62023TJ0573_RES
Sprawa T‑573/23
Positive Group PAO
przeciwko
Radzie Unii Europejskiej
Wyrok Sądu (ósma izba w składzie powiększonym) z dnia 10 września 2025 r.
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi – Zamrożenie środków finansowych – Wykaz osób, podmiotów i organów, do których ma zastosowanie zamrożenie środków finansowych i zasobów gospodarczych – Umieszczenie i pozostawienie nazwiska skarżącego w wykazie – Pojęcie „podmiotów działających w rosyjskim sektorze informatycznym posiadających licencję FSB” – Artykuł 2 ust. 1 lit. i) decyzji 2014/145/WPZiB – Artykuł 3 ust. 1 lit. i) rozporządzenia (UE) nr 269/2014 – Zarzut niezgodności z prawem – Błąd w ocenie – Obowiązek uzasadnienia – Prawo do obrony
Postępowanie sądowe – Interwencja – Uwagi interwenienta – Wymogi formalne – Zwięzłe przedstawienie podnoszonych zarzutów – Dopuszczalność
[regulamin postępowania przed Sądem, art. 145 § 2 lit. b)]
(zob. pkt 32–36)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Osoby prawne, podmioty lub organy prowadzące działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadające licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Przestrzeganie zasady pewności prawa wymagającej jasności, precyzji i przewidywalności skutków obowiązujących przepisów prawa
[art. 21 ust. 2 lit. c) TUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 44–49, 52, 65, 75, 76)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zamrożenie środków finansowych osób prawnych, podmiotów lub organów prowadzących działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadających licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Nieprzyjęcie przez Radę środków ograniczających w stosunku do innych osób, podmiotów lub organów znajdujących się w identycznej sytuacji – Zakres uznania Rady w świetle celów uregulowania
[art. 21 ust. 2 lit. c) TUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 50, 51)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Osoby prawne, podmioty lub organy prowadzące działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadające licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Pojęcie licencji wydanej przez FSB
[decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/2455]
(zob. pkt 57–64, 74, 126, 127, 140, 141, 231, 255, 256, 266)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Osoby prawne, podmioty lub organy prowadzące działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadające licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Pojęcie podmiotu – Spółka dominująca i jej spółki zależne – Włączenie – Przesłanki – Decydujący wpływ spółki dominującej na jej spółki zależne
[art. 21 ust. 2 lit. c) TUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/2455]
(zob. pkt 78–86, 184, 185, 253, 254, 257)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Osoby prawne, podmioty lub organy prowadzące działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadające licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Relacje między rosyjskim sektorem informatycznym a rosyjskimi służbami bezpieczeństwa – Konieczność istnienia bezpośredniego związku z wojną informacyjną – Brak – Stosowność środków ograniczających – Środki ograniczające służące realizacji uzasadnionego celu wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa – Poszanowanie zasady proporcjonalności
[art. 3 ust. 1, 5, art. 21 ust. 2 lit. c) TUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 90–106, 110, 115, 118–121, 128–133, 143)
Unia Europejska – Sądowa kontrola zgodności z prawem aktów instytucji – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zakres kontroli – Kontrola ograniczona do zasad ogólnych – Kontrola rozciągająca się na ocenę stanu faktycznego i weryfikację dowodów w stosunku do aktów mających zastosowanie do szczególnych podmiotów – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Relacje między rosyjskim sektorem informatycznym a służbami bezpieczeństwa – Niemożność przedstawienia przez Radę dokładnych dowodów i obiektywnych informacji dotyczących działalności o charakterze niejawnym – Uprawnienia dyskrecjonalne Rady
[art. 275 akapit drugi TFUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 111–113, 116, 117)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zakaz wjazdu i przejazdu oraz zamrożenie środków finansowych niektórych osób i podmiotów w związku z sytuacją w Ukrainie – Ograniczenie wolności prowadzenia działalności gospodarczej – Dopuszczalność – Przesłanki – Ograniczenie przewidziane przez prawo – Poszanowanie istoty podnoszonego prawa – Realizacja celu interesu ogólnego uznanego za taki przez Unię – Poszanowanie zasady proporcjonalności – Spełnienie przesłanek
[art. 3 ust. 5, art. 21 TUE; Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 16, art. 52 ust. 1; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 146–155)
Akty instytucji – Uzasadnienie – Obowiązek – Zakres – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zamrożenie środków finansowych niektórych osób i podmiotów w związku z sytuacją w Ukrainie – Obowiązek określenia w uzasadnieniu specyficznych i konkretnych okoliczności uzasadniających ten środek – Decyzja wpisująca się w kontekst znany zainteresowanemu umożliwiająca mu zrozumienie zakresu podjętego wobec niego środka – Dopuszczalność zwięzłego uzasadnienia
