62009TJ0332_MT
Partijiet
Motivi tas-sentenza
Parti operattiva
Partijiet
Fil-Kawża T-332/09,
Electrabel,
stabbilita fi Brussell (il-Belġju), irrappreżentata minn M. Pittie u P. Honoré, avukati,
rikorrenti,
vs
Il-Kummissjoni Ewropea,
irrappreżentata minn A. Bouquet u V. Di Bucci, bħala aġenti,
konvenuta,
li għandha bħala suġġett, prinċipalment, talba għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2009) 4416 finali, tal-10 ta’ Ġunju 2009, dwar l-għoti ta’ multa għall-implimentazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni fi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 4064/89 (Każ COMP/M.4994 – Electrabel/Compagnie nationale du Rhône), u sussidjarjament, talba għall-annullament jew għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti permezz ta’ dik id-deċiżjoni,
IL-QORTI ĠENERALI (It-Tielet Awla),
komposta minn O. Czúcz (Relatur), President, I. Labucka u D. Gratsias, Imħallfin,
Reġistratur: C. Kristensen, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tat-30 ta’ Novembru 2011,
tagħti l-preżenti
Sentenza
Motivi tas-sentenza
Il-fatti li wasslu għall-kawża
1. Ir-rikorrenti, Electrabel, hija kumpannija rregolata mid-dritt Belġjan li essenzjalment twettaq attivitajiet ta’ produzzjoni, ta’ bejgħ, ta’ negozju u ta’ ġestjoni operattiva ta’ netwerks, fil-qasam tal-elettriku u tal-gass naturali. Meta seħħew il-fatti, hija kienet tagħmel parti mill-Grupp Suez, grupp industrijali attiv fil-ġestjoni ta’ servizzi pubbliċi bi sħab ma’ awtoritajiet, impriżi u individwi fl-oqsma tal-elettriku, tal-gass, tas-servizzi tal-enerġija, tal-ilma u tat-tindif. Mit-22 ta’ Lulju 2008, hija bdiet tifforma parti mill-Grupp GDF Suez, li kien ir-riżultat tal-amalgamazzjoni tal-Grupp Gaz de France mal-Grupp Suez. Hija twettaq l-attivitajiet tagħha fi Franza permezz tas-sussidjarja tagħha Electrabel France.
2. Compagnie nationale du Rhône (CNR) hija impriża pubblika Franċiża li għandha bħala missjoni li tiżviluppa u topera r-Rhône fil-kuntest ta’ konċessjoni mogħtija mill-Istat Franċiż u li hija suġġetta għal limiti leġiżlattivi speċifiċi, kif jirriżulta b’mod partikolari mil-Liġi Franċiża Nru 80-3, tal-4 ta’ Jannar 1980, dwar CNR (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tal-5 ta’ Jannar 1980, p. 41). CNR tipproduċi u tikkumerċjalizza l-elettriku. Hija tipproponi wkoll servizzi ta’ inġinerija fluvjali fi Franza u f’xi għoxrin pajjiż ieħor. Fl-istatuti tagħha ġie ppreċiżat li hija kumpannija b’responsabbiltà limitata b’interess ġenerali suġġetta għall-kontroll tal-Istat fl-istess kundizzjonijiet bħall-impriżi pubbliċi nazzjonali. Hija għandha kunsill ta’ sorveljanza u bord tad-diretturi.
3. Il-Liġi Franċiża Nru 2001-1168, tal-11 ta’ Diċembru 2001, dwar miżuri urġenti ekonomiċi u finanzjarji ta’ riforma (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tat-12 ta’ Diċembru 2001, p. 19703, iktar ’il quddiem il-“Liġi Murcef”), tippreċiża fl-Artikolu 21 tagħha li CNR hija kumpannija b’responsabbiltà limitata li l-maġġoranza tal-kapital u tad-drittijiet ta’ vot tagħha qiegħda f’idejn awtoritajiet territorjali kif ukoll persuni ġuridiċi oħrajn irregolati mid-dritt pubbliku jew impriżi tas-settur pubbliku. Il-kapital ta’ CNR, sa matul is-sena 2003, kien esklużivament f’idejn entitajiet jew impriżi pubbliċi li l-kapital tagħhom dak iż-żmien kien kollu f’idejn l-Istat. L-iktar żewġ azzjonisti importanti ta’ CNR, sa dak iż-żmien, kienu Société nationale des chemins de fer français (SNCF, jiġifieri l-kumpannija ferrovjarja nazzjonali Franċiża) u Électricité de France (EDF).
4. Fil-kuntest ta’ proġett ta’ akkwist tal-kumpannija Ġermaniża Energie Baden-Württemberg AG (iktar ’il quddiem “EnBW”), EDF ġiet obbligata mill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej timpenja ruħha li ċċedi s-sehem tagħha fil-kapital ta’ CNR abbażi tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni, tas-7 ta’ Frar 2001, li tiddikjara konċentrazzjoni kompatibbli mas-suq komuni u mal-Ftehim taż-ŻEE (Każ COMP/M.1853 – EDF/EnBW) (ĠU L 59, p. 1, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni EDF/EnBW”).
5. Fl-24 ta’ Ġunju 2003, ir-rikorrenti akkwistat xi titoli ta’ CNR li kienu jirrappreżentaw 17.86 % tal-kapital tagħha u 16.88 % tad-drittijiet ta’ vot tagħha.
6. Fis-27 ta’ Ġunju 2003, EDF u r-rikorrenti ffirmaw wegħda ta’ bejgħ u ta’ xiri ta’ azzjonijiet li abbażi tagħha EDF ċediet lir-rikorrenti s-sehem kollu tagħha fil-kapital ta’ CNR.
7. Fl-24 ta’ Lulju 2003, ir-rikkorenti kkonkludiet mal-Caisse des dépôts et consignations (CDC) ftehim bejn l-azzjonisti (iktar ’il quddiem il-“ftehim”) fil-kuntest tal-akkwist minn din tal-aħħar tas-sehem ta’ SNCF fil-kapital ta’ CNR. Abbażi tal-imsemmi ftehim, kienu previsti, b’mod partikolari:
– opzjoni ta’ bejgħ u ta’ xiri ta’ azzjonijet ta’ CNR f’każ li r-regola prevista fl-Artikolu 21 tal-Liġi Murcef titħassar b’mod li tagħti lir-rikorrenti dritt ta’ prelazzjoni biex takkwista l-azzjonijiet kollha ta’ azzjonist pubbliku li jkunu saru disponibbli jew parti minnhom kif ukoll is-sehem ta’ CDC;
– il-vot miftiehem fil-laqgħa ġenerali u fil-kunsill ta’ sorveljanza sabiex jinħatru r-rappreżentanti tal-azzjonisti fil-kunsill ta’ sorveljanza u l-membri tal-bord tad-diretturi ta’ CNR;
– dritt ta’ oppożizzjoni reċiproka jekk il-parti l-oħra tkun qed tipprevedi li tikkonkludi arranġamenti għal votazzjonijiet ma’ azzjonist jew ma’ azzjonisti oħrajn.
8. Fit-23 ta’ Diċembru 2003, ir-rikorrenti akkwistat it-titoli li sa dak iż-żmien kienu f’idejn EDF u x-Chambre de Commerce et d’Industrie de Villefranche et du Beaujolais (il-Kamra tal-Kummerċ u tal-Industrija ta’ Villefranche u ta’ Beaujolais) (Franza), biex b’hekk is-sehem tagħha tela’ għal 49.95 % tal-kapital u għal 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot ta’ CNR.
9. Fid-9 ta’ Awwissu 2007, ir-rikorrenti talbet lill-Kummissjoni sabiex tagħti l-opinjoni tagħha dwar il-kisba min-naħa tagħha ta’ kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR. Infetaħ djalogu mas-servizzi tal-Kummissjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk kienx hemm tabilħaqq tali kontroll u sabiex tiġi ppreċiżata l-informazzjoni neċessarja biex tiġi prodotta formola ta’ notifikazzjoni abbażi tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004, tal-20 ta’ Jannar 2004, dwar il-kontroll ta’ konċentrazzjonijiet bejn impriżi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 3, p. 40). Fis-26 ta’ Marzu 2008, ġiet prodotta l-formola ta’ notifikazzjoni formali, fejn ir-rikorrenti qalet li ħadet il-kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR matul is-sena 2007 (iktar ’il quddiem il-“formola CO”). B’deċiżjoni tad-29 ta’ April 2008 (Każ COMP/M.4994 – Electrabel/Compagnie nationale du Rhône) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni”), il-Kummissjoni ma opponietx ruħha u ddikjarat bħala kompatibbli mas-suq komuni l-imsemmija konċentrazzjoni abbażi tal-Artikolu 6(1)(b) tar-Regolament Nru 139/2004, filwaqt li ħalliet miftuħa l-kwistjoni tad-data preċiża tal-kisba ta’ kontroll esklużiv de facto ta’ CNR mir-rikorrenti.
10. Fis-17 ta’ Diċembru 2008, ir-rikorrenti rċeviet dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet fejn kien jingħad li l-Kummissjoni kienet waslet b’mod provviżorju għall-konklużjoni li l-konċentrazzjoni bejnha u CNR kienet ġiet implementata fit-23 ta’ Diċembru 2003 qabel ma din ġiet innotifikata lilha u qabel ma din ġiet iddikjarata kompatibbli mas-suq komuni, liema ħaġa tikkostitwixxi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 4064/89, tal-21 ta’ Diċembru 1989, dwar il-kontroll ta’ konċentrazzjonijiet bejn impriżi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 31), kif emendat bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1310/97, tat-30 ta’ Ġunju 1997 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 164).
11. Fit-13 ta’ Frar 2009, ir-rikorrenti wieġbet id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.
12. Fil-11 ta’ Marzu 2009, saret seduta.
13. Fl-10 ta’ Ġunju 2009, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni C (2009) 4416 dwar l-għoti ta’ multa għall-implimentazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni fi ksur tal-Artikolu 7(1)tar-Regolament Nru 4064/89 (Każ COMP/M.4994 – Electrabel/Compagnie nationale du Rhône) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).
14. Id-dispożittiv tad-deċiżjoni kkontestata jipprevedi dan li ġej:
“Artikolu 1
[Ir-rikorrenti] kisret l-Artikolu 7(1) tar-[Regolament Nru 4064/89], billi implementat konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja qabel ma nnotifikatha u qabel ma din ġiet iddikjarata kompatibbli mas-suq komuni, għall-perijodu bejn it-23 ta’ Diċembru 2003 u d-9 ta’ Awwissu 2007.
Artikolu 2
Għall-ksur stabbilit fl-Artikolu 1 qed tiġi imposta multa ta’ EUR 20 000 000 fuq [ir-rikorrenti].
Artikolu 3
Il-multa imposta fl-Artikolu 2 għandha titħallas f’euro f’terminu ta’ tliet xhur […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
Proċedura u t-talbiet tal-partijiet
15. Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza (li issa saret il-Qorti Ġenerali) fl-20 ta’ Awwissu 2009, ir-rikorrenti ppreżentat dan ir-rikors.
16. Ir-rikorrenti essenzjalment titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– prinċipalment, tannulla d-deċiżjoni kkontestata kollha kemm hi;
– sussidjarjament, tannulla l-Artikoli 2 u 3 tad-deċiżjoni kkontestata jew, għall-inqas, tnaqqas l-ammont tal-multa imposta fuqha skont l-Artikolu 2;
– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
17. Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– tiċħad ir-rikors;
– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
18. Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (It-Tielet Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali u, fil-kuntest tal-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura previsti fl-Artikolu 64 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, għamlet mistoqsijiet bil-miktub lill-partijiet u talbet lir-rikorrenti sabiex tipproduċi ċerti dokumenti. Il-partijiet issodisfaw it-talbiet tagħha fit-terminu mogħti.
19. It-trattazzjoni tal-partijiet u t-tweġibiet tagħhom għall-mistoqsijiet orali magħmula mill-Qorti Ġenerali nstemgħu fis-seduta tat-30 ta’ Novembru 2011.
Id-dritt
20. Insostenn tar-rikors, ir-rikorrenti qed tressaq talbiet prinċipali u talbiet sussidjarji. Insostenn tat-talbiet prinċipali tagħha, hija tinvoka żewġ motivi intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata kollha. L-ewwel motiv huwa bbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 u fuq allegat ksur tal-Artikolu 253 KE billi l-Kummissjoni ma kklassifikatx b’mod korrett il-ksur u billi d-deċiżjoni kkontestata tinkludi kontradizzjoni ta’ motivi. It-tieni motiv huwa bbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 3(3) u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 kif ukoll tal-prinċipju li jipprovdi li l-Kummissjoni għandha tosserva r-regoli li hija imponiet fuqha nfisha. Insostenn tat-talbiet sussidjarji, hija tinvoka żewġ motivi intiżi għall-annullament tal-multa jew għat-tnaqqis tal-ammont tagħha. It-tielet motiv huwa bbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 1 tar-Regolament [tal-Kunsill] (KEE) Nru 2988/74, tas-26 ta’ Novembru 1974, li jikkonċerna l-perijodi ta’ limitazzjoni fil-proċedimenti u l-infurzar tas-sanzjonijiet taħt ir-regoli tal-Komunità Ekonomika Ewropea dwar it-trasport u l-kompetizzjoni (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 1, p. 61), sa fejn is-setgħa tal-Kummissjoni li tiddeċiedi dwar sanzjoni kontra r-rikorrenti hija preskritta. Ir-raba’ motiv huwa bbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 4064/89 u tal-prinċipji ta’ proporzjonalità, ta’ amministrazzjoni tajba u ta’ aspettattivi leġittimi.
1. Fuq it-talbiet prinċipali intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata
21. Il-Qorti Ġenerali tikkunsidra li jkun aħjar jekk it-tieni motiv jiġi eżaminat qabel ma tinbeda l-analiżi tal-ewwel wieħed.
Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 3(3) u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 kif ukoll tal-prinċipju li jipprovdi li l-Kummissjoni għandha tosserva r-regoli li hija imponiet fuqha nfisha
22. Ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li l-Kummissjoni wettqet diversi żbalji meta kkunsidrat li hija kienet kisbet kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR fit-23 ta’ Diċembru 2003.
23. Il-Kummissjoni tikkontesta li l-analiżi tagħha hija vvizzjata bi żbalji.
24. Għandu jitfakkar li l-Artikolu 3(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jiddefinixxi l-eżistenza ta’ konċentrazzjoni bħala meta żewġ impriżi jew iktar li qabel kienu indipendenti jingħaqdu, jew persuna jew persuni li jkunu diġà qed jikkontrollaw mill-inqas impriża waħda, jew impriża jew impriżi jiksbu, kemm jekk b’xiri ta’ titoli jew assi, b’kuntratt jew b’xi mezz ieħor, kontroll dirett jew indirett ta’ impriża waħda jew iktar jew xi partijiet minn dawn l-impriżi. Din id-dispożizzjoni ġiet ippreċiżata fl-Artikolu 3(3) minn fejn jirriżulta li kontroll għandu jirriżulta minn drittijiet, kuntratti jew kull mezzi oħra li, jew separatament jew flimkien u f’kunsiderazzjoni tal-fatti jew tal-liġi involuta, jagħtu l-possibbiltà li tiġi eżerċitata influwenza deċiżiva fuq xi attività ta’ impriża.
25. L-ilmenti tar-rikorrenti jikkonċernaw b’mod partikolari l-premessi 40 sa 173 tad-deċiżjoni kkontestata fejn il-Kummissjoni tispjega l-punti ta’ fatt u ta’ liġi li wassluha sabiex tikkunsidra li r-rikorrenti kienet kisbet il-kontroll esklużiv ta’ CNR, fis-sens tal-Artikolu 3(3) tar-Regolament Nru 4064/89, mit-23 ta’ Diċembru 2003 u li, b’mod partikolari, kienet seħħet bidla fil-kontroll fuq bażi dewwiema f’dik id-data. Minn dan kollu l-Kummissjoni tikkonkludi, fil-premessa 174 tad-deċiżjoni kkontestata, li mit-23 ta’ Diċembru 2003 r-rikorrenti kienet implementat konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja, bi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, li jipprovdi li konċentrazzjoni li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament la għandha tiġi implementata qabel ma tiġi nnotifikata u lanqas qabel ma tiġi ddikjarata kompatibbli mas-suq komuni.
26. Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tirreferi għal sitt indizji bħala bażi għall-konklużjoni tagħha:
– fit-23 ta’ Diċembru 2003, bl-akkwist tas-sehem ta’ EDF, ir-rikorrenti saret b’mod ċar l-ikbar azzjonista ta’ CNR u kienet żgura li kellha de facto
maġġoranza assoluta fil-laqgħa ġenerali ta’ CNR, fid-dawl, b’mod partikolari, tas-sehem tagħha ta’ 49.95 % mill-kapital ta’ CNR, li jirrappreżenta 47.92 % ta’ drittijiet ta’ vot, tal-fatt li l-azzjonisti – għajr iċ-CDC (li kellha 22 % tal-kapital u 20 % ta’ drittijiet ta’ vot) – ikkostitwiti minn kważi 200 awtorità territorjali u entitajiet pubbliċi lokali oħrajn li kellhom 16.82 % tal-kapital, kienu mifruxa ħafna, kif ukoll ta’ rati ta’ preżenza tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR fit-tliet snin preċedenti (premessi 41 sa 77 tad-deċiżjoni kkontestata);
– mis-sena 2003, ir-rikorrenti kellha l-maġġoranza assoluta fi ħdan il-bord tad-diretturi ta’ CNR kif ukoll il-mezzi sabiex iżżommha (premessi 78 sa 86 tad-deċiżjoni kkontestata);
– il-Liġi Murcef ma kinitx timpedixxi lir-rikorrenti milli tikseb il-kontroll ta’ CNR (premessi 87 sa 93 tad-deċiżjoni kkontestata);
– mis-sena 2003, bil-kisba tar-rwol industrijali li kellha EDF fi ħdan CNR, ir-rikorrenti kienet l-unika azzjonista industrijali ta’ CNR u kellha rwol ċentrali fil-ġestjoni operattiva tagħha (premessi 94 sa 126 tad-deċiżjoni kkontestata);
– mis-sena 2004, CNR kienet de facto
kkunsidrata li tifforma parti mill-Grupp Suez, kemm mid-diriġenti ta’ CNR kif ukoll mid-diriġenti ta’ Suez (premessi 127 sa 158 tad-deċiżjoni kkontestata), u
– ir-rikorrenti kellha dritt ta’ prelazzjoni fuq l-azzjonijiet l-oħra ta’ CNR (punti 159 sa 164 tad-deċiżjoni kkontestata).
27. It-tieni motiv tar-rikorrenti huwa maqsum fi tliet partijiet. Fl-ewwel parti, hija ssostni li l-Kummissjoni ma ħaditx inkunsiderazzjoni karatteristika fundamentali ta’ CNR. Fil-kuntest tat-tieni parti, hija ssostni li l-Kummissjoni applikat b’mod inkomplut u żbaljat it-test stabbilit fil-“linji gwida” tagħha u wettqet żbalji li affettwaw l-evalwazzjoni tal-indizju bbażat fuq il-maġġoranza fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR. Fl-aħħar nett, fit-tielet parti, ir-rikorrenti tirreferi għal tliet żbalji li affettwaw l-indizji l-oħrajn adottati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata, b’mod partikolari (i) il-maġġoranza mis-sena 2003 fi ħdan il-bord tad-diretturi ta’ CNR, (ii) xi dikjarazzjonijiet ta’ diriġenti ta’ CNR u tal-Grupp Suez, u (iii) l-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni fuq ċerti azzjonijiet ta’ CNR.
28. Il-Kummissjoni tosserva, qabel kollox, li t-tieni motiv tar-rikorrenti huwa ineffettiv sa fejn jirrigwarda l-eżistenza stess tal-ksur. Ir-rikorrenti ma hijiex qed tikkontesta l-eżistenza ta’ ksur, iżda pjuttost it-tul tiegħu, u dan ma jistax jiġġustifika l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata kollha. Il-Kummissjoni tinvoka ċerti affermazzjonjiet tar-rikorrenti f’abbozz ta’ formola CO tas-17 ta’ Jannar 2008 kif ukoll il-fatt li, meta nnotifikat il-konċentrazzjoni, ir-rikorrenti kienet qed tammetti fi kwalunkwe każ li ħadet il-kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR mingħajr ma ġiet awtorizzata tagħmel dan. Skont il-Kummissjoni, jista’ jkun hemm il-possibbiltà li l-kontestazzjoni tat-tul tal-ksur tkun rilevanti għall-iffissar tal-ammont tal-multa, iżda mhux għall-klassifikazzjoni tal-fatti tal-ksur.
29. F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti ssostni li, meta nnotifikat il-konċentrazzjoni matul is-sena 2007, hija pprovat twettaq l-obbligu ta’ notifikazzjoni li jirriżulta mill-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 4064/89.
30. Dak l-artikolu jikkonċerna l-obbligu ta’ notifikazzjoni minn qabel ta’ konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja. L-Artikolu 4(1) jipprovdi li konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja għandhom jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni mhux iktar tard minn ġimgħa wara l-konklużjoni tal-ftehim, jew wara l-avviż ta’ offerta pubblika, jew l-akkwist ta’ interess ta’ kontroll. Għandu jiġi osservat li r-rikorrenti għandha raġun li tafferma li l-fatt li nnotifikat it-tranżazzjoni b’mod konformi ma’ dik id-dispożizzjoni ma jistax jiġi kkunsidrat, fil-kuntest ta’ proċedura ta’ ksur bħal dik inkwistjoni f’dan il-każ, bħala rikonoxximent min-naħa tagħha tal-eżistenza ta’ ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni previst fl-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89.
31. Fil-fatt, fil-qasam tad-dritt tal-kompetizzjoni, fil-każ ta’ kontroversja dwar l-eżistenza ta’ ksur, hija l-Kummissjoni li għandha tipproduċi l-prova tal-ksur li hija tikkonstata u li għandha tistabbilixxi l-provi xierqa li juru, b’mod suffiċjenti fid-dritt, l-eżistenza tal-fatti li jikkostitwixxu ksur (ara, b’analoġija, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-17 ta’ Diċembru 1998, Baustahlgewebe vs Il-Kummissjoni, C-185/95 P, Ġabra p. I-8417, punt 58, u tas-6 ta’ Jannar 2004, BAI u Il-Kummissjoni vs Bayer, C-2/01 P u C-3/01 P, Ġabra p. I-23, punt 62; is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-17 ta’ Settembru 2007, Microsoft vs Il-Kummissjoni, T-201/04, Ġabra p. II-3601, punt 688). Għal dan il-għan, hija għandha tipproduċi provi suffiċjentement preċiżi u konsistenti sabiex tistabbilixxi konvinzjoni soda li l-ksur allegat seħħ (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-28 ta’ Marzu 1984, CRAM u Rheinzink vs Il-Kummissjoni, 29/83 u 30/83, Ġabra p. 1679, punt 20; tal-31 ta’ Marzu 1993, Ahlström Osakeytiö et
vs Il-Kummissjoni, C-89/85, C-104/85, C-114/85, C-116/85, C-117/85 u C-125/85 sa C-129/85, Ġabra p. I-1307, punt 127, u tal-Qorti Ġenerali tal-21 ta’ Jannar 1999, Riviera Auto Service et
vs Il-Kummissjoni, T-185/96, T-189/96 u T-190/96, Ġabra p. II-93, punt 47).
32. Għaldaqstant, hija l-Kummissjoni li fid-deċiżjoni kkontestata għandha tipproduċi provi suffiċjentement preċiżi u konsistenti sabiex tistabbilixxi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89.
33. Ċertament, l-elementi invokati mill-Kummissjoni insostenn tal-argument preliminari tagħha, bħall-fatt li r-rikorrenti nnotifikat il-konċentrazzjoni jew li għamlet affermazzjonijiet f’abbozz ta’ formola CO kif ukoll il-kwistjoni tal-leġittimità min-naħa tal-Kummissjoni li tinvoka quddiem il-Qorti Ġenerali affermazzjonijiet f’abbozz ta’ formola bħal dan, jistgħu jiġu eżaminati, jekk ikun il-każ, mil-lat tas-suffiċjenza tal-provi tal-eżistenza ta’ ksur. Fil-fatt, il-proċeduri quddiem il-Qorti Ġenerali huma rregolati mill-prinċipju tal-produzzjoni libera tal-provi u l-unika kriterju rilevanti għall-evalwazzjoni tal-provi prodotti jirrisjedi fil-kredibbiltà tagħhom (sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2004, JFE Engineering et
vs Il-Kummissjoni, T-67/00, T-68/00, T-71/00 u T-78/00, Ġabra p. II-2501, punt 273).
34. Madankollu, tali argumenti ma jistgħux jiġu invokati sabiex iċaħħdu lir-rikorrenti mill-possibbiltà li tikkontesta l-elementi li jikkostitwixxu l-ksur li għalihom il-Kummissjoni għandha l-oneru tal-prova, bħal b’mod partikolari it-tul tal-ksur.
35. B’mod partikolari, fir-rigward tar-referenza li għamlet il-Kummissjoni għal affermazzjoni tar-rikorrenti f’abbozz ta’ formola CO tas-17 ta’ Jannar 2008, jiġifieri li l-kontroll esklużiv de facto
donnu kien ilu jeżisti mis-sena 2004, filwaqt li r-rikorrenti fil-formola finali sostniet li t-teħid ta’ kontroll sar matul is-sena 2007, min-naħa waħda, għandu jiġi osservat li għalkemm ir-rikonoxximent espliċitu jew impliċitu ta’ punti ta’ fatt jew ta’ liġi minn impriża matul il-proċedura amministrattiva quddiem il-Kummissjoni jista’ jikkostitwixxi prova addizzjonali matul l-evalwazzjoni tal-fondatezza ta’ rimedju ġudizzjarju, dan ma jistax jillimita l-eżerċizzju stess tad-dritt ta’ azzjoni ġudizzjarja quddiem il-Qorti Ġenerali li persuna fiżika jew ġuridika għandha skont ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-1 ta’ Lulju 2010, Knauf Gips vs Il-Kummissjoni, C-407/08 P, Ġabra p. I-6371, punt 90). Min-naħa l-oħra, dan huwa element ad abundantiam
osservat mill-Kummissjoni fil-premessa 166 tad-deċiżjoni kkontestata wara li hija kkonkludiet, fil-premessa 165, li l-ksur kien ilu jeżisti mit-23 ta’ Diċembru 2003. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argument tal-Kummissjoni li l-motiv tar-rikorrenti huwa ineffettiv, għaliex hija rrikonoxxiet il-ksur fil-kuntest ta’ abbozz ta’ formola CO, għandu jiġi miċħud mingħajr ma hemm lok li tingħata deċiżjoni dwar l-argument tar-rikorrenti li l-Kummissjoni ma tistax tinvoka informazzjoni meħuda minn abbozz ta’ formola CO quddiem il-Qorti Ġenerali peress li dan huwa dokument li kien prodott b’mod kunfidenzjali.
36. Fl-aħħar nett, anki jekk ir-rikorrenti qedha biss tikkontesta t-tul tal-ksur, il-possibbiltà li l-argumenti tagħha jintlaqgħu tkun tista’ twassal għal annullament parzjali tal-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-25 ta’ Ottubru 2005, Groupe Danone vs Il-Kummissjoni, T-38/02, Ġabra p. II-4407, punti 211 sa 213), kif wara kollox irrikonoxxiet il-Kummissjoni.
37. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-motiv ma jistax jiġi miċħud bħala ineffettiv.
38. Il-Qorti Ġenerali tikkunsidra li jkun aħjar jekk l-ewwel nett jiġu eżaminati l-argumenti mressqa fil-kuntest tat-tieni parti tat-tieni motiv biex imbagħad jiġu analizzati l-ewwel u t-tielet partijiet tal-imsemmi motiv. Barra minn hekk, l-ewwel parti u l-ewwel ilment imressqa fil-kuntest tat-tielet parti, li l-argumenti tagħhom huma simili, għandhom jiġu eżaminati flimkien.
Fuq it-tieni parti tat-tieni motiv ibbażata fuq allegata applikazzjoni inkompluta u żbaljata tat-test stabbilit mill-Kummissjoni fil-“linji gwida” tagħha u fuq allegati żbalji li jaffettwaw l-evalwazzjoni tal-indizju bbażat fuq il-maġġoranza fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR
39. Meta tinvoka żbalji ta’ evalwazzjoni fl-applikazzjoni tal-“linji gwida”, ir-rikorrenti qed tirreferi għall-applikazzjoni tal-Avviż tal-Kummissjoni fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni skond ir-Regolament tal-Kunsill Nru 4064/89 fuq il-kontroll ta’ konċentrazzjonijiet bejn l-impriżi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 195, iktar ’il quddiem l-“Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni”) u għall-Avviż ġuriżdizzjonali konsolidat tal-Kummissjoni taħt ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004 dwar il-kontroll ta’ konċentrazzjonijiet bejn l-impriżi (ĠU C 95, p. 1, iktar ’il quddiem l-“Avviż ġurisdizzjonali konsolidat”). Hija ssostni, essenzjalment, li l-Kummissjoni applikat b’mod inkomplut u żbaljat it-test dwar il-kisba ta’ kontroll esklużiv de facto
minn azzjonist minoritarju rrakkomandat fl-imsemmija avviżi u li hija wettqet żbalji li affettwaw l-evalwazzjoni tal-indizju bbażat fuq il-maġġoranza fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR billi applikatu b’mod essenzjalment kwantitattiv filwaqt li dawn l-avviżi jippreċiżaw ukoll li, sabiex jiġi ddeterminat jekk operazzjoni tkunx tikkostitwixxi konċentrazzjoni, għandha ssir analizi prospettiva u globali u għandhom jiġu applikati kriterji kwalitattivi iktar milli kwantitattivi.
40. F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, kif jingħad fil-premessa 53 tad-deċiżjoni kkontestata, ir-rikorrenti ma għandhiex raġun li tinvoka l-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat. Huwa minnu li l-punt 2 tal-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat jippreċiża li l-imsemmi avviż jissostitwixxi l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni. Madankollu, filwaqt li l-punt 1 tal-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat jipprovdi li, “permezz ta’ dan l-avviż, il-Kummissjoni biħsiebha tagħti xi indikazzjonijiet dwar il-kwistjonijiet li jirrigwardaw il-kompetenza tagħha li jistgħu jinqalgħu fil-kuntest” [traduzzjoni mhux uffiċjali] tar-Regolament Nru 139/2004, mill-Artikolu 26(2) tal-imsemmi regolament, li jissemma wkoll fid-deċiżjoni kkontestata, jirriżulta li r-Regolament Nru 4064/89 jibqa’ japplika fir-rigward ta’ kull konċentrazzjoni li kienet is-suġġett ta’ ftehim jew ta’ avviż jew fejn il-kontroll kien miksub fis-sens tal-Artikolu 4(1) ta’ dan ir-regolament qabel l-1 ta’ Mejju 2004. Issa, f’dan il-każ, il-Kummissjoni, li kien biħsiebha tissanzjona l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, tabilħaqq ikkunsidrat li r-rikorrenti kienet kisbet il-kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR fit-23 ta’ Diċembru 2003. Sa fejn l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni għandu l-għan, skont il-punt 1 tiegħu, li jipprovdi gwida ta’ kif il-Kummissjoni tinterpreta t-terminu konċentrazzjoni użat fl-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 4064/89, għaldaqstant għandu jiġi kkunsidrat li r-rikorrenti għandha raġun li tinvoka, fil-kuntest ta’ din il-kawża, biss l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni biss. Din il-preċiżazzjoni madankollu ma għandhiex effett fuq l-analiżi li għandha ssir fil-kuntest ta’ din il-parti. Kif jirrikonoxxu l-partijiet, it-test taż-żewġ avviżi ma huwiex tabilħaqq differenti fuq il-mertu fir-rigward tat-test propost sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ kontroll esklużiv de facto
minn azzjonist minoritarju. Bħall-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat, l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jippreċiża li, sabiex jiġi ddeterminat jekk operazzjoni tkunx tikkostitwixxi konċentrazzjoni, il-Kummissjoni għandha tapplika kriterji kwalitattivi iktar milli kwantitattivi, li jenfasizzaw il-kunċett ta’ kontroll (punt 4).
