62016CC0005
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
MENGOZZI
ippreżentati fit-30 ta’ Novembru 2017 (
1
)
Kawża C-5/16
Ir-Repubblika tal-Polonja
vs
Il-Parlament Ewropew,
Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea
“Rikors għal annullament – Deċiżjoni (UE) 2015/1814 – Determinazzjoni tal-bażi legali – Teħid inkunsiderazzjoni tal-effetti tal-att – Artikolu 192(1) TFUE – Artikolu 192(2)(c) TFUE – Kunċett ta’ ‘effett sinjifikattiv’ tal-għażla ta’ Stat Membru bejn diversi sorsi ta’ enerġija – Kunċett ta’ ‘effett sinjifikattiv’ fuq l-istruttura ġenerali tal-provvista tal-enerġija ta’ Stat Membru – Prinċipju ta’ kooperazzjoni leali – Artikolu 15 TUE – Kompetenzi tal-Kunsill Ewropew – Prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi – Prinċipju ta’ proporzjonalità – Analiżi tal-impatt”
I. Introduzzjoni
1.
Permezz tar-rikors tagħha, ir-Repubblika tal-Polonja titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla d-Deċiżjoni (UE) 2015/1814 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-6 ta’ Ottubru 2015, dwar l-istabbiliment u l-funzjonament ta’ riżerva tal-istabbiltà tas-suq għall-iskema ta’ negozjar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra tal-Unjoni u li temenda d-Direttiva 2003/87/KE (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”) (
2
).
2.
Id-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-13 ta’ Ottubru 2003, li tistabbilixxi skema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra ġewwa l-Komunità u li temenda d-Direttiva 96/61/KE, (
3
) ġiet adottata abbażi tal-Artikolu 175(1) KE sabiex tikkontribwixxi għat-twettiq tal-impenji internazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet antropoġeniċi tal-gassijiet serra tal-Unjoni u tal-Istati Membri tagħha b’mod iktar effikaċi. Hija ġiet emendata sostanzjalment permezz tad-Direttiva 2009/29/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ April 2009 (
4
).
3.
L-iskema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra (iktar ’il quddiem l-“SSKE”) ilha tiffunzjona sa mill-1 ta’ Jannar 2005 u tkopri 45 % tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra tal-Unjoni. Id-Direttiva 2003/87 kienet tiddistingwi inizjalment tliet perijodi ta’ skambju ta’ kwoti: 2005-2007, 2008-2012 u 2013-2020. Għalkemm id-Direttiva 2003/87 issemmi l-fatt li l-Unjoni kienet intrabtet li mill-2008 sal-2012 tnaqqas bi 8 % l-emissjonijiet tal-gassijiet serra meta mqabbla mal-livell ta’ emissjoni tal-1990 (
5
), id-Direttiva 2009/29 issemmi l-impenn tal-Kunsill Ewropew li jnaqqas minn dakinhar sal-2020 l-emissjonijiet globali tal-gassijiet serra tal-Unjoni “b’talanqas 20 % taħt il-livelli tal-1990, u bi 30 % sakemm il-pajjiżi żviluppati l-oħra jimpenjaw ruħhom għal tnaqqis tal-emissjonijiet paragunabbli” (
6
).
4.
Minkejja t-teħid ta’ ċertu numru ta’ deċiżjonijiet intiżi li jissupplimentaw ir-regoli ta’ funzjonament tal-SSKE jew li jemendawhom (
7
), l-istat tas-suq tal-karbonju baqa’ inkwetanti minħabba qabża kbira fil-kwoti disponibbli fuq dan is-suq li wassal għal żbilanċ kbir bejn il-provvista u d-domanda. Din is-sitwazzjoni, deskritta biex tibqa’ f’każ ta’ nuqqas ta’ azzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni fir-rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew dwar l-istat tas-suq tal-karbonju (iktar ’il quddiem ir-“rapport tal-Kummissjoni tal-2012”) (
8
), inċita lill-imsemmi leġiżlatur sabiex jaġixxi, ħaġa li huwa għamel billi adotta d-deċiżjoni kkontestata.
II. Il-kuntest ġuridiku
5.
Id-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata fis-6 ta’ Ottubru 2015 abbażi tal-Artikolu 192(1) TFUE. L-Artikolu 1 tagħha huwa ddedikat għar-riżerva ta’ stabbiltà tas-suq (iktar ’il quddiem ir-“RSS”) li hija intiża li timplementa. Hija taqra kif ġej:
“1.   Għandha tiġi stabbilita [RSS] fl-2018 u t-tqegħid ta’ kwoti fir-riżerva għandu jibda jopera mill-1 ta’ Jannar 2019.
2.   Il-kwantità ta’ 900 miljun kwota mnaqqsa mill-volumi tal-irkant matul il-perjodu 2014-2016, kif determinat fir-Regolament (UE) Nru 176/2014 bis-saħħa tal-Artikolu 10(4) tad-Direttiva [2003/87], ma għandhomx jiġu miżjuda mal-volumi li għandhom jiġu rkantati fl-2019 u fl-2020, iżda minflok għandhom jitqiegħdu fir-riżerva.
3.   Kwoti li mhumiex allokati għal installazzjonijiet skont l-Artikolu 10a(7) tad-Direttiva [2003/87] u kwoti li mhumiex allokati għal installazzjonijiet minħabba l-applikazzjoni tal-Artikolu 10a(19) u (20) ta’ dik id-Direttiva għandhom jitqiegħdu fir-riżerva fl-2020. Il-Kummissjoni għandha tirrevedi d-Direttiva [2003/87] fir-rigward ta’ dawk il-kwoti mhux allokati u, jekk ikun xieraq, għandha tressaq proposta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill
[…]
5.   Kull sena, numru ta’ kwoti ugwali għal 12 % tan-numru totali ta’ kwoti fiċ-ċirkolazzjoni, kif stabbilit fl-aktar pubblikazzjoni reċenti kif imsemmi fil-paragrafu 4 ta’ dan l-Artikolu, għandu jitnaqqas mill-volum ta’ kwoti li għandhom jiġu rkantati mill-Istati Membri skont l-Artikolu 10(2) tad-Direttiva [2003/87] u għandhom jitqiegħdu fir-riżerva matul perjodu ta’ 12-il xahar li jibda fl-1 ta’ Settembru ta’ dik is-sena, sakemm in-numru ta’ kwoti li għandhom jitqiegħdu fir-riżerva ma jkunx anqas minn 100 miljun. […]
[…]
6.   Fi kwalunkwe sena partikolari, jekk in-numru totali ta’ kwoti fiċ-ċirkolazzjoni jkun anqas minn 400 miljun, għandhom jinħarġu 100 miljun kwota mir-riżerva u jiżdiedu mal-volum ta’ kwoti li għandhom jiġu rkantati mill-Istati Membri skont l-Artikolu 10(2) tad-Direttiva [2003/87]. Meta jkun hemm anqas minn 100 miljun kwota fir-riżerva, il-kwoti kollha fir-riżerva għandhom jinħarġu skont dan il-paragrafu.
[…]”.
III. It-talbiet tal-partijiet u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
6.
Ir-Repubblika tal-Polonja titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha tannulla d-deċiżjoni kkontestata u tikkundanna lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea għall-ispejjeż.
7.
Il-Parlament u l-Kunsill jitolbu t-tnejn li huma li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha tiċħad ir-rikors u tikkundanna lir-Repubblika tal-Polonja għall-ispejjeż.
8.
Fl-1 ta’ Ġunju 2016, ir-Renju tad-Danimarka, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja (
9
), ir-Renju ta’ Spanja, ir-Repubblika Franċiża kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea tħallew jintervjenu insostenn tat-talbiet tal-Parlament u tal-Kunsill. Fl-istess ġurnata, ir-Renju tal-Isvezja tħalla jintervjeni insostenn tat-talbiet tal-Kunsill.
9.
Ir-Repubblika tal-Polonja, il-Parlament, il-Kunsill kif ukoll ir-Renju ta’ Sapnja, ir-Repubblika Franċiża u l-Kummissjoni għamlu s-sottomissjonijiet orali tagħhom waqt is-seduta quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li nżammet fil-11 ta’ Lulju 2017.
IV. Fuq ir-rikors
10.
Ir-Repubblika tal-Polonja tqajjem ħames motivi intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. L-ewwel motiv huwa bbażat fuq ksur tal-Artikolu 192(2)(c) TFUE minħabba li d-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja meta hija taffettwa b’mod sostanzjali l-għażla ta’ Stat Membru bejn diversi sorsi ta’ enerġija u l-istruttura ġenerali tal-provvista tal-enerġija tiegħu. It-tieni motiv huwa bbażat fuq ksur tal-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali u ta’ ksur tal-kompetenzi tal-Kunsill iddefiniti fl-Artikolu 15 TUE minħabba l-adozzjoni ta’ miżuri li jmorru kontra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 u tal-24 ta’ Ottubru 2014. It-tielet motiv huwa bbażat fuq ksur tal-prinċipju ta’ ċertezza legali u tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi minħabba l-adozzjoni ta’ miżuri li jinterferixxu fl-iskema ta’ skambju ta’ kwoti tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra matul il-perijodu ta’ skambju. Ir-raba’ motiv huwa bbażat fuq ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità minħabba l-adozzjoni ta’ miżuri li jinvolvu t-twettiq ta’ objettivi ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet li huma ogħla minn dawk li jirriżultaw mill-impenji internazzjonali tal-Unjoni u li timponi d-Direttiva 2003/87. Il-ħames motiv huwa bbażat fuq ksur tal-obbligu li jiġi debitament analizzat l-impatt tad-deċiżjoni kkontestata fuq id-diversi Stati Membri u fuq ksur tal-obbligu li tiġi ppreżentata evalwazzjoni suffiċjenti tal-impatt tal-implementazzjoni tagħha fuq is-suq tal-kwoti ta’ emissjonijiet.
Analiżi
Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 192(2)(ċ) TFUE
L-argumenti tal-partijiet
11.
Essenzjalment, ir-Repubblika tal-Polonja tfakkar il-kliem użat fl-Artikolu 192(2)(c) TFUE biex tiddeduċi minnhom li d-deċiżjoni kkontestata kellha tkun adottata fuq dik il-bażi u, għaldaqstant, kellha tkun segwita debitament il-proċedura leġiżlattiva speċjali. Din id-dispożizzjoni tipprovdi li l-atti ġuridiċi li huma ta’ importanza fundamentali għall-Istati Membri għandhom jiġu adottati mill-Kunsill b’unanimità, u għaldaqstant tagħti d-dritt tal-veto lill-imsemmija Stati li minnu r-Repubblika tal-Polonja kienet ġiet imċaħħda. Ir-rikorrenti ssostni li d-deċiżjoni kkontestata taffettwa b’mod sinjifikattiv l-għażla tagħha bejn fonti differenti ta’ enerġija u l-istruttura ġenerali tal-provvista tal-enerġija. Hija tfakkar li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam tad-determinazzjoni tal-bażi legali u skont it-test tal-Artikolu 192(2)(c) TFUE, huwa l-effett tad-deċiżjoni kkontestata li għandu jkun eżaminat sabiex jiġi ddeterminat jekk il-bażi legali tagħha hijiex korretta. Biex jiġi kkonstatat effett sostanzjali, filwaqt li t-Trattat ma jippreċiżax dan il-kunċett, ir-rikorrenti ssostni li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-kuntest tal-enerġija globali li jkun jeżisti fl-Istat Membru. Ir-Repubblika tal-Polonja ssostni li hija tiddependi fuq livell għoli ta’ kombustibbli fossili, li 83 % tal-elettriku tagħha joriġina mill-faħam u mill-linjite u li hija għandha riżervi kbar ta’ faħam, ħaġa li tiżguralha l-prospettiva li tipproduċi l-elettriku b’irħis u, għaldaqstant, il-kompetittività ekonomika tagħha kif ukoll id-disponibbiltà tal-enerġija għaċ-ċittadini tagħha. Premess li l-prezz tal-kwoti jinfluwenza direttament l-għażla tat-teknoloġija tal-produzzjoni għall-investimenti futuri, ir-Repubblika tal-Polonja ssostni li l-prezz tal-kwoti għandhom impatt fuq l-evoluzzjoni tal-istruttura nazzjonali tal-produzzjoni tal-elettriku. Fuq l-orizzont tal-2035, ir-Repubblika tal-Polonja tipprevedi l-ħolqien ta’ iktar impjanti tal-enerġija li jaħdmu bil-gass mentri, fin-nuqqas ta’ riżerva ta’ stabbiltà tas-suq, l-investimenti jkunu jtendu lejn impjanti li jaħdmu bil-faħam b’effiċjenza kbira. Il-ħolqien ta’ dik ir-riżerva jaffettwa għaldaqstant b’mod sostanzjali d-domanda għall-kombustibbli, li twassal għal żieda fl-użu tal-gass naturali, li jkun allura jrid jiġi importat, ħaġa li taffettwa ċ-ċertezza tal-enerġija tar-rikorrenti. Il-Kummissjoni stess irrikonoxxiet li ż-żieda fil-prezz tal-kwoti hija maħsuba biex tinkoraġġixxi l-bidla tal-kombustibbli u biex tiskoraġġixxi l-investimenti fl-impjanti li jaħdmu bil-faħam (
10
).