[art. 296 akapit drugi TFUE; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847; rozporządzenia Rady: nr 269/2014; 2023/1216; 2023/1765; 2024/849]
(zob. pkt 159–171)
Unia Europejska – Sądowa kontrola zgodności z prawem aktów instytucji – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zakres kontroli – Dowód zasadności środka – Ciążący na właściwym organie Unii obowiązek wykazania – w razie zakwestionowania – zasadności powodów wysuniętych przeciwko zainteresowanym osobom lub podmiotom – Umieszczenie w wykazach w oparciu o łańcuch precyzyjnych, konkretnych i spójnych poszlak – Błąd w ocenie – Brak
[Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 47; decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 174–176, 191–199, 204, 210, 211, 217, 223–226, 236–243, 248–250, 259, 265, 269–277)
Unia Europejska – Sądowa kontrola zgodności z prawem aktów instytucji – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zakres kontroli – Umieszczenie skarżącego w wykazie załączonym do zaskarżonej decyzji ze względu na jego status osoby prawnej, podmiotu lub organu prowadzącego działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadającego licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Dokumenty publicznie dostępne – Zasada swobodnej oceny dowodów – Przedstawienie dowodów obciążających i odciążających
[decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456; rozporządzenia Rady: nr 269/2014; 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 178, 179, 208, 209)
Prawo Unii Europejskiej – Zasady – Prawo do obrony – Prawo do bycia wysłuchanym – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zamrożenie środków finansowych osób prawnych, podmiotów lub organów prowadzących działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadających licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Kryteria przyjmowania środków ograniczających – Środki o charakterze generalnym – Obowiązek uprzedniego poinformowania skarżącego o dowodach uzasadniających przyjęcie przez Radę nowego kryterium – Brak
[art. 29 TUE; art. 215 TFUE; Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 41 ust. 2 lit. a); decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2023/1218, 2023/1767, 2024/847, 2024/2456, art. 2 ust. 1 lit. i); rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 3 ust. 1 lit. i); 2023/1216; 2023/1765; 2024/849; 2024/2455]
(zob. pkt 289, 290)
Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – Środki ograniczające przyjęte w związku z sytuacją w Ukrainie – Zamrożenie środków finansowych osób prawnych, podmiotów lub organów prowadzących działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadających licencję FSB lub licencję na broń i sprzęt wojskowy – Prawo do obrony – Kolejna decyzja, na podstawie której pozostawiono nazwisko lub nazwę skarżącego w wykazie osób objętych tymi środkami – Poinformowanie zainteresowanego o nowych okolicznościach uwzględnionych przy okazji okresowego przeglądu środków ograniczających – Naruszenie prawa do bycia wysłuchanym – Brak
[Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 41 ust. 2 lit. a); decyzja Rady 2014/145/WPZiB, zmieniona decyzjami (WPZiB): 2018/1767, 2019/2456, art. 6 akapit trzeci; rozporządzenia Rady: nr 269/2014, art. 14 ust. 4; 2019/1765; 2020/2455]
(zob. pkt 294, 295, 301, 318)
Prawo Unii Europejskiej – Zasady – Prawo do obrony – Prawo do bycia wysłuchanym – Obowiązek udzielenia przez Radę odpowiedzi na uwagi przedstawione przez zainteresowane osoby lub podmioty przed przyjęciem planowanych środków ograniczających – Brak
(Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 41 ust. 2)
(zob. pkt 308, 312)
Streszczenie
W wyroku Sąd oddalił wniesioną przez spółkę Positive Group PAO skargę o stwierdzenie nieważności aktów, na mocy których jej nazwa została umieszczona przez Radę Unii Europejskiej w wykazach osób i podmiotów objętych środkami ograniczającymi w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi. Sprawa ta umożliwia Sądowi w szczególności wypowiedzenie się po raz pierwszy w przedmiocie zgodności z prawem kryterium (i) decyzji 2014/145 (
1
) pozwalającego Radzie na przyjęcie środków ograniczających wobec osób prawnych, podmiotów lub organów działających w rosyjskim sektorze informatycznym i posiadających licencję FSB.
Wyrok ten wpisuje się w kontekst szeregu środków ograniczających przyjętych przez Unię Europejską w następstwie agresji wojskowej, jakiej Federacja Rosyjska dopuściła się wobec Ukrainy w dniu 24 lutego 2022 r. Na Positive Group PAO nałożono zamrożenie środków finansowych i zasobów gospodarczych w Unii Europejskiej w czerwcu i we wrześniu 2023 r. (
2
), a następnie w marcu i we wrześniu 2024 r. (
3
), ponieważ jest ona podmiotem działającym w rosyjskim sektorze informatycznym i posiada licencję zarządzaną przez FSB. We wrześniu 2024 r. Rada zmieniła powód umieszczenia nazwy skarżącej w spornych wykazach, uściślając, że jest ona spółką holdingową konglomeratu z siedzibą w Rosji, w skład której wchodzi AO Pozitiv Teknolodzhiz, która prowadzi działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiada licencję zarządzaną przez FSB.
