Eagrán sealadach
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Tríú Dlísheomra)
23 Aibreán 2026 (*)
(Achomharc – Státchabhair – Airteagal 107(3)(b) CFAE – Margadh aeriompair na Gearmáine – Cabhair arna deonú ag an nGearmáin d’aerlíne i gcomhthéacs phaindéim COVID-19 – Creat Sealadach le haghaidh bearta Státchabhrach – Athchaipitliú Deutsche Lufthansa AG – Cinneadh ón gCoimisiún Eorpach gan agóidí a dhéanamh – Cabhair atá beartaithe chun suaitheadh tromchúiseach i ngeilleagar a leigheas)
I gCás C‑457/23 P,
ACHOMHARC de bhun Airteagal 56 de Reacht Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, a tionscnaíodh an 20 Iúil 2023,
Deutsche Lufthansa AG, a bunaíodh in Köln (an Ghearmáin), arna ionadú ar dtús ag J. Burger, H.-J. Niemeyer, C. Sielmann, agus C. Wilken,
Rechtsanwälte, ina dhiaidh sin ag P. Heuser, H.-J. Niemeyer, C. Sielmann agus M. Wilken,
Rechtsanwälte,
iarratasóir,
na páirtithe eile sna himeachtaí:
Ryanair DAC, a bunaíodh i Sord (Éire), arna ionadú ar dtús ag F.-C. Laprévote agus E. Vahida,
avocats, D. Pérez de Lamo agus S. Rating,
abogados, ina dhiaidh sin ag F.-C. Laprévote agus E. Vahida,
avocats, agus S. Rating,
abogado,
Condor Flugdienst GmbH, a bunaíodh in Neu-Isenburg (an Ghearmáin), arna ionadú ar dtús ag A. Iosrael agus J. Lang,
Rechtsanwälte,
G. J.
Dietrich,
Barrister, agus E. Wright,
Dlíodóir,
ina dhiaidh sin ag A. Iosrael agus J. Lang,
Rechtsanwälte,
G. J.
Dietrich,
Barrister, ina dhiaidh sin ag A. Israel agus J. Lang,
Rechtsanwälte, T. Peevska,
avocate, agus ar deireadh ag A. Israel agus J. Lang,
Rechtsanwälte, agus M. Álvarez-Requejo Heredero,
abogada,
iarratasóirí ag an gcéad chéim,
an Coimisiún Eorpach, arna ionadú ag L. Flynn agus J. Carpi Badía agus F. Tomat, i gcáil Gníomhairí,
cosantóir ag an gcéad chéim,
Poblacht Chónaidhme na Gearmáine, arna ionadú ar dtús ag J. Möller agus P.-L. Krüger, agus ina dhiaidh sin ag J. Möller, i gcáil Gníomhairí,
Poblacht na Fraince;
idiragraithe ag an gcéad chéim,
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Tríú Dlísheomra)
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: C. Lycourgos, Uachtarán Dlísheomra, O. Spineanu-Matei, S. Rodin (Rapóirtéir), N. Piçarra agus N. Fenger, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: A. Biondi,
Cláraitheoir: Longar, Riarthóir,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn agus tar éis éisteacht an 7 Bealtaine 2025,
tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 16 Deireadh Fómhair 2025
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1        Lena achomharc, iarrann Deutsche Lufthansa AG (‘DLH’) go gcuirfí ar neamhní breithiúnas Chúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh an 10 Bealtaine 2023,
Ryanair agus Condor Flugdienst v an Coimisiún (Lufthansa;COVID-19) (T‑34/21 agus T‑87/21, ‘an breithiúnas atá faoi achomharc’, EU:T:2023:248), lenar chuir an Chúirt Ghinearálta Cinneadh C(2020) 4372 final ón gCoimisiún an 25 Meitheamh 2020 maidir le Státchabhair SA 57153 (2020/N) ar neamhní – an Ghearmáin – COVID-19 – Cabhair do Lufthansa, arna cheartú le Cinneadh C(2021) 9606 final ón gCoimisiún an 14 Nollaig 2021 (‘an cinneadh atá faoi chonspóid’).
An dlí lena mbaineann
Rialachán (CEE) Uimh. 95/93
2        Foráiltear le hAirteagal 2 de Rialachán (CEE) Uimh. 95/93 ón gComhairle an 18 Eanáir 1993 maidir le comhrialacha do leithroinnt sliotán in aerfoirt an Chomhphobail (IO 1993 L 14, lch. 1), arna leasú le Rialachán (CE) Uimh. 793/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Aibreán 2004 (IO 2004 L 138, lch. 50):
‘Chun críocha an Rialacháin seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
(a)      ciallóidh “sliotán” an cead arna thabhairt ag comhordaitheoir i gcomhréir leis an Rialachán seo chun úsáid a bhaint as raon iomlán an bhonneagair aerfoirt atá riachtanach chun aersheirbhís ag aerfort comhordaithe a oibriú ar dháta sonrach agus ag am sonrach le haghaidh an t‑éirí de thalamh nó an tuirlingt de réir mar atá leithroinnte ag comhordaitheoir i gcomhréir leis an Rialachán seo;
[...]’
[Aistriúcháin neamhoifigiúil]
An Creat Sealadach
3        Foilsíodh Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir leis an gCreat Sealadach maidir le bearta Státchabhrach chun tacú leis an ngeilleagar le linn ráig reatha COVID-19 (2020/C‑91 1/01,
IO 2020 C 91 I, lch. 1) an 20 Márta 2020 in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh agus leasaíodh í seacht n‑uaire. Foráiltear le pointí 44, 49, 51, 54, 59, 60 go 63, 67 go 70 agus 72 den Teachtaireacht sin, arna leasú leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún an 8 Bealtaine 2020 (2020/C‑164/03, JO 2020, C 164, lch. 3) (‘an Creat Sealadach’):
‘3.11.      Bearta athchaipitliúcháin
44      Leagtar amach sa Chreat Sealadach seo na critéir faoi rialacha an Aontais maidir le Státchabhair, ar a mbonn a fhéadfaidh na Ballstáit tacaíocht phoiblí a sholáthar i bhfoirm ionstraimí cothromais agus/nó ionstraimí caipitil hibrideacha do ghnóthais a bhfuil deacrachtaí airgeadais acu de dheasca ráig COVID-19 [...]. Is é is aidhm dó a áirithiú nach mbeidh de thoradh ar shuaitheadh an gheilleagair go bhfágfaidh gnóthais a bhí inmharthana roimh ráig COVID-19 an margadh gan ghá. Dá bhrí sin, níor cheart an t‑athchaipitliú a bheith níos mó ná an t‑íosmhéid is gá chun inmharthanacht an tairbhí a áirithiú, agus níor cheart níos mó a bheith i gceist leis ná struchtúr caipitiúil an tairbhí a bhí ann roimh ráig COVID-19 a athbhunú. Ní mór do ghnóthais mhóra a léiriú conas a dtacaíonn an chabhair a fhaightear lena ngníomhaíochtaí i gcomhréir le cuspóirí an Aontais [Eorpaigh] agus le hoibleagáidí náisiúnta atá nasctha leis an gclaochlú glas agus digiteach, lena n‑áirítear cuspóir an Aontais maidir le haeráidneodracht faoi 2050.
[...]
3.11.2.      Incháilitheacht agus coinníollacha iontrála
49.      Ní mór do bheart athchaipitliúcháin COVID-19 na coinníollacha seo a leanas a chomhlíonadh:
(a)      gan an idirghabháil Stáit rachadh an tairbhí as gnó nó bheadh deacrachtaí tromchúiseacha aige a chuid oibríochtaí a choinneáil ar bun. Féadfar na deacrachtaí sin a léiriú le meathlú chóimheas fiachais/cothromais an tairbhí, go háirithe, nó le táscairí comhchosúla;
[...]
(c)      níl an tairbhí in ann maoiniú a fháil ar na margaí ar théarmaí inacmhainne agus ní leor na bearta cothrománacha atá sa Bhallstát lena mbaineann chun riachtanais leachtachta a chumhdach chun a inmharthanacht a áirithiú; [...]
[...]
51.      Tá feidhm ag ceanglais na roinne seo agus ranna 3.11.4, 3.11.5, 3.11.6 agus 3.11.7 maidir le scéimeanna athchaipitliúcháin COVID-19 agus bearta cabhrach aonair araon. Agus scéim á húdárú, iarrfaidh an Coimisiún fógra ar leith maidir le cabhair aonair os cionn na tairsí EUR 250 milliún. I ndáil leis na fógraí sin, déanfaidh an Coimisiún measúnú an bhfuil na féidearthachtaí maoiniú atá ann cheana sa mhargadh nó bearta cothrománacha chun riachtanais leachtachta a chumhdach neamhleor chun inmharthanacht an tairbhí a áirithiú; an bhfuil na hionstraimí athchaipitliúcháin roghnaithe agus na coinníollacha a ghabhann leo iomchuí chun deacrachtaí tromchúiseacha an ghnóthais a réiteach; an bhfuil an chabhair comhréireach; agus an bhfuil na coinníollacha sa roinn seo agus i ranna 3.11.4, 3.11.5, 3.11.6 agus 3.11.7 á gcomhlíonadh.
[...]
3.11.4.      Méid an athchaipitlithe
54.      Chun comhréireacht na cabhrach a áirithiú, ní rachaidh méid an athchaipitlithe COVID-19 thar an íosmhéid is gá chun inmharthanacht an tairbhí a áirithiú, agus níor cheart dul thar struchtúr caipitiúil an tairbhí a athbhunú go struchtúr caipitiúil an tairbhí a bhí ann roimh ráig COVID-19, is é sin le rá cás an 31 Nollaig 2019. D’fhonn measúnú a dhéanamh ar chomhréireacht na cabhrach, cuirfear san áireamh Státchabhair a fuarthas nó atá beartaithe i gcomhthéacs ráig COVID-19.
[...]
3.11.5.      Luach saothair agus scor an Stáit
Prionsabail Ghinearálta
[...]
59.      Mar mhalairt ar na modheolaíochtaí luacha saothair a leagtar amach thíos, féadfaidh na Ballstáit fógra a thabhairt faoi scéimeanna nó bearta aonair i gcás ina ndéantar an mhodheolaíocht luacha saothair a oiriúnú i gcomhréir le gnéithe agus sinsearacht na hionstraime caipitil ar choinníoll go mbeidh toradh comhchosúil mar thoradh orthu ar an iomlán maidir leis na héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit agus go mbeidh tionchar comhchosúil acu ar an iomlán ar luach saothair an Stáit.
Luach saothair ionstraimí cothromais
60.      Dhéanfaidh an Stát instealladh, nó idirghabháil choibhéiseach, ar phraghas nach mó ná meánphraghas scaire an tairbhí le linn na 15 lá roimh an iarraidh ar an instealladh caipitil. Mura cuideachta atá liostaithe go poiblí é an tairbhí, ba cheart do shaineolaí neamhspleách meastachán ar a mhargadhluach a shuí nó ba cheart é sin a dhéanamh ar bhealach comhréireach eile.
61.      Áireofar in aon bheart athchaipitliúcháin sásra um méadú íocaíochta lena méadófar luach saothair an Stáit, chun an tairbhí a dhreasú chun na hinstealltaí caipitil ón Stát a aischeannach. Féadfaidh an méadú sin ar an luach saothair a bheith i bhfoirm scaireanna breise [...] a dheonaítear don Stát nó i bhfoirm sásraí malartach, agus ba cheart é a bheith ag comhfhreagairt do mhéadú 10 % ar a laghad ar luach saothair an Stáit (le haghaidh na rannpháirtíochta a eascraíonn as instealladh cothromais COVID-19 an Stáit nár aisíocadh), le haghaidh méadú:
(a)      Mura bhfuil 40 faoin gcéad ar a laghad dá rannpháirtíocht cothromais mar thoradh ar instealladh cothromais COVID-19 díolta ag an Stát 4 bliana tar éis instealladh cothromais COVID-19 cuirfear an sásra step up i bhfeidhm.
(b)      Mura bhfuil a rannpháirtíocht cothromais mar thoradh ar instealladh cothromais COVID-19 an Stáit díolta go hiomlán ag an Stát 6 bliana tar éis instealladh cothromais COVID-19 cuirfear an sásra step up i bhfeidhm arís [...]
Mura cuideachta atá liostaithe go poiblí é an tairbhí, féadfaidh na Ballstáit a chinneadh gach ceann den dá chéim a chur chun feidhme bliain amháin ina dhiaidh sin, eadhon 5 bliana agus 7 mbliana tar éis instealladh cothromais COVID-19 a dheonú, faoi seach.
62.      Féadfaidh an Coimisiún glacadh le sásraí malartacha, ar choinníoll go dtiocfaidh toradh comhchosúil astu ar an iomlán maidir leis na héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit agus go mbeidh tionchar comhchosúil acu ar an iomlán ar luach saothair an Stáit.
63.      Ba cheart deis a bheith ag an tairbhí, tráth ar bith, an bun cothromais atá faighte ag an Stát a aischeannach. Chun a áirithiú go bhfaighidh an Stát luach saothair iomchuí as an infheistíocht, ba cheart an praghas aischeannaigh a bheith cothrom leis an méid is airde den (i) infheistíocht ainmniúil ón Stát arna méadú le luach saothair úis bliantúil 200 bonnphointe níos airde ná mar a chuirtear i láthair sa tábla thíos [...] nó (ii) den phraghas margaidh tráth an aischeannaigh.
[...]
Luach saothair ionstraimí caipitil hibrideacha
[...]
67.      Déanfar ionstraimí caipitil hibrideacha a thiontú ina gcothromas ag 5 faoin gcéad nó níos mó faoi bhun TERP (Theoretical Ex-Rights Price [...]) tráth an tiontaithe.
68.      Tar éis é a thiontú ina chothromas, ní mór sásra um méadú íocaíochta a chur san áireamh chun luach saothair an Stáit a mhéadú, chun na tairbhithe a dhreasú chun instealltaí caipitil an Stáit a aischeannach. Má tá an cothromas a eascraíonn as idirghabháil COVID-19 an Stáit fós faoi úinéireacht an Stáit 2 bhliain tar éis an tiontaithe ina chothromas gheobhaidh an Stát sciar breise d’úinéireacht an tairbhí sa bhreis ar an rannpháirtíocht a bheidh fágtha aige mar thoradh ar ionstraimí caipitil hibrideacha COVID-19 a thiontú ag an Stát. Beidh an sciar breise úinéireachta sin 10 faoin gcéad ar a laghad den rannpháirtíocht atá fágtha mar thoradh ar thiontú an Stáit ar ionstraimí caipitil hibrideacha COVID-19. Féadfaidh an Coimisiún glacadh le sásraí malartacha um méadú íocaíochta ar choinníoll go bhfuil an éifeacht dreasachta chéanna agus tionchar comhchosúil acu ar an iomlán ar luach saothair an Stáit.
69.      Féadfaidh na Ballstáit foirmle phraghsála a roghnú lena n‑áirítear clásail bhreise step up nó aisíoca. Ba cheart tosca den sórt sin a cheapadh ionas go spreagfaidh siad deireadh luath a chur le tacaíocht athchaipitliúcháin an Stáit don tairbhí. Féadfaidh an Coimisiún glacadh le modheolaíochtaí praghsála malartacha freisin, ar choinníoll go n‑eascróidh luach saothair astu atá níos airde ná na cinn a eascraíonn as an modheolaíocht thuas nó atá comhchosúil leo.
70.      Ós rud é go bhfuil éagsúlacht shuntasach i gcineál na n‑ionstraimí hibrideacha, ní thugann an Coimisiún treoir maidir le gach cineál ionstraime. In aon chás, leanfaidh ionstraimí hibrideacha na prionsabail thuasluaite, agus léireofar le luach saothair an riosca a bhaineann leis na hionstraimí ar leith.
[...]
72.      Más gnóthas é tairbhí birt athchaipitliúcháin COVID-19 os cionn EUR 250 milliún a bhfuil cumhacht shuntasach sa mhargadh aige ar cheann amháin ar a laghad de na margaí ábhartha ina n‑oibríonn sé, ní mór do na Ballstáit bearta breise a mholadh chun iomaíocht éifeachtach a chaomhnú sna margaí sin. [...]’