41. Jidher ukoll ċar, kif tfakkar ir-rikorrenti u kif il-Kummissjoni bl-ebda mod ma tikkontesta, li l-Kummissjoni hija marbuta mill-avviżi li hija tadotta fil-qasam tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet, bil-kundizzjoni li dawn josservaw ir-regoli tat-Trattat u tar-Regolament Nru 4064/89 (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tad-9 ta’ Lulju 2007, Sun Chemical Group et vs Il-Kummissjoni, T-282/06, Ġabra p. II-2149, punt 55).
42. Fl-aħħar nett, għandu jiġi ppreċiżat, ukoll b’mod preliminari, li, anki jekk ir-rikorrenti ssemmi żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni min-naħa tal-Kummissjoni, l-analiżi ta’ din tal-aħħar fir-rigward taċ-ċirkustanzi tal-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni hija suġġetta għal stħarriġ sħiħ min-naħa tal-Qorti Ġenerali. Fil-fatt, il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jsostni l-kompetenza tal-Kummissjoni abbażi tar-Regolament Nru 4064/89 (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-6 ta’ Lulju 2010, Aer Lingus Group vs Il-Kummissjoni, T-411/07, Ġabra p. II-3691, punt 62). Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma hijiex tinvoka l-eżistenza ta’ marġni ta’ diskrezzjoni min-naħa tagħha f’din il-materja.
43. Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li għandhom jiġu eżaminati suċċessivament it-tliet żbalji ta’ evalwazzjoni allegatament imwettqa mill-Kummissjoni sabiex jiġi kkunsidrat li, fit-23 ta’ Diċembru 2003, bl-akkwist tas-sehem ta’ EDF, ir-rikorrenti saret b’mod ċar l-ikbar azzjonista ta’ CNR u li hija kienet żgura li kellha maġġoranza assoluta fil-laqgħa ġenerali ta’ CNR.
44. L-ewwel nett, ir-rikorrenti ssostni li l-istruttura tal-voti fil-laqgħat ġenerali tas-snin ta’ qabel ix-xahar ta’ Diċembru 2003 ma hijiex rilevanti. Fil-fehma tagħha, il-Kummissjoni ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-azzjonista prinċipali ta’ dak iż-żmien kienet EDF, kumpannija kkontrollata mill-Istat. Ir-rata baxxa ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali matul it-tliet snin ta’ qabel ma r-rikorrenti xtrat it-titoli ta’ EDF hija spjegata mill-kunfidenza li kellhom l-azzjonisti pubbliċi l-oħra li EDF kienet se tiddefendi l-interessi tagħhom. Hija żżid li l-fatt li, minn meta ngħatat id-deċiżjoni EDF/EnBW, EDF ma baqgħetx iktar awtorizzata tieħu sehem fil-votazzjonijiet fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR u li hija kienet ħatret rappreżentant għal dan, ma kellux effett fuq il-fiduċja tal-azzjonisti ż-żgħar.
45. Għandu jiġi osservat li l-analiżi li għamlet il-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata (premessi 41 sa 77) hija bbażata fuq il-preżenza u fuq l-aġir tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali tat-tliet snin ta’ qabel id-data tat-23 ta’ Diċembru 2003, li hija tikkunsidra li kienet id-data meta r-rikorrenti ħadet il-kontroll de facto
ta’ CNR, biex minn dan iddeduċiet liema kienet se tkun is-sitwazzjoni fil-laqgħat ġenerali futuri ta’ CNR.
46. Fil-prinċipju, dan l-approċċ huwa konformi mal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni u mal-Artikolu 3(3) tar-Regolament Nru 4064/89. Fil-fatt, huwa jservi sabiex jiġi ddeterminat jekk ir-rikorrenti kellhiex il-kapaċità li teżerċita influwenza determinanti fuq CNR minn tmiem ix-xahar ta’ Diċembru 2003 u, kif jirriżulta mill-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni, il-preżenza tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali tal-kumpannija inkwistjoni hija indizju prinċipali f’dan ir-rigward.
47. Fil-fatt, il-punt 14 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jippreċiża li kontroll esklużiv jista’ jinkiseb ukoll b’“minoranza kwalifikata”, xi ħaġa li tista’ tiġi stabbilita permezz ta’ punti ta’ liġi jew ta’ fatt. Fir-rigward tal-kontroll esklużiv de facto
eżerċitat minn azzjonist minoritarju, l-imsemmi avviż fl-imsemmi punt 14 jipprovdi li tali xenarju jirriżulta, pereżempju, fejn ikun hemm il-possibbiltà kbira li l-azzjonist jikseb maġġoranza fil-laqgħa ġenerali, meta jkun fatt magħruf li l-ishma li jkun fadal ikunu mifruxa ħafna. F’sitwazzjoni bħal din ftit hemm possibbiltà li l-azzjonisti iżgħar kollha jkunu preżenti jew irrappreżentati fil-laqgħa ġenerali. Biex jiġi deċiż jekk jeżistix jew le kontroll esklużiv f’każ partikolari, wieħed għandu jibbaża ruħu fuq ix-xhieda li tirriżulta mill-preżenza ta’ azzjonisti fis-snin ta’ qabel. Fejn, fuq il-bażi tal-għadd ta’ azzjonisti li jattendu l-laqgħa ġenerali, azzjonist minoritarju jikseb maġġoranza stabbli tal-voti f’din il-laqgħa, l-azzjonist minoritarju inkwistjoni jitqies li jkollu kontroll esklużiv tal-impriża.
48. Għaldaqstant, l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jirrakkomanda b’mod ċar analiżi tal-preżenza tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali tas-snin ta’ qabel sabiex tiġi ddeterminata s-sitwazzjoni għall-ġejjieni. Issa, huwa tabilħaqq b’dan il-mod li pproċediet il-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni ġustament tenfasizza li l-argument li għandha tiġi osservata għal xi snin is-sitwazzjoni fil-laqgħat ġenerali wara żieda fil-kapital li tirriżulta fil-possibbiltà kbira li l-akkwirent jingħata kontroll eskluviż de facto
sabiex jiġi kkonfermat li jeżisti tabilħaqq tali kontroll ma huwiex intepretazzjoni korretta tal-imsemmi avviż u jwassal għal sistema ta’ “kontroll de facto
bi prova”, li tmur kontra s-sistema ta’ notifikazzjoni u ta’ awtorizzazzjoni minn qabel stabbilita bir-Regolament Nru 4064/89.
49. Madankollu, għandu jiġi ppreċiżat li l-ilment tar-rikorrenti bbażat fuq in-nuqqas ta’ rilevanza tal-istruttura tal-voti fil-laqgħat ġenerali ta’ qabel ix-xahar ta’ Diċembru 2003 ma jikkonċernax tassew it-teħid inkunsiderazzjoni tal-perijodu 2000-2003, iżda r-rwol li kellha EDF waqt dak il-perijodu. Fil-fatt, ir-rikorrenti essenzjalment issostni li hija stenniet iktar minn tliet snin sabiex tinnotifika l-operazzjoni għaliex hija ma setgħetx tgħid li kien hemm il-possibbiltà kbira fi tmiem is-sena 2003 li għall-ġejjieni kien se jkollha maġġoranza fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR. Hija ssostni, li hija kellha tosserva l-fatti matul tliet snin qabel ma setgħet tgħid li kien hemm din il-possibbiltà kbira.
50. Fir-rigward tad-determinazzjoni tad-data tal-bidu tal-ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni, ir-rikorrenti ġustament issostni li ma kienx hemm konċentrazzjoni u b’hekk ma kienx hemm ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jekk hija ma kinitx qed tara l-possibbiltà kbira matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003 li tikseb il-kontroll fil-laqgħat ġenerali futuri. F’dawn iċ-ċirkustanzi, lanqas ma kien hemm l-obbligu ta’ notifikazzjoni.
51. Fir-rigward ta’ din il-possibbiltà kbira, il-Kummissjoni kkunsidrat fid-deċiżjoni kkontestata li ċ-ċertezza tar-rikorrenti li tkun tista’ tikseb maġġoranza assoluta fil-laqgħat ġenerali seħħet fit-23 ta’ Diċembru 2003, id-data meta hija akkwistat is-sehem ta’ EDF (sehem li kien jirrappreżenta 22.22 % tal-kapital u 20 % tad-drittijiet ta’ vot), biex b’hekk żiedet is-sehem tagħha bi 17.86 % tal-kapital għal 49.95 %, u għaldaqstant hija saret l-ikbar azzjonista ta’ CNR u kienet tirrappreżenta 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot. Din iċ-ċertezza kienet tirriżulta b’mod partikolari mill-fatt li l-azzjonisti kienu mifruxa ħafna għajr iċ-CDC (li kellha 22 % tal-kapital u 20 % tad-drittijiet ta’ vot), peress li f’dak iż-żmien kważi 200 awtorità territorjali u entitajiet pubbliċi lokali oħrajn kellhom 16.82 % tal-kapital (premessa 41). Fil-premessa 45 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni għamlet projezzjoni tal-parti mid-drittijiet ta’ vot fil-laqgħat ġenerali li jkollu azzjonist b’sehem li jikkorrispondi għal 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot fit-23 ta’ Diċembru 2003, fid-dawl tar-rati ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti osservati fil-laqgħat ġenerali tal-erba’ snin ta’ qabel l-akkwist tas-sehem ta’ EDF. Id-drittijiet ta’ vot li jkollhom tali azzjonisti dejjem kienu ikbar minn 60 %.
52. Bi tweġiba għall-argumenti mressqa mir-rikorrenti fit-tweġiba tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet li diġà kienet tikkontesta l-analiżi tal-istruttura tal-voti fil-laqgħat ġenerali tal-perijodu 2000-2003, fil-premessi 57 u 58 tad-deċiżjoni kkontestata l-Kummissjoni reġgħet żiedet li l-kundizzjoni biex ir-rikorrenti seta’ jkollha maġġoranza assoluta fil-laqgħat ġenerali kienet li r-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti ma tkunx superjuri jew ugwali għal 95.84 % u li, fid-dawl tar-rata ta’ parteċipazzjoni ferm iċken minn dan il-limitu matul dawn is-snin (li kienet tvjara bejn 43 % u 76.6 %), kien ferm improbabbli li mit-23 ta’ Diċembru 2003 r-rikorrenti ma kellhiex maġġoranza assoluta fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR.
53. Ir-rikorrenti topponi għal din l-analiżi, min-naħa waħda, il-fiduċja li l-azzjonisti żgħar kellhom f’EDF waqt dak il-perijodu li jispjega r-rata ta’ parteċipazzjoni baxxa fil-laqgħat ġenerali b’tali mod li l-Kummissjoni ma setgħetx tiġbed konklużjonijiet għall-ġejjieni minn dan u, min-naħa l-oħra, l-iżball fl-analiżi min-naħa tal-Kummissjoni tar-rwol tar-rappreżentant li kien jeżerċita d-drittijiet ta’ vot ta’ EDF meta fid-deċiżjoni kkontestata aċċettat li EDF kienet ilha mill-1 ta’ April 2001 ma teżerċita l-prerogattivi tagħha ta’ azzjonista.
54. Fir-rigward tal-ewwel minn dawn iż-żewġ elementi, il-Kummissjoni ġustament issostni, fil-premessa 61 tad-deċiżjoni kkontestata u quddiem il-Qorti Ġenerali, li ma teżisti l-ebda prova ta’ tali fiduċja min-naħa tal-azzjonisti żgħar fl-azzjonista prinċipali ta’ dak iż-żmien, jiġifieri EDF, kumpannija kkontrollata mill-Istat Franċiż, sabiex jiġu spjegati r-rati baxxi ta’ preżenza tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali matul it-tliet snin ta’ qabel it-trasferiment tal-azzjonijiet ta’ EDF lir-rikorrenti. Dan l-argument għalhekk ma jistax iqiegħed f’dubju r-rilevanza tar-rati ta’ preżenza tal-perijodu 2000-2003 għall-analiżi tal-Kummissjoni.
55. Fir-rigward tat-tieni element marbut ma’ allegat żball fl-analiżi min-naħa tal-Kummissjoni tar-rwol tar-rappreżentant li kien jeżerċita d-drittijiet ta’ vot ta’ EDF wara d-deċiżjoni EDF/EnBW, il-Kummissjoni aċċettat, fil-premessa 61 tad-deċiżjoni kkontestata, li EDF kienet ilha mill-1 ta’ April 2001 ma teżerċita l-prerogattivi ta’ azzjonista tagħha fil-laqgħat ġenerali u fil-kunsilli ta’ amministrazzjoni. Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, dik l-analiżi ma hijiex żbaljata. Hija bbażata fuq il-fatt li l-impenji meħuda fil-kuntest tad-deċiżjoni EDF/EnBW kienu jipprevedu l-eżerċizzju tad-drittijiet ta’ vot ta’ EDF fil-laqgħat ġenerali u fil-kunsilli ta’ amministrazzjoni ta’ CNR minn rappreżentant li, mill-1 ta’ April 2001, beda jaġixxi b’mod għalkollox indipendenti mill-partijiet.
56. Fil-fatt, l-imsemmija impenji kienu jipprevedu fil-Parti A li kienet tirrigwarda r-relazzjonijiet ma’ CNR li, “fid-dawl tal-fatt li EDF ma hijiex se tibqa’ involuta fil-politika kummerċjali u fl-aġir fis-suq ta’ CNR, hija qed timpenja ruħha li ma tibqax teżerċita iktar id-drittijiet ta’ vot tagħha f’CNR u li qabel il-31 ta’ Marzu 2001 hija se tirtira r-rappreżentant tagħha mill-kunsill ta’ amministrazzjoni ta’ CNR” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Jingħad ukoll li “rappreżentant għandu jaġixxi bħala depożitarju tal-azzjonijiet ta’ EDF f’CNR” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Barra minn hekk, fi tmiem il-Parti C tal-imsemmija impenji jingħad li r-rappreżentant għandu jwettaq il-funzjonijiet tiegħu bħala terz mingħajr ebda rbit u indipendenti. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argument tar-rikorrenti li l-azzjonisti żgħar, matul dak il-perijodu, setgħu komplew jikkunsidraw li l-azzjonijiet ta’ EDF baqgħu fis-settur pubbliku ma huwiex konvinċenti billi l-indipendenza tar-rappreżentant ma kinitx tagħti lok għal preżunzjoni ta’ kontinwità fir-rappreżentazzjoni tal-interessi tas-settur pubbliku biss.
57. Għaldaqstant, l-ewwel ilment għandu jiġi miċħud.
58. It-tieni nett, ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni wettqet żball meta kkunsidrat li fit-23 ta’ Diċembru 2003 hija kellha ċ-ċertezza matematika li tikseb il-maġġoranza assoluta fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR sempliċement għaliex kienet meħtieġa rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti ta’ 95.48 % sabiex il-proposti tagħha jiġu blokkati. Insostenn ta’ din l-affermazzjoni, ir-rikorrenti tinvoka b’mod partikolari żieda kostanti ta’ 10 % fir-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali ta’ qabel l-operazzjoni u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni, tal-20 ta’ Diċembru 2006, dwar ebda oppożizzjoni għal konċentrazzjoni notifikata (Każ Nru COMP/M.4336-MAN/Scania) (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni MAN/Scania”). Hija ssostni li, f’dan il-każ tal-aħħar, il-Kummissjoni kkunsidrat, dwar jekk il-kumpannija Volkswagen kinitx tikkontrolla l-kumpannija MAN, li żieda ta’ 20 % fir-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali kienet possibbli minħabba li l-azzjonisti minoritarji l-oħra kienu qed joqogħdu iktar attenti fir-rigward ta’ Volkswagen wara li żiedet is-sehem tagħha fil-kapital ta’ MAN.
59. Fir-rigward tal-varjazzjoni tar-rati ta’ preżenza tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR tul il-perijodu 2000-2003, ir-rikorrenti tallega li r-rata ta’ parteċipazzjoni rat żieda kostanti ta’ madwar 10 % f’kull laqgħa ġenerali ġdida u li żieda ta’ 20 % (ta’ 76.6 % matul ix-xahar ta’ Novembru 2002 għal 95.84 % wara x-xahar ta’ Diċembru 2003) għaldaqstant ma kinitx improbabbli.
60. Għandu jiġi kkonstatat li din l-analiżi hija bbażata fuq sottomissjoni selettiva tal-fatti. Kif issostni l-Kummissjoni, ir-rikorrenti qed tonqos milli tieħu ikunsiderazzjoni l-laqgħat ġenerali fejn kien hemm tnaqqis fil-preżenza tal-azzjonisti. Mit-Tabella 2 u min-nota ta’ qiegħ il-paġna 31 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li r-rati ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali ordinarji, straordinarji jew imħallta ta’ CNR tul il-perijodu 2000-2003 kienu ta’ 72.2 % (fis-27 ta’ Ġunju 2000), ta’ 43 % (fil-21 ta’ Diċembru 2000), ta’ 55.2 % (fit-28 ta’ Ġunju 2001), ta’ 62.9 % (fil-21 ta’ Ġunju 2002), ta’ 76.6 % (fil-laqgħa ordinarja tat-28 ta’ Novembru 2002), ta’ 72.6 % (fil-laqgħa straordinarja tat-28 ta’ Novembru 2002), ta’ 67 % (fil-laqgħa ordinarja tal-25 ta’ Ġunju 2003) u ta’ 68.5 % (fil-laqgħa straordinarja tal-25 ta’ Ġunju 2003). Għaldaqstant, l-affermazzjoni tal-Kummissjoni quddiem il-Qorti Ġenerali li, minkejja tnaqqis qawwi segwit minn irkupru parzjali, ir-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti baqgħet kollox ma’ kollox waħda stabbli bi tnaqqis ta’ 3.7 % tul il-perijodu 2000-2003 ma hijiex żbaljata.
61. Barra minn hekk, mit-Tabella 2 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta wkoll li, anki meta l-parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali kienet l-ikbar waħda (76.6 % fil-laqgħa ġenerali tat-28 ta’ Novembru 2002), azzjonist, bħar-rikorrenti minn tmiem ix-xahar ta’ Diċembru 2003, li kellu 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot, kien żgur li jkollu l-maġġoranza tad-drittijiet ta’ vot tal-azzjonisti preżenti jew irrappreżentanti.
62. Bl-istess mod, l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq il-possibbiltà ta’ żieda ta’ 20 % fir-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti mis-sena 2004 ma huwiex konvinċenti għaliex iż-żieda kkonstatata matul il-perijodu 2000-2003 ma kinitx kostanti, kif jixhed, pereżempju, it-tnaqqis fil-parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħa ġenerali tax-xahar ta’ Ġunju 2003, minħabba l-assenza ta’ SNCF. Għal finijiet ta’ kompletezza, għandu jiġi nnotat li, anki jekk id-data dwar il-parteċipazzjonijiet fil-laqgħat ġenerali li saru wara s-sena 2003 ma hijiex rilevanti sabiex tiġi stabbilita l-possibbiltà kbira li r-rikorrenti setgħet timponi d-deċiżjonijiet tagħha mit-23 ta’ Diċembru 2003, hija tikkonferma żieda ċara fil-parteċipazzjoni wara dik id-data. Madankollu, kif tispjega l-Kummissjoni, dik iż-żieda tista’ tiġi spjegata bil-preżenza taċ-CDC li akkwistat is-sehem ta’ 20 % ta’ SNCF. Kien x’kien il-każ, kif jirriżulta mit-Tabella 3tad-deċiżjoni kkontestata, anki bl-ogħla rata ta’ parteċipazzjoni fil-laqgħa ġenerali tax-xahar ta’ Ġunju 2006, ir-rikorrenti waħidha xorta kellha l-maġġoranza tal-voti.
63. Barra minn hekk, fir-rigward tad-deċiżjoni MAN/Scania, iċċitata fil-punt 58 iktar ’il fuq, għandu jitfakkar li la l-Kummissjoni u lanqas, a fortiori, il-Qorti Ġenerali ma huma marbuta, f’dan il-każ, bil-kostatazzjonijiet ta’ fatt u bl-evalwazzjonijiet inklużi f’deċiżjoni preċedenti tal-Kummissjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-14 ta’ Diċembru 2005, General Electric vs Il-Kummissjoni, T-210/01, Ġabra p. II-5575, punti 118 sa 120, u Sun Chemical Group et
vs Il-Kummissjoni, punt 41 iktar ’il fuq, punt 88, u l-ġurisprudenza ċċitata).
64. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ġustament tagħmel distinzjoni bejn is-sitwazzjoni ta’ Volkswagen, inkwistjoni fid-deċiżjoni MAN/Scania, u dik tar-rikorrenti f’dan il-każ. Ir-rikorrenti tinvoka d-deċiżjoni MAN/Scania bħala eżempju ta’ każ fejn il-Kummissjoni kkunsidrat bħala probabbli żieda ta’ 20 % fil-parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali. F’dak il-każ, Volkswagen kellha 21.6 % tad-drittijiet ta’ vot fi ħdan il-kumpannija MAN u l-Kummissjoni kellha teżamina jekk dak is-sehem kienx iwassal għal kontroll de facto . Hija aċċettat l-argument ta’ MAN li żieda ta’ 20 % fir-rata ta’ parteċipazzjoni fil-laqgħat ġenerali tagħha, li kienet tkabbar l-imsemmija rata minn 40 % għal 60 %, kienet probabbli, u dan eskluda kontroll min-naħa ta’ Volkswagen.
65. Issa, f’dan il-każ, fi tmiem is-sena 2003, ir-rikorrenti kellha 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot, jiġifieri iktar mid-doppju ta’ dawk li kellha Volkswagen. Sabiex tintlaħaq parteċipazzjoni f’laqgħa ġenerali ta’ 95.48 % u b’hekk jiġu blokkati l-proposti tagħha, kien meħtieġ li jkun hemm żieda ta’ iktar minn 20 % fir-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR, anki meta pparagunata mal-ogħla rati ta’ parteċipazzjoni rreġistrati bejn is-snin 2000 u 2003. Barra minn hekk, kif tenfasizza l-Kummissjoni, rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti ta’ 95.84 % hija għolja ħafna filwaqt li r-rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti li kienet neċessarja sabiex ikun hemm il-potenzjal li tiġi blokkata Volkswagen lanqas kienet ta’ 60 %.
66. Għaldaqstant, anki t-tieni lment għandu jiġi miċħud peress li l-Kummissjoni setgħet ġustament tikkunsidra, fil-premessa 58 tad-deċiżjoni kkontestata, li r-rikorrenti setgħet tantiċipa mit-23 ta’ Diċembru 2003 li kienet se tikseb maġġoranza assoluta fil-laqgħat ġenerali futuri b’47.92 % tad-drittijiet ta’ vot, billi rata ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti ta’ 95.84 % jew ikbar minnha kienet ferm improbabbli.
67. It-tielet nett, ir-rikorrenti ssostni li l-evalwazzjoni tal-Kummisjoni li tiċħad l-eżistenza ta’ rabtiet strutturali u strateġiċi bejn l-azzjonisti pubbliċi ta’ CNR hija żbaljata.
68. Din il-kritika tikkonċerna t-teħid inkunsiderazzjoni mill-Kummissjoni tal-fatt li l-azzjonisti li jkun fadal ikunu mifruxa ħafna, kif jirriżulta b’mod partikolari mill-premessi 45 u 57 tad-deċiżjoni kkontestata.
69. Skont ir-rikorrenti, il-Kummissjoni missha adottat approċċ inqas kategoriku u missha rrikonoxxiet li kien hemm il-potenzjal li fi ħdan CNR jinqalgħu sitwazzjonijiet ta’ blokkar. Dan il-blokkar potenzjali seta’ jkun ir-riżultat ta’ kunflitt bejn il-missjoni ta’ interess ġenerali ta’ CNR u l-għan kummerċjali tagħha, ta’ azzjonisti pubbliċi mifruxa, iżda li jaraw li jintlaħaq bilanċ bejn l-għanijiet ta’ interess ġenerali u l-istrateġija ta’ CNR, u ta’ riskju li ma jkunx hemm maġġoranza fil-laqgħat ġenerali minħabba l-istruttura tal-voti mitfugħa. Barra minn hekk, il-Kummissjoni missha evalwat l-eżistenza ta’ kontroll b’mod retrospettiv u abbażi ta’ avvenimenti li seħħew mill-2003.
70. Fir-rigward tal-allegata eżistenza ta’ rabtiet strutturali u strateġiċi bejn l-azzjonisti pubbliċi ta’ CNR, it-tabella dwar l-iżviluppi fil-parteċipazzjoni tal-azzjonisti li kellhom iktar minn 2 % tal-kapital ta’ CNR kif ukoll is-sehem tagħhom fid-drittijiet ta’ vot fil-laqgħat ġenerali mill-2001, inkluża fil-premessa 22 tad-deċiżjoni kkontestata, turi li minn tmiem is-sena 2003, apparti ċ-CDC li f’dak iż-żmien kellha 29.80 % tad-drittijiet ta’ vot, tliet azzjonisti pubbliċi biss kellhom iktar minn 2 % tad-drittjiet ta’ vot, b’sehem akkumulat ta’ 15.98 % tad-drittijiet ta’ vot bejniethom. Fid-dawl ta’ din ir-rata baxxa u tal-fatt li d-drittijiet ta’ vot li jkun fadal fi ħdan CNR kienu mifruxa ħafna (nota ta’ qiegħ il-paġna 23 tad-deċiżjoni kkontestata), ma tantx huwa kredibbli li żieda f’daqqa tal-parteċipazzjoni fil-laqgħat ġenerali tal-azzjonisti pubbliċi mħassba dwar ir-rappreżentanza tal-interessi tagħhom seta’ jkollha impatt reali fuq vot maġġoritarju.
71. Fil-fatt, pjuttost jidher li “koalizzjoni” organizzata miċ-CDC u li kienet tiġbor ukoll 18.12 % tal-voti mifruxa fost l-azzjonisti pubbliċi minoritarji biss setgħet tiblokka lir-rikorrenti waqt il-votazzjonijiet f’laqgħa ġenerali wara t-23 ta’ Diċembru 2003.
72. F’dan ir-rigward il-Kummissjoni ġustament tinvoka r-rwol tal-ftehim. Kif ingħad fil-punt 7 iktar ’il fuq, ir-rikorrenti kienet ikkonkludiet il-ftehim sabiex tkun żgura minn maġġoranza fi ħdan il-bord tad-diretturi ta’ CNR. Għandu jiġi nnotata li, mix-xahar ta’ Awwissu 2003, iċ-CDC kellha 29.80 % tad-drittijiet ta’ vot, b’tali mod li total ta’ 77.72 % tad-drittijiet ta’ vot fil-laqgħat ġenerali kienu f’idejn ir-rikorrenti u ċ-CDC.
73. Il-ftehim jistipula li, “jekk waħda mill-partijiet tkun qed tipprevedi li tikkonkludi arranġamenti għal votazzjonijiet ma’ azzjonist wieħed jew iktar, hija għandha tikseb il-qbil minn qabel tal-parti l-oħra dwar il-portata ta’ dawk l-arranġamenti u dwar l-identità tal-azzjonist l-ieħor jew tal-azzjonisti l-oħra li miegħu jew magħhom hija tkun qed tipprevedi li tikkonkludi tali arranġamenti” [traduzzjoni mhux uffiċjali ] (Artikolu 10 tal-ftehim) u dan sakemm ir-rikorrenti ma jkollhiex maġġoranza fil-bord tad-diretturi.
74. Bi tweġiba għal mistoqsija bil-miktub tal-Qorti Ġenerali, ir-rikorrenti pproduċiet kopja tal-ftehim u tat spjegazzjonijiet addizzjonali dwar l-interpretazzjoni tal-Artikolu 10 tiegħu. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq, hemm lok li jiġi konkluż li l-portata ta’ din id-dispożizzjoni ma hijiex ċara. Il-partijiet madankollu jaqblu dwar il-fatt li d-dispożizzjoni tikkonċerna biss arranġamenti għal votazzjonijiet li jirrigwardaw deċiżjonijiet speċifiċi meħuda waqt laqgħat ġenerali, jiġifieri d-deċiżjonijiet dwar il-ħatra tal-membri tal-bord tad-diretturi u tal-kunsill ta’ sorveljanza. Madankollu, anki jekk il-ftehim jikkonċerna biss arranġamenti għal votazzjonijiet daqstant limitati, ma tantx jidher verosimili li fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR iċ-CDC kienet se topponi l-proposti tar-rikorrenti wara l-konklużjoni tal-ftehim fl-24 ta’ Lulju 2003.
75. Din l-analiżi tikkonferma li ma tantx kien probabbli li r-rikorrenti setgħet tibża’ li ma tiksibx maġġoranza fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR wara x-xahar ta’ Diċembru 2003. Fil-fatt, tali sitwazzjoni setgħet tirriżulta biss f’każ ta’ parteċipazzjoni tal-azzjonisti li kienet tlaħħaq il-95.84 % jew livell ogħla fil-laqgħat ġenerali u f’każ li l-azzjonisti pubbliċi, fosthom iċ-CDC, assumew pożizzjoni komuni kontra r-rikorrenti.
76. Għaldaqstant, huwa biss fil-każ ftit probabbli u skartat fil-premessa 72 tad-deċiżjoni kkontestata fejn ġie kkunsidrat li tali aġir min-naħa taċ-CDC seta’ kien previst mir-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003 li huwa rilevanti li jiġu evalwati r-rabtiet strutturali u strateġiċi bejn l-azzjonisti pubbliċi ta’ CNR.
77. F’dan ir-rigward, l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq l-eżistenza de facto
ta’ komunanza ta’ interessi bejn l-imsemmija azzjonisti minħabba l-inklużjoni ta’ missjoni ta’ interess ġenerali fl-istatuti ta’ CNR ma huwiex konvinċenti. L-eżistenza ta’ tali komunanza ta’ interessi għandha tiġi evalwata in concreto . Ir-rikorrenti madankollu ma ppreżentatx elementi konkreti li hija tista’ tibbaża l-argument tagħha fuqhom.
