62022CJ0650_RES
Kawża C‑650/22
Fédération internationale de football association (FIFA)
vs
BZ
(talba għal deċiżjoni preliminari, imressqa mill-cour d’appel de Mons (il-Belġju))
Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (It‑Tieni Awla) tal‑4 ta’ Ottubru 2024
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Suq intern – Kompetizzjoni – Leġiżlazzjoni stabbilita minn assoċjazzjoni sportiva internazzjonali u implimentata minnha bl-assistenza tal-membri tagħha – Futbol professjonali – Entitajiet irregolati mid-dritt privat li għandhom setgħat regolatorji, ta’ kontroll u ta’ sanzjoni – Leġiżlazzjoni dwar l-istatus u t-trasferiment tal-plejers – Regoli dwar kuntratti ta’ xogħol konklużi bejn klabbs u plejers – Terminazzjoni prematura ta’ kuntratt ta’ xogħol mill-plejer – Kumpens impost fuq il-plejer – Responsabbiltà in solidum tal-klabb il-ġdid – Sanzjonijiet – Projbizzjoni tal-ħruġ taċ-ċertifikat internazzjonali ta’ trasferiment tal-plejer u r-reġistrazzjoni tiegħu sakemm tkun pendenti tilwima marbuta mat-terminazzjoni prematura tal-kuntratt ta’ xogħol – Projbizzjoni ta’ reġistrazzjoni ta’ plejers oħra – Artikolu 45 TFUE – Ostakolu għall-moviment liberu tal-ħaddiema – Ġustifikazzjoni – Artikolu 101 TFUE – Deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi li jkollha bħala għan il-prevenzjoni jew ir-restrizzjoni tal-kompetizzjoni – Suq tax-xogħol – Reklutaġġ ta’ plejers mill-klabbs – Suq tal-kompetizzjonijiet tal-futbol bejn il-klabbs – Parteċipazzjoni ta’ klabbs u ta’ plejers fil-kompetizzjonijiet sportivi – Restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan – Eżenzjoni”
Proċedura ġudizzjarja – Intervent – Proċedura għal deċiżjoni preliminari – Parteċipazzjoni tal-partijiet fil-kawża prinċipali – Ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja sabiex teskludi tali parti mill-proċedura – Limiti – Kwalità ta’ parti fil-kawża prinċipali miksuba wara t-tressiq tat-talba għal deċiżjoni preliminari – Assenza ta’ effett
(Artikolu 267 TFUE; Statut tal-Qorti tal-Ġustizzja, Artikolu 23; Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, Artikoli 96(1) u 97(1))
(ara l-punti 54 sa 56)
Domandi preliminari – Ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja – Limiti – Domanda magħmula fuq tilwima li qamet fi Stat Membru wieħed biss – Nuqqas manifest ta’ ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja – Limiti għal dak li jikkonċerna l-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattat
(Artikoli 45, 49, 56 u 63 TFUE; Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, Artikolu 94)
(ara l-punt 70)
Dritt tal-Unjoni Ewropea – Kamp ta’ applikazzjoni – Prattika tal-isport bħala attività ekonomika – Inklużjoni – Regoli adottati biss għal raġunijiet mhux ekonomiċi u li jirrigwardaw kwistjonijiet esklużivament ta’ natura sportiva – Esklużjoni – Regoli ta’ assoċjazzjoni sportiva dwar kuntratti ta’ xogħol ta’ plejers jew it-trasferimenti tagħhom – Regoli li għandhom effett fuq l-attività ekonomika tal-plejers – Regoli li għandhom effett fuq l-attività ekonomika maħluqa mill-kompetizzjonijiet u fuq il-kompetizzjoni bejn il-klabbs sportivi kkonċernati – Inklużjoni
