62012CJ0067
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla)
16 ta’ Jannar 2014 (
*1
)
“Nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu — Direttiva 2002/91/KE — Prestazzjoni tal-enerġija tal-bini — Artikoli 3, 7 u 8 — Traspożizzjoni inkompleta”
Fil-Kawża C‑67/12,
li għandha bħala suġġett rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu skont l-Artikolu 258 TFUE, ippreżentat fit-9 ta’ Frar 2012,
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn K. Herrmann u I. Galindo Martin, bħala aġenti,
rikorrenti,
vs
Ir-Renju ta’ Spanja, irrappreżentat minn A. Rubio González u S. Centeno Huerta, bħala aġenti,
konvenut,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla),
komposta minn E. Juhász, President tal-Awla, D. Šváby (Relatur) u C. Vajda, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: N. Wahl,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni Ewropea titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja li tikkonstata li, billi ma adottax, fit-terminu previst, il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji kollha sabiex jikkonforma ruħu mal-Artikoli 3, 7 u 8 tad-Direttiva 2002/91/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Diċembru 2002, dwar il-prestazzjoni tal-enerġija tal-bini (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 12, Vol. 2, p. 168), jew, fi kwalunkwe każ, peress li għadu ma kkomunikahomx lilha, ir-Renju ta’ Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu skont id-dispożizzjonijiet moqrija flimkien ta’ dawn l-artikoli u tal-Artikolu 29 tad-Direttiva 2010/31/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-19 ta’ Mejju 2010, dwar ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija (ĠU L 153, p. 13).
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
2
L-Artikolu 3 tad-Direttiva 2002/91/KE jaqra kif ġej:
“L-Istati Membri għandhom jadottaw metodoloġija, fuq livell nazzjonali jew reġjonali, għal kalkolu tal- prestazzjoni ta’ l-enerġija tal-bini fuq il-bażi tal-qafas ġenerali speċifikat fl-Anness. Partijiet 1 u 2 ta’ dan il-qafas għandhom ikunu addattati għal progress tekniku skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 14(2), u jqisu l-istandards jew normi applikati fil-leġislazzjoni ta’ l-Istati Membri.”
3
L-Artikolu 7 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Ċertifikat dwar il-prestazzjoni ta’ l-enerġija” jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“L-Istati Membri għandhom jiżguraw li, meta l-bini jkun mibni, mibjugħ jew mikri, iċ-ċertifikat tal-prestazzjoni ta’ l-enerġija jkun disponibbli lis-sid jew mis-sid lill-bejjiegħ prospettiv jew lill-kerrej, skond il-każ. Il-validità taċ-ċertifikat m’għandhiex teċċedi l-għaxar snin.
[…]”
4
L-Artikolu 8 tal-imsemmija direttiva, intitolat “Spezzjoni tal-bojlers”, jipprovdi li:
“Fejn jidħol it-tnaqqis tal-konsum ta’ l-enerġija u limitar ta’ ħruġ ta’ diossidu tal-karbonju, l-Istati Membri għandhom jew:
a)
jispeċifikaw il-miżuri neċessarji sabiex tkun stabbilita spezzjoni regolari ta’ bojlers maħruqa minn likwidi mhux renovabbli jew kombustibbli solidu ta’ ħruġ effettiv ta’ 20 kW sa 100 kW. Tali spezzjoni tista’ wkoll tkun applikata lil bojlers li jużaw kombustibblii oħra.
Bojlers ta’ ħruġ effettiv ta’ aktar minn 100 kW għandhom ikunu spezzjonati minn ta’ l-anqas kull sentejn. Għal bojlers tal-gass, dan il-perjodu jista’ jkun estiż sa’ erba’ snin.
Għall-installazzjonijiet tas-sħana b’bojlers ta’ ħruġ effettiv ta’ aktar minn 20 kW li huma aktar minn 15-il sena antiki, l-Istati Membri għandhom jispeċifikaw il-miżuri neċessarji biex ikunu stabbiliti spezzjonijiet ta’ darba għall-installazzjoni tas-sħana kollha. Fuq il-bażi ta’ din l-ispezzjoni, li għandha tinkludi stima ta’ l-effiċjenza tal-bojler u tad-daqs tal-bojler komparat mal-bżonnijiet tas-sħana tal-bini, l-esperti għandhom jipprovdu parir lill-utenti dwar it-tibdil tal-bojlers, modifikazzjonijiet oħra lis-sistema tas-sħana dwar soluzzjonijiet alternattivi; jew
b)
jieħdu passi sabiex jiżguraw li d-disposizzjonijiet ta’ l-avviż lill-utenti dwar il-bdil ta’ bojlers, modifikazzjonijiet oħra lis-sistema tas-sħana u soluzzjonijiet alternattivi li jistgħu jinkludu spezzjonijiet dwar l-effiċjenza u d-daqs xieraq tal-bojler. L-impatt globali ta’ dan l-approċċ għandu jkun ekwivalenti kemm jista’ jkun għal dak li jiġi minn disposizzjonijiet speċifikati f’(a). L-Istati Membri li jagħmlu din l-għażla għandhom jissottomettu rapport dwar l-ekwivalenza ta’ l-approċċ tagħhom lill-Kummissjoni kull sentejn.”
5
Skont l-Artikolu 15(1) tad-Direttiva 2002/91, l-Istati Membri kellhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex jikkonformaw ruħhom ma’ din id-direttiva sa mhux iktar tard mill-4 ta’ Jannar 2006, u jinfurmaw immedjatament lill-Kummissjoni bihom. Id-Direttivi 2010/31 abrogat id-Direttiva 2002/91, b’effett mill-1 ta’ Frar 2012, mingħajr preġudizzju, madankollu, għall-obbligi tal-Istati Membri f’dak li għandu x’jaqsam mat-termini għat-traspożizzjoni fid-dritt nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttiva 2002/91.
