62018TJ0218_INF
Arrest van het Gerecht (Negende kamer) van 19 mei 2021 –Deutsche Lufthansa/Commissie
(Zaak T‑218/18)
„Staatssteun – Luchtvaartsector – Exploitatiesteun van Duitsland aan de luchthaven Frankfurt-Hahn – Besluit om geen bezwaar te maken – Beroep tot nietigverklaring – Hoedanigheid van belanghebbende – Bescherming van de procedurele rechten – Ontvankelijkheid – Richtsnoeren inzake staatssteun aan de luchtvaart – Twijfel over de verenigbaarheid van de steun met de interne markt – Artikel 4, lid 4, van verordening (EU) 2015/1589 – Ernstige moeilijkheden”
1.
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Handelingen die hen rechtstreeks en individueel raken – Besluit van de Commissie waarbij een steunmaatregel verenigbaar met de interne markt wordt verklaard zonder dat de formele onderzoeksprocedure wordt ingeleid – Beroep ingesteld door belanghebbenden in de zin van artikel 108, lid 2, VWEU – Beroep tot vrijwaring van de procedurele rechten van de belanghebbenden – Ontvankelijkheid
[Art. 108, lid 2, en art. 263, vierde alinea, VWEU; verordening 2015/1589 van de Raad, art. 1, h)]
(zie punten 32‑64)
2.
Gerechtelijke procedure – Inleidend verzoekschrift – Vormvereisten – Vaststelling van het voorwerp van het geschil – Summiere uiteenzetting van de aangevoerde middelen
[Statuut van het Hof van Justitie, art. 21, eerste alinea, en art. 53, eerste alinea; Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 76, d)]
(zie punten 68‑71)
3.
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Procesbelang – Besluit van de Commissie waarbij een steunmaatregel verenigbaar met de interne markt wordt verklaard zonder dat de formele onderzoeksprocedure wordt ingeleid – Belanghebbende die zich beroept op het bestaan van andere steunmaatregelen die het voorwerp zijn van een andere procedure – Misbruik – Geen – Ontvankelijkheid
(zie punten 72‑74)
4.
Gerechtelijke procedure – Overlegging van de bewijsstukken – Termijn – Tardieve bewijsaanbiedingen – Voorwaarden
(Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 85, leden 1 en 3)
(zie punten 77‑98)
5.
Steunmaatregelen van de staten – Voorgenomen steunmaatregelen – Onderzoek door de Commissie – Inleidende fase en contradictoire fase – Verenigbaarheid van steun met de interne markt – Moeilijkheden bij de beoordeling – Verplichting van de Commissie om de contradictoire procedure in te leiden – Ernstige moeilijkheden – Begrip – Objectief karakter – Bewijslast – Omstandigheden waaruit het bestaan van dergelijke moeilijkheden kan blijken – Ontoereikendheid of onvolledigheid van het door de Commissie gevoerde onderzoek
(Art. 108, leden 2 en 3, VWEU; verordening 2015/1589 van de Raad, art. 4)
(zie punten 100‑110, 126, 140, 141, 148, 149, 162, 179, 196, 197, 203, 204, 211, 216, 219)
6.
Steunmaatregelen van de staten – Verbod – Uitzonderingen – Beoordelingsbevoegdheid van de Commissie – Vaststelling door de Commissie van richtsnoeren voor het onderzoek van de verenigbaarheid van steunmaatregelen met de interne markt – Gevolgen – Zelfbeperking van haar beoordelingsbevoegdheid
(Art. 107, lid 3, VWEU; mededeling 2014/C 99/03 van de Commissie)
(zie punten 184, 185)
7.
Steunmaatregelen van de staten – Verbod – Uitzonderingen – Steun die als verenigbaar met de interne markt kan worden aangemerkt – Steun voor de exploitatie van een luchthaven – Onderzoek of er sprake is van een doelstelling van gemeenschappelijk belang – Noodzaak om het verzorgingsgebied van de begunstigde luchthaven te definiëren – Begrip – Beoordelingscriteria – Niet-inaanmerkingneming van alle relevante factoren
(Art. 107, lid 3, VWEU; mededeling 2014/C 99/03 van de Commissie)
(zie punten 186‑195)
Voorwerp
Verzoek krachtens artikel 263 VWEU tot nietigverklaring van besluit C(2017) 5289 final van de Commissie van 31 juli 2017 betreffende de door Duitsland ten uitvoer gelegde steunmaatregel SA.47969 (2017/N) met betrekking tot exploitatiesteun aan de luchthaven Frankfurt-Hahn
Dictum
1)
Besluit C(2017) 5289 final van de Commissie van 31 juli 2017 betreffende de door Duitsland ten uitvoer gelegde steunmaatregel SA.47969 (2017/N) met betrekking tot exploitatiesteun aan de luchthaven Frankfurt-Hahn, wordt nietig verklaard.
2)
De Europese Commissie wordt verwezen in haar eigen kosten en in die van Deutsche Lufthansa AG.
3)
De Bondsrepubliek Duitsland en het Land Rheinland-Pfalz (deelstaat Rijnland-Palts, Duitsland) dragen hun eigen kosten.