(Artikoli 45 u 101 TFUE)
(ara l-punti 75 sa 82)
Dritt tal-Unjoni Ewropea – Kamp ta’ applikazzjoni – Prattika tal-isport bħala attività ekonomika – Inklużjoni – Regoli ta’ assoċjazzjoni sportiva dwar kuntratti ta’ xogħol ta’ plejers jew it-trasferimenti tagħhom – Restrizzjoni – Ġustifikazzjoni – Teħid inkunsiderazzjoni tal-karatteristiċi speċifiċi għall-attività sportiva
(Artikoli 45 u 101 TFUE)
(ara l-punti 84 u 85)
Moviment liberu tal-persuni – Ħaddiema – Restrizzjonijiet – Regoli ta’ assoċjazzjoni sportiva dwar kuntratti ta’ xogħol ta’ plejers jew it-trasferimenti tagħhom – Regoli li jipprevedu, fil-każ ta’ terminazzjoni prematura tal-kuntratt ta’ xogħol mingħajr raġuni valida, l-impożizzjoni ta’ kumpens fuq il-plejer, kif ukoll ir-responsabbiltà in solidum tal-klabb il-ġdid – Sanzjoni sportiva addizzjonali għall-klabb il-ġdid fil-każ li l-plejer jiġi impjegat matul il-perijodu protett previst mill-kuntratt ta’ xogħol li ġie tterminat – Tilwima pendenti marbuta mat-terminazzjoni ta’ kuntratt mingħajr raġuni valida li tipprojbixxi l-ħruġ taċ-ċertifikat internazzjonali ta’ trasferiment lill-plejer ikkonċernat – Inammissibbiltà – Ġustifikazzjoni – Regolarità tal-kompetizzjonijiet tal-futbol bejn il-klabbs – Osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità – Verifika mill-qorti tar-rinviju
(Artikolu 45 TFUE)
(ara l-punti 86, 91 sa 97, u 99 sa 114, u d-dispożittiv 1)
Akkordji – Deċiżjonijiet ta’ assoċjazzjonijiet ta’ impriżi – Kunċett ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi – Assoċjazzjoni li għandha bħala membri assoċjazzjonijiet nazzjonali tal-futbol – Assoċjazzjonijiet nazzjonali kkonċernati li huma stess għandhom bħala membri entitajiet li jistgħu jiġu kklassifikati bħala impriżi jew li jeżerċitaw attività ekonomika – Organizzazzjoni u kummerċjalizzazzjoni minn dawn l-assoċjazzjonijiet ta’ kompetizzjonijiet tal-futbol bejn il-klabbs fuq livell nazzjonali kif ukoll użu ta’ drittijiet marbuta magħhom – Inklużjoni
(Artikolu 101(1) TFUE)
(ara l-punti 117 u 118)
Akkordji – Deċiżjonijiet ta’ assoċjazzjonijiet ta’ impriżi – Kunċett – Regoli ta’ assoċjazzjoni sportiva dwar kuntratti ta’ xogħol ta’ plejers jew it-trasferimenti tagħhom – Regoli li għandhom effett dirett fuq il-kundizzjonijiet għall-eżerċizzju tal-attività ekonomika tal-impriżi membri – Inklużjoni
(Artikolu 101(1) TFUE)
(ara l-punti 119 sa 121)
Akkordji – Effett fuq il-kummerċ bejn Stati Membri – Kriterji – Regoli li għandhom portata ġeografika universali
(Artikolu 101(1) TFUE)
(ara l-punti 122 u 123)
Akkordji – Effett ħażin fuq il-kompetizzjoni – Kriterji ta’ evalwazzjoni – Distinzjoni bejn restrizzjonijiet minħabba l-għan u minħabba l-effett – Restrizzjoni minħabba l-għan – Grad suffiċjenti ta’ noċività – Konstatazzjoni suffiċjenti – Natura tal-aġir kollużiv
(Artikolu 101(1) TFUE)