78. B’referenza għall-kontenut tal-minuti tal-laqgħa ġenerali li saret b’mod straordinarju fil-25 ta’ Ġunju 2003, invokati mir-rikorrenti, jidher li għalkemm l-awtoritajiet territorjali xtaqu li l-istrateġija ta’ CNR tieħu inkunsiderazzjoni l-interess ġenerali, dan mhux neċessarjament ibassar akkordju dwar id-definizzjoni tal-modalitajiet konkreti ta’ dik l-istrateġija. B’hekk, fir-rigward tal-elezzjoni tal-membri tal-kunsill ta’ sorveljanza, ir-rappreżentant ta’ awtorità jafferma li, abbażi ta’ “skema ta’ rappreżentanza tal-awtoritajiet territorjali fil-kunsill ta’ amministrazzjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali] proposta mill-Gvern Franċiż, “CNR se tiġi rrappreżentanta biss minn awtoritajiet li jinsabu fin-Nofsinhar ta’ Montélimar, rappreżentanza ġeografika li tinjora għalkollox l-interessi importanti tal-awtoritajiet tat-Tramuntana” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Il-minuti jirrapportaw ukoll l-eżistenza ta’ ftehim bejn l-azzjonisti bejn ċerti awtoritajiet u kumitat konsultattiv li jgħaqqad awtoritajiet oħrajn. Il-viċi president tal-Conseil Général de la Haute-Savoie (il-kunsill ġenerali ta’ Haute-Savoie) (Franza) jafferma wkoll li “id-deċiżjoni li għandha tittieħed ma tawgurax tajjeb għall-funzjonament tal-ftehim bejn l-azzjonisti pubbliċi” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
79. Għaldaqstant, abbażi tal-elementi tal-proċess, huwa diffiċli li tiġi attestata l-eżistenza ċerta matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003 ta’ rabtiet strateġiċi b’saħħithom u żguri bejn l-azzjonisti pubbliċi, l-istess kif huwa diffiċli li jiġi attestat in-nuqqas totali ta’ tali rabtiet, b’tali mod li dawn l-argumenti ma humiex suffiċjentement sostanzjati.
80. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tiddedika diversi premessi tad-deċiżjoni kkontestata (premessi 65 et seq ) biex tikkonfuta l-argument tar-rifkorrenti li l-antiċipazzjoni ta’ reazzjoni sinjifikattiva tal-azzjonisti pubbliċi l-oħra għaż-żieda fis-sehem tagħha mill-kapital ta’ CNR kienet iktar u iktar plawżibbli fid-dawl tar-rabtiet u tal-interessi strateġiċi komuni tagħhom. Fil-kuntest ta’ din id-diskussjoni, iż-żewġ partijiet jinvokaw ċirkustanzi sussegwenti għas-sena 2003 sabiex isostnu l-opinjoni tagħhom. Issa, il-bidu tal-obbligu ta’ sospensjoni jiddependi mir-realtà ta’ bidla fil-kontroll fuq bażi dewwiema fit-23 ta’ Diċembru 2003. L-eżistenza ta’ konċentrazzjoni suġġetta għar-Regolament Nru 4064/89 għandha tiġi ddeterminata abbażi tad-data li kienet teżisti matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003. Anki jekk ma jistax jiġi eskluż li data sussegwenti għax-xahar ta’ Diċembru 2003 tista’ tkun rilevanti sabiex tiġi kkonfermata r-realtà tal-ksur fit-tul, huma għandhom jiġu miċħuda f’dan l-istadju tal-analiżi fejn qed jiġi ddeterminat jekk ir-rikorrenti kellhiex il-possibbiltà kbira fi tmiem is-sena 2003 li tkun tista’ timponi d-deċiżjonijiet tagħha fuq CNR għall-ġejjieni.
81. Fl-aħħar nett, fid-dawl ukoll tal-elementi esposti fid-deċiżjoni kkontestata dwar l-istruttura tal-azzjonisti ta’ CNR u dwar il-ftehim, għandu jiġi konkluż li r-rikorrenti ma ppreżentat l-ebda element li jqiegħed f’dubju l-ewwel indizju msemmi fil-punt 26 iktar ’il fuq, jiġifieri li fit-23 ta’ Diċembru 2003 hija kellha l-possibbiltà kbira li tikseb il-maġġoranza fil-laqgħat ġenerali anki mingħajr ma kellha l-maġġoranza tad-drittijiet ta’ vot. Għaldaqstant, it-tieni parti tat-tieni motiv għandha tiġi miċħuda.
Fuq l-ewwel parti tat-tieni motiv, ibbażata fuq l-allegata omissjoni ta’ karatteristika fundamentali ta’ CNR u fuq l-ewwel ilment tat-tielet parti tat-tieni motiv, ibbażat fuq allegat żball li jaffettwa l-indizju bbażat fuq il-maġġoranza li r-rikorrenti kellha fi ħdan il-bord tad-diretturi ta’ CNR
82. Ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni wettqet żball ta’ evalwazzjoni meta fid-deċiżjoni kkontestata naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-punti kollha ta’ fatt marbuta mal-kuntest leġiżlattiv partikolari li jidderoga mis-sistema tal-kumpanniji b’responsabbiltà limitata applikabbli għal CNR. F’dan ir-rigward, hija essenzjalment tinvoka, fil-kuntest tal-ewwel parti tat-tieni motiv, diversi ċirkustanzi marbuta mal-fatt li CNR, skont l-Artikolu 7 tal-Liġi Nru 80-3, hija suġġetta għall-kontroll tal-Istat Franċiż fl-istess kundizzjonijiet tal-impriżi pubbliċi nazzjonali, elementi li l-Kummissjoni ma ħadithomx suffiċjentement inkunsiderazzjoni. Fil-kuntest tat-tielet parti tat-tieni motiv, hija ssostni, min-naħa waħda, li s-setgħa tagħha fir-rigward tad-definizzjoni tal-kompożizzjoni tal-bord tad-diretturi ta’ CNR kienet iktar limitata minn dik aċċettata fid-deċiżjoni kkontestata, fejn il-fatt li, mit-8 ta’ Lulju 2003, tnejn mit-tliet membri tal-bord tad-diretturi nħatru minnha kien pjuttost konsegwenza tal-influwenza tal-Istat u, min-naħa l-oħra, li hija kellha biss tliet rappreżentanti minn 13 fil-kunsill ta’ sorveljanza. Fil-kuntest tal-ewwel parti tat-tieni motiv, hija żżid li l-Kummisjoni ma ħaditx suffiċjentement inkunsiderazzjoni l-importanza tal-Liġi Murcef.
83. Il-Kummissjoni tikkontesta l-analiżi tar-rikorrenti u għandha xi dubji dwar l-ammissibbiltà ta’ ċerti argumenti u ta’ ċerti punti ta’ fatt imressqa mir-rikorrenti għall-ewwel darba quddiem il-Qorti Ġenerali anki jekk hija kienet taf bihom fl-istadju tal-proċedura amministrattiva.
84. Dawn l-ilmenti jirrigwardaw it-tieni u t-tielet indizji adottati mill-Kummissjoni (punt 26 iktar ’il fuq) li jikkonċernaw, rispettivament, il-fatt li r-rikorrenti kellha, mis-sena 2003, maġġoranza assoluta fi ħdan il-bord tad-diretturi kif ukoll il-mezzi biex iżżommha u l-fatt li l-Liġi Murcef ma kinitx timpedilha li tikseb il-kontroll ta’ CNR. Huma jirrilevaw anzi aspetti kwalitattivi ta’ teħid ta’ kontroll li l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jirreferi għalihom fil-punt 4 tiegħu bħala li jikkostitwixxu fatturi rilevanti sabiex jiġi ddeterminat jekk operazzjoni tkunx tikkostitwixxi konċentrazzjoni, kif ġie mfakkar fil-punt 40 iktar ’il fuq.
85. L-argumenti tar-rikorrenti jirrigwardaw, min-naħa waħda, l-influwenza tal-Istat Franċiż fuq il-ġestjoni ta’ CNR (il-kompożizzjoni u r-rwol tal-bord tad-diretturi u tal-kunsill ta’ sorveljanza, il-kummissarji tal-gvern u l-kontrollur tal-Istat) u, min-naħa l-oħra, l-impatt tal-Liġi Murcef.
– Fuq l-influwenza tal-Istat Franċiż fuq il-ġestjoni ta’ CNR (il-kompożizzjoni u r-rwol tal-bord tad-diretturi u tal-kunsill ta’ sorveljanza, il-kummissarji tal-gvern u l-kontrollur tal-Istat)
86. Fil-premessi 78 sa 86 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat li wieħed mill-indizji tal-kisba ta’ kontroll esklużiv matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003 kien li r-rikorrenti kienet ilha mis-sena 2003 li kisbet maġġoranza assoluta fi ħdan il-bord tad-diretturi ta’ CNR u kellha l-mezzi sabiex iżżommha. Insostenn ta’ dan l-argument, min-naħa waħda, hija tosserva li r-regoli dwar il-ħatra tal-membri tal-bord tad-diretturi jiggarantixxu l-preżenza ta’ żewġ rappreżentanti tar-rikorrenti mit-tlieta li jikkomponu dan il-korp essenzjali li jiġġestixxi l-attivitajiet u li jiddetermina l-politika kummerċjali ta’ CNR, għaliex iċ-CDC u r-rikorrenti kellhom minoranza ta’ blokkar fi ħdan il-kunsill ta’ sorveljanza, korp li jiddeċiedi dwar il-ħatra tal-membri tal-bord tad-diretturi (premessi 78 u 83). F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinvoka wkoll il-fatt li, mit-8 ta’ Lulju 2003, u mingħajr interruzzjoni minn dak iż-żmien lil hawn, fuq it-tliet membri li jikkomponu l-bord tad-diretturi, tnejn kienu jirrappreżentaw tabilħaqq lir-rikorrenti, xi ħaġa li din tal-aħħar la kkontestat fit-tweġiba tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u lanqas waqt is-seduta (premessa 83). Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni kkunsidrat li l-fatt li l-kunsill ta’ sorveljanza kellu jagħti l-approvazzjoni tiegħu għal ċerti deċiżjonijiet proposti mill-bord tad-diretturi ma huwiex rilevanti, għaliex dawn kienu biss miżuri li ma kinux tali li jagħtuh il-possibbiltà li jeżerċita inflwenza determinati fuq l-istrateġija ta’ CNR (premessi 79 u 80). B’rabta ma’ dan l-element tal-aħħar, il-Kummissjoni żiedet fil-premessa 81, għal finijiet ta’ kompletezza, li f’każ ta’ kunflitt bejn dawn iż-żewġ korpi, it-tilwima tiġi deċiża mil-laqgħa ġenerali, korp fejn ir-rikorrenti kellha l-possibbiltà li tara li tipprevali l-fehma tagħha.
87. Ir-rikorrenti tressaq diversi argumenti sabiex tikkontesta dik l-analiżi.
88. L-ewwel nett, hija tikkontesta l-analiżi tal-Kummissjoni fir-rigward tas-sitwazzjoni ta’ kontroll fi ħdan il-bord tad-diretturi. Hija ssostni b’mod partikolari li l-ħatra taż-żewġ rappreżentanti tagħha bħala membri tal-bord tad-diretturi mit-8 ta’ Lulju 2003 saret fuq ir-rakkomandazzjoni tal-kummissarji tal-gvern u mhux minħabba implementazzjoni antiċipata tal-ftehim, sussegwenti għal dik id-data. Skont ir-rikorrenti, dan l-element, iktar milli juri li hija kienet ilha tikkontrolla waħidha de facto
lil CNR mit-23 ta’ Diċembru 2003, anzi juri li, matul is-sena 2003, CNR kienet dejjem ikkontrollata mill-awtoritajiet pubbliċi Franċiżi abbażi tas-setgħa ta’ superviżjoni tagħhom.
89. F’dan ir-rigward, qabel xejn għandu jiġi miċħud l-argument tal-Kummissjoni li dan huwa punt ta’ fatt sottomess għall-ewwel darba fir-rikors. Fil-fatt, kif ġustament issostni r-rikorrenti, l-informazzjoni dwar il-ħatra tal-membri tal-bord tad-diretturi matul ix-xahar ta’ Lulju 2003 fuq rakkomandazzjoni tal-kummissarji tal-gvern ġiet ipprovduta lill-Kummissjoni fil-kuntest ta’ tweġiba addizzjonali tagħha tat-30 ta’ Ġunju 2008 għal talba għal informazzjoni tal-Kummissjoni tas-17 ta’ Ġunju 2008.
90. Madankollu, għandu jiġi osservat li r-rikorrenti, għall-inqas parzjalment, immodifikat id-diskors tagħha. Fil-fatt, fil-formola CO hija qalet li “fil-prattika, filwaqt li baqgħu volontarjament minoritarji fi ħdan il-kunsill ta’ sorveljanza, [hija] u ċ-CDC, fl-2003, eleġġew jew raw li jiġu eletti […] [tnejn] mir-rappreżentanti [tagħha] fuq il-bord tad-diretturi” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
91. Barra minn hekk, kif ma naqsitx milli tosserva l-Kummissjoni, il-kummissarji tal-gvern jassistu għas-seduti tal-kunsill ta’ sorveljanza bi rwol għalkollox konsultattiv. Tali fatt fl-ebda każ ma jista’ jindika sitwazzjoni ta’ kontroll fis-sens tad-dritt tal-konċentrazzjonijiet tal-Unjoni.
92. Barra minn hekk, il-punt ta’ fatt invokat mir-rikorrenti ma jurix li f’dak iż-żmien kien hemm xi influwenza tal-kummissarji tal-gvern li ma setgħetx tiġi megħluba mir-rikorrenti (u miċ-CDC) fir-rigward tal-elezzjoni tal-membri tal-bord tad-diretturi.
93. Fl-aħħar nett, l-argument tar-rikorrenti ma jqiegħedx f’dubju l-punt ta’ fatt ikkonstatat mill-Kummissjoni fil-premessa 83 tad-deċiżjoni kkontestata jiġifieri li, diġà ferm qabel it-23 ta’ Diċembru 2003, tnejn mit-tliet membri tal-bord tad-diretturi kienu rappreżentanti tar-rikorrenti. Barra minn hekk, jibqa’ xorta ineffettiv f’dan ir-rigward l-argument li l-president tal-bord tad-diretturi jinħatar mill-president tar-Repubblika Franċiża.
94. Bl-istess mod, dawn l-argumenti ma jikkontradixxux il-fatt irrilevat fil-premessa 78 tad-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tal-possibbiltà għar-rikorrenti li tiddetermina l-kompożizzjoni tal-bord tad-diretturi għall-ġejjieni abbażi tal-ftehim. Fil-fatt, kif diġà ġie mfakkar iktar ’il fuq, abbażi tal-Artikolu 10 tal-ftehim, ir-rikorrenti u ċ-CDC “se jagħmlu dak li jistgħu, b’mod partikolari billi jeżerċitaw id-dritt ta’ vot tagħhom fil-laqgħa ġenerali u billi jitolbu lill-membri tal-kunsill ta’ sorveljanza li jkunu nħatru fuq proposta tagħhom, biex jeżerċitaw id-dritt ta’ vot tagħhom fil-kunsill ta’ sorveljanza, sabiex il-bord tad-diretturi ta’ CNR ikun kompost minn tliet membri, jiġifieri president u żewġ membri oħrajn, maħtura fuq proposta [tar-rikorrenti]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Fid-dawl ukoll tal-fatt li, kif ingħad fil-premessi 78 et seq tad-deċiżjoni kkontestata, iċ-CDC u r-rikorrenti kellhom sitta mit-13-il siġġu fi ħdan il-kunsill ta’ sorveljanza, li l-ħatra tal-membri tal-bord tad-diretturi kienet teżiġi maġġoranza ta’ żewġ terzi u li r-rikorrenti, abbażi tal-ftehim, kellha dritt ta’ oppożizzjoni jekk iċ-CDC tkun qed tipprevedi li tikkonkludi arranġamenti għal votazzjonijiet ma’ azzjonist ieħor jew ma’ azzjonisti oħrajn, ma jistax jiġi miċħud li r-rikorrenti kienet ċerta li għall-ġejjieni kienet se tikkontrolla l-bord tad-diretturi.
95. It-tieni nett, ir-rikorrenti tikkontesta l-importanza mogħtija fid-deċiżjoni kkontestata lir-rwol tal-bord tad-diretturi fil-ġestjoni ta’ CNR.
96. F’dan ir-rigward, għandu jiġi nnotat li r-rikorrenti ma tikkontestax il-punti ta’ fatt irrilevati fil-premessi 38, 80 u 83 tad-deċiżjoni kkontestata, jiġifieri li huwa l-bord tad-diretturi li jiddetermina l-politika kummerċjali ta’ CNR, b’mod partikolari għaliex huwa jiddeċiedi mill-baġit kif ukoll mill-pjan ta’ negozju u mill-persunal eżekuttiv superjuri tagħha mingħajr ma dawn id-deċiżjonijiet jiġu suġġetti għall-approvazzjoni tal-kunsill ta’ sorveljanza. Hija lanqas ma tikkontesta li d-deċiżjonijiet li dwarhom il-kunsill ta’ sorveljanza għandu jagħti l-approvazzjoni tiegħu, elenkati b’mod partikolari fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 19 tad-deċiżjoni kkontestata, ma jagħtux possibbiltà lil dan tal-aħħar li jeżerċita kontroll fuq CNR.
97. Kif qalet il-Kummissjoni fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 20 tad-deċiżjoni kkontestata, l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni fil-punti 21 et seq
tiegħu jikkunsidra li d-deċiżjonijiet dwar il-baġit, il-pjan tan-negozju u l-ħatra tal-persunal eżekuttiv superjuri huma essenzjali inkwantu dawn jiddeterminaw l-istrateġija kummerċjali ta’ impriża. Għaldaqstant huma jikkostitwixxu, indikaturi tipiċi tal-eżerċizzju ta’ kontroll. Barra minn hekk, kif jingħad fil-punt 14 tal-imsemmi avviż, kontroll esklużiv jista’ jiġi eżerċitat anki minn azzjonist minoritarju li jkollu d-dritt li jiġġestixxi l-attivitajiet ta’ kumpannija u li jiddetermina l-politika tan-negozju tagħha.
98. Għaldaqstant, dawn il-provi ma humiex irrilevanti sabiex jiġi ddeterminat jekk tkunx teżisti sitwazzjoni ta’ kontroll.
99. Barra minn hekk, lanqas ma ġiet ikkontestata l-konstatazzjoni li għamlet il-Kummissjoni fil-premessa 81 tad-deċiżjoni kkontestata, jiġifieri li f’każ ta’ kunflitt bejn il-bord tad-diretturi u l-kunsill ta’ sorveljanza, it-tilwima tiġi deċiża fil-laqgħa ġenerali permezz ta’ maġġoranza tal-voti tal-azzjonisti preżenti jew irrappreżentati u li, b’hekk, fl-aħħar mill-aħħar, is-setgħa deċiżjonali qiegħda f’idejn il-laqgħa ġenerali. Fil-fatt, l-Artikolu 18-1(3) tal-Istatuti ta’ CNR jipprovdi li “f’każ li l-kunsill ta’ sorveljanza jirrifjuta li jawtorizza waħda minn dawn l-operazzjonijiet, [jiġifieri atti u kuntratti ta’ kull xorta u ta’ kull forma li jimpenjaw lill-kumpannija u li, minħabba l-ammont jew it-tul tagħhom, għandhom jiġu suġġetti għall-approvazzjoni tal-kunsill ta’ sorveljanza] il-bord tad-diretturi jista’ jlaqqa’ b’mod straordinarju laqgħa ġenerali ordinarja li tista’ tagħti l-awtorizzazzjoni inkwistjoni u tiġbed kull konklużjoni mit-tilwima li tkun inqalgħet bejn il-korpi soċjali” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Konsegwentment, jekk, kif seta’ jiġi kkonstatat fil-kuntest tat-tieni parti tat-tieni motiv, ir-rikorrenti kienet tabilħaqq żgura fi tmiem ix-xahar ta’ Diċembru 2003 li tikseb il-maġġoranza tal-voti tal-laqgħa ġenerali, għandu jiġi kkunsidrat li hija kienet ukoll żgura li tirbaħ f’każ li tinqala’ tilwima bejn il-bord tad-diretturi u l-kunsill ta’ sorveljanza.
100. Ir-rikorrenti madankollu ssostni li f’impriża pubblika, il-fehma ta’ operatur privat ma tistax tiġi imposta abbażi ta’ preżenza maġġoritarja fil-bord tad-diretturi. Kif osservat waqt is-seduta, qabel kollox l-operatur privat għandu jagħmel mezz biex jiftaħ diskussjonijiet mal-awtoritajiet Statali. Barra minn hekk, fil-fehma tagħha, fid-dawl tal-istruttura ta’ ġestjoni ta’ CNR, jiġifieri kumpannija b’responsabbiltà limitata b’bord ta’ diretturi u b’kunsill ta’ sorveljanza, il-kunsill ta’ sorveljanza jibqa’ l-awtorità ta’ kontroll tal-bord tad-diretturi. Insostenn tal-argument tagħha, hija tinvoka l-eżistenza ta’ superviżjoni amministrattiva kif ukoll ta’ superviżjoni ekonomika u finanzjarja ta’ CNR bħala impriża nazzjonali kif ukoll ta’ verifiki a posteriori mwettqa mill-Qorti tal-Awdituri Franċiża u mill-kummissjonijiet parlamentari Franċiżi. Is-superviżjoni amministrattiva tikkonċerna b’mod partikolari s-setgħa tal-kummissarji tal-gvern li jkollhom siġġu fil-kunsill ta’ sorveljanza ta’ CNR biex jitolbu sospensjoni tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjonijiet meħuda fi ħdan il-kunsill ta’ sorveljanza, sabiex iressqu talba quddiem il-Ministru responsabbli mis-superviżjoni sabiex jikkonferma l-oppożizzjoni tal-Gvern Franċiż. Fir-rigward tas-superviżjoni ekonomika u finanzjarja, hija tirriżulta mir-rwol tal-kontrollur tal-Istat li jassisti għal-laqgħat tal-kunsill ta’ sorveljanza, li jagħti l-opinjoni tiegħu lill-Ministru tal-Finanzi Franċiż dwar il-proġetti ta’ CNR u li jibagħtlu rapport annwali.
101. Qabel kollox, fir-rigward tal-verifiki a posteriori mwettqa mill-Qorti tal-Awdituri u mill-kummissjonijiet parlamentari, għandu jiġi kkonstatat li r-rikorrenti ma ppreżentat l-ebda element konkret sabiex tispjega b’liema mod dan it-tip ta’ interventi jista’ jqiegħed f’dubju l-eżistenza ta’ kontroll de facto
min-naħa ta’ azzjonist minoritarju.
102. Fir-rigward tar-rwoli rispettivi tal-kummissarji tal-gvern u tal-kontrollur tal-Istat, il-Kummissjoni ssostni li dawn huma elementi ġodda li r-rikorrenti kienet taf bihom u li għaldaqstant missha kkomunikathom waqt il-proċedura amministrattiva. Ir-rikorrenti ssostni li dawn huma elementi li l-Kummissjoni missha ħadithom inkunsiderazzjoni fl-analiżi tagħha.
103. Qabel kollox għandu jiġi kkonstatat li r-rikorrenti semmiet il-preżenza ta’ kummissarji tal-gvern fil-kunsill ta’ sorveljanza fil-formola CO meta rreferiet għalihom bħala “żewġ rappreżentanti tal-Istat maħtura b’digriet” [traduzzjoni mhux uffiċjali] mingħajr madankollu ma semmiet is-setgħa tagħhom li jitolbu sospensjoni tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjonijiet tal-bord tad-diretturi f’każ ta’ oppożizzjoni mill-gvern. Xi informazzjoni supplimentari dwar il-kummissarji tal-gvern hija inkluża anki fl-annessi għall-formola CO kemm fl-istatuti tal-kumpannija kif ukoll fil-Liġi Murcef stess. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tisħaq fuq il-fatt li hija fakkret in-natura pubblika ta’ CNR matul is-seduta meta stiednet lill-Kummissjoni sabiex fl-analiżi tagħha tieħu dan l-element inkunsiderazzjoni. F’dan ir-rigward, mill-proċess tas-seduta jirriżulta li r-rikorrenti semmiet il-kummissarji tal-gvern mingħajr madankollu ma pprovdiet dettalji dwar is-setgħat tagħhom u mingħajr ma semmiet ir-rwol tal-kontrollur tal-Istat.
104. Min-naħa l-oħra, ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li mill-allegazzjonijiet tal-Kummissjoni dwar in-natura ġdida ta’ dawn il-punti ta’ fatt jirriżulta li din wettqet eżami mhux komplut tal-każ. Fil-fehma tagħha, anki jekk jiġi preżunt li hija ma semmietx suffiċjentement in-natura pubblika ta’ CNR, il-Kummissjoni madankollu kellha l-obbligu li fl-analiżi tal-każ tieħu inkunsiderazzjoni l-punti ta’ fatt rilevanti kollha.
105. F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti tinvoka l-ġurisprudenza dwar il-portata tas-setgħa ta’ stħarriġ tal-qorti tal-Unjoni fir-rigward ta’ deċiżjonijiet li isitituzzjoni jkollha marġni ta’ diskrezzjoni dwarhom. F’dan il-kuntest, il-Qorti tal-Ġustizzja tabilħaqq fakkret li l-qorti tal-Unjoni għandha tisħarreġ jekk din l-istituzzjoni tkunx eżaminat, b’attenzjoni u b’imparzjalità, l-elementi kollha rilevanti tal-każ inkwistjoni, elementi li jsostnu l-konklużjonijiet li jirriżultaw minnhom (ara s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-22 ta’ Novembru 2007, Spanja vs Lenzing, C-525/04 P, Ġabra p. I-9947, punt 57, u l-ġurisprudenza ċċitata).
106. Madankollu, f’każ bħal dak inkwistjoni li jikkonċerna l-impożizzjoni mill-Kummissjoni ta’ multa għal ksur tad-dritt tal-kompetizzjoni, l-obbligu tal-Kummissjoni, li t-twettiq tiegħu huwa suġġett għall-istħarriġ tal-Qorti Ġenerali huwa dak, imfakkar fil-punt 31 iktar ’il fuq, li tipproduċi provi suffiċjentement preċiżi u konsistenti sabiex tistabbilixxi konvinzjoni soda li l-ksur allegat seħħ. Fil-fatt, l-eżistenza ta’ ksur għandha tiġi evalwata biss abbażi tal-provi prodotti mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni li tikkonstata l-imsemmi ksur u l-unika kwistjoni rilevanti għalhekk hija dik li jsir magħruf, fuq il-mertu, jekk il-prova tal-ksur ġietx prodotta jew le fid-dawl ta’ dawn il-provi (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Marzu 2000, Cimenteries CBR et vs Il-Kummissjoni, T-25/95, T-26/95, T-30/95 sa T-32/95, T-34/95 sa T-39/95, T-42/95 sa T-46/95, T-48/95, T-50/95 sa T-65/95, T-68/95 sa T-71/95, T-87/95, T-88/95, T-103/95 u T-104/95, Ġabra p. II-491, punt 726). Jekk il-Qorti Ġenerali tasal għall-konklużjoni li dan l-istandard tal-prova jkun intlaħaq, il-kwistjoni jekk elementi supplimentari ittiħdux inkunsiderazzjoni jew le tkun irrilevanti sakemm dawn ma jkunux provi li jqiegħdu f’dubju l-konvinzjoni soda li l-ksur allegat seħħ. Fil-fatt, ir-rikorrenti ġustament tfakkar li l-eżistenza ta’ dubju fil-moħħ tal-imħallef għandu jiswa ta’ ġid lill-impriża destinatarja tad-deċiżjoni (sentenza Groupe Danone vs Il-Kummissjoni, punt 36 iktar ’il fuq, punt 215).
107. Fir-rigward tan-natura ġdida tal-punti ta’ fatt li jirrigwardaw is-setgħat tal-kummissarji tal-gvern u r-rwol tal-kontrollur tal-Istat ġodda, il-Kummissjoni għandha raġun li tosserva li hija ma tistax tiġi akkużata li tiżviluppa b’iktar jew b’inqas dettalji ċerti argumenti fid-deċiżjoni kkontestata abbażi ta’ argumenti li konvenut ikun sostna b’mod ftit jew wisq prominenti fil-proċedura amministrattiva. Madankollu, jibqa’ l-fatt li destinatarju ta’ dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ma huwiex obbligat li jikkontesta d-diversi punti ta’ fatt jew ta’ liġi fid-dikjarazzjoni inkwistjoni matul il-proċedura amministrattiva, taħt piena li ma jkunx jista’ jikkontestahom sussegwentement fl-istadju tal-proċedura ġudizzjarja (sentenza Knauf Gips vs Il-Kummissjoni, punt 35 iktar ’il fuq, punt 89).
108. Minn dan jirriżulta li l-punti ta’ fatt ikkontestati li jikkonċernaw is-setgħat tal-kummissarji tal-gvern u r-rwol tal-kontrollur tal-Istat huma ammissibbli. Din hija inċidentalment ir-raġuni għaliex il-Qorti Ġenerali talbet lir-rikorrenti sabiex tagħtiha spjegazzjonijiet addizzjonali dwar ir-rwol ta’ dawn il-persuni.
109. F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li s-saħħa probatorja tal-argument tar-rikorrent hija limitata mill-fatt li, billi s-setgħat tal-kummissarji tal-gvern u r-rwol tal-kontrollur tal-Istat ma nbidlux bejn is-snin 2003 u 2007, il-każijiet ta’ superviżjoni kienu għadhom jeżistu fl-2007 meta r-rikorrenti kkuntattjat lill-Kummissjoni biex tinnotifikalha l-kisba ta’ kontroll de facto
ta’ CNR.
110. Barra minn hekk, fir-rigward tar-rwol reali tal-kummissarji tal-gvern, għandu jiġi kkonstatat li s-setgħat tagħhom huma limitati. Kif jirriżulta b’mod partikolari mill-Artikolu 14 tal-Istatuti ta’ CNR u mill-Artikolu 11 tad-Digriet Franċiż Nru 59-771, tas-26 ta’ Ġunju 1959 (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tat-28 ta’ Ġunju 1959, p. 6460), kif emendat bl-Artikolu 2 tad-Digriet Franċiż Nru 2003-512, tas-16 ta’ Ġunju 2003 (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tas-17 ta’ Ġunju 2003, p. 10102), li għalih jirreferi l-Artikolu 14 tal-Istatuti, żewġ kummissarji tal-gvern jinħatru għal CNR, wieħed b’digriet tal-Ministru tal-Enerġija Franċiż u l-ieħor b’digriet tal-Ministru tat-Trasport Franċiż. Il-kompitu tagħhom huwa li jkunu żguri li CNR twettaq il-missjoni ta’ interess ġenerali fil-kuntest tal-konċessjoni li ngħatatilha mill-Istat Franċiż. Kif ġustament issostni l-Kummissjoni, il-kompitu tal-kummissarji tal-gvern għalhekk jikkonċerna biss il-missjoni ta’ interess ġenerali ta’ CNR u mhux l-attività kummerċjali tagħha. Barra minn hekk, fir-rigward tar-rwol reali tal-imsemmija kummissarji tal-gvern fi ħdan il-kunsill ta’ sorveljanza u fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR, dawn għandhom biss rwol konsultattiv kif ukoll dritt ta’ informazzjoni daqs dak tal-membri l-oħra tal-kunsill ta’ sorveljanza. Fir-rigward tas-setgħa tagħhom li jitolbu, fit-tmint ijiem wara l-adozzjoni ta’ deċiżjoni fil-kunsill ta’ sorveljanza li tirrigwarda l-implementazzjoni tal-konċessjoni, deliberazzjoni ġdida kif ukoll, fil-15-il jum ta’ wara din id-deliberazzjoni ġdida, li tiġi sospiża l-eżekuzzjoni tagħha filwaqt li jirreferu l-kwistjoni lill-Ministru, li mbagħad ikollu terminu ta’ 15-il jum sabiex juri, jekk ikun il-każ, l-oppożizzjoni tiegħu, ir-rikorrenti ammettiet fi tweġiba għal mistoqsija bil-miktub tal-Qorti Ġenerali li, fil-prattika, ma kienx hemm okkażjoni fejn il-kummissarji tal-gvern għamlu użu mis-setgħat tagħhom li jitolbu s-sospensjoni tal-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni jew li jopponu proġett ippreżentat matul il-perijodi 2000-2003 u 2004-2007 fil-kuntest tal-laqgħat tal-korpi ta’ CNR.
111. Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li, la fit-testi u lanqas fil-prattika, il-kummissarji tal-gvern ma jimpedixxux jew ma jistgħux jimpedixxu l-eżerċizzju ta’ kontroll de facto
minn azzjonist minoritarju li jkollu pożizzjoni b’saħħitha fil-bord tad-diretturi u fuq kollox fil-laqgħa ġenerali kif kellha r-rikorrenti mit-23 ta’ Diċembru 2003. Is-siltiet mid-deliberazzjonijiet tal-korpi ta’ CNR invokati mir-rikorrenti ma jqiegħdux f’dubju tali kon klużjoni. L-iktar l-iktar, minn dan jirriżulta li l-azzjonist privat iqis b’ċerta kunsiderazzjoni l-opinjoni tal-Istat Franċiż fir-rigward ta’ proġetti strateġiċi li jaqgħu taħt il-missjoni ta’ interess ġenerali ta’ CNR. B’hekk, pereżempju, ir-referenzi għall-istennija sabiex jinkiseb il-qbil tal-ministri responsabbli mis-superviżjoni dwar pjan multiannwali ta’ ħames snin għall-implementazzjoni ta’ missjonijiet ta’ interess ġenerali ta’ CNR imsemmija fil-minuti tal-kunsill ta’ sorveljanza ta’ CNR tal-31 ta’ Marzu 2004 ma jagħtux informazzjoni dwar jekk ir-rikorrenti setgħetx jew le tara li CNR timplementa tali pjan mingħajr dan il-qbil u inqas dwar il-fatt li hija ma titħallhiex timponi l-fehma tagħha fir-rigward tal-istrateġija kummerċjali ta’ CNR.
112. Fir-rigward tar-rwol tal-kontrollur tal-Istat għandha ssir analiżi simili. Fil-fatt, minn qari kkombinat tal-Artikolu 5 tad-Digriet Nru 59-771 u tad-dispożizzjonijiet rilevanti tad-Digriet Franċiż Nru 55-733, tas-26 ta’ Mejju 1955 (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tal-1 ta’ Ġunju 1955, p. 5547), fil-verżjoni li kienet fis-seħħ fit-23 ta’ Diċembru 2003, jirriżulta li l-kontrollur tal-Istat jassisti għas-seduti tal-kunsill ta’ sorveljanza, bi rwol konsultattiv, u jeżerċita kontroll li jirrigwarda l-attività ekonomika u l-ġestjoni finanzjarja tal-persuni kkontrollati filwaqt li jiżgura ruħu li l-interessi patrimonjali tal-Istat Franċiż jiġu protetti. F’dan ir-rigward huwa għandu s-setgħat kollha ta’ investigazzjoni u ta’ dritt għall-informazzjoni u jista’ jassisti anki għal-laqgħat ġenerali. Il-missjoni tiegħu hija li jagħti lill-ministri responsabbli mill-ekonomija u mill-baġit Franċiż l-opinjoni tiegħu dwar l-abbozzi ta’ deċiżjonijiet suġġetti għall-approvazzjoni tagħhom u li jirrediġi rapport annwali dwar is-sitwazzjoni ekonomika u finanzjarja tal-impriżi kkontrollati. Barra minn hekk, id-Digriet Franċiż Nru 53-707, tad-9 ta’ Awwissu 1953, dwar il-kontroll tal-Istat fuq l-impriżi pubbliċi nazzjonali u ċerti korpi li jkollhom għan ekonomiku jew soċjali (Il-Ġurnal Uffiċjali tar-Repubblika Franċiża tal-10 ta’ Awwissu 1953, p. 705), invokat ukoll mir-rikorrenti bi tweġiba għall-mistoqsijiet bil-miktub tal-Qorti Ġenerali, jirreferi għal kontroll minn qabel li jirrigwarda b’mod partikolari l-baġit, iċ-ċessjonijiet, il-kisbiet jew l-estensjoni ta’ ishma finanzjarji.
113. F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li r-rikorrenti ma ssemmi l-ebda deċiżjoni konkreta ta’ CNR li ġiet suġġetta għall-approvazzjoni konġunta minn qabel tal-Ministru tal-Finanzi Franċiż u tal-Ministru tal-Enerġija Franċiż u li dwarha, għaldaqstant, il-kontrollur tal-Istat kellu jagħti opinjoni preliminari. Barra minn hekk, bi tweġiba għall-mistoqsija tal-Qorti Ġenerali li talbitha tippreċiża liema tkun, jekk ikun il-każ, l-azzjoni li tittieħed sussegwentement f’każ ta’ evalwazzjonijiet negattivi min-naħa tal-kontrollur tal-Istat fl-opinjonijiet u fir-rapporti tiegħu, kulma għamlet ir-rikorrenti kien li sostniet li dawn huma dokumenti interni għall-amministrazzjoni li la jkunu aċċessibbli għall-impriżi kkonċernati u lanqas a fortiori
għall-azzjonisti privati tagħhom. F’dawn iċ-ċirkustanzi, fid-dawl tar-rwol konsultattiv tal-kontrollur tal-Istat fi ħdan il-korpi ta’ CNR u fin-nuqqas ta’ elementi konkreti li jippermettu li l-azzjonijiet tiegħu fir-rigward tal-ministeri responsabbli mis-superviżjoni jkunu marbuta mad-deċiżjonijiet reali ta’ CNR, ma ġiex stabbilit li l-kontrollur tal-Istat għandu rwol li jqiegħed f’dubju l-analiżi tal-Kummissjoni.
114. Anzi, minn dan jirriżulta li, l-istess bħall-kummissarji tal-gvern u kif ġustament issostni l-Kummissjoni, il-“kontroll” eżerċitat mill-Istat Franċiż permezz tal-kontrollur tal-Istat ma jikkorrispondix għall-kunċett ta’ kontroll fis-sens tar-Regolament Nru 4064/89.
115. Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti li hija ma riditx tistabbilixxi li l-Istat kien jeżerċita tali kontroll, iżda biss li kienu jeżistu numru ta’ indizji li kienu jimpedixxu li jkun hemm il-possibbiltà kbira li hija jkollha kontroll esklużiv de facto, fi kwalunkwe każ, l-elementi li ssemmi ma jimpedixxux li hija teżerċita kontroll fuq il-ġestjoni operattiva u kummerċjali strateġika ta’ CNR. Kif diġà ngħad fil-punt 109 iktar ’il fuq, is-saħħa ta’ konvinzjoni tal-argument tagħha ġiet kompromessa mill-fatt li dawn il-każijiet ta’ superviżjoni kienu għadhom jeżistu matul is-sena 2007 meta hija kienet ikkuntattjat lill-Kummissjoni biex tinnotifikalha l-kisba ta’ kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR.
116. Għal finijiet ta’ kompletezza, għandu jiġi ppreċiżat li l-argument tar-rikorrenti fl-aħħar mill-aħħar jissarraf f’eżiġenza li l-Kummissjoni tistabbilixxi n-nuqqas ta’ kull dubju min-naħa tagħha dwar il-possibbiltà li r-rikorrenti bdiet tiġġestixxi l-attivitajiet ta’ CNR mit-23 ta’ Diċembru 2003. Madankollu, bl-enfasi li tqiegħed f’dak il-punt fuq il-kunċett ta’ “il-possibbiltà kbira” imsemmi fil-punt 14 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni, ir-rikorrenti qed tiżnatura l-kunċett ta’ kontroll esklużiv de facto .
117. F’dawn iċ-ċirkostanzi, l-ilmenti bbażati fuq l-allegazzjoni li l-Kummissjoni wettqet żbalji ta’ evalwazzjoni meta injorat l-influwenza tal-Istat fuq il-ġestjoni ta’ CNR, b’mod partikolari permezz tar-rwol tal-kunsill ta’ sorveljanza, tal-kummissarji tal-gvern u tal-kontrollur tal-Istat għandhom jiġu miċħuda.
– Fuq l-impatt tal-Liġi Murcef
118. Fil-premessi 87 sa 93 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni essenzjalment tikkunsidra li l-eżistenza tal-Liġi Murcef ma timmodifikax l-analiżi li hija wettqet qabel dwar li kien prevedibbli li fil-laqgħat ġenerali futuri ta’ CNR ir-rikorrenti kien se jkollha maġġoranza assoluta. Kif ġie mfakkar fil-premessa 87, l-imsemmija liġi għandha l-għan li tipprojbixxi li operatur privat ikollu iktar minn 50 % tal-kapital jew tad-drittijiet ta’ vot ta’ CNR. Fil-premessa 89, il-Kummissjoni tosserva li r-rieda tal-leġiżlatur Franċiż li f’CNR iżomm struttura prinċipalment pubblika hija kwistjoni distinta minn dik li tikkonċerna l-kisba ta’ kontroll fis-sens tad-dritt tal-Unjoni.
119. Ir-rikorrenti ssostni li hija qatt ma sostniet li l-Liġi Murcef kienet tikkostitwixxi ostakolu legali għall-kisba min-naħa tagħha ta’ kontroll esklużiv ta’ CNR fis-sens tad-dritt tal-Unjoni. Madankollu, il-Kummissjoni naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-eżistenza ta’ din il-liġi bħala punt ta’ fatt fin-numru ta’ indizji li jaffettwaw il-possibbiltà kbira li hija seta’ jkollha matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003.
120. Għandu jiġi kkonstatat li, meta fil-premessa 89 tad-deċiżjoni kkontestata l-Kummissjoni tafferma li “ir-rieda tal-leġiżlatur Franċiż li f’CNR iżomm struttura prinċipalment pubblika hija kwistjoni distinta minn dik li tikkonċerna l-kisba ta’ kontroll fis-sens tad-dritt Komunitarju tal-konċentrazzjonijiet” [traduzzjoni mhux uffiċjali], hija għamlet distinzjoni ġusta bejn sitwazzjoni ta’ kontroll de jure
ta’ CNR, li effettivament ma hijiex possibbli fid-dawl tal-Liġi Murcef, u l-fatt li dan l-ostakolu legali ma jimpedixxix li azzjonist privat ikun l-iktar azzjonist importanti ta’ CNR u, minkejja li minoritarju, li jkun jista’ jeżerċita kontroll de facto
fuqha. Barra minn hekk, sa fejn ir-rikorrenti għandha l-għan li tistabbilixxi li l-eżistenza tal-Liġi Murcef taffettwa l-possibbiltà kbira li seta’ jkun hemm li hija teżerċita kontroll de facto
fuq CNR mix-xahar ta’ Diċembru 2003, għandu jiġi osservat li tali argument jiċħad l-eżistenza ta’ fatturi oġġettivi li kienu jikkaratterizzaw is-sitwazzjoni tagħha fit-23 ta’ Diċembru 2003, li ma huwiex is-sens tal-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 4064/89 jew tal-punt 14 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni.
121. Għaldaqstant, l-argument ibbażat fuq l-allegazzjoni li l-Kummissjoni ma ħaditx suffiċjentement inkunsiderazzjoni l-eżistenza tal-Liġi Murcef bħala punt ta’ fatt li jaffettwa l-evalwazzjoni tal-kriterju marbut mal-possibbiltà kbira li r-rikorrenti teżerċita kontroll de facto fuq CNR għandu jiċi miċħud.
122. F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti tinvoka wkoll id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 1999/594/KE, tat-18 ta’ Frar 1998, li timponi multa minħabba nuqqas ta’ notifikazzjoni u l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 4(1) u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 (Każ IV/M.920 – Samsung/AST) (ĠU L 225, p. 12). Skont ir-rikorrenti, f’dan il-każ, il-fatti huma paragunabbli ma’ dawk li wasslu għad-Deċiżjoni 1999/594, sa fejn, f’dak il-każ, ingħatat importanza kbira lil dispożizzjoni kuntrattwali u provviżorja li kienet timpedixxi l-akkwist ta’ maġġoranza tal-kapital tal-kumpannija AST.
123. Madankollu, għandha titfakkar il-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 63 iktar ’il fuq, minn fejn jirriżulta li la l-Kummissjoni u lanqas, a fortiori, il-Qorti Ġenerali ma huma marbuta, f’dan il-każ, bil-konstatazzjonijiet ta’ fatt u bl-evalwazzjonijiet inklużi f’deċiżjoni preċedenti tal-Kummissjoni. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ċaħdet dan l-argument tar-rikorrenti fil-premessi 90 u 91 tad-deċiżjoni kkontestata. L-analiżi tagħha għandha tiġi kkonfermata. Fil-fatt, bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, fid-Deċiżjoni 1999/594 l-Kummissjoni kkunsidrat li kien hemm teħid ta’ kontroll esklużiv de facto
tal-kumpannija AST minn Samsung matul ix-xahar ta’ Jannar 1996, filwaqt li klawżola tal-addendum għall-ftehim ta’ bejn l-azzjonisti, li kienet tipprovdi li Samsung ma setgħetx takkwista iktar minn 49.9 % mill-kapital ta’ AST, baqgħet applikabbli sax-xahar ta’ Diċembru 1998. Il-Kummissjoni kkunsidrat b’mod partikolari li kontroll de facto
nkiseb meta Samsung kienet ħatret il-maġġoranza tal-membri tal-kunsill ta’ amministrazzjoni (premessa 7 tad-Deċiżjoni 1999/594). Konsegwentement, il-limitu kuntrattwali, iffissat għal 49.9 %, tas-sehem fil-kapital ma kienx l-element determinati fl-evalwazzjoni tal-kapaċità ta’ Samsung li tikseb il-kontroll esklużiv de facto
ta’ AST. Għaldaqstant, jekk għal dan il-każ jiġi applikat raġunament simili, kontroll esklużiv de facto ta’ CNR mir-rikorrenti seta’ jseħħ tabilħaqq meta l-Liġi Murcef kienet għadha fis-seħħ. Inċidenalment, dan huwa, kif ġustament tfakkar il-Kummissjoni, dak li kkunsidrat ir-rikorrenti matul is-sajf tal-2007, meta kkuntattjat lill-Kummissjoni dwar l-operazzjoni inkwistjoni f’dan il-każ.
124. Fl-aħħar nett, il-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 63 iktar ’il fuq hija applikabbli wkoll fir-rigward tal-argument marbut mad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni, tat-12 ta’ Marzu 2004, li tiddikjara li konċentrazzjoni tkun kompatibbli mas-suq komuni (Każ COMP/M.3330 - RTL/M6) (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni RTL/M6”), invokata mill-Kummissjoni fil-premessa 92 tad-deċiżjoni kkontestata u li r-rikorrenti tikkontesta r-rilevanza tagħha sa fejn hija qatt ma kkontestat il-fatt li s-sempliċi eżistenza tal-Liġi Murcef ma kinitx ostakolu għall-kisba ta’ kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR.
125. Barra minn hekk, kif tispjega l-Kummissjoni fil-premessa 92 tad-deċiżjoni kkontestata, fid-Deċiżjoni RTL/M6 kienet inkwistjoni liġi Franċiża li kienet timpedixxi li persuna fiżika jew ġuridika jkollha iktar minn 49 % tal-kapital jew tad-drittijiet ta’ vot ta’ stazzjon televiżiv nazzjonali. Anki jekk RTL kellha biss 48.8 % tal-kapital u 34 % tad-drittijiet ta’ vot tal-kumpannija M6, il-Kummissjoni kkonkludiet li hija kienet teżerċita kontroll esklużiv de facto
fid-dawl b’mod partikolari tal-fatt li l-azzjonisti li fadal kienu mifruxa u tal-analiżi prospettiva mwettqa. Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, ir-referenza għal dak il-każ fid-deċiżjoni kkontestata bħala eżempju ta’ preċedent li juri li liġi li tiprojbixxi li operatur ikollu l-maġġoranza assoluta tad-drittijiet ta’ vot ma hijiex inkompatibbli mal-kisba ta’ kontroll de facto ta’ dik il-kumpannija, hija rilevanti. Kien x’kien il-każ, l-argument tar-rikorrenti, ibbażat essenzjalment fuq li dik ir-referenza kienet “żejda” ma huwiex tali li jqiegħed f’dubju l-analiżi tal-Kummissjoni fir-rigward tal-konklużjonijiet li għandhom jinġibdu mil-Liġi Murcef.
126. Għaldaqstant, l-ilment marbut mal-impatt tal-Liġi Murcef għandu jiġi miċħud ukoll.
Fuq l-ilmenti l-oħra tat-tielet parti tat-tieni motiv marbuta ma’ allegati żbalji li jaffettwaw l-indizji l-oħra adottati fid-deċiżjoni kkontestata
127. Ir-rikorrenti tinvoka żbalji li jikkonċernaw, l-ewwel nett, ir-rwoli industrijali u kummerċjali rispettivi tagħha u ta’ EDF fir-rigward ta’ CNR matul il-perijodu 2004-2006, it-tieni nett, id-dikjarazzjonijiet ta’ diriġenti ta’ CNR, tagħha stess u ta’ Suez u, it-tielet nett, l-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni favur tagħha.
– Fuq l-ilment ibbażat fuq allegat żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-indizju dwar ir-rwoli kummerċjali u industrijali rispettivi ta’ EDF u tar-rikorrenti fir-rigward ta’ CNR matul il-perijodu 2004-2006
128. Dan l-ilment jikkonċerna r-raba’ ħjiel adottat mill-Kummissjoni biex tistabbilixxi li kien hemm bidla fil-kontroll fuq bażi dewwiema ta’ CNR favur ir-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003 (punt 26 iktar ’il fuq).
129. Fil-premessi 94 sa 126 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta kisbet ir-rwol industrijali li kien ta’ EDF fi ħdan CNR, ir-rikorrenti saret l-unika azzjonista industrijali ta’ CNR mill-2003 u kellha rwol ċentrali fil-ġestjoni operattiva tagħha. Din l-analiżi tinvolvi żewġ partijiet li jirrigwardaw, min-naħa waħda, l-irtirar ta’ EDF mill-ġestjoni operattiva ta’ CNR u, min-naħa l-oħra, il-kisba mir-rikorrenti tar-rwol industrijali u tal-ġestjoni operattiva li kien ta’ EDF.
130. Fir-rigward tal-ewwel parti li tirrigwarda l-irtirar ta’ EDF (premessi 95 sa 102 tad-deċiżjoni kkontestata), il-Kummissjoni tinvoka b’mod partikolari l-irtirar ta’ EDF mill-ġestjoni operattiva ta’ CNR wara l-impenji meħuda matul is-sena 2001 fil-kuntest tad-Deċiżjoni EDF/EnBW, iċċitata fil-punt 4 iktar ’il fuq. B’mod partikolari, dawn l-impenji, min-naħa waħda, kienu li ma teżerċitax iktar id-drittijiet ta’ vot tagħha fil-laqgħat ġenerali ta’ CNR u li ma jkollhiex iktar rappreżentant fi ħdan il-kunsill ta’ amministrazzjoni tagħha u, mill-oħra, li bejn ix-xahar ta’ April 2001 u x-xahar ta’ April 2006 tixtri parti mill-produzzjoni tal-elettriku ta’ CNR fuq it-talba ta’ din tal-aħħar sabiex din tkun tista’ tidħol gradwalment fis-suq tal-elettriku.
131. Bil-kontra ta’ dik l-analiżi, ir-rikorrenti ssostni li EDF żammet wara s-sena 2003 u sa matul is-sena 2006 rwol operattiv u kummerċjali sinjifikattiv fir-rigward ta’ CNR. Skont ir-rikorrenti, iż-żieda fl-importanza tagħha seħħet tul il-perijodu 2004-2006.
132. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti u ssostni li l-fatt li din kienet saret l-unika azzjonista industrijali ta’ CNR matul is-sena 2003 huwa ħjiel rilevanti.
133. L-ewwel nett, fir-rigward tal-kuntratt globali ta’ operat u tal-kuntratt li kien jiggarantixxi lil CNR ix-xiri tal-elettriku tagħha minn EDF, li ġew konklużi matul is-sena 2001 għal tul ta’ ħames snin, ir-rikorrenti ssostni b’mod partikolari li EDF kellha rwol de facto suffiċjentement sinjifikattiv sabiex il-Kummissjoni ma tkunx tista’ tikkonkludi li, mit-23 ta’ Diċembru 2003, kienet kisbet għalkollox ir-rwol operattiv u kummerċjali li storikament kien ta’ EDF. Il-fatt li l-Kummissjoni setgħet tikkunsidra fid-Deċiżjoni EDF/EnBW li dawn il-kuntratti li kienu jiggarantixxu x-xiri tal-elettriku kienu jikkostitwixxu impenn neċessarju sabiex “CNR tkun tista’ tidħol fis-swieq tal-elettriku” [traduzzjoni mhux uffiċjali] juri li EDF kellha rwol ta’ sieħba kummerċjali essenzjali sabiex seta’ jkun hemm dan id-dħul fis-suq.
134. Dan l-argument ma jistax jintlaqa’. Kif qalet il-Kummissjoni fil-premessa 100 tad-deċiżjoni kkontestata, l-eżistenza ta’ ftehim bejn EDF u CNR ma tikkontradixxix il-fatt li CNR setgħet tiddefinixxi l-politiki industrijali u kummerċjali tagħha b’mod indipendenti minn EDF. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni setgħet ġustament tinvoka t-teħid ta’ pożizzjoni tar-rikorrenti matul il-proċedura ta’ notifikazzjoni tal-konċentrazzjoni inkwistjoni f’dan il-każ. Il-punt 100 tad-deċiżjoni kkontestata jirreferi, dwar dan is-suġġett, għat-tweġiba tar-rikorrenti tas-7 ta’ April 2008 għat-talba għal informazzjoni tas-26 ta’ Marzu 2008 li fil-kuntest tagħha hija affermat b’mod partikolari li “EDF [kienet] tabilħaqq tilfet il-kontroll ta’ CNR fl-2001, meta l-kumitat Gentot […] [kien] iddeċieda l-kundizzjonijiet ta’ reviżjoni tal-protokolli li kienu jirregolaw ir-relazzjonijiet industrijali u kummerċjali taż-żewġ impriżi sabiex CNR issir gradwalment produttriċi tal-elettriku indipendenti u awtonoma” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Minn dik it-tweġiba jirriżulta li anki r-rikorrenti stess ikkunsidrat li CNR kienet inqatgħet mill-influwenza determinanti ta’ EDF mis-sena 2001.
135. Bil-kontra ta’ dak li tallega r-rikorrenti, din l-analiżi fil-punt 100 tad-deċiżjoni kkontestata ma timplikax li l-Kummissjoni għamlet mistoqsijiet żbaljati dwar jekk EDF kellhiex il-kontroll ta’ CNR bejn is-snin 2001 u 2006 minflok ma vverifikat jekk ir-rikorrenti setgħetx tiġi kkunsidrata bħala li kisbet ir-rwol operattiv li storikament kien ta’ EDF. Dan l-argument huwa interpretazzjoni ħażina tad-deċiżjoni kkontestata fejn il-Kummissjoni adottat biss bħala wieħed mill-ħjiel rilevanti sabiex tistabbilixxi teħid ta’ kontroll ta’ CNR mir-rikorrenti fi tmiem is-sena 2003 il-fatt li f’dak iż-żmien hija kienet l-unika azzjonista industrijali ta’ CNR.
136. Barra minn hekk, insostenn tal-argument tagħha, il-Kummissjoni ġustament tinvoka anki l-paragrafu 90 tal-formola CO ċċitat fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 51 tad-deċiżjoni kkontestata. Hemmhekk saret referenza għal dikjarazzjoni komuni ta’ EDF u ta’ CNR tal-2001 li semmiet il-fatt li CNR kellha r-responsabbiltà għall-opzjonijiet prinċipali tal-ġestjoni industrijali tagħha.
137. It-tieni nett, fir-rigward tax-xiri tal-elettriku ta’ CNR minn EDF, il-Kummissjoni ġustament tfakkar l-impenji meħuda fil-kuntest tad-Deċiżjoni EDF/EnBW. Fil-fatt, kif jingħad fil-premessa 102 tad-deċiżjoni kkontestata, din kienet garanzija ta’ xiri minn EDF ta’ ċerta kwantità ta’ elettriku prodott minn CNR sabiex hija tkun tista’ tidħol fis-suq tal-elettriku bħala fornitriċi indipendenti. Barra minn hekk, ir-rikorrenti ma tipproduċi l-ebda data numerika insostenn tal-argument tagħha dwar l-importanza ta’ din is-sħubija kummerċjali kontinwa ma’ EDF, jew aħjar ta’ ċerta grad ta’ dipendenza li tirriżulta minnha. Fl-aħħar nett, għalkemm ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni ma ttrattatx bl-istess mod il-kuntratt kummerċjali li ġie konkluż bejnha u CNR, li kien jikkonċerna wkoll il-bejgħ volontarju, iżda li minkejja kollox kellu jittieħed inkunsiderazzjoni bħala indizju tar-rwol dominanti tagħha, dan l-argument ma jistax jintlaqa’ għaliex ma jikkontestax l-analiżi tal-Kummissjoni li l-eżistenza ta’ possibbiltà u mhux ta’ obbligu li CNR tara li parti mill-elettriku tagħha jinxtara minn EDF ma tikkontradixxix il-konstatazzjoni li CNR diġà matul is-sena 2003 kienet tiddetermina l-politika industrijali u kummerċjali tagħha b’mod indipendenti minn EDF.
138. It-tielet nett, kif il-Kummissjoni ma tonqosx milli tosserva, ir-rikorrenti ma tikkontestax il-fatt li r-rapport annwali għas-sena 2003 tal-Grupp Suez, li hija ma tikkontestax ir-rilevanza tiegħu, semma li hija kienet ħadet il-kontroll operattiv ta’ CNR u kien jinkludi ċ-ċentrali ta’ CNR fil-kapaċitajiet elettriċi tar-rikorrenti, kif ġie mfakkar fil-premessa 101 tad-deċiżjoni kkontestata.
139. Mill-punti 134 sa 138 iktar ’il fuq jirriżulta li ma ġiex stabbilit li l-Kummissjoni wettqet żball meta kkunsidrat l-irtirar ta’ EDF mill-ġestjoni operattiva ta’ CNR bħala punt ta’ fatt insostenn tar-raba’ ħjiel imsemmi fid-deċiżjoni kkontestata sabiex tiġi stabbilita l-kisba ta’ kontroll ta’ CNR mir-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003.
140. Fir-rigward tat-tieni parti marbuta mal-kisba mir-rikorrenti tar-rwol industrijali ta’ EDF u mar-rwol ċentrali tar-rikorrenti fil-ġestjoni operattiva ta’ CNR, fil-premessi 103 sa 126 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssemmi li l-akkwist tas-sehem ta’ EDF mir-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003 u l-fatturi marbuta mal-irtirar ta’ EDF li ġew eżaminati fil-kuntest tal-ewwel parti jagħmlu parti minn kooperazzjoni li kienet bdiet mis-sena 2000 bejn ir-rikorrenti u CNR.
141. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tirreferi għal ftehim qafas li ġie konkluż bejn CNR u r-rikorrenti f’dak iż-żmien li kellu b’mod partikolari l-għan li joħloq sussidarja komuni, Énergie du Rhône (EDR). Fil-premessi 106 sa 110 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tiżviluppa r-rwol essenzjali ta’ EDR fl-attività ta’ CNR fuq il-livell kummerċjali kif ukoll il-modalitajiet ta’ ġestjoni ta’ dik is-sussidjarja komuni. Minkejja l-fatt li CNR kellha 51 % tal-kapital u maġġoranza assoluta fil-kunsilli ta’ amministrazzjoni ta’ EDR, ir-rikorrenti kellha inflwenza determinanti fid-dawl tal-vot unanimu ta’ ċerti tipi ta’ deċiżjonijiet. Fil-premessa 111 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssemmi li minbarra l-ftehim dwar il-ħolqien ta’ EDR, ir-rikorrenti u CNR, bejn is-sena 2001 u s-sena 2004, iffirmaw ċertu numru ta’ sħubijiet tekniċi u kummerċjali. Fil-premessa 112, il-Kummissjoni tirreferi għal dikjarazzjoni tal-President ta’ CNR fil-laqgħa ġenerali ordinarja tal-25 ta’ Ġunju 2003 li s-“CNR bdiet tirrifletti dwar il-konverġenza ta’ sħubija kummerċjali u ta’ sħubija industrijali mill-mument meta hija saret taf [li r-rikorrenti] kien se jkollha sehem mill-kapital. [Ir-rikorrenti] b’hekk saret l-ewwel sieħba kummerċjali b’35 % tal-bejgħ u b’żieda fl-importanza ta’ [EDR]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
142. Ir-rikorrenti topponi għal din l-analiżi l-fatt li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuq ftehim bejnha u bejn CNR li nofshom ġew konklużi wara s-sena 2003. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma spjegatx b’liema mod il-ħolqien ta’ EDR seta’ jagħtiha influwenza ikbar fuq CNR. Il-ħolqien ta’ EDR ġie nnotifikat lil u approvat mill-Kummissjoni bħala ħolqien ta’ impriża komuni “kooperattiva” u mhux “konċentrattiva” matul is-sena 2002. Il-Kummissjoni kienet tat b’mod partikolari eżenzjoni individwali abbażi tal-Artikolu 81(3) KE “għal żmien daqs il-perijodu ta’ tbegħid gradwali ta’ EDF minn CNR, jiġifieri sal-2006” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Għaldaqstant, skont ir-rikorrenti, il-Kummissjoni missha kkonkludiet li r-rwol tagħha ta’ azzjonista industrijali ta’ referenza beda biss matul is-sena 2006.
143. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti u ssostni li l-ħjiel fid-deċiżjoni kkontestata, jiġifieri li qabel it-23 ta’ Diċembru 2008 hija kisbet rwol industrijali u operattiv preeminenti, ma ġiex ikkontestat.
144. L-ewwel nett, fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti bbażat fuq il-fatt li l-kuntratti bejnha u CNR imsemmija b’mod partikolari fil-premessa 111 u fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 55 tad-deċiżjoni kkontestata jikkonċernaw parzjalment il-ftehim li ġew konklużi wara s-sena 2003, anki jekk dan kien effettivament il-każ ta’ tlieta mis-sitt ftehim imsemmija, jibqa’ l-fatt li tliet ftehim huma tal-2001, jiġifieri kuntratt qafas ta’ xiri ta’ opzjonijiet fuq kuntratti tal-futuri ta’ xiri tal-elettriku, kuntratt ta’ provvista u ta’ garanzija u kuntratt take or pay, u li huma setgħu jservu sabiex juru tisħiħ tas-sħubija bejn CNR u r-rikorrenti fuq il-livell tekniku u dak kummerċjali ferm qabel ix-xahar ta’ Diċembru 2003.
