Voorlopige editie
ARREST VAN HET HOF (Vijfde kamer)
21 mei 2026
(*)
„ Prejudiciële verwijzing – Justitiële samenwerking in strafzaken – Kaderbesluit 2002/584/JBZ – Europees aanhoudingsbevel – Procedure van overlevering tussen lidstaten – Facultatieve gronden tot weigering van de tenuitvoerlegging – Artikel 4, punt 6 – Verplichting van de tenuitvoerleggingsstaat om de straf volgens zijn nationale recht ten uitvoer te leggen – Kaderbesluit 2008/909/JBZ – Wederzijdse erkenning van strafvonnissen waarbij vrijheidsstraffen of tot vrijheidsbeneming strekkende maatregelen zijn opgelegd – Gronden tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging – Artikel 9, lid 1, onder i) – Betrokkene die niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid – Kennisgeving van het tijdstip en de plaats van dat proces – Vrijwillige en ondubbelzinnige afstand van de betrokkene om bij zijn proces aanwezig te zijn – Beoordeling door de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat – Verplichting tot conforme uitlegging ”
In zaak C‑95/24 [Khuzdar]
(i),
betreffende een verzoek om een prejudiciële beslissing krachtens artikel 267 VWEU, ingediend door de Corte d’appello di Napoli (rechter in tweede aanleg Napels, Italië) bij beslissing van 6 februari 2024, ingekomen bij het Hof op 6 februari 2024, in de procedure betreffende de tenuitvoerlegging van een Europees aanhoudingsbevel dat is uitgevaardigd tegen
ATAU
in tegenwoordigheid van:
Procura generale presso la Corte d’appello di Napoli,
wijst
HET HOF (Vijfde kamer),
samengesteld als volgt: M. L. Arastey Sahún, kamerpresident, E. Regan (rapporteur), D. Gratsias, B. Smulders en N. Fenger, rechters,
advocaat-generaal: J. Richard de la Tour,
griffier: C. Di Bella, administrateur,
gezien de stukken en na de terechtzitting op 15 mei 2025,
gelet op de opmerkingen van:
–        ATAU, vertegenwoordigd door L. Migliaccio, A. Scardamaglio en C. Sgariglia, avvocati,
–        de Italiaanse regering, vertegenwoordigd door S. Fiorentino en G. Palmieri als gemachtigden, bijgestaan door S. Faraci en A. Trimboli, avvocati dello Stato,
–        de Roemeense regering, vertegenwoordigd door E. Gane, L. Ghiță en A. Wellman als gemachtigden,
–        de Europese Commissie, vertegenwoordigd door H. Leupold, F. Tomat en J. Vondung als gemachtigden,
gehoord de conclusie van de advocaat-generaal ter terechtzitting van 18 september 2025,
het navolgende
Arrest
1        Het verzoek om een prejudiciële beslissing betreft de uitlegging van artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584/JBZ van de Raad van 13 juni 2002 betreffende het Europees aanhoudingsbevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten (PB 2002, L 190, blz. 1), zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299/JBZ van de Raad van 26 februari 2009 (PB 2009, L 81, blz. 24) (hierna: „kaderbesluit 2002/584”), en van artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909/JBZ van de Raad van 27 november 2008 inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op strafvonnissen waarbij vrijheidsstraffen of tot vrijheidsbeneming strekkende maatregelen zijn opgelegd, met het oog op de tenuitvoerlegging ervan in de Europese Unie (PB 2008, L 327, blz. 27), zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299 (hierna: „kaderbesluit 2008/909”).
2        Dit verzoek is ingediend in het kader van een procedure betreffende de tenuitvoerlegging van een Europees aanhoudingsbevel dat door een Slowaakse rechter is uitgevaardigd tegen een in Italië wonende persoon met het oog op de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf die is opgelegd na afloop van het proces waarop deze persoon niet in persoon is verschenen.
Toepasselijke bepalingen
Recht van de Unie
Kaderbesluit 2002/584
3        Artikel 4 („Gronden tot facultatieve weigering van de tenuitvoerlegging”) van kaderbesluit 2002/584 bepaalt:
„De uitvoerende rechterlijke autoriteit kan de tenuitvoerlegging van het Europees aanhoudingsbevel weigeren in de volgende gevallen:
[...]
6)      het Europees aanhoudingsbevel is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf of een tot vrijheidsbeneming strekkende maatregel, terwijl de gezochte persoon verblijft in of onderdaan of ingezetene is van de uitvoerende lidstaat en deze staat zich ertoe verbindt die straf of maatregel overeenkomstig zijn nationale recht zelf ten uitvoer te leggen;
[...]”
4        Artikel 4 bis („Beslissingen gegeven na een proces waarop de betrokkene niet in persoon is verschenen”) van dit kaderbesluit bepaalt in lid 1:
„De uitvoerende rechterlijke autoriteit kan de tenuitvoerlegging van het Europees aanhoudingsbevel voor de uitvoering van een tot vrijheidsbeneming strekkende straf of maatregel ook weigeren, indien de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot de beslissing heeft geleid, tenzij in het Europees aanhoudingsbevel is vermeld dat, overeenkomstig nadere in het nationale recht van de uitvaardigende lidstaat bepaalde procedurevoorschriften:
a)      de betrokkene tijdig
i)      persoonlijk is gedagvaard en daarbij op de hoogte is gebracht van het tijdstip en de plaats van het proces dat tot de beslissing heeft geleid of anderszins daadwerkelijk officieel in kennis is gesteld van het tijdstip en de plaats van dat proces, zodat op ondubbelzinnige wijze vaststaat dat hij op de hoogte was van het voorgenomen proces;
en
ii)      ervan in kennis is gesteld dat een beslissing kan worden gegeven wanneer hij niet op het proces verschijnt;
of dat
b)      de betrokkene op de hoogte was van het voorgenomen proces, een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd zijn verdediging op het proces te voeren, en op het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd;
of dat
c)      de betrokkene nadat de beslissing aan hem was betekend en hij uitdrukkelijk was geïnformeerd over zijn recht op een verzetprocedure of een procedure in hoger beroep, waarop hij het recht heeft aanwezig te zijn, waarop de zaak opnieuw ten gronde wordt behandeld en nieuw bewijsmateriaal wordt toegelaten, en die kan leiden tot herziening van de oorspronkelijke beslissing:
i)      uitdrukkelijk te kennen heeft gegeven dat hij de beslissing niet betwist;
of
ii)      niet binnen de voorgeschreven termijn verzet of hoger beroep heeft aangetekend;
of dat
d)      de beslissing niet persoonlijk aan de betrokkene is betekend, maar:
i)      hem na overlevering onverwijld persoonlijk zal worden betekend en hij uitdrukkelijk zal worden geïnformeerd over zijn recht op een verzetprocedure of een procedure in hoger beroep, waarop hij het recht heeft aanwezig te zijn, waarop de zaak opnieuw ten gronde wordt behandeld en nieuw bewijsmateriaal wordt toegelaten, en die kan leiden tot herziening van de oorspronkelijke beslissing;
en
ii)      dat de betrokkene wordt geïnformeerd over de termijn waarover hij beschikt om verzet of hoger beroep aan te tekenen, als vermeld in het desbetreffende Europees aanhoudingsbevel.”
Kaderbesluit 2008/909
5        Artikel 9 („Gronden tot weigering van de erkenning en tenuitvoerlegging”) van kaderbesluit 2008/909 bepaalt in lid 1:
„De bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat kan de erkenning van het vonnis en de tenuitvoerlegging van de sanctie weigeren in de volgende gevallen:
[...]
i)      volgens het in artikel 4 bedoelde certificaat de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot de beslissing heeft geleid, tenzij in het certificaat is vermeld dat de betrokkene, overeenkomstig nadere in het nationale recht van de beslissingsstaat bepaalde procedurevoorschriften:
i)      tijdig
–        persoonlijk is gedagvaard en daarbij op de hoogte is gebracht van het tijdstip en de plaats van het proces dat tot de beslissing heeft geleid of anderszins daadwerkelijk officieel in kennis is gesteld van het tijdstip en de plaats van dat proces, zodat op ondubbelzinnige wijze vaststaat dat hij op de hoogte was van het voorgenomen proces;
en
–        ervan in kennis is gesteld dat een beslissing kan worden gegeven wanneer hij niet op het proces verschijnt;
of
ii)      de betrokkene op de hoogte was van het voorgenomen proces, een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd zijn verdediging op het proces te voeren, en op het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd;
of
iii)      nadat de beslissing aan hem was betekend en hij uitdrukkelijk was geïnformeerd over zijn recht op een verzetprocedure of een procedure in hoger beroep waarbij hij het recht heeft aanwezig te zijn, waarbij de zaak opnieuw ten gronde wordt behandeld en nieuw bewijsmateriaal wordt toegelaten, en die kan leiden tot herziening van de oorspronkelijke beslissing:
–        uitdrukkelijk te kennen heeft gegeven dat hij de beslissing niet betwist;
of
–        niet binnen de voorgeschreven termijn verzet of hoger beroep heeft aangetekend;
[...]”
6        Artikel 25 van dit kaderbesluit bepaalt:
„Onverminderd [kaderbesluit 2002/584] zijn de bepalingen van het onderhavige kaderbesluit, voor zover verenigbaar met [kaderbesluit 2002/584], van overeenkomstige toepassing op de tenuitvoerlegging van vonnissen in het geval dat een lidstaat zich op grond van artikel 4, lid 6, van [kaderbesluit 2002/584] ertoe verbonden heeft een vonnis ten uitvoer te leggen, dan wel op grond van artikel 5, lid 3, van genoemd kaderbesluit als voorwaarde heeft gesteld dat de betrokkene naar de uitvoerende lidstaat zal worden teruggezonden om er de sanctie te ondergaan, zulks teneinde straffeloosheid te voorkomen.”
