62020CJ0342
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Dara Dlísheomra)
7 Aibreán 2022 (
*1
)
(Tarchur chun réamhrialú – Cánachas – Airteagail 63 agus 65 CFAE – Saorghluaiseacht caipitil – Srianta – Cáin ar ioncam na ndaoine dlítheanacha – Cistí infheistíochta a dhíolmhú – Coinníollacha maidir le díolúine – Coinníoll maidir le foirm chonarthach an chiste)
I gCás C‑342/20,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE ó Helsingin hallinto-oikeus (an Chúirt Riaracháin, Heilsincí, an Fhionlainn), trí bhreith an 9 Iúil 2020, a fuarthas ag an gCúirt an 23 Iúil 2020, sna himeachtaí
A SCPI
páirtí leasmhar:
Veronsaajien oikeudenvalvontayksikkö,
tugann AN CHÚIRT (an Dara Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: A. Arabadjiev, Uachtarán an Chéad Dlísheomra, ag gníomhú mar Uachtarán an Dara Dlísheomra, I. Ziemele (Rapóirtéir), T. von Danwitz, P. G. Xuereb agus A. Kumin, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: H. Saugmandsgaard Øe,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–
Rialtas na Fionlainne, ar dtús ag H. Leppo agus A. Laine agus S. Hartikainen, agus ina dhiaidh sin ag H. Leppo agus A. Laine, i gcáil Gníomhairí,
–
an Coimisiún Eorpach, ar dtús ag W. Roels agus I. Koskinen, agus ina dhiaidh sin ag W. Roels, i gcáil Gníomhairí,
tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 6 Deireadh Fómhair 2021,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1
Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagail 49, 63 agus 65 CFAE.
2
Rinneadh an iarraidh in imeachtaí arna dtionscnamh ag A SCPI, cuideachta atá corpraithe faoi dhlí na Fraince, maidir le réamhchinneadh ón Verohallinto (údarás cánach, an Fhionlainn) an 13 Meitheamh 2019 maidir le cánachas ar ioncam cíosa agus na brabúis ó dhiúscairt maoine dochorraithe suite san Fhionlainn agus scaireanna i gcuideachtaí a bhfuil maoin dhochorraithe suite san Fhionlainn faoina n‑úinéireacht agus a fuair A sa Bhallstát sin le linn na mblianta cánach 2019 agus 2020 (‘cinneadh an 13 Meitheamh 2019’).
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
3
Foráiltear an méid seo a leanas le hAirteagal 1(1) go (3) de Threoir 2009/65/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le comhordú dlíthe, rialachán agus forálacha riaracháin a bhaineann le gnóthais i gcomhair comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (GCUI) (IO 2009 L 302, lch. 32):
‘1.   Tá feidhm ag an Treoir seo maidir le gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis inaistrithe (GCUI) arna mbunú laistigh de chríocha na mBallstát.
2.   Chun críocha na Treorach seo, agus faoi réir Airteagal 3, ciallaíonn GCUI na gnóthais:
(a)
leis an t‑aon chuspóir de chomhinfheistíocht in urrúis inaistrithe nó i sócmhainní airgeadais leachtacha eile dá dtagraítear in Airteagal 50(1) de chaipiteal arna chruinniú ón bpobal agus a fheidhmíonn ar phrionsabal um scaipeadh rioscaí; agus
(b)
le haonaid a dhéantar, arna iarraidh sin ag na sealbhóirí, a athcheannach nó a fhuascailt, go díreach nó go hindíreach, as sócmhainní na ngnóthas sin. Maidir le gníomhaíocht a dhéanfaidh GCUI chun a áirithiú nach n‑athraíonn luach stocmhalartáin dá chuid aonad go suntasach óna ghlanluach sócmhainní, measfar í a bheith coibhéiseach le hathcheannach nó le fuascailt den sórt sin.
Féadfaidh na Ballstáit a cheadú do GCUI roinnt urranna infheistíochta a bheith aige.
3.   Féadfar na gnóthais dá dtagraítear i mír 2 a bheith comhdhéanta i gcomhréir le dlí na gconarthaí (mar chistí coiteanna arna mbainistiú ag cuideachtaí bainistíochta), dlí iontaobhais (mar iontaobhais aonaid), nó reacht (mar chuideachtaí infheistíochta).
[…]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4
Sonraítear an méid seo a leanas le hAirteagal 2(1) agus (2) de Threoir 2011/61/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Bainisteoirí Cistí Infheistíochta Malartacha agus lena leasaítear Treoir 2003/41/CE, Treoir 2009/65/CE, Rialachán (CE) Uimh. 1060/2009 agus Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010 (IO 2011 L 174, lch. 1).
‘1.   Faoi réir mhír 3 den Airteagal seo agus faoi réir Airteagal 3, beidh feidhm ag an Treoir seo maidir le:
(a)
[bainisteoirí cistí infheistíochta malartacha (BCIManna)] AE a bhainistíonn ceann amháin nó níos mó de na [cistí infheistíochta malartacha (CIManna)] is cuma cé acu CIManna AE nó CIManna neamh-AE iad CIManna den sórt sin;
(b)
BCIManna neamh-AE a bhainistíonn CIManna AE amháin nó níos mó; agus
(c)
BCIManna neamh-AE a mhargaíonn CIM amháin nó níos mó san Aontas is cuma cé acu CIManna AE nó CIManna neamh-AE iad CIManna den sórt sin.
2.   Chun críocha mhír 1, ní bheidh aon tábhacht ag baint leis an méid seo a leanas:
(a)
cé acu an mbaineann CIM leis an gcineál ceannoscailte nó leis an gcineál neamh-cheannoscailte;
(b)
cé acu an bhfuil nó nach bhfuil CIM comhdhéanta faoi dhlí na gconarthaí, faoin dlí iontaobhais, faoi reacht, nó faoi aon fhoirm dhlíthiúil eile;
(c)
struchtúr dlíthiúil de BCIM.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5
Faoi Airteagal 4(1)(a) den Treoir sin:
‘… beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
(a)
ciallaíonn “CIManna” gnóthais chomhinfheistíochta, lena n‑áirítear urranna infheistíochta díobh, a bhfuil an méid seo a leanas i gceist leo:
(i)
a dhéanann caipiteal a chruinniú ó roinnt infheisteoirí, d’fhonn é a infheistiú i gcomhréir le beartas infheistíochta sainithe chun leasa na n‑infheisteoirí sin; agus
(ii)
nach dteastaíonn údarú uathu de bhun Airteagal 5 de Threoir 2009/65’.
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Fionlainne
6
De réir phointe 4 d’Airteagal 3 den tuloverolaki (1535/1992) (Dlí maidir le cáin ioncaim (1535/1992)) an 30 Nollaig 1992, arna leasú le Dlí 528/2019 an 12 Aibreán 2019 (‘an Dlí maidir le cáin ioncaim’), ciallaíonn an téarma ‘gnóthas’, inter alia, cuideachta faoi dhliteanas teoranta, ciste infheistíochta agus ciste infheistíochta speisialta.
7
De réir phointe 2 den chéad fhomhír de d’Airteagal 9 den Dlí maidir le cáin ioncaim, ceanglaítear ar dhaoine nádúrtha nach raibh cónaí orthu san Fhionlainn i rith na bliana cánach agus ar ghnóthais choigríche cáin a íoc ar ioncam a fuarthas san Fhionlainn.