[Aistriúcháin neamhoifigiúil]
Cúlra an cháis agus an cinneadh atá faoi chonspóid
4        Is féidir achoimre a dhéanamh ar chúlra na díospóide, mar a leagtar amach é sa bhreithiúnas atá faoi achomharc, mar seo a leanas.
5        Is é DLH máthairchuideachta Ghrúpa Lufthansa, ina bhfuil,
inter alia,
Lufthansa Passenger Airlines,
Brussels Airlines SA/NV,
Austrian Airlines AG,
Swiss International Air Lines Ltd agus Edelweiss Air AG.
6        An 12 Meitheamh 2020, thug Poblacht Chónaidhme na Gearmáine, i gcomhréir le hAirteagal 108(3) CFAE, fógra don Choimisiún Eorpach faoi bheart cabhrach aonair i bhfoirm athchaipitliú EUR 6 bhilliún le haghaidh DLH (‘an beart atá i gceist’).
7        Ar bhonn Airteagal 107(3)(b) CFAE agus an Chreata Shealadaigh, bhí sé i gceist leis an mbeart atá i gceist suíomh chlár comhardaithe agus leachtacht na ngnóthas i nGrúpa Lufthansa a athbhunú sa chás eisceachtúil a bhí ann mar thoradh ar phaindéim COVID-19. Rinne an Wirtschaftsstabilisierungsfonds (an Ciste Cobhsaíochta Eacnamaíoch, an Ghearmáin), eintiteas poiblí a chuir tacaíocht airgeadais ar fáil ar gearrthéarma do chuideachtaí Gearmánacha a ndearna paindéim COVID-19 difear dóibh, an chabhair a mhaoiniú agus a bhainistiú do Rialtas na Gearmáine.
8        Bhí na trí ghné seo a leanas sa bheart atá i gceist:
–        rannpháirtíocht chothromais EUR 306 044 326.40 (‘an rannpháirtíocht chothromais’);
–        ‘rannpháirtíocht chiúin’ EUR 4 693 955 673.60, ar ionstraim chaipitil hibrideach í, a láimhseáiltear mar chothromas faoi chaighdeáin chuntasaíochta idirnáisiúnta (‘Rannpháirtíocht Chiúin I’); agus
–        ‘rannpháirtíocht chiúin’ EUR 1 bhilliún le gnéithe d’ionstraim fiachais intiontaithe (‘Rannpháirtíocht Chiúin II’).
9        Bhí an beart atá i gceist mar chuid de shraith níos leithne beart tacaíochta do Ghrúpa Lufthansa, ar féidir achoimre a dhéanamh orthu, tráth a glacadh an cinneadh atá faoi chonspóid, mar seo a leanas:
–        ráthaíocht Stáit 80 % ar iasacht EUR 3 bhilliún a raibh sé beartaithe ag Poblacht Chónaidhme na Gearmáine í a dheonú do DLH faoi scéim cabhrach a d’fhormheas an Coimisiún cheana féin (Cinneadh C(2020) 1886 final ón gCoimisiún an 22 Márta 2020 maidir le Státchabhair SA.56714 (2020/N) – an Ghearmáin – bearta COVID-19];
–        ráthaíocht Stáit 90 % ar iasacht EUR 300 milliún a raibh sé beartaithe ag Poblacht na hOstaire í a dheonú do Austrian Airlines faoi scéim cabhrach a d’fhormheas an Coimisiún cheana féin (Cinneadh C(2020) 2354 final ón gCoimisiún an 8 Aibreán 2020 maidir le Státchabhair SA.56840 (2020/N), an Ostair COVID-19: Scéim cabhrach leachtachta na hOstaire);
–        iasacht EUR 150 milliún, a raibh sé beartaithe ag Poblacht na hOstaire í a dheonú do Austrian Airlines chun an damáiste a d’eascair as cealú nó athsceidealú a heitiltí i gcomhthéacs phaindéim COVID-19 a chúiteamh;
–        EUR 250 milliún i dtacaíocht leachtachta agus iasacht EUR 40 milliún a raibh sé beartaithe ag Ríocht na Beilge a dheonú do Brussels Airlines; agus
–        ráthaíocht Stáit 85 % ar iasacht EUR 1.4 billiún a dheonaigh Cónaidhm na hEilvéise d’Aerlínte Idirnáisiúnta na hEilvéise agus do Edelweiss Air.
10      An 25 Meitheamh 2020, ghlac an Coimisiún an cinneadh atá faoi chonspóid, lenar chinn sé, tar éis dó a chinneadh gur ‘Státchabhair’ a bhí sa bheart atá i gceist de réir bhrí Airteagal 107(1) CFAE agus tar éis dó measúnú a dhéanamh ar a chomhoiriúnacht leis an margadh inmheánach i bhfianaise an Chreata Shealadaigh, go raibh an beart sin comhoiriúnach leis an margadh inmheánach faoi Airteagal 107(3)(b) CFAE agus, dá bhrí sin, nach ndearna sé aon agóid ina choinne.
Na himeachtaí os comhair na Cúirte Ginearálta agus an breithiúnas faoi achomharc
11      Le hiarratais a taisceadh i gClárlann na Cúirte Ginearálta an 22 Eanáir agus an 12 Feabhra 2021 faoi seach, thionscain Ryanair DAC (‘Ryanair’) agus Condor Flugdienst GmbH (‘Condor’) caingne chun an cinneadh atá faoi chonspóid a chur ar neamhní.
12      Mar thaca lena chaingean i gCás T‑34/21, d’ardaigh Ryanair cúig shaincheist dlí lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, cur i bhfeidhm mícheart an Chreata Shealadaigh agus mí-úsáid cumhachtaí; ar an dara dul síos, cur i bhfeidhm mícheart Airteagal 107(3)(b) CFAE; ar an tríú dul síos, sárú ar fhorálacha áirithe CFAE agus ar phrionsabail ghinearálta dhlí an Aontais; ar an gceathrú dul síos, mainneachtain an Choimisiúin an nós imeachta imscrúdaithe foirmiúil dá bhforáiltear in Airteagal 108(2) CFAE a thionscnamh; agus, ar an gcúigiú dul síos, sárú ar an oibleagáid cúiseanna a lua.
13      Mar thaca lena chaingean i gCás T‑87/21, d’ardaigh Condor trí shaincheist dlí lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, gur mhainnigh an Coimisiún a oibleagáid a chomhlíonadh maidir leis an nós imeachta imscrúdaithe foirmiúil dá bhforáiltear in Airteagal 108(2) CFAE a thionscnamh, ar an dara dul síos, earráid fhollasach mheasúnaithe a mhéid is gur chinn an Coimisiún go raibh an beart atá i gceist comhoiriúnach leis an margadh inmheánach faoi Airteagal 107(3)(b) CFAE, agus, ar an tríú dul síos, sárú ar an oibleagáid cúiseanna a lua.
14      Mar réamhphointe, chinn an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 15 go 67 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh na caingne a thionscain Ryanair agus Condor inghlactha, ós rud é, ar an gcéad dul síos, gur páirtithe leasmhara iad a raibh leas dlíthiúil acu i gcosaint na gceart nós imeachta a dhíorthaíonn siad ó Airteagal 108(2) CFAE, agus, ar an dara dul síos, gur léirigh siad go raibh baint dhíreach agus aonair acu leis an gcinneadh atá faoi chonspóid, de réir bhrí an cheathrú mír d’Airteagal 263 CFAE, rud a chuir ar a gcumas amhras a chaitheamh ar fhiúntas an chinnidh sin.
15      Agus scrúdú á dhéanamh aici, ina dhiaidh sin, ar na tuillteanais i míreanna 68 go 503 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, rinne an Chúirt Ghinearálta,
sa chéad áit, i míreanna 70 agus 71 den bhreithiúnas sin, grúpáil ar na saincheisteanna dlí a ardaíodh mar thaca leis na caingne agus chinn sí, go háirithe, go bhféadfaí na ceisteanna go léir a ardaíodh leis an gcéad agus an dara saincheist dlí i gCás T‑34/21 agus leis an gcéad agus an dara saincheist dlí den chaingean i gCás T‑87/21 a ghrúpáil ina sé cheist, a bhaineann, ar an gcéad dul síos, le hincháilitheacht DLH do Státchabhair, ar an dara dul síos, le bearta eile a bheith ann a bhí níos iomchuí agus a chruthaigh níos lú saobhadh iomaíochta, ar an tríú dul síos, méid na cabhrach, ar an gceathrú dul síos, luach saothair agus imeacht an Stáit, ar an gcúigiú dul síos, an toirmeasc ar leathnú tráchtála arna mhaoiniú leis an mbeart atá i gceist agus, ar an séu dul síos, le cumhacht shuntasach sa mhargadh (‘CSM’) ag an tairbhí ar na margaí atá i gceist agus ar na gealltanais struchtúracha.
16      Sa dara háit, i míreanna 73 go 87 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, thug an Chúirt Ghinearálta réamhbharúlacha, ar an gcéad dul síos, maidir le déine an athbhreithnithe a rinne Cúirteanna an Aontais Eorpaigh i leith na measúnuithe eacnamaíocha casta a rinne an Coimisiún i réimse na Státchabhrach nuair a dhéanann sí measúnú ar chomhoiriúnacht na mbeart cabhrach leis an margadh inmheánach faoi Airteagal 107(3) CFAE agus, ar an dara dul síos, maidir le luach cruthúnais na dtuarascálacha saineolaithe ar a bhraith Ryanair sa chaingean i gCás T‑34/21.
17      Sa tríú háit, chinn an Chúirt Ghinearálta, agus measúnú á dhéanamh aici i míreanna 88 go 503 den bhreithiúnas atá faoi achomharc ar na saincheisteanna dlí agus na ceisteanna dá dtagraítear i mír 15 den bhreithiúnas seo, go raibh an cinneadh atá faoi chonspóid curtha ó bhail ag earráidí dlí maidir leis an méid seo a leanas:
–        incháilitheacht an tairbhí lena mbaineann an beart atá i gceist faoi phointe 49(c) den Chreat Sealadach, dá dtagraítear sa chéad chuid den chéad saincheist i gCás T‑34/21 agus sa dara cuid den chéad saincheist i gCás T‑87/21
(míreanna 112 go 138 den bhreithiúnas atá faoi achomharc);
–        easpa sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit nó sásra comhchosúil a mhéadú faoi phointí 61, 62, 68 agus 70 den Chreat Sealadach, dá dtagraítear sa cheathrú cuid den chéad saincheist dlí i gCás T‑34/21
(míreanna 242 go 271 den bhreithiúnas atá faoi achomharc);
–        praghas na scaireanna tráth tiontaithe Rannpháirtíocht Chiúin II, faoi mhír 67 den Chreat Sealadach, a chumhdaítear leis an gceathrú cuid den chéad saincheist i gCás T‑34/21 (míreanna 272 go 288 den bhreithiúnas atá faoi achomharc);
–        CSM a bheith ann ag aerfoirt ina bhfuil bunáit (‘aerfoirt ábhartha’) ag DLH, seachas ag aerfoirt Frankfurt (an Ghearmáin) agus München (an Ghearmáin), agus, in aon chás, ag aerfoirt Düsseldorf (an Ghearmáin) agus Vín (an Ostair), le linn shéasúr samhraidh IATA 2019, dá dtagraítear sa chúigiú cuid den chéad saincheist i gCás T‑34/21
agus sa chéad chuid den chéad saincheist i gCás T‑87/21
(míreanna 373 go 412 den bhreithiúnas atá faoi achomharc), agus
–        gnéithe de na gealltanais dá dtagraítear sa chúigiú cuid den chéad saincheist dlí i gCás T‑34/21 agus sa chéad chuid den chéad saincheist dlí i gCás T‑87/21 (míreanna 467 go 480 agus 494 go 502 den bhreithiúnas atá faoi achomharc).
18      Dá bhrí sin, chuir an Chúirt Ghinearálta an cinneadh sin ar neamhní, tar éis di a chinneadh i mír 505 den bhreithiúnas atá faoi achomharc go raibh gach ceann de na hearráidí sin, ann féin, in ann údar a thabhairt le neamhniú an chinnidh atá faoi chonspóid, gan scrúdú a dhéanamh ar na saincheisteanna dlí agus na gearáin eile arna agairt ag na hachomharcóirí.
An t‑ordú atá á lorg ag na páirtithe san achomharc
19      Lena hachomharc, iarrann DLH ar an gCúirt Bhreithiúnais:
–        an breithiúnas atá faoi achomharc a chur ar neamhní;
–        na caingne a dhíbhe ag an gcéad chéim; agus
–        a ordú do Ryanair agus Condor na costais a bhaineann leis na himeachtaí ag an gcéad chéim agus leis an achomhairc a íoc.
20      Iarrann Ryanair agus Condor ar an gCúirt Bhreithiúnais:
–        an t‑achomharc a dhíbhe agus
–        a ordú don achomharcóir na costais a íoc.
21      Iarrann an Coimisiún ar an gCúirt Bhreithiúnais:
–        an breithiúnas atá faoi achomharc a chur ar neamhní agus
–        a ordú do Ryanair agus Condor na costais a bhaineann leis na himeachtaí ag an gcéad chéim agus leis an achomhairc a íoc.
22      Iarrann Poblacht Chónaidhme na Gearmáine ar an gCúirt Bhreithiúnais:
–        an breithiúnas atá faoi achomharc a chur ar neamhní;
–        a ordú do Ryanair agus Condor na costais a bhaineann leis na himeachtaí achomhairc a íoc; agus
–        a ordú do Ryanair na costais a bhaineann leis na himeachtaí ag an gcéad chéim i gCás T‑34/21 a íoc.
An t‑achomharc
23      Mar thaca lena achomharc, maíonn DLH sé shaincheist dlí. An chéad saincheist dlí, lena n‑éilítear earráid sa dlí, saobhadh na bhfíoras agus sárú ag an gCúirt Ghinearálta ar theorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh, sa mhéid is gur chinn sí go mícheart gur sháraigh an Coimisiún mír 49(c) den Chreat Sealadach. An dara saincheist dlí lena n‑éilítear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí gur sháraigh an Coimisiún míreanna 62 agus 68 den Chreat Sealadach trí mhainneachtain a cheangal go mbeadh sásra uaschéimnithe ag gabháil le rannpháirtíocht cothromais agus Rannpháirtíocht Chiúin II chun luach saothair an Stáit nó sásra comhchosúil a mhéadú. An tríú saincheist dlí lena n‑éilítear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí gur sháraigh an Coimisiún mír 67 den Chreat Sealadach. An ceathrú saincheist dlí lena n‑éilítear gur chuir an Chúirt Ghinearálta a breithiúnas ó bhail le hearráidí dlí agus gur sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trína chinneadh nach ndearna an Coimisiún measúnú ceart an raibh CSM ag DLH ag na haerfoirt ábhartha. An cúigiú saincheist dlí lena n‑éilítear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus í ag cinneadh go ndearna an Coimisiún a chinneadh a chur ó bhail trí earráid fhollasach mheasúnaithe trí iomaitheoirí a bhí bunaithe cheana féin ag aerfoirt Frankfurt agus München a eisiamh ón gcéad chéim den nós imeachta maidir le dífheistiú sliotán a bhí le scaoileadh. An séú saincheist dlí lena n‑éilítear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí gur sháraigh an Coimisiún a oibleagáid cúiseanna a lua trí mhainneachtain a mhíniú cén fáth ar ghá dífheistiú na sliotán atá i seilbh DLH a dhéanamh mar mhalairt ar luach saothair agus nach ndearna sé difear do tharraingteacht na ngealltanas sliotán.
An chéad saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
24      Lena chéad saincheist dlí, ina trí chuid, déanann DLH gearán go ndearna an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 112 go 138 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, earráid dlí, go ndearna sí na fíorais a shaobhadh agus gur sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trína chinneadh gur sháraigh an Coimisiún pointe 49(c) den Chreat Sealadach trína chinneadh nach bhféadfadh DLH maoiniú a aimsiú ar na margaí ar théarmaí inacmhainne agus trí mhainneachtain an fhianaise ábhartha uile ina leith sin a chur san áireamh.
