62024TJ0491_RES
Υπόθεση T-491/24
Puma SEκατάΓραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου (έκτο τμήμα) της 22ας Οκτωβρίου 2025
«Σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Διαδικασία ανακοπής – Διεθνής καταχώριση με ισχύ στην Ευρωπαϊκή Ένωση – Εικονιστικό σήμα CMS Italy – Προγενέστερα εικονιστικά διεθνή σήματα που απεικονίζουν αιλουροειδές σε άλμα προς τα αριστερά – Σχετικός λόγος απαραδέκτου – Προσβολή της φήμης – Άρθρο 8, παράγραφος 5, του κανονισμού (ΕΚ) 207/2009 – Εύρος της φήμης – Υποχρέωση του EUIPO να λάβει ρητώς υπόψη την ευνοϊκότερη για τον ηττηθέντα ενώπιόν του διάδικο περίπτωση – Καθήκον επιμέλειας»
Σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Ορισμός και κτήση του σήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Σχετικοί λόγοι απαραδέκτου – Ανακοπή από τον δικαιούχο προγενέστερου πανομοιότυπου ή παρόμοιου σήματος που χαίρει φήμης – Διεύρυνση της προστασίας του προγενέστερου σήματος που χαίρει φήμης ώστε να περιλαμβάνει και προϊόντα ή υπηρεσίες που δεν ομοιάζουν – Προϋποθέσεις – Φήμη του σήματος στο κράτος μέλος ή στην Ένωση – Έννοια – Κριτήρια εκτίμησης
(Κανονισμός 207/2009 του Συμβουλίου, άρθρο 8 § 5)
(βλ. σκέψεις 25, 29, 30)
Σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Ορισμός και κτήση του σήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Σχετικοί λόγοι απαραδέκτου – Ανακοπή από τον δικαιούχο προγενέστερου πανομοιότυπου ή παρόμοιου σήματος που χαίρει φήμης – Διεύρυνση της προστασίας του προγενέστερου σήματος που χαίρει φήμης ώστε να περιλαμβάνει και προϊόντα ή υπηρεσίες που δεν ομοιάζουν – Προϋποθέσεις – Συσχετισμός μεταξύ των σημάτων – Κριτήρια εκτίμησης – Εύρος της φήμης του προγενέστερου σήματος
(Κανονισμός 207/2009 του Συμβουλίου, άρθρο 8 § 5)
(βλ. σκέψεις 27, 28, 56)
Σήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Διαδικασίες ενώπιον των οργάνων του EUIPO – Ανακοπή από τον δικαιούχο προγενέστερου πανομοιότυπου ή παρόμοιου σήματος που χαίρει φήμης – Εκτίμηση του εύρους της φήμης του προγενέστερου σήματος – Χρήση εκφράσεων όπως «τουλάχιστον» ή «στην καλύτερη περίπτωση» – Υποχρέωση συνεκτίμησης της πλέον ευνοϊκής για τον ηττηθέντα διάδικο περίπτωσης
(Κανονισμός 207/2009 του Συμβουλίου, άρθρο 8 § 5)
(βλ. σκέψεις 31-37, 45)
Σύνοψη
Με την απόφασή του, το Γενικό Δικαστήριο ακυρώνει την απόφαση του πέμπτου τμήματος προσφυγών του Γραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO) (
1
) και κρίνει ότι το EUIPO, στις εκτιμήσεις στις οποίες χρησιμοποιεί εκφράσεις όπως «τουλάχιστον» ή «στην καλύτερη περίπτωση» και, ειδικότερα, στην εκτίμηση που αφορά το εύρος της φήμης, οφείλει να λαμβάνει υπόψη την περίπτωση που είναι η πλέον ευνοϊκή για τον ηττηθέντα ενώπιόν του διάδικο.
Στις 21 Δεκεμβρίου 2012 η CMS Costruzione macchine speciali SpA προέβη, στο πλαίσιο της αιτήσεως για προστασία της διεθνούς καταχωρίσεως του εικονιστικού σήματος CMS Italy, σε επέκταση της προστασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στις 21 Νοεμβρίου 2013 η προσφεύγουσα, Puma SE, άσκησε ανακοπή κατά της καταχωρίσεως αυτής (
2
), στηριζόμενη σε δύο προγενέστερα εικονιστικά διεθνή σήματα.
