61970C0013
CONCLUSIE VAN DE ADVOCAAT-GENERAAL
A. DUTHEILLET DE LAMOTHE
VAN 12 NOVEMBER 1970 (
1
)
Mijnheer de President,
mijne heren Rechters,
Tot goed begrip van de omstandigheden welke tot deze zaak aanleiding gaven en van haar draagwijdte, komt het ons dienstig voor in het kort de hoofdtrekken en de ontwikkeling van de Duitse wettelijke regeling inzake alcoholhoudende dranken te releveren.
Wij verontschuldigen ons hiervoor bij diegenen onder U die met deze wettelijke regeling vertrouwd zijn, doch wellicht is dit niet met U allen in dezelfde mate het geval.
De Duitse wettelijke regeling inzake de alcoholhoudende dranken gaat, evenals de meeste Europese wettelijke regelingen, uit van een fundamenteel en eenvoudig onderscheid, namelijk tussen :
—
enerzijds dranken verkregen door natuurlijke gisting, dat wil zeggen hoofdzakelijk wijnen en bier;
—
anderzijds dranken door distillatie, of, in het algemeen, anders dan door gisting verkregen.
Het wezenlijk verschil tussen de rechtsstelsels die op deze beide categorieën van dranken toepasselijk zijn is het volgende :
Dranken behorende tot de eerste categorie worden vrij verhandeld;
de tweede categorie is het voorwerp van een aankoopmonopolie voor het ruwe produkt, ingesteld bij een — veelvuldig gewijzigde — wet van 8 april 1922. De staat koopt het ruwe produkt, doet het een bewerking, genaamd „verificatie”, ondergaan en verkoopt het vervolgens aan de verbruiker.
Voor produkten die onder het monopolie vallen, geldt thans het volgende stelsel :
1.
Voor alcohol vervaardigd op het eigen grondgebied heeft de staat een monopolie voor de aankoop en behandeling van het ruwe produkt; hij kan echter van uitoefening van dat monopolie afzien.
Wanneer hij zijn monopolie uitoefent, heft de staat een belasting, genaamd „Branntweinsteuer”, en wanneer hij de producent van levering vrijstelt, een toeslag geheten „Branntweinaufschlag”.
2.
Voor wat de invoer betreft :
Het monopolie heeft behoudens in limitatief opgesomde uitzonderingsgevallen het uitsluitend recht de ruwe of de gezuiverde alcohol in te voeren.
Bij andere soorten sterke drank speelt het aankoopmonopolie geen rol, doch voor zoveel deze dranken naar hun aard onder het monopolie zouden vallen indien zij in Duitsland waren vervaardigd, wordt daarop een „Monopolausgleich” genaamde belasting geheven, dat wil zeggen een compenserende monopolieheffing welke in beginsel overeenkomt met de fiscale last op alcohol of brandewijn van binnenlandse herkomst.
Het hoofdbestanddeel van de grondslag dezer verschillende belastingen is de graad of het percentage aan „esprit de vin” of „Weingeist”
Er zij hier gewezen op een kleine taalkundige moeilijkheid: terwijl in de 18e en 19e eeuw aan de termen „Weingeist” en „esprit de vin” in Frankrijk en Duitsland beide de betekenis toekwam van alcohol welke bij distillering of bij toepassing van een ander procédé dan natuurlijke gisting overblijft, en bij voorbeeld Condorcet, als het ware vooruitlopend op deze zaak, aan de vooravond van de Franse Revolutie heeft gewezen op de moeilijkheden inzake „rechten op, esprit de vin'”, verband houdende met „de wijze waarop in de invoerrechten met de verschillende sterktegraden van dit geestrijk vocht werd rekening gehouden”, onderging de terminologie aan het einde van de 19e eeuw een evolutie: de uitdrukking bleef in de Duitse wetgeving in zwang, doch geraakte in Frankrijk uit de tijd. In het Duits werd de term minder bepaald, doordat zij soms in de oorspronkelijke betekenis werd gebezigd, doch in andere gevallen niet, met name wanneer het gaat om de graad of het percentage aan „esprit de vin” — termen gebezigd ter aanduiding van hetgeen in de moderne Franse terminologie overeenkomt met het percentage zuivere alcohol dat in een drank, ongeacht de oorsprong (gisting of distillering), voorkomt —.