25      Leis an gcéad chuid den chéad saincheist dlí, áitíonn DLH, trína chinneadh, i mír 125 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh mír 22 den chinneadh atá faoi chonspóid bunaithe ‘ar thoimhde mhícheart, nach mór don mhaoiniú is féidir a fháil ar na margaí riachtanais uile an tairbhí a chumhdach’, gur shaobh an Chúirt Ghinearálta argóintí an Choimisiúin. Ní féidir teacht ar an gconclúid, ón bhfoclaíocht a úsáidtear sa mhír sin a léamh amháin, gur mheas an Coimisiún gur ghá go gcumhdódh maoiniú ar mhargaí príobháideacha riachtanais uile an tairbhí i gcónaí.
26      Leis an dara cuid den chéad saincheist dlí, déanann DLH gearán go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus í ag cinneadh, i mír 125 et seq. den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh sé de cheangal ar an gCoimisiún measúnú a dhéanamh, ag céim na hanailíse ar incháilitheacht faoi mhír 49(c) den Chreat Sealadach, an bhféadfaí cuid neamhdhiomaibhseach de riachtanais chistiúcháin tairbhí a chomhlíonadh trí mhaoiniú a fháil ó na margaí.
27      Ar an gcéad dul síos, tagann foclaíocht leathan agus oscailte mhír 49(c) den Chreat Sealadach salach ar léiriú den sórt sin.
28      Ar an dara dul síos, is léir ón bhfoclaíocht sin gurb é an tástáil dhlíthiúil is infheidhme an bhfuil tairbhí in ann maoiniú a aimsiú ar na margaí ar théarmaí inacmhainne agus an bhfuil na bearta náisiúnta chun a riachtanais leachtachta a chumhdach neamhleor chun a inmharthanacht a áirithiú. Dá bhrí sin, bheadh sé iomchuí iomlán na riachtanas leachtachta arna gcur in iúl ag an tairbhí a chur san áireamh.
29      Ar an tríú dul síos, i mír 129 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, thug an Chúirt Ghinearálta neamhaird ar chuspóir mhír 49(c) den Chreat Sealadach, eadhon úsáid iomarcach acmhainní poiblí a chosc, agus rinne sí earráid trína thrasuí, i mír 130 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, prionsabal an íosmhéid is gá, atá iomchuí chun measúnú a dhéanamh ar chomhréireacht an bhirt, chuig an gcéim incháilitheachta. Thairis sin, tháinig an Chúirt Ghinearálta salach uirthi féin ina réasúnaíocht ós rud é gur dhiúltaigh sí, i míreanna 150 go 217 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, do na hargóintí go léir a rinne na hiarratasóirí ag an gcéad chéim bunaithe ar mhéid na cabhrach, agus í ag cinneadh ag an am céanna, i míreanna 208 agus 217 den Bhreithiúnas, go raibh an méid iomlán EUR 6 bhilliún teoranta don íosmhéid is gá chun inmharthanacht an tairbhí a áirithiú. Ar deireadh, tá léiriú na Cúirte Ginearálta ar mhír 49(c) den Chreat Sealadach ag teacht salach freisin ar a cásdlí féin i gcásanna eile agus, dá bhrí sin, sáraíonn sé prionsabal na córa comhionainne.
30      Leis an tríú cuid den chéad saincheist dlí, déanann DLH gearán, ar an gcéad dul síos, go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus gur sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trína chinneadh, i míreanna 117 agus 131 go 135 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár chuir an Coimisiún an fhianaise uile is gá san áireamh chun scrúdú a dhéanamh ar an gcoinníoll a leagtar síos i mír 49(c) den Chreat Sealadach.
Ar an dara dul síos, i mír 120 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, rinne an Chúirt Ghinearálta saobhadh ar an gcinneadh atá faoi chonspóid, ar chosaint an Choimisiúin agus ar idirghabháil DLH trína chur in iúl nár chuir an Coimisiún agus DLH i gcoinne chruinneas agus iontaofacht na sonraí a chuir saineolaí Ryanair,
Oxera, ar fáil ina chéad tuarascáil, dar teideal ‘Assessment of the Commission’s analysis of the proportionality of the aid to DLH’ (Measúnú ar anailís an Choimisiúin ar chomhréireacht na cabhrach do DLH) an 21 Eanáir 2021.
31      Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún go bunúsach leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina chéad saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an saincheist dlí sin.
32      Déanann Ryanair agus Condor na hargóintí sin a dhíospóid agus áitíonn siad gur cheart diúltú don chéad saincheist dlí toisc í a bheith neamh-inghlactha, go páirteach ar a laghad, maidir leis an tríú cuid den saincheist dlí sin, agus, dar le Ryanair, maidir leis an gcéad chuid freisin. In aon chás, de réir na bpáirtithe sin, ní mór diúltú don saincheist sin toisc í a bheith gan bhunús. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le fíorais an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear leis an saincheist sin, ós rud é, go háirithe, nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta teorainneacha a hathbhreithnithe bhreithiúnaigh
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
33      Ní mór a mheabhrú, mar réamhphointe, go gcuireann mír 49(c) den Chreat Sealadach incháilitheacht le haghaidh beart athchaipitliúcháin faoi réir an choinníll, ar an gcéad dul síos, nach bhfuil tairbhí birt athchaipitliúcháin in ann maoiniú a aimsiú ar na margaí ar théarmaí inacmhainne agus, ar an dara dul síos, nach leor na bearta cothrománacha atá sa Bhallstát lena mbaineann chun riachtanais leachtachta an tairbhí sin a chumhdach chun a inmharthanacht a áirithiú.
34      Is léir ó mhíreanna 125 go 132 den bhreithiúnas atá faoi achomharc a léamh ina n‑iomláine gur léirigh an Chúirt Ghinearálta mír 49(c) sa chaoi, chun a chinneadh an gcomhlíonann tairbhí an coinníoll sin, nach mór don Choimisiún scrúdú a dhéanamh an bhféadfaidh an tairbhí cuid neamhdhiomaibhseach dá riachtanais a mhaoiniú ar na margaí nó ar bhonn na mbeart cothrománach sin.
35      Mar thaca leis an réasúnaíocht sin, thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara, ar an gcéad dul síos, i mír 129 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gurbh é cuspóir mhír 49(c) den Chreat Sealadach idirghabháil Stáit a theorannú do na cásanna sin amháin nach bhfuil an tairbhí in ann maoiniú a fháil ar na margaí airgeadais ar théarmaí inacmhainne agus, ar an dara dul síos, i mír 130 den bhreithiúnas sin, gur ghá an fhoráil sin a léiriú i bhfianaise phrionsabal na comhréireachta. Leanann sé as sin, de réir na Cúirte Ginearálta, go gceanglaítear ar an gCoimisiún a mheas an bhféadfaidh an tairbhí cuid neamhdhiomaibhseach den mhaoiniú is gá a thiomsú ar na margaí.
36      I ndáil leis sin, ar an gcéad dul síos, is léir ó léiriú litriúil ar mhír 49(c) ina iomláine den Chreat Sealadach gurb é is aidhm dó na gnóthais sin a eisiamh ó raon feidhme thairbhithe birt athchaipitliúcháin a d’fhéadfadh, i ndáiríre, gan beart den sórt sin, maoiniú leordhóthanach a fháil ar na margaí nó trí bhearta cothrománacha atá sa Bhallstát lena mbaineann.
37      Ar an dara dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil mír 49(c) i roinn 3.11.2 den Chreat Sealadach, a bhaineann le coinníollacha incháilitheachta agus iontrála.
Dá bhrí sin, airítear an coinníoll dá dtagraítear i mír 33 thuas, i measc coinníollacha eile, amhail an coinníoll dá dtagraítear i mír 49(a) den Chreat Sealadach, is é sin, go rachadh an tairbhí as gnó gan an idirghabháil Stáit nó go mbeadh deacrachtaí tromchúiseacha roimhe chun a oibríochtaí a choinneáil ar bun. Dá réir sin, ní mór a mheas go mbaineann an coinníoll a leagtar síos i mír 49(c) den Chreat Sealadach le gá a bheith ann le maoiniú atá beartaithe chun inmharthanacht an ghnóthais a áirithiú nach féidir a chomhlíonadh ar théarmaí inacmhainne ar na margaí ná le bearta cothrománacha náisiúnta.
38      Tacaítear leis an léiriú sin leis an tríú habairt de mhír 51 den Chreat Sealadach, rud a atáirgeann agus a chuireann an coinníoll i mír 49(c) den Chreat Sealadach in iúl go sainráite trína shonrú nár cheart maoiniú reatha thairbhí na cabhrach nó na mbeart cothrománach chun a riachtanais leachtachta a chumhdach a bheith leordhóthanach chun a inmharthanacht a áirithiú, cé nach mbaineann sé ach le fógraí na mBallstát maidir le cabhair aonair os cionn na tairsí EUR 250 000 000.
39      Ar an tríú dul síos, is léir ó mhír 54 den Chreat Sealadach, atá le feiceáil i bhforoinn 3.11.4 de, dar teideal ‘Méid an athchaipitlithe’, chun a áirithiú go gcomhlíonann an chabhair prionsabal na comhréireachta, nár cheart méid an bhirt a bheith níos mó ná an t‑íosmhéid is gá chun inmharthanacht an tairbhí a áirithiú. Mar sin féin, ní mór idirdhealú a dhéanamh idir an measúnú ar incháilitheacht tairbhí i bhfianaise na gcoinníollacha a leagtar síos i mír 49 den Chreat Sealadach agus an t‑athbhreithniú ar chomhréireacht mhéid na cabhrach faoi mhír 54 den Chreat sin. Thairis sin, déantar idirdhealú sainráite i mír 51 den chreat, ar an gcéad dul síos, idir an coinníoll incháilitheachta, sa chaoi gur cheart nach leor maoiniú reatha thairbhí na cabhrach nó na mbeart cothrománach chun a riachtanais leachtachta a chumhdach chun a inmharthanacht a áirithiú, agus, ar an dara dul síos, an ceanglas nach mór don chabhair a bheith comhréireach.
40      Dá bhrí sin, leanann sé ó léiriú litriúil agus comhthéacsúil ar mhír 49(c) den Chreat Sealadach nach mór an pointe deireanach sin a léiriú sa chaoi go gciallaíonn sé go bhfuil incháilitheacht gnóthais chun tairbhe a bhaint as beart athchaipitliúcháin coinníollach ar ghá a bheith le maoiniú, cé nach gceanglaítear ar an gCoimisiún, ag an gcéim sin dá mheasúnú, meastóireacht a dhéanamh ar mhéid beacht an mhaoinithe atá le soláthar le beart den sórt sin ná, dá bhrí sin, a chinneadh an bhfuil an tairbhí in ann brath ar na margaí nó ar bhearta cothrománacha chun cuid dhiomaibhseach nó neamhdhiomaibhseach dá riachtanais mhaoiniúcháin a chumhdach.
41      Cé go raibh an ceart ag an gCúirt Ghinearálta agus í ag tabhairt faoi deara gurb é cuspóir mhír 49(c) den Chreat Sealadach soláthar na mbeart athchaipitliúcháin a theorannú do ghnóthais a léiríonn gá le maoiniú nach ndéantar freastal air, baineann na breithnithe i míreanna 129 agus 130 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ar dá réir a bhainfí an bonn den chuspóir sin dá n‑úsáidfí acmhainní poiblí chun riachtanais a mhaoiniú a d’fhéadfaí a mhaoiniú go páirteach ar na margaí, le measúnú a dhéanamh ar mhéid na cabhrach agus ní le measúnú a dhéanamh ar incháilitheacht an tairbhí don chabhair sin. Is fíor sin freisin maidir leis na breithnithe a bhaineann le prionsabal na comhréireachta.
42      Dá bhrí sin, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i míreanna 132 agus 137 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár chuir an Coimisiún san áireamh, ós rud é nár mheas sé an raibh an tairbhí in ann cuid den mhaoiniú riachtanach ar a laghad a thiomsú ar na margaí, an fhianaise ábhartha uile chun scrúdú a dhéanamh ar an gcoinníoll a leagtar síos i mír 49(c) den Chreat Sealadach.
43      Ina theannta sin, cé gur chinn an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 123 agus 124 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár mheas an Coimisiún an raibh comhthaobhacht ag DLH a chuir ar a chumas maoiniú a fháil ar na margaí a bhí i gcomhréir lena riachtanais, is léir ó na cinntí fíorais i mír 119 den bhreithiúnas atá faoi achomharc nach bhféadfadh DLH in aon chás ach EUR 1 go 3.7 billiún a thiomsú ar na margaí, agus a aerárthaí agus a pháirteanna spártha á n‑úsáid mar chomhthaobhacht, chun freastal ar riachtanais leachtachta a measadh, mar a léirítear i mír 115 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, a bheith gar do EUR 9 mbilliún sa chinneadh atá faoi chonspóid. Sna himthosca sin, ós rud é nár scrúdaigh an Coimisiún an raibh comhthaobhacht ag DLH a chuir ar a chumas maoiniú a fháil ar na margaí, níl aon tionchar aige sin sa chás seo ar an measúnú ar incháilitheacht an tairbhí faoi mhír 49(c) den Chreat Sealadach.
44      Leanann sé ón méid sin roimhe seo go bhfuil bunús maith leis an dara cuid den chéad saincheist dlí.
Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an saincheist dlí sin, gan é a bheith riachtanach scrúdú a dhéanamh ar na codanna eile den saincheist dlí sin ná, dá bhrí sin, ar na ceisteanna inghlacthachta a bhaineann leis.
An dara saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
45      Lena dara saincheist dlí, ina bhfuil dhá chuid, áitíonn DLH go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i míreanna 242 go 271 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur sháraigh an Coimisiún,
inter alia, míreanna 61, 62, 68 agus 70 den Chreat Sealadach, trí mhainneachtain a cheangal go mbeadh sásra uaschéimnithe ag gabháil le rannpháirtíocht cothromais agus Rannpháirtíocht Chiúin II lena méadaítear luach saothair an Stáit nó sásra comhchosúil.
46      Leis an gcéad chuid den dara saincheist dlí, áitíonn DLH, murab ionann agus cinntí na Cúirte Ginearálta i míreanna 252 go 263 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh an ceart ag an gCoimisiún a chinneadh go raibh sásra ag gabháil leis an rannpháirtíocht chothromais, i bhfianaise struchtúr foriomlán na mbeart athchaipitliúcháin agus a gcomhpháirteanna dlúth-idirnasctha, a bhí cosúil le sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú.
47      Ar an gcéad dul síos, tá an cur chuige a lean an Chúirt Ghinearálta i ndáil leis sin, maidir le mír 62 den Chreat Sealadach a léiriú, earráideach agus foirmiúil, ós rud é gur chinn sí,
inter alia, i mír 263 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfadh an Coimisiún éifeachtaí comhcheangailte na mbeart athchaipitliúcháin ar na héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit ó chaipiteal DLH a chur san áireamh. Tagann an léiriú sin salach ar mhír 59 den Chreat Sealadach, lena gceadaítear go sonrach ‘roghanna malartacha ar na modheolaíochtaí luacha saothair a leagtar amach thíos’. Trí léiriú den sórt sin a ghlacadh, rinne an Chúirt Ghinearálta neamhaird ar an lánrogha leathan atá ag an gCoimisiún i gcomhthéacs measúnuithe eacnamaíocha casta agus sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh.
48      Ar an dara dul síos, áitíonn DLH go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid nuair a chinn sí, i míreanna 254 go 256 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach raibh nasc leordhóthanach ag an lascaine shubstaintiúil ar a ndearna an Stát cothromas DLH a iontráil le hábhar
sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú nó le cuspóir an tsásra sin. Go háirithe, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i mír 255 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfaí an scair bhreise úinéireachta a fuair an Stát sa chuideachta sin agus an luach saothair comhfhreagrach a chur san áireamh díreach toisc go raibh an praghas ceannaigh tosaigh á rialú le mír 60 den Chreat Sealadach. Ina theannta sin, rinne an Chúirt Ghinearálta cuspóir mhíreanna 60, 61 agus 62 den Chreat Sealadach a shaobhadh trína chinneadh, i mír 256 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach mór a áireamh i gcónaí i sásraí uaschéimnithe eile chun luach saothair an Stáit a mhéadú luach saothair atá beartaithe a mhéadú le himeacht ama agus éifeacht dreasachta ex post a bheith acu ar imeacht tráthúil an Stáit. Cuireann DLH in iúl freisin nach bhféadfaí sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú dá bhforáiltear i mír 61 den Chreat Sealadach a chur i bhfeidhm maidir leis an rannpháirtíocht chothromais. Thairis sin, de réir DLH, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i mír 260 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach raibh an Coimisiún i dteideal na rátaí úis méadaitheacha le haghaidh Rannpháirtíocht Chiúin I agus II a chur san áireamh ina mheasúnú faoi mhír 62 den Chreat Sealadach. Ar deireadh, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí ar an mbealach céanna nach bhféadfaí na gealltanais iompraíochta dá bhforáiltear i bhforoinn 3.11.6 den Chreat Sealadach a chur san áireamh sa mheasúnú faoi mhír 62 den Chreat Sealadach.
