62010CJ0152_EL
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Διατακτικό
Διάδικοι
Στην υπόθεση C‑152/10,
με αντικείμενο αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Højesteret (Δανία) με απόφαση της 8ης Μαρτίου 2010, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 31 Μαρτίου 2010, στο πλαίσιο της δίκης
Unomedical A/S
κατά
Skatteministeriet,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έβδομο τμήμα),
συγκείμενο από τους D. Šváby, πρόεδρο τμήματος, Γ. Αρέστη (εισηγητή) και J. Malenovský, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: P. Cruz Villalón
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 3ης Μαρτίου 2011,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
– η Unomedical A/S, εκπροσωπούμενη από τους A. Hedetoft και M. Andersen, advokater,
– η Δανική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από την B. Weis Fogh, επικουρούμενη από τον K. Lundgaard Hansen, advokat,
– η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από την L. Bouyon, επικουρούμενη από τον καθηγητή N. Fenger,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1. Η αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία της Συνδυασμένης Ονοματολογίας που περιλαμβάνεται στο παράρτημα Ι του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1987, για τη δασμολογική και στατιστική ονοματολογία και το Κοινό Δασμολόγιο (ΕΕ L 256, σ. 1), ως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης (στο εξής: ΣΟ), και ειδικότερα την έννοια των όρων «μέρη» και «εξαρτήματα» οι οποίοι περιέχονται στο κεφάλαιο 90 της ΣΟ.
2. Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της Unomedical A/S (στο εξής: Unomedical) και του Skatteministeriet (Υπουργείου φορολογίας και δασμών της Δανίας) με αντικείμενο τη δασμολογική κατάταξη ουροσυλλεκτών για καθετήρες και συλλεκτικών ασκών που προορίζονται για μηχανές αιμοδιάλυσης.
Το νομικό πλαίσιο
Η ΣΟ
3. Η ΣΟ στηρίζεται στο εναρμονισμένο σύστημα περιγραφής και κωδικοποίησης των εμπορευμάτων (στο εξής: ΕΣ), το οποίο επεξεργάστηκε το Συμβούλιο Τελωνειακής Συνεργασίας, νυν Παγκόσμια Οργάνωση Τελωνείων, και θεσπίστηκε με τη διεθνή σύμβαση για το εναρμονισμένο σύστημα περιγραφής και κωδικοποίησης των εμπορευμάτων, η οποία συνήφθη στις Βρυξέλλες στις 14 Ιουνίου 1983 (στο εξής: διεθνής σύμβαση περί του ΕΣ) και εγκρίθηκε, μαζί με το τροποποιητικό πρωτόκολλο της 24ης Ιουνίου 1986, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας με την απόφαση 87/369/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 7ης Απριλίου 1987 (EE L 198, σ. 1).
4. Οι γενικοί κανόνες για την ερμηνεία της ΣΟ περιλαμβάνονται στο πρώτο μέρος, τίτλο Ι, τμήμα Α, αυτής. Οι κανόνες αυτοί είναι πανομοιότυποι σε όλα τα κείμενα που ίσχυαν κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης και ορίζουν, μεταξύ άλλων, τα εξής:
« Η κατάταξη των εμπορευμάτων στη [ΣΟ] πραγματοποιείται σύμφωνα με τις παρακάτω αρχές.
1. Το κείμενο των τίτλων των τμημάτων, των κεφαλαίων ή των υποκεφαλαίων θεωρείται ότι έχει μόνον ενδεικτική αξία, δεδομένου ότι η κατάταξη καθορίζεται νόμιμα σύμφωνα με το κείμενο των κλάσεων και των σημειώσεων των τμημάτων ή των κεφαλαίων και σύμφωνα με τους παρακάτω κανόνες, εφόσον αυτοί δεν είναι αντίθετοι προς το κείμενο των εν λόγω κλάσεων και σημειώσεων.
[…]
6. Η κατάταξη των εμπορευμάτων στις διακρίσεις μιας και της αυτής κλάσης καθορίζεται νόμιμα σύμφωνα με το κείμενο των διακρίσεων αυτών και των σημειώσεων των διακρίσεων, καθώς και αναλογικά, σύμφωνα με τους παραπάνω κανόνες, δεδομένου ότι μπορούν να συγκριθούν μόνον οι διακρίσεις του αυτού επιπέδου. Εκτός αντιθέτων διατάξεων, για τους σκοπούς του κανόνα αυτού εφαρμόζονται επίσης οι σημειώσεις των τμημάτων και των κεφαλαίων.»
5. Το δεύτερο μέρος, τμήμα VII, κεφάλαιο 39, της ΣΟ αφορά την κατάταξη των «πλαστικών υλών και τεχνουργημάτων από αυτές τις ύλες».
6. Κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης, δηλαδή μεταξύ Μαΐου 2001 και Δεκεμβρίου 2003, το εν λόγω κεφάλαιο 39 περιελάμβανε, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες κλάσεις και διακρίσεις:
«3926 Άλλα τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες […]
3926 90	– Άλλα: […]
3926 90 99	– – Άλλα».
7. Από τη σημείωση 2, στοιχείο κ΄, που αφορά το κεφάλαιο 39 της ΣΟ προκύπτει, μεταξύ άλλων, ότι το κεφάλαιο αυτό δεν περιλαμβάνει «τα είδη του κεφαλαίου 90 (π.χ. στοιχεία οπτικής, σκελετοί για ματογυάλια, όργανα σχεδίασης)».
8. Το δεύτερο μέρος, τμήμα XVIII, κεφάλαιο 90, της ΣΟ αφορά, μεταξύ άλλων, την κατάταξη «οργάνων και συσκευών ιατροχειρουργικής, μερών και εξαρτημάτων αυτών των οργάνων ή συσκευών».
9. Όσον αφορά, ειδικότερα, την κλάση 9018, η ΣΟ προέβλεπε, κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης, τα εξής:
«9018 Όργανα και μηχανές για την ιατρική, τη χειρουργική, την οδοντιατρική ή την κτηνιατρική, στα οποία περιλαμβάνονται και οι μηχανές σπινθηρογραφήματος και άλλες μηχανές ηλεκτροθεραπείας, καθώς και οι μηχανές για διάφορες οπτικές δοκιμασίες:
[…]
9018 20 00 – […]
– Σύριγγες, βελόνες, καθετήρες, σωλήνες χειρουργικοί και παρόμοια όργανα:
[…]
9018 39 00 – – Άλλα
[…]
9018 90 – Άλλα όργανα και μηχανές:
[…]
9018 90 30 – – Τεχνητοί νεφροί».
10. Στις σημειώσεις του κεφαλαίου 90 της ΣΟ περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι ακόλουθες περαιτέρω διευκρινίσεις όσον αφορά τα μέρη και εξαρτήματα των ειδών του εν λόγω κεφαλαίου:
«2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων της παραπάνω σημείωσης 1, τα μέρη και εξαρτήματα για μηχανές, [συσκευές], όργανα ή είδη του κεφαλαίου αυτού κατατάσσονται σύμφωνα με τους ακόλουθους κανόνες:
α) τα μέρη και εξαρτήματα που αποτελούν είδη που περιλαμβάνονται σε οποιαδήποτε από τις κλάσεις του κεφαλαίου αυτού ή των κεφαλαίων 84, 85 ή 91 (εκτός από τις κλάσεις 8485, 8548 ή 9033) υπάγονται στην εν λόγω κλάση οποιεσδήποτε και αν είναι οι μηχανές, [συσκευές] ή τα όργανα για τα οποία προορίζονται·
β) όταν αναγνωρίζονται ότι προορίζονται αποκλειστικά ή κύρια για ένα ειδικό είδος μηχανής, οργάνου ή συσκευής ή για περισσότερες μηχανές, όργανα ή [συσκευές] της ίδιας κλάσης (έστω των κλάσεων 9010, 9013 ή 9031), τα μέρη και εξαρτήματα, άλλα από εκείνα που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο, κατατάσσονται στην κλάση που ταιριάζει σ’ αυτό το είδος μηχανής ή μηχανών, οργάνων ή συσκευών·
γ) τα άλλα μέρη και εξαρτήματα υπάγονται στην κλάση 9033.»
Η επεξηγηματική σημείωση του ΕΣ που αφορά την κλάση 8473
11. Δυνάμει του άρθρου 6, παράγραφος 1, της διεθνούς συμβάσεως περί ΕΣ, συστάθηκε στο πλαίσιο του συμβουλίου τελωνειακής συνεργασίας επιτροπή, καλούμενη «επιτροπή του εναρμονισμένου συστήματος», η οποία αποτελείται από εκπροσώπους κάθε συμβαλλόμενου μέρους. Το έργο της συνίσταται, μεταξύ άλλων, στο να προτείνει τροπολογίες της εν λόγω διεθνούς συμβάσεως και να συντάσσει επεξηγηματικές σημειώσεις, γνωμοδοτήσεις περί δασμολογικής κατατάξεως και άλλες γνωμοδοτήσεις για την ερμηνεία του ΕΣ.
