61981CJ0220_EL
Διάδικοι
Αντικείμενο της υπόθεσης
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Διάδικοι
Στήν υπόθεση 220/81,
πού έχει ως αντικείμενο αίτηση τού Tribunal de premiere instance τών Βρυξελλών, πρός τό Δικαστήριο, κατ’ εφαρμογή τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ, μέ τήν οποία ζητείται, στό πλαίσιο τών ποινικών διώξεων πού εκκρεμούν ενώπιον τού αιτούντος δικαστηρίου κατά
TIMOTHY FREDERICK ROBERTSON ΚΑΙ ΛΟΙΠΩΝ
Αντικείμενο της υπόθεσης
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως πρός τήν ερμηνεία τών άρθρων 30 εως 36 τής συνθήκης ΕΟΚ,
Σκεπτικό της απόφασης
1 Μέ απόφαση τής 26ης Απριλίου 1979, πού περιήλθε στό Δικαστήριο στίς 20 Ιουλίου 1981, τό Tribunal de premiere instance τών Βρυξελλών υπέβαλε, δυνάμει τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως πρός τήν ερμηνεία τών άρθρων 30 εως 36 τής συνθήκης ΕΟΚ, προκειμένου νά κρίνει άν συμβιβάζονται πρός τό κοινοτικό δίκαιο οι βελγικοί κανόνες περί σφραγίσεως τών αντικειμένων από επάργυρο μέταλλο .
2 Τό ερώτημα αυτό ανέκυψε στό πλαίσιο ποινικών δικών κατά εισαγωγέων, επειδή τά επιτραπέζια σκεύη από επάργυρο μέταλλο πού επώλησαν καί τά οποία ηταν προελεύσεως άλλων Κρατών μελών, ειχαν σφραγίδες πού δέν ανταπεκρίνοντο στίς απαιτήσεις τών βελγικών κανόνων .
3 Σύμφωνα μέ τό άρθρο 10 τού βελγικού βασιλικού διατάγματος 80, τής 28ης Νοεμβρίου 1939, πού συμπληρώνει καί τροποποιεί τό νόμο τής 5ης Ιουνίου 1868, περί ελευθερίας τής επεξεργασίας χρυσών καί αργυρών αντικειμένων, καί θεσπίζει τήν υποχρεωτική εγγύηση τού βαθμού καθαρότητος τών αντικειμένων από πολύτιμα μέταλλα, οπως ετροποποιήθη από τό νομοθετικό διάταγμα τής 28ης Φεβρουαρίου 1947, τά είδη αργυροχοΐας από επάργυρο μέταλλο πρέπει νά φέρουν δύο σφραγίδες, από τίς οποίες η μία αποτελεί τό σήμα-υπογραφή τού κατασκευαστού, η δέ άλλη εμφαίνει τό ποσό τών γραμμαρίων καθαρού αργύρου πού περιέχεται στό έργο . Η ανωτέρω διάταξη διευκρινίζει πάντως οτι τά επιτραπέζια σκεύη καί μαχαιροπήρουνα πρέπει νά φέρουν τό ποσό τών γραμμαρίων ανά δωδεκάδα . Τό εν λόγω διάταγμα προβλέπει περαιτέρω οτι οι κατασκευαστές ή οι εισαγωγείς αντικειμένων από επάργυρο μέταλλο υποχρεούνται νά καταθέτουν προηγουμένως τόν τύπο τής οικείας σφραγίδος σήματος στίς αρμόδιες βελγικές αρχές, η δέ κατάθεση πρέπει νά συνοδεύεται από παροχή ασφαλείας, άν οι εισαγωγείς δέν έχουν τή βελγική ιθαγένεια .