8
Sonraítear an méid seo a leanas in Airteagal 10 den Dlí sin:
‘Áirítear le hioncam a fuarthas san Fhionlainn:
(1)
ioncam ó mhaoin dhochorraithe san Fhionlainn nó ó áitribh atá faoi úinéireacht trí scaireanna i gcuideachta tithíochta Fhionlannach faoi dhliteanas teoranta nó i gcuideachta Fhionlannach eile faoi dhliteanas theoranta nó trí chleamhnú le comharchumann tithíochta Fionlannach nó le comharchumann Fionlannach eile;
[…]
(6)
díbhinní, barrachais a dhíorthaítear ó chomharchumann agus ioncam inchomparáide eile ó chuideachta Fhionlannach faoi dhliteanas teoranta, ó chomharchumann nó ó ghnóthas eile, agus freisin ó scair in ioncam grúpa Fhionlannaigh;
[…]
(10)
brabúis ó dhiúscairt maoine dochorraithe atá lonnaithe san Fhionlainn nó ó dhiúscairt scaireanna nó aonad de chuid cuideachta tithíochta faoi dhliteanas teoranta nó de chuid cuideachta Fionlannaí eile faoi dhliteanas teoranta de chuid comharchumainn Fhionlannaigh eile, a bhfuil níos mó ná 50 % dá sócmhainní iomlána comhdhéanta de mhaoin amháin nó níos mó san Fhionlainn.’
9
Foráiltear an méid seo a leanas sa chéad, sa dara fomhír, sa cheathrú fomhír agus sa seachtú fomhír de mhír 20a den dlí sin, is infheidhme ón 1 Eanáir 2020:
‘Díolmhaithe ó cháin ioncaim atá cistí infheistíochta de réir bhrí phointe 2 den chéad fhomhír d’Airteagal 2 de Chaibidil 1 den sijoitusrahastolaki (213/2019) (an Dlí maidir le cistí infheistíochta (213/2019)) agus cistí infheistíochta ceannoscailte coigríche inchomparáide arna gcomhdhéanamh le conradh agus le híosmhéid de 30 sealbhóir aonad.
Beidh feidhm freisin ag forálacha na chéad fhomhíre lena rialaítear an díolúine do chistí infheistíochta maidir le cistí infheistíochta speisialta de réir bhrí an dara fomhír d’Airteagal 1 de Chaibidil 2 den vaihtoehtorahastojen hoitajista annettu laki (162/2014) (an Dlí maidir le bainisteoirí cistí malartacha (162/2014)) agus le cistí infheistíochta speisialta coigríche inchomparáide, arna gcomhdhéanamh le conradh, ar choinníoll gur cistí ceannoscailte iad agus go bhfuil 30 sealbhóir aonad ar a laghad acu.
[…]
Tá an díolúine le haghaidh ciste infheistíochta speisialta dá bhforáiltear sa dara fomhír d’Airteagal 1 de Chaibidil 2 den Dlí maidir le bainisteoirí cistí malartacha nó le haghaidh ciste infheistíochta speisialta coigríche inchomparáide arna chomhdhéanamh le conradh a infheistíonn a chistí go príomha i maoin dhochorraithe nó in urrúis sa mhodh dá dtagraítear i mír 4 de Chaibidil 16 den Dlí thuasluaite le bheith faoi réir choinníoll go ndéanfaidh an ciste sin trí cheathrú ar a laghad den bhrabús don bhliain airgeadais a dháileadh ar a shealbhóirí aonad ar bhonn bliantúil, gan gnóthachain chaipitiúla neamhréadaithe a chur san áireamh.
[…]
I gcás ina bhfuil dhá urrann infheistíochta nó níos mó i gciste infheistíochta nó i gciste infheistíochta speisialta, beidh siad sin faoi réir na bhforálacha a bhaineann le cistí infheistíochta nó le cistí infheistíochta speisialta.’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus an cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
10
Is société civile delocation immobilier à capital variable (cuideachta infheistíochta maoine inathraithe-caipitil) arna rialú ag dlí na Fraince é A a infheistíonn i maoin dhochorraithe i limistéar an Euro a ligtear ar cíos do ghnóthais. Mar chiste infheistíochta malartach de réir bhrí Airteagal 4(1)(a) de Threoir 2011/61, tá A faoi réir mhaoirseacht Autorité des marchés financiers (an tÚdarás um Margaí Airgeadais, an Fhrainc).
11
Tá A Asset Management SAS, société par actions simplifiée (cuideachta comhstoc simplithe) arna rialú ag dlí na Fraince, freagrach as A a bhainistiú agus glacann sé gach cinneadh ina leith. Tá oifig chláraithe an dá chuideachta sa Fhrainc agus níl aon áit ghnó acu san Fhionlainn.
12
Faigheann infheisteoirí atá suibscríofa le haonaid in A torthaí ar bhonn bliantúil, a fhreagraíonn don ghlanioncam cíosa agus don ghlanioncam airgeadais eile a fhaigheann A. Cinntear dáileadh na mbrabús ag cruinniú ginearálta na cuideachta sin.
13
Sa Fhrainc, is gnóthas trédhearcach é A chun críoch cánach nach bhfuil faoi réir cáin ioncaim. Is iad na hinfheisteoirí atá faoi dhliteanas cáin ioncaim a íoc i leith an ioncaim a ghnóthaítear as an toradh ó aonaid A agus as na haonaid sin a dhiúscairt nó a fhuascailt.
14
I mí an Mheithimh 2019, bhí sé beartaithe ag A conradh a shíniú chun scaireanna a cheannach in dhá chuideachta réadmhaoine frithpháirtí faoi dhliteanas teoranta atá bunaithe san Fhionlainn ar úinéirí iad d’fhoirgnimh thráchtála atá lonnaithe sa Bhallstát sin, a raibh sé beartaithe ag A iad a ligean ar cíos ar feadh 5 bliana ar a laghad. Bhí sé beartaithe ag A freisin infheistíochtaí maoine eile den chineál sin a dhéanamh nó maoin a fháil go díreach san Fhionlainn.
15
D’fhonn a aimsiú cibé an mbeadh an t‑ioncam agus na brabúis a dhíorthaítear ó na hinfheistíochtaí sin inchánach san Fhionlainn, rinne A iarraidh ar an údarás cánach ar réamhchinneadh ceangailteach maidir leis na blianta cánach 2019 agus 2020.
16
Le cinneadh an 13 Meitheamh 2019, bhí an t‑údarás cánach den tuairim, maidir leis an mbliain chánach 2019 agus faoi na forálacha cánach a bhí i bhfeidhm le linn na bliana cánach sin, go bhféadfaí a mheas go raibh A, mar gheall ar a bhuntréithe, i staid inchomparáide leis sin de chiste infheistíochta de réir bhrí phointe 4 d’Airteagal 3 den Dlí maidir le cáin ioncaim. Chinn an t‑údarás cánach dá réir sin go raibh an t‑ioncam a fuair A san Fhionlainn ó ligean nó ó dhiúscairt maoine dochorraithe suite sa Bhallstát sin agus ó dhiúscairt scaireanna i gcuideachtaí faoi dhliteanas teoranta a bhfuil maoin acu sa Bhallstát sin díolmhaithe ó cháin ioncaim.
17
I gcodarsnacht leis sin, maidir leis an mbliain chánach 2020, bhí an t‑údarás cánach den tuairim, ar bhonn na leasuithe a rinneadh ar an Dlí maidir le cáin ioncaim a bhí i bhfeidhm ón 1 Eanáir 2020, gur chóir caitheamh le A, a bhí ina chuideachta a raibh caipiteal inathraitheach aige, mar chuideachta atá coibhéiseach le cuideachta faoi dhliteanas teoranta arna rialú ag dlí na Fionlainne seachas mar chiste infheistíochta arna chomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí, dá dtagraítear i mír 20a den dlí sin.
18
Dá bhrí sin, chinn an t‑údarás cánach go raibh an t‑ioncam a fuair A san Fhionlainn i rith na bliana cánach 2020 ó ligean nó diúscairt maoine dochorraithe suite sa Bhallstát sin agus ó dhiúscairt scaireanna i gcuideachtaí faoi dhliteanas teoranta a bhfuil maoin acu sa Bhallstát sin inchánach san Fhionlainn faoi Airteagal 10, pointí 1, 6, 10, agus faoin gcéad fhomhír de d’Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim.
