62023CJ0157_RES
(Cás C-691/23)
Ford Italia SpA
v
ZP e.a.
(iarraidh ar réamhrialú ón Corte suprema di cassazione)
Breithiúnas na Cúirte (an Cúigiú Dlísheomra) an 19 Nollaig 2024
(Tarchur chun réamhrialú – Comhfhogasú reachtaíochta – Dliteanas i leith táirgí lochtacha – Treoir 85/374/CEE – Airteagal 3(1) – An coincheap ‘táirgeoir’ – An coincheap ‘duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’ – Coinníollacha – Soláthraí a bhfuil a ainm i gcomhthráth go páirteach le hainm an táirgeora agus leis an trádmharc a ghreamaíonn an táirgeoir den táirge)
Comhfhogasú reachtaíochta – Dliteanas i leith táirgí lochtacha – Treoir 85/374/CE – An coincheap táirgeoir – Duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir – Soláthraí a bhfuil a ainm i gcomhthráth go páirteach le hainm an táirgeora agus leis an trádmharc a ghreamaíonn an táirgeoir den táirge – Ainm an tsoláthróra nó gné shainiúil de atá i gcomhthráth le hainm an táirgeora agus an trádmharc a ghreamaigh an táirgeoir den táirge – Cuimsiú
(Treoir 85/374 ón gComhairle, Airteagail 1(1) agus 3(1))
(féach míreanna 31-37, 39-48 agus an chuid oibríochtúil)
Résumé
Agus tarchur chun réamhrialú á éisteacht aici ón Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach, an Iodáil), rialaíonn an Chúirt Bhreithiúnais maidir le léiriú an choincheapa ‘táirgeoir’, agus go háirithe maidir le ‘duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’, de réir bhrí Threoir 85/374 (
1
). Dá bhrí sin, measann sé go gcumhdaítear leis an gcoincheap deireanach sin soláthróir feithicle i gcás nach bhfuil a ainm, a thrádmharc nó a shainchomhartha eile greamaithe go fisiciúil den táirge sin, ach go bhfuil marc na feithicle, arna ghreamú uirthi ag an táirgeoir, ag teacht, ar an gcéad dul síos, le hainm an tsoláthraí nó le gné shainiúil de agus, ar an dara dul síos, le hainm an táirgeora. Dá bhrí sin, tabhaíonn sé dliteanas as lochtanna san fheithicil.
An 4 Iúil 2001, cheannaigh ZP mótarfheithicil Ford (‘an fheithicil atá i gceist’) ó Stracciari, déileálaí de chuid an bhranda sin atá bunaithe san Iodáil. Soláthraíodh an fheithicil atá i gceist, arna táirgeadh ag Ford WAG, cuideachta atá bunaithe sa Ghearmáin, do Stracciari trí Ford Italia, a dháileann san Iodáil na feithiclí a tháirgeann Ford WAG.
An 27 Nollaig 2001, bhí ZP páirteach i dtimpiste tráchta bóthair nár oibrigh mála aeir a raibh an fheithicil i gceist feistithe air.
An 8 Eanáir 2004, thug ZP caingean os comhair Tribunale di Bologna (an Chúirt Dúiche, Bologna, an Iodáil) i gcoinne Stracciari agus Ford Italia ag iarraidh ordú go n-ordófaí dóibh cúiteamh a íoc as an damáiste a mheas sé a d’fhulaing sé mar thoradh ar an locht san fheithicil atá i gceist. Chinn an chúirt sin go dtabhódh Ford Italia dliteanas neamhchonarthach toisc nár mhonaraigh sé an mála aeir a d’fheistigh an fheithicil i gceist.
Dhiúltaigh an Corte d’appello di Bologna (Cúirt Achomhairc Bologna an Iodáil) don achomharc a rinne Ford Italia i gcoinne an chinnidh sin, lenar deimhníodh dliteanas Ford Italia, ar an gcaoi chéanna leis an dliteanas atá ar an táirgeoir.
Rinne Ford Italia achomharc ar phointe dlí i gcoinne an bhreithiúnais sin chuig an gcúirt a rinne an tarchur, ag cáineadh an réitigh a ghlac an chúirt sin i gcás inchomparáide, inar leathnaíodh dliteanas Ford WAG, mar tháirgeoir, chuig Ford Italia.
Tá amhras ar an gcúirt maidir le raon feidhme beacht na habairte ‘trína hainm féin a ghreamú’ in Airteagal 3(1) de Threoir 85/374. Go bunúsach, fiafraíonn sí an bhfuil leathnú dhliteanas an táirgeora chuig an soláthróir teoranta dá bhrí sin don chás ina ngreamaíonn an soláthróir a ainm, a thrádmharc nó sainchomhartha eile den táirge go hábhartha, d’fhonn teacht i dtír ar mhearbhall idir a chéannacht agus céannacht an táirgeora, nó an bhfuil feidhm ag an leathnú sin freisin i gcás nach bhfuil ach comhtharlú sna sonraí sainaitheantais, mar a bheadh anseo.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
Ar an gcéad dul síos, meabhraíonn an Chúirt go saothraítear le Treoir 85/374 comhchuibhiú iomlán dliteanais i leith táirgí lochtacha. Dá réir sin, ní mór a mheas gur liosta uileghabhálach é liosta na ndaoine a bhfuil tomhaltóir i dteideal caingean a thionscnamh ina gcoinne faoin gcóras dliteanais i leith táirgí lochtacha (
2
).