4 Τό βασιλικό διάταγμα 80 συνεπληρώθη από τό διάταγμα τού αντιβασιλέως τής 13ης Ιουλίου 1948, πού ορίζει τόν τρόπο εκτελέσεώς του . Τό τελευταίο προβλέπει στό άρθρο 7, οσον αφορά τά αντικείμενα από επάργυρο μέταλλο οτι, τόσο η σφραγίδα τού σήματος, οσο καί η σφραγίδα περιεκτικότητος σέ πολύτιμο μέταλλο πρέπει νά έχουν συγκεκριμένη μορφή, δηλαδή η σφραγίδα τού σήματος νά έχει σχήμα πίθου καί η σφραγίδα περιεκτικότητος, ορθογωνίου, οτι τό ποσό τών γραμμαρίων καθαρού αργύρου πρέπει νά αναγράφεται μέ αραβικούς αριθμούς καί οτι οι ενδείξεις πρέπει νά χαράσσονται κατά μήκος . Δεδομένου οτι οι ανωτέρω κανόνες δέν προβλέπουν καμμία εξαίρεση γιά τά αλλοδαπής κατασκευής έργα από επάργυρο μέταλλο, τά έργα αυτά δέν δύνανται νά διατεθούν πρός πώληση, στό Βέλγιο, παρά μόνο εφ’ οσον έχουν σφραγισθεί κατά τόν ίδιο τρόπο, οπως καί τά βελγικής κατασκευής έργα από επάργυρο μέταλλο .
5 Από τή συγκεκριμένη εξέταση τών νομοθεσιών τών Κρατών μελών προκύπτει οτι ενώ οι νομοθεσίες ολων αυτών τών κρατών προβλέπουν, κατά οποιονδήποτε τρόπο, τήν υποχρέωση επιθέσεως σφραγίδων στά έργα από πολύτιμα μέταλλα ( χρυσό, άργυρο ή πλατίνα ), η υποχρεωτική επίθεση σφραγίδων στά έργα από επάργυρο μέταλλο προβλέπεται μόνο στό Βέλγιο . Τά περισσότερα από τά άλλα κράτη δέν έχουν θεσπίσει ειδικές διατάξεις γιά τήν επίθεση σφραγίδων σέ τέτοια έργα . Πάντως, στή Γερμανία, η επίθεση σφραγίδων στά έργα από μέταλλο πού ομοιάζει μέ χρυσό, ή μέ άργυρο, στά οποία υπάγονται καί τά έργα από επάργυρο μέταλλο, απαγορεύεται, εκτός οσον αφορά τά επιτραπέζια σκεύη καί λοιπά χρειώδη, τά οποία δύνανται νά φέρουν σφραγίδα εμφαίνουσα τήν ποσότητα καθαρού αργύρου πού περιέχουν . Στήν περίπτωση αυτή, κατά παγία πρακτική, τό ποσό καθαρού αργύρου μετρείται σέ σχέση πρός επιφάνεια 24 dm² .
