62020TO0771(01)
ΔΙΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (έκτο τμήμα)
της 25ης Σεπτεμβρίου 2025 (
*1
)
«Αγωγή αποζημιώσεως – Κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας – Ζημία που προκύπτει από την προβαλλόμενη προσβολή θεμελιωδών δικαιωμάτων – Εγκλήματα που διαπράχθηκαν στο Κοσσυφοπέδιο το 1999 – Αποστολή της Ένωσης για την επιβολή του κράτους δικαίου στο Κοσσυφοπέδιο (Eulex Κοσσυφοπέδιο) – Μη τήρηση τυπικών προϋποθέσεων – Άρθρο 76, στοιχείο δʹ, του Κανονισμού Διαδικασίας – Εν μέρει προδήλως απαράδεκτο – Προβαλλόμενες παραλείψεις μη δυνάμενες να καταλογιστούν – Αγωγή εν μέρει προδήλως αβάσιμη»
Στην υπόθεση T‑771/20 RENV,
KS,
KD,
εκπροσωπούμενες από τους Π. Κουτράκο, δικηγόρο, F. Randolph, KC, και J. Stojsavljevic-Savic, solicitor,
ενάγουσες,
κατά
Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εκπροσωπούμενου από τις P. Mahnič και S. Lejeune,
Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εκπροσωπούμενης από τις M. Carpus-Carcea και Y. Marinova,
και
Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), εκπροσωπούμενης από τους L. Havas, S. Marquardt και την E. Orgován,
εναγόμενοι,
υποστηριζόμενοι από
την Τσεχική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη από τον J. Vláčil, D. Czechová, την K. Najmanová και τον M. O. Šváb,
και
τη Γαλλική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη από τον M. de Lisi, τον B. Fodda, την S. Royon, τον T. Stéhelin και την B. Travard,
παρεμβαίνουσες υπέρ του Συμβουλίου,
από
το Βασίλειο του Βελγίου, εκπροσωπούμενο από τις M. Jacobs και C. Pochet,
από
το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, εκπροσωπούμενο από τους A. Germeaux και T. Schell,
από
το Βασίλειο των Κάτω Χωρών, εκπροσωπούμενο από την M. Bulterman και τον J. Langer,
από
τη Δημοκρατία της Αυστρίας, εκπροσωπούμενη από την J. Schmoll, τον M. Meisel και την E. Samoilova,
από
τη Ρουμανία, εκπροσωπούμενη από τις R. Antonie, L.‑E. Baţagoi, E. Gane και L. Ghiţă,
από
τη Δημοκρατία της Φινλανδίας, εκπροσωπούμενη από τις H. Leppo και M. Pere
και από
το Βασίλειο της Σουηδίας, εκπροσωπούμενο από τις H. Eklinder, F.‑L. Göransson και R. Shahsavan Eriksson,
παρεμβαίνοντες υπέρ της Επιτροπής,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έκτο τμήμα),
συγκείμενο, κατά τις διασκέψεις, από τους M. J. Costeira (εισηγήτρια), πρόεδρο τμήματος, M. Kancheva και E. Tichy-Fisslberger, δικαστές,
γραμματέας: V. Di Bucci
εκδίδει την ακόλουθη
Διάταξη
1
Με την αγωγή που άσκησαν βάσει του άρθρου 268 ΣΛΕΕ, σε συνδυασμό με το άρθρο 340, δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ, οι ενάγουσες, KS και KD, ζητούν την αποκατάσταση της ζημίας που ισχυρίζονται ότι υπέστησαν συνεπεία πράξεων και παραλείψεων που προσάπτουν στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) στο πλαίσιο της εφαρμογής της κοινής δράσης 2008/124/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 4ης Φεβρουαρίου 2008, σχετικά με την Αποστολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την επιβολή του κράτους δικαίου στο Κοσσυφοπέδιο, EULEX ΚΟΣΣΥΦΟΠΕΔΙΟ (ΕΕ 2008, L 42, σ. 92) (στο εξής, αντιστοίχως: κοινή δράση και αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο), και συγκεκριμένα στο πλαίσιο ερευνών που διενεργήθηκαν κατά τη διάρκεια της αποστολής αυτής σχετικά με την εξαφάνιση και τη δολοφονία μελών της οικογένειας των εναγουσών το 1999 στην Πρίστινα (Κοσσυφοπέδιο).
Ιστορικό της διαφοράς
2
Οι ενάγουσες είναι συγγενείς (σύζυγοι και μητέρα αντίστοιχα) προσώπων που βασανίστηκαν, σκοτώθηκαν ή εξαφανίστηκαν στο πλαίσιο εγκλημάτων πολέμου που διαπράχθηκαν στο Κοσσυφοπέδιο μεταξύ Ιουνίου και Ιουλίου 1999.
3
Σύμφωνα με το άρθρο 2, πρώτο εδάφιο, της κοινής δράσης, η οποία υιοθετήθηκε στις 4 Φεβρουαρίου 2008, η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο είχε ως εντολή να επικουρεί τα όργανα του Κοσσυφοπεδίου, τις δικαστικές αρχές και τις αρχές επιβολής του νόμου στην πορεία τους προς τη βιωσιμότητα και την υπευθυνότητα, καθώς και στην περαιτέρω ανάπτυξη και ενίσχυση ενός ανεξάρτητου πολυεθνοτικού συστήματος δικαιοσύνης και μιας πολυεθνοτικής αστυνομίας και τελωνειακής υπηρεσίας, εξασφαλίζοντας ότι τα όργανα αυτά είναι απαλλαγμένα από πολιτικές παρεμβάσεις και συνάδουν με διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα και ευρωπαϊκές βέλτιστες πρακτικές.
4
Τον Οκτώβριο του 2009 η Ευρωπαϊκή Ένωση συνέστησε, κατ’ εφαρμογήν της διαδικασίας του άρθρου 12, παράγραφος 2, της κοινής δράσης, την επιτροπή ελέγχου του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (στο εξής: επιτροπή ελέγχου), η οποία ήταν επιφορτισμένη με την εξέταση των καταγγελιών που υποβλήθηκαν για προσβολές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τις οποίες είχε διαπράξει η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο κατά την άσκηση της εκτελεστικής της εντολής. Η επιτροπή ελέγχου είναι ένα ανεξάρτητο εξωτερικό όργανο λογοδοσίας το οποίο, αφού εξετάσει τις καταγγελίες αυτές, εκδίδει πόρισμα σχετικά με το αν η εν λόγω αποστολή έχει υποπέσει ή όχι σε προσβολή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως αυτά διασφαλίζονται στο Κοσσυφοπέδιο. Όταν η επιτροπή ελέγχου θεωρεί ότι έχει σημειωθεί τέτοια προσβολή, τα πορίσματά της μπορούν να περιλαμβάνουν μη δεσμευτικές συστάσεις για τη λήψη διορθωτικών μέτρων από τον αρχηγό της αποστολής.
5
Στις 11 Μαρτίου 2014 η KD υπέβαλε στην επιτροπή ελέγχου καταγγελία που αφορούσε την έρευνα σχετικά με την απαγωγή και τη δολοφονία του συζύγου και του υιού της.
6
Στις 11 Ιουνίου 2014 η KS υπέβαλε επίσης στην επιτροπή ελέγχου καταγγελία που αφορούσε την έρευνα σχετικά με την εξαφάνιση του συζύγου της.
7
Στις 11 Νοεμβρίου 2015 η επιτροπή ελέγχου διαπίστωσε, ως προς την καταγγελία της KS, παράβαση των άρθρων 2 (σχετικά με το δικαίωμα στη ζωή), 3 (σχετικά με την απαγόρευση των βασανιστηρίων), 8 (σχετικά με το δικαίωμα στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής) και 13 (σχετικά με το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής) της Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, η οποία υπογράφηκε στη Ρώμη στις 4 Νοεμβρίου 1950 (στο εξής: ΕΣΔΑ), και απηύθυνε στον αρχηγό της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο συστάσεις για τη λήψη διορθωτικών μέτρων.
8
Στις 19 Οκτωβρίου 2016 η επιτροπή ελέγχου διαπίστωσε, ως προς την καταγγελία της KD, παράβαση των άρθρων 2 (σχετικά με το δικαίωμα στη ζωή), 3 (σχετικά με την απαγόρευση των βασανιστηρίων) και 13 (σχετικά με το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής) της ΕΣΔΑ, σε συνδυασμό με το άρθρο 2 της ΕΣΔΑ, και απηύθυνε στον αρχηγό της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο συστάσεις για τη λήψη διορθωτικών μέτρων.
Διαδικασίες ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και του Δικαστηρίου
9
Με δικόγραφο το οποίο κατέθεσαν στη Γραμματεία του Γενικού Δικαστηρίου στις 29 Δεκεμβρίου 2020 και το οποίο πρωτοκολλήθηκε με αριθμό υπόθεσης T‑771/20, οι ενάγουσες άσκησαν αγωγή βάσει του άρθρου 268 ΣΛΕΕ με αίτημα την αποκατάσταση της ζημίας που ισχυρίζονται ότι υπέστησαν λόγω διαφόρων πράξεων και παραλείψεων του Συμβουλίου, της Επιτροπής, της ΕΥΕΔ καθώς και της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο στο πλαίσιο ερευνών σχετικών με την εξαφάνιση και τη δολοφονία μελών των οικογενειών τους που συνέβησαν το 1999 στην Πρίστινα.
