61992CJ0008_EL
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Διάδικοι
Στην υπόθεση C-8/92,
που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Finanzgericht Hamburg προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την οποία ζητείται, στο πλαίσιο της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ
General Milk Products GmbH
και
Hauptzollamt Hamburg-Jonas,
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία των συνδυασμένων διατάξεων του κανονισμού (ΕΟΚ) 900/84 της Επιτροπής, της 31ης Μαρτίου 1984, περί καθορισμού των νομισματικών εξισωτικών ποσών, καθώς και ορισμένων συντελεστών και τιμών αναγκαίων για την εφαρμογή τους (ΕΕ L 92, σ. 2), και του κανονισμού (ΕΟΚ) 1371/81 της Επιτροπής, της 19ης Μαΐου 1981, περί λεπτομερειών διοικητικής εφαρμογής των νομισματικών εξισωτικών ποσών (ΕΕ L 138, σ. 1),
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
συγκείμενο από τους Zuleeg, πρόεδρο τμήματος, J. C. Moitinho de Almeida και F. Grevisse, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: M. Darmon
γραμματέας: D. Louterman-Hubeau, κυρία υπάλληλος διοικήσεως,
λαμβάνοντας υπόψη τις γραπτές παρατηρήσεις που κατέθεσαν:
* η προσφεύγουσα στην κύρια δίκη, εκπροσωπούμενη από τον δικηγόρο Αμβούργου Dr Klaus Landry,
* η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον νομικό σύμβουλο Dierk Booss,
έχοντας υπόψη την έκθεση τoυ εισηγητή δικαστή,
αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 19ης Ιανουαρίου 1993,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με διάταξη της 8ης Αυγούστου 1991, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 8 Ιανουαρίου 1992, το Finanzgericht Hamburg υπέβαλε, κατ' εφαρμογή του άρθρου 177 της Συνθήκης της ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως προς την ερμηνεία των συνδυασμένων διατάξεων του κανονισμού (ΕΟΚ) 900/84 της Επιτροπής, της 31ης Μαρτίου 1984, περί καθορισμού των νομισματικών εξισωτικών ποσών, καθώς και ορισμένων συντελεστών και τιμών αναγκαίων για την εφαρμογή τους (ΕΕ L 92, σ. 2), και του κανονισμού (ΕΟΚ) 1371/81 της Επιτροπής, της 19ης Μαΐου 1981, περί λεπτομερειών διοικητικής εφαρμογής των νομισματικών εξισωτικών ποσών (ΕΕ L 138, σ. 1).
2 Το ερώτημα αυτό ανέκυψε στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ της εταιρίας General Milk Products GmbH και του Hauptzollamt Hamburg-Jonas σχετικά με τη μη εφαρμογή νομισματικών εξισωτικών ποσών (στο εξής: ΝΕΠ) κατά την εξαγωγή.
3 Η εταιρία General Milk Products GmbH (στο εξής: εταιρία), η οποία εμπορεύεται στην Ευρώπη γαλακτοκομικά προϊόντα της Νew Zealand Dairy Board, της οποίας είναι θυγατρική, εισήγαγε το 1984 στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας πολλές παρτίδες τυριού cheddar προελεύσεως Νέας Ζηλανδίας με σκοπό την εν μέρει διάθεσή τους στο κράτος εισαγωγής και την εν μέρει επανεξαγωγή τους προς άλλα ευρωπαϊκά κράτη.
4 Μέχρι τις 16 Δεκεμβρίου 1984, ημερομηνία ενάρξεως της ισχύος των τροποποιήσεων του διακανονισμού συντονισμένης πειθαρχίας μεταξύ της Νέας Ζηλανδίας και της Κοινότητας, της σχετικής με τα τυριά, και των κατά συνέπεια τροποποιήσεων των κοινοτικών κανονισμών των σχετικών με τον υπολογισμό των εισφορών και τον καθορισμό των ΝΕΠ στον τομέα του γάλακτος και των γαλακτοκομικών προϊόντων, η εταιρία επωφελείτο της εφαρμογής ΝΕΠ κατά την επανεξαγωγή νεοζηλανδικού cheddar από την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας προς τα λοιπά κράτη μέλη της Κοινότητας.