Dit voorop gesteld, zij allereerst opgemerkt dat het zojuist in het kort geschetste Duitse stelsel, ofschoon op het oog eenvoudig en coherent, in zijn toepassing op bepaalde produkten, met name op vermouth, tot moeilijkheden bleek te leiden.
Deze dranken, die sedert de 18e eeuw hun naam ontlenen aan een oud-Duits woord „Wermut” — dat wil zeggen absinth —, zijn aperitieven op basis van wijn, witte wijn naar men óns mededeelt, waarin verschillende bittere substanties (absinth, kaneel, sinaasappelschillen enz.) worden gebracht, terwijl voorts al deze merken volgens een apart recept worden vervaardigd. Zij worden bovendien gekenmerkt door een hoger alcoholpercentage dan in de regel bij natuurlijke gisting wordt verkregen, hetgeen de fabrikanten meestal aanleiding geeft aan de basiswijnen van verschillende graad een zekere hoeveelheid alcohol, door distillering of anders dan door natuurlijke gisting verkregen, toe te voegen.
Op grond van deze kenmerken werd tot voor kort bij invoer in Duitsland van deze dranken geen Monopolausgleich geheven.
De Duitse belastingadministratie was van mening, dat aldus ten nadele van de Duitse produkten werd gediscrimineerd en poogde aanvankelijk door het uitlokken van rechterlijke uitspraken in deze lacune te doen voorzien.
Zij verzochten aan de Finanzgerichte om, zodra „Weingeist” aan een basiswijn werd toegevoegd, te verstaan dat het produkt onder het monopolie viel en bij invoer aan de compenserende monopolieheffing wordt onderworpen.
Doch deze stelling werd door het Bundesfinanzhof niet geheel aanvaard. In twee arresten van 27 maart 1963 heeft het niet willen uitspreken, dat wijn waaraan „Weingeist” is toegevoegd in alle gevallen aan het monopolie was onderworpen.
Het besliste dat zulks slechts het geval was wanneer bedoelde dranken door de toevoeging van alcohol hun oorspronkelijke aard (wijn) hadden verloren.
Omdat het voor de Duitse administratie bijzonder moeilijk, zo niet onmogelijk, was vast te stellen of ingevoerde vermouth bedoeld oorspronkelijk karakter had verloren, besloot zij het probleem door de wetgever te doen regelen, maar daartoe waren zij genoodzaakt achtereenvolgens twee verschillende wettelijke bepalingen te doen vaststellen.
In het eerste voorschrift, van 1 april 1966, werden alle op basis van wijn verkregen of daarmede gelijk te stellen en door toevoeging van alcohol verrijkte dranken onder het monopolie gebracht en bijzondere bepalingen betreffende de grondslagen van de heffing der Monopolausgleich op deze dranken gegeven.
Doch deze wet bleek onvoldoende voor het beoogde resultaat; in de regel verkregen de importeurs van vermouth namelijk in de landen van oorsprong certificaten, volgens welke aan de ingevoerde dranken geen alcohol was toegevoegd.
De Duitse fiscus het zich echter niet uit het veld slaan en slaagde er in april 1967 in het parlement een wet te doen aannemen die alleszins doeltreffend bleek.
Daarbij werd artikel 151 van het Branntweinmonopolgesetz eens te meer gewijzigd; deze wijziging hield, te zamen met die die reeds in 1966 had plaatsgehad, in hoofdzaak in :
1.
dat alle dranken op basis van wijn als het ware zouden worden „geacht” door toevoeging van alcohol te zijn verkregen, zodra het alcoholpercentage 10,5 % te boven ging;
2.
dat alle wijnen zonder onderscheid zouden worden geacht door toevoeging van alcohol te zijn verkregen, indien het alcoholpercentage 14 % te boven ging;
3.
dat voor deze beide soorten drank Monopolausgleich zou worden geheven over het alcoholpercentage, dat 10,5 % onderscheidenlijk 14 % te boven ging.
