62015CC0113
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
SHARPSTON
ippreżentati fil-5 ta’ April 2016 (
*1
)
Kawża C‑113/15
Breitsamer und Ulrich GmbH & Co. KG
vs
Landeshauptstadt München
[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bayerischer Verwaltungsgerichtshof (qorti amministrattiva superjuri ta’ Bayern, il-Ġermanja)]
“Direttiva 2001/110/KE — Artikolu 2(4) — Indikazzjoni tal-pajjiż jew pajjiżi ta’ oriġini minn fejn l-għasel kien inġabar — Direttiva 2000/13/KE — Artikolu 1(3)(b) — Tifsira ta’ ‘oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġat' — Indikazzjoni jew le tal-pajjiż ta’ oriġini fuq porzjonijiet individwali ta’ għasel mibjugħ f’kartuni lil mass caterers u li sussegwentement jinbiegħ separatament jew jiġi inkluż f’ikliet mixtrija — Artikolu 13(4) — Portata tal-eċċezzjoni għal pakketti żgħir — Regolament (UE) Nru 1169/2011 — Artikolu 2(2)(e) — Tifsira ta’ ‘ikel ippakkjat bil-lest' — Artikolu 16(2) — Portata ta’ eċċezzjoni għal pakketti żgħar”
1.
Din il-kawża tikkonċerna t-tikkettjar ta’ porzjonijiet individwali ta’ għasel li huma ppakkettjati u mibjugħa flimkien f’imballaġġ li t-tikketta tiegħu tindika l-pajjiż ta’ oriġini tal-għasel. Il-Bayerischer Verwaltungsgerichtshof (qorti amministrattiva superjuri ta’ Bayern) essenzjalment tistaqsi jekk il-leġiżlazzjoni tal-UE tirrikjedix li l-pajjiż ta’ oriġini tal-għasel jiġix indikat fuq kull porzjon individwali li sussegwentement jew jinbiegħ separatament jew ikun inkluż f’ikliet mixtrija. Din id-domanda qamet fil-kuntest ta’ kawża mressqa minn impriża li tiġbor l-għasel u tibbottiljah fi fliexken (Breitsamer und Ulrich GmbH & Co. KG; iktar ’il quddiem “Breitsamer”) kontra l-Landeshauptstadt München (il-belt ta’ München). Breitsamer ġiet immultata fl-2012 minħabba t-tqegħid fis-suq ta’ porzjonijiet individwali matul l-ewwel nofs tal-2011 mingħajr ma indikat il-pajjiż ta’ oriġini tal-għasel.
Id-dritt tal-UE
L-ittikkettjar ta
’ oġġetti tal-ikel: Id-Direttiva 2000/13 u r-Regolament Nru 1169/2011
2.
Id-Direttiva 2000/13/KE (
*2
) (iktar ’il quddiem id-“direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel”) ikkonsolidat leġiżlazzjoni preċedenti fuq l-approssimazzjoni ta’ liġijiet tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti tal-ikel (
*3
). L-iskop tagħha kien li tippromulga regoli tal-UE ta’ natura ġenerali sabiex jiġu applikati għall-oġġetti tal-ikel kollha li jitqiegħdu fis-suq (
*4
). Regoli speċifiċi li japplikaw biss għal oġġetti tal-ikel partikolari kellhom jiġu stabbiliti f’dispożizzjonijiet separati li jirrigwardaw dawn il-prodotti (
*5
). Il-kunsiderazzjoni primarja għal kwalunkwe regoli fuq l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet il-ħtieġa li l-konsumatur jiġi informat u protett (
*6
). Tikkettjar dettaljat, b’mod partikolari li jiddeskrivi n-natura u l-karatteristiċi eżatti tal-prodott sabiex jippermetti lill-konsumatur jagħżel b’għarfien sħiħ tal-fatti kollha, kien ikkunsidrat bħala l-iktar xieraq billi joħloq l-inqas ostakoli għal negozju ħieles (
*7
).
3.
L-Artikolu 1(1) kien jipprovdi li d-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet tikkonċerna, inter alia, l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel li jitwasslu lill-konsumatur finali. L-Artikolu 1(2) estenda l-portata tad-direttiva għal oġġetti tal-ikel intiżi għar-ristoranti, l-isptarijiet, il-canteens u mass caterers simili (iddefiniti kollettivament mid-direttiva bħala “mass caterers”).
4.
L-Artikolu 1(3)(a) kien jiddefinixxi “tikkettjar” bħala “[…] kwalunkwe kliem, partikolaritajiet, marka tipika tan-negozju, isem ta’ ditta, ħaġa mpinġija jew simboli li għandhom x’jaqsmu ma’ prodott ta’ l-ikel u poġġuti fuq kwalunkwe imballaġġ, dokument, avviż, tikketta, ċurkett jew kullar li jakkumpanja jew jirreferi għal dan il-prodott ta’ l-ikel”. L-Artikolu 1(3)(b) ipprovda li “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati” jfissru “[…] partita waħda [artiklu uniku] għal preżentazzjoni bħala tali lill-konsumatur aħħari u għal 'mass caterers', li jikkonsistu fi prodott ta’ l-ikel u l-imballaġġ li fih jitqiegħed qabel ma jkun offrut għall-bejgħ, sewwa jekk dan il-metodu ta’ imballaġġ jagħlaq kompletament jew parzjalment il-prodott ta’ l-ikel, iżda f’każ bħal dan b’metodu li l-kontenuti ma jistgħux jitbiddlu mingħajr ma jinfetaħ jew jitbiddel l-imballaġġ tal-prodott”.
5.
F’konformità mal-Artikolu 2(1)(a)(i), l-ittikkettjar ma setax ikun b’tali mod li jqarraq bix-xerrej għal grad materjali, partikolarment għall-karatteristiċi tal-oġġett tal-ikel li inkluda l-oriġini tiegħu. L-Artikolu 2(3)(a) ipprovda li dik ir-regola kienet tapplika wkoll għall-preżentazzjoni ta’ oġġetti tal-ikel, b’mod partikolari l-forma, id-dehra, jew l-imballaġġ tagħhom, il-materjali tal-imballaġġ użat, il-mod li bih kienu rranġati u l-mod kif kienu esposti.
6.
L-Artikolu 3(1) kien jipprovdi li “skond l-Artikoli 4 sa 17 u soġġett għal eċċezzjonijiet li fihom, indikazzjoni tal-partikolaritajiet […] [elenkati f’punti (1) sa (10)] biss ikunu obbligatorji fuq il-tikkettjar tal-oġġetti ta’ l-ikel (
*8
)”. Il-punt (8) f’dik il-lista kien jipprovdi kif ġej: “partikolaritjiet tal-post ta’ oriġini jew provenjenza fejn nuqqas li tagħti partikolaritajiet bħal dawn jistgħu iqarrqu bil-konsumatur sa grad materjali rigward il-vera oriġini jew provenjenza tal-prodott ta’ l-ikel”.
7.
Skont l-Artikolu 4(2), dispożizzjonijiet tal-UE applikabbli għal oġġetti tal-ikel speċifikati jistgħu jirrikjedu li jingħataw partikolaritajiet oħra fuq l-ittikkettjar flimkien ma’ dawk elenkati fl-Artikolu 3. Fl-assenza ta’ dispożizzjonijiet tal-UE bħal dawn, l-Istati Membri xorta waħda jistgħu huma stess jipprovdu li tali partikolaritajiet jkunu murija f’konformità mal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 19 (
*9
).
8.
L-Artikolu 13(1)(a) kien jirrikjedi li l-partikolaritajiet provvisti fl-Artikoli 3 u 4(2) jkunu jidhru fuq l-ippakkjar minn qabel jew fuq tikketta mwaħħla fuq oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel. Minkejja dak ir-rekwiżit u mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tal-UE dwar kwantitajiet nominali, l-Artikolu 13(1)(b) kien jipprovdi li, meta dawn l-oġġetti tal-ikel kienu maħsuba “[…] għall-konsumatur iżda marketed fi stadju qabel il-bejgħ lill-konsumatur u fejn bejgħ lil ‘mass caterer' mhuwiex involut f’dak l-istadju [l-ewwel inċiż] [jew] għal forniment ta’ ‘mass caterers' għal preparazzjoni, pproċessar, qsim jew qtugħ [it-tieni inċiż] […]”, dawk il-partikolaritajiet kienu jeħtieġu jidhru biss fuq id-dokumenti kummerċjali li jirreferu għall-oġġetti tal-ikel fejn seta’ jiġi iggarantit li tali dokumenti, li jinkludu l-informazzjoni kollha fuq l-ittikkettjar, jew jakkumpanjaw l-oġġetti tal-ikel li għalihom irreferew jew jintbagħtu qabel jew fl-istess ħin tal-kunsinna (
*10
).
9.
L-Artikolu 13(4) stipula ċirkustanzi li fihom kellha titniżżel informazzjoni inqas obbligatorja. B’mod partikolari, il-partikolaritajiet f’punti (1), (4) u (5) fl-Artikolu 3(1) (
*11
) biss kienu jeħtieġu jingħataw fil-każ ta’ “[…] mballaġġ jew reċipjenti li l-akbar wiċċ tiegħu għandu area ta’ anqas minn 10 cm2 […]”.
10.
L-ewwel paragrafu tal-Artikolu 14 ipprovda li “[f]ejn prodotti ta’ l-ikel huma offruti għall-bejgħ lill-konsumatur jew lil ‘mass caterers' mingħajr ma jkunu diġà imballeġġjati, jew fejn oġġetti ta’ l-ikel huma mballeġġjati fil-post fejn jinbiegħu fuq talba tal-konsumatur jew ikunu diġà mballeġġjati għall-bejgħ dirett, l-Istati Membri għandhom jadottaw regoli dettaljati dwar il-manjiera ta’ kif il-partikolaritajiet speċifikati fl-Artikolu 3 u l-Artikolu 4(2) għandhom jintwerew”. It-tieni paragrafu tal-Artikolu 14 kien jawtorizza lill-Istati Membri li ma jeħtiġux li dawk il-partikolaritajiet kollha jew xi wħud minnhom jintwerew, sakemm ix-xerrej xorta jkun irċieva informazzjoni suffiċjenti.
11.