5 Μετά, όμως, την ημερομηνία αυτή δεν μπόρεσε να εισπράξει ΝΕΠ κατά την άμεση επανεξαγωγή προς την Δανία και την Γαλλία χαρτοκιβωτίων cheddar που αποτελούσαν τμήμα παρτίδας η οποία εισήχθη στις 18 Δεκεμβρίου 1984, από τη Νέα Ζηλανδία στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας.
6 Θεωρώντας ότι οι τροποποιήσεις του διακανονισμού μεταξύ Νέας Ζηλανδίας και Κοινότητας και των κοινοτικών κανονισμών δεν μπορούσαν να της στερήσουν το όφελος αυτών των ΝΕΠ κατά την εξαγωγή, η εταιρία αμφισβήτησε ενώπιον του Hauptzollamt Hamburg-Jonas την απόρριψη της αιτήσεώς της για τη χορήγηση ΝΕΠ και προσέφυγε στο Finanzgericht Hamburg προς επίλυση της διαφοράς της με τον εν λόγω οργανισμό.
7 Το Finanzgericht Hamburg, κρίνοντας ότι η επίλυση της διαφοράς εξαρτάται από την ερμηνεία της σχετικής κοινοτικής κανονιστικής ρυθμίσεως, ανέστειλε την διαδικασία και υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα :
"Έχουν οι συνδυασμένες διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) 900/84 και του κανονισμού (ΕΟΚ) 1371/81 την έννοια ότι δεν εφαρμόζονται θετικά νομισματικά εξισωτικά ποσά επί των εξαγωγών νεοζηλανδικού τυριού cheddar, όταν το εμπόρευμα εισήχθη στο κράτος μέλος εξαγωγής χωρίς καταβολή αρνητικού εξισωτικού ποσού ή υπαγωγή του σε ρύθμιση περί ελαχίστης τιμής;"
8 Στην έκθεση ακροατηρίου αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της κύριας δίκης, η εξέλιξη της διαδικασίας και οι γραπτές παρατηρήσεις που κατατέθηκαν στο Δικαστήριο. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
9 Σύμφωνα με τον διακανονισμό συντονισμένης πειθαρχίας μεταξύ της Νέας Ζηλανδίας και της Κοινότητας, της σχετικής με τα τυριά, η οποία εγκρίθηκε με την απόφαση 80/272/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 10ης Δεκεμβρίου 1979, περί συνάψεως των διμερών συμφωνιών που προκύπτουν από τις εμπορικές διαπραγματεύσεις των ετών 1973-1979 (ΕΕ ειδ. έκδ. 11/019, σ. 132), η εισαγωγή cheddar υπόκειτο, πριν από τις τροποποιήσεις αυτού του διακανονισμού που έγιναν περί το τέλος του έτους 1984, σε σύστημα ελάχιστης τιμής και ποσοστώσεως. Εξάλλου, κατά το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΟΚ) 1767/82 της Επιτροπής, της 1ης Ιουλίου 1982, περί καθορισμού των λεπτομερειών εφαρμογής των ειδικών εισφορών κατά την εισαγωγή ορισμένων γαλακτοκομικών προϊόντων (ΕΕ L 196, σ. 1), και την υποσημείωση της σελίδας 12 του παραρτήματος Ι, μέρος 5, του προαναφερθέντος κανονισμού 900/84, δεν εφαρμόζονται ΝΕΠ στην περίπτωση αυτής της εισαγωγής.