Id-dritt Spanjol
6
Il-punt 8 tal-espożizzjoni tal-motivi tad-Digriet Rjali 1027/2007, tal-20 ta’ Lulju, li jirrigwarda l-approvazzjoni tar-regolament dwar l-installazzjonijiet termiċi fil-bini (RITE), jipprovdi kif ġej:
“Ir-regola li hija approvata fil-kuntest ta’ dan id-digriet tittrasponi parzjalment id-Direttiva [...], billi tistabilixxi l-kundizzjonijiet minimi tal-prestazzjoni tal-enerġija li l-installazzjonijiet termiċi tal-bini ġdid u dak eżistenti għandhom jissodisfaw u proċedura ta’ spezzjoni perijodika tal-bojlers u tas-sistemi tal-arja kkundizzjonata.”
7
L-istruzzjoni teknika 3.4.4 tad-Digriet Rjali 1027/2007 tipprovdi:
“1.
L-impriża ta’ manutenzjoni għandha tagħti parir lid-detentur u tirrakkomandalu xi miljoramenti jew tibdiliet dwar l-installazzjoni, kif ukoll dwar l-użu u t-tħaddim tagħha, li jkun jista’ jippermettu effiċjenza tal-enerġija ikbar.
2.
Barra dan, fl-installazzjonijiet fejn il-qawwa termika nominali hija iktar minn 70 kW, l-impriża ta’ manutenzjoni għandha tagħmel moniteraġġ perjodiku tal-evoluzzjoni tal-konsum ta’ enerġija u tal-ilma tal-installazzjoni termika bil-għan li tkun tista’ ssib ħela possibbli u sabiex tieħu dawk il-miżuri ta’ korrezzjoni opportuni. Din id-data għandha tinżamm għal mill-inqas 5 snin.”
8
L-istruzzjoni teknika 4.3.1 tad-Digriet Rjali 1027/2007, intitolata “Perijodiċità tal-ispezzjonijiet ta’ ġeneraturi tas-sħana”, tipprovdi:
“1.
Il-ġeneraturi tas-sħana mdaħħla fis-servizz wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-RITE u li għandhom qawwa termika nominali installata ta’ 20 kW jew iktar għandhom jiġu spezzjonati skont il-perijodiċità murija fit-tabella 4.3.1.
Tabella 4.3.1. Perijodiċità tal-ispezzjonijiet tal-ġeneraturi tas-sħana
2.
Il-ġeneraturi tas-sħana tal-installazzjonijiet li jkunu jeżistu mad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-RITE għandhom jiġu sottoposti għall-ewwel spezzjoni tagħhom skont l-iskeda pprovdut mill-awtorità kompetenti tal-komunità awtonoma, skont il-qawwa tagħhom, skont it-tip ta’ kombustibbli u ż-żmien li jkollhom.”
Il-proċedura prekontenzjuża
9
Permezz ta’ ittra tal-24 ta’ Frar 2009, il-Kummissjoni lmentat mar-Renju ta’ Spanja li ma kienx ittraspona l-Artikoli 3 u 4 tad-Direttiva 2002/91, f’dak li jikkonċerna l-bini eżistenti.
10
Permezz ta’ ittra tas-7 ta’ April 2009, ir-Renju ta’ Spanja rrikonoxxa li din id-direttiva kienet qed tistenna t-traspożizzjoni f’dak li jirrigwarda ċ-ċertifikazzjoni tal-enerġija tal-bini eżistenti.
11
Fid-29 ta’ Jannar 2010, il-Kummissjoni indirizzat ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali lir-Renju ta’ Spanja, li fiha hija indikat li kienet għadha ma rċevitx notifika tal-miżuri ta’ traspożizzjoni tal-Artikoli 7 u 8 tad-Direttiva 2002/91. Fir-rigward tal-Artikolu 8 ta’ din id-direttiva l-Kummissjoni rrilevat li d-Digriet Rjali 1027/2007 kien stabbilixxa l-perijodiċità tal-ispezzjonijiet tal-bojlers biss għall-bojlers li daħlu fis-servizz wara d-dħul fis-seħħ tagħhom u d-deċiżjoni dwar l-iskeda ta’ spezzjonijiet tal-bojlers tal-installazzjonijiet li diġà jeżistu tħalliet f’idejn il-komunitajiet awtonomi. Konsegwentement, il-Kummissjoni kkunsidrat li, addizzjonalment għall-intimazzjoni tal-24 ta’ Frar 2009, ir-Renju ta’ Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu skont l-Artikoli 7 u 8(a) tad-Direttiva 2002/91.
12
Permezz ta’ ittra tat-22 ta’ Lulju 2010, ir-Renju ta’ Spanja spjega r-raġunijiet għad-dewmien fl-adozzjoni tal-abbozz tad-Digriet Rjali dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-bini eżistenti u indika, fir-rigward tat-traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, li tliet komunitajiet awtonomi kienu diġà ppubblikaw id-digrieti li jistabbilixxu r-regoli għall-applikazzjoni tad-Digriet Rjali 027/2007 fit-territorji rispettivi tagħhom u li d-digrieti l-oħra kienu fil-proċess ta’ adozzjoni.
13
Fil-25 ta’ Novembru 2010, il-Kummissjoni ħarġet opinjoni motivata, li fiha kkonkludiet li, billi ma ttrasponiex b’mod sħiħ fl-ordinament ġuridiku Spanjol l-Artikoli 3, 7(1) u 8(a) tad-Direttiva 2002/91, ir-Renju ta’ Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt din id-direttiva u stednitu jadotta l-miżuri neċessarji f’terminu ta’ xahrejn li jiddekorru min-notifika tagħha.