Na poparcie skargi o stwierdzenie nieważności skarżąca podnosi zarzut niezgodności z prawem kryterium (i) oraz powołuje się również w szczególności na błędy w ocenie ze strony Rady.
Ocena Sądu
Co się tyczy zarzutu niezgodności z prawem kryterium (i), Sąd orzekł w pierwszej kolejności, że kryterium to jest zgodne z zasadami przewidywalności i pewności prawa, ponieważ jest ono wystarczająco jasne i przewidywalne, a uprawnienia dyskrecjonalne Rady są ograniczone celami realizowanymi przez przepisy regulujące sporne środki ograniczające. W tym względzie wskazał on, że warunki stosowania kryterium (i) definiują w sposób obiektywny ograniczoną kategorię osób. Stosowanie tego kryterium (i) wymaga bowiem spełnienia dwóch obiektywnych warunków, a mianowicie, po pierwsze, aby dana osoba prawna, podmiot lub organ prowadziły działalność w rosyjskim sektorze informatycznym, a po drugie, aby posiadały licencję FSB lub licencję na „broń i sprzęt wojskowy”. Co więcej, kryterium (i) wpisuje się w ramy prawne wyraźnie wyznaczone przez cele, jakie realizują sporne środki ograniczające, mianowicie konieczność wywarcia maksymalnej presji na władze rosyjskie, aby te położyły kres swoim działaniom destabilizującym Ukrainę oraz agresji wojskowej na to państwo. Te środki ograniczające są zatem zgodne z celem określonym w art. 21 ust. 2 lit. c) TUE.
Sąd uściślił, że w przypadku gdy spółka dominująca posiada lub kontroluje jedną ze swoich spółek zależnych w taki sposób, że wywiera na nią decydujący wpływ, tworzą one jeden „podmiot” w rozumieniu kryterium (i). Tak więc warunki umieszczenia w wykazie na podstawie kryterium (i) podmiotu utworzonego przez spółkę dominującą i jej spółkę zależną są spełnione, gdy spółka zależna prowadzi działalność w rosyjskim sektorze informatycznym i posiada licencję FSB.
W drugiej kolejności Sąd uznał, że kryterium (i) nie wydaje się oczywiście nieproporcjonalne w świetle celów realizowanych przez środki ograniczające. To kryterium może ograniczyć środki, jakimi dysponuje rząd Federacji Rosyjskiej w celu prowadzenia wojny informacyjnej, ponieważ poprzez powiązania z rosyjskimi służbami bezpieczeństwa osoby prawne, podmioty lub organy bezpośrednio lub pośrednio zwiększają zdolność Federacji Rosyjskiej do prowadzenia działań i polityk podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy. To kryterium jest zatem konieczne do zwiększenia presji wywieranej na władze rosyjskie, aby zaprzestały one działań i polityk destabilizujących Ukrainę, w szczególności w drodze wojny informacyjnej. Sąd wyjaśnił, że kryterium (i) osłabia zdolność takich podmiotów do udzielania wsparcia rosyjskim służbom bezpieczeństwa i że nie jest ono oczywiście nieodpowiednie w świetle wspomnianych celów, a zatem nie można go uznać za nieproporcjonalne w zakresie, w jakim nie wymaga ono od Rady wykazania faktycznego udziału danego podmiotu w wojnie informacyjnej. W tym względzie stwierdził on, że warunek przewidziany w kryterium (i) dotyczącym posiadania licencji FSB lub licencji na „broń i sprzęt wojskowy” – w zakresie, w jakim pozwala na objęcie nim nie tylko podmiotów z rosyjskiego sektora informatycznego, które faktycznie uczestniczą w wojnie informacyjnej, lecz również tych podmiotów, które mogą zostać zmobilizowane przez rosyjskie służby bezpieczeństwa w celu udzielenia im pomocy – jest odpowiedni i niezbędny do osiągnięcia celu realizowanego przez to kryterium.
W trzeciej kolejności Sąd stwierdził, że to kryterium nie narusza w sposób nieproporcjonalny wolności prowadzenia działalności gospodarczej (
4
). Stwierdził on w szczególności, mając na uwadze pierwszorzędne znaczenie celów zamierzonych w ramach środków ograniczających, że Rada mogła uznać, nie przekraczając granic przysługujących jej uprawnień dyskrecjonalnych, że naruszenia wolności prowadzenia działalności gospodarczej, które wynikałyby z zastosowania kryterium (i), były właściwe i konieczne w celu zwiększenia presji na Federację Rosyjską. Ponieważ środki te nie uniemożliwiają rosyjskim przedsiębiorstwom z sektora informatycznego prowadzenia działalności gospodarczej, takich naruszeń nie można bowiem, w świetle zamierzonych celów, uznać za nieproporcjonalną i nieakceptowalną ingerencję, która naruszałaby samą istotę wolności prowadzenia działalności gospodarczej przez podmioty objęte tym kryterium.
