62024CJ0488_RES
Υπόθεση C‑488/24
D.V.
κατά
MB «Kigas»
(αίτηση του Lietuvos Aukščiausiasis Teismas για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως)
Απόφαση του Δικαστηρίου (τέταρτο τμήμα) της 13ης Μαΐου 2026
«Προδικαστική παραπομπή – Προστασία των καταναλωτών – Οδηγία 2011/83/ΕΕ – Άρθρο 5, παράγραφος 1, στοιχεία αʹ και γʹ – Υποχρέωση ενημέρωσης για συμβάσεις άλλες από τις συναπτόμενες εξ αποστάσεως ή εκτός εμπορικού καταστήματος – Υποχρέωση του εμπόρου να ενημερώνει τον καταναλωτή για τα κύρια χαρακτηριστικά της υπηρεσίας – Δασμοί – Υποχρέωση του εμπόρου να ενημερώνει τον καταναλωτή για τη συνολική τιμή της υπηρεσίας – Πρόσθετες επιβαρύνσεις – Περιεχόμενο των πληροφοριών που πρέπει να παρέχονται στον καταναλωτή – Σύμβαση επί του Συμβολαίου για τη Διεθνή Μεταφορά Εμπορευμάτων Οδικώς (CMR) – Άρθρα 6 και 11»
Προστασία των καταναλωτών – Συμβάσεις που συνάπτονται με καταναλωτές – Οδηγία 2011/83 – Υποχρέωση ενημέρωσης για συμβάσεις άλλες από τις συναπτόμενες εξ αποστάσεως ή εκτός εμπορικού καταστήματος – Σύμβαση διεθνούς οδικής μεταφοράς εμπορευμάτων – Υποχρέωση του εμπόρου να ενημερώνει τον καταναλωτή για τα κύρια χαρακτηριστικά και τη συνολική τιμή του αγαθού ή της υπηρεσίας – Περιεχόμενο – Υποχρέωση ενημέρωσης του αποστολέα-καταναλωτή ότι ενδέχεται να απαιτηθεί η διεκπεραίωση τελωνειακών διατυπώσεων και να επιβληθούν δασμοί – Περιλαμβάνεται – Υποχρέωση παροχής λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τα έγγραφα που πρέπει να προσκομιστούν στο τελωνείο και αναφοράς των συντελεστών και των ποσών των εφαρμοστέων δασμών – Δεν περιλαμβάνεται
(Οδηγία 2011/83 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, άρθρο 5 § 1, στοιχεία αʹ και γʹ)
(βλ. σκέψεις 43-50, 52, 54-58 και διατακτ.)
Σύνοψη
Το Δικαστήριο, επιληφθέν αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως την οποία υπέβαλε το Lietuvos Aukščiausiasis Teismas (Ανώτατο Δικαστήριο της Λιθουανίας), αποφαίνεται για πρώτη φορά επί της έκτασης των υποχρεώσεων ενημέρωσης των εμπόρων έναντι των καταναλωτών κατά την έννοια του άρθρου 5 της οδηγίας 2011/83 (
1
), στο πλαίσιο σύμβασης διεθνούς οδικής μεταφοράς εμπορευμάτων.
Ο D.V., καταναλωτής, συνήψε τηλεφωνικώς με την εταιρία Kigas σύμβαση μεταφοράς αγαθών που του ανήκαν από τη Νορβηγία στη Λιθουανία. Απαντώντας σε ερώτηση της εταιρίας αυτής, ο D.V. επισήμανε ότι τα μεταφερόμενα αγαθά προορίζονταν για προσωπική του χρήση και, ως εκ τούτου, δεν ήταν αναγκαία η υποβολή τελωνειακής διασάφησης. Ωστόσο, στο πλαίσιο ελέγχου στα σύνορα κατά την είσοδο στο έδαφος της Ένωσης, οι τελωνειακές αρχές έκριναν ότι τα εν λόγω αγαθά έπρεπε να δηλωθούν στο τελωνείο και καθόρισαν ποσό δασμών, το οποίο κατέβαλε η Kigas.
