Eagrán sealadach
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Naoú Dlísheomra)
23 Aibreán 2026
(*)
(Tarchur chun réamhrialú – Comhfhogasú dhlíthe na mBallstát a bhaineann le hinnealra – Caighdeáin agus rialacháin theicniúla – Treoir 98/37/CE – Innealra feistithe le gnáth-stopfheistí agus le stopfheistí éigeandála – Ceanglais riachtanacha slándála agus sláinte – Rioscaí do shlándáil agus do shláinte daoine – Scaoileadh neamh-chomhfhiosach nó comhfhiosach ceann de na stopfheistí – Bac ar an stopfheiste éigeandála – Oibríocht chuí chun bac a bhaint den stopfheiste éigeandála)
I gCás C‑887/24,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267
CFAE, ó Oberlandesgericht München (Ard-Chúirt Réigiúnach München, an Ghearmáin), trí bhreith an 9 Nollaig 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 20 Nollaig 2024, sna himeachtaí
YH
v
Widl GmbH,
tugann AN CHÚIRT (an Naoú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: M.
Condinanzi, Uachtarán Dlísheomra, N.
Jääskinen agus A.
Kornezov (Rapóirtéir), Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: A.
Biondi,
Cláraitheoir: A.
Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha a cuireadh isteach thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–        an Coimisiún Eorpach, ag T. S. Bohr agus M.
Owsiany-Hornung, i gcáil Gníomhairí,
tar éis cinneadh a dhéanamh, i ndiaidh an tAbhcóide Ginearálta a éisteacht, breith a thabhairt ar an gcás gan Tuairim,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1        Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagal 3 de Threoir 98/37/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Meitheamh 1998 maidir le comhfhogasú dhlíthe na mBallstát a bhaineann le hinnealra (IO 1998 L 207, lch. 1) agus pointí 1.1.2, 1.2.1, 1.2.2, 1.2.4, 1.2.6, 1.2.7 agus pointe 2.3(c) d’Iarscríbhinn
I a ghabhann léi.
2        Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir YH agus Widl GmbH maidir le cúiteamh as damáiste a bhain do YH agus a rinneadh ag innealra arna mhonarú ag Widl.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
3        Luaitear an méid seo a leanas in aithrisí 2, 6, 7 agus 9 de Threoir 98/37:
‘(2)      de bhrí gurb éard atá sa mhargadh inmheánach limistéar gan teorainneacha inmheánacha ina n‑áirithítear saorghluaiseacht earraí, daoine, seirbhísí agus caipitil.
[...]
(6)      de bhrí go bhfuil na córais reachtacha chun tionóiscí a chosc sna Ballstáit an‑difriúil óna chéile; de bhrí nach gá go mbeadh leibhéil éagsúla sábháilteachta agus sláinte mar thoradh ar fhorálacha éigeantacha sa réimse sin, arna bhforlíonadh go minic le sonraíochtaí teicniúla éigeantacha de facto agus/nó caighdeáin dheonacha, ach, mar sin féin, de bharr a n‑éagothromaíochtaí, gur bacainní ar thrádáil iad laistigh den Chomhphobal [Eorpach]; ina theannta sin, tá difríochtaí móra idir na córais náisiúnta um fhianú comhréireachta agus deimhniú innealra.
(7)      de bhrí nach mór na forálacha náisiúnta atá ann cheana maidir le sábháilteacht agus sláinte, lena n‑áirithítear cosaint ar na rioscaí a bhaineann le hinnealra, a chomhfhogasú chun saorghluaiseacht innealra a ráthú gan na leibhéil chosanta atá ann cheana agus a bhfuil údar leo sna Ballstáit a ísliú; de bhrí go mbeidh forálacha sonracha ag gabháil leis na forálacha maidir le dearadh agus tógáil innealra a leagtar síos sa Treoir seo, ar forálacha iad atá bunriachtanach chun timpeallacht oibre níos sábháilte a lorg, maidir le rioscaí áirithe a chosc a bhféadfadh oibrithe a bheith neamhchosanta orthu ag an obair, chomh maith le forálacha atá bunaithe ar eagrú shábháilteacht na n‑oibrithe san ionad oibre;
[...]