12. Δυνάμει του άρθρου 3, παράγραφος 1, της εν λόγω διεθνούς συμβάσεως, κάθε συμβαλλόμενο μέρος αναλαμβάνει την υποχρέωση να προσαρμόσει την τελωνειακή και στατιστική ονοματολογία του με το ΕΣ, να χρησιμοποιεί όλες τις κλάσεις και διακρίσεις αυτού χωρίς προσθήκες ή τροποποιήσεις, καθώς και τους σχετικούς κωδικούς, και να ακολουθεί την αρίθμηση του εν λόγω συστήματος. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος αναλαμβάνει, επίσης, την υποχρέωση να εφαρμόζει τους γενικούς κανόνες για την ερμηνεία του ΕΣ, καθώς και όλες τις σημειώσεις των τμημάτων, των κεφαλαίων και των διακρίσεων του ΕΣ και να μην τροποποιεί το περιεχόμενό τους.
13. Η επεξηγηματική σημείωση του ΕΣ που αφορά την κλάση 8473 του ΕΣ ορίζει τα εξής:
«Τα εξαρτήματα της παρούσας κλάσης μπορούν να αποτελούνται από αντικαταστατά αντικείμενα εξοπλισμού, τα οποία καθιστούν τις μηχανές στις οποίες τοποθετούνται κατάλληλες για την εκτέλεση ειδικού έργου, είτε από μηχανισμούς που τους παρέχουν πρόσθετες δυνατότητες είτε ακόμη από μηχανισμούς ικανούς να εκτελέσουν ειδικό έργο σε συνδυασμό με την κύρια λειτουργία της μηχανής.»
Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
14. Η Unomedical εισήγαγε στη Δανία, μεταξύ Μαΐου του 2001 και Δεκεμβρίου του 2003, ουροσυλλέκτες για καθετήρες και συλλεκτικούς ασκούς για μηχανές αιμοδιάλυσης.
15. Κατά το αιτούν δικαστήριο, οι ουροσυλλέκτες για καθετήρες είναι χωρητικότητας δύο λίτρων και προορίζονται για κλινήρεις ασθενείς. Κατασκευάζονται από πλαστικά φύλλα και πλαστικά μέρη τα οποία έχουν διαμορφωθεί με έγχυση. Έχουν σχεδιαστεί για να χρησιμοποιούνται με τον συνήθη τύπο καθετήρα με μπαλόνι διαστολής, αλλά εισάγονται και πωλούνται χωρίς καθετήρα. Προορίζονται για τη συλλογή των ούρων διασφαλίζοντας ταυτοχρόνως ένα αποστειρωμένο περιβάλλον γύρω από τον καθετήρα, παρέχουν δε επίσης τη δυνατότητα παρακολούθησης, μέτρησης και δειγματοληψίας των συλλεγέντων ούρων.
16. Το άνω μέρος των εν λόγω ουροσυλλεκτών είναι εφοδιασμένο με μικρό σωλήνα στο στόμιο του οποίου έχει επικολληθεί σωληνάκι ειδικά σχεδιασμένο για τη ροή ούρων. Το ένα άκρο αυτού διαθέτει δακτύλιο ο οποίος προορίζεται, αφενός, για σύνδεση με τον συνήθη τύπο καθετήρα με μπαλόνι και, αφετέρου, για να καθιστά δυνατή τη δειγματοληψία ούρων. Επιπροσθέτως, στους συγκεκριμένους ουροσυλλέκτες έχει προβλεφθεί βαλβίδα φραγής για την αποφυγή της επιστροφής των ούρων από τον ουροσυλλέκτη στην ουροδόχο κύστη του ασθενούς. Οι ουροσυλλέκτες είναι, επίσης, εξοπλισμένοι στο κάτω άκρο με σωλήνα στον οποίο έχει προσαρμοσθεί βαλβίδα αποστράγγισης που χρησιμοποιείται για την εκκένωση του περιεχομένου τους. Οι εν λόγω ουροσυλλέκτες εκκενώνονται τακτικά και αντικαθίστανται, καταρχήν, τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα.
17. Όσον αφορά τους συλλεκτικούς ασκούς για μηχανές διάλυσης, το αιτούν δικαστήριο υπογραμμίζει ότι πρόκειται για ασκούς αιμοδιάλυσης, οι οποίοι είναι ειδικώς σχεδιασμένοι για μηχανές αιμοδιάλυσης που χρησιμοποιούνται για αιμοκάθαρση του ασθενούς και την αφαίρεση περιττών υγρών που παράγει το ανθρώπινο σώμα στην περίπτωση δυσλειτουργίας των νεφρών του ασθενούς. Οι εν λόγω πλαστικοί ασκοί, χωρητικότητας δύο λίτρων, προορίζονται για τη συλλογή των περιττών υγρών που φιλτράρονται από τη μηχανή αιμοδιάλυσης. Κατά τη διάρκεια της χρησιμοποιήσεώς του, ο συγκεκριμένος ασκός κρέμεται σε άγκιστρο στη βάση της μηχανής αιμοδιάλυσης και είναι εφοδιασμένος με σωλήνα που καταλήγει σε ειδικό δακτύλιο σύνδεσης, ο οποίος χρησιμοποιείται για τη σύνδεση του ασκού με τη μηχανή αιμοδιάλυσης.
