62024CJ0570
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Seachtú Dlísheomra)
20 Samhain 2025 (
*1
)
(Tarchur chun réamhrialú – Dleachtanna máil – Treoir 2008/118/CE – Airteagal 8(1)(a)(i) agus (2) – Duine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc – Cainníocht an alcóil eitile atá ar iarraidh ó stoic chuideachta – Stiúrthóir bainistíochta cuideachta atá ciontach i míleithreasú agus i mainneachtain iontrálacha a dhéanamh sna cuntais – Cinneadh an duine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc – Iolracht na ndaoine atá faoi dhliteanas – Tionchar breithiúnais ó chúirt choiriúil a tugadh in ábhair shibhialta, lena n‑aithnítear dliteanas an stiúrthóra bainistíochta amháin)
I gCás C‑570/24,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE ó Curtea de Apel Cluj (an Chúirt Achomhairc, Cluj, an Rómáin) trí bhreith an 16 Márta 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 27 Lúnasa 2024, sna himeachtaí
Transilvania Master Insolv IPURL, i gcáil riarthóir dócmhainneachta do Ecoserv SRL,
v
Direcţia Generală Regională a Finanţelor Publice Cluj,
Administraţia Judeţeană a Finanţelor Publice Bistriţa-Năsăud,
Serviciul Fiscal Orăşenesc Năsăud,
tugann AN CHÚIRT (an Seachtú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: F. Schalin (Rapóirtéir), Uachtarán Dlísheomra, M. Gavalec agus Z. Csehi, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: A. Biondi,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–
Transilvania Master Insolv IPURL, i gcáil riarthóir dócmhainneachta do Ecoserv SRL, ag H. Crişan, A. Şandru agus T. D. Vidrean‑Căpuşan, avocaţi,
–
Rialtas na Rómáine, ag E. Gane, L. Ghiţă agus A. Wellman, i gcáil Gníomhairí,
–
Rialtas na Seice, ag L. Březinová, M. Smolek agus J. Vláčil, i gcáil Gníomhairí,
–
Rialtas na Spáinne, ag S. Núñez Silva, i gcáil Gníomhaire,
–
an Coimisiún Eorpach, ag M. Björkland agus T. Isacu de Groot, i gcáil Gníomhairí,
tar éis cinneadh a dhéanamh, i ndiaidh an tAbhcóide Ginearálta a éisteacht, breith a thabhairt ar an gcás gan Tuairim,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1
Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118/CE ón gComhairle an 16 Nollaig 2008 maidir leis na socruithe ginearálta maidir le dleacht mháil agus lena n‑aisghairtear Treoir 92/12/CEE (IO 2009 L 9, lch. 12), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(2) den Treoir sin.
2
Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir Ecoserv SRL, cuideachta Rómánach i ndócmhainneacht dá ndéanann riarthóir dócmhainneachta ionadaíocht, eadhon Transilvania Master Insolv IPURL, agus Direcția Generală Regională a Finanțelor Publice Cluj (Ard-Stiúrthóireacht Réigiúnach um Airgeadas Poiblí, Cluj, an Rómáin), Administrația Județeană a Finanțelor Publice Bistrița-Năsăud (Riarachán Roinne an Airgeadais Phoiblí, Bistriţa-Năsăud, an Rómáin) agus Serviciul Fiscal Orășenesc Năsăud (Oifig Chánach Chathair Năsăud, an Rómáin) (le chéile, ‘na húdaráis chánach’), maidir le, inter alia, bailíocht measúnú cánach lena ngearrtar dleacht mháil ar Ecoserv a bhaineann le cainníocht d’alcól eitile atá ar iarraidh, ar mhéid iomlán 798495 lei na Rómáine (RON).
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
3
Rinneadh Treoir 2008/118 a aisghairm, le héifeacht an 13 Feabhra 2013, le Treoir (AE) 2020/262 ón gComhairle an 19 Nollaig 2019 lena leagtar síos na socruithe ginearálta maidir le dleacht mháil (IO 2020 L 58, lch. 4). Mar sin féin, tá Treoir 2008/118 fós infheidhme ratione temporis ar fhíorais na díospóide sna príomhimeachtaí.
4
In Airteagal 4(1) de Threoir 2008/118, sainmhínítear ‘coimeádaí údaraithe stórais’ mar ‘d[h]uine nádúrtha nó dlítheanach arna údarú ag údaráis inniúla Ballstáit, agus an duine sin i mbun gnó, chun earraí máil a tháirgeadh, a phróiseáil, a choinneáil ina sheilbh, a stóráil, a fháil nó a sheoladh faoi shocrú fionraí dleachta i stóras cánach’.[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5
Foráiltear le hAirteagal 7(1) agus (2)(a) de Threoir 2008/118:
‘1.   Tiocfaidh dleacht mháil chun bheith inmhuirearaithe tráth, agus sa Bhallstát, a scaoilfear earraí lena dtomhailt.
