61981C0021
ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤΟῦ ΓΕΝΙΚΟΟ ΕΊΣΑΓΓΕΛΈΩΣ GERHARD REISCHL
ΠΟΫ ΆΝΕΠΤΫΧΘΗΣΑΝ ΤΉΝ 11Η ΝΟΕΜΒΡΊΟΥ 1981 (
1
)
Κύριε πρόεορε,
κύριοι δικαστές,
Ὅπως καί στην υπόθεση 269/80 (ποινική δίκη κατά Robert Tymen ), ἐπί τῆς ὁποίας προσφάτως ἀνέπτυξα τίς προτάσεις μου, ή παρούσα αίτηση περί εκδόσεως προδικαστικῆς ἀποφάσεως, την ὁποία ἔχει υποβάλει ένα βελγικό δικαστήριο, ἀνέκυψε στό πλαίσιο μιας ποινικής δίκης γιά παράβαση πού άφορᾶ την ἁλιεία, ἡ ἔκβαση τῆς ὁποίας ἐξαρτᾶται ἀπό τό ἄν, κατά τόν κρίσιμο χρόνο, τά Κράτη μέλη είχαν ἀκόμη εξουσία θεσπίσεως περιοριστικών μέτρων στον τομέα τῆς ἁλιείας ἐντός τῶν χωρικῶν τους υδάτων.
Στίς 7 Μαΐου 1980, τό ὀλλανδικό ἁλιευτικό πλοίο Κ 67 «Christina», εκτοπίσματος 67 τόννων ὁλικής χωρητικότητος καί μέ κινητήρα 300 ἵππων, τό όποιο ἡλίευε γλώσσες, ψησσίδια ἡ τριγλοειδεῖς ἰχθος καί βακαλάο μέ δίκτυα τῶν ὁποίων τά «μάτια» (βρο-χίδες) είχαν μέσο μέγεθος 79 χιλιοστά, συνελήφθη εντός τῶν βελγικών χωρικών υδάτων καί ἐκρατήθη στόν λιμένα τῆς Ὀστάνδης. Τό πλοίο επεστράφη στους ἰδιοκτῆτες του, κατόπιν καταβολῆς εγγυήσεως 300000 βελγικών φράγκων, ἐνῶ τά ἐπί τοῦ πλοίου αλιεύματα ἐξεπλειστη-ριάσθησαν, τά δέ δίχτυα κατεσχέθησαν.
Κατά τοῦ ὀλλανδοῦ κυβερνήτου τοῦ πλοίου, Daniël Bout, ἠσκήθη δίωξη, ενώπιον τοῦ Rechtbank van eerste aanleg (πρωτοβαθμίου δικαστηρίου) τῆς Bruges, γιά παράβαση τῶν βελγικών διατάξεων περί ἀλιείας. Ἐκατηγορήθη ὅτι ἡλίευε εντός τῶν βελγικών χωρικών ὑδάτων, μέ ἁλιευτικό πλοῖο εκτοπίσματος μεγαλυτέρου τῶν 50 τόννων ὁλικής χωρητικότητος, εφοδιασμένο μέ κινητήρα ισχυρότερο τῶν 300 'ίππων καί χρησιμοποιώντας δίκτυα διπλοῦ νήματος μέ «μάτια» (βροχίδες) έχοντα κατώτατο μέγεθος μικρότερο τῶν 80 χιλιοστών, κατά παράβαση τοῦ βασιλικοῦ διατάγματος τῆς 23ης 'Απριλίου 1979, περί λήψεως μέτρων γιά τήν προστασία τῶν ἀποθεμάτων ἰχθύων, ὀστρακόδερμων καί μαλακίων ἐντός τῆς ζώνης ἁλιείας τοῦ Βελγίου (Εφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Βελγίου ἀριθ. 93 τῆς 15ης Μαΐου 1979, σ. 5791 ἑπ.), ὡς ἐτροποποιήθη ἀπό τό βασιλικό διάταγμα τῆς 20ής Δεκεμβρίου 1979, περί λήψεως προσωρινών μέτρων προστασίας τῶν ἀποθεμάτων ἰχθύων, ὀστρακοδέρμων καί μαλακίων τῆς Βορείου Θαλάσσης (Εφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Βελγίου τῆς 29ης Φεβρουαρίου 1980, σ. 2566 ἑπ.), κατά παράβαση τοῦ νόμου τῆς 10ης 'Οκτωβρίου 1978 περί καθορισμοί) βελγικής ἁλιευτικής ζώνης.
