij voorbeeld het in de artikelen 30 en 38 gemaakte onderscheid tussen gewone en buitengewone rechtsmiddelen (
34
) worden verlaten evenals het systeem van het exequatur, ten gunste van het systeem van „registratie” van beslissingen. (
35
) Tevens werd gepreciseerd, dat het Executieverdrag in de weg kan staan aan de toepassing van sommige traditionele regels van nationaal recht: dit geldt bij voorbeeld voor de „doctrine of the forum conveniens”. (
36
)
35.
Naar de rapporteur zelf erkent, deden zich meer bepaald moeilijkheden voor in verband met de aanpassing van artikel 37, tweede alinea. Het in de continentale rechtsstelsels bekende onderscheid tussen rechtsvragen en feitelijke vragen is in het Verenigd Koninkrijk namelijk minder uitgesproken. Daarom werd overeengekomen, dat het Verenigd Koninkrijk voor de toepassing van het Executieverdrag zijn rechtsbeschermingssysteem diende aan te passen, waarbij de „voor de ‚Rechtsbeschwerde’ van het Duitse recht en voor het cassatieberoep van de rechtsstelsels van de overige oorspronkelijke LidStaten van de Gemeenschap typerende beperking van de vernietigingsgronden tot schending van het recht (in tegenstelling tot onjuiste beoordeling van de feiten) voor het recht van deze staat het beste met het begrip‚appeal on a point of law’ [kon] worden weergegeven.” (
37
)
36.
Ofschoon de begrippen „beroep in cassatie” en „beroep over een rechtsvraag” dus niet geheel identiek zijn, dient het gerecht dat overeenkomstig artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag is geadieerd uitspraak te doen zoals elke andere nationale rechter als cassatierechter zou doen. Als dus de Court of Appeal in het Britse rechtsstelsel gewoonlijk als appelrechter uitspraak doet over de grond van de zaak, dan is de rol van cassatierechter die het Executieverdrag haar toekent van een geheel andere aard, en kan zij uit dien hoofde geen kennis nemen van bezwaren die niet rechtstreeks verband houden met de schending van het recht, zoals een aanhouding van de uitspraak,
37.
Alleen zo is de voorrang van het Executieverdrag boven het nationale recht op doeltreffende wijze verzekerd, een voorrang die het Hof heeft beargumenteerd als volgt: „het beginsel der rechtszekerheid in de communautaire rechtsorde en de doelstellingen van het Verdrag overeenkomstig het daaraan ten grondslag liggende artikel 220 EEGVerdrag vereisen, dat de door het Hof in het kader van het Verdrag ontwikkelde rechtsbegrippen en juridische kwalificaties in alle Lid-Staten eenvormig worden toegepast”. (
38
)
Het Hof heeft gepreciseerd, dat in het bijzonder afdeling 2 van titel III in haar geheel een zelfstandig, van de verschillende nationale rechtsstelsels onafhankelijk stelsel vormt:
„bij het Executieverdrag [is] een exequaturprocedure in het leven geroepen die ook op het gebied van de rechtsmiddelen een zelfstandig en volledig stelsel vormt”. (
39
)
Daarom kan het argument dat de regering van het Verenigd Koninkrijk ontleent aan de specifieke kenmerken van haar nationale recht, niet worden aanvaard.
38.
Nog een laatste opmerking over de stelling van de Britse regering. Evenals bij de erkenning (artikelen 26 tot 30) en overeenkomstig het arrest Hoffmann (
40
), moet het buitenlandse vonnis dezelfde werking en hetzelfde gezag hebben als in de staat van herkomst, maar kan het niet meer gevolgen hebben dan soortgelijke binnenlandse vonnissen. In casu is het Franse vonnis uitvoerbaar in de staat van herkomst, maar omdat nog niet op het hoger beroep is beslist, heeft het geen kracht van gewijsde. Concreet wil dat zeggen dat de schuldeiser, SISRO, in Frankrijk tot tenuitvoerlegging kan overgaan, maar dan wel op eigen risico. Indien zij in Frankrijk executeert en het vonnis wordt naderhand gewijzigd, dan moet zij de oorspronkelijke toestand herstellen. Dit moet ook in Engeland het geval zijn. Dat de Court of Appeal niet kan beslissen over de opheffing van de aanhouding van de uitspraak, levert voor partijen in Engeland dus niet meer risico op dan in Frankrijk, ook al zou het Franse vonnis later worden vernietigd. SISRO kan op grond van de „registratie” van het Franse vonnis in Engeland tot tenuitvoerlegging overgaan, maar net als in Frankrijk op eigen risico.