Door deze beide bepalingen te zamen werd om zo te zeggen het net rond de importeurs van vermouth toegehaald; zij konden nu, zo schijnt het, in geen enkel geval meer aan de compenserende monopolieheffing ontkomen.
Het in het Saargebied gelegen filiaal van de firma Cinzano, dat in oktober 1967 1200 liter vermouth van Franse oorsprong met een alcoholpercentage van 15,7 % had ingevoerd, zag zich dan ook belasting opgelegd wegens invoer van een op basis van wijn verkregen produkt, met berekening van de te haren laste komende monopolieheffing over de 5,2 % alcohol waarmede de wettelijke limiet van 10,5 % werd overschreden. De vennootschap diende uiteraard bij de bevoegde autoriteiten een bezwaarschrift in, en toen haar grieven niet werden aanvaard, wendde zij zich tot de Duitse belastingrechter.
De rechter in eerste aanleg verwierp het beroep op gronden waarover wij aanstonds nader zullen spreken.
Toen de zaak vervolgens diende bij het Bundesfinanzhof, heeft deze hoge rechterlijke instantie het geding geschorst en U de navolgende vraag voorgelegd :
„Is het in strijd met artikel 37, lid 2, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, wanneer een Lid-Staat waar de invoer van „Branntwein” onder een nationaal monopolie valt, op uit een andere Lid-Staat ingevoerde wijnhoudende dranken, zoals vermouth, voor zoveel meer dan een bepaald percentage alcohol bevattend, met ingang van 1 april 1966 een heffing ter compensatie van de belasting op binnenlandse„Branntwein” toepast, terwijl zodanige heffing voordien in den regel slechts werd toegepast wanneer de aard van het oorspronkelijk produkt, bij voorbeeld wijn, door toevoeging van alcohol was gewijzigd?”
In verband met deze vraag acht ik twee opmerkingen vooraf op hun plaats.
a)
In de eerste plaats komt het mij voor, dat de vraag zoals zij gesteld is niet door U zal kunnen worden beantwoord.
Het is immers vaste rechtspraak dat het Hof, geadieerd volgens artikel 177 van het Verdrag, de verenigbaarheid van een nationale wet met de voorschriften van het Verdrag niet mag beoordelen.
Dit kan alleen in het kader van een wegens niet-nakoming der verdragsverplichtingen door de Commissie of door een Lid-Staat onder de voorwaarden van de artikelen 169 en 170 ingesteld beroep.
Maar wanneer 's Hofs rechtsmacht ingevolge artikel 177 wordt ingeroepen, is het tot zodanig onderzoek niet bevoegd. U hebt daarop in talrijke arresten — met name nog zeer onlangs in Uw arrest van 21 oktober 1970, Transports Lesage, zaak nr. 20-70 — gewezen.
Doch evenals in deze laatste zaak en in veel andere zaken zult U onzes inziens de door het Bundesfinanzhof gestelde vraag in die zin kunnen verstaan, dat men U om uitlegging van een communautair voorschrift verzoekt ten einde de nationale rechterlijke instanties in staat te stellen het op de juiste wijze toe te passen.
b)
Echter — en dit is onze tweede opmerking vooraf — mag deze noodzakelijke uitlegging van de gestelde vraag U geen aanleiding geven de grenzen der vraagstelling te verleggen of uit te breiden.
In zoverre biedt deze zaak een bijzondere moeilijkheid.
Bij de mondelinge behandeling hebt U er zich rekenschap van kunnen geven, dat er tussen de specialisten aanzienlijk verschil van mening bestaat omtrent de vraag of de compenserende monopolieheffing werkelijk een monopoliebelasting is dan wel veeleer — haar naam ten spijt — een verbruiksbelasting — zoals de Duitse Regering wil staande houden —. In het eerste geval gaat het kennelijk vooral om artikel 37 van het Verdrag, in het tweede om artikel 95 en eventueel om artikel 12.
Doch het Finanzhof heeft U slechts een enkele vraag — de draagwijdte van artikel 37 van het Verdrag betreffende — voorgelegd.
