62023TJ0167_RES
Zaak T‑167/23
(gedeeltelijke publicatie)
LAT Nitrogen Piesteritz GmbHenCornerstone Chemical Co.
tegen
Europees Agentschap voor chemische stoffen
Arrest van het Gerecht (Vijfde kamer) van 9 juli 2025
„Reach – Zeer zorgwekkende stoffen – Opstelling van een lijst van stoffen die in aanmerking komen om uiteindelijk in bijlage XIV bij verordening (EG) nr. 1907/2006 te worden opgenomen – Besluit waarbij melamine wordt geïdentificeerd als stof die voldoet aan de criteria voor opname in de lijst – Motiveringsplicht – Recht om te worden gehoord – Bevoegdheidsoverschrijding – Artikel 57 van verordening nr. 1907/2006 – Kennelijk onjuiste beoordeling – Evenredigheid – Voorzorgsbeginsel – Misbruik van bevoegdheid”
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Stemming in het Comité lidstaten – Bevoegdheid van het Comité lidstaten om de regels voor deze stemming vast te stellen in zijn reglement van orde
(Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 82 en 85, lid 9)
(zie punten 33‑37)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Eenparigheid van stemmen van het Comité lidstaten – Onthouding van een lidstaat – Geen invloed op een besluit dat met eenparigheid van stemmen is aangenomen door de aanwezige lidstaten
(Art. 238, lid 4, VWEU; verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 59, lid 8, en 85, lid 8)
(zie punten 38‑40, 42‑45, 57‑61)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Openbare raadpleging – Draagwijdte – Recht van belanghebbende partijen om te worden gehoord – Daarvan uitgesloten – Recht van belanghebbende partijen om opmerkingen te formuleren – Daaronder begrepen
(Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, art. 41; verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, 59, leden 2‑5, en 85, lid 4)
(zie punten 68‑72, 75‑93, 98‑102, 127)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Beoordelingsbevoegdheid van de autoriteiten van de Unie – Omvang – Rechterlijke toetsing – Grenzen
[Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, f)]
(zie punten 131‑140)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Beoordeling van de gevaren die verband houden met de intrinsieke eigenschappen van een stof – Beoordelingscriteria – Inaanmerkingneming van een combinatie van verschillende gevolgen om de ernst ervan vast te stellen – Toelaatbaarheid
(Verordeningen van het Europees Parlement en de Raad nr. 1907/2006, art. 57 en bijlagen I, afdelingen 1‑4, XIII, XIV en XV, afdeling 2, en nr. 1272/2008)
(zie punten 143‑159)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Beoordeling van de gevaren die verband houden met de intrinsieke eigenschappen van een stof – Beoordelingscriteria – Geen vereiste om tot een gevarenklasse te behoren – Onbevoegdheid van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) om de gevarenklassen te herzien – Geen verplichting voor ECHA om aan te tonen dat de gevolgen van een stof onomkeerbaar zijn
[Verordeningen van het Europees Parlement en de Raad nr. 1907/2006, art. 57, f), en bijlage I, en nr. 1272/2008, art. 37, lid 6]
(zie punten 165, 166, 175, 176)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Beoordeling van de gevaren die verband houden met de intrinsieke eigenschappen van een stof – Beoordelingscriteria – Geen verplichting om gegevens over de blootstelling in aanmerking te nemen
(Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, 58, lid 2, 60, lid 2, 64, lid 4, en 70 en bijlagen I, afdeling 6, en XV, afdeling 2, punt 2)
(zie punten 191‑193)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Besluit van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) tot identificatie van melamine als zeer zorgwekkende stof – Onvoldoende bewijs van de ernst van de reproductietoxiciteit van melamine – Kennelijke beoordelingsfout die geen invloed heeft op de rechtmatigheid van het besluit – Rechtvaardiging – Andere intrinsieke eigenschappen van melamine die ernstige gevolgen voor de gezondheid van de mens en voor het milieu kunnen hebben
[Art. 263 en 296 VWEU; verordeningen van het Europees Parlement en de Raad nr. 1907/2006, art. 57, f), en bijlage XV, en nr. 1272/2008, bijlage I]
(zie punten 210‑215, 220‑230, 427, 429)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Vaststelling van de graad van zorgwekkendheid van een stof – Inaanmerkingneming van de gegevens over de blootstelling van de mens als weerspiegeling van geldende risicobeheersmaatregelen – Toelaatbaarheid
[Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, f)]
(zie punt 416)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Vaststelling van de graad van zorgwekkendheid van een stof – Inaanmerkingneming van andere gegevens dan die in verband met de gevaren met betrekking tot de intrinsieke eigenschappen van de betrokken stoffen – Toelaatbaarheid
[Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, f)]
(zie punt 417)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Besluit van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) tot identificatie van melamine als zeer zorgwekkende stof – Schending van het evenredigheidsbeginsel – Geen
[Art. 5, lid 4, VEU; verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, overweging 69 en art. 1, leden 1 en 3, 14, lid 6, 55, 57, f), 58, 59 en 60, leden 2 en 4, en bijlagen I, afdeling 5.1.1, en XIV]
(zie punten 433‑464)
Harmonisatie van de wetgevingen – Registratie, beoordeling en autorisatie van chemische stoffen – Reach-verordening – Zeer zorgwekkende stoffen – Identificatieprocedure – Besluit van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) tot identificatie van melamine als zeer zorgwekkende stof – Eigenschapscriteria voor persistente, mobiele en toxische stoffen – Misbruik van bevoegdheid – Geen
[Verordening nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad, art. 57, f)]
(zie punten 478‑487)
Samenvatting
In het kader van een beroep tot nietigverklaring van het besluit van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) tot identificatie van melamine als „zeer zorgwekkende” stof krachtens de Reach-verordening (
1
), dat het Gerecht verwerpt, spreekt het zich uit over de nog niet eerder behandelde kwestie van de stemregels die zijn vastgesteld in het reglement van orde van het Comité lidstaten en vat het de rechtspraak samen met betrekking tot, ten eerste, het recht van belanghebbenden om opmerkingen te formuleren in het kader van de procedure voor de identificatie van zeer zorgwekkende stoffen en, ten tweede, het begrip „intrinsieke eigenschappen”.
