62024CJ0129_RES
Kawża C‑129/24
Coillte Cuideachta Ghníomhaíochta Ainmnithe
vs
Commissioner for Environmental Information
(talba għal deċiżjoni preliminari, imressqa mill-High Court (l-Irlanda))
Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (Il‑Ħames Awla) tal‑15 ta’ Jannar 2026
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Ambjent – Konvenzjoni ta’ Aarhus – Direttiva 2003/4/KE – Aċċess pubbliku għall-informazzjoni ambjentali – Kunċetti ta’ ‘applikant’ u ta’ ‘talba’ – Applikanti anonimi jew li jużaw psewdonimi – Dritt ta’ aċċess għall-informazzjoni ambjentali – Arranġamenti prattiċi – Obbligu, għall-applikanti, li jikkomunikaw isimhom propju u indirizz postali attwali – Invalidità tat-talba”
Ambjent – Dritt ta’ aċċess għall-informazzjoni – Direttiva 2003/4 – Applikant għal informazzjoni ambjentali – Obbligu għall-applikant li jidentifika ruħu permezz ta’ ismu proprju u/jew tal-indirizz postali attwali tiegħu – Assenza – Leġiżlazzjoni nazzjonali li timponi fuq l-applikant tali identifikazzjoni – Ammissibbiltà – Kundizzjonijiet – Osservanza tal-prinċipji ta’ ekwivalenza u ta’ effettività
(Konvenzjoni ta’ Aarhus, il-punt 4 tal-Artikolu 2, u l-Artikolu 4; Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2003/4, il-punt 5 tal-Artikolu 2)
(ara l-punti 27 sa 44, u d-dispożittiv)
Sunt
Adita b’talba għal deċiżjoni preliminari, il-Qorti tal-Ġustizzja ċċarat il-kunċett ta’ talba għal aċċess għall-informazzjoni ambjentali fis-sens tad-Direttiva 2003/4 (
1
), moqrija fid-dawl tal-Konvenzjoni ta’ Aarhus (
2
), u tat deċiżjoni dwar jekk awtorità pubblika tistax tikkunsidra tali talba invalida minħabba li l-applikant ma jkunx osserva leġiżlazzjoni nazzjonali li timponilu jindika ismu proprju u/jew l-indirizz postali attwali tiegħu.
Bejn Marzu u Ġunju 2022, Coillte Cuideachta Ghníomhaíochta Ainmnithe (iktar ’il quddiem “Coillte”), impriża forestali kummerċjali li tappartjeni parzjalment lill-Istat Irlandiż, irċeviet 97 talba għal aċċess għal informazzjoni ambjentali mingħand applikanti anonimi jew li jużaw psewdonimi, mingħajr ma ġie pprovdut indirizz postali.
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali li ttrasponiet id-Direttiva 2003/4 kienet tipprevedi, fi żmien il-fatti tal-kawża, li kull persuna li tressaq talba għal aċċess għal informazzjoni ambjentali għandha tindika isimha proprju u/jew l-indirizz tagħha. Peress li qieset li t-talbiet imsemmija iktar ’il fuq ma kinux realment intiżi li jiksbu informazzjoni ambjentali, iżda kienu jaqgħu taħt kampanja organizzata mwettqa għal raġunijiet kontestabbli bħal dak li jitfixkel il-funzjonament tagħha, Coillte talbet lill-applikanti kkonċernati jindikawlha l-indirizzi attwali tagħhom u jikkonfermaw li, f’dawn it-talbiet, huma kienu użaw l-ismijiet legali veri tagħhom. Peress li ma rċeviet ebda tweġiba, hija, essenzjalment, ċaħdet dawn it-talbiet bħala invalidi.
L-applikanti kkonċernati għalhekk talbu lil Coillte twettaq eżami mill-ġdid intern ta’ dawn id-deċiżjonijiet ta’ ċaħda. Din tal-aħħar talbet mill-ġdid lil dawn l-applikanti jikkonfermawlha jew jindikawlha l-ismijiet legali tagħhom u jikkomunikawlha l-indirizzi attwali tagħhom. Peress li din l-informazzjoni ma ġietx ipprovduta, it-talbiet għal eżami mill-ġdid intern ġew miċħuda bħala invalidi.
Minn dawn id-deċiżjonijiet ta’ ċaħda, 81 kienu s-suġġett ta’ rikorsi amministrattivi quddiem il-Commissioner for Environmental Information (il-Kummissarju għall-Informazzjoni Ambjentali, l-Irlanda). Huwa hu jagħti deċiżjoni fuq l-ewwel 58 każ ta’ ċaħda, il-Kummissarju adotta deċiżjoni li tikkonstata li Coillte ma kellhiex raġun tittratta t-talbiet għal informazzjoni ambjentali kkonċernati bħala invalidi.
