WYROK SĄDU DO SPRAW SŁUŻBY PUBLICZNEJ
(pierwsza izba)
z dnia 10 marca 2009 r.
Sprawa F-106/07
Stavros Giaprakis
przeciwko
Komitetowi Regionów Unii Europejskiej
Służba publiczna – Urzędnicy – Wynagrodzenie – Przelew części wynagrodzenia poza państwo zatrudnienia – Artykuł 17 ust. 2 lit. b) załącznika VII do dawnego regulaminu pracowniczego – Konto oszczędnościowe na cele mieszkaniowe – Zwrot nadpłaconych kwot – Przesłanki – Przelewy pozbawione podstawy prawnej – Oczywista niezgodność z przepisami
Przedmiot: Skarga wniesiona na podstawie art. 236 WE i 152 EWEA, w której S. Giaprakis żąda, po pierwsze, stwierdzenia nieważności decyzji
Komitetu Regionów z dnia 21 listopada 2006 r. mającej na celu odzyskanie, na podstawie art. 85 regulaminu pracowniczego, kwot
wypłaconych mu z tytułu współczynnika korygującego stosowanego do części jego wynagrodzenia przelewanej do Francji w okresie
od kwietnia 2004 r. do czerwca 2005 r., wynoszących w sumie 1 246,06 EUR, po drugie, zasądzenia od Komitetu Regionów zwrotu
kwoty 1 246,06 EUR potrąconej z jego wynagrodzenia, a wreszcie, zasądzenia kwoty 1000 EUR tytułem zadośćuczynienia za krzywdę
spowodowaną ww. decyzją z dnia 21 listopada 2006 r.
Orzeczenie: Stwierdza się nieważność decyzji Komitetu Regionów z dnia 21 listopada 2006 r. nakazującej odzyskanie kwot wynikających z zastosowania
współczynnika korygującego do części wynagrodzenia skarżącego przelewanej do Francji w okresie od kwietnia 2004 r. do czerwca
2005 r., wynoszących w sumie 1 246,06 EUR. Zasądza się od Komitetu Regionów na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kwotę 1 246,06 EUR,
powiększoną o odsetki za zwłokę naliczane od dnia wyegzekwowania przez Komitet zwrotu do dnia rzeczywistej zapłaty, według
stopy ustalonej przez Europejski Bank Centralny dla głównych operacji refinansowania dla okresu odniesienia, podwyższonej
o dwa punkty. W pozostałym zakresie skarga zostaje oddalona. Komitet Regionów pokrywa całość kosztów postępowania.
Streszczenie
1.      Urzędnicy – Skarga – Akt niekorzystny – Pojęcie – Pismo administracji informujące zainteresowanego o zamiarze wyegzekwowania
zwrotu nadpłaconych kwot w razie braku przedstawienia przez niego zadowalającego wyjaśnienia lub dodatkowego dokumentu potwierdzającego
(regulamin pracowniczy, art. 90, 91)
2.      Urzędnicy – Zwrot nadpłaconych kwot – Przesłanki – Oczywista nieprawidłowość wypłaty – Świadomość po stronie zainteresowanego
– Przelew części wynagrodzenia urzędnika poza państwo zatrudnienia w celu zasilenia konta oszczędnościowego na cele mieszkaniowe
(regulamin pracowniczy, art. 85; załącznik VII, art. 17 ust. 2)
3.      Urzędnicy – Skarga – Nieograniczone prawo orzekania – Naprawienie szkody materialnej poniesionej przez urzędnika powstałej
na skutek niezgodnego z prawem wyegzekwowania zwrotu sumy pieniężnej
(regulamin pracowniczy, art. 91 ust. 1)
1.      Pismo administracji informujące urzędnika o zamiarze wyegzekwowania zwrotu pewnych nadpłaconych kwot – w razie braku przedstawienia
przez niego zadowalającego wyjaśnienia lub dodatkowego dokumentu potwierdzającego – w którym nie podano ani wysokości ewentualnego
zwrotu, ani formy jego wyegzekwowania – nie może zostać uznane za akt niekorzystny dla urzędnika, ponieważ nie wpływa bezpośrednio
i natychmiastowo na jego interesy, zmieniając w istotny sposób jego sytuację prawną, ani też nie oznacza zajęcia ostatecznego
stanowiska przez administrację. Ponadto tego rodzaju pismo w ogóle nie umożliwia zainteresowanemu oceny, czy powinien zakwestionować
omawiany akt w drodze zażalenia na podstawie art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego.
(zob. pkt 45, 46)
2.      Z art. 85 regulaminu pracowniczego wynika, że zwrot nadpłaconych kwot uzależniony jest od spełnienia dwóch kumulatywnych przesłanek:
pierwszej, polegającej na braku podstawy prawnej wypłaty kwoty, do której odzyskania dąży administracja, oraz drugiej, polegającej
na istnieniu po stronie urzędnika świadomości braku podstawy prawnej lub ustaleniu, że brak tej podstawy był na tyle oczywisty,
że urzędnik ten musiał być go świadomy.
Nawet przy założeniu, że art. 17 ust. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, w brzmieniu sprzed wejścia w życie rozporządzenia
nr 723/2004 zmieniającego regulamin pracowniczy urzędników i warunki zatrudnienia innych pracowników, dający urzędnikowi możliwość
zlecenia przelewu części swojego wynagrodzenia poza państwo zatrudnienia na pokrycie wydatków wynikających w szczególności
z wykazanych regularnych zobowiązań poza granicami państwa, w którym ma siedzibę zatrudniająca go instytucja lub w którym
urzędnik wykonuje swoje obowiązki, nie znajduje zastosowania w przypadku, gdy przelew przeznaczony jest na zasilanie rachunku
oszczędnościowego na cele mieszkaniowe, uznawany za taki w prawie państwa członkowskiego, to brak podstawy prawnej tego rodzaju
przelewu nie jest na tyle oczywisty, by dany urzędnik nie mógł nie zdać sobie z niego sprawy, zwłaszcza gdy brzmienie właściwych
przepisów nie pozwala udzielić jasnej i jednoznacznej odpowiedzi na pytanie o zastosowanie tego przepisu do tego rodzaju przelewu,
a zachowanie właściwych służb pozwoliło zainteresowanemu rozsądnie zakładać, że przychylają się one do interpretacji na rzecz
zastosowania tego przepisu w tym przypadku.
(zob. pkt 58, 68, 69, 72, 74)
3.      Wspólnotowy sąd do spraw służby publicznej, któremu przysługuje nieograniczone prawo orzekania w sprawach o charakterze majątkowym,
jest władny zasądzić na rzecz skarżącego, tytułem naprawienia szkody materialnej, zwrot niesłusznie odzyskanej przez administrację
kwoty, powiększonej o odsetki za zwłokę, naliczane od dnia wyegzekwowania zwrotu przez administrację do dnia rzeczywistej
zapłaty.
(zob. pkt 81, 82)
Odesłanie:
Sąd Pierwszej Instancji: sprawa T‑29/01 Puente Martín przeciwko Komisji, 18 września 2002 r., RecFP s. I‑A‑157, II‑833, pkt 88;
sprawa T‑22/01 Efthymiou przeciwko Komisji, 9 lipca 2003 r., RecFP s. I‑A‑177, II‑891, pkt 45
Sąd do spraw Służby Publicznej: sprawa F‑126/05 Borbély przeciwko Komisji, 16 stycznia 2007 r., Zb.Orz.SP s. I‑A-1-0000, II‑A-1-0000,
pkt 73