12.
Il-konvenuti, li magħhom ingħaqdu l-partijiet intervenjenti, isostnu, essenzjalment, il-pożizzjoni li ġejja. Il-ġurisprudenza ripetuta tal-Qorti tal-Ġustizzja tiffoka, għal dak li jikkonċerna d-determinazzjoni tal-bażi legali, fuq l-għan u l-kontenut tal-att u, fil-każ fejn l-imsemmi att għandu għan doppju, il-bażi legali għandha tirrifletti biss il-komponent prinċipali tiegħu. Il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja qatt ma inkludiet l-obbligu li jittieħdu inkunsiderazzjoni l-effetti tal-att, peress li din twassal, skont ir-Renju ta’ Spanja, għal diffikultajiet minħabba li l-bażi legali tkun tista’ tiġi debitament analizzata biss ġaladarba l-att ikun daħal fis-seħħ. Il-konvenuti u intervenjenti jistrieħu fuq il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott li ġew ippreżentati fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Latvja (
11
). Huma jirrilevaw ukoll li l-Artikolu 192(2) TFUE huwa meqjus bħala dispożizzjoni derogatorja u li din għandha, għaldaqstant, tkun interpretata b’mod restrittiv. L-użu frekwenti ħafna tal-proċedura leġiżlattiva speċjali jkollu l-effett li jrendi iktar diffiċli t-twettiq tal-għanijiet tal-Unjoni fil-qasam ambjentali. Barra minn hekk, dawn il-partijiet jiddeduċu mill-kliem tad-deċiżjoni kkontestata li hija għandha tinqara, għall-iskopijiet tad-determinazzjoni tal-għanijiet imfittxija, flimkien mad-Direttiva 2003/87 peress li r-RSS għandha tikkoreġi żbilanċ strutturali tal-SSKE. L-SSKE hija stess hija newtrali mill-aspett teknoloġiku u n-nuqqas ta’ impatt dirett fuq it-taħlita ta’ enerġija tal-Istati Membri jkun rifless ukoll fil-bażijiet legali tad-Direttivi 2003/87 u 2009/29, li wara kollox qatt ma kienu kkontestati. Bl-istess mod, l-implementazzjoni tar-RSS iżżomm in-newtralità tal-SSKE u ma jkollha ebda effett sinjifikattiv fuq l-għażla tal-Istati Membri. L-effett fit-tul tar-RSS huwa biss li jillivella ċ-ċaqliq fil-prezz tal-kwoti u li ma jkunx hemm żieda sistematika tal-imsemmija prezzijiet. L-analiżi tal-impatt tal-Kummissjoni tinvoka, barra minn hekk, dan l-għan ta’ stabbilizzazzjoni tal-prezzijiet fit-tul. Dan l-effett stabbilizzanti huwa fil-fatt żgurat b’loġika bidirezzjonali jiġifieri li r-RSS tkun tista’ taħdem kontra tnaqqis mhux mistenni fil-volum tal-kwoti disponibbli kif ukoll kontra żieda mhux raġonevoli ta’ dik id-disponibbiltà. Fi kwalunkwe każ, iż-żieda fil-prezz tħalli dejjem l-għażla f’idejn l-Istati Membri u f’idejn l-operaturi. Jekk ir-RSS ikollha impatt fuq it-taħlita ta’ enerġija tal-Istati Membri, dan ikun biss b’mod sekondarju. Ir-RSS ma għandhiex l-effett li taffettwa l-għażla ta’ Stat Membru bejn sorsi differenti jew li jbiddel is-sors tal-provvista tiegħu. Ir-RSS ma tistabbilixxix, barra minn hekk, għanijiet individwali ta’ tnaqqis tal-Istati Membri. Għall-partijiet konvenuti u intervenjenti, l-effetti tar-RSS imsemmija mir-Repubblika tal-Polonja huma biss spekulazzjonijiet jew konġetturi peress li, b’mod partikolari, il-previżjonijiet huma diffiċli ħafna f’dan il-qasam. Ir-Repubblika tal-Polonja tagħti stampa daqsxejn preġudikata tal-effetti tar-RSS, l-ewwel nett inkwantu tippreżentahom biss fis-sens ta’ żieda fil-prezzijiet filwaqt li dan hu mekkaniżmu li jippermetti azzjoni wkoll fis-sens ta’ tnaqqis fil-prezzijiet tal-kwoti u, it-tieni nett, inkwantu ma tiħux inkunsiderazzjoni l-fatt li l-kamp ta’ applikazzjoni tal-SSKE huwa iktar wiesa’ mis-sempliċi qasam tal-enerġija u li, fi kwalunkwe każ, l-ispejjeż tal-produzzjoni jiġu stabbiliti minn numru ta’ fatturi u mhux biss mill-prezzijiet tal-kwoti.
13.
Ir-Repubblika tal-Polonja tirreplika li, għalkemm hija ma tikkontestax il-bażi legali tad-Direttiva 2003/87, dan ma jfissirx minn daqshekk li l-Artikolu 192(1) TFUE huwa l-bażi legali approprjata tad-deċiżjoni kkontestata, peress li l-imsemmija deċiżjoni għandha tkun is-suġġett ta’ eżami awtonomu u indipendenti tad-direttiva sabiex tiġi stabbilita l-bażi legali korretta tagħha u l-prattika leġiżlattiva preċedenti ftit li xejn hija rilevanti fil-mument tal-kontroll tal-bażi legali ta’ att. Ir-rikorrenti tirrimarka li l-bażi legali tad-Direttiva 2009/29 ma ġietx, fi kwalunkwe każ, eżaminata mill-Qorti tal-Ġustizzja. Ir-rikorrenti, mingħajr ma tikkontesta l-ġurisprudenza invokata mill-konvenuti u mill-intervenjenti, issostni li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà eżaminat l-effetti ta’ att waqt l-eżami tal-bażi legali tagħha (
12
) preċiżament minħabba li d-determinazzjoni tal-effetti hija element oġġettiv li jista’ jittieħed inkunsiderazzjoni. Ir-rikorrenti ttenni, barra minn hekk, l-argument tagħha dwar l-analiżi tal-impatt li, fil-fehma tagħha, jikkonferma fil-fatt l-influwenza tar-RSS fuq it-taħlita tas-sorsi ta’ enerġija. Diversi analiżijiet jew pubblikazzjonijiet xjentifiċi oħra jikkonkludu wkoll li l-prezz tal-kwoti jiżdied minħabba l-implementazzjoni tar-RSS. Peress li jeżistu diverġenzi fir-rigward tal-interpretazzjoni tal-analiżi tal-impatt, ir-Repubblika tal-Polonja tinvoka l-“Analiżi tal-influwenza tal-mekkaniżmu ta’ riżerva ta’ stabbilità tas-suq fuq il-formazzjoni tat-taħlita tas-sorsi ta’ enerġija tal-Polonja” magħmula mill-Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarzadzania Emisjami (ċentru nazzjonali tal-bilanċ u tal-ġestjoni tal-emissjonijiet, il-Polonja) (iktar ’il quddiem l-“analiżi KOBiZE”) (
13
) li turi li t-taħlita tas-sorsi ta’ enerġija tar-Repubblika tal-Polonja hija affettwata b’mod sostanzjali mill-implementazzjoni tad-deċiżjoni kkontestata. Ir-rikorrenti tfakkar li l-parti mill-emissjonijiet tal-kombustjoni mill-emissjonijiet totali tal-pajjiż kienet ta’ 83.8 % fl-2014 u minn dan tiddeduċi li, anki jekk il-kamp ta’ applikazzjoni tal-SSKE huwa iktar wiesa’, ir-RSS taffettwa sew sostanzjalment dan is-settur.
14.
Ir-Repubblika tal-Polonja tirrispondi għall-argumenti tal-partijiet intervenjenti li d-distinzjoni bejn l-Artikolu 192(2) TFUE u l-Artikolu 194 TFUE għandha tkun ta’ rilevanza, fejn l-ewwel wieħed jaqa’ taħt il-politika ambjentali tal-Unjoni u t-tieni wieħed jaqa’ taħt il-politika tal-enerġija ta’ din tal-aħħar. Ir-rikorrenti tfakkar li l-Kummissjoni stess ammettiet, fl-analiżi tal-impatt, li d-direzzjoni tal-Istati lejn l-enerġiji rinnovabbli hija l-għan imfittex mir-RSS. Hija ssostni wkoll li s-settur tal-elettriku huwa eskluż permezz tad-Direttiva 2003/87 mis-sistema ta’ allokazzjoni gratuwita. Peress li jeżisti obbligu ta’ xiri, l-impatt ta’ żieda fil-prezz tal-kwoti huwa ikbar għal dan is-settur fejn l-atturi tiegħu jkunu mġiegħla jfittxu sorsi oħra, u tbiddel għaldaqstant it-taħlita tas-sorsi ta’ enerġija. Ir-Repubblika tal-Polonja tirrifjuta għaldaqstant l-argument ibbażat fuq in-newtralità tar-RSS mill-aspett tal-istruttura tal-imsemmija taħlita. Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti, b’kuntrast mal-analiżi KOBiZE, tirrispondi għall-kritika magħmula billi tirrileva li l-effetti ser jiġu analizzati sal-2030, li l-għodda tal-immuddellar użata hija ħielsa mill-kritika u li l-limitazzjoni tal-istudju għal fuq il-Polonja hija oġġettivament iġġustifikata.
15.
Il-konvenuti, fl-istadju tal-kontroreplika, jinnutaw in-nuqqas ta’ kontestazzjoni, mir-rikorrenti, tal-ġurisprudenza klassika dwar id-determinazzjoni tal-bażi legali u jsostnu li għalkemm l-effetti ta’ att setgħu ġew eżaminati, dan sar biss fil-kuntest ta’ analiżi tal-għan u tal-kontenut tal-imsemmi att, imma mhux fil-kuntest ta’ analiżi distinta jew awtonoma. Fir-rigward tar-RSS, din ma għandhiex bħala effett li tbiddel il-livell ta’ ambizzjoni inizjali tal-SSKE imma tikkostitwixxi biss att aċċessorju, li jintegra perfettament fl-SSKE. Huma jikkontestaw ukoll ir-rilevanza u l-konklużjonijiet tal-analiżi KOBiZE peress li din saret wara l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, peress li jirrigwarda biss analiżi parzjali tal-effetti fiż-żmien qarib li allegatament iġġib magħha r-RSS u dan biss fil-Polonja u, fl-aħħar nett, peress li dan jistrieħ fuq premessa skorretta u juża metodoloġija żbaljata. Sussidjarjament, il-konvenuti jiddubitaw in-natura “sinifikanti” tal-effett fuq l-istruttura ġenerali tal-provvista tal-enerġija tar-rikorrenti, kif jeżiġi wara kollox l-Artikolu 192(2)(ċ) TFUE.
Analiżi
– Fuq id-determinazzjoni tat-test applikabbli
16.
Minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja – li ma hijiex ikkontestata bejn il-partijiet – jirriżulta li, fil-kuntest tas-sistema ta’ kompetenzi tal-Unjoni, “l-għażla tal-bażi legali ta’ att tal-Unjoni […] għandha tkun ibbażata fuq elementi oġġettivi li jkunu jistgħu jiġu suġġetti għal stħarriġ ġudizzjarju, fosthom dawk li jinkludu, b’mod partikolari, l-għan u l-kontenut ta’ dan l-att. Jekk l-eżami ta’ att tal-Unjoni juri li dan l-att għandu għan doppju jew li għandu komponent doppju u jekk wieħed minn dawn jista’ jiġi identifikat bħala dak prinċipali jew predominanti, filwaqt li l-ieħor huwa biss sekondarju, l-att għandu jkun ibbażat fuq bażi legali unika, jiġifieri dik meħtieġa mill-għan jew mill-komponent prinċipali jew predominanti” (
14
).
17.
