61996CJ0093_EL
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Διάδικοι
Στην υπόθεση C-93/96,
που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Supremo Tribunal Administrativo (Πορτογαλία) προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΚ, με την οποία ζητείται, στο πλαίσιο της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ
Indϊstria e Comιrcio Tκxtil SA (ICT)
και
Fazenda Pϊblica,
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΟΚ) 738/92 του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1992, για την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές νημάτων από βαμβάκι καταγωγής Βραζιλίας και Τουρκίας (ΕΕ 1992, L 82, σ. 1),
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
(δεύτερο τμήμα),
συγκείμενο από τους G. F. Mancini, πρόεδρο τμήματος, G. Hirsch και R. Schintgen (εισηγητή), δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: N. Fennelly
γραμματέας: R. Grass
λαμβάνοντας υπόψη τις γραπτές παρατηρήσεις που κατέθεσαν:
- η Indϊstria e Comιrcio Tκxtil SA (ICT), εκπροσωπούμενη από τον A. J. de Sousa Magalhγes, δικηγόρο Porto,
- η Πορτογαλική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τους L. Fernandes, διευθυντή της νομικής υπηρεσίας της Γενικής Διευθύνσεως Κοινοτικών Διαφορών, και R. Barreira, σύμβουλο στο κέντρο νομικών μελετών της Προεδρίας του Υπουργικού Συμβουλίου,
- η Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τους F. de Sousa Fialho και N. Khan, μέλη της Νομικής Υπηρεσίας,
έχοντας υπόψη την έκθεση τoυ εισηγητή δικαστή,
αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 20ής Φεβρουαρίου 1997,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με απόφαση της 14ης Φεβρουαρίου 1996, που περιήλθε στο Δικαστήριο στις 25 Μαρτίου 1996, το Supremo Tribunal Administrativo υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΚ, τρία προδικαστικά ερωτήματα ως προς την ερμηνεία του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΟΚ) 738/92 του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1992, για την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές νημάτων από βαμβάκι καταγωγής Βραζιλίας και Τουρκίας (ΕΕ 1992, L 82, σ. 1).
2 Τα ερωτήματα αυτά ανέκυψαν στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ της Indϊstria e Comιrcio Tκxtil SA (στο εξής: ICT) και της πορτογαλικής τελωνειακής διοικήσεως σχετικά με τον καθορισμό δασμών αντιντάμπινγκ κατ' εφαρμογήν του κανονισμού 738/92.
3 Ο κανονισμός αυτός καθορίζει, στο άρθρο 1, παράγραφος 2, στοιχείο αα, τον συντελεστή του δασμού που εφαρμόζεται στην καθαρή τιμή «ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας», πριν από την επιβολή του δασμού, σε 16,6 % για τα νήματα από βαμβάκι καταγωγής Βραζιλίας, με την εξαίρεση των εισαγωγών προϋόντων κατασκευαζομένων από ορισμένες εταιρίες, τις οποίες κατονομάζει.
4 Δυνάμει του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92, «Η τιμή "ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας", όπως αναφέρεται στην παράγραφο 2, είναι καθαρή, αν οι όροι πληρωμής προβλέπουν ότι η πληρωμή πρέπει να γίνει εντός 30 ημερών από την άφιξη των αγαθών στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας. Αυξάνεται κατά 1 % για κάθε μήνα καθυστέρησης της πληρωμής».
5 Τον Δεκέμβριο του 1991, η ICT εισήγαγε από τη Βραζιλία δύο παρτίδες βαμβακερού νήματος, προς 3,26 δολάρια ΗΠΑ (US$)/kg και 3,94 US$/kg, αντιστοίχως. Η προθεσμία πληρωμής, που αναγραφόταν στα δύο τιμολόγια της 3 Δεκεμβρίου 1991, ήταν 90 ημερών. Όπως προκύπτει από τις αφορώσες τις εισαγωγές αυτές συμβάσεις πωλήσεως, με ημερομηνία 4 Αυγούστου 1991, σε περίπτωση πληρωμής CAD (cash against documents), η τιμή του εμπορεύματος θα ήταν 3,18 US$/kg και 3,85 US$/kg, αντιστοίχως.
