KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
WATHELET
ippreżentati fit-12 ta’ Frar 2014 (1)
Kawża C-408/12 P
YKK Corporation,
YKK Holding Europe BV,
YKK Stocko Fasteners GmbH
vs
Il-Kummissjoni Ewropea
“Appell — Akkordji — Swieq taż-żippijiet u tipi oħra ta’ qafliet, kif ukoll magni li jwaħħlu — Responsabbiltajiet suċċessivi — Limitu legali tal-multa — Regolament (KE) Nru 1/2003 — Artikolu 23(2) — Kunċett ta’ ‘impriża’ — Responsabbiltà personali — Prinċipju ta’ proporzjonalità — Multiplikatur ta’ dissważjoni”
1.        F’dan l-appell, YKK Corp., YKK Holding Europe BV (iktar ’il quddiem “YKK Holding”) u YKK Stocko Fasteners GmbH (iktar ’il quddiem “YKK Stocko”) jitolbu l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tas-27 ta’ Ġunju 2012 (2). Din tal-aħħar ċaħdet ir-rikors tagħhom intiż sabiex jinkiseb, prinċipalment l-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2007) 4257 finali (3), sa fejn kienet tikkonċernahom, kif ukoll, sussidjarjament, l-annullament jew it-tnaqqis tal-ammont tal-multa li ġiet imposta fuqhom permezz ta’ din id-deċiżjoni.
2.        L-appell iqajjem kwistjonijiet importanti ta’ dritt tal-kompetizzjoni tal-Unjoni Ewropea li għadhom ma ġewx deċiżi mill-Qorti tal-Ġustizzja, jiġifieri, minn naħa, id-determinazzjoni tal-limitu massimu legali tal-multa, fis-sens tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament (KE) Nru 1/2003 (4), fil-kuntest ta’ responsabbiltajiet suċċessivi fil-kuntest tal-istess akkordju, u iktar preċiżament meta entità li tipparteċipa fil-ksur tgħaddi taħt il-kontroll ta’ impriża oħra matul it-tul tal-akkordju u, min-naħa l-oħra, l-applikazzjoni ta’ multiplikatur ta’ dissważjoni fil-kalkolu tal-multa f’tali kuntest.
I –    Il-fatti li wasslu għall-kawża
3.        Il-fatti li wasslu għall-kawża u d-deċiżjoni kkontestata huma esposti fit-termini li ġejjin fil-punti 1 sa 20 tas-sentenza appellata:
“1      L-ewwel rikorrenti, YKK Corp, hija impriża Ġappuniża. Din hija waħda mil-leaders dinjija tas-suq taż-żippijiet, iżda topera wkoll fis-settur ta’ ‘tipi oħra ta’ qafliet’.
2      It-tieni rikorrenti, [YKK Holding] hija impriża stabbilita fil-Pajjiżi l-Baxxi. Hija għandha 24 sussidjarja [inkluża] [YKK Stocko]. Din hija 100 % sussidjarja ta’ YKK Corp. Is-sussidjarji tagħha jipproduċu buttuni u qafliet. Hija la tipproduċi, la tbiegħ u lanqas ma tqassam wieħed minn dawn il-prodotti. Din hija holding ta’ natura purament finanzjarja.
3      It-tielet rikorrenti, [YKK Stocko], li kienet Stocko Fasteners GmbH u Stocko Verschlußtechnik GmbH & Co. KG, hija kumpannija Ġermaniża stabbilita f’Wuppertal. Hija ġiet ikkostitwita fl-1901 u rreġistrata taħt l-isem ta’ YKK Stocko Fasteners f’Settembru 1995, meta YKK Holding xtrat mill-ġdid 76 % tal-ishma tagħha qabel ma akkwistat it-totalità tagħhom f’Marzu 1997.
[…]
10      Fis-16 ta’ Settembru 2004, il-Kummissjoni indirizzat dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet [iktar ’il quddiem id-‘dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet’] dwar it-‘tipi oħra ta’ qafliet’, il-magni li jwaħħlu u ż-żippijiet lill-kumpanniji Prym Fashion, William Prym, Éclair Prym, Fiocchi Prym, Fiocchi Snaps France, [YKK Stocko], YKK Holding, YKK Corp., Coats, A. Raymond, Berning & Söhne, Berning France, Scovill Fasteners Europe (li kienet Unifast), Scovill Fasteners kif ukoll il-[Fachverband Verbindungs-und Befestigungstechnik (iktar ’il quddiem il-‘VBT’)].
[…]
12      Fit-12 ta’ Novembru 2004, il-grupp Prym, filwaqt li invoka l-Avviż [tal-Kummissjoni dwar l-immunità minn multi u tnaqqis f’multi f’każijiet ta’ kartell (5)], ippreżenta, f’isem is-sussidjarji kollha tiegħu, talba għal immunità jew, sussidjarjament, tnaqqis tal-ammont tal-multi li jikkonċernaw it-‘tipi oħra ta’ qafliet’.
[…]
14       Fit-18 ta’ Frar 2005, il-grupp YKK, filwaqt li invoka l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002, ippreżenta talba għal tnaqqis tal-ammont tal-multi li jikkonċernaw it-‘tipi oħra ta’ qafliet’.
[…]
16       Il-provi prodotti insostenn tat-talbiet intiżi għall-benefiċċju tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002 tal-gruppi Prym u YKK ippermettew lill-Kummissjoni li tindirizza lill-kumpanniji kkonċernati, fis-7 ta’ Marzu 2006, komunikazzjoni tal-ilmenti komplementari (iktar ’il quddiem id-‘dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet komplementari’).
17      Din id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet komplementari, li kienet tikkonċerna t-‘tipi oħra ta’ qafliet’, il-magni li jwaħħlu u ż-żippijiet ġiet indirizzata lill-kumpanniji A. Raymond, Berning & Söhne u Berning France, Coats u Coats Deutschland u Éclair Prym, Prym Fashion, Fiocchi Prym, Scovill Fasteners Europe, Scovill Fasteners, William Prym, YKK Corp., YKK Holding u YKK Stocko […], kif ukoll għall-VBT […].
18      Id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet komplimentari kienet tirrigwarda l-istess prodotti bħal dawk tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u, meta kien hemm bżonn, kienet tikkoreġi, tippreċiża u tqassar u testendi l-ilmenti li kienu fformulati fiha […].
19      Saret seduta fil-11 ta’ Lulju 2006.
20      Wara li kkonsultat il-kumitat konsultattiv fil-qasam ta’ akkordji u ta’ pożizzjonijiet dominanti, u fid-dawl tar-rapport finali tal-uffiċjal tas-seduta, il-Kummissjoni adottat, fid-19 ta’ Settembru 2007, id-deċiżjoni [kkontestata] […].”
4.        Permezz tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkonstatat li l-appellanti kienu pparteċipaw fi tliet ksur għar-regoli tal-kompetizzjoni, jiġifieri:
–        kooperazzjoni bejn ix-xahar ta’ Mejju 1991 u x-xahar ta’ Marzu 2001, fuq is-suq tal-qafliet metalliċi u tal-plastik (“tipi oħra ta’ qafliet”) u ta’ magni li jwaħħlu fi ħdan ċirki msejħa ta’ “Bâle-Wuppertal u ta’ Amsterdam” (iktar ’il quddiem il-“kooperazzjoni BWA”). Fil-kuntest ta’ din il-kooperazzjoni, il-parteċipanti ftehmu, matul laqgħat, fuq żidiet ikkoordinati tal-prezzijiet u skambjaw informazzjoni kunfidenzjali fuq il-prezzijiet u l-implementazzjoni taż-żidiet tal-prezzijiet, fl-iskala Ġermaniża u Ewropea;
–        kooperazzjoni bejn is-sena 1999 u s-sena 2003 fis-suq tat-“tipi oħra ta’ qafliet”, li fih ipparteċipaw il-gruppi Prym u YKK (iktar ’il quddiem il-“kooperazzjoni bilaterali bejn Prym u YKK”). Dan il-ksur ikkonsista fi ftehim u prattiki miftiehma li jirrigwardaw l-iskala Ewropea u dinjija fuq it-tqassim tal-klijentela u l-iffissar tal-prezzijiet, b’mod partikolari prezzijiet minimi, medji u indikattivi u l-kontroll taż-żidiet tal-prezzijiet permezz ta’ skambji regolari u ta’ livelli u ta’ kuntatti bilaterali frekwenti, u, fl-aħħar nett;
–        kooperazzjoni bejn ix-xahar ta’ April 1998 u x-xahar ta’ Novembru 1999 fuq is-suq taż-żippijiet, li fiha pparteċipaw il-gruppi YKK, Coats u Prym (iktar ’il quddiem il-“kooperazzjoni tripartita”). F’dan il-kuntest, dawn it-tliet gruppi skambjaw informazzjoni fuq il-prezzijiet u ftehmu dwar metodu ta’ ffissar ta’ prezzijiet minimi għal ċerti prodotti fis-suq Ewropew.
5.        Bħala konsegwenza, il-Kummissjoni imponiet fuq l-impriżi kkonċernati multi għal ksur tal-Artikolu 81 KE (li fil-frattemp sar l-Artikolu 101 TFUE (6)) li l-ammont tagħhom kien ġie kkalkolat abbażi tal-metodoloġija esposta fil-linji gwida (7), kif ukoll fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar in-nuqqas ta’ impożizzjoni ta’ multi jew it-tnaqqis tal-ammont tagħhom fil-kawżi li jirrigwardaw akkordji (8) u l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002.
6.        F’dak li jikkonċerna l-kooperazzjoni BWA, id-deċiżjoni kkontestata imponiet il-multi li ġejjin:
–        A. Raymond Sarl: EUR 8 325 000;
–        Berning & Söhne GmbH & Co. KG: EUR 1 123 000;
–        Scovill Fasteners Europe S.A. u Scovill Fasteners Inc., responsabbli in solidum: EUR 6 002 000;
–        William Prym GmbH & Co. KG u Prym Inovan GmbH & Co. KG, responsabbli in solidum: EUR 24 913 000;
–        YKK Stocko: EUR 68 250 000 (fosthom YKK Corp. u YKK Holding huma meqjusa responsabbli in solidum: EUR 49 000 000), u
–        Fachverband Verbindungs- und Befestigungstechnik: EUR 1 000.
7.        F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, skont id-deċiżjoni kkontestata, it-tielet appellanti, YKK Stocko, ipparteċipat fil-ksur matul it-tul kollu tiegħu ta’ disa’ snin u disa’ xhur, filwaqt li YKK Corp. u YKK Holding, l-ewwel u t-tieni appellanti, ma bdewx jieħdu parti fih (direttament jew indirettament) ħlief wara l-akkwist minn YKK Holding ta’ YKK Stocko fl-1997 u li pparteċipat fih matul erba’ snin (premessi 466 sa 468 tad-deċiżjoni kkontestata). Din hija r-raġuni għalfejn, minn naħa, YKK Corp. u YKK Holding ma ġewx ikkunsidrati responsabbli mill-ħlas kollu tal-multa imposta fuq YKK Stocko u, min-naħa l-oħra, din tal-aħħar biss ġiet ikkunsidrata responsabbli għall-ħlas tal-ammont ta’ EUR 19 250 000 li kien baqa’ jitħallas mill-multa li ġiet imposta fuqha.
8.        Fir-rigward tal-kooperazzjoni bilaterali bejn Prym u YKK, YKK Corp., YKK Holding u YKK Stocko ġew ikkundannati in solidum għal multa ta’ EUR 19 500 000. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni kkunsidrat fid-deċiżjoni kkontestata li l-grupp Prym kien jissodisfa l-kundizzjonijiet sabiex jibbenefika minn immunità totali tal-multa.
9.        Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-ksur imwettaq fil-kuntest tal-kooperazzjoni tripartita, il-multi li ġejjin ġew imposti:
–        YKK Corp. u YKK Holding, responsabbli in solidum: EUR 62 500 000;
–        Coats Holdings Ltd. u Coats Deutschland GmbH, responsabbli in solidum: EUR 12 155 000; u
–        William Prym GmbH & Co. KG u Prym Inovan GmbH & Co. KG, responsabbli in solidum: EUR 6 727 500 (fosthom Éclair Prym Group S.A. hija kkunsidrata responsabbli in solidum sa EUR 5 850 000).
II – Ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenza appellata
10.      Insostenn tar-rikors tagħhom quddiem il-Qorti Ġenerali għall-finijiet tal-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, l-appellanti qajmu tmien motivi, fejn l-ordni ta’ eżami tagħhom ġiet mibdula mill-Qorti Ġenerali u li qassmithom fi tliet kategoriji:
–        l-ewwel kategorija kienet tinkludi ħames motivi relatati mal-kooperazzjoni tripartita, ibbażati essenzjalment fuq, l-ewwel nett, l-assenza ta’ prova tal-eżistenza tal-ksur (l-ewwel motiv), it-tieni nett, l-evalwazzjoni żbaljata tan-natura u tal-implementazzjoni tal-ksur, minn naħa, u tal-impatt konkret ta’ dan il-ksur, min-naħa l-oħra (it-tieni, it-tielet u r-raba’ motivi), u t-tielet nett, l-applikazzjoni żbaljata tal-Komunikazzjonijiet dwar il-kooperazzjoni tal-1996 u tal-2002 (il-ħames motiv);
–        it-tieni kategorija kienet komposta minn żewġ motivi relatati mal-kooperazzjoni BWA fejn, mingħajr ma kkontestaw l-eżistenza tal-ksur, l-appellanti invokaw, minn naħa, l-applikazzjoni żbaljata tal-limitazzjoni tal-multa peress li l-Kummissjoni ma applikatx il-limitu ta’ 10 % fuq is-sussidjarja YKK Stocko, għall-perijodu preċedenti għas-sena 1997, data tal-akkwist ta’ YKK Stocko minn YKK Holding (is-sitt motiv), u, min-naħa l-oħra, l-applikazzjoni żbaljata tal-multiplikatur fil-kalkolu tal-multa imposta fuq YKK Stocko għall-istess perijodu preċedenti għall-akkwist tagħha (is-seba motiv), u, fl-aħħar nett;
–        l-appellanti qajmu tmien motiv komuni għall-ksur marbut mal-kooperazzjoni tripartita u mal-kooperazzjoni BWA u bbażat fuq il-ksur tal-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ proporzjonalità li jikkonċernaw l-applikazzjoni tal-multiplikatur ta’ dissważjoni ta’ 1.25, matul il-kalkolu tal-multa.
11.      Fis-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ċaħdet il-motivi kollha mqajma mill-appellanti, ċaħdet ir-rikors tagħhom u kkundannat lill-appellanti għall-ispejjeż.
III – Fuq l-appell
12.      L-appellanti u l-Kummissjoni pparteċipaw għall-proċedura bil-miktub quddiem il-Qorti Ġenerali kif ukoll għas-seduta li seħħet fis-16 ta’ Ottubru 2013.
13.      Insostenn tal-appell tagħhom, l-appellanti jinvokaw erba’ aggravji, li jikkonċernaw biss il-kalkolu tal-multi li ġew imposti fuqhom wara kooperazzjonijiet tripartiti u BWA.
14.      L-ewwel nett, huma jsostnu li s-sentenza appellata ma tesponix b’mod xieraq ir-raġunijiet għalfejn il-Qorti Ġenerali ċaħdet il-motiv ibbażat fuq in-natura sproporzjonata tal-ammont inizjali tal-multa, peress illi l-kooperazzjoni tripartita ma kellha ebda impatt fis-suq. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 23(2) u (3) tar-Regolament Nru 1/2003 kif ukoll il-prinċipju ta’ proporzjonalità (l-ewwel aggravju). L-appellanti jsostnu, sussegwentement, li l-Qorti Ġenerali kisret l-obbligu ta’ motivazzjoni tagħha u l-prinċipju ta’ lex mitior fir-rigward tal-applikabbiltà tal-Komunikazzjonijiet dwar il-kooperazzjoni tal-1996 u tal-2002 (it-tieni motiv). Barra minn hekk, huma jsostnu li, billi bbażat fuq interpretazzjoni żbaljata tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, il-Qorti Ġenerali ma osservatx il-prinċipji ta’ proporzjonalità u ta’ ugwaljanza fit-trattament, kif ukoll dak tar-responsabbiltà personali, meta hija rrifjutat li tapplika l-limitu ta’ 10 % unikament għad-dħul mill-bejgħ ta’ YKK Stocko għall-perijodu qabel l-akkwist tagħha minn YKK Holding (it-tielet aggravju). Fl-aħħar nett, l-appellanti jakkużaw lill-Qorti Ġenerali li kisret ukoll l-obbligu ta’ motivazzjoni, l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 kif ukoll il-prinċipji ta’ proporzjonalità u tar-responsabbiltà personali, f’dak li jikkonċerna l-applikazzjoni ta’ multiplikatur ta’ dissważjoni għall-perijodu li jikkostitwixxi ksur qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko (ir-raba’ aggravju).