Għalkemm il-Qorti tal-Ġustizzja ssemmi l-għan u l-kontenut tal-att bħala elementi li għandhom “b’mod partikolari” jiggwidaw l-evalwazzjoni tal-bażi legali – avverbju li jidher li jħalli post għal kriterji oħra –, għandu jiġi kkonstatat li hija dejjem żammet ma’ dawk it-tnejn. Barra minn hekk, l-effetti ta’ att ma għandhomx jiġu mħallta neċessarjament u lanqas totalment mal-evalwazzjoni tal-għan li huwa jkollu. Fl-aħħar nett, u kif fakkar ġustament ir-Renju ta’ Spanja, il-fatt li, fl-eżami li l-qorti tal-Unjoni għandha tagħmel għall-iskopijiet tal-evalwazzjoni tan-natura approprjata tal-bażi legali ta’ att, tiddaħħal evalwazzjoni tal-effetti mixtieqa mill-istess att, ikun ifisser li l-leġiżlatur tal-Unjoni ikun mitlub jagħmel xogħol fl-arti tat-tbassir. Din hija r-raġuni li għaliha jien ser nillimita ruħi, f’din l-analiżi, għal eżami tal-għan u tal-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata sabiex niddetermina jekk l-imsemmi leġiżlatur setax leġittimament jibbaża l-azzjoni tiegħu fuq l-Artikolu 192(1) TFUE (
15
).
– Fuq l-għan u l-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata
18.
Qabelxejn, irrid nippreċiża li jien tal-fehma, l-istess bħar-Repubblika tal-Polonja, li l-analiżi tal-bażi legali tad-deċiżjoni kkontestata għandha ssir, minkejja l-assoċjazzjoni evidenti, b’mod awtonomu minn dik tal-bażi legali tad-Direttiva 2003/87 jew tad-Direttiva 2009/29 li emendatha b’mod li ebda konklużjoni finali ma tista’ tinstilet, għal din il-kawża, mill-eventwali nuqqas ta’ azzjoni tar-rikorrenti kontra ż-żewġ direttivi ċċitati iktar ’il fuq.
19.
Għal dak li jikkonċerna l-għan tad-deċiżjoni kkontestata, dan huwa evidentement marbut mill-qrib ma’ dak imfittex mid-Direttiva 2003/87 li fir-rigward tagħha l-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li “[g]ħalkemm l-għan aħħari tal-[SSKE] huwa l-protezzjoni tal-ambjent permezz ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, din l-iskema ma tnaqqasx minnha nfisha dawn l-emissjonijiet, iżda tħeġġeġ u tiffavorixxi t-twettiq tal-inqas spejjeż sabiex jinkiseb tnaqqis fl-imsemmija emissjonijiet fuq livell speċifiku […]. Il-vantaġġ għall-ambjent jiddependi minn kemm [ikun] strett [il-mod li bih i]l-kwantità totali […] tiġi stabbilita għall-kwoti mogħtija, li tikkostitwixxi l-limitu globali tal-emissjonijiet awtorizzati mill-imsemmija skema. Minn dan jirriżulta wkoll li l-loġika ekonomika tal-[SSKE] hija li t-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra meħtieġ sabiex jinkiseb riżultat ambjentali stabbilit minn qabel isir bl-inqas spejjeż. B’mod partikolari, billi tippermetti l-bejgħ tal-kwoti allokati, din l-iskema hija intiża sabiex tħeġġeġ lil kull parteċipant fl-imsemmija skema jemetti kwantità ta’ gassijiet serra li hija inqas mill-kwoti li ġew inizjalment mogħtija lilu, sabiex iċedi l-bqija tagħhom lil parteċipant ieħor li pproduċa kwantità ta’ emissjonijiet li taqbeż il-kwoti allokati. Għaldaqstant, it-tħaddim tajjeb tal-iskema ta’ skambju ta’ kwoti timplika li jkun hemm domanda u offerta ta’ kwoti min-naħa tal-parteċipanti f’din l-iskema, li timplika wkoll li l-potenzjal ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet attribwibbli lill-attivitajiet koperti minn din l-iskema jista’ jvarja, anki b’mod konsiderevoli. Barra minn hekk, hekk kif jirriżulta mill-Green paper, iktar ma tkun wiesgħa l-portata tal-iskema, iktar tkun importanti l-varjazzjoni tal-ispejjeż ta’ tqegħid f’konformità sostnuti mill-impriżi individwali, u ikbar ikun il-potenzjal ta’ tnaqqis globali tal-ispejjeż” (
16
).
20.
Mill-ġurisprudenza jirriżulta wkoll li “għalkemm l-għan ewlieni ta[d-Direttiva 2003/87] huwa li jitnaqqsu sostanzjalment l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra”, dan il-għan għandu jintlaħaq filwaqt li jiġu osservati sensiela ta’ għanijiet sekondarji bħall-“preżervazzjoni tal-iżvilupp ekonomiku u tal-impjiegi kif ukoll tal-integrità tas-suq intern u tal-kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni” (
17
).
21.
Id-deċiżjoni kkontestata tfakkar fil-preambolu tagħha l-għan imfittex mid-Direttiva 2003/87 li jikkonsisti f’li “tippromwovi tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra b’mod kosteffettiv u ekonomikament effiċjenti” (
18
).
22.
Skont il-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 u tal-24 ta’ Ottubru 2014 dwar il-qafas ta’ politika għall-klima u l-enerġija għall-2030 (
19
) u sabiex jitwettaq l-għan vinkolanti li jitnaqqsu l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-Unjoni b’talinqas 40 % minn issa sal-2030 meta mqabbel mal-livelli tal-1990, il-Kunsill Ewropew talab li l-SSKE ssir iktar effikaċi billi tiġi rriformata jiġifieri billi ssir “strument li jistabbilizza s-suq” (
20
). Ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2012 kien, qabel, għamel evalwazzjoni mhux wisq entużjażmanti dwar il-funzjonament tal-SSKE peress li din tal-aħħar kienet ikkaratterizzata b’eċċess ta’ 955 miljun kwota (
21
). Iż-żieda fil-provvista tal-kwoti kienet akkumpanjata, barra minn hekk, minn domanda baxxa u, konsegwentement, tnaqqis fil-prezz tal-kwoti. Minħabba l-implementazzjoni tal-fażi 3 tal-SSKE, ir-rapport tal-2012 kien jistma l-eċċess potenzjalment ogħla minn 1.5 biljun kwota B’effett mill-2014, kien mistenni “eċċess strutturali” (
22
) ta’ 2 biljun kwota matul il-fażi 3. Issa, id-disponibbiltà kbira ta’ kwoti u l-prezz baxx tagħhom kien jipperikola b’mod ċar l-effett inkoraġġanti li l-implementazzjoni ta’ SSKE operattiva kienet intiża li tipproduċi. Għaldaqstant, id-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata proprju biex tirrispondi għal dan l-“iżbilanċ strutturali” (
23
) identifikat minn l-2012. L-għan essenzjali – jekk mhux l-unika għan – imfittex mill-imsemmija deċiżjoni huwa, kif tfakkar il-premessa 8, biex “jiġu indirizzati l-iżbilanċi strutturali bejn il-provvista u d-domanda”.
23.
Għal dak li jikkonċerna l-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata, din hija limitata biex turi li r-RSS taħdem bħala strument għat-tqassim ta’ kwoti b’effett mill-1 ta’ Jannar 2019 (
24
), kif jixhed, b’mod partikolari, il-fatt li 900 miljun kwota mnaqqsa mill-irkant bejn l-2014 u l-2016 ma għandhomx jiġu miżjuda mal-volumi li għandhom jiġu rkantati fl-2019 u fl-2020, iżda minflok għandhom jitqiegħdu fir-riżerva (
25
). L-għan li jitnaqqas, inizjalment, l-eċċess endemiku li jikkaratterizza l-SSKE huwa mfittex ukoll billi kull sena huwa previst li 12 % min-numru totali ta’ kwoti jitqiegħdu fiċ-ċirkolazzjoni fir-riżerva, fejn dawn it-12 % jitnaqqsu mill-volum totali ta’ kwoti li għandhom jiġu rkantati (
26
). Fl-ewwel sena ta’ operat tar-RSS, 8 % min-numru totali ta’ kwoti fiċ-ċirkolazzjoni huma mqiegħda fir-riżerva bejn l-1 ta’ Jannar u l-1 ta’ Settembru tas-sena kkonċernata (
27
). L-effett stabbilizzanti tar-RSS huwa żgurat mill-fatt li, barra mill-possibbiltà li jitqiegħdu l-kwoti fir-riżerva, id-deċiżjoni kkontestata tipprovdi wkoll li r-riżerva tkun tista’ tiġi azzjonata f’każ ta’ defiċit ta’ kwoti fis-suq. Għaldaqstant, l-Artikolu 1(6) tad-deċiżjoni kkontestata jipprovdi li, taħt ċertu limitu – 400 miljun –, il-kwoti mqiegħda fir-riżerva jistgħu jerġgħu jiddaħħlu fis-suq. Fl-aħħar nett, l-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata jinkariga lill-Kummissjoni bis-sorveljanza tal-implementazzjoni tar-RSS u tal-effetti eventwali tagħha fuq il-kompetittività kif ukoll li terġa’ teżamina b’mod regolari l-funzjonament tar-riżerva.
– Konklużjoni dwar il-bażi legali tad-deċiżjoni kkontestata
24.
Għalhekk, kemm mill-għan kif ukoll mill-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li din tal-aħħar ġiet ippjanata bħala għodda li tilqa’ għad-diversi perikoli li jipprekludu lill-SSKE milli “twassal is-sinjal meħtieġ dwar l-investiment biex jitnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 b’mod kosteffettiv u tkun mutur ta’ innovazzjoni b’emissjonijiet baxxi tal-karbonju biex b’hekk jingħata kontribut għat-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi” (
28
). Ir-RSS għandha tistabbilizza s-suq u hemm mekkaniżmi previsti biex jiġi miġġieled kemm l-eċċess u kif ukoll id-defiċit fil-kwoti. Fl-ebda mument, id-deċiżjoni kkontestata ma tagħmel riferiment dirett għal xi determinazzjoni tal-prezz tal-kwoti. Inkwantu r-RSS hija intiża xejn iktar jew inqas minn aċċessorju, korrezzjoni tal-SSKE mingħajr ma tinbidel l-għan oriġinali tagħha, huwa għaldaqstant korrett li l-leġiżlatur tal-Unjoni bbaża l-att tiegħu fuq l-Artikolu 192(1) TFUE. Fi kliem ieħor, id-deċiżjoni kkontestata hija biss parti mit-triq oriġinarjament ikkontemplata mid-Direttiva 2003/87 biex tiffavorixxi t-tnaqqis tal-gassijiet serra f’kundizzjonijiet ekonomikament effikaċi u effettivi u, għaldaqstant, intiżi li jippriżervaw, jipproteġu u jtejbu l-ambjent (
29
).
25.
L-Artikolu 192(2)(c) TFUE jipprovdi, min-naħa tiegħu, li għandha tintuża l-proċedura leġiżlattiva speċjali biex jiġu adottati “miżuri li jaffettwaw b’mod sinifikanti l-għażla ta’ Stat Membru bejn fonti differenti ta’ enerġija u l-istruttura ġenerali tal-provvista ta’ l-enerġija”. Issa, kif għadni kif urejt, xejn mill-kontenut tad-deċiżjoni kkontestata jew permezz tal-għan li hija għandha ma jippermetti li jiġi affermat li bl-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, il-leġiżlatur tal-Unjoni kien ried iġib tibdil sinjifikattiv fl-istruttura ġenerali tal-provvista tal-enerġija tar-rikorrenti jew li jaffettwa direttament l-għażla tagħha bejn diversi sorsi ta’ enerġija. Bħala dispożizzjoni derogatorja, l-Artikolu 192(2)(ċ) TFUE għandu jiġi interpretat b’mod restrittiv, u dan iktar u iktar meta politika ambjentali kontemporanja effiċjenti ma tistax tinjora l-kwistjonijiet tal-enerġija. Jiena ningħaqad mal-konvenuti u l-intervenjenti fil-biża’ tagħhom li l-interpretazzjoni proposta mir-rikorrenti tal-Artikolu 192(2)(ċ) TFUE u l-konklużjonijiet li hija tislet minnu fir-rigward tal-eżami tal-bażi legali tad-deċiżjoni kkontestata jkollhom preċiżament l-effett, filwaqt li tirrikonoxxi d-dritt tal-veto lill-Istati Membri meta l-Unjoni jkollha tadotta miżuri li jistednuhom biss jirrazzjonalizzaw l-attivitajiet tagħhom li jikkunsmaw is-CO2, li jibblokkaw kull intrapriża leġiżlattiva. Iktar minn hekk, tali interpretazzjoni tikkundanna lill-SSKE għall-falliment peress li tipprekludi lill-leġiżlatur tal-Unjoni milli jikkoreġilha n-nuqqasijiet strutturali. Barra minn hekk, għalkemm infakkar li l-implementazzjoni tar-RSS ma hijiex intiża li tiddetermina l-prezz tal-kwoti imma biex tiżgura sempliċiment l-effiċjenza tal-SSKE, fi kwalunkwe każ, l-għażla tal-operatur għal tali jew tali sors ta’ enerġija jew teknoloġija ta’ produzzjoni ma tistax tiddependi minn dak il-prezz biss, li ma jiddefinixxix, waħdu, l-ispejjeż tal-produzzjoni, peress li dawn huma stabbiliti minn numru ta’ fatturi. L-għażla teknoloġika tibqa’ dejjem, anki flimkien mal-implementazzjoni tar-RSS, f’idejn l-operaturi u ma hijiex iddettata mill-Unjoni. Fl-aħħar nett, jien mhux ser nidħol iktar fid-diskussjoni dwar il-konklużjonijiet misluta mill-analiżi KOBiZE minħabba l-fatt li din saret wara li ġiet adottata d-deċiżjoni kkontestata.
