62013CC0331
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
WATHELET
ippreżentati fil-15 ta’ Mejju 2014 (
1
)
Kawża C‑331/13
Ilie Nicolae Nicula
vs
Administraţia Finanţelor Publice a Municipiului Sibiu,
Administraţia Fondului pentru Mediu
[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mit-Tribunalul Sibiu (ir‑Rumanija)]
“Rimbors ta’ taxxa inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni — Limitazzjoni tal-ammont tal-ħlas lura minħabba bidla fil-liġi nazzjonali”
I – Introduzzjoni
1.
Din il-kawża hija waħda minn lista twila ta’ kawżi Rumeni dwar il-kompatibbiltà mal-Artikolu 110 TFUE tat-taxxa fuq it-tniġġis ikkawżat mill-vetturi bil-mutur (
2
). B’mod partikolari, hija tistaqsi jekk l-awtoritajiet fiskali Rumeni għandhomx id-dritt li jżommu, bis-saħħa ta’ taxxa ġdida tal-istess tip u għan, imsejħa “taxxa ambjentali”, is-somma li kienet inġabret bis-saħħa tat-taxxa fuq it-tniġġis inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni.
II – Il-kuntest ġuridiku
A – Id-dritt tal-Unjoni
2.
L-Artikolu 110 TFUE jipprovdi:
“Ebda Stat Membru ma għandu japplika, direttament jew indirettament, fuq il-prodotti ta’ Stati Membri oħra taxxi interni, ta’ kull deskrizzjoni, ogħla minn dawk applikati direttament jew indirettament fuq prodotti simili nazzjonali.
Barra dan, ebda Stat Membru ma għandu japplika fuq il-prodotti ta’ Stati Membri oħra taxxi interni ta’ tali natura li jagħtu protezzjoni indiretta lill-produzzjoni ta’ merkanzija oħra.”
3.
Fil-kawża Tatu (EU:C:2011:219), il-Qorti tal-Ġustizzja interpretat dan l-artikolu fis-sens li “jipprekludi li Stat Membru jistabbilixxi taxxa fuq it-tniġġis imposta fuq vetturi meta dawn jiġu rreġistrati għall-ewwel darba f’dan l-Istat Membru, jekk din il-miżura fiskali hija stabbilita b’tali mod li tiskoraġġixxi t-tqegħid fiċ-ċirkulazzjoni, fl-imsemmi Stat Membru, ta’ vetturi użati mixtrija fi Stati Membri oħra, mingħajr madankollu ma tiskoraġġixxi x-xiri ta’ vetturi użati tal-istess età u tal-istess użu fis-suq nazzjonali.” (
3
).
B – Id-dritt Rumen
4.
L-Artikolu 4 tad-Digriet ta’ Urġenza tal-Gvern Nru 9/2013 fuq it-taxxa ambjentali għall-vetturi bil-mutur (iktar ’il quddiem, l-“OUG Nru 9/2013”) jipprovdi:
“Il-ħlas tat-taxxa huwa dovut darba biss, kif ġej:
a)
waqt ir-reġistrazzjoni mal-awtorità kompetenti tal-akkwist tad-dritt tal-proprjetà ta’ vettura bil-mutur mill-ewwel proprjetarju fir-Rumanija u l-għoti ta’ ċertifikat ta’ reġistrazzjoni, kif ukoll ta’ numru ta’ reġistrazzjoni;
b)
waqt l-introduzzjoni mill-ġdid ta’ vettura bil-mutur fil-flotta awtomobilistika nazzjonali, fil-każ fejn, meta ġiet irtirata mill-flotta awtomobilistika nazzjonali, il-valur residwali tat-taxxa kien tħallas lura lill-proprjetarju [...];
c)
waqt ir-reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq vettura bil-mutur użata, li għaliha ma tħallsitx it-taxxa speċjali fuq il-karrozzi tal-passiġġieri u l-vetturi bil-mutur, it-taxxa fuq it-tniġġis għall-vetturi bil-mutur, u t-taxxa fuq l-emissjonijiet tat-tniġġis tal-vetturi bil-mutur, skont id-dispożizzjonijiet fis-seħħ fil-mument tar-reġistrazzjoni tagħha;
d)
waqt ir-reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq vettura bil-mutur użata li għaliha qorti ordnat il-ħlas lura [tat-taxxa] jew li tagħha hija ordnat ir-reġistrazzjoni mingħajr ħlas tat-taxxa speċjali fuq il-karrozzi tal-passiġġieri u l-vetturi bil-mutur, tat-taxxa fuq it-tniġġis għall-vetturi bil-mutur, jew tat-taxxa fuq l-emissjonijiet tat-tniġġis tal-vetturi bil-mutur.”
5.
L-Artikolu 12(1) ta’ dan id-digriet ta’ urġenza jipprovdi li:
“Fil-każ fejn it-taxxa speċjali fuq il-karrozzi tal-passiġġieri u l-vetturi bil-mutur, it-taxxa fuq it-tniġġis għall-vetturi bil-mutur, jew it-taxxa fuq l-emissjonijiet tat-tniġġis tal-vetturi bil-mutur li tħallset, hija ogħla mit-taxxa li hija dovuta bl-applikazzjoni ta’ dawn id-dispożizzjonijiet dwar it-taxxa ambjentali, ikkalkolata f’[lei Rumeni (RON)] bir-rata ta’ kambju applikabbli fil-mument tar-reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq vettura bil-mutur użata, l-ammont li jirrapreżenta d-differenza jista’ jitħallas lura, unikament lid-debitur li għandu l-obbligu li jħallas, skont il-proċedura prevista fil-modalitajiet ta’ applikazzjoni ta’ dan id-digriet ta’ urġenza. Id-differenza li għandha titħallas lura hija kkalkolata skont il-formula ta’ kalkolu stipulata f’dan id-digriet ta’ urġenza, billi jintużaw l-elementi li ġew ikkunsidrati fil-mument tar-reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq vettura bil-mutur użata”.
III – Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
6.
Id-Digriet ta’ Urġenza tal-Gvern Nru 50/2008 li jistabbilixxi t-taxxa fuq it-tniġġis tal-vetturi awtomobilistiċi (iktar ’il quddiem, l-“OUG Nru 50/2008”), li daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Lulju 2008, stabbilixxa taxxa fuq it-tniġġis għall-vetturi tal-kategoriji M1 sa M3 u N1 sa N3. L-obbligu li titħallas din it-taxxa jitnissel b’mod partikolari waqt l-ewwel reġistrazzjoni ta’ vettura awtomobilistika fir-Rumanija, u b’hekk jaffettwa l-vetturi użati importati.
7.
Il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li taxxa bħal din it-taxxa fuq it-tniġġis kienet kuntrarja għall-Artikolu 110 TFUE għaliex hija “[kellha] l-effett li [t]jiddisswadi l-importazzjoni u t-tqegħid fiċ-ċirkulazzjoni fir-Rumanija ta’ vetturi użati mixtrija fi Stati Membri oħra.” (
4
). Għall-istess raġuni, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-istess kien il-każ għal taxxa fuq t-tniġġis stabbilita bil-Liġi Nru 9/2012 (
5
), li, fit-13 ta’ Jannar 2012, kienet ħassret l-OUG Nru 50/2008, qabel ma tħassret hija stess fil-15 ta’ Marzu 2013 bl-OUG Nru 9/2013.