18. Οι μηχανές αιμοδιάλυσης είναι, κατά κανόνα, εξοπλισμένες με μηχανισμό που εμποδίζει ή διακόπτει ηλεκτρονικά τη διαδικασία αιμοδιάλυσης σε περίπτωση διαρροής στο κλειστό σύστημα με τη μορφή ρωγμών ή σε περίπτωση αέρα στους σωλήνες. Ομοίως, οι μηχανές αιμοδιάλυσης έχουν κατασκευαστεί έτσι ώστε να σταματούν και να ειδοποιούν με ηχητικό συναγερμό, όταν οι ασκοί είναι γεμάτοι ή δεν έχουν συνδεθεί ορθώς ή με ασφάλεια
19. Για την εισαγωγή των εν λόγω εμπορευμάτων, μεταξύ 1ης Μαΐου 2001 και 31ης Δεκεμβρίου 2003, η Told-Skat Nordsjælland, Region Helsingør (περιφερειακή τελωνειακή αρχή του Nordsjælland, στο Helsingør), εκτιμώντας ότι οι ασκοί έπρεπε να καταταγούν στη δασμολογική διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ, ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες» επέβαλε τελωνειακό δασμό ύψους 6,5 % κατ’ εφαρμογήν του κανονισμού (ΕΟΚ) 2913/92 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 1992, περί θεσπίσεως κοινοτικού τελωνειακού κώδικα (ΕΕ L 302, σ. 1), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 82/97 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1996 (ΕΕ 1997, L 17, σ. 1, και διορθωτικό, ΕΕ 1997, L 179, σ. 11, στο εξής: τελωνειακός κώδικας).
20. Εκτιμώντας ότι οι εισαγόμενοι ασκοί έπρεπε να καταταγούν, οι μεν ουροσυλλέκτες για καθετήρες, στη διάκριση 9018 39 00 00 της ΣΟ, οι δε συλλεκτικοί ασκοί για μηχανές αιμοδιάλυσης, στη διάκριση 9018 90 30 00 της ΣΟ, ως «μέρη» και/ή «εξαρτήματα» καθετήρα ή μηχανής αιμοδιάλυσης αντίστοιχα, όπως προβλέπει το κεφάλαιο 90 της Συνδυασμένης Ονοματολογίας και, ως εκ τούτου, να απαλλαγούν των τελωνειακών δασμών, η Unomedical προσέβαλε την απόφαση αυτή ενώπιον του Landsskatteretten. Το εν λόγω δικαστήριο, με διάταξη της 15ης Νοεμβρίου 2005, επικύρωσε την απόφαση της Told‑Skat Nordsjælland, Region Helsingør.
21. Η Unomedical άσκησε ακολούθως έφεση ενώπιον του Østre Landsret το οποίο, με απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 2007, απέρριψε την εν λόγω έφεση. Με την απόφασή του, το δικαστήριο αυτό παρέπεμψε ειδικότερα στην απόφαση του Δικαστηρίου της 7ης Φεβρουαρίου 2002, C-276/00, Turbon International (Συλλογή 2002, σ. I‑1389), με την οποία το Δικαστήριο καθόρισε την έννοια των όρων «μέρη» και «εξαρτήματα» σε σχέση με τη δασμολογική κλάση 8473 της ΣΟ, και έκρινε ότι δεν συντρέχουν αποχρώντες λόγοι για την εφαρμογή του ορισμού των εν λόγω εννοιών και σε άλλες δασμολογικές κλάσεις.
22. Εντούτοις, το Østre Landsret έκρινε ότι η λειτουργία ενός καθετήρα δεν εξαρτάται από τη σύνδεσή του με ουροσυλλέκτη όπως ο επίμαχος στην υπόθεση της κύριας δίκης και ότι ο εν λόγω τύπος ουροσυλλέκτη δεν μπορεί να θεωρηθεί ως «εξάρτημα» ενός καθετήρα. Όσον αφορά τους συλλεκτικούς ασκούς για μηχανές αιμοδιάλυσης, το δικαστήριο αυτό έκρινε ότι δεν συμβάλλουν, κατ’ ουσία, στη διαδικασία αιμοδιάλυσης και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να αποτελέσουν «μέρος» των εν λόγω συσκευών. Κατά συνέπεια, κατά το Østre Landsret, οι δύο τύποι ασκών έπρεπε να καταταγούν στο κεφάλαιο 39 της ΣΟ, ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες». Κατόπιν τούτου, η Unomedical άσκησε αναίρεση ενώπιον του Højesteret.