26.
Għal dawn ir-raġunijiet preċedenti kollha, l-ewwel motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Fuq it-tieni motiv ibbażat fuq ksur tal-kompetenzi tal-Kunsill Ewropew iddefiniti fl-Artikolu 15 TUE u fuq ksur tal-obbligu tal-kooperazzjoni leali
Sunt tal-argumenti tal-partijiet
27.
Ir-Repubblika tal-Polonja ssostni, essenzjalment, li l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 u 24 ta’ Ottubru 2014 (
30
) stabbilixxew is-sena 2021 bħala d-data għall-implementazzjoni tar-RSS. Bil-fatt li resqqu d-data għall-2019, il-Parlament u l-Kunsill kisru l-kompetenzi tal-Kunsill Ewropew kif iddefiniti fl-Artikolu 15 TUE u kisru l-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali.
28.
Għal dak li jikkonċerna l-allegat ksur tal-kompetenzi tal-Kunsill Ewropew, ir-rikorrenti tfakkar il-prinċipju ta’ attribuzzjoni tal-kompetenzi li fuqu huwa bbażat il-funzjonament istituzzjonali tal-Unjoni kif ukoll il-kontenut tal-Artikolu 15 TUE biex minnhom tiddeduċi li l-Kunsill Ewropew, fl-imsemmija konklużjonijiet, indika b’mod ċar il-volontà politika li jiffissa għas-sena 2021 il-bidu tal-funzjonament tar-RSS. Id-deċiżjoni li tiġi implementata r-RSS fl-2019 timponi fuq l-impriżi li joperaw fis-setturi b’intensità għolja ta’ karbonju piżijiet mhux iġġustifikati: issa, billi ffissa għas-sena 2021 l-implementazzjoni tar-RSS, il-Kunsill Ewropea ried preċiżament jipproteġi lill-atturi fis-suq. In-nuqqas ta’ osservanza ta’ din il-volontà jikkostitwixxi ksur tal-kompetenza tal-Kunsill Ewropew biex jiddefinixxi d-direzzjonijiet politiċi fil-qasam tal-implementazzjoni tal-leġiżlazzjoni ġdida tal-Unjoni fil-qasam tat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra. Dan it-tibdil fid-data tal-implementazzjoni tar-RSS jikser ukoll il-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali peress li d-deċiżjoni kkontestata fiha element essenzjali iżda li jmur kontra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew. Il-Parlament u l-Kunsill ma mxewx in bona fide fid-dawl tal-pożizzjoni espressa mogħtija minn ċerti Stati Membri li indikaw il-kontradizzjoni tad-deċiżjoni kkontestata mal-ftehimiet kollha konklużi qabel (
31
).
29.
Essenzjalment, il-konvenuti u l-intervenjenti jikkontestaw l-interpretazzjoni li r-rikorrenti tagħti tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew. Skont huma, dan tal-aħħar fl-ebda każ ma ħa pożizzjoni fuq id-data tal-implementazzjoni tar-RSS, fejn ir-riferiment għad-data tal-2021 jikkonċerna suġġett ieħor. Għaldaqstant ma hemmx kontradizzjoni bejn il-konklużjonijiet u d-deċiżjoni kkontestata. Anki jekk wieħed jista’ jikkunsidra li l-Kunsill Ewropew għamel riferiment, fil-konklużjonijiet tiegħu, għall-proposta tal-Kummissjoni, li, fil-mument tal-adozzjoni tal-imsemmija konklużjonijiet, kienet timmira għas-sena 2021 għall-implementazzjoni tar-RSS, il-konvenuti u l-intervenjenti jsostnu unanimament li jekk il-Kunsill Ewropew tingħatalu l-possibbiltà li jwaqqaf b’hekk att leġiżlattiv, u jiġu mċaħħda b’dan il-mod kemm il-Parlament kif ukoll il-Kunsill mill-prerogattivi tagħhom fil-kuntest tal-proċess ta’ deliberazzjoni leġiżlattiva, dan ikun qiegħed jeċċedi s-setgħat tal-Kunsill Ewropew. Fid-dawl tan-natura legali tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew, motiv ibbażat fuq in-nuqqas ta’ konformità ta’ att leġiżlattiv mal-imsemmija konklużjonijiet ma jistax jirnexxi.
Analiżi
30.
Il-punt 2.3 tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 u 24 ta’ Ottubru 2014 fih l-affermazzjoni li ġejja: “(SSKE) li tiffunzjona sew bi strument għall-istabbiltà tas-suq f’konformità mal-proposta tal-Kummissjoni ser tkun l-istrument ewlieni Ewropew biex tintlaħaq din il-mira; il-fattur annwali biex jitnaqqas il-limitu massimu ta’ emissjonijiet massimi permessi ser jinbidel minn 1.74 % għal 2.2 % mill-2021 ’il quddiem”.
31.
Mit-test ta’ dan il-punt 2.3 jirriżulta li r-riferiment espliċitu għas-sena 2021 li fih ma tirreferix għad-data tal-implementazzjoni tal-istrument li għandu jistabbilizza s-suq imma għad-data li fih għandu jinbidel il-fattur annwali ta’ tnaqqis. Il-Kunsill Ewropew, minn daqshekk, ma stabbilixxix data għad-dħul fis-seħħ tar-RSS.
32.
Ir-rikorrenti tislet madankollu argument mill-fatt li l-Kunsill Ewropew indika li l-SSKE kellha tkun akkumpanjata minn strument li jistabbilizza s-suq “f’konformità mal-proposta tal-Kummissjoni” (
32
). Issa, fil-mument li fih il-Kunsill Ewropew esprima ruħu, l-imsemmija proposta kienet tipprevedi li r-RSS tidħol fis-seħħ fl-2021 (
33
).
33.
F’dan ir-rigward, jiena ser nillimita ruħi biex infakkar li l-Artikolu 15(1) TUE jiddefinixxi l-missjoni tal-Kunsill Ewropew bħala li hija dik li tagħti “l-Unjoni [l]-impetu meħtieġ għall-iżvilupp tagħha u għandu jiddefinixxi d-direzzjonijiet u l-prijoritajiet politiċi ġenerali tagħha. Huwa m’għandux jeżerċita funzjonijiet leġislattivi” (
34
). Għaldaqstant, jidher li l-fatt li r-riferiment li sar għall-proposta tal-Kumissjoni jiġi interpretat bħala sejħa min-naħa tal-Kunsill Ewropew biex ir-RSS tiġi implementata biss b’effett mill-2021 dan iwassal, minn naħa, biex il-Parlament u l-Kunsill jiġu ridotti għal sempliċi awli ta’ reġistrazzjoni tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew u, min-naħa l-oħra, biex dan tal-aħħar tiġi rrikonoxxuta lilu s-setgħa li jindaħal direttament fl-isfera leġiżlattiva. Issa wieħed ma jistax għaldaqstant jikkunsidra li l-Kunsill Ewropew esprima, b’dak ir-riferiment, volontà politika, li saret normattiva, li tikkristallizza l-pożizzjoni tal-Kummissjoni fl-istat kif kienet fix-xahar ta’ Ottubru 2014, li ċċaħħad għaldaqstant lill-Parlament u lill-Kunsill mill-prerogattivi tagħom fil-proċess tad-deliberazzjoni leġiżlattiva. L-istess japplika għad-dikjarazzjoni msemmija mir-Repubblika tal-Polonja ta’ ċerti Stati Membri, li ma tistax titqies li hija teħid ta’ pożizzjoni mill-Kunsill Ewropew fuq id-data tal-implementazzjoni tar-RSS u lanqas li torbot il-poter leġiżlattiv.
34.
Fl-aħħar nett, hija iktar il-pożizzjoni tar-rikorrenti li tmur kontra l-Artikolu 15(1) TUE kif ukoll il-prinċipju ta’ attribuzzjoni tal-kompetenzi stabbilit fl-Artikolu 13(2) TUE u ebda lment ibbażat fuq ksur tal-obbligu ta’ kooperazzjoni leali ma jista’ jreġġi kontra l-Parlament u l-Kunsill. Għaldaqstant, it-tieni motiv ma jistax jirnexxi u għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Fuq it-tielet motiv, ibbażat fuq ksur tal-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ aspettattivi leġittimi
Argumenti tal-partijiet
35.
Ir-Repubblika tal-Polonja ssostni, essenzjalment, li l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, li tipprevedi l-implementazzjoni tar-RSS matul perijodu ta’ skambju ddefinit mid-Direttiva 2003/87, tippreġudika l-prevedibbiltà tal-SSKE. L-aspettattivi leġittimi tal-impriżi, għaldaqstant, inkisru minħabba l-limitazzjoni drastika tan-numru ta’ kwoti li kien hemm matul il-perijodu ta’ skambju. Wara li fakkret il-ġurisprudenza klassika tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar iċ-ċertezza legali u l-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, ir-rikorrenti ssostni li t-tqegħid, fir-RSS, tal-eċċess ta’ kwoti għall-2019 jaffettwa l-attivitajiet ekonomiċi tal-operaturi, jikkostitwixxi tibdil mhux mistenni tal-kundizzjonijiet għall-eżerċizzju tal-imsemmija attivitajiet matul perijodu ta’ skambju u, għaldaqstant, imur kontra ż-żewġ prinċipji mfakkra iktar ’il fuq. Għalkemm ir-rikorrenti tirrikonoxxi li l-imsemmija prinċipji ma humiex assoluti u jistgħu jsofru xi limitazzjonijiet, hija tikkunsidra li l-kundizzjonijiet biex dawn il-prinċipji jkunu limitati ma humiex sodisfatti hawnhekk. L-aspettattivi leġittimi tal-operaturi jistrieħu, barra minn hekk, fuq ir-Regolament Nru 176/2014. Filwaqt li l-proposta tal-Kummissjoni dwar il-ħolqien ta’ RSS minn Jannar 2014 kienet tikkontempla l-bidu tal-funzjonament tar-RSS b’effett mill-2021, ir-Regolament Nru 176/2014, li ġie adottat ix-xahar ta’ wara, kien jipprovdi li l-volum tal-kwoti, inizjalment imnaqqas għall-perijodu 2014-2016, kellu jiżdied matul il-perijodu 2019-2020 (
35
). Għaldaqstant, operatur prudenti u informat ma setax jipprevedi l-adozzjoni ta’ deċiżjoni li tipprekludi t-tqegħid fiċ-ċirkolazzjoni ta’ 900 miljun kwota f’perijodu li fih ir-Regolament Nru 176/2014 kien ġustament iddeċieda li jżid il-volum tal-kwoti. Fl-aħħar nett, id-dħul fis-seħħ tar-RSS b’effett mill-2019 jinvolvi żieda fl-ispejjeż, u għaldaqstant tal-piż finanzjarju. F’tali kuntest, il-Qorti tal-Ġustizzja tkun partikolarment attenta fir-rigward tal-osservanza tal-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ aspettattivi leġittimi. Fil-kuntest tar-replika tagħha, ir-rikorrenti ssostni li l-iffissar, mid-Direttiva 2003/87, ta’ perijodi ta’ skambju ma jimmirax biss għal effett amministrattiv imma jippermetti fuq kollox lill-impriżi li jiddefinixxu l-istrateġija tagħhom preċiżament skont il-kwantità ta’ kwoti disponibbli għall-perijodu kkonċernat. Fl-aħħar nett, ir-Repubblika tal-Polonja żżid li d-deċiżjoni kkontestata ma emendatx il-ħames subparagrafu tal-Artikolu 10(2) tar-Regolament Nru 1031/2010, kif emendat mir-Regolament Nru 176/2014 (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1031/2010”), b’mod li d-dritt tal-Unjoni jipprevedi llum kemm it-tqegħid fir-RSS ta’ kwoti tal-2019 – skont kliem id-deċiżjoni kkontestata – u l-irkantar tal-kwoti ffriżati matul il-perijodu 2019-2020 – skont kliem ir-Regolament Nru 1031/2010. Tali kontradizzjoni, barra milli turi l-intenzjoni reali tal-leġiżlatur tal-Unjoni li jiffissa d-data tal-bidu għas-sena 2021, tippreġudika l-prinċipju ta’ ċertezza legali.
