62024CJ0204_INF
Wyrok Trybunału (dziewiąta izba) z dnia 20 listopada 2025 r. –Komisja/Irlandia (Dyrektywa ramowa w dziedzinie polityki wodnej)
(sprawa C‑204/24)
Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Środowisko naturalne – Dyrektywa 2000/60/WE – Polityka wspólnotowa w dziedzinie polityki wodnej – Brak pełnej i prawidłowej transpozycji
1.
Skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – Badanie zasadności przez Trybunał – Sytuacja, jaką należy wziąć pod uwagę – Sytuacja w chwili upływu terminu wyznaczonego w uzasadnionej opinii
(art. 258 TFUE)
(zob. pkt 67, 68, 114)
2.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Konieczność dokonania dokładnej transpozycji przez państwa członkowskie – Brak pełnej lub prawidłowej transpozycji definicji zawartych w dyrektywie – Uchybienie
(art. 288 akapit trzeci TFUE; dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 2 pkt 38)
(zob. pkt 69, 71–77)
3.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Cele środowiskowe – Spoczywający na właściwych organach krajowych obowiązek nadania pierwszeństwa najbardziej rygorystycznemu celowi w przypadku istnienia kilku celów dotyczących tej samej części wód – Brak transpozycji w odniesieniu do wód podziemnych i części wód obszarów chronionych – Uchybienie
[dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 4 ust. 1 lit. b), c), art. 4 ust. 2]
(zob. pkt 82–85, 89–91)
4.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek sporządzenia dla każdego obszaru dorzecza analizy jego charakterystyk, przeglądu wpływu działalności człowieka na stan wód powierzchniowych i podziemnych oraz analizy ekonomicznej korzystania z wód – Poddanie okresowemu przeglądowi i uaktualnienie tych analiz i przeglądów – Brak – Uchybienie
(dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 5 ust. 2)
(zob. pkt 97–102)
5.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Wody wykorzystywane do poboru wody do spożycia – Obowiązek zapobiegania przez państwa członkowskie pogorszeniu jakości części wód wyznaczonych – Obowiązek osiągnięcia rezultatu – Zakres uznania, jakim dysponują państwa członkowskie przy podejmowaniu działań – Granice – Obowiązek mający zastosowanie nie tylko do części wód powierzchniowych, ale również do wód podziemnych przeznaczonych do spożycia przez ludzi – Obowiązek wyznaczenia wszystkich podmiotów odpowiedzialnych za zaopatrzenie w wodę do spożycia – Brak pełnej transpozycji – Uchybienie
(dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 7 ust. 1, 3)
(zob. pkt 117–121, 123–125)
6.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Zasada zwrotu kosztów usług wodnych – Obowiązek włączenia przez państwa członkowskie do planu gospodarowania wodami w dorzeczu sprawozdania na temat realizacji tej zasady – Elementy, które należy przeanalizować w tym sprawozdaniu – Brak pełnej transpozycji – Uchybienie
(dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 9 ust. 1, 2, art. 13, załącznik III)
(zob. pkt 139–148)
7.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek ustalania programów środków – Zakres – Ustalenie środków podstawowych – Środki kontroli poboru powierzchniowych i podziemnych wód słodkich i piętrzenia słodkich wód powierzchniowych – Możliwość zwolnienia z tych kontroli dotycząca poboru lub piętrzenia, które nie mają znaczącego wpływu na stan wód – Uregulowania krajowe przewidujące zbyt wysoki próg rejestrowania poboru wody – Niedopuszczalność
[dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 11 ust. 3 lit. e)]
(zob. pkt 179, 181–186)
8.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek ustalania programów środków – Zakres – Ustalenie środków podstawowych – Poprawa warunków hydromorfologicznych w celu osiągnięcia wymaganego stanu ekologicznego lub dobrego potencjału ekologicznego sztucznych lub silnie zmienionych części wód – Ustanowienie i przeprowadzanie w tym celu kontroli – Systemy monitorowania, które powinny opierać się na wiążących przepisach ogólnych prawa krajowego – Brak – Uchybienie
[dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 11 ust. 3 lit. i)]
(zob. pkt 199–203)
9.
Skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – Dowód na istnienie uchybienia – Ciężar dowodu spoczywający na Komisji – Przedstawienie dowodów wskazujących na uchybienie – Domniemania – Niedopuszczalność
(art. 258 TFUE)
(zob. pkt 209, 210)
10.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek ustalania programów środków – Zakres – Ustalenie środków podstawowych – Środki zapobiegające znacznym stratom zanieczyszczeń z instalacji technicznych oraz przypadkowym zanieczyszczeniom – Obowiązek mający zastosowanie nie tylko do części wód powierzchniowych, ale również do wód podziemnych – Brak transpozycji w odniesieniu do wód podziemnych – Uchybienie
[dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 11 ust. 3 lit. l)]
(zob. pkt 217–221)
11.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek sporządzenia dla każdego obszaru dorzecza analizy jego charakterystyk, przeglądu wpływu działalności człowieka na stan wód powierzchniowych i podziemnych oraz analizy ekonomicznej korzystania z wód – Zakres – Konieczność zidentyfikowania znacznych oddziaływań antropogenicznych i oceny ich wpływu – Brak transpozycji w wyznaczonym terminie – Uchybienie
(dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, zmieniona dyrektywą 2014/101, art. 3, 4, 5 ust. 1, załącznik II, pkt 1.4, 1.5)
(zob. pkt 229–232, 235–240)
12.
Środowisko – Polityka wodna Unii – Dyrektywa 2000/60 – Obowiązek monitorowania stanu wód powierzchniowych, wód podziemnych oraz obszarów chronionych – Zakres – Wymogi dotyczące monitorowania stanu ekologicznego i chemicznego wód powierzchniowych – Wymogi dotyczące monitorowania stanu chemicznego wód podziemnych – Brak transpozycji w wyznaczonym terminie – Uchybienie
(dyrektywa 2000/60 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 4, 8 ust. 1, 2, załącznik V, pkt 1.3.1–1.3.5, 2.4.5 akapit pierwszy)
(zob. pkt 229–232, 235–240)
Sentencja
1)
Poprzez brak dokonania pełnej lub prawidłowej transpozycji art. 2 pkt 38, art. 4 ust. 2, art. 5 ust. 2, art. 7 ust. 3, art. 9 ust. 2, art. 11 ust. 3 lit. a)–d) w odniesieniu do wód podziemnych, art. 11 ust. 3 lit. e), art. 11 ust. 3 lit. i) w odniesieniu do wód powierzchniowych, art. 11 ust. 3 lit. l) w odniesieniu do wód podziemnych, a także pkt 1.4 i 1.5 załącznika II oraz pkt 1.3.1–1.3.5 i pkt 2.4.5 akapit pierwszy załącznika V do dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, Irlandia uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy tych przepisów.
2)
W pozostałym zakresie skarga zostaje oddalona.
3)
Irlandia zostaje obciążona kosztami postępowania.