62022TO0460_INF
Postanowienie Sądu (piąta izba) z dnia 18 października 2023 r. –Somniare i in./Komisja (Wolna strefa Madery)
(sprawy T‑460/22, T‑461/22, T‑464/22, T‑550/22, T‑551/22 i T‑553/22) (
1
)
Pomoc państwa – Wolna strefa Madery – System pomocy wprowadzony w życie przez Portugalię – Decyzja stwierdzająca niezgodność systemu z decyzjami C(2007) 3037 final i C(2013) 4043 final, uznająca ten system za niezgodny z rynkiem wewnętrznym i nakazująca odzyskanie pomocy wypłaconej na jego podstawie – Obowiązek uzasadnienia – Pojęcie pomocy istniejącej w rozumieniu art. 1 lit. b) ppkt (ii) rozporządzenia (UE) 2015/1589 – Rozsądny termin – Odzyskanie pomocy – Uzasadnione oczekiwania – Pewność prawa – Prawo do rzetelnego procesu – Skargi prawnie oczywiście bezzasadne
1.
Akty instytucji – Uzasadnienie – Obowiązek – Zakres – Decyzja Komisji w dziedzinie pomocy państwa – Decyzja stwierdzająca wdrożenie systemu pomocy z naruszeniem warunków określonych w decyzji zatwierdzającej – Decyzja zawierająca wskazówki niezbędne do tego, aby jej adresat mógł poznać względy uzasadniające jej wydanie – Wystarczające uzasadnienie
(art. 108 ust. 2, 3, art. 296 akapit drugi TFUE)
(zob. pkt 29–49)
2.
Pomoc przyznawana przez państwa – Pomoc istniejąca i pomoc nowa – Środek wprowadzający zmianę systemu istniejącej pomocy – Wdrożenie systemu z naruszeniem warunków określonych w decyzji zatwierdzającej Komisji – Zmiana wpływająca na istotę systemu – Kwalifikacja jako nowej pomocy
[art. 108 ust. 3 TFUE; rozporządzenie Rady nr 2015/1589, art. 1 lit. c); komunikat Komisji 2006/C 54/08, pkt 6, 76]
(zob. pkt 53, 54, 65–84, 87–99)
3.
Pomoc przyznawana przez państwa – Postępowanie administracyjne – Obowiązki Komisji – Dochowanie rozsądnego terminu – Decyzja wydana w ramach monitorowania wcześniej zatwierdzonego systemu pomocy z powodu przewlekłości postępowania – Naruszenie prawa do obrony danych przedsiębiorstw – Możliwość powołania się na to naruszenie przez przedsiębiorstwa będące beneficjentami pomocy w ramach skargi o stwierdzenie nieważności – Brak – Możliwość wniesienia przez przedsiębiorstwa będące beneficjentami skargi o odszkodowanie –Możliwość powołania się na przepisy europejskiej konwencji praw człowieka – Brak
(art. 108 akapit drugi TFUE; Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 41 akapit drugi)
(zob. pkt 107–111)
4.
Pomoc przyznawana przez państwa – Formalne postępowanie wyjaśniające – Obowiązek zawarcia we wspomnianej decyzji o wszczęciu postępowania nakazu zawieszenia danego środka – Brak
(art. 4 ust. 3 TUE; art. 108 ust. 2 TFUE; rozporządzenie Rady nr 2015/1589, art. 13 ust. 2)
(zob. pkt 113, 114, 132)
5.
Pomoc przyznawana przez państwa – Odzyskanie pomocy niezgodnej z prawem – Pomoc przyznana z naruszeniem reguł postępowania z art. 108 TFUE – Ewentualne uzasadnione oczekiwania beneficjentów – Brak, z wyjątkiem szczególnych okoliczności – Zapewnienia udzielone przez organy krajowe niemające swojego źródła w zachowaniu Komisji – Brak uzasadnionych oczekiwań
(art. 108 ust. 2, 3 TFUE; rozporządzenie Rady nr 2015/1589, art. 16)
(zob. pkt 123–142)
6.
Pomoc przyznawana przez państwa – Odzyskanie pomocy niezgodnej z prawem i niezgodnej z rynkiem wewnętrznym – Naruszenie zasady pewności prawa – Brak
(art. 107 TFUE; rozporządzenie Rady 2015/1589, art. 16 ust. 1)
(zob. pkt 146–166)
7.
Pomoc przyznawana przez państwa – Odzyskanie pomocy niezgodnej z prawem – Stosowanie prawa krajowego – Wewnętrzne środki mające na celu odzyskanie pomocy uznanej za niezgodną z prawem – Wyłączna właściwość sądów krajowych – Sądy krajowe uprawnione do wniesienia do Trybunału sprawy w trybie prejudycjalnym – Naruszenie zasady ochrony sądowej – Brak
(art. 263, 267 TFUE; Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 47)
(zob. pkt 169–172)
Sentencja
1)
Sprawy T‑460/22, T‑461/22, T‑464/22, T‑550/22, T‑551/22 et T‑553/22 zostają połączone do celów wydania postanowienia.
2)
Skargi zostają odrzucone jako prawnie oczywiście bezzasadne.
3)
Somniare, Unipessoal, Lda, Stratsirius, Unipessoal, Lda, Horizon Industry Solutions SA, Sapateia SA, Augustea Oceanbulk Maritime Malta ltd. i Thorn Investments LTD zostają obciążone kosztami postępowania.
(
1
)	Dz.U. C 368 z dnia 26.9.2022.