Coillte appellat minn din l-aħħar deċiżjoni quddiem il-High Court (il-Qorti Għolja, l-Irlanda), li kienet il-qorti tar-rinviju. Din tal-aħħar adixxiet lill-Qorti tal-Ġustizzja b’domandi preliminari intiżi li jsir magħruf, essenzjalment, jekk il-kunċett ta’ applikant, fis-sens tal-punt 5 tal-Artikolu 2 tad-Direttiva 2003/4, moqri fid-dawl tal-Konvenzjoni ta’ Aarhus, kellux jiġi interpretat fis-sens li jeħtieġ l-identifikazzjoni ta’ persuna fiżika jew ġuridika permezz tal-isem proprju tagħha u/jew ta’ indirizz postali attwali u jekk, fil-każ ta’ risposta negattiva, dan jipprekludix leġiżlazzjoni nazzjonali li timponi tali identifikazzjoni tal-applikant.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Il-Qorti tal-Ġustizzja bdiet billi kkonstatat li d-Direttiva 2003/4 ma tissuġġettax il-kwalità ta’ “applikant” għall-identifikazzjoni tal-persuna fiżika jew ġuridika li titlob informazzjoni ambjentali permezz tal-indikazzjoni ta’ isimha proprju u/jew tal-indirizz postali attwali tagħha, b’mod li l-Istati Membri ma għandhomx l-obbligu li jitolbu tali identifikazzjoni.
Din l-assenza ta’ obbligu ma hijiex invalidata mill-għanijiet imfittxija mid-Direttiva 2003/4, jiġifieri, minn naħa, l-għan li jiġi ggarantit id-dritt ta’ aċċess għall-informazzjoni ambjentali miżmuma mill-awtoritajiet pubbliċi jew f’isimhom u dak li jiġu stabbiliti l-kundizzjonijiet bażiċi u l-modalitajiet prattiċi għall-eżerċizzju tiegħu kif ukoll, min-naħa l-oħra, l-għan li jiġi żgurat li l-informazzjoni ambjentali ssir progressivament disponibbli ex officio u tixxerred mal-pubbliku.
Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li d-Direttiva 2003/4 ma timponix fuq l-awtoritajiet pubbliċi l-obbligu li jqiegħdu għad-dispożizzjoni ta’ entità li ma tkunx persuna fiżika jew ġuridika l-informazzjoni ambjentali li huma jkollhom jew li tkun miżmuma f’isimhom. Din id-direttiva lanqas ma timponi fuq dawn l-awtoritajiet, wara li jkunu taw aċċess għal din l-informazzjoni lil persuna fiżika jew ġuridika, l-obbligu li jagħtu mill-ġdid aċċess għall-imsemmija informazzjoni, fi żmien qasir ħafna, wara numru kbir ta’ talbiet identiċi mressqa minn din l-istess persuna fiżika jew ġuridika. Fil-fatt, tali talbiet jistgħu jaffettwaw l-effettività tal-aċċess ta’ persuni fiżiċi jew ġuridiċi oħra għall-informazzjoni ambjentali, fid-dawl tal-assenza ta’ riżorsi illimitati tal-awtoritajiet pubbliċi.
Għaldaqstant, fl-assenza ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni Ewropew li tiddefinixxi b’mod iktar preċiż il-modalitajiet prattiċi ta’ aċċess għall-informazzjoni ambjentali, huma l-Istati Membri li għandhom jiddefinixxu fl-ordinamenti ġuridiċi rispettivi tagħhom modalitajiet li jkunu jippermettu li jiġi żgurat li t-talbiet għal aċċess għal din l-informazzjoni jitressqu effettivament minn persuni fiżiċi u ġuridiċi u ma jikkostitwixxux talbiet bħal dawk imsemmija iktar ’il fuq.
Il-Qorti tal-Ġustizzja madankollu ppreċiżat li dawn il-modalitajiet ma għandhomx ikunu inqas favorevoli minn dawk li jirregolaw sitwazzjonijiet simili suġġetti għad-dritt intern (prinċipju ta’ ekwivalenza) u ma għandhomx jirrendu prattikament impossibbli jew eċċessivament diffiċli l-eżerċizzju tad-drittijiet mogħtija mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni (prinċipju ta’ effettività). F’dan il-każ, il-Qorti tal-Ġustizzja ma kellhiex dubju dwar il-konformità tal-leġiżlazzjoni nazzjonali inkwistjoni fil-kawża prinċipali mal-prinċipju ta’ ekwivalenza. Barra minn hekk, il-komunikazzjoni tal-isem proprju u/jew tal-indirizz postali attwali tal-applikant ikkonċernat ma kinitx ta’ natura li tirrendi impossibbli fil-prattika jew eċċessivament diffiċli l-eżerċizzju tad-dritt ta’ aċċess għall-informazzjoni ambjentali mogħti mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni.
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet li leġiżlazzjoni nazzjonali tista’ teżiġi li kull persuna li tressaq talba għal aċċess għal informazzjoni ambjentali fis-sens tad-Direttiva 2003/4 għandha tkun tista’ tiġi identifikata mill-awtorità pubblika li lilha tkun indirizzata tali talba, b’isimha, bl-indirizz tagħha u b’kull informazzjoni rilevanti oħra, fl-osservanza tal-prinċipji ta’ ekwivalenza u ta’ effettività.
(
1
)	Direttiva 2003/4/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑28 ta’ Jannar 2003 dwar l-aċċess pubbliku għat-tagħrif ambjentali u li tħassar id-Diretiva tal-Kunill 90/313/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 7, p. 375).
(
2
)	Konvenzjoni dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni Pubblika fit-Teħid ta’ Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali, iffirmata f’Aarhus fil‑25 ta’ Ġunju 1998 u approvata f’isem il-Komunità Ewropea bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 2005/370/KE tas‑17 ta’ Frar 2005 (ĠU 2006, L 164M, p. 17, iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni ta’ Aarhus”).