6 Η πορτογαλική τελωνειακή διοίκηση υπέβαλε τις επίδικες εισαγωγές στον προβλεπόμενο στο άρθρο 1, παράγραφος 2, στοιχείο αα, του κανονισμού 738/92 δασμό αντιντάμπινγκ, αφού προσαύξησε την τιμή «ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας» κατά 2 %, για να λάβει υπόψη την 90ήμερη προθεσμία πληρωμής.
7 Η ICT, θεωρώντας ότι η προσαύξηση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 μπορούσε να εφαρμοστεί μόνον όταν το τίμημα του εμπορεύματος τοις μετρητοίς και το τίμημα σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής ήσαν ακριβώς ίσα, προσέφυγε στο Tribunal Fiscal Aduaneiro do Porto, το οποίο δικαίωσε την προσφυγή της. Την απόφαση αυτή εξαφάνισε το Tribunal Tributαrio de Segunda Instβncia, οπότε η ICT άσκησε αναίρεση ενώπιον του Supremo Tribunal Administrativo, το οποίο αποφάσισε να αναστείλει τη διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1) Επιβαρύνει η προσαύξηση (κατά 1 % για κάθε μήνα που συμπληρώνεται μετά την 30ή ημέρα από την άφιξη των εμπορευμάτων στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας χωρίς να έχει πραγματοποιηθεί η πληρωμή) η προβλεπόμενη στο άρθρο 1, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΟΚ) 738/92 του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1992, την τιμή "ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας" σε κάθε περίπτωση όπου αυτή ορίζεται πληρωτέα μετά την εν λόγω 30ή ημέρα;
2) Αν η απάντηση στο προηγούμενο ερώτημα δεν μπορεί να είναι ανεπιφύλακτα καταφατική, αλλά κρίνεται αναγκαίο να γίνει κάποια διάκριση, επιβάλλεται η εν λόγω προσαύξηση σε περίπτωση, όπως η υπό κρίση (βλ. αποδεδειγμένα πραγματικά περιστατικά), όπου το τίμημα του εισαγομένου εμπορεύματος, πληρωτέο εντός προθεσμίας 90 ημερών, υπερέβαινε κατά 2,3 % (στη μία περίπτωση) και κατά 2,5 % περίπου (στην άλλη περίπτωση) το τίμημα που αντιστοιχούσε στην πληρωμή CAD;
3) Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως στο προηγούμενο ερώτημα, πρέπει η προσαύξηση αυτή να επιβαρύνει το τίμημα που αντιστοιχεί στην πληρωμή CAD ή εκείνο που είναι πληρωτέο εντός της προθεσμίας 90 ημερών;»
8 Με τα τρία αυτά ερωτήματα, που ενδείκνυται να συνεξετασθούν, το εθνικό δικαστήριο ερωτά, κατ' ουσίαν, αν η προσαύξηση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 πρέπει να επιβάλλεται σε κάθε περίπτωση κατά την οποία η πληρωμή των εισαγομένων εμπορευμάτων συντελείται μετά την 30ή ημέρα από την άφιξη των εμπορευμάτων στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, έστω και αν η ποσοστιαία διαφορά μεταξύ του τιμήματος σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής και του τιμήματος που αντιστοιχεί στην πληρωμή CAD υπερβαίνει την εφαρμοστέα προσαύξηση· σε περίπτωση δε καταφατικής απαντήσεως, ερωτά αν η προσαύξηση πρέπει να επιβαρύνει αυτό το τελευταίο τίμημα ή το τίμημα που είναι καταβλητέο σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής.
9 Συναφώς, το Δικαστήριο τονίζει, πρώτον, ότι το άρθρο 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 ορίζει, κατά τρόπο σαφή και ανεπιφύλακτο, ότι η τιμή «ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας», η οποία χρησιμεύει ως βάση επιβολής του προβλεπομένου στην παράγραφο 2 δασμού αντιντάμπινγκ, προσαυξάνεται κατά 1 % για κάθε επί πλέον μήνα της προθεσμίας πληρωμής που συμπληρώνεται μετά την 30ή ημέρα από την άφιξη των εμπορευμάτων στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.