(ara l-punti 124 sa 129)
Akkordji – Effett ħażin fuq il-kompetizzjoni – Kriterji ta’ evalwazzjoni – Kontenut u għan ta’ akkordju kif ukoll kuntest ekonomiku u legali tal-iżvilupp tiegħu – Distinzjoni bejn restrizzjonijiet minħabba l-għan u minħabba l-effett – Intenzjoni tal-partijiet li jilħqu ftehim li jirrestrinġi l-kompetizzjoni – Kriterju mhux neċessarju – Ksur minħabba l-għan – Grad suffiċjenti ta’ noċività
(Artikolu 101 TFUE)
(ara l-punti 130 sa 133)
Akkordji – Effett ħażin fuq il-kompetizzjoni – Deċiżjonijiet ta’ assoċjazzjonijiet ta’ impriżi – Regoli ta’ assoċjazzjoni sportiva dwar kuntratti ta’ xogħol ta’ plejers jew it-trasferimenti tagħhom – Regoli li jipprevedu, fil-każ ta’ terminazzjoni prematura tal-kuntratt ta’ xogħol mingħajr raġuni valida, l-impożizzjoni ta’ kumpens fuq il-plejer, kif ukoll ir-responsabbiltà in solidum tal-klabb il-ġdid – Sanzjoni sportiva addizzjonali għall-klabb il-ġdid fil-każ li l-plejer jiġi impjegat matul il-perijodu protett previst mill-kuntratt ta’ xogħol li ġie tterminat – Tilwima pendenti marbuta mat-terminazzjoni ta’ kuntratt mingħajr raġuni valida li tipprojbixxi l-ħruġ taċ-ċertifikat internazzjonali ta’ trasferiment lill-plejer ikkonċernat – Restrizzjoni minħabba l-għan – Eżenzjoni – Kundizzjonijiet
(Artikolu 101 TFUE)
(ara l-punti 138 sa 152, 157 u 158, u d-dispożittiv 2)
Akkordji – Projbizzjoni – Eżenzjoni – Kundizzjonijiet – Titjib tal-produzzjoni jew tad-distribuzzjoni ta’ prodotti jew kontribuzzjoni għall-progress tekniku jew ekonomiku – Vantaġġi oġġettivi sinjifikattivi ta’ natura tali li jikkumpensaw l-inkonvenjenzi li jirriżultaw minn ftehim dwar il-kompetizzjoni – Natura indispensabbli jew neċessarja tal-aġir inkwistjoni – Assenza ta’ eliminazzjoni ta’ kull kompetizzjoni effettiva għal parti sostanzjali tal-prodotti jew tas-servizzi kkonċernati – Oneru tal-prova – Natura kumulattiva tal-kundizzjonijiet għal eżenzjoni
(Artikolu 101(3) TFUE)
(ara l-punti 153 sa 156)
Sunt
Adita b’talba għal deċiżjoni preliminari mill-cour d’appel de Mons (il-Qorti tal-Appell ta’ Mons, il-Belġju), il-Qorti tal-Ġustizzja tat mill-ġdid deċiżjoni dwar l-applikazzjoni tad-dritt ekonomiku tal-Unjoni għar-regoli stabbiliti minn federazzjoni sportiva internazzjonali (
1
). Permezz ta’ din is-sentenza, hija ppreċiżat il-mod kif l-artikoli tat-Trattat FUE li jipprevedu l-prinċipju ta’ moviment liberu tal-ħaddiema u l-projbizzjoni ta’ akkordji (
2
) japplikaw għar-regoli adottati minn federazzjoni sportiva internazzjonali dwar l-istatus u t-trasferiment tal-plejers.
Fi żmien il-fatti tal-kawża, il-Fédération internationale de football association (FIFA) kienet assoċjazzjoni rregolata mid-dritt Svizzeru li kellha l-għan, b’mod partikolari, li tistabbilixxi regoli li jirregolaw il-futbol u l-kwistjonijiet relatati fuq livell dinji. Hija kienet komposta minn assoċjazzjonijiet nazzjonali tal-futbol li kellhom b’mod partikolari l-obbligu li jaraw li l-membri jew l-affiljati tagħhom josservaw ir-regoli kollha stabbiliti minnha.
