62004CC0525
OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO
JULIANE KOKOTT
przedstawiona w dniu 1 lutego 2007 r. (
1
)
Sprawa C-525/04 P
Królestwo Hiszpanii
przeciwko
Lenzing AG
„Odwołanie — Pomoc państwa — Niedochodzenie zapłaty składek, dodatkowych opłat z tytułu zwłoki oraz należnych odsetek — Dopuszczalność — Kryterium prywatnego wierzyciela”
I — Wstęp
1.
U podstaw niniejszej sprawy leży postępowanie w sprawie pomocy państwa wszczęte przez Komisję przeciwko Królestwu Hiszpanii, które przyznało szereg korzyści producentowi hiszpańskiemu włókien z celulozy Sociedad nacional de Industrias y Aplicaciones de Celulosa Española SA (zwanemu dalej „Sniace”). Komisja stwierdziła w dwóch decyzjach, że żadnego z przyznanych środków nie należało uznać za pomoc państwa w rozumieniu art. 87 ust. 1 WE.
2.
Sąd Pierwszej Instancji, do którego austriacki producent włókien z celulozy Lenzing AG wniósł skargę na te dwie decyzje Komisji z dnia 28 października 1998 r. (
2
) i z dnia 20 września 2000 r. (
3
), stwierdził nieważność części tych decyzji w wyroku z dnia 21 października 2004 r. w sprawie T-36/99 (
4
).
3.
W niniejszej sprawie Królestwo Hiszpanii wniosło do Trybunału odwołanie od wyroku wydanego w pierwszej instancji. Z postępowania w tej sprawie wynikają zasadniczo dwa zagadnienia.
4.
Po pierwsze, w celu stwierdzenia dopuszczalności odwołania należy ustalić, czy rozpatrywane decyzje Komisji w rozumieniu art. 230 akapit czwarty WE dotyczą indywidualnie spółki Lenzing, jako konkurenta. Należy zbadać, czy sporny środek pomocy wpływa znacząco na pozycję tego przedsiębiorstwa na rynku.
5.
Po drugie, powstaje pytanie, czy mamy do czynienia z przyznaniem korzyści danemu przedsiębiorstwu, jeżeli podmioty publiczne nie stosują środka w postaci przymusowej egzekucji wobec tego przedsiębiorstwa, z którym zawarły one porozumienia w sprawie restrukturyzacji i zawieszenia spłaty długów, których przedsiębiorstwo to następnie nie przestrzegało. W tym celu konieczne jest doprecyzowanie pojęcia wierzyciela prywatnego. W tym względzie, Komisja kwestionuje zakres kontroli sprawowanej przez Sąd Pierwszej Instancji w odniesieniu do interpretacji i stosowania tego kryterium.
II — Stan faktyczny i postępowanie w sprawie
A — Stan faktyczny
6.
W wyroku Sądu Pierwszej Instancji będącego przedmiotem niniejszego postępowania, okoliczności leżące u podstaw tego postępowania zostały przedstawione w następujący sposób (
5
):
„8.
Lenzing AG [zwana dalej »skarżącą«] jest spółką austriacką, która produkuje i sprzedaje włókna z celulozy (wiskozę, modal i lyocell).
9.
Sniace SA […] jest spółką hiszpańską produkującą celulozę, papier, włókna z wiskozy, włókna syntetyczne oraz siarczan sodowy. […]
10.
W marcu 1993 r. sądy hiszpańskie zarządziły wstrzymanie płatności przez Sniace, która od wielu lat przechodziła trudności gospodarcze i finansowe. W październiku 1996 r. prywatni wierzyciele Sniace zawarli porozumienie, na mocy którego dokonali konwersji 40% wierzytelności przysługujących im wobec tej spółki na jej akcje; porozumienie to doprowadziło do zniesienia stanu wstrzymania płatności. Korzystając z przysługującego im prawa, wierzyciele publiczni Sniace podjęli decyzję o nieprzystąpieniu do tego porozumienia.
11.
W dniach 5 listopada 1993 r. i 31 października 1995 r. Sniace zawarła z Fogasą porozumienia w sprawie zwrócenia funduszowi zaległych wynagrodzeń i odszkodowań, które wypłacił on pracownikom Sniace. Pierwsze porozumienie przewidywało spłatę kwoty 897652789 peset hiszpańskich (ESP), podwyższonej o 465055911 ESP z tytułu odsetek ustawowych w wysokości 10%, w półrocznych ratach przez okres ośmiu lat (zwane dalej »porozumieniem z dnia 5 listopada 1993 r.«). Drugie porozumienie przewidywało spłatę kwoty 229424860 ESP, podwyższonej o 110035018 ESP z tytułu odsetek ustawowych w wysokości 9%, w półrocznych ratach przez okres ośmiu lat (zwane dalej »porozumieniem z dnia 31 października 1995 r.«). W celu zabezpieczenia spłaty wierzytelności przysługujących Fogasie Sniace ustanowiła na jego rzecz w dniu 10 sierpnia 1995 r. hipotekę na dwóch ze swych nieruchomości. Kwota zwrócona przez Sniace w wykonaniu tych dwóch porozumień wynosiła w czerwcu 1998 r. 186963594 ESP.
12.
W dniu 8 marca 1996 r. Tesorería General de la Seguridad Social (powszechna kasa ubezpieczeń społecznych, zwana dalej »TGSS«) zawarła porozumienie ze Sniace w sprawie restrukturyzacji zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za okres od lutego 1991 r. do lutego 1995 r. wynoszącego 2903381848 ESP (zwane dalej »porozumieniem z dnia 8 marca 1996 r.«). Porozumienie to przewidywało spłatę tej kwoty, powiększonej o odsetki ustawowe w wysokości 9%, w 96 ratach miesięcznych aż do marca 2004 r. Zostało ono zmienione porozumieniem z dnia 7 maja 1996 r., przewidującym odroczenie terminu spłaty o rok, spłatę w 84 ratach miesięcznych i zastosowanie odsetek ustawowych w wysokości 9% (zwanym dalej »porozumieniem z dnia 7 maja 1996 r.«). Ponieważ Sniace nie przestrzegała tych porozumień, zostały one zastąpione przez nowe porozumienie zawarte w dniu 30 września 1997 r. pomiędzy tą spółką i TGSS (zwane dalej »porozumieniem z dnia 30 września 1997 r.«). Chodziło o zwrot kwoty w wysokości 3510387323 ESP, odpowiadającej zaległościom z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za okres od lutego 1991 r. do lutego 1997 r. i powiększonej o opłatę prolongacyjną w wysokości 615056349 ESP, która miała być spłacana przez okres dziesięciu lat. W ciągu dwóch pierwszych lat spłacane miały być jedynie odsetki obliczone według stopy rocznej 7,5%, natomiast podczas kolejnych lat nastąpić miała spłata należności głównej oraz odsetek. Do kwietnia 1998 r. Sniace zwróciła 216118863 ESP w wykonaniu porozumienia z dnia 30 września 1997 r.”.
7.
Komisja, do której została złożona skarga, poddała ocenie wspomniane środki wraz z innymi środkami przyznanymi na rzecz Sniace na podstawie art. 88 ust. 2 WE w celu stwierdzenia czy chodzi o niedozwoloną pomoc państwa w rozumieniu art. 87 WE. W decyzji z dnia 28 października 1998 r. Komisja ustaliła, że porozumienia zawarte ze spółką Sniace przez TGSS i Fogasę stanowiły pomoc państwa niezgodną ze wspólnym rynkiem, ponieważ stopy odsetek ustawowych stosowane zgodnie z tymi porozumieniami były niższe od stóp rynkowych, w związku z czym Komisja zażądała zwrotu tej pomocy.
8.
Następnie Trybunał wydał wyrok w sprawie Tubacex (
6
), w którym stwierdził, że co do zasady stosowanie odsetek ustawowych nie może być uznane za pomoc państwa. Na tej podstawie Komisja zastąpiła swoją pierwszą decyzję, która z powodu skargi spółki Lenzing i Hiszpanii nie była ostateczna, kolejną decyzją z dnia 20 września 2000 r., w której stwierdziła ona, że chociaż porozumienia zawarte ze spółką Sniace przez TGSS i Fogasę nie stanowiły pomocy państwa, to kwoty te i tak należało zwrócić.