A –    Fuq l-ewwel aggravju, li jikkonċerna l-kooperazzjoni tripartita, ibbażat fuq in-nuqqas ta’ motivazzjoni tas-sentenza appellata fl-iffissar tal-ammont inizjali tal-multa meta relatat mal-impatt tal-ksur fis-suq u fuq in-nuqqas ta’ osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità
1.      L-ewwel parti tal-ewwel aggravju
15.      Permezz ta’ din il-parti, l-appellanti jakkużaw lill-Qorti Ġenerali li ma esponietx debitament ir-raġunijiet li għalihom hija ċaħdet il-motiv ibbażat fuq in-natura sproporzjonata tal-ammont inizjali tal-multa għal EUR 50 miljun fir-rigward tal-assenza preżupposta ta’ impatt fis-suq tal-ksur inkwistjoni. Dan in-nuqqas ta’ motivazzjoni jipprekludi lill-appellanti li jkunu jafu jekk il-Qorti Ġenerali ċaħditx dan il-motiv minħabba li l-Kummissjoni, minn naħa, kienet ħadet inkunsiderazzjoni biżżejjed tal-impatt tal-ksur fis-suq jew, min-naħa l-oħra, ma ħaditux inkunsiderazzjoni peress li hija ma kellhiex l-obbligu li tagħmel dan.
16.      L-appellanti jżidu li r-raġunament tal-Qorti Ġenerali huwa konfuż peress li l-kwalifikazzjoni tal-ksur bħala “gravi ħafna” ġiet konfuża mal-kalkolu tal-ammont inizjali tal-multa.
17.      Jiena ma naqbilx mal-argument tagħhom.
18.      L-ewwel nett, għandu jiġi enfasizzat li l-appellanti espressament abbandunaw l-argument “li jipprevedi li l-kooperazzjoni tripartita ma setgħetx tiġi kkwalifikata, min-natura tagħha stess, bħala ‘gravi ħafna’ minħabba l-assenza ta’ teħid inkunsiderazzjoni tal-impatt mill-Kummissjoni” (punt 13 tal-appell). Bħal ma l-kwalifika tal-ksur ma hijiex iktar inkwistjoni, dan ir-rikors għalhekk jirrigwarda biss l-iffissar tal-ammont inizjali tal-multa għal EUR 50 miljun, li l-Qorti Ġenerali kienet ikkonfermat mingħajr ma spjegat biżżejjed dwar teħid inkunsiderazzjoni xieraq mill-Kummissjoni tal-impatt tal-ksur inkwistjoni fis-suq jew fuq l-obbligu li hija għandha jew le li tieħu dan l-impatt inkunsiderazzjoni.
19.      F’dan ir-rigward, nikkunsidra li l-Qorti Ġenerali spjegat perfettament għaliex, fil-fehma tagħha, il-Kummissjoni jmissha kkwalifikat il-ksur inkwistjoni bħala “gravi ħafna” u tiffissa l-ammont inizjali tal-multa għal EUR 50 miljun, mingħajr ma tieħu inkunsiderazzjoni l-impatt ta’ dan il-ksur fis-suq peress li hija ma kellhiex l-obbligu li tagħmel dan.
20.      Il-Qorti Ġenerali tfakkar l-ewwel nett li “skont l-ewwel paragrafu tal-punt 1 A tal-linji gwida, l-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur għandha tieħu inkunsiderazzjoni n-natura stess tal-ksur, l-impatt konkret tiegħu fis-suq meta jista’ jiġi kkalkolat u l-portata tas-suq ġeografiku kkonċernat” (punt 125 tas-sentenza appellata), iżda li t-tliet aspetti ta’ din l-evalwazzjoni “ma għandhomx l-istess piż fil-kuntest tal-eżami globali” (punt 126 tas-sentenza appellata). Fil-fatt, il-ksur l-iktar gravi, bħala “ftehim jew prattiki miftehma intiżi b’mod partikolari f’dan il-każ għall-iffissar tal-prezzijiet, jistgħu jibbażaw unikament fuq in-natura proprja tagħhom, il-kwalifika bħala ‘gravi ħafna’ mingħajr ma jkun neċessarju li tali aġir jiġi kkaratterizzat permezz ta’ impatt jew studju ġeografiku partikolari” (ukoll punt 126 tas-sentenza appellata).
21.      Fir-rigward tat-teħid inkunsiderazzjoni tal-impatt konkret fis-suq, il-Qorti Ġenerali ssegwi r-raġunament tagħha billi tindika, fil-punt 140 tas-sentenza appellata, li dan l-impatt għandu jittieħed inkunsiderazzjoni biss “meta jista’ jiġi kkalkolat”, li jaqa’ taħt il-punt 141 ta’ din is-sentenza, li l-Kummissjoni ma kinitx “fittxet li turi l-effetti preċiżi tal-ksur”. Fil-fatt, il-Kummissjoni indikat b’mod ċar li, fir-rigward tal-provi li jinsabu fil-fajl tagħha fir-rigward tal-kooperazzjoni tripartita fis-suq taż-żippijiet, hija ma kellhiex biżżejjed provi fir-rigward tal-implementazzjoni finali tal-ftehim ta’ armonizzazzjoni tal-prezzijiet (9) (li kienet waħda mit-taqsimiet tal-ftehim u li kienet tinkludi wkoll skambji ta’ informazzjoni sensittiva u diskussjonijiet dwar iż-żidiet fil-prezz (10)). Dan madankollu ma pprekludiex lill-Kummissjoni, kif tindika l-Qorti Ġenerali fil-punt 142 tas-sentenza appellata, milli tikkonkludi li l-ftehim kollu kemm hu realment kellu effett fis-suq, anki jekk dan kien iktar limitat jew kien iqsar fit-tul minn dak li kienu pprevedew il-parteċipanti (11).
22.      Nikkunsidra li, mingħajr ebda kontradizzjoni, il-Kummissjoni setgħet tikkunsidra kemm li l-ftehim kollu kemm hu kien ġie implementat jew seta’ kellu effett fis-suq u żżid li dan l-impatt madankollu ma setax jiġi kkalkolat, peress li kien impossibbli li jiġu stabbiliti b’ċertezza suffiċjenti l-parametri kompetittivi applikabbli mingħajr il-ksur, hekk kif il-Qorti Ġenerali tispjega b’mod ċar fil-punti 141 u 142 tas-sentenza appellata.
23.      Minbarra dan infakkar li din il-motivazzjoni tal-Qorti Ġenerali hija perfettament konformi mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja. Hija fil-fatt fakkret biss li l-“prinċipju li l-impatt konkret tal-ksur fis-suq ma huwiex kriterju deċiżiv għad-determinazzjoni tal-ammont tal-multi (12)”.
24.      Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll fis-sentenza tagħha Carbone-Lorraine vs Il‑Kummissjoni (13) li “l-effett ta’ prattika antikompetittiva ma hijiex, fiha nfisha, kriterju determinanti fl-evalwazzjoni tal-ammont xieraq tal-multa. B’mod partikolari, elementi li jaqgħu taħt l-aspett intenzjonali jistgħu ikollhom iktar importanza minn dawk relatati ma’ dawn l-effetti, speċjalment meta dan ikun ksur intrinsikament gravi, bħal tqassim tas-swieq”.
25.      Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet fis-sentenza tagħha Sachsa Verpackung vs Il‑Kummissjoni (14) li “l-argument tar-rikorrenti li essenzjalment, il-Qorti Ġenerali għandha tnaqqas l-ammont tal-multa imposta mill-Kummissjoni meta l-impatt tal-ksur fis-suq ma jistax jiġi kkalkolat ma jistax jintlaqa’”.
26.      L-appellanti jirrilevaw ukoll li l-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni bħala lment distint l-argument tagħhom dwar il-proporzjonalità tal-ammont inizjali.
27.      Huwa biżżejjed li jiġi indikat f’dan ir-rigward li dan l-argument fuq il-proporzjonalità ma jeżistix, tal-inqas fl-ewwel parti, ħlief flimkien mal-assenza ta’ impatt fis-suq jew l-obbligu li tittieħed inkunsiderazzjoni din l-eventwali assenza.
28.      Nikkonkludi għalhekk li l-ewwel parti tal-ewwel aggravju bbażata fuq l-insuffiċjenza tal-motivazzjoni tas-sentenza appellata għandha tiġi miċħuda.
2.      It-tieni parti tal-ewwel aggravju
29.      Permezz ta’ din il-parti, l-appellanti jsostnu li, jekk kellu jirriżulta mis-sentenza appellata li l-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni biżżejjed l-impatt tal-ksur fis-suq, billi ħadet deċiżjonijiet f’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali interpretat ħażin id-deċiżjoni kkontestata u kisret id-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Artikolu 23(2) u (3) tar-Regolament Nru 1/2003, hekk kif il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, li timponi fuq il-Kummissjoni, meta hija tqis xieraq li tieħu inkunsiderazzjoni tal-impatt tal-ksur fis-suq sabiex iżżid l-ammont inizjali tal-multa lil hinn mill-ammont minimu maħsub ta’ EUR 20 miljun previst mil-linji gwida, li tipprovdi indizji konkreti, kredibbli u suffiċjenti li jippermettu li tiġi evalwata l-influwenza effettiva li l-ksur seta’ kellu fir-rigward tal-kompetizzjoni fuq dan is-suq.
30.      Dan l-argument huwa bbażat b’mod ċar fuq qari żbaljat tas-sentenza appellata u tad-deċiżjoni kkontestata.
31.      Fil-fatt, kif diġà rrilevajt, l-evalwazzjoni tal-kriterju ta’ gravità tal-ksur ma għandhiex tieħu inkunsiderazzjoni l-impatt konkret tiegħu fis-suq ħlief meta jista’ jiġi kkalkolat.
32.      F’dan il-każ, il-Kummissjoni spjegat — bl-istess mod bħal fid-Deċiżjoni C (2004) 3826 (15) tagħha (li tat lok għal tliet sentenzi, jiġifieri s-sentenzi KME Germany et vs Il‑Kummissjoni (C‑272/09 P), Chalkor vs Il‑Kummissjoni, u KME Germany et vs Il‑Kummissjoni (C‑389/10 PĠ) (16)) — li hija ma setgħetx tikkalkola bi preċiżjoni l-impatt konkret tal-kooperazzjoni tripartita (ara l-premessi 507 u 509 tad-deċiżjoni kkontestata).
33.      Għalhekk, bl-istess mod bħal ma kien fil-każ tal-appellanti fil-kawża li tat lok għas-sentenza KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, l-appellanti interpretaw ħażin is-sentenza appellata billi ddeċidew li “li l-impatt reali tal-ksur fuq is-suq kellu jittieħed inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-kalkolu tal-ammont inizjali impost fuqhom (17)”.
34.      Jiena għalhekk tal-fehma li, dejjem bl-istess mod bħal f’din il-kawża, il-Kummissjoni kellha d-dritt tikkonkludi fid-deċiżjoni kkontestata li l-ksur kien fil-verità kellu ċertu impatt (li ma jiġix ikkalkolat) fis-suq (18), li b’mod ċar ma kellux jiġi konfuż mal-konstatazzjoni ta’ impatt li jista’ jiġi kkalkolat b’mod konkret, li ma hijiex meħtieġa (19). Kif spjegajt iktar ’il fuq fil-kuntest tal-ewwel parti u hekk kif il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kkonfermat f’din il-kawża (20), ma huwiex kontradittorju li jiġi affermat, minn naħa, li l-impatt konkret ma huwiex kriterju deċiżiv fl-evalwazzjoni tal-gravità u li jiġi kkunsidrat, min-naħa l-oħra, li l-ksur fil-verità kellu ċertu impatt.
35.      Isegwi li l-Qorti Ġenerali ma għamlitx qari żbaljat tad-deċiżjoni kkontestata u li din il-parti tat-tieni parti tal-ewwel aggravju (jiġifieri punti 17 sa 22 tal-appell) hija bbażata fuq premessa żbaljata.
36.      Barra minn hekk jiena naqbel mal-Kummissjoni li dan ir-raġunament ma huwiex invalidat mis-sentenza Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (b’mod partikolari fil-punti 81 u 82 tagħha), invokata mill-appellanti (ara l-punti 23 sa 30 tal-appell).
37.      Ir-raġuni hija sempliċi. Fis-sentenza tagħha Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni (21), il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-Kummissjoni ma kinitx sostniet li l-impatt konkret ma setax jiġi kkalkolat (22) u li huwa għalhekk fid-dawl tal-fatt li l-Kummissjoni kienet fittxet li tieħu inkunsiderazzjoni u li tikkalkola impatt konkret li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet li hija ma kinitx issodisfat l-obbligu ta’ motivazzjoni tagħha (23) (anki jekk, b’mod definittiv, il-Qorti Ġenerali ma naqqsitx l-ammont tal-multa (24)).
38.      Huwa għalhekk ċar li s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, ma hijiex trasponibbli għal din il-kawża.
39.      Fi kwalunkwe każ, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (u iktar partikolarment il-punti 81 u 82 tagħha ċċitati mill-appellanti), ma tistax tiġi interpretata fis-sens li l-konstatazzjoni u d-dimostrazzjoni (permezz ta’ motivi li ma humiex preżunzjonijiet) ta’ impatt li jista’ jiġi kkalkolat konkret jikkostitwixxu l-uniċi raġunijiet leġittimi li jiżdied l-ammont inizjali lil hinn mill-ammont minimu ta’ EUR 20 miljun.
40.      Skont ir-raba’ u s-sitt paragrafi tal-punt 1 A tal-linji gwida “[s]e jkun wkoll neċessarju li tiġi kunsidrata f’liema miżura l-awturi tal-ksur għandhom il-kapaċità effettiva ekonomika biex joħolqu theddid sinifikanti għall-operaturi l-oħra, b'mod partikolari konsumaturi, u li tiġi stabbilita l-multa f’livell li jiggarantixxi effett suffiċjentament diswassiv” u “[me]eta ksur jinvolvi aktar minn impriża waħda (eż konsorzji), jista’ jkun neċessarju f’ċerti każijiet li jiġu applikati ko-effiċjenti korrettivi lill-ammonti determinati f’kull waħda mit-tliet kategoriji sabiex jiġi kunsidrat il-piż speċifiku u, għalhekk, l-impatt reali tal-kondotta offensiva ta’ kull impriża li hi f’kompetizzjoni, partikolarment meta hemm disparità konsiderabbli bejn id-daqs ta’ l-impriżi li qed jikkommettu ksur ta’ l-istess tip”.
41.      Minbarra dan, għandu jiġi rrilevat li fis-sentenzi li jikkonċernaw id-deċiżjoni “Pajpjiet tar-ram għall-plumbing”, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali u l-Qorti tal-Ġustizzja aċċettaw ammont inizjali ogħla mill-ammont “minimu” ta’ EUR 20 miljun (EUR 35 miljun f’dan il-każ) filwaqt li impatt konkret (li jista’ jitkejjel) ma kienx ittieħed inkunsiderazzjoni.
42.      Fi kwalunkwe każ, għandu jitfakkar li “ma jaqax taħt il-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, meta din tiddeċiedi dwar kwistjonijiet ta’ dritt fil-kuntest ta’ appell, li tissostitwixxi, minħabba motivi ta’ ekwità, l-evalwazzjoni tagħha ma’ dik tal-Qorti [Ġenerali] li tiddeċiedi fl-eżerċizzju tal-ġuriżdizzjoni sħiħa tagħha, fuq l-ammont tal-multi imposti kontra impriżi għal l-ksur minnhom tad-dritt [tal-Unjoni] (25)”.
43.      Isegwi minn dak kollu li ntqal li l-Qorti Ġenerali meta wettqitx żball meta kkunsidrat, mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni ta’ impatt konkret tal-ksur inkwistjoni fis-suq, li somma ta’ EUR 50 miljun kienet tikkostitwixxi, f’dan il-każ, ammont inizjali xieraq għall-multa. Għaldaqstant, it-tieni parti tal-ewwel aggravju għandha tiġi miċħuda.