14
Fl-ittra tiegħu tal-31 ta’ Jannar 2011, ir-Renju ta’ Spanja rrisponda li l-adozzjoni tal-abbozz tad-Digriet Rjali dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-bini eżistenti tista’ tikseb it-traspożizzjoni tal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91. Fir-rigward tal-Artikolu 8 ta’ din id-direttiva, ir-Renju ta’ Spanja ppreċiża li l-komunitajiet awtonomi ma humiex obbligati li jinnotifikaw lill-Kummissjoni l-iskedi ta’ spezzjoni tal-bojlers. Barra minn hekk huwa żied jgħid li ddeċieda li jirrikorri għaż-żewġ possibbiltajiet ipprovduti mill-Artikolu 8 tal-imsemmija direttiva.
15
Permezz ta’ ittra tad-29 ta’ April 2011, ir-Renju ta’ Spanja mill-ġdid innotifika lill-Kummissjoni abbozz ta’ Digriet Rjali dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-bini eżistenti.
16
Peress li kkunsidrat li l-ksur tar-Renju ta’ Spanja baqa’ wara l-iskadenza tat-terminu stabbilit fl-opinjoni motivata, il-Kummissjoni ressqet dan ir-rikors.
Fuq ir-rikors
17
Permezz ta’ att separat tal-20 ta’ April 2012, ir-Renju ta’ Spanja qajjem eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà li biha talab lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddikjara r-rikors bħala inammissibbli f’dak li jikkonċerna n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu dwar id-dispożizzjonijiet kollha tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 u, sussidjarjament, li tiddikjara r-rikors inammissibbli f’dak li jikkonċerna n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu tal-Artikolu 8(b) ta’ din id-direttiva.
18
Permezz ta’ deċiżjoni tas-16 Ottubru 2012, l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà ngħaqdet mal-mertu u r-Renju ta’ Spanja ġie mistieden li jippreżenta risposta.
Fuq l-ilment tan-nuqqas tat-traspożizzjoni tal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91
L-argumenti tal-partijiet
19
Il-Kummissjoni tilmenta li r-Renju ta’ Spanja ma adottax il-miżuri kollha neċessarji sabiex jikkonforma ruħu mal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91 u, fi kwalunkwe każ, li ma kkomunikahomx lilha, peress li d-Digriet Rjali 1027/2007 ma jinkludix regoli dwar il-metodu ta’ kif tiġi kkalkulata l-prestazzjoni tal-enerġija tal-bini u ċ-ċertifikat dwar il-prestazzjoni tal-enerġija fir-rigward ta’ bini ġdid biss u jsemmi biss il-bini diġà eżistenti. Hija tenfasizza li, fir-risposta għall-opinjoni motivata, ir-Renju ta’ Spanja jirrikonoxxi, essenzjalment, li t-traspożizzjoni sħiħa fid-dritt Spanjol għada ma saritx, u jillimita ruħu li jindika li ser isseħħ fid-data tal-adozzjoni tal-abbozz tad-Digriet Rjali dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-bini eżistenti.
20
Il-Kummissjoni tikkunsidra li r-Renju ta’ Spanja rrinunzja għad-difiża f’dak li jikkonċerna n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu tal-Artikoli 3u 7 tad-Direttiva 2002/91 u li l-osservazzjonijiet ippreżentati f’dan ir-rigward fir-risposta u fil-kontroreplika u kienu ġew ippreżentati wara l-iskadenza tat-terminu, peress li l-eċċezzjoni tal-ammissibbiltà parzjali tar-rikors invokata permezz ta’ att separat ma tikkonċernax in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu tal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91.
21
Ir-Renju ta’ Spanja jikkontesta li rrinunzja għad-difiża tiegħu f’dak li jikkonċerna l-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91. Huwa jenfasizza li l-Artikolu 91 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jipprovdi li l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà għandha tiġi ppreżentata b’mod separat u ma jagħmel ebda distinzjoni bejn l-inammissibbiltà fir-rigward tat-totalità jew dik fuq parti biss tar-rikors. Għaldaqstant, eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà parzjali tista’ tiġi invokata permezz ta’ nota distinta mingħajr ma din timplika xi konsegwenza negattiva.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
22
Peress li r-Renju ta’ Spanja, permezz ta’ att separat, invoka eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà li tirrigwarda biss l-ilment fir-rigward tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, mingħajr ma jippreżenta, f’dan l-istadju, xi argument, dwar l-ammissibbiltà jew fuq il-mertu, f’dak li jikkonċerna l-ilment dwar l-Artikoli 3 u 7 ta’ din id-direttiva, tqum il-kwistjoni ta’ jekk għandux jiġi prekluż milli jippreżenta difiża fuq dan l-aħħar ilment.
23
Għandu jitfakkar, f’dan ir-rigward, li skont l-Artikolu 40 tar-Regoli tal-Proċedura, fil-verżjoni tagħhom fis-seħħ fid-data tal-preżentata ta’ dan ir-rikors, il-konvenut għandu jippreżenta r-risposta tiegħu fix-xahar ta’ wara n-notifika tar-rikors. L-Artikolu 91 tal-imsemmi regolament jipprovdi, madankollu, il-possibbiltà li ssir talba lill-Qorti tal-Ġustizzja, permezz ta’ att separat, sabiex tiddeċiedi dwar eċċezzjoni jew kwistjoni mingħajr ma tidħol f’dibattitu dwar il-mertu.
24
L-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà, tippermetti, minħabba raġunijiet ta’ ekonomija tal-ġudizzju tal-proċedura, li jiġi ristrett, fl-ewwel fażi, id-dibattitu u l-eżami għall-kwistjoni ta’ jekk ir-rikors inkwistjoni huwiex ammissibbli. Għalhekk, din il-kwistjoni proċedurali li jiġu evitati n-noti tal-partijiet kif ukoll l-eżami tal-qorti fir-rigward tal-mertu tal-kawża, anki jekk ir-rikors ikun inammissibbli. (ara s-sentenza tas-17 ta’ Diċembru 2009, Eżami mill-ġdid M vs EMEA, C-197/09 RX-II, Ġabra p. I-12033, punt 48).