10 Η ICT διατείνεται όμως ότι, για να επιβληθεί η προσαύξηση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92, πρέπει οπωσδήποτε να υπάρχει ντάμπινγκ, πράγμα που δεν συμβαίνει αν, παρά τη χορήγηση προθεσμίας πληρωμής, το τίμημα των εμπορευμάτων είναι ακριβώς ίσο με εκείνο που θα οφειλόταν σε περίπτωση πληρωμής τοις μετρητοίς, αν δηλαδή δεν περιλαμβάνει χρηματοδοτική επιβάρυνση του εισαγωγέα λόγω της χορηγήσεως της προθεσμίας πληρωμής.
11 Το επιχείρημα αυτό δεν μπορεί να γίνει δεκτό.
12 Πράγματι, όπως ορθώς επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας στην παράγραφο 12 των προτάσεών του, ο πωλητής μπορεί να παράσχει στον αγοραστή πλεονέκτημα και με τη χορήγηση επιτοκίου που είναι πολύ χαμηλό σε σύγκριση με τα επικρατούντα στην αγορά, πλεονέκτημα που συνιστά μορφή ντάμπινγκ μέσω διευκολύνσεων πληρωμής.
13 Επομένως, δεν υπάρχει κανένας - συναρτώμενος με τον σκοπό της περί δασμού αντιντάμπινγκ ρυθμίσεως - λόγος να καμφθεί το γράμμα του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 και να εφαρμόζεται η προβλεπόμενη προσαύξηση μόνο στην περίπτωση κατά την οποία το τίμημα του εισαγομένου εμπορεύματος σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής είναι ακριβώς ίσο με το τίμημα που αντιστοιχεί στην πληρωμή CAD.
14 Δεύτερον, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι, όπως τόνισαν η Πορτογαλική Κυβέρνηση και η Επιτροπή, η τιμή «ελεύθερο στα σύνορα της Κοινότητας», η οποία χρησιμεύει ως βάση επιβολής του δασμού αντιντάμπινγκ, ισούται με τη δασμολογητέα αξία των εισαγομένων εμπορευμάτων, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 3, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΟΚ) 1224/80 του Συμβουλίου, της 28ης Μαου 1980, περί της δασμολογητέας αξίας των εμπορευμάτων (ΕΕ ειδ. έκδ. 02/008, σ. 218), δηλαδή τη συναλλακτική αξία, δηλαδή το πράγματι πληρωθέν ή πληρωτέο για τα εμπορεύματα τίμημα, όταν πωλούνται προς εξαγωγή με προορισμό το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.
15 Δυνάμει, όμως, του άρθρου 3, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΟΚ) 1495/80 της Επιτροπής, της 11ης Ιουνίου 1980, περί των εκτελεστικών διατάξεων ορισμένων ρυθμίσεων των άρθρων 1, 3 και 8 του κανονισμού (ΕΟΚ) 1224/80 (ΕΕ ειδ. έκδ. 02/008, σ. 270), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 220/85 της Επιτροπής, της 29ης Ιανουαρίου 1985 (ΕΕ 1985, L 25, σ. 7), το ποσό των τόκων που καταβάλλεται βάσει συμφωνίας χρηματοδοτήσεως που έχει συνάψει ο αγοραστής και αφορά την αγορά εισαγομένων εμπορευμάτων δεν περιλαμβάνεται στη δασμολογητέα αξία που προσδιορίζεται κατ' εφαρμογή του κανονισμού 1224/80, υπό τον όρον ότι το ποσό των τόκων διακρίνεται από το πράγματι πληρωθέν ή πληρωτέο για τα εμπορεύματα τίμημα, ότι η συμφωνία χρηματοδοτήσεως έχει συναφθεί εγγράφως και ότι, σε περίπτωση που του ζητηθεί, ο αγοραστής μπορεί να αποδείξει όχι μόνον ότι αυτού του είδους τα εμπορεύματα πράγματι πωλούνται στην τιμή που δηλώθηκε ως πράγματι πληρωθείσα ή πληρωτέα, αλλά και ότι το αιτούμενο επιτόκιο δεν υπερβαίνει το επίπεδο επιτοκίων που επικρατεί γι' αυτού του είδους τις συναλλαγές στη χώρα και στο χρόνο όπου συμφωνήθηκε η χρηματοδότηση.
