62024CJ0668
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Deichiú Dlísheomra)
29 Eanáir 2026 (
*1
)
(Tarchur chun réamhrialú – Beartas sóisialta – Treoir 1999/70/CE – Creat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta arna thabhairt i gcrích ag ETUC, UNICE agus CEEP – Conarthaí fostaíochta ar théarma seasta in earnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne – Oibrí atá fostaithe ar bhonn conarthaí ar théarma seasta comhleantacha – Clásal 5 – Bearta chun mí-úsáid conarthaí nó caidrimh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a chosc agus pionós a ghearradh ina leith – Reachtaíocht náisiúnta nach gceadaítear léi an conradh fostaíochta a athaicmiú ach lena bhforáiltear, go háirithe, do chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh)
I gCás C‑668/24,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE ó Tribunale di Milano (Cúirt Dúiche Milano, an Iodáil), trí bhreith an 7 Deireadh Fómhair 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 11 Deireadh Fómhair 2024, sna himeachtaí
Eliz Erkut Duygu
v
Fondazione Teatro alla Scala di Milano
tugann AN CHÚIRT (an Deichiú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar a leanas: J. Passer, Uachtarán Dlísheomra, D. Gratsias agus B. Smulders (Rapóirtéir), Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: R. Norkus,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–
Erkut Duygu, ag F. Andretta, E. Casali agus L. De Andreis, avvocati,
–
Fondazione Teatro alla Scala di Milano, ag G. Brambilla, A. Giussani, L. Molteni agus A. Rampolla, avvocati,
–
Rialtas na hIodáile, ag S. Fiorentino, i gcáil Gníomhaire, le cúnamh ó L. Fiandaca agus A. Giovannini, avvocati dello Stato,
–
an Coimisiún Eorpach, ag S. Delaude agus D. Recchia, i gcáil Gníomhairí,
tar éis cinneadh a dhéanamh, i ndiaidh an tAbhcóide Ginearálta a éisteacht, breith a thabhairt ar an gcás gan Tuairim,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1
Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Clásail 4 agus 5 den Chreat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta, arna thabhairt i gcrích an 18 Márta 1999 (‘an Creat‑Chomhaontú’), atá san Iarscríbhinn a ghabhann le Treoir 1999/70/CE ón gComhairle an 28 Meitheamh 1999 maidir leis an gCreat‑Chomhaontú maidir le hobair téarma seasta a thug ETUC, UNICE agus CEEP i gcrích (IO 1999 L 175, lch. 43).
2
Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir Eliz Erkut Duygu, bailéiríne, agus Fondazione Teatro alla Scala di Milano (Fondúireacht Teatro alla Scala di Milano, an Iodáil; ‘an Fhondúireacht’) maidir le haicmiú an chaidrimh fostaíochta idir na páirtithe sin, a eascraíonn as conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a tugadh i gcrích idir 2016 agus 2019.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais
3
Foráiltear mar seo a leanas leis an dara fomhír d’Airteagal 2 de Threoir 1999/70:
‘Déanfaidh na Ballstáit na dlíthe, na rialacháin agus na forálacha riaracháin is gá chun an Treoir seo a chomhlíonadh a thabhairt i bhfeidhm faoin 10 Iúil 2001, nó áiritheoidh siad, faoin dáta sin, go bhfuil na bearta is gá tugtha isteach trí chomhaontú ag na comhpháirtithe sóisialta, agus na Ballstáit faoi cheangal gach beart is gá a ghlacadh chun a chumasú dóibh, tráth ar bith, na torthaí arna bhforchur leis an Treoir seo a áirithiú. Cuirfidh siad an Coimisiún [Eorpach] ar an eolas faoin méid sin láithreach.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4
Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht i bpointe 8 de bhreithnithe ginearálta an Chreat‑Chomhaontaithe:
‘De bhrí gur saintréith den fhostaíocht in earnálacha, gairmeacha agus gníomhaíochtaí áirithe iad conarthaí fostaíochta ar théarma seasta a d’fhéadfadh a bheith oiriúnach d’oibrithe agus d’fhostóirí araon.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5
Foráiltear le Clásal 4 den Chreat‑Chomhaontú sin, dar teideal ‘Prionsabal an neamh-idirdhealaithe’:
‘1. Maidir le coinníollacha fostaíochta, ní dhéileálfar le hoibrithe ar théarma seasta ar bhealach níos lú fabhar ná le hoibrithe ar théarma buan inchomparáide toisc go bhfuil siad ag obair ar théarma seasta, ach amháin mura rud é go bhfuil bonn cirt le cóir éagsúil ar chúiseanna oibiachtúla.
[...]
3. Déanfaidh na Ballstáit na forálacha maidir le cur chun feidhme an chlásail seo a shainiú tar éis dul i gcomhairle leis na comhpháirtithe sóisialta agus/nó trí na comhpháirtithe sóisialta iad féin, ag féachaint do dhlí an Chomhphobail agus don dlí náisiúnta, do chomhaontuithe comhchoiteanna agus do chleachtas comhchoiteann.
[...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6
Sonraítear an méid seo a leanas le Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta, dar teideal ‘Bearta chun mí-úsáid a chosc’:
‘1. Chun cosc a chur ar mhí-úsáid a eascraíonn as an úsáid de chonarthaí fostaíochta nó caidrimh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha, déanfaidh na Ballstáit, tar éis dul i gcomhairle le comhpháirtithe sóisialta i gcomhréir leis an dlí náisiúnta, le comhaontuithe comhchoiteanna nó le cleachtais chomhchoiteanna, agus/nó déanfaidh na comhpháirtithe sóisialta, i gcás nach bhfuil aon bheart dlí comhionann ann chun mí-úsáid a chosc, ceann amháin nó níos mó de na bearta seo a leanas a thabhairt isteach ar bhealach lena gcuirtear san áireamh riachtanais earnálacha sonracha agus/nó catagóirí oibrithe:
(a)
cúiseanna oibiachtúla lena dtugtar údar maith le conarthaí nó le caidrimh den sórt sin a athnuachan;
(b)
uastréimhse iomlán na gconarthaí fostaíochta nó na gcaidreamh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha;
(c)
líon na n‑athnuachan de chonarthaí nó de chaidrimh den sórt sin.
2. Cinnfidh na Ballstáit, tar éis dul i gcomhairle leis na comhpháirtithe sóisialta agus/nó na comhpháirtithe sóisialta, i gcás inarb iomchuí, faoi cé na coinníollacha a fhéadfar conarthaí fostaíochta nó caidrimh fostaíochta ar théarma seasta:
(a)
a mheas mar “chomhleantach”;
(b)
a mheas go bhfuil siad curtha i gcrích go neamhiata.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na hIodáile
Dlí-Foraithne Uimh. 64 an 30 Aibreán 2010
7
Foráiltear le hAirteagal 3(6) de decreto-legge n. 64 – Disposizioni urgenti in materia di spettacolo e attività culturali (Dlí-Foraithne Uimh. 64 lena leagtar síos forálacha práinneacha maidir le taibhithe agus gníomhaíochtaí cultúrtha), an 30 Aibreán 2010 (GURI Uimh. 100 an 30 Aibreán 2010), arna thiontú, le leasuithe, i legge n. 100 (Dlí Uimh. 100), an 29 Meitheamh 2010 (GURI Uimh. 150 an 30 Meitheamh 2010, lch. 2), ar thaobh amháin, go leantar le hAirteagal 3(4) agus (5) de legge n. 426 – Provvedimenti straordinari a sostegno delle attività musicali (loi no 426, portant mesures extraordinaires de soutien des activités musicales) an 22 Iúil 1977 (GURI Uimh. 206 an 28 Iúil 1977), d’fheidhm a bheith acu maidir le fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, gan beann ar a dtiontú ina ndaoine a rialaítear leis an dlí príobháideach. Ar an taobh eile, foráiltear nach bhfuil forálacha Airteagal 1(01) agus (2) de decreto legislativo n. 368 – Attuazione della direttiva 1999/70/CE relativa all’accordo quadro sul lavoro a tempo determinato concluso dall’UNICE, dal CEEP e dal CES (Foraithne Reachtach Uimh. 368, lena dtrasuitear Treoir 1999/70/CE maidir le Creat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta arna tabhairt i gcrích ag ETUC, UNICE agus CEEP) an 6 Meán Fómhair 2001 (GURI Uimh. 235 an 9 Deireadh Fómhair 2001), infheidhme maidir le fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne.
Dlí-Foraithne Uimh. 91 an 8 Lúnasa 2013
8
Foráiltear le hAirteagal 11 de decreto-legge n. 91 – Disposizioni urgenti per la tutela, la valorizzazione e il rilancio dei beni e delle attività culturali e del turismo (Dlí-Foraithne Uimh. 91 lena leagtar síos forálacha práinneacha maidir le sócmhainní cultúrtha agus gníomhaíochtaí cultúrtha agus turasóireacht a chosaint, a chur chun cinn agus a athsheoladh), an 8 Lúnasa 2013 (GURI Uimh. 186 an 9 Lúnasa 2013), arna thiontú, le leasuithe, i legge n. 112 (Dlí Uimh. 112) an 7 Deireadh Fómhair 2013 (GURI Uimh. 236 an 8 Deireadh Fómhair 2013, lch. 1), dar teideal ‘Forálacha práinneacha chun fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne a athbhunú agus chun córas náisiúnta ceoil barr feabhais a athsheoladh’:
‘Bunófar caidreamh fostaíochta neamhiata le fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne go heisiach trí bhíthin nósanna imeachta roghnúcháin poiblí. [...]’