B — Wyrok będący przedmiotem odwołania
9.
Pismem, które wpłynęło do sekretariatu Sądu w dniu 11 lutego 1999 r. skarżąca wniosła skargę o częściowe stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 28 października 1998 r. Następnie rozszerzyła ona zakres skargi o wersję tej decyzji z dnia 20 września 2000 r.
10.
Komisja uznała, że skarga jest niedopuszczalna, a w każdym razie bezpodstawna. Królestwo Hiszpanii zostało dopuszczone do sprawy w charakterze interwenienta na poparcie żądań Komisji.
11.
W zaskarżonym wyroku Sąd stwierdził nieważność art. 1 ust. 1 decyzji Komisji 1999/395/WE z dnia 28 października 1998 r., zmienionej decyzją Komisji 2001/43/WE z dnia 20 września 2000 r. Zdaniem Sądu Komisja nie powinna była zakładać, że hiszpańskie podmioty publiczne działały w charakterze wierzycieli prywatnych. Wierzyciele prywatni w  analogicznej sytuacji nie zgodziliby się bowiem, żeby Sniace nie przestrzegała porozumienia w sprawie restrukturyzacji zadłużenia.
C — Odwołanie
12.
W odwołaniu, które wpłynęło do sekretariatu Trybunału w dniu 27 grudnia 2004 r. Królestwo Hiszpanii wnosi do Trybunału o:
—
uchylenie zaskarżonego wyroku wydanego przez Sąd Pierwszej Instancji w całości,
—
uwzględnienie w nowym wyroku wszystkich żądań przedstawionych w pierwszej instancji,
—
obciążenie strony przeciwnej kosztami postępowania zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu.
13.
Komisja popiera żądania odwołania Królestwa Hiszpanii i wnosi do Trybunału o:
—
uchylenie zaskarżonego wyroku w całości,
—
uwzględnienie wszystkich żądań Komisji przedstawionych w pierwszej instancji,
—
obciążenie kosztami postępowania strony skarżącej w pierwszej instancji.
14.
Natomiast spółka Lenzing AG wnosi do Trybunału o:
—
oddalenie odwołania Królestwa Hiszpanii,
—
obciążenie wnoszącej odwołanie kosztami postępowania.
III — Ocena
15.
W swoim odwołaniu Królestwo Hiszpanii i Komisja przedstawiają dwa zarzuty. Wnoszące odwołanie stwierdzają, po pierwsze, że Sąd Pierwszej Instancji naruszył prawo, stwierdzając, iż zaskarżone decyzje dotyczyły spółki Lenzing indywidualnie, w związku z czym spółka ta miała legitymację procesową (
7
). Po drugie, Sąd dokonał błędnej interpretacji kryterium wierzyciela prywatnego (
8
).
A — W przedmiocie dopuszczalności odpowiedzi na odwołanie spółki Lenzing z dnia 20 czerwca 2005 r.
16.
W celu dokonania oceny odwołania, należy na chwilę poświęcić uwagę kwestii czy odpowiedź na odwołanie spółki Lenzing z dnia 20 czerwca 2005 r., która wpłynęła do Trybunału w dniu 20 lipca 2005 r., może zostać uwzględniona. W tej odpowiedzi, w ramach repliki na odpowiedź na skargę Komisji spółka Lenzing powołała się na art. 117 § 2 regulaminu Trybunału. Na podstawie tego przepisu, interwenienci mogą wnieść replikę (za pierwszym razem) na odpowiedź na odwołanie wzajemne bez potrzeby zgody prezesa Trybunału.
17.
W niniejszej sprawie nie ma konieczności badania, czy Komisja rzeczywiście wniosła odwołanie wzajemne, czy też po prostu przedstawiła nowe argumenty na poparcie odwołania Królestwa Hiszpanii. Prezes wyraził bowiem następnie zgodę na replikę Królestwa Hiszpanii i duplikę spółki Lenzing i Komisji zgodnie z art. 117 § 1 regulaminu Trybunału. Od momentu, w którym odpowiedź na odwołanie wpłynęła do Trybunału z zachowaniem przewidzianego terminu, jest ona dopuszczalna i podlega uwzględnieniu. Podobnie jest z dupliką spółki Lenzing, która również została wniesiona w terminie, tj. w dniu 20 grudnia 2005 r. i odsyła w całości do odpowiedzi z dnia 20 czerwca 2005 r.
B — W przedmiocie zarzutu pierwszego dotyczącego kwestii, czy decyzje Komisji indywidualnie dotyczą skarżącej w pierwszej instancji
18.
W zarzucie pierwszym Królestwo Hiszpanii i Komisja twierdzą, że Sąd naruszyła prawo, uznając, że zaskarżone decyzje dotyczą spółki Lenzing indywidualnie w rozumieniu art. 230 akapit czwarty WE.
1. Przesłanki, które należy spełnić, aby dany akt prawny dotyczył indywidualnie zainteresowanego
19.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem podmioty inne niż adresaci decyzji mogą tylko wtedy twierdzić, iż dotyczy ich ona indywidualnie w rozumieniu art. 230 akapit czwarty WE, gdy dotyczy ich z racji pewnych swoistych cech lub okoliczności faktycznych, które są dla nich, w porównaniu z innymi podmiotami, charakterystyczne i z tego powodu określają te osoby indywidualnie w sposób analogiczny do adresata (
9
).
20.
Przesłanki charakteryzujące indywidualny wpływ na konkurentów w zakresie prawa dotyczącego pomocy państwa różnią się znacząco od siebie w zależności od etapu postępowania, na którym skarga została wniesiona i celu tej skargi.
21.
W swoim niedawnym wyroku w sprawie ARE Trybunał streścił przesłanki, po spełnieniu których (potencjalni) konkurenci beneficjentów mogą wnieść skargę na decyzje Komisji, w przypadku gdy Komisja zrezygnuje z zakwestionowania środków państwowych bez wszczynania formalnego postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 88 ust. 2 WE (
10
). W takiej sytuacji istnieją dwie możliwości: wniesienie skargi, której przedmiotem będzie nakaz otwarcia formalnego postępowania wyjaśniającego przez Komisję lub skargi na decyzję co do jej istoty.
22.
Jeżeli skarga ma na celu nakazanie otwarcia formalnego postępowania wyjaśniającego, ponieważ w ramach takiego postępowania konkurenci mogą domagać się uczestniczenia w nim, wystarczy aby skarżącymi były osoby, przedsiębiorstwa oraz stowarzyszenia, na których interesy może ewentualnie wpływać przyznana pomoc, czyli w szczególności konkurencyjne przedsiębiorstwa beneficjentów tej pomocy oraz organizacje zawodowe (
11
). Legitymacja procesowa zostaje zatem znacząco rozszerzona w tym względzie w celu ochrony praw procesowych potencjalnych konkurentów, zagwarantowanych w ramach formalnego postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 88 ust. 2 WE (
12
).
23.
Inna sytuacja powstaje natomiast w przypadku, gdy skarga na decyzję wydaną bez przeprowadzenia formalnego postępowania wyjaśniającego ma na celu stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji co do istoty. W takim przypadku fakt, że skarżący może zostać uznany za potencjalnie zainteresowanego w rozumieniu art. 88 ust. 2 WE nie jest wystarczający. Musi on wykazać, że dany akt dotyczy go indywidualnie. Zakłada to, że jego pozycja rynkowa musiała zostać istotnie naruszona wskutek systemu pomocy będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji (
13
).
24.
To surowe kryterium ma zastosowanie również po przeprowadzeniu formalnego postępowania wyjaśniającego w rozumieniu art. 88 ust. 2 WE. W takim przypadku, zgodnie z wyrokiem w sprawie Cofaz, zezwolenie na pomoc państwa po przeprowadzeniu formalnego postępowania wyjaśniającego na podstawie art. 88 ust. 2 WE dotyczy indywidualnie konkurenta, który wnosi skargę, jeżeli brał on aktywny udział w tym postępowaniu, a środek pomocowy będący przedmiotem zaskarżonej decyzji ma znaczący wpływ na jego pozycję rynkową (
14
). Jest to kryterium, które należy stosować w celu dokonania oceny w kwestii tego, czy rozpatrywane decyzje dotyczyły indywidualnie spółki Lenzing.
25.