Η ανακοπή αυτή απορρίφθηκε από το τμήμα ανακοπών και η προσφυγή που άσκησε στη συνέχεια η προσφεύγουσα απορρίφθηκε από το δεύτερο τμήμα προσφυγών του EUIPO. Εντούτοις, με τη διάταξη της 22ας Μαΐου 2019, το Γενικό Δικαστήριο ακύρωσε την εν λόγω απόφαση του τμήματος προσφυγών (
3
). Κατόπιν αυτού, η υπόθεση αναπέμφθηκε στο τέταρτο τμήμα προσφυγών του EUIPO, το οποίο επίσης απέρριψε την προσφυγή της προσφεύγουσας. Και η απόφαση αυτή ακυρώθηκε επίσης από το Γενικό Δικαστήριο (
4
).
Επιληφθέν της υποθέσεως, το πέμπτο τμήμα προσφυγών του EUIPO απέρριψε εκ νέου την προσφυγή της προσφεύγουσας, κρίνοντας, μεταξύ άλλων, ότι, μολονότι η εξέταση των αποδεικτικών στοιχείων που προσκόμισε η προσφεύγουσα καταδείκνυε «τουλάχιστον» μέτριο βαθμό φήμης των προγενέστερων σημάτων, δεν είχε αποδειχθεί η ύπαρξη συνδέσμου μεταξύ των αντιπαρατιθέμενων σημάτων. Κατόπιν αυτού, η προσφεύγουσα άσκησε προσφυγή ακυρώσεως κατά της αποφάσεως αυτής ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Κατ’ αρχάς, το Γενικό Δικαστήριο επισημαίνει ότι, όταν, όπως εν προκειμένω, το EUIPO εξετάζει την εφαρμογή του άρθρου 8, παράγραφος 5, του κανονισμού 207/2009, δεν του αρκεί να διαπιστώσει ότι το προγενέστερο σήμα χαίρει «τουλάχιστον μετρίου» βαθμού φήμης, αλλά οφείλει είτε να προσδιορίσει με ακρίβεια τον βαθμό εύρους της φήμης αυτής, που αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη σφαιρική εκτίμηση του συνδέσμου μεταξύ των αντιπαρατιθέμενων σημάτων, είτε να λάβει ρητώς υπόψη την ευνοϊκότερη περίπτωση για τον ηττηθέντα ενώπιόν του διάδικο. Διευκρινίζει ότι, στο πλαίσιο αυτό, ως «ηττηθείς διάδικος» νοείται ο διάδικος του οποίου τα επιχειρήματα σχετικά με το εύρος της φήμης απορρίπτονται από το EUIPO.
Συναφώς, το Γενικό Δικαστήριο επισημαίνει ότι το EUIPO δεν υποχρεούται να προσδιορίζει συγκεκριμένο βαθμό φήμης σε όλες τις περιπτώσεις: σε ορισμένες ειδικές περιπτώσεις, δύναται, προκειμένου να εκτιμήσει το εύρος της φήμης, να χρησιμοποιεί εκφράσεις όπως «τουλάχιστον» ή «στην καλύτερη περίπτωση». Στις περιπτώσεις αυτές, το EUIPO οφείλει να λάβει ρητώς υπόψη την περίπτωση που είναι η πλέον ευνοϊκή για τον ηττηθέντα ενώπιόν του διάδικο, ώστε να μπορέσει ακολούθως να αναπτύξει συλλογιστική a fortiori για τις λοιπές περιπτώσεις που είναι λιγότερο ευνοϊκές για τον ηττηθέντα διάδικο.