19
Thionscain A caingean os comhair an Helsingin hallinto-oikeus (an Chúirt Riaracháin, Heilsincí, an Fhionlainn), an chúirt a rinne an tarchur, i gcoinne chinneadh an 13 Meitheamh 2019 a mhéid gur dhiúltaigh sí an díolúine a aithint i leith an ioncaim ó mhaoin a fuarthas ón bhFionlainn don bhliain chánach 2020. I gcomhthéacs na gníomhaíochta sin, áitíonn A go bhfuil Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim contrártha le dlí an Aontais agus áitíonn sé, beag beann ar bheith comhdhéanta faoi reacht, mar atá leagtha síos i reachtaíocht na Fraince maidir le cistí infheistíochta, go bhfuil a saintréithe feidhmiúla inchomparáide leo siúd de chiste infheistíochta Fionlannach atá díolmhaithe ó cháin ioncaim.
20
Áitíonn an Veronsaajien oikeudenvalvontayksikkö (Aonad Seirbhísí Dlí na bhFaighteoirí Cánach, an Fhionlainn), in éagmais comhchuibhiú ar leibhéal an Aontais de na foirmeacha a fhéadfaidh gnóthais chomhinfheistíochta a ghlacadh agus na rialacha a bhaineann le cánachas ar a n‑ioncam, go bhféadfaidh bearta náisiúnta lena rialaítear cánachas ar ghnóthais chomhinfheistíochta agus na foirmeacha, modhanna oibríochta nó gníomhaíochtaí de ghnóthais den sórt sin a bheith éagsúil ó Bhallstát amháin go Ballstát eile. Áitíonn A nach gcomhlíonann sé na coinníollacha maidir le teidlíocht ar an díolúine ó cháin ioncaim atá leagtha síos sa cheathrú fomhír d’Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, lena dtugtar an díolúine sin do chistí arna gcomhdhéanamh le conradh amháin.
21
Tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire gur léir ó chinneadh an 13 Meitheamh 2019, mar thoradh ar theacht i bhfeidhm, an 1 Eanáir 2020, d’Airteagal20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, nach féidir caitheamh le A a thuilleadh mar ghnóthas atá coibhéiseach le ciste infheistíochta Fionlannach atá díolmhaithe ó cháin ioncaim, ach go bhfuil sé inchánach anois maidir lena ioncam ó mhaoin a fuarthas san Fhionlainn.
22
Deir an chúirt tagartha gur léir ón stair dréachtaithe a bhaineann le glacadh Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim go raibh sé ar intinn ag an reachtas náisiúnta, inter alia, na cásanna sin a shainaithint go beacht inar cheart caitheamh le ciste coigríche ar an mbealach céanna le ciste Fionlannach díolmhaithe, cé acu an mbaineann nó nach mbaineann sé sin le ciste infheistíochta nó le ciste infheistíochta speisialta, d’fhonn intuarthacht cánachais a fheabhsú, deimhneacht dhlíthiúil a mhéadú agus ualaí riaracháin a bhaint.
23
Bhí sé i gceist ag an reachtas náisiúnta freisin iomaíocht neamhshaofa a áirithiú trí chistí Fionlannacha agus ciste coigríche a chur ar chomhchéim. In éagmais sainmhíniú ar an gcoincheap de chiste infheistíochta, le cineál ginearálta na bhforálacha cánach náisiúnta, cuidíodh, san am atá thart, le héascú láimhseáil cistí eachtracha ar an mbealach céanna le cistí infheistíochta Fionlannacha, cé nach mbeadh cóireáil inchomparáide faighte ag na cistí deiridh sin thar lear, nó fiú bheidís faoi réir reachtaíocht níos sriantaí.
24
De réir na cúirte sin, ní fhéachtar leis na leasuithe a ghlac an reachtas le hamhras a chaitheamh ar an riail go mbraitheann cóireáil cánach san Fhionlainn ar fhoirm dhlíthiúil na hionstraime infheistíochta, ach go bhfuil sé mar aidhm acu an reachtaíocht chánach a dhéanamh níos beaichte maidir le staid na gcistí sin atá comhdhéanta faoi dhlí na gconarthaí, cibé acu cónaitheach nó neamhchónaitheach iad, gan cur i bhfeidhm na díolúine a leathnú ar an mbealach sin chuig cineálacha eile gnóthas le haghaidh comhinfheistíocht in urrúis inaistrithe. Sonraíonn an chúirt sin freisin, de réir reachtaíocht na Fionlainne lena rialaítear cistí infheistíochta, nach bhféadfar cistí den sórt sin a chomhdhéanamh ach trí chonradh amháin.
25
Cinneann an chúirt a rinne an tarchur dá bhrí sin nach mór di an cheist a fhreagairt cibé an gá caitheamh le A, chun críocha na bliana cánach 2020, ar an mbealach céanna le cistí infheistíochta Fionlannacha atá díolmhaithe ó cháin ar ioncam a fuarthas san Fhionlainn, nó an gá di cáin shiarchoinneálach a íoc i leith an ioncaim ó chíos agus brabús óna ghníomhaíochtaí maoine sa Bhallstát sin.
26
Go háirithe, níl an chúirt sin cinnte maidir le cibé an gcuirtear bac le hAirteagail 49, 63 agus 65 CFAE ar Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, faoina gcaitear le cistí infheistíochta coigríche oscailte arna gcomhdhéanamh de réir conradh amháin ar an mbealach céanna le cistí infheistíochta Fionlannacha atá díolmhaithe ó cháin ioncaim, agus é mar thoradh air sin, mar shampla, nach bhféadtar caitheamh a thuilleadh le cistí infheistíochta a cruthaíodh i bhfoirm cuideachta, amhail A, ó tháinig Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim i bhfeidhm, ar an mbealach céanna le cistí infheistíochta Fionlannacha díolmhaithe.
27
Sna himthosca sin, chinn an Helsingin hallinto-oikeus (an Chúirt Riaracháin, Heilsincí) bac a chur ar na himeachtaí agus an cheist seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais i gcomhair réamhrialú:
‘An bhfuil Airteagail 49, 63 agus 65 CFAE le léiriú ar bhealach a gciallaíonn go gcuirtear bac leo ar reachtaíocht náisiúnta faoina bhféadtar a mheas nach bhfuil ach cistí infheistíochta ceannoscailte coigríche arna gcomhdhéanamh le conradh coibhéiseach le cistí infheistíochta Fionlannacha atá díolmhaithe ó cháin ioncaim, rud a chiallaíonn go bhfuil cistí infheistíochta coigríche atá bunaithe i bhfoirm dhlíthiúil seachas trí chonradh faoi réir cánach siarchoinneálach san Fhionlainn, cé nach bhfuil aon difríochtaí suntasacha oibiachtúla idir a staid agus staid cistí infheistíochta Fionlannacha?’
Breithniú ar an gceist a tharchuirtear
Réamhbharúlacha
28
Ní mór a thabhairt faoi deara, sa chéad áit, go mbaineann an díospóid sna príomhimeachtaí leis an gceist an bhfuil sé indéanta don iarratasóir sna príomhimeachtaí, ar ciste infheistíochta malartach é de réir bhrí Threoir 2011/61, arna chomhdhéanamh sa Fhrainc i bhfoirm cuideachta nach bhfuil faoi réir cáin ioncaim agus a thairbhíonn sa Bhallstát sin as an gcóras trédhearcachta cánach, chun díolúine ó cháin a fháil san Fhionlainn i leith an ioncaim ó thorthaí cíosa agus brabús ó dhiúscairt maoine dochorraithe agus i leith scaireanna i gcuideachtaí maoine faoi dhliteanas teoranta, a fuarthas sa Bhallstát sin.
29
De réir chinneadh an 13 Meitheamh 2019, tháinig an t‑ioncam sin, a bhí díolmhaithe ó cháin le linn na bliana cánach 2019, chun bheith inchánach i leith na bliana cánach 2020 mar thoradh ar theacht i bhfeidhm Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, mar gheall go háirithe, ar an bhfíric nach bhfuil an t‑iarratasóir sna príomhimeachtaí comhdhéanta faoi dhlí na gconarthaí ach faoi reacht.