Ir-Regolament (UE) Nru 1169/2011 (
*12
) ħassar, inter alia, id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel b’seħħ mit-13 ta’ Diċembru 2014 (
*13
).
12.
Skont il-premessa 3 tar-Regolament Nru 1169/2011, sabiex jintlaħaq livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa għall-konsumaturi u sabiex ikun iggarantit id-dritt tagħhom għall-informazzjoni, huwa neċessarju li jiġi żgurat li huma informati b’mod adegwat dwar l-ikel li jieklu. Il-premessa 8 tipprovdi li r-rekwiżiti ġenerali dwar l-ittikkettjar huma kkumplementati b’dispożizzjonijiet applikabbli għall-ikel kollu f’ċirkustanzi partikolari jew għal ċerti kategoriji ta’ ikel u li, b’żieda ma’ dan, hemm numru ta’ regoli speċifiċi li japplikaw għal ikel speċifiku. Skont il-premessa 17, il-kunsiderazzjoni ewlenija sabiex tintalab informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel hija sabiex il-konsumaturi jistgħu jidentifikaw u jagħmlu użu adatt tal-ikel u sabiex jagħmlu għażliet li jaqblu mal-bżonnijiet tad-dieta individwali tagħhom. Il-premessa 20 tipprovdi li l-liġi tal-informazzjoni dwar l-ikel għandha tipprojbixxi l-użu ta’ informazzjoni li tiżgwida lill-konsumatur, b’mod partikolari fir-rigward tal-karatteristiċi tal-ikel, l-effetti jew il-proprjetajiet tiegħu. Sabiex tkun effettiva, dik il-projbizzjoni għandha tapplika wkoll għar-reklamar u l-preżentazzjoni tal-ikel. Il-premessa 22 tidentifika l-ħtieġa li titfassal lista tal-informazzjoni kollha obbligatorja li fil-prinċipju għandha tingħata għall-ikel kollu maħsub għall-konsumatur finali u għall-mass caterers. Dik il-lista għandha żżomm l-informazzjoni li hija diġà meħtieġa fil-leġiżlazzjoni eżistenti tal-UE ladarba ġeneralment titqies bħala acquis ta’ valur fir-rigward tal-informazzjoni għall-konsumatur. Il-premessa 32 tinnota li ġew żviluppati dispożizzjonijiet obbligatorji tal-oriġini abbażi ta’ “approċċi vertikali” – bħal pereżempju għall-għasel – u tirreferi, f’dak ir-rigward, għad-Direttiva tal-Kunsill 2001/110/KE (
*14
) (iktar ’il quddiem id-“direttiva dwar l-għasel”).
13.
Skont l-Artikolu 1(2), ir-Regolament Nru 1169/2011 “[…] jistipula l-mezzi biex ikun garantit id-dritt tal-konsumaturi għal informazzjoni u proċeduri għall-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel […]”. L-Artikolu 1(3) jipprovdi li r-regolament japplika għal “[…] operaturi tan-negozji tal-ikel fl-istadji kollha tal-proċess tal-ikel, fejn l-attivitajiet tagħhom jikkonċernaw l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi” u “[…] għall-ikel kollu intiż għall-konsumatur finali, inkluż l-ikel li jitwassal minn fornituri tal-massa [mass caterers], u l-ikel intiż li jiġi fornut lil fornituri tal-massa”. L-Artikolu 1(4) jipprovdi li r-regolament japplika wkoll mingħajr preġudizzju għar-rekwiżiti ta’ tikkettjar previsti f’dispożizzjonijiet speċifiċi tal-Unjoni applikabbli għal ikel partikolari.
14.
“Tqegħid fis-suq” ifisser “[…] iż-żamma ta’ ikel […] għall-għanijiet ta’ bejgħ, inkluża l-offerta għall-bejgħ jew xi forma oħra ta’ trasferiment, sew jekk bi ħlas sew jekk le, u l-bejgħ, tqassim u xi forma oħra tat-trasferiment innifsu” [Artikolu 2(1)(a)] (
*15
). “Informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel” tfisser “[…] id-dettalji rekwiżiti li għandhom jiġu provduti lill-konsumatur finali mid-dispożizzjonijiet tal-Unjoni” [Artikolu 2(2)(c)]. “Ikel ippakkjat bil-lest” jikkorrispondi ma’ dak li kien “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġat” fid-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel: id-definizzjoni tiegħu fl-Artikolu 2(2)(e) hija simili għal dik fl-Artikolu 1(3)(b) tal-imsemmija direttiva (għalkemm l-Artikolu 2(2)(e) jirreferi għal “ikel [food]” u “konsumatur aħħari [final consumer]” minflok “prodott ta’ l-ikel [foodstuff]” u “konsumatur aħħari [ultimate consumer]”). Id-definizzjoni ta’ “[i]kel ippakkjat bil-lest” ma tkoprix ikel ippakkjat fil-postijiet fejn jinbiegħ fuq talba tal-konsumatur jew ikel ippakkjat bil-lest għall-bejgħ dirett [Artikolu 2(2)(e)]. L-Artikolu 2(3) jipprovdi li l-pajjiż tal-oriġini ta’ ikel għandu jirreferi għall-oriġini ta’ ikel kif iddeterminat skont l-Artikoli 23 sa 26 tar-Regolament (KEE) Nru 2913/92 (
*16
).
15.
L-Artikolu 3(1) jipprovdi li “il-forniment tal-informazzjoni dwar l-ikel għandu jsegwi livell għoli ta’ protezzjoni ta’ saħħet il-konsumaturi u tal-interessi tagħhom billi jipprovdi bażi għall-konsumaturi finali biex ikunu jistgħu jagħmlu għażliet infurmati u biex jużaw l-ikel b’mod sigur […]”.
16.
Ir-rekwiżit bażiku stabbilit fl-Artikolu 6, huwa li kull ikel intiż li jiġi fornut lill-konsumatur finali jew lil mass caterers għandu jkollu miegħu l-informazzjoni dwar l-ikel skont ir-regolament.
17.
L-Artikolu 8 huwa intitolat “Responsabbiltajiet”. Il-paragrafu 6 jikkonċerna informazzjoni relatata ma’ ikel mhux ippakkjat bil-lest maħsub għall-konsumatur finali. Fir-rigward ta’ dik il-kategorija ta’ ikel, l-operaturi tan-negozji tal-ikel, fi ħdan in-negozju taħt il-kontroll tagħhom, għandhom jiżguraw li tali informazzjoni tiġi trażmessa lill-operatur tan-negozju tal-ikel li jirċievi l-ikel sabiex jippermetti, meta jkun meħtieġ, l-għoti ta’ informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel lill-konsumatur finali.
18.
L-Artikolu 9(1)(i) jirrikjedi li, fejn previst fl-Artikolu 26 (
*17
) (konformement mal-Artikoli 10 sa 35 u skont l-eċċezzjonijiet li jinsabu fil-Kapitolu IV dwar informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel), il-pajjiż tal-oriġini jew il-post ta’ provenjenza għandu jkun indikat.
19.
Fil-każ ta’ ikel ippakkjat bil-lest, l-Artikolu 12(2) jirrikjedi li l-informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel għandha tidher direttament fuq il-pakkett jew fuq it-tikketta mwaħħla miegħu.
20.
L-Artikolu 16(2) jipprovdi li, fil-każ ta’ imballaġġ jew ta’ reċipjenti li l-ikbar wiċċ tagħhom fih area ta’ inqas minn 10 cm2 id-dettalji elenkati fil-punti (a), (c), (e) u (f) tal-Artikolu 9(1) (
*18
) biss għandhom ikunu obbligatorji fuq il-pakkett jew it-tikketta. Id-dettalji msemmija fil-punt (b) tal-Artikolu 9(1) (
*19
) għandhom jiġu pprovduti b’mezzi oħra jew għandhom isiru disponibbli fuq talba tal-konsumatur. Il-premessa 39 tispjega li l-iskop ta’ dik l-eżenzjoni huwa li jiġi evitat it-tqegħid ta’ piżijiet mhux meħtieġa fuq l-operaturi tan-negozji tal-ikel u li tapplika sakemm regoli oħra tal-UE jagħmluha obbligatorja li tiġi pprovduta tali informazzjoni.
21.
L-Artikolu 26 jistabbilixxi dispożizzjonijiet dettaljati rigward, inter alia, l-indikazzjoni tal-pajjiż tal-oriġini tal-ikel. L-Artikolu 26(1) jipprovdi li għandu japplika mingħajr preġudizzju għar-rekwiżiti tal-ittikkettjar previsti fid-dispożizzjonijiet speċifiċi tal-UE. F’konformità mal-Artikolu 26(2)(a), l-indikazzjoni tal-pajjiż tal-oriġini jew tal-post ta’ provenjenza hija obbligatorja “fejn in-nuqqas ta’ din l-indikazzjoni jista’ jiżgwida lill-konsumatur fir-rigward tal-pajjiż veru tal-oriġini jew il-post veru ta’ provenjenza tal-ikel, b’mod partikolari jekk l-informazzjoni li jkun hemm mal-ikel jew it-tikketta b’mod globali tista’ b’xi mod ieħor timplika li l-ikel għandu pajjiż differenti tal-oriġini jew post differenti ta’ provenjenza” (
*20
).
22.
Meta l-ikel ikun offrut għall-bejgħ lill-konsumatur finali jew lil mass caterers mingħajr ma jkun ippakkjat bil-lest, jew fejn l-ikel jiġi ppakkjat fuq il-post fejn jinbiegħ fuq talba tal-konsumatur jew ikun ippakkjat bil-lest għall-bejgħ dirett, l-Artikolu 44(1) isostni li (a) il-forniment ta’ dettalji speċifikati fil-punt (c) tal-Artikolu 9(1) huwa mandatarju u, (b) il-forniment ta’ dettalji oħrajn imsemmija fl-Artikoli 9 u 10 (
*21
) ma huwiex mandatarju sakemm l-Istati Membri ma jadottawx miżuri nazzjonali li jeħtieġu l-forniment ta’ xi wħud mid-dettalji jew kollha kemm huma jew elementi ta’ dawk id-dettalji. Skont l-Artikolu 44(2), l-Istati Membri jistgħu jadottaw miżuri nazzjonali dwar il-mezz li bih id-dettalji jew l-elementi ta’ dawk id-dettalji speċifikati fl-Artikolu 44(1) għandhom isiru disponibbli u, fejn ikun il-każ, il-forom ta’ espressjoni jew preżentazzjoni tagħhom.