Kaderbesluit 2009/299
7        In de overwegingen 1, 4, 6, 8 en 15 van kaderbesluit 2009/299 staat te lezen:
„(1)      Het recht van een verdachte om in persoon te verschijnen tijdens het proces maakt deel uit van het recht op een eerlijk proces dat is voorzien in artikel 6 van het [op 4 november 1950 te Rome ondertekende] Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, zoals uitgelegd door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Het Hof heeft tevens verklaard dat het recht van de verdachte om in persoon tijdens het proces te verschijnen, niet absoluut is, alsook dat de verdachte onder bepaalde voorwaarden uit eigen beweging uitdrukkelijk of stilzwijgend, maar op ondubbelzinnige wijze afstand kan doen van dat recht.
[...]
(4)      Er moeten derhalve duidelijke, gemeenschappelijke gronden worden bepaald voor het niet erkennen van beslissingen die zijn gegeven na een proces waarbij de betrokkene niet in persoon is verschenen. Dit kaderbesluit strekt ertoe zulke gemeenschappelijke gronden nauwkeuriger te omschrijven, waardoor de uitvoerende autoriteit de beslissing met volledige inachtneming van het recht van verdediging van de betrokkene ten uitvoer kan leggen ondanks de afwezigheid van de betrokkene tijdens het proces. Dit kaderbesluit beoogt niet vormen en methoden, met inbegrip van de procedurevoorschriften, die worden gebruikt om de in dit kaderbesluit gespecificeerde resultaten te behalen, te regelen; deze blijven een zaak van het nationale recht van de lidstaten.
[...]
(6)      De bepalingen van dit kaderbesluit tot wijziging van andere kaderbesluiten leggen vast onder welke voorwaarden de erkenning en tenuitvoerlegging van een beslissing die is gegeven na een proces waarbij de betrokkene niet in persoon is verschenen, niet behoort te worden geweigerd. Het gaat om alternatieve voorwaarden. Indien aan één van de voorwaarden is voldaan, geeft de uitvaardigende autoriteit door de desbetreffende rubriek van het Europees aanhoudingsbevel of van het relevante certificaat bij de andere kaderbesluiten in te vullen, de garantie dat aan de voorschriften is of zal worden voldaan, hetgeen voldoende zou moeten zijn voor de tenuitvoerlegging van de beslissing op grond van het beginsel van wederzijdse erkenning.
[...]
(8)      Het recht op een eerlijk proces van een verdachte is gegarandeerd door het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, zoals uitgelegd door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Dit recht omvat het recht van de betrokkene om in persoon tijdens het proces te verschijnen. Om van dit recht gebruik te kunnen maken, dient de betrokkene op de hoogte te zijn van het voorgenomen proces. Ingevolge dit kaderbesluit dient elke lidstaat er overeenkomstig het nationale recht zorg voor te dragen dat de betrokkene op de hoogte is van het proces, met dien verstande dat het nationale recht in overeenstemming moet zijn met het genoemde Verdrag. Uit de jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens blijkt, dat in voorkomend geval bij het beoordelen of de wijze van kennisgeving voldoende waarborgt dat de betrokkene op de hoogte is van het proces, ook in het bijzonder kan worden overwogen of de betrokkene voldoende diligent is geweest de aan hem gerichte kennisgeving in ontvangst te nemen.
[...]
(15)      De gronden voor niet-erkenning zijn facultatief. De vrijheid waarover de lidstaten beschikken om deze gronden in de nationale wetgeving op te nemen, wordt echter vooral bepaald door het recht op een eerlijk proces, waarbij tegelijkertijd rekening moet worden gehouden met het algemene doel van dit kaderbesluit, te weten het versterken van de procedurele rechten van personen en het faciliteren van de justitiële samenwerking in strafzaken”.
8        Artikel 1 („Doelstellingen en werkingssfeer”) van dit kaderbesluit bepaalt:
„1.      Doelstellingen van dit kaderbesluit zijn de procedurele rechten van personen tegen wie een strafprocedure loopt, te versterken, de justitiële samenwerking in strafzaken te faciliteren, in het bijzonder het bevorderen van de wederzijdse erkenning van rechterlijke beslissingen tussen de lidstaten.
2.      Dit kaderbesluit kan niet tot gevolg hebben dat de verplichting tot eerbiediging van de grondrechten en de fundamentele rechtsbeginselen die zijn neergelegd in artikel 6 [VEU], inclusief de rechten van de verdediging van personen tegen wie een strafprocedure loopt, en alle verplichtingen die in dat verband op de gerechtelijke autoriteiten rusten, worden aangetast.
3.      Dit kaderbesluit stelt gemeenschappelijke regels vast voor de erkenning en/of tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen in een lidstaat (de uitvoerende lidstaat) die in een andere lidstaat (de uitvaardigende of beslissingslidstaat) zijn uitgevaardigd na een proces waarbij de betrokkene niet aanwezig was, overeenkomstig artikel 5, lid 1, van [kaderbesluit 2002/584], [...] artikel 9, lid 1, onder i), van [kaderbesluit 2008/909] [...].”
9        Bij artikel 2 („Wijzigingen van [kaderbesluit 2002/584]”) van kaderbesluit 2009/299 is overeenkomstig punt 1 ervan een artikel 4 bis ingevoegd in kaderbesluit 2002/584. Bij artikel 5 („Wijzigingen van [kaderbesluit 2008/909]”) van kaderbesluit 2009/299 is overeenkomstig punt 1 ervan een artikel 9, lid 1, onder i), ingevoegd in kaderbesluit 2008/909.
Richtlijn 2016/343
10      Overweging 36 van richtlijn (EU) 2016/343 van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2016 betreffende de versterking van bepaalde aspecten van het vermoeden van onschuld en van het recht om in strafprocedures bij de terechtzitting aanwezig te zijn (PB 2016, L 65, blz. 1) luidt als volgt:
„In bepaalde omstandigheden moet een beslissing over de schuld of onschuld van een verdachte of beklaagde kunnen worden gegeven, zelfs wanneer de betrokkene niet bij de terechtzitting aanwezig is. Het in kennis stellen van een verdachte of beklaagde van de terechtzitting moet worden begrepen als het in persoon dagvaarden van de betrokkene of het anderszins aan de betrokkene verstrekken van officiële informatie over het tijdstip en de plaats van de terechtzitting, op een wijze die het hem mogelijk maakt kennis te krijgen van de terechtzitting. Het in kennis stellen van de verdachte of de beklaagde van de gevolgen van afwezigheid moet met name worden begrepen als het informeren van de betrokkene dat een beslissing kan worden gegeven wanneer hij niet op de terechtzitting verschijnt.”
11      Artikel 8 („Recht op aanwezigheid bij proces”) van deze richtlijn bepaalt in lid 2:
„De lidstaten kunnen voorzien in de mogelijkheid dat een proces, dat kan leiden tot een beslissing over schuld of onschuld van een verdachte of beklaagde, kan plaatsvinden in zijn afwezigheid, op voorwaarde dat:
a)      de verdachte of beklaagde tijdig in kennis is gesteld van de terechtzitting en van de gevolgen van zijn afwezigheid; of
b)      de verdachte of beklaagde, die van het proces in kennis is gesteld, wordt vertegenwoordigd door een gemachtigde advocaat die ofwel door de verdachte of de beklaagde dan wel door de staat werd aangesteld.”
Italiaans recht
Wet nr. 69 houdende bepalingen ter aanpassing van het interne recht aan kaderbesluit 2002/584
12      Legge n. 69 – Disposizioni per conformare il diritto interno alla decisione quadro 2002/584/GAI del Consiglio, del 13 giugno 2002, relativa al mandato d’arresto europeo e alle procedure di consegna tra Stati membri (wet nr. 69 houdende bepalingen ter aanpassing van het interne recht aan kaderbesluit 2002/584/JBZ van de Raad van 13 juni 2002 betreffende het Europees aanhoudingsbevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten) van 22 april 2005 (GURI nr. 98 van 29 april 2005), in de op het tijdstip van de feiten van het hoofdgeding toepasselijke versie, bepaalt in artikel 6, lid 1 bis, onder b), dat „[w]anneer het Europees aanhoudingsbevel is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf of een tot vrijheidsbeneming strekkende maatregel die is opgelegd na een proces waarop de betrokkene niet in persoon is verschenen, moet daarin ook worden vermeld of is voldaan aan een van de volgende voorwaarden: [...]
b)      de betrokkene, die in kennis was gesteld van de tegen hem ingestelde procedure, was op het proces dat tot de genoemde beslissing heeft geleid vertegenwoordigd door een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman.”
13      Artikel 18 bis, lid 2 van die wet nr. 69, in de op het tijdstip van de feiten van het hoofdgeding toepasselijke versie, bepaalt dat „indien het Europees aanhoudingsbevel is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf of een tot vrijheidsbeneming strekkende maatregel, [...] de corte di appello
overlevering van een Italiaans onderdaan of een persoon die ten minste vijf jaar ononderbroken legaal en daadwerkelijk ingezetene is of verblijf houdt in Italië [...], [kan] weigeren, mits deze rechter gelast dat deze straf of maatregel in Italië overeenkomstig het nationaal recht ten uitvoer wordt gelegd”.