Dit besluit van ECHA, waartegen is opgekomen door twee verzoeksters, LAT Nitrogen Piesteritz GmbH en Cornerstone Chemical Co. (in Duitsland en de Verenigde Staten gevestigde ondernemingen die melamine produceren), is vastgesteld nadat de Bondsrepubliek Duitsland op grond van bijlage XV bij de Reach-verordening een dossier had ingediend ter identificatie van melamine als zeer zorgwekkende stof aangezien deze stof voldeed aan de criteria van artikel 57, onder f), van de Reach-verordening. Na deze indiening van het dossier heeft ECHA de belanghebbende partijen verzocht om hun opmerkingen daarover in te dienen. (
2
) Aangezien opmerkingen waren ingediend, is het dossier toegezonden aan het Comité lidstaten, dat met eenparigheid van stemmen overeenstemming heeft bereikt over deze identificatie.
Beoordeling door het Gerecht
Om te beginnen verwerpt het Gerecht de exceptie van onwettigheid die is opgeworpen tegen artikel 19, lid 5, van het reglement van orde van het Comité lidstaten, volgens hetwelk onthoudingen van aanwezige of vertegenwoordigde leden er niet aan in de weg staan dat het Comité lidstaten handelingen vaststelt waarvoor eenparigheid van stemmen vereist is.
Wat ten eerste de bevoegdheid van het Comité lidstaten betreft om de stemregels in zijn reglement van orde vast te stellen, benadrukt het Gerecht dat de in artikel 85, lid 9, van de Reach-verordening opgenomen lijst van kwesties die in de bepalingen van de reglementen van orde kunnen worden geregeld, niet uitputtend is. Aangezien de Reach-verordening enkel de kwestie regelt van het soort meerderheid dat moet worden bereikt voor de vaststelling van een besluit tot identificatie van zeer zorgwekkende stoffen, moesten de andere stemregels in het reglement van orde van het Comité lidstaten worden vastgesteld, ter voorkoming van het risico dat dit comité wordt geconfronteerd met een juridisch vacuüm. De vaststelling van dergelijke regels draagt er bovendien toe bij de voorzienbaarheid ervan te waarborgen en stelt de adressaten van de vastgestelde handelingen in staat deze te kennen en, zoals in casu, deze te betwisten voor de Unierechter. Zij dragen derhalve bij tot rechtszekerheid. Het Gerecht leidt hieruit af dat het Comité lidstaten bevoegd was om in zijn reglement van orde zijn stemregels vast te stellen.
Wat ten tweede de inhoud van artikel 19, lid 5, van het reglement van orde van het Comité lidstaten betreft, merkt het Gerecht op dat de regels van het Comité lidstaten inzake onthoudingen rechtstreeks zijn geïnspireerd op artikel 238, lid 4, VWEU betreffende de stemmingen in de Raad van de Europese Unie. Aangezien artikel 19, lid 5, van het reglement van orde van het Comité lidstaten is geïnspireerd op deze bepaling, volgens welke het feit dat geen standpunt wordt ingenomen, niet in de weg mag staan aan de vaststelling van besluiten die een eenparigheid van stemmen vereisen, kan niet worden gesteld dat het indruist tegen de fundamentele democratische beginselen en afbreuk doet aan de bevoegdheden van het Parlement, de Raad of de Commissie. Bovendien moet de onthouding in zijn gebruikelijke betekenis worden begrepen als de weigering om een standpunt in te nemen over een bepaald voorstel en niet als een weigering van het in behandeling zijnde voorstel.