10 Αντιθέτως, σε περίπτωση επανεξαγωγής των τυριών προς άλλα κράτη μέλη μπορούσαν να εφαρμοστούν ΝΕΠ, πριν από τις 16 Δεκεμβρίου 1984, δυνάμει των συνδυασμένων διατάξεων του άρθρου 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) 974/71 του Συμβουλίου, της 12ης Μαΐου 1971, περί ορισμένων μέτρων συγκυριακής πολιτικής που πρέπει να ληφθούν στον γεωργικό τομέα σαν συνέπεια της προσωρινής διευρύνσεως των περιθωρίων διακυμάνσεως των νομισμάτων ορισμένων κρατών μελών (ΕΕ ειδ. έκδ. 03/006, σ. 192), του άρθρου 2 του προαναφερθέντος κανονισμού 1371/81 και του άρθρου 1 του προαναφερθέντος κανονισμού 900/84. Πράγματι, το επίμαχο τυρί cheddar περιλαμβάνεται, κατά το παράρτημα Ι, μέρος 5, του τελευταίου κανονισμού, στα προϊόντα που εμπίπτουν στον αριθμό 04.04 Ε Ι β 1 του κοινού δασμολογίου. Παραπλεύρως αυτού του αριθμού του δασμολογίου αναφέρεται το ποσόν που πρέπει να εισπράττεται κατά την εισαγωγή στην Γερμανία ή που πρέπει να χορηγείται κατά την εξαγωγή από την Γερμανία, με παραπομπή σε δύο υποσημειώσεις. Η μία, η υπ' αριθ. 5, αποκλείει απλώς τη χορήγηση ΝΕΠ εξαγωγής για "τα τυριά χαμηλής αξίας", η τιμή των οποίων δεν υπερβαίνει τα 140 ECU ανά 100 χιλιόγραμμα. Η άλλη, η υπ' αριθ. 12, διευκρινίζει, όπως τονίστηκε και στο προηγούμενο σημείο, ότι δεν εφαρμόζονται ΝΕΠ επί ορισμένων εισαγομένων τυριών, στα οποία περιλαμβάνεται το cheddar.
11 Οι τροποποιήσεις του διακανονισμού μεταξύ της Νέας Ζηλανδίας και της Κοινότητας εγκρίθηκαν με την απόφαση 84/561/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 22ας Νοεμβρίου 1984, για τη σύναψη της συμφωνίας υπό μορφή ανταλλαγής επιστολών μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της Κυβέρνησης της Νέας Ζηλανδίας για την τροποποίηση του διακανονισμού συντονισμένης πειθαρχίας μεταξύ της Νέας Ζηλανδίας και της Κοινότητας όσον αφορά το τυρί (ΕΕ L 308, σ. 59). Οι τροποποιήσεις συνίσταντο κυρίως στην αναστολή του συστήματος ελάχιστης τιμής, ενώ η ποσόστωση ήταν το μόνο στοιχείο της ρυθμίσεως που διατηρήθηκε. Προς εκπλήρωση των νέων υποχρεώσεων που ανέλαβε έτσι η Κοινότητα, ο κανονισμός (ΕΟΚ) 3340/84 του Συμβουλίου, της 28ης Νοεμβρίου 1984, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) 2915/79 όσον αφορά την εφαρμογή του νέου καθεστώτος κατά την εισαγωγή ορισμένων τυριών προέλευσης Αυστραλίας και Νέας Ζηλανδίας (ΕΕ L 312, σ. 5), απάλειψε από την περιγραφή των οικείων εμπορευμάτων οποιαδήποτε αναφορά σε ελάχιστη ελεύθερη τιμή στα σύνορα.
12 Το αιτούν δικαστήριο ερωτά το Δικαστήριο αν αυτή η αναστολή του συστήματος ελάχιστης τιμής είχε ως συνέπεια, δεδομένης της μη εφαρμογής ΝΕΠ κατά την εισαγωγή νεοζηλανδικού cheddar σε κράτος μέλος της Κοινότητας, την μη εφαρμογή ΝΕΠ κατά την εξαγωγή αυτού του προϊόντος από το κράτος εισαγωγής προς άλλα κράτη μέλη της Κοινότητας.
13 Η προσφεύγουσα στην κύρια δίκη εταιρία και η Επιτροπή υποστηρίζουν ότι, εν όψει των εφαρμοστέων διατάξεων της κοινοτικής νομοθεσίας, μπορεί, σε παρόμοιες περιπτώσεις, να εξακολουθήσει η εφαρμογή ΝΕΠ κατά την επανεξαγωγή του εν λόγω τυριού, εκτός αν αποδειχθεί η ύπαρξη πλασματικών εμπορικών πράξεων συναπτομένων με αποκλειστικό σκοπό την καταχρηστική εκμετάλλευση του συστήματος ΝΕΠ.