Foraithne Reachtach Uimh. 81/2015
9
Sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur gur tugadh na conarthaí atá i gceist sna príomhimeachtaí i gcrích go páirteach faoin leagan bunaidh de decreto legislativo n. 81. – Disciplina organica dei contratti di lavoro e revisione della normativa in tema di mansioni, a norma dell’articolo 1, comma 7, della legge 10 dicembre 2014, n. 183 (Foraithne Reachtach Uimh. 81 maidir le socrú córasach conarthaí fostaíochta agus athbhreithniú ar an reachtaíocht maidir le hoibleagáidí gairmiúla, i gcomhréir le hAirteagal 1(7) de Dhlí Uimh. 183 an 10 Nollaig 2014), an 15 Meitheamh 2015 (gnáthfhorlíonadh le GURI Uimh. 144 an 24 Meitheamh 2015) (‘Foraithne Reachtach Uimh. 81/2015’), agus go páirteach faoin bhForaithne Reachtach sin, arna leasú le Dlí-Foraithne Uimh. 87 an 12 Iúil 2018, arna thiontú i nDlí Uimh. 96 an 9 Lúnasa 2018 (‘Foraithne Reachtach Uimh. 81/2015, arna leasú’).
10
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 19 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015_:
‘1.   Féadfar conradh fostaíochta a thabhairt i gcrích ar feadh téarma seasta nach faide ná 36 mhí.
2.   Mura bhforáiltear a mhalairt i gcomhaontuithe comhchoiteanna agus cé is moite de na gníomhaíochtaí séasúracha dá dtagraítear in Airteagal 21(2), ní fhéadfaidh fad an chaidrimh fostaíochta ar théarma seasta idir an fostóir céanna agus an t‑oibrí céanna, mar thoradh ar conarthaí comhleantacha arna dtabhairt i gcrích chun cúraimí ar an leibhéal céanna agus ar an gcatagóir dhlíthiúil chéanna a chomhlíonadh agus gan beann ar thréimhsí briste idir conradh amháin agus an conradh eile, a bheith níos faide ná 36 mhí. Chun an tréimhse sin a ríomh, cuirfear san áireamh freisin tréimhsí sannacháin a bhaineann le cúraimí den leibhéal céanna agus den chatagóir dhlíthiúil chéanna, a dhéantar idir na daoine céanna, i gcomhthéacs obair ar théarma seasta a úsáid. I gcás ina sárófar an teorainn 36 mhí, mar thoradh ar chonradh aonair nó mar thoradh ar shraith conarthaí, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ón dáta a sárófar an téarma.
3.   Gan dochar do mhír 2, féadfar conradh ar théarma seasta eile idir na daoine céanna, ar conradh é a mhairfidh 12 mhí ar a mhéad, a thabhairt i gcrích le stiúrthóireacht chríochach an tsaothair a bhfuil dlínse chríochach aici. Mura leantar an nós imeachta a thuairiscítear, agus má sháraítear an téarma a leagtar síos sa chonradh, déantar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ón dáta a thugtar i gcrích é.’
11
Foráiltear an méid seo a leanas le hAirteagal 21 den Fhoraithne Reachtach sin:
‘1.   Ní fhéadfar síneadh a chur le deireadh conartha ar théarma seasta, le comhaontú an oibrí, ach amháin má tá fad tosaigh an chonartha níos lú ná 36 mhí agus, in aon chás, nach mó ná cúig huaire thar thréimhse 36 mhí, gan beann ar an líon conarthaí. Má tá líon na síntí níos mó, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ar an dáta a dtiocfaidh an séú síneadh i bhfeidhm.
2.   Má dhéantar an t‑oibrí a athfhostú ar feadh téarma seasta laistigh de 10 lá ó dhul in éag conartha nach faide ná sé mhí, nó laistigh de 20 lá ó dhul in éag conartha a mhaireann níos faide ná sé mhí, déanfar an dara conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata. Ní bheidh feidhm ag forálacha na míre seo maidir le hoibrithe atá fostaithe i ngníomhaíochtaí séasúracha arna n‑ainmniú le foraithne ón Aireacht Saothair agus Beartais Shóisialta nó sna cásanna dá bhforáiltear le comhaontuithe comhchoiteanna. Leanfaidh forálacha Fhoraithne Uimh. 1525 ó Uachtarán na Poblachta an 7 Deireadh Fómhair 1963 d’fheidhm a bheith acu go dtí go nglacfar an fhoraithne dá bhforáiltear sa dara habairt.
[...]’
12
De réir Airteagal 29(3) den Fhoraithne Reachtach sin:
‘Ní bheidh feidhm ag na forálacha a leagtar amach in Airteagal 19(1) go (3) agus in Airteagal 21 maidir le foireann ealaíne agus theicniúil na bhfondúireachtaí léiriúcháin ceoil dá dtagraítear i bhForaithne Reachtach Uimh. 367 an 29 Meitheamh 1996.’
13
De réir na cúirte a rinne an tarchur, leanann an fhoráil dheireanach sin as an bhforáil roimhe seo, eadhon Airteagal 11(4) d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 368 an 6 Meán Fómhair 2001, lena bhforáiltear nach raibh feidhm ag na rialacha a leagtar amach in Airteagail 4 agus 5 den Fhoraithne Reachtach dheireanach sin maidir leis na teorainneacha ama agus cúisíocha is infheidhme maidir le conarthaí ar théarma seasta agus maidir le hathaicmiú an chonartha mar chonradh neamhiata i gcás neamhchomhlíonadh maidir le foireann ealaíonta agus theicniúil fondúireachtaí léiriúcháin ceoil.
14
Foráladh le hAirteagal 19 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015, arna leasú:
‘1.   Féadfar conradh fostaíochta a thabhairt i gcrích ar feadh téarma seasta nach faide ná 12 mhí. Féadfar é a thabhairt i gcrích ar feadh tréimhse níos faide, nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 24 mhí, áfach, ach amháin má chomhlíontar ceann amháin ar a laghad de na coinníollacha seo a leanas:
(а)
tá údar leis sin de bharr riachtanais shealadacha agus oibiachtúla nach mbaineann leis an ngnáthghníomhaíocht, nó de bharr riachtanais athsholáthair oibrithe eile;
(b)
tá údar leis sin mar gheall ar an ngá atá le méaduithe sealadacha, suntasacha agus neamh-intuartha ar ghnáthghníomhaíocht. [...]
((b-a)
tugann na riachtanais shonracha dá bhforáiltear sna comhaontuithe comhchoiteanna dá dtagraítear in Airteagal 51 údar leis sin.)
(1.1 Féadfar foráil a dhéanamh do thréimhse is faide ná 12 mhí, ach nach faide ná 24 mhí in aon chás, dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo, i gconarthaí fostaíochta i gcás riachtanais shonracha arna sainiú sna comhaontuithe comhchoiteanna saothair dá dtagraítear in Airteagal 51, de bhun phointe (b-a) de mhír 1, go dtí an 30 Meán Fómhair 2022.)
1a. Má thugtar an conradh i gcrích ar feadh tréimhse níos faide ná 12 mhí gan na coinníollacha dá dtagraítear i mír 1 a chomhlíonadh, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ón dáta a sháraítear deireadh na tréimhse 12 mhí.
[...]
2.   Mura bhforáiltear a mhalairt i gcomhaontuithe comhchoiteanna agus cé is moite de na gníomhaíochtaí séasúracha dá dtagraítear in Airteagal 21(2), ní fhéadfaidh fad an chaidrimh fostaíochta ar théarma seasta idir an fostóir céanna agus an t‑oibrí céanna, mar thoradh ar chonarthaí comhleantacha arna dtabhairt i gcrích chun cúraimí ar an leibhéal céanna agus ar an gcatagóir dhlíthiúil chéanna a chomhlíonadh agus gan beann ar thréimhsí briste idir conradh amháin agus an conradh eile, a bheith níos faide ná 24 mhí. Chun an tréimhse sin a ríomh, cuirfear san áireamh freisin tréimhsí sannacháin a bhaineann le cúraimí den leibhéal céanna agus den chatagóir dhlíthiúil chéanna, a dhéantar idir na daoine céanna, i gcomhthéacs obair ar théarma seasta a úsáid. I gcás ina sárófar an teorainn 24 mhí, mar thoradh ar chonradh aonair nó mar thoradh ar shraith conarthaí, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ón dáta a sárófar an téarma. [...]
3.   Gan dochar do mhír 2, féadfar conradh ar théarma seasta eile idir na daoine céanna, ar conradh é a mhairfidh 12 mhí ar a mhéad, a thabhairt i gcrích le stiúrthóireacht chríochach an tsaothair a bhfuil dlínse chríochach aici. Mura leantar an nós imeachta a thuairiscítear, agus má sháraítear an téarma a leagtar síos sa chonradh, déantar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ón dáta a thugtar i gcrích é.’