39.
Ik concludeer derhalve dat de Court of Appeal in het kader van haar bevoegdheid krachtens artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag slechts kennis kan nemen van grieven over schending van het recht, en niet van beroepen tegen een beslissing waarbij wordt geweigerd de uitspraak aan te houden of waarbij een voordien uitgesproken aanhouding wordt opgeheven.
40.
Ik kom dan nu tot de twee andere vragen.
De eerste twee vragen
41.
Aangezien mijns inziens het in artikel 37, tweede alinea, Executieverdrag genoemde gerecht niet bevoegd is om op een aanhoudingsbeslissing te beslissen, is het onderzoek van de twee andere vragen, die in wezen strekken tot precisering van de omvang van de bevoegdheid om de uitspraak aan te houden, puur hypothetisch. Mijn opmerkingen dienaangaande zijn dus louter subsidiair; het hierna volgende geldt hoe dan ook alleen voor het krachtens artikel 37, eerste alinea, bevoegde gerecht dat over het verzet oordeelt.
42.
Artikel 38, eerste en tweede alinea, luidt als volgt:
„Het gerecht dat over het verzet oordeelt kan op verzoek van de partij die het verzet heeft gedaan, zijn uitspraak aanhouden indien tegen de in den vreemde gegeven beslissing in de Staat van herkomst een gewoon rechtsmiddel is aangewend of indien de termijn daarvoor nog niet is verstreken; in dit laatste geval kan het gerecht een termijn stellen binnen welke het rechtsmiddel moet worden aangewend.
Indien de beslissing in Ierland of het Verenigd Koninkrijk is gegeven, wordt elk rechtsmiddel dat in de Staat van herkomst kan worden ingesteld voor de toepassing van het eerste lid beschouwd als een gewoon rechtsmiddel.”
De eerste vraag
43.
Met zijn eerste vraag wenst de verwijzende rechter te vernemen, of men ook om aanhouding van de uitspraak (artikel 38) kan verzoeken indien men geen redenen voor weigering van de erkenning en tenuitvoerlegging van de buitenlandse beslissing (artikelen 27 en 28) kan aanvoeren.
44.
Mijns inziens moet deze vraag bevestigend worden beantwoord.
45.
Zoals ik al zei (
41
), moet de partij tegen wie de tenuitvoerlegging van een beslissing wordt gevraagd één van de in de artikelen 27 en 28 limitatief opgesomde weigeringsgronden aanvoeren opdat het gerecht dat over het verzet oordeelt krachtens artikel 36 ten gronde uitspraak kan doen, dat wil zeggen tenuitvoerlegging van de buitenlandse beslissing in de aangezochte staat kan weigeren. Kan men een parallel trekken met deze situatie en, zoals verzoekster suggereert, stellen dat de partij tegen wie de tenuitvoerlegging wordt gevraagd eveneens één van de in de artikelen 27 en 28 limitatief opgesomde weigeringsgronden moet aanvoeren opdat het gerecht dat over het verzet oordeelt krachtens artikel 38 zijn uitspraak kan aanhouden?
46.
Ik meen van niet, en wel om ten minste drie redenen.
47.
