62023TJ0590_RES
Kawża T‑590/23
Emilio De Capitani
vs
Il‑Kunsill tal‑Unjoni Ewropea
Sentenza tal-Qorti Ġenerali (Id‑Disa’ Awla) tad‑29 ta’ Ottubru 2025
“Aċċess għal dokumenti – Regolament (KE) Nru 1049/2001 – Dokumenti tax-xogħol mis-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill dwar żewġ proposti leġiżlattivi pendenti meta ssir talba għal aċċess – Rifjut parzjali ta’ aċċess – Eċċezzjoni marbuta mal-protezzjoni tal-proċess deċiżjonali – Rikors għal annullament – Assenza ta’ pubblikazzjoni fir-reġistru tal-Kunsill tad-dokumenti li għalihom ingħata aċċess wara talba – Assenza ta’ att li jista’ jiġi kkontestat – Inammissibbiltà”
Rikors għal annullament – Atti li jistgħu jiġu kkontestati – Kunċett – Atti li jipproduċu effetti legali vinkolanti – Silenzju jew nuqqas ta’ azzjoni minn istituzzjoni – Deċiżjoni konfermattiva ta’ rifjut ta’ aċċess għal dokumenti – Assimilazzjoni ma’ deċiżjoni impliċita ta’ rifjut li ssir il-pubblikazzjoni fir-reġistru tad-dokumenti li għalihom ingħata l-aċċess – Esklużjoni
(Artikolu 263 TFUE; Regolament tal-Parlament Ewropea u tal-Kunsill Nru 1049/2001, Artikoli 2(1), 8(3) u 12)
(ara l-punti 46 sa 55)
Istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea – Dritt ta’ aċċess pubbliku għal dokumenti – Regolament Nru 1049/2001 – Eċċezzjonijiet għad-dritt ta’ aċċess għal dokumenti – Protezzjoni tal-proċess deċiżjonali – Kunċett – Portata – Dokumenti leġiżlattivi – Inklużjoni
(Artikolu 15(3) TFUE; Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, Artikolu 42; Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 1049/2001, l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3))
(ara l-punti 70 sa 74)
Istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea – Dritt ta’ aċċess pubbliku għal dokumenti – Regolament Nru 1049/2001 – Eċċezzjonijiet għad-dritt ta’ aċċess għal dokumenti – Protezzjoni tal-proċess deċiżjonali – Kundizzjonijiet – Preġudizzju konkret, effettiv u gravi għall-imsemmi proċess – Kunċett ta’ preġudizzju gravi – Impatt sostanzjali fuq il-proċess deċiżjonali – Kriterji ta’ evalwazzjoni
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 1049/2001, l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3))
(ara l-punti 93 sa 98, u 109 sa 114)
Istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea – Dritt ta’ aċċess pubbliku għal dokumenti – Regolament Nru 1049/2001 – Eċċezzjonijiet għad-dritt ta’ aċċess għal dokumenti – Protezzjoni tal-proċess deċiżjonali – Kundizzjonijiet – Preġudizzju konkret, effettiv u gravi għall-imsemmi proċess – Ġustifikazzjoni ġenerali u astratta ta’ dan il-preġudizzju – Inammissibbiltà
(Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 1049/2001, l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3))
(ara l-punti 106, 115, 119 u 120)
Sunt
Adita b’rikors għal annullament, li hija laqgħet parzjalment, il-Qorti Ġenerali tat deċiżjoni dwar ir-rabta bejn, minn naħa, id-dritt ta’ aċċess għal dokumenti insegwitu għal talba (
1
) u, min-naħa l-oħra, l-obbligi tal-istituzzjonijiet li jqiegħdu sa fejn possibbli d-dokumenti għad-dispożizzjoni diretta tal-pubbliku, b’mod partikolari, id-dokumenti leġiżlattivi.
Ir-rikorrent, Emilio De Capitani, ressaq talba għal aċċess għal 33 dokument tax-xogħol tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea skambjati fil-kuntest ta’ diversi proċeduri leġiżlattivi li kienu jagħmlu parti mill-Patt dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil (iktar ’il quddiem id-“dokumenti WK”). Bi tweġiba għal din it-talba, il-Kunsill tah aċċess sħiħ għal 27 dokument WK u aċċess parzjali għal tliet dokumenti WK. Mill-banda l-oħra, huwa rrifjutalu totalment l-aċċess għal tliet dokumenti WK, minħabba li l-iżvelar tagħhom kien jippreġudika serjament il-proċess deċiżjonali tiegħu (
2
).
Wara talba konfermattiva tar-rikorrent dwar l-aċċess għal tnejn mid-dokumenti li l-aċċess għalihom kien ġie rrifjutat lilu (iktar ’il quddiem id-“dokumenti kontenzjużi”), il-Kunsill adotta d-Deċiżjoni kkontestata (
3
), li permezz tagħha kkonferma r-rifjut tiegħu li jagħti aċċess għalihom.
Ir-rikorrent għalhekk ippreżenta rikors quddiem il-Qorti Ġenerali intiż, essenzjalment, għall-annullament tad-Deċiżjoni kkontestata sa fejn, minn naħa, tirrifjutalu l-aċċess għad-dokumenti kontenzjużi u, min-naħa l-oħra, tirrifjuta impliċitament il-pubblikazzjoni fir-reġistru tad-dokumenti leġiżlattivi li għalihom kien ingħatalu l-aċċess.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali
Fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha tat-tieni kap tat-talbiet, il-Qorti Ġenerali eżaminat jekk id-Deċiżjoni kkontestata kinitx tinkludi rifjut impliċitu tal-Kunsill li jippubblika fir-reġistru d-dokumenti żvelati lir-rikorrent bi tweġiba għat-talba tiegħu għal aċċess, li seta’ jikkostitwixxi att li jista’ jiġi kkontestat.