(9)      ós rud é go bhforáiltear sa Pháipéar Bán maidir le cur i gcrích an mhargaidh inmheánaigh, a d’fhormheas Comhairle na hEorpa i mí an Mheithimh 1985 [(COM/85/310 final)], i bpointí
65 agus 68 d’úsáid an Chur Chuige Nua i leith aontú na ndlíthe; ós rud é, dá bhrí sin, caithfidh an comhchuibheasú reachtach sa chás seo a bheith teoranta go heisiach do na forálacha is gá chun na ceanglais éigeantacha agus riachtanacha sláinte agus sábháilteachta a bhaineann le hinnealra a chomhlíonadh; agus caithfidh na ceanglais seo teacht in ionad na bhforálacha náisiúnta ábhartha toisc go bhfuil siad riachtanach.’[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4        Foráiltear le hAirteagal 3 den Treoir sin:
‘Ní mór comhpháirteanna innealra agus sábháilteachta a bhfuil feidhm ag an Treoir seo maidir leo na buncheanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach in Iarscríbhinn
I a chomhlíonadh.’[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5        Foráiltear le pointe 1.1.2 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann leis an Treoir sin, dar teideal ‘Prionsabail an chomhtháthaithe sábháilteachta’:
‘(a)      Caithfidh an t‑innealra, trína thógáil, a bheith in ann a fheidhm a chomhlíonadh, agus é a choigeartú agus a chothabháil gan daoine a chur i mbaol nuair a dhéantar na hoibríochtaí sin faoi na coinníollacha arna sonrú ag an monaróir.
Ní mór é a bheith d’aidhm ag na bearta a dhéantar deireadh a chur leis na rioscaí a bhaineann le tionóiscí le linn shaolré intuartha an innealra, lena n‑áirítear na céimeanna cóimeála agus díchóimeála, fiú i gcás ina n‑eascraíonn na rioscaí a bhaineann le tionóiscí as staideanna neamhghnácha intuartha.
(b)      Agus na réitigh is iomchuí á roghnú aige, cuirfidh an monaróir na prionsabail seo a leanas i bhfeidhm, san ord a léirítear:
–        rioscaí a dhíothú nó a laghdú a mhéid is féidir (sábháilteacht a chomhtháthú i ndearadh agus i dtógáil innealra),
–        na bearta cosanta is gá a dhéanamh i gcoinne rioscaí nach féidir a dhíothú,
–        úsáideoirí a chur ar an eolas faoi na rioscaí iarmharacha de bharr easnaimh ar bith atá sna bearta cosanta a glacadh, tásc a thabhairt an dteastaíonn oiliúint shonrach ar bith, agus aon ghá a shonrú chun trealamh cosanta pearsanta a sholáthar.
(c)      Agus innealra á dhearadh agus á thógáil agus na treoracha á dtarraingt suas, ní mór don mhonaróir breithniú a dhéanamh ní hamháin ar ghnáthúsáid an innealra ach freisin ar úsáid an innealra ar féidir a bheith ag súil leis go réasúnta.
Ní mór an t‑innealra a dhearadh chun úsáid mhínormálta a chosc dá gcruthódh úsáid den sórt sin riosca. I gcás inarb iomchuí, ní mór do na treoracha úsáide aird an úsáideora a tharraingt ar aon fhritásca maidir le húsáid an innealra a d’fhéadfadh teacht chun cinn, i bhfianaise na taithí a fuarthas.
[...]’[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6        Foráiltear le pointí 1.2.1, 1.2.2, 1.2.4, 1.2.6 agus 1.2.7 den Iarscríbhinn sin:
‘1.2.1.      Sábháilteacht agus iontaofacht na gcóras rialaithe
Ní mór córais rialaithe a dhearadh agus a thógáil sa chaoi go mbeidh siad sábháilte agus iontaofa chun cásanna contúirteacha a sheachaint. Go háirithe, ní mór iad a dhearadh agus a dhéanamh sa chaoi seo a leanas:
–        go seasfaidh siad in aghaidh na ngnáthstrusanna oibre agus na dtionchar seachtrach,
–        go gcinnteofar nach dtiocfaidh aon chás contúirteach chun cinn i gcás earráid loighciúil sna hoibríochtaí.