25
Għal kuntrarju ta’ dan, jekk ir-rikors ikun iddikjarat ammissibbli fil-kuntest taċ-ċaħda tal-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà jew meta l-imsemmija eċċezzjoni tingħaqad mal-mertu, fit-tieni fażi, għandu jkun hemm dibattitu dwar il-mertu ta’ rikors. Fil-fatt, id-dispożizzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq, jipprevedu espliċitament li l-President għandu jistabbilixxi termini ġodda għall-kontinwazzjoni tal-kawża, jekk it-talba għal deċiżjoni dwar eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà hija miċħuda jew tingħaqad mal-mertu (ara s-sentenza Eżami mill-ġdid M vs EMEA, iċċitata iktar ’il fuq, punt 49).
26
Minn qari flimkien tal-Artikoli 40 u 91 tar-Regoli tal-Proċedura, fil-verżjoni tagħhom fis-seħħ fid-data tal-preżentata ta’ dan ir-rikors jirriżulta li t-tkomplija tad-dibattitu dwar il-mertu jista jikkonċerna biss il-parti tar-rikors li tirrigwarda l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà, peress li l-konvenut ma ppreżentax ir-risposta addizzjonali fit-terminu ta’ xahar stabbilit mill-imsemmi Artikolu 40.
27
Fil-fatt, anki jekk eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà li tirrigwarda biss parti tar-rikors tkun fondata, hija ma tistax twassal għaċ-ċaħda tar-rikors kollu kemm hu u għalhekk ma hemm xejn li jista’ jiġġustifika li l-konvenut ma jippreżentax l-argumenti ta’ difiża tiegħu fuq il-parti tar-rikors li ma tirrigwardax l-imsemmija eċċezzjoni, fit-terminu imsemmi fl-Artikolu 40 tal-imsemmija Regoli tal-Proċedura.
28
Jekk il-konvenut jikkunsidra li parti biss tar-rikors hija ammissibbli, huwa għandu, għalhekk, jikkontesta l-ammissibbiltà tagħha fil-kuntest tar-risposta, jiġifieri, jippreżenta, fit-terminu mogħti sabiex tingħata risposta għar-rikors, eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà parzjali kif ukoll nota fuq il-mertu f’dak li jikkonċerna l-parti tar-rikors li ma tirrigwardax l-imsemmija eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà, fin-nuqqas ta’ dan jiġi prekluż milli jinvoka dan il-punt.
29
Peress li l-osservazzjonijiet tar-Renju ta’ Spanja dwar l-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91 ġew ippreżentati fis-26 ta’ Diċembru 2012, jiġifieri iktar minn tmien xhur wara l-iskadenza tat-terminu, hekk kif prorogat, stabbilit għall-preżentata ta’ osservazzjonijiet b’risposta għar-rikors, isegwi li dawn kienu ippreżentati barra t-terminu, u, għaldaqstant, ma jistgħux jittieħdu inkunsiderazzjoni.
30
Madankollu, fi kwalunkwe każ, hija l-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tikkonstata jekk in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligi allegat jeżistix jew le, anki jekk l-Istat Membru kkonċernat ma jikkontestax in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligi (ara s-sentenzi tal-15 ta’ Jannar 2002, Il-Kummissjoni vs L-Italja, C-439/99, Ġabra p. I-305, punt 20, u tas-6 ta’ Ottubru 2009, Il-Kummissjoni vs L-Isvezja, C-438/07, Ġabra p. I-9517, punt 53).
31
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, l-eżistenza ta’ nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu għandha tiġi evalwata skont kif tkun is-sitwazzjoni tal-Istat Membru meta jiskadi t-terminu stabbilit fl-opinjoni motivata u li l-bidliet li jseħħu sussegwentement ma jistgħux jittieħdu inkunsiderazzjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas-28 ta’ Frar 2008, Il-Kummissjoni vs L-Ungerija, C-473/10, punt 96 u l-ġurisprudenza ċċitata).
32
F’dan il-każ, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li jirriżulta mill-proċedura prekontenzjuża u mir-rikors li r-Renju ta’ Spanja jirrikonoxxi, essenzjalment, li, f’dak li jikkonċerna l-bini eżistenti, li huma biss dawn li jirrigwardaw l-ilment imqajjem mill-Kummissjoni, it-traspożizzjoni sħiħa tal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91 fid-dritt Spanjol tista’ tinkiseb biss wara l-adozzjoni ta’ abbozz ta’ Digriet Rjali.
33
Issa, dan ma kienx il-każ, mat-tmiem tat-terminu stabbilit fl-opinjoni motivata, jiġifieri l-25 ta’ Jannar 2011.
34
Minn dan isegwi li l-ilment dwar in-nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikoli 3 u 7 tad-Direttiva 2002/91 huwa fondat.
Fuq l-ilment dwar in-nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91
Fuq l-ammissibbiltà
– L-argumenti tal-partijiet
35
Ir-Renju ta’ Spanja jsostni, prinċipalment, li r-rikors huwa inammissibbli fuq dan il-punt peress li huwa nieqes mill-koerenza u jikser l-Artikolu 38 tar-Regoli tal-Proċedura, sa fejn, matul il-proċedura prekontenzjuża, il-Kummissjoni llimitat ruħha li tallega li naqas milli jwettaq l-obbligi li jirriżultaw mill-Artikolu 8(a) tad-Direttiva 2002/91, filwaqt li dan l-Artikolu 8 jipprovdi, fil-punt (b) tiegħu possibbiltà oħra li jitwettaq l-għan li huwa jistabbilixxi. Skont ir-Renju ta’ Spanja, sabiex tilmenta li huwa naqas milli jwettaq l-obbligi li huma imposti fuqu mill-Artikolu 8, il-Kummissjoni kellha tiżgura ruħha li ma kienx ittraspona d-Direttiva 2002/91 permezz tal-ewwel jew it-tieni għażla.