8.
Matul is-sena 2009, I. N. Nicula xtara vettura bil-mutur tal-marka BMW 320i li kienet irreġistrata għall-ewwel darba fi Stat ieħor tal-Unjoni Ewropea, jiġifieri l-Ġermanja. Minħabba r-reġistrazzjoni ta’ din il-vettura fir-Rumanija, huwa ħallas l-ammont ta’ RON 5 153 (madwar EUR 1 200) bħala taxxa fuq it-tniġġis kif previst bl-OUG Nru 50/2008.
9.
I. N. Nicula ressaq talba għall-ħlas lura ta’ dan l-ammont lill-awtoritajiet fiskali Rumeni u, wara li din ġiet miċħuda minn dawn tal-aħħar, ippreżenta rikors quddiem il-qrati Rumeni.
10.
Permezz tad-deċiżjoni amministrattiva Nru 1497/CA/2012, it‑Tribunalul Sibiu (ir-Rumanija) laqa’ r-rikors ippreżentat minn I. N. Nicula kontra l-Agenția Fondului pentru Mediu (id-Dipartiment li jibbenefika mit-taxxa) u kkundanna lil dan il-konvenut iħallas lura t-taxxa, wara li kkonstata, abbażi tas-sentenza Tatu (EU:C:2011:219), l-inkompatibbiltà tat-taxxa fuq it-tniġġis mal-Artikolu 110 TFUE, u ċaħad ir-rikors ippreżentat kontra l-Administraţia Finanţelor Publice Sibiu (id-Dipartiment li jiġbor it-taxxa).
11.
Fil-25 ta’ Jannar 2013, wara l-appell ippreżentat kontra din is-sentenza, il-Curtea de Apel de Alba-Iulia ma qablitx ma’ din is-sentenza u rrinvijat il-kawża quddiem il-qorti tal-ewwel istanza filwaqt li indikat, għall-finijiet tal-proċedura l-ġdida tal-każ, li, fil-kawżi ta’ dan it-tip, il‑konvenut f’kawża għall-ħlas lura ta’ taxxa li nġabret bi ksur tad-dritt tal-Unjoni ma għandux ikun biss il-benefiċjarju tat-taxxa iżda wkoll min jiġborha.
12.
Wara r-reġistrazzjoni mill-ġdid tal-kawża fit-Tribunalul Sibiu, l-OUG Nru 9/2013 dwar it-taxxa ambjentali daħal fis-seħħ fil-15 ta’ Marzu 2013.
13.
Fis-sitwazzjoni konkreta tar-rikorrent, l-ammont tat-taxxa ambjentali għall-vettura tiegħu kien ta’ RON 8 126.44, skont l-OUG Nru 9/2013, filwaqt li t-taxxa fuq it-tniġġis imħallsa preċedentement kienet ta’ RON 5 153.
14.
Permezz tal-Artikolu 12(1) tal-OUG Nru 9/2013, I. N. Nicula ma kellux iktar id-dritt li jirkupra t-taxxa fuq it-tniġġis u l-interessi fuqha, peress li l-ammont li huwa kien ħallas inżamm mill-awtoritajiet fiskali u ambjentali bis-saħħa tat‑taxxa ambjentali, peress li l-valur tat-taxxa ambjentali kien ogħla mit-taxxa fuq it-tniġġis li huwa kien ħallas.
15.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, it-Tribunalul Sibiu ddeċieda li jissospendi l-proċeduri u li jagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:
“Id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 6 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, l-Artikoli 17, 20 u 21 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, u l-Artikolu 110 TFUE, kif ukoll il-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ non reformatio in peius li jirriżultaw mid-dritt [tal-Unjoni] u mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (sentenzi Belgocodex, C‑381/97, EU:C:1998:589 u Belbouab, 10/78, EU:C:1978:181), jistgħu jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu dispożizzjonijiet bħal dawk tal‑[OUG] Nru 9/2013?”
IV – Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
16.
It-talba għal deċiżjoni preliminari tressqet quddiem il-Qorti tal‑Ġustizzja fit-18 ta’ Ġunju 2013. I. N. Nicula, il-Gvern Rumen u l‑Kummissjoni Ewropea ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub.
17.
Permezz tal-ittra tiegħu tal-20 ta’ Diċembru 2013, il-Gvern Rumen talab li l-kawża tiġi assenjata lill-Awla Manja. B’konformità mat-tielet paragrafu tal-Artikolu 16 tal-Istatut tagħha, il-Qorti tal‑Ġustizzja laqgħet din it-talba. Matul is-seduta, il-Gvern Rumen iġġustifika din it-talba minħabba l-bżonn li tiġi żgurata l-koerenza tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar it-tassazzjoni tal-vetturi użati importati.
18.
Skont l-Artikolu 101 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, il-Qorti tal‑Ġustizzja, fl-14 ta’ Frar 2014, stiednet lill-qorti tar-rinviju sabiex tipprovdi, sa mhux iktar tard mill-5 ta’ Marzu 2014, kjarifiki dwar l‑applikabbilità tal-OUG Nru 9/2013 għall-kawża prinċipali. Ir-risposta tal-qorti tar-rinviju waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fl-4 ta’ Marzu 2014.
19.
Saret seduta fil-25 ta’ Marzu 2014, li matulha I. N. Nicula, il‑Gvern Rumen kif ukoll il-Kummissjoni ppreżentaw l-osservazzjonijiet orali tagħhom.
V – Analiżi
A – Fuq l-ammissibbiltà
20.
Il-Gvern Rumen jikkunsidra li din it-talba għal deċiżjoni preliminari hija inammissibbli għaliex risposta għad-domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju ma hijiex utli sabiex tiġi deċiża l-kawża prinċipali. Skont il-Gvern Rumen, l-OUG Nru 9/2013 ma japplikax għall-kawża prinċipali għal żewġ raġunijiet.
21.
Fl-ewwel lok, il-Gvern Rumen iqis li l-proċedura extraġudizzjarja ta’ ħlas lura ta’ eventwali differenzi bejn it-taxxi mħallsa taħt atti normattivi preċedenti għall-OUG Nru 9/2013 u t-taxxa ambjentali, stabbilita permezz tal-Artikolu 12 ta’ dan id-digriet ta’ urġenza bl-ebda mod ma tirrigwarda l-qorti tar-rinviju u ma tapplikax għall-kawża prinċipali.
22.
Il-Gvern Rumen iqis ukoll li din il-proċedura extraġudizzjarja ta’ ħlas lura ma ttellifx lill-qorti tar-rinviju milli tordna l-ħlas lura tas‑somma kollha mħallsa minn I. N. Nicula bħala taxxa fuq it-tniġġis.
23.
Fit-tieni lok, il-Gvern Rumen jikkunsidra li bis-saħħa tal-prinċipju tempus regit actum, l-OUG Nru 9/2013, li daħal fis-seħħ fil-15 ta’ Marzu 2013, ma japplikax għat-talba ta’ rimbors tat-taxxa fuq it-tniġġis imħallsa minn I. N. Nicula fl-2009. Konsegwentement, il-qorti tar-rinviju ma għandhiex tikkunsidra ruħha marbuta bl-Artikolu 12 ta’ dan id-digriet ta’ urġenza.
24.