6 Τό Tribunal de premiere instance τών Βρυξελλών, θεωρώντας οτι η απόφασή του εξηρτάτο από τό άν η ανωτέρω βελγική ρύθμιση συμβιβάζεται πρός τήν απαγόρευση τών μέτρων ισοδυνάμου αποτελέσματος πρός ποσοτικούς περιορισμούς, πού ορίζεται στά άρθρα 30 επ . τής συνθήκης καί οτι επομένως ηταν αναγκαία, γιά τήν έκδοση τής αποφάσεώς του, η ερμηνεία τών διατάξεων αυτών, υπέβαλε τό ακόλουθο ερώτημα :
«Τά άρθρα 30 εως 36 τής συνθήκης περί ιδρύσεως τής Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος έχουν τήν έννοια οτι απαγορεύουν στόν τομέα τών πολυτίμων μετάλλων, νομοθετικές διατάξεις, οπως τό βασιλικό διάταγμα 80, τής 28ης Νοεμβρίου 1939, περί συμπληρώσεως καί τροποποιήσεως τού νόμου τής 5ης Ιουνίου 1868, τό οποίο εκυρώθη από τό νόμο τής 16ης Ιουνίου 1947 καί ετροπο
ποιήθη από τό νομοθετικό διάταγμα τής 28ης Φεβρουαρίου 1947, μέ τίς οποίες προσδιορίζεται σύμφωνα μέ ίδιες μεθόδους η περιεκτικότητα κράματος σέ καθαρό άργυρο καί ρυθμίζεται τό σχήμα καί οι λεπτομέρειες τών σφραγίδων πού εγγυώνται τόν βαθμό καθαρότητος πού προσδιορίζεται κατ’ αυτόν τόν τρόπο;»
7 Όπως προκύπτει από τήν δικογραφία, οι κύριες δίκες αφορούν απλώς εισαγωγές έργων από επάργυρο μέταλλο, προελεύσεως άλλων Κρατών μελών . Επομένως, τό προδικαστικό ερώτημα δύναται νά περιορισθεί στό άν τά άρθρα 30 εως 36 τής συνθήκης αντιτίθενται στήν εφαρμογή από ενα Κράτος μέλος εθνικής ρυθμίσεως απαγορευούσης τήν πώληση έργων από επάργυρο μέταλλο, τά οποία δέν φέρουν σφραγίδες ανταποκρινόμενες στίς απαιτήσεις τής εν λόγω ρυθμίσεως, επί έργων τής κατηγορίας αυτής, εισαγομένων από άλλο Κράτος μέλος, στό οποίο έχουν νομίμως διατεθεί στό εμπόριο .
8 Η απάντηση στό ανωτέρω ερώτημα δύναται νά δοθεί μόνο βάσει τού άρθρου 30 τής συνθήκης, αποκλειομένου τού άρθρου 36, δεδομένου οτι τό ειδος τών μέτρων πού θεσπίζει η επίδικη ρύθμιση δέν εμπίπτει στό πεδίο εφαρμογής τών εξαιρέσεων πού απαριθμούνται περιοριστικώς στό άρθρο 36 .
9 Κατά τό γράμμα τού άρθρου 30 τής συνθήκης, οι ποσοτικοί περιορισμοί επί τών εισαγωγών, καθώς καί ολα τά μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος απαγορεύονται στό εμπόριο μεταξύ Κρατών μελών . Κατά παγία δέ νομολογία τού Δικαστηρίου, κάθε εμπορική ρύθμιση τών Κρατών μελών, πού δύναται νά εμποδίσει αμέσως ή εμμέσως, πραγματικώς ή ενδεχομένως, τό ενδοκοινοτικό εμπόριο, πρέπει νά θεωρείται μέτρο ισοδυνάμου αποτελέσματος πρός ποσοτικούς περιορισμούς . Εν τούτοις, οπως τό Δικαστήριο έχει δεχθεί κατ’ επανάληψη, ιδίως μέ τήν απόφαση τής 20ής Φεβρουαρίου 1979, Rewe, 120/78, Rec . σ . 64, ελλείψει κοινής ρυθμίσεως τής εμπορίας τών εν λόγω προϊόντων, τά προκύπτοντα από τίς διαφορές τών εθνικών ρυθμίσεων εμπόδια στήν ελεύθερη κυκλοφορία εντός τής Κοινότητος πρέπει νά γίνονται δεκτά εφ’ οσον η εθνική ρύθμιση, εφαρμοζομένη αδιακρίτως στά εθνικά καί στά εισαγόμενα προϊόντα, δύναται νά δικαιολογείται ως αναγκαία γιά τήν ικανοποίηση επιτακτικών απαιτήσεων πού συντείνουν, μεταξύ άλλων, στήν προστασία τών καταναλωτών καί στήν εντιμότητα τών εμπορικών συναλλαγών .