Co się tyczy błędów w ocenie podniesionych przez skarżącą, Sąd stwierdził, że osobą wskazaną w aktach pierwotnych i pierwszych aktach utrzymujących, co do której należy wykazać, że spełnia warunki przewidziane w kryterium (i), jest skarżąca jako podmiot, zwany inaczej Positive Technologies lub Gruppa Pozitiva, a nie skarżąca jako spółka lub osoba prawna. Ponadto, nawet jeśli Pozitiv Teknolodzhiz jest osobą prawną odrębną pod względem prawnym od skarżącej, Rada mogła zasadnie uznać, że biorąc pod uwagę fakt, że skarżąca posiadała 100 % udziałów w tej spółce zależnej, wywierała ona decydujący wpływ na tę spółkę zależną i że ta ostatnia nie była podmiotem niezależnym od skarżącej. W konsekwencji w zakresie, w jakim zostało wykazane, że jej spółka zależna Pozitiv Teknolodzhiz posiada licencję FSB, warunki umieszczenia w wykazie na podstawie kryterium (i) skarżącej, jako podmiotu, są spełnione. W tym kontekście okoliczność, iż numer identyfikacji podatkowej znajdujący się na licencjach FSB nie odpowiada numerowi identyfikacji podatkowej skarżącej jako osoby prawnej, jest bez znaczenia dla celów wykazania, że skarżąca jako podmiot spełnia warunki umieszczenia jej nazwy w wykazach na podstawie kryterium (i). Sąd stwierdził, że Rada nie popełniła błędu w ocenie, umieszczając i utrzymując nazwę skarżącej w spornych wykazach.
(
1
)	Artykuł 2 ust. 1 lit. i) decyzji Rady 2014/145/WPZiB z dnia 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi (Dz.U. 2014, L 78, s. 16), zmienionej decyzją Rady 2023/1218 z dnia 23 czerwca 2023 r. (Dz.U. 2023, L 159 I, s. 526) [zwanego dalej „kryterium (i)”]:
„1. Zamraża się wszelkie środki finansowe i zasoby gospodarcze należące do lub będące w posiadaniu lub pod kontrolą: […]
i) os[ób] prawn[ych], podmiot[ów] lub organ[ów] działając[ych] w rosyjskim sektorze informatycznym posiadając[ych] licencję wydaną przez centrum ds. licencji, certyfikacji i ochrony tajemnic państwowych Federalnej Służby Bezpieczeństwa (FSB) Federacji Rosyjskiej lub licencję na »broń i sprzęt wojskowy« wydaną przez rosyjskie ministerstwo przemysłu i handlu […]”.
(
2
)	Decyzja Rady (WPZiB) 2023/1218 z dnia 23 czerwca 2023 r. zmieniająca decyzję 2014/145/WPZiB w sprawie środków ograniczających w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi (Dz.U. 2023, L 159 I, s. 526) oraz rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2023/1216 z dnia 23 czerwca 2023 r. wykonujące rozporządzenie (UE) nr 269/2014 w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz.U. 2023, L 159 I, s. 335) (zwane dalej „aktami pierwotnymi”); decyzja Rady (WPZiB) 2023/1767 z dnia 13 września 2023 r. zmieniająca decyzję 2014/145/WPZiB w sprawie środków ograniczających w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi (Dz.U. 2023, L 226, s. 104) oraz rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2023/1765 z dnia 13 września 2023 r. wykonujące rozporządzenie (UE) nr 269/2014 w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz.U. 2023, L 226, s. 3) (zwane dalej „pierwszymi aktami utrzymującymi”).
(
3
)	Decyzja Rady (WPZiB) 2024/847 z dnia 12 marca 2024 r. zmieniająca decyzję 2014/145/WPZiB w sprawie środków ograniczających w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi (Dz.U. L, 2024/847) oraz rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2024/849 z dnia 12 marca 2024 r. wykonujące rozporządzenie (UE) nr 269/2014 w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz.U. L, 2024/849) (zwane dalej „drugimi aktami utrzymującymi”); decyzja Rady (WPZiB) 2024/2456 z dnia 12 września 2024 r. zmieniająca decyzję 2014/145/WPZiB w sprawie środków ograniczających w związku z działaniami podważającymi integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi (Dz.U. L, 2024/2456) oraz rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2024/2455 z dnia 12 września 2024 r. wykonujące rozporządzenie (UE) nr 269/2014 w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz.U. L, 2024/2455) (zwane dalej „trzecimi aktami utrzymującymi”).
(
4
)	Wolność ustanowiona w art. 16 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.