Fid-dawl ta’ dawn l-argumenti, il-Qorti tal-Ġustizzja talbet lill-qorti tar-rinviju sabiex tieħu pożizzjoni dwar l-applikabbiltà għall-kawża prinċipali tal-OUG Nru 9/2013, u b’mod partikolari l-Artikolu 12 tiegħu.
25.
Permezz tar-risposta tagħha li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fit‑13 ta’ Marzu 2014, il-qorti tar-rinviju kkonfermat l-applikabbilità tal‑Artikolu 12 tal-OUG Nru 9/2013 għall-kawża prinċipali. Skont il‑qorti tar-rinviju, l-interpretazzjoni ta’ dan id-digriet ta’ urġenza kif ippreżentata mill-gvern hija legalment infondata u twassal sabiex l-Artikolu 12 tal‑istess digriet jitlef il-kontenut tiegħu.
26.
Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, “fil‑kuntest ta’ proċedura taħt l-Artikolu [267 TFUE], ibbażata fuq separazzjoni ċara tal-funzjonijiet bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal‑Ġustizzja, kull evalwazzjoni tal-fatti tal-kawża taqa’ taħt il‑ġurisdizzjoni tal-qorti nazzjonali. Bl-istess mod hija biss il-qorti nazzjonali, li titressaq quddiemha l-kawża u li għandha tassumi r‑responsabbiltà għall-eventwali deċiżjoni ġudizzjarja, li għandha tevalwa, fid-dawl taċ-ċirkustanzi partikolari tal-kawża, kemm il-ħtieġa ta’ deċiżjoni preliminari sabiex tkun f’pożizzjoni li tagħti s-sentenza tagħha, kif ukoll ir-rilevanza tad-domandi li hija tagħmel lill-Qorti tal‑Ġustizzja. Għaldaqstant, peress li d-domandi magħmula jirrigwardaw l-interpretazzjoni tad-dritt [tal-Unjoni], il-Qorti tal-Ġustizzja hija, bħala prinċipju, marbuta li tiddeċiedi” (
6
).
27.
Peress li l-qorti tar-rinviju kkonfermat l-applikabbiltà tal‑OUG Nru 9/2013 għall-kawża prinċipali, hemm lok li l‑oġġezzjonijiet tal-Gvern Rumen dwar l-ammissibbiltà ta’ din it-talba għal deċiżjoni preliminari ma jiġux milqugħa.
B – Fuq il-mertu
28.
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tixtieq tkun taf jekk dispożizzjonijiet bħal dawk tal-OUG Nru 9/2013 humiex konformi mal‑Artikolu 110 TFUE, mal-prinċipji ta’ ugwaljanza fid-dritt u ta’ nondiskriminazzjoni stabbiliti fl-Artikoli 20 u 21 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”), mad-dritt għall-proprjetà stabbilit fl-Artikolu 17 ta’ din il-Karta, kif ukoll mal-prinċipji ta’ ċertezza legali, ta’ nuqqas ta’ retroattività tal-liġi u ta’ non reformatio in peius.
1. Il-prinċipji jew dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni applikabbli f’dan il-każ
29.
L-ilment ta’ I. N. Nicula huwa essenzjalment li l-Artikolu 12 tal‑OUG Nru 9/2013 ikompli d-diskriminazzjoni stabbilita bit-taxxa fuq it-tniġġis bejn il-vetturi użati importati fir-Rumanija u l-vetturi diġà preżenti fis-suq Rumen u li kienu, minħabba f’hekk, eżentati mit-taxxa fuq it-tniġġis. Fl-opinjoni tiegħi, sakemm, bħal fil-kawżi Tatu (EU:C:2011:219), Nisipeanu (EU:C:2011:466), Druţu (EU:C:2011:478), Micşa (EU:C:2011:479), Vijulan (EU:C:2011:477) u Câmpean et Ciocoiu (EU:C:2014:229) iċċitati iktar ’il fuq, ir-regoli applikabbli huma l-Artikolu 110 TFUE li jipprojbixxi t-taxxi diskriminatorji kif ukoll il-prinċipju li kull taxxa miġbura bi ksur tad‑dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari tal-Artikolu 110 TFUE, it-taxxa għandha titħallas lura lill-persuna taxxabbli.
30.
Skont l-Artikolu 52(2) tal-Karta, “[i]d-drittijiet rikonoxxuti minn din il-Karta li għalihom hemm dispożizzjonijiet fit-Trattati għandhom jiġu eżerċitati skond il-kondizzjonijiet u fil-limiti definiti fihom”. Konsegwentement, ma hemmx lok, għall-finijiet tal-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja, li tiġi eżaminata l‑applikabbiltà għall-kawża ta’ regoli u prinċipji oħra li jinsabu fil‑Karta. L-istess huwa l-każ għall-prinċipji ġenerali l-oħra ċċitati mill‑qorti tar-rinviju, li madankollu jistgħu jirreferu għal dawn ir-regoli u l-prinċipji fil-kuntest, pereżempju, ta’ analiżi ta’ kostituzzjonalità fid-dritt Rumen tal-OUG Nru 9/2013.
2. L-argumenti mressqa quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
31.
I. N. Nicula jikkunsidra li, bil-ħolqien ta’ taxxa ġdida fuq it‑tniġġis imsejħa “taxxa ambjentali” u li tippermetti lill-awtoritajiet fiskali Rumeni jħallsu lura lill-persuna taxxabli d-differenza bejn l-ammont tat-taxxa u dak li kien diġà tħallas bħala taxxa fuq it-tniġġis biss, l-OUG Nru 9/2013 huwa intiż b’mod partikolari sabiex iwaqqaf il-proċess ta’ ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis taħt dawn il-forom kollha qabel l-introduzzjoni tat-taxxa ambjentali.
32.
Barra minn hekk, I. N. Nicula jikkunsidra li t-taxxa ambjentali fiha nnifisha hija kuntrarja għall-Artikolu 110 TFUE għaliex tistabbilixxi diskriminazzjoni bejn:
—
minn naħa waħda, il-proprjetarji ta’ vetturi użati mixtrija fi Stat Membru ieħor mhux ir-Rumanija, bħal I. N. Nicula, li ħallsu t-taxxa fuq it-tniġġis meta rreġistraw fir-Rumanija u li għadhom ma rkuprawhiex, li fil-konfront tagħhom it-taxxa ambjentali hija dovuta immedjatament biż-żamma ta’ parti jew tat-taxxa kollha mħallsa preċedentement, u
—
min-naħa l-oħra, il-proprjetarji ta’ vetturi diġà rreġistrati fir-Rumanija, li fil-konfront tagħhom it-taxxa ambjentali ma hijiex dovuta ħlief meta eventwalment jiġi rreġistrat it-trasferiment tad-dritt ta’ proprjetà lil terz.
33.
I. N. Nicula jżid li t-taxxa ambjentali tikkostitwixxi wkoll piż fiskali diskriminatorju fis-sens li l-OUG Nru 9/2013 ma jiggarantixxix li l‑ammont tat-taxxa dovuta fuq il-vetturi użati importati minn Stat Membru ieħor ma jaqbiżx l-ammont tat-taxxa residwali inkorporata fil‑valur ta’ vetturi simili diġà rreġistrati fir-Rumanija.
34.
