62024CJ0076_RES
Kawża C‑76/24
Tradeinn Retail Services S.L.
vs
PH
(talba għal deċiżjoni preliminari, imressqa mill-Bundesgerichtshof (il-Qorti Federali tal-Ġustizzja, il-Ġermanja))
Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tielet Awla) tal‑1 ta’ Awwissu 2025
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Proprjetà intellettwali – Trade marks – Direttiva (UE) 2015/2436 – Approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks – Artikolu 10(3)(b) – Drittijiet li jirriżultaw mit-trade mark – Dritt li jiġi pprojbit lil terz milli joffri, iqiegħed fis-suq jew ikollu fil-pussess tiegħu l-prodotti taħt is-sinjal għal dawn l-iskopijiet – Kummerċ online – Prodotti offruti għall-bejgħ minn Stat Membru differenti minn dak tar-reġistrazzjoni tat-trade mark – Kunċett ta’ ‘pussess’”
Dritt tal-Unjoni Ewropea – Interpretazzjoni – Metodi – Interpretazzjoni letterali, sistematika u teleoloġika
(ara l-punt 25)
Approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet – Trade marks – Direttiva (UE) 2015/2436 – Drittijiet li jirriżultaw mit-trade mark – Prodotti li għandhom trade mark protetta fi Stat Membru – Prodotti offruti għall-bejgħ minn terz permezz ta’ reklamar online minn Stat Membru differenti minn dak tar-reġistrazzjoni tat-trade mark – Dritt tal-proprjetarju ta’ din it-trade mark li jipprojbixxi lil dan it-terz milli joffri lill-konsumaturi tal-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni l-prodotti, milli jqiegħdhom fis-suq jew milli jżommhom fil-pussess tiegħu għal dawn il-finijiet
(Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2015/2436, Artikolu 10(2) u (3)(b))
(ara l-punti 27 sa 37, 39, u d-dispożittiv 1)
Approssimazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet – Trade marks – Direttiva 2015/2436 – Drittijiet li jirriżultaw mit-trade mark – Kunċett ta’ pussess – Terz li jkollu pussess indirett iżda effettiv tal-prodotti kkonċernati – Inklużjoni
(Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2015/2436, Artikolu 10(2) u (3)(b))
(ara l-punti 44 sa 47, u d-dispożittiv 2)
Sunt
Permezz ta’ din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ċċarat is-sitwazzjonijiet li fihom il-proprjetarju ta’ trade mark jista’ jipprojbixxi lil terz milli juża sinjal (
1
) u interpretat id-Direttiva 2015/2436 (
2
).
PH kien proprjetarju ta’ żewġ trade marks Ġermaniżi, irreġistrati għal, b’mod partikolari, aċċessorji għall-għadis.
Tradeinn Retail Services S. L. (iktar ’il quddiem “TRS”), stabbilita fi Spanja, kienet tipproponi għall-bejgħ aċċessorji għall-għadis online, taħt sinjali identiċi għal dawn it-trade marks.
PH ħarrek lil TRS quddiem il-Landgericht Nürnberg-Fürth (il-Qorti Reġjonali ta’ Nürnberg-Fürth, il-Ġermanja) b’rikors intiż, b’mod partikolari, li dan l-użu jiġi pprojbit. Din il-qorti ddeċidiet li tordna lil TRS tieqaf toffri għall-bejgħ jew tippromwovi aċċessorji għall-għadis b’sinjali identiċi għal dawn it-trade marks.
Fuq appell ta’ PH, l-Oberlandesgericht Nürnberg (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Nürnberg, il-Ġermanja) estendiet din il-projbizzjoni għad-distribuzzjoni kif ukoll għaż-żamma fil-pussess ta’ dawn il-prodotti.
TRS ippreżentat rikors għal reviżjoni quddiem il-Bundesgerichtshof (il-Qorti Federali tal-Ġustizzja, il-Ġermanja), li, peress li kellha dubji dwar l-interpretazzjoni tal-Artikolu 10(3)(b) tad-Direttiva 2015/2436, staqsiet lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-portata tad-drittijiet ta’ proprjetarju ta’ trade mark protetta fi Stat Membru u dwar il-kunċett ta’ “pussess” previst minn dan l-artikolu.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
Qabelxejn, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li l-formulazzjoni tal-Artikolu 10(3)(b) tad-Direttiva 2015/2436 ma tinkludix indikazzjoni espliċita dwar il-possibbiltà, għall-proprjetarju ta’ trade mark irreġistrata fi Stat Membru, li jipprojbixxi l-pussess minn terz, fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor, ta’ prodotti taħt l-imsemmi sinjal.