145. It-tieni nett, dwar il-portata tal-eżenzjoni mogħtija mill-Kummissjoni f’ittra amministrattiva tad-29 ta’ Novembru 2002 li għalqet il-proċedura ta’ notifikazzjoni fir-rigward ta’ EDR, il-Kummissjoni ġustament issostni li ma huwiex għaliex hija kienet ikkunsidrat l-impriża komuni EDR bħala li tista’ tiġi eżentata sa matul is-sena 2006 li r-rikorrenti ma setgħetx teżerċita kontroll de facto
fuq CNR mix-xahar ta’ Diċembru 2003. Fil-fatt, anki jekk hija setgħet tafferma fl-imsemmija ittra li hija kienet qed tagħti eżenzjoni individwali lil EDR, abbażi tal-Artikolu 81(3) KE “għal żmien daqs il-perijodu ta’ tbegħid gradwali ta’ EDF minn CNR, jiġifieri sal-2006”, iċ-ċessjoni tat-titoli ta’ EDF lir-rikorrenti kienet għadha ma saritx. Issa huwa tabilħaqq il-qari kkombinat ta’ dawn l-elementi li jista’ jiddetermina l-eżistenza ta’ kontroll esklużiv de facto
fi tmiem is-sena 2003.
146. It-tielet nett, għandu jiġi osservat li r-rikorrenti ma tikkontestax ir-referenza li għamlet il-Kummissjoni, fil-premessa 112 tad-deċiżjoni kkontestata, għal dikjarazzjoni tal-President ta’ CNR tal-25 ta’ Ġunju 2003, jiġifieri ferm qabel ix-xahar ta’ Diċembru 2003, fejn issemma r-rwol tagħha ta’ “l-ewwel sieħba kummerċjali bi kważi 35 % tal-bejgħ”. Barra minn hekk, din l-istess dikjarazzjoni ssemmi żieda fl-importanza ta’ EDR marbuta mar-rwol imsaħħaħ tar-rikorrenti fi ħdan CNR. Anki jekk parti miċ-ċifri msemmija f’dan ir-rigward fil-premessa 112 jikkonċernaw data sussegwenti għas-sena 2003, u b’hekk ma jistgħux iservu sabiex tiġi stabbilita l-perspettiva li kellha r-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003 tal-pożizzjoni tagħha fir-rigward ta’ CNR, id-dikjarazzjoni inkwistjoni saret qabel dik id-data.
147. Ir-raba’ nett, għandu jiġi eżaminat l-argument tar-rikorrenti li l-Kummissjoni invertiet illegalment l-oneru tal-prova meta aċċettat fid-deċiżjoni kkontestata, mingħajr ma pprovat dan fid-deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni, li l-konċentrazzjoni seħħet matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003. Ir-rikorrenti ssostni li b’hekk hija se jkollha tipprova li din seħħet biss matul is-sena 2007. Ir-rikorrenti tinvoka b’mod partikolari l-fatt li l-Kummissjoni ċaħdet l-argument tagħha dwar iċ-ċirkustanza li, matul is-sena 2007, hija flimkien ma’ CNR kienet ħolqot marka komuni, billi kkunsidrat li dan l-element ma kienx suffiċjenti sabiex jintwera li t-teħid ta’ kontroll esklużiv de facto
kien seħħ matul is-sena 2007 u mhux matul is-sena 2003 u mingħajr ma ġġustifikat għaliex ħadet din il-pożizzjoni.
148. Dan l-argument ma jistax jintlaqa’. Fil-fatt, għalkemm fil-punti 121 et seq tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssemmi xi argumenti tar-rikorrenti mressqa waqt is-seduta intiżi sabiex juru li hija kisbet il-kontroll ta’ CNR biss matul is-sena 2007 biex imbagħad tiċħadhom għaliex ikkunsidrat li r-rikorrenti ma kinitx ipprovat li t-teħid ta’ kontroll seħħ matul is-sena 2007, dan il-fatt ma jikkostitwixxix inverżjoni illegali tal-oneru tal-prova. Anzi, il-Kummissjoni konxja li hija kellha l-oneru tal-prova, ippreżentat numru ta’ ħjiel sostanzjali u dettaljati fid-deċiżjoni kkontestata sabiex tistabbilixxi r-realtà u d-data tal-bidu tal-ksur.
149. Fl-aħħar nett, biex jiġi miċħud l-argument imressaq mir-rikorrenti matul il-fażi amministrattiva fir-rigward tal-ħolqien ta’ marka komuni matul is-sena 2007, fil-premessa 126 tad-deċiżjoni kkontestata l-Kummissjoni sostniet li r-rikorrenti ma kinitx spjegat fiex it-tnedija tal-imsemmija marka kienet tikkostitwixxi element li ta bidu għat-teħid ta’ kontroll matul is-sena 2007 u żiedet li jista’ saħanistra jiġi oġġezzjonat li din it-tnedija setgħet saret possibbli minħabba l-kontroll minn qabel ta’ CNR. L-elementi b’hekk imressqa mill-Kummissjoni, b’mod relattivament sommarju iżda suffiċjenti fid-dawl tal-ħjiel l-ieħor meħud inkunsiderazzjoni, ma jistgħux fihom infushom jitqiesu bħala li jikkostitwixxu inverżjoni tal-oneru tal-prova.
150. Minn dak li ngħad iktar ’il fuq jirriżulta li r-rikorrenti lanqas ma stabbilixxiet li l-Kummissjoni wettqet żball meta ħadet inkunsiderazzjoni l-kisba mir-rikorrenti tar-rwol industrijali li kien ta’ EDF u r-rwol ċentrali tar-rikorrenti fil-ġestjoni operattiva ta’ CNR.
151. Għaldaqstant, l-ilment ibbażat fuq żball ta’ evalwazzjoni dwar il-ħjiel marbut mar-rwoli kummerċjali u industrijali rispettivi ta’ EDF u tar-rikorrenti fir-rigward ta’ CNR matul il-perijodu 2004-2006 għandu jiġi miċħud kollu.
– Fuq l-ilment ibbażat fuq allegat żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-ħjiel marbut mad-dikjarazzjonijiet tad-diriġenti ta’ CNR, tar-rikorrenti u ta’ Suez
152. Dan l-ilment jikkonċerna l-ħames ħjiel adottat mill-Kummissjoni sabiex tistabbilixxi li kien hemm bidla fil-kontroll fuq bażi dewwiema ta’ CNR favur ir-rikorrenti matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003 (punt 26 iktar ’il fuq).
153. Fil-premessi 127 sa 158 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssemmi, taħt it-titolu “[m]ill-2004, CNR hija de facto
kkunsidrata bħala li tagħmel parti mill-Grupp Suez, kemm mid-diriġenti ta’ CNR kif ukoll mid-diriġenti ta’ Suez” [traduzzjoni mhux uffiċjali], diversi dokumenti interni ta’ CNR u tal-Grupp Suez, fosthom il-minuti tal-bord tad-diretturi u tal-kunsill ta’ sorveljanza, li jagħtu x’jifhmu li, mis-sena 2004, CNR kienet tagħmel parti minn loġika ta’ grupp fir-rigward ta’ Suez. Mis-sena 2003, isiru wkoll ċerti referenzi għal CNR fir-rapporti anwali tal-Grupp Suez.
154. Ir-rikorrenti tikkontesta l-valur tal-indizju ta’ dawn id-dikjarazzjonijiet sabiex jiġi stabbilit teħid ta’ kontroll de facto
min-naħa tagħha fit-23 ta’ Diċembru 2003 billi tinvoka b’mod partikolari li l-maġġoranza ta’ dawn id-dikjarazzjonijiet saru wara s-sena 2003.
155. Il-Kummissjoni ssostni, min-naħa waħda, li għalkemm il-maġġoranza tad-dikjarazzjonijiet iċċitati huma tas-snin 2006 u 2007, l-ewwel waħda minn dawn id-dikjarazzjonijiet hija tal-bidu tas-sena 2004 u, min-naħa l-oħra, li dawn id-dikjarazzjonijiet jirriflettu ċ-ċirkustanza li r-rikorrenti kellha l-kontroll de facto
ta’ CNR diġà minn tmiem is-sena 2003.
156. Qabel xejn għandu jiġi ppreċiżat li, sa fejn l-eżami ta’ lmenti oħrajn imqajma fil-kuntest tat-tieni motiv jikkonferma b’mod suffiċjenti fid-dritt l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-eżistenza ta’ teħid ta’ kontroll esklużiv de facto
min-naħa tar-rikorrenti ta’ CNR fit-23 ta’ Diċembru 2003 (punti 22 sa 151 iktar ’il fuq), dan l-ilment huwa ineffettiv.
157. It-tieni nett, il-fatt li fid-deċiżjoni kkontestata l-Kummissjoni tinvoka dikjarazzjonijiet sussegwenti għat-23 ta’ Diċembru 2003 ma huwiex problematiku fih innifsu. Inċidentalment il-Kummissjoni ġustament tosserva li r-rikorrenti ma tikkontestax id-dikjarazzjonijiet invokati fid-deċiżjoni kkontestata bħala tali. Għalkemm tali dikjarazzjonijiet ma humiex suffiċjenti sabiex jiġi stabbilit li kien hemm il-possibbiltà kbira li r-rikorrenti, fi tmiem is-sena 2003, kienet f’sitwazzjoni ta’ kontroll de facto, madankollu huma jistgħu jikkonfermaw id-data tal-bidu tal-ksur kif jirriżulta minn elementi preċedenti jew kontemporanji għalih. Barra minn hekk, avvenimenti sussegwenti jistgħu jkunu ħjiel tan-natura kontinwa tal-ksur. F’dan ir-rigward, huwa minħabba li r-rikorrenti nnotifikatilha l-konċentrazzjoni biss matul is-sena 2007 li l-Kummissjoni setgħet tirreferi għal avvenimenti sussegwenti għat-tmiem tas-sena 2003.
158. Huwa minnu li r-rikorrenti ġustament tenfasizza li l-ebda waħda mid-dikjarazzjonijiet invokati fid-deċiżjoni kkontestata ma ssemmi, lanqas b’mod impliċitu, teħid ta’ kontroll de facto
bejn is-snin 2003 u 2007.
159. Madankollu, il-Kummissjoni ġustament tosserva li l-fatt li ssir referenza mis-sena 2004, fil-kuntest ta’ laqgħa tal-bord tad-diretturi ta’ CNR tad-19 ta’ Marzu 2004, għall-“perspettiva tal-grupp” [traduzzjoni mhux uffiċjali] jew “ta’ sussidjarja ta’ grupp industrijali kbir” [traduzzjoni mhux uffiċjali] ma jikkorrispondix għas-sitwazzjoni ta’ kumpanniji li jkollhom biss “sħubija kummerċjali mmonitorjata”.
160. Madankollu jibqa’ l-fatt li, apparti dik iċ-ċitazzjoni, il-parti l-kbira taċ-ċitazzjonijiet adottati mill-Kummissjoni huma tas-sena 2006 u tas-sena 2007 u li d-dikjarazzjoni tal-kummissarju tal-gvern waqt kunsill ta’ sorveljanza tat-13 ta’ Diċembru 2007, li tirreferi għal “il-kjarifika tar-responsabbiltajiet fi ħdan il-grupp ikkostitwit minn Suez/Electrabel, min-naħa waħda, u CNR, min-naħa l-oħra, b’mod li jiġi ddefinit preċiżament ir-rwol ta’ din tal-aħħar għall-ġejjieni” [traduzzjoni mhux uffiċjali], imsemmija fil-premessa 152 tad-deċiżjoni kkontestata, tista’ ssostni l-argument tar-rikorrenti ta’ teħid ta’ kontroll li seħħ biss mis-sena 2007.
161. Għaldaqstant, fid-dawl ta’ ċerta ambigwità fit-termini użati, l-imsemmija dikjarazzjonijiet jistgħu jkunu biss indizju sekondarju sabiex juru li t-teħid ta’ kontroll esklużiv de facto
seħħ matul ix-xahar ta’ Diċembru 2003 iktar milli matul is-sena 2007.
162. Madankollu għandu jiġi osservat li l-provi li r-rikorrenti tinvoka lanqas ma jikkontradixxu l-argument tal-Kummissjoni. B’hekk, kif ġustament issostni l-Kummissjoni, is-sentenza li ssemmi l-fatt li CNR “issa għandha post eżemplari fi ħdan Suez” [traduzzjoni mhux uffiċjali] li qal il-president tal-kunsill ta’ sorveljanza ta’ CNR fil-laqgħa ġenerali tat-28 ta’ Ġunju 2007, tista’ tfisser li l-appartenenza ta’ CNR għall-Grupp Suez hija reċenti jew, bil-kontra, tmur iktar lura fiż-żmien.
163. Fir-rigward tad-dikjarazzjoni li għamel il-kummissarju tal-gvern fil-kunsill ta’ sorveljanza tat-13 ta’ Diċembru 2007, li r-rikorrenti bi żball qalet li kienet tal-5 ta’ Lulju 2007 fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva u li ssemmiet fil-punt 160 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni ġustament tosserva fil-premessa 154 tad-deċiżjoni kkontestata li din tista’ tinqara bħala li tirreferi għal kjarifika tar-responsabbiltajiet li ma tagħtix lok li tinġibed konklużjoni dwar id-data tat-teħid ta’ kontroll de facto
ta’ CNR mir-rikorrenti.
164. Fl-aħħar nett, għandu jiġi ppreċiżat li r-rikorrenti ma għadhiex tikkontesta ċerti referenzi għal CNR irrilevati mill-Kummissjoni fir-rapporti annwali tal-Grupp Suez u msemmija fil-premessi 155 sa 158 tad-deċiżjoni kkontestata, li madankollu kienet ikkontestat ir-rilevanza tagħhom waqt il-proċedura amministrattiva.
165. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-ilment ibbażat fuq allegati żbalji li jaffettwaw il-ħjiel ibbażat fuq dikjarazzjonijiet tad-diriġenti ta’ CNR, tar-rikorrenti u ta’ Suez għandu jiġi miċħud.
– Fuq l-ilment ibbażat fuq allegat żball ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-indizju bbażat fuq l-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni favur ir-rikorrenti
166. Dan l-ilment jikkonċerna s-sitt indizju adottat mill-Kummissjoni sabiex tistabbilixxi li kien hemm bidla fil-kontroll fuq bażi dewwiema ta’ CNR favur ir-rikorrenti fit-23 ta’ Diċembru 2003 (punt 26 iktar ’il fuq).
167. Fil-premessi 159 sa 164 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssemmi l-fatt li r-rikorrenti, matul is-sena 2003, abbażi tal-ftehim (punt 7 iktar ’il fuq), diġà kienet kisbet dritt ta’ prelazzjoni fuq l-azzjonijiet l-oħra ta’ CNR f’każ li d-dispożizzjoni tal-Liġi Murcef li timponi li entitajiet pubbliċi jkollhom iktar minn 50 % tal-kapital ta’ CNR titħassar. Fil-premessa 163 ġie ppreċiżat li f’każ bħal dan, il-ftehim kien jippermetti li r-rikorrenti timpedixxi li azzjonist privat ieħor ikun jista’ jikseb kontroll esklużiv ta’ CNR fuq bażi dewwiema. Ir-rikorrenti b’hekk kienet żgura li jkollha tali kontroll, jew de facto, fil-kuntest tal-Liġi Murcef, jew de jure, jekk din titħassar. Il-Kummissjoni ssostni fil-premessa 164 li dan huwa element ta’ evalwazzjoni li jingħaqad ma’ kunsiderazzjonijiet oħrajn sabiex jiġi konkluż li kien hemm kontroll esklużiv, skont l-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni.
168. Ir-rikorrenti ssostni li, abbażi tal-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat, opzjoni ta’ xiri fiha nfisha ma tistax tagħti kontroll esklużiv, iżda f’ċirkustanzi eċċezzjonali tista’ biss tikkostitwixxi ħjiel li jingħaqad ma’ ħjiel ieħor sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ kontroll u tenfasizza li f’dan il-każ, l-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni ma tistax tittieħed inkunsiderazzjoni fid-dawl tad-definizzjoni ta’ ċirkustanzi eċċezzjonali fid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni, tas-7 ta’ Marzu 1994, li tiddikjara li konċentrazzjoni tkun kompatibbli mas-suq komuni (Każ IV/M .397 – Ford/Hertz) (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni Ford/Hertz”).
169. Il-Kummissjoni ssostni li hija qatt ma allegat li, f’dan il-każ, id-dritt ta’ prelazzjoni fih innifsu kien jagħti l-kontroll. Billi dan il-ħjiel tqis flimkien ma’ ħjiel ieħor, ma hemmx lok li jiġi kkontestat il-fatt li ttieħed inkunsiderazzjoni.
170. Kif diġà ġie osservat fil-punt 40 iktar ’il fuq, jekk wieħed jaċċetta li t-teħid ta’ kontroll esklużiv de facto
sar fit-23 ta’ Diċembru 2003, ir-regolament applikabbli f’dan il-każ huwa r-Regolament Nru 4064/89, li l-applikazzjoni tiegħu hija s-suġġett tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni u mhux ir-Regolament Nru 139/2004 ippreċiżat mill-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat. Issa, il-punt 15 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni jipprovdi dan li ġej:
“Għażla li wieħed jixtri jew li jibdel l-ishma ma tistax fiha nfisha tagħti kontroll uniku [esklużiv] kemm-il darba l-għażla tkun eżerċitata fil-ġejjieni qarib [sakemm din l-għażla ma tiġix eżerċitata fil-ġejjieni qrib] skond ftehimiet li jorbtu legalment. Madankollu, l-eżerċitar mistenni għal din l-għażla jista’ jiġi kunsidrat bħala komponent addizzjonali li, flimkien ma’ fatturi oħra, jista’ jwassal għall-konklużjoni li hemm kontroll uniku [esklużiv].”
171. Anki jekk, bil-kontra tal-punt 60 tal-Avviż ġurisdizzjonali konsolidat, dawn id-dispożizzjonijiet ma jużawx espliċitament it-termini “f’ċirkustanzi eċċezzjonali” [traduzzjoni mhux uffiċjali], il-Kummissjoni tikkonċedi fil-premessa 162 tad-deċiżjoni kkontestata li r-regola hija essenzjalment l-istess fiż-żewġ avviżi.
172. Qabel kollox għandu jiġi nnotat li r-rikorrenti ma tikkontestax il-modalitajiet tad-dritt ta’ prelazzjoni li ngħatalha abbażi tal-ftehim kif ġew deskritti fid-deċiżjoni kkontestata.
173. Barra minn hekk, kif ġustament issostni l-Kummissjoni, l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq id-Deċiżjoni Ford/Hertz ma jistax jintlaqa’. Tabilħaqq, minbarra l-fatt li, skont il-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 63 iktar ’il fuq, la l-Kummissjoni u lanqas, a fortiori, il-Qorti Ġenerali ma huma marbuta f’dan il-każ bil-konstatazzjonijiet ta’ fatt u bl-evalwazzjonijiet inklużi f’deċiżjoni preċedenti tal-Kummissjoni, dak il-każ huwa differenti miċ-ċirkustanzi tal-każ inkwistjoni hawnhekk. Fil-każ li wassal għad-Deċiżjoni Ford/Hertz, il-Kummissjoni aċċettat li l-fatt li Ford kellha 49 % tad-drittijiet ta’ vot u rappreżentanza minoritarja fil-kunsill ta’ amministrazzjoni ta’ Hertz ma kienx jagħtiha sitwazzjoni ta’ kontroll, billi ma ngħatalha l-ebda dritt ta’ veto fir-rigward ta’ deċiżjonijiet essenzjali. Madankollu hija kkunsidrat li l-fatt li Ford kellha dritt ta’ prelazzjoni li seta’ jiġi eżerċitat skont id-diskrezzjoni tagħha biss bla ebda kundizzjoni preliminari u li f’kull ħin, kien jagħtiha bi skadenza ferm qasira l-possibbiltà li tieħu f’idejha l-kontroll tal-kunsill ta’ amministrazzjoni ta’ Hertz, kien ċirkustanza li kienet tagħtiha kontroll de facto . Id-dritt ta’ prelazzjoni b’hekk kien fattur prinċipali f’dak il-każ sabiex jiġi konkluż li kien hemm kontroll esklużiv de facto .
174. F’dan il-każ, ir-rikorrenti għandha raġun li tenfasizza li d-dritt ta’ prelazzjoni tagħha huwa suġġett b’mod partikolari għall-emendi fil-Liġi Murcef. Madankollu, il-Kummissjoni ma ddeduċietx il-kontroll esklużiv de facto
mid-dritt ta’ prelazzjoni, iżda ħadet inkunsiderazzjoni dan tal-aħħar biss bħala ħjiel supplimentari. Dan jirriżulta b’mod ċar mill-premessa 163 tad-deċiżjoni kkontestata fejn il-Kummissjoni tgħid li r-rikorrenti kienet żgura li jkollha kontroll esklużiv fuq bażi dewwiema ta’ CNR “jew de facto
fil-kuntest tal-Liġi Murcef, jew de jure
jekk dik il-liġi titħassar” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. L-eżistenza tad-dritt ta’ prelazzjoni, li l-eżerċizzju tiegħu jiddependi mit-tħassir tal-Liġi Murcef, b’hekk fir-raġunament tal-Kummissjoni tikkostitwixxi ħjiel sekondarju, bl-eżistenza ta’ kontroll eskużiv de facto tiġi dedotta minn ċirkustanzi oħrajn.
175. Dan l-approċċ tal-Kummissjoni huwa wkoll konformi mal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni li minnu jirriżulta li kontroll esklużiv de facto
minn azzjonist minoritarju jista’ jiġi dedott mill-istruttura tad-drittijiet ta’ vot jew mid-dritt li jiġu ġestiti l-attivitajiet tal-kumpannija inkwistjoni u li tiġi ddeterminata l-politika kummerċjali tagħha (punt 14 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni), bl-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni ma tkunx rekwiżit addizzjonali, iżda li tista’ tikkostitwixxi indizju supplimentari, bħal kull punt ta’ fatt ieħor (punt 15 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni). Barra minn hekk, jista’ jiġi ppreċiżat, għal finijiet ta’ kompletezza, li fid-dawl tal-fatt li r-rikorrenti għandha 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot, il-kompożizzjoni tal-azzjonisti li jkun fadal kif ukoll il-pożizzjoni ta’ saħħa tagħha fil-bord tad-diretturi jistgħu jiġu kkunsidrati bħala li huma ċirkustanzi eċċezzjonali li jiġġustifikaw it-teħid inkunsiderazzjoni tal-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni. Kien x’kien il-każ, in-nuqqas ta’ ħjiel ibbażat fuq l-eżistenza ta’ dritt ta’ prelazzjoni favur ir-rikorrenti ma għandux ikun tali li jimmodifika l-konklużjoni tal-eżistenza ta’ kontroll de facto
bbażata b’mod partikolari fuq l-istruttura tad-drittijiet ta’ vot fil-laqgħa ġenerali u fuq il-pożizzjoni ta’ saħħa tagħha fi ħdan dak il-korp kif ukoll fi ħdan il-bord tad-diretturi.
176. Għaldaqstant, l-ilment u t-tieni motiv kollu għandhom jiġu miċħuda.
Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 u fuq allegat ksur tal-Artikolu 253 KE għaliex il-Kummissjoni ma kklassifikatx korrettament il-ksur u għaliex id-deċiżjoni kkontestata fiha kontradizzjoni ta’ motivi
177. Ir-rikorrenti ssostni li d-deċiżjoni kkontestata hija vvizzjata b’kontradizzjoni bejn il-motivi u d-dispożittiv li minnha tirriżulta nuqqas ta’ motivazzjoni fid-dawl tal-Artikolu 253 KE. Essenzjalment, hija ssostni li d-dispożittiv ta’ ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 ma huwiex ibbażat fuq il-motivi tad-deċiżjoni kkontestata, iżda dawn tal-aħħar jagħtu lok li jiġi stabbilit ksur tal-Artikolu 4(1) tal-imsemmi regolament.
178. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti. Essenzjalment, hija ssostni li d-deċiżjoni kkontestata ma tinvolvi l-ebda kontradizzjoni.
179. Għandu jitfakkar li l-obbligu ta’ motivazzjoni previst taħt l-Artikolu 253 KE jikkostitwixxi rekwiżit proċedurali essenzjali li għandu jkun distint mill-kwistjoni tal-fondatezza tal-motivazzjoni, b’dan tal-aħħar ikun ibbażat fuq il-legalità fuq il-mertu tal-att ikkontestat (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-2 ta’ April 1998, Il-Kummissjoni vs Sytraval u Brink’s France, C-367/95 P, Ġabra p. I-1719, punt 67; tat-22 ta’ Marzu 2001, Franza vs Il-Kummissjoni, C-17/99, Ġabra p. I-2481, punt 35, u tad-29 ta’ Settembru 2011, Elf Aquitaine vs Il-Kummissjoni, C-521/09 P, Ġabra p. I-8947, punt 146).
180. Mill-ġurisprudenza jirriżulta wkoll li l-motivazzjoni mitluba mill-Artikolu 253 KE għandha tiġi adattata għan-natura tal-att inkwistjoni u għandha turi b’mod ċar u inekwivoku r-raġunament tal-istituzzjoni, l-awtriċi tal-att, b’mod li l-partijiet ikkonċernati jkunu jistgħu jsiru jafu l-ġustifikazzjonijiet tal-miżura meħuda u l-qorti kompetenti tkun tista’ teżerċita l-istħarriġ tagħha. Ma huwiex meħtieġ li l-motivazzjoni tispeċifika kull punt ta’ fatt u ta’ liġi rilevanti, sa fejn il-kwistjoni dwar jekk il-motivazzjoni ta’ att tissodisfax ir-rekwiżiti tal-Artikolu 253 KE għandha tiġi evalwata mhux biss fir-rigward tal-kliem tagħha, iżda wkoll fir-rigward tal-kuntest tagħha kif ukoll fir-rigward tar-regoli legali kollha li jirregolaw il-qasam ikkonċernat (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Sytraval u Brink’s France, punt 179 iktar ’il fuq, punt 63, u l-ġurisprudenza ċċitata, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-4 ta’ Lulju 2006, Hoek Loos vs Il-Kummissjoni, T-304/02, Ġabra p. II-1887, punt 58).
181. Barra minn hekk, l-obbligu ta’ motivazzjoni abbażi tal-Artikolu 253 KE jeżiġi li r-raġunament li fuqu tkun ibbażata deċiżjoni għandu jkun ċar u inekwivoku. B’hekk, il-motivazzjoni ta’ att għandha tkun loġika u partikolarment din ma għandha turi l-ebda kontradizzjoni interna li taffettwa il-fehim tar-raġunijiet wara dan l-att (sentenza Elf Aquitaine vs Il-Kummissjoni, punt 179 iktar ’il fuq, punt 151).
182. F’dan il-każ, kif ġustament sostniet il-Kummissjoni, il-ksur li bih qed tiġi akkużata r-rikorrenti ġie kklassifikat mingħajr ambigwità, f’partijiet differenti tad-deċiżjoni kkontestata, b’mod partikolari, minbarra fl-Artikolu 1 tad-dispożittiv, fil-premessi 40 sa 173, 174 sa 179, 191, 192, 205, 206, 211, 212 u 223 tagħha, bħala li jikkonsistu f’implementazzjoni qabel iż-żmien ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89.
183. Mill-eżami tat-tieni motiv iktar ’il fuq jirriżulta li l-Kummissjoni esponiet, b’mod partikolari fil-premessi 40 sa 173 tad-deċiżjoni kkontestata, kemm il-prinċipji legali kif ukoll il-kunsiderazzjonijiet ta’ fatt li fuqhom ibbażat il-konstatazzjoni li r-rikorrenti, fit-23 ta’ Diċembru 2003, kienet implementat konċentrazzjoni mingħajr ma nnotifikataha u mingħajr ma kisbet awtorizzazzjoni għaliha u li, fuq il-mertu, hemm lok li f’dan ir-rigward tiġi validata l-analiżi tagħha.
184. L-ewwel nett, sabiex jiġu stabbiliti l-allegati kontradizzjonijiet fid-deċiżjoni kkontestata, ir-rikorrenti tinvoka l-premessa 59 li tipprovdi:
“[…] huwa tabilħaqq mhux iktar tard mix-xahar ta’ Diċembru 2003, jiġifieri x-xahar meta ġie akkwistat sehem supplimentari li ġab is-sehem totali tagħha għal 49.95 % tal-kapital u għal 47.92 % tad-drittijiet ta’ vot ta’ CNR, [li r-rikorrenti] missha ressqet quddiem il-Kummissjoni, jekk kien il-każ fil-kuntest ta’ konsultazzjoni kif għamlet fl-2007. F’dak iż-żmien, il-Kummissjoni kienet, kif għamlet fl-2007, billi applikat prassi deċiżjonali stabbilita, tikkonferma l-kisba ta’ kontroll esklużiv [tar-rikorrenti] fuq CNR, u b’hekk, l-obbligu ta’ notifikazzjoni tal-operazzjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
185. Skont ir-rikorrenti, din il-premessa tagħti x’tifhem b’mod ċar li l-Kummissjoni qed takkużaha b’nuqqas ta’ notifikazzjoni jew, għall-inqas, notifikazzjoni tardiva, f’kontradizzjoni mal-Artikolu 1 tad-dispożittiv tagħha li jirreferi għall-ksur ta’ implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni. Issa, kif ġustament sostniet il-Kummissjoni, il-fatt li fl-imsemmi punt tad-deċiżjoni kkontestata hija invokat li r-rikorrenti missha kkuntattjatha qabel ma jfissirx li l-ksur tal-obbligu ta’ notifikazzjoni huwa l-bażi tal-ksur ikkonstatat li għalih ġiet imposta multa, billi seta’ kien hemm ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni kif jirriżulta mid-diċitura tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, irrispettivament minn jekk kienx hemm notifikazzjoni jew le.
186. It-tieni nett, ir-rikorrenti ssostni li ċerti elementi tal-evalwazzjoni fid-deċiżjoni kkontestata li jirrigwardaw it-tul tal-ksur jikkonfermaw in-natura kontradittorja tagħha. B’hekk, meta l-ksur ġie kklassifikat bħala li beda fid-data tal-akkwist min-naħa tagħha tat-titoli ta’ EDF, fit-23 ta’ Diċembru 2003, u bħala li kompla sad-data tal-proċedura ta’ qabel in-notifikazzjoni, fid-9 ta’ Awwissu 2007, il-Kummissjoni ddefiniet ksur tal-Artikolu 4(1) tar-Regolament Nru 4064/89 li jikkonċerna n-nuqqas ta’ notifikazzjoni. Fil-fehma tagħha, jekk il-Kummissjoni riedet tikklassifika ksur tal-Artikolu 7(1) tal-imsemmi regolament dwar l-implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni, hija missha ħadet inkunsiderazzjoni l-eżistenza ta’ ksur mill-eżerċizzju effettiv tad-drittijiet ta’ vot, jiġifieri fil-laqgħa ġenerali tad-29 ta’ Ġunju 2004, sad-data tal-awtorizzazzjoni tal-operazzjoni mill-Kummissjoni, jiġifieri fid-29 ta’ April 2008. Id-dati tat-23 ta’ Diċembru 2003 u tad-9 ta’ Awwissu 2007 huma mingħajr rilevanza sabiex tiġi kklassifikata implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni. Il-Kummissjoni rikkonoxxiet b’mod impliċitu dan il-fatt meta affermat li d-data ta’ preskrizzjoni bdiet tiddekorri biss minn dak inhar li ntemm il-ksur, jiġifieri fid-29 ta’ April 2008.
187. F’dan ir-rigward, kif tosserva l-Kummissjoni, billi l-obbligu ta’ notifikazzjoni previst fl-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 4064/89 isir konkret f’mument partikolari, il-fatt li fid-deċiżjoni kkontestata hija pprovat tistabbilixxi t-tul tal-ksur jimplika li hija ma pprovatx tistabbilixxi, jew fi kwalunkwe każ mhux biss, nuqqas ta’ notifikazzjoni.