2.   Chun críocha na Treorach seo, ciallaíonn “scaoileadh lena dtomhailt” aon cheann díobh seo a leanas:
(a)
imeacht earraí máil, lena n‑áirítear imeacht neamhrialta, ó shocrú fionraí dleachta;
[...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6
Is mar seo a leanas a bhí an fhoclaíocht in Airteagal 8(1)(a)(i) agus (ii) agus (2) de Threoir 2008/118:
‘1.   Is é an duine a bheidh faoi dhliteanas an dleacht mháil atá inmhuirearaithe a íoc:
(a)
i ndáil le hearraí máil a imeacht ó shocrú fionraí dleachta dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 7(2):
(i)
an coimeádaí údaraithe stórais, an coinsíní cláraithe nó aon duine eile a scaoilfidh na hearraí máil nó a scaoilfear na hearraí máil ar a shon ón socrú fionraí dleachta agus, i gcás imeacht neamhrialta ón stóras cánach, aon duine eile a mbeidh baint aige leis an imeacht sin;
(ii)
i gcás neamhrialtacht le linn gluaiseacht earraí máil faoi shocrú fionraí dleachta mar a shainítear in Airteagal 10(1), (2) agus (4): an coimeádaí údaraithe stórais, an coinsíneoir cláraithe nó aon duine eile a ráthaigh an íocaíocht i gcomhréir le hAirteagal 18(1) agus (2) agus aon duine a bhí rannpháirteach san imeacht neamhrialta agus a raibh a fhios aige faoi chineál neamhrialta an imeachta nó ar cheart le réasún fios a bheith aige faoi;
[...]
2.   I gcás ina mbeidh roinnt féichiúnaithe faoi dhliteanas i leith an fhiachais chéanna a bhaineann le dleacht mháil chéanna a íoc, beidh siad faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach i leith an fhéich sin.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
7
Foráiltear le hAirteagal 16(1) de Threoir 2008/118:
‘Beidh oscailt agus oibriú stórais cánach ag coimeádaí údaraithe stórais faoi réir údarú ag údaráis inniúla an Bhallstáit ina bhfuil an stóras cánach suite.
Beidh an t‑údarú sin faoi réir na gcoinníollacha atá na húdaráis i dteideal a leagan síos chun aon imghabháil nó mí-úsáid fhéideartha a chosc.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Rómáine
8
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 2066(1) go (2) de Legea nr. 571/2003 privind Codul fiscal (Dlí Uimh. 571/2003 maidir leis an gCód Cánach) an 22 Nollaig 2003 (Monitorul Oficial al României, Cuid I, Uimh. 927 an 23 Nollaig 2003), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an Cód Cánach’):
‘(1)   Tiocfaidh dleacht mháil chun bheith inmhuirearaithe tráth, agus sa Bhallstát, a scaoilfear earraí lena dtomhailt.
(2)   Is iad na coinníollacha inmhuirearachta agus an ráta dleachta máil atá le cur i bhfeidhm iad siúd a bheidh i bhfeidhm ar an dáta a dtiocfaidh an dleacht chun bheith inmhuirearaithe sa Bhallstát ina scaoilfear na hearraí lena dtomhailt.’
9
Faoi Airteagal 2067(1)(a) agus (5) den chód sin:
‘(1)   Chun críocha na Treorach seo, ciallaíonn scaoileadh lena dtomhailt aon cheann díobh seo a leanas:
(a)
imeacht earraí máil, lena n‑áirítear imeacht neamhrialta, ó shocrú fionraí dleachta;
[...]
(5)   Ní mheasfar iad a bheith ina scaoileadh lena dtomhailt, ina ndíothú iomlán ná ina gcaillteanas doleigheasta ar earraí máil má tharlaíonn sé sin le linn na tréimhse ina gcuirtear faoi shocrú fionraí dleachta iad agus más rud é:
(a)
nach bhfuil an t‑earra ar fáil lena úsáid sa Rómáin mar gheall ar dhoirteadh, réabadh, dóiteán, éilliú, tuilte nó aon force majeure eile;
(b)
nach bhfuil an t‑earra ar fáil lena úsáid sa Rómáin mar gheall ar ghalú nó ar chúiseanna eile atá mar thoradh nádúrtha ar tháirgeadh, ar choinneáil nó ar chúrsaíocht an earra;
(c)
nach ndéanfaidh an t‑údarás inniúil an díothú a údarú.
[...]’