10
Προς στήριξη της αγωγής τους, οι ενάγουσες προέβαλαν, μεταξύ άλλων:
–
παράβαση των άρθρων 2, 3 και 8 της ΕΣΔΑ, καθώς και των άρθρων 2 και 4 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης), λόγω μη διεξαγωγής κατάλληλων ερευνών σχετικά με την εξαφάνιση και τη δολοφονία μελών των οικογενειών τους εξαιτίας, ειδικότερα, ελλείψεως επαρκούς προσωπικού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο για την άσκηση της εκτελεστικής εντολής της, παράβαση η οποία διαπιστώθηκε από την επιτροπή ελέγχου στις 11 Νοεμβρίου 2015 όσον αφορά την KS και στις 19 Οκτωβρίου 2016 όσον αφορά την KD·
–
παράβαση του άρθρου 6, παράγραφος 1, και του άρθρου 13 της ΕΣΔΑ, καθώς και του άρθρου 47 του Χάρτη, λόγω της απουσίας διατάξεων που να προβλέπουν νομική αρωγή για τους διαδίκους που τη δικαιούνται στο πλαίσιο των διαδικασιών που διεξάγονται ενώπιον της επιτροπής ελέγχου καθώς και λόγω του ότι η εν λόγω επιτροπή είχε συσταθεί χωρίς εξουσία εκτελέσεως των αποφάσεών της και χωρίς να προβλέπεται μέσο ένδικης προστασίας σε σχέση με τις διαπιστωθείσες παραβάσεις·
–
τη μη λήψη διορθωτικών μέτρων για την αντιμετώπιση, εν όλω ή εν μέρει, των παραβάσεων που μνημονεύονται στην πρώτη και στη δεύτερη αιτίαση ανωτέρω, παρά το γεγονός ότι τα πορίσματα της επιτροπής ελέγχου είχαν γνωστοποιηθεί στην Ένωση από τον αρχηγό της αποστολής στις 29 Απριλίου 2016·
–
αθέμιτη άσκηση ή κατάχρηση της εκτελεστικής εξουσίας στην οποία υπέπεσαν το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ στις 12 Οκτωβρίου 2017, καθόσον δήλωσαν ότι η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο είχε καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να διερευνήσει την απαγωγή και την πιθανή δολοφονία του συζύγου της KS καθώς και τις δολοφονίες του συζύγου και του υιού της KD και ότι η επιτροπή ελέγχου δεν αποτελούσε δικαιοδοτικό όργανο·
–
αθέμιτη άσκηση ή κατάχρηση της εκτελεστικής ή δημόσιας εξουσίας καθόσον δεν ελήφθη μέριμνα ώστε η υπόθεση της KD, η οποία αφορούσε έγκλημα πολέμου, να αποτελέσει αντικείμενο σοβαρής νομικής εξέτασης εκ μέρους της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο ή της ειδικής εισαγγελίας που είναι αρμόδια για τη διενέργεια ερευνών και την άσκηση διώξεων ενώπιον του Ειδικού Δικαστηρίου για το Κόσοβο.
11
Επιπροσθέτως, οι ενάγουσες ζήτησαν από το Γενικό Δικαστήριο να αποφανθεί προκαταρκτικώς επί του ζητήματος αν η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο πρέπει να προστεθεί στους εναγομένους, υποστηρίζοντας παράλληλα ότι οι παραβάσεις που προβλήθηκαν προς στήριξη της αγωγής τους ενέπιπταν στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Συμβουλίου, της Επιτροπής και της ΕΥΕΔ.
12
Με δικόγραφο της 18ης Μαΐου 2021, η Επιτροπή προέβαλε ένσταση απαραδέκτου υποστηρίζοντας, κατ’ ουσίαν, ότι οι προβαλλόμενες προς στήριξη της αγωγής παραβάσεις δεν μπορούσαν να της καταλογιστούν.
13
Με πράξεις της 19ης Μαΐου 2022, το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ προέβαλαν επίσης ένσταση αναρμοδιότητας και απαραδέκτου, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι οι προβαλλόμενες πράξεις και παραλείψεις δεν μπορούν να τους καταλογιστούν, καθώς και ότι το δικόγραφο της αγωγής είναι εκπρόθεσμο και ασαφές.
14
Στις 5 Ιουνίου 2021 οι ενάγουσες υπέβαλαν αίτηση διεξαγωγής αποδείξεων δυνάμει του άρθρου 88 του Κανονισμού Διαδικασίας του Γενικού Δικαστηρίου, ζητώντας να τους κοινοποιηθεί ολόκληρο το σχέδιο επιχειρήσεων της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο (στο εξής: OPLAN), σε όλες τις αποδόσεις του, από της ιδρύσεως της αποστολής το 2008.
15
Με τις παρατηρήσεις τους επί της μνημονευόμενης στη σκέψη 14 ανωτέρω αιτήσεως διεξαγωγής αποδείξεων, οι οποίες κατατέθηκαν στη Γραμματεία του Γενικού Δικαστηρίου στις 23 Ιουνίου 2021, το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ αντιτάχθηκαν στην κοινοποίηση ολόκληρου του OPLAN, με την αιτιολογία ότι το εν λόγω έγγραφο είχε χαρακτηριστεί ως «περιορισμένης χρήσης ΕΕ», επισημαίνοντας παράλληλα ότι θα μπορούσε να χορηγηθεί προνομιακή πρόσβαση στο παράρτημα του OPLAN σχετικά με την επιτροπή ελέγχου.
16
Με δικόγραφο της 23ης Ιουλίου 2021, οι ενάγουσες υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους, ζητώντας από το Γενικό Δικαστήριο να απορρίψει τις ενστάσεις αναρμοδιότητας και απαραδέκτου που προέβαλαν οι εναγόμενοι.
17
Με διάταξη της 10ης Νοεμβρίου 2021, KS και KD κατά Συμβουλίου κ.λπ. (T‑771/20, μη δημοσιευθείσα, στο εξής: αρχική διάταξη, EU:T:2021:798), το Γενικό Δικαστήριο έκανε δεκτές τις ενστάσεις αναρμοδιότητας και, κατά συνέπεια, απέρριψε την αγωγή.
18
Στις σκέψεις 28 έως 33 της αρχικής διάταξης, το Γενικό Δικαστήριο έκρινε, κατ’ ουσίαν, ότι η υπόθεση προέκυψε από πράξεις ή συμπεριφορές που αφορούσαν πολιτικά ή στρατηγικά ζητήματα συνδεόμενα με τον καθορισμό των δραστηριοτήτων, των προτεραιοτήτων και των πόρων της Eulex Κοσσυφοπέδιο, καθώς και από την απόφαση περί συστάσεως της επιτροπής ελέγχου στο πλαίσιο της εν λόγω αποστολής, η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας της Ένωσης (στο εξής: ΚΕΠΠΑ). Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 24, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, τελευταία περίοδος, ΣΕΕ και του άρθρου 275, πρώτο εδάφιο, ΣΛΕΕ, το Γενικό Δικαστήριο υπενθύμισε ότι ο δικαστής της Ένωσης δεν είναι, κατ’ αρχήν, αρμόδιος ούτε όσον αφορά τις σχετικές με την ΚΕΠΠΑ διατάξεις ούτε όσον αφορά τις πράξεις που εκδίδονται βάσει αυτών, κρίνοντας ότι οι εξαιρέσεις από την αρχή αυτή δεν έχουν εφαρμογή υπό τις περιστάσεις της υπό κρίση υποθέσεως.
19
Το Δικαστήριο αποφάσισε τη συνεκδίκαση των αιτήσεων αναιρέσεως των εναγουσών και της Επιτροπής κατά της αρχικής διατάξεως, οι οποίες ασκήθηκαν στις 12 και στις 19 Ιανουαρίου 2022 αντιστοίχως, προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας και προς έκδοση κοινής αποφάσεως που περατώνει τη δίκη.
20
Παράλληλα, με την απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο (C‑283/20, EU:C:2022:126), το Δικαστήριο, επιλαμβανόμενο αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, την οποία υπέβαλε το tribunal du travail francophone de Bruxelles (γαλλόφωνο δικαστήριο εργατικών διαφορών Βρυξελλών, Βέλγιο), έκρινε ότι το άρθρο 16, παράγραφος 5, της κοινής δράσης 2008/124, όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 2014/349/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 12ης Ιουνίου 2014 (ΕΕ 2014, L 174, σ. 42), κατά το οποίο «η Eulex Κοσσυφοπέδιο είναι υπεύθυνη για κάθε απαίτηση και υποχρέωση που προκύπτει από την εκτέλεση της εντολής από 15ης Ιουνίου 2014, με την εξαίρεση των απαιτήσεων που αφορούν σοβαρό παράπτωμα του αρχηγού της αποστολής, για το οποίο αυτός φέρει την ευθύνη», έπρεπε να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι καθορίζει την ημερομηνία από την οποία πρέπει να θεωρηθεί ότι η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο αναλαμβάνει την ευθύνη για κάθε ζημία και κάθε υποχρέωση που γεννάται ή πρόκειται να γεννηθεί από την εκτέλεση της αποστολής που της έχει ανατεθεί και, ως εκ τούτου, ότι υποκαθίσταται, από την ημερομηνία αυτή, στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των προσώπων που ήταν προηγουμένως υπεύθυνα για την εκτέλεση της εν λόγω αποστολής, με την εξαίρεση των υποχρεώσεων που απορρέουν από σοβαρό παράπτωμα του αρχηγού της αποστολής, για το οποίο αυτός φέρει την ευθύνη (απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο, C‑283/20, EU:C:2022:126, σκέψη 41).
21
Με απόφαση της 10ης Σεπτεμβρίου 2024, KS κ.λπ. κατά Συμβουλίου κ.λπ. (C‑29/22 P και C‑44/22 P, στο εξής: αναιρετική απόφαση, EU:C:2024:725), το Δικαστήριο αναίρεσε εν μέρει την αρχική διάταξη, κατά το μέρος που το Γενικό Δικαστήριο είχε κρίνει εαυτό προδήλως αναρμόδιο να αποφανθεί επί των αιτιάσεων που μνημονεύθηκαν στη σκέψη 10 ανωτέρω.
22
Αφού απέρριψε τις αιτήσεις αναιρέσεως κατά τα λοιπά, το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν διέθετε τα αναγκαία στοιχεία προκειμένου να αποφανθεί οριστικώς επί της διαφοράς και ανέπεμψε την υπόθεση ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου ώστε αυτό να αποφανθεί επί του παραδεκτού και, ενδεχομένως, επί της ουσίας της αγωγής καθώς και επί της αιτήσεως διεξαγωγής αποδείξεων που υπέβαλαν οι ενάγουσες.