188. Dwar l-argument tar-rikorrenti li l-Kummissjoni ma setgħetx tqiegħed il-bidu tal-ksur fi tmiem ix-xahar ta’ Diċembru 2003 peress li l-implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni tista’ sseħħ biss bl-eżerċizzju effettiv tad-drittijiet ta’ vot, li seħħ biss fil-laqgħa ġenerali tad-29 ta’ Ġunju 2004, l-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jagħmel referenza għall-projbizzjoni tal-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni qabel in-notifikazzjoni jew l-approvazzjoni tagħha.
189. L-Artikolu 3(1) u (3) tar-Regolament Nru 4064/89 (punt 24 iktar ’il fuq) jiddefinixxi l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni bħala bidla fil-kontroll li tagħti l-kapaċità li tiġi eżerċitata influwenza determinanti fuq l-attività tal-impriża inkwistjoni u, għaldaqstant, il-kisba ta’ dan il-kontroll fis-sens formali u mhux l-eżerċizzju effettiv ta’ tali kontroll. Dan ġie kkonfermat ukoll fit-tieni subparagrafu tal-punt 9 tal-Avviż fuq il-kunċett ta’ konċentrazzjoni. Fil-fatt, skont it-tieni sentenza ta’ dik id-dispożizzjoni, ir-Regolament Nru 4064/89 “jiddefinixxi b’mod ċar il-kontroll bħala ‘l-possibbiltà li jeżerċita influwenza deċiżiva’ iktar milli l-eżerċitar attwali [effettiv] ta’ din l-influwenza”. Għaldaqstant, l-argument tar-rikorrenti ma jistax jintlaqa’. Dwar il-kwistjoni jekk, kif issostni l-Kummissjoni, in-nuqqas ta’ notifikazzjoni ġie kkostitwit f’data preċedenti għat-23 ta’ Diċembru 2003, hija tibqa’ mingħajr rilevanza għall-eżami ta’ dan il-motiv.
190. Dwar it-tmiem tal-perijodu tal-ksur, li r-rikorrenti tallega li l-fatt li dan ġie ffissat fid-data tal-proċedura ta’ qabel in-notifikazzjoni, jiġifieri fid-9 ta’ Awwissu 2007, jimplika li l-ksur inkwistjoni kien tabilħaqq in-nuqqas ta’ notifikazzjoni, għandu jiġi osservat li l-Kummissjoni mmotivat l-approċċ tagħha fil-premessi 211 et seq tad-deċiżjoni kkontestata. Hemmhekk, hija spjegat li ladarba tkun tiġi implementata konċentrazzjoni u sakemm hija tibqa’ stabbilita, ksur tal-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 4064/89 ma jistax jiġi fi tmiemu ħlief meta hija tawtorizza l-operazzjoni jew, jekk ikun il-każ, meta hija tagħti deroga mill-obbligu ta’ sopensjoni. Wara li kkonstatat, fil-premessi 212 sa 214, li kien għadda perijodu sostanzjali bejn id-data aċċettata għall-kisba tal-kontroll esklużiv, fit-23 ta’ Diċembru 2003, u d-deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni, hija tgħid, fil-premessa 215, li fil-kuntest tas-setgħa diskrezzjonali tagħha u mingħajr preġudizzju għall-pożizzjoni ta’ prinċipju tagħha, hija ma kinitx se tieħu inkunsiderazzjoni l-perijodu li kien ikopri d-diskussjonijiet u l-eżami tal-konċentrazzjoni konsekuttivi għall-proċedura ta’ qabel in-notifikazzjoni li saret fid-9 ta’ Awwisu 2007, data li b’hekk ġiet adottata bħala tmiem il-ksur.
191. Mill-premessi msemmija fil-punt preċedenti jirriżulta b’mod ċar li mill-iffissar tat-tmiem tal-ksur fid-data tal-proċedura ta’ qabel in-notifikazzjoni jista’ jiġi dedott biss li l-Kummissjoni għalhekk ikklassifikat ksur tal-obbligu ta’ notifikazzjoni. Għaldaqstant l-argument ma jistax jintlaqa’.
192. It-tielet nett, jekk ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni, ladarba tressaq quddiemha l-fajl matul is-sajf tal-2007, ma talbithiex tissospendi l-effetti tal-implementazzjoni antiċipata tal-operazzjoni, li jikkonferma li hija ma kinitx qed tikkunsidra ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, għandha tiġi approvata l-analiżi tal-Kummissjoni jiġifieri li dik iċ-ċirkustanza hija nieqsa minn kull effett fuq il-klassifikazzjoni ġuridika tal-ksur.
193. Fil-fatt, għalkemm ir-rikorrenti tallega li l-Kummissjoni wettqet żball ta’ liġi meta affermat li tali approċċ ma ġiex previst fil-kuntest tar-Regolament Nru 4064/89, peress li matul is-sajf tal-2007, ir-Regolament Nru 139/2004 diġà kien applikabbli, xi ħaġa li tirriżulta wkoll mid-deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni li tgħid li din “ittieħdet abbażi tal-Artikolu 6(1)[(b)] tar-Regolament Nru 139/2004” [traduzzjoni mhux uffiċjali], kif tenfasizza l-Kummissjoni, ir-regolament applikabbli f’dan il-każ ma kienx għadu ġie ddeterminat meta hija kienet awtorizzat il-konċentrazzjoni, peress li d-data ta’ kisba tal-kontroll esklużiv de facto kienet baqgħet miftuħa. Huwa minnu li d-deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni ddikjarat il-konċentrazzjoni kompatibbli mas-suq komuni abbażi tar-Regolament Nru 139/2004, iżda l-Kummissjoni ppreċiżat b’mod espliċitu fil-premessa 18 tagħha, għall-bżonnijiet tal-imsemmija deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni, li l-kwistjoni tad-data eżatta tal-kisba ta’ kontroll esklużiv setgħet tibqa’ miftuħa sa fejn din ma kellhiex implikazzjoni għall-analiżi tal-kompetizzjoni tal-operazzjoni. Tali approċċ għandu jiġi vvalidat għaliex, kif ġie mfakkar fil-punt 40 iktar ’il fuq, mill-Artikolu 26(2) tar-Regolament Nru 139/2004 jirriżulta li r-Regolament Nru 4064/89 jibqa’ japplika fir-rigward ta’ kull konċentrazzjoni li kienet is-suġġett ta’ ftehim jew ta’ avviż jew fejn il-kontroll kien miksub fis-sens tal-Artikolu 4(1) ta’ dak ir-regolament qabel l-1 ta’ Mejju 2004.
194. Barra minn hekk, kif osservat il-Kummissjoni, huwa biss ir-Regolament Nru 139/2004 li jipprevedi b’mod espliċitu fl-Artikolu 8(5) tiegħu, il-possibbiltà li hija tieħu miżuri interim
xierqa. Ir-Regolament Nru 4064/89 ma jipprevedix tali possibbiltà. Kien x’kien il-każ, anki fil-kuntest tar-Regolament Nru 139/2004, din hija biss possibbiltà li tiġi offruta lill-Kummissjoni sabiex tiddeċiedi tali miżura. F’dawn il-kundizzjonijiet, f’dan il-każ ma tista’ tinġibed l-ebda konklużjoni dwar il-kwistjoni tal-klassifikazzjoni tal-ksur minħabba li l-Kummissjoni ma talbitx is-sospensjoni tal-operazzjoni inkwistjoni.
195. Ir-raba’ nett, ir-rikorrenti ssostni li l-inkoerenza fir-raġunament tal-Kummissjoni diġà setgħet tiġi pperċepita fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li hija kienet semmiet problema ta’ klassifikazzjoni tal-ksur fit-tweġiba tagħha għaliha u li l-Kummissjoni ma kinitx spjegat fid-deċiżjoni kkontestata għaliex hija ċaħdet l-argumenti tagħha. Madankollu, mit-tweġiba għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ma jirriżultax li r-rikorrenti ressqet tali argumenti.
196. Huwa minnu li l-imsemmija tweġiba tinkludi sezzjoni dwar in-“nuqqas ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-ksur u [n-]nuqqas ta’ prova ta’ ksur f’dan il-każ” [traduzzjoni mhux uffiċjali] fejn ir-rikorrenti tenfasizza l-fatt li d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ma tipprovax l-element prinċipali tal-ksur li l-Kummissjoni qed tallega li adottat kontra tagħha, jiġifieri l-eżistenza ta’ konċentrazzjoni fis-sens tar-Regolament Nru 4064/89 fit-23 ta’ Diċembru 2003. Madankollu, għalkemm ir-rikorrenti b’hekk tikkontesta n-nuqqas ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti fid-dawl tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, hija ma taffermax li l-fatti aċċettati mill-Kummissjoni kienu jikkostitwixxu ksur tal-Artikolu 4(1) tal-istess regolament. Għaldaqstant, f’dan id-dokument, bil-kontra ta’ dak li qed tallega r-rikorrenti, hija ma tenfasizzax il-fatt li l-Kummissjoni kklassifikat ksur differenti minn dak li hija allegat li kkunsidrat. Kien x’kien il-każ, ir-rikorrenti tikkwalifika l-argument tagħha fir-replika billi ppreċiżat li hija ċaħdet li wettqet xi ksur. B’hekk, hija ssostni li fit-tweġiba tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet hija ma setgħetx tafferma li hija kkunsidrat li ġie kkostitwit ksur abbażi tal-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 4064/89 mingħajr ma tikkontradixxi lilha nfisha, għaliex hija dejjem sostniet li ma kienet ħatja tal-ebda ksur. Għaldaqstant, l-ilment li fit-tweġiba għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ir-rikorrenti invokat problema ta’ klassifikazzjoni tal-ksur li l-Kummissjoni naqset milli teżamina fid-deċiżjoni kkontestata ma huwiex fondat.
197. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li d-deċiżjoni kkontestata timmotiva b’mod suffiċjenti fid-dritt il-fatt li r-rikorrenti wettqet ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 u li fuq dan il-punt l-imsemmija deċiżjoni ma ġiet ivvizzjata mill-ebda kontradizzjoni ta’ motivi.
198. Għaldaqstant, l-ewwel motiv kif ukoll it-talbiet prinċipali intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata għandhom jiġu miċħuda.
2. Fuq it-talbiet sussidjarji intiżi għall-annullament tal-multa jew għat-tnaqqis tal-ammont tagħha
Fuq it-tielet motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 2988/74, għaliex is-setgħa tal-Kummissjoni li tiddeċiedi sanzjoni kontra r-rikorrenti għall-ksur allegat kienet preskritta
199. Fil-kuntest ta’ dan il-motiv, ir-rikorrenti ssostni li s-setgħa tal-Kummissjoni li timponi fuqha sanzjoni kienet preskritta peress li kien involut, min-naħa waħda, ksur proċedurali u mill-oħra, ksur momentanju. Fil-fehma tagħha, it-terminu ta’ preskrizzjoni ta’ tliet snin applikabbli f’dan il-każ, skont l-Artikolu 1(1)(a) tar-Regolament Nru 2988/74 skada, peress li ġie stabbilit li l-bidu tal-ksur kien fit-23 ta’ Diċembru 2003 u li l-ewwel att li seta jinterrompi tabilħaqq l-iskadenza tat-terminu seħħ fis-17 ta’ Ġunju 2008, jiġifieri ħames snin wara l-bidu tal-ksur.
200. Il-Kummissjoni tikkontesta li s-setgħa tagħha li timponi sanzjoni kienet preskritta.
201. Mill-premessi 179 sa 183 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni kkunsidrat li, abbażi tal-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru 2988/74, il-preskrizzjoni kienet ta’ ħames snin għal ksur bħal dak inkwistjoni f’dan il-każ, marbuta mal-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, li ma kienx jikkonċerna sempliċi nuqqas ta’ notifikazzjoni, iżda aġir li kien jipproduċi modifikazzjoni strutturali fil-kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni. Il-Kummissjoni tosserva wkoll li l-ewwel talba għal informazzjoni mibgħuta lir-rikorrenti fis-17 ta’ Ġunju 2008, li kienet tirrigwarda l-investigazzjoni tal-ksur, imbagħad id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tas-17 ta’ Diċembru 2008 interrompew il-preskrizzjoni skont l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 2988/74.
202. Il-motiv jikkonċerna essenzjalment l-applikazzjoni min-naħa tal-Kummissjoni tal-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 2988/74. Dik id-dispożizzjoni tipprevedi dan li ġej:
“1. Is-setgħa tal-Kummissjoni li timponi multi jew penalitajiet għall-ksur tar-regoli tal-Komunità Ekonomika Ewropea fir-rigward tat-trasport jew il-kompetizzjoni għandha tkun soġġetta għall-perjodi ta’ limitazzjoni segwenti:
(a) tliet snin fil-każ ta’ ksur ta’ dispożizzjonijiet li jirrigwardaw l-applikazzjonijiet jew in-notifikazzjonijiet ta’ impriżi jew assoċazzjonijiet ta’ impriżi, talbiet għal informazzjoni, jew it-twettiq ta’ investigazzjonijiet;
(b) ħames snin fil-każ tal-ksur l-ieħor kollu.
2. Iż-żmien għandu jibda jiddekorri fil-ġurnata li fiha l-ksur ikun sar. Madankollu, fil-każ ta’ ksur kontinwat jew ripetut, iż-żmien għandu jibda jiddekorri fil-ġurnata li fiha l-ksur jieqaf.”
203. Għandu jiġi kkonstatat li l-argumenti tar-rikorrenti jaqblu parzjalment ma’ dawk imressqa fil-kuntest tal-ewwel motiv sa fejn dan ġie bbażat fuq l-allegazzjoni li l-ksur kellu jiġi kklassifikat bħala nuqqas ta’ notifikazzjoni li jmur kontra l-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 4064/89 iktar milli ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni previst fl-Artikolu 7(1) tal-imsemmi regolament. Madankollu, mill-eżami tal-ewwel u tat-tieni motivi jirriżulta li l-Kummissjoni, mingħajr ma kkontradixxiet lilha nfisha, ikklassifikat korrettament il-ksur bħala li kien ksur tal-Artikolu 7(1) tal-imsemmi regolament li beda fit-23 ta’ Diċembru 2003.
204. L-ewwel nett, ir-rikorrenti ssostni li, anki jekk dan huwa ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, madankollu għandu jiġi applikat terminu ta’ preskrizzjoni ta’ tliet snin, skont l-Artikolu 1(1)(a) tar-Regolament Nru 2988/74, għaliex il-kriterju essenzjali li jiddetermina n-natura illegali tal-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni jiddependi, l-ewwel nett, minn jekk il-konċentrazzjoni tkunx ġiet innotifikata qabel. Id-deċiżjoni kkontestata tinkludi diversi referenzi għan-nuqqas ta’ notifikazzjoni li juru li l-Kummissjoni qed takkuża lir-rikorrenti b’implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni mhux biss qabel ma ġiet awtorizzata iżda anki qabel ma ġiet innotifikata.
205. Din l-analiżi għandha tiġi miċħuda. Kif ġustament allegat il-Kummissjoni u kif ġie mfakkar fil-kuntest tal-eżami tal-ewwel motiv, mill-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jirriżulta li jkun hemm ksur ta’ din id-dispożizzjoni jekk konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja tiġi implementata qabel ma tkun ġiet innotifikata jew qabel ma tkun ġiet iddikjarata kompatibbli mas-suq komuni, bin-notifikazzjoni fiha nfisha ma tkunx deċiżiva sabiex tiġi stabbilita r-realtà tal-konċentrazzjoni u lanqas ma tkun suffiċjenti sabiex din tiġi mitmuma.
206. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni għandha raġun li tfakkar li d-distinzjoni li tagħti lok għal żewġ termini ta’ preskrizzjoni differenti fir-Regolament Nru 2988/74 tirrigwarda wkoll in-natura tal-ksur, fejn fl-Artikolu 1(1)(a) tal-imsemmi regolament ġie previst terminu qasir ta’ tliet snin għall-ksur marbut mal-applikazzjonijiet jew man-notifikazzjonijiet ta’ impriżi jew ta’ assoċjazzjonijiet ta’ impriżi, ma’ talbiet għal informazzjoni, jew mat-twettiq ta’ investigazzjonijiet, u fl-Artikolu 1(1)(b) ġie previst terminu itwal ta’ ħames snin għall-ksur l-ieħor. Jidher ċar li l-ewwel kategorija ta’ ksur prevista fl-Artikolu 1(1)(a) tikkonċerna ksur formali jew proċedurali. Issa l-implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 tikkostitwixxi ksur li ma jistax jiġi kklassifikat bħala purament formali jew proċedurali, għaliex huwa jista’ jipproduċi modifikazzjonijiet sostanzjali fil-kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni, kif ġie mfakkar fil-premessa 182 tad-deċiżjoni kkontestata.
207. Fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti li l-ksur jaqa’ taħt in-nuqqas ta’ osservanza tal-kompetenza esklużiva tal-Kummissjoni sabiex twettaq kontroll ex ante
tal-konċentrazzjonijiet u b’hekk jikkostitwixxu ksur ta’ regola tal-kompetenza, għandu jiġi rrilevat li, minkejja li din hija kwistjoni li tirrigwarda l-kompetenza, hija madankollu tikkonċerna ksur ieħor għajr dak previst fl-Artikolu 1(1)(a) tar-Regolament Nru 2988/74.
208. Fir-rigward tal-argumenti tar-rikorrenti dwar it-tul tal-ksur u b’mod partikolari dwar id-data adottata għal tmiem il-ksur, kif ġie osservat fil-punt 191 iktar ’il fuq fil-kuntest tal-eżami tal-ewwel motiv, dawn ma jikkostitwixxux fihom infushom ħjiel.
209. Minn dan isegwi li l-Kummissjoni f’dan il-każ ġustament applikat l-Artikolu 1(1)(b) tar-Regolament Nru 2988/74 sabiex tadotta terminu ta’ preskrizzjoni ta’ ħames snin.
210. It-tieni nett, ir-rikorrenti ssostni li l-ksur ikkunsidrat huwa ksur momentanju, peress li dan twettaq f’att wieħed, l-implementazzjoni tal-konċentrazzjoni, u li huwa r-riżultat tiegħu biss li se jdum fiż-żmien. Tali analiżi għandha twassal sabiex it-terminu tal-preskrizzjoni jiġi kkalkulat mit-23 ta’ Diċembru 2003. Insostenn tal-argument tagħha, ir-rikorrenti tinvoka b’mod partikolari distinzjoni stabbilita, b’mod partikolari fid-dritt Franċiż tal-kompetizzjoni, bejn infractions continues permanentes (ksur kontinwu permanenti) u infractions continues successives (ksur kontinwu suċċessiv). Skont ir-rikorrenti, il-ksur tal-ewwel kategorija jitwettaq f’att wieħed, anki jekk l-effetti u r-riżultat tiegħu jdumu fiż-żmien, b’tali mod li tkun applikabbli s-sistema ta’ ksur momentanju. Il-ksur f’dan il-każ jaqa’ taħt din l-ewwel kategorija, billi ġie kkunsidrat li twettaq b’negliġenza u li tali karatteristika ma tistax tiġi applikata fir-rigward tat-tieni kategorija li tippreżumi repetizzjoni tal-intenzjoni li jkun hemm ksur fiż-żmien. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tikkunsidra li konklużjoni differenti jkollha bħala konsegwenza li tagħmel kważi etern il-ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, billi t-terminu ta’ preskrizzjoni ma jkun jista’ jiskadi qatt.
211. Dan l-argument, li jikkonċerna l-applikazzjoni tal-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 2988/74, jiġifieri li l-preskrizzjoni għandha tibda tiddekorri fil-jum li fih ikun sar il-ksur, ħlief għall-ksur kontinwat jew ripetut fejn il-preskrizzjoni għandha tibda tiddekorri dak inhar li jieqaf il-ksur, ma jistax jintlaqa’.
212. Fil-fatt, il-kapaċità li tiġi eżerċitata influwenza determinanti fuq l-attività tal-impriża kkontrollata tagħmel bilfors parti miż-żmien li għandu jibda jiddekorri mid-data meta jinkiseb il-kontroll u sakemm dan jintemm. Kif ġustament sostniet il-Kummissjoni bi tweġiba għal mistoqsija bil-miktub tal-Qorti Ġenerali fejn din talbitha tippreċiża l-argumenti tagħha dwar in-natura kontinwa tal-ksur, l-entità li tkun kisbet il-kontroll tal-impriża tkompli teżerċitah bi ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni li jirriżulta mill-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 sal-mument meta din iġġibu fi tmiemu, billi tikseb l-awtorizzazzjoni tal-Kummissjoni jew tħalli l-kontroll. Għaldaqstant, il-ksur jippersisti sakemm jibqa’ l-kontroll miksub bi ksur tal-Artikolu 7(1) u sakemm il-konċentrazzjoni ma tiġix awtorizzata mill-Kummissjoni. Għaldaqstant, il-Kummissjoni kellha raġun li tikklassifika l-ksur bħala wieħed kontinwu sad-data tal-awtorizzazzjoni tal-konċentrazzjoni jew, jekk ikun il-każ, sa data preċedenti meħuda inkunsiderazzjoni fid-dawl taċ-ċirkustanzi tal-każ. Mill-bqija, il-Kummissjoni ġustament issostni li d-distinzjoni bejn ksur kontinwu u ksur kontinwu suċċessiv, invokata mir-rikorrenti, ma hemmx lok li tiġi applikata fid-dritt tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, b’tali mod li ma hemmx għalfejn tiġi eżaminata iktar.
213. Fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti li f’dawn il-kundizzjonijiet il-preskrizzjoni tista’ tibqa’ għaddejja “b’mod etern”, għandu jiġi osservat li l-fatt li ksur bħal dak inkwistjoni f’dan il-każ jiġi kklassifikat bħala momentanju ma jistax jiġi sostnut mil-lat tal-politika repressiva, għaliex fin-nuqqas ta’ effetti perċettibbli fis-suq, il-preskrizzjoni tas-setgħa li tali ksur jiġi ssanzjonat tinkiseb pjuttost faċilment.
214. Fl-aħħar nett, kien x’kien il-każ, anki jekk dan kien ksur momentanju li jimplika li l-punt ta’ tluq tal-preskrizzjoni kellu jkun it-23 ta’ Diċembru 2003, it-terminu ta’ preskrizzjoni, iffissat għal ħames snin kif jirriżulta mill-punt 209 iktar ’il fuq, ġie interrott bit-talba għal informazzjoni tas-17 ta’ Ġunju 2008 u bid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tas-17 ta’ Diċembru 2008, skont l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 2988/74, minn fejn jirriżulta li kull azzjoni meħuda mill-Kummissjoni, għall-għanijiet tal-investigazzjoni jew proċedimenti preliminari fir-rigward ta’ ksur, għandha tinterrompi l-perijodu ta’ preskrizzjoni fil-proċedimenti kif ġie ppreċiżat ukoll fil-premessa 180 tad-deċiżjoni kkontestata.
215. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li s-setgħa tal-Kummissjoni li tissanzjona ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 ma kinitx preskritta fid-data tad-deċiżjoni kkontestata.
216. Għaldaqstant, it-tielet motiv għandu jiġi miċħud.
Fuq ir-raba’ motiv, ibbażat fuq allegat ksur tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 4064/89 u tal-prinċipji ta’ proporzjonalità, ta’ amministrazzjoni tajba u ta’ aspettattivi leġittimi
217. Fil-kuntest ta’ dan il-motiv, ir-rikorrenti qed tiżviluppa żewġ partijiet insostenn tat-talba sussidjarja tagħha għall-annullament jew għat-tnaqqis tal-multa. Fil-kuntest tal-ewwel parti, hija tinvoka allegati żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni u n-natura allegatament sproporzjonata tal-ammont tal-multa meta pparagunata mal-għan repressiv tal-ksur individwali. Fit-tieni parti, hija tinvoka l-allegata natura sproporzjonata tal-multa meta pparagunat mal-għan dissważiv u l-allegata inkoerenza tal-politika ta’ kompetizzjoni tal-Kummissjoni.
Fuq l-ewwel parti tal-ewwel motiv, ibbażat fuq allegati żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni u fuq in-natura allegatament sproporzjonata tal-ammont tal-multa meta pparagunata mal-għan repressiv tal-ksur individwali
218. Ir-rikorrenti ssostni li l-impożizzjoni ta’ multa li tlaħħaq EUR 20 000 000 hija totalment sproporzjonata u inġusta. Barra minn hekk, l-ewwel nett, hija ssostni li l-ksur allegat ma jistax jikkostitwixxi ksur serju li jista’ jwassal għal multa daqstant iebsa. It-tieni nett, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni tat-tul tal-ksur kienet affettwata minn żbalji manifesti. It-tielet nett, hija tikkontesta l-evalwazzjoni taċ-ċirkustanzi attenwanti tal-Kummissjoni.
219. Il-Kummissjoni qed titlob biex l-argumenti tar-rikorrenti jiġu miċħuda. Hija tosserva li r-rikorrenti ma hijiex tikkontesta ċerti aspetti importanti tal-evalwazzjoni tagħha, li qed tħawwad in-natura mal-gravità tal-ksur u li l-motivi tad-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tat-tul tal-ksur u tat-teħid inkunsiderazzjoni taċ-ċirkustanzi attenwanti ma humiex ivvizzjati bi żbalji u inqas u inqas bi żbalji manifesti.
220. L-analiżi tal-Kummissjoni inkwistjoni tinsab fil-premessi 184 sa 227 tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-premessa 184 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tgħid li ħadet inkunsiderazzjoni n-natura u l-gravità tal-ksur, skont l-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 4064/89, kif ukoll it-tul tal-ksur u ċirkustanzi aggravanti u attenwanti li seta’ kien hemm.
221. Qabel kollox, għandu jiġi osservat li, skont l-Artikolu 16 tar-Regolament Nru 4064/89, il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi b’ġurisdizzjoni sħiħa dwar ir-rikorsi ppreżentati kontra deċiżjonijiet li bihom il-Kummissjoni tkun iffissat multa jew pagament ta’ penalità perjodiku; din tista’ tħassar, tnaqqas jew iżżid il-multa jew il-pagament ta’ penalità perjodiku impost. Din il-ġurisdizzjoni tagħti setgħa lill-qorti, apparti mis-sempliċi stħarriġ tal-legalità tas-sanzjoni, li tissostitwixxi bl-evalwazzjoni tagħha dik tal-Kummissjoni, u konsegwentement, li tħassar, tnaqqas jew iżżid il-multa jew il-penalità imposta (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-15 ta’ Ottubru 2002, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il-Kummissjoni, C-238/99 P, C-244/99 P, C-245/99 P, C-247/99 P, C-250/99 P sa C-252/99 P u C-254/99 P, Ġabra p. I-8375, punt 692).
222. Għaldaqstant, huwa importanti li jiġi enfasizzat li l-eżerċizzju ta’ ġurisdizzjoni sħiħa ma huwiex ekwivalenti għal stħarriġ ex officio u għandu jitfakkar li l-proċedura quddiem il-qrati tal-Unjoni ssegwi l-prinċipju tal-kontradittorju. Bl-eċċezzjoni tal-motivi ta’ ordni pubbliku li l-qorti għandha tqajjem ex officio, huwa r-rikorrent li għandu jqajjem tali nuqqas ta’ motivazzjoni kontra d-deċiżjoni kkontestata u jipproduċi l-provi insostenn tal-motivi tiegħu.
223. Qabel ma jiġu eżaminati l-argumenti tar-rikorrenti dwar il-fatturi meħuda inkunsiderazzjoni mill-Kummissjoni sabiex tiffissa l-ammont tal-multa, għandhom jiġu analizzati, min-naħa waħda, l-argumenti preliminari ta’ din tal-aħħar ibbażati fuq il-fatt li l-analiżi tagħha tar-riżorsi globali tar-rikorrenti fid-deċiżjoni kkontestata ma ġietx ikkontestata quddiem il-Qorti Ġenerali u, min-naħa l-oħra, l-invokazzjoni mir-rikorrenti ta’ ċerti metodi jew prinċipji applikati għall-iffissar ta’ multi fil-qasam tal-kartelli.
224. Fir-rigward tar-riżorsi globali tar-rikorrenti, saret referenza għalihom fil-premessi 196, 197 u 225 tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-premessi 196 u 197, jissemmew kemm id-daqs tar-rikorrenti kif ukoll “mezzi sostanzjali ta’ analiżi legali” [traduzzjoni mhux uffiċjali] li għandha. Il-premessa 197 tad-deċiżjoni kkontestata tinkludi b’mod partikolari lista ta’ konċentrazzjonijiet Komunitarji fejn kienu involuti jew ir-rikorrenti jew il-Grupp Suez. Barra minn hekk, fil-premessa 225 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tgħid li hija tieħu inkunsiderazzjoni n-neċessità li l-multi jkollhom natura dissważiva u li, fil-każ ta’ impriża daqs ir-rikorrenti, jeħtieġ li l-multa tkun suffiċjenti biex din ikun jista’ jkollha effett dissważiv.
225. L-evalwazzjonijiet imsemmija fil-punt preċedenti ma ġewx tabilħaqq ikkontestati mir-rikorrenti fil-kuntest tar-rikors tagħha jew almenu mhux direttament. Il-Kummissjoni tgħid li dawn il-kunsiderazzjonijiet kellhom rwol importanti fl-iffissar tal-ammont tal-multa, b’mod partikolari sabiex tiġi żgurata n-natura dissważiva tagħha. Hija ssostni, mingħajr ma ġiet ikkontestata mir-rikorrenti dwar dan il-punt, li l-ammont ta’ EUR 20 000 000 impost jirrappreżenta biss 0.42 % tal-massimu legali u 0.04 % tad-dħul mill-bejgħ realizzat minn Suez matul is-sena 2007 (jiġifieri EUR 47.5 biljuni).
226. Għandu jiġi nnotat li l-ammont tal-multa jibqa’ ferm inqas mil-limitu legali ta’ 10 % previst fl-Artikolu 14(2)(b) tar-Regolament Nru 4064/89, li jipprovdi li l-Kummissjoni tista’ timponi fuq l-impriżi multi ta’ mhux iktar minn 10 % tal-valur tal-bejgħ kollu tal-impriżi kkonċernati, meta, jew bil-ħsieb jew b’negliġenza, idaħħlu fis-seħħ konċentrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 7(1) tiegħu. Dan huwa wkoll minnu fid-dawl biss tad-dħul mill-bejgħ tar-rikorrenti waħidha li kien ta’ EUR 15.2 biljuni matul is-sena 2007 u ta’ EUR 14.6 biljuni matul is-sena 2008, inkluża CNR.
227. Fir-rigward tal-invokazzjoni mir-rikorrenti ta’ ċerti prinċipji jew ta’ ċerti metodi għall-kalkolu tal-multi ppreċiżati fil-Linji gwida dwar il-metodi tal-kalkoli tal-multi imposti skont l-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003 (ĠU C 210, p. 2, iktar ’il quddiem il-“linji gwida l-ġodda”) kif ukoll fil-Linji ta’ gwida dwar il-metodi tal-kalkoli tal-multi mposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA (ĠU C 9, p. 3, iktar ’il quddiem il-“linji gwida l-qodma”), b’mod partikolari fir-rigward tat-trattament tat-tul tal-ksur u taċ-ċirkustanzi attenwanti, il-Kummissjoni ġustament tafferma li dawn it-testi huma applikabbli biss fil-kuntest tar-Regolament Nru 17, [tas-6 ta’ Frar 1962,] L-ewwel Regolament li jimplimenta l-Artikoli [81 KE] u [82 KE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 3), u tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 Diċembru 2002, fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli [101 TFUE] u [102 TFUE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205), u b’hekk, ma humiex applikabbli għall-multi imposti abbażi tar-Regolament Nru 4064/89. Għaldaqstant, l-argument tar-rikorrenti li l-imsemmija testi huma applikabbli għaliex dawn jiddefinixxu l-“metodu ġenerali kif il-Kummissjoni tiddetermina l-multi fil-qasam tal-kompetizzjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali] ma jistax jintlaqa’.