23.
L-Artikolu 54 jistabbilixxi miżuri tranżizzjonali. L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 54(1) jipprovdi li ikel imqiegħed fis-suq jew ittikkettjat qabel it-13 ta’ Diċembru 2014 li ma huwiex konformi mar-rekwiżiti tar-Regolament Nru 1169/2001 jista’ jitqiegħed fis-suq sakemm il-provvisti tal-ikel ikunu intużaw kollha.
Il-produzzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni tal-għasel: id-direttiva dwar l-għasel
24.
Id-direttiva dwar l-għasel irriformulat id-Direttiva 74/409/KEE (
*22
) sabiex tagħmel ir-regoli dwar il-kundizzjonijiet għall-produzzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni tal-għasel iktar aċċessibbli u sabiex iġġib id-direttiva tal-aħħar fi qbil mad-dritt ġenerali tal-UE dwar l-oġġetti tal-ikel, partikolarment il-leġiżlazzjoni dwar, inter alia, l-ittikkettjar (
*23
). Il-premessa 5 tipprovdi li r-regoli ġenerali tal-ittikkettjar tal-ikel fid-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel għandhom japplikaw suġġetti għal ċerti kundizzjonijiet. Fid-dawl tar-rabta mill-qrib bejn il-kwalità tal-għasel u l-oriġini tiegħu, huwa indispensabbli li l-informazzjoni sħiħa dwar dawk l-aspetti (jiġifieri, il-kwalità u l-oriġini tal-għasel) tkun disponibbli sabiex il-konsumatur ma jkunx imqarraq fir-rigward tal-kwalità tal-prodott. L-interessi partikolari tal-konsumatur fir-rigward tal-karatteristiċi ġeografiċi tal-għasel u t-trasparenza sħiħa f’dak ir-rigward jirrikjedu li l-pajjiż tal-oriġini (jiġifieri, fejn l-għasel kien inġabar) għandu jkun inkluż fit-tikketta.
25.
L-Artikolu 1 jipprovdi li d-direttiva dwar l-għasel għandha tapplika għall-prodotti ddefiniti fl-Anness I (“Ismijiet, deskrizzjonijiet tal-prodotti u definizzjonijiet”). Dawk il-prodotti għandhom jilħqu r-rekwiżiti stabbiliti fl-Anness II (“Kriterji ta’ kompożizzjoni għall-għasel”).
26.
L-Artikolu 2 jikkonferma li d-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel tapplika għall-prodotti iddefiniti fl-Anness I tad-direttiva dwar l-għasel, bla ħsara għal serje ta’ kundizzjonijiet stabbiliti minnu stess. Il-kundizzjoni stabbilita fl-Artikolu 2(4)(a) hija li “il-pajjiż jew pajjiżi ta’ oriġini fejn inġabar l-għasel għandhom ikunu indikati fuq it-tikketta”. L-Artikolu 2(4)(a) jipprovdi wkoll li, “[…] jekk l-għasel joriġina f’iktar minn Stat Membru wieħed jew pajjiż terz dik l-indikazzjoni tista’ tiġi [mibdula ma’] […] kif approprjat: ‘taħlita ta’ għasel KE'; ‘taħlita ta’ għasel mhux tal-KE', ‘taħlita ta’ għasel tal-KE u mhux tal-KE'”. L-Artikolu 2(4)(b) jistipula li, għall-finijiet tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel u b’mod partikolari l-Artikoli 13, 14, 16 u 17 tagħha, id-dettalji li għandhom ikunu indikati skont l-Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel għandhom jiġu kkunsidrati bħala indikazzjonijiet skont l-Artikolu 3 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
27.
Id-direttiva dwar l-għasel ġiet emendata bid-Direttiva 2014/63/UE (
*24
) li daħlet fis-seħħ fit-23 ta’ Ġunju 2014 u b’hekk wara li l-porzjonijiet individwali tal-għasel tqiegħdu fis-suq. L-Artikolu 2(1) u (2) tad-Direttiva 2014/63/UE jipprovdi li l-Istati Membri kellhom sal-24 ta’ Ġunju 2015 sabiex japplikaw il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex ikunu konformi mal-punti (1), (2) u (6) tal-Artikolu 1 (“Emendi”) u l-Artikolu 3 (“Miżuri tranżizzjonali”) tad-Direttiva 2014/63. Skont l-Artikolu 3, prodotti mqiegħda fis-suq jew ittikkettati qabel l-24 ta’ Ġunju 2015 skont id-direttiva dwar l-għasel jistgħu jkomplu jiġu kkummerċjalizzati sakemm jinħlew l-istokks (
*25
). Fi kwalunkwe każ, fir-rigward tal-indikazzjoni tal-pajjiż tal-oriġini, id-Direttiva 2014/63 sempliċement taġġusta d-direttiva dwar l-għasel għad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona billi tibdel ir-referenza għal “KE” fl-Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel b’referenza għal “UE” (
*26
).
Id-dritt Ġermaniż
28.
“Ippakkjar minn qabel” huwa ddefinit fl-Artikolu 42(1) tal-Gesetz über das Inverkehrbringen und die Bereitstellung von Messgeräten auf dem Markt, ihre Verwendung und Eichung sowie über Fertigpackungen (il-liġi dwar it-tqegħid u l-provvista ta’ strumenti ta’ kejl fis-suq, l-użu u l-ikkalibrar tagħhom kif ukoll dwar l-ippakkjar minn qabel) tal-25 ta’ Lulju 2013 bħala ppakkjar f’kull forma li fiha l-prodott huwa ppakkjat fl-assenza tax-xerrej u li huwa ssiġillat fl-assenza tax-xerrej sabiex il-kwantità tal-prodott ippakkjat ma tistax titbiddel mingħajr ma jinfetaħ jew notevolment jitmess l-ippakkjar. Il-qorti nazzjonali ssostni li kemm id-dritt tal-UE u kemm il-liġi nazzjonali jikkunsidraw il-fatt li oġġett wieħed irid jiġi offrut għall-bejgħ sabiex ikun deċiżiv kemm għal “ippakkjar minn qabel” u kemm għal “ikel ippakkjat minn qabel” rispettivament.
29.
L-Artikolu 1(1) tal-Lebensmittel-Kennzeichnungsverordnung (regolament dwar l-ittikkettjar tal-ikel) (
*27
) jipprovdi li r-regolament japplika għall-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel li huma intiżi li jiġu forniti lill-konsumaturi. Ristoranti, canteen caterers u caterers kummerċjali jikkostitwixxu “konsumaturi” sa fejn l-ikel jittiekel fil-bini tagħhom.
30.
L-Artikolu 3(4) tal-Honigverordnung (regolament dwar l-għasel) tas-16 ta’ Jannar 2004, li skont il-qorti tar-rinviju jikkorrispondi mal-Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel, jipprovdi li, b’żieda mal-informazzjoni prevista mir-regolament dwar l-ittikkettjar tal-ikel, l-ittikkettjar tal-prodotti elenkati fl-Anness 1 (li jistabbilixxi d-definizzjonijiet ta’ u l-ismijiet li bihom l-għasel jista’ jinbiegħ u, skont il-qorti tar-rinviju, jinkludi l-prodott inkwistjoni) għandu jkun fih il-pajjiż jew il-pajjiżi tal-oriġini minn fejn l-għasel kien inġabar. Għal għasel miġbur minn diversi pajjiżi tal-oriġini u sal-punt li l-għasel inġabar hemm, l-indikazzjonijiet jinkludu (a) “taħlita ta’ għasel KE”, (b) “taħlita ta’ għasel mhux tal-KE” u (c) “taħlita ta’ għasel tal-KE u mhux tal-KE”.
31.
L-ewwel sentenza tal-Artikolu 3(3) tar-regolament dwar l-ittikkettjar tal-ikel – li (skont l-Artikolu 3(5) tar-regolament dwar l-għasel) japplika wkoll għall-informazzjoni li għandha tkun inkluża fuq it-tikketta skont l-Artikolu 3(4) tar-regolament dwar l-għasel – tipprovdi li l-informazzjoni għandha tkun immarkata fuq il-pakkett jew fuq tikketta mwaħħla miegħu, bil-Ġermaniż u f’post li jidher b’tali mod li jkun viżibbli faċilment, jinqara b’mod ċar, li ma jitħassarx u faċli li jinftiehem. L-Artikolu 4(3) tar-regolament dwar l-għasel jipprojbixxi t-tqegħid fis-suq ta’ prodotti li ma jissodisfawx ir-rekwiżiti obbligatorji fl-Artikolu 3(4) tar-regolament dwar l-għasel.
Il-fatti, il-proċedura u d-domandi preliminari
32.
Prodott wieħed li Breitsamer tqiegħed fis-suq huwa “Breitsamer Imkergold”. Dan il-prodott jikkonsisti f’120 porzjon individwali ta’ 20 gramma tal-istess għasel, kull wieħed magħluq b’siġill tal-aluminju. It-tikketti jew l-imballaġġ tal-porzjonijiet individwali ma jindikawx il-pajjiż tal-oriġini tal-għasel. Il-120 porzjon huma mpoġġija f’imballaġġ wieħed tal-kartun. It-tikketta fuq kull kartuna tinkludi l-informazzjoni neċessarja, inkluż il-pajjiż tal-oriġini tal-għasel.
33.
Fit-30 ta’ Ottubru 2012, il-Belt ta’ München imponiet multa fuq il-maniġer ta’ Breitsamer talli qiegħed fis-suq porzjonijiet individwali tal-għasel li l-imballaġġ jew it-tikketta tagħhom ma kinux jindikaw il-pajjiż tal-oriġini tal-għasel. Fil-5 ta’ Novembru 2012, Breitsamer ressqet ilment amministrattiv kontra din il-multa mal-Belt ta’ München. Dakinhar stess, ippreżentat azzjoni amministrattiva quddiem il-Verwaltungsgericht München (qorti amministrattiva ta’ München) għal sentenza dikjaratorja li l-ebda attestazzjoni tal-pajjiż tal-oriġini ma kienet meħtieġa minħabba li l-porzjonijiet individwali ma kinux intenzjonati li jinbiegħu separatament fis-suq u b’hekk ma kinux oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel. Fuq it-talba ta’ Breitsamer, il-Belt ta’ München issospendiet il-proċeduri amministrattivi quddiemha. Fil-25 ta’ Settembru 2013, il-Verwaltungsgericht München (qorti amministrattiva ta’ München) ċaħdet l-azzjoni ta’ Breitsamer għal sentenza dikjaratorja. Breitsamer appellat din is-sentenza quddiem il-qorti tar-rinviju.