F’Marzu 2014, il-FIFA adottat ir-“Regolament dwar l-Istatus u t-Trasferiment ta’ Plejers” (iktar ’il quddiem ir-“RSTP”). Ir-RSTP kien jipprevedi b’mod partikolari li kull klabb tal-futbol professjonali ġdid li jimpjega plejer wara terminazzjoni ta’ kuntratt ta’ xogħol li seħħet mingħajr raġuni valida kellu jkun responsabbli in solidum għall-ħlas tal-kumpens li dan il-plejer seta’ jkun obbligat iħallas lill-klabb preċedenti tiegħu, b’dan il-kumpens jiġi stabbilit fuq il-bażi tad-diversi kriterji elenkati f’dawn ir-regoli (
3
). Ir-RSTP kien jistabbilixxi wkoll li l-klabb il-ġdid kien preżunt li induċa lill-plejer sabiex jittermina l-kuntratt ta’ xogħol li kien jorbtu mal-klabb preċedenti tiegħu u f’ċerti każijiet jesponi lil dan il-klabb il-ġdid għal sanzjoni sportiva, li tikkonsisti fi projbizzjoni milli jirreġistra kull plejer ġdid għal perijodu determinat (
4
). Fl-aħħar nett, ir-RSTP kien jiddisponi li l-assoċjazzjoni nazzjonali tal-futbol li tagħha kien membru l-klabb preċedenti ma setgħetx toħroġ ċertifikat internazzjonali ta’ trasferiment (ĊIT) għall-plejer jekk tkun teżisti, bejn dan il-klabb preċedenti u dan il-plejer, tilwima li toriġina minn xoljiment prematur ta’ kuntratt ta’ xogħol li jseħħ mingħajr ftehim reċiproku (
5
).
BZ kien ex plejer tal-futbol professjonali li kien jirrisjedi f’Pariġi (Franza). F’Awwissu 2013, huwa ffirma kuntratt ta’ xogħol għal perijodu ta’ erba’ snin ma’ klabb tal-futbol professjonali Russu. Is-sena ta’ wara, dan il-klabb xolja dan il-kuntratt għal raġunijiet marbuta, fil-fehma tiegħu, mal-aġir żbaljat ta’ BZ, u adixxa lill-Kamra għar-Riżoluzzjoni tat-Tilwim tal-FIFA sabiex jikseb il-kundanna ta’ BZ għall-ħlas ta’ kumpens ta’ EUR 20 miljun, fejn invoka “terminazzjoni ta’ kuntratt mingħajr raġuni valida”, fis-sens tar-RSTP.
F’Mejju 2015, il-Kamra għar-Riżoluzzjoni tat-Tilwim tal-FIFA laqgħet parzjalment it-talba tal-klabb, u kkundannat lil BZ iħallsu kumpens ta’ EUR 10.5 miljuni. Barra minn hekk, hija ddikjarat li r-RSTP, sa fejn kien jipprevedi li kull klabb tal-futbol professjonali ġdid li jimpjega l-plejer huwa responsabbli in solidum għall-ħlas ta’ tali kumpens, ma kienx japplika għal BZ fil-futur. F’Mejju 2016, it-Tribunal arbitral du sport (it-Tribunal ta’ Arbitraġġ għall-Isport) ikkonferma din id-deċiżjoni fl-appell.