16 Με την απόφαση της 4ης Ιουνίου 1992, υπόθεση C-21/91, Wόnsche (Συλλογή 1992, σ. I-3647, σκέψεις 18 και 19), το Δικαστήριο έκρινε ότι η χορήγηση προθεσμίας πληρωμής από τον πωλητή των εμπορευμάτων στον αγοραστή συνιστά, από της αποδοχής της εκ μέρους του αγοραστή, «συμφωνία χρηματοδοτήσεως», κατά την έννοια του άρθρου 3 του κανονισμού 1495/80, και ότι δεν απαιτείται σχετικώς η ύπαρξη ειδικής συμφωνίας μεταξύ αγοραστή και πωλητή ως προς την προθεσμία πληρωμής, διαφορετικής από τη συμφωνία που αφορά την πώληση των εισαγομένων εμπορευμάτων.
17 Με την ίδια απόφαση, το Δικαστήριο διευκρίνισε ακόμη, στη σκέψη 19, ότι, εφόσον το ποσό των τόκων, που οφείλονται ως αντάλλαγμα για την εκ μέρους του πωλητή χορήγηση προθεσμίας πληρωμής, αναγράφεται χωριστά στο τιμολόγιο που αποστέλλεται στον αγοραστή, πρέπει να θεωρείται ότι, ελλείψει οποιασδήποτε αμφισβητήσεως εκ μέρους του αγοραστή, ο τελευταίος πράγματι συνήνεσε στην καταβολή τόκων έναντι της χορηγηθείσας προθεσμίας πληρωμής. Το ίδιο ισχύει και όταν - όπως συμβαίνει στη διαφορά της κύριας δίκης - το ποσό των τόκων μπορεί να συναχθεί από τη διαφορά μεταξύ του τιμήματος σε περίπτωση πληρωμής CAD και του τιμήματος σε περίπτωση πληρωμής επί προθεσμία, τα τιμήματα δε αυτά δεν αναγράφονται στο τιμολόγιο, αλλά στη σύμβαση πωλήσεως που έχει συναφθεί μεταξύ των αντισυμβαλλομένων.
18 Επομένως, εάν όντως πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 3, παράγραφος 2, του κανονισμού 1495/80, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 220/85, η συνδρομή των οποίων επαφίεται στον έλεγχο του εθνικού δικαστηρίου, η προσαύξηση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 πρέπει να επιβαρύνει το πράγματι πληρωθέν ή πληρωτέο για τα εμπορεύματα τίμημα, όταν αυτά πωλούνται για να εξαχθούν προς το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, τίμημα που δεν περιλαμβάνει τους τόκους που οφείλονται εις αντάλλαγμα της προθεσμίας πληρωμής, την οποία χορηγεί ο πωλητής στον αγοραστή.
19 Κατά συνέπεια, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι σκοπός της προσαυξήσεως είναι ακριβώς η - αυτόματη και κατ' αποκοπήν - αντιστάθμιση του εμπορικού πλεονεκτήματος το οποίο ενδέχεται να αντιπροσωπεύει η χορήγηση προθεσμίας για την πληρωμή εμπορεύματος, και τούτο προκειμένου να αποφεύγεται το ντάμπινγκ υπό μορφή διευκολύνσεων πληρωμής, το οποίο θα καταστρατηγούσε τον επιδιωκόμενο με την επιβολή δασμού αντιντάμπινγκ σκοπό.
20 Σ' αυτό το πλαίσιο, υπενθυμίζεται ακόμη ότι, όπως προκύπτει από τη σκέψη 15 της παρούσας αποφάσεως, μία από τις προϋποθέσεις του άρθρου 3, παράγραφος 2, του κανονισμού 1495/80, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 220/85, είναι ότι το αιτούμενο επιτόκιο δεν πρέπει να υπερβαίνει το επίπεδο επιτοκίων που επικρατεί γι' αυτού του είδους τις συναλλαγές στη χώρα και στο χρόνο όπου συμφωνήθηκε η χρηματοδότηση.