15
Is mar seo a leanas a bhí an fhoclaíocht in Airteagal 21 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015, arna leasú:
‘01.   Ní fhéadfar an conradh a athnuachan ach amháin má chomhlíontar na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal 19(1). Ní fhéadfar síneadh a chur leis an gconradh faoi shaoirse le linn an chéad 12 mhí agus ina dhiaidh sin ach amháin má chomhlíontar coinníollacha Airteagal 19(1). I gcás sárú ar fhorálacha na chéad abairte agus an dara habairt, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata. Féadfar conarthaí le haghaidh gníomhaíochtaí séasúracha, dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo, a athnuachan nó a fhadú fiú mura gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 19(1). [...]
1.   Ní fhéadfar síneadh a chur le deireadh conartha ar théarma seasta, le comhaontú an oibrí, ach amháin má tá fad tosaigh an chonartha níos lú ná 24 mhí agus, in aon chás, nach mó ná ceithre huaire thar thréimhse 24 mhí, gan beann ar an líon conarthaí. Má tá líon na síntí níos mó, déanfar an conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata ar an dáta a dtiocfaidh an cúigiú síneadh i bhfeidhm.
[...]
2.   Má dhéantar an t‑oibrí a athfhostú ar feadh téarma seasta laistigh de 10 lá ó dhul in éag conartha nach faide ná sé mhí, nó laistigh de 20 lá ó dhul in éag conartha a mhaireann níos faide ná sé mhí, déanfar an dara conradh a athaicmiú mar chonradh neamhiata. Ní bheidh feidhm ag forálacha na míre seo maidir le hoibrithe atá fostaithe i ngníomhaíochtaí séasúracha arna n‑ainmniú le foraithne ón Aireacht Saothair agus Beartais Shóisialta nó sna cásanna dá bhforáiltear le comhaontuithe comhchoiteanna. Leanfaidh forálacha Fhoraithne Uimh. 1525 ó Uachtarán na Poblachta an 7 Deireadh Fómhair 1963 d’fheidhm a bheith acu go dtí go nglacfar an fhoraithne dá bhforáiltear sa dara habairt. [...]
[...]’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
16
D’oibrigh an t‑iarratasóir sna príomhimeachtaí, Eliz Erkut Duygu, mar bhailéiríne sa corps de ballet de chuid na Fondúireachta faoi roinnt conarthaí idir 2014 agus 2019. Go sonrach, tar éis an chéad chonartha fostaíochta ar théarma seasta, ón 4 Samhain 2014 go dtí an 18 Eanáir 2015, mar dhalta, thug sí sraith conarthaí comhleantacha i gcrích, tar éis nós imeachta roghnúcháin, mar dhuine féinfhostaithe idir an 16 Lúnasa 2016 agus an 9 Iúil 2019.
17
Agus í den tuairim go raibh sí fostaithe go buan ag an bhFondúireacht agus go ndearna sí a cuid oibre ar an gcaoi chéanna le foireann a bhí fostaithe go neamhiata, thug Erkut Duygu caingean os comhair na cúirte a rinne an tarchur, Tribunale di Milano (Cúirt Dúiche Milano, an Iodáil), ag maíomh go raibh na conarthaí a thug sí i gcrích leis an bhFondúireacht mar dhuine féinfhostaithe neamhdhleathach. D’iarr sí go ndearbhófaí cineál fostaíochta an chaidrimh fostaíochta agus go n‑athbhunófaí é, mar gheall ar chineál mí-úsáideach na gconarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha.
18
Tugann an chúirt sin dá haire go n‑eascraíonn an díospóid atá os a comhair, dá bhrí sin, i gcomhthéacs imeachtaí arna dtionscnamh ag damhsóirí eile de chuid na Fondúireachta ar rialaigh Tribunale di Milano (Cúirt Dúiche Milano) orthu cheana féin. Go háirithe, i gcomhthéacs staid fhíorasach atá inchomparáide leis an staid sa chás seo, d’aithin an chúirt sin cineál samhailteach amháin na gconarthaí a tugadh i gcrích idir an Fhondúireacht sin agus na damhsóirí sin mar oibrithe féinfhostaithe agus úsáid na gconarthaí sin mar bhealach chun dul timpeall ar an reachtaíocht is infheidhme, agus chinn sí gur cineál fostaíochta a bhí sa chaidreamh fostaíochta. Mar sin féin, níor ordaíodh athbhunú na n‑oibrithe, ós rud é gur eisiadh an fhéidearthacht pionós a ghearradh ar chineál mí-úsáideach na gconarthaí ar théarma seasta comhleantacha trína n‑athaicmiú mar chonradh neamhiata ar bhonn cásdlí arna leagan síos den chéad uair ag Dlísheomraí Comhcheangailte an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh, an Iodáil) in 2023. D’aisiompaigh an Chúirt Uachtarach sin a cásdlí roimhe sin, a d’fhéach le haitheantas a thabhairt don chosaint iomlán a ghabhann le caidreamh fostaíochta a bhunú i gcás mhí-úsáideach conarthaí ar théarma seasta comhleantacha freisin in earnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne.
19
Measann an chúirt sin go dtugann an comhthéacs sin údar le tarchur a dhéanamh chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú maidir le léiriú dhlí an Aontais. Cé gurb eol di gur scrúdaigh an Chúirt ceist atá inchomparáide go bunúsach leis an gceist dá dtagraítear sa chás seo i mbreithiúnas an 25 Deireadh Fómhair 2018, Sciotto (C‑331/17, ‘an breithiúnas in Sciotto, EU:C:2018:859), is amhlaidh fós, tar éis an bhreithiúnais sin, ar thaobh amháin, gur ghlac reachtas na hIodáile decreto-legge n. 59 (Dlí-Foraithne Uimh. 59) an 28 Meitheamh 2019, arna thiontú i legge n. 81 – Misure urgenti in materia di personale delle fondazioni lirico sinfoniche (Dlí Uimh. 81 maidir le bearta práinneacha a bhaineann le foireann fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne) an 8 Meán Fómhair 2019 (‘Dlí-Foraithne Uimh 59’). Ar an taobh eile, leasaigh an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) a cásdlí, agus mar thoradh air sin is gá a iarraidh ar an gCúirt arís an bhfuil an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag an gCúirt Uachtarach sin, ag luí le dlí an Aontais.
20
I ndáil leis sin, sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur, ar dtús, gur tugadh na conarthaí atá i gceist sna príomhimeachtaí i gcrích, go páirteach, faoi Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015 agus, go páirteach, faoi Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015, arna leasú.
21
Sonraíonn sí freisin nach dtagann aon cheann de na conarthaí sin faoi Dhlí-Foraithne Uimh. 59. Níl an reachtaíocht nua sin, a glacadh chun comhréireacht an dlí náisiúnta leis na prionsabail a chuirtear in iúl sa bhreithiúnas in Sciotto a athbhunú, infheidhme ratione temporis, ós rud é gur tugadh isteach í tar éis an conradh deireanach a thug Erkut Duygu i gcrích.
22
Ina dhiaidh sin, cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl, maidir le conarthaí ar théarma seasta in earnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, d’ainneoin gur foráladh i gcónaí leis an reachtaíocht náisiúnta do chóras lena ndíolmhaítear na heintitis sin ón gcóras ginearálta is infheidhme maidir le hearnálacha eacnamaíocha eile, nach gá gur measadh leis an gcásdlí náisiúnta atá i réim go gcuirtear cosc ar chaidreamh fostaíochta neamhiata a bhunú i gcás mí-úsáid chruthaithe conarthaí fostaíochta ar théarma seasta.
23
Dá bhrí sin, tá forbairt tagtha ar chásdlí chun staid dhlíthiúil oibrithe a chosaint agus, dá bhrí sin, chun go bhféadfar conradh neamhiata a bhunú, fiú i gcás ina bhfuil toirmeasc ar oibrithe buana a earcú. Sa chomhthéacs sin, luann an chúirt a rinne an tarchur breithiúnas Uimh. 6547/2014 ón Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) agus breithiúnas Uimh. 260/2015 ón Corte costituzionale (an Chúirt Bhunreachtúil, an Iodáil).
24
Mar sin féin, leasaíodh an cásdlí roimhe sin i bhfabhar athaicmiú an chonartha ar théarma seasta mar chonradh neamhiata tar éis thabhairt an bhreithiúnais in Sciotto.
25
Chinn an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh), i mbreithiúnais Uimh. 5542/2023 agus Uimh. 5556/2023, nach bhfuil athaicmiú conartha ar théarma seasta mar chonradh neamhiata ar cheann de na pionóis dá bhforáiltear leis an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir le fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne. Chinn an Chúirt Uachtarach sin, mar chúiteamh ar mhí-úsáid conarthaí ar théarma seasta comhleantacha, go ndearnadh foráil sa dlí náisiúnta, chun damáiste líomhnaithe, a aicmítear mar ‘dhamáiste Comhphobail’, a shlánú, do chúiteamh íosta idir 2.5 mí agus 12 mhí tuarastail, gan dochar don fhéidearthacht a shuíomh gurb ann do dhamáiste níos mó.