Dan is het echter de vraag of U :
zich enerzijds moogt uitspreken over de aard der compenserende monopolieheffing en uitmaken of zij een monopolie dan wel een verbruiksbelasting is;
anderzijds eventueel — of bij wege van alternatief — de voorschriften van artikel 95 of andere voorschriften welke toepassing zouden kunnen vinden indien deze belasting een verbruiksbelasting ware moogt uitleggen.
Onzes inziens kan Uw Hof dit niet doen en wel om de navolgende redenen :
De moeilijkheid is het Bundesfinanzhof geenszins ontgaan en het heeft U weloverwogen de vraag betreffende de draagwijdte van artikel 37 voorgelegd.
De belastingrechter in eerste instantie had immers met zoveel woorden zijn standpunt bepaald en na te hebben overwogen dat de compenserende monopolieheffing in werkelijkheid een binnenlandse belasting in de zin van artikel 95 van het Verdrag is, enerzijds uitgesproken dat in het voor hem gevoerde geding geen beroep mag worden gedaan op artikel 37, aangezien er geen sprake is van een monopolie, en anderzijds dat artikel 95 aan heffing dezer belasting niet in de weg staat.
Doch het Bundesfinanzhof heeft voorshands deze uitlegging niet tot de zijne willen maken. Integendeel, het heeft in zijn verwijzingsbeschikking zich het antwoord op de vraag uitdrukkelijk voorbehouden, te kennen gevende dat het U alleen de vraag inzake de uitlegging van artikel 37 wenste voor te leggen, onverminderd („unbeschadet”) de verenigbaarheid der Monopolausgleich met de bepalingen van de artikelen 12 en 95 van het EEG-Verdrag.
Doch dan zult U zich niet kunnen uitspreken over de aard dezer belasting en in zoverre al evenmin de artikelen 12 en 95 van het Verdrag kunnen uitleggen. U zult het probleem onzes inziens moeten laten rusten, evenals het Bundesfinanzhof in zijn verwijzingsarrest heeft gedaan.
Hoogstens zult U, nu de litigieuze maatregel hoe dan ook kennelijk een fiscaal aspect vertoont, kunnen werken met de beginselen in Uw rechtspraak nopens de draagwijdte van artikel 95 ontwikkeld, ten einde in casu te kunnen komen tot uitlegging van artikel 37.
Wij stellen U derhalve ten slotte voor de gestelde vraag uit te leggen door daaraan een meer abstracte strekking toe te kennen dan het Bundesfinanzhof deed en haar als volgt te formuleren :
„Belet het „standstill”-gebod van artikel 37, paragraaf 2, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap dat een Lid-Staat vanaf 1 april 1966 uit een andere Lid-Staat ingevoerde, op basis van wijn verkregen dranken (bij voorbeeld vermouth) onderwerpt aan een monopolieheffing bestemd om de fiscale last op binnenlandse alcohol en brandewijn te compenseren, door als grondslag dezer belasting aan te nemen een „Weingeist”-gehalte dat een bepaald maximum te boven gaat, terwijl deze dranken tevoren in het algemeen slechts aan deze belasting waren onderworpen in gevallen waarin het oorspronkelijk produkt (bij voorbeeld de wijn) door toevoeging van „Weingeist” zijn eigenlijk karakter had verloren?”
Op deze vraag zal onzes inziens door U een drieledig antwoord moeten worden gegeven.
Ten eerste zal door U moeten worden herinnerd aan de algemene strekking van de „standstill”-verplichting van artikel 37, paragraaf 2.
Ten tweede zal ten opzichte van de aldus in herinnering gebrachte beginselen enige rechtsverfijning moeten worden betracht in die zin, dat er de Duitse rechter op dient te worden gewezen dat zij in de regel niet aan het invoeren van een nieuwe belasting in de weg staan voor zoveel zodanige belasting er alleen toe strekt — en ten gevolge heeft — dat ingevoerde waren in fiscaal opzicht op dezelfde voet worden behandeld als soortgelijke nationale produkten.
Ten derde zoudt U in Uw antwoord dit hoge rechtscollege nog enige aanwijzingen moeten verstrekken nopens de voorwaarden waaronder een belasting als de onderhavige geacht kan worden er alleen toe te strekken — en ten gevolge te hebben — dat aan discriminatie ten nadele van de nationale produkten een einde komt.