W niniejszej sprawie udział spółki Lenzing w postępowaniu nie może ulegać wątpliwości. Natomiast kwestia, czy w ramach innych postępowań Sąd mógł słusznie uznać, że jest możliwe, aby dany akt dotyczył określonego podmiotu, nawet bez brania przez ten podmiot udziału w postępowaniu nie pojawia się w niniejszej sprawie (
15
).
26.
Królestwo Hiszpanii i Komisja kwestionują natomiast fakt, że środki na rzecz spółki Sniace wpływały znacząco na pozycję spółki Lenzing na rynku.
2. W przedmiocie ciężaru dowodu w zakresie znaczącego wpływu
27.
W pierwszej kolejności Komisja zarzuca Sądowi, że niewłaściwie ocenił obowiązek przedstawienia faktów i dowodów w ramach skargi konkurenta w dziedzinie pomocy państwa. Zdaniem Komisji, do skarżącego należy bowiem obowiązek wyjaśnienia i udowodnienia, że jego skarga jest dopuszczalna.
28.
Zgodnie z zaskarżonym wyrokiem, wystarczy, aby konkurent wskazał we właściwy sposób powody, z których decyzja Komisji może naruszyć jego uzasadnione interesy, w znaczący sposób wpływając na jego pozycję na właściwym rynku (
16
).
29.
Wbrew opinii Komisji zaskarżony wyrok nie zawiera interpretacji obowiązku przedstawienia faktów i dowodów, która byłyby odmienna od tej zawartej w wyroku w sprawie Cofaz. Wprawdzie w innych decyzjach, przynajmniej w ich wersji francuskiej, zamiast zwykłego przedstawienia („indiquer”) [„wskazać”] wymagane jest przedstawienie dowodu („démontrer”) [„udowodnienie”] (
17
). Jednakże nic nie wskazuje na to, że Sąd z pojęcia „wskazać” użytego w zaskarżonym wyroku, podobnie jak w wyroku w sprawie Cofaz (
18
), wywiódł bardziej ograniczone wymogi w odniesieniu do pojęcia dowodu. W celu oceny znaczącego wpływu na pozycję rynkową spółki Lenzing, Sąd oparł się raczej na niekwestionowanym ustaleniu uznanych za prawdziwe okoliczności faktycznych.
3. W przedmiocie zarzutu opartego na analizie hipotetycznej
30.
Komisja nie jest ponadto przekonująca, zarzucając Sądowi przedstawienie analizy hipotetycznej. Stwierdzenie wpływu wypłaconej pomocy państwa na pozycję rynkową musi bowiem zawierać elementy hipotetyczne, ponieważ należy porównać sytuację rzeczywistą z tą, która zaistniałaby gdyby pomoc nie została wypłacona (
19
). Nie istnieją natomiast wymagane przez Komisję konkretne dane dotyczące rynku w ramach hipotezy, zgodnie z którą pomoc nie została wypłacona.
4. Znaczący wpływ
31.
Zarzut pierwszy jest skierowany co do zasady przeciwko twierdzeniu, że wpływ na pozycję rynkową spółki Lenzing jest znaczący.
32.
Sąd stwierdził, że spółka Lenzing wskazała we właściwy sposób powody, z których zaskarżona decyzja mogła naruszyć jej uzasadnione interesy, w znaczący sposób wpływając na jej pozycję na rynku. Sąd oparł się w tym względzie na działalności spółek Lenzing i Sniace na rynku wiskozy, który charakteryzuje się niewielką ilością producentów, silną konkurencją i dużymi nadwyżkami mocy produkcyjnych. Nie można wykluczyć, że dzięki pomocy państwa spółka Sniace mogła sprzedawać swoje produkty po cenach niższych od cen konkurentów.
33.
W szczególności nie ma znaczenia fakt, że w trakcie spornego okresu spółka Lenzing osiągnęła dobre rezultaty i poprawiła swoją pozycję na rynku. Wywieranie znaczącego wpływu na pozycję zainteresowanego na rynku nie musi bowiem koniecznie polegać na spadku jego rentowności lub zmniejszeniu się jego udziału w rynku bądź też na odnotowaniu strat operacyjnych. Dla Sądu ma znaczenie czy zainteresowany znajdowałby się w lepszej sytuacji, gdyby decyzja, której stwierdzenia nieważności żąda, nie została wydana. Może to nastąpić również w przypadku utraty zysku przez zainteresowanego z powodu przyznania przez władze publiczne korzyści jednemu z jego konkurentów (
20
).
34.
Na tym ostatnim punkcie Królestwo Hiszpanii i Komisja opierają swoją krytykę. Pozycja dominująca spółki Lenzing na rynku włókien wiskozowych i jej korzystna sytuacja gospodarcza, zdaniem tych ostatnich, wyklucza możliwość, aby środki na rzecz spółki Sniace wywierały znaczący wpływ na pozycję rynkową spółki Lenzing.
35.
Królestwo Hiszpanii w szczególności podkreśla, że skutki przekazania środków na rzecz spółki Sniace nie zostały wystarczająco sprecyzowane przez spółkę Lenzing. Od chwili przyjęcia przez Sąd hipotezy utraty zysku, zysk ten musi być zdefiniowany i konkretny. W każdym jednak razie sama utrata zysku nie wystarcza, aby udowodnić znaczący wpływ na pozycję rynkową.
36.
Komisja przychyla się w całości do tych argumentów i je uzupełnia. Twierdzi ona, że dopuszczalność skargi konkurenta zakłada istnienie dowodu na istotny i konkretny wpływ indywidualny mający bezpośredni związek przyczynowy ze sporną pomocą państwa.
37.
Zasadniczą kwestią, jaka pojawia się w związku z tym zarzutem, jest to, w jakich okolicznościach na daną sytuację na rynku można „znacząco wpłynąć” w rozumieniu wyroku w sprawie Cofaz. Zgodnie z uwagami Królestwa Hiszpanii i Komisji konkurent powinien ponieść znaczącą szkodę.
38.
Ten punkt widzenia nie znajduje jednak oparcia ani w orzecznictwie, ani w przepisach prawa. Jak to wykażę później, wystarczy, aby w przypadku gdy pomoc państwa nie została przyznana, sytuacja konkurenta leżąca u podstaw skargi mogła ulec zmianie na lepsze w sposób możliwy do dokładnego określenia.
39.
Kryterium znaczącego wpływu pozwala na identyfikację konkurentów, których dozwolona pomoc wyodrębnia na podstawie spełnienia przesłanek dopuszczalności zawartych w wyroku w sprawie Plaumann (
21
). Pomoc taka odróżnia zatem konkurentów posiadających legitymację procesową od innych osób i wyodrębnia ich w sposób analogiczny do adresata zaskarżonej decyzji. Ten skutek wyodrębniający przesądza o różnicy pomiędzy znaczącym wpływem na pozycję rynkową, który zgodnie wyrokiem Cofaz przyznaje legitymację procesową, a takim wpływem, który w tym sensie nie jest znaczący.
40.
Co do zasady każda korzyść przyznana w sposób selektywny niektórym przedsiębiorcom oddziałuje na pozycję rynkową ich konkurentów, którzy nie są jej beneficjentami. Tak jest w przypadku pomocy państwa zgłoszonej przez spółkę Lenzing. Na pozycję rynkową tych przedsiębiorców wpływają pozytywnie lub negatywnie także inne okoliczności. Sama okoliczność, że dany akt prawny był w stanie wywrzeć pewien wpływ na stosunki konkurencyjne na właściwym rynku, nie wystarcza zatem, aby można było uznać, że akt ten indywidualnie dotyczy każdego przedsiębiorcy znajdującego się w jakimkolwiek stosunku konkurencji wobec beneficjenta tego aktu (
22
).
41.
Nie można natomiast uznać, że pomoc wywołuje skutek wyodrębniający, chyba że przyznaje ona korzyść beneficjentowi względem konkurenta w taki sposób, że czynnik ten uzyskuje szczególne znaczenie. To szczególne znaczenie powinno umożliwić sądowi wspólnotowemu dokonanie rozróżnienia pomiędzy skutkami korzyści dla beneficjenta a innymi okolicznościami, które wpływają na pozycję rynkową skarżącego konkurenta i zmierzenie ich konkretnego wpływu na tego konkurenta. Twierdzenia Sądu w postanowieniu wydanym w sprawie Deutsche Post i DHL przeciwko Komisji należy zatem interpretować w taki sposób, że skarżący musi wykazać istotny stopień pogorszenia swojej pozycji na rynku (
23
).
