62024CJ0365
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tmien Awla)
10 ta’ Lulju 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Trade marks – Direttiva (UE) 2015/2436 – Moviment liberu tal-merkanzija – Artikoli 34 u 36 TFUE – Isem kummerċjali – Isem tal-kumpannija – Leġiżlazzjoni nazzjonali li tagħti lill-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija dritt esklużiv”
Fil-Kawża C‑365/24,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-iSvea hovrätt, Patent- och marknadsöverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti fi Stokkolma bħala Qorti tal-Appell tal-Proprjetà Industrijali u tal-Kummerċ, l-Isvezja), permezz ta’ deċiżjoni tas‑16 ta’ Mejju 2024, li waslet il-Qorti tal-Ġustizzja fl‑20 ta’ Mejju 2024,
Purefun Group AB
vs
Doggy AB,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tmien Awla),
komposta minn S. Rodin, President tal-Awla, O. Spineanu–Matei (Relatriċi) u N. Fenger, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: D. Spielmann,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għal Purefun Group AB, minn O. Lagergren, jur. kand, D. Tornberg u M. Zeitlin, advokater,
–
għal Doggy AB, minn P. Hedberg u J. Sånglöf, advokater,
–
għall-Gvern Svediż, minn C. Meyer-Seitz, bħala aġent,
–
għall-Gvern Pollakk, minn B. Majczyna u D. Lutostańska, bħala aġenti,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn P. Němečková u I. Söderlund, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li taqta’ l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 1 u tal-Artikolu 5(4) tad-Direttiva (UE) 2015/2436 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Diċembru 2015 biex jiġu approssimati l-liġijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU 2015, L 336, p. 1) kif ukoll tal-Artikoli 34 u 36 TFUE.
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn Purefun Group AB u Doggy AB dwar kontrafazzjoni.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
It-Trattat FUE
3
L-Artikolu 34 TFUE jipprovdi:
“Restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni u kull miżura li għandha effett ekwivalenti għandhom ikunu projbiti bejn l-Istati Membri”.
4
Skont l-Artikolu 36 TFUE:
“Id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 34 u 35 inklużi m’għandhomx jeskludu projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet dwar l-importazzjoni, esportazzjoni jew transitu meta dawn ikunu ġustifikati abbażi ta’ moralità pubblika, ordni pubbliku, sigurtà pubblika, il-protezzjoni tas-saħħa u l-ħajja ta’ persuni jew ta’ annimali, jew il-preservazzjoni tal-pjanti, il-protezzjoni tal-patrimonju nazzjonali ta’ valur artistiku, storiku jew arkeoloġiku jew il-protezzjoni ta’ proprjetà industrijali u kummerċjali. Madankollu dawn il-projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet m’għandhomx jikkostitwixxu la mezz ta’ diskriminazzjoni arbitrarja u lanqas restrizzjoni moħbija tal-kummerċ bejn l-Istati Membri”.
Id-Direttiva 2015/2436
5
Il-premessa 41 tad-Direttiva 2015/2436 hija fformulata kif ġej:
“L-Istati Membri kollha huma marbuta mill-Konvenzjoni ta’ Pariġi għall-Protezzjoni tal-Proprjetà Industrijali[, iffirmata Pariġi fl‑20 ta’ Marzu 1883, riveduta l-aħħar darba fi Stokkolma fl‑14 ta’ Lulju 1967 u emendata fit‑28 ta’ Settembru 1979 (Ġabra tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 828, Nru 11851, p. 305)] (‘il-Konvenzjoni ta’ Pariġi’) u [l-Ftehim dwar l-aspetti tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali relatati mal-kummerċ li jinsab fl-Anness 1C tal-Ftehim li jistabbilixxi l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (ODK), li ġie approvat bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/800/KE tat‑22 ta’ Diċembru 1994 dwar il-konklużjoin f’isem il-Komunità Ewropea, fejn għandhom x’jaqsmu affarijiet fil-kompetenza tagħha, fuq il-ftehim milħuq fil-Laqgħa ta’ negozjati multilaterali fl-Urugwaj (1986‑1994) (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 21, p. 80), iktar ’il quddiem il-‘Ftehim TRIPS’)]. Huwa meħtieġ li din id-Direttiva jkunu għalkollox konsistenti ma’ dik il-Konvenzjoni u dak il-Ftehim. L-obbligi tal-Istati Membri li jirriżultaw minn dik il-Konvenzjoni u Ftehim ma għandhomx jiġu affettwati minn din id-Direttiva. Fejn xieraq, għandu jkun applikabbli t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 351 [TFUE]”.
6
L-Artikolu 1 ta’ din id-direttiva, intitolat “Kamp ta’ applikazzjoni”, jipprevedi:
“Din id-Direttiva tapplika għal kull trade mark fir-rigward ta’ oġġetti jew servizzi li hija s-suġġett ta’ reġistrazzjoni jew ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni fi Stat Membru bħala trade mark individwali, garanzija jew marka ta’ ċertifikazzjoni jew marka kollettiva, jew li hija s-suġġett ta’ reġistrazzjoni jew ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni fl-Uffiċċju tal-Benelux għall-Proprjetà Intellettwali jew ta’ reġistrazzjoni internazzjonali li jkollha effett fi Stat Membru”.