In de eerste plaats is er geen enkel tekstargument dat SISRO's opvatting staaft. Lezing van het Executieverdrag bevestigt integendeel mijn standpunt. Artikel 38 verwijst namelijk niet naar de artikelen 27 en 28, in tegenstelling tot artikel 34, tweede alinea (waarvan ik de band met artikel 36 in herinnering heb gebracht): „Het verzoek kan slechts om een van de in de artikelen 27 en 28 genoemde redenen worden afgewezen.” Ik geloof niet, dat het hier om een onachtzaamheid van de auteurs van het Executieverdrag gaat, daar zij voor het overige — zoals ik al heb gezegd (
42
) — de in artikel 38 gegeven aanhoudingsmogelijkheid van twee zeer precieze voorwaarden afhankelijk hebben gesteld. Ik meen dan ook, dat als de auteurs van het Executieverdrag de aanhoudingsmogelijkheid afhankelijk hadden willen stellen van een derde voorwaarde, zoals het bestaan van een grond om de erkenning en tenuitvoerlegging te weigeren, zij dat in de tekst van artikel 38 tot uitdrukking hadden gebracht. De rapporten over het Executieverdrag (
43
) en de rechtspraak van het Hof (
44
) bevestigen deze visie: nergens is een bevestiging te vinden voor het aannemen van een dergelijke voorwaarde.
48.
Nog afgezien van deze tekstanalyse denk ik, dat artikel 38 hoe dan ook goed van artikel 36 moet worden onderscheiden. Beide artikelen verlenen het gerecht dat over het verzet oordeelt twee zelfstandige bevoegdheden, die op verschillende tijdstippen kunnen worden uitgeoefend en waarbij totaal verschillende feiten en vragen aan de orde komen.
Het in artikel 37, eerste alinea, aangewezen gerecht is krachtens artikel 36 bevoegd om te beslissen over het verzet tegen de op het verzoek gegeven beslissing tot tenuitvoerlegging. Het moet het verzet toewijzen indien een van de in de artikelen 27 en 28 genoemde weigeringsgronden voorhanden is, en anders het verzet verwerpen.
Krachtens artikel 38 kan dit gerecht zijn uitspraak over het verzet aanhouden, maar zoals het Hof heeft gepreciseerd, is het daar niet toe verplicht, daar „de rechter van de staat van (...) tenuitvoerlegging niet de plicht, doch slechts de bevoegdheid heeft om zijn uitspraak aan te houden”. (
45
) Deze bepaling betreft namelijk anders dan de vorige niet het verkrijgen van een beslissing ten gronde. Artikel 38 heeft een ander doel, dat het Hof als volgt formuleerde: „verhinderen dat [beslissingen] in andere Verdragsluitende Staten moeten worden erkend en ten uitvoer gelegd op een tijdstip waarop zij in de staat van herkomst nog kunnen worden vernietigd of gewijzigd”. (
46
)
49.
In de zaak Van Dalfsen had het Hof trouwens reeds de gelegenheid om het verschil tussen deze twee situaties duidelijk te maken. Overeenkomstig de conclusie van de advocaat-generaal (
47
) beklemtoonde het Hof, dat
„de procedures voorzien in de artikelen 36 en 38 Executieverdrag (...) een ander voorwerp hebben”.
Het Hof preciseerde vervolgens:
„De verzetprocedure van artikel 36 betreft de rechtsvraag, of het verlof tot tenuitvoerlegging beoordeeld naar de in de artikelen 27 en 28 Executieverdrag limitatief opgesomde gronden terecht is verleend, terwijl de op artikel 38 gebaseerde beslissingen tot aanhouding of tot het gelasten van zekerheidsstelling accessoire maatregelen zijn die het verdere verloop van de procedure regelen (...)” (
48
)
50.
Ten slotte zou ik nog het nuttig effect van artikel 38 willen noemen. Indien SISRO's redenering werd gevolgd, zodat men zich voor het verkrijgen van een beslissing tot aanhouding van de uitspraak over het verzet moet kunnen baseren op een van de in de artikelen 27 en 28 genoemde weigeringsgronden, zie ik niet in welk nut artikel 38 nog zou hebben. Gesteld dat een partij tegen wie de tenuitvoerlegging van een beslissing wordt gevraagd, met succes een van deze weigeringsgronden kan aanvoeren. Ongetwijfeld zou zij die gebruiken om krachtens artikel 36 verzet te doen. Zoals ik al zei, zou het gerecht waarbij het verzet is gedaan in dat geval de tenuitvoerlegging van de beslissing in de aangezochte staat moeten weigeren. Indien echter over het verzet ten gronde uitspraak is gedaan, is aanhouding van de uitspraak over dit verzet ipso facto niet meer aan de orde en heeft artikel 38 geen bestaansreden meer.