Wij willen deze verschillende punten thans nader bezien :
I
Punt 1 levert onzes inziens de minste moeilijkheden op.
In Uw eerdere rechtspraak, met name in Uw arresten van 15 juni 1964, Costa (Jurisprudentie 1964, Deel X, blz. 1227) en 4 februari 1965, Albatros (Jurisprudentie 1965, Deel XI, blz. 10) hebt U reeds de navolgende beginselen ontwikkeld :
1.
Artikel 37, lid 2, is in al zijn onderdelen een bepaling van gemeenschapsrecht die voor de justitiabelen rechten schept welke door de nationale rechter moeten worden gehandhaafd.
2.
Met dit voorschrift is beoogd iedere nieuwe maatregel, welke strijdig is met het in artikel 37, lid 1, omschreven beginsel, dat wil zeggen iedere maatregel welke strekt of leidt tot een nieuwe discriminatie tussen de onderdanen der Lid-Staten voor zoveel betreft de voorwaarden van de voorziening en afzet van een produkt dat voorwerp kan zijn van handel of ruilverkeer tussen staten — hetzij door kwantitatieve beperkingen, hetzij door de invoering van nieuwe douanerechten of heffingen van gelijke werking, hetzij ten slotte door verhoging van zulke rechten of belastingen —, te verbieden.
U dient deze beginselen hier onzes inziens te releveren, omdat wij ze ook ten volle toepasselijk achten, en wel zulks om twee redenen :
a)
Het Duitse Branntweinmonopol is stellig één der in. artikel 37 van het Verdrag bedoelde monopolies van commerciële aard en niet een monopolie van fiscale aard als waarop artikel 90 van dat zelfde Verdrag van toepassing is. De Duitse Regering heeft dit nimmer betwist; zij heeft het monopolie zelf als handelsmonopolie of commercieel monopolie bij de Commissie aangemeld.
De Commissie heeft er dit karakter van commercieel monopolie aan toegekend in haar — tot wijziging ervan strekkende — aanbeveling van 26 november 1963 aan de Bondsrepubliek Duitsland (Publikatieblad van 10 december 1963, blz. 2857).
Deze eenstemmigheid van de nationale en communautaire instanties nopens de aard van dit monopolie berust onzes inziens op een juiste beoordeling — welke door het Hof slechts kan worden bekrachtigd —.
b)
De „standstill”-verplichting van artikel 37, lid 2, kan in casu zeer wel worden toegepast.
Het Branntweinmonopol heeft weliswaar gedeeltelijk ten doel de afzet en de valorisatie van de landbouwpro-dukten te vergemakkelijken en schijnt derhalve prima facie onder de vierde paragraaf van artikel 37 te vallen. Maar in deze alinea 4 zelve wordt — daarop is door de Commissie in haar zojuist aangehaalde aanbeveling aan de Bondsrepubliek Duitsland en in twee andere aanbevelingen van 22 maart en 22 december 1969 gewezen — duidelijk bepaald dat de verplichtingen van de tweede paragraaf van artikel 37 van toepassing zijn op monopolies welke voor landbouwprodukten van belang zijn en dat deze paragraaf 4 er alleen toe strekt zekere bijzondere regelen te geven nopens de voorwaarden waaronder deze categorie monopolies met het oog op de volledige toepassing van artikel 37 geleidelijk moet worden aangepast.
Wij menen derhalve dat het eerste gedeelte van Uw antwoord aan het Bundesfinanzhof daarin zal moeten bestaan, dat U wijst op de beginselen welke in Uw rechtspraak reeds werden ontwikkeld ten aanzien van de draagwijdte van artikel 37, lid 2, — beginselen welke wij in casu, naar zojuist werd opgemerkt, toepasselijk achten —.
II
In het tweede punt van het door U te geven antwoord komt reeds een neteliger probleem aan de orde.