26
Sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur, sna breithiúnais sin, gur thug an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) aghaidh go sainráite ar an gceist maidir le comhoiriúnacht a cásdlí leis na prionsabail a chuir an Chúirt Bhreithiúnais in iúl sa bhreithiúnas in Sciotto. Tá amhras ar an gcúirt sin, áfach, maidir leis an gcomhoiriúnacht sin, ós rud é gur cosúil gur luaigh an Chúirt go soiléir, sa bhreithiúnas sin, gurb é athaicmiú conartha ar théarma seasta mar chonradh neamhiata an t‑aon bheart atá in ann comhlíonadh Chlásal 5 den Chreat‑Chomhaontú a áirithiú, i gcás mí-úsáid a eascraíonn as conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a úsáid.
27
Ina theannta sin, measann an chúirt a rinne an tarchur gur chuir an Chúirt Bhreithiúnais éifeacht cheangailteach chothrománach phrionsabal an neamh-idirdhealaithe in iúl. Níl an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) ró-oscailte i ndáil leis an bprionsabal sin. Ina breithiúnais dá dtagraítear i mír 25 den bhreithiúnas seo, shonraigh an Chúirt Uachtarach sin nach bhfuil an caidreamh idir an t‑oibrí agus na fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne inchomparáide le caidreamh fostaithe fostóirí príobháideacha eile, ag féachaint do chineál ar leith an chaidrimh sin, atá nasctha go bunúsach le cineál poiblí na bhfondúireachtaí sin, in ainneoin iad a thiontú ina gcomhlachtaí arna rialú ag an dlí príobháideach. Dá bhrí sin, tá an caidreamh idir an t‑oibrí agus fondúireacht den sórt sin níos cosúla leis an gcaidreamh fostaíochta poiblí conarthach.
28
De réir na cúirte a rinne an tarchur, ní féidir cineál príobháideach eintitis phríobháidigh a athrú toisc go saothraíonn sé cuspóirí poiblí nó go dtairbhíonn sé go páirteach de chistiú poiblí. Sa chomhthéacs sin, tugann an chúirt sin dá haire gur chinn an Chúirt, ina breithiúnas in Sciotto, nach dtugann cineál poiblí nó príobháideach an fhostóra ann féin údar le níos lú cosanta don oibrí.
29
Ar deireadh, tugann an chúirt a rinne an tarchur faoi deara go ndearna an Chúirt an t‑idirdhealú idir oibrithe ar théarma seasta in earnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne agus oibrithe ar théarma seasta in earnálacha eile, arna n‑eisiamh ag an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) ina breithiúnais dá dtagraítear i mír 25 den bhreithiúnas seo, a aithint agus a cháineadh go sainráite i mír 71 den bhreithiúnas in Sciotto.
30
Sna himthosca sin, chinn Tribunale di Milano (Cúirt Dúiche Milano), bac a chur ar na himeachtaí agus an cheist seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘An gcaithfear Clásail 4 agus 5 den [Chreat‑Chomhaontú] a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leo ar reachtaíocht náisiúnta, amhail an ceann atá i gceist sna príomhimeachtaí arna léiriú ag an Corte Suprema di cassazione [(An Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) […]] i gCásanna Uimh. 5542 agus 5556/2023, dá bhun a bhfuil na rialacha gnáthdhlí lena rialaítear caidrimh fostaíochta, agus atá beartaithe chun pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí ar théarma seasta [comhleantacha] trí bhíthin an chonartha ar théarma seasta a athrú go huathoibríoch i gcás ina ndéantar mí-úsáid arís ar chonarthaí ar théarma seasta, nach bhfuil infheidhme maidir le hearnáil gníomhaíochta na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, i gcás inarb éard atá sa bheart dá bhforáiltear san earnáil sin, murab ionann agus nádúr ginearálta na n‑earnálacha eacnamaíocha, ná cúiteamh as damáiste, cé gur córas cruthúnais é a éascaítear le toimhdí agus trí fhoráil a dhéanamh do dhliteanas bainisteoirí i gcás mí-iompair thoiliúil nó mí-iompair thromchúisigh?’
An cheist a tharchuirtear
Inghlacthacht
31
Sa chéad áit, áitíonn an Fhondúireacht agus Rialtas na hIodáile go bhfuil an iarraidh ar réamhrialú do-ghlactha.
32
Go bunúsach, maíonn siad, ar dtús, nach leagann an chúirt a rinne an tarchur amach an nasc idir forálacha dhlí an Aontais agus an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí agus gur chuir sí gnéithe ábhartha na díospóide sin i láthair ar bhealach easnamhach. Dá bhrí sin, ní luaitear fad beacht gach ceann de na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí agus ní fhágann an tagairt chineálach don díospóid sna príomhimeachtaí gur féidir a thuiscint an bhfuil mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleanúnacha ann. Ina theannta sin, tugann an Fhondúireacht faoi deara go bhfuil an caidreamh fostaíochta idir í féin agus Erkut Duygu bunaithe ar chomhaontú comhchoiteann saothair lena bhforáiltear d’am oibre uasta 60 mí, rud a cheadaítear le hAirteagal 19 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015. Dá bhrí sin, cé go bhféadfadh Clásail 4 agus 5 den Chreat‑Chomhaontú bac a chur ar an reachtaíocht ghinearálta is infheidhme maidir le hearnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, ní bhaineann sé sin go hiomlán leis an díospóid sna príomhimeachtaí, ós rud é nach bhféadfadh an baol go dtarlódh éagóir leantach den chineál sin conartha mar gheall ar easpa uastréimhse iomlán is infheidhme maidir leis an gcaidreamh fostaíochta ar ar bunaíodh an breithiúnas in Sciotto teacht chun cinn in aon chás sa chás seo.
33
Ina dhiaidh sin, níl tuairisc sách beacht san ordú tarchuir ar an gcreat dlíthiúil náisiúnta a bhfuil an díospóid sin mar chuid de, maidir leis an gcásdlí ábhartha agus an reachtaíocht ábhartha araon. Dá bhrí sin, níor thagair an chúirt a rinne an tarchur go hiomlán d’ábhar bhreithiúnais na gcúirteanna uachtaracha a luann sí nó, thairis sin, do chásdlí na Cúirte. Ina theannta sin, níor thagair an chúirt a rinne an tarchur ach go páirteach d’Airteagal 29 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015, inar foráladh le mír 4 go raibh feidhm ag an Airteagal sin ‘[g]an dochar d’fhorálacha Airteagal 36 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 165 [an 30 Márta 2001, dar teideal “Rialacha ginearálta maidir le heagrú na hoibre i riaracháin phoiblí” (GURI Uimh. 106 an 9 Bealtaine 2001, gnáthfhorlíonadh Uimh. 112)]’. Bhí an tAirteagal sin, arna léiriú le breithiúnais an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) arna lua ag an gcúirt a rinne an tarchur, infheidhme tráth na bhfíoras atá i gceist sna príomhimeachtaí. Faoin bhforáil sin, tá an t‑oibrí lena mbaineann i dteideal cúiteamh a fháil as damáiste a eascraíonn as obair a dhéanamh de shárú ar fhorálacha éigeantacha a bhaineann le conarthaí fostaíochta ar théarma seasta is infheidhme san earnáil sin agus laghdú ar an ualach a bhaineann leis an damáiste a fulaingíodh amhlaidh a chruthú. Ina theannta sin, bheadh stiúrthóir an eintitis a fhostaíonn an t‑oibrí sin faoi dhliteanas i leith an damáiste airgeadais a dhéantar don Stát, i gcás sárú d’aon ghnó ar na forálacha a bhaineann leis na conarthaí fostaíochta ar théarma seasta is infheidhme nó i gcás mí-iompar tromchúiseach dá chuid. Bhainfí aon bhónas feidhmíochta den stiúrthóir sin freisin agus chuirfí sárú den sórt sin san áireamh agus a chonradh á athnuachan.
34
Ar deireadh, iarrann an chúirt sin ar an gCúirt Bhreithiúnais measúnú a dhéanamh ar cheist ar thug an Chúirt Bhreithiúnais rialú uirthi cheana féin sa bhreithiúnas in Sciotto agus i mbreithiúnas an 7 Márta 2018, Santoro (C‑494/16, EU:C:2018:166).