7
L-Artikolu 5 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Raġunijiet relattivi għal rifjut jew invalidità”, jipprevedi, fil-paragrafu 4 tiegħu:
“Kwalunkwe Stat Membru jista’ jipprovdi li trade mark ma għandhiex tiġi rreġistrata jew li, jekk irreġistrata, għandha tkun suxxettibbli li tiġi ddikjarata invalida jekk, u sa fejn:
(a)
id-drittijiet għal trade mark mhux reġistrata jew għal sinjal ieħor użat fl-eżerċizzju tal-kummerċ ġew miksuba qabel id-data tal-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tat-trade mark sussegwenti, jew id-data tal-prijorità pretiża għall-applikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark sussegwenti, u dik it-trade mark mhix reġistrata jew sinjal ieħor jagħtu lill-proprjetarju tagħhom id-dritt li jipprojbixxi l-użu tat-trade mark sussegwenti;
(b)
l-użu tat-trade mark jista’ jkun projbit permezz ta’ dritt preċedenti divers mid-drittijiet imsemmija fil-paragrafu 2 u fil-punt (a) ta’ dan il-paragrafu, u b’mod partikolari:
(i)
xi dritt għal isem;
(ii)
xi dritt għal immaġini personali;
(iii)
xi dritt tal-awtur;
(iv)
xi dritt ta’ proprjetà industrijali;
(ċ)
fejn it-trade mark hija suxxettibbli li tkun konfuża ma’ trade mark preċedenti protetta barra l-Unjoni, dment li, fid-data tal-applikazzjoni, l-applikant kien qed jaġixxi in mala fede”.
8
Skont l-Artikolu 10 tal-istess direttiva, intitolat “Drittijiet mogħtija minn trade mark”:
“1.   Ir-reġistrazzjoni ta’ trade mark għandha tagħti lill-proprjetarju drittijiet esklużivi b’rabta magħha.
2.   Mingħajr preġudizzju għad-drittijiet tal-proprjetarji li jkunu nkisbu qabel id-data tad-domanda jew id-data ta’ prijorità tat-trade mark reġistrata, il-proprjetarju dik it-trade mark reġistrata għandu jkun intitolat li jimpedixxi li kull parti terza li ma jkollhiex il-kunsens tiegħu milli tuża fl-eżerċizzju tal-kummerċ, b’rabta ma’ oġġetti jew servizzi, kwalunkwe sinjal fejn:
(a)
is-sinjal ikun identiku għat-trade mark u jintuża b’rabta ma’ oġġetti jew servizzi li huma identiċi għal dawk li għalihom ġiet irreġistrata t-trade mark;
(b)
is-sinjal ikun identiku, jew simili, għat-trade mark u jintuża relattivament għal oġġetti jew servizzi li huma identiċi jew simili għall-oġġetti jew is-servizzi li għalihom ġiet irreġistrata t-trade mark, jekk teżisti l-probabbiltà ta’ konfużjoni min-naħa tal-pubbliku; il-probabbiltà ta’ konfużjoni tinkludi l-probabbiltà li ssir assoċjazzjoni bejn is-sinjal u t-trade mark;
(c)
is-sinjal ikun identiku, jew simili, għat-trade mark irrispettivament minn jekk jintużax b’rabta ma’ oġġetti jew servizzi li huma identiċi, simili jew mhux simili għal dawk li għalihom ġiet irreġistrata t-trade mark, fejn din tal-aħħar ikollha reputazzjoni fl-Istat Membru u fejn l-użu ta’ dak is-sinjal mingħajr raġuni valida jikkostitwixxi vantaġġ inġust min-natura distintiva jew ir-reputazzjoni tat-trade mark jew huwa ta’ detriment għalihom.
3.   Dawn li ġejjin, b’mod partikolari, jistgħu jiġu pprojbiti taħt il-paragrafu 2:
(a)
it-twaħħil tas-sinjal fuq l-oġġetti jew l-imballaġġ tagħhom;
(b)
l-offerta tal-oġġetti jew it-tqegħid tagħhom fis-suq, jew il-ħażna tagħhom għal dawk l-għanijiet taħt is-sinjal, jew l-offerta jew il-provvista ta’ servizzi taħt dan is-sinjal;
(c)
l-importazzjoni jew l-esportazzjoni tal-oġġetti taħt is-sinjal;
(d)
l-użu tas-sinjal bħala l-isem tal-kummerċ jew tal-kumpannija jew bħala parti mill-isem tal-kummerċ jew tal-kumpannija;
(e)
l-użu tas-sinjal fuq il-karti tan-negozju u fir-riklamar;
(f)
l-użu tas-sinjal f’riklamar komparattiv b’tali mod li jmur kontra d-Direttiva 2006/114/KE [tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑12 ta’ Diċembru 2006 dwar reklamar qarrieqi u komparattiv (ĠU 2006, L 376, p. 21)].
[…]”
9
L-Artikolu 16 tad-Direttiva 2015/2436, intitolat “Użu ta’ trade marks”, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Jekk, fi żmien ħames snin wara d-data li fiha titlesta l-proċedura tar-reġistrazzjoni, il-proprjetarju ma jkunx għamel użu ġenwin mit-trade mark fl-Istat Membru f’konnessjoni mal-oġġetti jew is-servizzi li għalihom ġiet irreġistrata t-trade mark, jew jekk dan l-użu ġie sospiż għal perijodu kontinwu ta’ ħames snin, it-trade mark għandha tkun soġġetta għal-limitazzjonijiet u s-sanzjonijiet previsti fl-Artikolu 17, l-Artikolu 19(1), l-Artikolu 44(1) u (2) u l-Artikolu 46(3) u (4), sakemm ma jkunx hemm raġunijiet tajbin għal dan in-nuqqas ta’ użu”.