36.
Il-konvenuti u l-intervenjenti jsostnu, essenzjalment, li r-Repubblika tal-Polonja ma tikkontestax verament iċ-ċarezza u l-prevedibbiltà tar-regoli stabbiliti mid-deċiżjoni kkontestata b’tali mod li t-tielet motiv tagħha jiġi interpretat bħala li huwa essenzjalment dwar ksur allegat tal-aspettattivi leġittimi. Huma jfakkru, essenzjalment, li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrikonoxxi setgħa diskrezzjonali wiesgħa lil-leġiżlatur fl-oqsma teknikament kumplessi. Barra minn hekk, huma jirrifjutaw l-argument li l-perijodi ta’ skambju ddefiniti mid-Direttiva 2003/87 huma perijodi li matulhom ma jista’ jsir ebda tibdil mil-leġiżlatur tal-Unjoni billi jinvokaw id-dispożizzjonijiet tal-imsemmija direttiva li jippermettu li jiġu aġġustati r-regoli tal-funzjonament tal-SSKE, jekk ikun il-każ matul perijodu ta’ skambju. Tali perijodu għandu, barra minn hekk, natura purament amministrattiva. Barra minn hekk, ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2012, l-istess bħall-miżuri adottati preċiżament biex jippruvaw iżommu l-funzjonament tajjeb tal-SSKE huma indikaturi miġjuba għall-attenzjoni tal-operaturi ekonomiċi tan-nuqqas ta’ funzjonament tal-SSKE, b’mod li dawn l-istess operaturi setgħu loġikament jantiċipaw li l-SSKE kienet ser tiġi emendata biex tiġi żgurata l-effikaċità tagħha. Ebda aspettattiva leġittima ma tista’ tkun ibbażata fuq ir-Regolament Nru 176/2014 li, fi kwalunkwe każ, jikkostitwixxi biss miżura ta’ eżekuzzjoni li ma torbotx lis-setgħa leġiżlattiva stess. Bl-istess mod, il-proposta tal-Kummissjoni li kienet tipprevedi li r-RSS tibda tiffunzjona fl-2021 ma tistax ukoll toħloq aspettattiva leġittima, minn naħa, peress li hija kienet akkumpanjata minn analiżi tal-impatt li kien jikkontempla diversi għażliet u, min-naħa l-oħra, peress li hija kienet biss att preparatorju intiż li jevolvi skont il-proċess ta’ deliberazzjoni leġiżlattiva. Il-konvenuti u l-intervenjenti jenfasizzaw ukoll in-natura bidirezzjonali tar-RSS, u jindikaw li t-tqegħid ta’ kwoti fir-riżerva ma jrendux invalidi l-imsemmija kwoti b’mod li d-deċiżjoni kkontestata ma tinvolvix il-konsegwenzi radikali, f’termini ta’ numru ta’ kwoti disponibbli, deskritti mir-rikorrenti. Barra minn hekk, l-SSKE qatt ma ggarantiet il-prezz tal-kwoti lill-operaturi peress li hija biss strument kwantitattiv li jistrieħ parzjalment fuq il-prinċipju ta’ rkantar. Fl-aħħar nett, huma jikkontestaw il-konklużjonijiet misluta mir-rikorrenti tal-eventwali kunflitt bejn id-deċiżjoni kkontestata u r-Regolament Nru 1031/2010, fejn id-deċiżjoni kkontestata tikkostitwixxi att leġiżlattiv adottat wara l-imsemmi regolament.
Analiżi
37.
Minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li l-prinċipju ta’ ċertezza legali jeżiġi, b’mod partikolari, li r-regoli ta’ dritt ikunu ċari, preċiżi u prevedibbli fl-effetti tagħhom, b’mod partikolari meta huma jista’ jkollhom effetti li ma humiex favorevoli fuq l-individwi u fuq l-impriżi (
36
). Dan il-prinċipju ma jeżiġix madankollu l-assenza ta’ tibdil leġiżlattiv (
37
).
38.
Mill-proċess jirriżulta li r-Repubblika tal-Polonja ma tikkontestax il-fatt li r-regoli stabbiliti mid-deċiżjoni kkontestata huma ċari u preċiżi. Fir-rigward tal-prevedibbiltà tagħhom, ninnota, bi qbil mal-konvenuti u l-intervenjenti kollha, li l-imsemmija deċiżjoni ġiet adottata fis-6 ta’ Ottubru 2015, filwaqt li pprevediet li r-riżerva tinħoloq fl-2018 biex tkun operattiva – jiġifieri li tirċievi l-kwoti – b’effett mill-1 ta’ Jannar 2019 (
38
). F’dawn iċ-ċirkustanzi, ma jista’ jiġi kkonstatat l-ebda ksur tal-prinċipju ta’ ċertezza legali.
39.
Fir-rigward tal-aspettattivi leġittimi, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li dan il-prinċipju, li jagħmel parti mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni u jikkostitwixxi l-korollarju tal-prinċipju ta’ ċertezza legali, jista’ jiġi invokat kontra leġiżlazzjoni tal-Unjoni biss jekk din tal-aħħar stess ħolqot minn qabel sitwazzjoni li tista’ toħloq aspettativa leġittima. Dan il-prinċipju huwa miftuħ għal kull operatur ekonomiku li tnisslu fih tamiet fondati minn xi istituzzjoni tal-Unjoni u ħadd ma jista’ jinvoka l-ksur ta’ dan il-prinċipju fin-nuqqas ta’ assigurazzjonijiet preċiżi li tkun tagħtu l-amministrazzjoni. Barra minn hekk, meta operatur ekonomiku prudenti u informat ikun f’pożizzjoni fejn jista’ jipprevedi l-adozzjoni ta’ miżura tal-Unjoni ta’ natura tali li tolqot l-interessi tiegħu, dan l-operatur ma jkunx jista’ jinvoka l-benefiċċju ta’ dan il-prinċipju meta tiġi adottata din il-miżura. Barra minn hekk, għalkemm il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi jagħmel parti mill-prinċipji fundamentali tal-Unjoni, l-operaturi ekonomiċi ma humiex ġustifikati li jqiegħdu l-aspettattivi leġittimi tagħhom fiż-żamma fis-seħħ ta’ sitwazzjoni eżistenti li l-bidla tagħha qiegħda fid-diskrezzjoni tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni (
39
). Fi kliem ieħor, l-imsemmija operaturi ma jistgħux jippretendu assenza totali ta’ emendi leġiżlattivi (
40
).
40.
Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li “l-[SSKE] introdotta permezz tad-Direttiva 2003/87 hija skema ġdida u kumplessa” (
41
). Bl-adozzjoni tad-Direttiva 2003/87, il-leġiżlatur tal-Unjoni għamel użu mis-setgħa diskrezzjonali wiesgħa li tradizzjonalment ġiet rikonoxxuta lilu meta l-azzjoni tiegħu tkun timplika għażliet ta’ natura politika, ekonomika u soċjali, u meta jkun mitlub joħloq sistema kumplessa, f’liema każ huwa jista’ jadotta approċċ maqsum fi stadji jew jaġixxi skont l-esperjenza miksuba (
42
). Il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li, f’dan il-kuntest, il-leġiżlatur għandu jeżamina mill-ġdid il-miżuri stabbiliti f’intervalli raġonevoli (
43
). B’dan il-mod, hija fetħet b’mod ċar il-bieb, jekk ikun hemm il-bżonn, għal emenda tal-funzjonament tal-SSKE, peress li s-setgħa leġiżlattiva tal-Unjoni tista’ tiġi eżerċitata b’mod korrett biss jekk tkun saret evalwazzjoni regolari tal-effikaċja tas-sistema kumplessa u ġdida implementata permezz tad-Direttiva 2003/87.
41.
Għaldaqstant, huwa fid-dawl ta’ dawn il-preċiżazzjonijiet fil-ġurisprudenza li għandu jkun eżaminat l-ilment ibbażat fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi.
42.
Minn naħa waħda, ir-rikorrenti ssostni, f’dan ir-rigward, li l-prinċipji li jirregolaw il-funzjonament tal-SSKE ma jistgħux jiġu emendati matul il-perijodu ta’ skambju u li l-emenda li saret bl-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata kellha bħala konsegwenza l-ksur tal-aspettattivi leġittimi li l-operaturi kellhom minħabba d-Direttiva 2003/87 kif emendata bid-Direttiva 2009/29. Jekk wieħed jippreżumi li r-rikorrenti tista’ tinvoka l-aspettattivi leġittimi tal-operaturi ekonomiċi kkonċernati bid-deċiżjoni kkontestata, għandu madankollu jiġi kkonstatat li d-Direttiva 2003/87 ma tipprovdi ebda limitazzjoni tat-tip li hija invokat. Għall-kuntrarju, f’qasam daqshekk dejjem jinbidel u ftit prevedibbli, il-leġiżlatur tal-Unjoni kellu konjizzjoni tajba tan-neċessità li jerġa’ jeżamina mill-ġdid ir-regoli ta’ funzjonament ta’ dik is-sistema ġdida u kumplessa. Il-premessa 22 tad-Direttiva 2003/87 tipprovdi preċiżament li din tal-aħħar “[g]ħandha tiġi rivista fid-dawl ta’ l-iżviluppi f’dan il-kuntest u tqis l-esperjenza fl-implimentazzjoni tagħha”. L-Artikolu 10(5) tad-Direttiva 2003/87 kif emendata bid-Direttiva 2009/29 jafda s-sorveljanza tal-funzjonament tas-suq tal-karbonju tal-Unjoni f’idejn il-Kummissjoni. L-Artikolu 29 ta’ din l-istess direttiva emendata jsemmi espliċitament l-ipoteżi ta’ funzjonament ħażin tas-suq li jiġi kkonstatat mill-Kummissjoni fil-kuntest ta’ rapport li jiġi ppreżentat lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill u li jista’ jinkludi, jekk ikun il-każ, proposti għal titjib. Għaldaqstant, ma ngħatat ebda garanzija, la fl-okkażjoni tal-adozzjoni tad-Direttiva 2003/87 u lanqas fl-okkażjoni tal-adozzjoni tad-Direttiva 2009/29 li emendatha, li l-funzjonament tal-SSKE kif deskritt oriġinarjament huwa minqux fl-irħam jew li jista’ jiġi emendat biss fi tmiem xi perijodu, kif jidher li jattesta wara kollox l-Artikolu 9 tad-Direttiva 2003/87 kif emendatha mid-Direttiva 2009/29 li jibda t-tnaqqis lineari annwali tal-kwoti “min-nofs il-perjodu mill-2008 sal-2012” (
44
).
43.
Min-naħa l-oħra, ir-Repubblika tal-Polonja ssostni l-argument li l-aspettattivi leġittimi tal-operaturi tas-suq tal-karbonju kienu bbażati fuq ir-Regolament Nru 176/2014 kif ukoll fuq il-proposta tal-Kummissjoni (
45
), li kienet tipprovdi li r-RSS tidħol fis-seħħ biss fl-2021. Il-proposta tal-Kummissjoni tikkostitwixxi att preparatorju, mid-definizzjoni tiegħu mhux definittiv, li ma setax inibbet tamiet fondati u li bih ma setgħat tingħata ebda assigurazzjoni preċiża, fis-sens tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 39 ta’ dawn il-konklużjonijiet. Fir-rigward tar-Regolament Nru 176/2014, barra milli huwa eżempju perfett tal-emenda tal-SSKE li saret matul il-perijodu (
46
) u filwaqt li kien jipprovdi effettivament li l-volum tal-kwoti li jridu jiġu rkantati kien ser jiżdied bi 300 miljun fl-2019 u mbagħad b’600 miljun fl-2020, għandu jitfakkar li dan ġie adottat fil-kuntest tas-setgħa ta’ eżekuzzjoni li għandha l-Kummissjoni f’dan il-qasam u li huwa ma setax jiġi interpretat bħala garanzija li ebda intervent leġiżlattiv ma kien ser irendi l-kontenut skadut.
44.