Il-Gvern Rumen isostni li l-OUG Nru 9/2013 josserva kompletament ir-regoli stabbiliti fis-sentenza Tatu (EU:C:2011:219). Hu jqis li t-taxxa ambjentali hija bbażata fuq kriterji oġġettivi u trasparenti, bħad-daqs tal-magna u l-istandard ta’ tniġġis Euro jew l-emissjonijiet ta’ CO2 tal‑vettura. Barra minn hekk, l-ammont tagħha jieħu inkunsiderazzjoni b’mod adegwat il-valur reali fis-suq ta’ vettura użata kkalkolat minn meta l-vettura tkun daħlet fis-suq u jista’ jiġi kkontestat b’mod amministrattiv jew ġudizzjarju, sabiex jintwera żvalutament iktar qawwi minn dak ikkalkolat skont l-iskala ta’ żvalutazzjoni. B’hekk, isostni l-Gvern Rumen, it-taxxa ambjentali imposta fuq il‑vetturi importati ma teċċedix l-ammont tat-taxxa residwali inkorporata fil-valur tal-vetturi awtomobilistiċi użati simili diġà rreġistrati fit-territorju nazzjonali.
35.
Il-Gvern Rumen ifakkar ukoll li l-ħlas tat-taxxa ambjentali huwa obbligatorju u dovut fil-mument tal-ewwel reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà għall-vetturi li diġà kienu jinsabu fil-flotta awtomobilistika nazzjonali qabel l-introduzzjoni ta’ din it-taxxa, inkluż għall-vetturi li għalihom it-taxxi preċedenti fuq it-tniġġis ma tħallsux, kif jirrikjedu s-sentenzi Tatu (EU:C:2011:219) u Nisipeanu (EU:C:2011:466), iċċitati iktar ’il fuq.
36.
Konsegwentement, il-Gvern Rumen jikkonkludi li leġiżlazzjoni nazzjonali bħall-OUG Nru 9/2013 ma hijiex kuntrarja għall‑Artikolu 110 TFUE.
37.
Il-Kummissjoni hija tal-opinjoni li s-sistema stabbilita mill‑OUG Nru 9/2013 hija kuntrarja għall-Artikolu 110 TFUE għaliex tapplika b’mod retroattiv għal avvenimenti taxxabbli li seħħew qabel id-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 9/2013 u b’hekk tkompli l-prassi diskriminatorja kkonstatata mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Tatu (EU:C:2011:219).
3. Evalwazzjoni
38.
Qabelxejn għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, id‑dritt li jinkiseb ir-rimbors ta’ taxxi miġbura minn Stat Membru bi ksur tar-regoli tad-dritt tal-Unjoni jirriżulta minn u jikkomplimenta d‑drittijiet mogħtija lill-individwi mid-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni li jipprojbixxu tali taxxi. B’hekk, l-Istat Membru huwa obbligat, bħala prinċipju, jirrimborsa t-taxxi miġbura bi ksur tad-dritt tal-Unjoni (
7
). Barra minn hekk, meta Stat Membru jkun ġabar taxxi bi ksur tad-dritt tal-Unjoni, l-individwi għandhom dritt għall-ħlas lura mhux biss tat-taxxa hekk miġbura, iżda wkoll għall-interessi relatati, u dan mill-mument tal-ħlas tat-taxxa (
8
).
39.
Din ir-regola għandha biss eċċezzjoni waħda, jiġifieri r‑riperkussjoni tat-taxxa fuq persuni oħra (
9
) u hija, fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni fil-livell tal-Unjoni, suġġetta għar-regoli proċedurali nazzjonali, mingħajr preġudizzju għall-osservanza tal-prinċipji ta’ ekwivalenza u ta’ effettività (
10
).
40.
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li fil-verżjonijiet kollha tiegħu, l-OUG Nru 50/2008 kien stabbilixxa sistema ta’ tassazzjoni dissważiva ta’ reġistrazzjoni, fir-Rumanija, ta’ vetturi awtomobilistiċi użati mixtrija fi Stati Membri oħra, u minħabba f’hekk, kienet kuntrarja għall-Artikolu 110 TFUE (
11
).
41.
Konsegwentement, ir-Rumanija hija obbligata tħallas lura t-taxxa fuq it-tniġġis lil I. N. Nicula.
42.
Minkejja dan, l-Istati Membri jistgħu jimponu taxxi ġodda fuq il-vetturi minħabba raġunijiet ta’ politika ambjentali jew politika ġenerali permezz ta’ dispożizzjoniijiet ġodda leġiżlattivi sa fejn dawn l-impożizzjonijiet ma jkunux tali li jiskoraġġixxu l-importazzjoni ta’ prodotti li joriġinaw minn Stati Membri oħra għall-benefiċċju ta’ prodotti nazzjonali u b’hekk li ma jiksrux l-Artikolu 110 TFUE (
12
).
43.
Għalhekk jidhirli li, b’mod partikolari wara s-sentenza Tatu (EU:C:2011:219), iċċitata iktar ’il fuq, l-awtoritajiet Rumeni fil-verità kellhom żewġ għażliet sabiex jikkonformaw mal-obbligi tagħhom li jirriżultaw mid-dritt tal-Unjoni: jew jabbolixxu t-taxxa fuq it-tniġġis u jirrimborsaw l-ammonti miġbura bis-saħħa ta’ din it-taxxa lill-persuni taxxabbli li kienu diġà ħallsuha, irrispettivament minn jekk jintroduċux jew le taxxa ġdida konformi mal-Artikolu 110 TFUE għall-futur, jew iżommu t-taxxa fuq it-tniġġis (taħt kwalunkwe isem ieħor), iżda jitolbuha wkoll immedjatament mingħand il-proprjetarji tal-vetturi użati diġà rreġistrati fir-Rumanija.
44.
Minflok ma għażel waħda minn dawn l-għażliet, il-Gvern Rumen fil-verità għażel, bl-OUG Nru 9/2013, bħala sistema li hija imposta fuq il-vetturi kollha, importati jew le, taxxa ġdida minn data futura filwaqt li ppermetta lill-awtoritajiet fiskali jżommu l-ammonti illegalment miġbura bis-saħħa tat-taxxa fuq it-tniġġis sal-mument tar-reġistrazzjoni li jmiss tad-dritt tal-vettura inkwistjoni li ġġib magħha l-ħlas tat-taxxa ambjentali.
45.
Fil-fatt, kif tiddikjara l-qorti tar-rinviju, l-Artikolu 12 tal-OUG Nru 9/2013 jillimita l-ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis miġbura bis‑saħħa tal-OUG Nru 50/2008 għad-differenza bejn l-ammont tat‑taxxa ambjentali u t-taxxa fuq it-tniġġis. Għalhekk l-ammont imħallas qabel jinżamm bis-saħħa tat-taxxa ambjentali, filwaqt li, għall‑vetturi diġà rreġistrati fir-Rumanija fil-mument tad-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 u li kienu, b’dan il-mod, eżenti minn din it-taxxa, it-taxxa ambjentali ssir dovuta biss fir-reġistrazzjoni li jmiss tad-dritt ta’ proprjetà fuq dawn il-vetturi.
46.
Tqum għalhekk il-mistoqsija jekk Stat Membru jistax jirrifjuta l‑ħlas lura ta’ taxxa kuntrarja għad-dritt tal-Unjoni permezz tal‑introduzzjoni ta’ taxxa ġdida eventwalment dovuta fil-futur u fuq bażi legali li tippermetti lill-awtoritajiet fiskali jżommu l-ammont miġbur bis-saħħa tat-taxxa ddikjarata kuntrarja għad-dritt tal-Unjoni, sal-mument li fih it-taxxa l-ġdida ssir dovuta, filwaqt li l-kumpens bejn iż-żewġ taxxi jsir f’dan l-istess mument.