Id-dritt Svediż
Il-Liġi dwar it-trade marks
10
Il-varumärkeslagen (2010: 1877) (il-Liġi dwar it-Trade Marks (2010: 1877), iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar it-trade marks”) ġiet emendata sabiex tittrasponi d-Direttiva 2015/2436 fl-ordinament ġuridiku Svediż. L-Artikolu 8 tal-Kapitolu 1 tal-Liġi dwar it-trade marks jipprevedi li l-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija jew ta’ isem kummerċjali ieħor għandu dritt esklużiv fuq dan is-sinjal meta dan jintuża bħala sinjal distintiv ta’ merkanzija.
11
L-Artikolu 10 ta’ dan il-Kapitolu 1 tal-Liġi dwar it-trade marks jipprovdi li d-dritt esklużiv mogħti fuq sinjal distintiv ta’ merkanzija mill-Artikolu 8 ta’ dan il-kapitolu jimplika li ħadd għajr il-proprjetarju tiegħu ma jista’, mingħajr il-kunsens tiegħu, juża fil-kummerċ, għal prodotti jew servizzi, sinjal li huwa identiku jew simili għall-imsemmi sinjal distintiv, u li jintuża għal tipi ta’ prodotti jew ta’ servizzi identiċi jew li jixxiebhu, meta teżisti probabbiltà ta’ konfużjoni, b’mod partikolari meta l-użu tas-sinjal jista’ jagħti x’jifhem li teżisti rabta bejn l-utent tiegħu u l-proprjetarju tas-sinjal distintiv.
12
L-Artikolu 3 tal-Kapitolu 8 tal-Liġi dwar it-trade marks jipprovdi li qorti tista’, fuq it-talba tal-proprjetarju ta’ sinjal distintiv ta’ merkanzija, tordna l-waqfien ta’ att ta’ kontrafazzjoni taħt piena ta’ multa.
Il-liġi dwar l-isem tal-kumpannija
13
L-Artikolu 1 tal-Kapitolu 1 tal-lag (2018: 1653) om företagsnamn (il-Liġi dwar l-isem tal-kumpannija (2018: 1653), iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar l-isem tal-kumpannija”) jiddefinixxi l-isem tal-kumpannija bħala l-isem li taħtu impriża teżerċita l-attivitajiet tagħha, u l-“isem kummerċjali” jindika l-kunċett ġenerali li jinkludi l-isem tal-kumpannija u l-ismijiet kummerċjali sekondarji.
14
L-Artikolu 2 tal-Kapitolu 1 tal-Liġi dwar l-isem tal-kumpannija jipprevedi li impriża takkwista dritt esklużiv fuq isem tal-kumpannija permezz tar-reġistrazzjoni jew tal-użu tiegħu. L-Artikolu 3 ta’ dan il-Kapitolu 1 jipprovdi li l-proprjetarju ta’ trade mark jew ta’ sinjal distintiv ieħor ta’ merkanzija għandu dritt esklużiv fuq dan is-sinjal meta jintuża bħala isem kummerċjali.
15
L-Artikolu 1 tal-Kapitolu 2 tal-Liġi dwar l-isem tal-kumpannija jipprovdi li isem tal-kumpannija jista’ jiġi rreġistrat biss jekk ikun jista’ jiddistingwi l-attivitajiet tal-proprjetarju tiegħu minn dawk ta’ impriżi oħra. Din id-dispożizzjoni tippreċiża li, fl-evalwazzjoni tal-karattru distintiv ta’ isem tal-kumpannija, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni t-tul u l-portata tal-użu tiegħu. Barra minn hekk, l-imsemmija dispożizzjoni tipprevedi li, jekk l-isem tal-kumpannija jikkonsisti biss f’indikazzjoni ġenerali tan-natura tal-attivitajiet tal-impriża jew ta’ prodott jew ta’ servizz offrut minnha, jew jekk jikkonsisti biss f’isem ta’ post użat komunement jew isem simili, l-isem tal-kumpannija ma jistax jitqies li għandu fih innifsu karattru distintiv. Jekk l-isem tal-kumpannija jinkludi isem bħal “kumpannija b’responsabbiltà limitata”, “soċjetà f’isem kollettiv” jew “soċjetà kooperattiva”, jew l-abbrevjazzjoni ta’ tali isem, dan ma għandux jittieħed inkunsiderazzjoni meta ssir din l-evalwazzjoni.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
16
Il-kumpannija rregolata mid-dritt Svediż Doggy tipproduċi, b’mod partikolari, ikel għall-klieb. Hija għandha bħala għan tagħha l-manifattura u l-kummerċ ta’ ikel u ta’ prodotti oħra għall-annimali kif ukoll attivitajiet relatati. Hija l-proprjetarja tal-isem tal-kumpannija “Doggy AB” u tat-trade mark verbali DOGGY, irreġistrata l-Isvezja għal għalf li jaqa’ fil-klassi 31, fis-sens tal-Ftehim ta’ Nice dwar il-klassifikazzjoni internazzjonali ta’ prodotti u servizzi għall-finijiet tar-reġistrazzjoni ta’ trade marks, tal‑15 ta’ Ġunju 1957, kif rivedut u emendat.