23. Εκτιμώντας ότι η κατάταξη των επίμαχων στην υπόθεση της κύριας δίκης ασκών και ουροσυλλεκτών εξαρτάται από την ερμηνεία των όρων «μέρη» και «εξαρτήματα», οι οποίοι περιέχονται στο κεφάλαιο 90 της ΣΟ, το Højesteret αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1) Πρέπει ο συλλεκτικός ασκός για μηχανή αιμοδιάλυσης, ο οποίος κατασκευάζεται από πλαστικές ύλες, έχει σχεδιαστεί ειδικά για μηχανές αιμοδιάλυσης και μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο με αυτές, να καταταγεί
– στο κεφάλαιο 90 [της ΣΟ], διάκριση [9018 90 30], ως “μέρος” και/ή “εξάρτημα” μηχανής αιμοδιάλυσης, κατά την έννοια της σημειώσεως 2, στοιχείο β΄, του κεφαλαίου 90 του Κοινού Δασμολογίου,
ή
– στο κεφάλαιο 39 [της ΣΟ], διάκριση 3926 90 99, ως “πλαστικές ύλες” ή “τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες”;
2) Πρέπει ο ουροσυλλέκτης ο οποίος κατασκευάζεται από πλαστικές ύλες, έχει σχεδιαστεί ειδικά για καθετήρες και μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο με αυτούς να καταταγεί
– στο κεφάλαιο 90 [της ΣΟ], διάκριση [9018 39 00], ως “μέρος” και/ή “εξάρτημα” καθετήρα, κατά την έννοια της σημειώσεως 2, στοιχείο β΄, του κεφαλαίου 90 του Κοινού Δασμολογίου,
ή
– στο κεφάλαιο 39 [της ΣΟ], διάκριση 3926 90 99, ως “πλαστικές ύλες” ή “τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες”;»
Επί των προδικαστικών ερωτημάτων
24. Με τα δύο υποβληθέντα προδικαστικά ερωτήματα, τα οποία πρέπει να εξετασθούν από κοινού, το αιτούν δικαστήριο ζητεί κατ’ ουσίαν από το Δικαστήριο να διευκρινίσει αν, κατά την περίοδο μεταξύ της 1ης Μαΐου 2001 και της 31ης Δεκεμβρίου 2003, οι πλαστικοί ουροσυλλέκτες και ασκοί πρέπει να θεωρηθούν ως «μέρη» και/ή «εξαρτήματα» ενός καθετήρα ή μιας μηχανής διάλυσης και, εκ του τούτου, να υπαχθούν στην κλάση 9018 της ΣΟ ή αν πρέπει να καταταγούν στην κλάση 3926 της ΣΟ ως «τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες».
25. Εκ προοιμίου, πρέπει να υπομνησθεί η πάγια νομολογία του Δικαστηρίου κατά την οποία, χάριν της ασφάλειας δικαίου και προς διευκόλυνση των ελέγχων, το καθοριστικό κριτήριο για τη δασμολογική κατάταξη των εμπορευμάτων πρέπει γενικώς να αναζητείται στα αντικειμενικά χαρακτηριστικά και στις αντικειμενικές ιδιότητές τους, όπως ορίζονται από το γράμμα της κλάσεως της ΣΟ και των σημειώσεων του οικείου τμήματος ή κεφαλαίου (βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 18ης Ιουλίου 2007, C-142/06, Olicom, Συλλογή 2007, σ. I-6675, σκέψη 16, της 19ης Φεβρουαρίου 2009, C-376/07, Kamino International Logistics, Συλλογή 2009, σ. I-1167, σκέψη 31, και της 14ης Απριλίου 2011, C-288/09 και C-289/09, British Sky Broadcasting Group, δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη στη Συλλογή, σκέψη 60).
26. Εν προκειμένω, λαμβανομένων υπόψη των φυσικών χαρακτηριστικών τους, οι επίμαχοι στην υπόθεση της κύριας δίκης πλαστικοί ασκοί και ουροσυλλέκτες πρέπει, καταρχήν, να καταταγούν στο κεφάλαιο 39 της ΣΟ. Εντούτοις, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, κατά τη σημείωση 2, στοιχείο κ΄, του κεφαλαίου 39 της ΣΟ, το εν λόγω κεφάλαιο δεν περιλαμβάνει τα είδη του κεφαλαίου 90 της ΣΟ. Ως εκ τούτου, πρέπει να εξετασθεί αν τα επίμαχα στην υπόθεση της κύριας δίκης εμπορεύματα μπορούν να καταταγούν στο εν λόγω κεφάλαιο 90, και ειδικότερα στην κλάση 9018 της ΣΟ.