10
Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 2069(1) den Chód sin:
‘(1)   Is é an duine a bheidh faoi dhliteanas an dleacht mháil atá inmhuirearaithe a íoc:
(a)
i ndáil le hearraí máil a imeacht ó shocrú fionraí dleachta dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 2067(1):
1.
an coimeádaí údaraithe stórais, an coinsíní cláraithe nó aon duine eile a scaoilfidh na hearraí máil nó a scaoilfear na hearraí máil ar a shon ón socrú fionraí dleachta agus, i gcás imeacht neamhrialta ón stóras cánach, aon duine eile a mbeidh baint aige leis an imeacht sin’.
11
Foráiltear le hAirteagal 20622(2) den Chód Cánach:
‘D’fhonn údarú a fháil chun áit a oibriú mar stóras cánach, déanfaidh duine a bheartaíonn a bheith ina choimeádaí údaraithe stórais don áit sin iarratas a chur faoi bhráid an údaráis inniúil ar an mbealach agus i gcomhréir leis na rialacha mionsonraithe a leagtar síos sna rialacha cur chun feidhme.’
12
Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 49(1)(c) de Legea nr. 207/2015 privind Codul de procedură fiscală (Dlí Uimh. 207/2015 maidir leis an gCód Nós Imeachta Cánach) an 20 Iúil 2015 (Monitorul Oficial al României, Cuid I, Uimh. 547 an 23 Iúil 2015), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an Cód Nós Imeachta Cánach’):
‘(1)   Beidh an gníomh riaracháin cánach ar neamhní in aon cheann de na cásanna seo a leanas:
[...]
(c)
nuair atá sé curtha ó bhail ag earráid thromchúiseach agus fhollasach, [...] i gcás ina bhfuil na cúiseanna lena ghlacadh chomh lochtach sin, dá ndiúltófaí dóibh sular glacadh an beart nó tráth a glacadh an beart, nach nglacfaí é.’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
13
Údaraíodh Ecoserv, arb é atá i ngníomhaíocht, inter alia, táirgeadh buncheimiceán orgánach, alcól eitile a tháirgeadh faoi fhionraí dleachta máil, faoi chóras tástála teicneolaíochta, atá le déanamh le linn na tréimhse ó mhí Feabhra go dtí mí Aibreáin 2013.
14
An 12 Samhain 2015, bhí Ecoserv faoi réir cigireacht gan réamhfhógra i gcomhthéacs imscrúdaithe ar chionta eacnamaíocha. Ar an ócáid sin, chinn údaráis phóilíneachta bhreithiúnacha na Rómáine, i gcomhar le húdaráis chustaim na Rómáine, go raibh cainníocht 21909 lítear d’alcól eitile atá ar iarraidh ó stoic Ecoserv, gan ionadaithe Ecoserv a bheith in ann mínithe a thabhairt ina leith sin.
15
Le measúnú cánach an 4 Márta 2016, chuir Riarachán Roinne an Airgeadais Phoiblí, Bistriţa-Năsăud, Ecoserv faoi réir cánacha breise, mar gheall ar chainníocht an alcóil eitile atá ar iarraidh, ar mhéid RON 799655 (thart ar EUR 160719) i leith dleachta máil, agus ar mhéid RON 278244 (thart ar EUR 55923) i leith cánach breisluacha (CBL) (‘an measúnú cánach’). Ní dhearna Ecoserv agóid i gcoinne an mheasúnaithe sin ó thaobh riaracháin ná breithiúnach de, ach tugadh cead dó, mar sin féin, iarmhéid na cánacha sin a íoc i dtráthchodanna.
16
Le breithiúnas an 8 Lúnasa 2019, ghearr Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrila a-Năsăud, an Rómáin), a thug rialú ar ábhair choiriúla, ar stiúrthóir bainistíochta Ecoserv, inter alia, dhá phianbhreith príosúnachta as imghabháil cánach agus míleithreasú cistí, ar an bhforas gur dhíol sé cainníocht 21909 lítear d’alcól eitile ar mhaithe leis féin agus gan an méid a iontráil i gcláir Ecoserv. Maidir leis an gcuid shibhialta de na himeachtaí as ar eascair an breithiúnas sin, bhí Stát na Rómáine, dá ndéanann an Agenția Națională de Administrare Fiscală (an Ghníomhaireacht Náisiúnta um Riarachán Cánach, an Rómáin) ionadaíocht, ina chuid de chaingean shibhialta agus d’iarr sé go mbeadh Ecoserv agus a stiúrthóir bainistíochta faoi dhliteanas go comhpháirteach agus go leithleach cúiteamh a íoc as an damáiste a rinneadh don airgeadas poiblí. Dhiúltaigh Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrila a-Năsăud) don iarratas sin toisc é a bheith gan bhunús a mhéid a bhain sé le Ecoserv. Chinn sé nár ghníomhaigh stiúrthóir bainistíochta Ecoserv thar ceann Ecoserv ná ar mhaithe leis, agus mar thoradh air sin go raibh sé, ó thaobh coiriúil agus sibhialta de araon, an t‑aon duine a bhí freagrach i leith na ndaoine díobhálaithe, rud a dheimhnigh Curtea de Apel Cluj (an Chúirt Achomhairc, Cluj, an Rómáin) ina dhiaidh sin le breithiúnas an 2 Meitheamh 2020.