1.2.2.            Feistí rialaithe
Ní mór na feistí rialaithe a bheith:
–        infheicthe agus inaitheanta go soiléir agus, i gcás inarb iomchuí, marcáilte go hiomchuí,
–        suite chun oibríochtaí sábháilte a cheadú gan mhoilleadóireacht ná cailliúint ama agus gan débhríocht,
–        atá deartha sa chaoi go bhfuil gluaiseacht na feiste rialaithe i gcomhréir leis an éifeacht rialaithe,
–        suite lasmuigh de chriosanna contúirte ach amháin, más gá, le haghaidh feistí áirithe, amhail stop éigeandála, consól foghlama le haghaidh róbat,
–        beidh siad suite ar shlí nach bhféadfaidh rioscaí breise eascairt as a n‑oibríocht,
–        atá deartha nó cosanta sa chaoi nach féidir leis an éifeacht bheartaithe tarlú, dá bhféadfadh riosca a bheith ag baint léi, gan oibríocht d’aon ghnó,
–        monaraítear iad sa chaoi go mbeidh siad in ann struis intuartha a sheasamh. Tabharfar aird ar leith ar stopfheistí éigeandála ar dócha go ndéanfar iarracht mhór orthu.
[...]
1.2.4.            Stopfheiste
Gnáthstop
Ní mór an t‑innealra uile a fheistiú le feiste rialaithe lenar féidir é a stopadh go ginearálta faoi dhálaí sábháilte.
Ní mór gach stáisiún oibre a fheistiú le feiste rialaithe lenar féidir gach páirt ghluaisteach den innealra nó gan ach cuid díobh a stopadh, ag brath ar na rioscaí a bhaineann leo, sa chaoi go mbeidh an t‑innealra i riocht sábháilte. Ní mór tosaíocht a bheith ag ordú stoptha an innealra ar na horduithe tosaithe.
A luaithe a stoptar an t‑innealra nó a chomhpháirteanna contúirteacha, ní mór cur isteach ar an soláthar fuinnimh do na gníomhróirí lena mbaineann.
Stop éigeandála
Ní mór an t‑innealra a fheistiú le stopfheiste éigeandála amháin nó níos mó trínar féidir cásanna contúirteacha ar dócha go dtarlóidh siad go luath nó atá á dtarlú a chosc. Ní bheidh feidhm ag an oibleagáid sin maidir leo seo a leanas:
–        innealra nach bhfuil an stopfheiste éigeandála in ann an riosca a laghdú ina leith toisc nach laghdaíonn sé an t‑am a thógann sé an gnáthstad a fháil nó toisc nach gcumasaíonn sé na bearta speisialta a cheanglaítear leis an riosca a dhéanamh,
–        innealra iniompartha agus innealra lámhthreoraithe.
Ní mór don fheiste sin:
–        feistí rialaithe a chuimsiú atá so-aitheanta go soiléir, le feiceáil go soiléir agus inrochtana go héasca,
–        an próiseas contúirteach a stopadh chomh tapa agus is féidir gan aon riosca breise a chruthú,
–        nuair is gá, cúrsaí áirithe cúltaca a spreagadh nó a chumasú.
Nuair a stopfar an rialtán stoptha éigeandála tar éis ordú stoptha a ghníomhachtú, coinneofar an t‑ordú stoptha ina áit tríd an stopfheiste éigeandála a ghlasáil go dtí go scaoilfear é; ní bheifear in ann an fheiste a bhlocáil gan an fheiste as a n‑eascraíonn ordú stoptha; ní mór a bheith in ann an fheiste a scaoileadh ach amháin le hoibríocht chuí agus ní mór nach n‑atosófar an t‑innealra leis an scaoileadh sin ach go gceadófar dó atosú.
[...]
1.2.6.            Cliseadh an tsoláthair fuinnimh
Níor cheart go gcruthódh briseadh, aisghabháil tar éis briseadh nó athrú, i cibé treo, ar an soláthar cumhachta chuig an innealra cásanna contúirteacha.