F’Diċembru 2015, BZ ressaq quddiem it-tribunal de commerce du Hainaut (division de Charleroi) (il-Qorti Kummerċjali ta’ Hainaut, Diviżjoni ta’ Charleroi, il-Belġju) talba intiża li l-FIFA u l-Union royale belge des sociétés de football association ASBL (URBSFA) jiġu kkundannati jħallsuh kumpens ta’ EUR 6 miljuni, bħala kumpens għad-dannu li huwa qies li ġarrab minħabba l-fatt li ma setax jiġi impjegat, fl‑2015, mill-klabb Belġjan ta’ Sporting du Pays de Charleroi SA, minħabba r-rekwiżiti imposti mir-RSTP. F’Jannar 2017, dik il-qorti qieset din it-talba fondata bħala prinċipju u kkundannat liż-żewġ assoċjazzjonijiet għall-ħlas ta’ somma provviżorja.
Adita b’appell mill-FIFA, il-qorti tar-rinviju staqsiet lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar jekk, fid-dawl tal-ispeċifiċità tal-isport, marbuta b’mod partikolari mal-iżvolġiment tajjeb tal-kompetizzjonijiet sportivi, ir-regoli inkwistjoni kellhomx jitqiesu li jikkostitwixxu ostakolu għall-moviment liberu tal-ħaddiema u għall-kompetizzjoni.
Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja
Preliminarjament, il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li r-regoli inkwistjoni fil-kawża prinċipali kellhom effett dirett fuq il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-plejers, u għalhekk, fuq l-attività ekonomika tagħhom. Barra minn hekk, peress li l-formazzjoni tat-timijiet kienet waħda mill-parametri essenzjali tal-kompetizzjonijiet, ir-regoli kkonċernati kellhom jitqiesu li kellhom effett dirett fuq il-kundizzjonijiet għall-eżerċizzju tal-attività ekonomika li tirriżulta minn dawn il-kompetizzjonijiet u fuq il-kompetizzjoni bejn il-klabbs li jeżerċitaw din l-attività. Għaldaqstant, ir-regoli inkwistjoni kienu jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikoli 45 TFUE u 101 TFUE, li l-Qorti tal-Ġustizzja, fid-dawl tad-differenzi fis-sistema li jikkaratterizzaw dawn iż-żewġ dispożizzjonijiet, interpretat suċċessivament.
Fl-ewwel lok, fir-rigward tal-Artikolu 45 TFUE, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet li kien hemm ostakolu għall-moviment liberu tal-ħaddiema. F’dan ir-rigward, hija osservat li r-regoli inkwistjoni fil-kawża prinċipali setgħu jisfavorixxu lill-plejers li jkunu jixtiequ jeżerċitaw l-attività ekonomika tagħhom f’isem klabb ġdid stabbilit fit-territorju ta’ Stat Membru li ma jkunx dak tar-residenza tagħhom jew tal-post tax-xogħol attwali tagħhom, billi jtemmu unilateralment il-kuntratt ta’ xogħol tagħhom mal-klabb preċedenti tagħhom, għal raġuni li dan il-klabb jippretendi jew jaf jippretendi li ma tkunx valida. Fil-fatt, l-eżistenza ta’ dawn ir-regoli u l-kumbinazzjoni tagħhom kienu jimponu fuq il-klabbs li jkunu jixtiequ jimpjegaw tali plejers riskji legali importanti, riskji finanzjarji imprevedibbli u potenzjalment għoljin ħafna, kif ukoll riskji sportivi kbar, li, meħuda flimkien, kienu b’mod ċar ta’ natura li jiddiswaduhom milli jimpjegaw tali plejers.
Fir-rigward tal-eżistenza ta’ eventwali ġustifikazzjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat li l-għan li tiġi żgurata r-regolarità tal-kompetizzjonijiet sportivi jikkostitwixxi għan leġittimu ta’ interess ġenerali li jista’ jintlaħaq minn assoċjazzjoni sportiva. Barra minn hekk, dan l-għan għandu importanza partikolari fil-każ tal-futbol, minħabba r-rwol essenzjali mogħti lill-mertu sportiv fl-iżvolġiment tal-kompetizzjonijiet. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li, peress li l-formazzjoni tat-timijiet hija waħda mill-parametri essenzjali tal-kompetizzjonijiet, iż-żamma ta’ ċerta stabbiltà fil-persunal tal-klabbs, u għalhekk, ta’ ċerta kontinwità tal-kuntratti relatati magħhom, tista’ għalhekk titqies bħala wieħed mill-mezzi li jistgħu jikkontribwixxu sabiex jintlaħaq dan l-għan.
Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja qieset li, bla ħsara għall-verifiki li kellha twettaq il-qorti tar-rinviju, id-diversi regoli tar-RSTP inkwistjoni fil-kawża prinċipali kienu jidhru li jmorru lil hinn minn dak li kien neċessarju sabiex jintlaħaq dan l-għan, u dan iktar u iktar peress li kienu intiżi li japplikaw, fil-parti l-kbira, konġuntament u, għal parti minnhom, matul perijodu ta’ żmien kunsiderevoli, għal plejers li l-karriera tagħhom hija relattivament qasira. Dan jgħodd ukoll, b’mod partikolari, għall-kriterji ta’ kalkolu tal-kumpens dovut fil-każ ta’ terminazzjoni unilaterali tal-kuntratt ta’ xogħol min-naħa tal-plejer “mingħajr raġuni valida”. Fil-fatt, kien jidher li tali kriterji ta’ kumpens kienu jidhru li kienu iktar intiżi li jipproteġu l-interessi finanzjarji tal-klabbs fil-kuntest ekonomiku speċifiku għat-trasferimenti ta’ plejers milli sabiex jiżguraw l-allegat żvolġiment tajjeb ta’ kompetizzjonijiet sportivi. Dan kien jidher ukoll li kien il-każ tar-regola li kienet tipprevedi, bħala prinċipju u għalhekk mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi partikolari ta’ kull każ, u b’mod partikolari l-aġir effettiv tal-klabb il-ġdid li jimpjega lil dan il-plejer, li klabb kien responsabbli in solidum għall-ħlas tal-kumpens dovut mill-plejer li jkun għadu kif ġie impjegat lill-klabb preċedenti tiegħu fil-każ ta’ terminazzjoni unilaterali tal-kuntratt mingħajr raġuni valida. L-istess kien japplika għall-possibbiltà ta’ adozzjoni kważi awtomatika ta’ sanzjoni sportiva kontra l-klabb il-ġdid abbażi ta’ preżunzjoni ta’ responsabbiltà ta’ dan tal-aħħar għall-ksur kuntrattwali li seħħ, kif ukoll għall-projbizzjoni ġenerali tal-għoti ta’ ĊIT sakemm tibqa’ teżisti tilwima dwar dan il-ksur, ikunu xi jkunu ċ-ċirkustanzi li fihom seħħ l-imsemmi ksur kuntrattwali.
Konsegwentement, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 45 TFUE jipprekludi regoli bħal dawk li kienu inkwistjoni fil-kawża prinċipali, sakemm ma jiġix stabbilit li dawn ir-regoli, kif interpretati u applikati fit-territorju tal-Unjoni, ma jmorrux lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħaq l-għan li tiġi żgurata r-regolarità tal-kompetizzjonijiet tal-futbol bejn il-klabbs, filwaqt li jinżamm ċertu livell ta’ stabbiltà fil-persunal tal-klabbs tal-futbol professjonali.
