Zaak C‑421/20
Acacia Srl
tegen
Bayerische Motoren Werke AG
(verzoek om een prejudiciële beslissing, ingediend door het Oberlandesgericht Düsseldorf)
Arrest van het Hof (Vijfde kamer) van 3 maart 2022
„Prejudiciële verwijzing – Intellectuele eigendom – Gemeenschapsmodellen – Verordening (EG) nr. 6/2002 – Artikel 82, lid 5 – Rechtsvordering ingesteld bij de rechterlijke instanties van de lidstaat waar de inbreuk heeft plaatsgevonden of dreigt plaats te vinden – Nevenvorderingen bij de vordering wegens inbreuk – Toepasselijk recht – Artikel 88, lid 2 – Artikel 89, lid 1, onder d) – Verordening (EG) nr. 864/2007 – Recht dat van toepassing is op niet-contractuele verbintenissen (‚Rome II’) – Artikel 8, lid 2 – Land waar de inbreuk op het intellectuele-eigendomsrecht is gepleegd”
1.        Gemeenschapsmodellen – Vordering wegens inbreuk – Sancties – Zaken die niet in verordening nr. 6/2002 zijn geregeld – Vordering tegen inbreukmakende handelingen die zijn verricht op het grondgebied van een enkele lidstaat – Recht dat van toepassing is op de nevenvorderingen
[Verordening nr. 6/2002 van de Raad, art. 82, 83, lid 2, 88, lid 2, en 89, lid 1, d)]
(zie punten 31, 32, 36, 38‑40, 49, 50)
2.        Justitiële samenwerking in burgerlijke zaken – Recht dat van toepassing is op niet-contractuele verbintenissen – Verordening nr. 864/2007 – Verbintenissen die voortvloeien uit een inbreuk op een unitair communautair intellectuele-eigendomsrecht – Begrip „land waar de inbreuk op dat recht is gepleegd” – Vordering tegen handelingen die inbreuk maken op het gemeenschapsmodel – Inbreukmakende handelingen die zijn verricht op het grondgebied van een enkele lidstaat – Nevenvorderingen bij de vordering wegens inbreuk – Land van de plaats waar de aangevoerde inbreukmakende handelingen zijn verricht
(Verordening nr. 864/2007 van het Europees Parlement en de Raad, art. 8, lid 2; verordening nr. 6/2002 van de Raad, art. 82, lid 5)
(zie punten 44‑46, 51 en dictum)
Samenvatting
Acacia Srl is een vennootschap naar Italiaans recht die in Italië velgen voor motorvoertuigen produceert en deze in meerdere lidstaten in de handel brengt. Bayerische Motoren Werke AG was van mening dat Acacia inbreuk maakte op haar ingeschreven gemeenschapsmodel door bepaalde velgen in Duitsland in de handel te brengen, en heeft bij een door Duitsland aangewezen rechtbank voor het gemeenschapsmodel een vordering wegens inbreuk ingesteld.
Deze rechtbank heeft geoordeeld dat Acacia de gestelde inbreukmakende handelingen heeft verricht en heeft staking van de inbreuk gelast. Zij heeft het Duitse recht toegepast op de nevenvorderingen strekkende tot toekenning van schadevergoeding, informatieverstrekking, overlegging van documenten, verkrijging van boekhoudkundige informatie en afgifte van de inbreukmakende voortbrengselen met het oog op vernietiging ervan, en heeft deze nevenvorderingen toegewezen.
In hoger beroep heeft het Oberlandesgericht Düsseldorf (hoogste rechterlijke instantie van de deelstaat Noordrijn-Westfalen, Düsseldorf, Duitsland) vastgesteld dat de door Duitsland aangewezen rechtbanken voor het gemeenschapsmodel in casu bevoegd waren op grond van artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002(1) en dat Acacia de gestelde inbreukmakende handelingen had verricht. Acacia betoogde dat op de nevenvorderingen het Italiaanse recht van toepassing was. Het Oberlandesgericht Düsseldorf heeft daarop het Hof verzocht om uitlegging van het Unierecht, om te kunnen vaststellen welk recht van toepassing is op deze nevenvorderingen.