34.
F’dawn iċ-ċirkustanzi l-qorti tar-rinviju talbet lill-Qorti tal-Ġustizzja għal gwida dwar id-domandi li ġejjin:
“1.
Porzjonijiet individwali ta’ għasel, li jinsabu f’imballaġġ estern li fuqu hemm indikati l-elementi ta’ ttikkettjar kollha, inkluża l-indikazzjoni tal-pajjiż ta’ oriġini, li ma jinbigħux bħala porzjonijiet individwali lill-konsumatur finali u ma humiex intiżi li jiġu kkunsinnati individwalment lil faċilitajiet kollettivi tal-ikel [mass caterers], huma ‘oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati' fis-sens tal-Artikolu 1(3)(b) tad-[direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel], u [‘ikel ippakkjat bil-lest' fis-sens] tal-Artikolu 2(2)[(e)] tar-Regolament Nru 1169/2011, suġġetti għal obbligu ta’ ttikkettjar speċifiku, jew dawn il-porzjonijiet individwali ta’ għasel ma humiex prodotti tal-ikel diġà mballaġġati suġġetti għall-obbligi ta’ ttikkettjar, sa fejn ma huwiex każ ta’ unitajiet ta’ bejgħ?
2.
Għandha tingħata risposta differenti għal din id-domanda jekk, f’faċilitajiet kollettivi tal-ikel, dawn il-porzjonijiet individwali ma humiex ikkunsinnati biss għall-kompożizzjoni ta’ ikliet ippreparati minn qabel imħallsa f’daqqa, iżda jinbiegħu wkoll separatament?”
35.
Breitsamer, il-Landesanwaltschaft Bayern (uffiċċju tal-prosekutur pubbliku għal-Land ta’ Bayern, il-Ġermanja), il-Belt ta’ München u l-Kummissjoni Ewropea bagħtu sottomissjonijiet bil-miktub u ppreżentaw argumenti orali fis-seduta li nżammet fit-28 ta’ Jannar 2016.
Evalwazzjoni
Osservazzjonijiet preliminari
36.
Permezz taż-żewġ domandi tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk il-leġiżlazzjoni tal-UE tirrikjedix li l-pajjiż tal-oriġini jkun imniżżel fuq porzjonijiet individwali tal-għasel li jkunu ppakkjati u mibjugħin flimkien f’imballaġġ lil mass caterers, fejn sussegwentement jinbiegħu separatament lill-konsumatur finali tal-għasel jew forniti lilu bħala parti minn ikla mixtrija. Mit-talba għal deċiżjoni preliminari u mis-sottomissjonijiet bil-miktub ippreżentati u minkejja l-formulazzjoni tal-ewwel domanda, ma huwiex ċar għalija jekk il-porzjonijiet individwali tal-għasel inkwistjoni fil-kawża prinċipali eventwalment kinux (u għadhom) jinbiegħu separatament lill-konsumaturi finali tagħhom. Fi kwalunkwe każ, dik hija kwistjoni ta’ fatt li għandha tiġi deċiża mill-qorti nazzjonali kompetenti. Barra minn hekk, jekk il-fatti inkwistjoni humiex koperti mill-ewwel jew mit-tieni domanda ma huwiex rilevanti għall-analiżi tiegħi tat-tnejn li huma; fl-opinjoni tiegħi, sabiex tirrispondi xi waħda mid-domandi tirrikjedi t-teħid inkunsiderazzjoni tal-premessa fattwali tal-oħra.
37.
Il-qorti tar-rinviju teżiġi kjarifika dwar ir-rekwiżiti tal-ittikkettjar għall-għasel kemm skont id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel u kif ukoll ir-Regolament Nru 1169/2011. Huwa stabbilit li, meta ġiet imposta l-multa kkontestata, kienet tapplika d-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel (
*28
). Għalhekk hija dik id-direttiva, iktar milli r-Regolament Nru 1169/2011, li hija rilevanti għar-riżultat tal-ilment amministrattiv ta’ Breitsamer (
*29
). Madankollu, il-proċedura fil-qorti li tressqet minn Breitsamer li wasslet għal din it-talba għal deċiżjoni preliminari hija intiżi li tikseb sentenza dikjaratorja fis-sens li t-tqegħid fis-suq ta’ porzjonijiet individwali ta’ għasel impoġġija flimkien f’kartuna waħda fis-suq ma huwiex suġġett għall-ħtieġa li l-pajjiż tal-oriġini jkun mogħti fuq kull porzjon individwali. Il-qorti tar-rinviju tinnota li Breitsamer għandha l-intenzjoni li tkompli din l-prattika tagħha (jekk huwa legali li tagħmel hekk, għandi nassumi). Ir-Regolament Nru 1169/2011 (inkluż ir-regoli tranżizzjonali tiegħu (
*30
)) huwa rilevanti għall-attivitajiet ta’ Breitsamer sa mit-13 ta’ Diċembru 2014. Għaldaqstant ser nikkunsidra d-domandi magħmula taħt id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel u r-Regolament Nru 1169/2011.
Id-direttiva dwar l-għasel u d-direttiva dwar l-ittikkettjar ta
’ oġġetti tal-ikel
38.
Il-qorti tar-rinviju tispjega li l-għasel inkwistjoni huwa kopert mill-Anness I tad-direttiva dwar l-għasel (
*31
). Id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel tapplika wkoll għal dak l-għasel, suġġett għal ċerti kundizzjonijiet (
*32
). B’hekk, iż-żewġ direttivi japplikaw flimkien anki jekk id-direttiva dwar l-għasel tistabbilixxi regoli iktar speċifiċi fi kwistjonijiet koperti miż-żewġ direttivi.
39.
Id-direttiva dwar l-għasel moqrija waħedha ma tweġibx id-domandi li jinkwetaw lill-qorti tar-rinviju. Filwaqt li d-direttiva dwar l-għasel teħtieġ li l-pajjiż jew pajjiżi tal-oriġini tal-għasel ikun indikat fuq it-tikketta u tistabbilixxi regoli dwar x’għandha tinkludi din l-indikazzjoni (
*33
), ma tispeċifikax liema prodott preċiż tal-għasel jew f’liema stadju speċifiku tal-katina tal-provvista trid titwaħħal din it-tikketta. Id-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, sa fejn din tapplika orizzontalment għall-oġġetti tal-ikel kollha li jitqiegħdu fis-suq (
*34
), stabbiliet tali rekwiżiti dettaljati?
40.
Fil-fehma tiegħi, iva.
41.
Id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet tikkonċerna l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel “li għandu jiġi mqassam lill-konsumatur” u dawk “intenzjonati […] għall-‘mass-caterers'” (
*35
). Ir-rekwiżiti tal-ittikkettjar kienu jvarjaw skont jekk l-oġġetti tal-ikel kinux ippakkjati minn qabel jew le. Jekk l-oġġetti tal-ikel kienu ppakkjati qabel ma jinbiegħu, allura kienu japplikaw ċerti rekwiżiti tal-ittikkettjar obbligatorji (
*36
). Jekk ma kinux diġà ippakkjati minn qabel, ġew ippakkjati fil-post fejn jinbiegħu fuq talba tal-konsumatur jew kienu ppakkjati minn qabel għall-bejgħ dirett, l-Istati Membri kellhom jadottaw regoli dettaljati dwar kif il-partikolaritajiet speċifikati fl-Artikolu 3 u l-Artikolu 4(2) kellhom jidhru u setgħu jiddeċiedu li ma jirrikjedux uħud jew il-partikolaritajiet kollha sakemm ix-xerrejja xorta jirċievu informazzjoni suffiċjenti (
*37
).
42.
Minn dan isegwi li, jekk il-porzjonijiet individwali tal-għasel inkwistjoni kienu oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel, l-imballaġġ jew it-tikketta tagħhom kellhom fil-prinċipju jindika “partikolaritjiet tal-post ta’ oriġini jew provenjenza fejn nuqqas li tagħti partikolaritajiet bħal dawn jistgħu iqarrqu bil-konsumatur sa grad materjali rigward il-vera oriġini jew provenjenza tal-prodott ta’ l-ikel” (
*38
). B’hekk, filwaqt li l-Artikolu 3(1)(8) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel kien jissuġġerixxi li dak ir-rekwiżit kien fil-prinċipju kundizzjonali, fil-fehma tiegħi dik il-kundizzjoni kienet issodisfatta awtomatikament meta l-oġġett tal-ikel kien l-għasel. Dan peress li l-leġiżlatur espressament aċċetta fid-direttiva dwar l-għasel li huwa indispensabbli li l-informazzjoni sħiħa dwar l-oriġini tal-għasel tkun disponibbli sabiex il-konsumatur ma jkunx imqarraq fir-rigward tal-kwalità tal-għasel (li hija marbuta mill-qrib mal-oriġini tiegħu) (
*39
). B’hekk, skont id-direttiva dwar l-għasel, l-indikar tal-oriġini fuq it-tikketta huwa fil-prinċipju obbligu inkundizzjonat (
*40
).
43.
Huwa stabbilit li l-porzjonijiet individwali tal-għasel inkwistjoni huma koperti mit-tieni u t-tielet elementi tad-definizzjoni ta’ għasel “li diġà huma mballeġġati” fid-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel (
*41
). Jidher li l-għasel huwa ppakkjat f’kontenitur żgħir li huwa magħluq b’siġill tal-aluminju, li hemm bżonn jinfetaħ is-siġill sabiex jiġi alterat il-kontenut tiegħu u li l-għasel kien ippakkjat b’dan il-mod qabel ma kien jiġi offrut għall-bejgħ (sew jekk individwalment jew bħala parti minn kartuna b’porzjonijiet individwali). Meta porzjon individwali tal-għasel ikun finalment wasal fl-istadju tal-katina tal-provvista fejn kien ser jittiekel, l-għasel kien ippakkjat b’dak il-mod. Fl-istadju preċedenti, dak l-għasel ippakkjat kien ippakkjat, flimkien ma’ porzjonijiet individwali simili oħra tal-għasel, f’kartuna.