228. Anki jekk, ċertament, jistgħu jiġu stabbiliti paraguni b’mod partikolari fir-rigward tal-applikazzjoni tal-ġurisprudenza dwar ċerti prinċipji ġenerali fil-qasam tad-dritt tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni ma tistax tiġi akkużata li ma segwietx, biex tiffissa l-ammont tal-multa f’dan il-każ, dak il-metodu jew il-metodu l-ieħor ippreċiżat fil-linji gwida l-qodma jew fil-linji gwida l-ġodda. Il-kuntest tal-analiżi tagħha kellu jkun dak tal-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 4064/89 li jipprovdi li, biex jiġi ddeterminat l-ammont tal-multa, għandhom jiġu kkunsidrati n-natura u l-gravità tal-ksur. Fil-fatt, fir-rigward ta’ din id-dispożizzjoni, il-Kummissjoni ma adottatx linji gwida li jistabbilixxu l-metodu ta’ kalkolu li jkollha tapplika fil-kuntest tal-iffissar tal-multi abbażi ta’ dik id-dispożizzjoni. Madankollu, hija għandha turi b’mod ċar u inekwivoku fid-deċiżjoni kkontestata l-elementi meħuda inkunsiderazzjoni fid-determinazzjoni tal-ammont tal-multa.
– Fuq il-gravità tal-ksur
229. Essenzjalment, ir-rikorrenti tressaq tliet argumenti dwar il-gravità tal-ksur.
230. F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar qabel kollox li skont ġurisprudenza stabbilita, il-gravità ta’ ksur tiġi stabbilita billi jittieħdu inkunsiderazzjoni diversi elementi, u li fir-rigward tagħhom il-Kummissjoni għandha marġni ta’ diskrezzjoni wiesgħa (ara, b’analoġija, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, C-189/02 P, C-202/02 P, C-205/02 P sa C-208/02 P u C-213/02 P, Ġabra p. I-5425, punti 240 sa 242, u tal-10 ta’ Mejju 2007, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, C-328/05 P, Ġabra p. I-3921, punt 43).
231. L-ewwel argument tar-rikorrenti huwa bbażat fuq l-allegazzjoni li l-ksur twettaq b’negliġenza u li dan fl-ebda każ ma jista’ jitqies bħala fattur li jenfasizza l-gravità tal-ksur. Il-Kummissjoni qed tikkontradixxi lilha nfisha fid-deċiżjoni kkontestata dwar dan il-punt, b’tali mod li l-evalwazzjoni tal-gravità kollha ġiet ivvizzjata. Fil-fehma tagħha, meta kkunsidrat li kull ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jikkostitwixxi min-natura tiegħu ksur serju, il-Kummissjoni ma kinitx konformi, b’mod partikolari mal-Artikolu 14(2) tal-imsemmi regolament, li jagħmel distinzjoni bejn il-ksur imwettaq “bil-ħsieb” u dak imwettaq “bi traskuraġni”.
232. Mill-premessi 186 sa 191 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni tikkunsidra li kull ksur huwa serju sa fejn jikkomprometti l-effettività tad-dispożizzjonijiet fil-qasam tal-kontroll Komunitarju tal-konċentrazzjonijiet. Hija tippreċiża li impriża li timplementa konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja mingħajr ma tkun kisbet l-awtorizzazzjoni għaliha tkun qed teludi b’mod unilaterali kontroll obbligatorju li l-leġiżlatur fdah lill-kompetenza esklużiva tagħha u b’hekk tkun qed iddgħajjef l-ordinament ġuridiku tal-Unjoni. Għaldaqstant, skont il-Kummissjoni, kull ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 huwa minnu nnifsu ksur serju.
233. Il-Kummissjoni ssostni quddiem il-Qorti Ġenerali li dan l-approċċ huwa konformi mat-tagħlim tal-ġurisprudenza dwar projbizzjonijiet oħrajn ta’ implementazzjoni marbuta ma’ mekkaniżmi ta’ notifikazzjoni u ta’ awtorizzazzjoni minn qabel. Hija ssemmi b’mod partikolari l-iskema tal-għajnuna mill-Istat u s-sistema ta’ notifikazzjoni tal-istandards tekniċi stabbilita bid-Direttiva tal-Kunsill 83/189/KEE, tat-28 ta’ Marzu 1983, li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta’ informazzjoni fil-qasam tal-istandards u tar-regolamenti tekniċi (ĠU L 109, p. 8). Il-Kummissjoni żżid li, fid-dawl tal-loġika stess ta’ sistema ta’ notifikazzjoni minn qabel, ksur ta’ dan l-obbligu huwa serju, irrispettivament mill-fatt jekk dan ikunx twettaq bi ħsieb jew b’negliġenza u irrispettivament mill-konsegwenzi għall-kompetizzjoni inkwistjoni.
234. F’dan ir-rigward, anki jekk is-sistema ta’ notifikazzjoni tal-għajnuna mill-Istat jew fil-qasam tal-istandards tekniċi ma tistax tiġġustifika fiha nfisha r-raġunament segwit fid-deċiżjoni kkontestata, sa fejn, kif ir-rikorrenti ma tonqosx milli tosserva, l-imsemmija sistemi ma jipprevedux l-impożizzjoni ta’ multi, il-Kummissjoni ġustament tgħid, fil-premessa 193 tad-deċiżjoni kkontestata, li l-fatt li r-Regolament Nru 4064/89 jipprevedi multi daqstant iebsin – sa 10 % tad-dħul mill-bejgħ tal-impriżi kkonċernati – juri r-rieda tal-leġiżlatur li jipproteġi s-sistema ta’ notifikazzjoni u ta’ approvazzjoni minn qabel l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja. Barra minn hekk, għandu jiġi nnotat li r-Regolament Nru 139/2004, fl-Artikolu 14(2) tiegħu, żamm dan il-livell ta’ multi għal ksur marbut mal-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni bi ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni u estenda wkoll din is-sistema iebsa ta’ sanzjonijiet għan-nuqqasijiet ta’ notifikazzjoni, għalkemm dawn jiġu ssanzjonati biss fil-kuntest tar-Regolament Nru 4064/89 b’multi li jvarjaw minn EUR 1 000 sa EUR 50 000.
235. Il-Kummissjoni ġustament tippreċiża fil-premessa 187 tad-deċiżjoni kkontestata li, “[m]eta l-leġiżlatur Komunitarju ssuġġetta għal notifikazzjoni u għal awtorizzazzjoni minn qabel il-konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja, huwa kellu l-ħsieb li jiżgura ruħu mill-effettività tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja tal-Kummissjoni, billi jippermetti li din tal-aħħar, jekk ikun il-każ, li timpedixxi l-implementazzjoni ta’ dawn il-konċentrazzjonijiet qabel ma tiġi adottata deċiżjoni finali u b’hekk li tipprevjeni effetti ħżiena irreparabbli u permanenti fuq il-kompetizzjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Għaldaqstant, il-Kummissjoni mingħajr ma twettaq żbalji, setgħet tikklassifika l-ksur bħala serju, fid-dawl tan-natura tiegħu.
236. Fir-rigward tar-rwol li kellha n-negliġenza, mill-premessi 195 sa 206 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni kklassifikat il-ksur bħala wieħed serju b’referenza wkoll għall-fatt li r-rikorrenti kienet uriet negliġenza. Issa, skont din tal-aħħar, ksur imwettaq b’negliġenza ma jistax jiġi kkwalifikat bħala serju.
237. F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li l-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 4064/89 ma jagħmilx distinzjoni skont jekk il-ksur ikunx twettaq bi ħsieb jew b’negliġenza, iżda jsemmi b’mod alternattiv dawn iż-żewġ kundizzjonijiet għall-impożizzjoni ta’ multa (ara, b’analoġija, fir-rigward tal-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17, id-digriet tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-25 ta’ Marzu 1996, SPO et vs Il-Kummissjoni, C-137/95 P, Ġabra p. I-1611, punt 56). Barra minn hekk, il-ksur imwettaq b’negliġenza ma huwiex, mil-lat tal-effetti tiegħu fuq il-kompetizzjoni, inqas serju mill-ksur imwettaq bi ħsieb (ara, b’analoġija, id-digriet SPO et
vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 55).
238. Konsegwentement, il-Kummissjoni kellha raġun li tikkunsidra li l-ksur kien serju minnu nnifsu mingħajr ma dan kien jimplika li kellu jkun ksur bi ħsieb.
239. Barra minn hekk, il-fatt li kemm il-linji gwida l-antiki kif ukoll il-linji gwida l-ġodda jsemmu n-negliġenza bħala ċirkustanza attenwanti fil-qasam tal-multi għal ksur tal-Artikolu 81 KE jew tal-Artikolu 82 KE huwa ineffettiv, min-naħa waħda, fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet esposti fil-punt 227 iktar ’il fuq u, mill-oħra, għaliex il-kwistjoni jekk il-Kummissjoni missihiex ħadet inkunsiderazzjoni n-negliġenza bħala ċirkustanza attenwanti hija distinta minn dik jekk hija kklassifikatx b’mod korrett il-ksur fid-dawl tan-natura u tal-gravità tiegħu.
240. Fl-aħħar nett, għandu jiġi osservat li mill-kuntest tad-deċiżjoni kkontestata u tal-motivi fil-premessi 196 sa 206 tad-deċiżjoni kkontestata, imressqa insostenn tal-klassifikazzjoni tal-aġir tar-rikorrenti bħala li kien negliġenti, jirriżulta li l-Kummissjoni tikkunsidra li dan kien aġir ferm ’il bogħod minn żball skużabbli u mhux xieraq fid-dawl taċ-ċirkustanzi, kif wara kollox fakkret quddiem il-Qorti Ġenerali.
241. Għaldaqstant, l-argument tar-rikorrenti li l-Kummissjoni kisret l-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89 u kkontradixxiet lilha nfisha fid-deċiżjoni kkontestata meta kklassifikat il-ksur bħala serju filwaqt li kkunsidrat li dan twettaq b’negliġenza għandu jiġi miċħud.
242. It-tieni argument tar-rikorrenti sabiex tikkontesta n-natura serja tal-ksur jikkonċerna l-fatt, rikonoxxut mill-Kummissjoni, li hija ma kkawżat l-ebda effett ħażin fuq il-kompetizzjoni. Ir-rikorrenti tfakkar li anki l-ksur tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 82 KE, li skont id-definizzjoni huwa dak li jista’ jwassal għall-iktar effetti ħżiena serji fuq il-kompetizzjoni, ma jiġix awtomatikament ikkunsidrat bħala serju. Billi l-għan aħħari tal-kontroll minn qabel tal-konċentrazzjoni huwa dak li jipprevjeni effetti ħżiena irreparabbli u permanenti fuq il-kompetizzjoni u billi l-Kummissjoni stess tirrikonoxxi fil-premessa 194 tad-deċiżjoni kkontestata li l-effett konkret fuq il-kompetizzjoni huwa kriterju rilevanti, għaldaqstant ir-raġunament tagħha ġie vvizzjat b’inkoerenza meta kklassifikat il-ksur inkwistjoni bħala serju fejn huwa la kellu l-għan u lanqas l-effett li jkollu effett ħażin fuq il-kompetizzjoni.
243. Dan l-argument jikkonċerna l-premessi 192 sa 194 tad-deċiżjoni kkontestata li jirrigwardaw il-gravità tal-ksur fejn il-Kummissjoni kkunsidrat li l-fatt li l-ksur ma ħoloqx problemi ta’ kompetizzjoni ma kienx tali li jaffettwa n-natura serja tiegħu.
244. F’dan ir-rigward, il-paragun tal-ksur inkwistjoni mal-ksur tal-Artikolu 81 KE jew tal-Artikolu 82 KE għandu jiġi kkwalifikat, l-istess bħall-argument ibbażat fuq ir-rwol li kellu jkollu, skont ir-rikorrenti, in-nuqqas ta’ effetti fuq il-kompetizzjoni tal-ksur li qed tiġi akkużata li wettqet.
245. Ċertament, l-għan tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni fil-qasam tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet huwa li jiġu pprevenuti effetti ħżiena irreparabbli u permanenti fuq il-kompetizzjoni, kif il-Kummissjoni stess irrikonoxxiet fil-premessa 187 tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, l-ewwel premessa tar-Regolament Nru 4064/89 tirreferi għall-għan ta’ kompetizzjoni mhux distorta fis-suq komuni. Fl-aħħar mill-aħħar, il-beni ġuridiku li jiġi protett b’dan il-mod huwa l-protezzjoni tal-kompetizzjoni libera fis-suq komuni, li jikkostitwixxi, abbażi tal-Artikolu 3(1)(g) KE, għan fundamentali tal-Unjoni, kif inhu l-każ ukoll għas-setgħat ta’ investigazzjoni u ta’ sanzjoni tal-Kummissjoni fir-rigward tal-ksur tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 82 KE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tad-29 ta’ Ġunju 2006, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, C-308/04 P, Ġabra p. I-5977, punt 31).
246. Madankollu, mir-Regolament Nru 4064/89 jirriżulta wkoll li s-sistema ta’ kontroll tal-konċentrazzjoni li jistabbilixxi hija intiża sabiex il-Kummissjoni tkun tista’ teżerċita kontroll effettiv tal-konċentrazzjonijiet kollha mill-aspett tal-effett tagħhom fuq l-istruttura tal-kompetizzjoni (is-seba’ premessa) u li l-effettività ta’ din is-sistema tiġi żgurata bl-istabbiliment ta’ kontroll ex ante
tal-effetti ta’ konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja. Mis-17-il premessa kif ukoll mill-Artikolu 4 u mill-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 jirriżulta li l-effettività ta’ din is-sorveljanza hija bbażata fuq obbligu li l-impriżi jinnotifikaw minn qabel tali konċentrazzjonijiet u li jissospendu l-implementazzjoni tagħhom sad-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tiddikjarahom kompatibbli mas-suq komuni. Barra minn hekk, il-limitazzjonijiet li jirrestrinġu l-possibbiltà ta’ deroga mill-obbligu ta’ sospensjoni tal-Artikolu 7 u s-severità tas-sanzjonijiet marbuta mal-ksur tiegħu fil-kuntest tal-Artikolu 14(2)(b) tar-Regolament Nru 4064/89 jikkonfermaw l-importanza kbira mogħtija mil-leġiżlatur lill-obbligu ta’ sospensjoni fil-kuntest tal-kontrolli tal-konċentrazzjonijiet, approċċ li huwa ġġustifikat sa fejn l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni taffettwa l-istruttura tas-suq u tista’ tagħmel iktar diffiċli d-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni li għandhom l-għan, jekk ikun il-każ, li jerġgħu jistabbilixxu kompetizzjoni effettiva. Fid-dawl ta’ dan il-kuntest, il-Kummissjoni ġustament issostni li l-analiżi ex post
tan-nuqqas ta’ effett ta’ konċentrazzjoni fuq is-suq raġonevolment ma tistax tkun fattur determinanti sabiex tiġi kklassifikata l-gravità tal-effett ħażin fuq is-sistema ta’ kontroll ex ante .
247. Madankollu, dan ma jipprekludix li n-nuqqas ta’ effetti fuq is-suq ikun element rilevanti li għandu jititeħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ffissat l-ammont tal-multa, kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni fil-premessa 194 tad-deċiżjoni kkontestata. Fl-istess premessa, hija ġustament issostni wkoll li l-preżenza ta’ dannu għall-kompetizzjoni tagħmel il-ksur iktar serju. Fl-aħħar nett, għandu jiġi osservat li, anki jekk il-Kummissjoni ma tanalizzax dan iktar, fil-konklużjoni, fil-premessa 225 tad-deċiżjoni kkontestata, hija tgħid li ħadet inkunsiderazzjoni n-nuqqas ta’ danni għall-kompetizzjoni kkawżati mill-konċentrazzjoni.
248. It-tielet argument tar-rikorrenti sabiex tikkontesta n-natura serja tal-ksur huwa bbażat fuq iċ-ċirkustanza li l-kwistjoni tal-kontroll esklużiv de facto
kienet titlob, matul is-sena 2003, analiżi fattwali u ġuridika kumplessa. Fil-fehma tagħha, il-Kummissjoni b’hekk ma setgħetx tinvoka n-natura allegatament prevedibbli tiegħu, iktar ukoll għaliex il-preċedenti ċċitati fid-deċiżjoni kkontestata, b’mod partikolari d-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq), u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 1999/459/KE, tal-10 ta’ Frar 1999, li timponi multi minħabba nuqqas ta’ notifikazzjoni u implementazzjoni ta’ tliet konċentrazzjonijiet, bi ksur tal-Artikolu 4 u tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 (Każ IV/M.969 – A.P. Møller) (ĠU L 183, p. 29), ma kinux ikunu jistgħu jiġu adottati fir-rigward tagħha.
249. L-argument jikkonċerna l-premessi 195 sa 206 tad-deċiżjoni kkontestata fejn il-Kummissjoni kkunsidrat, fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha tal-gravità tal-ksur, li r-rikorrenti kienet uriet negliġenza abbażi ta’ tliet fatturi, jiġifieri l-ewwel nett, il-fatt li hija kienet impriża importanti li kellha mezzi sostanzjali biex twettaq analiżi ġuridika u li diversi drabi kellha x’taqsam mad-dritt tal-konċentrazzjonijiet tal-Unjoni, it-tieni nett, il-fatt li l-kisba ta’ kontroll kienet prevedibbli, u t-tielet nett, l-eżistenza ta’ preċedenti.
250. Madankollu, għandu jiġi enfasizzat qabel kollox li, kif jingħad fil-punti 224 u 225 iktar ’il fuq, ir-rikorrenti ma tikkontestax l-ewwel fattur mit-tlieta msemmija mill-Kummissjoni biex tikkunsidra fir-rigward tagħha li hija kienet uriet negliġenza, jiġifieri l-fatt li hija impriża importanti li għandha mezzi sostanzjali biex twettaq analiżi ġuridika u li diversi drabi kellha x’taqsam mad-dritt tal-konċentrazzjonijiet tal-Unjoni.
251. Fir-rigward tat-tieni fattur adottat mill-Kummissjoni, jiġifieri l-prevedibbiltà tal-kisba ta’ kontroll, ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li l-kwistjoni tal-eżistenza ta’ kontroll esklużiv de facto
favur tagħha matul is-sena 2003 kienet titlob analiżi fattwali u ġuridika kumplessa. Hija tinvoka wkoll in-natura partikolari ta’ CNR bħala kumpannija b’responsabbiltà limitata b’interess ġenerali.
252. Fil-premessi 198 et seq tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni telenka numru ta’ elementi sabiex issostni l-argument tagħha li billi l-kisba ta’ kontroll kienet prevedibbli, ir-rikorrenti wettqet ksur b’negliġenza. Għandu jiġi kkonstatat li dawn huma elementi rilevanti li, fi kwalunkwe każ flimkien mal-esperjenza li għandha r-rikorrenti fil-qasam tal-konċentrazzjonijiet u fil-qasam tal-proċeduri ta’ notifikazzjoni, jagħmlu ftit konvinċenti l-argument tagħha li hija ma tistax tiġi akkużata b’negliġenza.
253. B’mod partikolari, tabilħaqq, huwa wara l-impenji meħuda minn EDF fil-kuntest tal-awtorizzazzjoni ta’ konċentrazzjoni oħra mill-Kummissjoni li r-rikorrenti kkonkludiet ftehim ma’ EDF matul ix-xahar ta’ Ġunju 2003 biex akkwistat is-sehem tagħha f’CNR. Hija b’hekk kisbet sehem mill-kapital u d-drittijiet ta’ vot fi ħdan din tal-aħħar ta’ kważi 50 %, fil-kuntest ta’ azzjonisti mifruxa u tal-konklużjoni ta’ ftehim maċ-CDC. Barra minn hekk, ir-rikorrenti diġà kellha żewġ rappreżentanti minn tlieta fi ħdan il-bord tad-diretturi. Fid-dawl tad-daqs tagħha f’termini ta’ dħul mill-bejgħ, tad-daqs ta’ CNR u tal-fatturi marbuta mal-istruttura ta’ ġestjoni, huwa assolutament rilevanti li l-Kummissjoni kkunsidrat li r-rikorrenti kienet negliġenti meta ma avviċinathiex mhux iktar tard mix-xahar ta’ Diċembru 2003 sabiex jiġi ddeterminat jekk tabilħaqq kinitx involuta konċentrazzjoni fis-sens tad-dritt tal-kompetizzjoni. Il-fatt li r-rikorrenti adottat interpetazzjoni oħra tal-kuntest leġiżlattiv applikabbli ma jfissirx li dan ma kienx ċar jew li hija ma setgħetx tipprevedi li hija kienet qed tieħu riskju meta ma ddiskutietx l-interpretazzjoni tagħha mal-Kummissjoni fil-ħin.
254. Ċertament, ma huwiex suffiċjenti li wieħed ikun negliġenti sabiex iwettaq il-ksur li ġiet akkużata bih ir-rikorrenti u biex jiġi ssanzjonat għal dan. Fil-fatt, jeħtieġ li l-Kummissjoni tipprova li kien hemm tabilħaqq konċentrazzjoni, liema ħaġa tiddetermina l-kompetenza tagħha u, jekk ikun il-każ, il-bidu ta’ ksur eventwali tal-obbligu ta’ sospensjoni. Issa, mill-eżami tat-tieni motiv iktar ’il fuq jirriżulta li l-Kummissjoni stabbilixxiet dawn iċ-ċirkustanzi b’mod suffiċjenti fid-dritt.
255. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ġustament issostni wkoll, li anki kieku l-istabbiliment tal-kontroll kien partikolarment kumpless, l-aġir xieraq tar-rikorrenti, li hija kellha raġonevolment id-dritt li tistenna minnha, kien ikun dak li tavviċinaha.
256. Fl-aħħar nett, il-fatt li l-Kummissjoni stess ħadet ħafna żmien sabiex tiddetermina d-data tal-bidu tal-ksur ma huwiex rilevanti, billi t-tul tal-proċedura ġie għall-inqas parzjalment iddeterminat mill-fatt li r-rikorrenti damet ma ħadet azzjoni.
257. Għaldaqstant, minn dak li ngħad iktar ’il fuq jirriżulta li l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq in-natura imprevedibbli tal-konċentrazzjoni għandu jiġi miċħud.
258. Fir-rigward tat-tielet fattur adottat sabiex tiġi stabbilita n-negliġenza tar-rikorrenti, jiġifieri l-preċedenti invokati fil-premessa 205 tad-deċiżjoni kkontestata, b’mod partikolari d-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq) u d-Deċiżjoni 1999/459 (punt 248 iktar ’il fuq), jiġifieri l-ewwel deċiżjonijiet tal-Kummissjoni li kienu jimponu multi minħabba nuqqas ta’ konformità mal-Artikolu 4 u mal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89, bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, l-“antikità” tagħhom fil-mument li beda l-ksur issaħħaħ il-konklużjoni tal-Kummissjoni dwar l-eżistenza ta’ negliġenza min-naħa tagħha. Fil-fatt, fid-dawl ta’ dawn id-deċiżjonijiet, ir-rikorrenti ma setgħetx tinvoka nuqqas ta’ prassi deċiżjonali f’dan il-qasam.
259. Fl-aħħar nett, fir-rigward tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2003/625/KE, tat-3 ta’ Lulju 2001, dwar konċentrazzjoni kompatibbli mas-suq komuni u mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/JV.55 – Hutchison/RCPM/ECT) (ĠU L 223, p. 1), invokata mir-rikorrenti, li fil-kuntest tagħha l-Kummissjoni ddeċidiet li ma timponix multa minħabba nuqqas ta’ notifikazzjoni fir-rigward ta’ impriża komuni konċentrattiva, b’mod partikolari minħabba l-analiżi partikolarment kumplessa ta’ punti ta’ fatt u ta’ liġi inerenti f’dan it-tip ta’ konċentrazzjoni, għandu jiġi osservat li ċ-ċirkustanzi ta’ dak il-każ kienu differenti minn dawk ta’ dan il-każ. Fil-fatt, dik id-deċiżjoni kienet tikkonċerna l-problematika ta’ ftehim ta’ kooperazzjoni li ġie inizjalment innotifikat lill-Kummissjoni bħala impriża komuni kooperattiva taħt is-sistema tar-Regolament Nru 17 li l-Kummissjoni madankollu sussegwentement ikklassifikat bħala konċentrattiva. Id-deċiżjoni li ma tiġix imposta multa f’dak il-każ b’hekk saret f’kuntest għalkollox partikolari. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ġustament tfakkar li, kien x’kien il-każ, il-prassi deċiżjonali preċedenti tagħha ma tagħmilhiex ta’ kuntest ġuridiku għall-multi fil-qasam tal-kompetizzjoni (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-30 ta’ Settembru 2003, Michelin vs Il-Kummissjoni, T-203/01, Ġabra p. II-4071, punt 292).
260. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li t-tliet argumenti mressqa mir-rikorrenti sabiex tikkontesta l-gravità tal-ksur għandhom jiġu miċħuda.
– Fuq it-tul tal-ksur
261. Fil-premessi 207 sa 217 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni qieset li l-perijodu li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni għall-iffissar tal-ammont tal-multa kien imur mit-23 ta’ Diċembru 2003 sad-9 ta’ Awwissu 2007, jiġifieri tliet snin, seba’ xhur u 17-il jum, tul ikklassifikat bħala “ferm sinjifikattiv” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
262. Skont ir-rikorrenti, meta kkunsidrat li tul ta’ tliet snin, seba’ xhur u 17-il jum kien wieħed konsiderevoli fid-dawl tat-tul ferm iqsar adottat fid-Deċiżjoni 1999/459 (punt 248 iktar ’il fuq), il-Kummissjoni ma hijiex qed tosserva l-prassi tagħha li tikkunsidra ksur ferm iktar serju u b’tul itwal bħala li għandu tul medju. Hija lanqas ma qed tosserva l-linji gwida l-qodma li jipprovdu li l-ksur b’tul ta’ bejn sena u ħames snin għandu tul medju. Barra minn hekk, meta fakkret fil-premessa 217 tad-deċiżjoni kkontestata, li r-riskju ta’ effett ħażin fuq il-konsumaturi jiżdied mat-tul tal-ksur, il-Kummissjoni wettqet ukoll żball, għaliex hija rrikonoxxiet espressament li l-ksur adottat ma kellu l-ebda effett ħażin fuq il-kompetizzjoni jew fuq il-konsumaturi.
263. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti.
264. L-ewwel nett, għandu jiġi kkonstatat li l-argument tar-rikorrenti mressaq fil-kuntest ta’ din il-parti ma jirrigwardax il-kalkolu tat-tul tal-ksur bħala tali, iżda kulma jagħmel huwa li, min-naħa waħda, jikkontesta l-klassifikazzjoni tat-tul adottata mill-Kummissjoni bħala li kien tul ferm sinjifikattiv u, mill-oħra, jikkontesta r-rilevanza tat-teħid inkunsiderazzjoni tat-tul tal-ksur f’dan il-każ.
265. It-tieni nett, kif diġà ntqal fil-punt 227 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni tikkontesta, bir-raġun, ir-rilevanza tal-linji gwida l-qodma f’dan il-każ. Hija ġustament tosserva wkoll li huwa probabbli li ksur marbut mal-implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni jdum inqas minn kartell sigriet, b’tali mod li paraguni bejn l-evalwazzjoni tat-tul tal-ksur ma’ dawn it-tipi differenti ta’ ksur jidhru li huma ftit rilevanti.
266. It-tielet nett, ir-rikorrenti ma hijiex qed tikkontesta li t-tul tal-ksur f’dan il-każ kien ferm itwal minn dak aċċettat fid-Deċiżjoni 1999/459 (punt 248 iktar ’il fuq). Għaldaqstant, il-Kummissjoni setgħet tinvoka validament dik ir-referenza fil-premessa 217 tad-deċiżjoni kkontestata insostenn tal-klassifikazzjoni tat-tul f’dan il-każ.
267. Ir-raba’ nett, l-affermazzjoni ġenerali fil-premessa 217 tad-deċiżjoni kkontestata, li r-riskju ta’ effett ħażin fuq il-konsumaturi jiżdied mat-tul, ma hija vvizzjata bl-ebda kontradizzjoni. Fil-fatt, kif ġustament sostniet il-Kummissjoni, hija sempliċement fakkret li r-riskju ta’ effett ħażin fuq il-kompetizzjoni jiżdied meta sitwazzjoni irregolari tippersisti u li, fir-rigward ta’ ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni ta’ konċentrazzjoni, fid-dawl ta’ dak li ġie spjegat fil-punt 246 iktar ’il fuq, dan ir-riskju kellu jiġi evalwat a priori
billi mill-analiżi jitneħħew l-effetti tal-operazzjoni għall-ġejjieni. Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, it-tul tal-ksur huwa rilevanti f’dan il-każ. Kif sostniet korrettament ir-rikorrenti bi tweġiba għal mistoqsija bil-miktub tal-Qorti Ġenerali, meta ksur jiġi ddefinit bħala t-twettiq ta’ fatt jew ta’ attività illegali, huwa leġittimu li jittieħdu inkunsiderazzjoni l-portata tal-fatt jew tal-attività inkwistjoni, kif ukoll it-tul kemm tkun damet titwettaq l-attività anki jekk dawn ikunu ċirkustanzi sussegwenti għall-mument meta twettaq il-ksur.
268. F’dawn iċ-ċirkustanzi, ir-rikorrenti ma stabbilixxietx li l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni tat-tul tal-ksur kienet żbaljata.
– Fuq iċ-ċirkustanzi attenwanti
269. Kif jirriżulta mill-premessi 218 sa 224 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni bħala ċirkustanzi attenwanti l-fatt li r-rikorrenti adietha fuq l-inizjattiva tagħha, filwaqt li nnotat li hija għamlet dan biss tliet snin u nofs wara l-akkwist tas-sehem ta’ EDF, u li kkooperat magħha matul il-proċedura ta’ notifikazzjoni u lil hinn minn hekk, filwaqt li qalet però li l-perijodu ta’ qabel in-notifikazzjoni kien wieħed twil. Fir-rigward tan-nuqqas ta’ ħabi tas-sehem f’CNR matul il-perijodu li kien ikopri s-snin 2004 sal-2007, il-Kummissjoni tikkunsidra li dan ma jistax jikkostitwixxi ċirkustanza attenwanti u l-fatt li hija ma eżaminatx dan l-aspett ma jistax iwassal biex ir-rikorrenti tibbenefika minn preżunzjoni ta’ legalità f’dan ir-rigward. L-iktar l-iktar, in-nuqqas ta’ ħabi jista’ jimplika li r-rikorrenti kkunsidrat in bona fide
li hija ma kellhiex tinnotifika l-operazzjoni. Il-Kummissjoni ma adottatx ċirkustanzi aggravanti.