Διαδικασία μετά την αναπομπή και αιτήματα των διαδίκων
23
Με μέτρο οργανώσεως της διαδικασίας της 18ης Δεκεμβρίου 2024, οι διάδικοι κλήθηκαν να τοποθετηθούν, ειδικότερα, επί των ενδεχόμενων συμπερασμάτων που πρέπει να συναχθούν από την απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο (C‑283/20, EU:C:2022:126), όσον αφορά, μεταξύ άλλων, το ζήτημα του καταλογισμού των παραβάσεων που προβλήθηκαν στο πλαίσιο της αγωγής που αναπέμφθηκε ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου. Η Επιτροπή απάντησε στο μέτρο οργανώσεως της διαδικασίας στις 24 Ιανουαρίου 2025. Οι ενάγουσες, το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ απάντησαν στις 27 Ιανουαρίου 2025.
24
Οι ενάγουσες ζητούν από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να υποχρεώσει το Συμβούλιο, την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ, αλληλεγγύως ή εις ολόκληρον, να τους καταβάλουν εντόκως, με το επιτόκιο και για τον χρόνο που το Γενικό Δικαστήριο θα κρίνει προσήκοντα, αποζημίωση για τη ζημία που υπέστησαν λόγω της προσβολής των θεμελιωδών δικαιωμάτων που προβάλλεται στο πλαίσιο της υπό κρίση αγωγής·
–
να καταδικάσει το Συμβούλιο, την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ στα δικαστικά έξοδα, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών ενώπιον της επιτροπής ελέγχου.
25
Το Συμβούλιο ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την αγωγή λόγω αναρμοδιότητας·
–
να απορρίψει την αγωγή ως απαράδεκτη ή, επικουρικώς, ως προδήλως αβάσιμη όσον αφορά το Συμβούλιο·
–
να καταδικάσει τις ενάγουσες στα δικαστικά έξοδα.
26
Η Επιτροπή ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο:
–
να απορρίψει την προσφυγή ως απαράδεκτη στο μέτρο που στρέφεται κατ’ αυτής·
–
να καταδικάσει τις ενάγουσες στα δικαστικά έξοδα.
27
Η ΕΥΕΔ ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο να απορρίψει την προσφυγή λόγω αναρμοδιότητας και, επικουρικώς, να την απορρίψει ως απαράδεκτη στο μέτρο που στρέφεται κατ’ αυτής.
28
Με τις παρατηρήσεις τους επί των ενστάσεων αναρμοδιότητας και απαραδέκτου, οι ενάγουσες ζητούν, κατ’ ουσίαν, από το Γενικό Δικαστήριο να απορρίψει το σύνολο των ενστάσεων που προέβαλαν το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ.
Σκεπτικό
29
Κατά το άρθρο 126 του Κανονισμού Διαδικασίας, όταν το Γενικό Δικαστήριο είναι προδήλως αναρμόδιο να επιληφθεί της προσφυγής ή της αγωγής ή όταν η προσφυγή ή η αγωγή είναι προδήλως απαράδεκτη ή προδήλως αβάσιμη, το Γενικό Δικαστήριο μπορεί οποτεδήποτε, κατόπιν προτάσεως του εισηγητή δικαστή, να αποφανθεί με αιτιολογημένη διάταξη, χωρίς να συνεχίσει τη διαδικασία.
30
Εν προκειμένω, το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι έχει διαφωτιστεί επαρκώς από τα έγγραφα της δικογραφίας ώστε να αποφανθεί χωρίς να συνεχίσει τη διαδικασία.
Επί του αντικειμένου της αναπομπής
31
Κατά το άρθρο 61, δεύτερο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν η αναίρεση είναι βάσιμη και η υπόθεση αναπεμφθεί στο Γενικό Δικαστήριο προκειμένου αυτό να αποφανθεί επί της διαφοράς, το Γενικό Δικαστήριο δεσμεύεται από τα νομικά ζητήματα που επιλύθηκαν με την απόφαση του Δικαστηρίου.
32
Κατόπιν της αναιρέσεως από το Δικαστήριο και της αναπομπής της υπόθεσης ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, το Γενικό Δικαστήριο επιλαμβάνεται, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 191 του Κανονισμού Διαδικασίας, της αποφάσεως του Δικαστηρίου και πρέπει να αποφανθεί εκ νέου επί του συνόλου των πρωτοδίκως υποβληθέντων αιτημάτων και ισχυρισμών των διαδίκων, εξαιρουμένων, αφενός, εκείνων από τους οποίους παραιτήθηκαν οι διάδικοι κατόπιν της αναπομπής και, αφετέρου, εκείνων στους οποίους αντιστοιχούν τα στοιχεία του διατακτικού της αρχικής απόφασης που δεν αναιρέθηκαν από το Δικαστήριο καθώς και των λόγων που συνιστούν την αναγκαία βάση των ως άνω στοιχείων (πρβλ. απόφαση της 14ης Σεπτεμβρίου 2011, Marcuccio κατά Επιτροπής, T‑236/02, EU:T:2011:465, σκέψεις 83 και 85, και της 25ης Ιανουαρίου 2023, GEA Group κατά Εποτροπής, T‑640/16 RENV, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2023:18, σκέψεις 50 και 52 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
33
Εν προκειμένω, το Δικαστήριο επικύρωσε εν μέρει την αρχική διάταξη, στο μέτρο που το Γενικό Δικαστήριο είχε κρίνει εαυτό προδήλως αναρμόδιο να αποφανθεί επί των αιτιάσεων που αφορούσαν, αφενός, την προβαλλόμενη έλλειψη των αναγκαίων πόρων για την αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο και, αφετέρου, την ανάκληση της εκτελεστικής εντολής της αποστολής αυτής, η οποία επήλθε δυνάμει της αποφάσεως (ΚΕΠΠΑ) 2018/856 του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2018, για την τροποποίηση της κοινής δράσης 2008/124 (ΕΕ 2018, L 146, σ. 5) (σκέψεις 126 και 136 και σημείο 2 του διατακτικού της αναιρετικής αποφάσεως).
34
Ως εκ τούτου, παρέλκει η κρίση επί των αιτημάτων και των ισχυρισμών που αφορούν τις αιτιάσεις που μνημονεύονται στη σκέψη 33 ανωτέρω.
35
Όσον αφορά τις λοιπές αιτιάσεις του δικογράφου της προσφυγής, όπως εκτίθενται στη σκέψη 10 ανωτέρω, το Δικαστήριο αναίρεσε την αρχική διάταξη, καθόσον το Γενικό Δικαστήριο είχε κρίνει εαυτό αναρμόδιο για τον λόγο ότι οι εν λόγω αιτιάσεις έβαλλαν κατά πράξεων ή παραλείψεων που αφορούσαν πολιτικά ή στρατηγικά ζητήματα σχετικά με τον καθορισμό και την εφαρμογή της ΚΕΠΠΑ (σκέψεις 120, 128, 130, 131 και 135 της αναιρετικής αποφάσεως).
36
Επομένως, οι ενστάσεις αναρμοδιότητας που προέβαλαν ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ, οι οποίες στηρίζονται στον λόγο που μνημονεύεται στη σκέψη 35 ανωτέρω, πρέπει να απορριφθούν, καθόσον αφορούν τις αιτιάσεις που μνημονεύονται στη σκέψη 10 ανωτέρω.
37
Επιπροσθέτως, απαντώντας στο μέτρο οργανώσεως της διαδικασίας της 18ης Δεκεμβρίου 2024, οι ενάγουσες επισήμαναν, κατ’ ουσίαν, ότι οι διατάξεις του άρθρου 16, παράγραφος 5, της κοινής δράσης, όπως ερμηνεύθηκαν με την απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο (C‑283/20, EU:C:2022:126), δεν συνεπάγονται ότι η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο περιλαμβάνεται μεταξύ των εναγομένων στην υπό κρίση υπόθεση. Κατά την άποψή τους, το περιεχόμενο της εν λόγω αποφάσεως πρέπει να περιοριστεί αυστηρώς στο πραγματικό και νομικό πλαίσιο της αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως την οποία εξέτασε στην υπόθεση εκείνη το Δικαστήριο, οπότε η ικανότητα διαδίκου της αποστολής αυτής περιορίζεται σε διαφορές που αφορούν ζητήματα διοικητικής φύσεως.
38
Από την απάντηση των εναγουσών στο μέτρο οργανώσεως της διαδικασίας της 18ης Δεκεμβρίου 2024 προκύπτει ότι οι ίδιες παραιτούνται από το αίτημά τους να αποφανθεί το Γενικό Δικαστήριο προκαταρκτικώς επί του ζητήματος αν η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο έπρεπε να προστεθεί στους εναγομένους. Ως εκ τούτου, παρέλκει η κρίση επί του αιτήματος αυτού, το δε Γενικό Δικαστήριο δεν είναι αρμόδιο να εκδίδει αναγνωριστικές αποφάσεις (βλ. διάταξη της 27ης Νοεμβρίου 2012, H-Holding κατά Κοινοβουλίου, T‑672/11, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2012:628, σκέψη 20 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
39
Προκαταρκτικώς, υπενθυμίζεται ότι η αγωγή λόγω εξωσυμβατικής ευθύνης της Ένωσης πρέπει να στρέφεται τυπικώς κατά του θεσμικού οργάνου στο οποίο καταλογίζονται οι ενέργειες οι οποίες, κατά τον ενάγοντα, προξένησαν τη ζημία της οποίας ζητεί την αποκατάσταση (πρβλ. διάταξη της 17ης Δεκεμβρίου 2021, Θεοδωράκης και Θεοδωράκη κατά Συμβουλίου, T‑495/14, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2021:941, σκέψη 47).