Go háirithe, ní bheidh aon cheann de na nithe seo a leanas ann:
–        gan tosú gan choinne,
–        an t‑innealra a chosc ó stopadh, más rud é gur tugadh an t‑ordú cheana féin, nó
–        nach dtitfidh ná nach n‑eisteilgtear aon pháirt ghluaisteach den innealra nó de pháirt a shealbhaíonn an t‑innealra,
–        nach gcuirtear cosc ar mhúchadh uathoibríoch nó láimhe aon pháirteanna gluaisteacha,
–        níl na feistí cosanta neamhéifeachtach.
1.2.7.            Teip ar an gciorcad rialaithe
Fabht a dhéanann difear do loighic an chiorcaid rialaithe, nó teip nó meath ar an gciorcad rialaithe, ní chruthóidh siad dálaí contúirte.
Go háirithe, ní bheidh aon cheann de na nithe seo a leanas ann:
–        gan tosú gan choinne,
–        an t‑innealra a chosc ó stopadh, más rud é gur tugadh an t‑ordú cheana féin, nó
–        nach dtitfidh ná nach n‑eisteilgtear aon pháirt ghluaisteach den innealra nó de pháirt a shealbhaíonn an t‑innealra,
–        nach gcuirtear cosc ar mhúchadh uathoibríoch nó láimhe aon pháirteanna gluaisteacha,
–        níl na feistí cosanta neamhéifeachtach.’
7        Foráiltear le pointe 2 den Iarscríbhinn sin, dar teideal ‘Buncheanglais bhreise sláinte agus sábháilteachta le haghaidh catagóirí áirithe innealra’, i bpointe
2.3 den Iarscríbhinn sin, dar teideal ‘Innealra oibre adhmaid agus ábhair chomhchosúla’, i bhfomhír
(c) de:
‘Innealra le haghaidh adhmad a shaoirsiú agus innealra le haghaidh ábhair a shaoirsiú a bhfuil saintréithe fisiceacha agus teicneolaíocha acu atá cosúil le saintréithe an adhmaid, amhail corc, cnámh, rubar crua, plaistigh chrua agus ábhair chrua chomhchosúla eile, ní mór dóibh na buncheanglais sláinte agus sábháilteachta seo a leanas a chomhlíonadh:
[...]
(c)      caithfear an t‑innealra a fheistiú le coscáin uathoibríocha a stopann an uirlis in am sách gearr nuair atá riosca teagmhála leis an uirlis agus í ag moilliú.’
Dlí na Gearmáine
8        Rinneadh Treoir 98/37 a thrasuí i ndlí na Gearmáine i míreanna 1 agus 16 den Gesetz zur Neuordnung der Sicherheit von technischen Arbeitsmitteln und Verbraucherprodukten (An Dlí maidir le sábháilteacht modhanna teicniúla oibre agus táirgí tomhaltais a atheagrú) an 6 Eanáir 2004 (BGBl. 2004
I, lch. 2).
9        De bhun Airteagal 1 den Dlí sin, ghlac reachtas na Gearmáine an Gesetz über technische Arbeitsmittel und Verbraucherprodukte (Geräte- und Produktsicherheitsgesetz – GPSG) (Dlí maidir le modhanna teicniúla oibre agus táirgí tomhaltais (Dlí maidir le sábháilteacht fearas agus táirgí – GPSG)) an 6 Eanáir 2004 (BGBl. 2004
I, lch. 2).
10      Faoi Airteagal 16 den Dlí maidir le hatheagrú sábháilteachta modhanna teicniúla oibre agus táirgí tomhaltais, leasaigh an reachtas sin, ar an gcéad dul síos, an Neunte Verordnung zum Gerätesicherheitsgesetz (an Naoú Rialachán maidir leis an Dlí maidir le sábháilteacht fearas (an Rialachán maidir le hInnealra)) an 12 Bealtaine 1993 (BGBl. 1993
I, lch. 704) (arna ghlacadh den chéad uair de bhun Airteagal 1 den Verordnung zum Gerätesicherheitsgesetz und zur Änderung von Verordnungen zum Gerätesicherheitsgesetz (Rialachán maidir leis an Dlí maidir le sábháilteacht aerárthaí agus lena leasaítear na Rialacháin maidir leis an Dlí maidir le sábháilteacht aerárthaí) an 12 Bealtaine 1993 (BGBl. 1993
I, lch. 704)) agus, ar an dara dul síos, athainmníodh é mar an Naoú Rialachán ‘Neunte Verordnung zum Geräte- und Produktsicherheitsgesetz (Maschinenverordnung – 9e GSGV) (An Naoú Rialachán maidir leis an Acht um Shábháilteacht Fearas agus Táirgí) (An Rialachán maidir le hInnealra – 9ú GSGV)’.