Fit-tieni lok, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li, sabiex ikun jista’ jitqies li deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi taqa’ taħt il-projbizzjoni ddikjara fl-Artikolu 101(1) TFUE, huwa neċessarju li jintwera jew li din għandha bħala għan il-prevenzjoni, ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni, jew li għandha tali effett. Fir-rigward tal-eżistenza ta’ għan antikompetittiv, li, kif fakkret il-Qorti tal-Ġustizzja, jirreferi esklużivament għal ċerti tipi ta’ koordinazzjoni bejn impriżi li juru grad suffiċjenti ta’ noċività fir-rigward tal-kompetizzjoni, hija rrilevat li l-aġir kollużiv tal-impriżi jista’ jikkonsisti, pereżempju, fil-limitazzjoni jew fil-kontroll tal-parametru essenzjali tal-kompetizzjoni li jista’ jikkostitwixxi, f’ċerti setturi jew f’ċerti swieq, ir-reklutaġġ ta’ ħaddiema ta’ livell għoli, bħalma huma l-plejers diġà mħarrġa fir-rigward tas-settur tal-futbol professjonali.
F’dan il-każ, il-qari flimkien tar-regoli tar-RSTP inkwistjoni kien juri, minn naħa, li dawn kienu ta’ natura li jirrestrinġu b’mod ġeneralizzat u drastiku, minn perspettiva materjali, il-kompetizzjoni li, fl-assenza tagħhom, tkun tista’ tqiegħed kontra xulxin kull klabb tal-futbol professjonali stabbilit fi Stat Membru ma’ kull klabb ieħor tal-futbol professjonali stabbilit fi Stat Membru ieħor fir-rigward tar-reklutaġġ ta’ plejers diġà impjegati minn klabb partikolari. Min-naħa l-oħra, din ir-restrizzjoni tal-kompetizzjoni transkonfinali bejn il-klabbs permezz tar-reklutaġġ unilaterali ta’ plejers li diġà kienu impjegati kienet testendi għat-territorju kollu tal-Unjoni u kienet ta’ natura permanenti peress li kienet tkopri t-tul kollu ta’ kull wieħed mill-kuntratti ta’ xogħol li plejer seta’ jikkonkludi suċċessivament ma’ klabb, u mbagħad, fil-każ ta’ trasferiment innegozjat lejn klabb ieħor, ma’ dan tal-aħħar.
Ċertament, peress li l-iżvolġiment tal-kompetizzjonijiet tal-futbol professjonali bejn il-klabbs huwa bbażat, fl-Unjoni, fuq il-logħob kontra xulxin u l-eliminazzjoni progressiva tat-timijiet parteċipanti u peress li huwa bbażat essenzjalment fuq il-mertu sportiv, jista’ jkun leġittimu, għal assoċjazzjoni bħall-FIFA, li tfittex li tiżgura l-istabbiltà fil-kompożizzjoni tal-persunal magħmul minn plejers li jservu bħala sors għat-timijiet li kienu komposti minn dawn il-klabbs matul staġun jew sena partikolari. Madankollu, il-karatteristiċi speċifiċi tal-futbol u l-kundizzjonijiet reali tal-funzjonament tas-suq li jikkostitwixxu l-organizzazzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni tal-kompetizzjonijiet tal-futbol professjonali bejn il-klabbs ma jistgħux iwasslu sabiex jiġi aċċettat li tiġi ristretta b’mod ġeneralizzat, drastiku u permanenti, jew saħansitra prekluża, fit-territorju kollu tal-Unjoni, kull possibbiltà għall-klabbs li jikkompetu lil hinn mill-fruntieri billi jirreklutaw unilateralment plejers li diġà kienu impjegati minn klabb stabbilit fi Stat Membru ieħor jew plejers li allegatament il-kuntratt ta’ xogħol tagħhom ma’ tali klabb ġie tterminat mingħajr raġuni valida. Fl-aħħar mill-aħħar, anki jekk ikunu ppreżentati bħala intiżi li jipprevjenu prattiki ta’ teħid ta’ plejers min-naħa ta’ klabbs li għandhom mezzi finanzjarji ikbar, tali regoli jkunu simili għal projbizzjoni ġenerali, assoluta u permanenti tar-reklutaġġ unilaterali ta’ plejers diġà rreklutati, imposta permezz ta’ deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi fuq l-impriżi kollha li huma l-klabbs tal-futbol professjonali u li tkun ta’ piż fuq il-ħaddiema kollha li huma dawn il-plejers. Huma jkunu jikkostitwixxu, għalhekk, restrizzjoni ċara tal-kompetizzjoni li dawn il-klabbs jistgħu jwettqu fl-assenza tagħhom.
