62020CJ0247_RES
Kawża C-247/20
VI
vs
The Commissioners for Her Majesty’s Revenue and Customs
(talba għal deċiżjoni preliminari, imressqa mis-Social Security Appeal Tribunal)
Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (Il-Ħames Awla) tal-10 ta’ Marzu 2022
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Artikolu 21 TFUE – Direttiva 2004/38/KE – Artikolu 7(1)(b) u Artikolu 16 – Wild li huwa ċittadin ta’ Stat Membru li jirrisjedi fi Stat Membru ieħor – Dritt idderivat ta’ residenza tal-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja ta’ dan il-wild – Rekwiżit ta’ assigurazzjoni għall-mard komprensiva – Wild li għandu dritt ta’ residenza permanenti għal parti mill-perijodi kkonċernati”
Ċittadinanza tal-Unjoni – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Direttiva 2004/38 – Kundizzjonijiet tad-dritt ta’ residenza taħt id-dritt tal-Unjoni – Ċittadin tal-Unjoni minuri li għandu dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat Membru ospitanti– Ġenitur tal-imsemmi minuri, ċittadin ta’ Stat terz, li jirrisjedi f’dan l-Istat Membru bis-saħħa tal-Artikolu 21 TFUE u li jiżgura effettivament il-kustodja tiegħu – Assenza ta’ obbligu għal kull wieħed minnhom li jkollu assigurazzjoni għall-mard komprensiva sabiex iżomm id-dritt ta’ residenza tiegħu
(Artikolu 21 TFUE; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2004/38, Artikoli 7(1)(b) u 16(1) u (2))
(ara l-punti 54, 56, 58‑60, u d-dispożittiv 1)
Ċittadinanza tal-Unjoni – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Direttiva 2004/38 – Benefiċjarji – Membru tal-familja – Kunċett – Axxendent li ma huwiex dipendenti ta’ ċittadin tal-Unjoni – Esklużjoni
(Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2004/38, punt 2 tal-Artikolu 2)
(ara l-punt 57)
Ċittadinanza tal-Unjoni – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Direttiva 2004/38 – Kundizzjonijiet tad-dritt ta’ residenza taħt id-dritt tal-Unjoni – Ċittadin tal-Unjoni minuri li għandu dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat Membru ospitanti – Ġenitur tal-imsemmi minuri, ċittadin ta’ Stat terz, li jirrisjedi f’dan l-Istat Membru bis-saħħa tal-Artikolu 21 TFUE u li għandu effettivament il-kustodja tiegħu – Obbligu għal kull wieħed minnhom li jkollu assigurazzjoni għall-mard komprensiva għall-perijodi li jippreċedu l-kisba tad-dritt ta’ residenza permanenti – Obbligu ssodisfatt permezz tal-affiljazzjoni tagħhom, mingħajr ħlas, għas-sistema pubblika ta’ assigurazzjoni għall-mard tal-Istat Membru ospitanti
(Artikolu 21 TFUE; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2004/38, Artikolu 7(1)(b))
(ara l-punti 63, 65, 67, 69, 70, 72, u d-dispożittiv 2)
Sunt
VI u r-raġel tagħha huma ċittadini Pakistani li jirrisjedu fl-Irlanda ta’ Fuq (ir-Renju Unit) flimkien ma’ uliedhom. Binhom, imwieled fl-2004, ta’ nazzjonalità Irlandiża, kiseb dritt ta’ residenza permanenti fir-Renju Unit b’konsegwenza tar-residenza legali tiegħu matul perijodu kontinwu ta’ ħames snin.
Filwaqt li VI, li inizjalment ħadet ħsieb uliedhom, taħdem u ilha suġġetta għat-taxxa biss minn April 2016, żewġha, min-naħa tiegħu, ħadem u kien suġġett għat-taxxa matul il-perijodi inkwistjoni fil-kawża prinċipali, fejn iż-żewġ konjuġi għandhom riżorsi suffiċjenti biex jipprovdu għall-bżonnijiet ta’ familthom.
Il-Commissioners for Her Majesty’s Revenue & Customs (l-Amministrazzjoni Fiskali u Doganali tar-Renju Unit) qieset li, minn Mejju sa Awwissu 2006 u minn Awwissu 2014 sa Settembru 2016, VI ma kinitx koperta minn assigurazzjoni għall-mard komprensiva u, konsegwentement, ma kellhiex id-dritt ta’ residenza fir-Renju Unit, fejn għalhekk, għal dawn iż-żewġ perijodi, hija la setgħet tibbenefika mill-kreditu ta’ taxxa għal wild dipendenti u lanqas mill-allowances tal-familja.