3.      It-tielet parti tal-ewwel aggravju
44.      Permezz ta’ din il-parti, l-appellanti jsostnu l-ewwel nett li, fl-ipoteżi (fil-fehma tiegħi korretta meta pparagunata ma’ dik inkwistjoni fit-tieni parti iktar ’il fuq) fejn għandu jirriżulta mis-sentenza appellata li l-Kummissjoni ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-impatt tal-ksur fis-suq peress li hija ma kellhiex obbligu li tagħmel dan, il-Qorti Ġenerali applikat b’mod żbaljat id-dritt tal-Unjoni li skont dan is-sanzjonijiet previsti mid-dritt nazzjonali u d-dritt tal-Unjoni għandhom mhux biss ikunu effettivi u jkollhom effett dissważiv, iżda wkoll ikunu proporzjonati mal-ksur. F’dan ir-rigward, l-appellanti jsostnu, bħal fir-rikors tagħhom quddiem il-Qorti Ġenerali, li huwa sproporzjonat li minn ammont minimu maħsub ta’ EUR 20 miljun (bħal dak iffissat għall-ksur “gravi ħafna” fil-linji gwida) dan jitla’ għal EUR 50 miljun (jiġifieri żieda ta’ 250 %) mingħajr ma tittieħed inkunsiderazzjoni l-assenza ta’ impatt fis-suq tal-ftehim dwar il-kooperazzjoni tripartita. Fi kliem ieħor, is-sentenza appellata tagħti wisq importanza għad-daqs tal-impriża inkwantu element ta’ determinazzjoni tal-multa u tikkontradixxi għalhekk il-linji gwida u l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
45.      Skont il-Kummissjoni, l-appellanti jippruvaw jagħtu l-impressjoni li l-ammont ta’ EUR 20 miljun huwa l-ammont bażiku tal-kalkolu u li l-Kummissjoni għandha espressament tiġġustifika kull “żieda” lil hinn minn dan l-ammont, f’dan il-każ, ta’ 250 % jew ta’ 312.5 % skont id-daqs biss tal-impriża (26).
46.      Hekk kif il-Kummissjoni rrilevat ġustament, dan l-argument huwa bbażat fuq konfużjoni bejn l-“ammont inizjali” — iffissat skont ċertu numru ta’ elementi speċifiċi għall-kawża u marbuta mal-ksur, fosthom id-daqs tas-suq ikkonċernat — u l-klassifikazzjoni ta’ parteċipant fl-akkordju fi grupp partikolari (il-“formazzjoni ta’ grupp”) jew l-applikazzjoni ta’ “multiplikatur ta’ dissważjoni” matul il-kalkolu tal-multa li għandha tiġi imposta fuq impriża partikolari, stadju tal-kalkolu fejn iseħħ it-teħid inkunsiderazzjoni tad-daqs tal-impriża.
47.      F’dan il-każ, il-valur tas-suq taż-żippijiet kien jaqbeż EUR 400 miljun (premessa 12 tad-deċiżjoni kkontestata) u l-ksur kien ġie kklassifikat bħala “gravi ħafna” minħabba l-fatti speċifiċi u ċ-ċirkustanzi proprji tal-każ. Fir-rigward ta’ dawn l-elementi kollha, l-ammont inizjali tal-multa imposta fuq l-ewwel grupp ta’ impriżi kien iffissat għal EUR 50 miljun (27).
48.      Peress illi l-appellanti kienu jikkostitwixxu l-parteċipant fl-akkordju l-iktar importanti f’termini ta’ sehem mis-suq taż-żippijiet, huma kienu tqiegħdu f’dan l-ewwel grupp (premessa 530 tad-deċiżjoni kkontestata). Sa dan l-istadju tal-kalkolu, id-daqs globali tal-impriża ma jiġix ikkunsidrat. Multiplikatur ta’ dissważjoni ta’ 1.25 kien ġie sussegwentement applikat għal dan l-ammont minħabba d-daqs globali kunsiderevoli tal-grupp YKK (premessi 537 sa 539 tad-deċiżjoni kkontestata).
49.      Fi kwalunkwe każ, għandu jitfakkar li hija l-Qorti Ġenerali li għandha teżamina l-applikazzjoni tan-natura xierqa ta’ dawn l-ammonti u li, bħala prinċipju “ma jaqax taħt il-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, meta din tiddeċiedi dwar kwistjonijiet ta’ dritt fil-kuntest ta’ appell, li tissostitwixxi, minħabba motivi ta’ ekwità, l-evalwazzjoni tagħha ma’ dik tal-Qorti [Ġenerali] li tiddeċiedi fl-eżerċizzju tal-ġuriżdizzjoni sħiħa tagħha, fuq l-ammont tal-multi imposti kontra impriżi għal-ksur minnhom tad-dritt [tal-Unjoni] (28)”.
50.      L-appellanti jakkużaw sussegwentement lill-Qorti Ġenerali li ma ħasbitx għall-possibbiltà li tikkunsidra n-nuqqas ta’ applikazzjoni tal-ftehim tagħhom bħala ċirkustanza attenwanti.
51.      Huwa biżżejjed li jiġi rrilevat f’dan ir-rigward, hekk kif il-Qorti Ġenerali ġustament ibbażat fil-ġurisprudenza tagħha, li “għall-finijiet ta’ l-evalwazzjoni taċ-ċirkustanzi attenwanti, inkluż dik dwar in-non-applikazzjoni tal-ftehim, għandu jiġi meħud inkunsiderazzjoni mhux l-effetti li jirriżultaw mit-totalità tal-ksur, li għandhom jiġu meħuda in kunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni ta’ l-impatt konkret ta’ ksur fuq is-suq għall-finijiet ta’ l-evalwazzjoni tal-gravità tagħha (l-ewwel paragrafu tal-punt 1 tal-linji gwida), iżda l-komportament individwali ta’ kull impriża, għall-finijiet ta’ eżaminazzjoni tal-gravità dwar il-parteċipazzjoni ta’ kull impriża fil-ksur” (29) (korsiv miżjud minni).
52.      Fis-sentenza tagħha KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat l-approċċ tal-Qorti Ġenerali peress li hija ddeċidiet li “[f]ir-rigward tal-ewwel argument, dan jirrigwarda l-punt 127 tas-sentenza appellata, li permezz tiegħu l-Qorti Ġenerali għamlet riferiment għall-ġurisprudenza tagħha stess li tgħid li, sabiex jibbenefikaw miċ-ċirkustanza attenwanti tat-tieni inċiż tal-Punt 3 tal-Linji Gwida, dawk li wettqu l-ksur għandhom juru li huma adottaw aġir kompetittiv jew, għall-inqas, li huma kisru, b’mod ċar u b’mod kunsiderevoli, l-obbligi intiżi għall-implementazzjoni tal-akkordju, sal-punt li fixklu l-funzjonament tiegħu, u li huma jkunu taw l-impressjoni li ma aderixxewx mal-ftehim u, minħabba f’hekk, ma ħeġġewx lil impriżi oħra jimplementaw l-akkordju inkwistjoni” (30). Għalhekk, fil-punt 96 ta’ din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li “[l]-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta interpretat b’mod strett il-kundizzjonijiet meħtieġa sabiex wieħed jibbenefika minn ċirkustanza attenwanti msemmija fit-tieni inċiż tal-Punt 3 tal-Linji Gwida. Issa, hekk kif irrilevat il-Qorti Ġenerali fil-punt 128 tas-sentenza appellata, l-appellanti ma sostnewx li huma ssodisfaw dawn il-kundizzjonijiet. Għalhekk, l-ewwel argument huwa infondat”.
53.      Peress illi l-appellanti ma wrewx — u lanqas invokaw — ebda wieħed mir-rekwiżiti iktar ’il fuq sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ ċirkustanzi attenwanti, l-argument tagħhom għandu jiġi miċħud.
54.      Fir-rigward tal-paragun mal-kawżi li taw lok għas-sentenzi Degussa vs Il‑Kummissjoni (akkordju msejjaħ ta’ “ta’ Metijonina”) kif ukoll Prym et Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni (akkordju msejjaħ tal-“Labar” (31)), nikkunsidra (bħall-Kummissjoni) li dan il-kawża hija differenti mill-fatt li ma hijiex kwistjoni hawnhekk ta’ nuqqas ta’ applikazzjoni integrali tal-kooperazzjoni tripartita fis-suq taż-żippijiet matul perijodu partikolari (u, barra minn hekk, relattivament twil), iżda sempliċement tal-assenza ta’ provi tal-implementazzjoni finali ta’ wieħed mill-elementi tiegħu (il-ftehim ta’ armonizzazzjoni tal-prezzijiet). Min-naħa l-oħra, din iċ-ċirkustanza speċifika ġiet tassew meħuda inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni globali tal-gravità.
55.      F’dak li jikkonċerna d-Deċiżjonijiet C (2006) 1766 u C (2006) 5700 finali (32), l-appellanti ma jistgħux jikkontestaw li d-daqs tas-swieq inkwistjoni kien globalment paragunabbli [EUR 340 miljun għas-suq tal-perossidu ta’ idroġenu u EUR 550 miljun għas-suq magħqud tal-gomma butadiene u gomma styrene-butadiene magħmula bil-proċess ta’ polimerizzazzjoni permezz ta’ emulsjoni (BR/ESBR)] ma’ dak tas-suq taż-żippijiet. Minbarra dan, il-livell ta’ implementazzjoni mill-parteċipanti u l-evalwazzjoni ta’ impatt probabbli iżda mhux kalkolabbli f’dawn id-deċiżjonijiet fil-qasam ta’ akkordju ma kinux fundamentalment differenti minn dawk li jikkaratterizzaw din il-kawża (33).
56.      Isegwi li t-tielet parti tal-ewwel aggravju u, għaldaqstant, l-ewwel aggravju kollu kemm hu għandu jiġi miċħud.
B –    Fuq it-tieni aggravju, relatat mal-kooperazzjoni tripartita, imressaq kontra l-motivazzjoni tas-sentenza appellata sa fejn din kienet irrifjutat li tapplika l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002 (l-ewwel parti) u interpretat b’mod żbaljat il-prinċipju ta’ lex mitior (it-tieni parti)
57.      Kif il-Kummissjoni, naħseb — billi jiġi preżuppost ukoll, f’dak li tikkontesta l-Kummissjoni, li l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002 tista’ titqies, f’dan il-kuntest, li hija “lex mitior” meta pparagunata ma’ dik tal-1996 — li l-Qorti Ġenerali ċaħdet mingħajr ebda ambigwità — anki jekk għamlet dan b’mod impliċitu (fil-punti 184 et seq tas-sentenza appellata) l-argument ibbażat fuq il-prinċipju ta’ lex mitior minħabba li dan l-ilment kien mingħajr suġġett, peress li l-Kummissjoni kienet tat lill-appellanti immunità parzjali ta’ fatt meta kkunsidrat bħala ċirkustanza attenwanti, il-kooperazzjoni bejniethom u li ma setgħetx tittieħed inkunsiderazzjoni abbażi tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996. Il-Qorti Ġenerali tinnota li din iċ-ċirkustanza tat lok għal tnaqqis tal-multa ta’ EUR 9 375 000 (punt 187 tas-sentenza appellata).
58.      Minbarra dan, il-Qorti Ġenerali spjegat sew kif l-appellanti ma kinux osservaw ir-rekwiżiti tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996 (punti 170 sa 180 tas-sentenza appellata).
59.      Il-Kummissjoni għandha raġun meta ssostni li l-unika kwistjoni li hija rilevanti hawnhekk (fil-qari tat-tieni parti tat-tieni aggravju) hija dik jekk il-Qorti Ġenerali kellhiex espressament tispjega għaliex l-appellanti ma kellhomx id-dritt li jiksbu, minbarra l-immunità parzjali (ta’ fatt), vantaġġ supplimentari bbażat fuq il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002, jiġifieri tnaqqis supplimentari tal-ammont tal-multa talli pprovdiet fir-rigward tal-perijodu mit-28 ta’ April 1998 sat-2 ta’ Ġunju 1999 informazzjoni jew provi li ġabu magħhom valur miżjud sinjifikattiv (paragrafu 21 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002).
60.      Fuq dan il-punt, l-appellanti jqisu li, meta astjeniet milli tapplika l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002, minflok il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996, il-Qorti Ġenerali interpretat ħażin id-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-prinċipju ta’ lex mitior, kif stabbilit mill-Artikolu 7 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl-4 ta’ Novembru 1950, kif ukoll mill-Artikolu 49(1) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, fejn skont dawn il-liġi l-iktar favorevoli għandha tiġi applikata retroattivament. Peress illi l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996, kuntrarjament għall-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002, kienet tagħmel il-benefiċċju ta’ tnaqqis tal-multa jiddependi fuq in-nuqqas ta’ kontestazzjoni tal-fatti, dan ikun għalhekk bi ksur tal-prinċipju ta’ lex mitior (punti 62 sa 65 tal-appell) li l-benefiċċju tiegħu ġie rrifjutat lilhom abbażi ta’ element li ma kienx iktar applikabbli. L-appellanti jikkonkludu li l-provi suġġetti minnhom stess wasslu għal valur ikbar sinjifikattiv għall-investigazzjoni peress li huma ppermettew lill-Kummissjoni li turi li l-ksur preżunt kien dam għal ħafna żmien. Bħala konsegwenza, huma kien imisshom ibbenefikaw f’dan ir-rigward minn tnaqqis supplimentari tal-ammont tal-multa (minbarra l-immunità parzjali li kienet ingħatat lilhom talli pproduċew prova tat-tul estiż tal-akkordju), jiġifieri, “vantaġġ doppju” għall-istess informazzjoni u provi, li kienu jikkonsistu, fl-ewwel lok, fi tnaqqis u, it-tieni nett, minn immunità parzjali.
61.      L-ewwel nett għandu jiġi rrilevat li ma hijiex il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni (kemm jekk hija dik tal-1996 jew dik tal-2002) li tikkostitwixxi l-bażi legali tal-multi imposti skont regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, iżda l-Artikolu 23(2) u (3) tar-Regolament Nru 1/2003. Hekk kif il-Kummissjoni rrilevat ġustament, dan tal-aħħar ma kellu ebda modifika matul iż-żmien u barra minn hekk huwa essenzjalment identiku għall-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 17 (34). Il-kuntest ġuridiku tal-multi b’hekk ma ġiex emendat fuq il-mertu.
62.      Fid-dawl ta’ dan, nirrileva, fl-ewwel lok, li Prym u Coats kienu ressqu l-ewwel talba għal klemenza tagħhom qabel l-14 ta’ Frar 2002 u li, skont il-paragrafu 28 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002(35), hija l-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996 li kienet u li baqgħet applikabbli ratione temporis għall-akkordju kollu fis-suq taż-żippijiet.
63.      Fit-tieni lok, infakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja (36) ddeċidiet li “[f]’dak li jikkonċerna l-kooperazzjoni ta’ impriża mal-Kummissjoni [indipendentement jekk kont il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996 jew tal-2002 jew bħala ċirkustanza attenwanti], […] kontribuzzjoni bħal din tista’ tiġġustifika tnaqqis fil-multa skond il-Komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni biss jekk din effettivament tippermetti lill-Kummissjoni twettaq ix-xogħol tagħha li tistabbilixxi l-eżistenza ta’ ksur u li twaqqafha”.
64.      F’dan il-kuntest, għandu jitfakkar li “l-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesa’ f’dak li jirrigwarda l-metodu ta’ kalkolu tal-multi u tista’, f’dan ir-rigward, tieħu in kunsiderazzjoni diversi elementi, li fosthom hemm il-kooperazzjoni ta’ l-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni mwettqa mid-dipartimenti ta’ din l-istituzzjoni. F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni hija mitluba twettaq evalwazzjonijiet ta’ fatt kumplessi, bħal dawk li jirrigwardaw il-kooperazzjoni rispettiva ta’ dawn l-impriżi” (37).
65.      Fit-tielet lok, jirriżulta mill-proċess li l-appellanti ma jsostnux iktar, u ma jikkontestawx il-punti 170 sa 181 tas-sentenza appellata, li min-naħa tal-Kummissjoni kienet saret applikazzjoni żbaljata tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996.