Cé gur roghnaigh reachtas an Aontais, faoi Airteagal 1 de Threoir 85/374, dliteanas a chur i leith an táirgeora, i bprionsabal, as damáiste a rinne a tháirgí lochtacha, ainmnítear in Airteagal 3 den Treoir sin, i measc na dtrádálaithe a ghlac páirt i bpróisis mhonaraíochta agus mhargaíochta an táirge atá i gceist, na trádálaithe sin a bhféadfadh sé go gceanglófaí orthu freisin an dliteanas sin a ghlacadh. Áirítear ar na gairmithe sin, ar thaobh amháin, an duine atá páirteach go páirteach ar a laghad i bpróiseas monaraíochta an táirge lena mbaineann agus, ar an taobh eile, an duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir trína ainm, a thrádmharc nó sainchomhartha eile a ghreamú den táirge sin (
3
). Dá bhrí sin, féadfar teacht ar an gconclúid nach gá do dhuine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir i bpróiseas táirgthe an táirge a bheith rannpháirteach chun go n-aicmeofaí an duine sin mar ‘tháirgeoir’. Féadfaidh Ford Italia, nach monaraíonn feithiclí ach a cheannaíonn iad ó mhonaróir na bhfeithiclí sin chun iad a dháileadh i mBallstát eile, teacht faoin aicmiú céanna sin má chuir sé é féin i láthair mar ‘tháirgeoir’ trína ainm, a thrádmharc nó sainmharc eile a ghreamú den fheithicil atá i gceist. Tríd an ngreamú sin, tugann an duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir le tuiscint go bhfuil baint aige leis an bpróiseas táirgthe nó go nglacann sé freagracht as.
Ar an dara dul síos, cuireann an Chúirt in iúl ar dtús nár ghreamaigh Ford Italia, mar dháileoir táirge lochtach, a ainm, a thrádmharc nó aon sainchomhartha eile den táirge sin go hábhartha. I bhfianaise an tsoiléirithe sin, scrúdaíonn sé an cheist an leor an marc ‘Ford’, a greamaíodh le linn phróiseas monaraíochta na feithicle atá i gceist agus a chomhfhreagraíonn d’ainm mhonaróir na feithicle sin, chun go n-aicmeofaí an dáileoir sin mar ‘dhuine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’, faoi Airteagal 3(1) de Threoir 85/374.
Ar thaobh amháin, deir an Chúirt, i gcás ina soláthraíonn duine táirge, nach mbaineann sé le hábhar an bhfuil a ainm, a thrádmharc nó comhartha idirdhealaitheach eile greamaithe go fisiciúil aige féin ar an táirge sin nó an bhfuil an ráiteas a ghreamaigh an monaróir air agus a fhreagraíonn d’ainm an mhonaróra ina ainm. Sa dá chás sin, úsáideann an soláthróir an chomhtharlú idir an téarma atá i gceist agus ainm a chuideachta féin chun é féin a chur i láthair an tomhaltóra mar thomhaltóir atá freagrach as cáilíocht an táirge agus chun muinín an tomhaltóra sin a thabhairt atá inchomparáide leis an muinín a bheadh aige dá ndíolfadh a tháirgeoir an táirge go díreach. Sa dá chás, ní mór an duine sin a mheas mar dhuine ‘a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’ de réir bhrí Airteagal 3(1) de Threoir 85/374.
Ar an dara dul síos, cuireann an Chúirt in iúl, i bhfianaise Airteagal 3(1) de Threoir 85/374 agus an chuspóra a shaothraítear leis an Treoir sin, nach féidir leis an gcoincheap ‘duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’ tagairt go heisiach do dhuine a ghreamaigh a ainm, a thrádmharc nó aon sainchomhartha eile go hábhartha don táirge. Dá gcomhaontófaí a mhalairt, chuirfí srian ar raon feidhme an choincheapa ‘táirgeoir’, ar roghnaigh reachtas an Aontais brí leathan a thabhairt dó, agus dá bhrí sin an bonn a bhaint de chosaint tomhaltóirí, nach mór dóibh a bheith in ann a roghnú go saor cúiteamh iomlán a éileamh as an damáiste a d’fhulaing sé ón táirgeoir nó ón duine a chuireann é féin i láthair mar sin. Go háirithe, cuireann soláthróir táirge ‘é féin i láthair mar tháirgeoir’ i gcás ina bhfuil ainm an tsoláthróra sin nó gné shainiúil de ag teacht le hainm an mhonaróra, ar an gcéad dul síos, agus, ar an dara dul síos, le hainm, trádmharc nó sainchomhartha eile atá greamaithe den táirge ag an táirgeoir sin.
Dá réir sin, tagann an Chúirt ar an gconclúid, faoi Airteagal 3(1) de Threoir 85/374, nach mór soláthróir táirge lochtaigh a mheas mar ‘dhuine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir’ an táirge sin i gcás nár ghreamaigh an soláthróir sin a ainm, a thrádmharc nó a shainchomhartha eile go hábhartha den táirge sin, ach go bhfuil an trádmharc atá greamaithe ag an táirgeoir de ag teacht, ar an gcéad dul síos, le hainm an tsoláthróra sin nó gné shainiúil de agus, ar an dara dul síos, le hainm an táirgeora.
(
1
)	Airteagal 3(1) de Threoir 85/374/CEE ón gComhairle an 25 Iúil 1985 maidir le comhfhogasú fhorálacha reachtaíochta, rialúcháin agus riaracháin na mBallstát a bhaineann le dliteanas i leith táirgí lochtacha (IO 1985 L 210, lch. 29). Faoin bhforáil sin, ‘ciallaíonn an téarma ‘táirgeoir’ monaróir táirge chríochnaithe, táirgeoir amhábhair nó monaróir comhpháirte, agus aon duine a chuireann é féin i láthair mar tháirgeoir trína ainm, a thrádmharc nó aon sainchomhartha eile a ghreamú den táirge’.
(
2
)	Airteagail 1 agus 3 de Threoir 85/374.
(
3
)	Airteagal 3(1) de Threoir 85/374.