Zoals U tijdens de mondelinge behandeling vernam, bestaat een van de wezenlijke argumenten van de Duitse Regering daarin, dat zij enerzijds betoogt dat de wet krachtens welke met ingang van april 1966 op basis van wijn vervaardigde dranken, en met name vermouth, aan de compenserende monopolieheffing is onderworpen, niet als een eigenlijke nieuwe maatregel doch om zo te zeggen alleen maar als een uitleggingsvoorschrift betreffende de eerdere wettelijke regeling is te beschouwen, en anderzijds — vooral — dat deze maatregel in ieder geval niet indruist tegen artikel 37, lid 2, omdat zij noch strekt noch leidt tot belastingdiscriminatie ten nadele van de importeurs, doch alleen tot beëindiging van een tot dan toe bestaande discriminatie ten nadele van de fabrikanten van vermouth die in Duitsland vervaardigde alcohol gebruiken.
De eerste stelling van dit betoog kan onzes inziens niet worden gehandhaafd.
Het is onzes inziens onmogelijk de in april 1966 in de Bondsrepubliek in werking getreden maatregel aldus te verstaan, dat daarin alleen de eerdere wettelijke bepalingen worden uitgelegd.
Zoals wij zojuist bij de bespreking van de voorgeschiedenis opmerkten, hebben de Duitse belastingautoriteiten juist omdat het hun niet mogelijk bleek de Monopolausgleich op ingevoerde vermouth toe te passen, een wetsbepaling voorgesteld — die ook is aanvaard — welke niet van interpretatieve, doch van aanvullende aard was.
Er is derhalve wel degelijk van een nieuwe maatregel sprake.
Daarentegen lijkt ons de tweede stelling van de Duitse Regering, althans in beginsel, juist; dit is trouwens ook de opvatting van de Commissie.
Wij geloven inderdaad dat het invoeren van een nieuwe maatregel niet derogeert aan de „standstill”-verplichting van artikel 37, lid 2, omdat zij niet tot discriminatie ten nadele van de importeur, doch alleen tot beëindiging van een bestaande discriminatie ten nadele van de nationale producent strekt en leidt.
Wij erkennen gaarne, dat dit standpunt niet zeer voor de hand ligt en ten minste stuit op twee bezwaren welke ons aanvankelijk enigszins deden aarzelen alvorens het te verdedigen.
Eerste bezwaar: het in artikel 37 van het Verdrag gestelde einddoel is aanpassing der nationale monopolies. Men mag zich derhalve afvragen, of de beëindiging van een discriminatie welke het nationale produkt door het bestaan van het monopolie als zodanig — en de daaraan eigen regelen — trof, er uiteindelijk niet toe leidt dat dit monopolie in haar precommunautaire starheid vaste vorm aanneemt en in stand wordt gelaten, terwijl de auteurs van het Verdrag het juist geleidelijk wensten te zien aangepast.
Doch dit bezwaar kan, zo menen wij, vrij gemakkelijk worden weerlegd.
In artikel 37 van het Verdrag wordt immers, evenals in vele andere artikelen van het Verdrag, duidelijk onderscheiden tussen doelstellingen op lange termijn en verplichtingen welke in ieder geval — ook voordat deze doelstellingen op lange termijn zijn gerealiseerd — op de Lid-Staten rusten.
De eventuele indirecte invloed welke een gedurende het overgangstijdvak genomen maatregel zal kunnen uitoefenen op de verwezenlijking der doelstellingen op lange termijn, vermag onzes inziens op zichzelf die maatregel niet onwettig te maken wanneer zij zich overigens met de doelstellingen van het Verdrag en de daarin op de Lid-Staten gelegde verplichtingen verdraagt.
Maar — en dit is de tweede bedenking welke wij hebben opgeworpen alvorens U voor te stellen de stelling der Commissie te aanvaarden — : is een maatregel welke ertoe strekt en leidt dat een bestaande discriminatie ten nadele van de nationale producenten verdwijnt, in overeenstemming met de doelstellingen van het Verdrag en met de verplichtingen welke de staten op zich hebben genomen ?
Op het eerste gezicht kan men twijfelen. Immers één van de doelstellingen van de gemeenschappelijke markt, en nog wel die welke medebrengt dat discriminaties welke zich in een Lid-Staat ten nadele van de importeurs voordoen, zijn verboden of worden beëindigd, is de ontwikkeling van het ruilverkeer tussen de Lid-Staten.