30
Ansin, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar atá mínithe ag Rialtas na Fionlainne, nach dtagraíonn an coincheap ‘cistí infheistíochta’, de réir bhrí an Dlí maidir le cistí infheistíochta (213/2019), ach amháin do GCUI de réir bhrí Threoir 2009/65 atá comhdhéanta de réir dhlí na gconarthaí. Ainmnítear leis an gcoincheap ‘ciste infheistíochta speisialta’ de réir bhrí an Dlí maidir le bainisteoirí cistí malartacha (162/2014) ceann d’fhoirmeacha dlíthiúla na gcistí infheistíochta malartacha a chumhdaítear le Treoir 2011/61 agus ní dhéantar tagairt ach an oiread ach amháin do chistí arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí. Ina theannta sin, féadfar ciste infheistíochta malartach, de réir bhrí Threoir 2011/61, a bheith bunaithe freisin san Fhionlainn i gcomhréir le reacht agus infheistíochtaí i maoin a dhéanamh, gan bheith i dteideal, áfach, na díolúine dá bhforáiltear in Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim.
31
Ar deireadh, i gcomhréir leis an gceathrú fomhír d’Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, deonaítear díolúine ó cháin ioncaim do chiste infheistíochta speisialta, de réir bhrí an Dlí maidir le bainisteoirí cistí malartacha (162/2014), nó do chiste infheistíochta speisialta coigríche inchomparáide arna chruthú trí chonradh, a infheistíonn a shócmhainní go príomha i maoin dhochorraithe nó in ionstraimí infheistíochta maoine, ar choinníoll go ndéanfaidh an ciste sin dáileadh bliantúil de trí cheathrú de bhrabúis na bliana airgeadais ar a laghad dá shealbhóirí aonad, gan gnóthachain chaipitiúla neamhréadaithe á gcur san áireamh.
32
Gan tuairim a ghlacadh maidir le comhlíonadh A an choinníll a bhaineann le dáileadh íosta bliantúil na mbrabús, tugann an chúirt a rinne an tarchur faoi deara go bhfuil staid na cuideachta sin inchomparáide le staid de chiste infheistíochta cónaitheach, cé is moite dá chomhdhéanamh de réir reachta. Baineann an cheist a tharchuirtear i gcomhair réamhrialú go heisiach leis an ngné dheiridh sin.
33
Ní mór a thabhairt le tuiscint, dá bhrí sin, go bhfiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagail 49, 63 agus 65 CFAE a léiriú sa chaoi go gcuirtear bac leo ar reachtaíocht náisiúnta lena n‑eisiatar, trí thairbhe na díolúine ó ioncam cíosa agus brabúis a dhíorthaítear ó dhiúscairt maoine dochorraithe nó scaireanna de chuid cuideachtaí ar úinéirí de mhaoin dhochorraithe iad le haghaidh cistí infheistíochta arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí a d’fhorchoimeád ciste infheistíochta mhalartach neamhchónaitheach i bhfoirm reachtúil, de bhrí nach bhfuil an ciste sin, a thairbhíonn, sa Bhallstát ina bhfuil sé bunaithe, as córas trédhearcachta fioscach, faoi réir cáin ioncaim sa Bhallstát deiridh sin.
An tsaoirse gluaiseachta is infheidhme
34
Ós rud é go dtagraíonn an cheist a cuireadh isteach i gcomhair réamhrialú d’fhorálacha Chonradh FAE a bhaineann le saoirse bunaíochta agus le saorghluaiseacht caipitil, is gá a chinneadh cén tsaoirse is infheidhme sna príomhimeachtaí (breithiúnas an 6 Márta 2018, SEGRO agus Horváth, C‑52/16 agus C‑113/16, EU:C:2018:157, mír 52 agus an cásdlí dá dtagraítear).
35
Chuige sin, is léir ó chásdlí socair nach mór cuspóir na reachtaíochta lena mbaineann a chur san áireamh, chun a chinneadh cibé an dtagann nó nach dtagann reachtaíocht náisiúnta faoi raon feidhme saoirse amháin nó saoirse eile de na saoirsí bunúsacha a ráthaítear le Conradh FAE (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 28 agus an cásdlí dá dtagraítear).
36
I gcás nach léir ó ábhar na reachtaíochta sin cibé an dtagann nó nach dtagann sí go príomha faoi Airteagal 49 CFAE nó faoi Airteagal 63 CFAE, cuireann an Chúirt fíorais an cháis san áireamh chun a chinneadh cibé an dtagann nó nach dtagann an staid lena mbaineann an díospóid sna príomhimeachtaí faoi raon feidhme forála amháin nó forála eile de na forálacha sin (breithiúnas an 11 Meitheamh 2020, KOB, C‑206/19, EU:C:2020:463, mír 25 agus an cásdlí dá dtagraítear).
37
Ina theannta sin, i gcás ina mbaineann beart náisiúnta le saoirse bunaíochta agus le saorghluaiseacht chaipitil ag an am céanna, scrúdóidh an Chúirt i bprionsabal an beart atá faoi dhíospóid maidir le saoirse amháin den dá shaoirse sin más dealraitheach, sna himthosca den chás sna príomhimeachtaí, go bhfuil ceann amháin acu go hiomlán tánaisteach leis an gceann eile agus go bhféadfar í a mheas in éineacht léi (féach, de réir analaí, breithiúnas an 30 Aibreán 2020, Société Générale, C‑565/18, EU:C:2020:318, mír 19 agus an cásdlí dá dtagraítear).
38
Sa chás seo, baineann an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí leis an díolúine a dheonaítear do chistí infheistíochta arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí a infheistíonn go príomha i maoin dhochorraithe nó in ionstraimí infheistíochta maoine.
39
Sa chéad áit, maidir le hinfheistíochtaí maoine, i gcomhréir le cásdlí socair, féadfaidh bearta náisiúnta lena rialaítear idirbhearta trína ndéanann neamhchónaitheoirí infheistíochtaí den sórt sin ar chríoch Bhallstáit teacht faoi raon feidhme Airteagal 49 CFAE, a bhaineann le saoirse bunaíochta, agus Airteagal 63 CFAE araon, a bhaineann le saorghluaiseacht caipitil (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 29).
40
Ar an gcéad dul síos, mar is léir ón ainmníocht gluaiseachtaí caipitil atá leagtha amach in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 88/361/CEE ón gComhairle an 24 Meitheamh 1988 chun Airteagal 67 den Chonradh (IO 1988 L 178, lch. 5) a chur chun feidhme, airítear le gluaiseachtaí caipitil infheistíochtaí in eastát réadach ar chríoch Bhallstáit ag neamhchónaithigh; tá an luach táscach céanna fós ag an ainmníocht sin chun críocha nóisean na ngluaiseachtaí caipitil a shainiú (breithiúnas an 6 Márta 2018, SEGRO agus Horváth, C‑52/16 agus C‑113/16, EU:C:2018:157, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear).
41
Ar an dara dul síos, leis an gceart chun maoin dhochorraithe a fháil, a úsáid nó a dhiúscairt ar chríoch Bhallstáit eile, arb é iarmhairt na saoirse bunaíochta é, gintear gluaiseachtaí caipitil nuair a fheidhmítear é (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 30 agus an cásdlí dá dtagraítear).
42
É sin ráite, ionas go mbeidh feidhm ag na forálacha a bhaineann le saoirse bunaíochta, is gá go ginearálta buanláithreacht a bheith daingnithe sa Bhallstát óstach agus, i gcás ina gceannaítear agus ina sealbhaítear maoin dhochorraithe, ba cheart an mhaoin sin a bheith bainistithe go gníomhach (breithiúnas an 14 Meán Fómhair 2006, Centro di MusicologiaWalter Stauffe, C‑386/04, EU:C:2006:568, mír 19).