Ser nikkonkludi l-analiżi ta’ dan it-tielet motiv bi ftit kunsiderazzjonijiet ta’ natura ġenerali. Peress li l-SSKE hija strument kwantitattiv, hija ma sservix ta’ bażi għad-dritt tal-operaturi kkonċernati li jakkwistaw jew ibigħu il-kwoti b’ċerta prezz. In-numru ta’ kwoti disponibbli għal perijodu ta’ skambju partikolari għandu, barra minn hekk, ikun distint min-numru ta’ kwoti disponibbli għal xerrej matul dan il-perijodu, li jkun, min-naħa tiegħu, jiddependi fuq numru ta’ fatturi. Mingħajr ma jiġi nnegat il-fatt li l-bdil tal-volum tal-kwoti jista’ jkollu effett fuq l-istrateġiji żviluppati mill-“konsumaturi” ta’ dawn il-kwoti, dawn l-istrateġiji ma humiex madankollu ddeterminati biss abbażi tal-fattur tal-“volum”. Fi kwalunkwe każ, infakkar li r-RSS hija strument li jippermetti essenzjalment li jitqiegħdu f’riżerva – u mhux jiġu kkanċellati – il-kwoti. Li jingħad li hawnhekk inkisru l-aspettattivi leġittimi jkun ifisser li jiġi stabbilit, kif irrimarkat il-Kummissjoni, dritt li l-iżbilanċ endemiku li kien jikkaraterrizza l-SSKE jibqa’ jippersisti f’kuntest fejn dan kien magħruf u fejn ma setax ikun injorat mill-operaturi kkonċernati, minħabba ċertu numru ta’ xogħlijiet fuq is-suġġett (
47
) imma wkoll minħabba li dawn tal-aħħar kienu, sa ċertu punt, jibbenefikaw minnu.
45.
Għaldaqstant, jidhirli li t-tielet motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Fuq ir-raba’ u l-ħames motiv ibbażati rispettivament fuq ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità u fuq ksur tal-obbligu li jiġi analizzat debitament l-effett tad-deċiżjoni kkontestata
Argumenti tal-partijiet
– Fuq ir-raba’ motiv
46.
Essenzjalment, ir-Repubblika tal-Polonja, fil-kuntest tar-raba’ motiv, tilmenta li d-deċiżjoni kkontestata tippreġudika l-prinċipju ta’ proporzjonalità minħabba l-fatt li tinvolvi t-twettiq ta’ objettivi ta’ tnaqqis fl-emissjonijiet ogħla minn dawk li jirriżultaw kemm mill-impenji internazzjonali li jorbtu lill-Unjoni kif ukoll mid-Direttiva 2003/87. Skont ir-rikorrenti, għalkemm id-deċiżjoni kkontestata hija intiża li tippreżerva l-koerenza u l-funzjonament tajjeb tal-SSKE, dan huwa biex tgħin lil din tal-aħħar tilħaq l-għanijiet proprji tagħha. Issa, l-implementazzjoni tar-RSS fiċ-ċirkustanzi ddefiniti mid-deċiżjoni kkontestata ma tidhirx li hija miżura indispensabbli biex jintlaħaq l-għan ta’ tnaqqis fl-emissjonijiet b’20 % fis-sena 2020, li jirriżulta b’mod partikolari mill-emenda tad-Doha u mid-Direttiva 2003/87 kif emendata bid-Direttiva 2009/29. Il-piż impost fuq l-entitajiet huwa eċċessiv meta mqabbel mal-għan imfittex b’mod li d-deċiżjoni kkontestata ma tissodisfax il-kriterju tan-neċessità u tikser il-prinċipju ta’ proporzjonalità. In-numru ta’ kwoti fiċ-ċirkolazzjoni għat-tieni perijodu ta’ impenn tal-protokoll ta’ Kyoto, jiġifieri 2013-2020, kien ġie stabbilit skont l-għan ta’ tnaqqis li ried jintlaħaq b’mod li t-tnaqqis fin-numru tal-kwoti li ġabet id-deċiżjoni kkontestata, li minn dak l-aspett ma hijiex għaldaqstant newtrali, timponi sforz addizzjonali għall-operaturi fis-suq tal-karbonju li ma huwiex meħtieġ għat-twettiq tal-għan imfittex. Il-fatt li r-RSS tippermetti li t-tqegħid mill-ġdid fis-suq ta’ kwoti mpoġġija momentarjament fir-riżerva ma jistax jaħbi l-fatt li ma tantx hu probabbli li tali tqegħid fis-suq iseħħ sal-2020. Barra minn hekk, il-fatt li l-leġiżlatur seta’ jagħżel sistema iktar oneruża ma jfissirx neċessarjament li d-deċiżjoni kkontestata hija konformi mal-prinċipju ta’ proporzjonalità.
47.
Il-konvenuti u l-intervenjenti jsostnu, essenzjalment, li l-għan li fid-dawl tiegħu għandha tiġi eżaminata l-osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità ma huwiex dak deskritt mir-rikorrenti. L-imsemmi għan ma huwiex limitat għas-sempliċi tnaqqis tal-emissjonijiet b’20 % fl-2020. Min-naħa l-oħra, mid-dispożizzjonijiet tad-deċiżjoni kkontestata, moqrija flimkien ma’ dawk tad-Direttiva 2003/87 u mid-Direttiva 2009/29 jirriżulta li l-għan inizjali huwa dak li tibda taħdem sew l-SSKE mingħajr limitazzjoni fiż-żmien. Għaldaqstant, l-għan realment imfittex huwa li jiġi żgurat il-funzjonament tajjeb tal-SSKE fit-tul ta’ żmien. Barra minn hekk, it-tiftix ta’ dan l-għan jitwettaq permezz tad-deċiżjoni kkontestata, li ġiet adottata f’kuntest fejn kien magħruf in-nuqqas ta’ funzjonament tal-SSKE b’iktar minn 2 biljuni ta’ kwoti eċċessivi. Il-leġiżlatur tal-Unjoni rrinunzja milli juża miżuri iktar onerużi, bħat-tneħħija tal-kwoti jew l-implementazzjoni tar-RSS qabel l-2019. Ir-rikorrenti ma wrietx li l-operaturi fis-suq tal-karbonju kienu qegħdin jiġu esposti għal prezzijiet mhux raġonevoli wara t-tqegħid tal-kwoti fir-RSS. L-għażliet magħmula mil-leġiżlatur tal-Unjoni u mniżżla mill-ġdid fid-deċiżjoni kkontestata joħorġu għaldaqstant mis-setgħa diskrezzjonali wiesgħa li tradizzjonalment hija rikonoxxuta lilu fl-oqsma li jeħtieġu evalwazzjonijiet kumplessi u ma jeċċedux dak li hu neċessarju għat-twettiq tal-għan imfittex.
– Fuq il-ħames motiv
48.
Fil-kuntest tal-ħames motiv, ir-Repubblika tal-Polonja takkuża, essenzjalment, lill-Kummissjoni, l-awtur tal-proposta ta’ deċiżjoni, kif ukoll lill-istituzzjonijiet konvenuti, bħala l-awtur tad-deċiżjoni kkontestata, li ma mexxewx b’mod korrett l-analiżi tal-impatt. L-analiżi tal-impatt annessa mal-proposta tal-Kummissjoni kienet iffukata, b’mod suġġettiv, fuq l-aspetti pożittivi tal-imsemmija proposta filwaqt li ħbiet l-aspetti marbuta mat-tnaqqis fil-kompetittività, maż-żieda fl-ispiża tal-produzzjoni, maż-żieda fl-ispiża tad-distribuzzjoni tas-sħana u tal-elettriku u tal-ispejjeż għall-konsum kif ukoll mat-telf fl-impjiegi fis-setturi li jużaw l-enerġiji mhux rinnovabbli. Il-Kummissjoni u/jew l-istituzzjonijiet konvenuti kellhom jeżaminaw ukoll il-konsegwenzi konkreti ta’ tali proposta għal kull wieħed mill-Istati Membri u l-impatt tagħha fis-suq tal-kwoti. Huma kellhom jagħmlu analiżi konkreta u kkwantifikata dwar b’mod partikolari l-evoluzzjoni tal-għoli fil-prezz tal-kwoti, tal-prezz tal-elettriku u ta’ dak tal-enerġija. Fl-aħħar nett, l-ebda waħda minn dawn l-istituzzjonijiet ma analizzat l-impatt ta’ implementazzjoni antiċipata tar-RSS mill-2019 u lanqas dak tal-valuri limitati adottati finalment. Ebda konsultazzjoni pubblika ma saret fuq il-verżjoni finali tad-deċiżjoni kkontestata. Tali atitudni tal-istituzzjonijiet tmur kontra l-ftehim interistituzzjonali “Ħruġ ta’ liġijiet aħjar” (
48
) kif ukoll kontra l-Linji gwida tar-regolamentazzjoni aħjar (
49
). Fil-kuntest tar-replika tagħha, ir-rikorrenti takkuża lill-Parlament u lill-Kunsill li ma ppubbliċiżżawx biżżejjed il-ħidmiet leġiżlattivi tagħhom u li ma għamlux konsultazzjonijiet pubbliċi miftuħin matul il-proċedura leġiżlattiva.
49.
Il-konvenuti u l-intervenjenti jsostnu, essenzjalment, li l-argument tar-rikorrenti magħmul fil-kuntest ta’ dan il-ħames motiv għandu jiġi analizzat bħala li huwa korollarju għall-analiżi dwar il-prinċipju ta’ proporzjonalità. Ma hemm ebda rekwiżit formali, li jikkundizzjona l-legalità ta’ att, li ssir analiżi tal-impatt. Il-leġiżlatur hu meħtieġ biss li jkun jista’ juri li aġixxa b’għarfien tad-data bażika neċessarja għat-teħid tad-deċiżjoni tiegħu u l-istħarriġ ġudizzjarju hawnhekk huwa wkoll limitat għall-iżball manifest. Dawn il-partijiet isostnu li l-analiżi tal-impatt ma hijiex l-unika sors ta’ informazzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni matul il-proċedura ta’ adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata u li d-diversi punti li ma kinux ġew analizzati skont ir-rikorrenti (jiġifieri l-implementazzjoni antiċipata tar-RSS fir-rigward tad-data proposta mill-Kummissjoni u l-iffissar tal-limiti tal-valur) kienu, min-naħa l-oħra, is-suġġett ta’ diskussjonijiet u ta’ konsultazzjonijiet, fejn meħtieġ, pubbliċi. Fl-aħħar nett, skont il-ġurisprudenza, il-leġiżlatur tal-Unjoni ma jistax jiġi kkritikat li ma ħax inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni partikolari ta’ Stat Membru.
Analiżi
50.
L-obbligu li ssir analiżi tal-impatt ma jikkostitwixxix motiv li minħabba fih tista’ tiġi evalwata l-legalità ta’ xi att. F’dan ir-rigward, l-unika rekwiżit huwa li l-istituzzjonijiet jindikaw l-elementi meħuda inkunsiderazzjoni li fuqhom jiddependi l-eżerċizzju leġittimu tas-setgħa diskrezzjonali tagħhom, fejn il-leġiżlatur ried ikun f’pożizzjoni li jevalwa l-elementi kollha u ċ-ċirkustanzi rilevanti tas-sitwazzjoni li l-att adottat kien intiż sabiex jirregola (
50
). Il-Qorti tal-Ġustizzja inkludiet regolarment fl-analiżi tagħha dwar il-proporzjonalità l-ilmenti invokati fir-rigward ta’ xi assenza, lakuna jew nuqqas ta’ konformità ma’ xi analiżi tal-impatt, b’mod li għamlet minn dan speċi ta’ korollarju tal-eżami tal-proporzjonalità. Nipproponi li jiġi segwit dan l-approċċ hawnhekk ukoll u din hija r-raġuni li għaliha jiena nittratta flimkien l-aħħar żewġ motivi tar-rikors.
51.
Għal dak li jikkonċerna l-ħames motiv, ir-Repubblika tal-Polonja takkuża, min-naħa waħda, lill-Kummissjoni li għamlet analiżi tal-impatt suġġettiva u mhux kompluta u, min-naħa l-oħra, lill-Parlament u lill-Kunsill li, min-naħa tagħhom, ma analizzawx il-konsegwenzi tal-miżuri li kienu ser jadottaw, li kienu differenti mill-proposti li l-impatt tagħhom kien ġie analizzat mill-Kummissjoni.
52.
Ninnota mill-ewwel li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li l-analiżi tal-impatt li takkumpanja proposta ta’ att leġiżlattiv “la torbot lill-Parlament u lanqas lill-Kunsill […]. Konsegwentement, il-leġiżlatur tal-Unjoni jibqa’ liberu jadotta miżuri li ma humiex dawk suġġetti għal din l-analiżi tal-impatt. Barra minn hekk, is-sempliċi fatt li huwa adotta miżuri differenti u, skont il-każ, iktar vinkolanti minn dawk maħsuba mill-Kummissjoni fl-analiżi tal-impatt […] ma huwiex tali li juri li huwa eċċeda manifestament il-limiti ta’ dak li kien neċessarju sabiex jintlaħaq l-għan imfittex” (
51
). Huwa meħtieġ ukoll li, matul il-proċess leġiżlattiv, l-istituzzjonijiet jieħdu inkunsiderazzjoni d-data xjentifika disponibbli kif ukoll l-opinjoni tal-gruppi interessati (
52
).