44.
In-nuqqas ta’ qbil prinċipali bejn il-partijiet jikkonċerna jekk, meta porzjon individwali ta’ għasel huwa fornut minn mass caterer lill-konsumatur finali bħala parti minn ikla li dan tal-aħħar ikun xtara, għandux ikollu tikketta xierqa li tinkludi l-pajjiż tal-oriġini tal-għasel. Dan huwa s-suġġett tal-ewwel domanda tal-qorti tar-rinviju. Breitsamer u l-Kummissjoni jargumentaw li dawn il-porzjonijiet individwali ma humiex koperti bid-definizzjoni ta’ oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel; l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku għal-Land ta’ Bayern u l-Belt ta’ München jissottomettu li huma koperti.
45.
Jien naqbel ma’ din l-aħħar pożizzjoni.
46.
Huwa minnu li partijiet mit-test ta’ ċerti verżjonijiet lingwistiċi tal-Artikolu 1(3)(b) u dispożizzjonijiet oħrajn tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, meta jinqraw waħedhom, jistgħu jissuġġerixxu interpretazzjoni iktar limitata, jiġifieri li porzjonijiet individwali biss ippreżentati fil-forma ppakkjata tagħhom għall-bejgħ lill-konsumatur huma “partita waħda [artiklu uniku] għal preżentazzjoni bħala tali lill-konsumatur aħħari” u b’hekk jiġu kklassifikati bħala “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati”.
47.
B’hekk, filwaqt li xi verżjonijiet lingwistiċi tal-Artikolu 1(3)(b) jużaw it-terminu newtrali “partita waħda [artiklu uniku]” (single item) (bħall-verżjonijiet bl-Ingliż u bil-Pollakk), verżjonijiet lingwistiċi oħra (inkluż il-verżjonijiet bil-Ġermaniż, bl-Ispanjol, bil-Franċiż, bl-Olandiż u bit-Taljan) jużaw terminu li jista’ jiġi tradott fl-Ingliż bħala li jfisser “oġġett għall-bejgħ” (sales item). It-terminu tal-aħħar jikkorrispondi wkoll mat-tifsira attribwita lit-terminu “single item” minn Grupp ta’ Ħidma (li jikkonsisti minn esperti mill-Istati Membri) imwaqqaf mid-Direttorat Ġenerali tas-Saħħa u tal-Protezzjoni tal-Konsumaturi tal-Kummissjoni. Dan il-Grupp ta’ Ħidma esprima l-fehma, f’dokument mingħajr stat legali formali, li “[…] tazzi żgħar ta’ porzjon (pereżempju ġammijiet, għasel, mustarda) li huma ppreżentati bħala parti minn ikla lill-mistednin ta’ mass caterers ma għandhomx jitqiesu bħala unitajiet għall-bejgħ” (
*42
) u b’hekk ma jaqgħux fil-portata tal-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel. Jekk it-terminu “partita waħda [artiklu uniku]” jinqara b’dak il-mod, il-portata tal-Artikolu 1(3)(b) hija ristretta sabiex tkopri biss oġġett wieħed (jiġifieri, individwali) tal-ikel ippakkjat qabel il-bejgħ tiegħu li jiġi offrut bħala tali lill-konsumatur finali, li jfisser il-konsumatur fl-istadju finali tal-katina tal-provvista, li mbagħad jista’ jagħżel jekk jixtrix dak l-oġġett tal-ikel u finalment jiklux.
48.
Jista’ jingħad ukoll, b’appoġġ għal interpretazzjoni limitata, li l-leġiżlatur, filwaqt li elenka fl-Artikolu 14 ir-rekwiżiti tal-ittikkettjar fir-rigward ta’ oġġetti tal-ikel li ma humiex ippakkjati minn qabel fis-sens tal-Artikolu 1(3)(b), irrefera għal oġġetti tal-ikel li huma għall-bejgħ, jiġifieri, “prodotti ta’ l-ikel [...] offruti għall-bejgħ lill-konsumatur”, “oġġetti ta’ l-ikel […] mballeġġjati fil-post fejn jinbiegħu” (u b’hekk mhux qabel ma dawn ikunu offruti għall-bejgħ) u oġġetti tal-ikel “diġà mballeġġjati għall-bejgħ dirett”. Partijiet oħrajn tad-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienu jirreferu ukoll għax-“xerrej” minflok “il-konsumatur” (
*43
). Barra minn hekk, filwaqt li l-Artikolu 5(1) kien jirregola l-isem li bih il-prodott tal-ikel “jinbiegħ”, ma ġiet applikata l-ebda dispożizzjoni separata għall-isem li bih prodotti tal-ikel jiġu fornuti lill-konsumatur u lanqas ma għamel l-Artikolu 5(1) applikabbli f’ċirkustanzi bħal dawn.
49.
Barra minn hekk (jista’ jingħad) il-leġiżlazzjoni pprovdiet li, eċċezzjonalment, hija biss informazzjoni dwar elementi essenzjali li setgħet tidher fuq il-pakkett ta’ barra fi stadji ta’ qabel il-bejgħ lill-konsumatur finali (
*44
). B’hekk, meta dan il-prodott tal-ikel kien ikkummerċjalizzat fi stadju qabel il-bejgħ lill-konsumatur finali u meta bejgħ lil mass caterer ma kienx involut f’dak l-istadju, ma kienx hemm bżonn li jitniżżel l-oriġini tal-prodott tal-ikel fuq il-pakkett jew it-tikketta mwaħħla miegħu. L-Artikolu 13(1)(b) kien jipprovdi li kien suffiċjenti li dik l-informazzjoni tiġi inkluża biss fuq id-dokumenti kummerċjali mogħtija (taħt ċerti kundizzjonijiet). B’hekk, upstream fil-katina tal-provvista, qabel il-bejgħ lill-konsumatur finali jew lil mass caterer, l-Artikolu 13(1)(a) ma kienx japplika għal dawk li kienu prodotti tal-ikel fis-sens tal-Artikolu 1(3)(b). (Madankollu, fil-fehma tiegħi, filwaqt li dan jikkonferma li l-Artikolu 13(1)(a) tabilħaqq kien ikopri tal-inqas porzjonijiet individwali tal-għasel mibjugħ separatament lill-konsumatur finali jew lill-mass caterer (
*45
), ma jfissirx neċessarjament li l-Artikolu 13(1)(a) ma jkoprix prodotti tal-ikel – bħal dawk inkwistjoni – downstream fil-katina tal-provvista.)
50.
Finalment, għall-inqas il-verżjoni Ingliża tad-direttiva oriġinali dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel (Direttiva 79/112/KEE) kienet tipprovdi li l-kamp ta’ applikazzjoni tagħha kellu jkun limitat għal prodotti tal-ikel intiżi għall-bejgħ lill-konsumatur finali (
*46
). Dan ukoll forsi jista’ jingħad li jxaqleb favur interpretazzjoni limitata.
51.
Fl-opinjoni tiegħi, dawn l-argumenti fir-realtà jsaħħu l-konklużjoni li d-definizzjoni fl-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel tal-inqas kienet tkopri porzjon individwali ta’ għasel, bħal dawk inkwistjoni, jekk jew meta jinbiegħ separatament (it-tieni domanda magħmula). Kif naraha jien, partijiet oħrajn tal-Artikolu 1(3)(b) u d-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel inġenerali, kif ukoll l-għanijiet u l-iskema ġenerali ta’ dik id-direttiva, it-tnejn jikkonfermaw dik il-konklużjoni u jissuġġerixxu li r-risposta għall-ewwel domanda għandha wkoll tkun “iva”.
52.
Il-fatt li xi verżjonijiet lingwistiċi tal-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar tal-oġġetti tal-ikel jużaw il-frażi “sales item” minflok “single item” ma jistax ikun deċiżiv. Huwa ferm stabbilit li minħabba li l-leġiżlazzjoni tal-UE għandha tiġi applikata u interpretata b’mod uniformi, trid tiġi interpretata abbażi tal-intenzjonijiet reali tal-awtur tagħha u l-għan li dan tal-aħħar irid jilħaq b’mod partikolari fid-dawl tal-verżjonijiet lingwistiċi kollha (
*47
). B’hekk, meta jkun hemm diverġenzi bejn il-verżjonijiet lingwistiċi, id-dispożizzjoni inkwistjoni għandha tiġi interpretata fid-dawl tal-għan u l-iskema ġenerali tar-regoli li tifforma parti minnhom (
*48
).
53.
Skont id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel, oġġett tal-ikel ippakkjat minn qabel kien jikkonsisti minn artiklu uniku li kien ippreżentat bħala tali lill-konsumatur finali. Din l-interpretazzjoni taqbel mas-sens komun. Meta tinqara flimkien mal-Artikolu 1(1), li kien jiddefinixxi l-iskop ġenerali tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, jidher ċar li l-ewwel element tal-Artikolu 1(3)(b) kellu jinqara bħala li jirreferi għal (tip ta’) “kunsinna” tal-oġġett tal-ikel lill-konsumatur finali. Dak kien jinkludi kemm il-kunsinna ta’ oġġett tal-ikel ippakkjat individwali sabiex jiġi offrut għall-bejgħ lill-konsumatur finali u l-provvista ta’ oġġett tal-ikel ippakkjat individwali lill-konsumatur finali bħala parti minn ikla mixtrija. Fl-istess waqt, filwaqt li d-definizzjoni ta’ “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati” fl-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet tirrikjedi li l-oġġett tal-ikel ikun ippakkjat qabel ma jinbiegħ, dak il-bejgħ seta’ kien lill-konsumatur finali jew lil mass caterer. L-oġġett tal-ikel kellu jkun ippakkjat b’tali mod li seta’ jinbiegħ bħala tali; dik il-parti tad-definizzjoni ma kinitx tirrikjedi li dak il-bejgħ ikun lill-konsumatur finali. B’hekk, l-oġġett tal-ikel seta’ jkun ippakkjat qabel il-bejgħ tiegħu, jew bħala oġġett individwali jew bħala parti minn xi unità kollettiva ta’ oġġetti tal-ikel, lil mass caterer u sussegwentement wara jkun ippreżentat lill-konsumatur finali fi tmiem il-katina tal-provvista bħala oġġett tal-ikel ippakkjat individwali bħala parti minn ikla mixtrija.