11      De réir Airteagal 2 den Rialachán maidir le hInnealra – 9ú GSGV:
‘Ní fhéadfar innealra a chur ar an margadh ach amháin má chomhlíonann sé na buncheanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach in Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir [98/37] agus, má dhéantar é a shuiteáil agus a chothabháil i gceart agus a úsáid chun na críche atá beartaithe dó, mura gcuireann sé sábháilteacht agus sláinte daoine, nó sábháilteacht ainmhithe clóis agus maoine i mbaol.’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
12      In 2009, cheannaigh YH sábh ciorclach adhmaid ó dháileoir a mhonaraigh Widl (‘an sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí’).
13      D’fhéadfadh an sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí oibriú i mód boird agus i mód claonta. Bhí sé feistithe le cnaipe tosaithe glas agus cnaipe stad dearg (‘an gnáth-stopfheiste’), agus an dá cheann suite faoi chomhla, agus cnaipe stop éigeandála dearg suite os cionn na comhla sin (‘an stopfheiste éigeandála’).
14      Leis an ngnáth-stopfheiste agus leis an stopfheiste éigeandála araon, ceanglaíodh coscán leictreonach a chur i bhfeidhm chun an lann sáibh atá i gceist sna príomhimeachtaí a stopadh tar éis thart ar 10
soicind.
15      An 14 Nollaig 2016, bhain tionóisc do YH leis an gcás a bhí i gceist sna príomhimeachtaí. Theastaigh uaidh an mód sin a athrú ó mhód claonta go mód boird agus stop sé an t‑innealra ag úsáid ceann de na stopfheistí sin. Trí lomáin ghearrtha a luchtú i mbairille, ghníomhachtaigh sé ceann de na feistí sin go neamhbheartaithe, uair amháin ar feadh 4
go 5
shoicind ar a laghad, nó roinnt uaireanta as a chéile ar feadh thréimhse iomlán 4 go 5
shoicind ar a laghad.
16      Tar éis na hionramhála sin, cuireadh isteach ar éifeacht choscánaithe na lainne sábhadóireachta atá i gceist sna príomhimeachtaí, agus mar thoradh air sin, ar feadh thart ar 11
nóiméad, lean an lann sin de chasadh ina thost trína moilliú go dtí gur stop sí.
17      Chuir YH cosaint lann an tsáibh atá i gceist sna príomhimeachtaí ar aghaidh gan a thabhairt faoi deara go raibh sé fós ag rith ina thost. Gabhadh agus gortaíodh a innéacs clé ansin leis an sleamhnán seo.
18      Tar éis na tionóisce sin, thug YH caingean le haghaidh damáistí i gcoinne Widl os comhair Landgericht Deggendorf (an Chúirt Réigiúnach, Deggendorf, an Ghearmáin) as an damáiste tromchúiseach a bhain dó mar thoradh ar úsáid an tsáibh atá i gceist sna príomhimeachtaí.
19      Rinneadh tuarascáil saineolaí a tharraingt suas sna himeachtaí os comhair na cúirte sin. Sa tuarascáil sin, chinn an saineolaí, cé gur socraíodh am coscánaithe 13
shoicind do lann an tsáimh atá i gceist sna príomhimeachtaí, gur fhág gníomhachtú an stopfheiste éigeandála gur féidir an lann sin a stopadh in 8 go 9
soicind. Thug sé dá aire freisin, nuair a athghníomhachtaíodh an stopfheiste éigeandála uair amháin ar feadh 4 go 5
shoicind ar a laghad nó roinnt uaireanta as a chéile ar feadh thréimhse iomlán 4 go 5
shoicind ar a laghad, nár stop an lann sin san am coscánaithe socraithe, ach gur lean sí de bheith ag rothlú ar feadh thart ar 11
nóiméad.