43
Sa chás seo, áfach, is léir ón iarraidh ar réamhrialú nach bhfuil áitreabh gnó ná aon bhunaíocht eile san Fhionlainn ag A óna mbainistíonn sé, fiú amháin go páirteach, a infheistíochtaí réadmhaoine san Fhionlainn nó ina ndéanann sé cinntí a bhaineann leis na hinfheistíochtaí sin.
44
Sa dara háit, maidir le scaireanna a fháil i gcuideachtaí caipitil, leanann sé ó chásdlí socair na Cúirte go bhféadfadh an láimhseáil cánach ar dhíbhinní arna n‑íoc ag cuideachtaí den sórt sin teacht ní hamháin faoi raon feidhme Airteagal 63 CFAE ach freisin laistigh de raon feidhme Airteagal 49 CFAE (féach, chuige sin, breithiúnas an 20 Meán Fómhair 2018, EV, C‑685/16, EU:C:2018:743, mír 33 agus an cásdlí dá dtagraítear).
45
Chuige sin, cinneadh roimhe seo gur faoi raon feidhme Airteagal 49 CFAE maidir le saoirse bunaíochta a thagann an reachtaíocht náisiúnta atá beartaithe le bheith infheidhme ach amháin maidir leis an scairshealbhú sin trína gcuirtear ar chumas an tsealbhóra tionchar cinnte a imirt ar chinntí cuideachta agus a gníomhaíochtaí a chinneadh. Ar an láimh eile, ní mór forálacha náisiúnta a bhfuil feidhm acu maidir le scairshealbhú a fuarthas d’aon toisc infheistíocht airgeadais a dhéanamh gan aon rún tionchar a imirt ar bhainistiú agus ar rialú an ghnóthais a scrúdú go heisiach i bhfianaise na saorghluaiseachta caipitil (breithiúnas an 13 Márta 2014, Bouanich, C‑375/12, EU:C:2014:138, mír 28 agus an cásdlí dá dtagraítear).
46
Mar a tugadh faoi deara i mír 38 thuas, baineann an reachtaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí le láimhseáil cánach ioncaim ó infheistíochtaí réadmhaoine a dhéanann gnóthais chomhinfheistíochta.
47
Cé nach ndéantar cásanna a thagann faoi raon feidhme na saoirse bunaíochta a eisiamh óna raon feidhme, cumhdaítear leis an reachtaíocht sin infheistíochtaí a dhéantar d’fhonn infheistíocht airgeadais a dhéanamh, gan aon rún tionchar a imirt ar bhainistiú agus rialú an ghnóthais. Dá bhrí sin tá an cumas aige go príomha tionchar a imirt ar shaorghluaiseacht caipitil. Is iarmhairt dosheachanta iad aon srianta ar shaoirse bunaíochta a thagann ón reachtaíocht sin ar an srianadh ar shaorghluaiseacht caipitil agus ní thugtar, dá bhrí sin, údar maith le scrúdú neamhspleách a dhéanamh ar an reachtaíocht sin i bhfianaise Airteagal 49 CFAE (féach, chuige sin, breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 33 agus an cásdlí dá dtagraítear).
48
Maidir leis an méid sin thuasluaite, ba cheart an beart náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí a scrúdú go heisiach i bhfianaise Airteagail 63 agus 65 CFAE.
Cibé an bhfuil nó nach bhfuil srian ar an tsaorghluaiseacht caipitil
49
Is de thoradh cásdlí socair go n‑áirítear leis na bearta a thoirmisctear le hAirteagal 63(1) CFAE, amhail srianta ar ghluaiseacht caipitil, bearta lena ndíspreagtar neamhchónaitheoirí infheistíochtaí a dhéanamh i mBallstát nó lena ndíspreagtar cónaitheoirí an Bhallstáit sin as déanamh amhlaidh i mBallstáit eile (breithiúnais an 30 Aibreán 2020, Société Générale, C‑565/18, EU:C:2020:318, mír 22 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 36 agus an cásdlí dá dtagraítear).
50
Go sonrach, d’fhéadfadh an chóir is lú fabhar ag Ballstát den ioncam a íoctar le gnóthais chomhinfheistíochta neamhchónaitheacha, i gcomparáid leis an gcóir d’ioncam a íoctar le gnóthais chomhinfheistíochta chónaitheacha, bheith ina díspreagadh do ghnóthais atá bunaithe i Stát seachas an Ballstát sin ó infheistíochtaí a shaothrú sa Bhallstát céanna sin agus, dá bhrí sin, arb ionann iad agus srian ar shaorghluaiseacht caipitil, atá toirmiscthe, i bprionsabal, faoi Airteagal 63 CFAE (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Samhain 2019, College Pension Plan of British Columbia, C‑641/17, EU:C:2019:960, mír 49 agus an cásdlí dá dtagraítear).
51
Is ionann cóir is lú fabhar agus an díolúine ó ioncam a fhaigheann gnóthas comhinfheistíochta cónaitheach, cé go bhfuil ioncam a fhaigheann gnóthas comhinfheistíochta neamhchónaitheach faoi réir cáin iarchoimeádta chinntithigh (féach, chuige sin, breithiúnas an 13 Samhain 2019, College Pension Plan of British Columbia, C‑641/17, EU:C:2019:960, mír 50).
52
Sa chás seo, tugtar isteach leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist difríocht sa chóir atá bunaithe ní ar Stát cónaithe an ghnóthais comhinfheistíochta, ach ar fhoirm dhlíthiúil an ghnóthais sin. Ní fhéadfaidh ach gnóthais chomhinfheistíochta arna gcomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí a bheith incháilithe don díolúine ó cháin faoi na coinníollacha a leagtar síos sa reachtaíocht sin.
53
De réir fhoclaíocht an cheathrú fomhír d’Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, is cosúil go mbaineann an coinníoll a bhaineann leis an gciste a bheith comhdhéanta i gcomhréir le dlí na gconarthaí le cistí coigríche amháin. Mar sin féin, de réir mar a thugann an chúirt a rinne an tarchur agus Rialtas na Fionlainne faoi deara, féadfar cistí infheistíochta agus cistí infheistíochta speisialta a chomhdhéanamh, i gcomhréir le dlí na Fionlainne, i bhfoirm chonarthach, agus san fhoirm sin amháin, agus dá bhrí sin go bhfuil an díolúine a leagtar síos leis an bhforáil sin teoranta do ghnóthais chomhinfheistíochta arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí, beag beann ar Stát cónaithe na ngnóthas sin.
54
Chuige sin, ní mór a shonrú go bhféadfaidh reachtaíocht náisiúnta a bhfuil feidhm aici gan idirdhealú maidir le hoibreoirí cónaitheacha agus neamhchónaitheacha a bheith ina srian ar shaorghluaiseacht caipitil. Is de thoradh chásdlí na Cúirte go bhféadfadh fiú idirdhealú bunaithe ar chritéir oibiachtúla staideanna trasteorann a chur faoi mhíbhuntáiste de facto (féach breithiúnais an 30 Eanáir 2020, Köln‑Aktienfonds Deka, C‑156/17, EU:C:2020:51, mír 55 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 39).
55
Is é sin, inter alia, an cás ina bhforchoimeádtar buntáiste cánach sa reachtaíocht náisiúnta a bhfuil feidhm aici gan idirdhealú maidir le hoibreoirí cónaitheacha agus neamhchónaitheacha i gcásanna ina gcomhlíonann oibreoir coinníollacha nó oibleagáidí atá sonrach, de réir a gcineáil nó go hiarbhír, don mhargadh náisiúnta, ar bhealach nach mbeidh ach oibreoirí atá i láthair ar an margadh náisiúnta ábalta na coinníollacha nó na hoibleagáidí sin a chomhlíonadh, agus nach gcomhlíonann oibreoirí neamhchónaitheacha atá inchomparáide na coinníollacha nó na hoibleagáidí sin de ghnáth (breithiúnais an 30 Eanáir 2020, Köln‑Aktienfonds Deka, C‑156/17, EU:C:2020:51, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 40).