Sussegwentement, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li l-protezzjoni mogħtija mir-reġistrazzjoni ta’ trade mark nazzjonali hija, bħala prinċipju, limitata għat-territorju tal-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, b’tali mod li, bħala regola ġenerali, il-proprjetarju tagħha ma jistax jibbenefika minn din il-protezzjoni lil hinn minn dan it-territorju. Barra minn hekk, l-għan tad-dritt esklużiv mogħti mir-reġistrazzjoni ta’ trade mark (
3
) jippermetti lill-proprjetarju tat-trade mark ikkonċernata jipproteġi l-interessi speċifiċi tiegħu bħala proprjetarju ta’ din it-trade mark, jiġifieri li jiżgura li din tal-aħħar tkun tista’ taqdi l-funzjonijiet proprji tagħha. Għaldaqstant, l-eżerċizzju ta’ dan id-dritt għandu għalhekk ikun irriżervat għall-każijiet li fihom l-użu ta’ sinjal minn terz jippreġudika jew ikun jista’ jippreġudika l-funzjonijiet tat-trade mark. Fost dawn il-funzjonijiet hemm mhux biss il-funzjoni essenzjali tat-trade mark li hija dik li tiggarantixxi lill-konsumaturi l-oriġini tal-prodott jew tas-servizz ikkonċernat, iżda wkoll il-funzjonijiet l-oħra tagħha, bħalma hija, b’mod partikolari, dik li tiggarantixxi l-kwalità ta’ dan il-prodott jew ta’ dan is-servizz, jew dawk tal-komunikazzjoni, tal-investiment jew tar-reklamar.
Għalhekk, dan l-għan u l-portata ġeografika tal-protezzjoni mogħtija mit-trade mark għandhom diversi konsegwenzi għall-interpretazzjoni tal-Artikolu 10(3)(b) tad-Direttiva 2015/2436. Fl-ewwel lok, il-proprjetarju ta’ trade mark nazzjonali jista’ jipprojbixxi lil terz milli jqiegħed fis-suq, fl-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, prodotti taħt is-sinjal li l-użu tiegħu jippreġudika din it-trade mark, filwaqt li huwa madankollu meqjus li tali prodotti ma humiex ikkunsidrati bħala li jkunu tqiegħdu fis-suq jekk ikunu jaqgħu taħt sistema doganali sospensiva bħal dik tat-tranżitu estern u ma jkunux ġew irrilaxxati għal ċirkulazzjoni libera.
Fit-tieni lok, il-proprjetarju ta’ trade mark nazzjonali jista’ jipprojbixxi lil terz milli joffri, fit-territorju tal-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, prodotti taħt dan is-sinjal. Il-proprjetarju jista’ għalhekk jopponi tali offerta, inkluż meta din tirrigwarda prodotti mqiegħda taħt il-proċedura doganali tat-tranżitu estern, sa fejn din timplika neċessarjament ir-rilaxx għal ċirkulazzjoni libera ta’ dawn il-prodotti. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kienet iddeċidiet li l-proprjetarju ta’ trade mark jista’ jipprojbixxi lil terz milli joffri, b’mod partikolari permezz tar-reklamar online, prodotti taħt l-imsemmi sinjal, inkluż meta dan it-terz, is-server tas-sit internet li huwa juża, jew dawn il-prodotti jkunu jinsabu barra mill-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, jekk din l-offerta, jew dan ir-reklamar ikunu intiżi għal konsumaturi li jinsabu fit-territorju ta’ dan l-Istat Membru. Fil-fatt, li kieku kien mod ieħor, l-operaturi li jirrikorru għall-kummerċ elettroniku u li joffru lil konsumaturi li jinsabu f’dan it-territorju prodotti li jinsabu barra mill-imsemmi territorju, jaħarbu minn kull obbligu li jirrispettaw id-drittijiet mogħtija minn din it-trade mark, ħaġa li tippreġudika l-effett utli tal-protezzjoni ggarantita mid-Direttiva 2015/2436. Madankollu, is-sempliċi aċċessibbiltà ta’ sit internet fit-territorju tal-Istat Membru li fih it-trade mark ikkonċernata tkun protetta ma hijiex suffiċjenti sabiex jiġi konkluż li l-offerti għall-bejgħ indikati fuq dan is-sit ikunu intiżi għall-konsumaturi li jinsabu f’dan it-territorju. Il-qrati nazzjonali għandhom jevalwaw fuq bażi ta’ każ b’każ jekk ikunux jeżistu indizji rilevanti sabiex jiġi konkluż li offerta għall-bejgħ indikata f’sit internet jew fuq pjattaforma għall-bejgħ online, li jkun aċċessibbli fl-imsemmi territorju tkun maħsuba għall-konsumaturi li jinsabu fih.