36
Sussidjarjament, ir-Renju ta’ Spanja jsostni li r-rikors huwa inammissibbli f’dak li jikkonċerna l-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91, peress li din id-dispożizzjoni ma kinitx ġiet imsemmija fl-opinjoni motivata.
37
Fir-rigward tal-motiv prinċipali ta’ ammissibbiltà, il-Kummissjoni ma tikkontestax il-fatt li l-Istati Membri kellhom il-possibbiltà li jittrasponu waħda jew l-oħra mill-għażliet imsemmija fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, iżda tenfasizza li, meta l-ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali ntbagħtet, ir-Renju ta’ Spanja kien diġà nnotifika ċerti miżuri nazzjonali li jikkostitwixxu traspożizzjoni parzjali tal-Artikolu 8(a) ta’ din id-direttiva.
38
F’dan il-kuntest, ir-Renju ta’ Spanja fehem perfettament il-portata tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat u ma hemm l-ebda żball fir-raġunament fil-fatt fl-allegazzjoni fil-konfront ta’ dan l-Istat Membru għan-nuqqas ta’ traspożizzjoni sħiħa tal-għażla prevista fl-Artikolu 8(a) tad-Direttiva 2002/91, mingħajr ma jissemma li dan l-Istat Membru ma nnotifika ebda miżura dwar l-għażla prevista fil-punt (b) ta’ dan l-Artikolu 8.
39
Fir-rigward tal-motiv sussidjarju ta’ inammissibbiltà, il-Kummissjoni tikkunsidra li l-argumenti li jinsabu fir-rikors dwar l-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91 ma jbiddlux is-suġġett tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, kif ġie espost matul il-fażi prekontenzjuża.
– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
40
Ir-Renju ta’ Spanja jsostni, prinċipalment, li l-ilment dwar in-nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 huwa nieqes mill-koerenza u jikser l-Artikolu 38 tar-Regoli tal-Proċedura, fil-verżjoni tagħhom fis-seħħ fid-data tal-preżentata ta’ dan ir-rikors, peress li matul il-fażi prekontenzjuża u fl-opinjoni motivata, il-Kummissjoni allegat biss li huwa ma wettaqx traspożizzjoni sħiħa tal-Artikolu 8(a) ta’ din id-direttiva, filwaqt li din id-dispożizzjoni tikkostitwixxi biss waħda minn żewġ għażliet disponibbli għall-Istati Membri sabiex jintlaħaq l-għan ta’ tnaqqis tal-konsum tal-enerġija segwit mill-imsemmi Artikolu 8.
41
Għandu jitfakkar, f’dan ir-rigward, li mill-Artikolu 38(1)(c) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja u mill-ġurisprudenza relatata ma’ din id-dispożizzjoni jirriżulta li kull rikors promotur għandu jindika s-suġġett tal-kawża u sunt tar-raġunijiet, u li din l-indikazzjoni għandha tkun ċara u preċiża biżżejjed sabiex tippermetti lill-konvenut jipprepara d-difiża tiegħu u lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex teżerċita l-istħarriġ tagħha. Minn dan jirriżulta li l-punti ta’ fatt u ta’ liġi essenzjali li fuqhom ikun ibbażat rikors għandhom jirriżultaw b’mod koerenti u komprensibbli mit-test stess tar-rikors u li t-talbiet tar-rikors għandhom ikunu fformulati b’mod inekwivoku sabiex b’hekk jiġi evitat li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi ultra petita jew inkella tonqos milli tiddeċiedi dwar ilment (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tat-12 ta’ Frar 2009, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja, C‑475/07, punt 43, u tal-16 ta’ Lulju 2009, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja, C‑165/08, punt 42).
42
Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li, fil-kuntest ta’ rikors ippreżentat skont l-Artikolu 258 TFUE, ir-rikors għandu jippreżenta l-ilmenti b’mod koerenti u preċiż, sabiex b’hekk l-Istat Membru u l-Qorti tal-Ġustizzja jkunu jistgħu jifhmu eżattament il-portata tal-allegat ksur tad-dritt tal-Unjoni, kundizzjoni din li hija neċessarja sabiex l-Istat imsemmi jkun jista’ jsostni effettivament il-motivi ta’ difiża tiegħu u sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja tkun tista’ tivverifika l-eżistenza tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tas-16 ta’ Lulju 2009, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja, iċċitata iktar ’il fuq, punt 43).
43
F’dan il-każ, kemm fl-ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali tad-29 ta’ Jannar 2010 kif ukoll fl-opinjoni motivata, il-Kummissjoni esponiet b’mod ċar li l-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 iħalli l-għażla bejn iż-żewġ possibbiltajiet previsti minn din id-dispożizzjoni f’idejn l-Istati Membri. Sussegwentement, hija esponiet li d-Digriet Rjali 1027/2007, innotifikat mir-Renju ta’ Spanja, jistabbilixxi l-frekwenza ta’ kontrolli tal-bojlers imdaħħla fis-servizz wara d-dħul fis-seħħ tiegħu u jittrasponi l-għażla msemmija fl-imsemmi Artikolu 8(a), iħalli f’idejn il-komunitajiet awtonomi li jistabbilixxu l-iskeda tal-kontrolli għall-bojlers eżistenti.
44
F’dan il-kuntest, il-fatt li l-Kummissjoni kienet waslet għall-konklużjoni, fl-opinjoni motivata, ta’ ksur mhux tad-dispożizzjonijiet kollha tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, iżda biss tal-Artikolu 8(a) ta’ din id-direttiva, ma jikkostitwixxi l-ebda nuqqas ta’ koerenza jew żball fir-raġunament. Fil-fatt, huwa fid-dawl tal-fatt li r-Renju ta’ Spanja kien diġà nnotifika l-miżuri ta’ traspożizzjoni li jaqgħu taħt dan l-Artikolu 8(a), li kienu madankollu insuffiċjenti skont il-Kummissjoni, li hija kkonkludiet li l-għażla prevista f’din id-dispożizzjoni ma kinitx trasposta b’mod sħiħ.