17
Purefun Group AB (iktar ’il quddiem “Purefun”) hija kumpannija rregolata mid-dritt Svediż li l-attività tagħha tinkludi l-bejgħ bl-imnut, b’mod partikolari, ta’ ikel u ħelu għall-klieb. Hija tbigħ il-prodotti tagħha fuq is-sit internet tagħha bl-isem ta’ dominju “doggie.se” u tuża s-sinjal “DOGGIE” fl-eżerċizzju tal-attivitajiet tagħha.
18
Matul ix-xahar ta’ Novembru 2021, Doggy ħarrket lil Purefun sabiex tikseb, minn naħa, ordni li tipprojbixxi lil din tal-aħħar milli tuża s-sinjal “DOGGIE” u, min-naħa l-oħra, il-ħlas ta’ 150000 krona Svediża (SEK) (madwar EUR 13000) bħala danni. Doggy sostniet li Purefun kienet tuża dan is-sinjal, kif ukoll it-trade mark u l-isem tal-kumpannija li hija l-proprjetarja tagħhom, mingħajr il-kunsens tagħha.
19
Il-qorti tal-ewwel istanza laqgħet it-talbiet ta’ Doggy, minħabba li kien hemm probabbiltà ta’ konfużjoni bejn, minn naħa, it-trade mark kif ukoll l-isem tal-kumpannija ta’ din tal-aħħar u, min-naħa l-oħra, is-sinjal “DOGGIE” użat minn Purefun.
20
Purefun appellat minn dik id-deċiżjoni quddiem is-Svea hovrätt, Patent- och marknadsöverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti fi Stokkolma bħala l-Qorti tal-Appell tal-Proprjetà Industrijali u tal-Kummerċ, l-Isvezja), li hija l-qorti tar-rinviju.
21
Dik il-qorti tindika li, fl-Iżvezja, minn naħa, il-liġi dwar l-isem tal-kumpannija tipprevedi li l-isem tal-kumpannija ta’ impriża jagħti lil din tal-aħħar dritt esklużiv fuq dan l-isem, sakemm is-sinjal li jikkostitwixxi l-imsemmi isem jippermetti li ssir distinzjoni bejn l-attivitajiet tal-proprjetarju tiegħu u dawk ta’ impriżi oħra. Il-portata ta’ dan id-dritt hija paragunabbli ma’ dik tad-dritt esklużiv mogħti lill-proprjetarju tiegħu minn trade mark. Min-naħa l-oħra, skont il-Liġi dwar it-trade marks, il-proprjetarju ta’ trade mark jew ta’ sinjal distintiv ieħor ta’ merkanzija li jintużaw bħala isem tal-kumpannija jingħata wkoll dritt esklużiv fuq din tal-aħħar. Għalhekk, il-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija jibbenefika, skont dawn id-dispożizzjonijiet nazzjonali, minn “protezzjoni trażversali” li tippermettilu jipprojbixxi lil kull terz milli juża fil-kummerċ, għal prodotti jew għal servizzi, sinjal identiku jew simili għal dan l-isem tal-kumpannija, u li jintuża għal tipi ta’ prodotti jew ta’ servizzi identiċi jew li jixxiebhu, meta teżisti probabbiltà ta’ konfużjoni, b’mod partikolari meta l-użu tas-sinjal jista’ jagħti x’jifhem li teżisti rabta bejn l-utent tiegħu u l-proprjetarju tal-imsemmi isem tal-kumpannija.
22
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar il-kompatibbiltà ta’ din il-protezzjoni li tirriżulta mid-dispożizzjonijiet tal-Liġi dwar it-trade marks u tal-Liġi dwar l-isem tal-kumpannija mad-Direttiva 2015/2436 u, b’mod iktar ġenerali, mal-prinċipju tal-moviment liberu tal-merkanzija. Hija tqis, essenzjalment, li, għalkemm din il- “protezzjoni trażversali” toffri lill-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija protezzjoni analoga għal dik tat-trade mark, hija min-naħa l-oħra ma hijiex suġġetta għal kundizzjonijiet daqstant stretti bħal dawk applikabbli f’dan il-qasam. Il-qorti tar-rinviju tirrileva żewġ differenzi f’dan ir-rigward.
23
L-ewwel, filwaqt li l-assenza ta’ użu ġenwin ta’ trade mark għall-prodotti jew għas-servizzi li għalihom hija rreġistrata tista’ twassal għar-revoka tad-dritt esklużiv tal-proprjetarju tagħha, id-dritt Svediż ma jipprevedi ebda dispożizzjoni ekwivalenti għal isem tal-kumpannija.
24
It-tieni, sabiex jiġi ddeterminat jekk sinjal jintużax għal prodotti jew għal servizzi identiċi għal dawk li għalihom hija rreġistrata trade mark, hemm lok li jsir riferiment għas-sistema ta’ klassifikazzjoni stabbilita mill-Ftehim ta’ Nice, filwaqt li, fil-qasam tal-isem tal-kumpannija, l-evalwazzjoni tal-probabbiltà ta’ konfużjoni ssir b’riferiment għall-attivitajiet koperti mill-għan soċjali tal-impriża, li jista’ jiġi ddefinit b’mod wiesa’.