42.
Komisja słusznie więc podkreśliła, że nie należy mylić znaczącego wpływu na pozycję rynkową skarżącego konkurenta z często jedynie potencjalnym zakłóceniem konkurencji, o którym mowa w art. 87 WE, co stanowi cechę niedozwolonej pomocy państwa. Zakaz ten nie ogranicza się bowiem do tych rodzajów pomocy, które — zakłócając konkurencję — wyodrębniają niektórych konkurentów (
24
).
43.
Nie można więc przyjąć żadnej ogólnej zasady w odniesieniu do sposobu udowodnienia znaczącego wpływu na pozycję rynkową. W szczególności jest bez znaczenia, czy sytuacja skarżącego konkurenta uległa zmianie na lepsze czy na gorsze. Zarówno o poprawie, jak i o pogorszeniu sytuacji danego przedsiębiorstwa jako całości mogą przesądzać zupełnie różne czynniki, tak że pomoc państwa przyznana innym przedsiębiorstwom może jedynie akcentować pogorszenie lub osłabiać polepszenie sytuacji. Nie stanowi kwestii decydującej także to, czy sytuacja konkurenta, który uważa się za pokrzywdzonego, mogła zmienić się na korzyść w sposób możliwy do dokładnego określenia w przypadku nieprzyznania pomocy.
44.
W konsekwencji należy uwzględnić strukturę danego rynku i skutek domniemanej pomocy (
25
). Na rynku, na którym obecni są liczni przedsiębiorcy, na przykład wszystkie przedsiębiorstwa rolnicze lub usług leśniczych Wspólnoty (
26
), jest raczej niemożliwe, aby pomoc państwa przyznana innym przedsiębiorstwom miała znaczący wpływ na uwzględnianych indywidualnie konkurentów. Na pozycję rynkową każdego przedsiębiorcy wpływa bowiem zachowanie dużej liczby innych przedsiębiorców. Korzyści przyznane jednemu z tych przedsiębiorstw nie powinny wywoływać możliwych do zidentyfikowania skutków w sytuacji jego konkurentów (
27
).
45.
Nawet na rynku charakteryzującym się niewielką liczbą przedsiębiorców i względnie rozproszonym popytem, konkurenci mogą mieć trudności w ustaleniu istnienia odczuwalnych skutków danej pomocy państwa. Jest natomiast inaczej, gdy dany przedsiębiorca na ograniczonym rynku, dzięki pomocy państwa, może rozszerzyć swoją produkcję w znaczący sposób (
28
).
46.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z podobną sytuacją. Na rynku wiskozy działa względnie mało producentów. Ponadto w chwili zdarzeń leżących u podstaw niniejszego sporu rynek ten charakteryzował się obecnością nadwyżek i pomoc państwa pozwoliła utrzymać się spółce Sniace na rynku. W konsekwencji, jeżeli rozpatrywana pomoc nie spowodowała zwiększenia zdolności produkcyjnych, nawet fakt wykorzystywania istniejących zdolności, które w przeciwnym razie zostałyby utracone, wywołuje na rynku z małą liczbą przedsiębiorców i nadwyżkami produkcyjnymi skutki szczególnie odczuwalne dla pozycji rynkowej konkurentów. W przypadku utraty tych zdolności produkcyjnych, konkurenci mogliby bowiem zdobyć odpowiednie części rynku lub przynajmniej mogliby podwyższyć ceny w związku ze zmniejszeniem podaży.
47.
Jednakże Komisja przedstawiła Sądowi przyczyny, z których spółka Lenzing nie byłaby w stanie skorzystać ze zniknięcia Sniace z rynku. W związku z tym, że według twierdzeń Sądu, Sniace sprzedawała swe produkty po cenach niższych od cen swoich europejskich konkurentów (
29
), spółka Lenzing zgłosiła „swoją rosnącą niezależność od presji cenowej panującej na rynku światowym”, a także konieczność importu w celu zaspokojenia popytu (
30
). Sama spółka Lenzing przyznaje, że w pierwszym półroczu 1996 r. wykorzystywała wszystkie swoje zdolności produkcyjne (
31
). Ponadto Komisja stwierdza, że presja cenowa nie była spowodowana wyłącznie przez Sniace, ale także przez producentów z Azji.
48.
W tym względzie należy po pierwsze przypomnieć, że zgodnie z art. 225 WE i art. 58 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości wynika, że odwołanie jest ograniczone do kwestii prawnych. Jedynie Sąd jest właściwy do ustalenia i dokonania oceny stanu faktycznego, jak również do dokonania oceny środków dowodowych. Ocena tego stanu faktycznego i środków dowodowych nie stanowi zatem, z zastrzeżeniem przypadków ich wypaczenia, kwestii prawnej, która jako taka podlega kontroli Trybunału w ramach postępowania odwoławczego (
32
).
49.
Z kolei fakt wystarczającego udowodnienia przez spółkę Lenzing, że zniknięcie Sniace z rynku wpłynęłoby na poprawę jej własnej pozycji rynkowej, dotyczy okoliczności faktycznych, które co do zasady nie podlegają kontroli Trybunału.
50.
Ponadto nie wydaje się, żeby miało miejsce wypaczenie faktów. Okoliczności wskazane przez Komisję podważają bowiem znaczący wpływ na pozycję rynkową spółki Lenzing co najwyżej tymczasowo. Nawet jeżeli z powodu braku własnych zdolności produkcyjnych spółka Lenzing nie mogła natychmiast zdobyć części rynku należącej do Sniace, jej rozwój przewyższający średni w trakcie ostatnich lat pozwala przypuszczać, że mogła ona uzyskać w średnim okresie przynajmniej część udziału rynkowego należącego do Sniace.
51.
W odniesieniu do wpływu faktu utrzymania się Sniace na rynku na ceny, Sąd słusznie oparł się na pkt 88 artykułu pochodzącego ze specjalistycznego czasopisma wydawanego przez Komisję, według którego Sniace wywiera negatywny wpływ na ceny, niewspółmierny z jej słabą pozycją na rynku. Pomimo istnienia innych czynników, na przykład ze strony konkurentów z Azji, ten negatywny wpływ zniknąłby razem z obecnością spółki Sniace na rynku.
52.
Dlatego też Sąd, bez wypaczania okoliczności faktycznych, mógł oprzeć się na twierdzeniu, że najważniejszy konkurent na rynku, tj. spółka Lenzing uzyskałaby większe dochody, gdyby pomoc państwa nie została przyznana Sniace; z powodu tej pomocy spółka Lenzing uzyskała zatem mniejsze dochody. Omawiane zmniejszenie nie zostało oczywiście obliczone, ale nie jest to ani możliwe, ani konieczne. Jest bowiem oczywiste, przynajmniej na podstawie dostępnych informacji, że w porównaniu z innymi okolicznościami mającymi wpływ na pozycję rynkową spółki Lenzing, utrzymanie się przez Sniace na rynku miało szczególne znaczenie.
53.
Sąd zatem słusznie uznał, że decyzja Komisji dotyczyła indywidualnie spółki Lenzing. Twierdzenia Królestwa Hiszpanii i Komisji w tym względzie nie są przekonujące, w związku z czym należy oddalić niniejszy zarzut odwołania.
C — W przedmiocie zarzutu drugiego odwołania: kryterium prywatnego wierzyciela
54.
W zarzucie drugim odwołania Królestwo Hiszpanii i Komisja kwestionują zastosowane przez Sąd kryterium wierzyciela prywatnego. Niniejsze kryterium jest w tej sprawie rozstrzygające dla stwierdzenia, czy mamy do czynienia z pomocą państwa. Strony nie zgadzają się w przedmiocie tego, czy pomoc państwa ma miejsce w sytuacji, w której TGSS i Fogasa nie przystąpili do odzyskania zabezpieczonych wierzytelności, mimo naruszenia przez Sniace porozumień w sprawie restrukturyzacji zadłużenia obejmującego zaległości Sniace z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i porozumień w sprawie zwrotu wynagrodzeń i świadczeń wypłaconych przez Fogasę. Według decyzji Komisji z dnia 28 października 1998 r. stanowi to znaczącą korzyść, ponieważ egzekucja tych długów mogła spowodować zamknięcie Sniace (
33
).