Għalhekk, min-natura tagħhom stess, ir-regoli inkwistjoni fil-kawża prinċipali kellhom grad għoli ta’ noċività fir-rigward tal-kompetizzjoni li setgħu jwettqu l-klabbs tal-futbol professjonali. F’dawn iċ-ċirkustanzi, dawn ir-regoli kellhom jitqiesu li kellhom l-għan li jirrestrinġu, jew saħansitra jipprekludu, din il-kompetizzjoni, u dan fit-territorju kollu tal-Unjoni. Għaldaqstant, ma kienx neċessarju li jiġu eżaminati l-effetti tagħhom.
Fl-aħħar nett, filwaqt li ppreċiżat il-kundizzjonijiet li fihom aġir li jkollu għan antikompetittiv jista’ jibbenefika minn eżenzjoni prevista fl-Artikolu 101(3) TFUE, il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li, sabiex jiġi ddeterminat jekk il-kundizzjoni dwar in-natura indispensabbli jew neċessarja tal-aġir inkwistjoni kinitx osservata f’dan il-każ, il-qorti tar-rinviju kellha tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li r-regoli kkonċernati tar-RSTP kienu kkaratterizzati minn kombinazzjoni ta’ elementi li numru sinjifikattiv minnhom kellhom natura diskrezzjonali jew sproporzjonata. Hija kellha tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li dawn ir-regoli kienu jipprevedu restrizzjoni ġġeneralizzata, drastika u permanenti tal-kompetizzjoni transkonfinali li setgħu jwettqu l-klabbs tal-futbol professjonali billi jipproċedu għar-reklutaġġ unilaterali ta’ plejers ta’ livell għoli. Fil-fatt, kull waħda minn dawn iż-żewġ ċirkustanzi, meħuda waħedha, kienet teskludi, prima facie, li dawn ir-regoli jitqiesu li kienu indispensabbli jew neċessarji sabiex jippermettu li jsir titjib fl-effiċjenza, jekk jitqies li dan it-titjib kien stabbilit.
Konsegwentement, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li, skont l-Artikolu 101 TFUE, ir-regoli ċċitati iktar ’il fuq tar-RSTP kienu jikkostitwixxu deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi li kienet pprojbita u li setgħet tibbenefika minn eżenzjoni skont din id-dispożizzjoni biss jekk jintwera, permezz ta’ argumenti u provi konvinċenti, li l-kundizzjonijiet kollha meħtieġa għal dan l-għan kienu ssodisfatti.
(
1
)	Ara s-sentenzi tal‑21 ta’ Diċembru 2023, Royal Antwerp Football Club (C‑680/21, EU:C:2023:1010); tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company (C‑333/21, EU:C:2023:1011); u tal‑21 ta’ Diċembru 2023, International Skating Union vs Il-Kummissjoni (C‑124/21 P, EU:C:2023:1012).
(
2
)	Rispettivament, l-Artikolu 45 TFUE l-Artikolu 101 TFUE.
(
3
)	Ara l-punti 1 u 2 tal-Artikolu 17 tar-RSTP.
(
4
)	Ara l-punt 4 tal-Artikolu 17 tar-RSTP.
(
5
)	Peress li ċ-ċertifikat internazzjonali ta’ trasferiment kien neċessarju għar-reġistrazzjoni tal-plejer mal-klabb il-ġdid, dan il-plejer ma setax għalhekk jipparteċipa f’kompetizzjonijiet tal-futbol f’isem dan il-klabb il-ġdid. Ara l-Artikolu 9(1) tar-RSTP u l-Artikolu 8.2.7 tal-Anness 3 ta’ dan ir-regolament.