47.
F’dan il-kuntest, anki jekk din il-kawża tirrigwarda l-ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis u mhux l-impożizzjoni ta’ taxxa ambjentali, għandu jiġi eżaminat jekk il-qari flimkien tal-Artikoli 4 u 12 tal-OUG Nru 9/2013, li jipposponi l-ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis għad-data li fiha t-taxxa ambjentali ssir dovuta, u sa fejn l-ammont tat-taxxa fuq it‑tniġġis jeċċedi din it-taxxa ambjentali, josservax l-obbligu ta’ ħlas lura ta’ taxxi miġbura bi ksur tad-dritt tal-Unjoni filwaqt li jelimina kull diskriminazzjoni, ipprojbita bl-Artikolu 110 TFUE, li kienet stabbilita bl-OUG Nru 50/2008. Anki jekk, waqt is-seduta, I. N. Nicula u l-Gvern Rumen iddiskutew fit-tul il-metodu ta’ kalkolu tat-taxxa ambjentali, din il-kawża tirrigwarda biss ir-rimbors tat-taxxa fuq it-tniġġis. Il‑kompatibbiltà tal-metodu ta’ kalkolu tat-taxxa ambjentali mal-Artikolu 110 TFUE għalhekk ma hijiex parti mid-domanda preliminari.
a) Il-koerenza tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-vetturi bil-mutur użati importati
48.
Matul is-seduta, il-Gvern Rumen iġġustifika t-talba tiegħu sabiex din il-kawża tiġi assenjata lill-Awla Manja billi allega l-eżistenza ta’ inkoerenza bejn, minn naħa waħda s-sentenza Nádasdi u Németh (
13
) u, min-naħa l-oħra, is-sentenzi Tatu (
14
) u Nisipeanu (
15
).
49.
Skont dan l-istess gvern, ma huwiex possibbli li tiġi rrikonċiljata s‑sentenza Nádasdi u Németh fejn il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li “[p]aragun [tal-vetturi użati importati mill-ġdid fl-Ungerija] mal-vetturi użati mdaħħla fiċ-ċirkolazzjoni fl-Ungerija qabel id-dħul fis-seħħ tal‑Liġi dwar it-taxxa ta’ reġistrazzjoni mhuwiex rilevanti” (
16
), mas‑sentenzi Tatu u Nisipeanu, fejn il-Qorti tal-Ġustizzja eżaminat in‑newtralità tat-taxxa fuq it-tniġġis bejn il-vetturi użati importati u l-vetturi użati simili li kienu ġew irreġistrati fit-territorju nazzjonali qabel id-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 (
17
).
50.
Jien infakkar li, kuntrarjament għall-kawżi Nádasdi u Németh, Tatu u Nisipeanu, din il-kawża tirrigwarda r-rikors għall-ħlas lura ta’ taxxa li ġiet iddikjarata inkompatibbli mal-Artikolu 110 TFUE u mhux il-kompatibbiltà tat-taxxa ambjentali ma’ dan l-artikolu. Konsegwentement, il-kwistjoni dwar l-unità tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja mqajma mill-Gvern Rumen ma hijiex rilevanti, peress li s‑sentenzi ta’ riferiment għat-taxxa fuq it-tniġġis inkwistjoni f’din il‑kawża huma mingħajr dubju s-sentenzi Tatu u Nisipeanu li kienu ħafna qabel is-sentenza Nádasdi u Németh.
b) Il-kompatibbiltà ta’ regola bħal dik prevista fl-Artikolu 4 tal‑OUG Nru 9/2013 mal-Artikolu 110 TFUE
51.
Huwa stabbilit li l-ewwel sentenza tal-Artikolu 110 TFUE tipprovdi newtralità perfetta tat-tassazzjoni interna fir-rigward tal‑kompetizzjoni bejn il-prodotti li diġà jinsabu fis-suq nazzjonali u l‑prodotti simili importati (
18
).
52.
Għandu għalhekk jiġi eżaminat jekk l-Artikolu 4 tal-OUG Nru 9/2013 jissuġġettax għall-istess taxxa l-vetturi użati importati u l-vetturi użati rreġistrati fir-Rumanija qabel id-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 u li kienu b’dan il-mod eżenti mit-taxxa fuq it-tniġġis.
53.
Jiena tal-opinjoni li l-punti c) u d) ta’ dan l-Artikolu 4, bil-mod kif huma miktuba, ma humiex ivvizzjati bid-diskriminazzjoni kif ikkonstatata fis-sentenza Tatu (EU:C:2011:219), peress li l-vetturi użati rreġistrati fir-Rumanija qabel id-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 u li kienu b’dan il-mod eżenti mit-taxxa fuq it-tniġġis huma suġġetti għal taxxa ġdida, bħall-vetturi użati li fil-konfront tagħhom qorti Rumena, wara s-sentenza Tatu, iċċitata iktar ’il fuq, kienet ordnat jew il-ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis, jew ir-reġistrazzjoni mingħajr ħlas tat-taxxa fuq it-tniġġis.
54.
It-taxxa ambjentali ma hijiex biss, fil-prinċipju, applikabbli għaż‑żewġ kategoriji hawn fuq iċċitati, iżda hija wkoll dovuta fl-istess mument, jiġifieri fir-reġistrazzjoni li jmiss tad-dritt ta’ proprjetà.
55.
Din l-evalwazzjoni għalhekk għandha twassal għar-rimbors lil I. N. Nicula tat-taxxa fuq it-tniġġis li hija inkompatibbli mad-dritt tal-Unjoni, filwaqt li t-taxxa ambjentali l-ġdida ma tistax tiġi imposta fuqu ħlief fir-reġistrazzjoni li jmiss tad-dritt ta’ proprjetà tal-vettura tiegħu.
56.
Kif il-qorti tar-rinviju tqis li l-Artikolu 12 tal-OUG Nru 9/2013 huwa wkoll applikabbli għall-kawża inkwistjoni, għandha wkoll tiġi eżaminata l-kompatibbiltà mad-dritt tal-Unjoni ta’ regola bħal dik preskritta minn dan l-Artikolu, li tipprovdi li t-taxxa fuq it-tniġġis (f’dan il-każ imħallsa minn I. N. Nicula) tista’ tiġi rrimborsata lilu jekk u sa fejn tkun ogħla mit-taxxa ambjentali li għandha titħallas fuq il-vettura inkwistjoni.
c) Il-kompatibbiltà ta’ regola bħal dik stipulata fl-Artikolu 12 tal-OUG Nru 9/2013 mal-Artikolu 110 TFUE u l-obbligu ta’ ħlas lura ta’ taxxa miġbura bi ksur tad-dritt tal-Unjoni.
57.