53.
Wieħed ma jistax jippretendi mill-analiżi tal-impatt li din teżamina b’mod eżawrjenti l-effetti kollha tal-att propost. Fi kwalunkwe każ, mill-analiżi tal-impatt ikkritikata mir-rikorrenti jirriżulta li din ħadet inkunsiderazzjoni l-impatt eventwali tad-diversi għażliet misjuba fil-proposta fuq id-determinazzjoni tal-prezz tal-kwoti, fuq il-kompetittività tal-Unjoni, fuq l-ispejjeż li s-setturi tal-enerġija jkunu esposti għalihom kif ukoll il-konsegwenzi soċjali prevedibbli (
53
). Fid-dawl tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, din l-analiżi tal-impatt jidher li ppermettiet lil-leġiżlatur tal-Unjoni li jieħu konjizzjoni tal-kwistjonijiet essenzjali wara kull waħda mill-għażliet ikkontemplati.
54.
Barra minn hekk, minn partijiet tal-proċess jirriżulta li, barra mir-rapport tal-Kummissjoni tal-2012 u l-analiżi tal-impatt ta’ Jannar 2014, inżammet laqgħa tal-esperti organizzata mill-Kummissjoni fil-25 ta’ Ġunju 2014, diversi delegazzjonijiet tal-Kunsill ippreżentaw l-evalwazzjonijiet tagħhom dwar l-effetti tad-diversi għażliet ippreżentati mill-Kummissjoni fl-analiżi tal-impatt tagħha waqt il-laqgħat tal-grupp Ambjent (
54
), ġiet organizzata diskussjoni bejn ċerti operaturi u esperti nazzjonali fit-8 ta’ Settembru 2014 u l-Parlament organizza workshop fil-5 ta’ Novembru 2014. Il-parti l-kbira ta’ dawn il-laqgħat ġew miġbura fil-qosor f’sinteżi disponibbli online jew f’komunikazzjoni lill-pubbliku. Mill-elementi għad-dispożizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta wkoll li ġew diskussi l-kwistjonijiet dwar l-iffissar tal-limiti fil-valur jew fid-data għall-bidu tar-RSS. Għaldaqstant, l-istituzzjonijiet awturi tad-deċiżjoni kkontestata jidher li kkonstataw b’mod suffiċjenti li l-imsemmija deċiżjoni ġiet adottata wara eżerċizzju effettiv tas-setgħa diskrezzjonali tagħhom, li jippreżumi t-teħid inkunsiderazzjoni tal-elementi u ċirkustanzi rilevanti kollha tas-sitwazzjoni li din id-deċiżjoni riedet tirregola (
55
). F’dan ir-rigward, nirrileva fl-aħħar nett, li ma tistax issir kritika kontra l-Parlament, il-Kunsill jew il-Kummissjoni, li dawn ma ħadux inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni hekk imsjeħa partikolari tar-rikorrenti fir-rigward tas-suq tal-karbonju. Il-Qorti tal-Ġustizzja, fil-fatt, diġà ċaħdet argument simili minħabba l-fatt li l-att kontenzjuż “għand[u] impatt fl-Istati Membri kollha u [j]eħtieġ bilanċ bejn l-interessi differenti involuti, fid-dawl tal-għanijiet [tal-imsemmi att], tiġi żgurata. Għaldaqstant, it-tfittxija għal tali bilanċ, li tieħu inkunsiderazzjoni mhux is-sitwazzjoni partikolari ta’ Stat Membru wieħed, iżda tal-Istati Membri kollha tal-Unjoni, ma tistax titqies li tmur kontra l-prinċipju ta’ proporzjonalità” (
56
).
55.
Għal dak li jikkonċerna l-ilment ibbażat fuq ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, għandu jitfakkar li dan il-prinċipju “jagħmel parti mill-prinċipji ġenerali tad-dritt tal-Unjoni u jeżiġi li l-miżuri implementati minn dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni għandhom ikunu adattati sabiex jilħqu l-għanijiet leġittimi mfittxija mil-leġiżlazzjoni kkonċernata u ma jmorrux lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jilħquhom” (
57
). Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat ukoll li “[f]ir-rigward tal-istħarriġ ġudizzjarju ta’ dawn il-kundizzjonijiet, għandha madankollu tingħata setgħa diskrezzjonali wiesgħa lil-leġiżlatur tal-Unjoni meta huwa jkollu jintervjeni f’qasam li jinvolvi għażliet, min-naħa tiegħu, ta’ natura politika, ekonomika u soċjali u li fih huwa jkollu jwettaq evalwazzjonijiet kumplessi. Għalhekk, fl-istħarriġ ġudizzjarju tagħha tal-eżerċizzju ta’ din il-kompetenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tissostitwixxi l-ġudizzju tal-leġiżlatur tal-Unjoni bil-ġudizzju tagħha. Hija lanqas ma tista’ tiċċensura l-għażla normattiva tiegħu ħlief jekk din tkun tidher li hija manifestament żbaljata jew jekk l-iżvantaġġi li jirriżultaw għal ċerti atturi ekonomiċi ma jkunux jibbilanċjaw mal-benefiċċji li din ikollha wkoll” (
58
). Hija rrikonoxxiet sussegwentement li “l-istabbiliment ta’ skema Komunitarja tal-kontabbiltà u għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ekwivalenti tad-dijossidu tal-karbonju fil-livell tal-Unjoni kkostitwixxa għażla normattiva li tirrifletti orjentazzjoni politika, f’kuntest ta’ urġenza sabiex jiġu ttrattati preokuppazzjonijiet ambjentali serji […]. Din l-għażla normattiva kienet ibbażata, barra minn hekk, fuq kunsiderazzjonijiet ekonomiċi u tekniċi kumplessi ħafna u diskussi b’mod wiesa’ […]. Sabiex jikkontribwixxi għall-implementazzjoni tal-impenji tal-Unjoni Ewropea u tal-Istati Membri tagħha taħt il-Protokoll ta’ Kyoto, il-leġiżlatur tal-Unjoni kellu għalhekk jevalwa u jikkunsidra huwa nnifsu l-effetti futuri u inċerti tal-intervent tiegħu” (
59
). Kif fakkart iktar ’il fuq (
60
), il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-okkażjoni li tikkonstata l-kumplessità tal-SSKE.
56.
Jidhirli, għaldaqstant, li n-natura sproporzjonata tad-deċiżjoni kkontestata tista’ tiġi ċċensurata min-naħa tal-Qorti tal-Ġustizzja biss jekk ikun jidher b’mod manifest li żbalja l-leġiżlatur tal-Unjoni. Issa, dan ma huwiex il-każ hawnhekk. Fil-fatt, ġaladarba l-għan realment imfittex ikun identifikat – ħaġa li diġà saret, b’mod ġenerali, fil-kuntest tal-analiżi tal-ewwel motiv – nikkonstata li d-deċiżjoni kkontestata tidher bħala miżura xierqa għat-twettiq ta’ dan l-għan, li ma jmurx lil hinn minn dak li hu neċessarju u li ma jissuġġettax lill-operaturi ekonomiċi kkonċernati għal inkonvenjenzi sproporzjonati meta mqabbla mal-benefiċċji li joħroġu mid-deċiżjoni msemmija.
57.
Fir-rigward tal-għan imfittex, ir-rikorrenti kkonċentrat l-argument tagħha fuq analiżi żbaljata. Fil-fatt, ikun partikolarment sempliċistiku li jiġi affermat li d-deċiżjoni kkontestata ma għandhiex għan ieħor ħlief li tara l-Unjoni tilħaq l-għanijiet ta’ tnaqqis fl-emissjonijiet stabbiliti mill-impenji internazzjonali u, b’mod partikolari, dak tal-2020. L-Unjoni qatt ma ħbiet l-intenzjoni tagħha li tmur lil hinn mill-għanijiet stabbiliti internazzjonalment, intenzjoni li, fost l-oħrajn, hija espressa b’mod ċar fid-Direttiva 2009/29 (
61
). Fi kwalunkwe każ, l-għan imfittex mil-leġiżlatur u identifikat fil-mument li tiġi stabbilita l-bażi legali tal-att inkwistjoni ma jistax ikun differenti minn dak li abbażi tiegħu għandu jsir l-eżami tal-osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità. Għaldaqstant, infakkar (
62
) li, fil-fehma tiegħi, id-deċiżjoni kkontestata kienet intiża bħala element li kellu jistabbilizza s-suq tal-karbonju li huwa magħruf li jeċċedi l-kwoti u bħala għodda li kellha tirrispondi għad-diversi theddid li jipprekludu l-SSKE milli tiffunzjona b’mod effikaċi fuq tul ta’ żmien (
63
).
58.
Issa, fid-dawl ta’ dan l-għan, u meħud kont tad-data għad-dispożizzjoni tal-istituzzjonijiet fil-mument li fih intervjenew, jiena ma nistax nara ebda żball manifest ta’ evalwazzjoni, li huwa l-uniku li jista’ jiġi ċċensurat.
59.
Fil-fatt, ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2012 (
64
) kien enfasizza l-iżbilanċ strutturali li jaffettwa l-SSKE li wera l-bżonn ta’ intervent leġiżlattiv għall-istabbiliment mill-ġdid tal-funzjonament tajjeb tagħha neċessarju. Dan l-intervent leġiżlattiv wassal, kif spjegajt, għall-ħolqien ta’ riżerva li fiha l-eċċess tal-kwoti jitqiegħdu temporanjament, sakemm is-suq tal-kwoti jerġa’ jsib il-bilanċ tiegħu. Fil-każ li dan il-bilanċ ikun mhedded mhux mill-eċċess tal-kwoti li jkun jinkludi imma minn defiċit ta’ kwoti, ir-riżerva tirrilaxxa fis-suq il-kwoti li jkunu tqiegħdu hemmhekk temporanjament. Għaldaqstant, tali mekkaniżmu jirriżulta li huwa xieraq għall-għan imfittex li titnaqqas il-volatilità tas-suq tal-kwoti. Barra minn hekk, għandu jiġi nnutat li l-irtirar tal-kwoti huwa temporanju u li r-RSS tibda tiffunzjona biss fl-2019. B’dan il-mod, il-leġiżlatur ħalla lill-operaturi iktar minn tliet snin biex jippreparaw ruħhom.
60.
Għaldaqstant, l-għażla leġiżlattiva użata mil-leġiżlatur ma tidhirx li hija manifestament żbaljata. Barra minn hekk, ir-Repubblika tal-Polonja ma wrietx li l-inkonvenjenzi li jirriżultaw minnha għal ċerti operaturi ekonomiċi kienu sproporzjonati meta mqabbla mal-benefiċċji li din l-għażla tagħti fil-fatt, fis-sens tal-ġurisprudenza mfakkra iktar ’il fuq (
65
), minħabba, fl-ewwel lok, in-nuqqas ta’ rabta diretta bejn ir-RSS u d-determinazzjoni tal-prezz tal-kwoti u, fit-tieni lok, minħabba l-fatt li l-għan ewlieni – għandu jitfakkar – huwa dak tal-istabbilizzazzjoni tal-prezz tal-kwoti.
61.
Għal dawn ir-raġunijiet, ir-raba’ u l-ħames motivi għandhom jiġu miċħuda bħala infondati.
Konklużjoni tal-analiżi
62.
Peress li ġie konkluż li l-motivi kollha mressqa mir-rikorrenti għandhom jiġu miċħuda, nissuġġerixxi lill-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad ir-rikors fl-intier tiegħu.
Fuq l-ispejjeż
63.
Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu. Peress li l-Parlament u l-Kunsill għamlu talba f’dan is-sens, ir-Repubblika tal-Polonja għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż ta’ dawn iż-żewġ istituzzjonijiet.
64.
Barra minn hekk, skont l-Artikolu 140(1) tar-Regoli tal-Proċedura, ir-Renju tad-Danimarka, ir-Renju ta’ Spanja, ir-Repubblika Franċiża, ir-Renju tal-Isvezja kif ukoll il-Kummissjoni, bħala partijiet intervenjenti, għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.
V. Konklużjoni
65.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja li tiddeċiedi kif ġej:
1.
Ir-rikors huwa miċħud.
2.
Ir-Repubblika tal-Polonja hija kundannata għall-ispejjeż tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea.
3.
Ir-Renju tad-Danimarka, ir-Renju ta’ Spanja, ir-Repubblika Franċiża, ir-Renju tal-Isvezja kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom
(
1
)	Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
(
2
)	ĠU 2015, L 264, p. 1.