270. Ir-rikorrenti tfakkar li l-linji gwida l-antiki u l-ġodda jippreċiżaw li l-Kummissjoni għandha tieħu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi attenwanti meta tiġi biex tiddetermina l-ammont tal-multa. Hija tikkontesta, minbarra n-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni tan-negliġenza bħala ċirkustanza attenwanti anki li l-Kummissjoni rrifjutat li tikkunsidra n-nuqqas ta’ ħabi bħala tali ċirkustanza minħabba li hija ma investigatx dan l-aspett. B’dan il-mod, il-Kummissjoni wettqet żball ta’ liġi meta ħawdet il-kunċett ta’ ċirkustanza attenwanti ma’ dak ta’ preżunzjoni ta’ legalità.
271. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti t ar-rikorrenti.
272. Għandu jiġi kkonstatat li l-Kummissjoni tfakkar, għal darba oħra ġustament, li l-approċċ adottat fil-linji gwida l-qodma u l-ġodda ma huwiex determinanti għar-raġunijiet mogħtija fil-punt 227 iktar ’il fuq. Barra minn hekk, il-Kummissjoni għandha ċertu marġni ta’ diskrezzjoni sabiex tieħu inkunsiderazzjoni jew le ċerti elementi, bħan-nuqqas ta’ ħabi tal-akkwist jew tan-negliġenza, bħala ċirkustanzi attenwanti.
273. Fir-rigward, b’mod partikolari, tan-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni tan-negliġenza bħala ċirkustanza attenwanti, diġà ġie kkunsidrat iktar ’il fuq li l-Kummissjoni ma wettqitx żball meta ħadet inkunsiderazzjoni n-negliġenza fil-karatterizzazzjoni tal-ksur bħala serju. Barra minn hekk, kif għal darba oħra setgħet tenfasizza l-Kummissjoni waqt is-seduta, il-ksur ta’ implementazzjoni antiċipata ta’ konċentrazzjoni huwa eżempju ta’ ksur li huwa diffiċli li jiġi stabbilit jekk twettaqx bi ħsieb jew le.
274. Fir-rigward tal-fatt li n-negliġenza ġiet adottata bħala ċirkustanza attenwanti fid-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq), iżda mhux f’dan il-każ, għandu jiġi mfakkar li ċ-ċirkustanza li, f’ċerti każijiet, il-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni, fil-prassi deċiżjonali preċedenti tagħha, ċerti miżuri bħala ċirkustanzi attenwanti ma jimplikax obbligu li hija tipproċedi bl-istess mod f’dan il-każ, anki jekk il-Kummissjoni hija marbuta li tosserva l-prinċipju ta’ trattament ugwali, li jikkostitwixxi prinċipju ġenerali tad-dritt li jipprovdi li hija ma tistax tittratta sitwazzjonijiet simili b’mod differenti jew sitwazzjonijiet differenti b’mod identiku, sakemm dan it-trattament ma jkunx oġġettivament iġġustifikat (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-12 ta’ Settembru 2007, Prym u Prym Consumer vs Il-Kummissjoni, T-30/05, li ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 205, u l-ġurisprudenza ċċitata). Issa, element li jiddistingwi b’mod ċar id-Deċiżjoni 1999/594 minn dan il-każ hija ċ-ċirkustanza li l-imsemmija deċiżjoni kienet l-ewwel waħda adottata mill-Kummissjoni abbażi tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89. Kien x’kien il-każ, il-Kummissjoni b’hekk ma tistax tkun marbuta li tapplika l-istess soluzzjoni f’dan il-każ.
275. Barra minn hekk, kif ġie diskuss fil-punti 240 u 248 sa 259 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni tressaq diversi argumenti fid-deċiżjoni kkontestata minn fejn jirriżulta li n-negliġenza li biha ġiet akkużata r-rikorrenti kienet tikkorrispondi għal aġir ferm ’il bogħod minn żball skużabbli u mhux xieraq fid-dawl taċ-ċirkustanzi.
276. B’hekk, il-Kummissjoni b’mod leġittimu u legali setgħet tikkunsidra li l-fatt li l-ksur twettaq b’negliġenza ma kellux jissarraf fi tnaqqis fl-ammont tal-multa.
277. Barra minn hekk, għalkemm il-Kummissjoni rrifjutat li tieħu inkunsiderazzjoni, bħala ċirkustanza attenwanti, in-nuqqas ta’ ħabi mir-rikorrenti tas-sehem tagħha f’CNR, minħabba essenzjalment li billi hija ma għamlitx investigazzjoni dwar dan l-aspett, hija ma setgħetx “tara li tali sitwazzjoni tibbenefika minn preżunjoni ta’ legalità” [traduzzjoni mhux uffiċjali], tali analiżi għandha tiġi kkonfermata. Fil-fatt, il-Kummissjoni ġustament sostniet li l-ħabi jikkostitwixxi element ta’ ħsieb li seta’ jiġġustifika żieda fl-ammont tal-multa. Il-fatt li fid-Deċiżjoni 2003/625, il-Kummissjoni setgħet tikkunsidra li n-nuqqas ta’ ħabi tal-ksur seta’ jwassal għan-nuqqas ta’ impożizzjoni ta’ multa ma huwiex rilevanti għaliex, kif diġà ġie mfakkar fil-punt 259 iktar ’il fuq, il-fatti tal-każ li wasslu għal dik id-deċiżjoni kienu differenti. Il-Kummissjoni ġustament tfakkar li din kienet operazzjoni li ġiet inizjalment innotifikata lilha għal finijiet ta’ eżenzjoni, bħala ftehim ta’ kooperazzjoni, iżda li sussegwentement kienet ikklassifikatha bħala impriża komuni konċentrattiva.
278. Minn dak li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li r-rikorrenti ma stabbilixxietx li l-Kummissjoni qabżet il-limiti tas-setgħa diskrezzjonali tagħha fit-trattament taċ-ċirkustanzi attenwanti.
– Fuq in-natura proporzjonata tal-multa
279. Fir-rigward tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, dan jeżiġi li l-atti tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni ma jeċċedux il-limiti ta’ dak li huwa xieraq u neċessarju għat-twettiq tal-għanijiet leġittimi segwiti mil-leġiżlazzjoni inkwistjoni, peress li meta jkun hemm possibbiltà ta’ għażla bejn diversi miżuri xierqa, għandha tintgħażel l-inqas waħda restrittiva, u li l-inkonvenjenzi li jinħolqu ma għandhomx ikunu sproporzjonati meta pparagunati mal-għanijiet previsti (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-5 ta’ Mejju 1998, Ir-Renju Unit vs Il-Kummissjoni, C-180/96, Ġabra p. I-2265, punt 96, u s-sentenza Prym u Prym Consumer vs Il-Kummissjoni, punt 274 iktar ’il fuq, punt 223). Minn dan isegwi li l-ammonti tal-multi ma għandhomx ikunu sproporzjonati meta pparagunati mal-għanijiet imfittxija, jiġifieri meta pparagunati mal-osservanza tar-regoli tal-kompetizzjoni, u li l-ammont tal-multa imposta fuq impriża abbażi ta’ ksur fil-qasam tal-kompetizzjoni għandu jkun proporzjonat għall-ksur, evalwat kollu, filwaqt li tittieħed inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, il-gravità tiegħu (ara s-sentenza Prym u Prym Consumer vs Il-Kummissjoni, punt 274 iktar ’il fuq, punt 224, u l-ġurisprudenza ċċitata).
280. F’dan ir-rigward għandu jitfakkar li, f’dan il-każ, irrispettivament mill-kwistjoni jekk il-ksur issanzjonat twettaqx b’negliġenza u li ma kellux effett fuq il-kompetizzjoni, dan huwa ksur serju li għandu effett ħażin fuq l-effettività tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja mill-Kummissjoni u b’tul ferm sinjifikattiv.
281. Barra minn hekk, fir-rigward tan-negliġenza li biha ġiet akkużata r-rikorrenti, dan huwa aġir ’il bogħod minn żball skużabbli u mhux xieraq fid-dawl taċ-ċirkustanzi.
282. Barra minn hekk, fid-determinazzjoni tal-ammont tal-multi, il-Kummissjoni għandha raġun li tieħu inkunsiderazzjoni n-neċessità li tiggarantixxi li dawn ikollhom effett suffiċjentement dissważiv (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française et vs Il-Kummissjoni, 100/80 sa 103/80, Ġabra p. 1825, punt 108, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-14 ta’ Mejju 1998, Europa Carton vs Il-Kummissjoni, T-304/94, Ġabra p. II-869, punt 89). Barra minn hekk, ir-rabta bejn, minn naħa, id-daqs u r-riżorsi globali tal-impriżi, u, min-naħa l-oħra, il-ħtieġa li jiġi żgurat l-effett dissważiv tal-multa, ma tistax tiġi kkontestata. Għaldaqstant, meta l-Kummissjoni tikkalkula l-ammont tal-multa, hija tista’ tieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, id-daqs u s-saħħa ekonomika tal-impriża kkonċernata (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-17 ta’ Ġunju 2010, Lafarge vs Il-Kummissjoni, C-413/08 P, Ġabra p. I-5361, punt 112, u l-ġurisprudenza ċċitata). Issa, kif ġie mfakkar fil-punti 225 u 226 iktar ’il fuq, l-ammont ta’ EUR 20 000 000 jikkorrispondi għal madwar 0.04 % biss tad-dħul mill-bejgħ tal-Grupp Suez matul is-sena 2007 (EUR 47.5 biljuni), billi dan tal-aħħar huwa l-impriża kkonċernata mill-konċentrazzjoni fis-sens tal-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 4064/89, għaliex il-Grupp Suez kiseb, permezz tar-rikorrenti, kontroll esklużiv de facto
ta’ CNR, u għal madwar 0.13 % tad-dħul mill-bejgħ konsolidat tar-rikorrenti matul is-sena 2007 (EUR 15.2 biljuni matul is-sena 2007 u EUR 14.6 biljuni matul is-sena 2008, inkluż dak ta’ CNR).
283. Fid-dawl ta’ dawn iċ-ċirkustanzi kollha u b’mod partikolari tal-fatt li l-ammont tal-multa ta’ EUR 20 000 000, għalkemm għoli, jinsab b’mod ferm ċar fin-naħa ta’ isfel tal-iskala tal-ammonti li setgħu ġew imposti fid-dawl tal-limitu superjuri ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ tal-impriża kkonċernata previst fl-Artikolu 14(2) tar-Regolament Nru 4064/89, dan l-ammont ma jidhirx sproporzjonat meta pparagunat mal-għan ta’ protezzjoni tas-sistema ta’ notifikazzjoni u ta’ awtorizzazzjoni minn qabel l-implementazzjoni ta’ konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja u huwa proporzjonat għall-ksur evalwat kollu.
284. Madankollu, ir-rikorrenti ssostni li n-natura sproporzjonata tal-multa ġiet stabbilita b’mod partikolari fid-dawl tal-multi sostanzjalment iktar baxxi imposti fid-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq) u fid-Deċiżjoni 1999/459 (punt 248 iktar ’il fuq), jew tan-nuqqas ta’ multa fid-Deċiżjoni 2003/625 jew fid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2003/754/KE, tas-26 ta’ Ġunju 2002, li tiddikjara li konċentrazzjoni tkun kompatibbli mas-suq komuni u mal-Ftehim taż-ŻEE (Każ COMP/M.2650 – Haniel/Cementbouw/JV) (ĠU L 282, p. 1). Fir-rigward tad-deċiżjoni f’dan il-każ tal-aħħar, kif ukoll fir-rigward ta’ dik meħuda fil-każ li wassal għad-Deċiżjoni 2003/625, li diġà ssemmiet fil-punt 259 iktar ’il fuq, il-fatti inkwistjoni kienu ferm differenti minn dawk ta’ dan il-każ. Fil-fatt, filwaqt li l-partijiet ikkonċernati inizjalment kienu invokaw l-evalwazzjoni tal-awtorità tal-kompetizzjoni Olandiża li l-operazzjoni inkwistjoni ma kinitx konċentrazzjoni, il-Kummissjoni sussegwentement ikkunsidrat li din kienet konċentrazzjoni b’dimensjoni Komunitarja li missha ġiet innotifikata lilha.
285. Fir-rigward tal-multi imposti fil-każijiet li wasslu għad-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq) u għad-Deċiżjoni 1999/459 (punt 248 iktar ’il fuq), rispettivament ta’ EUR 33 000 u ta’ EUR 219 000, teżisti tabilħaqq diskrepanza ferm sinjifikattiva bejn dawn l-ammonti u dak ta’ EUR 20 000 000 impost f’dan il-każ. Madankollu, il-Kummissjoni ġustament issostni li dawn il-preċedenti jmorru lura għal stadju ferm bikri tal-applikazzjoni tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89, ċirkustanza li inċidentalment tissemma fl-imsemmija deċiżjonijiet. Barra minn hekk, iż-żewġ deċiżjonijiet imponew parti mill-multa minħabba nuqqas ta’ notifikazzjoni u parti, ikbar, minħabba l-ksur tal-obbligu ta’ sospensjoni filwaqt li ppreċiżaw li l-imsemmija ammonti kienu jieħdu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi partikolari ta’ dawn il-każijiet u ma kinux jippreġudikaw każijiet sussegwenti skont l-imsemmi Artikolu 14.
286. Kien x’kien il-każ, kif diġà ġie mfakkar iktar ’il fuq, il-prassi deċiżjonali preċedenti tal-Kummissjoni ma tagħmilhiex ta’ kuntest ġuridiku għall-multi fil-qasam tal-kompetizzjoni (ara, b’analoġija, is-sentenza Michelin vs Il-Kummissjoni, punt 259 iktar ’il fuq, punt 292). Barra minn hekk, il-fatt li fil-passat il-Kummissjoni applikat multi ta’ ċertu livell għal ċerti tipi ta’ ksur ma jistax iċaħħadha mill-possibbiltà li tgħolli dan il-livell fil-limiti indikati mir-Regolament Nru 4064/89, jekk dan ikun meħtieġ sabiex tiġi żgurata l-implementazzjoni tal-politika tal-kompetizzjoni tal-Unjoni. Fil-fatt, l-applikazzjoni effettiva tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni teżiġi li l-Kummissjoni tkun tista’, f’kull ħin, tadatta l-livell tal-multi għall-bżonnijiet ta’ din il-politika (ara, b’analoġija, is-sentenza Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, punt 230 iktar ’il fuq, punt 169, u l-ġurisprudenza ċċitata).
287. Għaldaqstant, l-ewwel parti tar-raba’ motiv għandha tiġi miċħuda.
Fuq it-tieni parti tar-raba’ motiv, ibbażata fuq l-allegat sproporzjon tal-multa meta pparagunata mal-għan dissważiv u l-allegata inkoerenza tal-politika ta’ kompetizzjoni tal-Kummissjoni
288. Ir-rikorrenti tinvoka, min-naħa waħda, l-isproporzjon u l-inkoerenza tal-multa imposta meta pparagunati mar-regoli applikabbli fil-qasam tal-kartelli, u mill-oħra, l-inkoerenza tal-ammont impost meta pparagunat mal-prassi deċiżjonali tal-Kummissjoni u mal-għanijiet tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet.
289. Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti.
290. L-ewwel nett, fir-rigward tal-isporporzjon u tal-inkoerenza tal-multa imposta meta pparagunati mar-regoli applikabbli fil-qasam tal-kartelli, ir-rikorrenti ssostni, essenzjalment, li fid-dawl tal-politika ta’ klemenza applikabbli fil-qasam tal-kartelli, li tipprovdi li impriża li tkun ipparteċipat f’kartell u li tiddenunzja l-eżistenza tiegħu lill-Kummissjoni tista’ tikseb immunità totali mill-impożizzjoni ta’ multa, hija missha bbenefikat minn tali immunità. Hija tosserva wkoll li l-Kummissjoni hija mgħammra b’għodod legali oħrajn li permezz tagħhom tista’ ġġib fi tmiemu l-ksur b’mezzi alternattivi, jiġifieri deċiżjonijiet li jagħmlu obbligatorji l-impenji fil-kuntest tar-Regolament Nru 1/2003 u ftehim, li jkunu bbażati fuq il-prinċipju ta’ tnaqqis jew ta’ tħassir tas-sanzjoni pekunjarja għal impriża li tikkoopera. Hija tosserva wkoll l-eżistenza ta’ multa b’ammont paragunabbli f’deċiżjoni tal-Kummissjoni, kontemporanja għad-deċiżjoni kkontestata, imposta fuq impriża li pparteċipat għal madwar 13-il sena f’kartell sigriet li kien jiffissa prezzijiet u qasam is-swieq ġeografiċi u hija tissottometti tabella li tiġbor fil-qosor l-ammonti tal-multi deċiżi f’ċerti każijiet oħrajn li kienu jinvolvu kartelli.
291. Għandu jiġi osservat li, fir-rigward tal-paragun mal-politika ta’ klemenza implementata fil-qasam tal-kartelli, il-Kummissjoni ġustament issostni li dan huwa ineffettiv. Fil-fatt, dik il-politika tissodisfa d-diffikultajiet speċifiċi ta’ individwazzjoni tal-kartelli, li minnhom infushom huma ksur sigriet. Il-programm ta’ klemenza u l-ftehim huma strumenti speċifiċi marbuta ma’ dan il-kuntest u kwalunkwe applikazzjoni b’analoġija fil-kuntest tas-sistema ta’ konċentrazzjonijiet b’dimensjoni Komunitarja li tkun ibbażata fuq obbligu ta’ notifikazzjoni u ta’ osservanza tas-setgħa esklużiva ta’ awtorizzazzjoni minn qabel tal-Kummissjoni, għandha tiġi miċħuda. Bl-istess mod, fir-rigward tas-setgħa tal-Kummissjoni, abbażi tar-Regolament Nru 1/2003, li tagħmel obbligatorji l-impenji offruti mill-impriżi u li tikkonstata li ma jkunx hemm lok li jinbdew proċeduri minħabba ksur, tali deċiżjonijiet għandhom l-għan li jeliminaw l-effetti negattivi fuq is-suq tal-ftehim jew tal-prattiki msemmija. Billi l-konċentrazzjoni inkwistjoni f’dan il-każ ġiet approvata, kwalunkwe xebh ma’ dan il-mekkaniżmu huwa irrilevanti.
292. Għandu jiġi eżaminat ukoll l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq il-fatt li multa b’ammont paragunabbli għall-multa li ġiet imposta fuqha, jiġifieri EUR 19.8 miljuni, ġiet imposta fuq il-kumpannija Spanjola Repsol fid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2008) 5476 finali, tal-1 ta’ Ottubru 2008, li tirrigwarda proċediment taħt l-Artikolu 81 [KE] u l-Artikolu 53 tal-Ftehim taż-ŻEE (Każ COMP/C.39181 – Candle Waxes), li sommarju tagħha ġie ppubblikat fil- Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea tal-4 ta’ Diċembru 2009 (ĠU C 295, p. 17). Ir-rikorrenti tosserva li Repsol ġiet issanzjonata minħabba l-parteċipazzjoni twila tagħha f’akkordju sigriet filwaqt li l-Kummissjoni akkużatha biss bi ksur imwettaq b’negliġenza mingħajr effetti fuq is-suq. Hija tinvoka wkoll l-eżistenza ta’ eżempji oħrajn ta’ ammonti ta’ multi paragunabbli li ġew imposti f’deċiżjonijiet oħrajn li kienu jirrigwardaw kartelli. Dan il-paragun madankollu ma jistax jintlaqa’ għall-istess raġuni li ssemmiet fil-punt preċedenti. Fil-fatt, dawn id-deċiżjonijiet li ttieħdu fil-qasam partikolari tal-kartelli, jilħqu l-għanijiet tagħhom u għandhom il-metodoloġija tagħhom marbuta man-natura sigrieta tal-akkordji u ma jistgħux jiġu invokati b’mod effettiv sabiex tiġi ġġudikata n-natura proporzjonata tal-multa imposta f’dan il-każ. Barra minn hekk, billi l-Kummissjoni tista’ tiżviluppa maż-żmien il-politika ta’ multi tagħha għal ċertu tip ta’ ksur, kif ġie mfakkar fil-punt 286 iktar ’il fuq, xejn ma jidher li jista’ jwaqqafha milli tiżviluppa politika ta’ multi li tissodisfa loġika tagħha fil-qasam tal-konċentrazzjonijiet.
293. It-tieni nett, fir-rigward tal-inkoerenza tal-ammont impost meta pparagunat mal-prassi deċiżjonali tal-Kummissjoni u mal-għanijiet ta’ kontroll tal-konċentrazzjonijiet, ir-rikorrenti ssostni li, meta tissanzjona b’mod daqshekk iebes impriża li tkun ikkuntattjatha fuq inizjattiva tagħha u meta tafferma li s-setgħa ta’ sanzjoni tagħha ġiet preskritta wara ħames snin, il-Kummissjoni qed tgħaddi messaġġ kontra l-amministrazzjoni tajba tal-politika tal-kompetizzjoni tagħha fil-qasam tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet. Skont ir-rikorrenti, approċċ li josserva iktar il-prinċipji ta’ proporzjonalità u ta’ amministrazzjoni tajba seta’ jikkonsisti fil-konstatazzjoni tal-ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 mingħajr ma dan iwassal għall-impożizzjoni ta’ multa. Ir-rikorrenti tfakkar ukoll li l-Kummissjoni affermat b’mod ċar fid-Deċiżjoni 1999/594 (punt 122 iktar ’il fuq) li hija kienet se timponi biss multi modesti fuq l-impriżi li jkunu naqsu, minħabba sempliċi negliġenza, li jinnotifikawlha konċentrazzjoni u li jadixxuha fuq l-inizjattiva tagħhom. Għaldaqstant, hija ssostni li l-Kummissjoni ma osservatx il-prinċipju ta’ aspettattivi leġittimi.
294. Il-Kummissjoni tikkontestata l-argumenti tar-rikorrenti.
295. F’dan ir-rigward, dwar l-argument li l-multa imposta f’dan il-każ tmur kontra amministrazzjoni tajba tal-politika tal-kompetizzjoni fil-qasam tal-kontroll tal-konċentrazzjonijiet, ix-xenarju previst mir-rikorrenti, jiġifieri li l-awturi eventwali ta’ ksur tal-obbligu li jinnotifikaw operazzjoni jkun jaqblilhom jekk ma jadixxux lill-Kummissjoni qabel ma jiskadi t-terminu ta’ preskrizzjoni ta’ ħames snin, a fortiori
jekk l-operazzjoni inkwistjoni jkollha effett ħażin fuq il-kompetizzjoni, fl-ebda każ ma huwa iktar kredibbli minn dak sostnut mill-Kummissjoni. Din tal-aħħar tgħid li għandha kull raġuni biex temmen li l-impożizzjoni ta’ multi sinjifikattivi minħabba ksur tal-Artikolu 7(1) tar-Regolament Nru 4064/89 ikollha qabel kollox l-effett li tiddiswadi lill-impriżi milli jwettqu tali ksur. Jidher tabilħaqq kredibbli li s-sempliċi avviż tal-possibiltà ta’ impożizzjoni ta’ multa ta’ EUR 20 000 000, mingħajr l-applikazzjoni effettiva tagħha, manifestament ma jkollux l-istess effett dissważiv.
296. Fir-rigward tal-ksur tal-aspettattivi leġittimi, il-Qorti Ġenerali għamlet mistoqsijiet bil-miktub lill-Kummissjoni dwar il-portata tal-premessa 18 tad-Deċiżjoni 1999/594, punt 122 iktar ’il fuq, speċifikatament invokat mir-rikorrenti f’dan ir-rigward, li tipprovdi dan li ġej:
“[…] Il-Kummissjoni tikkunsidra li, fiċ-ċirkustanzi deskritti minn Samsung, jiġifieri n-nuqqas b’negliġenza li tinnotifika konċentrazzjoni, mingħajr ma kien hemm konsegwenzi sfavorevoli għall-kompetizzjoni u mingħajr ma l-kwistjoni tal-kontroll ħolqot xi problemi partikolari, impriża jkollha kull interess li tinforma lill-Kummissjoni u li tinnotifika l-operazzjoni inkwistjoni, kif tabilħaqq għamlet Samsung. B’dan il-mod, l-impriża tkun qed tirriskja li tiġi imposta fuqha multa relattivament modesta mill-Kummisjoni (abbażi taċ-ċirkustanzi tal-każ), iżda, fl-istess ħin, tkun qed tevita konsegwenzi ferm iktar serji ta’ deċiżjoni li l-Kummissjoni tista’ tieħu abbażi tal-Artikolu 14 tar-Regolament dwar il-konċentrazzjonijiet mill-mument li jiġi stabbilit li l-impriża tkun aġixxiet in mala fide
[…]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
297. Mistoqsija b’mod partikolari dwar jekk, fid-dawl tan-natura ġenerali ta’ dawn l-affermazzjonijiet kif ukoll tan-nuqqas ta’ linji gwida dwar multi f’dan il-qasam, l-imsemmija affermazzjonijiet setgħux jinftiehmu bħala indikazzjoni tal-metodu li kien biħsiebha ssegwi għall-applikazzjoni tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89, il-Kummissjoni qalet li l-imsemmija silta kellha l-għan li tiċħad is-suġġeriment ta’ Samsung, li hija kellha tadotta politika ta’ amnistija fil-każijiet ta’ nuqqas ta’ notifikazzjoni involontarja li ma jkollhomx konsegwenzi sfavorevoli għall-kompetizzjoni u meta l-partijiet ikunu ġibdu l-attenzjoni tal-Kummissjoni minn jeddhom għall-iżball tagħhom u jkunu pprovaw jirrimedjaw. Il-Kummissjoni b’hekk riedet tgħid li politika ta’ amnistija la kienet meħtieġa u lanqas xierqa għaliex l-impriżi setgħu fi kwalunkwe każ ikollhom interess li jinformaw lill-Kummissjoni. Fil-fehma tagħha, huwa f’dan il-kuntest li hija semmiet ir-riskju, għall-impriża, li tiġi imposta fuqha multa relattivament modesta, filwaqt li ppreċiżat li dan japplika biss skont iċ-ċirkustanzi tal-każ.
298. Għandu jiġi kkonstatat li din l-ispjegazzjoni tal-Kummissjoni hija plawżibbli, anki jekk ir-referenza, fi tmiem l-imsemmija silta, għall-fatt li sanzjoni abbażi tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89 tiġi imposta biss f’każ ta’ mala fide hija interpretazzjoni żbaljata ta’ dik id-dispożizzjoni li tagħti lok li jiġu imposti multi anki fin-nuqqas ta’ mala fide, jiġifieri f’każijiet ta’ negliġenza, kif jirriżulta mill-analiżi ta’ dik id-dispożizzjoni iktar ’il fuq.
299. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ġustament tfakkar li r-rikorrenti ma tistax tinvoka aspettattivi leġittimi fiż-żamma tal-livell ta’ multi imposti għaxar snin qabel, f’fażi bikrija tal-applikazzjoni tar-Regolament Nru 4064/89. Fil-fatt, diġà ġie mfakkar iktar ’il fuq li l-ġurisprudenza tirrikonoxxi n-neċessità li l-Kummissjoni tkun tista’ tadatta l-livell ta’ multi għall-bżonnijiet tal-politika tal-kompetizzjoni, li jeskludi li l-operaturi jkun jista’ jkollhom aspettattivi leġittimi li tibqa’ viġenti sitwazzjoni eżistenti, iktar u iktar għaliex il-politika tal-kompetizzjoni hija kkaratterizzata minn setgħa diskrezzjonali kbira tal-Kummissjoni, b’mod partikolari fir-rigward tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multi (sentenza Dansk Rørindustri et vs Il-Kummssjoni, punt 230 iktar ’il fuq, punti 169 sa 173). Jidher ċar li tali analiżi tiġi applikata, a fortiori, fin-nuqqas ta’ linji gwida, għall-ksur issanzjonat abb ażi tar-Regolament Nru 4064/89. Għaldaqstant, is-silta inkwistjoni ma tistax tinftiehem bħala indikazzjoni tal-metodu li l-Kummissjoni tkun biħsiebha ssegwi għall-applikazzjoni tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 4064/89 fil-ġejjieni.
300. Barra minn hekk, ir-referenza invokata quddiem il-Qorti Ġenerali mill-Kummissjoni għas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2008, AC-Treuhand vs Il-Kummissjoni (T-99/04, Ġabra p. II-1501), ma hijiex nieqsa mir-rilevanza. F’dik il-kawża, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat, fil-punt 164 tal-imsemmija sentenza, li prassi deċiżjonali tal-Kummissjoni segwita għal iktar minn 20 sena, li tillimita ruħha li ma tikkundannax u ma tissanzjonax lill-impriżi ta’ konsulenza involuti f’akkordji mingħajr madankollu ma tiċħad l-idea li dawn jistgħu jitqiesu bħala responsabbli mill-ksur, ma setgħetx toħloq aspettativa fondata li l-Kummissjoni ma kinitx fil-futur se tibda proċeduri u tissanzjona lill-impriżi ta’ konsulenza meta dawn jipparteċipaw f’akkordju. Il-fatt li l-ammont tal-multa imposta f’dan il-każ kien ferm limitat ma huwiex determinati għal dan il-każ għaliex, kif ġustament sostniet il-Kummissjoni, kellhom jiġu ssanzjonati entitajiet, b’mod partikolari kumpanniji ta’ konsulenza, li fir-rigward tagħhom ġie deċiż fl-imgħoddi li ma tiġix issanzjonata l-possibbiltà li jkunu involuti f’attivitajiet ta’ kartell.
301. Fl-aħħar nett, id-deċiżjonijiet tal-awtoritajiet nazzjonali msemmija mill-Kummissjoni għaliex dawn kienu jikkonċernaw ukoll l-impożizzjoni ta’ multi mhux negliġibbli għal ksur tal-projbizzjoni ta’ implementazzjoni ta’ konċentrazzjonijiet ma humiex, fi kwalunkwe każ, rilevanti sabiex tiġi ġġudikata n-natura proporzjonata tal-multa f’dan il-każ, billi jistgħu jiġu faċilment ikkonstatati differenzi fattwali bejn il-każijiet imsemmija mill-Kummissjoni u dan il-każ.
302. Konsegwentement, it-tieni parti tar-raba’ motiv u għaldaqstant ir-raba’ motiv kollu għandhom jiġu miċħuda.
303. Fir-rigward tat-talbiet sussidjarji sa fejn dawn jikkonċernaw talba għal tnaqqis tal-ammont tal-multa, il-Qorti Ġenerali, fl-eżerċizzju ta’ ġurisdizzjoni sħiħa tagħha, tikkunsidra li, fi kwalunkwe każ, ma hemmx raġuni għaliex l-ammont tal-multa jitnaqqas abbażi tal-applikazzjoni tal-ġurisdizzjoni tagħha, għaliex tikkunsidra li dan l-ammont, li jinsab b’mod ċar fin-naħa ta’ isfel tal-iskala tal-ammonti li teoretikament setgħu ġew imposti, huwa adattat għaċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ fid-dawl tal-gravità u tat-tul tal-ksur ikkonstatat mill-Kummissjoni kif ukoll tar-riżorsi globali tar-rikorrenti.
304. Minn dak kollu li ntqal qabel jirriżulta li r-rikors kollu kemm hu għandu jiġi miċħud.
Fuq l-ispejjeż
305. Skont l-Artikolu 87(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu. Peress li r-rikorrenti tilfet, hija għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż tagħha, kif ukoll għal dawk tal-Kummissjoni kif mitlub minn din tal-aħħar.
Parti operattiva
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (It-Tielet Awla)
taqta’ u tiddeċiedi:
1) Ir-rikors huwa miċħud.
2) Electrabel hija kkundannata għall-ispejjeż.