17
An 14 Iúil 2020, chuir Ecoserv iarratas faoi bhráid na n‑údarás cánach ag iarraidh neamhniú an mheasúnaithe cánach, ag brath ar bhreithiúnas an 8 Lúnasa 2019 ó Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrila a-Năsăud). Mhaígh Ecoserv gur cuireadh an measúnú sin ó bhail mar gheall ar earráid thromchúiseach fhollasach. D’iarr sé freisin go n‑aisíocfar na suimeanna a íocadh i leith na gcánacha breise a forchuireadh air. Ó thaobh na n‑údarás cánach de, thug siad caingean os comhair Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrița-Năsăud), a thug rialú ar ábhair choiriúla, chun agóid a dhéanamh i gcoinne fhorfheidhmiú na coda sin den bhreithiúnas a thug an chúirt sin an 8 Lúnasa 2019 in ábhair shibhialta. Mhaígh siad gur ghá raon feidhme chuid oibríochtúil an bhreithiúnais sin a shoiléiriú, a mhéid a diúltaíodh don iarratas go mbeadh Ecoserv faoi dhliteanas go comhpháirteach agus go leithleach, agus gur ghá éifeacht ar oibleagáidí cánach Ecoserv a shoiléiriú.
18
I ndáil leis sin, an 17 Bealtaine 2021, chinn Curtea de Apel Cluj (an Chúirt Achomhairc, Cluj), agus achomharc i gcoinne an bhreithiúnais a thug Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrița-Năsăud) an 7 Aibreán 2021 in ábhair choiriúla á éisteacht aige, gurb é stiúrthóir bainistíochta Ecoserv, ar an leibhéal sibhialta, an t‑aon duine atá freagrach as an damáiste a rinneadh do Stát na Rómáine. Dá bhrí sin, ní raibh bunús leis na suimeanna a d’íoc Ecoserv leis na húdaráis chánach roimh na himeachtaí coiriúla as ar eascair ciontú an riarthóra sin agus bhí siad faoi réir a n‑aisghabhála.
19
I bhfianaise gur dhiúltaigh na húdaráis chánach déileáil lena iarratas ar dhearbhú go raibh an measúnú cánach ar neamhní, thug Ecoserv caingean os comhair Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrila a-Năsăud).
20
Le breithiúnas an 29 Deireadh Fómhair 2021, sheas Tribunalul Bistrița-Năsăud go páirteach le hiarratas Ecoserv, ag brath ar Airteagal 49(1)(c) den Chód um Nós Imeachta Cánach. Dá bhrí sin, d’ordaigh sé do na húdaráis chánach a dhearbhú go bhfuil an measúnú cánach ar neamhní go páirteach, a mhéid a bhain sé le cinneadh na gcánacha breise i ndáil le dleacht mháil agus CBL. Thairis sin, d’ordaigh sé do na húdaráis sin an tsuim a d’íoc Ecoserv i leith na gcánacha breise sin a íoc, móide ús, a aisíoc le Ecoserv.
21
Thug Ecoserv agus na húdaráis chánach araon os comhair Curtea de Apel Cluj (an Chúirt Achomhairc, Cluj), arb í an chúirt a rinne an tarchur, achomhairc i gcoinne an bhreithiúnais a thug Tribunalul Bistrița-Năsăud (an Chúirt Réigiúnach, Bistrila a-Năsăud) an 29 Deireadh Fómhair 2021. Cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl go bhfuil amhras uirthi, i gcás imeacht neamhrialta earraí máil, maidir leis an duine nach mór a mheas mar an duine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc, de réir bhrí Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(2) den Treoir sin.
22
Sna himthosca sin, chinn Curtea de Apel Cluj (an Chúirt Achomhairc Cluj) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘(1)
An áirítear freisin i raon feidhme Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir [2008/118], arna léamh i gcomhar le hAirteagal 8(2) den Treoir chéanna, maidir le coincheap an duine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc, duine dlítheanach a rinne, chun údarú a fháil mar choimeádaí stórais cánach, gníomhaíocht alcól eitile a tháirgeadh faoi córas tástála teicneolaíochta faoi mhaoirseacht an údaráis chustaim chríochaigh agus a fuarthas go raibh cainníocht 21909 lítear alcóil eitile le neart alcóil de 96.16 % ar iarraidh óna stoic?