Ως εκ τούτου, η Kigas απέστειλε στον D.V. τιμολόγιο το οποίο περιλάμβανε το συμφωνηθέν ποσό για την υπηρεσία μεταφοράς αγαθών καθώς και τους δασμούς. Επιπλέον, παρέδωσε όλα τα αγαθά που της είχε εμπιστευθεί ο D.V., εκτός από ένα, το οποίο η εν λόγω εταιρία παρακράτησε εν αναμονή της εξόφλησης του τιμολογίου.
Κατόπιν τούτου, ο D.V. άσκησε αγωγή, ενώ η Kigas άσκησε ανταγωγή. Τόσο το πρωτοβάθμιο όσο και το δευτεροβάθμιο δικαστήριο εφάρμοσαν τη Σύμβαση επί του Συμβολαίου για τη Διεθνή Μεταφορά Εμπορευμάτων Οδικώς (
2
) και υποχρέωσαν τον D.V. να καταβάλει στην Kigas τα ζητούμενα ποσά, διατάσσοντας την τελευταία να επιστρέψει το παρακρατηθέν αγαθό.
Επιληφθέν αιτήσεως αναιρέσεως, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, από το Δικαστήριο να διευκρινίσει αν, σε περίπτωση σύναψης σύμβασης διεθνούς οδικής μεταφοράς εμπορευμάτων, ο έμπορος υποχρεούται να ενημερώνει τον καταναλωτή για τις τελωνειακές διατυπώσεις και τους δασμούς που ενδέχεται να απαιτηθούν, σύμφωνα με το άρθρο 5, παράγραφος 1, στοιχεία αʹ και γʹ, της οδηγίας 2011/83.
Εκτίμηση του Δικαστηρίου
Πρώτον, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι, στο πλαίσιο σύμβασης διεθνούς μεταφοράς εμπορευμάτων, η έκταση των πληροφοριών που πρέπει να γνωστοποιούνται εκ των προτέρων από έναν έμπορο πρέπει να εκτιμάται σε συνάρτηση, μεταξύ άλλων, με τη φύση της υπηρεσίας. Επ’ αυτού, σημειώνει ότι, λαμβανομένου υπόψη του διασυνοριακού χαρακτήρα μιας τέτοιας σύμβασης και του γεγονότος ότι η εισαγωγή εμπορευμάτων από τρίτη χώρα υπόκειται συνήθως σε δασμούς, οι τελωνειακές διατυπώσεις αποτελούν ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά αυτού του είδους συμβάσεων για το οποίο ο καταναλωτής πρέπει να ενημερώνεται πριν από τη σύναψη της σύμβασης.
Ως εκ τούτου, ο μεταφορέας που έχει την ιδιότητα του εμπόρου υποχρεούται να ενημερώσει τον καταναλωτή ότι, για την εισαγωγή των μεταφερόμενων εμπορευμάτων, μπορεί να απαιτηθεί η διεκπεραίωση τελωνειακών διατυπώσεων. Ωστόσο, όταν αναλαμβάνει αποκλειστικά τη μεταφορά των εμπορευμάτων χωρίς να εκτελεί υπηρεσία εκτελωνισμού, δεν υποχρεούται να παρέχει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα έγγραφα που πρέπει να προσκομιστούν στο τελωνείο, πράγμα που επιβεβαιώνεται από το άρθρο 11, παράγραφος 2, της Σύμβασης επί του Συμβολαίου για τη Διεθνή Μεταφορά Εμπορευμάτων Οδικώς.