En het is wel zeker dat het beëindigen van een discriminatie welke zich in één der landen ten nadele van de nationale producenten voordoet, niet noodzakelijkerwijze tot ontwikkeling, doch in vele gevallen juist tot beperking van de invoer leidt, althans in bepaalde sectoren, in zekere mate of voor enige tijd.
Men kan zich dan afvragen of zodanige maatregel wel verband houdt met de doelstellingen welke door de staten die het Verdrag van Rome hebben ondertekend gemeenschappelijk zijn vastgesteld; dit Verdrag zelf geeft onzes inziens echter het antwoord op de gestelde vraag.
ten van de voornaamste doelstellingen van de gemeenschappelijke markt — zowel in de considerans als in artikel 3, paragraaf f, van het Verdrag vermeld — is namelijk de eerlijkheid in de mededinging te waarborgen.
De ontwikkeling van het ruilverkeer tussen de staten is slechts één der middelen om daartoe te geraken.
Wij menen dan ook dat het, wanneer deze mededinging door een regeling welke discriminatie ten nadele van de nationale producenten inhoudt wordt vervalst, tot de doelstellingen van de gemeenschappelijke markt en tot de verdragsverplichtingen behoort aan deze discriminatie een einde te maken, omdat zij gevaar inhoudt voor de eerlijkheid van de mededinging, zoals discriminaties ook de importeurs benadelen.
Kortom, in wezen is het belang van de verbruiker, dat wil zeggen van de burger, in casu de opperste wet, en zodra dit belang kan worden gediend door een maatregel welke de eerlijkheid van de mededinging vermag te verzekeren, is zij wel degelijk in overeenstemming met de doelstellingen van het Verdrag. Men kan stellig opmerken, dat de verbruiker om wiens bescherming het hier uiteindelijk gaat, dat wil zeggen de verbruiker van vermouth, in sociaal noch in moreel opzicht bijzondere bescherming verdient.
Doch dit probleem staat buiten de U thans voorgelegde vraag.
De regelen betreffende de gemeenschappelijke markt zijn van toepassing op voor consumptie bestemde alcoholhoudende dranken en op andere produkten. Wanneer, zoals wij hopen, te eniger tijd op communautair niveau de strijd tegen het alcoholisme wordt aangebonden, dan zal die strijd alleen kunnen worden gevoerd door middel van een communautaire regeling der accijnzen — welke trouwens in studie schijnt te zijn genomen —.
Op grond van een en ander menen wij dat het tweede gedeelte van het door U aan het Bundesfinanzhof te geven antwoord daarin zal moeten bestaan dat U er dit hoge rechtscollege op wijst, dat artikel 37, paragraaf 2, ofschoon het een verbod van nieuwe discriminerende maatregelen ten nadele van de importeurs inhoudt, niet in de weg staat aan afschaffing van een bestaande discriminatie ten nadele van de nationale producenten.
III
Doch moet U zich, zoals de Commissie U in overweging geeft, in Uw antwoord tot het vorenstaande beperken?
Wij menen van niet; onzes inziens zult U, na aldus in de beide eerste gedeelten van Uw antwoord Uw standpunt principieel te hebben bepaald, aan het Bundesfinanzhof in ieder geval in grote lijnen moeten aangeven welke voorwaarden moeten zijn vervuld opdat een belasting als de onderhavige geacht kan worden alleen te strekken en te leiden tot beëindiging van discriminatie ten nadele der nationale produkten. Het gaat hier onzes inziens om twee voorwaarden, te weten juist om die welke U reeds met het oog op de toepassing van artikel 95 hebt omschreven. De eerste voorwaarde is dat de betrokken belasting niet hoger mag zijn dan die welke al dan niet rechtstreeks op gelijksoortige nationale produkten wordt geheven.
Om na te gaan of deze voorwaarde is vervuld, zal het Bundesfinanzhof een aantal moeilijke vragen hebben te beantwoorden, en met name moeten onderzoeken of de regeling nopens de grondslag dezer heffing, waarin naar wij opmerkten een zeker forfaitair element besloten ligt, in bepaalde gevallen geen discriminerende uitwerking heeft.