49      Leis an dara cuid den dara saincheist dlí, áitíonn DLH go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i mír 265 et seq. den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach raibh ‘sásra uaschéimnithe malartach chun luach saothair an Stáit a mhéadú’ ag gabháil le Silent Participation II, tar éis é a thiontú ina chothromas, de réir bhrí mhír 68 den Chreat Sealadach. I ndáil leis sin, mheas an Chúirt Ghinearálta go mícheart,
inter alia, i mír 266 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach raibh aon bhaint ag mír 70 den Chreat Sealadach leis an gcás seo. De réir DLH, foráiltear leis an mír sin nach mór don Choimisiún prionsabail ghinearálta mhíreanna eile an Chreata Shealadaigh a leanúint agus, i bhfianaise na héagsúlachta suntasaí sna foirmeacha a d’fhéadfadh a bheith ag ionstraimí hibrideacha agus i bhfianaise na lánrogha leithne atá ag an institiúid sin agus measúnú á dhéanamh aici orthu, nach mór dó an riosca a bhaineann le hionstraimí hibrideacha a mheas freisin cás ar chás.
50      In aon chás,
fhéad an Coimisiún teacht ar an gconclúid go bailí, i mír 161 den chinneadh atá faoi chonspóid, gur léirigh leibhéil luacha saothair Rannpháirtíochtaí Ciúin I agus II, an lascaine shuntasach, lena n‑áirítear na héifeachtaí a bhaineann le scairsheilbh ‘neamh-inmhianaithe’ níos airde, agus na dreasachtaí ionsuite ar imeacht breise, an riosca a bhaineann le Rannpháirtíocht Chiúin II tar éis í a thiontú ina cothromas, agus gur ‘sásra malartach’ iad na comhpháirteanna idirnasctha sin den bheart athchaipitliúcháin chun críocha mhír 68 den Chreat Sealadach freisin maidir le Rannpháirtíocht Chiúin II.
51      Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún go bunúsach leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina dara saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an saincheist dlí sin.
52      Cuireann Ryanair agus Condor i gcoinne na n‑argóintí sin, agus áitíonn Condor nach mór diúltú don dara saincheist dlí toisc í a bheith neamh-inghlactha, go páirteach ar a laghad, toisc nach bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún faoin gCreat Sealadach, contrártha leis an méid a mhaíonn DLH, agus, in aon chás, nár ghá aon mheasúnú eacnamaíoch casta a dhéanamh. Maidir leis an tsubstaint, ba cheart, de réir na bpáirtithe sin, diúltú don saincheist dlí sin toisc í a bheith gan bhunús. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le cinntí an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear sa saincheist dlí sin ós rud é nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a cheanglaítear uirthi a dhéanamh.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
53      Mar réamhphointe, is gá diúltú do ghearán Condor go bhfuil an dara saincheist dlí do-ghlactha i bpáirt. Leis an saincheist dlí sin, déanann DLH gearán, go bunúsach, go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí trí chur isteach ar an lánrogha leathan atá ag an gCoimisiún, dar le DLH. Mar sin féin, tagann an cheist an raibh lánrogha den sórt sin ag an gCoimisiún agus an raibh air measúnuithe eacnamaíocha casta a dhéanamh, sa chomhthéacs sin, faoi raon feidhme an scrúdaithe shubstaintigh ar an earráid dlí líomhnaithe sin, a bhfuil dlínse ag an gCúirt Bhreithiúnais ina leith ar achomharc. Dá bhrí sin, tá an dara saincheist dlí inghlactha ina hiomláine.
54      Maidir leis an tsubstaint, ba cheart a thabhairt faoi deara, a mhéid a bhaineann le hionstraimí cothromais, gur léir ó mhír 61 den Chreat Sealadach go n‑áireofar in aon bheart athchaipitliúcháin sásra uaschéimnithe lena méadófar luach saothair an Stáit, chun an tairbhí a dhreasú chun instealltaí caipitil an Stáit a aischeannach.
Féadfaidh an sásra sin a bheith i bhfoirm scaireanna breise arna ndeonú don Stát nó i bhfoirmeacha eile agus ní mór dó freagairt d’íosmhéadú 10 % ar luach saothair an Stáit le haghaidh gach uaschéim, 4 bliana tar éis an insteallta cothromais, mura mbeidh ar a laghad 40 % dá rannpháirtíocht díolta ag an Stát, agus 6 bliana tar éis mura mbeidh a rannpháirtíocht díolta go hiomlán ag an Stát a chomhfhreagraíonn don instealladh cothromais. Foráiltear le mír 62 den chreat go bhféadfaidh an Coimisiún glacadh le sásraí malartacha, ar choinníoll go dtiocfaidh toradh comhchosúil astu ar an iomlán maidir leis na héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit agus go mbeidh tionchar comhchosúil acu ar an iomlán ar luach saothair an Stáit.
55      A mhéid a bhaineann le hionstraimí caipitil hibrideacha, is léir ó mhír 68 den Chreat Sealadach, tar éis iad a thiontú ina gcothromas, nach mór sásra um méadú íocaíochta a chur san áireamh chun luach saothair an Stáit a mhéadú, chun tairbhithe a dhreasú chun instealltaí caipitil an Stáit a aischeannach. Má tá an cothromas a eascraíonn as idirghabháil an Stáit fós faoi úinéireacht an Stáit dhá bhliain tar éis an tiontaithe
ina chothromas, gheobhaidh an Stát sin sciar den tairbhí, sa bhreis ar an rannpháirtíocht atá fágtha aige mar thoradh ar na hionstraimí caipitil hibrideacha a thiontú ag an Stát. Tá an sciar breise úinéireachta sin le bheith ag 10 % ar a laghad den rannpháirtíocht sin atá fágtha. Luaitear sa mhír céanna go bhféadfaidh an Coimisiún glacadh le sásraí malartacha uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú, ar choinníoll go bhfuil an éifeacht dreasachta chéanna agus tionchar comhchosúil ar an iomlán acu ar luach saothair an Stáit.
56      I ndáil leis sin, is léir ó chásdlí socair, dá dtagraíonn an Chúirt Ghinearálta i míreanna 74 agus 75 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún, chun measúnú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht na mbeart cabhrach leis an margadh inmheánach faoi Airteagal 107(3) CFAE, a bhfuil measúnuithe casta eacnamaíocha agus sóisialta i gceist lena bhfeidhmiú (féach breithiúnas an 19 Iúil 2016,
Kotnik agus páirtithe eile,
C‑526/14, EU:C:2016:570, mír 38 agus an cásdlí dá dtagraítear).
57      Dá bhrí sin, ní mór an t‑athbhreithniú breithiúnach a theorannú, i ndáil leis sin, d’fhíorú gur comhlíonadh na rialacha nós imeachta agus na rialacha a bhaineann leis an oibleagáid cúiseanna a lua, d’fhíorú go bhfuil na fíorais a bhfuiltear ag brath orthu cruinn, agus nach ndearnadh aon earráid fhollasach mheasúnaithe ná mí-úsáide cumhachtaí (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Nollaig 2008,
Régie Networks,
C‑333/07, EU:C:2008:764, mír 78 agus an cásdlí dá dtagraítear).
58      Trí rialacha iompair a ghlacadh, amhail iad siúd a leagtar amach sa Chreat Sealadach, d’fhonn na critéir a bhunú ar a bhfuil sé beartaithe aici measúnú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht na cabhrach atá beartaithe ag na Ballstáit leis an margadh inmheánach agus trína fhógairt trína bhfoilsiú go gcuirfidh sé i bhfeidhm feasta iad maidir leis na cásanna lena mbaineann siad,
forchuireann an institiúid sin teorainn ar fheidhmiú na lánrogha a thugtar di ina leith sin trí,
inter alia,
Airteagal 107(3)(b) CFAE, agus ní féidir léi, mar riail ghinearálta, imeacht ó na treoirlínte sin, agus an baol ann go bhfaighfear amach go bhfuil prionsabail ghinearálta an dlí á sárú aici, amhail cóir chomhionann nó ionchais dhlisteanacha a chosaint (féach, chuige sin, breithiúnais an 19 Iúil 2016,
Kotnik agus páirtithe eile,
C‑526/14, EU:C:2016:570, míreanna 39 agus 40, agus an 31 Eanáir 2023,
an Coimisiún v Braesch agus páirtithe eile,
C‑284/21 P, EU:C:2023:58, mír 90).
59      Is léir freisin ó chásdlí na Cúirte Breithiúnais, cé go bhfuil an Coimisiún, i réimse na Státchabhrach, faoi cheangal, mar riail, ag na treoirlínte a eisíonn sé, amhail an Creat Sealadach, nach scaoiltear le glacadh treoirlínte den sórt sin an Coimisiún óna oibleagáid scrúdú a dhéanamh ar na himthosca eisceachtúla sonracha a ndéanann Ballstát agairt orthu, i gcás ar leith, chun cur i bhfeidhm díreach Airteagal 107(3)(b) CFAE a iarraidh. Dá réir sin, forchoimeádann na Ballstáit an ceart fógra a thabhairt don Choimisiún faoi Státchabhair atá beartaithe nach gcomhlíonann na ceanglais a bhunaítear i dtreoirlínte den sórt sin agus féadfaidh siad an chabhair sin atá beartaithe a údarú in imthosca eisceachtúla (féach, chuige sin, breithiúnais an 31 Eanáir 2023,
an Coimisiún v Braesch agus páirtithe eile,
C‑284/21 P, EU:C:2023:58, míreanna 92 agus 93, agus an 7 Samhain 2024,
Ryanair v an Coimisiún,
C‑588/22 P, EU:C:2024:935, míreanna 59 agus 60).
60      Cé, i gcomhréir le cásdlí na Cúirte dá dtagraítear i mír 58 den bhreithiúnas seo, gur fhorchuir an Coimisiún teorainn ar fheidhmiú a lánrogha tríd an gCreat Sealadach a ghlacadh, ní mór a lua, mar sin féin, go bhforáiltear go sainráite leis an gcreat sin, i míreanna 62 agus 68, don fhéidearthacht aisghábhala le roghanna malartacha a bhfuil éifeachtaí comhchosúla acu ar an iomlán, sa bhreis ar na sásraí uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a shonraítear sa chreat sin a mhéadú.
61      I bhfianaise an chritéir comhchosúlachta ar an iomlán arna bunú dá réir sin leis an gCreat Sealadach, ní féidir a cheangal go mbeadh sásra malartach comhionann leis an sásra dá bhforáiltear leis an gCreat Sealadach, bíodh sé ina dhearadh nó ina éifeachtaí.
62      Ina theannta sin, leanann sé ón gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 56 agus 57 den bhreithiúnas seo nach bhféadfadh neamhniú cinnidh ón gCoimisiúin ag Cúirt de chuid an Aontais Eorpaigh a bheith mar thoradh ar earráid mheasúnaithe ag an gCoimisiún maidir leis an gceist lena fháil amach an bhfuil éifeachtaí comhchosúla ar an iomlán ag sásra malartach agus iad siúd a eascraíonn as na sásraí uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a shonraítear i mír 61 agus 68 den Chreat Sealadach a mhéadú ach amháin má tá an earráid sin follasach.
63      I gcleachtadh den sórt sin, féadfar earráid fhollasach a shuíomh le fianaise a fhágann nach bhfuil inchreidteacht le measúnú an Choimisiúin ar na fíorais ina chinneadh. Ar an taobh eile, ní mór diúltú do saincheist den sórt sin más rud é, in ainneoin na fianaise a thug na hiarratasóirí ar aird, nach cosúil go bhfuil an measúnú atá faoi chonspóid curtha ó bhail ag aon earráid den sórt sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 7 Bealtaine 2020,
BTB Holding Investments agus Duferco Participations Holding v an Coimisiún,
C‑148/19 P, EU:C:2020:354, mír 72).
64      Mar sin féin, ní mór do Chúirteanna an Aontais Eorpaigh a shuíomh,
inter alia, ní hamháin an bhfuil an fhianaise ar a bhfuiltear ag brath cruinn, iontaofa agus comhsheasmhach ó thaobh fíoras de, ach freisin an bhfuil an fhaisnéis uile nach mór a chur san áireamh san fhianaise sin chun measúnú a dhéanamh ar chás casta agus an bhfuil sí in ann bunús a thabhairt leis na conclúidí a baineadh aisti (breithiúnas an 24 Deireadh Fómhair 2013,
Land Burgenland agus páirtithe eile v an Coimisiún,
C‑214/12 P,
C‑215/12 P agus C‑223/12 P, EU:C:2013:682, mír 79 agus an cásdlí dá dtagraítear).
65      Ina theannta sin, ní féidir leis an gCúirt Ghinearálta, ar bhonn níos ginearálta, a réasúnaíocht féin a chur in ionad réasúnaíocht údar an ghnímh atá faoi chonspóid (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Meán Fómhair 2023,
Ryanair v an Coimisiún,
C‑320/21 P, EU:C:2023:712, mír 117 agus an cásdlí dá dtagraítear).
66      I míreanna 267 agus 268 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chinn an Chúirt Ghinearálta nach raibh sásra uaschéimnithe ag gabháil leis an rannpháirtíocht chothromais agus Rannpháirtíocht Chiúin II, tráth a tiontaithe ina cothromas, chun luach saothair an Stáit nó aon sásra comhchosúil a mhéadú faoi mhír 62 agus 68 den Chreat Sealadach,
dá dtagraítear i míreanna 54 agus 55 den bhreithiúnas seo.
67      I ndáil leis sin, is léir ó mhír 248 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chun a chinneadh gurbh ionann struchtúr foriomlán an tsásra, i gcomhréir le mír 62 den Chreat Sealadach, agus sásra atá inchomparáide le sásra chun luach saothair an Stáit dá bhforáiltear i mír 61 den chreat sin a mhéadú, go raibh an Coimisiún ag brath, ar an gcéad dul síos, ar an lascaine shuntasach a fuair Poblacht Chónaidhme na Gearmáine scaireanna DLH, ar an dara dul síos, ar an bhfíoras go mbeadh láithreacht an Stáit i scairshealbhú DLH neamh-inmhianaithe don tairbhí, ar an tríú dul síos, go raibh Rannpháirtíocht Dhíomhaoin I agus II faoi réir rátaí úis méadaitheacha agus go dtiocfadh méadú le himeacht ama ar an dóchúlacht go ndéanfaí cuid de Rannpháirtíocht Chiúin II a thiontú go cothromas, rud a bheadh ina chúis le caolú na scairshealbha atá ann cheana i bhfabhar an Stáit, agus, ar an gceathrú dul síos, ar ghealltanais iompraíochta áirithe, go háirithe an toirmeasc ar dhíbhinní a íoc, a bheadh fós i bhfeidhm go dtí go n‑aisíocfaí an chabhair ina hiomláine.