10Βάσει τών αρχών αυτών, πρέπει νά γίνει δεκτό πρώτον οτι μία εθνική ρύθμιση οπως η περιγραφομένη από τό παραπέμπον δικαστήριο, η οποία έχει ως αποτέλεσμα τήν απαγόρευση τής εμπορίας τών εισαγομένων από άλλα Κράτη μέλη έργων από επάργυρο μέταλλο πού δέν φέρουν σφραγίδες ανταποκρινόμενες πρός τίς απαιτήσεις τής ρυθμίσεως αυτής, αποτελεί εμπόδιο στήν ελεύθερη μεταξύ τών Κρατών μελών κυκλοφορία τών εμπορευμάτων . Πράγματι, η ρύθμιση αυτή έχει ως συνέπεια νά απαιτείται είτε η σφράγιση κατά τήν κατασκευή, προκειμένου περί προϊόντων πού προορίζονται γιά τή βελγική αγορά, είτε η σφράγιση από τόν εισαγωγέα, σύμφωνα μέ τούς κανόνες τού βελγικού δικαίου, πράγμα πού καθιστά τήν εμπορία τών προϊόντων προελεύσεως άλλων Κρατών μελών καί ιδίως τίς παράλληλες εισαγωγές δυσχερέστερες καί δαπανηρότερες .
11 Πάντως, πρέπει νά αναγνωρισθεί οτι η υποχρέωση πού φέρει ο κατασκευαστής ή ο εισαγωγεύς, νά επιθέτει στά έργα από επάργυρο μέταλλο, τά οποία, ως εκ τής φύσεώς τους, δύνανται νά συγχέονται μέ τά έργα από συμπαγή άργυρο, ειδικές, μόνιμες καί αναπόσπαστες σφραγίδες πού εμφαίνουν τήν ποσότητα καθαρού αργύρου, οπως καί τόν κατασκευαστή τού έργου, δύναται κατ’ αρχήν νά εξασφαλίσει τήν αποτελεσματική προστασία τών καταναλωτών καί νά προαγάγει τήν εντιμότητα τών εμπορικών συναλλαγών . Πράγματι, η σφραγίδα περιεκτικότητος ποσοστού ανταποκρίνεται σ’ αυτόν τόν διπλό σκοπό, επιτρέποντας στόν καταναλωτή νά αναγνωρίζει κατά τρόπο αρκετά ακριβή τή φύση καί τήν ποιότητα τού προϊόντος καί νά τό διακρίνει από άλλα προϊόντα, μέ τά οποία ειναι δυνατόν νά συγχέεται . Επί πλέον, η σφραγίδα σήμα-υπογραφή επιτρέπει στόν αγοραστή τού έργου νά γνωρίζει τόν κατασκευαστή του .
12 Εν τούτοις, η ανάγκη μιάς τέτοιας προστασίας δέν υπάρχει πλέον στήν περίπτωση πού τά εν λόγω έργα εισάγονται από άλλο Κράτος μέλος, στό οποίο έχουν νομίμως διατεθεί στό εμπόριο, επί τών οποίων έχουν ήδη τεθεί σφραγίδες σύμφωνα μέ τή νομοθεσία τού κράτους αυτού, υπό τόν ορο πάντως, οτι οι ενδείξεις πού παρέχουν οι προβλεπόμενες από τό εν λόγω κράτος σφραγίδες, έχουν, ανεξαρτήτως τού σχήματός τους, πληροφοριακό περιεχόμενο πού περιλαμβάνει στοιχεία ισότιμα μέ εκείνα πού περιέχουν οι σφραγίδες, τίς οποίες απαιτεί η ρύθμιση τού Κράτους μέλους εισαγωγής καί πού ο καταναλωτής τού κράτους αυτού ειναι σέ θέση νά κατανοήσει .
13 Η εκτίμηση τών πραγματικών περιστατικών πού ειναι αναγκαία γιά νά αποδειχθεί άν υπάρχει η ανωτέρω ισοτιμία εναπόκειται στόν εθνικό δικαστή .
