61969C0042
CONCLUSIE VAN DE ADVOCAAT-GENERAAL K. ROEMER
VAN 11 MAART 1970 (
1
)
Mijnheer de President,
mijne heren Rechters,
Het gaat in de zaak die thans moet worden onderzocht om de reeds meermalen besproken bijzondere voorschriften van 's Raads Verordening no. 259/68 van 29 februari 1968, welke het de gemeenschappelijke Commissie mogelijk moesten maken het aantal posten te beperken en haar diensten te rationaliseren. — Deze bepalingen konden ook door verzoeker in dit geding worden ingeroepen. Hij had namelijk op 14 maart 1968 volgens artikel 4, lid 3, van Verordening no. 259/68 om beëindiging van de dienst verzocht, waarmede de Commissie zich bij besluit van 21 mei 1968 in principe akkoord verklaarde. Later bepaalde de Commissie bovendien — bij beschikking van 20 juni 1968 — dat verzoeker per 1 oktober 1968 de dienst zou verlaten. Hij werd daarvan in kennis gesteld bij brief van de directeur-generaal Personeel en Administratie van 21 juni 1968, luidende onder meer als volgt : „La sopraindicata decisione della Commissione … avrà effetto dal 1. ottobre 1968 …” — Bedoelde datum heeft geleid tot de moeilijkheden waarover het in dit geding gaat. Volgens verzoekers vroegere loopbaan — hij had laatstelijk de rang van afdelingshoofd in de groep A 3 — zou hij namelijk krachtens artikel 44 van het Statuut van de Ambtenaren per 1 oktober 1968 automatisch zijn bevorderd naar de volgende salaristrap in zijn rang, aangenomen dat hij dan nog bij de Commissie in actieve dienst zou zijn. Dit is onder meer van belang voor de vaststelling van de uitkering volgens artikel 6 van Verordening no. 259/68 juncto artikel 12 van bijlage VIII bij het Statuut, welke naar het laatstelijk genoten maandelijks basissalaris wordt berekend. Zoals U weet, is de Commissie van mening dat verzoekers dienstverband op 30 september 1968 is geëindigd, zodat bij de berekeningen moet worden uitgegaan van het op dat tijdstip geldende salaris. In die zin is ook de brief van het Directoraat-generaal Personeel en Administratie van 25 juni 1969 — waarin verzoeker een toelichting wordt gegeven betreffende de afrekening volgens artikel 12 van bijlage VIII bij het Statuut — geredigeerd. Verzoeker is echter van mening, dat zijn dienstverband eerst na afloop van de dag van 1 oktober 1968 is geëindigd, zodat bij de uitkering het op 1 oktober 1968 geldend salaris in aanmerking moet worden genomen. Hij heeft zich dan ook op 23 september 1969 tot het Hof van Justitie gewend met verzoek de hem op 1 juli 1969 betekende mededeling van het Directoraat-generaal Personeel en Administratie nietig te verklaren.
1.
Wanneer wij nu trachten ten deze ons standpunt te bepalen, rijst allereerst de vraag of verzoeker in zijn beroep wel kan worden ontvangen, ook al heeft de Commissie te dien aanzien geen grieven voorgedragen. Aan niet-ontvankelijkheid valt namelijk vooral te denken wanneer wij letten op de aard van de bestreden handeling. In andere zaken moest er reeds op worden gewezen, dat in het ambtenarenrecht in beginsel alleen handelingen van het tot aanstelling bevoegd gezag zelf kunnen worden bestreden. Het bevoegde gezagsorgaan voor ambtenaren van de categorie A en voor de beslissing in zaken als de onderhavige is evenwel niet de directeur-generaal Personeel en Administratie, die het ten deze bestreden besluit heeft genomen. Zulks blijkt uit de algemene beschikking welke de Commissie op 6 juli 1967 volgens artikel 2 van het Statuut — dat wil zeggen ter bepaling welke gezagsorganen bevoegd zijn en ter afbakening hunner bevoegdheid — nam. Eigenlijk zou men dan ook moeten concluderen, dat verzoeker in zijn vordering tot nietigverklaring van de afrekening, voorkomende in de brief van de directeur-generaal Personeel en Administratie van 25 juni 1969, niet kan worden ontvangen. — Het lijkt mij echter niet per se noodzakelijk der partijen geschil op deze wijze aan behandeling in rechte — in het onderhavige geding — te onttrekken. Men vergete immers niet, dat het hier eigenlijk gaat om financiële aanspraken, welke bij beëindiging van de dienst onder bepaalde voorwaarden krachtens de wet ontstaan. En wil men die laten gelden, dan behoeft volgens het Statuut niet eerst een administratieve procedure te worden aangespannen, in die zin dat pas wanneer het tot aanstelling bevoegd gezag definitief zijn standpunt heeft bepaald, een uitspraak in rechte kan worden gevraagd.