25
Fid-dawl ta’ dawn id-differenzi, il-qorti tar-rinviju tqis li huwa possibbli li l-protezzjoni mogħtija lill-ismijiet tal-kumpanniji mid-dritt Svediż hija iktar estiża minn dik prevista mid-Direttiva 2015/2436 fir-rigward tat-trade marks, li jista’ jaffettwa l-moviment liberu tal-merkanzija kif ukoll il-libertà li jiġu pprovduti servizzi. Fil-fatt, hija tqis li din il-protezzjoni tista’ toħloq ostakoli għall-bejgħ transkonfinali ta’ prodotti jew ta’ servizzi.
26
F’dawn iċ-ċirkustanzi, is-Svea hovrätt Patent- och marknadsöverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti Stokkolma bħala l-Qorti tal-Appell tal-Proprjetà Industrijali u tal-Kummerċ), iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Fid-dawl tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea u l-prinċipju fundamentali ta’ moviment liberu tal-merkanzija u ta’ libertà li jiġu pprovduti servizzi skont id-dritt tal-UE, huwa kompatibbli mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva [2015/2436], b’mod partikolari l-Artikoli 1 u 5(4), li wieħed ikollu sistema taħt il-liġi nazzjonali fejn dritt preċedenti fuq isem kumpannija jista’ jikkostitwixxi bażi għall-projbizzjoni tal-użu ta’ sinjal kummerċjali sussegwenti fil-kamp sħiħ tal-attività li fir-rigward tagħha isem il-kumpannija jkun irreġistrat u mingħajr kwalunkwe rekwiżit li isem il-kumpannija għandu jkun intuża biex jiddistingwi l-prodotti jew is-servizzi?
2)
Jekk ir-risposta għall-ewwel domanda tkun fin-negattiv, huwa kompatibbli mad-Direttiva [2015/2436] u mad-dritt tal-Unjoni b’mod ġenerali għal isem ta’ kumpannija, li jintuża per se bħala sinjal li jiddistingwi ċerti tipi ta’ prodotti jew servizzi fil-kamp tal-attività li fir-rigward tagħha jkun irreġistrat isem il-kumpannija, li jikkostitwixxi kriterju għall-projbizzjoni tal-użu ta’ sinjal kummerċjali sussegwenti marbuta mat-tipi ta’ merkanzija jew servizzi differenti minn dawk li fir-rigward tagħhom isem il-kumpannija jintuża bħala sinjal?”
Fuq id-domandi preliminari
27
Skont ġurisprudenza stabbilita, fil-kuntest tal-proċedura ta’ kooperazzjoni bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja stabbilita fl-Artikolu 267 TFUE, huwa l-kompitu ta’ din tal-aħħar li tagħti lill-qorti nazzjonali risposta utli li tippermettilha tiddeċiedi l-kawża li jkollha quddiemha. F’din il-perspettiva, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha, jekk ikun meħtieġ, tifformula mill-ġdid id-domandi magħmula lilha (sentenzi tas‑17 ta’ Lulju 1997, Krüger, C‑334/95, EU:C:1997:378, punti 22 u 23, kif ukoll tad‑29 ta’ April 2025, Prezydent Miasta Mielca, C‑453/23, EU:C:2025:285, punt 38 u l-ġurisprudenza ċċitata).
28
F’dan il-każ, mit-talba għal deċiżjoni preliminari jsegwi li l-qorti tar-rinviju qiegħda tistaqsi jekk il-kundizzjonijiet stabbiliti mid-dritt Svediż għall-protezzjoni ta’ isem tal-kumpannija, sa fejn dawn huma inqas stretti minn dawk applikabbli fil-qasam tat-trade marks, humiex kompatibbli mad-Direttiva 2015/2436 u mal-prinċipji ta’ moviment liberu tal-merkanzija kif ukoll tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi.
29
F’dan ir-rigward, mill-indikazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju jsegwi li, minn naħa, l-użu minn Purefun tas-sinjal li l-proprjetarju tal-isem tal-kumpannija rreġistrat, jiġifieri l-impriża Doggy, jixtieq jipprojbixxi jirrigwarda, b’mod partikolari, il-bejgħ tal-ikel u tal-ħelu għall-klieb, u min-naħa l-oħra, li l-għan soċjali ta’ din l-impriża jinkludi l-bejgħ ta’ ikel kif ukoll ta’ prodotti oħra għall-annimali u attivitajiet relatati. Minn dawn l-indikazzjonijiet jirriżulta li l-użu tas-sinjal li jopponi l-proprjetarju tal-isem tal-kumpannija rreġistrat ma jikkonċernax tipi oħra ta’ prodotti jew ta’ servizzi għajr dawk li dan l-isem tal-kumpannija ġie rreġistrat għalihom.
30
Konsegwentement, għandu jitqies li, permezz taż-żewġ domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk id-Direttiva 2015/2436 kif ukoll l-Artikoli 34 u 36 TFUE għandhomx jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu sistema nazzjonali li permezz tagħha d-dritt esklużiv mogħti minn isem tal-kumpannija jippermetti lill-proprjetarju tiegħu jipprojbixxi lil terz milli juża sinjal identiku jew li jixxiebah, bħala isem kummerċjali jew bħala isem ta’ dominju, għal prodotti jew servizzi identiċi jew simili għal dawk li jaqgħu taħt attivitajiet li għalihom huwa rreġistrat l-isem tal-kumpannija tiegħu, minkejja li din is-sistema ma tipprevedix li l-assenza ta’ użu ta’ dan l-isem tal-kumpannija tista’ twassal għar-revoka ta’ dan id-dritt esklużiv u lanqas ma teżiġi, għall-finijiet tar-reġistrazzjoni tal-imsemmi isem tal-kumpannija, li jiġu ppreċiżati l-prodotti jew is-servizzi li jaqgħu taħt l-għan soċjali tal-proprjetarju tagħha.