Wetsbesluit nr. 161 houdende bepalingen om het nationale recht in overeenstemming te brengen met kaderbesluit 2008/909
14      Decreto legislativo n. 161 – Disposizioni per conformare il diritto interno alla Decisione quadro 2008/909/GAI relativa all’applicazione del principio del reciproco riconoscimento alle sentenze penali che irrogano pene detentive o misure privative della libertà personale, ai fini della loro esecuzione nell’Unione Europea (wetsbesluit nr. 161 houdende bepalingen ter aanpassing van het interne recht aan kaderbesluit 2008/909/JBZ inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op strafvonnissen waarbij vrijheidsstraffen of tot vrijheidsbeneming strekkende maatregelen zijn opgelegd, met het oog op de tenuitvoerlegging ervan in de Europese Unie) van 7 september 2010 (GURI nr. 230 van 1 oktober 2010), in de op het tijdstip van de feiten van het hoofdgeding toepasselijke versie, bepaalt in artikel 13:
„De corte di appello weigert de strafrechtelijke veroordeling te erkennen in een van de volgende gevallen:
i)      indien de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot het ten uitvoer te leggen vonnis heeft geleid, tenzij het certificaat vermeldt dat:
1)      de betrokkene tijdig persoonlijk is gedagvaard en daarbij op de hoogte is gebracht van het tijdstip en de plaats van het proces of anderszins daarvan daadwerkelijk officieel in kennis is gesteld, zodat op ondubbelzinnige wijze vaststaat dat hij op de hoogte was van het proces, en ervan in kennis is gesteld dat een beslissing kan worden gegeven wanneer hij niet op het proces verschijnt; of
2)      de betrokkene, die op de hoogte was van het tijdstip van het proces, een zelfgekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd en tijdens het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd; of
3)      nadat de beslissing aan hem was betekend en hij uitdrukkelijk was geïnformeerd over zijn recht op een verzetprocedure of een procedure in hoger beroep waarop hij het recht heeft aanwezig te zijn, waarop de zaak opnieuw ten gronde wordt behandeld en nieuw bewijsmateriaal wordt toegelaten, de betrokkene uitdrukkelijk te kennen heeft gegeven dat hij de beslissing niet betwist of niet binnen de voorgeschreven termijn verzet of hoger beroep heeft aangetekend.
[...]”
15      Artikel 24 van wetsbesluit nr. 161, in de op het tijdstip van de feiten van het hoofdgeding toepasselijke versie, bepaalt dat wanneer de corte di appello de overlevering waarom is verzocht bij een Europees aanhoudingsbevel dat is gebaseerd op een strafrechtelijke veroordeling, weigert en gelast dat de straf op Italiaans grondgebied ten uitvoer wordt gelegd, deze rechter tegelijkertijd, met het oog op de tenuitvoerlegging in Italië, de buitenlandse strafrechtelijke veroordeling die aan het Europees aanhoudingsbevel ten grondslag ligt, moet erkennen wanneer aan de voorwaarden daarvoor is voldaan.
Hoofdgeding en prejudiciële vragen
16      Op 5 oktober 2015 heeft de Okresný súd Dunajská Streda (rechter in eerste aanleg Dunajská Streda, Slowakije) een Europees aanhoudingsbevel uitgevaardigd voor de tenuitvoerlegging van een vonnis van 23 augustus 2010 waarbij ATAU is veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijf jaar, die volledig ten uitvoer moet worden gelegd.
17      Op 19 juni 2023 is ATAU in Italië aangehouden. Derhalve dient de Corte d’appello di Napoli (rechter in tweede aanleg Napels, Italië), de verwijzende rechter, zich uit te spreken over de overlevering van de betrokkene waar de bevoegde Slowaakse autoriteiten middels dat Europees aanhoudingsbevel om hebben verzocht.
18      ATAU, die tijdens de procedure bij de verwijzende rechter heeft aangetoond dat hij al meer dan vijf jaar legaal en daadwerkelijk ingezetene is in Italië, heeft deze rechter verzocht om zijn overlevering te weigeren en, door erkenning van het in Slowakije uitgesproken vonnis waarbij hem een gevangenisstraf van vijf is opgelegd, te gelasten dat zijn straf in Italië ten uitvoer zou worden gelegd.
19      Teneinde dit verzoek te kunnen beoordelen heeft de verwijzende rechter de bevoegde Slowaakse autoriteiten verzocht om het eerder meegedeelde certificaat aan te vullen en daarin te vermelden welke procedurele waarborgen ATAU had genoten.
20      Bij brief van 2 november 2023 heeft de Okresný súd Dunajská Streda geantwoord dat ATAU niet in persoon had deelgenomen aan het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid. Hij is tijdens dat proces evenwel verdedigd en vertegenwoordigd door een advocaat. Voorts is hij nooit in kennis gesteld van het tijdstip en de plaats van het proces, maar wist hij wel dat dit proces tegen hem lopende was. Hij was namelijk op 28 september 2009 in Slowakije gearresteerd voor het strafbaar feit waarvoor hij nadien is veroordeeld en in voorlopige hechtenis is gesteld, waarna hij op 15 december 2009 is vrijgelaten en in een vluchtelingenkamp op Slowaaks grondgebied is geplaatst. Vervolgens is hij gevlucht, zonder terug te keren en zonder domicilie te kiezen met het oog op kennisgevingen, zodat de Okresný súd Dunajská Streda hem niet meer heeft kunnen opsporen en hem de dagvaarding voor de betreffende terechtzitting niet heeft kunnen betekenen.
21      Dientengevolge is ATAU niet in persoon ter terechtzitting verschenen. Desalniettemin heeft het proces plaatsgevonden in aanwezigheid van zijn advocaat, die hem heeft vertegenwoordigd en verdedigd, en is het afgesloten met het vonnis waarbij hij werd veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf.
22      De verwijzende rechter geeft aan dat hij dan ook dient na te gaan of voldaan is aan de voorwaarden om de overlevering van ATAU te weigeren en, overeenkomstig diens verzoek, te gelasten dat zijn straf in Italië ten uitvoer wordt gelegd.
23      De verwijzende rechter wijst erop dat de nationale regeling die in het hoofdgeding aan de orde is, bepaalt dat indien de rechterlijke autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat de tenuitvoerlegging weigert van een aanhoudingsbevel dat is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een straf, en gelast dat deze straf op het Italiaanse grondgebied ten uitvoer wordt gelegd, die autoriteit met het oog op een dergelijke tenuitvoerlegging het vonnis waarbij die straf is opgelegd moet erkennen.
24      In dit verband moet krachtens de bepalingen van Italiaans recht tot omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 de erkenning van vonnis dat is gewezen na een proces waarop de betrokkene niet in persoon is verschenen, worden geweigerd behalve in drie gevallen waarin de betrokkene procedurele waarborgen heeft genoten. Wat deze drie gevallen betreft, geeft de verwijzende rechter aan dat de toepassingsvoorwaarden waarin deze bepaling voorziet, zoals vastgesteld in de nationale regeling in het hoofdgeding, in casu niet vervuld zijn. Hoewel de betrokkene op de hoogte was van het lopende proces, blijkt immers uit de verwijzingsbeslissing dat, ten eerste, deze betrokkene niet in kennis was gesteld van het tijdstip en de plaats van zijn proces, noch van het feit dat een beslissing zou worden gegeven indien hij niet op de terechtzitting zou verschijnen, ten tweede, zelfs indien de betrokkene een raadsman zou hebben gemachtigd die hem tijdens dat proces daadwerkelijk had verdedigd, hij niet op de hoogte was van het tijdstip van dat proces en, ten derde, de betrokkene niet de informatie had ontvangen op grond waarvan zou kunnen worden aangenomen dat hij met volledige kennis van zaken de veroordeling heeft aanvaard die na afloop van dat proces, waarop hij niet in persoon is verschenen, is uitgesproken.
25      Bijgevolg is de verwijzende rechter van oordeel dat hij, indien hij zou besluiten de overlevering van ATAU te weigeren, niet zou kunnen gelasten dat de aan deze laatste opgelegde straf op het Italiaanse grondgebied ten uitvoer wordt gelegd, aangezien niet is voldaan aan de voorwaarden voor erkenning van het betrokken vonnis waarin de nationale regeling in het hoofdgeding voorziet.
26      Wat betreft de procedurele waarborgen in verband met de tenuitvoerlegging van een Europees aanhoudingsbevel, overeenkomstig de bepalingen van Italiaans recht tot omzetting van artikel 4 bis, lid 1, van kaderbesluit 2002/584, geeft deze rechter aan dat overeenkomstig de voorwaarden van de nationale regeling betreffende de overlevering van de betrokken persoon, de overlevering is toegestaan wanneer deze persoon niet in persoon is verschenen indien hij in kennis is gesteld van het tegen hem lopende proces en hij is verdedigd door een raadsman.
27      Voor zover de betrokkene is verdedigd door een raadsman, kan zijn overlevering ter uitvoering van het tegen hem uitgevaardigde Europees aanhoudingsbevel dus worden toegestaan op de enkele voorwaarde dat hij in kennis is gesteld van het tegen hem lopende proces, zonder dat op die overlevering de strengere voorwaarde van toepassing is die geldt voor de erkenning van het vonnis met het oog op de tenuitvoerlegging van de straf op het Italiaanse grondgebied, namelijk dat de betrokkene in kennis is gesteld van het tijdstip van dat proces.