Derhalve moet het ervoor worden gehouden, dat een onderzoek naar de opgeworpen vragen ondanks het ontbreken van een ondubbelzinnige uitlating van het tot aanstelling bevoegd gezag, niet uitgesloten is te achten; hoogstens kan er aanleiding bestaan het verzoek om nietigverklaring te interpreteren als een vordering van bepaalde prestaties dan wel als een verzoek om verklaring voor recht.
2.
Bij de beoordeling van het eigenlijke geschil, waarop wij na deze korte inleidende opmerkingen thans zullen ingaan, gaat het alleen om de vraag wanneer verzoekers dienst is geëindigd. Dan zal tevens blijken, of voor de berekening van zijn financiële aanspraken van zijn basissalaris per 30 september 1968 dan wel van dat per 1 oktober 1968 moet worden uitgegaan.
U herinnert zich uit het geding, dat verzoeker de juistheid van dit standpunt voornamelijk wil staven door erop te wijzen, dat volgens een algemeen beginsel bij de berekening van termijnen de „dies ad quem” moet worden medegeteld. Nu in het besluit der Commissie tot beëindiging van verzoekers dienst 1 oktober 1968 als dag van ingang is genoemd, moet er met toepassing van voormeld beginsel van worden uitgegaan, dat het besluit eerst na die datum — 1 oktober 1968 — is gaan werken. — Wij menen echter met de Commissie, dat de onjuistheid van dit betoog gemakkelijk kan worden aangetoond. Het door verzoeker ingeroepen beginsel geldt namelijk niet algemeen, doch hoogstens bij de berekening van termijnen, dat wil zeggen bij de berekening van een bepaald aantal dagen vanaf een gegeven datum, vóór het verstrijken waarvan een handeling moet plaatshebben. Zodanige casuspositie ontbreekt hier; het gaat er in ons geval om de dag van ingang van een besluit te bepalen. Het feit, dat verzoeker volgens een brief van de voorzitter van de Commissie van 22 mei 1968tot de beëindiging van zijn dienst een bepaalde taak heeft te vervullen, wijst niet op het tegendeel. Men heeft daarmede immers niet een termijn als voormeld willen vaststellen, doch alleen willen vastleggen hoe verzoeker de tijd tot aan het inwerkingtreden van het besluit tot beëindiging van zijn dienst zou hebben door te brengen. — Wanneer wij ons derhalve afvragen, welke regeling men voor het tijdstip van ingang van het besluit van 20 juni 1968 op het oog heeft gehad, dan bestaat er naar mijn overtuiging niet de geringste aanleiding tot twijfel. De formulering „avrà effetto dal 1. ottobre 1968” — in een brief van het Directoraat-generaal Personeel en Administratie van 21 juni 1968 — kan, welbeschouwd, slechts betekenen dat het besluit bij de aanvang van genoemde dag of, anders gezegd, na afloop van de vorige dag in werking zou zijn getreden. Dit is ook met het algemene gebruik in overeenstemming. Het ware daarentegen volstrekt ongebruikelijk een dienstverband eerst na afloop van de eerste dag van de kalendermaand te doen eindigen.