66.      Fir-raba’ lok, għandu jiġi enfasizzat li r-rekwiżiti kwalitattivi tal-Komunikazzjonijiet dwar il-kooperazzjoni tal-1996 u tal-2002 huma globalment paragunabbli (din il-Komunikazzjoni tal-2002 ma hijiex madankollu inqas rigoruża minn dik tal-1996 (38)), b’mod li n-nuqqas ta’ osservanza tal-kundizzjonijiet mill-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996 — partikolarment iċ-ċirkustanza li l-appellanti kienu kkontestaw il-fatti — iwassal ipso facto għan-nuqqas ta’ osservanza tar-rekwiżiti simili li jinsabu f’din il-Komunikazzjoni tal-2002.
67.      Kif tosserva l-Kummissjoni, indipendentement mill-immunità parzjali li ma hijiex ikkontestata, bl-ebda mod ma huwa stabbilit li, kif jallegaw l-appellanti (ara l-punt 56 tal-appell), il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002 kienet iktar favorevoli għalihom minn dik tal-1996.
68.      L-appellanti jippruvaw jargumentaw essenzjalment li meta impriża tipprovdi provi fuq perijodu ta’ ksur partikolari u li għalhekk jippermetti lill-Kummissjoni li ttawwal it-tul tal-akkordju, hija għandha tibbenefika mhux biss mill-immunità parzjali għal dan il-perijodu, iżda wkoll minn vantaġġ supplimentari, jiġifieri perċentwali ta’ tnaqqis għall-ksur li hija wettqet.
69.      Minbarra li kull kumpens doppju għalija jidher eskluż, jiena ma naħsibx l-ewwel nett li tali argument huwa kompatibbli mal-għan ġenerali tat-tnaqqis mogħti skont il-kooperazzjoni. Fil-fatt, impriża ma għandhiex tiġi kkumpensata talli għenet lill-Kummissjoni tistabbilixxi l-eżistenza tal-ksur jekk hija ma ġabitx l-inqas valur miżjud għall-investigazzjoni tal-Kummissjoni relatata mal-perijodu li fih hija kienet responsabbli (jiġifieri l-perijodu wara dak li għalih hija kisbet l-immunità parzjali).
70.      Fir-realtà, l-appellanti jitolbu l-applikazzjoni ta’ prinċipju ne bis in idem bil-kontra, jiġifieri tnaqqis tal-multa talli pproduċew valur miżjud għall-investigazzjoni tal-Kummissjoni u immunità għall-fatti li huma kienu żvelaw!
71.      Jidhirli li l-istess informazzjoni ma tistax tiġi kkumpensata kemm skont il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni (sabiex jinkiseb perċentwali ta’ tnaqqis) u barra mill-kuntest tagħha (sabiex tinkiseb l-immunità parzjali inkwantu ċirkustanza attenwanti skont il-kooperazzjoni barra l-klemenza (39)).
72.      Barra minn hekk, jiena ma naħsibx li l-appellanti jistgħu f’dan ir-rigward jinvokaw utilment il-preċedenti.
73.      Fil-kawża li tat lok għas-sentenza FRA.BO vs Il‑Kummissjoni (40) (akkordju msejjaħ “Attrezzaturi”), l-immunità parzjali ma hijiex magħquda ma’ tnaqqis skont il-klemenza għall-istess kooperazzjoni, peress li hija għal kooperazzjoni dwar żewġ perijodi differenti li FRA.BO SpA kisbet tnaqqis skont il-klemenza (għall-perijodu preċedenti għas-sena 2001) u immunità parzjali skont il-kooperazzjoni barra klemenza (għal perijodu ieħor, inkluż bejn is-sena 2001 u s-sena 2004).
74.      Kuntrarjament għal dak li jallegaw l-appellanti, il-Qorti Ġenerali affermat b’mod ċar li ma setax ikun hemm kumpens kumulattiv (41). Fi kwalunkwe każ, jista’ jingħad ukoll li, kuntrarjament għal FRA.BO SpA, l-appellanti hawnhekk ikkontestaw il-fatti dwar il-kooperazzjoni tripartita fis-suq taż-żippijiet wara t-2 ta’ Ġunju 1999 kif ukoll il-kwalifika legali ta’ ksur tagħhom.
75.      Fl-aħħar nett, jiena ma naħsibx li l-informazzjoni pprovduta lill-Kummissjoni mill-appellanti ġabet għall-investigazzjoni tagħha valur miżjud sinjifikattiv fis-sens tal-paragrafu 21 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002.
76.      F’dak li jikkonċerna l-perijodu preċedenti għat-2 ta’ Ġunju 1999, għandu jiġi kkonstatat li din il-kooperazzjoni ġiet ikkumpensata mill-immunità parzjali (ta’ fatt) u li xejn ma jiġġustifika l-għoti ta’ kumpens doppju. Fir-rigward tal-fatti sussegwenti għal din id-data, l-appellanti kkontestawhom.
77.      Għaldaqstant, jiena naħseb li huwa ġust li l-Qorti Ġenerali qieset li l-kooperazzjoni tal-appellanti, għall-perijodu qabel it-2 ta’ Ġunju 1999, ma kinitx għenet lill-Kummissjoni tistabbilixxi l-fatti u l-ksur għall-perijodu sussegwenti għal din id-data. Din l-evalwazzjoni hija valida, kemm fir-rigward tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996 jew abbażi tal-kriterji stabbiliti fil-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002.
78.      Isegwi li t-tieni aggravju għandu jiġi miċħud.
C –    Fuq it-tielet aggravju, li jikkonċerna l-kooperazzjoni BWA u dwar l-applikazzjoni inkorretta tal-limitu ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko minn YKK Holding
79.      Skont it-tielet aggravju tagħhom, l-appellanti jsostnu li, billi ċaħdet il-motiv tagħhom ibbażat fuq l-applikazzjoni żbaljata tal-limitu ta’ 10 % għall-perijodu li jippreċedi l-akkwist ta’ YKK Stocko minn YKK Holding — perijodu li matulu YKK Stocko hija kkunsidrata bħala esklużivament responsabbli — il-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, kif ukoll il-prinċipji ta’ proporzjonalità, ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ individwalità tal-pieni.
80.      Fil-fatt, il-parti tal-multa relatata mal-perijodu inizjali tal-ksur ogħla għal EUR 19.25 miljun, li jirrappreżenta 55 % tad-dħul mill-bejgħ totali ta’ YKK Stocko fl-2006 (li kien ta’ EUR 34.91 miljun), jiġifieri kunsiderevolment iktar mil-limitu ta’ 10 % previst fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003.
81.      Il-Kummissjoni tirribatti li dan l-argument huwa bbażat fuq ftehim ġuridiku żbaljat tal-għan ta’ limitu ta’ 10 % imsemmi fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 li jimplika li meta l-istruttura ta’ impriża tevolvi (ara l-akkwist ta’ sussidjarja minn kumpannija parent, pereżempju), multa distinta għandha tiġi kkalkolata għal kull wieħed mill-perijodi suċċessivi ta’ din l-evoluzzjoni (qabel u wara l-akkwist, pereżempju).
82.      Il-Kummissjoni tallega li, bil-kontra, multa unika għandha tiġi imposta, peress illi l-limitu previst fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 ma huwiex element tal-multa marbut mal-aġir kollużorju matul il-perijodu tal-ksur, iżda massimu legali marbut mal-kapaċità finanzjarja li titħallas il-multa u huwa intiż prinċipalment sabiex jipproteġi l-impriża kontra l-impożizzjoni ta’ multa eċċessiva, b’kunsiderazzjoni tad-daqs tagħha. Dak li huwa importanti, huwa għalhekk is-saħħa ekonomika tal-impriża (li d-dħul mill-bejgħ globali tagħha jagħti indikazzjoni) hekk kif teżisti matul l-adozzjoni tad-deċiżjoni li timponi l-multa. Dawn il-kunsiderazzjonijiet huma l-uniċi li jistgħu jispjegaw għalfejn id-dispożizzjoni inkwistjoni tagħmel espressament riferiment għal dan il-mument għall-kalkolu tal-limitu ta’ 10 %. B’konsegwenza, il-fatt li l-impriża kellha inqas kapaċità finanzjarja f’mument fil-passat, pereżempju qabel l-akkwist tagħha minn kumpannija oħra, bħal f’dan il-każ, huwa irrilevanti.
83.      Il-Kummissjoni żżid li, anki jekk il-kumpannija parent tiddeċiedi li ma tagħti ebda sostenn finanzjarju lis-sussidjarja f’dak li jikkonċerna l-parti mill-multa li għaliha din tal-aħħar hija responsabbli waħedha, li jista’ jhedded il-vijabbiltà tas-sussidjarja, dan ikun biss it-twettiq ta’ riskju ta’ investiment tal-kumpannija parent, marbut ma’ persuna ġuridika (is-sussidjarja) li, qabel (iżda wkoll wara) l-akkwist, adottat aġir antikompetittiv punibbli b’multi. Meta tikseb il-kontroll fuq is-sussidjarja, il-kumpannija parent tassumi dan ir-riskju, li hija tista’ madankollu tillimita billi tipprevedi kumpens fil-kuntratt ta’ bejgħ konkluż mat-titulari inizjali.
84.      Fil-qosor, għall-Kummissjoni, hija biss l-impriża responsabbli matul l-aħħar fażijiet tal-ksur u matul l-adozzjoni tad-deċiżjoni finali li hija l-entità ta’ referenza xierqa għall-evalwazzjoni tal-kwistjonijiet ta’ responsabbiltà u ta’ effett dissważiv, sa fejn il-Kummissjoni tistabbilixxi li din l-impriża (jiġifieri l-entità li tinkludi l-kumpanniji parent ġodda) tkun hija stess ipparteċipat fil-ksur. Għal dawn l-istess raġunijiet, il-Kummissjoni ssostni li l-appellanti ma jistgħux utilment isostnu li l-multa ġiet imposta bi ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità jew ta’ ugwaljanza fit-trattament.
85.      Hekk kif diġà indikajt fl-introduzzjoni ta’ dawn il-konklużjonijiet, dan l-aggravju jqajjem kwistjoni importanti ta’ liġi tal-kompetizzjoni li għadha ma ġietx deċiża mill-Qorti tal-Ġustizzja, jiġifieri d-determinazzjoni tal-limitu massimu legali tal-multa, fis-sens tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, fil-każ ta’ responsabbiltajiet suċċessivi fil-kuntest tal-istess akkordju, u iktar preċiżament meta entità li tipparteċipa fil-ksur tgħaddi taħt il-kontroll ta’ impriża oħra matul it-tul tal-akkordju.
86.      Din id-dispożizzjoni tar-Regolament Nru 1/2003 tipprevedi li “[g]ħal kull impriża u assoċjazzjoni ta’ l-impriża li qed jipparteċipaw fil-ksur, il-multi mhux ser jaqbżu l-10 % tat-total ta’ valur tal-bejgħ fis-sena kmmerċjali preċedenti” (korsiv miżjud minni).
87.      Il-Qorti tal-Ġustizzja għalhekk hija mitluba tinterpreta għall-ewwel darba l-kunċett ta’ “impriża li qed tipparteċipa fil-ksur” skont l-Artikolu 23(2) ta’ dan ir-regolament — u dan b’mod partikolari fid-dawl tal-prinċipju tar-responsabbiltà personali (jiġifieri li s-sanzjonijiet għandhom ikunu speċifiċi għall-persuna li twettaq il-ksur kif ukoll il-ksur) — f’sitwazzjoni fejn l-impriża inkwistjoni kienet meqjusa għal perijodu partikolari l-unika responsabbli mill-ħlas ta’ parti mill-multa u kienet sussegwentement ġiet akkwistata minn impriża oħra.
88.      Għandu jiġi osservat hawnhekk li din il-kwistjoni tressqet ukoll reċentement quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq. Din il-kwistjoni ġiet barra minn hekk ittrattata b’mod approfondit mill-Avukat Ġenerali Sharpston fil-konklużjonijiet li hija ppreżentat f’din il-kawża. Sakemm ingħatat is-sentenza tal-Awla Manja sussegwentement (li ngħatat fis-26 ta’ Novembru 2013), il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali kienu naturalment fiċ-ċentru tad-diskussjoni matul is-seduta f’din il-kawża fis-16 ta’ Ottubru 2013 (42).
89.      Sfortunatament, l-Awla Manja ma ddeċidietx il-kwistjoni billi ċaħdet l-argumenti relatati magħha bħala inammissibbli. Huwa għaldaqstant żvantaġġ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma kellhiex għalfejn tinterpreta l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 f’ċirkustanzi bħal dawk tal-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (jew dawk ta’ din il-kawża) u li l-prattika tal-Kummissjoni (kif ukoll il-ġurisprudenza tal-Qorti Ġenerali relatata magħha) ma humiex uniformi, bil-konsegwenzi li dan iwassal fuq iċ-ċertezza legali.
90.      Jiena ser inkompli bir-raġunament tal-Avukat Ġenerali Sharpston fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
91.      L-ewwel nett, hekk kif hija indikat fil-punt 83 tal-konklużjonijiet tagħha, “it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 jipprovdi li ‘[g]ħal kull impriża […] li qed jipparteċipaw fil-ksur, il-multi mhux ser jaqbżu l-10 % tat-total ta’ valur tal-bejgħ [dinji] fis-sena k[u]mmerċjali preċedenti’. Il-Qorti Ġenerali ma għamlitx konstatazzjoni espressa hija stess, iżda aċċettat impliċitament il-konstatazzjoni tal-Kummissjoni fid-deċiżjoni li [Gascogne Sack Deutschland (GSD] kienet responsabbli kompletament għall-ksur fil-perijodu qabel ma Groupe Cascogne akkwistaha […]. Peress li GSD kienet l-impriża li pparteċipat fil-ksur matul il-perijodu mid-9 ta’ Frar 1988 sal-1 ta’ Jannar 1994, hija biss hi li tidher li hija ‘impriża’ li taqa’ taħt l-ambitu tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 fir-rigward tal-ksur imwettaq matul dak il-perijodu”.Minbarra dan, fil-punt 84 tal-konklużjonijiet tagħha, hija ssemmi li “[g]ħall-perijodu sussegwenti, mill-1 ta’ Jannar 1994 sas-26 ta’ Ġunju 2002, l-‘impriża’ li pparteċipat fil-ksur kienet Groupe Gascogne (bis-saħħa tal-preżunzjoni ta’ influwenza deċiżiva) kif ukoll GSD (bħala fatt). Għaldaqstant, iż-żewġ kumpanniji huma responsabbli in solidum għal dak il-perijodu”.
92.      It-tieni nett, fil-punt 85 ta’ dawn il-konklużjonijiet, hija tosserva li “meta l-identità tal-awtur tal-ksur tinbidel matul il-ksur minħabba li l-kumpannija sussidjarja tiġi sussegwentement akkwistata kollha kemm hi minn kumpannija parent, il-kelma ‘impriża’ fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 hija wiesgħa biżżejjed biex tinkludi tali ‘ġeometrija varjabbli’”.
93.      It-tielet nett, skont il-punt 86 ta’ dawn il-konklużjonijiet, “għalkemm il-penali tikkonċerna l-azzjonijiet passati tas-sussidjarja, bil-fatt li stabbilixxa l-limitu ta’ 10 %, l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 jeżiġi li l-punt ta’ riferiment ikun il-mument tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. F’dan ir-rigward, il-pożizzjoni ta’ kumpannija sussidjarja ma hijiex differenti minn dik ta’ kwalunkwe impriża oħra inkwantu l-limitu ta’ 10 % huwa stabbilit b’riferiment għad-dħul mill-bejgħ tas-sena kummerċjali li tiġi qabel id-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Għaldaqstant, huwa importanti li ssir distinzjoni bejn id-dħul mill-bejgħ tal-kumpannija sussidjarja minn dak tal-kumpannija parent; u l-limitu ta’ 10 % meta applikat lil dik is-sussidjarja fir-rigward ta’ multa imposta għal perijodu ta’ qabel ma hi ġiet akkwistata mill-kumpannija parent għandu jiġi stabbilit b’riferiment għad-dħul mill-bejgħ tagħha biss”.