20      Dhiúltaigh Landgericht Deggendorf (an Chúirt Réigiúnach, Deggendorf) don chaingean le haghaidh damáistí a thionscain YH.
21      Rinne YH achomharc i gcoinne an chinnidh diúltaithe sin os comhair Oberlandesgericht München (Ard-Chúirt Réigiúnach München, an Ghearmáin), arb í an chúirt a rinne an tarchur í. Áitíonn sé, go bunúsach, nach gcomhlíonann an sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí na ceanglais sábháilteachta a leagtar síos i dTreoir 98/37.
22      Tugann an chúirt sin dá haire, dá gcuirfeadh YH go mór leis an damáiste a bhain dó, go bhféadfaí Widl a chur faoi dhliteanas freisin i leith cuid den damáiste sin, i gcás nach gcomhlíonann an dearcadh atá i gceist sna príomhimeachtaí na ceanglais sábháilteachta a leagtar síos i dTreoir 98/37.
23      I ndáil leis sin, measann an chúirt a rinne an tarchur go bhfuil locht dearaidh ag an sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí agus nach gcomhlíonann sí na ceanglais sábháilteachta a eascraíonn as Airteagal 3 de Threoir 98/37 agus as Iarscríbhinn
I a ghabhann léi, ar an bhforas,
inter alia, go mbeadh sé d’éifeacht ag athghníomhachtú na
stopfheiste éigeandála, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta as a chéile, lann na feiste sin a fhágáil ciúin ar feadh thart ar 11
nóiméad. Tugann an chúirt sin dá haire, i gcás éigeandála, nach féidir a chur as an áireamh nach bhféadfaidh úsáideoir atá i scaoll an fheiste sin a ghníomhachtú ach uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta as a chéile agus, i gcás den sórt sin, gur cheart dúnadh lann an
tsáibh sin a ráthú chun na ceanglais sábháilteachta a chomhlíonadh.
24      Mar sin féin, tá amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur maidir leis an léiriú atá le tabhairt ar phointe 1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37. Dar léi, d’fhéadfaí an chuid den abairt sa mhír sin, ar dá réir, ‘[n]uair a stoptar an rialtán stoptha éigeandála tar éis ordú stoptha a ghníomhachtú, ní mór an t‑ordú sin a choinneáil tríd an stopfheiste éigeandála a bhlocáil go dtí go scaoilfear í’, a léiriú sa chaoi, má athghníomhachtaítear an fheiste sin, nár cheart an t‑ordú coscánaithe a choinneáil. De réir léiriú den sórt sin, comhlíonann an t‑amharc atá i gceist sna príomhimeachtaí ceanglais sábháilteachta Threoir 98/37. Ina theannta sin, fiafraíonn an chúirt sin an ionann oibríocht chomhfhiosach nó neamh-chomhfhiosach den sórt sin agus ‘oibríocht chuí’ chun an fheiste sin a scaoileadh, de réir bhrí phointe 1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37.
25      Sna himthosca sin, chinn Oberlandesgericht München (Ardchúirt Réigiúnach München) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘1)      An bhfuil na forálacha comhcheangailte d’Airteagal 3 de Threoir [98/37], i dteannta Iarscríbhinn
I a ghabhann léi, agus go háirithe pointí 1.1.2., 1.2.1., 1.2.2., 1.2.4., 1.2.6., 1.2.7. agus 2.3.(c) den Iarscríbhinn sin, le léiriú sa chaoi is go gcomhlíonann an stopfheiste éigeandála ar shábh chiorclach na ceanglais sábháilteachta atá leagtha síos ann má chuirtear isteach ar an ngníomh coscánaithe tar éis ordú stoptha éigeandála a ghníomhachtú – go comhfhiosach nó go neamhchomhfhiosach – arís agus arís eile nó go leanúnach, ar feadh [4] go [5]
shoicind ar a laghad, agus mar thoradh air sin ní stopann lann an tsáibh, ach ritheann sí síos go ciúin ar feadh thart ar [11]
nóiméad?
2)      (a)      An bhfuil na forálacha comhcheangailte d’Airteagal 3 de Threoir 98/37, i dteannta phointe 1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann léi, le léiriú sa chaoi gurb ionann gníomh neamhfhiosach nó neamhbheartaithe (athnuaite) an ordaithe stop éigeandála le linn na tréimhse coscánaithe agus “oibríocht” de réir bhrí na forála [deiridh] sin freisin?