56
Mar a tugadh faoi deara i mír 53 thuas, ní fhéadfar cistí infheistíochta agus cistí infheistíochta speisialta a bhunú san Fhionlainn ach i bhfoirm chonarthach.
57
Is fíor, ós rud é nach bhfuil dlí an Aontais comhchuibhithe ina leith seo, go bhfuil na Ballstáit saor chun an fhoirm dhlíthiúil a chinneadh faoina bhféadtar cistí a chruthú laistigh dá gcríoch.
58
Tá saoirse ag na Ballstáit freisin foráil a dhéanamh, chun críocha úsáid gnóthas comhinfheistíochta a spreagadh, do chóras cánach sonrach is infheidhme maidir leis na gnóthais sin agus maidir leis na díbhinní agus ioncam eile a fhaigheann siad, agus chun na coinníollacha ábhartha agus foirmiúla a shainiú nach mór a urramú chun leas a bhaint as córas den sórt sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Eanáir 2020, Köln‑Aktienfonds Deka, C‑156/17, EU:C:2020:51, mír 43 agus an cásdlí dá dtagraítear).
59
Ina theannta sin, ní féidir a thuiscint go gciallaíonn saorghluaiseacht caipitil go gceanglaítear ar Bhallstát a rialacha cánach a choigeartú ar bhonn rialacha Ballstáit eile chun a áirithiú, i ngach cás, cánachas trína mbaintear aon éagsúlachtaí a eascraíonn as na rialacha cánach náisiúnta, ós rud é go bhféadfadh nó nach bhféadfadh na cinntí a dhéanfaidh cáiníocóir maidir le hinfheistíocht i mBallstát eile chun leasa an cháiníocóra, de réir imthosca (breithiúnais an 7 Samhain 2013, K, C‑322/11, EU:C:2013:716, mír 80 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 30 Eanáir 2020, Köln‑Aktienfonds Deka, C‑156/17, EU:C:2020:51, mír 72).
60
Mar sin féin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i míreanna 53 agus 54 dá Thuairim, i gcás ina ndéanann Ballstát foráil do bhuntáiste cánach i bhfabhar gnóthas comhinfheistíochta áirithe, níor chóir do na coinníollacha faoina ndeonaítear an buntáiste sin a bheith ina srian ar an tsaorghluaiseacht caipitil (féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Eanáir 2020, Köln‑Aktienfonds Deka, C‑156/17, EU:C:2020:51, mír 46).
61
Maidir leis an easpa comhchuibhithe dá dtagraítear i mír 57 thuas, bheadh saorghluaiseacht caipitil neamhéifeachtúil i gcás de ghnóthas comhinfheistíochta neamhchónaitheach, arna chomhdhéanamh de réir na foirme dlí a údaraítear nó a cheanglaítear le reachtaíocht an Bhallstáit ina bhfuil sé bunaithe agus a oibríonn i gcomhréir leis an reachtaíocht sin, dá mba rud é go mbainfí buntáiste cánach dó i mBallstát eile ina n‑infheistíonn sé ar an bhforas nach gcomhfhreagraíonn a fhoirm dhlíthiúil leis an bhfoirm dhlíthiúil is gá do ghnóthais chomhinfheistíochta sa Bhallstát deiridh sin, agus ar an bhforas sin amháin.
62
Ní chaitear amhras ar an measúnú sin toisc go gceadaítear, mar atá mínithe ag Rialtas na Fionlainne, cistí infheistíochta malartacha a chruthú san Fhionlainn de réir bhrí Threoir 2011/61 de réir reachta agus go bhfuil na cistí sin údaraithe infheistíochtaí i maoin dhochorraithe a chur i gcrích, cé nach bhfuil siad i dteideal na díolúine a leagtar síos le hAirteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim.
63
Mar sin, féadfaidh gnóthais chomhinfheistíochta atá bunaithe san Fhionlainn an fhoirm dhlíthiúil a ghlacadh a chuireann ar a gcumas an díolúine a fháil, cé go bhfuil gnóthais chomhinfheistíochta neamhchónaitheacha faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos i reachtaíocht an Bhallstáit ina bhfuil siad bunaithe.
64
Dá bhrí sin, cé nach coinníoll é an coinníoll a bhaineann le foirm chonarthach nach féidir ach le gnóthais chomhinfheistíochta cónaitheacha a chomhlíonadh, is fíor fós go bhféadfaí leis an gcoinníoll sin buntáiste a bheith ag na gnóthais sin i gcomparáid le gnóthais chomhinfheistíochta arna gcomhdhéanamh faoi reacht i gcomhréir le reachtaíocht an Bhallstáit ina bhfuil siad bunaithe.
65
Dá réir sin, d’fhéadfadh an reachtaíocht sin a bheith ina dhíspreagadh do ghnóthais chomhinfheistíochta neamhchónaitheacha ó infheistíocht a dhéanamh i maoin dhochorraithe san Fhionlainn agus dá bhrí sin is srian í ar shaorghluaiseacht caipitil atá toirmiscthe, i bprionsabal, le hAirteagal 63 CFAE.
66
É sin ráite, de bhun Airteagal 65(1)(a) CFAE, tá Airteagal 63 CFAE le bheith gan dochar, mar sin féin, do cheart na mBallstát forálacha ábhartha dá ndlí cánach a chur i bhfeidhm trína ndéantar idirdhealú idir cáiníocóirí nach bhfuil sa staid chéanna maidir lena n‑áit chónaithe nó maidir leis an áit ina n‑infheistítear a gcaipiteal.
67
Is léir ó chásdlí socair nach mór Airteagal 65(1)(a) CFAE a léiriú go docht, a mhéid is maolú é ar phrionsabal bunúsach na saorghluaiseachta caipitil. Ní fhéadtar an fhoráil sin a léiriú mar sin ar bhealach a chiallaíonn go bhfuil gach reachtaíocht chánach trína ndéantar idirdhealú idir cáiníocóirí bunaithe ar a n‑áit chónaithe nó ar an Stát ina n‑infheistíonn siad a gcaipiteal ag luí go huathoibríoch leis an gConradh (breithiúnas an 26 Feabhra 2019, X (Cuideachtaí faoi rialú atá bunaithe i dtríú tíortha), C‑135/17, EU:C:2019:136, mír 60 agus an cásdlí dá dtagraítear).
68
Ní fhéadfaidh na difríochtaí sa chóir a cheadaítear le hAirteagal 65(1)(a) CFAE a bheith, de réir Airteagal 65(3) CFAE, chun idirdhealú treallach a dhéanamh ná srian faoi cheilt a dhéanamh. Chinn an Chúirt, dá bhrí sin, nach gceadaítear difríochtaí den sórt sin sa chóir ach amháin nuair a bhaineann siad le cásanna nach bhfuil inchomparáide go hoibiachtúil nó, ar shlí eile, nuair a bhíonn bonn cirt leo ar chúis sháraitheach ar mhaithe le leas an phobail (breithiúnas an 26 Feabhra 2019, X (Cuideachtaí faoi rialú atá bunaithe i dtríú tíortha), C‑135/17, EU:C:2019:136, mír 61 agus an cásdlí dá dtagraítear).
Cibé an bhfuil nó nach bhfuil staideanna inchomparáide go hoibiachtúil
69
Is léir ó chásdlí na Cúirte nach mór scrúdú a dhéanamh ar inchomparáideacht staide trasteorann le staid inmheánach laistigh de Bhallstát ag féachaint don aidhm atá á saothrú ag a forálacha náisiúnta atá i gceist agus d’aidhm agus d’inneachar na bhforálacha sin chomh maith (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 47 agus an cásdlí dá dtagraítear).