94.      Ir-raba’ nett, hekk kif l-Avukat Sharpston ippreċiżat fil-punt 87 tal-konklużjonijiet tagħha, “din l-interpretazzjoni jidhirli li hija konsistenti mal-għanijiet tal-Artikolu 23(2) iktar milli huwa l-approċċ tal-Kummissjoni [fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, bħal dik inkwistjoni hawnhekk]. L-iskop tal-limitu ta’ 10 % huwa li tkun protetta impriża kontra multi eċċessivi li kummerċjalment jistgħu jeqirduha (43). Meta kumpannija sussidjarja tiġi ppenalizzata minħabba ksur li għalih hija kompletament responsabbli, suġġett għal-limitu massimu kkalkolat abbażi tad-dħul mill-bejgħ dinji ta’ grupp sħiħ, dak x’aktarx li jiġġenera ċifra ogħla (peress li 10 % tad-dħul mill-bejgħ dinji ta’ grupp ta’ kumpanniji normalment ikun ogħla minn 10 % dħul mill-bejgħ ta’ sussidjarja waħda). Għaldaqstant, dak il-metodu ta’ kalkolu jwassal għall-impożizzjoni ta’ multa ogħla milli li kieku l-limitu ta’ 10 % jiġi stabbilit b’riferiment għad-dħul mill-bejgħ tas-sussidjarja biss”.
95.      L-Avukat Ġenerali żżid fil-punt 89 tal-konklużjonijiet tagħha li “jidhirli li huwa raġonevoli li nippreżumi li, f’ċirkustanzi bħalma huma dawk preżenti, il-Kummissjoni taqsam ir-responsabbiltà għall-perijodi ta’ qabel u wara l-akkwist mill-kumpannija parent sabiex tapplika l-prinċipju tar-responsabbiltà personali (44). Huwa minħabba li l-aġir antikompetittiv tal-kumpannija sussidjarja ta’ matul il-perijodu preċedenti seħħ qabel ma hija u l-kumpannija parent kienu jikkostitwixxu impriża waħda li l-kumpannija parent ma tinżammx responsabbli in solidum għal dak il-perijodu tal-ksur. B’analoġija, madankollu, jidhirli li huwa diffiċli ħafna li tinstab ġustifikazzjoni għat-teħid inkunsiderazzjoni tad-dħul mill-bejgħ dinji tal-grupp biex jiġi stabbilit il-limitu ta’ 10 % fir-rigward ta’ multa li għandha titħallas biss mis-sussidjarja, imposta fir-rigward ta’ ksur li ma twettaqx mill-kumpannija parent u li ma huwiex attribwit lilha għal perijodu inkwistjoni.”
96.      Jiena naqsam il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Sharpston fuq dan il-punt minħabba r-raġunijiet li ġejjin.
1.      Il-kunċett ta’ “impriża” fis-sens tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003.
97.      L-ewwel nett, il-kunċett ta’ “impriża” fis-sens tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, għandu jikkoinċidi ma’ dak tal-impriża responsabbli skont l-Artikolu 81 KE.
98.      Nirrileva li l-Kummissjoni kkunsidrat li YKK Stocko kienet l-unika responsabbli għall-ħlas ta’ parti mill-multa, jiġifieri EUR 19 250 000. Fil-fatt, permezz tal-Artikoli 1(1) u 2(1) tad-deċiżjoni kkontestata, multa ta’ EUR 68 250 000 kienet ġiet imposta fuq YKK Stocko, fosthom YKK Corp. u YKK Holding huma kkunsidrati responsabbli in solidum għall-ħlas sa limitu ta’ EUR 49 000 000. Il-EUR 19 250 000 jikkorrispondu għalhekk għal madwar 55 % tad-dħul mill-bejgħ ta’ YKK Stocko fl-2006 (45).
99.      Id-deċiżjoni kkontestata tiżvela b’mod ċar li l-Kummissjoni kkunsidrat lil YKK Stocko esklużivament responsabbli tal-ħlas ta’ din il-parti tal-multa, peress illi YKK Stocko kienet ukoll ikkunsidrata bħala l-unika responsabbli għal parti mill-perijodu li matulu ġie kkonstatat il-ksur imwettaq fil-kuntest tal-kooperazzjoni BWA.
100. Il-premessa 429 tad-deċiżjoni kkontestata tindika li YKK Corp., YKK Holding Europe BV u YKK Stocko “għandhom jiġu kkunsidrati responsabbli in solidum għal ksur imwettaq fil-kuntest tal-kooperazzjoni [BWA] deskritta fil-punt 4.2 ta’ din id-deċiżjoni, u dan, mill-mument meta [YKK Stocko] saret sussidjarja integrali miżmuma minn [YKK Holding] u, għaldaqstant, minn [YKK Corp.], jiġifieri bejn ix-xahar ta’ Marzu 1997 u l-15 ta’ Marzu 2001. [YKK Stocko] għandha titqies responsabbli matul il-perijodu kollu tal-parteċipazzjoni tagħha fil-kooperazzjoni [BWA], jiġifieri mill-24 ta’ Mejju 1991 sal-15 ta’ Marzu 2001” (korsiv miżjud minni).
101. Sussegwentement, fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 586 tad-deċiżjoni kkontestata, dwar id-determinazzjoni tal-multa, taħt it-titolu “żieda tal-multi skont it-tul”, il-Kummissjoni tikkonstata li “l-ammont inizjali miżjud bi 40 % jikkonċerna l-perijodu li fih [YKK Stocko], [YKK Holding] u [YKK Corporation] huma kkunsidrati responsabbli in solidum [jiġifieri erba’ snin]. Il-bqija taż-żieda fi perċentwali tikkonċerna l-perijodu li fih [YKK Stocko] hija meqjusa esklużivament responsabbli” (46) [traduzzjoni mhux uffiċjali] (jiġifieri il-55 % li kien jifdal jiġifieri ħames snin u disa’ xhur).
102. Il-Kummissjoni għalhekk korrettament qassmet ir-responsabbiltajiet ta’ kull impriża, peress illi, qabel ix-xahar ta’ Marzu 1997 (data ta’ akkwist ta’ YKK Stocko minn YKK Holding), YKK Stocko u YKK kienu żewġ kumpanniji distinti, li kienu jikkostitwixxu għalhekk “entitajiet ekonomiċi” jew impriżi fis-sens tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 (47).
103. Bħal għall-ewwel ħames snin u nofs tal-kooperazzjoni BWA (u għall-ħlas ta’ parti mill-multa), il-Kummissjoni żammet lil YKK Stocko bħala l-unika responsabbli, u dan jimplika neċessarjament li hija kienet “l-istess unità ekonomika” (entità ekonomika awtonoma) matul dan il-perijodu.
104. Abbażi ta’ dan, minflok ma jiġi kkalkolat il-limitu ta’ 10 % abbażi tad-dħul mill-bejgħ l-iktar għoli taż-żewġ impriżi (dik li nħolqot fl-1997 permezz tal-akkwist mill-ġdid ta’ YKK Stocko mill-grupp YKK), il-Kummissjoni jmissha loġikament applikat żewġ limiti ta’ 10 % distinti.
105. Fil-fatt, l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 jeħtieġ li “[g]ħal kull impriża u assoċjazzjoni ta’ l-impriża li qed jipparteċipaw fil-ksur, il-multi mhux ser jaqbżu l-10 % tat-total ta’ valur tal-bejgħ [tagħha] fis-sena kmmerċjali preċedenti” (korsiv miżjud minni).
106. Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat (48) li “[il-]limitu [ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ previst fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003] huwa intiż [ġustament] sabiex jiġi evitat li l-multi [imposti mill-Kummissjoni] jkunu sproporzjonati meta pparagunati mal-importanza tal-impriża” u li “[l-]ammont [tal-multa jista’] jitla’ għal 10 % tad-dħul mill-bejgħ imwettaq matul is-sena finanzjarja preċedenti għal kull waħda mill-impriżi li tkun ipparteċipat fil-ksur” (korsiv miżjud minni).
107. Fil-fatt, meta jiġi interpretat dan l-artikolu, għandha tingħata attenzjoni għall-ispirtu tar-rabta fundamentali bejn ir-responsabbiltà u l-multa. Jiena tal-parir li din id-dispożizzjoni timponi, minn naħa, li d-dħul mill-bejgħ biss tal-impriża meqjusa responsabbli jista’ jittieħed inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-kalkolu ta’ limitu ta’ 10 % u, min-naħa l-oħra, li f’kawża fejn impriżi differenti jkunu suċċessivament ipparteċipaw f’akkordju, il-limitu ta’ 10 % jiġi kkalkolat fuq id-dħul mill-bejgħ rispettiv tagħhom.
108. Nirrileva barra minn hekk li l-prassi deċiżjonali tal-Kummissjoni f’dan ir-rigward ma hijiex kostanti.
109. Fil-fatt, f’deċiżjonijiet oħra, il-Kummissjoni diġà applikat limiti ta’ 10 % differenti skont il-perijodu ta’ ksur inkwistjoni.
110. Għalhekk, fid-Deċiżjoni 2005/349/KE (49) (iktar ’il quddiem id-deċiżjoni ‘perossidi organiċi’), il-Kummissjoni kkalkolat l-10 % fuq id-dħul mill-bejgħ tas-sussidjarji għall-perijodu li matulu huma kienu kkunsidrati esklużivament responsabbli, peress illi għall-perijodu tar-responsabbiltà konġunta tal-kumpannija parent u tas-sussidjarji, hija bbażat ruħha fuq id-dħul mill-bejgħ tal-grupp.
111. Fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, l-Avukat Ġenerali Sharpston barra minn hekk ikkunsidrat li “[j]idhirli […] l-approċċ applikat fid-deċiżjoni Organic peroxides huwa iktar konsistenti mal-kliem u l-għanijiet tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 milli l-approċċ adottat f’dan il-każ”.
112. Fl-2011, il-Kummissjoni segwiet l-istess approċċ f’deċiżjoni (50) (“azzar ikkompressat”).
113. F’din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni impliċitament irrikonoxxiet il-fondatezza tal-motiv invokat mill-appellanti fil-każ (jiġifieri l-motiv ibbażat fuq l-applikazzjoni żbaljata tal-limitu ta’ 10 %) u biddlet id-deċiżjoni inizjali tagħha billi naqqset il-multi imposti fuq diversi entitajiet li r-responsabbiltà esklużiva tagħhom kienet ġiet ikkonstatata matul il-perijodu preċedenti għal-akkwist tagħhom mill-grupp. Il-Kummissjoni pproċediet għal dan it-tnaqqis “sabiex jiġi ggarantit li l-livell tal-multi ffissati ma kienx sproporzjonat meta pparagunat mad-daqs u mad-dħul mill-bejgħ tal-impriżi inkwistjoni […] Il-Kummissjoni naqqset il-multi imposti għal ammont ekwivalenti għal 10 % tad-dħul mill-bejgħ tal-persuni ġuridiċi inkwistjoni” (korsiv miżjud minni (51)).
114. Il-prassi varjabbli tal-Kummissjoni turi tal-inqas li hija ma kellha ebda raġuni ta’ prinċipju li tiddeċiedi kif għamlet f’dan il-proċess. Minbarra dan, l-argumenti li hija tressaq sabiex tapplika wieħed pjuttost milli żewġ limiti distinti ta’ 10 % ma humiex konvinċenti.
115. Matul is-seduta, il-Kummissjoni għamlet riferiment għall-fatt li fil-kawżi “perossidi organiċi” u “azzar ikkompressat”, il-kumpannija parent ma kinitx responsabbli in solidum ħlief, rispettivament, għal seba’ minn sebgħa u għoxrin u tlieta minn sbatax-il sena li kien dam il-ksur, fejn issuġġerixxiet li d-dħul korrispondenti f’din il-kawża, jiġifieri erba’ snin u disa’ xhur ta’ ksur kien jirrikjedi approċċ ieħor.
116. Minbarra d-diffikultà li jiġi stabbilit jew imfassal parametru ta’ limitu ta’ ammont, jiena ma nara ebda raġuni ta’ prinċipju (la ebda motivazzjoni f’dan il-proċess) li tiġi skartata l-applikazzjoni ta’ żewġ limiti ta’ 10 % distinti, li fil-fehma tiegħi timponi interpretazzjoni korretta tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003.
117. L-argumenti l-oħra invokati mill-Kummissjoni (jiġifieri l-kumplessità tal-kalkoli u r-riskji ta’ abbuż) lanqas ma jidhru jirreżistu l-analiżi li tippreċedi. Għalfejn il-kalkoli huma iktar kumplessi f’dan il-proċess milli fid-deċiżjonijiet “perossidi organiċi” u “azzar ikkompressat” (52)? Minbarra għar-riskju li l-kumpannija parent jew ix-xerrejja tnaqqas artifiċjalment id-dħul mill-bejgħ tas-sussidjarja responsabbli, il-Kummissjoni ma għamlet ebda riferiment fid-deċiżjoni kkontestata u lanqas ma pproduċiet prova fil-proċess inkwistjoni.
118. Jirriżulta minn dak kollu li ntqal il l-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 peress li hija s-sussidjarja biss (YKK Stocko) li kellha titqies li hija l-“impriża li pparteċipat fil-ksur” għall-ewwel perijodu u li għalhekk id-dħul mill-bejgħ tagħha u mhux dak tal-grupp kellu jittieħed inkunsiderazzjoni għall-kalkolu tal-limitu ta’ 10 %.
2.      Il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali u ta’ individwalizzazzjoni tas-sanzjonijiet
119. Jiena naħseb sussegwentement li l-approċċ adottat mill-Kummissjoni u l-Qorti Ġenerali f’din il-kawża jmur kontra l-prinċipju ta’ responsabbiltà personali u ta’ individwalizzazzjoni tas-sanzjonijiet.
120. Huwa ċar li l-Kummissjoni ma tistax tikkundanna impriża sabiex tħallas multa ħlief jekk hija tkun fil-pożizzjoni li tistabbilixxi li din l-impriża wettqet ksur fis-sens tal-Artikolu 81 KE jew ipparteċipat fih. Ir-rabta loġika u ġuridika bejn in-nuqqas u r-responsabbiltà, minn naħa, u l-penalità, min-naħa l-oħra, timplika neċessarjament li multa għandha tiġi stabbilita fir-rigward tal-impriża responsabbli (jiġifieri l-impriża li tkun ipparteċipat fil-ksur).
121. Skont dan il-prinċipju bażiku li huwa s-suġġett ta’ ġurisprudenza stabbilita u li, fi kwalunkwe każ, japplika għal kull proċedura amministrattiva li tista’ tagħti lok għal sanzjonijiet skont ir-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, impriża ma tistax tiġi ppenalizzata ħlief għall-fatti li huma individwalment akkużati lilha (53).
122. Is-sanzjonijiet għandhom jiġu individwalizzati fis-sens li huma għandhom ikunu relatati mal-aġir u għall-karatterizzati propji mal-impriżi kkonċernati (54).
123. Minbarra dan, bħala prinċipju, hija l-persuna fiżika u ġuridika li kienet tmexxi l-impriża inkwistjoni fil-mument meta l-ksur ikun twettaq li għandha twieġeb għalih, anki jekk, fil-jum tal-adozzjoni tad-deċiżjoni li tikkonstata l-ksur, l-operazzjoni tal-impriża ma tkunx iktar taħt ir-responsabbiltà tagħha (55).
124. Iktar partikolarment, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-okkażjoni li tiddeċiedi li kumpannija li takkwista ma tistax tinżamm responsabbli mill-ksur imwettaq indipendentement minn tnejn mis-sussidjarji tagħha qabel l-akkwist tagħhom, peress li dawn is-sussidjarji għandhom iwieġbu huma stess mill-aġir li jikkostitwixxi ksur tagħhom qabel l-akkwist tagħhom mill-kumpannija xerrejja, mingħajr ma hija tkun tista’ tinżamm bħala responsabbli (56).
125. Il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat diversi drabi li “[m]eta entità ekonomika […] tikser ir-regoli tal-kompetizzjoni, hija għandha, skont il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali, twieġeb għal dan il-ksur” (57).
126. Għalhekk, jirriżulta mill-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 (fejn skont dan, il-Kummissjoni tista’ biss timponi multa fuq l-impriżi li hija tqis responsabbli) u mill-prinċipju fundamentali ta’ individwalità tal-pieni u tas-sanzjonijiet li l-impożizzjoni ta’ multa hija suġġetta għar-rikonoxximent tar-responsabbiltà tal-impriża (li din ir-responsabbiltà tkun diretta jew imputata) u li l-livell tal-multa intiża li tissanzjona l-parteċipazzjoni tal-impriża fil-ksur għandu jiġi stabbilit skont din ir-responsabbiltà. Fil-fehma tiegħi, dan il-prinċipju japplika għall-kalkolu tal-limitu ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ li ma jistax jaqbeż il-multa.