De vertegenwoordiger van de firma Cinzano heeft voor Uw college betoogd, dat deze heffingsregeling niet bedoeld is om compensatie te bieden voor de belastingdiscriminatie, zoals die in het verleden ten nadele van de Duitse producenten bestond, doch om het nadeel, dat voor hen voortvloeide uit de omstandigheid dat het natuurlijke alcoholpercentage van Duitse wijnen in het algemeen lager was dan die van sommige buitenlandse wijnen, op te heffen.
Dit is een punt waarover het Bundesfinanzhof zal hebben te beslissen.
Voorts werd in een recente beschikking van de Commissie (Publikatieblad nr. L 214 van 29 september 1970, blz. 8) aan de Bondsrepubliek Duitsland toegestaan uit Algerije tegen een lager tarief dan het gemeenschappelijk buitentarief 17000 hectoliter voor de vervaardiging van vermouth bestemde wijn in te voeren. Omdat het hier gaat om wijnen met een naar alle waarschijnlijkheid bijzonder hoog alcoholpercentage, zal het Bundesfinanzhof hebben uit te maken welke fiscale last bij verhandeling drukt op twee soorten vermouth met hetzelfde alcoholpercentage, vervaardigd uit basiswijn van een zelfde alcoholgraad, als eindprodukt uit het buitenland ingevoerd onderscheidenlijk in Duitsland verrijkt met bij het monopolie verkregen „Weingeist”.
Eerst na dergelijke onderzoekingen zal het Bundesfinanzhof kunnen uitmaken, of de eerste hiervoor genoemde voorwaarde al dan niet is vervuld.
Ten slotte willen wij opmerken dat met het oog op de te maken vergelijkingen de term „gelijksoortige produkten” volgens ons in casu in strikte zin moeten worden opgevat.
De vergelijking moet betrekking hebben op vermouthsoorten met vrijwel de zelfde smaakkenmerken, verhandeld met ten naaste bij hetzelfde alcoholpercentage en vervaardigd volgens zeer verwante principes of produktiemethoden.
Zo komen wij te spreken over de tweede voorwaarde welke moet zijn vervuld opdat de betrokken belasting kan worden geacht uitsluitend te strekken en te leiden tot beëindiging van een tevoren bestaande discriminatie ten nadele van de nationale produkten.
De betrokken belasting mag met zijdelings tot bescherming van andere Duitse nationale produkten leiden.
Mocht het Bundesfinanzhof inderdaad ontdekken dat de maatregel welke in 1966 in de Duitse wetgeving is opgenomen, ertoe leidt dat de vervaardiging van de een of andere soort alcoholhoudende drank — aperitieven op basis van wijn of andere dranken — ten nadele van vermouth wordt bevoordeeld, dan zou uiteraard moeilijk kunnen worden gesteld dat deze maatregel zich verdraagt met de verplichtingen welke zowel uit artikel 37 als uit artikel 95 van het Verdrag voortvloeien.
Samenvattend concluderen wij dat het Uw Hof behage te verklaren voor recht dat
1.
artikel 37, paragraaf 2, van het Verdrag in al zijn onderdelen een bepaling van gemeenschapsrecht is welke voor de justitiabelen rechten doet ontstaan die door de nationale rechter moeten worden gehandhaafd;
2.
artikel 37, paragraaf 2, van het Verdrag weliswaar een verbod inhoudt van nieuwe discriminerende maatregelen op het stuk van de bevoorrading of de afzet en van maatregelen welke de draagwijdte van de artikelen nopens de afschaffing der douanerechten en kwantitatieve beperkingen tussen de Lid-Staten beperken, doch aan beëindiging van een bestaande discriminatie ten nadele van de nationale producenten niet in de weg staat;
3.
de uitbreiding van een monopolieheffing tot nieuwe produkten niet mag worden geacht uitsluitend te strekken en te leiden tot beëindiging van een discriminatie ten nadele van de nationale produkten wanneer zij er enerzijds niet toe leidt dat op ingevoerde produkten hogere belastingen worden geheven dan die welke, al dan niet rechtstreeks, op gelijksoortige nationale produkten drukt en anderzijds niet tot gevolg heeft dat andere nationale produkten zijdelings worden beschermd.
(
1
)	Vertaald uit het Frans.