Qabel kollox, il-Qorti Ġenerali osservat li d-Deċiżjoni kkontestata ma kinitx issemmi l-pubblikazzjoni fir-reġistru tad-dokumenti żvelati lir-rikorrent u fakkret li, bħala prinċipju, is-silenzju ta’ istituzzjoni ma jistax jiġi assimilat ma’ deċiżjoni impliċita, ħlief fil-każ li jkun hemm dispożizzjonijiet espressi li jistabbilixxu terminu li mal-iskadenza tiegħu tali deċiżjoni titqies li ttieħdet min-naħa tal-istituzzjoni u jiddefinixxu l-kontenut ta’ din id-deċiżjoni.
Sussegwentement, il-Qorti Ġenerali nnotat li, fil-qasam tal-aċċess għal dokumenti, is-silenzju ta’ istituzzjoni jittieħed inkunsiderazzjoni biss b’mod espress fl-Artikolu 8(3) tar-Regolament Nru 1049/2001, li jikkonċerna biss it-talbiet konfermattivi mressqa minn persuni li jibbenefikaw mid-dritt ta’ aċċess għal dokumenti, iggarantit mill-Artikolu 2(1) ta’ dan ir-regolament.
Għalhekk, il-Qorti Ġenerali eżaminat il-kwistjoni dwar jekk id-dritt ta’ aċċess għal dokumenti, fis-sens tal-Artikolu 2(1) ta’ dan ir-regolament, kienx jinkludi l-pubblikazzjoni tad-dokumenti fir-reġistru tal-istituzzjoni kkonċernata abbażi tal-Artikolu 12(2) tar-Regolament Nru 1049/2001. F’dan ir-rigward, hija rrilevat li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà stabbilixxiet li dan ir-regolament ma jqegħidx direttament f’relazzjoni d-dritt ta’ aċċess għal dokumenti previst fl-Artikolu 2(1) tiegħu mal-obbligu impost fuq l-istituzzjonijiet li jistabbilixxu reġistru pubbliku previst fl-Artikolu 11 tal-imsemmi regolament, b’tali mod li ma huwiex possibbli li jiġi impost l-obbligu ta’ reġistrazzjoni tad-dokumenti permezz ta’ talba għal aċċess għal dokumenti (
4
). Skont il-Qorti Ġenerali, dawn il-kunsiderazzjonijiet jistgħu jiġu trasposti għall-obbligi previsti mill-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 1049/2001, li jiddeskrivi l-prassi amministrattiva li l-istituzzjonijiet ikkonċernati għandhom jadottaw fir-rigward tat-tqegħid għad-dispożizzjoni tad-dokumenti lill-pubbliku, u li ma huwiex marbut mad-dritt ta’ aċċess innifsu. Il-Qorti Ġenerali enfasizzat, barra minn hekk, li dan l-artikolu ma jimponix obbligu inkundizzjonat fuq l-istituzzjonijiet ikkonċernati peress li, minn naħa, dawn tal-aħħar iqiegħdu “sa fejn possibbli” d-dokumenti għad-dispożizzjoni diretta tal-pubbliku u, min-naħa l-oħra, id-dokumenti leġiżlattivi għandhom ikunu direttament aċċessibbli, bla ħsara għall-Artikoli 4 u 9 tar-regolament iċċitat iktar ’il fuq.
Fl-aħħar nett, minn dan il-Qorti Ġenerali ddeduċiet li ma huwiex possibbli li istituzzjoni tiġi obbligata tippubblika dokument fir-reġistru tagħha permezz ta’ talba għal aċċess għal dokumenti u li d-dritt ta’ aċċess għal dokumenti skont l-Artikolu 2(1) tar-Regolament Nru 1049/2001 ma jinkludix il-pubblikazzjoni ta’ dokumenti fir-reġistru tal-istituzzjoni kkonċernata. Konsegwentement, is-silenzju tal-Kunsill fid-Deċiżjoni kkontestata dwar il-pubblikazzjoni fir-reġistru tad-dokumenti WK li għalihom ingħata l-aċċess lir-rikorrent ma setax jiġi assimilat ma’ deċiżjoni impliċita ta’ rifjut li ssir tali pubblikazzjoni mnissla abbażi tal-Artikolu 8(3) tar-Regolament Nru 1049/2001.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, il-Qorti Ġenerali ċaħdet dan il-kap tat-talbiet bħala inammissibbli fl-assenza ta’ att li jista’ jiġi kkontestat.
(
1
)	Fis-sens tal-Artikolu 2(1) tar-Regolament (KE) Nru 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑30 ta’ Mejju 2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 3, p. 331).
(
2
)	Fis-sens tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1049/2001.
(
3
)	Deċiżjoni tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea SGS 23/002579 tal‑14 ta’ Lulju 2023 (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni kkontestata”).
(
4
)	Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Ottubru 2014, Strack vs Il‑Kummissjoni (C‑127/13 P, EU:C:2014:2250, punt 44).