(2)
I gcás, tar éis fógra measúnaithe a eisiúint – lenar ordaíodh don duine dlítheanach sin dleacht mháil agus CBL breise a íoc i leith chainníocht an alcóil eitile atá ar iarraidh óna stoic – nach raibh ina ábhar do ghearán riaracháin, gur ciontaíodh, le cinneadh coiriúil críochnaitheach ó chúirt choiriúil, bainisteoir de facto (stiúrthóir bainistíochta) na cuideachta sin mar an t‑aon duine a bhí freagrach as damáiste a dhéanamh do bhuiséad an Stáit, a dhíol, le linn na tréimhse ó mhí Feabhra 2013 go mí an Mheithimh 2013, ar bhonn na hintinne coiriúla céanna, cainníocht 21909 lítear d’alcól déscagtha ó stoic na cuideachta, a raibh sé ina fhostaí di, de luach RON 219090, a rinne, dá bhrí sin, coir an mhíleithreasaithe cistí faoi Airteagal 295(1) den Codul penal (Cód Coiriúil), agus nár thaifead sna cuntais an t‑ioncam a fuarthas ó dhíol na cainníochta alcóil sin, lena ndéantar damáiste do bhuiséad an Stáit de mhéid RON 915 562.74, gníomh lena gcuimsítear na heilimintí a chomhdhéanann an cion imghabhála cánach faoi Airteagal 9(1)(b) agus (2) de Dhlí Uimh. 241/2005, an earráid thromchúiseach fhollasach é na cánacha sin a fhorchur ar an duine dlítheanach freisin trí Fhógra Measúnaithe Uimh. F-BN 77 an 4 Márta 2016 – fógra nach ndearnadh achomharc ina choinne trí bhíthin an nós imeachta a leagtar síos sa [Chód Nós Imeachta Cánach] – i gcur i bhfeidhm dhlí comhchuibhithe an Aontais maidir le dleachtanna máil agus CBL?
(3)
I gcomhthéacs díospóid chánach a bhaineann le dleachtanna máil agus CBL, an gcuirtear cosc le dlí an Aontais ar chúirt náisiúnta an prionsabal res judicata a chur i bhfeidhm i ndáil le cinneadh breithiúnach coiriúil i gcás ina mbeadh cur i bhfeidhm an phrionsabail sin ina bhac ar rialacha an Aontais maidir le dleachtanna máil agus CBL – lena bhforáiltear freisin do dhliteanas comhpháirteach agus leithleach daoine dlítheanacha – a chur san áireamh, i gcás nach ndearna na cúirteanna coiriúla anailís ar na rialacha sin i gcinntí atá críochnaitheach?’
Na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
An chéad cheist
23
Lena céad cheist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118 a léiriú sa chaoi go dtagann duine dlítheanach a rinne, chun údarú a fháil mar choimeádaí stórais cánach, gníomhaíocht alcól eitile a tháirgeadh faoi fhionraí dleachta máil, agus a bhfuarthas amach ina leith go raibh cainníocht áirithe an alcóil sin ar iarraidh óna stoic, faoin gcoincheap ‘duine atá faoi dhliteanas’ na dleachta sin a íoc de réir bhrí na forála sin.
24
Chun an chéad cheist a fhreagairt, is gá a chinneadh an bhféadfar duine dlítheanach atá ag iarraidh a bheith ina choimeádaí údaraithe stórais a aithint, de bhun Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118, mar dhuine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc ar earraí atá faoi réir socrú fionraí na dleachta sin i gcás inar aistríodh na hearraí sin go neamhdhleathach ó na stoic a bhainistíonn sé.
25
Le hAirteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118, cinntear an duine nó na daoine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc ar earraí atá faoi réir dleachta ar imeacht dóibh ó shocrú fionraí, i gcás ina bhfuil an dleacht sin tagtha chun bheith inmhuirearaithe. Dá bhrí sin, ainmnítear leis mar na daoine atá faoi dhliteanas an coimeádaí údaraithe stórais, an coinsíní cláraithe nó aon duine eile a scaoilfidh earraí den sórt sin nó a scaoilfear na hearraí ar a shon ón socrú fionraí dleachta agus, i gcás imeachta neamhrialta ón stóras cánach, aon duine eile a bhfuil baint aige leis an imeacht sin.
26
Sa chás seo, is gá a chinneadh an bhfuil feidhm ag an bhforáil sin i gcás nach coimeádaí údaraithe stórais oifigiúil fós é duine dlítheanach, ach i gcás ina léiríonn fianaise fhíorasach áirithe, amhail Ecoserv sna príomhimeachtaí, go raibh sé ag gníomhú de facto mar sin.