127. Fi kliem ieħor, meta, bħal f’dan il-każ, il-ksur huwa, għal ċertu perijodu, attribwit għal sussidjarja u mhux għall-kumpannija parent, huwa biss id-dħul mill-bejgħ tas-sussidjarja responsabbli li huwa rilevanti għall-finijiet tal-kalkolu tal-limitu ta’ 10 %.
128. Fis-sentenza tagħha Hoek Loos vs Il‑Kummissjoni (58), il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li “[l]-Kummissjoni għandha għall-għanijiet ta’ applikazzjoni tal-massimu ta’ 10 %, tikkunsidra l-fatturat ta’ l-impriża kkonċernata, jiġifieri l-impriża li lilha ġie attribwit il-ksur u li, ta’ dan il-fatt, ġiet iddikjarata responsabbli u ġiet innotifikata lilha d-deċiżjoni li imponiet il-multa” (korsiv miżjud minni).
129. Meta jitħares l-għan tal-limitu ta’ 10 % li huwa li jiżgura li l-multa ma taqbiżx il-kapaċità ta’ ħlas tal-impriża li tkun wettqet il-ksur għad-dritt tal-kompetizzjoni, li jittieħed id-dħul mill-bejgħ totali tal-grupp sabiex dan il-limitu jiġi kkalkolat fil-każ u għall-perijodu fejn il-ksur ikun twettaq biss minn sussidjarja qabel l-integrazzjoni tagħha fil-grupp għandu bħala konsegwenza kemm li jċaħħadha mill-protezzjoni mixtieqa permezz tal-istabbiliment ta’ dan il-limitu, kemm li jimponi sanzjoni fuq il-kumpannija parent ġdida (għalkemm ma tkunx responsabbli mill-ksur) jekk is-sussidjarja ma tkunx fil-pożizzjoni li tħallas il-multa, eżattament bħallikieku l-grupp kien ġie kkunsidrat bħala responsabbli in solidum tal-ksur kollu (59).
130. Matul is-seduta, il-Kummissjoni indikat li hija kienet tikkalkola l-limitu ta’ 10 % fuq id-dħul mill-bejgħ tal-impriża YKK Stocko biss kieku l-impriżi l-oħra tal-grupp ma kienu bl-ebda mod ipparteċipaw fil-ksur wara l-integrazzjoni ta’ YKK Stocko fil-grupp. Jiena ma narax kif il-fatt li l-impriżi l-oħra tal-grupp ikunu jew le koawturi tal-grupp wara l-integrazzjoni ta’ YKK Stocko jista’ jbiddel il-kalkolu tal-multa għall-perijodu meta YKK Stocko kienet indipendenti u minħabba dan il-fatt, esklużivament responsabbli mill-ksur imwettaq f’dak iż-żmien.
131. Matul is-seduta, il-Kummissjoni invokat is-sentenza tal-Qorti Ġenerali Tokai Carbone et vs Il‑Kummissjoni (60) sabiex tiċħad l-approċċ li hija kienet adottat fid-deċiżjonijiet “perossidi organiċi” jew “azzar prekomperssat” u li tippreferi dik li hija użat fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni_jew din il-kawża.
132. Issa, hekk kif l-Avukat Ġenerali Sharpston spjegat fil-kawża li tat lok għas-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummisssjoni, iċċitata iktar ’il fuq (fil-punt 77 tal-konklużjonijiet tiegħi), il-kawża li tat lok għas-sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, kienet tikkonċerna sitwazzjoni nettament differenti, jekk mhux bil-kontra. Jekk, fil-mument tal-ksur inkwistjoni f’din il-kawża, il-kumpannija parent u s-sussidjarja kienu jagħmlu parti mill-istess impriża, ir-relazzjoni tagħhom kienet inbidlet fis-sena li għandha tittieħed inkunsiderazzjoni għall-kalkolu tal-limitu ta’ 10 %. F’dan il-mument, il-kumpannija parent ma kinitx iktar responsabbli mill-ex sussidjarja tagħha, peress li huma kienu saru kumpanniji indaqs. Iż-żewġ kumpanniji kienu ġew iddikjarati responsabbli in solidum għall-perijodu tal-ksur, iżda d-deċiżjoni kienet ġiet indirizzata separatament lill-ex sussidjarja u lill-ex kumpannija parent, fejn il-limitu ta’ 10 % kien japplika għal kull waħda mid-destinatarji (61).
133. L-imsemmija sentenza tal-Qorti Ġenerali għalhekk ma osservatx il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali u ta’ individwalità tas-sanzjonijiet fl-applikazzjoni tal-limitu ta’ 10 % previst fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003.
3.      Il-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ proporzjonalità
134. Jiena naħseb fl-aħħar nett li l-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ proporzjonalità ma humiex osservati mill-approċċ tal-Kummissjoni kkonfermat mill-Qorti Ġenerali.
135. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament jirrikjedi li sitwazzjonijiet simili ma jiġux trattati b’mod differenti u li sitwazzjonijiet differenti ma jiġux trattati b’mod ugwali, sakemm trattament bħal dan ma jkunx oġġettivament iġġustifikat (62).
136. Issa, is-sentenza appellata tiddistingwi bejn sitwazzjonijiet ugwali, peress illi żewġ impriżi li jkunu rikonoxxuti kull waħda bħala esklużivament responsabbli mill-istess ksur ser jiġu trattati b’mod differenti għar-raġuni biss li waħda jew oħra minnhom kienet ġiet sussegwentement akkwistata minn grupp ta’ impriżi.
137. Minbarra dan, ir-ratio legis tad-dispożizzjoni inkwistjoni (jiġifieri l-projbizzjoni ta’ multi eċċessivi meta pparagunati mad-daqs u mad-dħul mill-bejgħ tal-impriża inkwistjoni) kif ukoll il-prinċipju fundamentali ta’ proporzjonalità li jsostnih ma jippermettux li d-differenza fit-trattament ta’ sitwazzjonijiet ugwali tiġi ġġustifikata oġġettivament.
138. Fis-sentenza Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-limitu ta’ 10 % previst fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 huwa “limitu, applikabbli b’mod uniformi għall- impriżi kollha u fformulat skond id-daqs ta’ kull waħda minnhom, li għandu l-għan li jevita multi ta’ livell eċċessiv u sproporzjonat. Għaldaqstant dan il-limitu massimu għandu għan distint u awtonomu meta mqabbel ma’ dak tal-kriterji tal-gravità u tad-dewmien tal-ksur” (63).
139. Bl-istess mod, fis-sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet fil-punt 389 li “il-limitu huwa intiż, b’mod partikolari, sabiex jipproteġi l-impriżi kontra livell eċċessiv ta’ multa li jista’ jeqred is-sustanza ekonomika tagħhom”. Fi kliem ieħor, il-limitu ta’ 10 % huwa intiż sabiex jiżgura li l-livell tal-penalità ma jikkompromettix il-vijabbiltà tal-impriża responsabbli.
140. Fl-aħħar nett, inqis, bħall-appellanti, li s-sentenzi invokati mill-Qorti Ġenerali sabiex tiċħad il-motiv tagħhom (jiġifieri s-sentenzi tagħha HFB et vs Il‑Kummissjoni (64) kif ukoll Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq) ma humiex rilevanti u li l-Qorti Ġenerali evalwat ħażin ir-rilevanza tas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja Cascades vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
141. Fil-fatt, fil-kawża li tat lok għas-sentenza HFB et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, il-Kummissjoni kienet żammet bħala responsabbli in solidum diversi persuni ġuridiċi li kienu jappartjenu għand entità ekonomika kkwalifikata bħala impriża. Għalhekk, din ma kinitx kawża li fiha waħda minn dawn l-impriżi kienet meqjusa l-unika responsabbli għal ksur għall-perijodu preċedenti għall-integrazzjoni tagħha fi grupp, u l-Qorti Ġenerali konsegwentement ma eżaminatx fis-sentenza HFB et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, jekk żewġ limiti ta’ 10 % kellhomx jittieħdu inkunsiderazzjoni.
142. Minbarra dan, mhux talli ma huwiex ta’ sostenn għar-raġunament tal-Kummissjoni, ir-riferiment għall-punt 390 tas-sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (ara punt 193 tas-sentenza appellata) jikkonferma bil-kontra l-argument tal-appellanti. Fil-kawża li tat lok għas-sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, id-destinatarji kollha tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni kienu ġew ikkunsidrati bħala responsabbli in solidum matul it-tul kollu tal-ksur. F’dan il-kuntest, il-Qorti Ġenerali kienet iddikjarat li “l-għan segwit mill-introduzzjoni tal-limitu ta’ 10 % ma jistax jitwettaq ħlief jekk dan il-limitu jiġi applikat, fl-ewwel lok, għal kull destinatarju separat tad-deċiżjoni li timponi l-multa” u li “[d]an iseħħ biss, fit-tieni lok, jekk diversi destinatarji jikkostitwixxu l-‘impriża’ fis-sens tal-entità ekonomika responsabbli mill-ksur issanzjonat […] li l-limitu jista’ jiġi kkalkolat abbażi tad-dħul mill-bejgħ globali ta’ din l-impriża” (korsiv miżjud minni). Għalhekk, is-sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, tikkonferma li, fil-każ fejn impriża hija l-unika responsabbli minn ksur għall-perijodu qabel l-akkwist tagħha minn grupp ikbar, il-limitu ta’ 10 % għandu jiġi kkalkolat abbażi tad-dħul mill-bejgħ tal-impriża inkwistjoni, u mhux tal-grupp li hija tappartjeni għalih fid-data tal-adozzjoni tad-deċiżjoni (il-persuni ġuridiċi l-oħra li jappartjenu għal dan il-grupp bl-ebda mod huma responsabbli mill-ksur).
143. Minbarra dan, jiena tal-fehma, bħall-appellanti, li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta affermat mingħajr iktar spjegazzjonijiet fil-punt 194 tas-sentenza appellata li huma ma setgħux jinvokaw is-sentenza Cascades vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (65), “peress illi YKK Holding u YKK Corp. ma humiex ikkunsidrati bħala responsabbli mill-ħlas kollu tal-multa ta’ YKK Stocko Fasteners”. Bil-kontra, kif jiena diġà rrilevajt fil-punt 124 ta’ dawn il-konklużjonijiet, is-sentenza Cascades vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, hija rilevanti peress illi tippreċiża li sussidjarja għandha twieġeb għall-ksur imwettaq qabel l-akkwist tagħha, peress li l-kumpannija parent ġdida ma tistax titqies responsabbli. Is-sussidjarja għalhekk għandha l-obbligu, waħedha, li tħallas il-multa li ġiet imposta fuqha bħala entità ekonomika distinta.
144. Isegwi minn dan kollu li t-tielet motiv huwa fondat peress li l-Qorti Ġenerali interpretat b’mod żbaljat l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 u kisret il-prinċipji ġenerali ta’ responsabbiltà personali u ta’ individwalità tas-sanzjonijiet, ta’ proporzjonalità u ta’ ugwaljanza fit-trattament. Għaldaqstant, il-multa imposta fuq YKK Stocko għall-kooperazzjoni BWA għandha tiġi limitata għal EUR 3.491 miljun, li jirrappreżenta 10 % tad-dħul mill-bejgħ li hija wettqet matul is-sena finanzjarja tas-sena preċedenti għall-adozzjoni tad-deċiżjoni inkwistjoni.
145. Barra minn hekk, l-appellanti kienu talbu li jkunu jistgħu jibbenefikaw — fuq l-ammont rrivedut ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ tagħhom — mit-tnaqqis ta’ 20 % fid-dawl tal-klemenza li kienet ingħatat mill-Kummissjoni lill-grupp YKK, li kien talbu f’isem l-appellanti kollha (ara l-premessi 657 sa 664 tad-deċiżjoni kkontestata). Nikkunsidra li l-fatt li l-limitu ta’ 10 % kellu jiġi kkalkolat b’mod differenti ma jbiddel xejn mill-applikazzjoni ta’ tnaqqis fid-dawl tal-klemenza u li għalhekk jeħtieġ li tintlaqa’ t-talba tal-appellanti, li l-Kummissjoni barra minn hekk ma kkontestatx — anki sussidjarjament — fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħha jew waqt is-seduta, u dan la quddiem il-Qorti Ġenerali u lanqas quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Huwa għaldaqstant iktar loġiku li, taħt il-qafas tal-linji gwida tal-1998, il-prattika tal-Kummissjoni (66) kienet li tapplika t-tnaqqis fid-dawl tal-klemenza (is-sitt stadju) wara verifika tan-nuqqas ta’ qbiż tal-limitu ta’ 10 % (li jikkorrispondi mal-ħames stadju tal-proċess). Għalhekk għandu jiġi applikat dan it-tnaqqis ta’ 20 % fid-dawl tal-kemenza fuq l-ammont irrivedut. Għalhekk, l-ammont tal-multa imposta fuq YKK Stocko huwa ta’ EUR 2 792 800.
D –    Fuq ir-raba’ aggravju, li jikkonċerna l-kooperazzjoni BWA u dwar l-applikazzjoni ta’ multiplikatur ta’ dissważjoni għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko
146. Fil-kuntest tar-raba’ aggravju tagħhom, l-appellanti josservaw, minn naħa, li l-Qorti Ġenerali ma esponietx debitament ir-raġunijiet għalfejn hija ċaħdet il-motiv tagħhom ibbażat fuq l-applikazzjoni żbaljata tal-koeffiċjent multiplikatur għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko. Huma jqisu, minn naħa, li l-Qorti Ġenerali, fi kwalunkwe każ, kisret l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, il-prinċipju ta’ proporzjonalità, il-prinċipju ta’ individwalità tal-pieni u tas-sanzjonijiet kif ukoll il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, billi qieset li żieda tal-effett dissważiv kien iġġustifikat għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko minn YKK Holding (perijodu li matulu YKK Stocko hija kkunsidrata bħala esklużivament responsabbli).
147. Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument. Fir-rigward tal-allegat nuqqas ta’ motivazzjoni, hija ssostni, b’mod partikolari, li l-punt 114 tal-appell juri li l-appellanti fehmu perfettament ir-raġunament tal-Qorti Ġenerali, li jinsab, b’mod partikolari, fil-punt 204 tas-sentenza appellata, skont liema l-element li huwa rilevanti għall-finijiet tal-effett ta’ dissważjoni huwa l-kapaċità ekonomika tal-impriża kkonċernata, hekk kif hija teżisti waqt l-adozzjoni ta’ deċiżjoni li timponi multa. Fir-rigward tal-argumenti dwar il-mertu, il-Kummissjoni tispjega li l-multiplikatur ta’ dissważjoni ma kienx ġie impost għal tul ta’ żmien partikolari, pereżempju għall-perijodu li fih YKK hija meqjusa l-unika responsabbli, iżda kien applikat għall-ammont inizjali komuni tal-grupp YKK kollu (inkluża YKK Stocko) li kien ġie ffissat għall-ksur kollu. Hija żżid li l-effet dissważiv li għandu jiġi żgurat jikkonċerna l-impatt fuq l-entità ekonomika unika (impriża) bħal ma teżisti matul l-adozzjoni tad-deċiżjoni li timponi l-multi. Issa, fid-data tal-adozzjoni tad-deċiżjoni (u, fil-fatt, erba’ snin qabel tmiem tal-ksur diġà), l-impriża responsabbli kienet kibret peress li hija kienet integrat mhux biss YKK Stocko, iżda wkoll iż-żewġ kumpanniji parent tagħha. Wara l-akkwist tagħha minn YKK Holding u YKK Corp., YKK Stocko ma setgħetx tibqa’ iktar ikkunsidrata b’mod iżolat sabiex jiġi evalwat l-impatt tal-multa, anki għall-partijiet tal-multa li hija biss kienet obbligata tħallas.
148. Jiena tal-fehma li, l-istess kunsiderazzjonijiet bħal dawk imressqa fil-konklużjonijiet tiegħi rigward it-tielet aggravju għandhom, mutatis mutandis, japplikaw hawnhekk.