35
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú, de réir cásdlí socair, go bhfuil toimhde ábharthachta ag ceisteanna maidir le léiriú dhlí an Aontais arna dtarchur ag cúirt náisiúnta sa chomhthéacs fíorasach agus reachtach a bhfuil an chúirt sin freagrach as a shainiú, agus nach faoin gCúirt atá sé a chruinneas a chinneadh. Ós rud é nach bhfuil dlínse ach ag an gcúirt a rinne an tarchur an dlí náisiúnta a léiriú agus a chur i bhfeidhm, is faoin gCúirt atá sé comhthéacs reachtach na gceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú, mar a shainítear san ordú tarchuir, a chur san áireamh (féach breithiúnais an 15 Bealtaine 2003, Salzmann, C‑300/01, EU:C:2003:283, mír 31, agus an 28 Eanáir 2025, ASG 2, C‑253/23, EU:C:2025:40, míreanna 56 agus 57 agus an cásdlí dá dtagraítear). Ní féidir leis an gCúirt diúltú rialú a thabhairt ar iarraidh ar réamhrialú ó chúirt náisiúnta ach amháin má dhealraíonn sé go follasach nach bhfuil baint ar bith ag an léiriú arna iarraidh ar dhlí an Aontais le fíorais iarbhír nó le cuspóir na díospóide sna príomhimeachtaí, más fadhb de chineál hipitéiseach í, nó mura bhfuil an fhaisnéis fhíorasach agus dhlíthiúil is gá ag an gCúirt chun freagra úsáideach a thabhairt ar na ceisteanna a chuirtear uirthi (breithiúnais an 14 Samhain 2024, S. (Athrú ar fhoirmíocht cúirte), C‑197/23, EU:C:2024:956, mír 43, agus an 1 Lúnasa 2025, Alace agus Canpelli, C‑758/24 agus C‑759/24, EU:C:2025:591, mír 38 agus an cásdlí dá dtagraítear).
36
Thairis sin, ní mór don iarraidh ar réamhrialú ceanglais Airteagal 94 de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte a chomhlíonadh agus, dá réir sin, ní mór di, i measc nithe eile, ráiteas a bheith ann ar na cúiseanna a spreag an chúirt nó an binse a rinne an tarchur chun fiosrú a dhéanamh faoi léiriú forálacha áirithe de dhlí an Aontais, agus an gaol idir na forálacha sin agus an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí.
37
Sa chás seo, ghlac an chúirt a rinne an tarchur seasamh maidir leis an aicmiú atá le tabhairt do na conarthaí atá i gceist sna príomhimeachtaí. Ar thaobh amháin, thug sí dá haire, i gcomhthéacs staid fhíorasach atá cosúil leis an staid a bhí aici sa chás seo, gur aithin sí cineál samhailteach amháin na gconarthaí a thug oibrithe féinfhostaithe i gcrích leis an bhFondúireacht agus cineál mí-úsáideach comhleantachas na gconarthaí sin, ós rud é nach bhféadfaí pionós a ghearradh ar chineál den sórt sin trí na conarthaí sin a athaicmiú mar chonradh fostaíochta neamhiata. Trí bhéim a leagan ar chineál samhailteach agus mí-úsáideach na gconarthaí sin a d’fhéadfadh, ar a laghad, a bheith ann, chuir an chúirt sin fíorais ábhartha na díospóide sna príomhimeachtaí faoina freagracht i láthair agus leag sí amach an nasc idir forálacha dhlí an Aontais agus an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme agus an gaol idir léiriú dhlí an Aontais atá á lorg agus fíorais iarbhír na príomhchaingne nó a cuspóir.
38
Ar an taobh eile, is léir ón ordú tarchuir gur dhiúltaigh an chúirt a rinne an tarchur d’ábharthacht fhéideartha comhaontaithe chomhchoitinn, dá dtagraíonn an Fhondúireacht mar bhonn don chaidreamh fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí faoi Airteagal 19 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015. Ba cheart a thabhairt faoi deara, sa bhreis ar aicmiú na gconarthaí atá i gceist sna príomhimeachtaí, dá dtagraítear sa mhír roimhe seo, gur thagair an chúirt a rinne an tarchur d’Airteagal 29 den Fhoraithne Reachtach sin, ar dá réir nach bhfuil feidhm ag na forálacha a leagtar amach in Airteagal 19(1) go (3) de maidir le foireann ealaíne agus theicniúil fondúireachtaí léiriúcháin ceoil, amhail an Fhondúireacht.
39
Ina dhiaidh sin, trína amhras a chur in iúl maidir le comhoiriúnacht na reachtaíochta náisiúnta is infheidhme maidir leis na fíorais sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag cúirt náisiúnta uachtarach, le Clásail 4 agus 5 den Chreat‑Chomhaontú, leag an chúirt a rinne an tarchur amach na cúiseanna a thug uirthi amhras a chaitheamh ar léiriú na bhforálacha sin de dhlí an Aontais. Dá bhrí sin, chomhlíon sí ceanglais Airteagal 94 de na Rialacha Nós Imeachta.
40
Ina theannta sin, maidir le cruinneas nó iomláine an chásdlí nó na reachtaíochta náisiúnta a luaitear san ordú tarchuir, is fíor, sa chás seo, nár sholáthair an chúirt a rinne an tarchur tagairtí beachta d’fhoráil náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí lena bhforáiltear, mar bheart pionóis, don fhéidearthacht dliteanas a thabhú ar thaobh na stiúrthóirí i gcás mí-iompar tromchúiseach nó sárú d’aon ghnó ar na forálacha náisiúnta a bhaineann le conarthaí fostaíochta ar théarma seasta. Mar sin féin, is léir ó chur i láthair bhreithiúnais Uimh. 5542/2023 agus 5556/2023 ón Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh) go measann sí go raibh riail den sórt sin i bhfeidhm tráth na bhfíoras sna príomhimeachtaí. Ós rud é nach féidir a chur as an áireamh, dá bhrí sin, go bhfuil an riail sin mar chuid den reachtaíocht is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, tá faisnéis dhlíthiúil agus fhíorasach leordhóthanach ag an gCúirt chun freagra úsáideach a thabhairt don chúirt a rinne an tarchur. Dá bhrí sin, ní ceist hipitéiseach í an cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú sa mhéid sin.
41
Ar deireadh, maidir leis an éileamh go bhfuil rialú déanta cheana féin ag an gCúirt ar an gceist a tharchuirtear, meabhraítear go dtugtar an lánrogha is leithne do na cúirteanna náisiúnta le hAirteagal 267 CFAE ceisteanna a tharchur chuig an gCúirt má mheasann siad go n‑ardaíonn cás atá ar feitheamh os a gcomhair ceisteanna lena n‑éilítear léiriú ar fhorálacha dhlí an Aontais. Leanann sé, cé go bhféadfadh cásdlí socair ar phointe de dhlí an Aontais a bheith ina chúis go nglacfadh an Chúirt ordú de bhun Airteagal 99 dá Rialacha Nós Imeachta, nach féidir leis difear a dhéanamh ar bhealach ar bith d’inghlacthacht tarchuir chun réamhrialú i gcás ina gcinneann cúirt náisiúnta, i bhfeidhmiú na cumhachta lánroghnaí sin, ceist a tharchur chuig an gCúirt de bhun Airteagal 267 (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Meitheamh 2025, Bulgarian posts, C‑785/23, EU:C:2025:462, mír 42 agus an cásdlí dá dtagraítear).
42
Sa dara háit, tá Rialtas na hIodáile agus an Coimisiún den tuairim go bhfuil an cheist a tharchuirtear do-ghlactha a mhéid a bhaineann sí le Clásal 4 den Chreat‑Chomhaontú. Leanann sé ó chásdlí na Cúirte nach féidir brath ar an bhforáil sin i gcomhthéacs cóir neamh-chomhionann líomhnaithe idir oibrithe ar théarma seasta.
43
I ndáil leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara go bhfuil an chúirt a rinne an tarchur ag ceistiú, trína tarchur chun réamhrialú, ní go gcaitear go neamhfhabhrach le hoibrithe ar théarma seasta i gcomparáid le hoibrithe buana i gcás inchomparáide, ach go bhfuil difríocht sa chaoi a gcaitear le catagóirí éagsúla oibrithe ar théarma seasta de réir na hearnála eacnamaíche ina saothraíonn siad a ngníomhaíocht ghairmiúil, eadhon oibrithe ar théarma seasta in earnáil na fondúireachta ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne agus iad siúd in earnálacha eile.
44
Chinn an Chúirt cheana féin nach gcumhdaítear aon difríocht sa chóir idir catagóirí áirithe foirne ar théarma seasta le prionsabal an neamh-idirdhealaithe a chumhdaítear sa Chreat‑Chomhaontú, ós rud é gur cuireadh an prionsabal sin chun feidhme agus gur tugadh léiriú sonrach dó leis an gComhaontú sin ach amháin maidir le difríochtaí sa chóir idir oibrithe ar théarma seasta agus buanoibrithe atá i gcás inchomparáide (breithiúnas an 13 Eanáir 2022, MIUR agus Ufficio Scolastico Regionale per la Campania, C‑282/19, EU:C:2022:3, mír 72 agus an cásdlí dá dtagraítear).
45
Ní thugtar an cásdlí sin faoi cheist le hAirteagal 71 den bhreithiúnas in Sciotto, dá dtagraíonn an chúirt a rinne an tarchur go sainráite chun údar a thabhairt lena ceist le haghaidh réamhrialú a bhaineann le Clásal 4. Cé go luaitear sa mhír sin idirdhealú a d’fhéadfadh a bheith ann idir oibrithe ar théarma seasta in earnáil ghníomhaíochta na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne agus na n‑oibrithe in earnálacha eile, ní féidir a thuiscint go dtiocfadh idirdhealú den sórt sin, ag glacadh leis go mbunófaí é, faoi raon feidhme Chlásal 4 den Chreat‑Chomhaontú. Ní luaitear sa mhír sin ach go bhféadfaidh oibrithe in earnálacha eile, trína gconradh a athaicmiú, a bheith ina ‘n‑oibrithe buana inchomparáide’ de réir bhrí an Chlásail sin. Os a choinne sin, ní léir ón mír sin go dtagann difríocht sa chaoi a gcaitear le catagóirí éagsúla d’oibrithe ar théarma seasta de réir na hearnála eacnamaíche ina saothraíonn siad a ngníomhaíocht ghairmiúil faoi raon feidhme Chlásal 4.