(
3
)	ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol 7, p. 631. Sakemm mhux speċifikat mod ieħor, kull darba li ser nagħmel riferiment, f’dawn il-konklużjonijiet, għad-Direttiva 2003/87, ser nirreferi għall-verżjoni oriġinali, jiġifieri mhux emendata, tal-imsemmija direttiva.
(
4
)	ĠU 2009, L 140, p. 63.
(
5
)	Ara b’mod partikolari l-premessa 2 tad-Direttiva 2003/87.
(
6
)	Premessa 3 tad-Direttiva 2009/29.
(
7
)	Ara r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1031/2010, tat-12 ta’ Novembru 2010, dwar l-għażla taż-żmien, l-amministrazzjoni u aspetti oħra ta’ rkantar ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra skont id-Direttiva 2003/87/KE (ĠU 2010 L 302, p. 1), Deċiżjoni Nru 377/2013/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal- 24 ta’ April 2013, għal deroga temporanja mid-Direttiva 2003/87/KE (ĠU 2013 L 113, p. 1) kif ukoll ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 176/2014, tal-25 ta’ Frar 2014, li jemenda r-Regolament (UE) Nru 1031/2010, b’mod partikolari, sabiex jiġu stabbiliti l-volumi ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra li għandhom jiġu rkantati fl-2013-2020 (ĠU 2014 L 56, p. 11).
(
8
)	COM(2012) 652 finali tal-14 ta’ Novembru 2012.
(
9
)	Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja spiċċat ma ppreżentat ebda nota ta’ intervent u lanqas ma intervjeniet waqt il-fażi orali ta’ din il-proċedura.
(
10
)	Ir-rikorrenti tirreferi b’mod partikolari għad-dokument ta’ ħidma tas-servizzi tal-Kummissjoni “Analiżi tal-impatt li jakkumpanja l-proposta ta’ deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-ħolqien u l-funzjonament ta’ riżerva ta’ stabbiltà tas-suq għall-iskema ta’ skambju ta’ kwoti tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra tal-Unjoni u li temenda d-Direttiva 2003/87/KE” (iktar ’il quddiem l-“analiżi tal-impatt”) (SWD/2014/017 finali, p. 53).
(
11
)	Sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013, Il-Kummissjoni vs Il-Latvja (C-267/11 P, EU:C:2013:624, punt 58).
(
12
)	Ir-rikorrenti tirreferi hawnhekk għas-sentenzi tat-23 ta’ Frar 1999, Il-Parlament vs Il-Kunsill (C-42/97, EU:C:1999:81), u tat-12 ta’ Diċembru 2002, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (C-281/01, EU:C:2002:761) kif ukoll għall-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Latvja (C-267/11 P, EU:C:2013:46).
(
13
)	Ara l-Anness C1 tar-replika tar-Repubblika tal-Polonja.
(
14
)	Ara, fost ġurisprudenza abbundanti, is-sentenzi tat-30 ta’ Jannar 2001, Spanja vs Il-Kunsill (C‑36/98, EU:C:2001:64, punti 58 u 59), tas-6 ta’ Settembru 2012, Il-Parlament vs Il-Kunsill (C-490/10, EU:C:2012:525, punti 44 u 45) kif ukoll tal-11 ta’ Ġunju 2014, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (C-377/12, EU:C:2014:1903, punt 34).
(
15
)	Il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Latvja (C‑267/11 P, EU:C:2013:46), u b’mod partikolari l-punt 58 tagħhom li l-partijiet invokaw, ma jidhirlix li daħlu f’analiżi barra minn dik tal-għan u tal-kontenut tal-att. Fil-fatt, dan il-punt kien limitat li jfakkar, fir-rigward tal-bażi legali tad-Direttiva 2003/87 li “[…] l-Kummissjoni ma setgħetx tinterpreta jew tapplika d-Direttiva 2003/87 b’mod li, essenzjalment, hija taffettwa b’mod sinjifikattiv l-għażla ta’ Stat Membru bejn fonti differenti ta’ enerġija u l-istruttura ġenerali tal-provvista ta’ enerġija. Madankollu, il-bażi legali tad-Direttiva ma titqiegħedx fid-dubju jekk id-Direttiva taffettwa biss, anki b’mod sinjifikattiv, element jew għan sekondarju, b’kull mod sekondarju li jkun” (enfasi tiegħi).
(
16
)	Sentenza tas-16 ta’ Diċembru 2008, Arcelor Atlantique u Lorraine et (C-127/07, EU:C:2008:728, punti 31 sa 33). Ara wkoll is-sentenza tas-17 ta’ Ottubru 2013, Billerud Karlsborg u Billerud Skärblacka (C-203/12, EU:C:2013:664, punt 26).
(
17
)	Ara s-sentenza tat-22 ta’ Ġunju 2016, DK Recycling und Roheisen vs Il-Kummissjoni (C‑540/14 P, EU:C:2016:469, punt 49 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
18
)	Premessa 1 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
19
)	EUCO/69/14 tal-24 ta’ Diċembru 2014.
(
20
)	Punt 2.3 tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew, imfakkra fil-premessa 2 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
21
)	Ara p. 5 tar-rapport tal-Kummissjoni tal-2012.
(
22
)	Ara p. 6 tar-rapport tal-Kummissjoni tal-2012.
(
23
)	Ara p. 7 tar-rapport tal-Kummissjoni tal-2012.
(
24
)	Artikolu 1(1) tad-deċiżjoni kkontestata.
(
25
)	Artikolu 1(2) tad-deċiżjoni kkontestata.
(
26
)	Artikolu 1(5) tad-deċiżjoni kkontestata.
(
27
)	Ara wkoll Artikolu 1(5) tad-deċiżjoni kkontestata.
(
28
)	Premessa 4 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
29
)	Skont kliem l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 191(1) TFUE.
(
30
)	Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 19 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
31
)	Ir-rikorrenti hawnhekk tagħmel riferiment għal dikjarazzjoni magħmula minnha stess, kif ukoll mir-Repubblika tal-Bulgarija, mir-Repubblika tal-Kroazja, mill-Ungerija u mir-Rumanija, waqt laqgħa tal-Kunsill “Ambjent” li nżammet fit-18 ta’ Settembru 2015.
(
32
)	Ara l-punt 2.3 tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 u 24 ta’ Ottubru 2014.
(
33
)	Ara l-proposta għal deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-istabbiliment u t-tħaddim ta’ riżerva tal-istabbiltà tas-suq għall-[SSKE] tal-gassijiet serra tal-Unjoni u li temenda d-Direttiva 2003/87/KE [COM(2014)20 finali tat-22 ta’ Jannar 2014].
(
34
)	L-iktar li jista’ jintervjeni, meta t-trattat jipprovdi dan, biex jipprova jiżblokka l-proċess leġiżlattiv: ara pereżempju l-Artikoli 48, 82(3), 86(1) u 87(3) TFUE.
(
35
)	Ara l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 176/2014.
(
36
)	Ara, fost ġurisprudenza abbundanti, is-sentenza tal-11 ta’ Ġunju 2015, Berlington Hungary et (C-98/14, EU:C:2015:386, punt 77 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
37
)	Ara s-sentenza tal-11 ta’ Ġunju 2015, Berlington Hungary et (C-98/14, EU:C:2015:386, punt 79).
(
38
)	Ara l-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
39
)	Ara, fost ġurisprudenza abbundanti, is-sentenza tal-15 ta’ Lulju 2004, Di Lenardo u Dilexport (C-37/02 u C-38/02, EU:C:2004:443, punt 70) u d-digriet tal-President tal-4 ta’ Lulju 2013, Menidzherski biznes reshenia (C‑572/11, mhux ippubblikat, EU:C:2013:456, punt 29).
(
40
)	Sentenza tal-11 ta’ Ġunju 2015, Berlington Hungary et (C-98/14, EU:C:2015:386, punt 78 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
41
)	Sentenza tas-16 ta’ Diċembru 2008, Arcelor Atlantique u Lorraine et (C-127/07, EU:C:2008:728, punt 60). Fuq il-kumplessità tal-qasam ta’ azzjoni, ara wkoll is-sentenza tas-17 ta’ Ottubru 2013, Billerud Karlsborg u Billerud Skärblacka (C‑203/12, EU:C:2013:664, punt 36).
(
42
)	Ara s-sentenza tas-16 ta’ Diċembru 2008, Arcelor Atlantique u Lorraine et (C‑127/07, EU:C:2008:728, punt 57).
(
43
)	Ara s-sentenza tas-16 ta’ Diċembru 2008, Arcelor Atlantique u Lorraine et (C‑127/07, EU:C:2008:728, punt 62).
(
44
)	Jiġi nnutat ukoll li l-fattur lineari huwa wkoll suġġett għal tibdil: ara l-Artikolu 9 tad-Direttiva 2003/87 kif emendata mid-Direttiva 2009/29.
(
45
)	Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 33 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
46
)	It-titolu tar-Regolament Nru 176/2014 jirreferi għall-perijodu 2013-2020 u mbagħad il-corpus tal-imsemmi regolament isemmi l-perijodu 2014-2020 (ara l-premessa 3 tar-Regolament Nru 176/2014) u mbagħad 2014-2016 (ara l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 176/2014). Għalkemm il-perijodu rilevanti li għandu jiġi kkunsidrat huwa dak tal-2013-2020, għandu jiġi kkonstatat li r-Regolament Nru 176/2014, li daħal fis-seħħ mingħajr dewmien (ara l-premessa 7 u l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 176/2014), daħal matul dan il-perijodu biex jemenda r-regoli ta’ funzjonament.
(
47
)	Hawnhekk niftakar b’mod partikolari fir-rapport tal-Kummissjoni tal-2012, fid-diversi emendi magħmula fid-Direttiva 2003/87 mil-leġiżlatur stess kif ukoll fl-interventi iktar puntwali tal-Kummissjoni fil-kuntest tas-setgħa ta’ eżekuzzjoni tagħha.
(
48
)	ĠU 2003 C 321, p. 1. Ir-rikorrenti tinvoka wkoll il-ftehim interistituzzjonali dwar l-analiżi tal-impatt tal-leġiżlazzjonijiet [Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat ekonomiku u soċjali ewropew u lill-Kumitat tar-reġjuni: Regolamentazzjoni aħjar għal riżultati aħjar – Aġenda tal-UE”, COM(2015) 215 finali].
(
49
)	Dokument ta’ ħidma tal-Kummissjoni “Better Regulation Guidelines” [SWD(2015) 111 finali tad-19 ta’ Mejju 2015].
(
50
)	Ara s-sentenza tas-7 ta’ Settembru 2006, Spanja vs Il-Kunsill (C-310/04, EU:C:2006:521, punt 122).
(
51
)	Sentenza tal-4 ta’ Mejju 2016, Pillbox 38 (C-477/14, EU:C:2016:324, punt 65 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
52
)	Sentenza tal-4 ta’ Mejju 2016, Pillbox 38 (C-477/14, EU:C:2016:324, punt 66).
(
53
)	Ara l-punti 7.2, 7.4, 7.4.1, 7.4.2 u 7.5 tal-analiżi tal-impatt.
(
54
)	L-analiżi magħmula mir-rappreżentanza Britannika kienet ippubblikata.
(
55
)	Ara, b’analoġija, is-sentenza tas-7 ta’ Settembru 2006, Spanja vs Il-Kunsill (C‑310/04, EU:C:2006:521, punt 122).
(
56
)	Sentenza tat-18 ta’ Ġunju 2015, Estonja vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C-508/13, EU:C:2015:403, punt 39).
(
57
)	Sentenza tas-17 ta’ Ottubru 2013, Billerud Karlsborg u Billerud Skärblacka (C-203/12, EU:C:2013:664, punt 34 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
58
)	Sentenza tas-17 ta’ Ottubru 2013, Billerud Karlsborg u Billerud Skärblacka (C‑203/12, EU:C:2013:664, punt 35 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(
59
)	Sentenza tas-17 ta’ Ottubru 2013, Billerud Karlsborg u Billerud Skärblacka (C‑203/12, EU:C:2013:664, punt 36).
(
60
)	Ara l-punt 40 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
61
)	Ara b’mod partikolari l-premessi 4 sa 6 tad-Direttiva 2009/29. L-għanijiet ta’ tnaqqis stabbiliti fuq livell internazzjonali ma għadhomx ikkunsidrati bħala insormontabbli mill-Kunsill Ewropew: ara l-konklużjonijiet ta’ dan tal-aħħar tat-23 u 24 ta’ Ottubru 2014 iċċitati fil-punt 22 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
62
)	Ara l-punti 19 et seq ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
63
)	Ara, mill-ġdid, il-premessa 5 tad-deċiżjoni kkontestata.
(
64
)	Ara l-punt 22 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
(
65
)	Ara l-punt 55 ta’ dawn il-konklużjonijiet.