14 Επομένως η απάντηση, στό ερώτημα πού υπέβαλε τό Tribunal de premiere instance τών Βρυξελλών, ειναι οτι τό άρθρο 30 τής συνθήκης δέν αντιτίθεται στήν εφαρμογή από ενα Κράτος μέλος εθνικής ρυθμίσεως πού απαγορεύει τήν πώληση έργων από επάργυρο μέταλλο, τά οποία δέν φέρουν σφραγίδες ανταποκρινόμενες στίς απαιτήσεις τής εν λόγω ρυθμίσεως, επί έργων τής κατηγορίας αυτής, εισαγομένων από άλλο Κράτος μέλος, στό οποίο έχουν νομίμως διατεθεί στό εμπόριο, εφ’ οσον τά έργα αυτά δέν φέρουν σφραγίδα, σύμφωνα μέ τή νομοθεσία τού Κράτους μέλους εξαγωγής, πού νά έχει πληροφοριακό περιεχόμενο ισότιμο μέ εκείνο πού περιέχουν οι σφραγίδες τίς οποίες απαιτεί η ρύθμιση τού Κράτους μέλους εισαγωγής καί πού ο καταναλωτής τού κράτους αυτού ειναι σέ θέση νά κατανοήσει . Η εκτίμηση τών πραγματικών περιστατικών, πού ειναι αναγκαία γιά νά αποδειχθεί άν υπάρχει αυτή η ισοτιμία, εναπόκειται στόν εθνικό δικαστή, λαμβανομένων υπ’όψη τών κριτηρίων ερμηνείας πού καθόρισε τό Δικαστήριο .
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί τών δικαστικών εξόδων
15 Τά έξοδα στά οποία υπεβλήθησαν η βελγική καί η βρετανική κυβέρνηση, καθώς καί η Επιτροπή τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, οι οποίες κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο, δέν αποδίδονται . Δεδομένου οτι η παρούσα διαδικασία έχει ως πρός τούς διαδίκους τής κυρίας δίκης τό χαρακτήρα παρεμπίπτοντος πού ανέκυψε ενώπιον τού εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται νά αποφασίσει γιά τά δικαστικά έξοδα .
Διατακτικό
Διά ταύτα
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
κρίνοντας επί τού ερωτήματος πού τού υπέβαλε, μέ απόφαση τής 26ης Απριλίου 1979, τό Tribunal de premiere instance τών Βρυξελλών, αποφαίνεται :
1 ) Τό άρθρο 30 τής συνθήκης δέν αντιτίθεται στήν εφαρμογή από ενα Κράτος μέλος εθνικής ρυθμίσεως πού απαγορεύει τήν πώληση έργων από επάργυρο μέταλλο, τά οποία δέν φέρουν σφραγίδες ανταποκρινόμενες στίς απαιτήσεις τής εν λόγω ρυθμίσεως, επί έργων τής κατηγορίας αυτής, εισαγομένων από άλλο Κράτος μέλος, στό οποίο έχουν νομίμως διατεθεί στό εμπόριο, εφ’ οσον τά έργα αυτά δέν φέρουν σφραγίδα, σύμφωνα μέ τή
νομοθεσία τού Κράτους μέλους εξαγωγής, πού νά έχει πληροφοριακό περιεχόμενο ισότιμο μέ εκείνο πού περιέχουν οι σφραγίδες τίς οποίες απαιτεί η ρύθμιση τού Κράτους μέλους εισαγωγής καί πού ο καταναλωτής τού κράτους αυτού ειναι σέ θέση νά κατανοήσει .
2)Η εκτίμηση τών πραγματικών περιστατικών πού ειναι αναγκαία γιά νά αποδειχθεί άν υπάρχει αυτή η ισοτιμία, εναπόκειται στόν εθνικό δικαστή, λαμβανομένων υπ’ όψη τών κριτηρίων ερμηνείας πού καθόρισε τό Δικαστήριο .