27
I ndáil leis sin, ní mór a mheabhrú, in Airteagal 4(1) de Threoir 2008/118, go sainmhínítear ‘coimeádaí údaraithe stórais’ mar ‘d[h]uine nádúrtha nó dlítheanach arna údarú ag údaráis inniúla Ballstáit, agus an duine sin i mbun gnó, chun earraí máil a tháirgeadh, a phróiseáil, a choinneáil ina sheilbh, a stóráil, a fháil nó a sheoladh faoi shocrú fionraí dleachta i stóras cánach’.
28
Sa chás seo, is léir ón gcomhad a bhfuil ag an gCúirt gur údaraíodh do Ecoserv gníomhaíochtaí a dhéanamh atá nasctha le táirgeadh alcóil eitile i gcomhthéacs córas tástála teicneolaíochta faoi mhaoirseacht údarás custaim na Rómáine, rud a chiallaíonn go raibh cainníochtaí áirithe alcóil a cuireadh faoin socrú fionraí dleachta máil ina stoic. D’fhéadfadh cás den sórt sin a bheith cosúil le hoibriú stórais cánach ag coimeádaí údaraithe stórais, de réir bhrí Airteagal 16 de Threoir 2008/118, ar choinníoll go bhfuil an duine dlítheanach atá i mbun na gníomhaíochta maidir le halcól a tháirgeadh faoi shocrú speisialta údaraithe ag na húdaráis náisiúnta inniúla chuige sin agus go bhfuil na hearraí lena mbaineann faoi réir socrú fionraí dleachta máil. I bhfianaise na n‑imthosca sin, féadfar a mheas go bhfuil duine dlítheanach den sórt sin i staid atá inchomparáide le staid choimeádaí údaraithe stórais agus, dá bhrí sin, ní mór dó na hoibleagáidí a eascraíonn as an staid sin i leith na n‑údarás cánach a chomhlíonadh.
29
I ndáil leis sin, ní bhaineann sé le hábhar nach bhfuil an duine dlítheanach sin, amhail Ecoserv sna príomhimeachtaí, ag tionscnamh imeacht neamhrialta chainníocht an alcóil a chuirtear faoin socrú fionraí dleachta máil, agus an t‑imeacht sin dlite don dhuine atá fostaithe aige nó a ionadaí, amhail stiúrthóir bainistíochta Ecoserv.
30
Chinn an Chúirt cheana féin, i gcás ina ndearnadh neamhrialtacht nó cion lena ngabhann inmhuirearacht dleachta máil le linn cúrsaíocht earraí máil, lena n‑áirítear i gcás calaois arna déanamh ag tríú páirtí, go raibh an coimeádaí údaraithe stórais fós faoi dhliteanas an dleacht mháil a íoc (féach, de réir analaí, breithiúnas an 24 Márta 2022, TanQuid Polska, C‑711/20, EU:C:2022:215, mír 48 agus an cásdlí dá dtagraítear).
31
Rialaigh an Chúirt cheana féin maidir le cás ina raibh foráil Threoir 92/12/CEE ón gComhairle an 25 Feabhra 1992 maidir le comhshocruithe ginearálta i gcomhair earraí máil agus maidir le hearraí den sórt sin a stóráil agus a aistriú agus maidir le faireachán a dhéanamh orthu (IO 1992 L 76, lch. 1) i gceist, a tháinig roimh Airteagal 8(1)(a)(ii) de Threoir 2008/118. Chinn sí, go bunúsach, go raibh ról lárnach ag an gcoimeádaí údaraithe stórais sa nós imeachta maidir le cúrsaíocht earraí atá faoi réir dleacht mháil agus a cuireadh faoi shocrú fionraí. I gcás neamhrialtachta nó ciona le linn chúrsaíocht na n‑earraí sin as a n‑eascraíonn inmhuirearacht dleachta máil, bhí ar an gcoimeádaí údaraithe stórais in aon chás a bheith ainmnithe mar choimeádaí faoi dhliteanas na dleachtanna sin a íoc. Ar an mbonn sin, ní mór a dhliteanas a mheas mar dhliteanas oibiachtúil agus níl sé bunaithe ar a locht cruthaithe nó toimhdithe, ach ar a rannpháirtíocht i ngníomhaíocht eacnamaíoch (féach, de réir analaí, breithiúnas an 7 Meán Fómhair 2023, KRI, C‑323/22, EU:C:2023:641, míreanna 55 agus 56 agus cásdlí dá dtagraítear).
32
Dá bhrí sin, ní mór a mheas, i gcás ina bhfuil duine dlítheanach amhail Ecoserv sna príomhimeachtaí i staid atá inchomparáide le staid choimeádaí údaraithe stórais, go gceanglaítear air oibleagáidí atá cosúil leis na hoibleagáidí atá ar choimeádaí údaraithe stórais den sórt sin a chomhlíonadh, go háirithe i gcás earraí a bheith ag imeacht go neamhrialta ó shocrú fionraí dleachta máil, dá dtagraítear in Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118.