28      De verwijzende rechter benadrukt aldus dat waar de nationale regeling in het hoofdgeding weliswaar voorziet in een procedurele waarborg voor de erkenning van de veroordeling die strenger is dan de procedurele waarborg waarin deze regeling voorziet voor de tenuitvoerlegging van het Europees aanhoudingsbevel tegen de gezochte persoon, een dergelijk verschil voor die persoon een nadelig gevolg kan hebben, aangezien hij met het oog op de tenuitvoerlegging van de straf aan de uitvaardigende lidstaat kan worden overgeleverd, waarbij hem de mogelijkheid wordt ontnomen om zijn straf uit te zitten in de lidstaat waar hij verblijft.
29      Bijgevolg vraagt de verwijzende rechter zich af of de nationale regeling in het hoofdgeding verenigbaar is met het Unierecht, met name artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909.
30      Voorts benadrukt deze rechter dat terwijl artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 slechts bepaalt dat de erkenning van het vonnis kan worden geweigerd wanneer, onder meer, de betrokkene die niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid niet in kennis is gesteld van het tijdstip van het proces, de bepalingen van Italiaans recht tot omzetting van die bepaling er daarentegen in voorzien dat de erkenning van dat vonnis in die omstandigheden moet worden geweigerd.
31      Dit verschil is volgens de verwijzende rechter van wezenlijk belang in het onderhavige geval. De nationale regeling in het hoofdgeding verbiedt die rechter immers om de tegen ATAU uitgesproken veroordeling te erkennen, terwijl hij, indien hij daartoe de bevoegdheid had, van deze mogelijkheid gebruik zou kunnen maken om dat vonnis te erkennen en aldus de overlevering van de betrokkene te weigeren en te gelasten dat de hem opgelegde straf in Italië ten uitvoer wordt gelegd.
32      In deze omstandigheden heeft de Corte d’appello di Napoli de behandeling van de zaak geschorst en het Hof verzocht om een prejudiciële beslissing over de volgende vragen:
„1)      [Moeten artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584, en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus worden uitgelegd dat] de rechter van de tenuitvoerleggingsstaat die wordt verzocht om een voor tenuitvoerlegging vatbaar buitenlands strafvonnis te erkennen, een discretionaire bevoegdheid heeft, en geen verplichting, om erkenning van het vonnis te weigeren indien blijkt dat het proces dat tot dat vonnis heeft geleid de beklaagde geen van de procedurele waarborgen van artikel 9, lid 1, onder i), van [kaderbesluit 2008/909] heeft geboden?
2)      [Moeten artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584, en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus worden uitgelegd dat] de rechter van de tenuitvoerleggingstaat die wordt verzocht om overlevering te gelasten op grond van een Europees aanhoudingsbevel dat is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een vonnis, wanneer zowel is voldaan aan de voorwaarden om te gelasten dat de veroordeelde persoon wordt overgeleverd aan de veroordelende staat als aan de voorwaarden om overlevering te weigeren en daarbij te gelasten dat de straf op het grondgebied van de tenuitvoerleggingsstaat ten uitvoer wordt gelegd, de bevoegdheid heeft om overlevering te weigeren, het vonnis te erkennen en tenuitvoerlegging daarvan op zijn eigen grondgebied te gelasten, zelfs indien het proces dat tot het erkende vonnis heeft geleid de beklaagde geen van de procedurele waarborgen van artikel 9, lid 1, onder i), van [kaderbesluit 2008/909] heeft geboden?”
Ontvankelijkheid van het verzoek om een prejudiciële beslissing
33      De Italiaanse regering betoogt dat het verzoek om een prejudiciële beslissing niet-ontvankelijk is omdat het louter hypothetisch is. Door in Italië te verzoeken om erkenning van de in Slowakije uitgesproken veroordeling tot een gevangenisstraf van vijf jaar, heeft ATAU immers duidelijk de strafrechtelijke veroordeling die is uitgesproken na afloop van het proces waarop hij niet in persoon is verschenen, aanvaard, zodat de verwijzende rechter, overeenkomstig de bepaling van Italiaans recht tot omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), iii), van kaderbesluit 2008/909, het vonnis waarbij deze straf is opgelegd, moet erkennen met het oog op de tenuitvoerlegging ervan op het Italiaanse grondgebied.
34      In dit verband zij in herinnering gebracht dat het volgens vaste rechtspraak, in het kader van de in artikel 267 VWEU geregelde samenwerking tussen het Hof en de nationale rechterlijke instanties, uitsluitend een zaak is van de nationale rechter aan wie het geschil is voorgelegd en die de verantwoordelijkheid draagt voor de te geven rechterlijke beslissing om, gelet op de bijzonderheden van het geval, zowel de noodzaak van een prejudiciële beslissing voor het wijzen van zijn vonnis als de relevantie van de vragen die hij aan het Hof voorlegt, te beoordelen. Wanneer de gestelde vragen betrekking hebben op de uitlegging van het Unierecht, is het Hof derhalve in beginsel verplicht daarop te antwoorden (arrest van 12 oktober 2023, INTER CONSULTING, C‑726/21, EU:C:2023:764, punt 32 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
35      Hieruit vloeit voort dat er een vermoeden van relevantie rust op de vragen inzake de uitlegging van het Unierecht die de nationale rechter heeft gesteld binnen het onder zijn eigen verantwoordelijkheid geschetste feitelijke en juridische kader, ten aanzien waarvan het niet aan het Hof is de juistheid te onderzoeken. Het Hof kan een verzoek van een nationale rechterlijke instantie enkel afwijzen wanneer de gevraagde uitlegging van het Unierecht kennelijk op generlei wijze verband houdt met een reëel geschil of met het voorwerp van het hoofdgeding, wanneer het vraagstuk hypothetisch van aard is of voorts wanneer het Hof niet beschikt over de feitelijke en juridische gegevens die noodzakelijk zijn om een zinvol antwoord te geven op de gestelde vragen (arrest van 12 oktober 2023, INTER CONSULTING, C‑726/21, EU:C:2023:764, punt 33 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
36      Bijgevolg moet het Hof in het kader van de bevoegdheidsverdeling tussen de Unierechter en de nationale rechter, bij de beoordeling van de ontvankelijkheid van een verzoek om een prejudiciële beslissing uitgaan van de in de verwijzingsbeslissing omschreven feitelijke en juridische context waarin de prejudiciële vragen moeten worden geplaatst (zie in die zin arrest van 12 oktober 2023, INTER CONSULTING, C‑726/21, EU:C:2023:764, punt 34 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
37      In casu heeft de verwijzende rechter in de verwijzingsbeslissing duidelijk aangegeven dat hij niet van oordeel is dat in het geval van ATAU voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van de bepaling van Italiaans recht tot omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), iii), van kaderbesluit 2008/909. Bijgevolg moeten de prejudiciële vragen overeenkomstig de in het vorige punt van het onderhavige arrest aangehaalde rechtspraak, ongeacht de kritiek van de Italiaanse regering op deze feitelijke beoordeling van de verwijzende rechter, op basis daarvan worden onderzocht.
38      Bovendien heeft de verwijzende rechter het Hof de feitelijke en juridische gegevens verstrekt die het nodig heeft om een bruikbaar antwoord te geven op de gestelde vragen en uiteengezet waarom hij de uitlegging van de in de gestelde vragen genoemde bepalingen noodzakelijk acht in het kader van het bij hem aanhangige geding. Bijgevolg blijkt niet dat deze vragen geen verband houden met een reëel geschil of met het voorwerp van het hoofdgeding, noch dat zij betrekking hebben op een vraagstuk van hypothetische aard.
39      Bijgevolg is het verzoek om een prejudiciële beslissing ontvankelijk.
Beantwoording van de prejudiciële vragen
Tweede vraag
40      Met zijn tweede vraag, die als eerste moet worden onderzocht, wenst de verwijzende rechter in essentie te vernemen of artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus moeten worden uitgelegd dat zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan in het geval van een straf die is opgelegd zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, wanneer voldaan is aan de voorwaarden om de overlevering van deze betrokkene te weigeren en te gelasten dat deze straf op het grondgebied van de tenuitvoerleggingsstaat ten uitvoer wordt gelegd, overeenkomstig de bepalingen van deze regeling tot omzetting van kaderbesluit 2002/584, de rechter van de tenuitvoerleggingsstaat deze tenuitvoerlegging van die straf niet kan gelasten op grond dat niet voldaan is aan de voorwaarden voor erkenning van de veroordeling, overeenkomstig de bepalingen van die regeling tot omzetting van kaderbesluit 2008/909.
41      In de eerste plaats moet worden opgemerkt dat de rechterlijke autoriteit van de uitvoerende lidstaat volgens artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 de tenuitvoerlegging kan weigeren van een Europees aanhoudingsbevel dat is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf wanneer de gezochte persoon zoals in casu verblijft in de tenuitvoerleggingsstaat en deze staat zich ertoe verbindt die straf overeenkomstig zijn nationale recht zelf ten uitvoer te leggen.
42      Kaderbesluit 2008/909 bepaalt in artikel 25 dat de bepalingen ervan onverminderd kaderbesluit 2002/584, voor zover verenigbaar met kaderbesluit 2002/584, met name van overeenkomstige toepassing zijn op de tenuitvoerlegging van vonnissen in het geval dat een lidstaat zich op grond van artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 ertoe heeft verbonden het vonnis ten uitvoer te leggen.