70
Thairis sin, ní gá ach na critéir idirdhealaitheacha ábhartha a leagtar síos sa reachtaíocht i dtrácht a chur san áireamh agus cinneadh á dhéanamh cibé an léirítear difríocht oibiachtúil i staideanna leis an difríocht sa chóir a eascraíonn as an reachtaíocht sin (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 48 agus an cásdlí dá dtagraítear).
71
Sa chás seo, sonraíonn Rialtas na Fionlainne, ar an gcéad dul síos gurb é cuspóir na díolúine dá bhforáiltear in Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim chun cánachas dúbailte ar ioncam ó infheistíochtaí a sheachaint agus iarracht a dhéanamh caitheamh le hinfheistíochtaí a dhéantar trí chistí mar infheistíochtaí díreacha chun críoch cánach. I gcomhréir leis an bhforáil sin, is é foirm dhlíthiúil an ghnóthais a chinnfidh an chóir chun críoch cánach agus braitheann sé ar cibé an bhfuil nó nach bhfuil cáin le tobhach ar leibhéal an ghnóthais agus ar leibhéal a úinéara araon, mar atá i gcás cuideachtaí faoi dhliteanas teoranta, nó cibé an dtarlaíonn nó nach dtarlaíonn cánachas ar leibhéal an úinéara amháin, mar atá i gcás comhpháirtíochtaí teoranta, cistí infheistíochta agus cistí infheistíochta speisialta.
72
Ar an dara dul síos, áitíonn an rialtas sin nach bhfuil gnóthas comhinfheistíochta arna chomhdhéanamh i gcomhréir le reacht agus ciste infheistíochta speisialta arna rialú ag dlí na Fionlainne arna chomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí i staid inchomparáide, i bhfianaise an chuspóra infheisteoirí a chosaint i gcás cistí a bheith dócmhainneach atá á shaothrú ag an Dlí maidir le cistí infheistíochta (213/2019) agus ag an Dlí maidir le bainisteoirí cistí malartacha (162/2014).
73
Chuige sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, sa chéad áit, maidir leis na cuspóirí a bhaineann le cánachas dúbailte ar ioncam infheistíochta a sheachaint agus leis an gcóir chéanna a thabhairt d’infheistíochtaí indíreacha a dhéantar trí chistí, agus mar a thugtar d’infheistíochtaí díreacha chun críoch cánach, ní gá go gcuirfí leis an bhfíoras gur foirmíodh gnóthas comhinfheistíochta i gcomhréir le reacht, é i staid a bheadh difriúil ó ghnóthas comhinfheistíochta arna fhoirmiú i gcomhréir le dlí na gconarthaí.
74
Féadfar cuspóirí den sórt sin a bhaint amach freisin i gcás ina bhfuil gnóthas comhinfheistíochta comhdhéanta faoi reacht ach go mbaineann sé leas, sa Bhallstát ina bhfuil sé bunaithe, as díolúine ó cháin ioncaim nó ó chóras trédhearcachta cánach.
75
Deimhnítear é sin, ina theannta sin, leis an bhfíoras, dá dtagraítear ag Rialtas na Fionlainne, go bhfuil i gceist, faoin reachtaíocht náisiúnta, le ciste infheistíochta malartach arna chomhdhéanamh i bhfoirm dhlíthiúil de réir reachta, cánachas ar ioncam ar leibhéal an chiste sin agus ar an leibhéal sin d’infheisteoirí araon, cé, i gcás ciste arna chomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí, is ar leibhéal na n‑infheisteoirí amháin a tharlaíonn an cánachas.
76
Sa dara háit, maidir leis na hargóintí a chuir Rialtas na Fionlainne ar aghaidh maidir le cosaint níos fearr a bheith ann d’infheisteoirí i gcás ina mbunófar ciste infheistíochta i gcomhréir le dlí na gconarthaí, ní mór a thabhairt faoi deara, cé go léiríonn na breithnithe sin na cúiseanna a d’fhéadfadh a bheith mar chúis leis an reachtas náisiúnta a cheangal go ndéanfaí cistí infheistíochta cónaitheacha a chomhdhéanamh san fhoirm sin, ní cheadaítear le breithnithe den sórt sin, maidir leis an díolúine ó cháin ioncaim a dheonaítear le hAirteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim, idirdhealú oibiachtúil a dhéanamh idir gnóthais chomhinfheistíochta arna gcomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí agus iad siúd atá comhdhéanta i bhfoirm dhlíthiúil dhifriúil.
77
Ní mór a chinneadh, dá bhrí sin, maidir leis na forálacha náisiúnta a bhfuil díolúine beartaithe acu agus é mar aidhm acu caitheamh, chun críoch cánach, le hinfheistíochtaí trí chistí ar an mbealach céanna le hinfheistíochtaí díreacha, go bhfuil gnóthas comhinfheistíochta neamhchónaitheach arna chomhdhéanamh faoi reacht, a bhaineann leas as díolúine i leith a ioncaim nó ó chóras trédhearcachta cánach ina Bhallstát cónaithe, i staid inchomparáide le ciste infheistíochta cónaitheach arna fhoirmiú i gcomhréir le dlí na gconarthaí.
78
Sna himthosca sin, is gá scrúdú a dhéanamh cibé an bhféadfaí nó nach bhféadfaí bonn cirt a thabhairt leis an srian a bhunaítear leis an reachtaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí ar chúiseanna sáraitheacha ar mhaithe le leas an phobail.
Cibé an bhfuil nó nach bhfuil cúis sháraitheach ann ar mhaithe le leas an phobail
79
Ba cheart a mheabhrú, de réir chásdlí socair na Cúirte, go bhfuil srian le saorghluaiseacht caipitil incheadaithe má tá bonn cirt leis ar chúiseanna sáraitheacha ar mhaithe le leas an phobail, má tá sé oiriúnach chun an cuspóir atá á shaothrú aige a bhaint amach agus mura dtéann sé thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin a bhaint amach (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 60 agus an cásdlí dá dtagraítear).
80
Sa chás seo, is de thoradh ón bhfaisnéis a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil maidir le stair dréachtaithe Airteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim gur glacadh an fhoráil sin chun intuarthacht cánachais a fheabhsú, chun deimhneacht dhlíthiúil a mhéadú, chun deireadh a chur le hualaí riaracháin. agus chun iomaíocht neamhshaofa a áirithiú idir cistí infheistíochta cónaitheacha agus neamhchónaitheacha.
81
Áitíonn Rialtas na Fionlainne go bhfuil bonn cirt leis an srian ar an díolúine atá leagtha síos le hAirteagal 20a den Dlí maidir le cáin ioncaim do chistí infheistíochta speisialta arna gcomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí ar chúiseanna sáraitheacha ar mhaithe le leas an phobail a bhaineann le héifeachtacht na maoirseachta cánach agus bailiú cánacha a áirithiú agus an gá atá le comhleanúnachas an chórais cánach a áirithiú.
82
Sonraíonn Rialtas na Fionlainne gur maolú í an fhoráil sin, faoi choinníollacha beachta agus neamh-idirdhealaitheacha, ón riail ghinearálta maidir le cánachas ar chistí infheistíochta speisialta, rud a fhágann gur féidir maoirseacht éifeachtach cánach agus aisghabháil cánacha a áirithiú.
83
Maidir le comhleanúnachas an chórais cánach, áitíonn Rialtas na Fionlainne go mbaineann an díolúine a leagtar síos leis an bhforáil sin le cistí infheistíochta speisialta de réir bhrí dhlí na Fionlainne agus caitear leis na cistí coigríche go léir amhlaidh. Maidir le ciste a bhunaítear i bhfoirm cuideachta, áitíonn sé, go gcaitear leis ar an mbealach céanna le cuideachta san Fhionlainn faoi dhliteanas teoranta, atá faoi réir cáin ioncaim ar ghníomhaíocht infheistíochta freisin.