68      D’fhonn rialú a dhéanamh ar na forais sin, tháinig an Chúirt Ghinearálta ar an gconclúid, ar an gcéad dul síos, i míreanna 253 go 257 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach raibh nasc leordhóthanach ag an lascaine 71.9 % ar an scairphraghas, rud a d’fhág, de réir an chinnidh atá faoi chonspóid, gurbh fhéidir luach saothair a thairiscint a bhí níos airde ná an luach saothair a d’fhéadfadh Poblacht Chónaidhme na Gearmáine a fháil, in éagmais lascaine, trí shásra uaschéimnithe a chur i bhfeidhm amháin, dá bhforáiltear i mír 61 den Chreat Sealadach, le hábhar agus cuspóir an tsásra uaschéimneach don Stát. Ar an dara dul síos, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta, i mír 258 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, don argóint go raibh an scairsheilbh ‘neamh-inmhianaithe’ mar thoisc shuibiachtúil agus neamhábhartha. Ar an tríú dul síos, i míreanna 260 agus 262 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chinn an Chúirt Ghinearálta gur tháinig méadú le himeacht ama ar an ráta úis lena soláthraítear luach saothair le haghaidh Rannpháirtíochtaí Ciúin I agus II agus go mbeadh DLH faoi réir gealltanais iompraíochta laistigh de cheanglais eile an Chreata Shealadaigh. Maidir le Rannpháirtíocht Chiúin II, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta, i mír 265 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, d’argóintí an Choimisiúin ar na cúiseanna céanna agus chinn sí, i mír 266 den bhreithiúnas sin, nár léirigh an Coimisiún go leordhóthanach go raibh sásra malartach ag gabháil leis an mbeart atá i gceist a d’fhéadfadh éifeachtaí a bheith aige atá inchomparáide le sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú.
69      Agus an méid sin á dhéanamh aici, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta do gach ceann de na hargóintí a chuir an Coimisiún chun cinn sa chinneadh atá faoi chonspóid, ar an gcéad dul síos, in éagmais naisc leis an sásra uaschéimnithe lena mbaineann agus, ar an dara dul síos, toisc gur tháinig siad faoi raon feidhme cheanglais ar leith an Chreata Shealadaigh.
70      Mar sin féin, cé go bhféadfadh cuid de na tosca a chuir an Coimisiún san áireamh faoi mhír 62 agus 68 den Chreat Sealadach teacht faoi raon feidhme ceanglas eile a leagtar síos leis an gcreat sin, ní cosúil, ann féin, go bhfuil siad neamhábhartha. Ní féidir a chur as an áireamh go bhféadfadh toisc amháin de bheart a chomhlíonann ceann de cheanglais an Chreata Shealadaigh go díreach rannchuidiú freisin leis an gcuspóir sonrach de cheanglas eile a leagtar síos leis an gcreat sin a bhaint amach.
71      Sa chomhthéacs sin, cé gur chinn an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 251 agus 252 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár cuireadh aon sásra uaschéimnithe i bhfeidhm chun luach saothair an Stáit ná aon sásra malartach faoi mhír 62 agus 68 den Chreat Sealadach a mhéadú, níor shuíodh an Chúirt Ghinearálta go raibh earráid fhollasach déanta ag an gCoimisiún maidir le héifeachtacht na dtosca éagsúla ar bhraith an institiúid sin sa chinneadh atá faoi chonspóid, rud a d’fhéadfadh a anailís ar éifeachtaí comhchosúla ar an iomlán a eascraíonn as an sásra malartach atá faoi athbhreithniú a dhéanamh inchreidte.
72      Go sonrach, ní léir ó mhíreanna 253 go 257 den bhreithiúnas atá faoi achomharc nach raibh aon dealramh leis an gconclúid, sa chiall go bhféadfadh an lascaine shuntasach ar a bhfuair Poblacht Chónaidhme na Gearmáine scaireanna DLH cur le héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit ón gcaipiteal.
73      Ní eascraíonn sé ach oiread ó mhíreanna 258 go 269 den bhreithiúnas atá faoi achomharc gur léir nach mbeadh sé d’acmhainn ag an méadú forchéimnitheach ar na rátaí úis lena soláthraítear luach saothair do Rannpháirtíocht Chiúin I agus II, an méadú ar an dóchúlacht go ndéanfaí cuid de Rannpháirtíocht Chiúin II a thiontú go cothromas, nó an fíoras go mbeadh DLH faoi réir gealltanais iompraíochta, éifeachtaí a chruthú atá inchomparáide ar an iomlán leis na sásraí a thuairiscítear i mír 61 agus sa chéad agus sa dara habairt de mhír 68 den Chreat Sealadach.
74      Ina theannta sin, níor chuir an Chúirt Ghinearálta san áireamh éifeachtaí carnacha na dtosca éagsúla a chuir an Coimisiún san áireamh chun a léiriú go raibh sásra malartach ann seachas sásra uaschéimnithe chun luach saothair an Stáit a mhéadú, i gcomhréir le mír 62 agus 68 den Chreat Sealadach, cé gurbh iad éifeachtaí comhcheangailte na dtosca éagsúla dá dtagraítear sa dá mhír roimhe seo ar bhraith an Coimisiún orthu go sonrach.
75      Sna himthosca sin, níor léirigh an Chúirt Ghinearálta go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe agus é ag cinneadh go raibh sásraí malartacha ag gabháil leis an mbeart atá i gceist, maidir le rannpháirtíocht chothromais agus Rannpháirtíocht Chiúin II araon, a chomhlíonann an ceanglas maidir le cosúlacht ar an iomlán a bheith aige le sásra uaschéimnithe lena méadaítear luach saothair an Stáit, agus dá bhrí sin chuir sé a bhreithiúnas ó bhail trí earráid dlí.
76      Leanann sé ón méid sin roimhe seo nach mór seasamh leis an dá chuid den dara saincheist dlí.
An tríú saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
77      Lena thríú saincheist dlí, déanann DLH gearán go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i míreanna 272 go 288 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur sháraigh an Coimisiún mír 67 den Chreat Sealadach trína mheas go bhféadfaí cuid de Rannpháirtíocht Chiúin II, eadhon Rannpháirtíocht Chiúin II-A, a thiontú go phraghas seasta EUR 2.56 in aghaidh na scaire agus go bhféadfaí cuid eile, rannpháirtíocht Chiúin II-B, a thiontú ar phraghas trádála na scaireanna tráth an tiontaithe, lúide 10 % nó 5.25 %, ag brath ar an teagmhas spreagtha.
78      I ndáil leis sin, thug an Chúirt Ghinearálta neamhaird ar an bhfíoras go bhféadfaidh an Coimisiún, faoi mhír 59 den Chreat Sealadach, glacadh le ‘rogha mhalartach ar na modheolaíochtaí luacha saothair a leagtar amach thíos’ agus, dá bhrí sin, ar an modh a leagtar amach i mír 67 den chreat sin freisin. Ós rud é nach bhféadfaí ‘praghas teoiriciúil ex-cearta’ (‘theoretical ex rights price, ‘TERP’), is é sin le rá, praghas margaidh teoiriciúil na scaireanna tar éis eisiúint nua ceart, a ríomh sa chás seo, bhí gá le réiteach difriúil. De réir DLH, chun an margadh caipitil a spreagadh chun a chearta suibscríbhinne a fheidhmiú, deonaíonn an t‑eisitheoir lascaine ar phraghas an mhargaidh le haghaidh na scaireanna nua ar féidir suibscríobh ina leith san eisiúint chomhthreomhar ceart. Ríomhtar TERP ansin ar bhonn phraghas an mhargaidh tar éis é a chaolú le heisiúint cearta. I gcomhthéacs ceart tiontaithe dá bhforáiltear le haghaidh Rannpháirtíocht Chiúin II, áfach, ní raibh aon eisiúint bhreise (lascainithe) ceart comhthreomhar chuig an margadh ann a d’fhéadfaí a úsáid mar phointe tagartha chun praghas eisiúna na gceart tiontaithe a ríomh.
79      Deir DLH, ós rud é nach féidir TERP a ríomh, gur mhol Poblacht Chónaidhme na Gearmáine tagairt a dhéanamh, ar an gcéad dul síos, don íosphraghas eisiúna EUR 2.56 is infheidhme maidir le DLH chun Rannpháirtíocht Chiúin II-A a thiontú agus, ar an dara dul síos, do mhargadhphraghas DLH, trí úsáid a bhaint as lascaine 5.25 % nó 10 %, ag brath ar an teagmhas truiceartha, chun Rannpháirtíocht Chiúin II-B a thiontú. De réir DLH, ag féachaint d’imthosca an cháis, d’fhéadfaí a bheith ag súil, mar a fuarthas sa chinneadh atá faoi chonspóid, go mbeadh an dá phraghas tiontaithe i gcomhréir leis an gceanglas a leagtar síos i mír 67 den Chreat Sealadach.
80      Dá bhrí sin, níorbh fhéidir tagairt a dhéanamh do TERP, murab ionann agus an méid a mheas an Chúirt Ghinearálta in 276 go 279 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, sa chaoi go raibh an ceart ag an gCoimisiún glacadh le modh malartach luacha saothair faoi mhír 59 den Chreat Sealadach, rud a d’fhág go raibh an toradh céanna ann agus a bheadh ann dá bhféadfaí TERP a chur san áireamh.
81      Áitíonn DLH nach féidir amhras a chaitheamh ar an gconclúid sin, contrártha leis an méid a chinn an Chúirt Ghinearálta i míreanna 280 go 285 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, toisc gur ceanglaíodh leis an gcinneadh atá faoi chonspóid, i mír 158, go n‑iarrfadh Poblacht Chónaidhme na Gearmáine comhaontú an Choimisiúin maidir le feidhmiú na rogha tiontaithe mura ndéanfaí í ag 5 % nó níos mó faoi bhun TERP. Bhí an riosca neamhchomhlíonta teoiriciúil amháin agus bhí sé beartaithe le húdarú an Choimisiúin uasmhéid comhlíonadh a áirithiú. Agus mír 283 den bhreithiúnas atá faoi achomharc á cáineadh, áitíonn DLH, go háirithe, nárbh é an cuspóir a bhí ann ‘maolú’ a dhéanamh ar mhír 67 den Chreat Sealadach ná cinneadh ina leith a chur ar fionraí, ach feidhmiú mar shraith bhreise slándála agus a áirithiú gur chomhlíon Poblacht Chónaidhme na Gearmáine a hoibleagáid, maidir le tiontú a tharlaíonn go nádúrtha tar éis athchaipitliú (ex post).
82      Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún go bunúsach leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina tríú saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an saincheist dlí sin.
83      Déanann Ryanair agus Condor an argóint sin a dhíospóid agus áitíonn siad gur cheart diúltú don tríú saincheist dlí toisc í a bheith neamh-inghlactha go páirteach ar a laghad toisc go bhféachann sé le cinntí fíorais a rinne an Chúirt Ghinearálta a chur in amhras.
In aon chás, de réir na bpáirtithe sin, ní mór diúltú don saincheist dlí sin toisc í a bheith gan bhunús. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le forais an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear sa saincheist dlí sin ós rud é nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a cheanglaítear uirthi a dhéanamh.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
84      Ba cheart a thabhairt faoi deara, a mhéid a bhaineann le luach saothair ionstraimí caipitil hibrideacha, go bhfuil, faoi mhír 67 den Chreat Sealadach, tiontú na n‑ionstraimí sin ina gcothromas le déanamh ag 5 % nó níos mó faoi bhun an TERP tráth an tiontaithe.
85      I mír 275 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara ar dtús gur chinn an Coimisiún sa chinneadh atá faoi chonspóid go bhféadfaí cuid de Rannpháirtíocht Chiúin II, eadhon Rannpháirtíocht Chiúin II-A, a thiontú ina scaireanna ar phraghas seasta EUR 2.56 in aghaidh na scaire, agus go bhféadfaí cuid eile de Rannpháirtíocht Chiúin II, eadhon Rannpháirtíocht Chiúin II-B, a thiontú ar phraghas trádála na scaireanna tráth an tiontaithe, lúide 10 % nó 5.25 %, ag brath ar an teagmhas is cúis leis. Rinneadh tagairt sa chinneadh atá faoi chonspóid freisin ‘gur féidir a bheith ag súil leis go mbeidh na praghsanna tiontaithe sin go léir i gcomhréir leis an gceanglas a leagtar síos i mír 67 den Chreat Sealadach’, ach ‘go bhféadfadh praghas sciar den mhargadh a bheith ann nach gcomhlíonfaí [an ceanglas sin] faoina bhun’, agus, sa chás sin, gur gheall Poblacht Chónaidhme na Gearmáine údarú an Choimisiúin a lorg sular fheidhmigh sí a ceart tiontaithe.
86      I míreanna 276 go 278 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chinn an Chúirt Ghinearálta ansin nár cinneadh praghas na scaireanna tráth an tiontaithe ar bhonn TERP, a mhéid a bhaineann le Rannpháirtíocht Chiúin II-A araon, ós rud é nár chomhfhreagair an praghas seasta in aghaidh na scaire a úsáideadh don mhodh a thugtar i mír 67 den Chreat Sealadach, agus a mhéid a bhaineann le Rannpháirtíocht Chiúin II-B, a raibh an praghas ina leith bunaithe ar an bpraghas trádála tráth an tiontaithe.
87      Ar deireadh, chinn an Chúirt Ghinearálta nár thug an Coimisiún údar leis an rogha modh ríofa malartach a úsáid agus, trí fhoráil a dhéanamh do scéim údaraithe ex post i gcás praghas neamhchomhlíontach, nach ndearna an Coimisiún ach a chinneadh a chur siar, contrártha le mír 67.
88      Sa chomhthéacs sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, faoi mhír 59 den Chreat Sealadach, go bhféadfaidh na Ballstáit, mar mhalairt ar na modheolaíochtaí luacha saothair a leagtar amach i míreanna 60 go 70, fógra a thabhairt faoi scéimeanna nó faoi bhearta aonair i gcás ina ndéantar modheolaíocht luacha saothair an Stáit a oiriúnú i gcomhréir le gnéithe agus sinsearacht na hionstraime caipitil, ar choinníoll go mbeidh toradh comhchosúil ann ar an iomlán maidir leis na héifeachtaí dreasachta ar imeacht an Stáit agus go mbeidh tionchar comhchosúil acu
ar an iomlán ar luach saothair an Stáit.
89      Dá réir sin, tá an ceart ag DLH a áitiú go bhféadfadh an Coimisiún brath ar shásra malartach seachas an sásra a thuairiscítear i mír 67 den Chreat Sealadach, gan gá tagairt a dhéanamh do chúis shonrach ná d’imthosca eisceachtúla chun na críche sin. Mar sin féin, ní chomhlíonfaidh sásra malartach den sórt sin na ceanglais a eascraíonn as an gCreat Sealadach ach amháin a mhéid is go mbeidh toradh comhchosúil ar an iomlán aige leis an sásra dá dtagraítear i mír 67.
90      Mar sin féin, is léir ó mhíreanna 277, 278 agus 280 go 286 den bhreithiúnas atá faoi achomharc gur chinn an Chúirt Ghinearálta go bhféadfadh praghas a chinneadh mar thoradh ar an modh malartach ríofa a leagtar amach i mír 158 den chinneadh atá faoi chonspóid nach bhfreagraíonn do na praghsanna arna dtáirgeadh tríd an modh a leagtar amach i mír 67 den Chreat Sealadach a chur i bhfeidhm. Chun teacht ar an gconclúid sin, bhí an Chúirt Ghinearálta ag brath,
inter alia, ar fhoclaíocht iarbhír an chinnidh atá faoi chonspóid, dá dtagraítear i mír 85 den bhreithiúnas seo.
91      Níor chuir an t‑achomharc seo i gcoinne chinneadh na Cúirte Ginearálta go n‑eascraíonn toradh as cur i bhfeidhm an mhodha mhalartaigh sin atá éagsúil leis an toradh a bhaineann leis an modh a bhunaítear i mír 67 den Chreat Sealadach a chur i bhfeidhm.
92      Sa chomhthéacs sin, ní féidir go n‑éireoidh le hargóint an achomharcóra nach bhféadfaí TERP a ríomh sa chás seo.
93      Seachas go dtagann sé salach ar an gcinneadh atá faoi chonspóid, lena bhforáiltear go sainráite do chomparáid idir an toradh faoin modh malartach ríofa agus an toradh a fuarthas trí úsáid a bhaint as modh TERP, féachann an argóint sin ar deireadh, mar a mhaíonn Ryanair agus Condor, leis an gCúirt Bhreithiúnais féin cinntí fíorais a dhéanamh, gan aon mhaíomh a dhéanamh gur shaobh an Chúirt Ghinearálta an fhianaise a cuireadh faoina bráid.