149. Kif l-appellanti jindikaw ġustament hawnhekk, il-ġurisprudenza tal-Unjoni tat żewġ raġunijiet għalfejn koeffiċjent multiplikatur dissważiv jista’ jiġi applikat, jiġifieri, fl-ewwel lok, in-neċessità li jiġi żgurat effett sinjifikattiv tal-multa, inkluż għall-impriżi li għandhom riżorsi finanzjarji kbar fid-data tal-adozzjoni tad-deċiżjoni, u, it-tieni nett, il-fatt li l-impriżi kbar setgħu kellhom, matul il-perijodu ta’ ksur (67), riżorsi superjuri għal dawk tal-kompetituri tagħhom u għalhekk setgħu sabu ruħhom f’sitwazzjoni aħjar minnhom sabiex ikunu jafu d-dritt u jaġixxu fil-limiti li dan jimponi.
150. Dan jimplika li l-Kummissjoni tista’ tieħu inkunsiderazzjoni biss ir-riżorsi u l-mezzi finanzjarji tal-impriża li hija tqis responsabbli minn ksur (68).
151. Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni applikat multiplikatur ta’ 1.25 abbażi, minn naħa, tal-għarfien u tal-infrastrutturi legali-ekonomiċi ikbar li l-kumpanniji intiżi kellhom meta pparagunati mal-kompetituri tagħhom u, min-naħa l-oħra, “riżorsi finanzjarji kbar” li huma kellhom.
152. F’dan ir-rigward, il-premessa 538 tad-deċiżjoni kkontestata tirreferi, fl-ewwel lok, għad-“daqs” tal-grupp YKK u, it-tieni net, għar-“riżorsi globali” tagħha, espressjoni li l-Qorti Ġenerali stess użat fis-sentenza tagħha Groupe Danone vs Il‑Kummissjoni (69) — sentenza li barra minn hekk hija ċċitata mill-Kummissjoni fil-premessa 537 tad-deċiżjoni kkontestata sabiex tiġġustifika l-applikazzjoni tal-multiplikaturi mhux biss min-naħa tal-multa imposta in solidum fuq l-appellanti, iżda wkoll għall-multa imposta fuq YKK Stocko għall-perijodu ta’ ksur fejn hija ġiet ikkunsidrata l-unika responsabbli, jiġifieri qabel ix-xahar ta’ Marzu 1997.
153. Jiena tal-fehma li jekk, għal dawn ir-raġunijiet, l-applikazzjoni tal-multiplikatur ta’ 1.25 setgħet tiġi difiża għall-perijodu wara x-xahar ta’ Marzu 1997 (YKK Stocko kienet fil-fatt tagħmel parti minn YKK), tali multiplikatur ma huwiex iġġustifikat għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko.
154. Jirriżulta, b’mod partikolari mill-proċess, li sal-akkwist tagħha, YKK Stocko kienet impriża żgħira li kellha riżorsi limitati u ma kellhiex servizz legali. Huwa ċar li, qabel ix-xahar ta’ Marzu 1997, YKK Stocko ma kellhiex riżorsi finanzjarji kbar.
155. Kemm fir-rigward tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament [minħabba d-differenza kunsiderevoli ta’ riżorsi li kellhom, minn naħa, YKK Stocko matul il-perijodu ta’ ksur, fejn hija ġiet iddikjarata esklużivament responsabbli, u, min-naħa l-oħra, il-grupp YKK kollu (li jinkludi YKK Stocko) waqt il-perijodu ta’ ksur li fih huma kienu ġew iddikjarati responsabbli in solidum, kemm wara l-akkwist ta’ YKK Stocko] kif ukoll fir-rigward tal-prinċipju ta’ individwalizzazzjoni tal-pieni li jimponi li dawn għandhom ikunu xierqa għall-aġir u għall-karatteristiċi tal-impriżi kkonċernati (70), il-Qorti Ġenerali kien imissha ssanzjonat l-applikazzjoni mill-Kummissjoni tal-istess multiplikatur għaż-żewġ perijodi ta’ ksur inkwistjoni.
156. Huwa interessanti li jiġi indirizzat parallel bejn din il-kawża u d-deċiżjoni meħuda mill-Kummissjoni fir-rigward tal-akkordju msejjaħ “ta’ l-aċidu monokloraċetiku” (71). F’din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni imponiet multa unikament lil Arkema (iktar ’il quddiem “Arkema” li kienet Atofina SA, iktar ’il quddiem “Atofina”), sussidjarja tal-grupp ELF/Total, għal reċidiva.
157. Fil-kalkolu ta’ din il-multa, il-Kummissjoni żgurat ruħha li tieħu inkunsiderazzjoni — għall-finijiet li taġġusta l-ammont inizjali tal-multa għal dissważjoni — multiplikatur li kien jirrifletti biss il-kapaċità ekonomika ta’ Arkema [evalwata indipendentement mill-kumpannija parent tagħha, jiġifieri Elf Aquitaine SA (iktar ’il quddiem “Elf”)], u dan minkejja l-fatt li Arkema u Elf kienu jiffurmaw l-istess unità ekonomika fil-mument tal-adozzjoni tad-deċiżjoni inkwistjoni.
158. Il-Kummissjoni tindika fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 222 ta’ din id-deċiżjoni li “[…] [i]l-fattur ta’ multiplikazzjoni applikat għal Elf, ta’ 2.5, ma huwiex inkluż fil-kalkolu. Minfloku, fattur ta’ multiplikazzjoni [ta’] 1.5, li kien jiġi applikat li kieku Atofina kienet l-unika destinatarja tad-deċiżjoni (fid-dawl tad-dħul mill-bejgħ dinji tagħha ta’ EUR 17.8-il miljun) ser jintuża għall-finijiet tal- kalkolu tar-reċedività. Għalhekk ser tkun indirizzata multa separata lil Atofina biss għal dan l-ammont”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]
159. Fi kliem ieħor, fil-kalkolu tal-multa imposta fuq l-unika sussidjarja, il-Kummissjoni applikat multiplikatur ta’ 1.5 — differenti minn dak ta’ 2.5 applikat fil-kalkolu tal-multa imposta in solidum fuq il-kumpannija parent (Elf) u s-sussidjarja tagħha (Arkema) — u dan sabiex tittieħed inkunsiderazzjoni l-kapaċità ekonomika inqas tas-sussidjarja kkunsidrata indipendentement mill-kumpannija parent tagħha.
160. Il-Kummissjoni ma invokat hawnhekk ebda raġuni li tispjega għalfejn dan l-approċċ ma ġiex ikkunsidrat fil-kalkolu tal-multa li għaliha YKK Stocko kienet l-unika responsabbli.
161. Billi qassmet ir-responsabbiltà tal-appellanti fil-kuntest tal-kooperazzjoni BWA, id-deċiżjoni kkontestata rrikonoxxiet espliċitament li, qabel ix-xahar ta’ Marzu 1997, YKK Stocko kienet tikkostitwixxi impriża differenti mill-grupp YKK. Minbarra dan, id-deċiżjoni kkontestata tikkonstata l-eżistenza ta’ ksur ta’ tul differenti, imwettaq, rispettivament, minn YKK Stocko, minn naħa, u YKK Stocko flimkien mal-grupp YKK, min-naħa l-oħra (72). Madankollu, għall-finijiet tal-kalkolu tal-multa u iktar partikolarment tad-determinazzjoni ta’ multiplikatur ta’ dissważjoni, il-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni biss riżorsi globali tal-grupp YKK, inkluż għall-perijodu ta’ ksur fejn l-impriża ddikjarata responsabbli ma kellhiex dawn ir-riżorsi.
162. Issa, l-impriża, li d-daqs u r-riżorsi globali tagħha għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-iffissar ta’ eventwali multiplikatur ta’ dissważjoni hija l-impriża responsabbli fis-sens tal-Artikolu 81 KE.
163. Il-Qorti Ġenerali għalhekk wettqet żball ta’ liġi billi kkunsidrat li l-Kummissjoni setgħet tapplika multiplikatur ta’ 1.25 fil-kalkolu tal-multa imposta esklużivament fuq YKK Stocko.
164. Hekk kif jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet li jippreċedu, jiena tal-fehma li, f’din il-kawża, ebda multiplikatur ma huwa ġġustifikat fil-każ ta’ YKK Stocko. Għaldaqstant, l-ammont tal-multa għall-perijodu qabel l-akkwist ta’ YKK Stocko mill-grupp YKKgħandu jiġi ffissat għal EUR 2 792 800.
IV – Fuq l-ispejjeż
165. Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, meta l-appell huwa fondat u l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi dwar il-kawża hija stess, hija għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. L-Artikolu 138(3) tal-istess regoli, li huwa applikabbli għall-proċedura tal-appell skont l-Artikolu 184(1) tagħhom, jipprevedi li jekk il-partijiet jitilfu rispettivament fuq waħda jew iktar mit-talbiet tagħhom, kull parti għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.
166. F’dan il-każ, hemm lok li jiġi rrilevat, l-ewwel nett, li jekk, fil-fehma tiegħi, tnejn mill-erba’ aggravji tal-appell invokati mill-appellanti għandhom jintlaqgħu u s-sentenza appellata għandha tiġi annullata fir-rigward ta’ din it-talba, dan ma huwiex il-każ taż-żewġ aggravji oħra li jiena nipproponi ċ-ċaħda tagħhom.
167. Sussegwentement, fir-rigward tar-rikors fl-ewwel istanza, hemm lok li jiġi rrilevat li, billi naqset il-multa, il-Qorti tal-Ġustizzja ser tilqa’ wkoll tnejn mit-tmien aggravji invokati mill-appellanti (73). Min-naħa l-oħra, jirriżulta mis-sentenza appellata, li ma jistax jiġi kkontestat mill-Qorti tal-Ġustizzja fuq dawn il-punti, li l-appellanti tilfu l-aggravji l-oħra li huma kienu invokaw fl-ewwel istanza.
168. F’dawn il-kundizzjonijiet, u peress li l-partijiet kienu kollha parzjalment tilfu fil-motivi tagħhom, kemm fl-ewwel istanza kif ukoll fil-kuntest ta’ dan l-appell, hemm lok li jiġi deċiż li kull waħda minnhom għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha.
V –    Konklużjoni
169. Għalhekk nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja li:
–        tiċħad l-ewwel u t-tieni aggravji bħala infondati;
–        tannulla s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tas-27 ta’ Ġunju 2012, YKK et vs Il‑Kummissjoni (T‑448/07), sa fejn, fil-kalkolu tal-multa imposta fuq YKK Stocko Fasteners GmbH, hija wettqet żball ta’ liġi fl-applikazzjoni tal-limitu ta’ 10 % previst fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 ta’ Diċembru 2002, fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli [81 KE] u [82 KE], kif ukoll tal-multiplikatur ta’ dissważjoni;
–        tiffissa għal EUR 2 792 800 minflok EUR 19 250 000 il-multa imposta fuq YKK Stocko Fasteners GmbH għall-perijodu ta’ ksur li għalih hija esklużivament responsabbli;
–        tikkundanna lill-Kummissjoni Ewropea tbati l-ispejjeż tagħha relatati kemm mal-proċedura tal-ewwel istanza kif ukoll mal-proċedura ta’ appell, u, fl-aħħar net,
–        tikkundanna lil YKK Corp., YKK Holding Europe BV u YKK Stocko Fasteners GmbH sabiex ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom relatati kemm mal-proċedura tal-ewwel istanza kif ukoll mal-proċedura tal-appell.
1 – Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.
2 –      Sentenza YKK et vs Il‑Kummissjoni (T‑448/07, iktar ’il quddiem is-“sentenza appellata”).
3 –      Deċiżjoni tad-19 ta’ Settembru 2007, dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 81 tat-Trattat KE (Każ COMP/39.168 – PO/Artikoli tal-ħjata metalliċi u tal-plastik: Qafliet) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”). Is-sunt tagħha huwa ppubblikat f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2009, C 47, p. 8). Id-deċiżjoni kkontestata tagħmel parti minn sensiela ta’ tliet deċiżjonijiet tal-Kummissjoni dwar is-settur tal-artikoli tal-ħjata metalliċi — jiġifieri d-Deċiżjoni C(2005) 3765 finali, tal-14 ta’ Settembru 2005 (Każ 38.337 – PO/Ħajt), id-Deċiżjoni C(2004) 4221 finali, tas-26 ta’ Ottubru 2004 (Każ 38.338 – PO/Labar) u d-deċiżjoni kkontestata — li ttieħdu kollha inkunsiderazzjoni wara li ġew effettwati ispezzjonijiet, fix-xahar ta’ Novembru 2001, fil-bini ta’ diversi produtturi ta’ artikoli tal-ħjata tal-plastik u metalliċi.
4 –      Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 ta’ Diċembru 2002, fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli [81 KE] u [82 KE]) (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205).
5 –      ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 155, iktar ’il quddiem il-“Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002”.
6 –      Ser nuża l-elenkar l-antik f’dawn il-konklużjonijiet sa fejn id-deċiżjoni kkontestata ttieħdet taħt il-qafas tat-Trattat KE.
7 –      Linji ta’ gwida dwar il-metodi tal-kalkoli tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 171, iktar ’il quddiem il-“linji gwida”.)
8 –      ĠU 1996, C 207, p. 4, iktar ’il quddiem il-“Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996”.
9 –      Ara l-ewwel paragrafu tal-punt 1_A tal-linji gwida, li tfakkar mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 38 tas-sentenza tat-8 ta’ Diċembru 2011, KME Germany et vs Il‑Kummissjoni (C-389/10 P, Ġabra p. I‑13125) kif ukoll fil-punt 140 u l-ġurisprudenza ċċitata tas-sentenza appellata.
10 –      Ara l-premessa 508 tad-deċiżjoni kkontestata.
11 –      Ara l-premessa 509 tad-deċiżjoni kkontestata.
12 –      Ara s-sentenza KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 44) (imsejħa “tas-suq tal-pajpjiet industrijali/sanitarji tar-ram”). Ara wkoll, punti 97 et seq tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Sharpston fil-kawża li tat lok għas-sentenza tas-26 ta’ Novembru 2013, Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni (C‑402/12 P).
13 –      Sentenza tat-12 ta’ Novembru 2009 (C‑554/08 P, punt 44). Ara, ukoll, is-sentenzi tat-2 ta’ Ottubru 2003, Thyssen Stahl vs Il‑Kummissjoni (C‑194/99 P, Ġabra p. I‑10821, punt 11), kif ukoll tat-3 ta’ Settembru 2009, Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni (C‑534/07 P, Ġabra p. I‑7415, punt 96).
14 –      Sentenza tas-16 ta’ Novembru 2011 (T‑79/06, punt 118). Ara, ukoll is-sentenza Gascogne Sack Deutschland vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
15 –      Deċiżjoni tat-3 ta’ Settembru 2004 dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu [81 KE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/E-1/38.069 – Pajpijiet sanitarji tar-ram) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni ‘Pajpijiet sanitarji tar-ram’”). Ara l-premessa 629 tad-deċiżjoni “Pajpijiet sanitarji tar-ram” li tippreċiża li, “[a]nki jekk ċerti elementi mill-proċess jagħmlu possibbli stima ddettaljata, fuq perijodu limitat, effetti tal-akkordju fuq il-prezzijiet, huwa impossibbli għall-Kummissjoni li tistabbilixxi b’mod preċiż il-mod kif il-prezzijiet kienu żviluppaw fl-assenza ta’ akkordju matul it-tul tal-ksur”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]
16 –      Rispettivament, is-sentenzi tat-8 ta’ Diċembru 2011, KME Germany et vs Il‑Kummissjoni (C‑272/09 P, Ġabra p. I‑12789), Chalkor vs Il‑Kummissjoni (C‑386/10 P, Ġabra p. I‑13085) u KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
17 –      Sentenza KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 45).
18 –      Ara l-premessi 629 u 673 tad-deċiżjoni “Pajpijiet sanitarji tar-ram” u l-premessa 507 tad-deċiżjoni kkontestata.
19 –      Sentenza KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 41).
20 –      Ibidem (punt 44).
21 –      Sentenza tat-12 ta’ Settembru 2007 (T‑30/05).
22 –      Ara l-punt 109 ta’ din is-sentenza, li jirreferi għall-premessi 318 sa 320 tad-deċiżjoni meħuda f’din il-kawża. Ara, ukoll, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 78).
23 –      Sentenza tal-Qorti Ġenerali Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punti 111 u 112).
24 –      Ibidem (punt 190).