84
I dtaca leis sin, ba cheart a mheabhrú, sa chéad áit, nach mór, i gcomhréir le prionsabal na deimhneachta dlíthiúla, i réimsí a chumhdaítear le dlí an Aontais, do na focail atá i rialacha dlí na mBallstát a bheith gan débhrí ionas go dtabharfaí tuiscint shoiléir bheacht do na daoine lena mbaineann maidir lena gcearta agus lena n‑oibleagáidí agus chun cur ar chumas na gcúirteanna náisiúnta a áirithiú go gcomhlíontar na cearta agus na hoibleagáidí sin (breithiúnas an 15 Aibreán 2021, Finanzamt für Körperschaften Beirlín, C‑868/19, nár foilsíodh, EU:C:2021:285, mír 50 agus an cásdlí dá dtagraítear).
85
Mar sin féin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i míreanna 97 agus 99 dá Thuairim, ní féidir le cuspóir na deimhneachta dlíthiúla bonn cirt a thabhairt do shrian ar shaoirsí gluaiseachta. Dá mbeadh sé sin amhlaidh, bheadh saoirse ag na Ballstáit srianta den sórt sin a fhorchur a fhad is a bheadh na focail sin gan athbhrí.
86
Sa dara háit, maidir leis an gcuspóir iomaíocht neamhshaofa a áirithiú idir cistí cónaitheacha agus cistí neamhchónaitheacha, ba é an toradh a bheadh air sin glacadh leis go bhfuil bonn cirt leis an gcóir neamhfhabhrach cánach a dhéantar ar ghnóthais chomhinfheistíochta arna gcomhdhéanamh faoi reacht toisc go gcaitear leis na gnóthais sin ar bhealach níos fabhraí i mBallstáit eile ná i gcistí infheistíochta na Fionlainne arna gcomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí.
87
Is léir, áfach, ó chásdlí socair na Cúirte nach féidir cóireáil cánach neamhfhabhrach atá contrártha le saoirse bhunúsach a chosaint trí bhuntáistí cánach eile a bheith ann, fiú ag glacadh leis go bhfuil buntáistí den sórt sin ann (breithiúnas an 9 Deireadh Fómhair 2014, van Caster, C‑326/12, EU:C:2014:2269, mír 31 agus an cásdlí dá dtagraítear).
88
Sa tríú háit, maidir leis an ngá, dá dtagraítear ag Rialtas na Fionlainne, éifeachtúlacht na maoirseachta fioscaí a ráthú, is cúis sháraitheach ar mhaithe le leas an phobail é riachtanas den sórt sin trína bhféadtar bonn cirt a thabhairt le srian ar shaorghluaiseacht caipitil (féach, chuige sin, breithiúnais an 9 Deireadh Fómhair 2014, van Caster, C‑326/12, EU:C:2014:2269, mír 46, agus an 22 Samhain 2018, Huijbrechts, C‑679/17, EU:C:2018:940, mír 36). Ar an gcaoi chéanna, is cuspóir dlisteanach é an gá atá le bailiú éifeachtach cánach a áirithiú trína bhféadtar bonn cirt a thabhairt le srian ar shaoirsí bunúsacha (breithiúnas an 22 Samhain 2018, Sofina agus páirtithe eile, C‑575/17, EU:C:2018:943, mír 67).
89
Mar sin féin, d’fhonn éifeachtacht na maoirseachta fioscaí a ráthú, féadfaidh an t‑údarás cánach a cheangal ar an gcáiníocóir an cruthúnas a sholáthar a mheasann sé is gá d’fhonn a chinneadh cibé ar comhlíonadh nó nár comhlíonadh na coinníollacha maidir leis an mbuntáiste cánach atá i gceist, dá bhforáiltear sa reachtaíocht i gceist, gur comhlíonadh agus, dá réir sin, cibé acu an ndeonófar nó nach ndeonófar an buntáiste a iarradh (féach, de réir analaí, breithiúnas an 27 Eanáir 2009, Persche, C‑318/07, EU:C:2009:33, mír 54), chomh maith le bailiú éifeachtach cánach a áirithiú.
90
Maidir leis an ualach riaracháin ar údaráis chánach na mBallstát cánachais a tharlódh dá dtabharfaí an deis do cháiníocóirí an fhaisnéis a sholáthar chun a léiriú gur comhlíonadh na coinníollacha sin, ba cheart a thabhairt faoi deara nach leor na míbhuntáistí riaracháin amháin chun bonn cirt a thabhairt le bacainn ar shaorghluaiseacht caipitil (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Deireadh Fómhair 2014, van Caster, C‑326/12, EU:C:2014:2269, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear).
91
Sa cheathrú háit, chinn an Chúirt roimhe seo go bhféadfadh an gá atá le comhleanúnachas córais cánach a chaomhnú bonn cirt a thabhairt le reachtaíocht lena gcuirtear srian ar shaoirsí bunúsacha (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 65 agus an cásdlí dá dtagraítear).
92
Mar sin féin, ionas go n‑éireoidh le hargóint atá bunaithe ar fhírinniú den sórt sin, de réir cásdlí socair, ní mór nasc díreach a bhunú idir an buntáiste cánach lena mbaineann agus fritháireamh an bhuntáiste sin le tobhach cánach ar leith, agus scrúdú le déanamh ar nádúr díreach an naisc sin i bhfianaise an chuspóra atá á shaothrú ag an reachtaíocht atá i gceist (breithiúnas an 16 Nollaig 2021, UBS Real Estate, C‑478/19 agus C‑479/19, EU:C:2021:1015, mír 66 agus an cásdlí dá dtagraítear).
93
Sa chás seo, níl sé léirithe ag Rialtas na Fionlainne go ndearnadh an buntáiste cánach a deonaíodh do chistí infheistíochta arna gcomhdhéanamh faoi dhlí na gconarthaí a fhritháireamh le tobhach cánach ar leith, rud a thabharfadh bonn cirt dá bhrí sin gnóthais chomhinfheistíochta neamhchónaitheacha arna gcomhdhéanamh faoi reacht a eisiamh ó theidlíocht chun an bhuntáiste sin.
94
I bhfianaise an mhéid sin thuasluaite, is é freagra na ceiste dá dtagraítear i gcomhair réamhrialú ná nach mór Airteagail 63 agus 65 CFAE a léiriú sa chaoi go gcuirtear bac leo ar reachtaíocht náisiúnta lena n‑eisiatar, trí thairbhe na díolúine ó ioncam cíosa agus brabúis a dhíorthaítear ó dhiúscairt maoine dochorraithe nó scaireanna de chuid cuideachtaí ar úinéirí de mhaoin dhochorraithe iad le haghaidh cistí infheistíochta arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí a d’fhorchoimeád ciste infheistíochta malartaí neamhchónaithí i bhfoirm reachtúil, de bhrí nach bhfuil an ciste sin, a thairbhíonn, sa Bhallstát ina bhfuil sé bunaithe, as córas trédhearcachta fioscach, faoi réir cáin ioncaim sa Bhallstát deiridh sin.
Costais
95
Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Dara Dlísheomra) mar seo a leanas:
Maidir le hAirteagail 63 agus 65 CFAE
ní mór a léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
cuirtear cosc leo ar reachtaíocht náisiúnta lena n‑eisiatar, trí thairbhe na díolúine ó ioncam cíosa agus brabúis a dhíorthaítear ó dhiúscairt maoine dochorraithe nó scaireanna de chuid cuideachtaí ar úinéirí de mhaoin dhochorraithe iad le haghaidh cistí infheistíochta arna gcomhdhéanamh i gcomhréir le dlí na gconarthaí a d’fhorchoimeád ciste infheistíochta malartaí neamhchónaithí i bhfoirm reachtúil, de bhrí nach bhfuil an ciste sin, a thairbhíonn, sa Bhallstát ina bhfuil sé bunaithe, as córas trédhearcachta fioscach, faoi réir cáin ioncaim sa Bhallstát deiridh sin.
[Sínithe]
(
*1
)	Teanga an cháis: an Fhionlainnis.