40
Συναφώς, το ζήτημα του προσδιορισμού του θεσμικού ή άλλου οργάνου ή του οργανισμού που αναλαμβάνει να εκπροσωπήσει την Ένωση στο πλαίσιο αγωγής λόγω εξωσυμβατικής ευθύνης, η οποία στηρίζεται στα άρθρα 268 και 340, δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ, εμπίπτει στο πλαίσιο εκτίμησης του παραδεκτού της αγωγής αυτής (πρβλ. διάταξη της 2ας Φεβρουαρίου 2015, Gascogne Sack Deutschland και Gascogne κατά Ευρωπαϊκής Ένωσης, T‑577/14, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2015:80, σκέψη 22 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
41
Αντιθέτως, στο μέτρο που το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ αμφισβητούν εν προκειμένω ότι οι παραλείψεις που τους προσάπτουν οι ενάγουσες μπορούν όντως να τους καταλογιστούν, καθώς εκτιμούν ότι δεν είχαν υποχρέωση να ενεργήσουν, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι μια τέτοια επιχειρηματολογία αφορά ζήτημα το οποίο ανάγεται στην εξέταση της νομιμότητας της συμπεριφοράς των εν λόγω θεσμικών οργάνων και του εν λόγω οργανισμού της Ένωσης και αφορά, ως εκ τούτου, την εξέταση της ουσίας της αγωγής αποζημιώσεως και όχι την εξέταση του παραδεκτού της (πρβλ. αποφάσεις της 8ης Μαρτίου 2023, Sánchez-Gavito León κατά Συμβουλίου και Επιτροπής, T‑100/21, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2023:109, σκέψεις 83 και 84, και της 23ης Μαΐου 2019, Steinhoff κ.λπ. κατά ΕΚΤ, T‑107/17, EU:T:2019:353, σκέψεις 61 έως 63).
Επί της πρώτης αιτιάσεως
42
Στο πλαίσιο της πρώτης αιτιάσεως, οι ενάγουσες υποστηρίζουν ότι η έλλειψη επαρκών ερευνών σχετικά με την εξαφάνιση των οικείων τους, λόγω ανεπαρκούς προσωπικού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, συνιστά παράβαση των άρθρων 2, 3 και 8 της ΕΣΔΑ, καθώς και των άρθρων 2 και 4 του Χάρτη, την οποία διέπραξε η εν λόγω αποστολή κατά την άσκηση της εκτελεστικής εντολής της και της οποίας την ευθύνη πρέπει να αναλάβουν αλληλεγγύως ή εις ολόκληρον το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ.
43
Επιπλέον, κατά τις ενάγουσες, η προβαλλόμενη παράβαση οφείλεται επίσης σε παραλείψεις καταλογιστέες στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ, στο μέτρο που παρέλειψαν να μεριμνήσουν ώστε η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο να διαθέτει επαρκές προσωπικό για την άσκηση της εντολής της σύμφωνα με τα άρθρα 2 και 3 της ΕΣΔΑ.
44
Το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ υποστηρίζουν, μεταξύ άλλων, ότι οι προβαλλόμενες παραβάσεις δεν μπορούν να τους καταλογιστούν και ότι, κατά συνέπεια, η αγωγή πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
45
Συναφώς, αφενός, υπενθυμίζεται ότι το άρθρο 16, παράγραφος 5, της κοινής δράσης, όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 2014/349, έχει την έννοια ότι από τις 15 Ιουνίου 2014 και στο εξής μεταβιβάζει στην αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο, κατ’ αρχήν, την ευθύνη για κάθε απαίτηση και υποχρέωση, η οποία έχει ήδη γεννηθεί ή πρόκειται να γεννηθεί, στο πλαίσιο της εκτελέσεως της εντολής της και, ως εκ τούτου, έχει την έννοια ότι, από την ίδια αυτή ημερομηνία, η εν λόγω αποστολή υποκαθίσταται στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του ή των προσώπων που ήταν προηγουμένως υπεύθυνα για την εκτέλεση της εντολής αυτής, και όσον αφορά τις εν εξελίξει ένδικες διαδικασίες (πρβλ. απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο, C‑283/20, EU:C:2022:126, σκέψη 46).
46
Αφετέρου, όσον αφορά την προβαλλόμενη έλλειψη επαρκούς προσωπικού, το Δικαστήριο έκρινε ότι η ικανότητα της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο να απασχολεί προσωπικό αποτελούσε στοιχείο της καθημερινής διαχείρισής της εντασσόμενο στο πλαίσιο της εκτέλεσης της εντολής της. Εναπόκειται, συνεπώς, σε αυτή να μεριμνά, στο πλαίσιο των πόρων που τίθενται στη διάθεσή της, ώστε το προσωπικό που απασχολεί να είναι επαρκές (πρβλ. αναιρετική απόφαση, σκέψη 127).
47
Επομένως, η προβαλλόμενη έλλειψη επαρκούς προσωπικού οφείλεται σε παραβάσεις της καθημερινής διαχείρισης της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, των οποίων οι επιζήμιες συνέπειες, ακόμη και αν θεωρηθούν αποδεδειγμένες, εμπίπτουν στην αποκλειστική ευθύνη της αποστολής αυτής στο πλαίσιο της άσκησης της εκτελεστικής εντολής της.
48
Ως εκ τούτου, στο μέτρο που οι ενάγουσες προβάλλουν παραβάσεις κατά τη διαχείριση των ανθρωπίνων πόρων της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο στις οποίες υπέπεσε η ίδια η αποστολή, κατά της οποίας όμως δεν στρέφεται η υπό κρίση αγωγή, η πρώτη αιτίαση ενέχει σφάλμα κατά τον προσδιορισμό του εναγομένου και πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως απαράδεκτη (πρβλ. διάταξη της 17ης Δεκεμβρίου 2021, Θεοδωράκης και Θεοδωράκη κατά Συμβουλίου, T‑495/14, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2021:941, σκέψη 61).
49
Κατά τα λοιπά, όπως προκύπτει από τη σκέψη 127 της αναιρετικής αποφάσεως, εναπόκειται στην αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο να μεριμνά, στο πλαίσιο των πόρων που τίθενται στη διάθεσή της, για την επάρκεια του προσωπικού που απασχολεί. Ως εκ τούτου, στο μέτρο που προσάπτεται στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ ότι δεν μερίμνησαν για το ζήτημα αυτό, η πρώτη αιτίαση πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμη λόγω απουσίας καταλογισμού ως προς τις προβαλλόμενες παραλείψεις.
50
Επιπροσθέτως, κατά πάγια νομολογία, υπενθυμίζεται ακόμη ότι η συνοπτική έκθεση των ισχυρισμών την οποία πρέπει να περιέχει κάθε δικόγραφο, κατά την έννοια του άρθρου 21 του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο εφαρμόζεται στο Γενικό Δικαστήριο δυνάμει του άρθρου 53, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού και του άρθρου 76, στοιχείο δʹ, του Κανονισμού Διαδικασίας, το δικόγραφο της αγωγής πρέπει να διευκρινίζει σε τι συνίσταται ο λόγος στον οποίο στηρίζεται η αγωγή. Επομένως, για να είναι παραδεκτή αγωγή ασκηθείσα ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου απαιτείται, μεταξύ άλλων, τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά και νομικά στοιχεία επί των οποίων αυτή στηρίζεται να προκύπτουν, τουλάχιστον συνοπτικώς, πλην όμως κατά τρόπο συνεκτικό και κατανοητό, από το ίδιο το κείμενο του δικογράφου της αγωγής. Μολονότι είναι αληθές ότι το κύριο μέρος του δικογράφου της αγωγής μπορεί να τεκμηριώνεται και να συμπληρώνεται, ως προς συγκεκριμένα σημεία, με παραπομπές σε συγκεκριμένα χωρία συνημμένων εγγράφων, η γενική παραπομπή σε άλλα έγγραφα, έστω και συνημμένα στο δικόγραφο της αγωγής, δεν μπορεί να άρει την έλλειψη ουσιωδών στοιχείων της νομικής επιχειρηματολογίας, τα οποία, σύμφωνα με τις ως άνω διατάξεις, πρέπει να περιλαμβάνονται στο ίδιο το δικόγραφο (βλ. απόφαση της 13ης Φεβρουαρίου 2025, Επιτροπή κ.λπ. κατά Carpatair, C‑244/23 P έως C‑246/23 P, EU:C:2025:87, σκέψη 76 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
51
Εφόσον η αγωγή δεν πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 76, στοιχείο δʹ, του Κανονισμού Διαδικασίας σχετικά με την έκθεση των ισχυρισμών, το Γενικό Δικαστήριο βασίμως κηρύσσει την αγωγή προδήλως απαράδεκτη (πρβλ. διάταξη της 6ης Ιουνίου 2024, Lucaccioni κατά Επιτροπής, T‑516/23, μη δημοσιευθείσα, EU:T:2024:386, σκέψη 19 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
52
Υπό το πρίσμα των προεκτεθέντων, επισημαίνεται ότι το δικόγραφο της αγωγής δεν περιέχει κανένα επιχείρημα ικανό να τεκμηριώσει την ύπαρξη υποχρέωσης του Συμβουλίου, της Επιτροπής και της ΕΥΕΔ, απορρέουσας από τα άρθρα 2, 3 και 8 της ΕΣΔΑ, από τα άρθρα 2 και 4 του Χάρτη ή από οποιαδήποτε άλλη αρχή ή διάταξη του δικαίου της Ένωσης, να μεριμνούν για την καθημερινή διαχείριση της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο κατά τρόπον ώστε η αποστολή να προσλαμβάνει επαρκές προσωπικό.
53
Επομένως, η πρώτη αιτίαση πρέπει, εν πάση περιπτώσει, να απορριφθεί ως προδήλως απαράδεκτη.