27. Όπως επισήμαναν οι διάδικοι στην υπόθεση της κύριας δίκης, πρέπει να σημειωθεί ότι οι καθετήρες και οι μηχανές αιμοδιάλυσης υπάγονται στην κλάση 9018 της ΣΟ ως «[ό]ργανα και συσκευές για την ιατρική». Ως εκ τούτου, η κατάταξη των ουροσυλλεκτών για καθετήρες και των συλλεκτικών ασκών για μηχανές αιμοδιάλυσης στην κλάση 9018 της ΣΟ είναι δυνατή μόνον εφόσον μπορούν να θεωρηθούν ως «μέρη» ή «εξαρτήματα» ενός καθετήρα ή μιας μηχανής αιμοδιάλυσης, αντίστοιχα.
28. Υπό την έννοια αυτή, η σημείωση 2, στοιχείο β΄, του κεφαλαίου 90 της ΣΟ επισημαίνει ότι, «όταν αναγνωρίζονται ότι προορίζονται αποκλειστικά ή κύρια για ένα ειδικό είδος μηχανής, οργάνου ή συσκευής ή για περισσότερες μηχανές, όργανα ή συσκευές της ίδιας κλάσης […], τα μέρη και εξαρτήματα […] κατατάσσονται στην κλάση που ταιριάζει σ’ αυτό το είδος μηχανής ή μηχανών, οργάνων ή συσκευών».
29. Συναφώς, επιβάλλεται η διαπίστωση, όπως επισήμανε το αιτούν δικαστήριο, ότι ο κανονισμός (ΕΟΚ) 2658/87, ως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης, δεν καθορίζει την έννοια των όρων «μέρη» και «εξαρτήματα» του κεφαλαίου 90 της ΣΟ. Εντούτοις, το Δικαστήριο, αποφαινόμενο σχετικά με το περιεχόμενο των εν λόγω όρων σε σχέση με την κλάση 8473 της ΣΟ για την κατάταξη κασετών μελανιού για εκτυπωτές, επισήμανε ότι ο όρος «μέρος» συνεπάγεται την ύπαρξη ενός συνόλου για τη λειτουργία του οποίου είναι απαραίτητο το μέρος και ο όρος «εξάρτημα» προϋποθέτει την ύπαρξη ενός αντικαταστατού αντικειμένου εξοπλισμού το οποίο καθιστά δυνατή την προσαρμογή μιας συσκευής σε συγκεκριμένη εργασία, ή της προσδίδει πρόσθετες δυνατότητες ή την καθιστά ικανή να εξασφαλίσει την εκτέλεση ειδικού έργου σε συνδυασμό με την κύρια λειτουργία της (βλ. απόφαση Turbon International, προπαρατεθείσα, σκέψεις 30 και 32).
30. Εν προκειμένω, ουδόλως προκύπτει το συμπέρασμα ότι οι εν λόγω όροι δεν μπορούν να ερμηνευθούν με τον ίδιο ακριβώς τρόπο στο πλαίσιο των κλάσεων 8473 και 9018 της ΣΟ. Επιπροσθέτως, η εφαρμογή των ίδιων ορισμών στις εν λόγω δύο κλάσεις εγγυάται την ομοιόμορφη και ενιαία εφαρμογή του Κοινού Δασμολογίου.
31. Συναφώς, όσον αφορά τον όρο «μέρη», πρέπει να επισημανθεί ότι, με την απόφαση της 15ης Φεβρουαρίου 2007, C-183/06, Ruma (Συλλογή 2007, σ. I‑1559, σκέψη 31), το Δικαστήριο είχε ήδη την ευκαιρία να χρησιμοποιήσει τον όρο αυτό όπως ορίσθηκε με την απόφαση Turbon International, προπαρατεθείσα, στην κλάση 8473 της ΣΟ, στο πλαίσιο ερωτήματος που αφορούσε την κατάταξη ενός προϊόντος μεταξύ διαφορετικών διακρίσεων του κεφαλαίου 85 της ΣΟ.
32. Όσον αφορά τον όρο «εξαρτήματα», με την προπαρατεθείσα απόφαση Turbon International, το Δικαστήριο παραπέμπει στο κείμενο της επεξηγηματικής σημειώσεως του ΕΣ που αφορά την κλάση 8473 της ΣΟ για τον ορισμό της εν λόγω έννοιας.