46
Dá bhrí sin, tá Airteagal 4 den Chreat‑Chomhaontú infheidhme sna príomhimeachtaí. Sa mhéid sin, tá an cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú do-ghlactha.
Substaint an cháis
47
Lena ceist aonair, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú le léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc ar reachtaíocht náisiúnta, arna léiriú ag cúirt uachtarach náisiúnta, ar dá réir nach bhfuil na gnáthrialacha lena rialaítear caidrimh fostaíochta agus lena mbeartaítear pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta téarma seasta comhleantacha trí athaicmiú uathoibríoch a dhéanamh ar chonarthaí den sórt sin mar chonradh fostaíochta neamhiata infheidhme maidir leis an earnáil gníomhaíochta d’fhondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, agus lena bhforáiltear, mar bhearta chun pionós a ghearradh ar úsáid mhí-úsáideach conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleanúnacha san earnáil sin, ar thaobh amháin, don fhéidearthacht íosmhéid a dheonú mar chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh, a bhféadfar cruthúnas a thabhairt ar aird trí thoimhde, gan dochar do chúiteamh as níos mó damáiste a fháil, agus, ar an taobh eile, don fhéidearthacht stiúrthóirí na bhfondúireachtaí sin a chur faoi dhliteanas i gcás mí-iompar tromchúiseach nó sárú d’aon ghnó ar an reachtaíocht náisiúnta a bhaineann leis na conarthaí sin.
48
De réir cásdlí socair, baineann Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú le bearta chun cosc a chur ar mhí-úsáid a eascraíonn as conarthaí nó caidrimh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a úsáid. Ní dhéantar foráil ann maidir le pionóis shonracha i gcás ina n‑aimsítear mí-úsáid. I gcás den sórt sin, is faoi na húdaráis náisiúnta atá sé bearta a ghlacadh ní hamháin atá comhréireach ach atá éifeachtach go leor agus atá sách díspreagthach chun a áirithiú go mbeidh na rialacha arna nglacadh faoin gcreat‑chomhaontú lánéifeachtach (breithiúnais an 8 Bealtaine 2019, Rossato agus Conservatorio di Musica F.A. Bonporti, C‑494/17, EU:C:2019:387, mír 27 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya et Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, mír 67 agus an cásdlí dá dtagraítear).
49
Dá bhrí sin, i gcás ina bhfuil mí-úsáid tarlaithe de thoradh ar úsáid conarthaí fostaíochta nó caidreamh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha, ní mór go mbeifear in ann beart lena dtugtar na ráthaíochtaí éifeachtacha agus comhionanna i leith cosaint oibrithe a chur i bhfeidhm chun pionós a ghearradh go cuí ar an mí-úsáid sin agus chun fáil réidh le hiarmhairtí an tsáraithe ar dhlí an Aontais. Faoin gcéad mhír d’Airteagal 2 de Threoir 1999/70, a bhfuil an Creat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta i gceangal léi, ní mór do na Ballstáit ‘gach beart is gá a ghlacadh chun a chumasú dóibh, tráth ar bith, na torthaí arna bhforchur leis an Treoir [sin] a áirithiú’ (breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya agus Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, mír 69).
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
50
I ndáil leis sin, tá sé tábhachtach a mheabhrú, ar dtús, gur cásdlí socair é nach bhfuil sé éigeantach conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a thiontú ina gconradh neamhiata i gcás mhí-úsáid na gcéad chonarthaí fostaíochta sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Feabhra 2024, Consejería de Presidencia, Justicia e Interior de la Comunidad de Madrid agus páirtithe eile, C‑59/22, C‑110/22 agus C‑159/22, EU:C:2024:149, mír 124 agus an cásdlí dá dtagraítear). Go háirithe, chinn an Chúirt, i ndáil leis an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir le hearnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, nach leagtar síos leis an gCreat‑Chomhaontú oibleagáid ghinearálta ar na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir leis an tiontú sin (féach, chuige sin, an breithiúnas in Sciotto, mír 59).
51
Ba cheart a mheabhrú freisin nach gcuirtear cosc le Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú, ann féin, ar Bhallstát caitheamh ar bhealach éagsúil le mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha nó caidrimh fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha, ag brath ar cé acu a tugadh nó nár tugadh na conarthaí nó na caidrimh sin i gcrích le fostóir de chuid na hearnála príobháidí nó le fostóir de chuid na hearnála poiblí (breithiúnas an 7 Márta 2018, Santoro, C‑494/16, EU:C:2018:166, mír 42).
52
Ar an gcaoi chéanna, ní thoirmisctear, a priori, rialacha éagsúla a chur i bhfeidhm maidir le hearnáil shonrach den gheilleagar mar gheall ar a gnéithe ar leith (féach, chuige sin, an breithiúnas in Sciotto, míreanna 46 go 48). Sa chomhthéacs sin, is féidir tagairt a dhéanamh freisin do mhír 8 de bhreithnithe ginearálta an Chreat‑Chomhaontaithe, ar dá réir is saintréithe fostaíochta in earnálacha, i ngairmeacha agus i ngníomhaíochtaí áirithe iad conarthaí fostaíochta ar théarma seasta a d’fhéadfadh a bheith oiriúnach d’oibrithe agus d’fhostóirí araon.
53
Dá bhrí sin, ní chuirtear cosc le Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú, i bprionsabal, ar reachtaíocht náisiúnta, amhail an reachtaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí, lena dtoirmisctear, in earnáil shonrach na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, athaicmiú uathoibríoch a dhéanamh ar chonradh fostaíochta ar théarma seasta mar chonradh fostaíochta neamhiata i gcás mhí-úsáid an chéad cheann de na conarthaí sin.
54
Mar sin féin, i gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 48 agus 49 den bhreithiúnas seo, ba cheart a thabhairt faoi deara, chun go measfar go bhfuil reachtaíocht náisiúnta lena dtoirmisctear, in earnáil na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha trína dtiontú ina gconradh fostaíochta neamhiata comhsheasmhach leis an gCreat‑Chomhaontú, nach mór a áireamh i ndlíchóras intíre an Bhallstáit lena mbaineann, san earnáil sin, beart éifeachtach eile chun mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a chosc agus, i gcás inarb iomchuí, a phionósú (féach, chuige sin, an breithiúnas in Sciotto, mír 60, agus breithiúnas an 22 Feabhra 2024, Consejería de Presidencia, Justicia e Interior de la Comunidad de Madrid agus páirtithe eile, C‑59/22, C‑110/22 agus C‑159/22, EU:C:2024:149, mír 127 agus an cásdlí dá dtagraítear).
55
Ós rud é nach faoin gCúirt atá sé rialú a thabhairt ar léiriú na reachtaíochta nó an chásdlí náisiúnta, is faoi na cúirteanna náisiúnta inniúla atá sé a chinneadh an bhfuil beart den sórt sin sa dlí náisiúnta (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya agus Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, mír 70 agus an cásdlí dá dtagraítear).
56
É sin ráite, féadfaidh an Chúirt, agus réamhrialú á thabhairt aici, i gcás inarb iomchuí, soiléiriú a thabhairt atá beartaithe chun treoir a thabhairt don chúirt náisiúnta ina measúnú ar an reachtaíocht atá i gceist sa díospóid atá ar feitheamh os a comhair (breithiúnas an 8 Bealtaine 2019, Rossato agus Conservatorio di Musica F.A. Bonporti, C‑494/17, EU:C:2019:387, mír 29 agus an cásdlí dá dtagraítear).
57
Sa chás seo, tagraíonn an chúirt a rinne an tarchur, ina ceist le haghaidh réamhrialú, do reachtaíocht náisiúnta lena bhforáiltear, mar bhearta chun mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a phionósú, do dhá bheart ar leith, eadhon, ar thaobh amháin, an fhéidearthacht cúiteamh a fháil as an damáiste a fulaingíodh agus, ar an taobh eile, an fhéidearthacht go bhféadfaí stiúrthóirí na fondúireachta ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne lena mbaineann a chur faoi dhliteanas i gcás mí-iompar tromchúiseach nó sárú d’aon ghnó a bheith déanta acu ar an reachtaíocht náisiúnta maidir le conarthaí fostaíochta ar théarma seasta.
58
Sa chéad áit, maidir leis an gcúiteamh is féidir leis an oibrí a fháil, is léir ón ordú tarchuir go bhforáiltear leis an reachtaíocht is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh), do chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh, arb ionann é agus damáiste a thoimhdítear agus a chinntear faoi threoir íosmhéid agus uasmhéid, gan dochar don fhéidearthacht a chruthú gurb ann do dhamáiste níos mó. Tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire sa chomhthéacs sin go ráthaítear leis an dlí náisiúnta go ndeonófar cúiteamh íosta idir 2.5 mí agus 12 mhí de thuarastal.