54.
Dik l-interpretazzjoni tal-frażi “partita waħda [artiklu uniku] għal preżentazzjoni bħala tali” taċċerta li l-verżjonijiet lingwistiċi kollha tal-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel ikollhom tifsira uniformi. Filwaqt li tiggarantixxi li l-kelma “preżentazzjoni” ma tiġix interpretata li tfisser biss “bejgħ”, tipprevjeni wkoll il-kelma “bejgħ” f’ċerti verżjonijiet lingwistiċi milli tiġi bla tifsira. Dan huwa minnu peress li, meta konsumatur jixtri ikla, hemm korrispettiv. Il-prezz imħallas ikopri l-oġġetti u s-servizzi kollha meħtieġa fil-forniment ta’ dik l-ikla. B’hekk, tinkludi korrispettiv għad-diversi komponenti ta’ dik l-ikla, inkluż, fejn ikun rilevanti, porzjonijiet individwali tal-għasel bħal dawk inkwistjoni.
55.
L-interpretazzjoni li nissuġġerixxi tikkontribwixxi wkoll sabiex jintlaħqu l-għanijiet tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
56.
Id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet fittxet li tipprevjeni restrizzjonijiet fuq iċ-ċirkulazzjoni libera ta’ prodotti u kundizzjonijiet mhux ugwali ta’ kompetizzjoni u li timponi regoli ġenerali applikabbli għall-oġġetti tal-ikel kollha li jitqiegħdu fis-suq (
*49
). Fl-opinjoni tiegħi, dawn ir-restrizzjonijiet setgħu jseħħu sa fejn oġġett tal-ikel (ippakkjat) ikun fis-suq u disponibbli għal trasferiment, inkluż fl-istadju finali tal-katina tal-provvista tiegħu meta tqassam lil konsumatur bħala parti mill-forniment ta’ ikla (li tipikament tinvolvi l-forniment kemm ta’ servizzi kif ukoll prodotti (
*50
)). Għalhekk, sakemm l-oġġett tal-ikel (ippakkjat) baqa’ fis-suq, kien hemm interess fl-approssimazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri fuq it-tikkettjar ta’ dak il-prodott. Fis-sitwazzjoni deskritta fl-ewwel domanda, l-oġġett tal-ikel ippakkjat kien l-aħħar offrut għall-bejgħ meta mixtri mill-mass caterer. Madankollu, dak il-bejgħ finali ma rriżultax – fil-fehma tiegħi – fit-tneħħija tal-oġġett tal-ikel mis-suq (
*51
). Għall-kuntrarju: il-provvista sussegwenti tiegħu (bħala parti mix-xiri tal-ikla mill-konsumatur) lill-konsumatur kienet tikkostitwixxi forma ta’ distribuzzjoni għal korrispettiv u b’hekk kienet forma ta’ tqegħid ta’ prodott fis-suq. Fis-seduta, il-Kummissjoni qablet mal-proposta tal-aħħar (minkejja l-pożizzjoni tagħha fl-ewwel domanda).
57.
Id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel kienet tikkonċerna wkoll il-ħtieġa li l-konsumatur jkun informat u protett (
*52
) billi tipprovdi informazzjoni (inkluż dwar il-pajjiż tal-oriġini tal-oġġett tal-ikel) li tippermetti lill-konsumatur li jagħżel l-oġġett tal-ikel b’għarfien sħiħ tal-fatti li huma meqjusa rilevanti għal dik l-għażla. Tikkettjar iddettaljat kien meqjus bħala strument utli peress li joħloq l-inqas ostakoli għal kummerċ ħieles (
*53
).
58.
L-oġġetti tal-ikel jinxtraw primarjament sabiex jittieklu. L-interess ta’ konsumatur fl-aħħar tal-katina tal-provvista fil-ksib informazzjoni obbligatorja u informazzjoni oħra dwar l-oġġett tal-ikel huwa ugwalment rilevanti għaż-żewġ deċiżjonijiet (jiġifieri, li jixtri u jiekol l-ikel). Dak l-interess ma jisparixxix sempliċement għaliex l-għażla tiegħu hija limitata għal jekk jikolx jew le oġġett tal-ikel partikolari pprovdut bħala parti minn ikla (is-sitwazzjoni koperta mill-ewwel domanda magħmula). Fil-fatt, l-interess tiegħu fi trasparenza sħiħa fir-rigward tal-karatteristiċi essenzjali tal-oġġett tal-ikel huwa xi ftit differenti minn meta huwa ħieles li jixtri (jew ma jixtrix) dan l-oġġett tal-ikel separatament bil-ħsieb li jittiekel.
59.
Finalment, ninnota li l-interpretazzjoni tiegħi tal-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel ma tirrendix il-konformità ma’ dik id-direttiva bħala itqal jew possibbilment mhux prattika. Fil-fatt, sa ċertu punt tipprevjeni l-ħtieġa li jiġu stabbiliti żewġ linji tal-prodott. Huwa minnu li, abbażi ta’ interpretazzjoni limitata tal-Artikolu 1(3)(b), manifatturi setgħu rrikorrew għal-livell ogħla ta’ protezzjoni tal-konsumatur billi jittikkettjaw kull porzjon individwali bl-informazzjoni obbligatorja, irrispettivament minn jekk kinux intiżi għal konsumaturi individwali li xtraw porzjon individwali separatament. Madankollu, il-manifatturi setgħu minflok, jieħdu d-deċiżjoni kummerċjali li tistabbilixxi żewġ linji tal-prodott (waħda għall-porzjonijiet bl-informazzjoni neċessarja fuq it-tikketta u oħra għall-istess porzjonijiet mingħajr dik l-informazzjoni) (
*54
) u fi kwalunkwe każ setgħu kellhom bżonn iwaħħlu tikketta mat-tieni tip ta’ prodott (pereżempju, “mhux maħsub għall-bejgħ” (
*55
)) sabiex jisseparaw il-provvista taż-żewġ kategoriji ta’ prodotti. F’ċirkustanzi bħal dawn, spejjeż tal-implementazzjoni kienu jiġu sostnuti fi stadji differenti tal-katina tal-provvista sabiex iż-żewġ linji tal-provvista jinżammu separati.
60.
Għalhekk nikkonkludi li porzjonijiet individwali tal-għasel, li jikkonsistu minn għasel li huwa ppakkjat (qabel ma dan ikun offrut għall-bejgħ) f’kontenitur li huwa magħluq b’siġill tal-aluminju li jkollu jinfetaħ jekk il-kontenut għandu jiġi alterat, li huma ppakkjati u mibjugħin lil mass caterer flimkien f’kartuna li t-tikketta tagħha tindika l-pajjiż tal-oriġini tal-għasel, huma “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati” fis-sens tal-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel. Dak huwa wkoll il-każ meta porzjonijiet individwali bħal dawn huma fornuti lill-konsumatur finali bħala parti minn ikla mixtrija, iktar milli jinbiegħu bħala porzjonijiet individwali lil konsumaturi finali jew ikunu fornuti individwalment lil mass caterer.
61.
Minn dan isegwi li, bla ħsara għal kwalunkwe eċċezzjonijiet applikabbli, il-pajjiż jew pajjiżi ta’ oriġini tal-għasel għandhom ikunu indikati fuq it-tikketti jew il-pakkett ta’ dawn il-porzjonijiet individwali.
62.
Kif naraha jien, xejn fit-talba għal deċiżjoni preliminari ma jissuġġerixxi li tapplika xi waħda mill-eċċezzjonijiet.
63.
Iċ-ċirkustanzi deskritti mill-qorti tar-rinviju ma jinvolvux porzjonijiet tal-għasel ippakkjati minn qabel li kienu fi stadju fil-katina tal-provvista li kien anteċedenti għall-bejgħ lill-konsumatur finali u li ma kienx (għadu) jinvolvi mass caterers. Il-mass caterers li għalihom ġew forniti, lanqas ma kienu qed jużaw il-kontenut tagħhom għal xi wieħed mill-iskopijiet deskritti fl-Artikolu 13(1)(b) (jiġifieri, skopijiet lil hinn milli jfornu l-porzjon bħala tali lill-konsumatur finali). Għalhekk ma nara ebda bażi sabiex jiġi applikat l-Artikolu 13(1)(b).
64.
Fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħha, il-Kummissjoni ssuġġeriet li l-mistoqsija dwar jekk il-porzjonijiet individwali tal-għasel inkwistjoni kinux “għasel ippakkjat minn qabel” tista’ ma tqumx għaliex, skont l-Artikolu 13(4) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, l-oriġini tal-oġġett tal-ikel ma kellux jiġi miktub fuq imballaġġ jew reċipjenti li l-akbar wiċċ tiegħu għandu area ta’ anqas minn 10 cm2 (iktar ’il quddiem “kontenituri żgħar”).
65.
Il-qorti tar-rinviju ma semmietx dik l-eċċezzjoni. Lanqas ma għamlet konstatazzjonijiet ta’ fatt rilevanti. Madankollu, fis-seduta, bi tweġiba għall-mistoqsija mill-Qorti tal-Ġustizzja, il-partijiet prinċipali qablu li l-eċċezzjoni ma setgħetx tapplika għaliex il-kontenituri li kienet qiegħda tuża Breitsamer għall-porzjonijiet individwali tagħha kienu ikbar minn kontenituri żgħar. F’dak l-isfond, ser nindirizza biss fil-qosor ir-relazzjoni bejn l-Artikolu 2(4) tad-direttiva tal-għasel u l-Artikolu 13(4) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
66.