Επομένως, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το EUIPO καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δεν υφίσταται σύνδεσμος ή ότι δεν υφίσταται προσβολή της φήμης του επίμαχου προγενέστερου σήματος, έχει τη δυνατότητα να χαρακτηρίσει τον βαθμό φήμης ως «στην καλύτερη περίπτωση» υψηλό, να λάβει υπόψη τον μέγιστο βαθμό, ήτοι τον υψηλό βαθμό φήμης, και να αναπτύξει συλλογιστική a fortiori για τις περιπτώσεις οι οποίες είναι λιγότερο ευνοϊκές για τον ηττηθέντα διάδικο, που είναι ο ανακόπτων, ήτοι για τις περιπτώσεις μέτριου (ή χαμηλού) βαθμού φήμης. Αντιθέτως, σε τέτοιες περιπτώσεις, δεν επιτρέπεται στο EUIPO να χαρακτηρίσει τον βαθμό φήμης ως «τουλάχιστον» μέτριο, χωρίς να λάβει ρητώς υπόψη την περίπτωση που είναι η πλέον ευνοϊκή για τον ανακόπτοντα, όπως είναι η περίπτωση υψηλού ή ακόμη και πολύ υψηλού βαθμού φήμης. Αντιστρόφως, στις περιπτώσεις που το EUIPO διαπιστώνει την ύπαρξη συνδέσμου μεταξύ των αντιπαρατιθέμενων σημάτων ή την ύπαρξη προσβολής της φήμης του επίμαχου προγενέστερου σήματος, έχει τη δυνατότητα να χαρακτηρίσει τον βαθμό φήμης ως «τουλάχιστον» μέτριο, να λάβει υπόψη τον ελάχιστο βαθμό, ήτοι τον μέτριο βαθμό, και να αναπτύξει συλλογιστική a fortiori για τις περιπτώσεις που είναι λιγότερο ευνοϊκές για τον ηττηθέντα διάδικο, συγκεκριμένα τον δικαιούχο του επίμαχου σήματος, ήτοι για τις περιπτώσεις υψηλού, ή και πολύ υψηλού βαθμού φήμης. Εντούτοις, σε τέτοιες περιπτώσεις, δεν επιτρέπεται στο EUIPO να χαρακτηρίσει τον βαθμό φήμης ως «στην καλύτερη περίπτωση» υψηλό, χωρίς να λάβει ρητώς υπόψη την ευνοϊκότερη για τον δικαιούχο του επίμαχου σήματος περίπτωση, όπως είναι η περίπτωση μέτριου (ή χαμηλού) βαθμού φήμης.
Συγκεκριμένα, λόγω μη ρητής συνεκτίμησης της ευνοϊκότερης για τον ηττηθέντα διάδικο περίπτωσης, είναι δυνατόν να καταστεί πλημμελής η σφαιρική εκτίμηση της υπάρξεως συνδέσμου, για την οποία το εύρος της φήμης του προγενέστερου σήματος αποτελεί κρίσιμο παράγοντα, ή η εκτίμηση της υπάρξεως προσβολής της φήμης.
Εν συνεχεία, το Γενικό Δικαστήριο προσθέτει ότι, γενικότερα, όταν, στο πλαίσιο οποιασδήποτε εκτιμήσεως, το EUIPO επιλέγει να χρησιμοποιήσει εκφράσεις όπως «τουλάχιστον» ή «στην καλύτερη περίπτωση», οφείλει να λαμβάνει ρητώς υπόψη την περίπτωση που είναι η πλέον ευνοϊκή για τον ηττηθέντα ενώπιόν του διάδικο, ήτοι τον διάδικο του οποίου τα επιχειρήματα που αφορούν την εν λόγω εκτίμηση απορρίπτονται από το EUIPO. Η υποχρέωση αυτή συνιστά για το EUIPO ιδιαίτερη έκφραση του καθήκοντος επιμέλειας, σύμφωνα με το οποίο το αρμόδιο θεσμικό όργανο οφείλει να εξετάζει, με προσοχή και αμεροληψία, όλα τα κρίσιμα νομικά και πραγματικά στοιχεία της συγκεκριμένης περιπτώσεως.
Τέλος, το Γενικό Δικαστήριο παρατηρεί ότι, εν προκειμένω, το πέμπτο τμήμα προσφυγών του EUIPO, κατά τη σφαιρική εκτίμηση του συνδέσμου μεταξύ των αντιπαρατιθέμενων σημάτων, δεν έλαβε ρητώς υπόψη την περίπτωση που είναι η πλέον ευνοϊκή για τον ηττηθέντα διάδικο, εν προκειμένω την προσφεύγουσα, ήτοι την περίπτωση «πολύ μεγάλης» φήμης. Ως εκ τούτου, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το τμήμα προσφυγών υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο και ακυρώνει την απόφασή του στο σύνολό της.
(
1
)	Απόφαση του πέμπτου τμήματος προσφυγών του EUIPO της 4ης Ιουλίου 2024 (υπόθεση R 2215/2019-5).
(
2
)	Ο προβληθείς λόγος ανακοπής ήταν ο προβλεπόμενος στο άρθρο 8, παράγραφος 5, του κανονισμού (ΕΚ) 207/2009 του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2009, για το σήμα της ΕΕ (EE 2009, L 78, σ. 1).
(
3
)	Διάταξη της 22ας Μαΐου 2019, Puma κατά EUIPO – CMS (CMS Italy) (T-161/16, EU:T:2019:350).
(
4
)	Απόφαση της 5ης Οκτωβρίου 2022, Puma κατά EUIPO – CMS (CMS Italy) (T-711/20, EU:T:2022:604).