Δεύτερον, όσον αφορά την υποχρέωση του εμπόρου να ενημερώνει τον καταναλωτή για τη συνολική τιμή της υπηρεσίας, το Δικαστήριο παρατηρεί ότι, ανεξαρτήτως της μνείας της συνολικής τιμής ή του τρόπου υπολογισμού της τιμής αυτής, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πρόσθετες επιβαρύνσεις οι οποίες ενδέχεται να προστεθούν στη συνολική τιμή της υπηρεσίας και οι οποίες, εάν δεν μπορούν να υπολογιστούν εκ των προτέρων, πρέπει να γνωστοποιούνται στον καταναλωτή ως επιβαρύνσεις που μπορεί να απαιτηθούν.
Ειδικότερα, το Δικαστήριο κρίνει ότι, στο πλαίσιο των συμβάσεων διεθνούς μεταφοράς εμπορευμάτων, οι δασμοί συνιστούν πρόσθετες επιβαρύνσεις οι οποίες προστίθενται στη συνολική τιμή της υπηρεσίας, διότι είναι απαιτητοί όχι λόγω της εκτέλεσης της υπηρεσίας μεταφοράς, αλλά λόγω της εισόδου των μεταφερόμενων εμπορευμάτων στο τελωνειακό έδαφος της Ένωσης. Σε αυτού του είδους τις συμβάσεις, όμως, ο έμπορος δεν έχει πάντοτε τη δυνατότητα να υπολογίσει τη συνολική τιμή της υπηρεσίας «συμπεριλαμβανομένων των φόρων» πριν από τη σύναψη της σύμβασης, δεδομένου ότι το ακριβές ποσό των δασμών μπορεί να εξαρτάται από ορισμένα στοιχεία τα οποία ενδέχεται να μην είναι γνωστά εκ των προτέρων.
Συνεπώς, ο έμπορος υποχρεούται να ενημερώνει τον καταναλωτή μόνο για το γεγονός ότι ενδέχεται να απαιτηθεί η καταβολή δασμών, που συνιστούν πρόσθετες επιβαρύνσεις τις οποίες φέρει ο καταναλωτής και οι οποίες δεν μπορούν ευλόγως να υπολογιστούν εκ των προτέρων και να ενσωματωθούν στην τιμή της υπηρεσίας μεταφοράς.
Λαμβάνοντας υπόψη τα προεκτεθέντα, το Δικαστήριο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, στο πλαίσιο σύμβασης για τη διεθνή οδική μεταφορά εμπορευμάτων από τρίτη χώρα προς κράτος μέλος της Ένωσης, η υποχρέωση ενημέρωσης που υπέχει ο έμπορος βάσει του άρθρου 5, παράγραφος 1, στοιχεία αʹ και γʹ, της οδηγίας 2011/83 συνεπάγεται την υποχρέωσή του να ενημερώσει τον αποστολέα-καταναλωτή ότι, για την εισαγωγή των εμπορευμάτων στο έδαφος της Ένωσης, μπορεί να απαιτηθεί η διεκπεραίωση τελωνειακών διατυπώσεων και ότι ενδέχεται να επιβληθούν δασμοί που βαρύνουν τον εν λόγω αποστολέα-καταναλωτή. Αντιθέτως, ο έμπορος δεν οφείλει ούτε να παράσχει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα έγγραφα που πρέπει να προσκομιστούν στο τελωνείο ούτε να αναφέρει τους συντελεστές και τα ποσά των εφαρμοστέων δασμών.
(
1
)	Οδηγία 2011/83/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2011, σχετικά με τα δικαιώματα των καταναλωτών, την τροποποίηση της οδηγίας 93/13/ΕΟΚ του Συμβουλίου και της οδηγίας 1999/44/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση της οδηγίας 85/577/ΕΟΚ του Συμβουλίου και της οδηγίας 97/7/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ 2011, L 304, σ. 64).
(
2
)	Σύμβαση επί του Συμβολαίου για τη Διεθνή Μεταφορά Εμπορευμάτων Οδικώς, η οποία υπογράφηκε στη Γενεύη στις 19 Μαΐου 1956, όπως τροποποιήθηκε με το πρωτόκολλο που υπογράφηκε στη Γενεύη στις 5 Ιουλίου 1978.