14 Οι παρατηρήσεις αυτές είναι βάσιμες.
15 Όπως τονίστηκε στην σκέψη 10 της παρούσας απόφασης, οι ισχύουσες πριν από την αναστολή του συστήματος ελάχιστης τιμής διατάξεις παρείχαν τη δυνατότητα εφαρμογής ΝΕΠ εξαγωγής, βάσει των συνδυασμένων διατάξεων των προαναφερθέντων κανονισμών 974/71, 1371/81 και 900/84. Με μόνη εξαίρεση την περίπτωση των "τυριών χαμηλής αξίας", καμία ειδική διάταξη προκύπτουσα από τους εν λόγω κανονισμούς δεν απέκλειε, πράγματι, τη χορήγηση ΝΕΠ εξαγωγής.
16 Η αναστολή του συστήματος ελάχιστης τιμής εκφράζει απλώς την οικονομική εκτίμηση της Επιτροπής ως προς το συμβιβαστό της τιμής των νεοζηλανδικών τυριών με την τιμή των τυριών της κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα του γάλακτος και των γαλακτοκομικών προϊόντων. Αυτή καθεαυτή δεν επηρεάζει άμεσα και αναγκαστικά τη χορήγηση ΝΕΠ εξαγωγής, σκοπός της οποίας ήταν η εξουδετέρωση των συνεπειών που μπορεί να έχουν επί της εμπορίας γεωργικών προϊόντων της Κοινότητας οι διακυμάνσεις των εθνικών νομισμάτων.
17 Το συμπέρασμα αυτό, ότι δηλαδή τα ΝΕΠ εξαγωγής επί του cheddar διατηρήθηκαν και μετά τις 16 Δεκεμβρίου 1984, επιβεβαιώνεται από ορισμένες ειδικές διατάξεις.
18 Αφενός, ο κανονισμός (ΕΟΚ) 3522/84 της Επιτροπής, της 14ης Δεκεμβρίου 1984, για την τροποποίηση του κανονισμού 900/84 όσον αφορά την μη εφαρμογή των ΝΕΠ για ορισμένα εισαγόμενα τυριά προελεύσεως Αυστραλίας και Νέας Ζηλανδίας (ΕΕ L 328, σ. 18), τροποποίησε απλώς την υποσημείωση της σελίδας 12 του παραρτήματος Ι, μέρος 5, του εν λόγω κανονισμού, προκειμένου να την προσαρμόσει στη νέα κατάσταση που προέκυψε από την αναστολή του συστήματος ελάχιστης τιμής. Η τροποποιημένη υποσημείωση, η οποία διατηρεί τον κανόνα της μη εφαρμογής ΝΕΠ για ορισμένα εισαγόμενα τυριά, δεν περιλαμβάνει, όπως εξάλλου και πριν τροποποιηθεί, καμία διάταξη σχετική με την επανεξαγωγή των τυριών αυτών εντός της Κοινότητας. Δεν συνεπάγεται επομένως, την απαγόρευση χορηγήσεως ΝΕΠ εξαγωγής, δυνατότητα που προκύπτει από τις συνδυασμένες διατάξεις των προγενεστέρων κανονισμών.
19 Αφετέρου, πρέπει να τονιστεί ότι, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 611/88 της Επιτροπής, της 4ης Μαρτίου 1988, για την τροποποίηση των κανονισμών 1767/82 και 3938/87, όσον αφορά την μη εφαρμογή των νομισματικών εξισωτικών ποσών για ορισμένα τυριά που εισάγονται με ειδικούς όρους (ΕΕ L 60, σ. 19), το άρθρο 8 του προαναφερθέντος κανονισμού 1767/82, το οποίο δεν αφορά πλέον το cheddar της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας, αναφέρει ρητώς, για άλλα προϊόντα, την μη χορήγηση ΝΕΠ για την αποστολή ή την επανεξαγωγή προς άλλο κράτος μέλος. Η ρητή αυτή διάταξη μπορεί να ερμηνευθεί ως αναγνώριση της εφαρμογής ΝΕΠ εξαγωγής για τα τυριά που δεν αναφέρονται.