Επί της δεύτερης αιτιάσεως
54
Στο πλαίσιο της δεύτερης αιτιάσεως, οι ενάγουσες ισχυρίζονται ότι οι διατάξεις του άρθρου 6, παράγραφος 1, και του άρθρου 13 της ΕΣΔΑ, καθώς και του άρθρου 47 του Χάρτη, επιτάσσουν, αφενός, τα επιλέξιμα μέρη στις διαδικασίες που διεξάγονται ενώπιον της επιτροπής ελέγχου να έχουν πρόσβαση σε νομική αρωγή και, αφετέρου, η εν λόγω επιτροπή να μην μπορεί να συσταθεί και να διατηρηθεί σε ισχύ χωρίς να διαθέτει εξουσία να διασφαλίζει την εκτέλεση των αποφάσεών της και χωρίς να παρέχεται στους ενδιαφερομένους μέσο ένδικης προστασίας κατόπιν των παραβάσεων που η επιτροπή διαπιστώνει.
55
Το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ προβάλλουν ένσταση απαραδέκτου της δεύτερης αυτής αιτιάσεως λόγω έλλειψης σαφήνειας και ακρίβειας του δικογράφου της αγωγής όσον αφορά τη φύση των προβαλλόμενων παρανομιών. Επιπλέον, το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ αρνούνται την ευθύνη τους για τις προβαλλόμενες παραβάσεις.
56
Συναφώς, επισημαίνεται ότι, στα σημεία 54 και 58 του δικογράφου της αγωγής, οι ενάγουσες υποστήριξαν ότι το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ, συστήνοντας και διατηρώντας σε ισχύ την επιτροπή ελέγχου χωρίς να της παράσχουν τη δυνατότητα να χορηγεί νομική αρωγή, χωρίς να της απονείμουν εξουσία εκτέλεσης των αποφάσεών της και χωρίς να προβλέπεται υπέρ των ενδιαφερομένων μέσο ένδικης προστασίας κατόπιν των παραβάσεων που διαπιστώνει η επιτροπή αυτή, διέπραξαν, αλληλεγγύως ή εις ολόκληρον, κατάφωρες παραβιάσεις του δικαίου της Ένωσης, κατά παράβαση του άρθρου 6, παράγραφος 1, και του άρθρου 13 της ΕΣΔΑ, καθώς και του άρθρου 47 του Χάρτη.
57
Υπό το πρίσμα των όσων εκτέθηκαν στη σκέψη 56 ανωτέρω, πρέπει να απορριφθούν οι ενστάσεις απαραδέκτου που προέβαλαν το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ, δεδομένου ότι προκύπτει, με επαρκή σαφήνεια, ότι οι ενάγουσες προσάπτουν στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ ότι συγκρότησαν την επιτροπή ελέγχου, αφενός, χωρίς να της έχουν παράσχει επαρκείς αρμοδιότητες υπό το πρίσμα των απαιτήσεων περί αποτελεσματικής προσφυγής και περί δίκαιης δίκης, καθόσον τα πορίσματά της προσομοιάζουν με απλές συστάσεις και δεν έχουν δεσμευτικό ή εκτελεστό χαρακτήρα, και, αφετέρου, χωρίς να έχουν προβλέψει κατάλληλες διαδικαστικές εγγυήσεις, όπως η δυνατότητα χορήγησης νομικής αρωγής ή η αναγνώριση μέσου ένδικης προστασίας που να παρέχει στους ενδιαφερομένους τη δυνατότητα να προβάλουν δικαστικώς τις παραβάσεις που διαπιστώνει η εν λόγω επιτροπή.
58
Όσον αφορά την ουσία των επιχειρημάτων που μνημονεύονται στη σκέψη 56 ανωτέρω, υπενθυμίζεται ότι η τήρηση των απαιτήσεων περί αποτελεσματικής προσφυγής και δίκαιης δίκης που κατοχυρώνονται στο άρθρο 47 του Χάρτη καθώς και στο άρθρο 6, παράγραφος 1, της ΕΣΔΑ εκτιμάται, κατ’ αρχήν, σφαιρικώς, υπό το πρίσμα του συνόλου των διαθέσιμων μέσων έννομης προστασίας, και ιδίως των ενδίκων βοηθημάτων που έχουν στη διάθεσή τους οι ενδιαφερόμενοι. Όσον αφορά το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής που κατοχυρώνεται στο άρθρο 13 της ΕΣΔΑ, οι εγγυήσεις που απορρέουν από αυτό συγκαταλέγονται στις αυστηρότερες απαιτήσεις της ΕΣΔΑ (πρβλ. απόφαση της 9ης Μαρτίου 2023, Intermarché Casino Achats κατά Επιτροπής, C‑693/20 P, EU:C:2023:172, σκέψεις 40 έως 49 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
59
Συνεπώς, ακόμη και αν υποτεθεί ότι οι κανόνες που ρυθμίζουν τη διαδικασία ενώπιον της επιτροπής ελέγχου δεν πληρούν, αφ’ εαυτών, τις απαιτήσεις περί αποτελεσματικής προσφυγής και δίκαιης δίκης, το γεγονός αυτό δεν μπορεί να οδηγήσει το Γενικό Δικαστήριο να κάνει δεκτή τη δεύτερη αιτίαση, δεδομένου ότι τα ένδικα βοηθήματα που μπορούν να ασκηθούν ενώπιον του δικαστή της Ένωσης συνιστούν μέσο ένδικης προστασίας το οποίο έχουν στη διάθεσή τους οι ενάγουσες κατόπιν των παραβάσεων που διαπίστωσε η εν λόγω επιτροπή, και το οποίο άλλωστε τους παρέχει το σύνολο των εγγυήσεων που προβλέπουν οι διατάξεις των οποίων γίνεται επίκληση στο πλαίσιο της δεύτερης αιτιάσεως, ιδίως τη δυνατότητα να αξιώσουν νομική αρωγή καθώς και τη δυνατότητα να επιτύχουν την έκδοση εκτελεστής απόφασης με ισχύ δεδικασμένου.
60
Ως εκ τούτου, η δεύτερη αιτίαση πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμη.
Επί της τρίτης αιτιάσεως
61
Η τρίτη αιτίαση αφορά τη συνεχιζόμενη απουσία λήψης διορθωτικών μέτρων ικανών να θεραπεύσουν τις προβαλλόμενες στο πλαίσιο των δύο πρώτων αιτιάσεων παραβάσεις, όπερ συνιστά κατάφωρη παραβίαση του δικαίου της Ένωσης.
62
Συναφώς, οι ενάγουσες υποστηρίζουν ότι τα αποδεικτικά στοιχεία που προσκόμισαν ενισχύουν την άποψη ότι οι προβαλλόμενες παραβάσεις οφείλονται σε παράλειψη ιεράρχησης προτεραιοτήτων ή σε έλλειψη επαρκών πόρων και προσωπικού για την εκπλήρωση των νομικών υποχρεώσεων της Ένωσης, και όχι σε πλημμελή λειτουργία της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο σε συγκεκριμένες υποθέσεις.
63
Κατά τις ενάγουσες, τα ανωτέρω επιβεβαιώνονται από το από 29 Απριλίου 2016 έγγραφο του αρχηγού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο προς την επιτροπή ελέγχου, κατά το οποίο η εφαρμογή των συστάσεων που διατύπωσε η επιτροπή εκφεύγει των αρμοδιοτήτων της αποστολής. Εξ αυτού προκύπτει ότι η αδυναμία της επιτροπής ελέγχου να παροτρύνει την αποστολή να ασκήσει την εκτελεστική εντολή της σύμφωνα με τις επιταγές του νόμου απορρέει από τη συνεχιζόμενη άρνηση του Συμβουλίου να παράσχει στη μεν επιτροπή ελέγχου εξουσίες και πόρους που θα της επέτρεπαν να διασφαλίσει την εκτέλεση των συστάσεών της, στους δε ενδιαφερομένους μέσο ένδικης προστασίας κατόπιν των παραβάσεων που η επιτροπή διαπιστώνει.
64
Κατά την άποψη των εναγουσών, το αργότερο από τις 29 Απριλίου 2016, τα θεσμικά όργανα της Ένωσης όφειλαν να λάβουν κατάλληλα διορθωτικά μέτρα προκειμένου να διασφαλίσουν ότι η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο διαθέτει επαρκείς πόρους για τη διεξαγωγή ερευνών σύμφωνα με το άρθρο 2 της ΕΣΔΑ, να τερματίσουν τη μεταχείριση που οι ενάγουσες υπέστησαν κατά παράβαση του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ και να τις αποζημιώσουν για την προσβολή των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους την οποία διαπίστωσε η επιτροπή ελέγχου. Τα επίμαχα διορθωτικά μέτρα έπρεπε να συνίστανται, μεταξύ άλλων, στην τροποποίηση της κοινής δράσης και της καταστατικής βάσης της επιτροπής ελέγχου.
65
Με την απάντησή τους στο μέτρο διεξαγωγής αποδείξεων της 18ης Δεκεμβρίου 2024, οι ενάγουσες διευκρίνισαν ότι οι προβαλλόμενες στο πλαίσιο της τρίτης αιτιάσεως παραβάσεις ήταν καταλογιστέες στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ υπό το πρίσμα της δομής διοίκησης που καθορίσθηκε από την κοινή δράση, στο μέτρο που τα ως άνω όργανα διέθεταν, μέσω του Διοικητή Μη Στρατιωτικών Επιχειρήσεων, εξουσία να δίνουν οδηγίες στον αρχηγό της αποστολής.
66
Το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ αμφισβητούν ότι οι προβαλλόμενες παραλείψεις μπορούν να τους καταλογιστούν. Το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ προβάλλουν, επιπλέον, έλλειψη σαφήνειας της τρίτης αιτιάσεως, προβάλλοντας απουσία κάθε νομικής επιχειρηματολογίας ικανής να δικαιολογήσει την υποχρέωσή τους να ενεργήσουν σε σχέση με τις συστάσεις της επιτροπής ελέγχου.
67
Όσον αφορά το τελευταίο αυτό σημείο, το Συμβούλιο υποστηρίζει επίσης ότι η συμμετοχή του σε επιχειρήσεις διαχείρισης κρίσεων πραγματοποιείται σε επίπεδο πολιτικού ελέγχου και στρατηγικής διεύθυνσης, χωρίς το ίδιο να εμπλέκεται στην καθημερινή διαχείριση των τακτικών καθηκόντων που ανατίθενται στις αποστολές της Ένωσης στο θέατρο των επιχειρήσεων.