Prime facie, donnu jidher li d-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel ma tistax tiġi interpretata bħala li timponi rekwiżit li jiġi indikat il-pajjiż tal-oriġini fuq porzjonijiet individwali ppakkjati f’kontenituri żgħar, irrispettivament miċ-ċirkustanzi li fihom kienu jinbiegħu jew jiġu forniti lill-konsumatur finali u b’hekk irrispettivament mid-definizzjoni ta’ oġġett tal-ikel ippakkjat minn qabel. Interpretazzjoni bħal din tippreżumi li huwa permissibbli li jiġi applikat l-Artikolu 13(4) flimkien mad-direttiva tal-għasel, li ma fih ebda eċċezzjoni għar-rekwiżit li jkun indikat il-pajjiż tal-oriġini. Id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel tapplika għal għasel suġġett għall-kundizzjonijiet stabbiliti fid-direttiva dwar l-għasel (Artikolu 2) (
*56
). B’hekk, l-obbligazzjonijiet fiż-żewġ direttivi kienu japplikaw simultanjament suġġett għar-regoli iktar speċifiċi li jinsabu fid-direttiva dwar l-għasel. Kif ukoll l-Artikolu 2(4)(a) ta’ din tal-aħħar jistabbilixxi, f’termini li jidhru assoluti, l-obbligazzjoni li jiġi indikat fuq it-tikketta l-pajjiż jew pajjiżi tal-oriġini minn fejn ikun inġabar l-għasel.
67.
Madankollu, l-Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel ma jispeċifikax ma’ liema prodotti (tal-għasel) din it-tikketta (bl-informazzjoni meħtieġa) għandha titwaħħal (
*57
). L-Artikolu 2(4)(b) jikkonferma li l-obbligi fid-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel (inkluż l-Artikolu 13 tagħha) ikopru dik il-mistoqsija mingħajr ma jissuġġettaw dik l-applikazzjoni għall-kundizzjoni li l-Artikoli 13(4) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel ma japplikax. Isegwi li (għalkemm fl-opinjoni tiegħi xi ftit distorta) li l-eċċezzjoni fl-Artikolu 13(4) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, li kienet tirrifletti r-rikonoxximent tal-leġiżlatur tal-UE tal-fatt li l-inklużjoni ta’ iktar minn informazzjoni limitata ħafna fuq kontenituri żgħar ma kinitx prattika (irrispettivament minn x’tip ta’ oġġett tal-ikel kien fihom), kienet tapplika fil-prinċipju.
Id-direttiva dwar l-għasel u r-Regolament Nru 1169/2011
68.
Ir-risposti għaż-żewġ domandi jvarjaw meta d-direttiva dwar l-għasel tinqara flimkien mar-Regolament Nru 1169/2011?
69.
Fl-opinjoni tiegħi, dan ma huwiex il-każ.
70.
Ir-Regolament Nru 1169/2011 issa jirrelata ma’, u japplika flimkien mad-direttiva dwar l-għasel b’mod simili għad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel. Huwa jistabbilixxi regoli li japplikaw għall-ikel kollu, inklużi dawk li jeħtieġu li l-pajjiż tal-oriġini jintwera fuq il-pakkett jew it-tikketta mwaħħla miegħu (
*58
), li huma kkumplementati b’regoli speċifiċi applikabbli għal ikel speċifiku (
*59
). B’hekk japplika mingħajr preġudizzju għar-rekwiżiti tal-ittikkettjar stabbiliti f’tali regoli oħra (
*60
).
71.
It-test tar-Regolament Nru 1169/2011, li jiddefinixxi “ikel ippakkjat bil-lest” bl-istess mod kif l-Artikolu 1(3)(b) tar-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel kien preċedentement iddefinixxa “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati”, (
*61
) huwa madankollu ġeneralment iktar favorevoli għal risposta pożittiva għall-ewwel domanda. B’hekk, l-għan primarju tar-Regolament Nru 1169/2011 huwa sabiex jiżgura li l-konsumaturi finali huma informati b’mod xieraq fir-rigward tal-ikel li jikkonsmaw u li huma kapaċi jidentifikaw u jagħmlu użu xieraq ta’ ikel u li jagħmlu għażliet xierqa għall-bżonnijiet tad-dieta tagħhom (
*62
). Huwa japplika għall-ikel kollu intiż għall-konsumatur finali, inkluż ikel fornit minn mass caterers (
*63
). Kwalunkwe ikel intiż għall-konsumatur finali għandu jkun akkumpanjat minn informazzjoni dwar l-ikel fi qbil mar-regolament (
*64
). Barra minn hekk, kuntrarju għad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel, ir-Regolament Nru 1169/2011 jiddefinixxi l-kunċett ta’ “tqegħid fis-suq” (
*65
). Dik id-definizzjoni ma tirreferix biss għall-bejgħ tal-ikel: tkopri wkoll forom oħra ta’ trasferiment u distribuzzjoni. Finalment, filwaqt li l-Artikolu 8(6) jimponi obbligu fuq operatur ta’ negozju tal-ikel li jiżgura li, meta jkun meħtieġ, informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel tingħata lill-konsumatur finali, dik id-dispożizzjoni tippreżupponi li l-ikel inkwistjoni ma huwiex ippakkjat minn qabel. B’hekk, ma nistax naċċetta li ikel ma għandux ikun ikklassifikat bħala “ikel ippakkjat bil-lest”, għaliex operatur ta’ negozju tal-ikel huwa rikjest li jagħti informazzjoni obbligatorja dwar l-ikel lill-konsumatur finali.
72.
Fl-opinjoni tiegħi, ir-Regolament Nru 1169/2011 b’hekk jikkonferma li l-pajjiż tal-oriġini tal-għasel għandu normalment ikun indikat fuq il-pakkett jew it-tikketta ta’ porzjonijiet individwali, inklużi dawk li huma fornuti lill-konsumatur bħala parti minn ikla mixtrija. Madankollu, skont ir-Regolament Nru 1169/2011, bħal skont id-direttiva dwar l-ittikettjar ta’ oġġetti tal-ikel, ma hemm ebda obbligu li jiġi indikat il-pajjiż tal-oriġini ta’ oġġett tal-ikel fuq kontenituri żgħar. L-eċċezzjoni skont l-Artikolu 16(2) tar-Regolament Nru 1169/2011 hija espressa kważi f’termini identiċi ta’ dawk li kienu jinsabu qabel fl-Artikolu 13(4) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel. Anki jekk il-lista ta’ informazzjoni obbligatorja taħt dik ta’ qabel hija ftit itwal, l-Artikolu 16(2) ma jipprovdix għal kwalunkwe obbligu li jiġi indikat il-pajjiż tal-oriġini [jiġifieri, punt (i) tal-Artikolu 9(1)] fuq it-tali pakketti jew kontenituri. Għalhekk, issa bħal qabel, l-eċċezzjoni għal kontenituri żgħar tkompli tapplika għal għasel ippakkettjat f’tali kontenituri.
Konklużjoni
73.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, jien nissuġġerixxi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha tirrispondi għad-domandi magħmula mill-Bayerischer Verwaltungsgerichtshof (qorti amministrattiva superjuri ta’ Bayern) kif ġej:
Porzjonijiet individwali tal-għasel, li jikkonsistu f’għasel li huwa ppakkjat (qabel ma dan ikun offrut għall-bejgħ) f’kontenitur li jeċċedi l-10 cm2 fid-daqs li huwa magħluq b’siġill tal-aluminju li jkollu jinfetaħ sabiex il-kontenut jiġi alterat, li huma ppakkjati u mibjugħin lil mass caterers flimkien f’kartuna li t-tikketta tagħha tindika l-pajjiż tal-oriġini tal-għasel, huma “oġġetti ta’ l-ikel li diġà huma mballeġġati” fis-sens tal-Artikolu 1(3)(b) tad-Direttiva 2000/13/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-20 ta’ Marzu 2000, fuq l-approssimazzjoni ta’ liġijiet tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti tal-ikel, kif finalment emendata bir-Regolament (KE) Nru 596/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-18 ta’ Ġunju 2009, u “ikel ippakkjat bil-lest” fis-sens tal-Artikolu 2(2)(e) tar-Regolament (UE) Nru 1169/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-25 ta’ Ottubru 2011, dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 1924/2006 u (KE) Nru 1925/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li jħassar id-Direttiva tal-Kummissjoni 87/250/KEE, id-Direttiva tal-Kunsill 90/496/KEE, id-Direttiva tal-Kummissjoni 1999/10/KE, id-Direttiva 2000/13, id-Direttivi tal-Kummissjoni 2002/67/KE u 2008/5/KE u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 608/2004. Dak huwa wkoll il-każ meta dawn il-porzjonijiet individwali huma forniti jew mibjugħin lill-konsumatur finali bħala parti minn ikla mixtrija, iktar milli jinbiegħu bħala porzjonijiet individwali lil konsumaturi finali jew ikunu fornuti individwalment lil mass caterers. Suġġett għal kwalunkwe eċċezzjonijiet applikabbli, il-pajjiż jew pajjiżi tal-oriġini tal-għasel għandhom għalhekk ikunu indikati fuq it-tikketti jew il-pakketti ta’ dawn il-porzjonijiet individwali f’konformità mal-Artikolu 2(4)(a) tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/110/KE tal-20 ta’ Diċembru 2001, li tirrigwarda l-għasel, l-Artikoli 1(3)(b), 3(1)(8) u 13(1) tad-Direttiva 2000/13 u l-Artikoli 2(2)(e), 9(1)(i), 12(2) u 26(2)(a) tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*1
)	Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
(
*2
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-20 ta’ Marzu 2000, fuq l-approssimazzjoni ta’ liġijiet tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti tal-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 5, p. 75), kif finalment emendata bir-Regolament (KE) Nru 596/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-18 ta’ Ġunju 2009, (ĠU 2009 L 188, p. 14). Id-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel issa tħassret bir-Regolament (UE) Nru 1169/2011: ara l-punti 11 sa 23 iktar ’l isfel.
(
*3
)	Premessa 1.
(
*4
)	Premessa 4.
(
*5
)	Premessa 5.
(
*6
)	Premessa 6.
(
*7
)	Premessa 8.