94      Is léir ó chásdlí socair, i gcás achomhairc, níl aon dlínse ag an gCúirt na fíorais a shuíomh nó, i bprionsabal, scrúdú a dhéanamh ar an bhfianaise ar ghlac an Chúirt Ghinearálta léi mar thaca leis na fíorais sin. Baineann cumhacht athbhreithnithe na Cúirte Breithiúnais ar chinntí fíorais arna ndéanamh ag an gCúirt Ghinearálta, go háirithe le saobhadh fíricí, eadhon míchruinneas substainteach na gcinntí sin a eascraíonn as na doiciméid sa chomhad, le saobhadh na fianaise, le haicmiú dlíthiúil na fianaise sin agus leis an gceist ar comhlíonadh na rialacha maidir leis an dualgas cruthúnais agus le glacadh fianaise (féach breithiúnas an 11 Meán Fómhair 2025,
an Ostair v an Coimisiún (Stáisiún cumhachta núicléiche Paks II),
C‑59/23 P, EU:C:2025:686, mír 58 agus an cásdlí dá dtagraítear).
95      Dá bhrí sin, tá an tríú saincheist dlí do-ghlactha a mhéid a iarrann sé ar an gCúirt Bhreithiúnais a chinneadh go bhfuil an breithiúnas atá faoi achomharc curtha ó bhail mar gheall ar earráid ar an bhforas nár chuir sí san áireamh an fhéidearthacht nach bhféadfaí TERP a ríomh sa chás seo.
96      Thairis sin, murab ionann agus an méid a áitíonn an Coimisiún, ní leor an oibleagáid atá ar Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine údarú an Choimisiúin a lorg mura raibh praghas tiontaithe na n‑ionstraimí caipitil hibrideacha i gcomhréir leis an gceanglas dá dtagraítear i mír 67 den Chreat Sealadach, dá bhforáiltear i mír 158 den chinneadh atá faoi chonspóid, chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh an mhír sin an ceanglas atá i gceist.
97      Mar a chinn an Chúirt Ghinearálta i mír 284 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, níor gheall Poblacht Chónaidhme na Gearmáine go n‑áiritheodh sí, in aon chás, go gcuirfí an praghas i gcomhréir leis an gceanglas a leagtar amach i mír 67 den Chreat Sealadach, ach go bhfaigheadh sí údarú ón gCoimisiún maidir leis an leibhéal praghsanna a suíodh. Ní luaitear aon chritéar a chuirfeadh an Coimisiún i bhfeidhm dá mba ghá scrúdú a dhéanamh ar thiontú beartaithe ionstraimí caipitil hibrideacha ag Poblacht Chónaidhme na Gearmáine mura gcomhlíonfaí ceanglais mhír 67 den Chreat Sealadach. Dá bhrí sin, níl aon ráthaíocht ann go gcomhlíonfar na ceanglais sin.
98      Ní mór a mheas freisin, mar a thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara i míreanna 280 go 286 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go bhfuil Státchabhair faoi réir córas réamhúdaraithe faoi Airteagal 108(3) CFAE, agus mar thoradh air sin nach mór beart cabhrach a dhearbhú a bheith comhoiriúnach leis an margadh inmheánach sula gcuirtear chun feidhme é.
Dá réir sin, ní féidir leis an gCoimisiún measúnú ar ghné atá nasctha go díreach leis an athbhreithniú comhoiriúnachta sin a chur siar go dtí tréimhse tar éis dó a chinneadh maidir le comhoiriúnacht na Státchabhrach a ghlacadh. Ceanglaíodh ar an gCoimisiún seasamh a ghlacadh, sa chinneadh atá faoi chonspóid, maidir leis na modhanna chun an praghas a chinneadh dá ndéanfaí na hionstraimí hibrideacha atá i gceist a thiontú agus ní fhéadfadh sé é féin a theorannú do ghlacadh le modh ríofa nár áirithigh, i ngach cás, comhlíonadh cheanglas mhír 67 den Chreat Sealadach.
99      Ina theannta sin, cé go n‑áitíonn an Coimisiún nach gceadaítear le mír 158 den chinneadh atá faoi chonspóid an beart atá i gceist ach amháin má tá an praghas tiontaithe i gcomhréir le mír 67 den Chreat Sealadach ar deireadh, ní mór a mheas nach dtacaíonn an mhír sin leis an maíomh sin, lena bhforáiltear d’athbhreithniú ex post gan aon sainmhíniú ar pharaiméadair an athbhreithnithe sin.
100    Dá bhrí sin, ní mór diúltú don tríú saincheist dlí toisc í a bheith do-ghlactha i bpáirt agus gan bhunús i bpáirt.
An ceathrú saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
101    Lena cheathrú saincheist dlí, ina bhfuil dhá chuid, déanann DLH gearán go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus gur sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trína chinneadh, i míreanna 373 go 412 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe agus cinneadh á dhéanamh aige an raibh CSM ag DLH ag na haerfoirt ábhartha.
102    Leis an gcéad chuid den cheathrú saincheist dlí, áitíonn DLH, go bunúsach, go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus gur sháraigh sí teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trí chinneadh, i míreanna 373 go 387 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe toisc nár chuir sé san áireamh ach critéir a bhain, go bunúsach, le bacainní ar iontráil, le síneadh iomaitheoirí nua agus le ‘toilleadh aerfoirt’, gan aird a thabhairt ar na tosca ábhartha uile sa chás seo chun a mheas an raibh CSM ag DLH ag na haerfoirt ábhartha.
103    I ndáil leis sin, áitíonn DLH go bhfuil sainaithint CSM faoi réir measúnú eacnamaíoch casta a bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún ina leith agus gur sháraigh an Chúirt Ghinearálta teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a fhéadfaidh sí a dhéanamh i ndáil leis an gcinneadh a ghlac an Coimisiún sa chomhthéacs sin. Go sonrach, tá réasúnaíocht na Cúirte Ginearálta i mír 385 den bhreithiúnas atá faoi achomharc ródhoiléir agus ní thagraíonn sí ach go hachomair d’ábharthacht fhéideartha sciartha an tairbhí den mhargadh ‘i dtéarmaí minicíochtaí (líon na n‑eitiltí) agus suíocháin a cuireadh ar fáil chuig na haerfoirt ábhartha agus uathu’ chun teacht ar an gconclúid nár chuir an Coimisiún na tosca ábhartha go léir san áireamh. I ndáil leis sin, de réir DLH, bhí an ceart ag an gCoimisiún gan an ghné dheireanach sin a chur san áireamh. Bhí na critéir a cuireadh i bhfeidhm leordhóthanach sa chás seo chun anailís chruinn a dhéanamh ar éifeachtaí an bhirt atá i gceist i gcomhréir le mír 72 den Chreat Sealadach agus tá siad comhsheasmhach leis an gcreat anailíseach a chuireann an Coimisiún i bhfeidhm i gcásanna cumaisc a bhaineann le haerlínte. Ina theannta sin, níor bhain na héifeachtaí iomaíocha a d’fhéadfadh a bheith ag an mbeart atá i gceist le haon bhealach ar leith, ach le cumas DLH a shealúchais sliotán a choinneáil nó fiú a leathnú ag na haerfoirt ábhartha. Dá bhrí sin, is gá measúnú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht na cabhrach leis an staid iomaíoch ina hiomláine.
104    Ina theannta sin, áitíonn DLH nach léiríonn cinneadh na Cúirte Ginearálta i mír 379 den bhreithiúnas atá faoi achomharc go mbeadh breithniú sciartha den mhargadh i dtéarmaí minicíochtaí agus suíochán a chuirtear ar fáil níos
úsáidí ná na critéir a chuireann an Coimisiún i bhfeidhm chun measúnú a dhéanamh ar CSM.
Dá bhrí sin, níor ceanglaíodh ar an gCoimisiún an anailís sin a chomhlánú le meastacháin ar an sciar den mhargadh bunaithe ar mhinicíochtaí nó suíocháin a chuirtear ar fáil nó trí na ‘tosca ábhartha’ eile go léir a mheas.
105    Leis an dara cuid den cheathrú saincheist dlí, áitíonn DLH, go bunúsach, go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus gur sháraigh sí teorainneacha a hathbhreithnithe bhreithiúnaigh trína chinneadh, i míreanna 388 go 412 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe agus é ag cinneadh nach raibh CSM ag DLH ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín.
106    I ndáil leis sin, áitíonn DLH, ós rud é go bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún anailís a dhéanamh ar shonraí margaidh chun measúnú a dhéanamh ar CSM, gur sháraigh an Chúirt Ghinearálta teorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh trína hanailís féin ar na sonraí sin a chur in ionad anailís an Choimisiúin. Go sonrach, tá réasúnaíocht na Cúirte Ginearálta i mír 411 den bhreithiúnas atá faoi achomharc ródhoiléir sa mhéid is go luaitear inti go raibh an Coimisiún mícheart a chinneadh nach raibh CSM ag DLH ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín ‘ar a laghad le linn shéasúr samhraidh IATA 2019’. Ní leor réasúnaíocht den sórt sin chun earráid fhollasach measúnaithe a aimsiú ar thaobh an Choimisiúin a mhéid a bhaineann le tréimhsí ama eile, amhail séasúr geimhridh IATA 2019/2020.
107    De réir DLH, bhí an ceart ag an gCoimisiún a chinneadh nach raibh CSM aige ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín.
Sonraíonn DLH go bhfuil difríocht ábhartha idir na critéir chun measúnú a dhéanamh ar CSM i ndáil leis an dá aerfort sin agus na critéir a bhaineann le haerfoirt Frankfurt agus München, agus go deimhin léiríonn sé nach raibh CSM ag DLH ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín. Ag cáineadh, i ndáil leis sin, go háirithe, mír 397 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, cuireann DLH sonraí agus figiúirí i láthair a bhaineann, go háirithe, lena shealúchais sliotán ag aerfoirt Düsseldorf, Vín,
Frankfurt agus München chun a léiriú go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid nuair a chinn sí nach bhféadfadh an Coimisiún a chinneadh nach raibh CSM ag DLH ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín.
108    Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún go bunúsach leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina cheathrú saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an saincheist dlí sin.
109    Déanann Ryanair agus Condor na hargóintí sin a dhíospóid agus áitíonn siad nach mór diúltú don dara cuid den cheathrú saincheist dlí toisc í a bheith do-ghlactha ar a laghad toisc, leis an gcuid sin, go bhféachann DLH le amhras a chaitheamh ar thorthaí fíorais a rinne an Chúirt Ghinearálta; áitíonn Ryanair freisin go bhfuil argóintí DLH a bhaineann le ráiteas neamhleor ar chúiseanna leis an mbreithiúnas atá faoi achomharc agus iad siúd atá bunaithe ar an gcásdlí agus ar chleachtas cinnteoireachta an Choimisiúin do-ghlactha. In aon chás, de réir na bpáirtithe sin, ní mór diúltú don saincheist sin toisc í a bheith gan bhunús. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le cinntí an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear sa saincheist dlí sin ós rud é nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a cheanglaítear uirthi a dhéanamh.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
110    Maidir leis an gcéad chuid den cheathrú saincheist dlí, ba cheart a thabhairt faoi deara, i míreanna 373 go 387 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta na critéir a d’úsáid an Coimisiún chun a mheas an raibh CSM ag DLH ag na haerfoirt ábhartha.
111    Mheabhraigh an Chúirt Ghinearálta ar an gcéad dul síos, i mír 373 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur luaigh an Coimisiún, i mír 179 den chinneadh atá faoi chonspóid, gur bhraith sé chun na críche sin ar thrí chritéar: Ar an gcéad dul síos, an sciar sliotán atá i seilbh an ghrúpa lena mbaineann DLH ag na haerfoirt sin, arna shainmhíniú, i mír 376 den bhreithiúnas sin, mar an cóimheas idir an líon sliotán atá i seilbh aeriompróra (nó aeriompróirí atá mar chuid den ghrúpa céanna) ag aerfort agus an líon iomlán sliotán atá ar fáil ag an aerfort sin; ar an dara dul síos, rinne ‘leibhéal an phlódaithe’ ag na haerfoirt sin measúnú, mar is léir, go bunúsach, ón mír sin den bhreithiúnas atá faoi achomharc, i bhfianaise chion na sliotán a leithdháiltear ar na haeriompróirí uile ag an aerfort lena mbaineann i ndáil le toilleadh foriomlán an aerfoirt sin ó thaobh sliotán; agus, ar an tríú dul síos, sciar na sliotán atá i seilbh iomaitheoirí an tairbhí. De réir na Cúirte Ginearálta, bhain na critéir sin, dá bhrí sin, go príomha le ‘hacmhainn aerfoirt’ agus le rochtain ar bhonneagar.
112    Mar sin féin, chinn an Chúirt Ghinearálta
i mír 378 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh tosca eile, a bhaineann leis na sciartha den mhargadh atá ag an tairbhí agus ag a iomaitheoirí ar an margadh le haghaidh seirbhísí aeriompair paisinéirí, ábhartha chun measúnú a dhéanamh ar CSM a bheith ann. I ndáil leis sin, shonraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, i mír 379 den bhreithiúnas sin, ar an gcéad dul síos, mar gheall ar mhéideanna éagsúla na n‑aerárthaí a oibríonn aeriompróirí sna sliotáin a shanntar dóibh, go bhféadfadh éagsúlacht mhór a bheith ann idir na suíochán a chuireann siad ar fáil laistigh de shliotán ar leith agus, ar an dara dul síos, go bhféadfadh aeriompróirí líon éagsúil eitiltí a oibriú le linn an tsliotáin chéanna. Leis an bhfaisnéis a sholáthraítear leis na critéir bhreise sin, bhíothas in ann measúnú a dhéanamh ar mhéid sciartha margaidh na n‑aeriompróirí lena mbaineann. Sa chás seo, i mír 380 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chinn an Chúirt Ghinearálta gur sháraigh sciartha DLH den mhargadh, arna gcur in iúl i dtéarmaí minicíochtaí (líon na n‑eitiltí) agus suíocháin a cuireadh ar fáil chuig na haerfoirt ábhartha agus uathu, a shealúchais sliotán, uaireanta go mór, mar a liostaítear sa chinneadh atá faoi chonspóid.
113    Dá bhrí sin, tháinig an Chúirt Ghinearálta ar an gconclúid, i mír 386 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, i bhfianaise thábhacht sciartha den mhargadh chun a chinneadh gurb ann do CSM, dá dtagraítear i mír 383 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár chuir an Coimisiún na tosca ábhartha go léir san áireamh, trí mhainneachtain an ghné sin a chur san áireamh.
114    I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, gur léir ón sainmhíniú ar an gcoincheap ‘sliotán’ in Airteagal 2(a) de Rialachán (CEE) Uimh. 95/93, arna leasú le Rialachán Uimh. 793/2004, go dtagraíonn an téarma sin don ‘chead arna thabhairt ag comhordaitheoir [...] úsáid a bhaint as raon iomlán an bhonneagair aerfoirt is gá chun aersheirbhís ag aerfort comhordaithe a oibriú ar dháta sonrach agus ag am sonrach le haghaidh an t‑éirí de thalamh nó an tuirlingt de réir mar atá leithroinnte ag comhordaitheoir’.
115    Dá bhrí sin, léiríonn an sainmhíniú sin, go substaintiúil, gurb ionann sliotán agus an ceart chun eitilt a oibriú. Dá bhrí sin, bhí an ceart ag an gCoimisiún nuair a bhunaigh sé nasc díreach sa chinneadh atá faoi chonspóid idir líon na sliotán atá i seilbh thairbhí an bhirt atá i gceist agus líon na n‑eitiltí a d’fhéadfadh sé a eagrú, cé go ndearna an Chúirt Ghinearálta, trí chinneadh i mír 379 den bhreithiúnas atá faoi achomharc go bhféadfaí roinnt eitiltí a eagrú mar gheall ar sealbhú sliotáin aonair, earráid dlí ina léiriú ar an gcoincheap ‘sliotáin’. Dá bhrí sin, murab ionann agus an méid a chinn an Chúirt Ghinearálta, ní cosúil go bhfuil sé fíor-riachtanach, chun a bheith in ann measúnú a dhéanamh ar a mhéid is féidir le hoibreoir dul in iomaíocht go héifeachtach le DLH ag aerfort ar leith, an critéar maidir le minicíocht eitiltí a chur san áireamh.