51.
Daarom concludeer ik, dat artikel 38 Executieverdrag ook kan worden ingeroepen wanneer er geen van de in de artikelen 27 en 28 Executieverdrag genoemde redenen aanwezig is om de erkenning en tenuitvoerlegging van de buitenlandse beslissing te weigeren.
De tweede vraag
52.
Deze tweede vraag van de verwijzende rechter houdt in, of de weigering van de gerechten van de staat van herkomst om de tenuitvoerlegging van de beslissing te schorsen, bindend is voor de rechter van de aangezochte staat die kennis neemt van een verzoek tot aanhouding van de uitspraak in de zin van artikel 38 Executieverdrag.
53.
Ik wijs er nogmaals op, dat de in artikel 38 voorziene bevoegdheid om de uitspraak aan te houden, slechts een mogelijkheid is waarvan de rechter van de aangezochte staat discretionair gebruik kan maken (
49
) de „beoordelingsvrijheid [van de exequaturrechter] ligt opgesloten in de inhoud van artikel 38”. (
50
) Tenzij men deze discretionaire bevoegdheid op losse schroeven wil zetten, kan de beslissing van de rechter van de staat van herkomst om schorsing van de tenuitvoerlegging van de beslissing te weigeren dus hoe dan ook niet beslissend zijn voor de uitoefening van de aanhoudingsbevoegdheid in de aangezochte staat. (
51
)
54.
Is deze beslissing van de rechter van de staat van herkomst van belang?
55.
Artikel 38 heeft tot doel, het gerecht dat over het verzet oordeelt in staat te stellen zijn uitspraak aan te houden „telkens wanneer redelijke twijfel bestaat over het uiteindelijk lot van de beslissing in de staat van herkomst”. (
52
) Met deze bevoegdheid kan de rechter „de debiteur (...) beschermen tegen schade die zou kunnen voortvloeien uit de tenuitvoerlegging van nog niet in kracht van gewijsde gegane beslissingen die later zouden kunnen worden gewijzigd”. (
53
) Bij de uitoefening van deze aanhoudingsbevoegdheid moet de rechter dus eigenlijk de kans van slagen van het in de staat van herkomst aangewende rechtsmiddel afwegen. Wanneer de rechter in de staat van herkomst ondanks de aanwending van een rechtsmiddel schorsing van de tenuitvoerlegging van de beslissing weigert, lijkt mij dat een aanwijzing die voor de rechter van de aangezochte staat van belang kan zijn bij de beoordeling van de kans van slagen van het rechtsmiddel.
56.
Ik meen dan ook, dat een weigering om de tenuitvoerlegging in de staat van herkomst te schorsen nooit beslissend is voor de bevoegdheid van de rechter van de aangezochte staat om zijn uitspraak aan te houden, maar daarvoor wel van belang kan zijn.
57.
Om die redenen geef ik het Hof in overweging de vragen als volgt te beantwoorden:
„Het gerecht waarbij een tot rechtsvragen beperkt beroep in de zin van artikel 37, tweede alinea, van het Verdrag van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken is ingesteld, is niet bevoegd om een aanhouding van de uitspraak uit te spreken of opnieuw uit te spreken, die door een van de in artikel 37, eerste alinea, genoemde gerechten was geweigerd of opgeheven.
Subsidiair,
—
Een persoon die in een van de Verdragsluitende Staten verzet heeft gedaan krachtens artikel 36 Executieverdrag, kan verzoeken om aanhouding van de uitspraak overeenkomstig artikel 38, ook al kan hij geen van de in de artikelen 27 en 28 vermelde redenen voor weigering van de erkenning en tenuitvoerlegging aanvoeren.
—
De weigering om de tenuitvoerlegging van een beslissing in de staat van herkomst te schorsen kan nooit beslissend, maar wel van belang zijn voor de uitoefening van de in artikel 38 Executieverdrag voorziene bevoegdheid van het gerecht van de aangezochte staat dat over het verzet oordeelt om zijn uitspraak aan te houden.”
(
*1
)	Oorspronkelijke taal: Frans.
(
1
)	PB 1975, L204, blz.28.
(
2
)	PB 1972, L 299, blz. 32.