1. W przedmiocie sprzeczności z wyrokiem w sprawie Tubacex
55.
Królestwo Hiszpanii i Komisja zauważają w  pierwszej części tego zarzutu odwołania, że Trybunał orzekł w wyroku w sprawie Tubacex (
34
) dotyczącym analogicznych zachowań, że nie stanowią one pomocy państwa. Sąd natomiast miał naruszyć rozstrzygnięcia tego wyroku i wbrew nim uznał za pomoc państwa porozumienia w sprawie restrukturyzacji i spłaty długów.
56.
Artykuł 87 ust. 1 WE definiuje pomoc państwa uregulowaną w traktacie jako wszelką pomoc przyznawaną przez państwa lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca konkurencję lub grozi jej zakłóceniem poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, w zakresie w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi. Pojęcie pomocy państwa w rozumieniu tego postanowienia jest bardziej ogólne od pojęcia subwencji, ponieważ obejmuje ono nie tylko rzeczywiste świadczenia, jak same subwencje, ale również działania, które w różnych formach zmniejszają normalne obciążenia budżetu przedsiębiorstwa (
35
). W szczególności jest pewne, że zachowanie władzy publicznej odpowiedzialnej za pobieranie składek na ubezpieczenie społeczne, która toleruje zwłokę w odprowadzaniu tych składek, przysparza mu znacznych korzyści gospodarczych poprzez zmniejszenie w stosunku do niego obciążeń wynikających z normalnego stosowania systemu ubezpieczeń społecznych (
36
).
57.
W celu dokonania oceny, czy korzyść tego typu stanowi pomoc w rozumieniu art. 87 WE, należy ustalić, czy przedsiębiorstwo będące beneficjentem uzyskuje korzyść gospodarczą, jakiej nie uzyskałoby w normalnych warunkach rynkowych (
37
). Porozumienia w sprawie warunków spłaty zadłużenia lub w sprawie restrukturyzacji zadłużenia zawarte z wierzycielami publicznymi należy zatem porównać z przypadkiem wierzyciela prywatnego, który w miarę możliwości znajduje się w takiej samej sytuacji wobec swego dłużnika co wierzyciel publiczny i dąży do odzyskania należnych mu kwot (
38
).
58.
Konieczność dokonania tego porównania potwierdza twierdzenie Królestwa Hiszpanii i Komisji, zgodnie z którym zachowanie TGSS i Fogasy niekoniecznie należy uznać za pomoc państwa. Zasada ta nie zostaje podważona przez Sąd, ponieważ wprowadza on dokładnie takie same porównanie w pkt 149 zaskarżonego wyroku. Uwagi Królestwa Hiszpanii i Komisji w tym względzie nie są więc przekonujące.
59.
W przeszłości dokonywana przez Komisję ocena zachowań wierzycieli publicznych zależała w szczególności od kwestii, czy w przypadku zalegającego ze spłatami dłużnika naliczone odsetki odpowiadały stopie rynkowej. W niniejszej sprawie, tak jak w sprawie Tubacex, zostały zastosowane jedynie odsetki ustawowe, które były wyraźnie niższe od stopy rynkowej. Kwota pomocy podlegającej odzyskaniu w tych dwóch przypadkach odpowiada więc, zdaniem Komisji, różnicy w stopie odsetek (
39
).
60.
W wyroku w sprawie Tubacex Trybunał odrzucił jednak to kryterium, ponieważ nawet wierzyciele prywatni mogą wymagać od dłużników zalegających ze spłatami jedynie odsetek ustawowych (
40
). W następstwie tego wyroku w dniu 20 września 2000 r. Komisja zmieniła swoją decyzję z dnia 28 października 1998 r., stwierdzając, że porozumienia zawarte pomiędzy Sniace z jednej strony a TGSS i Fogasą z drugiej strony nie stanowią pomocy państwa.
61.
Wbrew twierdzeniom Królestwa Hiszpanii i Komisji Sąd nie kwestionuje wyroku w sprawie Tubacex, zarzuca natomiast Komisji, zgodnie ze stanowiskiem spółki Lenzing, że nie skoncentrowała się na zbadaniu, w jakim zakresie ustępstwa Fogasy i TGSS w spłacie długów stanowiły korzyści, które można uznać za pomoc państwa. Takie korzyści nie wchodzą jednak w zakres przedmiotowy wyroku w sprawie Tubacex. W konsekwencji należy oddalić tę część odwołania.
2. W przedmiocie stosowania kryterium wierzyciela prywatnego
62.
Zdaniem Królestwa Hiszpanii i Komisji, Komisja słusznie uznała, że TGSS i Fogasa działali w niniejszej sprawie jak wierzyciele prywatni.
63.
Sąd natomiast oddalił to twierdzenie, kwestionując w szczególności trzy zarzuty, na których oparła się Komisja.
64.
W pkt 155 i pkt 156 Sąd odmówił dokonania porównania sytuacji Fogasy i TGSS z sytuacją, w jakiej znajdują się wierzyciele prywatni, którzy w ramach restrukturyzacji zadłużenia zrzekli się 40% roszczeń, ponieważ wierzytelności tych wierzycieli nie były zabezpieczone. Nie znajdowali się oni zatem w sytuacji porównywalnej.
65.
Następnie w pkt 157 i pkt 158 Sąd kwestionuje porównanie z zachowaniem innego wierzyciela, którego wierzytelności były zabezpieczone, i który podobnie jak wierzyciele publiczni nie podjął się odzyskania długu w drodze przymusowej egzekucji. Zdaniem Sądu nie jest bowiem wiadome czy Sniace zalegała z opłatami także względem tego wierzyciela, ani czy naruszyła porozumienia w sprawie restrukturyzacji zadłużenia. Zbadanie kwestii, czy ten wierzyciel znajdował się w sytuacji porównywalnej do sytuacji TGSS i Fogasy było więc niemożliwe.
66.
Wreszcie Sąd oddalił twierdzenie z pkt 159 i pkt 160, zgodnie z którym dwoje wierzycieli, o których mowa działało w celu zapewnienia sobie możliwości odzyskania długu. Po pierwsze, zdaniem Sądu, takie postępowanie nie było konieczne, jeżeli wierzytelność była wystarczająco zabezpieczona, a po drugie, Komisja nie mogła wiedzieć, czy Sniace mogła utrzymać się na rynku.
67.
Sąd stwierdził zatem, że Komisja popełniła oczywisty błąd w ocenie kryterium wierzyciela prywatnego.
68.
Komisja odpowiedziała natomiast argumentem, że Sąd naruszył mające zastosowanie kryterium oceny. Sąd bowiem nie dokonał oceny decyzji Komisji pod kątem popełnienia oczywistego błędu w ocenie, ale szczegółów.
69.
Komisja i Królestwo Hiszpanii twierdzą ponadto, że także wierzyciele prywatni zawarliby porozumienia w sprawie restrukturyzacji zadłużenia, w szczególności w okolicznościach niniejszej sprawy.
a) W przedmiocie oceny oczywistego błędu w ocenie
70.
Moim zdaniem Sąd słusznie stwierdził w pkt 150 swojego wyroku, że Komisji przysługuje szeroki zakres swobodnego uznania w zakresie stosowania kryterium wierzyciela prywatnego. Taka ocena wymaga bowiem zbadania złożonych warunków gospodarczych z hipotetycznego punktu widzenia wierzyciela prywatnego. Podczas gdy zbadanie przez Komisję zgodności z art. 87 ust. 1 WE wymaga takiej oceny, wykonywana przez sąd wspólnotowy (
41
) kontrola powinna ograniczać się do zbadania, czy przestrzegano przepisów proceduralnych oraz czy akt został uzasadniony, a także czy dokonano prawidłowych ustaleń faktycznych będących podstawą oceny oraz czy nie popełniono oczywistych błędów w ocenie oraz nie nadużyto władzy (
42
).
71.
Zgodnie ze słusznym stanowiskiem Komisji, jej analiza nie będzie oczywiście błędna, chyba że żaden punkt widzenia jej nie uzasadnia, to znaczy jeżeli okaże się nie do pomyślenia, że wierzyciel prywatny postępujący w sposób racjonalny mógłby zachować się w taki sam sposób jak wierzyciel publiczny w okolicznościach niniejszej sprawy.