Ἐπειδή, τό τρίτο τμήμα τοῦ Rechtbank van eerste aanleg τῆς Bruges εἶχε ἀμφιβολίες ὡς προς τό ἄν κατά τόν χρόνο τῶν φερομένων παραβάσεων τό Βασίλειο τοῦ Βελγίου ἐξακολουθοῦσε νά έχει εξουσία θεσπίσεως τέτοιας φύσεως μέτρων καί επειδή ὁκατηγορούμενος υπεστήριξε ὅτι ὁ κανονισμός 2527/80 τοῦ Συμβουλίου τῆς 30ής Σεπτεμβρίου 1980, περί λήψεως ὁρισμένων τεχνικών μέτρων διατηρήσεως τῶν ἁλιευτικών πόρων (ΕΕ L 258 τῆς 1ης 'Οκτωβρίου 1980, σ. 1), περιέχει ευνοϊκότερες γι' αυτόν διατάξεις ἀπ᾽ ὅ,τι ἡ βελγική νομοθεσία, ἀνέβαλε τήν έκδοση οριστικής ἀποφάσεως καί μέ παρεμπίπτουσα ἀπόφαση τῆς 19ης 'Ιανουαρίου 1981 παρέπεμψε τήν υπόθεση στό Δικαστήριο, σύμφωνα μέ τό άρθρο 177 τῆς συνθήκης ΕΟΚ μέ σκοπό νά ἀποφανθεί:
«1.
Ἐάν κατά τόν χρόνο τῶν περιστατικών πού έχουν τεθεί ὑπό τήν κρίση τοῦ παρόντος Δικαστηρίου, τά Κράτη μέλη ἐξακολουθοῦσαν νά έχουν εξουσία θεσπίσεως διατάξεων περί περιορισμοί) τῆς αλιείας, ὅπως εκείνες πού περιέχονται στό βασιλικό διάταγμα τῆς 23ης Ἀπριλίου 1979, περί μέτρων προστασίας τῶν ἀποθεμάτων ἰχθύων, ὀστρακόδερμων καί μαλακίων εντός τῆς αλιευτικῆς ζώνης τοῦ Βελγίου (Belgisch Staatsblad (Βελγική Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως) τῆς 15ης Μαΐου 1979) καί ἄν είχαν τό δικαίωμα νά επιτηροῦν τήν τήρηση τῶν μέτρων αυτῶν εντός τῆς ζώνης τῆς δικαιοδοσίας τους, λαμβανομένων ὑπ' ὄψη τῶν άρθρων 30, 34, 38 έως 47 τῆς συνθήκης ΕΟΚ, τῆς 25ης Μαρτίου 1957, τοῦ ἄρθρου 102 τῆς πράξεως προσχωρήσεως καί τῶν κανονισμῶν (ΕΟΚ) 100/76 καί 101/76 περί κοινής ὀργανώσεως ἀγοράς στόν τομέα τῶν προϊόντων ἁλιείας καί περί θεσπίσεως κοινής διαρθρωτικής πολιτικής στον τομέα τῆς αλιείας ἀντιστοίχως (ΕΕ εἰδ. ἔκδ. τόμος 04/001, σσ. 43 καί 61 ἀντιστοίχως).
2.
'Αν δύναται νά ἀναγνωρισθεί ἀναδρομική Ισχύς στον κανονισμό 2527/80 τοῦ Συμβουλίου, ὁ όποιος προβλέπει ὁρισμένα τεχνικά μέτρα διατηρήσεως τοῦ ἀλιευτικοῦ πλούτου ἡ σέ ενδεχομένους μεταγενέστερους κανονισμούς πού ρυθμίζουν τά 'ίδια θέματα.»
Ή γνώμη μου ἐπί τῶν ερωτημάτων αυτών εἶναι ἡ ἑξῆς:
1.