Jien infakkar li d-diskriminazzjoni stabbilita bl-OUG Nru 50/2008 kienet tikkonsisti fil-fatt li t-taxxa fuq it-tniġġis “[kellha] l-effett [...] li vetturi użati importati u li huma kkaratterizzati minn età u minn użu sinjifikattivi [kienu] suġġetti għal taxxa li [setgħet] tqarreb it-30 % tal-valur kummerċjali tagħhom, filwaqt li vetturi simili mibjugħa fis-suq nazzjonali tal-vetturi użati ma huma bl-ebda mod suġġetti għal din it-taxxa” (
19
). Fuq din il-bażi, il-Qorti tal-Ġustizzja kienet iddeċidiet li t-taxxa fuq it-tniġġis “[kellha] l-effett [...] li [t]jiddisswadi l-importazzjoni u t-tqegħid fiċ-ċirkulazzjoni fir-Rumanija ta’ vetturi użati mixtrija fi Stati Membri oħra” (
20
).
58.
Skont il-Gvern Rumen, ir-Rumanija kkonformat ruħha mas-sentenzi Tatu (EU:C:2011:219) u Nisipeanu (EU:C:2011:466) billi adottat l-Artikolu 4(c) tal-OUG Nru 9/2013, li jestendi l-impożizzjoni tat-taxxa ambjentali għall-vetturi diġà rreġistrati fir-Rumanija u li kienu eżenti mit-taxxa fuq it-tniġġis, u dan mill-bidla li jmiss tal-proprjetà ta’ dawk il-vetturi.
59.
Għall-kuntrarju, jiena naħseb li l-Artikolu 12 ta’ dan id-digriet ta’ urġenza (li l-Gvern Rumen iqis li ma huwiex applikabbli għall-kawża inkwistjoni) (
21
) ma jippermettix li jitneħħew id-diskriminazzjonijiet maħluqa bil-leġiżlazzjoni preċedenti.
60.
Fil-fatt, l-effett ta’ dan l-artikolu huwa li jippermetti lill-awtoritajiet fiskali li jżommu l-ammont diġà miġbur bis-saħħa tat-taxxa fuq it-tniġġis sal-eventwali reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq il-vettura inkwistjoni. U dan, mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni l-interessi li jkunu dovuti lill-persuni taxxabbli li jkunu ħallsu t-taxxa fuq it-tniġġis u lanqas mekkaniżmu ta’ ħlas lura ta’ din it-taxxa u l-ħlas ta’ interessi relatati jekk ikun il-każ, fejn fil-futur ma jkunx hemm reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq din il-vettura.
61.
Kif jirrileva I. N. Nicula, ir-reġistrazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà fuq vettura użata li kienet diġà rreġistrata fir-Rumanija fil-mument tad‑dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 jew li, bħal dik ta’ I. N. Nicula kienet importata meta dan id-digriet ta’ urġenza kien għadu fis-seħħ ma hija bl-ebda mod ċerta, għaliex parti sinjifikattiva ta’ dawn il-vetturi jistgħu jkunu qodma ħafna. L-istess jista’ jkun il-każ jekk il-vettura inkwistjoni tinsteraq jew tinqered.
62.
Konsegwentement, kif tirrileva l-Kummissjoni, it-taxxa ambjentali ma tapplikax bl-istess mod għat-tranżazzjonijiet kollha li jkunu seħħew matul il-perijodu ta’ applikazzjoni tal-OUG Nru 50/2008. Anki jekk hija applikabbli għall-vetturi użati li kienu diġà rreġistrati fir-Rumanija u li kienu, b’dan il-mod, eżentati mit-taxxa fuq it-tniġġis, it-taxxa tkun dovuta biss wara l-ewwel trasferiment tad-dritt ta’ proprjetà fuq din il-vettura li jseħħ wara d-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 9/2013, minkejja li l-Artikolu 12 jippermetti lill-awtoritajiet fiskali ma jħallsux lura l-ammont tat-taxxa fuq it-tniġġis li jkun diġà nġabar, bi ksur tal-Artikolu 110 TFUE, fuq il-vetturi użati importati mid-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008.
63.
Il-Gvern Rumen jipprova jiġġustifika din id-differenza fit-trattament billi jsostni li ċerti differenzi fit-trattament ta’ sitwazzjonijiet komparabbli huma inerenti għal intervent leġiżlattiv li jerġa’ jistabbilixxi l-legalità wara sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tiddikjara n-nuqqas ta’ konformità ta’ regola ta’ dritt nazzjonali mad-dritt tal‑Unjoni. Jiena ma naqbilx ma’ din il-pożizzjoni li tikkomprometti l‑effiċjenza u l-uniformità tal-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni. Għall‑kuntrarju, wara l-konstatazzjoni ta’ ksur tad-dritt tal-Unjoni mill-Qorti tal‑Ġustizzja, l-Istati Membri huma obbligati li jirrimedjaw dan il-ksur u li jeliminaw il-konsegwenzi kollha tiegħu.
64.
Għalhekk, bħall-Kummissjoni, jiena nikkunsidra li l-Artikolu 12 tal-OUG Nru 9/2013 ma huwiex kompatibbli mal-Artikolu 110 TFUE u jikser l-obbligu li jaqa’ fuq ir-Rumanija li tħallas lura t-taxxa fuq it-tniġġis miġbura bi ksur tal-istess artikolu tat-Trattat.
65.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-ammont tat-taxxa fuq it-tniġġis flimkien mal-interessi relatati għandhom jitħallsu lura lil I. N. Nicula.
66.
Għalhekk ir-risposta għad-domanda magħmula mill-qorti tar‑rinviju għandha tkun li l-Artikolu 110 TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi sistema nazzjonali ta’ tassazzjoni ta’ vetturi, kif stabbilita bl-Artikoli 4 u 12 tal-OUG Nru 9/2013.
C – Fuq il-limitazzjoni tal-effetti tas-sentenza ratione temporis
67.
Jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi li l-Artikolu 110 TFUE jipprekludi sistema ta’ tassazzjoni bħal dik inkwistjoni, il-Gvern Rumen jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tillimita ratione temporis l-effetti tad-deċiżjoni tagħha.
1. L-argumenti tal-Gvern Rumen
68.
Il-Gvern Rumen isostni li huwa aġixxa in bona fide meta stabbilixxa s-sistema ta’ tassazzjoni inkwistjoni bil-volontà li jirrispetta s-sentenzi Tatu (EU:C:2011:219) u Nisipeanu (EU:C:2011:466). Huwa jżid li l-ħlas lura tal-ammonti miġbura jġib miegħu problemi kbar għall‑Istat Rumen.
69.
Waqt is-seduta, il-Gvern Rumen sostna li s-somma totali miġbura abbażi tal-OUG Nru 9/2013 (
22
) titla’ għal RON 3,288,565_944 (madwar EUR 750 miljun). Skont il-kalkoli tiegħu, l-interessi fuq din is-somma jeċċedu l-ammont ta’ RON 1,583,545_688 (madwar EUR 360 miljun), għal somma totali li trid titħallas mill-baġit Rumen ta’ madwar EUR 1.1 biljun. Skont il-Gvern Rumen, dan l-ammont jirrappreżenta 36.5 % tal-iżbilanċ previst fil-baġit 2013 u l-ħlas lura tiegħu jista’ jippreġudika l-programmi u l-proġetti intiżi għall-protezzjoni tal-ambjent.
70.
Barra minn hekk, il-Gvern Rumen jenfasizza li l-baġit Rumen għas-sena 2013 għandu żbilanċ ta’ EUR 2.97 biljun u li l-ħlas lura tal-ammonti miġbura u l-interessi relatati jżid l-iżbilanċ baġitarju b’0.8 %, ħaġa li tpoġġi f’periklu l-osservanza tal-obbligu impost fuq ir-Rumanija mit-Trattat dwar Stabbilità, Koordinazzjoni u Governanza fl-Unjoni Ekonomika u Monetarja li tnaqqas kemm jista’ jkun l-iżbilanċ baġitarju.