59
I ndáil leis sin, ní mór a mheas, ar an gcéad dul síos, go bhféadfadh reachtaíocht den sórt sin, lena bhforáiltear do chúiteamh a íoc le hoibrí a d’fhulaing damáiste arna bhunú le toimhde, gan dochar don fhéidearthacht fianaise a thabhairt ar aird go bhfuil níos mó damáiste ann, a bheith ina beart éifeachtach chun pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha. Sa chomhthéacs sin, chinn an Chúirt cheana, ag féachaint do na deacrachtaí atá ina ndlúthchuid de léiriú gurb ann do chailleadh deise, tá sásra toimhde atá beartaithe chun a áirithiú don oibrí a d’fhulaing, mar gheall ar úsáid mhí-úsáideach conarthaí ar théarma seasta comhleantacha, cailleadh deise i leith na fostaíochta, an fhéidearthacht chun fáil réidh le hiarmhairtí sáraithe den sórt sin ar dhlí an Aontais, de chineál chun ceanglas na héifeachtachta a chomhlíonadh (breithiúnas an 7 Márta 2018, Santoro, C‑494/16, EU:C:2018:166, mír 50).
60
É sin ráite, ní léir ón ordú tarchuir na teorainneacha a leagtar síos leis an reachtaíocht náisiúnta sin maidir leis an bhféidearthacht conarthaí fostaíochta ar théarma seasta a úsáid maidir le huastréimhse nó uastréimhse iomlán. Faoin reachtaíocht náisiúnta is infheidhme ratione temporis maidir leis na conarthaí atá i gceist sna príomhimeachtaí, mar a luaigh an chúirt a rinne an tarchur, ní féidir Airteagail 19 go 21 d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015 agus d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 81/2015, arna leasú, lenar leagadh síos, faoi seach, an teorainn le fad conartha fostaíochta ar théarma seasta agus na coinníollacha chun síneadh a chur le téarma conartha ar théarma seasta, a bheith infheidhme maidir le fondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne.
61
Mar a chuir an Coimisiún in iúl, i gcomhthéacs reachtach nach bhforchuireann teorainneacha ar fhad ná ar choinníollacha maidir le conarthaí fostaíochta ar théarma seasta a athnuachan nó a fhadú, is deacair fós cineál mí-úsáideach úsáid na gconarthaí sin a léiriú, cé gur gá é a léiriú chun a bheith in ann cúiteamh a éileamh as an damáiste. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh socrú na dteorainneacha agus na gcoinníollacha sin, mar is léir ó Dhlí-Foraithne Uimh. 59, nach bhfuil infheidhme, áfach, ratione temporis maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí, cur, den chuid is mó, le héifeachtacht na rialacha lena bhforáiltear do laghdú ar an ualach chun an díobháil sin a chruthú agus, dá bhrí sin, le héifeachtacht an bhirt lena gcosnaítear oibrí ar baineadh mí-úsáid as conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha ina leith.
62
Ar an dara dul síos, maidir le méid an chúitimh a ríomh, bhí deis ag an gCúirt cheana féin a chinneadh go gceanglaítear le prionsabal an chúitimh iomláin as an damáiste a fulaingíodh agus le prionsabal na comhréireachta ar na Ballstáit, i gcás amhail an cás sna príomhimeachtaí, cúiteamh leordhóthanach a sholáthar, a théann thar chúiteamh siombalach amháin, gan dul thar chúiteamh iomlán, áfach (breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya et Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, mír 83).
63
I ndáil leis sin, ní mór a thuiscint ó chásdlí na Cúirte nach féidir le beart náisiúnta lena socraítear uasteorainn ar an gcúiteamh is féidir a dheonú i gcás amhail an cás sna príomhimeachtaí cúiteamh comhréireach agus éifeachtach a cheadú i gcásanna mí-úsáide a sháraíonn tréimhse áirithe i dtéarmaí blianta nó cúiteamh leordhóthanach agus iomlán as an damáiste a eascraíonn as mí-úsáid den sórt sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya agus Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, mír 81). Mar a thug an Coimisiún faoi deara, ní bheidh éifeacht dhíspreagthach ar fhostóir ag beart lena bhforáiltear d’uasteorainn den sórt sin ar an méid cúitimh a fhéadfar a dheonú a luaithe a shroichfear an t‑uasmhéid cúitimh.
64
Sa chás seo, mar a luaitear i mír 58 den bhreithiúnas seo, is léir ón ordú tarchuir go ráthaítear leis an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh), ar thaobh amháin, deonú cúitimh íosta, arb ionann é agus tuarastal idir 2.5 mí agus 12 mhí, agus, ar an taobh eile, nach ndealraíonn sé go bhforáiltear d’uasteorainn, sa mhéid is gur féidir leis an oibrí fianaise ar dhamáiste níos mó a thabhairt ar aird.
65
A mhéid a cheadaítear leis an reachtaíocht sin don chúirt náisiúnta cúiteamh leordhóthanach agus iomlán a dhámhachtain as an damáiste a fulaingíodh, a mhéid a cheadaítear léi sárú a dhéanamh ar an íosmhéid a leagtar síos i gcás ina suitear go bhfuil an damáiste níos mó, d’fhéadfaí an reachtaíocht sin a mheas mar bheart comhréireach agus, dá bhrí sin, éifeachtach chun mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha a phionósú. Ina theannta sin, d’fhéadfadh easpa uasteorann cur le cineál athchomhairleach an bhirt sin, ós rud é go bhféadfadh sé fostóirí a spreagadh chun teorainn a chur le húsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha, chun uasfhad na gconarthaí sin a urramú agus chun deireadh a chur le hathnuachaintí nó síntí a théann thar an bhfad sin.
66
Thairis sin, ós rud é go mbraitheann cineál comhréireach agus athchomhairleach an chúitimh sin ar shaintréithe sonracha an cháis shonraigh os comhair na cúirte náisiúnta, ba cheart a thabhairt faoi deara, sa chomhthéacs sin, gur thug an Coimisiún faoi deara gur leasaigh reachtas na hIodáile, in 2024, Airteagal 36(5) d’Fhoraithne Reachtach Uimh. 165 an 30 Márta 2001, as ar eascair méadú ar mhéid an chúitimh a d’fhéadfaí a dheonú i gcás mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha. Tá oibrí a d’fhulaing gníomh mí-úsáideach den sórt sin i dteideal cúiteamh idir 4 agus 24 thráthchuid mhíosúla den tuarastal tagartha deireanach, gan dochar do cheart an oibrí sin a chruthú gur bhain damáiste níos mó dó. Sa chomhthéacs sin, thagair an Coimisiún freisin do bhreithiúnas ón Tribunale ordinario di Cuneo (Cúirt Dúiche Cuneo, an Iodáil) an 24 Meán Fómhair 2024, lena ngearrtar pionós, trí chur i bhfeidhm na méideanna a shocraítear leis an bhforáil sin, arna leasú, inter alia, fíorais a tharla sular tháinig sí i bhfeidhm.
67
Sa dara háit, a mhéid a fhoráiltear leis an reachtaíocht is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh), chomh maith leis an bhféidearthacht cúiteamh a fháil as an damáiste a fulaingíodh, do riail ar dá réir a d’fhéadfadh stiúrthóir nó stiúrthóirí na fondúireachta ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne lena mbaineann a bheith faoi dhliteanas i leith an damáiste airgeadais a rinneadh don Stát mar thoradh ar shárú ar na forálacha a bhaineann le conarthaí fostaíochta ar théarma seasta is infheidhme san earnáil sin, i gcás ina ndéantar an sárú sin d’aon ghnó nó ina n‑eascraíonn sé as mí-iompar tromchúiseach ar thaobh an stiúrthóra sin nó na stiúrthóirí sin — nach mór don chúirt a rinne an tarchur a fhíorú, ag féachaint don mhéid a luaitear i mír 40 den bhreithiúnas seo — ba cheart a thabhairt faoi deara gur chinn an Chúirt cheana féin go gceanglaítear leis an reachtaíocht náisiúnta ar na húdaráis, i gcás den sórt sin, na suimeanna a íocadh leis na hoibrithe mar chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh mar gheall ar an sárú ar na forálacha sin, nach bhfuil ann ach beart amháin, i measc bearta eile, atá ceaptha mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta a chosc agus pionós a ghearradh ina leith agus is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú an bhfuil forchur an dliteanais sin éifeachtach go leor agus an bhfuil sé ina dhíspreagadh leordhóthanach chun éifeachtacht iomlán na rialacha arna nglacadh faoin gCreat‑Chomhaontú a áirithiú (an breithiúnas in Sciotto, mír 63).