Τό πρώτο ἐρώτημα ἀναφέρει ρητώς μόνο τό βασιλικό διάταγμα τῆς 23ης Ἀπριλίου 1979 περί λήψεως μέτρων προστασίας τῶν ἀποθεμάτων ἰχθύων, ὀστρακοδερμων καί μαλακίων εντός τῆς ἁλιευτικής ζώνης τοῦ Βελγίου. Ἀν τό νομοθέτημα αυτό εξετασθεῖ ὑπό τό φῶς τῶν άρχων πού διετυπώθησαν στίς αποφάσεις σας ἐπί τῶν υποθέσεων 804/79 (ἀπόφαση τῆς 5ης Μαΐου 1981 — Ἐπιτροπή κατά Ἡνωμένου Βασιλείου τῆς Μεγάλης Βρετανίας καί τῆς Βορείου 'Ιρλανδίας — πού δέν ἔχει ἀκόμη δημοσιευθεί στην Συλλογή τῆς Νομολογίας) καί 124/80 (ἀπόφαση τῆς 2ας 'Ιουνίου 1981 — ποινική δίκη κατά τῆς ἑταιρίας Van Dam & Zonen — πού επίσης δέν ἔχει ἀκόμη δημοσιευθεί στην Συλλογή τῆς Νομολογίας), δέν προκύπτει κανένα στοιχείο δυνάμενο νά προκαλέσει ἀμφιβολίες ὡς πρός τό ἄν συμβιβάζεται τό ἐν λόγω μέτρο μέ τό κοινοτικό δίκαιο, ὅπως ὀρθώς ὑπεγράμμισαν επίσης ἡ βελγική κυβέρνηση καί ἡ Ἐπιτροπή, οἱ όποιες κατέθεσαν παρατηρήσεις στην παροῦσα υπόθεση. Πράγματι, εἶχε ζητηθεί εγκαίρως ἡ γνώμη τῆς Ἐπιτροπής, ἡ οποία καί ενέκρινε ρητώς τό μέτρο, ὅπως προκύπτει ἀπό τήν «ἀνακοίνωση τῆς Ἐπιτροπῆς περί δημοσιεύσεως τῶν εθνικών μέτρων διατηρήσεως στον τομέα τῆς ἁλιείας» (ΕΕ ἀριθ. C 133 τῆς 4ης 'Ιουνίου 1980, σ. 2).
Ἀντιθέτως, τό βασιλικό διάταγμα τῆς 20ής Δεκεμβρίου 1979 περί λήψεως προσωρινών μέτρων προστασίας τῶν ἀποθεμάτων ἰχθύων, ὀστρακόδερμων καί μαλακίων τῆς Βορείου Θαλάσσης — τό όποιο ἀναφέρεται μόνο στό σκεπτικό τῆς διατάξεως περί παραπομπής — ουδέποτε υπεβλήθη στην Ἐπιτροπή πρός έγκριση, ὅπως υπογραμμίζει ή τελευταία, ὁ ὁποία, ελλείψει διαβουλεύσεως, δέν ἠδυνήθη νά τό εξετάσει καταλλήλως. Τό διάταγμα ὅμως αὐτό, ἀντιθέτως πρός τό διάταγμα τῆς 23ης Ἀπριλίου 1979, ηὔξησε ἰδίως τό κατώτατο μέγεθος τῶν «ματιών» (βροχίδων) τῶν δικτύων διπλοῦ νήματος ἀπό 75 σέ 80 χιλιοστά.
Τό γεγονός ὅτι ὁ κατηγορούμενος ἐχρησι-μοποίησε δίκτυα μέ βροχίδες 79 χιλιοστών συνιστά ἑπομένως παράβαση μόνο τοῦ διατάγματος τῆς 20ής Δεκεμβρίου 1979. Ἐπειδή ὅμως τό ἐν λόγω διάταγμα εξεδόθη κατά παράβαση ρητών διατάξεων τοῦ κοινοτικού δικαίου, ἡ θεμελίωση ἐπί τοῦ κειμένου αὐτοῦ ποινικής καταδίκης, ὅπως ἀνέφερα καί στίς προτάσεις μου ἐπί τῆς υποθέσεως 269/80 (ποινική δίκη κατά Robert Tymen), δέν συμβιβάζεται ὁμοίως πρός τό κοινοτικό δίκαιο.
2.
Μέ τό δεύτερο ερώτημᾶ του, τό παρα-πέμπον δικαστήριο ἐπιδιώκει νά εξακριβωθεί ἄν ὁ κανονισμός 2527/80 τοῦ Συμβουλίου, ὁ όποιος εξεδόθη μετά τά ἐν λόγω περιστατικά, ἡ άλλοι σχετικοί κανόνες τοῦ κοινοτικοί) δικαίου, δύνανται νά έχουν ἀναδρομική ἰσχῦ.