Het Hof oordeelt dat de rechtbank waarbij krachtens artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002 een vordering wegens inbreuk op een gemeenschapsmodel aanhangig is gemaakt tegen inbreukmakende handelingen die zijn verricht op het grondgebied van een enkele lidstaat, de nevenvorderingen moet beoordelen onder toepassing van het recht van die lidstaat.
Beoordeling door het Hof
Allereerst merkt het Hof op dat een krachtens artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002 geadieerde rechtbank voor het gemeenschapsmodel alleen bevoegd is ter zake van inbreuken of dreigende inbreuken op het grondgebied van de lidstaat waar die rechtbank is gelegen.(2) Deze bepaling stelt de houder van een gemeenschapsmodel in staat om één of meer gerichte vorderingen in te stellen die elk specifiek betrekking hebben op de inbreukmakende handelingen die in één enkele lidstaat zijn verricht of dreigen te worden verricht.
Voorts wijst het Hof erop dat de Rome II-verordening(3) van toepassing is, omdat deze behoort tot de regels van internationaal privaatrecht van de betrokken lidstaat.(4) Deze verordening bepaalt dat een niet-contractuele verbintenis die voortvloeit uit een inbreuk op een unitair Unierechtelijk intellectuele-eigendomsrecht, voor alle aangelegenheden die niet door het desbetreffende instrument van de Unie zijn geregeld, wordt beheerst door „het recht van het land waar de inbreuk is gepleegd”(5).
Wanneer de betrokken inbreuk plaatsvindt op het grondgebied van een enkele lidstaat, is het toepasselijke recht volgens de Rome II-verordening het recht dat geldt op de plaats waar die inbreuk is gepleegd. In het geval van een vordering wegens inbreuk die is ingesteld krachtens artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002 en die dus betrekking heeft op inbreuken die zijn gepleegd op het grondgebied van een enkele lidstaat, valt dat recht samen met het recht van die lidstaat.
Eventuele inbreuken op het betrokken gemeenschapsmodel in andere lidstaten of derde landen vormen niet het voorwerp van het geding dat aanhangig is gemaakt krachtens artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002. De zinsnede „land waar de inbreuk is gepleegd” kan niet aldus worden uitgelegd dat daarmee een land wordt aangewezen waarin inbreuken hebben plaatsgevonden die niet het voorwerp van het geding in kwestie uitmaken. De uitlegging volgens welke deze zinsnede uitsluitend ziet op het land op het grondgebied waarvan de verzoeker zich ter ondersteuning van zijn inbreukvordering op het betrokken gemeenschapsmodel beroept, maakt het bovendien mogelijk om het beginsel „lex loci protectionis”(6) te handhaven, dat van bijzonder belang is voor intellectuele-eigendomsrechten(7).
Het Hof voegt hier ten slotte aan toe dat de houder van het gemeenschapsmodel niet wegens een en dezelfde inbreuk zowel een vordering krachtens artikel 82, lid 5, van verordening nr. 6/2002 als een vordering krachtens de andere leden van dat artikel kan instellen. Er bestaat dus geen gevaar dat de nevenvorderingen bij een vordering wegens inbreuk met hetzelfde voorwerp worden onderzocht in het kader van meerdere procedures op grond van verschillende rechtsstelsels.
1      Artikel 82, lid 5, van verordening (EG) nr. 6/2002 van de Raad van 12 december 2001 betreffende gemeenschapsmodellen (PB 2002, L 3, blz. 1) bepaalt dat procedures ingevolge rechtsvorderingen wegens inbreuk op een gemeenschapsmodel ook kunnen worden ingesteld bij de rechterlijke instanties van de lidstaat waar de inbreuk heeft plaatsgevonden of dreigt plaats te vinden.
2      Anders dan het geval is bij een vordering wegens inbreuk krachtens de andere leden van dit artikel, waarbij de geadieerde rechtbank zich kan uitspreken over inbreuken op het grondgebied van alle lidstaten.
3      Verordening (EG) nr. 864/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 11 juli 2007 betreffende het recht dat van toepassing is op niet-contractuele verbintenissen („Rome II”) (PB 2007, L 199, blz. 40).
4      Volgens artikel 88, lid 2, en artikel 89, lid 1, onder d), van verordening nr. 6/2002.
5      Artikel 8, lid 2, van de Rome II-verordening.
6      Recht van het land waarvoor de bescherming wordt gevorderd.
7      Overweging 26 van de Rome II-verordening.