68
Υπό το πρίσμα των επιχειρημάτων των διαδίκων, η τρίτη αιτίαση μπορεί να διαιρεθεί σε τρία σκέλη.
Επί του πρώτου σκέλους, το οποίο αφορά έλλειψη επαρκών πόρων και προσωπικού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο
69
Στο πλαίσιο του πρώτου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, οι ενάγουσες υποστηρίζουν ότι η μη λήψη μέτρων ικανών να θεραπεύσουν τις διαπιστωθείσες από την επιτροπή ελέγχου παραβάσεις οφείλεται στη συνεχιζόμενη άρνηση του Συμβουλίου, της Επιτροπής και της ΕΥΕΔ να παράσχουν στην αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο επαρκείς πόρους και προσωπικό.
70
Συναφώς, αφενός, συμφώνως προς τις εκτιμήσεις που διατυπώνονται στη σκέψη 126 της αναιρετικής αποφάσεως, υπενθυμίζεται ότι το Γενικό Δικαστήριο δεν είναι αρμόδιο να αποφανθεί επί αγωγής αποζημιώσεως με αίτημα την αποκατάσταση ζημίας η οποία προκλήθηκε από την προβαλλόμενη ανεπάρκεια των πόρων που διατέθηκαν στην αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο, στο μέτρο που οι σχετικές αποφάσεις συνδέονται άμεσα με τις πολιτικές ή στρατηγικές επιλογές που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ.
71
Ως εκ τούτου, σύμφωνα με όσα προκύπτουν από τις σκέψεις 33 και 34 ανωτέρω, παρέλκει η εξέταση της αιτιάσεως που αφορά την προβαλλόμενη ανεπάρκεια των πόρων που διατέθηκαν στην αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο.
72
Αφετέρου, όσον αφορά την προβαλλόμενη έλλειψη επαρκούς προσωπικού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, σύμφωνα με την ανάλυση της πρώτης αιτιάσεως που εκτίθεται στις σκέψεις 45 έως 49 ανωτέρω, υπενθυμίζεται ότι οι προβαλλόμενες παραβάσεις κατά την καθημερινή διαχείριση της αποστολής αυτής δεν μπορούν να καταλογιστούν στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ, καθόσον εμπίπτουν στην άσκηση της εκτελεστικής εντολής της εν λόγω αποστολής και θεμελιώνουν, ως εκ τούτου, την αποκλειστική ευθύνη της, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 16, παράγραφος 5, της κοινής δράσης, όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 2014/349.
73
Επομένως, το πρώτο σκέλος της τρίτης αιτιάσεως πρέπει να απορριφθεί, εν μέρει, ως προδήλως απαράδεκτο, λόγω του σφάλματος κατά τον προσδιορισμό του εναγομένου και, κατά τα λοιπά, ως προδήλως αβάσιμο, για τον λόγο ότι οι προβαλλόμενες παραβάσεις δεν μπορούν να καταλογιστούν στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ.
Επί του δευτέρου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, το οποίο αφορά την εξουσία διεξαγωγής αποδείξεων που έχουν το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ
74
Στο πλαίσιο του δευτέρου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, οι ενάγουσες ισχυρίζονται ότι το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ παρέλειψαν να θέσουν τέρμα στις παραβάσεις που διαπίστωσε η επιτροπή ελέγχου ως προς τις έρευνες σχετικά με την εξαφάνιση των οικείων τους, καθόσον παρέλειψαν να κάνουν χρήση της εξουσίας έρευνας που διέθεταν σε σχέση με την αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο.
75
Όσον αφορά το τελευταίο αυτό σημείο, συμφώνως προς τις εκτιμήσεις που διατυπώνονται στις σκέψεις 132 και 133 της αναιρετικής αποφάσεως, επιβάλλεται η επισήμανση ότι οι ισχυρισμοί περί απουσίας τόσο διορθωτικών μέτρων ικανών να θεραπεύσουν τις διαπιστωθείσες από την επιτροπή ελέγχου παραβάσεις όσο και σοβαρής νομικής εξέτασης της υπόθεσης της KD βάλλουν κατά της προβαλλόμενης παράλειψης λήψης ατομικών μέτρων σχετικών με τις συγκεκριμένες καταστάσεις των εναγουσών.
76
Υπό το πρίσμα των διατάξεων της κοινής δράσης, και ιδίως των άρθρων της 7, 8, 11 και 12, διαπιστώνεται ότι η λήψη τέτοιων ατομικών μέτρων εκφεύγει της άσκησης πολιτικού ελέγχου και της στρατηγικής διεύθυνσης που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Συμβουλίου, της Επιτροπής και της ΕΥΕΔ μέσω της Επιτροπής Πολιτικής και Ασφάλειας (ΕΠΑ) και του Διοικητή Μη Στρατιωτικών Επιχειρήσεων της αποστολής, στο μέτρο που, μεταξύ άλλων, η εξουσία έρευνας που διαθέτει ο τελευταίος ασκείται σε στρατηγικό επίπεδο και όχι σε επίπεδο θεάτρου επιχειρήσεων οι οποίες εμπίπτουν στη δραστηριότητα του αρχηγού αποστολής.
77
Ως προς το τελευταίο ως άνω σημείο, από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 2 και 3 της κοινής δράσης, και ιδίως του άρθρου 3, στοιχεία δʹ και θʹ, όπως ίσχυαν πριν από την απόφαση 2018/856, προκύπτει σαφώς ότι η λήψη ατομικών μέτρων ικανών να θεραπεύσουν τις διαπιστωθείσες από την επιτροπή ελέγχου προσβολές θεμελιωδών δικαιωμάτων δεν μπορεί να διαχωριστεί από την άσκηση της εντολής της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, στο μέτρο που η εντολή αυτή συνίστατο στο να διασφαλιστεί, αφενός, ότι οι υποθέσεις εγκλημάτων πολέμου και άλλων σοβαρών εγκλημάτων διερευνώνται, διώκονται, αποτελούν το αντικείμενο αποφάσεων και υπόκεινται σε κατάλληλες κυρώσεις και, αφετέρου, ότι οι δραστηριότητες της εν λόγω αποστολής διεξάγονται σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
78
Το ίδιο συμπέρασμα επιβάλλεται υπό το πρίσμα του περιεχομένου των διατάξεων των άρθρων 2 και 3 της κοινής δράσης, και ιδίως των διατάξεων του άρθρου 3, στοιχεία αʹ και εʹ, όπως αυτή τροποποιήθηκε με την απόφαση 2018/856, σύμφωνα με τις οποίες η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο εξακολουθεί, αφενός, να παρακολουθεί ορισμένες υποθέσεις και ορισμένες δίκες ενώπιον των οργάνων της αστικής και ποινικής δικαιοσύνης του Κοσσυφοπεδίου, σε στενό συντονισμό με άλλους φορείς της Ένωσης, καθώς και να παρακολουθεί τις σχετικές συνεδριάσεις στο πλαίσιο της περιφερειακής συνεργασίας σε υποθέσεις εγκλημάτων πολέμου και, αφετέρου, να μεριμνά ώστε όλες οι δραστηριότητές της να διεξάγονται σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
79
Λαμβανομένου υπόψη του συνόλου των διατάξεων της κοινής δράσης που μνημονεύονται στις σκέψεις 76 έως 78 ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η επιχειρηματολογία των εναγουσών, η οποία στηρίζεται στο έγγραφο του αρχηγού της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο της 29ης Απριλίου 2016, κατά την οποία η εφαρμογή των συστάσεων της επιτροπής ελέγχου εκφεύγει των αρμοδιοτήτων της αποστολής.
80
Το ως άνω συμπέρασμα επιρρωννύεται από την απόφαση της επιτροπής ελέγχου της 19ης Οκτωβρίου 2016, η οποία εκδόθηκε ως απάντηση στο έγγραφο της 29ης Απριλίου 2016 που μνημονεύεται στη σκέψη 79 ανωτέρω, από την οποία προκύπτει ρητώς ότι η εφαρμογή των συστάσεών της εναπέκειτο εξ ολοκλήρου και αποκλειστικώς στον αρχηγό της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο και όχι σε άλλα όργανα ή οργανισμούς της Ένωσης.
81
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, πρέπει να γίνει δεκτό ότι οι προβαλλόμενες στο πλαίσιο του δεύτερου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως παραλείψεις βάλλουν κατά της άσκησης της εκτελεστικής εντολής από την αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο και εμπίπτουν, ως εκ τούτου, στην αποκλειστική ευθύνη της αποστολής αυτής, οπότε δεν μπορούν να καταλογιστούν στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ.
82
Ως εκ τούτου, το δεύτερο σκέλος της τρίτης αιτιάσεως πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμο.
Επί του τρίτου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, το οποίο αφορά έλλειψη επαρκών εξουσιών υπέρ της επιτροπής ελέγχου
83
Στο πλαίσιο του τρίτου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, οι ενάγουσες προσάπτουν στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ ότι συνέχισαν να αρνούνται να παράσχουν στην επιτροπή ελέγχου επαρκείς εξουσίες και πόρους, στο μέτρο που η εν λόγω επιτροπή δεν είναι σε θέση να διασφαλίσει την εκτέλεση των αποφάσεών της και καθόσον δεν παρέχεται στους ενδιαφερομένους κανένα μέσο ένδικης προστασίας κατόπιν των διαπιστωθεισών παραβάσεων.
84
Επί του σημείου αυτού, επιβάλλεται η επισήμανση ότι οι ενάγουσες δεν προβάλλουν κανένα επιχείρημα ικανό να στηρίξει το τρίτο σκέλος της τρίτης αιτιάσεως όσον αφορά την προβαλλόμενη ανεπάρκεια των εξουσιών ή των διαδικαστικών μέσων που παρασχέθηκαν στην επιτροπή ελέγχου.