25 –      Sentenza tat-28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni (C‑189/02 P, C‑202/02 P, C‑205/02 P sa C‑208/02 P u C‑213/02 P, Ġabra p. I‑5425, punt 245).
26 –      Skont l-appellanti, ammont inizjali tal-multa ta’ EUR 50 miljun jikkorrispondi ma’ 250 % tal-ammont inizjali minimu għall-ksur, ikkwalifikat bħala “gravi ħafna”, jiġifieri 312.5 % mal-multiplikatur ta’ 1.25.
27 –      Premessi 496, 497, 507 sa 509, 514 sa 516, 529 u 530 tad-deċiżjoni kkontestata.
28 –      Sentenza Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 245).
29 –      Sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-25 ta’ Ottubru 2005, Groupe Danone vs Il‑Kummissjoni (T‑38/02, Ġabra p. II‑4407, punt 384). Ara, ukoll, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja KME Germany et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punti 93 u 96), kif ukoll is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-30 ta’ Novembru 2011, Quinn Barlo et vs Il‑Kummissjoni (T‑208/06, Ġabra p. II‑7953, punt 244).
30 –      Ara l-punt 93 ta’ din is-sentenza. Ara, f’dan il-kuntest, is-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2004, Dalmine vs Il‑Kummissjoni (T‑500/00, Ġabra p. II‑2395, punt 292), u tal-15 ta’ Marzu 2006, Daiichi Pharmaceutical vs Il‑Kummissjoni (T‑26/02, Ġabra p. II‑713, punt 113).
31 –      Rispettivament, is-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-5 ta’ April 2006, Degussa vs Il‑Kummissjoni (T‑279/02, Ġabra p. II‑987), kif ukoll Prym u Prym Consumer vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
32 –      Rispettivament, id-deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta’ Mejju 2006 dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu [81 KE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE kontra Akzo Nobel NV, Akzo Nobel Chemicals Holding AB, EKA Chemicals AB, Degussa AG, Edison SpA, FMC Corporation, FMC Foret SA, Kemira OYJ, l-Air Liquide SA. Chemoxal SA, Snia SpA, Caffaro Srl. Solvay SA/NV, Solvay Solexis SpA, Total SA, Elf Equitaine SA u Arkema SA (Każ COMP/F/C.38.620 – Perossidu ta’ idroġenu u perborat), sunt ta’ din id-deċiżjoni ppubblikat f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2006, L 353, p. 54), disponibbli fis-sit intranet tad-Direttorat Ġenerali “Kompetizzjoni” tal-Kummissjoni, u deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta’ Novembru 2006 dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu [81 KE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/F/38.638 – BR/ESBR), sunt ta’ din id-deċiżjoni ppubblikat f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2008, C 7, p. 11), disponibbli fis-sit internet tad-Direttorat Ġenerali “Kompetizzjoni” tal-Kummissjoni.
33 –      Ara, f’dak li jikkonċerna d-Deċiżjoni C (2006) 1766, il-premessa 455 tagħha u, f’dak li jikkonċerna d-Deċiżjoni C (2006) 5700 finali, il-premessa 462 tagħha.
34 –      Regolament tal-Kunsill tas-6 ta’ Frar1962, L-ewwel Regolament li jimplimenta l-Artikoli [81] u [82] tat-Trattat (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 3).
35 –      Jiġifieri “[m]ill-14 ta’ Frar 2002, dan l-avviż għandu jibdel l-avviż ta’ l-1996 fil-każijiet kollha fejn l-ebda impriża ma kkuntattjat lill-Kummissjoni biex tibbenefika mit-trattament favorevoli stabbilit f’dak l-avviż”.
36 –      Ara s-sentenza tal-10 ta’ Mejju 2007, SGL Carbon vs Il‑Kummissjoni (C‑328/05 P, Ġabra p. I‑3921, punt 83). Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-16 ta’ Novembru 2000, SCA Holding vs Il‑Kummissjoni (C‑297/98 P, Ġabra p. I‑10101, punt 36), kif ukoll Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 399).
37 –      Ara s-sentenza SGL Carbon vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 81).
38 –      Ara l-punti 21 u 22 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002 meta pparagunata mal-punt 1 D tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996. Kif pereżempju, jista’ jiġi raġonevolment affermat li informazzjoni li ma tissodisfax il-kundizzjoni li huma għandhom “jikkontribwixxu sabiex jikkonfermaw l-eżistenza tal-ksur imwettaq” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (punt D tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996) tista’ tikkostitwixxi provi li jipproduċu “valur miżjud b'rispett għall-evidenza li diġà tinstab fil-pussess tal-Kummissjoni” (punt 21 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-2002).
39 –      Ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Marzu 2006, BASF vs Il‑Kummissjoni (T‑15/02, Ġabra p. II‑497, punt 588), li ssemmi li “tnaqqis skont din id-dispożizzjoni [jiġifieri s-sitt inċiż tal-punt 3 tal-linji gwida għall-kalkolu tal-multi, li jikkunsidra l-kooperazzjoni barra mill-kuntest tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni tal-1996] jippreżupponi neċessarjament li l-kooperazzjoni inkwistjoni ma tistax tiġi kkumpensata mill-ġdid fil-kuntest tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni”.
40 –      Sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-24 ta’ Marzu 2011 (T‑381/06).
41 –      Sentenza FRA.BO vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punti 93, 105 u 106).
42 –      Għal din ir-raġuni, peress li d-data ta’ din is-sentenza ma kinitx magħrufa, jiena ma stajtx nikkomunika d-data tal-konklużjonijiet tiegħi matul is-seduta.
43 –      Il-konklużjonijiet jiċċitaw is-sentenza Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punti 280 u 281).
44 –      L-Avukat Ġenerali Sharpston iżżid fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 39 tal-istess konklużjonijiet “[g]ħal spjegazzjoni dwar ir-responsabbiltà personali meta r-responsabbiltà għal ksur imwettaq minn sussidjarja tiġi attribwita lill-kumpannija parent fil-punt 42 tas-sentenza tad-19 ta’ Lulju 2012, Alliance One International u Standard Commercial Tobacco vs Il‑Kummissjoin u Il‑Kummissjoni vs Alliance One International et (C‑628/10 P u C‑14/11 P)”. Hija tirreferi wkoll għall-punti 36 sa 40 tal-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Kedrion vs Il‑Kummissjoni (C‑50/12 P).
45 –      Skont id-deċiżjoni kkontestata, it-tielet parti appellanti, Stocko, ipparteċipat fil-ksur matul it-tul kollu tiegħu, jiġifieri disa’snin u disa’ xhur, filwaqt li YKK Corp. u YKK Holding, l-ewwel u t-tieni appellanti, bdew jieħu sehem (direttament jew indirettament) biss wara l-akkwist ta’ YKK Stocko Fasteners GmbH fl-1997 (li saret YKK Stocko) u pparteċipat fih matul erba’ snin (premessi 466 sa 468 tad-deċiżjoni kkontestata). Din hija r-raġuni għalfejn, minn naħa, YKK Corp. u YKK Holding ma humiex ikkunsidrati responsabbli mill-ħlas tal-multa kollha imposta fuq Stocko u, min-naħa l-oħra, din tal-aħħar ġiet ikkunsidrata unikament responsabbli tal-ħlas tal-multa sa limitu ta’ EUR 190 250 000.
46 –      Traduzzjoni libera u korsiv miżjud minni.
47 –      Ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tat-2 ta’ Ottubru 2003, Aristrain vs Il‑Kummissjoni (C‑196/99 P, Ġabra p. I‑11005, punti 95 sa 99), kif ukoll Dansk Rørindustri et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 118).
48 –      Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française et vs Il‑Kummissjoni (100/80 sa 103/80, Ġabra p. 1825, punti 119 u 118 rispettivament).
49 –      Deċiżjoni tal-10 ta’ Diċembru 2003 dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 81 tat-Trattat KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/E‑2/37.857 - Perossidi organiċi). [C(2003) 4570 finalil u corrigendum (C(2004) 4] Sunt ġie ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2005, L 110, p. 44).
50 –      Deċiżjoni tal-Kummissjoni, tat-30 ta’ Ġunju 2010, dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 101 [TFUE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE għall-impriżi ArcelorMittal, Emesa/Galycas/ArcelorMittal (Spanja), GlobalSteelWire/Tycsa, Proderac, Companhia Previdente/Socitrel, Fapricela, Nedri/HIT Groep, WDI/Pampus, DWK/Saarstahl, voestalpine Austria Draht, Rautaruukki/Ovako, Italcables/Antonini, Redaelli, CB Trafilati Acciai, I.T.A.S., Ori Martin/Siderurgica Latina Martin, Emme Holding (Każ COMP/38.344 – Azzar ikkompressat), emendata bid-deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta’ Settembru 2010 u bid-deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-4 ta’ April 2011. Sunt ġie ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2011, C 339, p. 7) (premessa 8).
51 –      Ara d-deċiżjoni “azzar ikkompressat” (premessa 8). Ara l-premessa 1072a tal-verżjoni oriġinali tad-deċiżjoni tat-30 ta’ Ġunju 2010 nnotifikata taħt in-numru C (2010) 4387 finali.
52 –      Anki jekk l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 jeħtieġ, għall-kalkolu tal-limitu ta’ 10 %, li l-punt ta’ riferiment ikkunsidrat ikun is-sena finanzjarja tas-sena preċedenti d-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tissanzjona ksur, dan ma jipprekludix li dan il-limitu jiġi stabbilit abbażi biss tad-dħul mill-bejgħ tas-sussidjarja, f’dak li jikkonċerna l-multa li ġiet imposta fuqha esklużivament għall-perijodu preċedenti għall-akkwist tagħha mill-kumpannija parent. Għandu jingħad ukoll f’dan il-kuntest li, fil-kuntest ta’ dan l-appell, l-appellanti, barra minn hekk, ma sostnewx li s-sena rilevanti li għandha tittieħed inkunsiderazzjoni għall-evalwazzjoni inkwistjoni hija s-sena preċedenti għad-deċiżjoni kkontestata.
53 –      Sentenza tat-13 ta’ Diċembru 2001, Krupp Thyssen Stainless u Acciai speciali Terni vs Il‑Kummissjoni (T‑45/98 u T‑47/98, Ġabra p. II‑3757, punt 63).
54 –      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-7 ta’ Ġunju 2007, Britannia Alloys & Chemicals vs Il‑Kummissjoni (C‑76/06 P, Ġabra p. I‑4405, punt 44).
55 –      Sentenzi tas-16 ta’ Novembru 2000, KNP BT vs Il‑Kummissjoni (C‑248/98 P, Ġabra p. I‑9641, punt 71); Cascades vs Il‑Kummissjoni (C‑279/98 P, Ġabra p. I‑9693, punti 78 u 79); Stora Kopparbergs Bergslags vs Il‑Kummissjoni (C‑286/98 P, Ġabra p. I‑9925, punt 37); SCA Holding vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (C‑297/98 P) kif ukoll tad-29 ta’ Marzu 2011, ThyssenKrupp Nirosta vs Il‑Kummissjoni (C‑352/09 P, Ġabra p. I‑2359, punt 143).
56 –      Ara s-sentenza Cascades vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punti 78 sa 80).
57 –      Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-8 ta’ Lulju 1999, Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni (C‑49/92 P, Ġabra p. I‑4125, punt 145); Cascades vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 78); tal-11 ta’ Diċembru 2007, ETI et (C‑280/06, Ġabra p. I‑10893, punt 39) kif ukoll tal-10 ta’ Settembru 2009, Akzo Nobel et vs Il‑Kummissjoni (C‑97/08 P, Ġabra p. I‑8237, punt 56).
58 –      Sentenza tal-4 ta’ Lulju 2006 (T‑304/02, Ġabra p. II‑1887, punti 116 u 120).
59 –      Minbarra dan, nixtieq nosserva li — kuntrarjament għall-argumenti tal-Kummissjoni — l-applikazzjoni lil sussidjarja, għal ksur li hija wettqet b’mod awtonomu, ta’ limitu legali kkalkolat biss fuq id-dħul mill-bejgħ tagħha ma jidhirlix li jippreġudika l-għan ta’ dissważjoni tal-ksur. Fil-fatt, dan ma jipprekludix li d-dħul mill-bejgħ tal-grupp jittieħed inkunsiderazzjoni wkoll fil-kalkolu tal-multa, f’dak li jikkonċerna l-multa li għandha tiġi imposta fuqu għall-parti mill-ksur li huwa wettaq.
60 –      Sentenza tal-15 ta’ Ġunju 2005 (T‑71/03, T‑74/03, T‑87/03 u T‑91/03). Is-sentenza ġiet ippubblikata taħt il-forma ta’ sunt. Verżjonijiet integrali huma disponibbli bil-lingwa Ġermaniża, Ingliża u Franċiża fis-sit internet tal-Qorti Ġenerali.
61 –      Sentenza Tokai Carbon et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punti 389 sa 391).
62 –      Sentenzi tal-10 ta’ Jannar 2006, IATA u ELFAA (C‑34404, Ġabra p. I‑1403, punt 95), kif ukoll tat-3 ta’ Mejju 2007, Advocaten voor de Wereld (C‑303/05, Ġabra p. I‑3633, punt 56).
63 –      Punti 281 u 282 (korsiv miżjud minni). Ara wkoll, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja Musique Diffusion française et vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 21), kif ukoll tal-Qorti Ġenerali tad-29 ta’ Novembru 2005, Britannia Alloys & Chemicals vs Il‑Kummissjoni (T‑33/02, Ġabra p. II‑4973, punt 35).
64 –      Sentenza tal-20 ta’ Marzu 2002 (T‑9/99, Ġabra p. II‑1487).
65 –      Iktar preċiżament punti 77 sa 80 ta’ din is-sentenza.
66 “In setting fines under the 1998 Guidelines the Commission took a seven-stage approach. First, it evaluated the ‘objective’ gravity of the infringement taken as a whole […] Second, it determined an ‘individual starting amount’ for each member of the cartel […] Third, the Commission applied, when appropriate, an increase percentage to those individual starting amounts, which reflected the additional impact caused by the duration of the infringement committed by each cartel participant […] Fourth, the Commission considered the ‘subjective’ responsibility of each cartel participant […] Fifth, it considered whether the upper limit of 10 per cent of the annual turnover applicable to the fine had been exceeded. Sixth, where relevant and as appropriate, it reduced the fine, in application of the Leniency Notice. Finally, the Commission took account of any exceptional circumstances justifying an adjustment to the final amount of the fine” (korsiv miżjud minni)
67 –      Il‑punti 379 u 382 tas-sentenza tat-18 ta’ Ġunju 2008, Hechst vs Il‑Kummissjoni (T‑410/03, Ġabra p. II‑881), jikkonfermaw li, fir-rigward tat-tieni raġuni għal żieda, id-daqs tal-impriżi kkonċernati għandu jkun relatat mas-sitwazzjoni tagħhom fil-mument tal-ksur.
68 –      Ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-12 ta’ Ottubru 2011, Agroexpansión vs Il‑Kummissjoni (T‑38/05, Ġabra p. II‑7005_punt 215).
69 –      “[i]r-rikorrenti ddisponiet minn konoxxenzi u minn infrastrutturi legali u ekonomiċi li jippermettulha li tevalwa aħjar in-natura ta’ ksur tal-komportament tagħha u l-konsegwenzi li jirriżultaw mill-perspettiva tad-dritt tal-kompetizzzjoni”. Sentenza tal-25 ta’ Ottubru 2005, Groupe Danone vs Il‑Kummissjoni (T‑38/02, Ġabra p. II‑4407, punt 175).
70 –      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja Britannia Alloys & Chemicals vs Il‑Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq (punt 44).
71 –      Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2006/897/KE tad-19 ta’ Jannar 2005 dwar proċedura tal-Artikolu 81 tat-Trattat KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE kontra Akzo Nobel NV, Akzo Nobel Nederland BV, Akzo Nobel Chemicals BV, Akzo Nobel Functional Chemicals BV, Akzo Nobel Base Chemicals AB, Eka Chemicals AB, Akzo Nobel AB, Atofina SA, Elf Aquitaine SA, Hoechst AG, Clariant GmbH, Clariant AG (Każ C.37.773 – AMCA) (ĠU 2006, L 353, p. 12).
72 –      Premessa 541 tad-deċiżjoni kkontestata.
73 –      Ara t-tieni inċiż tal-punt 10 ta’ dawn il-konklużjonijiet.