43      In dit verband voorziet artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 in een grond tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging van een veroordeling indien de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, behoudens in de drie in respectievelijk de punten i), ii) en iii) ervan genoemde gevallen, waarin de erkenning en de tenuitvoerlegging van een dergelijke veroordeling niet kunnen worden geweigerd.
44      In casu vraagt de verwijzende rechter zich af welk gevolg moet worden gegeven aan het feit dat, ingeval de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, de bepalingen van Italiaans recht tot omzetting van artikel 4 bis, lid 1, van kaderbesluit 2002/584, betreffende de voorwaarden waaronder deze omstandigheid een grond tot weigering van de tenuitvoerlegging van het tegen deze betrokkene uitgevaardigde Europees aanhoudingsbevel vormt, verschillen van de bepalingen ter omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909, die betrekking hebben op de voorwaarden waaronder die omstandigheid een grond tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging van de veroordeling van die betrokkene oplevert.
45      In dit verband moet evenwel worden opgemerkt dat artikel 4 bis, lid 1, onder a) tot en met c), van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909, die bij dezelfde Uniehandeling – namelijk kaderbesluit 2009/299, meer bepaald respectievelijk artikel 2, lid 1, en artikel 5, lid 1, ervan – in de twee betrokken kaderbesluiten zijn ingevoegd, soortgelijke of zelfs identieke bewoordingen hebben en soortgelijke doelstellingen nastreven in verband met onder meer het recht van de betrokkene om in persoon op zijn proces te verschijnen en de eerbiediging van de rechten van verdediging van die betrokkene wanneer hij niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, zoals met name blijkt uit de overwegingen 1, 4, 6 en 8 van kaderbesluit 2009/299. Hieruit volgt dat de rechtspraak betreffende artikel 4 bis, lid 1, kan worden toegepast op artikel 9, lid 1, onder i), voor wat betreft de begrippen die deze twee bepalingen gemeen hebben (zie in die zin arrest van heden, Hölderman, C‑447/24, punten 50 en 51).
46      Zo verschillen de toepassingsvoorwaarden voor de gevallen waarin het feit dat de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, volgens artikel 4 bis, lid 1, onder a) tot en met c), van kaderbesluit 2002/584 geen grond kan vormen tot weigering van de tenuitvoerlegging van het Europees aanhoudingsbevel dat is uitgevaardigd met het oog op de tenuitvoerlegging van een straf, niet van die voor de gevallen waarin een dergelijke omstandigheid volgens artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 geen grond kan vormen voor weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging van het vonnis waarbij een veroordeling is uitgesproken.
47      Bijgevolg kan een nationale regeling die dergelijke gevallen aan verschillende voorwaarden onderwerpt al naargelang zij worden beoordeeld op grond van de nationale bepalingen ter omzetting van artikel 4 bis, lid 1, onder a) tot en met c), van kaderbesluit 2002/584 dan wel op grond van die ter omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909, niet verenigbaar zijn met die Unierechtelijke bepalingen.
48      Indien de verwijzende rechter van oordeel zou zijn dat dit het geval is voor de bepaling van Italiaans recht in het hoofdgeding, moet eraan worden herinnerd dat het beginsel van voorrang van het Unierecht aldus moet worden uitgelegd dat het een nationale rechterlijke instantie niet verplicht om een bepaling van nationaal recht die onverenigbaar is met de bepalingen van dit kaderbesluit buiten toepassing te laten, aangezien deze geen rechtstreekse werking hebben. De autoriteiten van de lidstaten, met inbegrip van de rechterlijke instanties, zijn evenwel verplicht om het nationale recht zo veel mogelijk conform uit te leggen, waardoor zij een resultaat kunnen garanderen dat verenigbaar is met het door dat kaderbesluit nagestreefde doel [zie naar analogie arrest van 21 december 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Veroordeling bij verstek), C‑398/22, EU:C:2023:1031, punt 47 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
49      Kaderbesluiten hebben immers weliswaar geen rechtstreekse werking, maar de bindende aard ervan heeft tot gevolg dat de nationale autoriteiten verplicht zijn om het nationale recht in overeenstemming hiermee uit te leggen vanaf het moment dat de omzettingstermijn van die kaderbesluiten verstrijkt. Bij de toepassing van hun nationaal recht moeten deze autoriteiten dit dus zo veel mogelijk in het licht van de bewoordingen en het doel van het kaderbesluit uitleggen teneinde het daarmee beoogde resultaat te bereiken, waarbij een uitlegging contra legem van het nationaal recht evenwel is uitgesloten. Dit beginsel van een conforme uitlegging vereist aldus dat het gehele nationaal recht in aanmerking wordt genomen en toepassing wordt gegeven aan de daarin erkende uitleggingsmethoden, teneinde de volle werking van dit kaderbesluit te verzekeren en tot een oplossing te komen die in overeenstemming is met de daarmee nagestreefde doelstelling [arrest van 21 december 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Veroordeling bij verstek), C‑398/22, EU:C:2023:1031, punt 48 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
50      Het staat dus aan de verwijzende rechter om, met inaanmerkingneming van zijn gehele nationaal recht en toepassing gevend aan de daarin erkende uitleggingsmethoden, de nationale regeling in het hoofdgeding zo
veel mogelijk uit te leggen in het licht van de bewoordingen en het doel van de kaderbesluiten 2002/584 en 2008/909, in die zin dat de bepalingen van Italiaans recht ter omzetting van artikel 4 bis, lid 1, onder a) tot en met c), van kaderbesluit 2002/584 en die tot omzetting van artikel 9, lid 1, onder i), i) tot en met iii), van kaderbesluit 2008/909 voorzien in dezelfde toepassingsvoorwaarden.
51      In de tweede plaats moet worden opgemerkt dat, zoals blijkt uit de aanwijzingen in het verzoek om een prejudiciële beslissing, de vragen van de verwijzende rechter met het oog op de erkenning en de tenuitvoerlegging van de veroordeling van ATAU meer in het bijzonder betrekking hebben op het in artikel 4 bis, lid 1, onder b), van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 bedoelde geval.
52      Voor zover de betrokkene een raadsman heeft gemachtigd, die hem tijdens zijn proces daadwerkelijk heeft verdedigd, hoeft de tenuitvoerlegging van het tegen deze persoon uitgevaardigde Europees aanhoudingsbevel volgens de nationale regeling tot omzetting van de eerstgenoemde bepaling immers niet te worden geweigerd op grond dat hij niet in persoon op zijn proces is verschenen, aangezien hij in kennis is gesteld van het tegen hem lopende proces.
53      In vergelijkbare omstandigheden, maar waarin de betrokkene meer in het bijzonder niet op de hoogte was van het tijdstip van zijn proces, staat de nationale regeling tot omzetting van de laatstgenoemde bepaling echter in de weg aan de erkenning van het vonnis waarbij die betrokkene is veroordeeld, zodat weigering van de tenuitvoerlegging van het aanhoudingsbevel en tenuitvoerlegging van de opgelegde straf op het Italiaanse grondgebied, overeenkomstig artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584, niet mogelijk zijn.
54      Gelet op de twijfels van de verwijzende rechter over de wijze waarop de voorwaarden voor toepassing van het in artikel 9, lid 1, onder i), punt ii), van kaderbesluit 2008/909 bedoelde geval moeten worden beoordeeld, moet dus worden verduidelijkt welke omstandigheden onder punt ii) van deze bepaling kunnen vallen hoewel de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid. Zoals in punt 45 van het onderhavige arrest is uiteengezet, kunnen die omstandigheden ook onder artikel 4 bis, lid 1, onder b), van kaderbesluit 2002/584 vallen.
55      Krachtens artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 kan de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat de erkenning van het vonnis en de tenuitvoerlegging van de sanctie weigeren indien de betrokkene volgens het in artikel 4 van dit kaderbesluit bedoelde certificaat niet in persoon is verschenen op het proces dat tot de beslissing heeft geleid, tenzij in dit certificaat is vermeld dat de betrokkene zich, overeenkomstig nadere in het nationale recht van de beslissingsstaat bepaalde procedurevoorschriften, in een van de in de punten i), ii) en iii) van dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde situaties bevindt.
56      Hieruit volgt dat de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat er in beginsel toe gehouden is een veroordeling te erkennen en ten uitvoer te leggen – ook al was de betrokkene niet aanwezig op het proces dat tot de beslissing heeft geleid – indien de voorwaarden voor toepassing van een van de in de punten i), ii) en iii) van artikel 9, lid 1, onder i), van dat kaderbesluit bedoelde gevallen vervuld zijn (zie naar analogie arrest van 24 mei 2016, Dworzecki, C‑108/16 PPU, EU:C:2016:346, punt 35).
57      In elk van de in die punten bedoelde gevallen doet de erkenning en de tenuitvoerlegging van een veroordeling namelijk geen afbreuk aan de rechten van verdediging van de betrokkene noch aan het recht op een doeltreffende voorziening in rechte en op een eerlijk proces, zoals die zijn neergelegd in artikel 47 en artikel 48, lid 2, van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna: „Handvest”) [zie naar analogie arrest van 23 maart 2023, Minister for Justice and Equality (Opheffing van opschorting), C‑514/21 en C‑515/21, EU:C:2023:235, punt 73 en aldaar aangehaalde rechtspraak], aangezien de betrokkene in die gevallen wordt geacht vrijwillig en ondubbelzinnig te hebben afgezien van aanwezigheid op zijn proces (zie naar analogie arrest van 26 februari 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 52).