33
Go deimhin, eascraíonn inmhuirearacht na dleachta máil go díreach ó imeacht na n‑earraí ó shocrú fionraí den sórt sin, agus dá bhrí sin tá an duine dlítheanach atá ag gníomhú mar choimeádaí údaraithe stórais faoi dhliteanas iad a íoc.
34
Dá bhrí sin, ba cheart an chéad cheist a fhreagairt amhail nach mór Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118 a léiriú sa chaoi go dtagann duine dlítheanach a rinne, chun údarú a fháil mar choimeádaí stórais cánach, gníomhaíocht alcól eitile a tháirgeadh faoi fhionraí dleachta máil, agus a bhfuarthas amach ina leith go raibh cainníocht áirithe an alcóil sin ar iarraidh óna stoic, faoin gcoincheap duine atá faoi dhliteanas na dleachta sin a íoc de réir bhrí na forála sin.
An dara agus an tríú ceist
35
Leis an dara agus leis an tríú ceist, ar cheart iad a scrúdú le chéile, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 8(1)(a)(i) agus (2) de Threoir 2008/118 a léiriú sa chaoi, chun an duine nó na daoine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc atá inmhuirearaithe de réir bhrí na bhforálacha sin a chinneadh, go bhfuil cúirt náisiúnta faoi cheangal ag foráil shibhialta de bhreithiúnas ó chúirt choiriúil, lena gciontaítear duine nádúrtha, fostaí nó riarthóir duine dhlítheanaigh go cinntitheach, mar an t‑aon duine atá freagrach as an damáiste a rinneadh do bhuiséad an Stáit mar thoradh ar mhíleithreasú cainníocht alcóil a stóráiltear i bhfionraí dleachta máil sa duine dlítheanach sin.
36
Ar dtús, ba cheart a mheabhrú go bhforáiltear go sainráite in Airteagal 8(2) de Threoir 2008/118 don chás ina bhfuil iolracht féichiúnaithe éagsúla faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach i leith an fhéich chéanna a bhaineann le dleacht mháil, ós rud é go bhfuil na féichiúnaithe sin faoi dhliteanas i leith fiach den sórt sin.
37
Ar an gcaoi chéanna, faoi Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118, ‘i gcás imeacht neamhrialta [earraí máil] ón stóras cánach’, féadfar a cheangal ar aon duine nádúrtha a mheastar a bheith ‘aon duine eile a mbeidh baint aige leis an imeacht sin’, mar dhuine atá faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach i leith na dleachta máil a tháinig chun bheith inmhuirearaithe, an dleacht sin a íoc in éineacht leis an duine dlítheanach a bhfuil sé ina ionadaí air, mar riarthóir nó mar stiúrthóir bainistíochta, nó an fostaí.
38
Is fíor, murab ionann agus leaganacha teanga eile, go n‑úsáidtear sa leagan Fraincise d’Airteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118 an cónasc deighilteach ‘agus chun ‘aon duine eile a mbeidh baint aige leis an imeacht sin’ a ainmniú mar dhuine inchánach. Mar sin féin, is féidir prionsabal íocaíochta na dleachta máil i gcomhpháirt agus go leithleach a thuiscint ó scéim ghinearálta na Treorach sin, agus go háirithe ó Airteagal 8(2) di, agus ón gcuspóir a shaothraítear leis an Treoir sin.
39
I ndáil leis sin, ní mór a thabhairt faoi deara go bhfuil dliteanas an choimeádaí údaraithe stórais oibiachtúil agus go mbaineann sé lena rannpháirtíocht i ngníomhaíocht eacnamaíoch. Ós rud é go bhféadfadh sé gur ghníomhaigh duine seachas an coimeádaí stórais sin, amhail stiúrthóir bainistíochta Ecoserv sa chás seo, chun a leasa féin agus chun aimhleasa an choimeádaí stórais sin, níl tionchar aige sin ach ar ábhair choiriúla amháin agus ní ar chánachas (féach, chuige sin, breithiúnas an 17 Deireadh Fómhair 2019, Comida paralela 12, C‑579/18, EU:C:2019:875, mír 41).
40
Go deimhin, eascraíonn inmhuirearacht na dleachta máil go díreach ó imeacht na n‑earraí máil ón socrú fionraí dleachta agus, i gcás den sórt sin, tá an duine dlítheanach atá ag gníomhú mar choimeádaí údaraithe stórais faoi dhliteanas iad a íoc.