(
3
)	Verdrag van 9 oktober 1978 inzake de toetreding van het Koninkrijk Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Briltannie en Noord-Ierland (PB 1978, L 304, blz. 1 en — voor de gewijzigde tekst — blz. 77).
(
4
)	Arrest van 4 februari 1988, zaak 145/86, Hoffmann, Jurispr. 1988, blz. 645, r. o. 10; rapport over het Verdrag van 27 september 1968 (het zogenoemde „rapport Jenard”), PB 1979, C 59, blz. 1,42.
(
5
)	En wel om het verrassingseffect van de exequaturprocedure te behouden, dat nodig is „indien men de verweerder niet de gelegenheid wil geven zijn goederen aan maatregelen van tenuitvoerlegging te onttrekken” (rapport Jenard, blz. 50).
(
6
)	Zie voor de redenen voor deze bijzondere regeling in het Verenigd Koninkrijk het zogenoemde „rapport Schlosser” (PB 1979, C 59, blz. 71, punt 208).
(
7
)	In Engeland de High Court of Justice.
(
8
)	Wat artikel 27 betreft: strijd met de openbare orde van de aangezochte staat (artikel 27, sub 1), onregelmatige procedure in de staat van herkomst, waardoor de rechten van de verdediging zijn geschonden (artikel 27, sub 2), onverenigbaarheid van de beslissing met een tussen dezelfde partijen m de aangezochte staat gegeven beslissing (artikel 27, sub 3), schending van het internationaal privaatrecht van de aangezochte staat (artikel 27, sub 4), onverenigbaarheid van de beslissing met een vroeger in een niet bij het Verdrag partij zijnde staat tussen dezelfde partijen gegeven beslissing over hetzelfde onderwerp en met dezelfde oorzaak, en die in de aangezochte staat kan worden erkend (artikel 27, sub 5). Van zijn kant verbiedt artikel 28 de erkenning van beslissingen die zijn gegeven in strijd met de bevoegdlieidsregcls inzake verzekeringen (titel II, afdeling 3), door consumenten gesloten overeenkomsten (titel II, afdeling 4), exclusieve bevoegdheidsregels (titel II, afdeling 5) of in verdragen met derde staten (artikel 59).
(
9
)	Deze termijn vangt aan bij de betekening van de beslissing. Hij bedraagt in beginsel een maand, maar wordt verlengd tot twee maanden indien de partij tegen wie de tenuitvoerlegging wordt gevraagd woonplaats heeft in een andere Verdragsluitende Staat dan die waar de beslissing houdende verlof tot tenuitvoerlegging is gegeven. De termijn mag niet op grond van afstand worden verlengd
(
10
)	In Engeland de High Court of Justice.
(
11
)	In die zin H. Gaudcmct-Tallon, Les conventions de Bruxelles et de Lugano, L. G. D. J., 1993, punt 402.
(
12
)	Het Executieverdrag bepaalt niet welk gerecht in Engeland bevoegd is, maar bij de Civil Jurisdiction and Judgments Act van 13 juli 1982, die het Executieverdrag in de Britse rechtsorde heeft geïntegreerd, is die bcvoegdltcid voor Engeland verleend aan de Court of Appeal.
(
13
)	Het Tribunal de grande instance lijkt zijn bevoegdheid te hebben gebaseerd op het door artikel 14 van de Code civil aan Franse onderdanen geboden forumprivilege, ofschoon artikel 3, tweede alinea, vijfde streepje, van het Executieverdrag deze bevoegdhcidsregel van het toepassingsgebied van het Executieverdrag uitsluit.
(
14
)	Deze schorsing is waarschijnlijk gebaseerd op, het beginsel van het Franse recht, dat „le pénal tient le civil en l'état”.
(
15
)	In deze context verwijst dit begrip naar een algemeen beginsel dat de Engelse gerechten de buitenlandse gerechten en nun beslissingen moeten respecteren (zie de verwijzingsbeschikking, blz. 5).
(
16
)	Berner Conventie betreffende de bescherming van het auteursrecht, die tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk van toepassing is sinds 10 juli 1974.