Verzoekers standpunt is derhalve ook niet te rechtvaardigen door te wijzen op de bedoeling van de Commissie de ambtenaar die de dienst verlaat in het genot van bepaalde voordelen te doen blijven. Verzoeker doelt hier op het voorschrift van artikel 8, lid 3, van bijlage VII van het Statuut, luidende als volgt : „de ambtenaar wiens dienst tijdens een kalenderjaar … eindigt, … heeft, indien hij in dat jaar minder dan negen maanden in actieve dienst van de instellingen der Gemeenschappen is geweest, slechts recht op een deel van de in lid 1 genoemde uitkering” (dat wil zeggen van de vergoeding ineens voor reiskosten van de standplaats naar de plaats van herkomst). Verzoeker betoogt te dien aanzien, dat de Commissie hem de volle reiskostenvergoeding voor het jaar 1968 heeft uitbetaald. — Het is zonder meer duidelijk, dat zulks ook van het standpunt van de Commissie mogelijk was, namelijk uitgaande van de veronderstelling dat het dienstverband op 30 september 1968 is geëindigd — de negen maanden van artikel 8 van bijlage VII waren namelijk na 30 september 1968 verstreken —. Men behoeft zich voor een onbeperkte toepassing van bedoeld voorschrift niet te stellen op het standpunt van verzoeker — volgens hetwelk het dienstverband eerst na het verstrijken van de 1e oktober 1968 is geëindigd —.
Niet ter zake dienende is voorts verzoekers argument, dat hij volgens de aanvankelijke bepaling van zijn anciënniteit reeds per 1 augustus 1968 naar de volgende salaristrap zou zijn bevorderd. — Dit is weliswaar juist; beslissend is evenwel dat op verzoek van andere ambtenaren en op grond van formele gebreken welke aan de oorspronkelijke aanstellingsprocedures hadden gekleefd, in een later besluit van de Commissie (van 26 februari 1965) verzoekers anciënniteit opnieuw is vastgesteld. Dit besluit, volgens hetwelk hij op de 1e oktober van ieder tweede jaar naar de volgende salaristrap zou worden bevorderd, is door verzoeker niet bestreden. Het is derhalve in dit verband alleen doorslaggevend. Daarentegen ware het onjuist om op grond van bepaalde billijkheidsoverwegingen, zoals verzoeker ze wil laten gelden, de oorspronkelijke bepaling van de anciënniteit ter sprake te brengen om zo tot een voor verzoeker gunstiger berekening van zijn aanspraken op bedoelde uitkering te komen.
Met verzoekers opmerking dat hij op 1 oktober 1968 nog zijn ambtstaak heeft vervuld, komen wij al evenmin verder. Dat hij zich op die dag op zijn bureau heeft opgehouden en ambtelijke stukken heeft ondertekend zal wel juist zijn, ofschoon de Commissie het ontkent. Niet het feitelijk vervullen van taken welke tot zijn voormalig dienstverband behoorden kan ten deze de doorslag geven, doch alleen of hem daartoe ambtshalve opdracht was gegeven. En verzoeker heeft niets van dien aard gesteld. Dit is trouwens in overeenstemming met het feit, dat hem voor de dag van 1 oktober 1968 geen salaris is uitbetaald.
3.
Op grond van een en ander luidt mijn conclusie als volgt :
De door de directeur-generaal Personeel en Administratie tot verzoeker gerichte brief van 21 juni 1968 is aldus te verstaan, dat verzoeker zich met ingang van 1 oktober 1968 niet meer in dienst van de Commissie bevond. Zijn financiële aanspraken volgens artikel 12 van bijlage VIII van het Statuut (en die op de vergoeding bedoeld in artikel 5 van Verordening no. 259/68) moeten derhalve worden vastgesteld op grondslag van het salaris dat hem over de maand september 1968 toekwam, zoals de administratie der Commissie tot nu toe juist heeft geacht. Het verzoek moet derhalve ongegrond worden verklaard, hetgeen voorts medebrengt dat verzoeker de aan zijn zijde gevallen kosten zelf zal moeten dragen.
(
1
)	Vertaald uit het Duits.