Adita b’żewġ rikorsi li jirrigwardaw dawn id-drittijiet, is-Social Security Appeal Tribunal (Northern Ireland) (il-Qorti tal-Appell għas-Sigurtà Soċjali, l-Irlanda ta’ Fuq, ir-Renju Unit) tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddetermina sa fejn ir-rekwiżit ta’ assigurazzjoni għall-mard komprensiva fl-Istat Membru ospitanti, previst fl-Artikolu 7(1)(b) tad-Direttiva 2004/38 (
1
), kien applikabbli għal VI u għal binha matul il-perijodi kkonċernati u, jekk ikun il-każ, jekk l-affiljazzjoni, mingħajr ħlas, għas-sistema pubblika ta’ assigurazzjoni għall-mard fl-Istat ospitanti, li huma kellhom, kinitx suffiċjenti biex jiġi ssodisfatt dan ir-rekwiżit.
Il-Qorti tal-Ġustizzja taqta’ u tiddeċiedi li l-Artikolu 21 TFUE, li jistabbilixxi l-moviment liberu u l-libertà ta’ residenza taċ-ċittadini tal-Unjoni, u l-Artikolu l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 2004/38, li jirrigwarda l-kisba tad-dritt ta’ residenza permanenti, għandhom jiġu interpretati fis-sens li la l-wild, ċittadin tal-Unjoni, li kiseb dritt ta’ residenza permanenti, u lanqas il-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja tiegħu ma huwa obbligat li jkollu assigurazzjoni għall-mard komprensiva, fis-sens tal-Artikolu 7(1)(b) ta’ din id-direttiva, sabiex iżomm id-dritt ta’ residenza tagħhom fl-Istat ospitanti. Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-perijodi ta’ qabel ma wild, ċittadin tal-Unjoni, kiseb dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat ospitanti, kemm dan il-wild, meta jintalab dritt ta’ residenza għalih fuq il-bażi ta’ dan l-Artikolu 7(1)(b), kif ukoll il-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja tiegħu għandhom ikollhom assigurazzjoni għall-mard komprensiva, fis-sens ta’ din id-direttiva.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Minn naħa, fir-rigward tal-perijodi li jiġu wara li wild, ċittadin tal-Unjoni, ikun kiseb dritt ta’ residenza permanenti wara li jkun irrisjeda legalment matul perijodu kontinwu ta’ ħames snin fit-territorju tal-Istat Membru ospitanti il-Qorti tal-Ġustizzja tenfasizza li dan id-dritt ma huwiex iktar suġġett (
2
) għall-kundizzjoni li jkollu, għalih u għall-familja tiegħu, riżorsi suffiċjenti kif ukoll assigurazzjoni għall-mard komprensiva, applikabbli qabel il-kisba ta’ tali dritt ta’ residenza permanenti (
3
).
Fir-rigward tal-ġenitur, ċittadin ta’ stat terz li għandu effettivament il-kustodja ta’ dan il-wild, il-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li dan ma huwiex “membru tal-familja”, fis-sens tad-Direttiva 2004/38 u għaldaqstant minn dan ma jistax jislet (
4
) dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat Membru ospitanti waqt li l-imsemmi wild ikun taħt il-kustodja tal-ġenitur tiegħu. Fil-fatt, il-kunċett ta’ “membru tal-familja”, fis-sens ta’ din id-direttiva, huwa limitat (
5
), għal dak li jirrigwarda l-axxendenti ta’ ċittadin tal-Unjoni, għall-axxendenti diretti “dipendenti” ta’ dan iċ-ċittadin.
B’hekk, id-dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat Membru ospitanti, mogħti mid-dritt tal-Unjoni liċ-ċittadin minuri ta’ Stat Membru ieħor, għandu, sabiex jiżgura l-effettività ta’ dan id-dritt ta’ residenza, jitqies li jinvolvi neċessarjament, bis-saħħa tal-Artikolu 21 TFUE, dritt għall-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja ta’ dan iċ-ċittadin tal-Unjoni minuri li jirrisjedi miegħu fl-Istat Membru ospitanti, u dan indipendentement min-nazzjonalità ta’ dan il-ġenitur. Minn dan isegwi li n-nuqqas ta’ applikabbiltà tal-kundizzjonijiet stabbiliti, b’mod partikolari, fl-Artikolu 7(1)(b) tad-Direttiva 2004/38, wara l-kisba, mill-imsemmi minuri, ta’ dritt ta’ residenza permanenti skont l-Artikolu 16(1) ta’ din id-direttiva, testendi, skont l-Artikolu 21 TFUE, għal dan il-ġenitur.
Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-perijodi ta’ qabel ma wild, ċittadin tal-Unjoni, kiseb dritt ta’ residenza permanenti fl-Istat ospitanti, kemm dan il-wild, mill-formulazzjoni tal-Artikolu 7(1)(b) tad-Direttiva 2004/38 kif ukoll mill-istruttura ġenerali u mill-għan ta’ din id-direttiva jirriżulta li mhux biss iċ-ċittadin tal-Unjoni, iżda wkoll il-membri tal-familja tiegħu li jirrisjedu miegħu fl-Istat ospitanti, kif ukoll il-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja ta’ tali wild għandhom ikunu koperti b’assigurazzjoni għall-mard komprensiva.
F’dan ir-rigward, minn dan l-artikolu, moqri flimkien mal-Artikolu 14(2) tal-istess direttiva, jirriżulta li, matul il-perijodu kollu ta’ residenza fit-territorju tal-Istat Membru ospitanti ta’ iktar minn tliet xhur u inqas minn ħames snin, iċ-ċittadin tal-Unjoni ekonomikament inattiv għandu, b’mod partikolari, ikollu assigurazzjoni tal-mard komprensiva għalih innifsu u għall-membri tal-familja tiegħu sabiex dawn ma jsirux piż mhux raġonevoli għall-finanzi pubbliċi ta’ dan l-Istat Membru. Fil-każ ta’ wild, ċittadin tal-Unjoni, li jirrisjedi fl-Istat ospitanti ma’ ġenitur li għandu effettivament il-kustodja tiegħu, dan ir-rekwiżit huwa ssodisfatt kemm meta dan il-wild ikollu assigurazzjoni għall-mard komprensiva li tkopri l-ġenitur tiegħu kif ukoll fil-każ oppost fejn dan il-ġenitur ikollu tali assigurazzjoni li tkopri lill-wild.
Issa, fil-każ ta’ ċittadin tal-Unjoni minuri li wieħed mill-ġenituri tiegħu, ċittadin ta’ Stat terz, ħadem u kien suġġett għat-taxxa fl-Istat ospitanti matul il-perijodu inkwistjoni, ikun sproporzjonat li jiġi rrifjutat dritt ta’ residenza lil dan il-wild u lill-ġenitur li għandu effettivament il-kustodja tiegħu għas-sempliċi raġuni li, matul dan il-perijodu, huma kienu affiljati mingħajr ħlas mas-sistema pubblika ta’ assigurazzjoni għall-mard tal-Istat ospitanti. Fil-fatt, ma jistax jitqies li din l-affiljazzjoni mingħajr ħlas tikkostitwixxi, fil-kundizzjonijiet li jikkaratterizzaw il-kawża prinċipali, piż irraġonevoli għall-finanzi pubbliċi tal-imsemmi Stat.
(
1
)	Direttiva 2004/38/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar id-drittijiet taċ-ċittadini ta’ l-Unjoni u tal-membri tal-familja tagħhom biex jiċċaqilqu u jgħixu liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri u li temenda r-Regolament (KEE) Nru 1612/68 u li tħassar id-Direttivi 64/221/KEE, 68/360/KEE, 72/194/KEE, 73/148/KEE, 75/34/KEE, 75/35/KEE, 90/364/KEE, 90/365/KEE u 93/96/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 5, p. 46). L-Artikolu 7(1)(b) ta’ din id-direttiva jipprovdi li kull ċittadin tal-Unjoni għandu d-dritt li jirrisjedi fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor għal perijodu ta’ iktar minn tliet xhur jekk ikollu biżżejjed riżorsi għalih u għall-membri tal-familja tiegħu biex ma jkunx ta’ piż fuq is-sistema ta’ għajnuna soċjali tal-Istat Membru ospitanti matul il-perjodu tiegħu ta’ residenza u assigurazzjoni għall-mard komprensiva fl-Istat Membru ospitanti.
(
2
)	Bis-saħħa tal-aħħar sentenza tal-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 2004/38.
(
3
)	Prevista fl-Artikolu 7(1)(b) tad-Direttiva 2004/38.
(
4
)	L-Artikolu 16(2) tad-Direttiva 2004/38 jipprovdi li l-paragrafu 1 għandu japplika wkoll għall-membri tal-familja li ma għandhomx iċ-ċittadinanza ta’ Stat Membru u li għexu legalment maċ-ċittadin tal-Unjoni fl-Istat Membru ospitanti għal perjodu kontinwu ta’ ħames snin.
(
5
)	Skont il-punt 2 tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2004/38.