58      Wat meer in het bijzonder artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 betreft, is de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat ertoe gehouden een veroordeling te erkennen en ten uitvoer te leggen, niettegenstaande het feit dat de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot de beslissing heeft geleid, wanneer deze betrokkene, die overeenkomstig het eerste van de in die bepaling gestelde vereisten op de hoogte was van het voorgenomen proces, een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd zijn verdediging op het proces te voeren, en op het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd.
59      In deze context moet om te beginnen worden bepaald wat de draagwijdte is van het in de eerste zinsnede van punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 gestelde vereiste dat de betrokkene op de hoogte was van het voorgenomen proces, welk vereiste bij gebreke van een verwijzing naar het nationaal recht een autonoom Unierechtelijk begrip vormt dat op het grondgebied van de Unie uniform moet worden uitgelegd (zie naar analogie arrest van 24 mei 2016, Dworzecki, C‑108/16 PPU, EU:C:2016:346, punten 28‑31), en moet vervolgens nader worden bepaald hoe dit vereiste dient te worden beoordeeld.
60      Wat ten eerste de draagwijdte van dit vereiste betreft, zij eraan herinnerd dat overeenkomstig vaste rechtspraak
bij de uitlegging van een bepaling van Unierecht niet enkel rekening moet worden gehouden met haar bewoordingen, maar ook met haar context en met de doelstellingen die worden nagestreefd met de regeling waarvan zij deel uitmaakt (arresten van 17 november 1983, Merck, 292/82, EU:C:1983:335, punt 12, en 4 september 2025, Casa Judeţeană de Asigurări de Sănătate Mureș e.a., C‑489/23, EU:C:2025:651, punt 31).
61      Aangaande de bewoordingen van artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 moet worden opgemerkt dat uit de formulering van deze bepaling in de verschillende taalversies ervan, niet ondubbelzinnig kan worden afgeleid of voor de toepassing ervan vereist is dat de betrokkene op de hoogte was van het tijdstip van de terechtzitting in het kader van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid.
62      In het bijzonder bevat de Italiaanse taalversie van artikel 9, lid 1, onder i), ii), van dit kaderbesluit weliswaar uitdrukkelijk een dergelijk vereiste, maar sommige versies, zoals de Engelse en de Franse, vereisen enkel „kennis van het voorgenomen proces”, terwijl andere versies „kennis van de vastgestelde terechtzitting vereisen, zoals de Duitse en de Hongaarse, of „kennis van de geplande terechtzitting”, zoals de Tsjechische, de Pools en de Zweedse.
63      Hoewel deze verschillende uitdrukkingen kunnen weliswaar de indruk wekken dat de betrokkene, zoals uitdrukkelijk is bepaald in de Italiaanse taalversie van deze bepaling, op de hoogte moet zijn geweest van het tijdstip van de terechtzitting in het kader van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, neemt dit niet weg dat de in bepaalde taalversies van een Unierechtelijke bepaling gebruikte formulering volgens vaste rechtspraak niet als enige grondslag voor de uitlegging van die bepaling kan dienen of daartoe voorrang kan hebben boven de andere taalversies. De bepalingen van het Unierecht moeten immers op uniforme wijze worden uitgelegd en toegepast in het licht van de tekst in alle talen van de Unie. Wanneer er verschillen bestaan tussen de verschillende taalversies van een bepaling van Unierecht, moet, volgens vaste rechtspraak, bij de uitlegging van de betrokken bepaling worden gelet op de context en de doelstelling van de regeling waarvan zij een onderdeel vormt [zie in die zin arrest van 23 oktober 2025, Naturvårdsverke (Verwerking van afvalstoffen na terugname), C‑221/24 en C‑222/24, EU:C:2025:818, punt 45 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
64      Wat in dit verband de context van punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 betreft, moet worden vastgesteld dat punt i) van deze bepaling vereist dat de betrokkene ofwel persoonlijk is gedagvaard en daarbij op de hoogte is gebracht van „het tijdstip en de plaats van het proces” dat tot de beslissing heeft geleid, hetzij anderszins daadwerkelijk officieel in kennis is gesteld van „het tijdstip en de plaats van dat proces”, zodat op ondubbelzinnige wijze vaststaat dat „hij op de hoogte was van het voorgenomen proces” (zie arrest van heden, Hölderman, C‑447/24, punt 72).
65      Derhalve moet worden vastgesteld dat uit de bewoordingen zelf van artikel 9, lid 1, onder i), i), van dit kaderbesluit blijkt dat de daarin gebruikte uitdrukking „op de hoogte was van het voorgenomen proces” vereist dat de betrokkene in kennis is gesteld van het tijdstip en de plaats van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid (zie arrest van heden, Hölderman, C‑447/24, punt 73).
66      In het kader van een contextuele uitlegging lijkt daaruit te kunnen worden afgeleid dat het overeenkomstige, in de eerste zinsnede van punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), gestelde vereiste om redenen van coherentie dezelfde draagwijdte kan krijgen, zodat deze bepaling aldus moet worden uitgelegd dat zij vereist dat de betrokkene in kennis is gesteld van het tijdstip van de terechtzitting en van de plaats van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid (zie arrest van heden, Hölderman, C‑447/24, punt 74).
67      Deze uitlegging vindt steun in de bepalingen van richtlijn 2016/343, in het bijzonder artikel 8, lid 2, ervan, dat een relevant contextueel element vormt voor de uitlegging van artikel 9, lid 1, onder i), van dit kaderbesluit omdat beide bepalingen functioneel in verband staan [zie in die zin arrest van 16 januari 2025, VB II (Informatie over het recht op een nieuw proces), C‑400/23, EU:C:2025:14, punt 48].
68      In dit verband zij in herinnering gebracht dat de lidstaten volgens artikel 8, lid 2, van richtlijn 2016/343, die minimumvoorschriften vaststelt inzake bepaalde aspecten van strafprocedures, waaronder het „recht op aanwezigheid bij zijn proces”, kunnen voorzien in de mogelijkheid dat een proces dat kan leiden tot een beslissing over schuld of onschuld van een verdachte of beklaagde plaatsvindt in zijn afwezigheid, op voorwaarde dat de verdachte of beklaagde tijdig in kennis is gesteld van de terechtzitting en van de gevolgen van zijn afwezigheid [punt a) van deze bepaling], of deze verdachte of beklaagde, die van het proces in kennis is gesteld, wordt vertegenwoordigd door een gemachtigde advocaat die ofwel door die verdachte of de beklaagde dan wel door de staat werd aangesteld [punt b) van deze bepaling].
69      Het Hof heeft geoordeeld dat dit artikel 8, lid 2, van richtlijn 2016/343 bijzonder belang hecht aan de kennisgeving aan de betrokkene, aangezien hieruit blijkt dat een proces alleen bij verstek kan worden gehouden op de uitdrukkelijke voorwaarde dat de betrokkene in kennis is gesteld van de terechtzitting. Onder verwijzing naar met name overweging 36 van deze richtlijn heeft het Hof gepreciseerd dat de in zowel punt a) als punt b) van dat artikel 8, lid 2, gestelde voorwaarde dat de betrokkene in kennis moet worden gesteld van de terechtzitting, vereist dat hij in kennis wordt gesteld van het tijdstip en de plaats van de terechtzitting, op een wijze die het hem mogelijk maakt kennis te krijgen van de terechtzitting [zie in die zin arrest van 15 september 2022, HN (Proces van een verdachte die van het grondgebied is verwijderd), C‑420/20, EU:C:2022:679, punten 51 en 52].
70      Ook de teleologische uitlegging van artikel 9, lid 1, onder i), punt ii), van kaderbesluit 2008/909 biedt steun aan de uitlegging volgens welke het in de eerste zinsnede van dit punt ii) gestelde vereiste inhoudt dat de betrokkene in kennis moet zijn gesteld van het tijdstip en de plaats van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid.
71      Zoals uitdrukkelijk blijkt uit artikel 1 van kaderbesluit 2009/299, gelezen in het licht van de overwegingen 1 en 15 ervan, beoogt dat artikel 9, lid 1, onder i), door een nauwkeurigere omschrijving van gemeenschappelijke gronden voor tenuitvoerlegging van een veroordeling ondanks de afwezigheid van de betrokkene tijdens zijn proces, diens recht om in persoon bij het tegen hem gevoerde strafproces te verschijnen – dat een essentieel onderdeel is van de rechten van de verdediging en meer in het algemeen van het grootste belang is voor de eerbiediging van het in artikel 47, tweede en derde alinea, en artikel 48 van het Handvest verankerde recht op een eerlijk strafproces – te beschermen, en daarnaast de wederzijdse erkenning van rechterlijke beslissingen tussen de lidstaten te bevorderen [zie in die zin en naar analogie arrest van 23 maart 2023, Minister for Justice and Equality (Opheffing van opschorting), C‑514/21 en C‑515/21, EU:C:2023:235, punten 50 en 60 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
72      De uitlegging van artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 volgens welke de betrokkene in kennis moet worden gesteld van het tijdstip en de plaats van zijn proces, bevordert de verwezenlijking van deze doelstellingen. Zij stelt de betrokkene immers in staat om in persoon te verschijnen indien hij dat wenst, en dit tot het tijdstip waarop het proces daadwerkelijk plaatsvindt, ofwel, in voorkomend geval, maakt zij het mogelijk om na te gaan of de betrokkene vrijwillig en ondubbelzinnig heeft afgezien van aanwezigheid op zijn proces.