72.
Natomiast jeżeli okaże się możliwe, że wierzyciel prywatny mógłby zachować się tak jak przypuszcza Komisja, jej opinia nie będzie oczywiście błędna. Stwierdzenie oczywistego błędu oznaczałoby innymi słowy zastąpienie analizy postępowania wierzycieli prywatnych dokonanej przez sądy wspólnotowe analizą dokonaną przez Komisję.
73.
Sąd w sposób przekonujący przedstawił w zaskarżonym wyroku przyczyny, z których powołane przez Komisję względy nie uzasadniały stwierdzenia, że TGSS i Fogasa zachowali się jak wierzyciele prywatni (
43
). Sąd więc wywnioskował z tego faktu, że Komisja popełniła oczywisty błąd w ocenie.
74.
Jednakże wśród odrzuconych przez Sąd względów Komisji znajdował się argument oparty na fakcie, że inny właściciel zabezpieczonej wierzytelności także zrzekł się odzyskania jej w drodze przymusowej egzekucji, pomimo że Sniace także wobec niego zalegała z zapłatą. W tym względzie Sąd słusznie uznał w pkt 157 i pkt 158 zaskarżonego wyroku, że przyczyny takiego jego zachowania nie zostały wystarczająco wyjaśnione, aby móc wykazać, że wierzyciel prywatny zachowałby się dokładnie tak samo w sytuacji, w jakiej znajdowały się TGSS i Fogasa. Co więcej nie zostało udowodnione, że wierzyciel prywatny nie zachowałby się w taki sposób. Na podstawie dostępnych informacji, zachowanie tego wierzyciela wykazuje, że założenie Komisji co do zachowania hipotetycznego wierzyciela było przynajmniej możliwe.
75.
Stwierdzenie oczywistego błędu w ocenie ze strony Komisji w pkt 154 i następnych zaskarżonego wyroku jest dotknięte błędem co do prawa i nie może zostać uwzględnione.
b) W przedmiocie błędu w uzasadnieniu i w ustaleniu stanu faktycznego
76.
Naruszenie prawa wspólnotowego przez Sąd nie pociąga za sobą uchylenia zaskarżonego orzeczenia, jeśli rozstrzygnięcie jest uzasadnione innymi względami prawnymi (
44
). Ponieważ spółka Lenzing zakwestionowała również uzasadnienie decyzji Komisji w postępowaniu w pierwszej instancji, należy rozstrzygnąć, czy jest to zarzut zasadny.
77.
Uzasadnienie aktu wspólnotowego, jakiego wymaga art. 253 WE, powinno ukazywać w sposób jasny i niedwuznaczny tok rozumowania instytucji wydającej akt, by umożliwić zainteresowanym zapoznanie się z powodami jego przyjęcia, a właściwemu sądowi wykonanie funkcji kontrolnej (
45
). Z wyjątkiem szczególnych przypadków uzasadnienie powinno być doręczone zainteresowanemu w tym samym czasie co niekorzystna dla niego decyzja, a naruszenia art. 253 WE nie można usunąć przed Trybunałem (
46
).
78.
Obowiązek uzasadnienia należy odróżnić od kwestii zasadności uzasadnienia, która odnosi się do materialnej legalności spornego aktu (
47
). W związku z tym, że kontrola sądowa jest ograniczona przez szeroki zakres swobodnego uznania przysługujący Komisji, poszanowanie gwarancji przyznanych przez wspólnotowy porządek prawny w postępowaniu administracyjnym ma fundamentalne znaczenie. Wśród gwarancji tych znajduje się w szczególności — wbrew twierdzeniu Komisji — ciążący na właściwych instytucjach obowiązek starannego i bezstronnego zbadania wszystkich istotnych okoliczności rozpatrywanej sprawy i uzasadnienie swojej decyzji w sposób wystarczający (
48
).
79.
Z powyższego wynika, że Komisja powinna wyjaśnić w sposób wyczerpujący i jednoznaczny, dlaczego pomiędzy różnymi możliwymi zachowaniami wierzyciela prywatnego wybrała dokładnie to, które pokrywa się z zachowaniem wierzyciela publicznego. Uzasadnienie powinno także ukazać, w jakim zakresie Komisja szczegółowo zbadała decydujące elementy stanu faktycznego, na których opiera się przyjęte przez nią założenie.
80.
W tym względzie należy stwierdzić po pierwsze, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawierało nawiązania do wierzyciela prywatnego, który pomimo zalegania z zapłatą przez Sniace zrzekł się odzyskania swoich zabezpieczonych wierzytelności. Brakowało zatem decydującego elementu umożliwiającego stwierdzenie, że ocena Komisji doprowadziła do wiarygodnego wyniku. Nawet jeśli Komisja nawiązałaby do wyżej powołanego elementu, nie wystarczałoby to, aby uzasadnić wystarczająco jej decyzję, ponieważ do tej pory nie mogła ona wskazać, czy wspomniany wierzyciel znajdował się w analogicznej sytuacji. Zgodnie z podkreśleniem Sądu zawartym w pkt 158 zaskarżonego wyroku Komisja dotąd nie wyjaśniła tej kwestii.
81.
Dwa pozostałe argumenty powołane w decyzjach zostały słusznie zakwestionowane przez Sąd.
82.
W odniesieniu do odrzuconego w pkt 155 i 156 zaskarżonego wyroku porównania z innymi wierzycielami prywatnymi, którzy w ramach porozumienia wierzycieli zrzekli się dochodzenia 40% ich wierzytelności, Komisja stwierdziła w decyzji z dnia 20 września 2000 r., że ich sytuacja nie była porównywalna do sytuacji, w której znajdowały się TGSS i Fogasa, w szczególności mając na względzie zabezpieczenia (
49
).
83.
Ważniejsze jest jednak twierdzenie zakwestionowane w pkt 159 i 160 zaskarżonego wyroku, że chroniąc się przed niewypłacalnością Sniace, TGSS i Fogasa utrzymały istniejące szanse odzyskania należnych im sum, nie ponosząc strat finansowych.
84.
Wierzyciel prywatny stara się bowiem odzyskać swoje wierzytelności w miarę możliwości bez ponoszenia strat finansowych. Jednakże, jak podkreśliła spółka Lenzing, Sąd słusznie stwierdził, że motywy decyzji i uwagi Komisji w tej kwestii są sprzeczne.
85.
Sprzeczność dotyczy po pierwsze zabezpieczenia wierzytelności TGSS i Fogasy. Z jednej strony, w niniejszym postępowaniu Komisja wychodzi z założenia, że wierzytelności TGSS i Fogasy są zabezpieczone, co zostaje przez nią następnie stwierdzone w części uzasadnienia decyzji (
50
). Z drugiej strony, konieczne jest niedopuszczenie do niewypłacalności Sniace, aby móc odzyskać wierzytelności bez poniesienia strat. Nie ma zaś potrzeby obawiać się strat, chyba że w sytuacji niewystarczającego zabezpieczenia wierzytelności.
86.
Sprzeczność występuje także, jeżeli uzna się, że wierzytelności nie były rzeczywiście wystarczająco zabezpieczone. Jeżeli wierzyciel czeka, zwiększa to szanse odzyskania długu bez poniesienia strat tylko wtedy, gdy dłużnik pokona kryzys i poprawi swoją sytuację. Natomiast w zaskarżonych decyzjach Komisja kilkakrotnie wyraziła wątpliwość co do utrzymania się Sniace na rynku (
51
), nie wyjaśniając dlaczego mimo wszystko uważa ona, że perspektywy na przyszłość są korzystne.
87.
W postępowaniu sądowym Komisja stwierdziła w tym względzie jedynie, że mogła oprzeć się na uwagach rządu Hiszpanii, który zapewnił, że istnieją plany restrukturyzacji i uzdrowienia przedsiębiorstwa (
52
). Jeżeli miał to być jedyny element pozwalający na przekonanie o szansach utrzymania się Sniace na rynku, stanowiłoby to nie tylko błąd w uzasadnieniu, ale także naruszenie obowiązku wystarczającego ustalenia stanu faktycznego. Sąd bowiem stwierdził w pkt 160 zaskarżonego wyroku, że ani Królestwo Hiszpanii, ani Komisja nie dysponowali informacjami koniecznymi w celu zbadania perspektyw utrzymania się Sniace na rynku. Takie ustalenie stanu faktycznego nie wchodzi obecnie w zakres kontroli Trybunału w ramach instancji odwoławczej (
53
), co ponadto nie zostało zakwestionowane przez interwenientów.