Ἀπαντώντας στό ἐρώτημα αυτό, πρέπει νά παρατηρήσω ὅτι ὁ κανονισμός τῆς 30ής Σεπτεμβρίου 1980 ὁρίζει ὁ ἄδιος, στό ἀρθρο του 22, ὅτι ἡ ισχύς του άρχεται την 1η 'Οκτωβρίου 1980, καθώς επίσης καί την προθεσμία τῆς εφαρμογῆς του. Σύμφωνα ἑπομένως μέ μία γενική ἀρχή τήν ὁποία ἔχει επίσης ἀναγνωρίσει τό Δικαστήριο (βλέπε ἀπόφαση τῆς 5ης 'Ιουλίου 1973 ἐπί τῆς υποθέσεως 1/73 — Westzucker GmbH κατά Einfuhr- und Vorratsstelle für Zucker, Slg. 1973, σ. 723 καί ἀπόφαση τῆς 31ης Μαρτίου 1977 ἐπί τῆς υποθέσεως 88/76 Société pour l'exportation des sucres SA κατά Ἐπιτροπής, Slg. 1977, σ. 709), οἱ νομοθετικές διατάξεις, έκτος εξαιρέσεως, ἐφαρμόζονται ex nunc ἀπό τῆς ημερομηνίας ενάρξεως τῆς ἰσχύος τους. Όπως ὀρθῶς ὑπε-γράμμισαν ἡ βελγική κυβέρνηση καί ἡ 'Ἐπιτροπή, ó κανονισμός δέν περιέχει καμία ένδειξη πού νά δικαιολογεί τήν σκέψη ὅτι τό Συμβούλιο εἶχε τήν πρόθεση νά τοῦ προσδώσει ἀναδρομική ἰσχύ γιά τόν πρό τῆς ενάρξεως τῆς ἰσχύος του χρόνο. Δέν φαίνεται νά υπάρχει άλλο κοινοτικό μέτρο πού νά ἔχει ληφθεί μετά τίς 30 Σεπτεμβρίου 1980, σχετικό μέ τήν διατήρηση τῶν ἀλιευτικών πόρων καί τό όποιο νά 'ίσχυε ἀναδρομικώς κατά τόν χρόνο πού έλαβε χώρα τό περιστατικό τῆς ἀλιείας πού μᾶς ἀπασχολεί.
Ἐν συμπεράσματι προτείνω νά δοθεί ἡ ἀκόλουθη ἀπάντηση στά ερωτήματα πού έχουν υποβληθεί:
1.
Συμβιβάζονται μέ τό κοινοτικό δίκαιο μόνο εκείνα τά εθνικά μέτρα περί προστασίας τῶν θαλασσίων βιολογικῶν πόρων, ὅπως αυτά πού έλαβε τό Βασίλειο τοῦ Βελγίου γιά τό έτος 1979 στόν τομέα τοῦ περιορισμοῦ τῆς ἁλιείας, μόνον ἐφ' ὅσον ἐλήφθησαν λόγω τῆς ἀδρανείας τοῦ Συμβουλίου καί ἐφ' ὅσον ή Ἐπιτροπή εἶχε τήν ευκαιρία νά τά εξετάσει καταλλήλως καί δέν ἐξήρτησε τήν έναρξη τῆς ἰσχύος τους ἀπό καμία ἀντίρρηση, επιφύλαξη ἤ προϋπόθεση ή τά ενέκρινε ρητῶς.
2.
Ἀπό την εξέταση τοῦ κανονισμοί) 2527/80 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 30ῆς Σεπτεμβρίου 1980, περί λήψεως ὁρισμένων τεχνικῶν μέτρων διατηρήσεως τῶν ἀλιευτικῶν πόρων, καθώς καί μεταγενεστέρων κοινοτικῶν μέτρων, δέν προέκυψε κανένα στοιχείο πού νά δικαιολογεί τό συμπέρασμα ὅτι τό Συμβούλιο εἶχε τήν πρόθεση νά προσδώσει στά ἐν λόγω μέτρα ἀναδρομική ἰσχύ.
(
1
)	Μετάφραση ἀπό τά γερμανικά.