73      Wat ten tweede de wijze van beoordeling van de voorwaarden voor toepassing van een van de in artikel 9, lid 1, onder i), punten i), ii) en iii), van dit kaderbesluit bedoelde gevallen betreft, waarin, zoals in punt 57 van het onderhavige arrest in herinnering is gebracht, de betrokkene moet worden geacht vrijwillig en ondubbelzinnig te hebben afgezien van aanwezigheid op zijn proces, moet de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat, wanneer zij nagaat of die voorwaarden vervuld zijn, beoordelen of de rechten van verdediging van die betrokkene zijn geëerbiedigd, daarbij naar behoren rekening houdend met alle omstandigheden die de bij haar aanhangige zaak kenmerken, waaronder met name het gedrag waarvan die betrokkene blijk heeft gegeven.
74      Wat meer in het bijzonder artikel 9, lid 1, onder i), ii), van dat kaderbesluit betreft, en om te beginnen het in de eerste zinsnede van deze bepaling gestelde vereiste, inzake het op de hoogte zijn van het voorgenomen proces, kan het feit dat de betrokkene niet rechtstreeks in kennis is gesteld, zoals in het hoofdgeding, niet noodzakelijkerwijs tot gevolg hebben dat deze voorwaarde niet vervuld is.
75      Zoals de advocaat generaal in punt 47 van zijn conclusie heeft opgemerkt, moet bij de beoordeling of aan deze voorwaarde voldaan is bijzondere aandacht worden besteed aan de zorgvuldigheid die de overheidsinstanties in acht hebben genomen bij de kennisgeving van de terechtzitting aan de bij verstek veroordeelde persoon enerzijds en aan de zorgvuldigheid die deze persoon heeft betracht om de aan hem gerichte informatie in ontvangst te nemen anderzijds (zie naar analogie arrest van 20 mei 2025, Kachev, C‑135/25 PPU, EU:C:2025:366, punt 35 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
76      Zo volgt uit de rechtspraak van het Hof dat wanneer uit duidelijke en objectieve aanwijzingen blijkt dat de betrokkene, die er officieel van in kennis is gesteld dat hij ervan wordt beschuldigd een strafbaar feit te hebben gepleegd en dus weet dat er tegen hem een proces zal worden gevoerd, met opzet vermijdt dat hij officieel in kennis wordt gesteld van het tijdstip en de plaats van de terechtzitting, die persoon kan worden geacht aan die voorwaarde te voldoen [zie naar analogie arresten van 19 mei 2022, Spetsializirana prokuratura (Proces van een gevluchte beklaagde), C‑569/20, EU:C:2022:401, punt 48, en 20 mei 2025, Kachev, C‑135/25 PPU, EU:C:2025:366, punt 35].
77      In het onderhavige geval blijkt met name uit de door de verwijzende rechter verstrekte inlichtingen dat ATAU op de hoogte was van het tegen hem lopende proces, maar dat hij was gevlucht zonder terug te keren naar het Slowaakse grondgebied en zonder domicilie te kiezen met het oog op kennisgevingen. Het staat aan de verwijzende rechter om na te gaan of dergelijke omstandigheden duidelijke en objectieve aanwijzingen vormen op grond waarvan kan worden aangenomen dat de betrokkene aan voornoemde voorwaarde voldoet.
78      In dit verband zij opgemerkt dat het Hof heeft geoordeeld dat bijvoorbeeld kan worden vastgesteld dat er van dergelijke aanwijzingen sprake is wanneer de betrokkene aan de bevoegde nationale autoriteiten opzettelijk een onjuist adres heeft meegedeeld of zich niet meer bevindt op het adres dat hij hun heeft meegedeeld [zie naar analogie arrest van 19 mei 2022, Spetsializirana prokuratura (Proces van een gevluchte beklaagde), C‑569/20, EU:C:2022:401, punt 49]. Het valt niet uit te sluiten dat, gelet op alle omstandigheden die de bij de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat aanhangige zaak kenmerken, een dergelijke vaststelling ook kan voortvloeien uit het feit dat de betrokkene bewust heeft verzuimd een dergelijk adres mee te delen.
79      Overigens kan evenmin worden uitgesloten dat de betrokkene kan worden geacht te voldoen aan de voorwaarde inzake op de hoogte zijn van het voorgenomen proces, als bedoeld in artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909, wanneer hij, na het adres van het kantoor van zijn raadsman te hebben vermeld met het oog op kennisgevingen, opzettelijk elk contact met die raadsman heeft vermeden.
80      De verwijzende rechter zal er evenwel rekening mee moeten houden dat dit echter slechts het geval kan zijn indien de bevoegde nationale autoriteiten redelijke inspanningen hebben geleverd om de betrokkene te lokaliseren en hem in kennis te stellen van het tijdstip en de plaats van zijn proces (zie naar analogie arrest van 20 mei 2025, Kachev, C‑135/25 PPU, EU:C:2025:366, punt 37 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
81      Wat betreft de voorwaarde dat de betrokkene een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd zijn verdediging op het proces te voeren, en op het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd, moet worden gepreciseerd dat het bestaan van een „machtiging” in de zin van artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 vereist dat de betrokkene zelf aan een advocaat, in voorkomend geval die welke hem ambtshalve is toegevoegd, de taak heeft toevertrouwd om hem bij dat proces in zijn afwezigheid te vertegenwoordigen (zie naar analogie arrest van 20 mei 2025, Kachev, C‑135/25 PPU, EU:C:2025:366, punt 41 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
82      Zo heeft het Hof geoordeeld dat de enkele omstandigheid dat een bij verstek veroordeelde gedurende de gehele gerechtelijke procedure die in zijn afwezigheid is gevoerd, door een ambtshalve toegevoegde advocaat is verdedigd, niet volstaat om te voldoen aan de tweede in deze bepaling gestelde voorwaarde. Alleen wanneer iemand het doelbewust aan de advocaat heeft overgelaten om zijn verdediging voor de strafrechter te voeren, hetgeen veronderstelt dat hij die advocaat specifiek heeft aangewezen om hem buiten zijn aanwezigheid op het proces te vertegenwoordigen, kan uit de vertegenwoordiging door een advocaat worden afgeleid dat die persoon, die bij verstek is berecht, vrijwillig en ondubbelzinnig afstand heeft gedaan van zijn recht om bij de terechtzitting aanwezig te zijn (zie naar analogie arrest van 20 mei 2025, Kachev, C‑135/25 PPU, EU:C:2025:366, punten 59 en 61).
83      Aangezien de verwijzende rechter aangeeft dat ATAU in de loop van de procedure is bijgestaan en vertegenwoordigd door een advocaat en dat het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, heeft plaatsgevonden in aanwezigheid van zijn advocaat die hem heeft vertegenwoordigd en verdedigd, staat het aan deze rechter om in het licht van de overwegingen in de punten 81 en 82 van het onderhavige arrest na te gaan of uit deze omstandigheden volgt dat is voldaan aan de in artikel 9, lid 1, onder i), ii), van kaderbesluit 2008/909 gestelde voorwaarde dat de betrokkene een zelf gekozen of van overheidswege toegewezen raadsman heeft gemachtigd zijn verdediging op het proces te voeren, en op het proces ook werkelijk door die raadsman is verdedigd.
84      Gelet op een en ander moet op de tweede vraag worden geantwoord dat artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus moeten worden uitgelegd dat:
–        zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan in het geval van een straf die is opgelegd zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, wanneer voldaan is aan de voorwaarden om de overlevering van deze betrokkene te weigeren en te gelasten dat deze straf op het grondgebied van de tenuitvoerleggingsstaat ten uitvoer wordt gelegd, overeenkomstig de bepalingen van deze regeling tot omzetting van kaderbesluit 2002/584, de rechter van de tenuitvoerleggingsstaat deze tenuitvoerlegging van die straf niet kan gelasten op grond dat de voorwaarden voor erkenning van de veroordeling, overeenkomstig de bepalingen van die regeling tot omzetting van kaderbesluit 2008/909 niet vervuld zijn;
–        aan het in de eerste zinsnede van punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 gestelde vereiste, inzake op de hoogte zijn van het voorgenomen proces, voldaan is wanneer de betrokkene, gelet op alle relevante omstandigheden die naar behoren in aanmerking zijn genomen, met name het gedrag van die betrokkene, kan worden geacht in kennis te zijn gesteld van het tijdstip en de plaats van de terechtzitting in het kader van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid.
Eerste vraag
85      Met zijn eerste vraag, die als tweede moet worden onderzocht, wenst de verwijzende rechter in essentie te vernemen of artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus moeten worden uitgelegd dat zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat in het geval van een veroordeling die is uitgesproken zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, en zonder dat voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van de in dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen – met name het in punt ii) van deze bepaling genoemde geval – niet de mogelijkheid heeft om die veroordeling te erkennen.
86      Dienaangaande moet worden opgemerkt dat deze vraag in het kader van het hoofdgeding slechts nuttig is indien de verwijzende rechter in het licht van het antwoord op de tweede vraag zou vaststellen dat in de omstandigheden van het hoofdgeding niet voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van het in punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), van dit kaderbesluit bedoelde geval.