45
Barra dan, mill-proċess jirriżulta li r-Renju ta’ Spanja seta’ jifhem il-portata tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu allegat u jeżerċita bis-sħiħ id-drittijiet ta’ difiża tiegħu fil-proċedura prekontenzjuża.
46
Għalhekk, fir-risposta tiegħu tat-22 ta’ Lulju 2010 għall-ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali, ir-Renju ta’ Spanja sempliċement irrisponda li tliet komunitajiet awtonomi kienu diġà ppubblikaw id-digrieti li jistabbilixxu r-regoli ta’ implementazzjoni tad-Digriet Rjali 1027/2007 abbażi tal-kompetenzi rispettivi tagħhom, u li d-digrieti l-oħra kienu qed jiġu pproċessati b’mod amministrattiv. Għaldaqstant, ir-Renju ta’ Spanja ma jikkontestax l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni fir-rigward tal-intenzjoni tagħha li tillimita ruħha, fit-traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, għall-punt (a) ta’ dan l-artikolu.
47
Min dak li ntqal preċedentement jirriżulta li l-Kummissjoni ma kisritx l-Artikolu 38 tar-Regoli tal-Proċedura, fil-verżjoni tagħhom fis-seħħ fid-data tal-preżentata ta’ dan ir-rikors, billi allegat li r-Renju ta’ Spanja ma ttrasponiex b’mod sħiħ l-għażla pprovduta fl-Artikolu 8(a) tad-Direttiva 2002/91 mingħajr ma jissemma, barra minn hekk, li dan l-Istat Membru ma kien innotifika ebda miżura dwar l-għażla prevista f’dan l-Artikolu 8(b).
48
Għaldaqstant, il-motiv ta’ inammissibbiltà invokat b’mod prinċipali għandu jiġi miċħud.
49
Il-motiv ta’ inammissibbiltà, invokat sussidjarjament, skont liema l-ilment huwa inammissibbli f’dak li jikkonċerna l-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91, għandu jiġi miċħud ukoll.
50
Fil-fatt, minn naħa, fl-opinjoni motivata, il-Kummissjoni lmentat mar-Renju ta’ Spanja li ma adottax il-miżuri neċessarji sabiex jikkonforma ruħu mal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91, billi insistiet fuq il-punt (a) ta’ dan l-artikolu, minħabba li dan l-Istat Membru kien diġà nnotifika miżuri ta’ traspożizzjoni skont l-għażla prevista f’din id-dispożizzjoni.
51
Min-naħa l-oħra, peress li r-Renju ta’ Spanja sussegwentement jargumenta, b’risposta għall-opinjoni motivata, li huwa għażel li jittrasponi l-obbligi tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 billi rrikorra għaż-żewġ għażliet li jinsabu fil-punti (a) u (b) ta’ dan l-Artikolu 8, flimkien, il-Kummissjoni kellha teżamina, f’dan ir-rikors, jekk il-miżuri meħuda mir-Renju ta’ Spanja jikkostitwixxux traspożizzjoni sħiħa tal-Artikolu 8 fir-rigward kemm tal-punt (a) kif ukoll tal-punt (b) tiegħu.
52
Hija ġurisprudenza stabbilita li l-ittra ta’ intimazzjoni indirizzata mill-Kummissjoni lill-Istat Membru kkonċernat kif ukoll l-opinjoni motivata maħruġa minnha jiddelimitaw is-suġġett tal-kawża li, għaldaqstant, ma jistax jiġi estiż iktar. Konsegwentement, l-opinjoni motivata u r-rikors għandhom ikunu bbażati fuq ilmenti identiċi (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tad-29 ta’ Settembru 1998, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, C-191/95, Ġabra p. I-5449, punt 55; tal-11 ta’ Lulju 2002, Il-Kummissjoni vs Spanja, C-139/00, Ġabra p. I-6407, punt 18).
53
Madankollu, dan ir-rekwiżit ma jistax jiġi estiż b’tali mod li jimponi, f’kull każ, koinċidenza perfetta bejn it-terminoloġija tal-ilmenti fl-ittra ta’ intimazzjoni, id-dispożittiv tal-opinjoni motivata u t-talbiet tar-rikors, peress li s-suġġett tal-kawża, kif iddefinit fl-opinjoni motivata, ma ġiex estiż jew imbiddel (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, punt 56; u Il-Kummissjoni vs Spanja, punt 19).
54
F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat, fid-dawl tal-proċedura prekontenzjuża kollha, li n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu msemmi mill-Kummissjoni jikkonċerna l-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 kollu kemm hu. Għalhekk, jekk il-Kummissjoni rrispondiet espliċitament biss għall-argumenti li jirrigwardaw it-traspożizzjoni tal-Artikolu 8(a) ta’ din id-direttiva, huwa evidenti li l-opinjoni motivata hija bbażata wkoll fuq konstatazzjoni impliċita ta’ nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikolu 8(b) tal-imsemmija direttiva.
55
Għaldaqstant, l-ilmenti tal-Kummissjoni dwar l-Artikolu 8(b) tad-direttiva ma estendewx is-suġġett tal-kawża.
56
Minn dan jirriżulta li l-ilment dwar in-nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 huwa ammissibbli.
Fuq il-mertu
– L-argumenti tal-partijiet
57
Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni tikkunsidra, li d-Digriet Rjali 1027/2007 jikkostitwixxi biss traspożizzjoni inkompleta tal-Artikolu 8(a) tad-Direttiva 2002/91 peress li ma jistabbilixxix direttament il-miżuri intiżi għall-spezzjoni regolari ħlief għall-bojlers li daħlu fis-servizz wara d-dħul fis-seħħ tiegħu u jħalli d-deċiżjoni dwar l-iskeda tal-ispezzjonijiet tal-bojlers tal-installazzjonijiet diġà eżistenti f’idejn il-komunitajiet awtonomi.