33. Συναφώς, κατά πάγια νομολογία, οι σημειώσεις που προηγούνται των κεφαλαίων του Κοινού Δασμολογίου, όπως εξάλλου και οι επεξηγηματικές σημειώσεις του ΕΣ, συνιστούν σημαντικά μέσα εξασφαλίσεως της ομοιόμορφης εφαρμογής του δασμολογίου αυτού και παρέχουν, ως εκ τούτου, πολύτιμα στοιχεία για την ερμηνεία του (βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 20ής Νοεμβρίου 1997, C‑338/95, Wiener SI, Συλλογή 1997, σ. I‑6495, σκέψη 11, και Turbon International, προπαρατεθείσα, σκέψη 22). Ως εκ τούτου, εφόσον δεν συντρέχουν λόγοι υπέρ του αντιθέτου, πρέπει να εφαρμοσθεί στην κλάση 9018 της ΣΟ ο ορισμός της έννοιας «εξαρτήματα» ο οποίος περιέχεται στην προπαρατεθείσα απόφαση και στηρίζεται σε επεξηγηματική σημείωση του ΕΣ που αφορά την κλάση 8473.
34. Εξάλλου, πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι η σημείωση 2, στοιχείο α΄, του κεφαλαίου 90 της ΣΟ, σε σχέση με τα κεφάλαια 84, 85, 90 και 91 της ΣΟ, παραπέμπει στους όρους «μέρη» και «εξαρτήματα» με αποτέλεσμα να μπορεί εκ τούτου να συναχθεί ότι οι εν λόγω όροι έχουν την ίδια έννοια στα κεφάλαια αυτά.
35. Όσον αφορά τα επίμαχα στην υπόθεση της κύριας δίκης προϊόντα, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι κανένα εξ αυτών δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως «μέρος» ή «εξάρτημα» ενός καθετήρα (διάκριση 9018 39 00) ή μιας μηχανής αιμοδιάλυσης (τεχνητού νεφρού) (διάκριση 9018 90 30) αντίστοιχα.
36. Ούτε ο ουροσυλλέκτης για καθετήρες ούτε ο συλλεκτικός ασκός που προορίζεται για μηχανές αιμοδιάλυσης είναι απαραίτητοι για τη λειτουργία των εν λόγω οργάνων ή συσκευών. Συγκεκριμένα, η λειτουργία ενός καθετήρα δεν εξαρτάται προφανώς από την ύπαρξη ουροσυλλέκτη και, ομοίως, η λειτουργία μιας μηχανής αιμοδιάλυσης δεν προϋποθέτει την ύπαρξη συλλεκτικού ασκού για μηχανή αιμοδιάλυσης, στο μέτρο που η διαδικασία αιμοκάθαρσης έχει ολοκληρωθεί όταν χρησιμοποιείται ο εν λόγω ασκός, ο οποίος χρησιμεύει αποκλειστικώς για τη συλλογή των περιττών υγρών (βλ., κατ’ αναλογία, αποφάσεις της 19ης Οκτωβρίου 2000, C-339/98, Peacock, Συλλογή 2000, σ. Ι-8947, σκέψη 21, και Turbon International, προπαρατεθείσα, σκέψη 30).
37. Η εν λόγω τελευταία διαπίστωση δεν μπορεί να τεθεί εν αμφιβόλω από το γεγονός ότι η μηχανή αιμοδιάλυσης λειτουργεί μόνον εφόσον υπάρχει ο συγκεκριμένος ασκός. Συναφώς, αρκεί να σημειωθεί ότι, όπως επισημαίνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ελλείψει μηχανισμού ασφαλείας με τον οποίο είναι εξοπλισμένη η εν λόγω συσκευή, η διαδικασία αιμοδιάλυσης θα μπορούσε να διενεργηθεί χωρίς ασκό, καθόσον ο μηχανισμός αυτός είναι ο μόνος που συνδέει τη συσκευή με τον εν λόγω ασκό (βλ., κατ’ αναλογία, απόφαση της 26ης Οκτωβρίου 2006, C-250/05, Turbon International, Συλλογή 2006, σ. I-10351, σκέψη 23).
38. Ομοίως, οι εν λόγω ασκοί και ουροσυλλέκτες δεν καθιστούν δυνατή την προσαρμογή των ανωτέρω οργάνων και συσκευών σε συγκεκριμένη εργασία, ούτε τους προσδίδουν πρόσθετες δυνατότητες ή τα καθιστούν ικανά να εξασφαλίσουν την εκτέλεση ειδικού έργου σε συνδυασμό με την κύρια λειτουργία τους. Συγκεκριμένα, ένας ουροσυλλέκτης που συνδέεται με καθετήρα έχει ως μόνη λειτουργία τη συλλογή των περιττών υγρών μετά την ολοκλήρωση της λειτουργίας του καθετήρα, η οποία συνίσταται στη συλλογή των ούρων από την ουροδόχο κύστη. Όσον αφορά τον συλλεκτικό ασκό που προορίζεται για μηχανή αιμοδιάλυσης, δεν παρέχει στην εν λόγω μηχανή τη δυνατότητα να επιτελέσει οποιαδήποτε άλλη λειτουργία πλην εκείνης για την οποία προορίζεται, ήτοι την αιμοκάθαρση.
39. Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων, εμπορεύματα όπως τα επίμαχα στην υπόθεση της κύριας δίκης δεν μπορούν να καταταγούν στο κεφάλαιο 90 της ΣΟ. Πρέπει, συνεπώς, να καταταγούν στην κλάση 3926 της ΣΟ ως «τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες», και ειδικότερα στη διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ.
40. Κατά τα λοιπά, η εν λόγω κατάταξη επιρρωννύεται από γνωμοδοτήσεις περί κατατάξεως της επιτροπής του τελωνειακού κώδικα και της επιτροπής του ΕΣ, οι οποίες κατατάσσουν τον συγκεκριμένο τύπο ασκών στην υπόθεση της κύριας δίκης στην κλάση 3926.
41. Συναφώς, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, οι γνωμοδοτήσεις αυτών των δύο επιτροπών, καίτοι δεν είναι νομικώς δεσμευτικές, αποτελο ύν εντούτοις σημαντικά μέσα για τη διασφάλιση της ομοιόμορφης εφαρμογής του τελωνειακού κώδικα από τις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών και δύνανται για τον λόγο αυτό να θεωρηθούν ως έγκυρα μέσα για την ερμηνεία του κώδικα αυτού (βλ., συναφώς, αντιστοίχως, τις αποφάσεις της 6ης Δεκεμβρίου 2007, C-486/06, BVBA Van Landeghem, Συλλογή 2007, σ. I‑10661, σκέψη 25, και της 22ας Μαΐου 2008, C-165/07, Ecco Sko, Συλλογή 2008, σ. I 4037, σκέψη 47).
42. Επιπροσθέτως, πρέπει να διευκρινισθεί ότι, αντιθέτως προς τα επιχειρήματα που προέβαλε η Unomedical, οι εν λόγω ερμηνευτικές γνωμοδοτήσεις, οι οποίες δεν κατέληξαν στην έκδοση κανονισμού, μπορούν να χρησιμοποιηθούν εγκύρως στις έννομες σχέσεις που γεννήθηκαν και συστάθηκαν πριν από την έκδοση των εν λόγω γνωμοδοτήσεων.
43. Κατά συνέπεια, στα υποβληθέντα προδικαστικά ερωτήματα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι η ΣΟ έχει την έννοια ότι ένας συλλεκτικός ασκός για μηχανή αιμοδιάλυσης ο οποίος έχει κατασκευασθεί από πλαστικές ύλες και έχει ειδικώς σχεδιασθεί για να χρησιμοποιείται με μηχανή αιμοδιάλυσης (τεχνητό νεφρό), μπορεί δε να χρησιμοποιηθεί μόνον κατ’ αυτόν τον τρόπο, έπρεπε, κατά την περίοδο μεταξύ Μαΐου του 2001 και Δεκεμβρίου του 2003, να καταταγεί στη διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες» και ένας ουροσυλλέκτης ο οποίος έχει κατασκευασθεί από πλαστικές ύλες και έχει ειδικώς σχεδιασθεί για να χρησιμοποιείται με καθετήρα, μπορεί δε ως εκ τούτου να χρησιμοποιηθεί μόνον κατ’ αυτόν τον τρόπο, έπρεπε, κατά την ανωτέρω περίοδο, να καταταγεί στη διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες».
Επί των δικαστικών εξόδων
44. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (έβδομο τμήμα) αποφαίνεται:
Η Συνδυασμένη Ονοματολογία, η οποία περιλαμβάνεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1987, για τη δασμολογική και στατιστική ονοματολογία και το Κοινό Δασμολόγιο, ως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως της κύριας δίκης, έχει την έννοια ότι ένας συλλεκτικός ασκός για μηχανή αιμοδιάλυσης ο οποίος έχει κατασκευασθεί από πλαστικές ύλες και έχει ειδικώς σχεδιασθεί για να χρησιμοποιείται με μηχανή αιμοδιάλυσης (τεχνητό νεφρό), μπορεί δε να χρησιμοποιηθεί μόνον κατ’ αυτόν τον τρόπο, έπρεπε, κατά την περίοδο μεταξύ Μαΐου του 2001 και Δεκεμβρίου του 2003, να καταταγεί στη διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες» και ένας ουροσυλλέκτης ο οποίος έχει κατασκευασθεί από πλαστικές ύλες και έχει ειδικώς σχεδιασθεί για να χρησιμοποιείται με καθετήρα, μπορεί δε ως εκ τούτου να χρησιμοποιηθεί μόνον κατ’ αυτόν τον τρόπο, έπρεπε, κατά την ανωτέρω περίοδο, να καταταγεί στη διάκριση 3926 90 99 της ΣΟ ως «πλαστικές ύλες και τεχνουργήματα από πλαστικές ύλες».