85
Συναφώς, οι ενάγουσες προβάλλουν μόνον, αφενός, στο σημείο 54, στοιχείο ii, και στο σημείο 58 του δικογράφου της αγωγής, ότι το Συμβούλιο, η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ, συστήνοντας και διατηρώντας σε ισχύ την επιτροπή ελέγχου χωρίς να της παρέχουν την εξουσία να χορηγεί νομική αρωγή ή να εκτελεί τις αποφάσεις της και χωρίς να προβλέπεται μέσο ένδικης προστασίας κατόπιν των διαπιστωθεισών παραβάσεων, παρέβησαν το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 13 της ΕΣΔΑ, καθώς και το άρθρο 47 του Χάρτη, και, αφετέρου, στο σημείο 59 του δικογράφου της αγωγής, ότι, παραλείποντας να λάβουν διορθωτικά μέτρα κατόπιν των πορισμάτων της επιτροπής ελέγχου, παρέβησαν κατάφωρα το δίκαιο της Ένωσης.
86
Επομένως, για τους λόγους που ήδη εκτέθηκαν στο πλαίσιο της δεύτερης αιτιάσεως, στις σκέψεις 58 και 59 ανωτέρω, το τρίτο σκέλος της τρίτης αιτιάσεως πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμο.
Επί της τέταρτης αιτιάσεως
87
Η τέταρτη αιτίαση αφορά αθέμιτη άσκηση ή κατάχρηση της εκτελεστικής εξουσίας εκ μέρους του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ, δεδομένου ότι τα δύο αυτά όργανα υποστήριξαν, αφενός, ότι η αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο είχε καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να ερευνήσει τις υποθέσεις που αφορούσαν την εξαφάνιση των συγγενών των εναγουσών (στο εξής: πρώτη επίδικη δήλωση) και, αφετέρου, ότι η επιτροπή ελέγχου δεν είχε συσταθεί ως δικαιοδοτικό όργανο (στο εξής: δεύτερη επίδικη δήλωση).
88
Οι ως άνω επίμαχες δηλώσεις προκύπτουν από τα έγγραφα του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ της 12ης Οκτωβρίου 2017, τα οποία απεστάλησαν ως απάντηση στα έγγραφα των εναγουσών της 3ης Οκτωβρίου, της 3ης Νοεμβρίου και της 5ης Δεκεμβρίου 2016, με τα οποία οι ίδιες ζήτησαν από τα θεσμικά όργανα της Ένωσης, μεταξύ άλλων, αφενός, να μεριμνήσουν ώστε οι υποθέσεις που αφορούν την εξαφάνιση των οικείων τους να ερευνηθούν καταλλήλως καθώς και, αφετέρου, να ενισχύσουν τις εξουσίες της επιτροπής ελέγχου.
89
Στο πλαίσιο αυτό, οι ενάγουσες υποστηρίζουν ότι οι επίδικες δηλώσεις εκφράζουν άρνηση αποδοχής του αιτήματος αποζημιώσεως που προβάλλουν και συνιστούν αθέμιτη άσκηση ή κατάχρηση της εκτελεστικής εξουσίας.
90
Το Συμβούλιο αντιτείνει ότι η απάντηση που περιέχεται στο έγγραφο της 12ης Οκτωβρίου 2017 αφορά πραγματικά περιστατικά και δεν μπορεί να προσβληθεί, υποστηρίζοντας ότι οι ενάγουσες δεν απέδειξαν ποιο είδος παράβασης ή ευθύνης θα μπορούσε να του καταλογιστεί όσον αφορά το περιεχόμενο του εν λόγω εγγράφου.
91
Η ΕΥΕΔ υποστηρίζει ότι το δικόγραφο της αγωγής δεν εξηγεί τους λόγους για τους οποίους το από 12 Οκτωβρίου 2017 έγγραφό της στοιχειοθετεί εξωσυμβατική ευθύνη της Ένωσης και, γενικώς, δεν περιέχει εξηγήσεις σχετικά με τη νομική αξία που προσδίδεται στις πράξεις της επιτροπής ελέγχου ή σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι πράξεις αυτές επιβάλλονται στα θεσμικά όργανα και στον οργανισμό που αφορά η υπό κρίση υπόθεση.
92
Το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ συνάγουν εκ των ανωτέρω ότι η αιτίαση πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
93
Προκαταρκτικώς, συμφώνως προς τις εκτιμήσεις που διατυπώνονται στις σκέψεις 132 και 133 της αναιρετικής απόφασης, επισημαίνεται ότι η πρώτη επίδικη δήλωση αφορά προβαλλόμενη παράλειψη λήψης ατομικών μέτρων σχετικών με τις συγκεκριμένες καταστάσεις των εναγουσών, όπως άλλωστε και οι ισχυρισμοί που προβλήθηκαν στο πλαίσιο του δευτέρου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως, οι οποίοι αφορούν απουσία διορθωτικών μέτρων ικανών να θεραπεύσουν τις διαπιστωθείσες από την επιτροπή ελέγχου προσβολές των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
94
Όσον αφορά τη δεύτερη επίδικη δήλωση, το Δικαστήριο έκρινε, στη σκέψη 134 της αναιρετικής αποφάσεως, ότι αυτή συνιστούσε πράξη στερούμενη δεσμευτικού χαρακτήρα.
95
Υπό το πρίσμα ακριβώς των ανωτέρω εκτιμήσεων του Δικαστηρίου πρέπει να εξεταστεί η τέταρτη αιτίαση.
96
Πρώτον, λαμβανομένου υπόψη, μεταξύ άλλων, του αντικειμένου των εγγράφων του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ της 12ης Οκτωβρίου 2017, όπως προκύπτει από την πρώτη παράγραφο των εν λόγω εγγράφων, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι οι ενάγουσες δεν προβάλλουν κανένα επιχείρημα ικανό να αποδείξει ότι οι επίδικες δηλώσεις θα μπορούσαν να ερμηνευθούν υπό την έννοια ότι εκφράζουν άρνηση αποδοχής του αιτήματός τους για αποζημίωση, ακόμη και αν υποτεθεί ότι τέτοιο αίτημα, απευθυνόμενο ειδικώς στα ανωτέρω όργανα, μπορεί να συναχθεί από τα προγενέστερα έγγραφα των εναγουσών, και ιδίως από το από 3 Οκτωβρίου 2016 έγγραφό τους, όπερ επίσης δεν επιδίωξαν να αποδείξουν αιτιολογημένα.
97
Ως εκ τούτου, στο μέτρο που αφορά την απόρριψη του προβαλλόμενου αιτήματος αποζημιώσεως των εναγουσών, η τέταρτη αιτίαση είναι ασαφής και πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
98
Δεύτερον, όσον αφορά την πρώτη επίδικη δήλωση, επιβάλλεται η επισήμανση ότι τα δικόγραφα των εναγουσών δεν περιέχουν καμία επιχειρηματολογία ικανή να στηρίξει τις κατηγορίες περί αθέμιτης άσκησης ή κατάχρησης εξουσίας κατά του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ.
99
Ειδικότερα, δεν διευκρινίζεται επί ποιας βάσεως, λαμβανομένων υπόψη των αρμοδιοτήτων που προβλέπουν οι Συνθήκες και οι διατάξεις της κοινής δράσης, το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ υποχρεούνται να παρέμβουν για τη λήψη ατομικών μέτρων έρευνας σχετικά με τις συγκεκριμένες καταστάσεις των εναγουσών, ενώ το Συμβούλιο υποστηρίζει συναφώς ότι η συμμετοχή του στις επιχειρήσεις διαχείρισης κρίσεων εξακολουθεί να περιορίζεται στην άσκηση πολιτικού ελέγχου και στη στρατηγική διεύθυνση της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, σύμφωνα με το άρθρο 38, δεύτερο εδάφιο, ΣΕΕ.
100
Όσον αφορά το τελευταίο αυτό ζήτημα, διαπιστώνεται ότι οι παρατηρήσεις των εναγουσών που περιλαμβάνονται στην απάντησή τους στο μέτρο οργανώσεως της διαδικασίας της 18ης Δεκεμβρίου 2024, σχετικά με την εξουσία διεξαγωγής αποδείξεων που παρασχέθηκε στο Συμβούλιο και στην ΕΥΕΔ στο πλαίσιο της δομής διοίκησης της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο, δεν μπορούν να θεραπεύσουν την ασάφεια του δικογράφου της αγωγής.
101
Συγκεκριμένα, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η άσκηση της στρατηγικής διοίκησης από τον Διοικητή Μη Στρατιωτικών Επιχειρήσεων μπορεί να τον οδηγήσει να δώσει εντολή στην αποστολή να λάβει ατομικά μέτρα σχετικά με συγκεκριμένες καταστάσεις, οι ενάγουσες δεν αναφέρουν σε ποια βάση υποχρεούνται το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ να ενεργήσουν προς την κατεύθυνση αυτή στο πλαίσιο του πολιτικού ελέγχου και της στρατηγικής διεύθυνσης που τους έχει ανατεθεί μέσω της ΕΠΑ και του Διοικητή Μη Στρατιωτικών Επιχειρήσεων της αποστολής.
102
Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η τέταρτη αιτίαση, καθόσον στηρίζεται στην πρώτη επίδικη δήλωση, δεν είναι τεκμηριωμένη και πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως απαράδεκτη.
103
Εν πάση περιπτώσει, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η πρώτη επίδικη δήλωση δεν πρέπει να θεωρηθεί ως εκτίμηση περί πραγματικών περιστατικών στερούμενη αυτοτελούς νομικής αξίας, όπως υποστηρίζει το Συμβούλιο, αλλά ως λήψη θέσης με χαρακτήρα αποφάσεως, η οποία απηχεί την άρνηση του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ να παρέμβουν για τη λήψη ατομικών μέτρων σχετικών με τις συγκεκριμένες καταστάσεις των εναγουσών, όπως αυτές μνημονεύονται στη σκέψη 133 της αναιρετικής αποφάσεως, πρέπει εντούτοις να γίνει δεκτό ότι μια τέτοια παρέμβαση δεν συμβαδίζει προς τις αρμοδιότητες που ασκούν τα εν λόγω όργανα σε σχέση με την αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο.