58
Fit-tieni lok, fir-rigward tal-argument tar-Renju ta’ Spanja skont liema huwa għażel traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 li tikkonsisti f’li jiġu applikati ż-żewġ għażliet li jinsabu f’din id-dispożizzjoni, il-Kummissjoni argumentat, qabel kollox, li dawn iż-żewġ għażliet huma soluzzjonijiet alternattivi.
59
Il-Kummissjoni tenfasizza, sussegwentement, li r-Renju ta’ Spanja ma allegax, qabel, li għażel din il-modalità ta’ traspożizzjoni konġunta tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 fid-dritt intern tiegħu u li barra minn hekk jirriżulta mill-punt 8 tal-espożizzjoni tal-motivi tad-Digriet Rjali 1027/2007 li dan għandu bħala għan it-traspożizzjoni tal-għażla prevista mill-punt (a) tal-imsemmi Artikolu 8. Hija tfakkar li, fir-risposta tiegħu tat-22 ta’ Lulju 2010 għall-ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali, ir-Renju ta’ Spanja għamel riferiment biss għal digrieti ta’ komunitajiet awtonomi, li kienu qed jiġu pproċessati, li jirrigwardaw l-ispezzjoni ta’ bojlers, u dan minkejja l-fatt li d-dispożizzjonijiet li ttrasponew il-punt (b) tal-istess Artikolu 8 fid-dritt Spanjol kienu diġà jeżistu f’din id-data.
60
Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-allegati miżuri ta’ traspożizzjoni skont l-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91, il-Kummissjoni tinnota li r-Renju ta’ Spanja ma baqax jinvoka l-“pjan ta’ azzjoni” li għalih għamel riferiment fir-risposta tiegħu għall-opinjoni motivata u li dan ma ġiex innotifikat. Hija tirrileva wkoll li l-obbligu ta’ parir enerġetiku li jinsab fl-istruzzjoni teknika 3.4.4 tad-Digriet Rjali 1027/2007, huwa obbligu ferm ġenerali li ma jistax jiġi kkunsidrat bħala traspożizzjoni tal-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91.
61
Fl-ewwel lok, ir-Renju ta’ Spanja jsostni li l-Artikolu 8 ta’ din id-direttiva ġie traspost permezz tad-Digriet Rjali 1027/2007.
62
F’dan ir-rigward, huwa argumenta, li d-Direttiva 2002/91 timponi biss l-obbligu sabiex jittieħdu “il-miżuri neċessarji sabiex tkun stabbilita spezzjoni regolari ta’ bojlers”, iżda ma jimponix l-obbligu li jinnotifika l-iskedi stabbiliti għal dan il-għan. Issa, id-Digriet Rjali 1027/2007 ma jipprovdix biss l-obbligu speċifiku li jsiru l-ispezzjonijiet perijodiċi, iżda jiddefinixxi din il-perijodiċità skont il-qawwa tal-bojlers u t-tip ta’ kombustibbli li jużaw, peress li l-unika responsabbiltà ddelegata lill-komunitajiet awtonomi hija dik li b’mod konkret tiġi ddeterminata l-ispezzjoni inizjali għall-apparati eżistenti.
63
Fit-tieni lok, ir-Renju ta’ Spanja jsostni li wettaq l-obbligu pprovdut fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 sa fejn id-Digriet Rjali 1027/2007 jimponi l-obbligu li jsiru l-ispezzjonijiet perijodiċi u serje ta’ miżuri intiżi li jnaqqsu l-konsum ta’ enerġija u li jiġu llimitati l-emmissjonijiet ta’ disjossidu tal-karbonju. Huwa jsemmi, f’dan is-sens, l-istruzzjoni teknika 3 li timponi l-obbligu li ssir manutenzjoni annwali u li jingħataw pariri dwar titjib possibbli tal-installazzjoni lill-proprjetarji tagħha.
64
Fil-kontroreplika tiegħu, ir-Renju ta’ Spanja jirreferi għal-adozzjoni futura ta’ abbozz ta’ Digriet Rjali li jemenda ċerti artikoli u struzzjonijiet tekniċi tar-regolament dwar l-installazzjonijiet termiċi fil-bini approvat permezz tad-Digriet Rjali 1027/2007, li fih il-perijodiċità tal-ispezzjonijiet tal-installazzjonijiet tat-tisħin u tal-produzzjoni tal-ilma sħun ma hijiex iktar ddeterminata mill-komunitajiet awtonomi, iżda għat-territorju nazzjonali kollu.
– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
65
Preliminarjament, għandu jitfakkar li huwa paċifiku li l-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 jikkonċerna kemm il-bini l-ġdid kif ukoll il-bini eżistenti u li l-Kummissjoni tallega biss li r-Renju ta’ Spanja naqas milli jieħu, jew fi kwalunkwe każ, ma nnotifikax, il-miżuri neċessarji f’dak li jikkonċerna l-bini eżistenti.
66
Fl-ewwel lok, fir-rigward tad-dikjarazzjoni tar-Renju ta’ Spanja skont liema l-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 ġie traspost permezz tad-Digriet Rjali 1027/2007, huwa biżżejjed li jiġi rrilevat li l-imsemmi digriet jistabbilixxi direttament il-miżuri intiżi għal spezzjoni regolari biss għall-bojlers li ddaħlu fis-servizz wara d-dħul fis-seħħ tiegħu u jħalli d-deċiżjoni dwar l-iskeda ta’ spezzjonijiet tal-bojlers tal-installazzjonijiet diġà eżistenti f’idejn il-komunitajiet awtonomi.
67
Fir-risposta tiegħu għall-ittra ta’ intimazzjoni addizzjonali, ir-Renju ta’ Spanja, f’dan ir-rigward, kien argumenta li tliet komunitajiet awtonomi kienu diġà ppubblikaw id-digrieti li jistabbilixxu r-regoli għall-applikazzjoni tad-Digriet Rjali 1027/2007 fit-territorji rispettivi tagħhom u li d-digrieti l-oħra kienu fil-proċess ta’ adozzjoni.