87      Uit de bewoordingen zelf van artikel 9, lid 1, onder i), en in het bijzonder uit de vermelding dat de rechterlijke autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat de erkenning van het betrokken vonnis en de tenuitvoerlegging van de sanctie „kan” weigeren, blijkt dat de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat over de bevoegdheid beschikt om de erkenning van een vonnis en de tenuitvoerlegging van de sanctie te weigeren indien de betrokkene niet in persoon is verschenen op het proces dat tot dat vonnis heeft geleid, tenzij volgens het in artikel 4 van dit kaderbesluit bedoelde certificaat voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van de respectievelijk in de punten i), ii) en iii), van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 genoemde gevallen [zie naar analogie arrest van 21 december 2023, Generalstaatsanwaltschaft Berlin (Veroordeling bij verstek), C‑396/22, EU:C:2023:1029, punten 38 en 39 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
88      Dit artikel 9, lid 1, onder i), beperkt aldus de mogelijkheid tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging van een veroordeling door een nauwkeurige en uniforme opsomming te geven van de voorwaarden waaronder de erkenning en de tenuitvoerlegging van een beslissing die is gegeven na een proces waarop de betrokkene niet in persoon is verschenen, niet mogen worden geweigerd [zie naar analogie arrest van 23 maart 2023, Minister for Justice and Equality (Opheffing van opschorting), C‑514/21 en C‑515/21, EU:C:2023:235, punt 49 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
89      Hieruit volgt dat, zoals blijkt uit punt 56 van het onderhavige arrest, de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat ertoe gehouden is een veroordeling te erkennen en ten uitvoer te leggen – ook al was de betrokkene niet aanwezig op het proces dat tot de betrokken beslissing heeft geleid –
wanneer de voorwaarden voor toepassing van een van de in respectievelijk de punten i), ii) en iii) van artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen vervuld zijn.
90      Niettemin kan de bevoegde autoriteit van de uitvoerende lidstaat, gelet op het feit dat artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 voorziet in een facultatieve grond tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging van een veroordeling, hoe dan ook, na te hebben vastgesteld dat de voorwaarden voor toepassing van een van de in de punten i), ii) en iii) van deze bepaling bedoelde gevallen niet vervuld zijn wat betreft de situatie van de persoon tegen wie een dergelijk vonnis is gewezen, rekening houden met alle specifieke omstandigheden van elk geval op grond waarvan zij zich ervan kan vergewissen dat de erkenning en de tenuitvoerlegging van dat vonnis geen schending van de rechten van verdediging van die persoon inhouden [zie naar analogie arrest van 23 maart 2023, Minister for Justice and Equality (Opheffing van opschorting), C‑514/21 en C‑515/21, EU:C:2023:235, punt 76 en aldaar aangehaalde rechtspraak].
91      Zoals de advocaat-generaal in punt 68 van zijn conclusie heeft opgemerkt, valt met name het gedrag van de betrokkene, in het bijzonder met het feit dat hij heeft getracht te ontkomen aan de betekening van de hem toegezonden informatie of om elk contact met zijn advocaten te vermijden, onder die omstandigheden die in aanmerking kunnen worden genomen [zie naar analogie arrest van 23 maart 2023, Minister for Justice and Equality (Opheffing van opschorting), C‑514/21 en C‑515/21, EU:C:2023:235, punt 78 en aldaar aangehaalde rechtspraak], en dit los van de relevantie van dit gedrag bij de beoordeling of de voorwaarden voor toepassing van de in de punten i), tot en met iii) van dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen vervuld zijn, zoals blijkt uit de punten 74 tot en met 80 van het onderhavige arrest.
92      Evenzo staat het de bevoegde autoriteit van de uitvoerende lidstaat vrij om rekening te houden met het feit dat de betrokkene zoals in casu heeft verzocht om tenuitvoerlegging van de straf in de lidstaat waar hij woont en waar hij het centrum van zijn belangen heeft, ook al beantwoordt dit als zodanig niet aan de voorwaarden van artikel 9, lid 1, onder i), iii), van kaderbesluit 2008/909, alsook, in voorkomend geval, met de wens om zich niet op een eventueel recht op een nieuw vonnis te beroepen, teneinde te beslissen dat die tenuitvoerlegging geen schending van zijn rechten van verdediging inhoudt, zodat de in artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 neergelegde grond tot weigering van de erkenning en de tenuitvoerlegging niet hoeft te worden toegepast, niettegenstaande het feit dat de voorwaarden voor toepassing van de in de punten i), tot en met iii) van dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen niet vervuld zijn (zie in die zin arrest van heden, Hölderman, C‑447/24, punten 101 tot en met 103).
93      Waar artikel 9, lid 1, onder i), van dit kaderbesluit in een mogelijkheid voorziet, blijkt uit de verwijzingsbeslissing dat de nationale regeling ter omzetting van dat kaderbesluit de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat verplicht om de erkenning en tenuitvoerlegging van een in de beslissingsstaat uitgesproken veroordeling te weigeren wanneer de voorwaarden voor toepassing van de in de punten i), tot en met iii) van artikel 9, lid 1, onder i), van dat kaderbesluit bedoelde gevallen niet vervuld zijn. Die regeling ontneemt deze autoriteit dus een beoordelingsmarge om op basis van de omstandigheden van het geval na te gaan of de rechten van verdediging van de betrokkene niettemin kunnen worden geacht te zijn geëerbiedigd en, bijgevolg, om te beslissen de betrokken veroordeling te erkennen en ten uitvoer te leggen.
94      In die omstandigheden is een dergelijke nationale regeling strijdig met artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909.
95      Hieruit volgt dat de verwijzende rechter, gelet op de overwegingen in de punten 48 en 49 van het onderhavige arrest, indien hij van oordeel zou zijn dat de voorwaarden voor toepassing van de in artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 bedoelde gevallen, met name het in punt ii) bedoelde geval, niet vervuld zijn, met inaanmerkingneming van zijn gehele nationaal recht en toepassing gevend aan de daarin erkende uitleggingsmethoden, de nationale regeling in het hoofdgeding zo
veel mogelijk moet uitleggen in het licht van de bewoordingen en het doel van dit kaderbesluit, in die zin dat hij op basis van alle omstandigheden van het geval kan beoordelen of de rechten van verdediging van de betrokkene niettemin kunnen worden geacht te zijn geëerbiedigd, zodat de betrokken veroordeling in kwestie moet worden erkend en ten uitvoer gelegd.
96      Gelet op een en ander moet op de eerste vraag worden geantwoord dat artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584 en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909 aldus moeten worden uitgelegd dat zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat in het geval van een veroordeling die is uitgesproken zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, en zonder dat voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van de in dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen – met name het in punt ii) van deze bepaling genoemde geval –, niet de mogelijkheid heeft om die veroordeling te erkennen.
Kosten
97      Ten aanzien van de partijen in het hoofdgeding is de procedure als een aldaar gerezen incident te beschouwen, zodat de verwijzende rechter over de kosten heeft te beslissen. De door anderen wegens indiening van hun opmerkingen bij het Hof gemaakte kosten komen niet voor vergoeding in aanmerking.
Het Hof (Vijfde kamer) verklaart voor recht:
1)      Artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584/JBZ van de Raad van 13 juni 2002 betreffende het Europees aanhoudingsbevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten, zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299/JBZ van de Raad van 26 februari 2009, en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909/JBZ van de Raad van 27 november 2008 inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op strafvonnissen waarbij vrijheidsstraffen of tot vrijheidsbeneming strekkende maatregelen zijn opgelegd, met het oog op de tenuitvoerlegging ervan in de Europese Unie, zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299,
moeten aldus worden uitgelegd dat
–        zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan in het geval van een straf die is opgelegd zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, wanneer voldaan is aan de voorwaarden om de overlevering van deze betrokkene te weigeren en te gelasten dat deze straf op het grondgebied van de tenuitvoerleggingsstaat ten uitvoer wordt gelegd, overeenkomstig de bepalingen van deze regeling tot omzetting van kaderbesluit 2002/584, zoals gewijzigd, de rechter van de tenuitvoerleggingsstaat deze tenuitvoerlegging van die straf niet kan gelasten op grond dat niet voldaan is aan de voorwaarden voor erkenning van de veroordeling, overeenkomstig de bepalingen van die regeling tot omzetting van kaderbesluit 2008/909, zoals gewijzigd;
–        aan het in de eerste zinsnede van punt ii) van artikel 9, lid 1, onder i), van kaderbesluit 2008/909 gestelde vereiste, inzake op de hoogte zijn van het voorgenomen proces, voldaan is wanneer de betrokkene, gelet op alle relevante omstandigheden die naar behoren in aanmerking zijn genomen, met name het gedrag van die betrokkene, kan worden geacht in kennis te zijn gesteld van het tijdstip en de plaats van de terechtzitting in het kader van het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid.
2)      Artikel 4, punt 6, van kaderbesluit 2002/584, zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299, en artikel 9, lid 1, onder i), en artikel 25 van kaderbesluit 2008/909, zoals gewijzigd bij kaderbesluit 2009/299,
moeten aldus worden uitgelegd dat
zij zich verzetten tegen een nationale regeling op grond waarvan de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat in het geval van een veroordeling die is uitgesproken zonder dat de betrokkene in persoon is verschenen op het proces dat tot zijn veroordeling heeft geleid, en zonder dat voldaan is aan de voorwaarden voor toepassing van de in dat artikel 9, lid 1, onder i), bedoelde gevallen – met name het in punt ii) van deze bepaling genoemde geval –, niet de mogelijkheid heeft om die veroordeling te erkennen.
ondertekeningen
*      Procestaal: Italiaans.
ii      Dit is een fictieve naam, die niet overeenkomt met de werkelijke naam van enige partij in de procedure.