41
Ina theannta sin, i bhfianaise chuspóir Threoir 2008/118, deimhnítear freisin le hobair ullmhúcháin na Treorach sin an léiriú ar Airteagal 8 de Threoir 2008/118, ar dá réir a fhéadfaidh duine dlítheanach a bheith faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach i leith na dleachta máil, inter alia, le daoine eile a raibh baint acu le himeacht neamhrialta earraí máil ó shocrú fionraí dleachta. Le dréacht bunaidh na Treorach sin, cuireadh teorainn le liosta na ndaoine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc, i gcás earraí a thabhairt isteach go neamhrialta i gcríoch Ballstáit, do dhaoine a ráthaigh íocaíocht na dleachta sin, agus dóibh siúd amháin. Mar sin féin, bhí sé beartaithe ag Comhairle an Aontais Eorpaigh an liosta sin a leathnú chuig ‘aon duine a bhí rannpháirteach sa neamhrialtacht’, mar is léir ó Airteagal 38(3) de Threoir 2008/118. Dá bhrí sin, bhí sé beartaithe ag reachtas an Aontais Eorpaigh sainmhíniú leathan a thabhairt ar na daoine a d’fhéadfadh a bheith faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc i gcás neamhrialtachtaí, chun a áirithiú, a mhéid is féidir, go n‑aisghabhfar na dleachtanna sin (breithiúnas an 17 Deireadh Fómhair 2019, Comida paralela 12, C‑579/18, EU:C:2019:875, mír 37).
42
Thairis sin, ós rud é gur aithníodh i mbreithiúnas a thug cúirt choiriúil, ar an leibhéal sibhialta, gur ar dhuine nádúrtha amháin a dhéanann ionadaíocht ar dhuine dlítheanach atá ag gníomhú mar choimeádaí údaraithe stórais atá an dliteanas i leith an damáiste a bhain do bhuiséad an Stáit, ní féidir leis sin difear a dhéanamh do chinneadh an duine atá faoi dhliteanas an dleacht mháil a íoc. Go bunúsach, ba cheart a thabhairt faoi deara nach féidir le feidhm res judicata a ghabhann le breithiúnas den sórt sin, in éagmais aitheantas cuspóra, bac a chur ar chinneadh lena bhforchuirtear dleacht mháil a ghlacadh agus a chur chun feidhme i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais (féach, de réir analaí, breithiúnas an 16 Iúil 2020, UR (Dliteanas CBL dlíodóirí), C‑424/19, EU:C:2020:581, mír 34).
43
Dá bhrí sin, ba cheart an dara agus leis an tríú ceist a fhreagairt amhail nach mór Airteagal 8(1)(a)(i) agus (2) de Threoir 2008/118 a léiriú sa chaoi, chun an duine nó na daoine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc atá inmhuirearaithe de réir bhrí na bhforálacha sin a chinneadh, nach bhfuil cúirt náisiúnta faoi cheangal ag foráil shibhialta de bhreithiúnas ó chúirt choiriúil, lena gciontaítear duine nádúrtha, fostaí nó riarthóir duine dhlítheanaigh go cinntitheach, mar an t‑aon duine atá freagrach as an damáiste a rinneadh do bhuiséad an Stáit mar thoradh ar mhíleithreasú cainníocht alcóil a stóráiltear i bhfionraí dleachta máil sa duine dlítheanach sin.
Costais
44
Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Seachtú Dlísheomra) mar seo a leanas:
1.
Maidir le hAirteagal 8(1)(a)(i) de Threoir 2008/118/CE ón gComhairle an 16 Nollaig 2008 maidir leis na socruithe ginearálta maidir le dleacht mháil agus lena n‑aisghairtear Treoir 92/12/CEE,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
tagann duine dlítheanach a rinne, chun údarú a fháil mar choimeádaí stórais cánach, gníomhaíocht alcól eitile a tháirgeadh faoi fhionraí dleachta máil, agus a bhfuarthas amach ina leith go raibh cainníocht áirithe an alcóil sin ar iarraidh óna stoic, faoin gcoincheap duine atá faoi dhliteanas na dleachta sin a íoc de réir bhrí na forála sin.
2.
Maidir le hAirteagal 8(1)(a)(i) agus (2) de Threoir 2008/118,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
chun an duine nó na daoine atá faoi dhliteanas dleacht mháil a íoc atá inmhuirearaithe de réir bhrí na bhforálacha sin a chinneadh, níl cúirt náisiúnta faoi cheangal ag foráil shibhialta de bhreithiúnas ó chúirt choiriúil, lena gciontaítear duine nádúrtha, fostaí nó riarthóir duine dhlítheanaigh go cinntitheach, mar an t‑aon duine atá freagrach as an damáiste a rinneadh do bhuiséad an Stáit mar thoradh ar mhíleithreasú cainníocht alcóil a stóráiltear i bhfionraí dleachta máil sa duine dlítheanach sin.
Sínithe
(
*1
)	Teanga an cháis: an Rómáinis.