68
I gcás inarb iomchuí, beidh ar an gcúirt a rinne an tarchur a chur san áireamh, agus measúnú á dhéanamh aici ar an gcineál sin, an fíoras, arna líomhain ag an bhFondúireacht agus ag Rialtas na hIodáile, agus faoi réir fíorú ag an gcúirt sin freisin, go bhforáiltear leis an reachtaíocht is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, sa bhreis ar an bhféidearthacht sin dliteanas pearsanta an stiúrthóra a thabhú i leith an chaillteanais airgeadais a rinneadh don Stát, go ndiúltófar aon bhónas feidhmíochta a dheonú don stiúrthóir sin agus/nó go gcuirfear an dliteanas sin san áireamh i gcomhthéacs athnuachan chonradh an stiúrthóra sin. Is bearta coimhdeacha iad bearta den sórt sin a bhféadfadh éifeacht shuntasach dhíspreagthach a bheith acu, mar gheall ar na héifeachtaí diúltacha a d’fhéadfadh a bheith acu i gcás mí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha ar an ngairm ghairmiúil agus, de réir mar a bheidh, ar shócmhainní pearsanta an stiúrthóra atá freagrach as an mí-úsáid sin.
69
Ar deireadh, ba cheart a thabhairt faoi deara, i gcás ina measann an chúirt a rinne an tarchur nach féidir na bearta chun pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha nó caidreamh fostaíochta ar théarma seasta dá bhforáiltear leis an reachtaíocht is infheidhme maidir leis na conarthaí fostaíochta atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna léiriú ag an Corte suprema di cassazione (an Chúirt Uachtarach um Achomharc Deiridh), a aicmiú mar bhearta éifeachtacha de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i mír 54 den bhreithiúnas seo, nach mór don chúirt sin a áirithiú, a mhéid is féidir, go ndéanfar an dlí náisiúnta a léiriú ar bhealach lena n‑áiritheofar go mbeidh Treoir 1999/70 go hiomlán éifeachtach agus go mbainfear amach toradh atá comhsheasmhach leis an gcuspóir atá á shaothrú léi.
70
Sa chomhthéacs sin, ní mór a mheabhrú nach bhfuil Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú neamhchoinníollach agus beacht go leor chun éifeacht dhíreach a bheith aige. Ní féidir le duine aonair, mar sin, foráil den sórt sin, nach bhfuil aon éifeacht den sórt sin aici, a agairt os comhair cúirt náisiúnta i gcomhthéacs díospóid, a thagann faoi raon feidhme dhlí an Aontais, chun foráil den dlí náisiúnta atá contrártha di a fhágáil gan feidhm (féach breithiúnas an 3 Meitheamh 2021, Instituto Madrileño de Investigación y Desarrollo Rural, Agrario y Alimentario, C‑726/19, EU:C:2021:439, míreanna 79 agus 80 agus an cásdlí dá dtagraítear).
71
Is cásdlí socair é, agus a ndlí náisiúnta á chur i bhfeidhm acu, go gceanglaítear ar chúirteanna náisiúnta é a léiriú a mhéid is féidir i bhfianaise fhoclaíocht agus chuspóir na Treorach atá i gceist chun an toradh atá á lorg aici a bhaint amach agus, dá bhrí sin, chun an tríú fomhír d’Airteagal 288 CFAE a chomhlíonadh. Tá an oibleagáid atá ar chúirt náisiúnta tagairt a dhéanamh d’ábhar treorach agus rialacha ábhartha an dlí náisiúnta á léiriú agus á gcur i bhfeidhm teoranta ag prionsabail ghinearálta an dlí, go háirithe prionsabail na deimhneachta dlíthiúla agus na neamh-aisghníomhaíochta, agus ní féidir léi a bheith mar bhonn do léiriú contra legem ar an dlí náisiúnta (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya agus Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, míreanna 102 go 104 agus an cásdlí dá dtagraítear).
72
É sin ráite, sa chás sin, is faoin gcúirt náisiúnta atá sé cibé rud atá laistigh dá dlínse a dhéanamh, agus corpas iomlán an dlí náisiúnta á chur san áireamh agus na modhanna léiritheacha a aithnítear leis an dlí náisiúnta á gcur i bhfeidhm, chun forálacha ábhartha an dlí náisiúnta a léiriú, a mhéid is féidir, ar bhealach atá comhsheasmhach le Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú agus chun an dlí sin a chur i bhfeidhm ar bhealach lena ngearrfar pionós go cuí ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha agus lena gcuirfear iarmhairtí an tsáraithe ar dhlí an Aontais ar neamhní, chun a áirithiú go mbeidh Treoir 1999/70 go hiomlán éifeachtach agus chun toradh atá comhsheasmhach leis an gcuspóir a shaothraítear léi a bhaint amach (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Meitheamh 2024, DG de la Función Pública, Generalitat de Catalunya agus Departamento de Justicia de la Generalitat de Catalunya, C‑331/22 agus C‑332/22, EU:C:2024:496, míreanna 105 agus 107).
73
I bhfianaise na mbreithnithe roimhe seo, is é an freagra ar an gceist a tharchuirtear chun réamhrialú nach mór Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú a léiriú sa chaoi nach gcuirtear cosc ar reachtaíocht náisiúnta, arna léiriú ag cúirt uachtarach náisiúnta, ar dá réir nach bhfuil na gnáthrialacha lena rialaítear caidrimh fostaíochta agus lena mbeartaítear pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha trí athaicmiú uathoibríoch a dhéanamh ar chonarthaí den sórt sin mar chonradh fostaíochta neamhiata infheidhme maidir leis an earnáil gníomhaíochta d’fhondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, agus lena bhforáiltear, mar bhearta chun pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta omhleantacha san earnáil sin, ar thaobh amháin, don fhéidearthacht íosmhéid a dheonú mar chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh, a bhféadfaí cruthúnas ina leith a thabhairt ar aird ar thoimhde, gan dochar a dhéanamh do chúiteamh as damáiste níos mó, agus, ar an taobh eile, don fhéidearthacht go dtabhódh stiúrthóirí na bhfondúireachtaí sin dliteanas i gcás mí-iompar tromchúiseach nó sárú d’aon ghnó ar an reachtaíocht náisiúnta a bhaineann leis na conarthaí sin, ar choinníoll go gcuirtear ar chumas leis na bearta sin an mhí-úsáid a fhaightear a phionósú go héifeachtach, rud atá le measúnú ag an gcúirt náisiúnta. Má mheasann an chúirt sin nach féidir, leis na bearta sin, pionós a ghearradh ar bhealach ina mbaintear mí-úsáid as conarthaí fostaíochta ar théarma seasta in earnáil ghníomhaíochta na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, ní mór di a dlí náisiúnta a léiriú, a mhéid is féidir, ar bhealach atá comhsheasmhach leis an gClásál sin chun a áirithiú go mbeidh Treoir 1999/70 go hiomlán éifeachtach agus chun toradh atá comhsheasmhach leis an gcuspóir atá á shaothrú léi a bhaint amach.
Costais
74
Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Deichiú Dlísheomra) mar seo a leanas:
Maidir le Clásal 5 den Chreat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta, arna thabhairt i gcrích an 18 Márta 1999, atá san Iarscríbhinn a ghabhann le Treoir 1999/70/CE ón gComhairle an 28 Meitheamh 1999 maidir leis an gCreat‑Chomhaontú maidir le hobair ar théarma seasta arna tabhairt i gcrích ag ETUC, UNICE agus CEEP,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní chuirtear cosc ar reachtaíocht náisiúnta, arna léiriú ag cúirt uachtarach náisiúnta, ar dá réir nach bhfuil na gnáthrialacha lena rialaítear caidrimh fostaíochta agus lena mbeartaítear pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta comhleantacha trí athaicmiú uathoibríoch a dhéanamh ar chonarthaí den sórt sin mar chonradh fostaíochta neamhiata infheidhme maidir leis an earnáil gníomhaíochta d’fhondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, agus lena bhforáiltear, mar bhearta chun pionós a ghearradh ar mhí-úsáid conarthaí fostaíochta ar théarma seasta omhleantacha san earnáil sin, ar thaobh amháin, don fhéidearthacht íosmhéid a dheonú mar chúiteamh as an damáiste a fulaingíodh, a bhféadfaí cruthúnas ina leith a thabhairt ar aird ar thoimhde, gan dochar a dhéanamh do chúiteamh as damáiste níos mó, agus, ar an taobh eile, don fhéidearthacht go dtabhódh stiúrthóirí na bhfondúireachtaí sin dliteanas i gcás mí-iompar tromchúiseach nó sárú d’aon ghnó ar an reachtaíocht náisiúnta a bhaineann leis na conarthaí sin, ar choinníoll go gcuirtear ar chumas leis na bearta sin an mhí-úsáid a fhaightear a phionósú go héifeachtach, rud atá le measúnú ag an gcúirt náisiúnta. Má mheasann an chúirt sin nach féidir, leis na bearta sin, pionós a ghearradh ar bhealach ina mbaintear mí-úsáid as conarthaí fostaíochta ar théarma seasta in earnáil ghníomhaíochta na bhfondúireachtaí ceoldrámaíochta agus ceolfhoirne, ní mór di a dlí náisiúnta a léiriú, a mhéid is féidir, ar bhealach atá comhsheasmhach leis an gClásál sin chun a áirithiú go mbeidh Treoir 1999/70 go hiomlán éifeachtach agus chun toradh atá comhsheasmhach leis an gcuspóir atá á shaothrú léi a bhaint amach.
Sínithe
(
*1
)	Teanga an cháis: an Iodáilis.