31
Sabiex tingħata risposta għal din id-domanda, għandu jitfakkar li d-Direttiva 2015/2436 hija intiża sabiex tapprossima l-leġiżlazzjonijiet nazzjonali dwar it-trade marks, iżda mhux dawk dwar l-isem kummerċjali, kategorija li isem tal-kumpannija jista’ jappartjeni fiha. Fl-assenza ta’ armonizzazzjoni fil-livell tal-Unjoni Ewropea, il-protezzjoni tal-isem kummerċjali taqa’ taħt id-dritt nazzjonali.
32
Madankollu, l-isem kummerċjali, bħala dritt ta’ proprjetà intellettwali, ma huwiex estranju għad-dritt tal-Unjoni. Għalhekk, ċerti dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni ta’ Pariġi, li ġiet konkluża mill-Istati Membri kollha, iżda mhux mill-Unjoni, huma inkorporati fil-Ftehim TRIPs, li ġie konkluż mill-Unjoni, b’tali mod li dawn id-dispożizzjonijiet jipproduċu, fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni, l-istess effetti bħal dawk prodotti mill-Ftehim TRIPs (Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑27 ta’ Frar 2024, EUIPO vs The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2024:172, punti 59 sa 62).
33
Fost id-dispożizzjonijiet li huma għalhekk inkorporati fil-Ftehim TRIPs hemm l-Artikolu 8 ta’ din il-konvenzjoni, li jipprevedi li “l-isem kummerċjali għandu jkun protett fil-pajjiżi kollha tal-Unjoni mingħajr l-obbligu ta’ preżentazzjoni jew ta’ reġistrazzjoni, irrispettivament minn jekk jagħmilx parti jew le minn trade mark.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
34
Dawn l-elementi huma riflessi fid-Direttiva 2015/2436, li l-premessa 41 tagħha tenfasizza li huwa “meħtieġ” li din tkun “għalkollox konsistenti” mal-imsemmija konvenzjoni u mal-Ftehim TRIPS. Għalhekk, fost id-drittijiet mogħtija mit-trade mark, l-Artikolu 10(3)(d) ta’ din id-direttiva jippermetti lill-proprjetarju ta’ trade mark juża d-dritt esklużiv tiegħu sabiex jipprojbixxi “l-użu tas-sinjal bħala l-isem tal-kummerċ jew tal-kumpannija jew bħala parti mill-isem tal-kummerċ jew tal-kumpannija”. Fil-fatt, din id-dispożizzjoni hija l-espressjoni tal-prinċipju ta’ supremazija tat-titolu preċedenti ta’ esklużività, li jirrappreżenta wieħed mill-bażijiet tad-dritt dwar it-trade marks u, b’mod aktar ġenerali, tad-dritt kollu dwar il-proprjetà industrijali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Ġunju 2022, Classic Coach Company, C‑112/21, EU:C:2022:428, punt 40 u l-ġurisprudenza ċċitata).
35
Dan il-prinċipju jirregola wkoll ċerti kunflitti bejn isem kummerċjali preċedenti u trade mark sussegwenti. Għalhekk, mill-Artikolu 5(4)(a) tad-Direttiva 2015/2436 isegwi li “[k]walunkwe Stat Membru jista’ jipprovdi li trade mark ma għandhiex tiġi rreġistrata jew li, jekk irreġistrata, għandha tkun suxxettibbli li tiġi ddikjarata invalida jekk, u sa fejn […] id-drittijiet għal trade mark mhux reġistrata jew għal sinjal ieħor użat fl-eżerċizzju tal-kummerċ ġew miksuba […] u dik it-trade mark mhix reġistrata jew sinjal ieħor jagħtu lill-proprjetarju tagħhom id-dritt li jipprojbixxi l-użu tat-trade mark sussegwenti”.
36
F’dan il-każ, fit-tilwima fil-kawża prinċipali, il-kunflitt bejn is-sinjal “Doggy”, użat f’isem tal-kumpannija preċedenti, u s-sinjal “DOGGIE” użat bħala isem kummerċjali jew bħala isem tad-dominju, ma jinvolvi ebda trade mark. Issa, fir-rigward tas-soluzzjoni ta’ kunflitt bejn żewġ ismijiet kummerċjali, id-Direttiva 2015/2436, sa fejn hija intiża biss għall-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet nazzjonali dwar it-trade marks, ma hijiex rilevanti. Il-kompatibbiltà ta’ miżuri nazzjonali li jirregolaw tali kunflitti għandha għalhekk tiġi evalwata fid-dawl, mhux ta’ din id-direttiva, iżda tad-dritt primarju.
37
F’dan ir-rigward, il-qorti tar-rinviju għandha dubju dwar il-kompatibbiltà tas-sistema Svediża ta’ protezzjoni tal-ismijiet tal-kumpanniji li tirriżulta mid-dispożizzjonijiet meħuda flimkien tal-Liġi dwar it-trade marks u tal-Liġi dwar l-isem kummerċjali mal-prinċipji ta’ moviment liberu tal-merkanzija kif ukoll ta’ libertà li jiġu pprovduti servizzi.