(
*8
)	Ara wkoll il-premessa 9. Il-partikolaritajiet l-oħrajn kienu jinkludu l-isem li taħtu jiġi mibjugħ il-prodott [punt (1)]; il-lista ta’ ingredjenti [punt (2)]; il-kwantità ta’ ċerti (kategoriji ta’) ingredjenti [punt (3)]; il-kwantità netta [punt (4)]; id-data li l-inqas iżommu jew id-data sa meta l-oġġett irid jintuża [punt (5)]; il-kundizzjonijiet speċjali ta’ ħażna jew kundizzjonijiet ta’ użu [punt (6)]; l-informazzjoni dwar il-manifattur, dak li jippakkja jew il-bejjiegħ [punt (7)]; l-istruzzjonijiet għall-użu [punt (9)]; u (fejn ikun rilevanti) il-qawwa tal-alkoħol proprja [punt (10)].
(
*9
)	Id-dettalji ta’ dik il-proċedura ma humiex rilevanti għal din il-kawża.
(
*10
)	Ara wkoll il-premessa 15.
(
*11
)	Dawk il-partikolaritajiet kienu (għandu jitfakkar): l-isem li taħtu jiġi mibjugħ il-prodott [punt (1)]; il-kwantità netta fil-każ ta’ oġġetti tal-ikel ippakkjati minn qabel [punt (4)]; u d-data li l-inqas iżommu jew, f’każ ta’ oġġetti tal-ikel, id-data li fih l-oġġett irid ikun intuża [punt (5)].
(
*12
)	Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-25 ta’ Ottubru 2011, dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 1924/2006 u (KE) Nru 1925/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li jħassar id-Direttiva tal-Kummissjoni 87/250/KEE, id-Direttiva tal-Kunsill 90/496/KEE, id-Direttiva tal-Kummissjoni 1999/10/KE, id-Direttiva 2000/13, id-Direttivi tal-Kummissjoni 2002/67/KE u 2008/5/KE u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 608/2004 (ĠU 2011 L 304, p. 18).
(
*13
)	Ara l-premessi 6 u 11 u l-Artikoli 53(1) u 55.
(
*14
)	Direttiva tal-Kunsill, tal-20 ta’ Diċembru 2001, li tirrigwarda l-għasel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13 Vol. 27, p. 179).
(
*15
)	Din hija d-definizzjoni li tinsab fil-punt (8) tal-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-28 ta’ Jannar 2002, li jistabilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 6, p. 463), li jirreferi għaliha l-Artikolu 2(1)(a).
(
*16
)	Regolament tal-Kunsill, tat-12 ta’ Ottubru 1992, li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 4, p. 307), kif emendat. L-Artikoli 23 sa 26 jikkonċernaw id-determinazzjoni tal-oriġini mhux preferenzjali tal-merkanzija.
(
*17
)	Ara punt 21 iktar ’l isfel.
(
*18
)	Jiġifieri, l-isem tal-ikel [punt (a)], ċerti ingredjenti jew għajnuna għall-ipproċessar [punt (c)], il-kwantità netta tal-ikel [punt (e)] u d-data ta’ kemm iservi l-inqas jew id-data “uża sa” [punt (f)].
(
*19
)	Jiġifieri, il-lista ta’ ingredjenti.
(
*20
)	Ara wkoll il-premessa 29.
(
*21
)	L-Artikolu 10 jirrigwarda dettalji oħra obbligatorji għal tipi speċifiċi jew kategoriji speċifiċi ta’ ikel u ma huwiex rilevanti għal din il-kawża.
(
*22
)	Direttiva tal-Kunsill, tat-22 ta’ Lulju 1974, dwar l-armonizzazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri relatati mal-għasel (ĠU 1974 L 221, p. 10).
(
*23
)	Premessa 4.
(
*24
)	Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-15 ta’ Mejju 2014, li temenda d-Direttiva tal-Kunsill 2001/110/KE li tirrigwarda l-għasel (ĠU 2014, L 164, p. 1).
(
*25
)	Ara wkoll l-Artikolu 2(1) u l-premessi 11 u 12.
(
*26
)	Ara l-Artikolu 1(1) u l-premessa 6.
(
*27
)	Il-qorti tar-rinviju tibbaża ruħha fuq il-verżjoni ppubblikata fil-15 ta’ Diċembru 1999 (BGBl 1991 I p. 2464) u mmodifikata l-aħħar bl-Artikolu 2 tal-Verordnung (regolament) tal-25 ta’ Frar 2014 (BGBl. 2014 I, p. 218).
(
*28
)	Direttiva dwar l-ittikettjar ta’oġġetti tal-ikel tħassret b’seħħ mit-13 ta’ Diċembru 2014; ara l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*29
)	Ara punt 33 iktar ’il fuq.
(
*30
)	Ara, b’mod partikolari, l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 54(1) tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*31
)	Ara l-Artikolu 1 tad-direttiva dwar l-għasel.
(
*32
)	Ara l-Artikolu 2 tad-direttiva dwar l-għasel. Ara wkoll l-Artikolu 4(2) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*33
)	Ara l-Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel.
(
*34
)	Ara l-premessa 4 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*35
)	Artikolu 1(1) u 1(2) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*36
)	Artikoli 2, 4(2) u 13(1)(a) ) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*37
)	Artikolu 14 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*38
)	Artikoli 1(3)(b), 3(1)(8) u 13(1)(a) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*39
)	Premessa 5 tad-direttiva dwar l-għasel.
(
*40
)	Artikolu 2(4)(a) tad-direttiva dwar l-għasel.
(
*41
)	Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*42
)	“Mistoqsijiet u Tweġibiet dwar l-applikazzjoni tar-Regolament (UE) Nru 1169/2011 dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi”. Dak id-dokument iwieġeb ċerti mistoqsijiet dwar l-applikazzjoni tar-Regolament Nru 1169/2011 (id-definizzjoni ta’ “ikel ippakkjat bil-lest” hemmhekk tuża l-istess kliem kif jinsab fl-Artikolu 1(3)(b) tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel; ara l-punt 14 iktar ’il fuq u l-punt 71 iktar ’l isfel). Il-qoxra tiegħu tikkonferma li “[…] ma għandu ebda status legali formali u fil-każ ta’ nuqqas ta’ qbil, ir-responsabbiltà finali għall-interpretazzjoni tal-liġi hija f’idejn il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea”. Għal verżjoni ta’ dan id-dokument bl-Ingliż: http://ec.europa.eu/food/safety/docs/labelling_legislation_qanda_application_reg1169-2011_en.pdf.
(
*43
)	Ara, pereżempju, l-Artikolu 2(1)(a) u t-tieni paragrafu tal-Artikolu 14 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*44
)	Ara l-Artikolu 13(1)(b) u l-premessa 15 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*45
)	Nieqaf sabiex nosserva li nsibha intrinsikament improbabbli li nissoponi li mass caterer normalment jixtri porzjonijiet individwali ta’ għasel mibjugħin separatament, wieħed wieħed. Jidher iktar plawżibbli li naħseb li x’aktarx jixtri “pakkett tal-catering” li jkun fih diversi porzjonijiet individwali tal-għasel mibjugħin flimkien bi prezz imnaqqas għal kull unità.
(
*46
)	Il-ħames premessa tad-Direttiva tal-Kunsill, tat-18 ta’ Diċembru 1978, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri dwar l-ittikkettjar, il-preżentazzjoni u r-riklamar ta’ oġġetti tal-ikel għall-bejgħ lill-konsumatur finali (ĠU 1979 L 33, p. 1).
(
*47
)	Ara, pereżempju, is-sentenza Internetportal und Marketing, C‑569/08, EU:C:2010:311, punt 35 u l-ġurisprudenza ċċitata.
(
*48
)	Ara, pereżempju, is-sentenza M et, C‑340/08, EU:C:2010:232, punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata.
(
*49
)	Premessi 2 u 4 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*50
)	Għal eżempju tas-servizzi u prodotti differenti involuti fi tranżazzjonijiet bħal dawn, ara (fir-rigward tat-taxxa fuq il-valur miżjud) is-sentenza Bog et, C‑497/09, C‑499/09, C‑501/09 u C‑502/09, EU:C:2011:135, punti 64 sa 81.
(
*51
)	Għal darba oħra, ma tantx jidher probabbli li nissoponu li jekk il-mass caterer jeħtieġ kwantitajiet kbar ta’ għasel sabiex jipproduċi xi ikel preparat (bħal xi kejk), ser jixtri kartuna ta’ 120 porzjon individwali u jiftaħ kull wieħed minflok ma jixtri bott għasel adatt għall-catering. Ir-raġuni ekonomika sabiex tinxtara l-kartuna ta’ 120 porzjon individwali hija, iktar kredibbli, li l-mass caterer b’hekk jiffranka fuq l-ispejjeż tax-xogħol involuti fit-tqassim tal-għasel f’porzjonijiet. U l-porzjonijiet individwali jingħataw lill-konsumatur finali mingħajr tibdil.
(
*52
)	Ara l-premessa 6 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*53
)	Ara l-premessa 8 tad-direttiva dwar l-ittikkettjar ta’ oġġetti tal-ikel.
(
*54
)	Deċiżjoni bħal din forsi (pereżempju) tittieħed flimkien ma’ deċiżjoni kummerċjali sabiex il-kontenituri tal-porzjonijiet jimtlew f’żewġ linji tal-provvista differenti bl-għasel minn sorsi differenti u b’hekk possibbilment ta’ kwalità/valur differenti.
(
*55
)	Fil-fatt, fis-seduta, parti kbira mid-diskussjoni ffokat fuq il-ħtieġa li tiġi applikata tikketta bħal din sabiex titgawda l-libertà li ma jkunx hemm għalfejn titwaħħal tikketta oħra li tindika l-pajjiż tal-oriġini tal-oġġett tal-ikel.
(
*56
)	Premessa 5 tad-direttiva dwar l-għasel.
(
*57
)	Ara punt 39 iktar ’il fuq.
(
*58
)	Ara l-Artikoli 9(1)(i), 12(2) u 26 tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*59
)	Ara, b’mod partikolari, il-premessi 6, 8, u 22 tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*60
)	Artikolu 1(4) tar-Regolament Nru 1169/2011. Ara wkoll il-premessa 32.
(
*61
)	Artikolu 2(2)(e) tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*62
)	Ara l-premessi 3 u 17 u l-Artikolu 3(1) tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*63
)	Artikolu 1(3) u l-premessa 22 tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*64
)	Artikolu 6 tar-Regolament Nru 1169/2011.
(
*65
)	Artikolu 2(1)(a) tar-Regolament Nru 1169/2011.