71.
Waqt l-udjenza wkoll, I. N. Nicula kkontesta l-affidabbiltà taċ‑ċifri mressqa mill-Gvern Rumen billi bbaża ruħu fuq iċ-ċifri ppubblikati mill-Administraţia Fondului pentru Mediu (l‑Amministrazzjoni tal-Fondi għall-Ambjent) li juru li l-ammont miġbur fl-2013 bis-saħħa tat-taxxa ambjentali wara d-dħul fis-seħħ tal‑OUG Nru 9/2013 kien ta’ madwar RON 730 miljuni u mhux RON 3,288,565_944. I. N. Nicula jikkontesta wkoll l-ammont ta’ RON 1,583,545_688 bħala interessi iżda ma jagħtix ċifra alternattiva. Fl-opinjoni tiegħu, l-ammont totali li għandu jitħallas lura jirrappreżenta biss 0.83 % tal-baġit Rumen għas-sena 2013.
72.
Fir-replika tiegħu, il-Gvern Rumen ma kkontestax iċ-ċifri mogħtija minn I. N. Nicula.
2. Evalwazzjoni
73.
L-ewwel nett, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, l-interpretazzjoni li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti lil regola tad-dritt tal‑Unjoni, fl‑eżerċizzju tal-ġurisdizzjoni mogħtija lilha mill‑Artikolu 267 TFUE, tikkjarifika u tippreċiża t-tifsira u l-portata ta’ din ir-regola, hekk kif għandha jew kellha tinftiehem u tiġi applikata sa mill-mument tad-dħul fis-seħħ tagħha. Minn dan isegwi li r-regola hekk interpretata tista’ u għandha tiġi applikata mill-qorti għal relazzjonijiet ġuridiċi mnissla u kkostitwiti qabel is-sentenza li tiddeċiedi dwar it‑talba għal interpretazzjoni jekk, barra minn hekk, ikunu ssodisfatti l‑kundizzjonijiet sabiex kawża dwar l-applikazzjoni ta’ din ir-regola titressaq quddiem il-qrati kompetenti (
23
).
74.
Filwaqt li invokajt ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, fil-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża T-Mobile Austria indikajt li “huwa biss b’mod eċċezzjonali li l-Qorti tal-Ġustizzja tista’, b’applikazzjoni ta’ prinċipju ġenerali ta’ ċertezza legali li huwa inerenti għall-ordinament ġuridiku tal-Unjoni, titwassal sabiex tillimita l-possibbiltà għal kull parti kkonċernata li tinvoka dispożizzjoni li hija interpretat sabiex tikkontesta relazzjonijiet legali stabbiliti in bona fide. Sabiex tali limitazzjoni tista’ tiġi stabbilita, huwa neċessarju li żewġ kriterji essenzjali jiġu sodisfatti, jiġifieri l-bona fide tal-persuni kkonċernati u r-riskju ta’ konsegwenzi serji” (
24
).
75.
Fl-opinjoni tiegħi, l-ebda wieħed minn dawn iż-żewġ kriterji ma huma preżenti f’din il-kawża.
76.
Fir-rigward tal-kriterju tal-bona fide, il-Gvern Rumen josserva li l-OUG Nru 9/2013 kien ġie adottat bil-għan li jiżgura l-osservanza tal-obbligi imposti fuq ir-Rumanija bl-Artikolu 110 TFUE, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenzi Tatu (EU:C:2011:219) u Nisipeanu (EU:C:2011:466).
77.
Bl-introduzzjoni ta’ applikabbiltà differenti għall-vetturi importati u għall-vetturi diġà rreġistrati fir-Rumanija, l-OUG Nru 9/2013 ikompli, għal raġunijiet li diġà tajt fil-punti 59 sa 64 ta’ dawn il-konklużjonijiet, id-diskriminazzjoni inizjalment stabbilita bl‑OUG Nru 50/2008, ħaġa li l-Gvern Rumen ma setax jinjora.
78.
Meta l-kriterju ta’ bona fide ma huwiex sodisfatt “ma huwiex neċessarju li jiġi vverifikat jekk huwiex issodisfatt it-tieni kriterju msemmi f’dan il-punt, li jirrigwarda r-riskju ta’ konsegwenzi serji” (
25
). Għall-finijiet utili kollha għall-Qorti tal-Ġustizzja, xorta ser nippreżenta hawn taħt xi punti ta’ riflessjoni fuq dan it-tieni kriterju.
79.
L-ewwel nett jien infakkar li l-Gvern Rumen kien diġà talab il‑limitazzjoni ratione temporis tal-effetti tas-sentenza Nisipeanu. (EU:C:2011:466). F’din l-okkażjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li “l-eżistenza ta’ konsegwenzi finanzjarji li jirriżultaw għal Stat Membru minħabba sentenza mogħtija b’mod preliminari fihom infushom ma jiġġustifikawx li l-effetti ta’ din is-sentenza jiġu limitati fiż-żmien […]. Huwa l-Istat Membru li jitlob tali limitazzjoni li għandu jipproduċi, quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, ċifri li jistabbilixxu r-riskju ta’ riperkussjonjiet ekonomiċi gravi […]” (
26
).
80.
It-talba tal-Gvern Rumen ġiet miċħuda peress li, “fin-nuqqas ta’ ċifri iktar preċiżi u li jippermettu li jiġi konkluż li l-ekonomija Rumena tirriskja li tkun serjament ippreġudikata bir-riperkussjonijet ta’ din is-sentenza, il-kundizzjoni li tirrigwarda l-eżistenza ta’ diffikultajiet serji ma għandhiex tiġi kkunsidrata bħala stabbilita” (
27
).
81.
Fl-opinjoni tiegħi, iċ-ċifri prodotti mill-Gvern Rumen u n-nuqqas ta’ qbil tal-partijiet fuq dawn l-estimi ma humiex rilevanti, għaliex din il‑kawża ma tirrigwardax il-kwistjoni tal-ħlas lura tal-ammonti miġbura bis-saħħa tal-OUG Nru 9/2013, iżda l-ħlas lura tal-ammonti miġbura bis-saħħa tal-leġiżlazzjoni preċedenti u b’mod partikolari l-OUG Nru 50/2008. B’hekk, fin-nuqqas ta’ ċifri preċiżi u li jippermettu li jiġi konkluż li l-ekonomija Rumena tirriskja li tkun serjament imfixkla bir‑riperkussjonijiet ta’ din is-sentenza, jiena nikkunsidra li, bħal fil-kawża Nisipeanu (EU:C:2011:466), il-kundizzjoni dwar l-eżistenza ta’ konsegwenzi serji ma hijiex stabbilita.
82.
Fi kwalunkwe każ, kif diġà għidt fil-punt 43 ta’ dawn il‑konklużjonijiet, wara s-sentenza Tatu (EU:C:2011:219), il-Gvern Rumen kellu l-għażla li jew jabbolixxi t-taxxa fuq it-tniġġis u jħallas lura l-ammonti miġbura bis-saħħa ta’ din it-taxxa lill-persuni taxxabbli li kienu diġà ħallsuha, jew li jżomm it-taxxa fuq it-tniġġis (taħt kwalunkwe isem), iżda jitlobha b’mod immedjat mingħand il‑proprjetarji tal-vetturi użati diġà rreġistrati fir-Rumanija, li kienu, b’dan il-mod, eżentati mit-taxxa fuq it-tniġġis.