38
Skont l-indikazzjonijiet ipprovduti minn dik il-qorti, din l-iskema tapplika għall-ismijiet tal-kumpanniji tal-impriżi Svediżi kollha, ikunu liema jkunu l-oġġetti jew is-servizzi li jaqgħu taħt l-attivitajiet tagħhom.
39
Mill-indikazzjonijiet ipprovduti mill-imsemmija qorti jsegwi wkoll li t-tilwima fil-kawża prinċipali tikkontesta d-dritt tad-detentur ta’ isem tal-kumpannija, li l-attività tiegħu tikkonsisti fil-produzzjoni u l-bejgħ ta’ ċertu għalf u prodotti għall-annimali, li jipprojbixxi lil kumpannija oħra milli tbigħ tali merkanzija taħt isem kummerċjali simili jew identiku għal dan l-isem tal-kumpannija. Peress li din il-kawża hija marbuta b’mod predominanti mal-moviment liberu tal-merkanzija u fl-assenza ta’ indikazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju dwar il-libertà li jiġu pprovduti servizzi, ma hemmx lok li tiġi eżaminata b’mod awtonomu l-kompatibbiltà tal-imsemmija sistema mal-Artikolu 56 TFUE.
40
Il-moviment liberu tal-merkanzija bejn l-Istati Membri huwa prinċipju fundamentali tat-Trattat FUE li huwa espress fl-Artikolu 34 TFUE, li jipprojbixxi lill-Istati Membri milli jadottaw bejniethom restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni kif ukoll kull miżura li għandha effett ekwivalenti. Skont ġurisprudenza stabbilita, din id-dispożizzjoni tkopri kull miżura nazzjonali li tista’ tostakola, direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment, il-kummerċ fi ħdan l-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑11 ta’ Lulju 1974, Dassonville, 8/74, EU:C:1974:82, punt 5, u tad‑29 ta’ Lulju 2024, BP France, C‑624/22, EU:C:2024:640, punt 61). Madankollu, leġiżlazzjoni jew prassi nazzjonali li tikkostitwixxi miżura li jkollha effett ekwivalenti għal restrizzjonijiet kwantitattivi tista’ tiġi ġġustifikata minn waħda mir-raġunijiet ta’ interess ġenerali elenkati fl-Artikolu 36 TFUE, li fosthom hemm il-protezzjoni tal-proprjetà industrijali u kummerċjali.
41
Fl-assenza ta’ armonizzazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri dwar l-isem kummerċjali, il-projbizzjoni imposta fuq impriża milli tuża, għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ ċerti prodotti, fi Stat Membru, l-istess ismijiet kummerċjali li hija tuża fi Stati Membri oħra tista’, ċertament, tikkostitwixxi restrizzjoni għall-moviment liberu tal-merkanzija, kuntrarja għall-Artikolu 34 TFUE. Tali restrizzjoni hija madankollu ġġustifikata minn raġunijiet imperattivi ta’ interess ġenerali marbuta mal-protezzjoni tal-proprjetà industrijali u kummerċjali, jiġifieri l-protezzjoni tal-ismijiet kummerċjali kontra l-probabbiltajiet ta’ konfużjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑11 ta’ Mejju 1999, Pfeiffer, C‑255/97, EU:C:1999:240, punti 26 sa 29).
42
Jibqa’ neċessarju li tali restrizzjoni ma għandhiex tmur lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex dan l-għan jintlaħaq.
43
Mingħajr ma tirreferi espressament għall-prinċipju ta’ proporzjonalità, il-qorti tar-rinviju tqis, essenzjalment, li, billi toffri lill-proprjetarju ta’ isem ta’ kumpannija ta’ impriża stabbilita konformement mad-dritt Svediż livell ta’ protezzjoni paragunabbli għal dak ta’ trade mark, mingħajr ma teżiġi kundizzjonijiet ekwivalenti għal dawk previsti mid-Direttiva 2015/2436 dwar l-użu ġenwin tat-trade mark u għad-deskrizzjoni tal-prodotti jew tas-servizzi li għalihom hija rreġistrata, is-sistema inkwistjoni fil-kawża prinċipali topera għad-detriment tal-proprjetarji ta’ ismijiet kummerċjali ta’ Stati Membri oħra.
44
Issa, kif tfakkar fil-punt 31 ta’ din is-sentenza, id-Direttiva 2015/2436 ma hijiex intiża sabiex tapprossima l-leġiżlazzjonijiet dwar l-isem kummerċjali. Fl-assenza ta’ tali armonizzazzjoni u fid-dawl tal-funzjonijiet differenti tat-trade mark u tal-isem kummerċjali, l-Artikoli 34 u 36 TFUE ma jistgħux jiġu interpretati fis-sens li jipprevedu li l-protezzjoni tal-isem kummerċjali tkun suġġetta għall-istess rekwiżiti bħal dawk applikabbli fil-qasam tat-trade mark.
45
Mill-proċess li għandha l-Qorti tal-Ġustizzja jsegwi li, fil-Liġi dwar it-trade marks, l-assenza ta’ użu ġenwin ta’ isem tal-kumpannija ma hijiex suġġetta għal limiti jew għal sanzjonijiet identiċi għal dawk previsti fl-Artikolu 16 tad-Direttiva 2015/2436. Barra minn hekk, mill-osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-Gvern Svediż u mill-Kummissjoni Ewropea jirriżulta li, skont il-Liġi dwar l-isem tal-kumpannija, l-assenza ta’ użu ta’ isem tal-kumpannija tista’, taħt ċerti kundizzjonijiet, twassal għar-revoka tad-dritt esklużiv li huwa jagħti, aspett li għandu jiġi vverifikat mill-qorti tar-rinviju.