21 Ξάρη στην προϋπόθεση αυτή, καθίσταται δυνατό να αποφεύγεται η τεχνητή μείωση της βάσεως επιβολής του δασμού αντιντάμπινγκ και, κατ' επέκταση, του ίδιου του δασμού αντιντάμπινγκ, μέσω της χορηγήσεως υπέρογκου επιτοκίου, ενδεχομένως πλασματικού, που δεν θα αντιστοιχούσε στο επικρατούν επίπεδο επιτοκίων.
22 Εν όψει του συνόλου των προεκτεθέντων, πρέπει να δοθεί στα προδικαστικά ερωτήματα η απάντηση ότι η προσαύξηση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του κανονισμού 738/92 πρέπει να επιβάλλεται σε κάθε περίπτωση κατά την οποία η πληρωμή των εισαγομένων εμπορευμάτων συνομολογείται ότι θα γίνει μετά την 30ή ημέρα από την άφιξή τους στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, έστω και αν η ποσοστιαία διαφορά μεταξύ του τιμήματος σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής και του τιμήματος που αντιστοιχεί στην πληρωμή CAD υπερβαίνει την εφαρμοστέα προσαύξηση. Η προσαύξηση αυτή πρέπει να επιβαρύνει το πράγματι πληρωθέν ή πληρωτέο για τα εμπορεύματα τίμημα, όταν αυτά πωλούνται για να εξαχθούν προς το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, στο οποίο τίμημα δεν περιλαμβάνονται οι τόκοι που οφείλονται εις αντάλλαγμα της χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής, εφόσον πάντως αυτή προβλέφθηκε με «συμφωνία χρηματοδοτήσεως», κατά την έννοια του άρθρου 3, παράγραφος 2, του κανονισμού 1495/80, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 220/85, το δε ποσό των τόκων αντανακλά τα επικρατούντα επιτόκια.
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
23 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η Πορτογαλική Κυβέρνηση και η Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, που κατέθεσαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
(δεύτερο τμήμα),
κρίνοντας επί των ερωτημάτων που του υπέβαλε με απόφαση της 14ης Φεβρουαρίου 1996 το Supremo Tribunal Administrativo, αποφαίνεται:
Η προσαύξηση που προβλέπει το άρθρο 1, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΟΚ) 738/92 του Συμβουλίου, της 23ης Μαρτίου 1992, για την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές νημάτων από βαμβάκι καταγωγής Βραζιλίας και Τουρκίας, πρέπει να επιβάλλεται σε κάθε περίπτωση κατά την οποία η πληρωμή των εισαγομένων εμπορευμάτων συνομολογείται ότι θα γίνει μετά την 30ή ημέρα από την άφιξή τους στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, έστω και αν η ποσοστιαία διαφορά μεταξύ του τιμήματος σε περίπτωση χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής και του τιμήματος που αντιστοιχεί στην πληρωμή CAD υπερβαίνει την εφαρμοστέα προσαύξηση. Η προσαύξηση αυτή πρέπει να επιβαρύνει το πράγματι πληρωθέν ή πληρωτέο για τα εμπορεύματα τίμημα, όταν αυτά πωλούνται για να εξαχθούν προς το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, στο οποίο τίμημα δεν περιλαμβάνονται οι τόκοι που οφείλονται εις αντάλλαγμα της χορηγήσεως προθεσμίας πληρωμής, εφόσον πάντως αυτή προβλέφθηκε με «συμφωνία χρηματοδοτήσεως», κατά την έννοια του άρθρου 3, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΟΚ) 1495/80 της Επιτροπής, της 11ης Ιουνίου 1980, περί των εκτελεστικών διατάξεων ορισμένων ρυθμίσεων των άρθρων 1, 3 και 8 του κανονισμού (ΕΟΚ) 1224/80 του Συμβουλίου περί της δασμολογητέας αξίας των εμπορευμάτων, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 220/85 της Επιτροπής, της 29ης Ιανουαρίου 1985, το δε ποσό των τόκων αντανακλά τα επικρατούντα επιτόκια.