(
17
)	Artikel 54 betreffende overgangsbepalingen in de gewijzigde versie van het Executieverdrag, dat in wezen identiek is aan artikel 34 van het Toetredingsverdrag.
(
18
)	Arrest van 2 juli 1985, zaak 148/84, Jurispr. 1985, blz. 1981_r. o. 9.
(
19
)	Rapport Jenard, blz. 52, ad artikel 37.
(
20
)	Ibidem, blz. 52, ad artikel 38. Het „gerecht dat over het verzet oordeelt” slaat hier op het in artikel 37, eerste alinea, genoemde gerecht waarbij het verzet is gedaan: zie blz. 48 en 51 van het rapport.
(
21
)	Rapport Schlosser, punt 217; cursivering van mij.
(
22
)	Arrest van 27 november 1984, zaak 258/83, Jurispr. 1984, blz. 3971.
(
23
)	Arrest Brennero, reeds aangehaald, r. o. 15.
(
24
)	Conclusie in de zaak Brennero, reeds aangehaald, blz. 3990.
(
25
)	Arrest van 4 oktober 1991, zaak C-183/90, Jurispr. 1991, blz. I-4743.
(
26
)	In de onderhavige zaak heeft de High Court geen verzoek om aanhouding van de uitspraak verworpen, maar een voordien uitgesproken aanhouding opgeheven, hetgeen eigenlijk op hetzelfde neerkomt; zij heeft evenmin zekerheidsstelling gelast. De twee zaken verschillen dus op die punten, maar dat is voor de vergelijking niet relevant.
(
27
)	Arrest Van Dalfsen, reeds aangehaald, r. o. 21; cursivering van mij.
(
28
)	Ibidem, punt 1 van het dictum; cursivering van mij.
(
29
)	Aldus ook de bespreking van dit arrest door H. Gaudemet-Tallon, Revue critique de droit international privé, januarimaart 1992, blz. 117.
(
30
)	Rapport Jenard, blz. 52.
(
31
)	Opmerkingen van het Verenigd Koninkrijk, punt 36 e. v.
(
32
)	Rapport Schlosser, punt 16.
(
33
)	Artikel 3, lid 2, Toetredingsakte.
(
34
)	Rapport Schlosser, punten 195 e. v.
(
35
)	Ibidem, punt 208.
(
36
)	Ibidem, punten 77 en 78.
(
37
)	Ibidem, punt 217.
(
38
)	Arrest van 14 juli 1977, gevoegde zaken 9/77 en 10/77_Eurocontrol, Jurispr. 1977, blz. 1517, r. o. 4.
(
39
)	Arrest Brasserie du Pêcheur, reeds aangehaald) r. o. 17.
(
40
)	Reeds aangehaald, r. o. 11.
(
41
)	Zie de punten 4 en 5 van deze conclusie.
(
42
)	Zie punt 5, derde alinea, eerste streepje, van deze conclusie.
(
43
)	Rapport Jenard, blz. 52; rapport Schlosser, punten 195 e. v.
(
44
)	Zie de arresten inzake artikel 38 Executieverdrag: arrest van 22 november 1977 (zaak 43/77, Riva, Jurispr. 1977, blz. 2175), en de arresten Brennero en Van Dalfsen, reeds aangehaald.
(
45
)	Arrest Riva, reeds aangehaald in de vorige voetnoot, r. o. 32.
(
46
)	Ibidem, r. o. 30.
(
47
)	Conclusie van advocaat-generaal Van Gcrven ¡n de zaak Van Dalfsen, reeds aangehaald, punt 13.
(
48
)	Arrest Van Dalfsen, reeds aangehaald, r. o. 22 en 23; cursivering van mij.
(
49
)	Arrest Riva, reeds aangehaald in voetnoot 44, r, o. 33,
(
50
)	Ibidem, r. o. 41.
(
51
)	Beslissend kan enkel zijn de beslissing om de tenuitvoerlegging van de beslissing te schorsen, daar in dat geval niet meer is voldaan aan de in de artikelen 31 en 47, sub 1, gestelde eis dat de beslissing uitvoerbaar is.
(
52
)	Arrest Riva, reeds aangehaald in voetnoot 44, r, o. 33.
(
53
)	Rapport Jenard, blz. 52.