46
Fir-rigward tal-probabbiltà msemmija mill-qorti tar-rinviju li l-ismijiet tal-kumpanniji jibbenefikaw minn protezzjoni kontra l-probabbiltà ta’ konfużjoni li hija iktar wiesgħa minn dik applikabbli għat-trade marks minħabba permissività ikbar għad-definizzjoni tal-attivitajiet li jaqgħu taħt l-għan soċjali ta’ impriża milli għad-delimitazzjoni tal-klassijiet ta’ prodotti jew ta’ servizzi li għalihom trade mark hija rreġistrata konformement mad-Direttiva 2015/2436, għandu, fl-ewwel lok, jiġi enfasizzat li l-għan soċjali ta’ impriża ma għandux l-iskop li jiddeskrivi bi preċiżjoni jew b’mod eżawrjenti l-prodotti jew is-servizzi kollha li jistgħu jaqgħu taħt l-attivitajiet ta’ din l-impriża. Min-naħa l-oħra, għal trade mark, din il-preċiżazzjoni hija meħtieġa sabiex jiġu evalwati eventwali raġunijiet ta’ invalidità, assoluti jew relattivi, u sabiex jiġi implimentat id-dritt esklużiv mogħti minn din it-trade mark, li jippermetti lill-proprjetarju tagħha jimmonopolizza s-sinjal irreġistrat bħala trade mark għal prodotti jew servizzi speċifiċi.
47
Fit-tieni lok, mill-ispjegazzjonijiet ipprovduti mill-qorti tar-rinviju jirriżulta li għalkemm, fid-dritt Svediż, id-dritt esklużiv tal-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija rreġistrat huwa validu fl-oqsma ta’ attivitajiet imsemmija fl-għan soċjali tagħha, dan id-dritt jimponi fuq dan il-proprjetarju l-obbligu li jiddeskrivi u li jiddefinixxi n-natura ta’ dawn l-attivitajiet bi preċiżjoni suffiċjenti sabiex it-terzi jkunu jistgħu jiġu informati b’mod effikaċi dwar dan.
48
F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat, bla ħsara għall-verifiki li għandha twettaq il-qorti tar-rinviju, li ma jidhirx li s-sistema inkwistjoni fil-kawża prinċipali li tagħti dritt esklużiv lill-proprjetarju ta’ isem tal-kumpannija tmur lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħaq l-għan ta’ interess ġenerali marbut mal-protezzjoni tal-proprjetà industrijali u kummerċjali.
49
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, ir-risposta għad-domandi magħmula għandha tkun li d-Direttiva 2015/2436 kif ukoll l-Artikoli 34 u 36 TFUE, għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux sistema nazzjonali li tipprevedi, minn naħa, li d-dritt esklużiv mogħti minn isem tal-kumpannija jippermetti lill-proprjetarju tiegħu jipprojbixxi lil terz milli juża sinjal identiku jew li jixxiebah, bħala isem kummerċjali jew bħala isem tad-dominju, għal prodotti jew servizzi identiċi jew simili għal dawk li jaqgħu taħt attivitajiet li għalihom huwa rreġistrat l-isem tal-kumpannija tiegħu, u, min-naħa l-oħra, li l-assenza ta’ użu ta’ dan l-isem tal-kumpannija tista’, taħt ċerti kundizzjonijiet, twassal għar-revoka ta’ dan id-dritt esklużiv u li dan il-proprjetarju huwa obbligat li jiddeskrivi u li jiddefinixxi n-natura tal-attivitajiet li jaqgħu taħt l-għan soċjali tagħha bi preċiżjoni suffiċjenti sabiex it-terzi jkunu jistgħu jiġu informati b’mod effikaċi dwar dan.
Fuq l-ispejjeż
50
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tmien Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
Id-Direttiva (UE) 2015/2436 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Diċembru 2015 biex jiġu approssimati l-liġijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks, kif ukoll l-Artikoli 34 u 36 TFUE
għandhom jiġu interpretati fis-sens li:
ma jipprekludux sistema nazzjonali li tipprevedi, minn naħa, li d-dritt esklużiv mogħti minn isem tal-kumpannija jippermetti lill-proprjetarju tiegħu jipprojbixxi lil terz milli juża sinjal identiku jew li jixxiebah, bħala isem kummerċjali jew bħala isem tad-dominju, għal prodotti jew servizzi identiċi jew simili għal dawk li jaqgħu taħt attivitajiet li għalihom huwa rreġistrat l-isem tal-kumpannija tiegħu, u, min-naħa l-oħra, li l-assenza ta’ użu ta’ dan l-isem tal-kumpannija tista’, taħt ċerti kundizzjonijiet, twassal għar-revoka ta’ dan id-dritt esklużiv u li dan il-proprjetarju huwa obbligat li jiddeskrivi u li jiddefinixxi n-natura tal-attivitajiet li jaqgħu taħt l-għan soċjali tagħha bi preċiżjoni suffiċjenti sabiex it-terzi jkunu jistgħu jiġu informati b’mod effikaċi dwar dan.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Isvediż.