Fit-tielet lok, l-Artikolu 10(3)(b) tad-Direttiva 2015/2436 jippermetti lill-proprjetarju ta’ trade mark jipprojbixxi lil terz, mhux biss milli joffri u jqiegħed fis-suq prodotti taħt sinjal li l-użu tiegħu jippreġudika din it-trade mark, iżda wkoll “il-ħażna tagħhom għal dawk l-għanijiet”. Għaldaqstant, din id-dispożizzjoni tirrigwarda l-pussess minn terz ta’ tali prodotti biss jekk dan ikun jikkostitwixxi prerekwiżit għal offerta jew għal tqegħid fis-suq li l-proprjetarju ta’ trade mark jista’ jipprojbixxi.
Issa, il-proprjetarju ta’ trade mark jista’ jipprojbixxi lil terz milli joffri, b’mod partikolari permezz tar-reklamar online, prodotti taħt dan is-sinjal minkejja l-fatt li dan it-terz, is-server tas-sit internet li huwa juża jew dawn il-prodotti jkunu jinsabu barra mill-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, jekk din l-offerta tkun intiża għal konsumaturi li jinsabu fit-territorju ta’ dan l-Istat Membru. F’tali sitwazzjoni, dan il-proprjetarju huwa wkoll awtorizzat jipprojbixxi lill-imsemmi terz milli jkollu fil-pussess tiegħu l-imsemmija prodotti barra minn dan it-territorju jekk dan il-pussess ikun jikkostitwixxi stadju qabel il-ħruġ ta’ tali offerta jew għall-implimentazzjoni tagħha, b’tali mod li l-pussess jista’ jitqies li jkun twettaq għal dan l-għan.
Fl-aħħar nett, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat li l-kelma “pussess” li tinsab fl-Artikolu 10(3)(b) tad-Direttiva 2015/2436 tkopri mhux biss il-każijiet li fihom it-terz ikollu l-kontroll dirett u effettiv tal-prodotti kkonċernati iżda wkoll dawk li fihom ikollu kontroll indirett, iżda madankollu effettiv, ta’ dawn il-prodotti sa fejn ikollu setgħa ta’ kontroll jew ta’ direzzjoni fuq il-persuna li jkollha l-kontroll dirett u effettiv tagħhom. Li kieku din id-dispożizzjoni kellha tkun applikabbli biss għal terz li jkollu direttament il-kontroll effettiv tal-prodotti kkonċernati, kien ikun impossibbli għall-proprjetarju tat-trade mark li jitlob il-ħruġ ta’ mandat ta’ inibizzjoni kontra operatur ekonomiku li, mingħajr il-kunsens tiegħu, sabiex joffri jew iqiegħed dawn il-prodotti fis-suq, jagħtihom lil fornitur ta’ servizzi sabiex dan tal-aħħar jiżgura, għal dawn il-finijiet, servizzi bħall-ħażna jew it-trasport tal-imsemmija prodotti. Tali interpretazzjoni hija inkompatibbli mal-għan tad-Direttiva 2015/2436 u ċċaħħad il-protezzjoni li din tiggarantixxi minn parti mill-effett utli tagħha.
(
1
)	Dawn is-sitwazzjonijiet huma previsti fl-Artikolu 10(2) tad-Direttiva 2015/2436.
(
2
)	Direttiva (UE) 2015/2436 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Diċembru 2015 biex jiġu approssimati l-liġijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU 2015, L 336, p. 1, rettifika fil-ĠU 2016, L 110, p. 5).
(
3
)	Dan id-dritt esklużiv jingħata mill-Artikolu 10(1) tad-Direttiva 2015/2436.