88.
Dodatkowo należy podnieść, że na poparcie hipotetycznego zachowania wierzyciela prywatnego nie można powołać się nawet na twierdzenie Królestwa Hiszpanii i Komisji, które nota bene nie zostało zawarte w motywach decyzji Komisji, a zgodnie z którym w przypadku utrzymania się przez Sniace na rynku TGSS mogła spodziewać się dodatkowych składek na ubezpieczenie, a Fogasa zgodnie z tą hipotezą nie wypłacałaby należnych kwot pracownikom Sniace.
89.
Co do zasady można założyć, że wierzyciel prywatny może kierować się motywami przyszłego zarobku lub uniknięcia strat w przyszłości. W niniejszej sprawie w grę wchodzą jednak interesy publiczne państwa, których realizacja spoczywa na właściwych instytucjach państwowych. Wspomniane interesy stanowią co do zasady uzasadnienie dla przyznania klasycznej pomocy państwa. Jak słusznie podkreśliła jednak spółka Lenzing, nie można ich uznać za motywy uzasadniające przyznanie pewnym przedsiębiorstwom korzyści polegających na zrzeczeniu się odzyskania wierzytelności. W innym razie można byłoby uzasadnić przyznanie subwencji kapitałowych przez inwestorów publicznych, powołując się na zachowanie miejsc pracy. To jednak zostało wyraźnie wykluczone przez Trybunał (
54
).
90.
Z powyższego wynika, że motywy wskazane przez Komisję są albo nieodpowiednie dla uzasadnienia zaskarżonej decyzji, albo sprzeczne i pozostające w konflikcie z pozostałymi. Sprzeczność tę dałoby się rozwiązać tylko pod warunkiem że Komisja zbadałaby stan faktyczny w sposób wystarczająco szczegółowy, aby móc ustalić na jakich przesłankach opiera się kryterium wierzyciela prywatnego i przedstawiłaby te przesłanki w dokładny sposób w motywach swojej decyzji. Mając na względzie, że brakuje omawianych rozważań, uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest dotknięte błędem.
3. Wnioski
91.
W związku z tym, że Sąd uznał, że Komisja popełniła oczywisty błąd w ocenie, zaskarżony wyrok narusza prawo; jednakże należy utrzymać go w mocy z innych powodów, mając na względzie niewystarczające uzasadnienie zaskarżonej decyzji przez Komisję. Odwołanie podlega zatem oddaleniu.
IV — W przedmiocie kosztów
92.
Zgodnie z art. 122 w zw. z art. 118 i art. 69 § 2 regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Natomiast art. 69 § 4 regulaminu przewiduje, że państwa członkowskie, które wstąpiły do sprawy w charakterze interwenienta, pokrywają własne koszty, w tym koszty postępowania odwoławczego (
55
).
93.
Królestwo Hiszpanii jest w każdym razie zobowiązane do poniesienia własnych kosztów. Spółka Lenzing wniosła ponadto o obciążenie kosztami postępowania odwoławczego Królestwa Hiszpanii, ale nie wniosła o obciążenie Komisji. Mając jednakże na względzie, że Królestwo Hiszpanii i Komisja razem przegrały sprawę, zostaną więc oni solidarnie obciążeni kosztami postępowania (
56
). W tej sytuacji Lenzing nie może wybrać jednej ze stron, dlatego dwie strony, które przegrały sprawę zostają obciążone solidarnie.
V — Wnioski
94.
Mając na uwadze powyższe, proponuję, aby Trybunał orzekł następująco:
1.
Odwołanie zostaje oddalone.
2.
Królestwo Hiszpanii i Komisja Wspólnot Europejskich poniosą koszty własne postępowania, a także solidarnie koszty postępowania odwoławczego poniesione przez spółkę Lenzing.
(
1
)	Język oryginału: niemiecki.
(
2
)	Decyzja Komisji 1999/395/WE z dnia 28 października 1998 r. dotycząca pomocy państwa przyznanej przez Hiszpanię na rzecz Sniace SA z siedzibą w Torrelavega, Kantabria, notyfikowana jako dokument nr C(1998) 3437 (Dz.U. 1999, L 149, str. 40).
(
3
)	Decyzja Komisji 2001/43/WE z dnia 20 września 2000 r. zmieniająca decyzję Komisji 1999/395/WE dotyczącą pomocy państwa przyznanej przez Hiszpanię na rzecz Sniace SA z siedzibą w Torrelavega, Kantabria, notyfikowaną jako dokument nr C(2000) 2741 (Dz.U. 2001, L 11, str. 46).
(
4
)	Wyrok w sprawie Lenzing AG przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. II-3597.
(
5
)	Punkty 8–29 zaskarżonego wyroku.
(
6
)	Wyrok z dnia 29 kwietnia 1999 r. w sprawie C-342/96 Hiszpania przeciwko Komisji, Rec. str. I-2459.
(
7
)	Punkty 4–23 skargi.
(
8
)	Punkty 24–65 skargi.
(
9
)	Wyrok z dnia 15 lipca 1963 r. w sprawie 25/62 Plaumann przeciwko Komisji, Rec. str. 199, 223, i z dnia 19 maja 1993 r. w sprawie C-198/91 Cook przeciwko Komisji, Rec. str. I-2487, pkt 20.
(
10
)	Wyrok z dnia 13 grudnia 2005 r. w sprawie C-78/03 P Komisja przeciwko Aktionsgemeinschaft Recht und Eigentum eV., Zb.Orz. str. I-10737, pkt 34 i następne.
(
11
)	Wyżej wymieniony w przypisie 10 wyrok w sprawie ARE, pkt 35 i następne.
(
12
)	Wyżej wymieniony w przypisie 10 wyrok w sprawie ARE, pkt 34 i następne.
(
13
)	Wyżej wymieniony w przypisie 10 wyrok w sprawie ARE, pkt 68 i następne, a także jeszcze szerzej sformułowany pkt 37.
(
14
)	Wyrok z dnia 28 stycznia 1986 r. w sprawie 169/84 Cofaz i in. przeciwko Komisji, Rec. str. 391, pkt 25.
(
15
)	Wyroki z dnia 27 kwietnia 1995 r. w sprawie T-435/93 ASPEC i in. przeciwko Komisji, Rec. str. II-1281, pkt 64; z dnia 5 listopada 1997 r. w sprawie T-149/95 Ducros przeciwko Komisji, Rec. str. II-2031, pkt 34, i z dnia 15 września 1998 r. w sprawie T-11/95 BP Chemicals przeciwko Komisji, Rec. str. II-3235, pkt 72. Zobacz także w celu porównania postanowienie Trybunału z dnia 21 lutego 2006 r. w sprawie C-367/04 P Deutsche Post AG i DHL przeciwko Komisji (niepublikowane w Zbiorze — Zb.Orz. 2006, str. I-26* dostępne jedynie w wersji niemieckiej i francuskiej, pkt 41).
(
16
)	Punkt 80 zaskarżonego wyroku.
(
17
)	Wyżej wymieniony w przypisie 10 wyrok w sprawie ARE, pkt 37 i wyrok Sądu z dnia 21 marca 2001 r. w sprawie T-69/96 Hamburger Hafen- und Lagerhaus i in. przeciwko Komisji, Rec. str. II-1037, pkt 41.
(
18
)	Wyżej wymieniony w przypisie 14 wyrok w sprawie Cofaz, pkt 28.
(
19
)	W przypadku pomocy, która nie została jeszcze wypłacona, należy rozważyć nawet dwie sytuacje hipotetyczne.
(
20
)	Punkt 90 zaskarżonego wyroku.
(
21
)	Wyżej wymienione w przypisie 9 wyroki w sprawie Plaumann przeciwko Komisji i Cook przeciwko Komisji.
(
22
)	Wyrok z dnia 10 grudnia 1969 r. w sprawie 10–68 i 18–68 Eridania i in. przeciwko Komisji, Rec. str. 459, pkt 7 i 8.