Wat vervolgens de grond van de zaak betreft, wijst het Gerecht in het bijzonder de grief van de hand dat het bestreden besluit onrechtmatig is wegens schending van verzoeksters’ recht om te worden gehoord tijdens de procedure tot vaststelling van het bestreden besluit.
Allereerst stelt het Gerecht vast dat de Franse versie van artikel 59, lid 4, van de Reach-verordening weliswaar melding maakt van het recht van de belanghebbende partijen om „informations” (informatie) te verstrekken, maar dat het recht van deze partijen bestaat in een ruimer recht om „opmerkingen” in te dienen. Deze uitlegging wordt bevestigd door de Spaanse, de Duitse, de Engelse en de Italiaanse taalversie van deze bepaling.
Het Gerecht herinnert er echter aan dat artikel 59, lid 4, van de Reach-verordening enkel voorziet in een openbare raadpleging die de belanghebbende partijen geen ander specifiek procedureel recht verleent dan het recht om informatie te verstrekken.
Evenzo geven artikel 85, lid 4, van de Reach-verordening en de status van waarnemer zoals gedefinieerd door ECHA de belanghebbenden die deelnemen aan de vergadering van het Comité lidstaten geen recht om te worden gehoord. Zij bieden hun enkel de mogelijkheid om opmerkingen te formuleren over specifieke en eventueel vooraf bepaalde punten.
Ten slotte is het Gerecht van oordeel dat verzoeksters niet op goede gronden kunnen stellen dat ECHA een kennelijke beoordelingsfout heeft gemaakt door te oordelen dat de eigenschappen die verband houden met het milieutraject van melamine gevolgen hadden die ertoe konden bijdragen dat deze stof moest worden geïdentificeerd als een zeer zorgwekkende stof in de zin van artikel 57, onder f), van de Reach-verordening.
In dit verband betekent het feit dat deze bepaling voor de vaststelling van een even zorgwekkend niveau verwijst naar de in artikel 57, onder a) tot en met e), van de Reach-verordening bedoelde stoffen, niet dat een stof moet voldoen aan de criteria voor identificatie van deze stoffen om als zeer zorgwekkende stof te kunnen worden geïdentificeerd. Bijgevolg hoeft ECHA zich niet te beperken tot de gevarenklassen die zijn vastgesteld in verordening nr. 1272/2008 (
3
), en wordt ECHA evenmin beperkt door de criteria die specifiek zijn vastgesteld in bijlage XIII bij de Reach-verordening.
Het staat daarentegen aan ECHA om de gevaren te analyseren die voortvloeien uit de intrinsieke eigenschappen van de stof waarvan de identificatie als zeer zorgwekkende stof wordt overwogen, met dien verstande dat het begrip „gevaar” elk product of procedé beschrijft dat een negatief gevolg „kan” hebben voor de gezondheid van de mens of voor het milieu. In dit verband vereist artikel 57, onder f), van de Reach-verordening niet dat een intrinsieke eigenschap, om deel te nemen aan de identificatie van een stof als zeer zorgwekkende stof, als zodanig en afzonderlijk beschouwd een ernstig gevolg kan hebben. Het is echter noodzakelijk dat zij een gevolg heeft dat in combinatie met andere gevolgen die verband houden met andere intrinsieke eigenschappen, een ernstig gevolg kan vormen voor de gezondheid van de mens of voor het milieu.
Het feit zelf dat een stof zich gemakkelijk kan verspreiden en in het milieu aanwezig kan zijn wegens haar eigenschappen in verband met het milieutraject, is wel degelijk een gevolg, aangezien het gaat om de gevolgen die verband houden met de intrinsieke eigenschappen ervan. Persistente en bioaccumulerende stoffen kunnen worden beschouwd als stoffen met ernstige gevolgen voor de gezondheid van de mens of voor het milieu. Persistentie en bioaccumulatie zijn wel degelijk eigenschappen die verband houden met het milieutraject van een stof. In die omstandigheden kunnen de gevolgen die verband houden met de eigenschappen betreffende het milieutraject van een stof, zoals de persistentie, de mobiliteit en het vervoerpotentieel over lange afstanden, in aanmerking worden genomen om te bepalen of een stof ernstige gevolgen kan hebben voor de gezondheid van de mens of voor het milieu die even zorgwekkend zijn.
(
1
)	Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach), tot oprichting van een Europees Agentschap voor chemische stoffen, houdende wijziging van richtlijn 1999/45/EG en houdende intrekking van verordening (EEG) nr. 793/93 van de Raad en verordening (EG) nr. 1488/94 van de Commissie alsmede richtlijn 76/769/EEG van de Raad en de richtlijnen 91/155/EEG, 93/67/EEG, 93/105/EG en 2000/21/EG van de Commissie (PB 2006, L 396, blz. 1; hierna: „Reach-verordening”).
(
2
)	Overeenkomstig artikel 59, lid 4, van die verordening.
(
3
)	Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels tot wijziging en intrekking van de richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van verordening (EG) nr. 1907/2006 (PB 2008, L 353, blz. 1).