62020TJ0347_INF
Arrest van het Gerecht (Eerste kamer) van 19 oktober 2022 –Sogia Ellas/Commissie
(zaak T‑347/20) (
1
)
„Staatssteun – Activiteiten die verband houden met de productie, de verwerking en de afzet van landbouwproducten – Steunregelingen in de vorm van rentesubsidies en staatsgaranties voor bestaande en nieuwe leningen die door Griekenland zijn toegepast teneinde de schade te herstellen die was veroorzaakt door natuurrampen of andere buitengewone gebeurtenissen – Besluit waarbij de steunregelingen onverenigbaar met de interne markt en onrechtmatig worden verklaard en de terugvordering van de verstrekte steun wordt gelast – Steun beperkt tot getroffen geografische gebieden – Voordeel – Selectief karakter – Beginsel van de marktdeelnemer in een markteconomie – Beginsel van behoorlijk bestuur – Recht om te worden gehoord – Duur van de procedure – Gewettigd vertrouwen – Verjaringstermijn – Artikel 17 van verordening (EU) 2015/1589”
1.
Steunmaatregelen van de staten – Begrip – Beoordeling volgens het criterium van de particuliere investeerder – Beoordeling met inachtneming van alle relevante aspecten van de betrokken operatie en van de context ervan – Door de lidstaat in zijn hoedanigheid van overheidsinstantie genomen maatregel
(Art. 107, lid 1, VWEU)
(zie punten 29‑36)
2.
Steunmaatregelen van de staten – Begrip – Selectiviteit van de maatregel – Rentesubsidies en staatsgaranties voor bestaande en nieuwe leningen – Beoordelingscriteria – Bepaling van het referentiekader – Steun beperkt tot rampgebieden – Maatregel die als selectief kan worden aangemerkt – Maatregel met legitieme doelstellingen – Geen invloed
(Art. 107, lid 1, VWEU)
(zie punten 37‑49)
3.
Steunmaatregelen van de staten – Ongunstige beïnvloeding van het handelsverkeer tussen de lidstaten – Aantasting van de mededinging – Beoordelingscriteria – Steunmaatregelen die dit handelsverkeer tussen lidstaten ongunstig kunnen beïnvloeden en de mededinging kunnen vervalsen – Rentesubsidies en staatsgaranties voor bestaande en nieuwe leningen – Daaronder begrepen
(Art. 107, lid 1, VWEU)
(zie punten 50‑55)
4.
Steunmaatregelen van de staten – Besluit van de Commissie – Beoordeling van de rechtmatigheid aan de hand van de gegevens die beschikbaar waren op het tijdstip van de vaststelling van het besluit – Onmogelijkheid voor de verzoeker die niet aan de formele onderzoeksprocedure heeft deelgenomen om zich ter ondersteuning van zijn beroep te beroepen op feitelijke gegevens die tijdens die procedure niet naar voren zijn gebracht
(Art. 108, lid 2, VWEU)
(zie punten 67, 68)
5.
Steunmaatregelen van de staten – Verbod – Uitzonderingen – Met de interne markt verenigbare steun – Steunmaatregelen tot herstel van de schade die is veroorzaakt door natuurrampen of andere buitengewone gebeurtenissen – Strikte uitlegging – Noodzaak van overeenstemming tussen het steunbedrag en de omvang van de schade – Steun verleend in een noodsituatie om het hoofd te bieden aan buitengewone gebeurtenissen zoals erkend door de vertegenwoordigers van de Unie – Geen invloed
[Art. 107, lid 2, b), VWEU]
(zie punten 71‑79)
6.
Steunmaatregelen van de staten – Terugvordering van onrechtmatige en onverenigbare steun – Verjaringstermijn van tien jaar ingevoerd bij artikel 17 van verordening 2015/1589 – Aanvang van de verjaringstermijn – Datum van toekenning van de steun aan de begunstigde – Stuiting van de verjaring door een verzoek om inlichtingen van de Commissie aan de betrokken lidstaat – Noodzaak om begunstigde van steun in te lichten over stuitingsmaatregel – Geen
(Art. 108, lid 2, VWEU; verordening 2015/1589 van de Raad, art. 17, lid 2)
(zie punten 82‑91)
7.
Steunmaatregelen van de staten – Besluit van de Commissie tot inleiding van de formele onderzoeksprocedure inzake een overheidsmaatregel – Verplichting om binnen een redelijke termijn een besluit te nemen – Schending – Geen belemmering van de terugvordering van steun die niet volgens de regels is aangemeld – Grenzen – Schending van de zorgplicht van de Commissie
(Art. 108, lid 2, VWEU)
(zie punten 92‑99)
8.
Steunmaatregelen van de staten – Onderzoek door de Commissie – Administratieve procedure – Verplichting van de Commissie om de belanghebbenden aan te manen hun opmerkingen in te dienen – Recht van de begunstigde van de steun om op passende wijze bij de procedure te worden betrokken – Grenzen
(Art. 108, lid 2, VWEU; verordening 2015/1589 van de Raad, art. 6, lid 1, en art. 24, lid 1)
(zie punten 100‑105)
9.
Steunmaatregelen van de staten – Terugvordering van onrechtmatige steun – Steun die is verleend in strijd met de procedureregels van artikel 108 VWEU – Eventueel gewettigd vertrouwen van de begunstigden – Geen, behoudens buitengewone omstandigheden
(Art. 107, lid 1, en art. 108, lid 3, VWEU)
(zie punten 118‑124)
10.
Steunmaatregelen van de staten – Terugvordering van onrechtmatige steun – Herstel van de vroegere toestand – Schending van het evenredigheidsbeginsel – Geen
(Art. 108 VWEU; verordening 2015/1589 van de Raad, art. 16, lid 1)
(zie punten 129-133, 135)
Dictum
1)
Het beroep wordt verworpen.
2)
Sogia Ellas AE draagt haar eigen kosten en die van de Europese Commissie.
3)
Myloi Sogias AE draagt haar eigen kosten.
(
1
)	PB C 271 van 17.8.2020.