20 Συνεπώς, τίποτα δεν αποκλείει την εφαρμογή θετικών ΝΕΠ κατά την εξαγωγή νεοζηλανδικού τυριού cheddar, το οποίο εισήχθη χωρίς να εφαρμοσθεί το σύστημα ελάχιστης τιμής ούτε να επιβληθούν αρνητικά ΝΕΠ κατά την εισαγωγή.
21 Όπως τονίζει η προσφεύγουσα της κύριας δίκης και η Επιτροπή, αντίθετο συμπέρασμα θα μπορούσε να συναχθεί μόνο εφόσον αποδεικνυόταν ότι η εισαγωγή και επανεξαγωγή των τυριών αυτών δεν πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο φυσιολογικών εμπορικών ανταλλαγών, αλλά με μοναδικό σκοπό την καταχρηστική εκμετάλλευση του συστήματος χορηγήσεως ΝΕΠ (βλέπε, κατ' αναλογία, απόφαση της 27ης Οκτωβρίου 1981, 250/80, Toepfer, Συλλογή 1981, σ. 2465). Η απαιτούμενη εκτίμηση πραγματικών στοιχείων προκειμένου να εξακριβωθεί η αληθής φύση των εμπορικών αυτών πράξεων απόκειται στην αρμοδιότητα του αιτούντος δικαστηρίου.
22 Συνεπώς, στο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δωθεί η απάντηση ότι οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) 900/84 της Επιτροπής, της 31 Μαρτίου 1984, περί καθορισμού των νομισματικών εξισωτικών ποσών, καθώς και ορισμένων συντελεστών και τιμών αναγκαίων για την εφαρμογή τους, και του κανονισμού (ΕΟΚ) 1371/81, της Επιτροπής, της 19ης Μαΐου 1981, περι λεπτομερειών διοικητικής εφαρμογής των νομισματικών εξισωτικών ποσών, έχουν την έννοια ότι μπορούν να επιβληθούν θετικά νομισματικά εξισωτικά ποσά κατά την εξαγωγή νεοζηλανδικού τυριού cheddar, όταν το εν λόγω προϊόν εισήχθη χωρίς να επιβληθούν αρνητικά εξισωτικά ποσά και χωρίς να υπαχθεί σε ρύθμιση περί ελαχίστης τιμής, εκτός εάν αποδειχθεί ότι η εισαγωγή και εξαγωγή πραγματοποιήθηκαν με μοναδικό σκοπό την καταχρηστική εκμετάλλευση της ανωτέρω ρυθμίσεως.
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
23 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, η οποία κατέθεσε παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
κρίνοντας επί του ερωτήματος που του υπέβαλε με Διάταξη της 8ης Αυγούστου 1991 το Finanzgericht Hamburg, αποφαίνεται:
Οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) 900/84 της Επιτροπής, της 31 Μαρτίου 1984, περί καθορισμού των νομισματικών εξισωτικών ποσών, καθώς και ορισμένων συντελεστών και τιμών αναγκαίων για την εφαρμογή τους, και του κανονισμού (ΕΟΚ) 1371/81 της Επιτροπής, της 19ης Μαΐου 1981, περί λεπτομερειών διοικητικής εφαρμογής των νομισματικών εξισωτικών ποσών, έχουν την έννοια ότι μπορούν να επιβληθούν θετικά νομισματικά εξισωτικά ποσά κατά την εξαγωγή νεοζηλανδικού τυριού cheddar, όταν το εν λόγω προϊόν εισήχθη χωρίς να επιβληθούν αρνητικά εξισωτικά ποσά και χωρίς να υπαχθεί σε ρύθμιση περί ελαχίστης τιμής, εκτός εάν αποδειχθεί ότι η εισαγωγή και εξαγωγή πραγματοποιήθηκαν με μοναδικό σκοπό την καταχρηστική εκμετάλλευση της ανωτέρω ρυθμίσεως.