68
Kuntrarjament għal dak li jsostni r-Renju ta’ Spanja fir-risposta tiegħu, mill-formulazzjoni tal-istruzzjoni teknika 4.3.1 tad-Digriet Rjali 1027/2007 jirriżulta li huma l-komunitajiet awtonomi li għandhom jistabbilixxu mhux biss id-data tal-ewwel spezzjoni, iżda wkoll il-perijodiċità tal-ispezzjonijiet, skont il-qawwa, it-tip ta’ kombustibbli u ż-żmien tal-bojler.
69
Bl-istess mod, l-argument skont liema l-iskeda u d-dettalji tal-eżekuzzjoni tagħha ma għandhomx ikunu nnotifikati lill-Kummissjoni ma jistax jiġi aċċettat.
70
Fil-fatt, id-Direttiva 2002/91 tipprevedi spezzjoni perijodika għall-bojlers kollha u għandha tiġi interpretata fis-sens li, anki f’dak li jikkonċerna l-bojlers li għalihom din id-direttiva ma tistabbilixxix hija nnifisha perjodiċità minima, l-Istati Membri għandhom ukoll jistabbilixxu perijodiċità preċiża u jinnotifikaw lill-Kummissjoni l-miżuri adottati sabiex ikun jista’ jiġi vverifikat jekk dawn il-miżuri jippermettux li jintlaħqu l-għanijiet stabbiliti mill-imsemmija direttiva.
71
Fit-tieni lok, fir-rigward, tal-argument tar-Renju ta’ Spanja skont liema t-traspożizzjoni sħiħa tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 tirriżulta mid-Digriet Rjali 027/2007 u minn serje ta’ miżuri stabbiliti fl-istruzzjoni teknika 3.4.4. tad-Digriet Rjali 1027/2007, li huma intiżi li jnaqqsu l-konsum ta’ enerġija, għandu jiġi enfasizzat li ż-żewġ għażliet previsti fil-punti (a) u (b) tal-imsemmi Artikolu 8 huma għażliet alternattivi, hekk li l-Istati Membri għandhom jittrasponu, b’mod sħiħ, waħda jew l-oħra, u ma jistgħux jillimitaw ruħhom li jittrasponu parzjalment iż-żewġ għażliet. L-adozzjoni kemm ta’ ċerti miżuri dwar l-imsemmi punt (a) u kemm ta’ oħrajn relatati dwar l-imsemmi punt (b) għaldaqstant ma jistgħux jikkostitwixxu traspożizzjoni sħiħa tad-Direttiva 2002/91.
72
Barra dan, l-obbligu ta’ parir enerġetiku li jinsab fl-istruzzjoni teknika 3.4. tad-Digriet Rjali 1027/2007 huwa obbligu ferm ġenerali li ma jistax ikun ikkunsidrat bħala traspożizzjoni tal-Artikolu 8(b) tad-Direttiva 2002/91, peress li ma fih l-ebda riferiment speċifiku għall-obbligu li jingħata parir la dwar is-sostuzzjoni tal-bojler u lanqas dwar is-soluzzjonijiet alternattivi l-oħra. Bl-istess mod, filwaqt li l-għażla prevista fl-imsemmi Artikolu 8(b) hija suġġetta għall-kundizzjoni li l-effett globali ta’ din is-soluzzjoni għandu jkun approssimattivament ekwivalenti għal dak li jirriżulta mid-dispożizzjoni tal-punt (a) tal-istess Artikolu 8, il-parir previst fl-istruzzjoni teknika 3.4.4. tad-Digriet Rjali 1027/2007 huwa impost fuq l-impriżi ta’ manutenzjoni, filwaqt li l-imsemmi punt (a) flimkien mal-Artikolu 10 tad-Direttiva 2002/91, jimponi spezzjoni perijodika minn esperti indipendenti.
73
Fl-aħħar nett, għandu jiġi rrilevat li, fil-kontroreplika tiegħu, ir-Renju ta’ Spanja jammetti, essenzjalment, l-insuffiċjenza tal-miżuri adottata s’issa u sempliċement jafferma li l-proċedura ta’ adozzjoni ta’ abbozz ta’ Digriet Rjali li jemenda d-Digriet Rjali 1027/2007 li jistabbilixxi huwa stess direttament il-perijodiċità tal-ispezzjonijiet tal-installazzjonijiet eżistenti, għat-territorju nazzjonali kollu, għadu fil-proċess ta’ adozzjoni.
74
Għaldaqstant, l-ilment ta’ nuqqas ta’ traspożizzjoni tal-Artikolu 8 tad-Direttiva 2002/91 f’dak li jikkonċerna l-bini eżistenti huwa fondat.
75
Mill-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti jirriżulta li r-rikors huwa fondat.
76
Konsegwentement, għandu jiġi kkonstatat li, billi ma adottax il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji sabiex jikkonforma ruħu mal-Artikoli 3, 7 u 8 tad-Direttiva 2002/91, ir-Renju ta’ Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu taħt dawn id-dispożizzjonijiet.
Fuq l-ispejjeż
77
Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Renju ta’ Spanja tilef, hemm lok li huwa jiġi ordnat ibati l-ispejjeż kif mitlub mill-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Għaxar Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
Peress li ma adottax, fit-terminu previst, il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji kollha sabiex jikkonforma ruħu mal-Artikoli 3, 7 u 8 tad-Direttiva 2002/91/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Diċembru 2002, dwar il-prestazzjoni tal-enerġija tal-bini, ir-Renju ta’ Spanja naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu skont dawn id-dispożizzjonijiet.
2)
Ir-Renju ta’ Spanja huwa kkundannat għall-ispejjeż.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ispanjol.