(
23
)	Postanowienie z dnia 27 maja 2004 r. w sprawie T-358/02 Deutsche Post i DHL przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. II-1565, pkt 37.
(
24
)	Zobacz ww. w przypisie  15 postanowienie w sprawie Deutsche Post AG i DHL przeciwko Komisji, pkt 47.
(
25
)	W wyroku z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie T-146/03 AEESCAM i FCEES przeciwko Komisji (Zb.Orz. str. II-98*, pkt 50 i następne) Sąd, orzekając w sprawie pomocy państwa na rzecz stacji benzynowych, uwzględnił zainteresowanych konkurentów lokalnych właściciela stacji benzynowej będącego beneficjentem tej pomocy.
(
26
)	Tak jak w przypadku ww. w przypisie 10 wyroku w sprawie ARE.
(
27
)	Zobacz także w tym względzie ww. w pkt 23 postanowienie Deutsche Post AG i DHL International Srl przeciwko Komisji, pkt 15 i następne, które według uwag Komisji dotyczyło dużej liczby rynków i przedsiębiorstw i wyrok z dnia 27 września 2006 r. w sprawie T-117/04 Vereniging Werkgroep Commerciële Jachthavens Zuidelijke Randmeren i in. przeciwko Komisji (Zb.Orz. str. II-3861, pkt 60), w którym około 1200 przedsiębiorstw znajdowało się w takiej samej sytuacji.
(
28
)	Wyżej wymieniony w przypisie 15 wyrok w sprawie ASPEC i in. przeciwko Komisji, pkt 70.
(
29
)	Punkt 88 zaskarżonego wyroku.
(
30
)	Punkt 62 zaskarżonego wyroku.
(
31
)	Zobacz odpowiedź na odwołanie z dnia 20 czerwca 2005 r., pkt 8.
(
32
)	Zobacz w dziedzinie pomocy państwa wyrok z dnia 1 czerwca 2006 r. w sprawie C-442/03 P i C-471/03 P P & O European Ferries (Vizcaya) SA i Diputación Foral de Vizcaya przeciwko Komisji (Zb.Orz. str. I-4845, pkt 60) i bardziej ogólnie wyroki z dnia 11 lutego 1999 r. w sprawie C-390/95 P Antillean Rice Mills NV i in. przeciwko Komisji, Rec. str. I-769, pkt 29, i z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie C-237/98 P Dorsch Consult przeciwko Radzie i Komisji, Rec. str. I-4549, pkt 35 i następne, i z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawach połączonych C-204/00 P, C-205/00 P, C-211/00 P, C-213/00 P, C-217/00 P i C-219/00 P Aalborg Portland i in. przeciwko Komisji, Rec. str. I-123, pkt 49.
(
33
)	Motyw 80 decyzji.
(
34
)	Wyżej wymieniony w przypisie 6.
(
35
)	Wyroki z dnia 15 marca 1994 r. w sprawie C-387/92 Banco Exterior de España, Rec. str. I-877, pkt 13; z dnia 29 czerwca 1999 r. w sprawie C-256/97 DMT, Rec. str. I-3913, pkt 19; z dnia 14 września 2004 r. w sprawie C-276/02 Hiszpania przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. I-8091, pkt 24; z dnia 8 listopada 2001 r. w sprawie C-143/99 Adria-Wien Pipeline GmbH i Wietersdorfer & Peggauer Zementwerke, Rec. str. I-8365, pkt 38, i z dnia 15 czerwca 2006 r. w sprawach połączonych C-393/04 i C-41/05 Air Liquide Industries Belgium (Zb.Orz. str. I-5293, pkt 29).
(
36
)	Wyżej wymieniony w przypisie 35 wyrok w sprawie DMT.
(
37
)	Idem, pkt 22 i ww. w przypisie 35 wyrok w sprawie Tubacex, pkt 41.
(
38
)	Wyżej wymieniony w przypisie 35 wyrok w sprawie DMT, pkt 25.
(
39
)	Zobacz w odniesieniu do tej sprawy art. 1 i motywy 83 i 90 decyzji z dnia 28 października 1998 r.
(
40
)	Wyżej wymieniony w przypisie 6 wyrok w sprawie Tubacex, pkt 48 i następne.
(
41
)	W każdym razie należy podkreślić, że sąd wspólnotowy jest zobowiązany do dokonania analogicznej oceny w celu stwierdzenia czy dany środek, który nie został zgłoszony Komisji stanowi pomoc państwa i nie powinien zatem podlegać wykonaniu zgodnie z art. 88 ust. 3 WE; zob. wyroki z dnia 11 lipca 1996 r. w sprawie C-39/94 SFEI i in., Rec. str. I-3547, pkt 49 i następne; z dnia 15 lipca 2004 r. w sprawie C-345/02 Pearle i in., Zb.Orz. str. I-7139, pkt 31, i z dnia 5 października 2006 r. w sprawie C-368/04 Transalpine Ölleitung (Zb.Orz. str. I-9957, pkt 39).
(
42
)	Wyrok z dnia 29 lutego 1996 r. w sprawie C-56/93 Belgia przeciwko Komisji, Rec. str. I-723, pkt 10 i 11.
(
43
)	Zobacz powyżej pkt 64 i następne.
(
44
)	Wyroki z dnia 9 czerwca 1992 r. w sprawie C-30/91 P Lestelle przeciwko Komisji, Rec. str. I-3755, pkt 28; z dnia 30 września 2003 r. w sprawie C-93/02 P Biret International przeciwko Radzie, Rec. str. I-10497, pkt 60, i z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie C-226/03 P José Martí Peix przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. I-11421, pkt 29.
(
45
)	Wyroki z dnia 9 lipca 1969 r. w sprawie 1/69 Włochy przeciwko Komisji, Rec. str. 277, pkt 9; i z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie C-310/99 Włochy przeciwko Komisji, Rec. str. I-2289, pkt 48; z dnia 15 grudnia 2005 r. w sprawie C-66/02 Włochy przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. I-10901, pkt 26, oraz z dnia 22 czerwca 2006 r. w sprawach połączonych C-182/03 i C-217/03 Belgia i Forum 187 przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. I-5479, pkt 137.
(
46
)	Wyrok z dnia 26 września 2002 r. w sprawie C-351/98 Hiszpania przeciwko Komisji, Rec. str. I-8031, pkt 84.
(
47
)	Wyroki z dnia 22 marca 2001 r. w sprawie C-17/99 Francja przeciwko Komisji, Rec. str. I-2481, pkt 35, i ww. w przypisie 45 w sprawie C-66/02 Włochy przeciwko Komisji.
(
48
)	Wyroki z dnia 21 listopada 1991 r. w sprawie C-269/90 Technische Universität München, Rec. str. I-5469, pkt 14, i z dnia 7 maja 1992 r. w sprawach połączonych C-258/90 i C-259/90 Pesquerias De Bermeo i Naviera Laida przeciwko Komisji, Rec. str. I-2901, pkt 26.
(
49
)	Motyw 26.
(
50
)	Zobacz motyw 26 decyzji Komisji z dnia 20 września 2000 r. i w odniesieniu do Fogasy motyw 89 decyzji z dnia 28 października 1998 r.
(
51
)	Zobacz na przykład motywy 77, 81 i 89 decyzji z dnia 28 października 1998 r.
(
52
)	Zobacz pkt 81 odpowiedzi na odwołanie i pkt 160 zaskarżonego wyroku.
(
53
)	Zobacz powyżej pkt 48.
(
54
)	Wyrok z dnia 14 września 1994 r. w sprawach połączonych C-278/92 i C-280/92 Hiszpania przeciwko Komisji, Rec. str. I-4103, pkt 22.
(
55
)	Wyrok z dnia 24 września 2002 r. w sprawach połączonych C-74/00 P i C-75/00 P Falck przeciwko Komisji, Rec. str. I-7869, pkt 191.
(
56
)	Zobacz wyroki z dnia 31 maja 2001 r. w sprawach połączonych C-122/99 P i C-125/99 P D i Szwecja przeciwko Radzie, Rec. str. I-4319, pkt 65, i z dnia 13 marca 1985 r. w sprawach połączonych 296 i 318/82 Niderlandy i Leeuwarder Papierwarenfabriek przeciwko Komisji, Rec. str. 809, pkt 32.