104
Συγκεκριμένα, όπως προκύπτει, κατ’ ουσίαν, από τις σκέψεις 76 έως 81 ανωτέρω, η λήψη τέτοιων ατομικών μέτρων εκφεύγει της άσκησης πολιτικού ελέγχου και της στρατηγικής διεύθυνσης που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ μέσω της ΕΠΑ και του Διοικητή Μη Στρατιωτικών Επιχειρήσεων.
105
Ως εκ τούτου, οι υποτιθέμενες θέσεις του Συμβουλίου και της ΕΥΕΔ, καθόσον εκφράζουν άρνηση παρέμβασης για τη λήψη ατομικών μέτρων επί των συγκεκριμένων καταστάσεων των εναγουσών, δεν μπορούν να θεωρηθούν παράνομες.
106
Συνεπώς, η αιτίαση σχετικά με την πρώτη επίδικη δήλωση πρέπει, εν πάση περιπτώσει, να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμη.
107
Τρίτον, όσον αφορά τη δεύτερη επίδικη δήλωση, επισημαίνεται ότι ο χαρακτήρας της ως μη δεσμευτικής πράξης δεν αποκλείει, εκ πρώτης όψεως, τη στοιχειοθέτηση της εξωσυμβατικής ευθύνης της Ένωσης (πρβλ. απόφαση της 9ης Φεβρουαρίου 2022, QI κ.λπ. κατά Επιτροπής και ΕΚΤ, T‑868/16, EU:T:2022:58, σκέψη 71 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
108
Εντούτοις, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η επίδικη δήλωση εκφράζει άρνηση να προσδοθεί στην επιτροπή ελέγχου ο χαρακτήρας δικαιοδοτικού οργάνου, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι οι ενάγουσες ουδόλως τεκμηρίωσαν την ύπαρξη υποχρέωσης βαρύνουσας συναφώς το Συμβούλιο και την ΕΥΕΔ, η οποία συνίσταται στη θέσπιση, κατά το στάδιο των εξωδικαστικών διαδικασιών και πριν από την άσκηση των ενδίκων βοηθημάτων ενώπιον του δικαστή της Ένωσης, του συνόλου των εγγυήσεων που απορρέουν από το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής και δίκαιης δίκης.
109
Ως εκ τούτου, η τέταρτη αιτίαση, κατά το μέρος που αφορά τη δεύτερη επίδικη δήλωση, πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως απαράδεκτη και, εν πάση περιπτώσει, για τους λόγους που ήδη εκτέθηκαν στις σκέψεις 58 και 59 ανωτέρω, ως προδήλως αβάσιμη.
Επί της πέμπτης αιτιάσεως
110
Στο πλαίσιο της πέμπτης αιτιάσεως, προσάπτεται στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην ΕΥΕΔ ότι άσκησαν την εξουσία τους κατά τρόπο αθέμιτο ή καταχρηστικό, λόγω του ότι δεν μερίμνησαν ώστε η εκ πρώτης όψεως βάσιμη υπόθεση της KD, η οποία αφορούσε έγκλημα πολέμου, να αποτελέσει αντικείμενο σοβαρής νομικής εξετάσεως από την αποστολή Eulex Κοσσυφοπέδιο ή από την ειδική εισαγγελική αρχή σε θέματα ερευνών και διώξεων ενώπιον του ειδικευμένου για το Κοσσυφοπέδιο τμήματος.
111
Συναφώς, αρκεί η διαπίστωση ότι η πέμπτη αιτίαση αντιστοιχεί, κατ’ ουσίαν, στα επιχειρήματα που προβλήθηκαν στο πλαίσιο του δευτέρου σκέλους της τρίτης αιτιάσεως και, ως εκ τούτου, συνδέεται με την πρώτη επίδικη δήλωση, όπως αυτή μνημονεύεται στο πλαίσιο της τέταρτης αιτιάσεως.
112
Επομένως, για τους λόγους που εκτέθηκαν στις σκέψεις 76 έως 81 και 103 έως 106 ανωτέρω, η πέμπτη αιτίαση πρέπει να απορριφθεί ως προδήλως αβάσιμη.
113
Επιπροσθέτως, επισημαίνεται ότι η πέμπτη αιτίαση δεν συνοδεύεται από καμία επιχειρηματολογία βάσει της οποίας το Γενικό Δικαστήριο μπορεί να εκτιμήσει κατά πόσον υφίσταται υποχρέωση βαρύνουσα το Συμβούλιο, την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ ως προς την παρακολούθηση συγκεκριμένων ερευνών που εμπίπτουν στην εντολή της αποστολής Eulex Κοσσυφοπέδιο.
114
Επομένως, η πέμπτη αιτίαση πρέπει, εν πάση περιπτώσει, να απορριφθεί ως προδήλως απαράδεκτη, σύμφωνα με τη νομολογία που παρατίθεται στις σκέψεις 50 και 51 ανωτέρω.
115
Υπό το πρίσμα του συνόλου των προεκτεθέντων, η υπό κρίση αγωγή πρέπει να απορριφθεί ως εν μέρει προδήλως απαράδεκτη και εν μέρει προδήλως αβάσιμη, χωρίς να είναι αναγκαίο να αποφανθεί το Γενικό Δικαστήριο επί των ενστάσεων εκπρόθεσμης προβολής που προέβαλαν το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ ούτε επί του αιτήματος διεξαγωγής αποδείξεων που υπέβαλαν οι ενάγουσες.
Επί των δικαστικών εξόδων
116
Κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 195 του Κανονισμού Διαδικασίας, το Γενικό Δικαστήριο αποφαίνεται, με τις αποφάσεις που εκδίδει κατόπιν αναιρέσεως και αναπομπής, επί των δικαστικών εξόδων όσον αφορά, αφενός, τις ενώπιόν του διαδικασίες και, αφετέρου, την ενώπιον του Δικαστηρίου αναιρετική διαδικασία.
117
Δεδομένου ότι, με την αναιρετική απόφαση, το Δικαστήριο αναίρεσε εν μέρει την αρχική διάταξη, ανέπεμψε την υπόθεση ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και επιφυλάχθηκε ως προς τα δικαστικά έξοδα, εναπόκειται στο Γενικό Δικαστήριο να αποφανθεί, με την παρούσα διάταξη, επί του συνόλου των δικαστικών εξόδων που αφορούν τις ενώπιόν του ένδικες διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένης της αρχικής διαδικασίας, καθώς και επί των δικαστικών εξόδων της αναιρετικής διαδικασίας στις υποθέσεις C‑29/22 P και C‑44/22 P.
118
Το άρθρο 134, παράγραφος 3, του Κανονισμού Διαδικασίας ορίζει ότι, σε περίπτωση μερικής ήττας των διαδίκων, κάθε διάδικος φέρει, κατ’ αρχήν, τα δικαστικά έξοδά του.
119
Επιπροσθέτως, κατά το άρθρο 135, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, όταν τούτο επιβάλλεται για λόγους επιείκειας, το Γενικό Δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει ότι ο ηττηθείς διάδικος φέρει, πέραν των δικαστικών εξόδων του, μέρος μόνον των εξόδων του αντιδίκου ή ότι δεν πρέπει να καταδικαστεί στα έξοδα αυτά.
120
Τέλος, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 138, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, τα κράτη μέλη που παρεμβαίνουν στη δίκη φέρουν τα δικαστικά έξοδά τους.
121
Εν προκειμένω, δεδομένου ότι οι ενάγουσες, το Συμβούλιο και η ΕΥΕΔ ηττήθηκαν εν μέρει ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, συμπεριλαμβανομένης της αρχικής διαδικασίας, καθώς και στο πλαίσιο της αναιρετικής διαδικασίας στις υποθέσεις C‑29/22 P και C‑44/22 P, κάθε διάδικος πρέπει να φέρει τα δικαστικά έξοδά του που αφορούν το σύνολο των διαδικασιών ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και ενώπιον του Δικαστηρίου, χωρίς να είναι αναγκαίο να αποφανθεί το Γενικό Δικαστήριο επί των δικαστικών εξόδων στα οποία υποβλήθηκαν οι ενάγουσες στο πλαίσιο των διαδικασιών ενώπιον της επιτροπής ελέγχου.
122
Επιπλέον, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτερες περιστάσεις της υπό κρίση υποθέσεως, ιδίως οι διευκρινίσεις που παρασχέθηκαν με την απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου 2022, Eulex Κοσσυφοπέδιο (C‑283/20, EU:C:2022:126), η οποία είναι μεταγενέστερη της ασκήσεως της υπό κρίση αγωγής, και να απαλλαγούν οι ενάγουσες από τα δικαστικά έξοδα στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή στο σύνολο των διαδικασιών ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και ενώπιον του Δικαστηρίου.
123
Κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 138, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, το Βασίλειο του Βελγίου, η Τσεχική Δημοκρατία, η Γαλλική Δημοκρατία, το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, το Βασίλειο των Κάτω Χωρών, η Δημοκρατία της Αυστρίας, η Ρουμανία, η Δημοκρατία της Φινλανδίας και το Βασίλειο της Σουηδίας φέρουν έκαστος τα δικαστικά έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν στο πλαίσιο των διαδικασιών ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και του Δικαστηρίου.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (έκτο τμήμα)
διατάσσει:
1)
Απορρίπτει την αγωγή.
2)
Η KS, η KD, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), το Βασίλειο του Βελγίου, η Τσεχική Δημοκρατία, η Γαλλική Δημοκρατία, το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, το Βασίλειο των Κάτω Χωρών, η Δημοκρατία της Αυστρίας, η Ρουμανία, η Δημοκρατία της Φινλανδίας και το Βασίλειο της Σουηδίας φέρουν έκαστος τα δικαστικά έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν στο πλαίσιο των διαδικασιών ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου και του Δικαστηρίου.
Λουξεμβούργο, 25 Σεπτεμβρίου 2025.
Ο Γραμματέας
V. Di Bucci
Η Πρόεδρος
M. J. Costeira
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η αγγλική.