116    Ar an dara dul síos, maidir leis na critéir atá bunaithe ar mhinicíocht agus ar líon na suíochán a chuirtear ar fáil, a luaidh an Chúirt Ghinearálta i mír 380 den bhreithiúnas atá faoi achomharc agus ar cheart don Choimisiún, dar leis, iad a chur san áireamh, is fíor go bhféadfadh na critéir sin rannchuidiú le measúnú a dhéanamh ar chumas aeriompróra seirbhísí a sholáthar ó aerfort ar leith, ach ní féidir leis an imthoisc sin amháin a léiriú go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i míreanna 56 agus 57 den bhreithiúnas seo, ós rud é gur féidir an toilleadh sin, a mheas an Coimisiún a bheith ríthábhachtach chun measúnú a dhéanamh ar CSM ag aerfort, a chinneadh freisin ar bhonn critéar coibhéiseach, amhail leithdháileadh sliotán idir na hoibreoirí.
117    Sna himthosca sin, ós rud é nár shuigh an Chúirt Ghinearálta de réir an chaighdeáin dhlíthiúil is gá gur léir nach raibh an critéar a roghnaigh an Coimisiún, eadhon dáileadh sliotán, in ann measúnú ceart a dhéanamh ar an toilleadh sin agus measúnú á dhéanamh ar CSM, agus mar thoradh air sin nach raibh an anailís a rinne an institiúid sin inchreidte, rinne sí earráid, i míreanna 380 agus 382 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nuair a chinn sí go raibh locht ar an gCoimisiún ar an bhforas gur mhainnigh an Coimisiún, sa chinneadh atá faoi chonspóid, measúnú a dhéanamh ar chumas aeriompróra a sheirbhísí a sholáthar ar bhonn critéar a bhaineann le minicíocht agus líon na suíochán a chuirtear ar fáil, eadhon critéar atá éagsúil leis an gcritéar a d’úsáid an Coimisiún sa chinneadh atá i gceist.
118    Ar an tríú dul síos, theip ar an gCúirt Ghinearálta a léiriú freisin, i míreanna 373 go 387 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfadh an Coimisiún a mheas go bailí gurbh ionann leibhéal an phlódaithe ag aerfort agus dáileadh na sliotán idir na hoibreoirí gníomhacha éagsúla a d’imigh ón aerfort sin agus paraiméadair iomchuí chun a chinneadh a mhéid a úsáideann oibreoir aerfort agus cumas oibreora níos mó eitiltí a eagrú ón aerfort sin le linn na tréimhse ábhartha. Dá bhrí sin, níor shuigh an Chúirt Ghinearálta nach bhféadfadh an Coimisiún brath ar na paraiméadair éagsúla sin chun measúnú a dhéanamh ar an iomaíocht iarbhír agus ionchasach, a bhí ar DLH aghaidh a thabhairt air le linn na tréimhse sin.
119    Dá bhrí sin, murab ionann agus cinneadh na Cúirte Ginearálta i mír 386 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, níor shuigh sí de réir an chaighdeáin dhlíthiúil is gá, i gcomhréir le cásdlí na Cúirte Breithiúnais dá dtagraítear i míreanna 56 go 64 den bhreithiúnas seo, go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe nuair a bhunaigh sé a anailís ar CSM ar na critéir dá dtagraítear i mír 111 den bhreithiúnas seo agus nár áiríodh ann sciartha den mhargadh, arna gcur in iúl i dtéarmaí minicíochta agus suíochán a cuireadh ar fáil, ina mheasúnú. Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an gcéad chuid den cheathrú saincheist dlí.
120    Maidir leis an dara cuid den cheathrú saincheist dlí, ba cheart a thabhairt faoi deara, maidir lena hinghlacthacht, ar an gcéad dul síos, gur ceisteanna dlí iad sárú na Cúirte Ginearálta ar a hoibleagáid cúiseanna a lua agus ar theorainneacha a athbhreithnithe bhreithiúnaigh a bhfuil dlínse ag an gCúirt Bhreithiúnais ina leith ag céim an achomhairc (breithiúnais an 7 Eanáir 2004,
Aalborg Portland agus páirtithe eile v an Coimisiún,
C‑204/00 P,
C‑205/00 P,
C‑211/00 P,
C‑213/00 P,
C‑217/00 P agus C‑219/00 P, EU:C:2004:6, mír 47, agus an 26 Bealtaine 2016,
Rose Vision v an Coimisiún,
C‑224/15 P, EU:C:2016:358, mír 26 agus an cásdlí dá dtagraítear). Maidir le hargóintí DLH i ndáil le sárú ar an oibleagáid cúiseanna a lua, an bhfuil bunús leordhóthanach leo nó, i ndáil le teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a shárú, an bhfuil siad ag teacht salach ar an gcásdlí nó ar chleachtas cinnteoireachta an Choimisiúin maidir le cinntí a dhéanamh, is ceist í a bhaineann le substaint na n‑argóintí a rinneadh agus níl aon tionchar aici ar inghlacthacht.
121    Ar an dara dul síos, ós rud é nach bhfuil aon dlínse ag an gCúirt Bhreithiúnais, mar a tugadh faoi deara i mír 94 den bhreithiúnas seo, na fíorais a shuí, ní mór a thabhairt faoi deara, a mhéid a iarrann DLH ar an gCúirt Bhreithiúnais a fhíorú, i bhfianaise na faisnéise a chuir DLH faoina bráid, go raibh sé de cheart ag an gCoimisiún a chinneadh nach raibh CSM ag DLH ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín, nó go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid ina cinntí fíorais, go bhfuil an dara cuid den cheathrú saincheist dlí do-ghlactha ós rud é nár mhaígh DLH gur shaobh an Chúirt Ghinearálta na fíorais.
122    Maidir leis an tsubstaint, ba cheart a thabhairt faoi deara, tar éis di a chinneadh, i mír 410 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár chuir an Coimisiún na critéir ábhartha go léir san áireamh agus, dá bhrí sin, go ndearna sé earráid fhollasach mheasúnaithe, chuir an Chúirt Ghinearálta in iúl freisin, i mír 411 den bhreithiúnas sin, nach bhféadfadh an Coimisiún a chinneadh i gceart in aon chás, ar bhonn na gcritéar a chuir sé i bhfeidhm amháin, nach raibh CSM ag Grúpa Lufthansa ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín,
ar a laghad le linn shéasúr samhraidh IATA 2019.
123    Chun teacht ar an gconclúid sin maidir le haerfort Düsseldorf, chinn an Chúirt Ghinearálta i mír 397 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ar an gcéad dul síos, gur sháraigh meánsealúchas sliotán Ghrúpa Lufthansa ag an aerfort sin le linn shéasúr samhraidh IATA 2019, is é sin idir 40 % agus 50 %, an tairseach 40 % ba cheart a chur san áireamh mar réamhléiriú chun a shuí gurb ann do CSM. Chinn an Chúirt Ghinearálta ansin i mír 398 den bhreithiúnas atá faoi achomharc go raibh an meánráta plódaithe ag an aerfort sin le linn shéasúr samhraidh IATA 2019 an‑ard, is é sin idir 80 % agus 90 %, ag ardú go raon idir 90 % agus 100 % le linn buaicuaireanta, agus go raibh fadhbanna ag baint le leibhéal níos airde ná 60 % cheana féin. Ar deireadh, leag an Chúirt Ghinearálta béim, i mír 399 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ar an bhfíoras go raibh an iomaíocht i measc oibreoirí ag an aerfort sin lag agus thacaigh sí leis an gcinneadh sin trí líon na n‑aerárthaí a bhí i seilbh gach oibreora a thabhairt. Dá bhrí sin, chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 401 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfadh an Coimisiún a chinneadh i gceart ar bhonn na gcritéar sin amháin nach raibh CSM ag an Grúpa Lufthansa ag Aerfort Düsseldorf, ar a laghad le linn shéasúr samhraidh IATA 2019.
124    I ndáil le cúiseanna atá cosúil,
mutatis mutandis, leo siúd dá dtagraítear sa mhír roimhe seo, chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 408 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfadh an Coimisiún a chinneadh i gceart nach raibh CSM ag Grúpa Lufthansa ag aerfort Vín, ar a laghad le linn a shéasúr samhraidh IATA 2019.
125    Agus an méid sin á dhéanamh aici, thug an Chúirt Ghinearálta neamhaird ar na forais i míreanna 203, 204, 211 agus 212 den chinneadh atá faoi chonspóid. Mar sin féin, mhínigh na forais sin cén fáth ar rinne an Coimisiún léiriú ar an sonraí
a bhí aici sa chaoi nach bhféadfaí a shuí go raibh CSM ag Grúpa Lufthansa ag aerfoirt Düsseldorf agus Vín. Maidir le haerfort Düsseldorf, mheas an Coimisiún,
inter alia, nach raibh an sealúchas sliotán is airde ag DLH os cionn 55 go 65 % d’aon thréimhse in aghaidh na huaire, sa chaoi go bhféadfadh iomaitheoirí DLH punann sliotán substaintiúil a fhorbairt trí úsáid a bhaint as sliotáin nár leithdháileadh ar Ghrúpa Lufthansa, agus, maidir le méid an chabhlaigh a úsáideadh, chinn sé go raibh iomaitheoirí DLH i staid níos fearr in Düsseldorf ná mar a bhí in Frankfurt nó in München. A mhéid a bhaineann le haerfort Vín, bhí an Coimisiún ag brath freisin ar an bhfíoras nach raibh an sealúchas sliotán is airde ag DLH os cionn 50 go 60 % i gcás aon thréimhse in aghaidh na huaire, go raibh sliotáin fós ar fáil, go raibh dhá iomaitheoir sách cumhachtach bunaithe ann, agus go bhféadfadh iomaitheoirí DLH punann sliotán shubstaintiúil a fhorbairt trí úsáid a bhaint as na sliotáin sin nár leithdháileadh ar Ghrúpa Lufthansa. Dá réir sin, chinn an Coimisiún, gan beann ar leibhéil phlódaithe a bhí beagnach cosúil ag na ceithre aerfort sin, go raibh sealbhaíocht sliotán DLH in Frankfurt agus in München i bhfad níos airde ná mar a bhí in Düsseldorf agus i Vín agus, os a choinne sin, go raibh iomaitheoirí DLH níos cumhachtaí in Düsseldorf agus i Vín ná in Frankfurt agus in München.
126    Mar sin féin, agus na sonraí céanna á n‑úsáid aici agus atá ag an gCoimisiún, rinne an Chúirt Ghinearálta anailís nua orthu i míreanna 396 go 408 den bhreithiúnas atá faoi achomharc agus tháinig sí ar chonclúid dhifriúil ar deireadh, bunaithe ar mheasúnú foriomlán ar na sonraí, ón gCoimisiún, cé nár chuir sí i gcoinne chinntí an Choimisiúin sa chinneadh atá faoi chonspóid.
127    Mar thoradh air sin, ní dhearna an Chúirt Ghinearálta ach athbhreithniú a dhéanamh an ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe, i gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 56 go 64 den bhreithiúnas seo, ach chuir sí a measúnú féin in ionad mheasúnú an Choimisiúin i gcás, áfach, ina bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún.
128    Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an dara cuid den cheathrú saincheist dlí agus, dá bhrí sin, leis an gceathrú saincheist dlí ina hiomláine.
An cúigiú saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
129    Lena chúigiú saincheist dlí, déanann DLH gearán go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus í ag cinneadh, i míreanna 467 go 480 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go ndearna an Coimisiún earráid fhollasach mheasúnaithe trí iomaitheoirí áirithe atá bunaithe cheana féin ag aerfoirt Frankfurt agus München a eisiamh ón gcéad chéim den nós imeachta dífheistithe sliotán.
130    I ndáil leis sin, áitíonn DLH, cé gur aithin an Chúirt Ghinearálta go raibh lánrogha leathan ag an gCoimisiún a mheas an raibh na gealltanais a rinneadh leordhóthanach, gur thug sé neamhaird ar a chásdlí féin a d’eascair as breithiúnas an 13 Bealtaine 2015,
Niki Luftfahrt v an Coimisiún (T‑162/10, EU:T:2015:283, mír 295), ar dá réir nach féidir leis an bhfíoras go bhféadfadh gealltanais eile a bheith glactha freisin, nó fiú go bhféadfadh siad a bheith níos fabhraí don iomaíocht, údar a thabhairt leis an gcinneadh sin a chur ar neamhní a mhéid is go bhféadfadh an Coimisiún teacht ar an gconclúid go réasúnta go bhféadfadh na gealltanais a leagtar amach sa chinneadh deireadh a chur leis an amhras tromchúiseach. Dá bhrí sin, chuir an Chúirt Ghinearálta isteach ar lánrogha an Choimisiúin trí dhiúltú do ghealltanas ar an bhforas, dar léi, go mbeadh gealltanas difriúil níos fabhraí don iomaíocht, agus ar an gcaoi sin a measúnú féin a chur in ionad mheasúnú an Choimisiúin.
131    Sonraíonn DLH, mar a thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara i mír 421 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go bhfuil éifeachtaí iomaíocha féideartha na Státchabhrach níos indírí ná éifeachtaí na gcumasc, ós rud é nach bhfaigheann an tairbhí iomaitheoir agus, ar an gcaoi sin, go gcuireann sé deireadh le srian iomaíochta, ach go bhféadfaidh sé úsáid a bhaint as na hacmhainní poiblí breise a fhaigheann sé chun a sheasamh ar an margadh a choinneáil nó a threisiú. Faoin gCreat Sealadach, bhí gá le gealltanais chun aghaidh a thabhairt ar an riosca sin ag na haerfoirt ina raibh CSM ag DLH.
132    Murab ionann agus an méid a chinn an Chúirt Ghinearálta i mír 472 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chuir an Coimisiún in iúl go sonrach i míreanna 226 agus 227 den chinneadh atá faoi chonspóid go raibh tairbhe ag baint leis an nós imeachta dífheistithe sliotán a theorannú d’iontrálaithe nua ós rud é go gceadófaí leis iomaíocht struchtúrach le Grúpa Lufthansa. Go háirithe, thug an Coimisiún aghaidh ar na fadhbanna iomaíochta a bhain leis an gcabhair athchaipitliúcháin, bunaithe ar an taithí a bhí aige roimhe sin i gcásanna cumaisc agus in aghaidh trustaí in earnáil na heitlíochta chun a chinneadh gurb é gealltanas Ghrúpa Lufthansa cuid dá ghnó a aistriú, chun go bhféadfadh iomaitheoirí boinn a chur ar bun, an beart is éifeachtaí chun saobhadh míchuí iomaíochta a chosc.
133    Mar sin féin, thug réasúnaíocht na Cúirte Ginearálta i míreanna 472 go 477 den bhreithiúnas atá faoi achomharc neamhaird iomlán ar an bhfíoras go bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún, agus rogha á déanamh aige idir dhá struchtúr gealltanais éagsúla, gealltanais a bhfuil raon feidhme níos cúinge acu a chur i bhfeidhm fad a fhéadfaidh sé teacht ar an gconclúid go réasúnta gur leor na gealltanais a thairgtear chun aghaidh a thabhairt ar na rioscaí a bhaineann, sa chás seo, le CSM a bheith ag DLH ag aerfoirt Frankfurt agus München.
134    Ar an gcaoi chéanna, agus anailís á déanamh ar struchtúr an mhargaidh ag aerfoirt Frankfurt agus München i míreanna 473 go 476 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, agus trí thagairt a dhéanamh do struchtúr malartach nár eisiadh iomaitheoirí a bhí ann cheana ón nós imeachta dífheistithe sliotán, chuir an Chúirt Ghinearálta a measúnú féin in ionad mheasúnú an Choimisiúin, áfach, a bhain arís le hanailís eacnamaíoch chasta.
135    Ina theannta sin, de réir DLH, i bhfianaise an mhéid a cinneadh, go bunúsach, i míreanna 452 agus 463 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, tháinig an Chúirt Ghinearálta salach ar a réasúnaíocht féin agus í ag cinneadh, i míreanna 473 go 476 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go mbeadh iompróirí a bhfuil bunáit acu ag aerfort in ann iomaíocht éifeachtach a choinneáil ar bhealach níos fearr.
136    Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún, go bunúsach, leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina chúigiú saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an tsaincheist dlí sin.