83.
Peress li, billi adotta l-OUG Nru 9/2013, il-Gvern Rumen għażel li jżomm it-taxxa fuq it-tniġġis taħt il-forma ta’ taxxa ambjentali, sabiex jevita dan it-tfixkil baġitarju u jelimina d-diskriminazzjoni stabbilita bl‑OUG Nru 50/2008, kien ikun biżżejjed li tinġabar it-taxxa ambjentali fuq il-vetturi użati diġà rreġistrati fir-Rumanija li ma kinux ħallsu t‑taxxa fuq it-tniġġis, u dan b’mod immedjat u mhux waqt ir-reġistrazzjoni li jmiss tad-dritt ta’ proprjetà fuq dawn il-vetturi.
84.
Konsegwentement, anki jekk, taħt is-sistema attwali, I. N. Nicula għandu d-dritt għall-ħlas lura tat-taxxa fuq it-tniġġis li hu kien ħallas fl‑2009, ir-Rumanija tista’ tevita kull riskju baġitarju billi temenda l‑OUG Nru 9/2013, b’mod li timponi l-ħlas ta’ taxxa ambjentali fuq il‑proprjetarji ta’ vetturi użati diġà rreġistrati fir-Rumanija fil-mument tad-dħul fis-seħħ tal-OUG Nru 50/2008 u li f’dak iż-żmien kienu eżenti mit-taxxa fuq it-tniġġis.
85.
Minn dawn il-kunsiderazzjonijiet jirriżulta li ma hemmx lok li jiġu limitati ratione temporis l-effetti ta’ din is-sentenza.
VI – Konklużjoni
86.
Għalhekk nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja li tirrispondi għad-domanda preliminari mressqa mit-Tribunalul Sibiu bil-mod li ġej:
“L-Artikolu 110 TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi sistema nazzjonali ta’ tassazzjoni ta’ vetturi, bħal dik stabbilita bl-Artikoli 4 u 12 tad-Digriet ta’ Urġenza tal-Gvern Nru 9/2013 fuq it-taxxa ambjentali għall-vetturi bil-mutur”.
(
1
)	Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
(
2
)	Ara s-sentenzi Tatu (C‑402/09, EU:C:2011:219) u Nisipeanu (C‑263/10, EU:C:2011:466) kif ukoll id-digrieti Druţu (C‑438/10, EU:C:2011:478); Micşa (C‑573/10, EU:C:2011:479); Vijulan (C‑335/10, EU:C:2011:477), u Câmpean et Ciocoiu (C‑97/13 u C‑214/13, EU:C:2014: 229).
(
3
)	Punt 61.
(
4
)	Ibidem (punt 58). Il-verżjonijiet li emendaw l-OUG Nru 50/2008 wkoll ġew iddikjarati bħala kuntrarji għad-dritt tal-Unjoni permezz tas-sentenza Nisipeanu (EU:C:2011:466), u d-digrieti Druţu (EU:C:2011:478); Micşa (EU:C:2011:479) u Vijulan (EU:C:2011:477).
(
5
)	Ara d-digriet Câmpean et Ciocoiu, (EU:C:2014:229, punti 31 sa 33).
(
6
)	Sentenza Zurita García u Choque Cabrera (C‑261/08 u C‑348/08, EU:C:2009:648, punt 34). Ara wkoll, f’dan is-sens, is-sentenzi IKA (C‑326/00, EU:C:2003:101, punt 27); Keller (C‑145/03, EU:C:2005:211, punt 33); Conseil général de la Vienne (C‑419/04, EU:C:2006:419, punt 19), u Gómez-Limón Sánchez-Camacho (C‑537/07, EU:C:2009:462, punt 24).
(
7
)	Ara s-sentenzi San Giorgio (199/82, EU:C:1983:318, punt 12); Metallgesellschaft et (C‑397/98 u C‑410/98, EU:C:2001:134, punt 84); Test Claimants in the FII Group Litigation (C‑446/04, EU:C:2006:774, punt 202), u Test Claimants in the Franked Investment Income Group Litigation (C‑362/12, EU:C:2013:834, punt 30).
(
8
)	Ara s-sentenza Irimie (C‑565/11, EU:C:2013:250, punt 29).
(
9
)	Ara, b’mod partikolari, is-sentenza Lady & Kid et (C‑398/09, EU:C:2011:540, punt 20).
(
10
)	Ara, pereżempju, is-sentenzi Danfoss u Sauer-Danfoss (C‑94/10, EU:C:2011:674, punt 24 u l-ġurisprudenza ċċitata), u s-sentenza Irimie (EU:C:2013:250, punt 23).
(
11
)	Sentenza Nisipeanu (EU:C:2011:466, punti 27 sa 29). Ara, wkoll, għal dak li jirrigwarda l-Liġi Nru 9/2012, id-digriet Câmpean et Ciocoiu (EU:C:2014:XXX, punti 31 sa 33).
(
12
)	Sentenza Nádasdi u Németh (EU:C:2006:652, punt 49).
(
13
)	EU:C:2006:652.
(
14
)	EU:C:2011:219.
(
15
)	EU:C:2011:466.
(
16
)	EU:C:2006:652, punt 49.
(
17
)	EU:C:2011:219, punt 38, u EU:C:2011:466, punt 20.
(
18
)	Ara s-sentenzi Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka (C‑47/88, EU:C:1990:449, punti 8 u 9) u Tatu (EU:C:2011:219, punt 34).
(
19
)	Sentenza Tatu (EU:C:2011:219, punt 58).
(
20
)	Idem.
(
21
)	Pożizzjoni li l-qorti tar-rinviju rrifjutat fir-risposta bil-miktub tagħha għad-domanda ta’ kjarifika li saritilha mill-Qorti tal-Ġustizzja.
(
22
)	Għal domanda li għamiltlu jiena fis-seduta, il-Gvern Rumen ikkonferma li kien qiegħed jirreferi għall-ammonti miġbura abbażi tal-OUG Nru 9/2013.
(
23
)	Ara s-sentenzi Barreira Pérez (C‑347/00, EU:C:2002:560, punt 44); Linneweber u Akritidis (C‑453/02 u C‑462/02, EU:C:2005:92, punt 41), u Meilicke et (C‑292/04, EU:C:2007:132, punt 34).
(
24
)	Konklużjonijiet T-Mobile Austria (C‑616/11, EU:C:2013:691, punt 96). Ara s-sentenzi Vroege (C‑57/93, EU:C:1994:352, punt 21); Cooke (C‑372/98, EU:C:2000:558, punt 42); Skov u Bilka (C‑402/03, EU:C:2006:6, punt 51); Nádasdi u Németh (EU:C:2006:652, punt 63); Brzeziński (C‑313/05, EU:C:2007:33, punt 56); Kalinchev (C‑2/09, EU:C:2010:312, punt 50), u Santander Asset Management SGIIC et (C‑338/11 sa C‑347/11, EU:C:2012:286, punt 59).
(
25
)	Sentenza Transportes Jordi Besora (C‑82/12, EU:C:2014:108, punt 47).
(
26
)	Punt 34.
(
27
)	Ibidem (punt 36).