137    Cuireann Ryanair agus Condor i gcoinne na hargóinte sin agus áitíonn siad gur cheart diúltú don chúigiú saincheist dlí. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le forais an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear sa tsaincheist dlí seo ós rud é nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a cheanglaítear uirthi a dhéanamh.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
138    Mar réamhphointe, ba cheart a thabhairt faoi deara, i gcomhréir le mír 72 den Chreat Sealadach, má tá CSM ag tairbhí birt athchaipitliúcháin ar mhargadh, nach mór don Bhallstát bearta breise a mholadh chun iomaíocht éifeachtach ar an margadh sin a chaomhnú. I ndáil leis sin, is léir ó mhíreanna 71 agus 72 den chinneadh atá faoi chonspóid gur gheall Poblacht Chónaidhme na Gearmáine a cheangal ar thairbhí an bhirt athchaipitliúcháin atá i gceist líon áirithe sliotán laethúil agus sócmhainní breise ag aerfoirt Frankfurt agus München a dhífheistiú. Beartaíodh ansin, dá mba rud é, tar éis trí shéasúr, nach bhfaigheadh iontrálaí nua na sliotáin dhífheistithe, go gcuirfí ar fáil iad d’iompróirí iomaíocha eile a raibh bunáit acu cheana féin ag na haerfoirt sin.
139    Chinn an Chúirt Ghinearálta i mír 479 den bhreithiúnas atá faoi achomharc nár scrúdaigh an Coimisiún na tosca ábhartha uile a bhaineann le gealltanais Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine iomaíocht éifeachtach a chaomhnú ar an margadh lena mbaineann, arna measúnú i bhfianaise struchtúr agus shaintréithe sonracha na margaí atá i gceist. Go sonrach, chinn an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 472 go 478 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh sé de dhualgas ar an gCoimisiún scrúdú a dhéanamh an raibh an tosaíocht a tugadh d’iontrálaithe nua agus d’eisiamh iomaitheoirí atá ann cheana le linn na chéad chéime den nós imeachta um leithdháileadh sliotán iomchuí agus riachtanach chun iomaíocht éifeachtach a chaomhnú.
140    Mar thaca leis an gcinneadh sin, chuir an Chúirt Ghinearálta in iúl,
inter alia, i míreanna 474 go 477 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go mbeadh bearta eile, arb é atá iontu, go háirithe, coinníollacha eile a chur i bhfeidhm seachas na coinníollacha dá bhforáiltear i ngealltanais Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine maidir leis na sliotáin atá i gceist a dhífheistiú d’iomaitheoirí atá bunaithe cheana féin, in ann iomaíocht éifeachtach a chaomhnú ar bhealach níos fearr.
141    I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara gur léir ón gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 56 go 64 thuas go bhfuil lánrogha leathan ag an gCoimisiún a chinneadh an féidir leis na bearta breise arna moladh ag na Ballstáit na ceanglais a eascraíonn as mhír 72 den Chreat Sealadach a chomhlíonadh.
142    Thairis sin, i bhfianaise fhoclaíocht iarbhír mhír 72 agus na bprionsabal lena rialaítear maoirseacht ar Státchabhair, ní cheanglaítear ar an gCoimisiún, agus a mheasúnú á dhéanamh aige, a chinneadh an iad na bearta breise atá beartaithe na bearta is éifeachtaí is féidir chun iomaíocht a chur chun cinn ar na margaí ábhartha, ach ní cheanglaítear air ach a chinneadh an leor na bearta sin chun iomaíocht éifeachtach a chaomhnú ar na margaí sin.
143    Dá bhrí sin, tá údar maith ag DLH a mhaíomh nach bhféadfadh an fíoras go bhféadfadh bearta eile seachas iad siúd dá dtagraítear sa chinneadh atá faoi chonspóid iomaíocht níos fearr a chur chun cinn ar na margaí atá i gceist, in aon chás, an cinneadh sin a dhéanamh neamhdhleathach.
144    Dá bhrí sin, ní fhéadfadh an Chúirt Ghinearálta teacht ar an gconclúid i gceart go raibh earráid fhollasach mheasúnaithe sa chinneadh atá faoi chonspóid trína cinneadh a bhunú ar an bhfíoras nár scrúdaigh an Coimisiún na héifeachtaí dearfacha a d’fhéadfadh a bheith ag nós imeachta dífheistithe sliotán nár eisiadh iomaitheoirí atá ann cheana, cé go mbeadh sásra den sórt sin i bhfabhar iomaíocht níos mó, gan a chinneadh, laistigh de theorainneacha an athbhreithnithe a cheanglaítear uirthi a dhéanamh, nár leor na gealltanais dá dtagraítear sa chinneadh atá faoi chonspóid chun iomaíocht éifeachtach ar na margaí atá i gceist a chaomhnú.
145    Dá bhrí sin, ní mór seasamh leis an gcúigiú saincheist dlí.
An séú saincheist dlí
Argóintí na bpáirtithe
146    Lena séú saincheist dlí, cáineann DLH an Chúirt Ghinearálta as earráid dlí a dhéanamh, go háirithe i mír 501 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, trína chinneadh nár chomhlíon an Coimisiún a oibleagáid cúiseanna a lua maidir lena chinneadh gur ghá an dífheistiú a dhéanamh mar mhalairt ar luach saothair agus nach ndearna sé difear d’éifeachtacht na ngealltanas a bhaineann leis na sliotáin sin.
147    Tugann DLH faoi deara gur léir ó chásdlí na Cúirte nach mór a leagan amach i gcinneadh amhail an cinneadh atá i gceist, a dhéantar laistigh de thréimhse ghearr ama, na cúiseanna a measann an Coimisiún nach ndealraíonn sé go bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha ag baint leis an mbeart atá faoi scrúdú agus gur leor dó na fíorais agus na breithnithe dlíthiúla a bhfuil tábhacht chinntitheach acu i struchtúr an chinnidh lena mbaineann a leagan amach. Dá bhrí sin, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí gur mhainnigh an Coimisiún a oibleagáid cúiseanna a lua a chomhlíonadh.
148    Áitíonn DLH freisin go raibh réasúnaíocht sa chinneadh atá faoi chonspóid, i bhfianaise chásdlí ábhartha na Cúirte Breithiúnais, a chomhlíon an caighdeán dlíthiúil is gá, ós rud é, ar an gcéad dul síos, i bhfianaise líon na n‑argóintí a cuireadh chun cinn maidir le gach mionsonra a bhaineann leis na gealltanais sliotán, a scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta i míreanna 413 go 493 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur léir go raibh na hiarratasóirí in ann agóid a dhéanamh i gcoinne shubstaint an chinnidh atá faoi chonspóid. Ar an dara dul síos, tá dearadh sonrach gach dífheistithe sliotán éagsúil agus tá measúnuithe thar a bheith teicniúil i gceist leis, nach raibh gá le ráiteas sonrach breise ar chúiseanna ina leith.
149    Tacaíonn Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus an Coimisiún go bunúsach leis na hargóintí a chuir DLH chun cinn ina séú saincheist dlí agus áitíonn siad gur cheart seasamh leis an tsaincheist dlí sin.
150    Cuireann Ryanair agus Condor i gcoinne na hargóinte sin agus áitíonn siad gur cheart diúltú don séú saincheist dlí. Áitíonn siad, go bunúsach, gur cheart seasamh le forais an bhreithiúnais atá faoi achomharc dá dtagraítear sa saincheist dlí sin ós rud é nár sháraigh an Chúirt Ghinearálta,
inter alia, teorainneacha an athbhreithnithe bhreithiúnaigh a cheanglaítear uirthi a dhéanamh.
Measúnú na Cúirte Breithiúnais
151    Ní mór a mheabhrú, de réir cásdlí socair, go gcaithfidh an ráiteas ar na cúiseanna a cheanglaítear freisin leis an dara mír d’Airteagal 296 CFAE a bheith oiriúnach do chineál an ghnímh i dtrácht agus go gcaithfidh sé a léiriú go soiléir gan aon débhrí réasúnaíocht na hinstitiúide a ghlac an gníomh, chun a chur ar chumas na ndaoine lena mbaineann na cúiseanna atá leis an mbeart a glacadh a fháil amach agus don chúirt inniúil a hathbhreithniú a fheidhmiú. Braitheann na ceanglais atá le comhlíonadh leis an ráiteas ar chúiseanna ar imthosca gach cáis, go háirithe inneachar an ghnímh atá i gceist, cineál na gcúiseanna a tugadh agus an leas a d’fhéadfadh a bheith ag seolaithe an ghnímh, nó ag daoine eile a bhfuil baint dhíreach nó aonair acu leis, ann ó thaobh mínithe a fháil. Ní cheanglaítear go sonrófar sa ráiteas cúiseanna na hábhair fíorais agus dlí go léir atá ábhartha, ós rud é nach mór an cheist an gcomhlíonann an ráiteas cúiseanna le haghaidh gnímh ceanglais an dara mír d’Airteagal 296 CFAE a mheasúnú, ní hamháin i bhfianaise a fhoclaíochta, ach a chomhthéacs freisin agus na rialacha dlíthiúla go léir a rialaíonn an t‑ábhar lena mbaineann (breithiúnas an 23 Eanáir 2025,
Neos v Ryanair agus an Coimisiún,
C‑490/23 P, EU:C:2025:32, mír 34 agus an cásdlí dá dtagraítear).
152    I gcás, go háirithe, mar atá sa chás seo, nach ndéantar agóidí i gcoinne beart cabhrach le cinneadh arna ghlacadh de bhun Airteagal 108(3) CFAE, bhí deis ag an gCúirt a shonrú cheana féin nach mór a lua i gcinneadh den sórt sin, a dhéantar laistigh de thréimhse ghearr, ach na cúiseanna a mheasann an Coimisiún nach bhfuil deacrachtaí tromchúiseacha aige maidir le measúnú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht na cabhrach lena mbaineann leis an margadh inmheánach agus nach mór fiú ráiteas gonta ar na cúiseanna leis an gcinneadh sin a mheas a bheith leordhóthanach i bhfianaise na hoibleagáide cúiseanna a lua a leagtar síos leis an dara mír d’Airteagal 296 CFAE, a mhéid a nochtann sé go soiléir agus go haonchiallach na cúiseanna a mheas an Coimisiún nach raibh deacrachtaí den sórt sin roimhe, ós rud é nach mbaineann an cheist an bhfuil bunús maith leis na cúiseanna sin leis an gceanglas sin. (féach, de réir analaí, breithiúnas an 23 Eanáir 2025,
Neos v Ryanair agus an Coimisiún,
C‑490/23 P, EU:C:2025:32, mír 35 agus an cásdlí dá dtagraítear).
153    I bhfianaise na gcritéar sin, is gá a scrúdú an ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí agus í ag cinneadh go raibh an cinneadh atá faoi chonspóid curtha ó bhail mar gheall ar shárú ar oibleagáid an Choimisiúin cúiseanna a lua faoin dara mír d’Airteagal 296 CFAE.
154    Sa chás seo, chinn an Chúirt Ghinearálta i míreanna 498 go 502 den bhreithiúnas atá faoi achomharc gur cheart don Choimisiún a leagan amach go mion, sa chinneadh atá faoi chonspóid, na cúiseanna a chinn sé gur ghá luach saothar a íoc ar
dhífheistiú na sliotán atá i gceist agus nach bhféadfaí a dhéanamh saor in aisce, ós rud é go bhféadfadh sé go laghdófaí tarraingteacht na sliotán atá ar fáil agus, dá bhrí sin, éifeachtacht na ngealltanas gaolmhar mar thoradh ar dhífheistiú luacha saothair a roghnú.
155    I ndáil leis sin, trí cháineadh a dhéanamh ar an gCoimisiún i mír 501 den bhreithiúnas atá faoi achomharc as mainneachtain a léiriú sa chinneadh atá faoi chonspóid cén fáth nár tugadh tús áite do dhífheistiú saor in aisce na sliotán atá i gceist, seachas do dhífheistiú ar luach saothair, d’fhorchuir an Chúirt Ghinearálta ceanglas ar an gCoimisiún ní hamháin údar dearfach a thabhairt le bailíocht dhífheistiú na sliotán le haghaidh luach saothair, arna tacú leis an gcinneadh atá faoi chonspóid, ach freisin, ar bhealach diúltach, easpa ábharthacht do rogha mar mhalairt air sin, eadhon dífheistiú saor in aisce.
156    Mar sin féin, ós rud é nach gceanglaítear ar an gCoimisiún ach faoin gCreat Sealadach amháin, mar is léir ó mhír 142 thuas, a dheimhniú an bhfuil na bearta breise atá beartaithe leordhóthanach chun iomaíocht éifeachtach a chaomhnú ar na margaí atá i gceist, ní féidir coinne a bheith leis, mar chuid dá oibleagáid cúiseanna a lua, go ndéanfaidh an Coimisiún scrúdú ar cé acu is dócha nó nach dócha go rachaidh bearta eile chun tairbhe níos mó don iomaíocht ar na margaí sin agus go leagfaidh sé amach na cúiseanna nár éiligh sé na bearta eile sin a chur chun feidhme.
157    Leanann sé ón méid sin roimhe seo go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí, i mír 501 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur mhainnigh an Coimisiún a oibleagáid cúiseanna a lua a chomhlíonadh sa mhéid is nár mhínigh sí cén fáth ar ghá luach saothar a íoc ar
dhífheistiú na sliotán atá i gceist agus nach bhféadfaí é a dhéanamh saor in aisce.
158    Dá réir sin, ní mór seasamh leis an séú saincheist dlí.
Conclúid
159    Mar a chinn an Chúirt Ghinearálta i gceart i mír 505 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár cáineadh san achomharc seo, bhí gach ceann de na hearráidí a líomhnaítear a chuir an cinneadh ó bhail, a leagtar amach i mír 504 den bhreithiúnas sin, in ann, ann féin, údar a thabhairt le neamhniú an chinnidh atá faoi chonspóid. Dá bhrí sin, ní fhéadfar an breithiúnas atá faoi achomharc a chur ar neamhní go dlisteanach ach amháin má shuitear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid agus í ag cinneadh gach ceann de na hearráidí sin. Dá bhrí sin, ní fhéadfar seasamh leis an achomharc seo agus an breithiúnas atá faoi achomharc a chur ar ceal ach amháin má tá bunús maith leis na forais achomhairc uile a chuir an t‑achomharcóir chun cinn.
160    Cé gur léir ó na breithnithe roimhe seo nach mór seasamh leis an gcéad saincheist dlí, leis an dara saincheist dlí agus leis an gceathrú saincheist dlí go dtí an séú saincheist dlí, ní mór, ar an taobh eile, diúltú don tríú saincheist dlí. Dá bhrí sin, ní mór diúltú don achomharc ina iomláine.
Costais
161    I gcomhréir le hAirteagal 184(2) de na Rialacha Nós Imeachta, i gcás nach bhfuil bunús leis an achomharc, tá an Chúirt Bhreithiúnais le breith a thabhairt maidir le costais.
162    Faoi Airteagal 138(1) de na Rialacha Nós Imeachta sin, a bhfuil feidhm aige maidir le himeachtaí achomhairc de bhua Airteagal 184(1) de, ordófar don pháirtí caillteach na costais a íoc, má iarrtar iad i bpléadálacha an pháirtí a n‑éireoidh leis.
163    Ós rud é go ndearna Ryanair agus Condor iarratas ar chostais agus nár éirigh le DLH, ní mór a ordú do DLH a chostais féin a íoc agus na costais arna dtabhú ag Ryanair agus Condor a íoc.
164    Thairis sin, ós rud é nár éirigh le Poblacht Chónaidhme na Gearmáine agus leis an gCoimisiún ach nach ndearna Ryanair ná Condor iarratas ar chostais ina leith, ní mór a ordú do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine agus don Choimisiún a gcostais féin a íoc.
Ar na forais sin, dearbhaíonn agus rialaíonn an Chúirt (an Tríú Dlísheomra) mar seo a leanas:
1.      Díbhtear an t‑achomharc.
2.      Ordaítear do Deutsche Lufthansa AG a costais féin agus na costais arna dtabhú ag Ryanair DAC agus Condor Flugdienst GmbH a íoc.
3.      Ordaítear do Phoblacht Chónaidhme na Gearmáine agus don Choimisiún Eorpach a gcostais féin a íoc.
[Sínithe]
*      Teanga an cháis: an Béarla.