(b)      Sa chás go bhfuil freagra dearfach ar 2(a), an ionann oibríocht neamhfhiosach nó neamhbheartaithe den sórt sin agus “oibríocht chuí” chun an fheiste a scor de réir bhrí na forálacha comhcheangailte d’Airteagal 3 de Threoir 98/37, i dteannta phointe 1.2.4. d’Iarscríbhinn
I a ghabhann léi?
3)      (a)      An bhfuil na forálacha comhcheangailte d’Airteagal 3 de Threoir 98/37/CE an 22 Meitheamh 1998, i dteannta pointe 1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann léi, le léiriú sa chaoi nach bhfuil ach oibríocht comhfhiosach agus d’aon ghnó (athnuaite) an stopfheiste éigeandála ina “oibríocht” de réir bhrí na forála [deiridh] sin?
(b)      Sa chás go bhfuil freagra dearfach ar 3(a), an ionann oibríocht chomhfhiosach agus d'aon ghnó den sórt sin agus ‘oibríocht chuí’ chun an fheiste a scor de réir bhrí na forálacha comhcheangailte d’Airteagal 3 de Threoir 98/37, i dteannta phointe 1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann léi?’
An nós imeachta os comhair na Cúirte
26      Le cinneadh ó Uachtarán na Cúirte an 3 Márta 2025, seoladh iarraidh ar fhaisnéis chuig an gcúirt a rinne an tarchur d’fhonn a chinneadh, ar an gcéad dul síos, ar trasuíodh forálacha Threoir 98/37 i ndlí na Gearmáine, ós rud é, i gcomhthéacs díospóid idir daoine aonair amhail an díospóid atá i gceist sna príomhimeachtaí, nach féidir le forálacha na Treorach sin iontu féin, gan iad a thrasuí sa dlí náisiúnta, oibleagáidí a chruthú don chosantóir sna príomhimeachtaí. Ar an dara dul síos, d’iarr an Chúirt ar an gcúirt sin a shoiléiriú ar ghníomhachtaigh YH an gnáth-stopfheiste nó an stopfheiste éigeandála le linn a thimpiste.
27      An 20 Márta 2025, thug an chúirt a rinne an tarchur freagra ar an iarraidh sin ar fhaisnéis. Ar an gcéad dul síos, thug sí dá haire go ndearnadh forálacha Threoir 98/37 a thrasuí i ndlíchóras na Gearmáine leis an Rialachán maidir le hInnealra – 9ú GSGV, lena bhforáiltear le hAirteagal 2 de nach bhféadfar innealra a chur ar an margadh ach amháin má chomhlíonann sé na buncheanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach in Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37 agus ach amháin mura gcuireann sé sábháilteacht agus sláinte daoine, nó sábháilteacht ainmhithe clóis agus maoine i mbaol, nuair a dhéantar é a shuiteáil agus a chothabháil i gceart agus a úsáid chun na críche atá beartaithe dó. Ar an dara dul síos, shonraigh an chúirt a rinne an tarchur, os comhair Landgericht Deggendorf (an Chúirt Réigiúnach, Deggendorf), gur luaigh YH, le linn a thionóisce, gur oibrigh sé an gnáth-stopfheiste ach, os comhair na cúirte sin, gur luaigh sé gur oibrigh sé an stopfheiste éigeandála. Mar sin féin, de réir na cúirte a rinne an tarchur, ní gá a shuíomh cé acu de na feistí sin a gníomhraíodh, ós rud é go raibh sé beartaithe le gach ceann acu feidhm choscánaithe aonair a dhéanamh den sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí.
Na ceisteanna le haghaidh réamhrialú
28      Lena trí cheist, ar cheart iad a scrúdú le chéile, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 3 de Threoir 98/37 agus pointí 1.1.2, 1.2.1, 1.2.2, 1.2.4, 1.2.6, 1.2.7 agus 2.3(c) d’Iarscríbhinn
I a ghabhann leis an Treoir sin a léiriú sa chaoi go gcomhlíonann gnáth-stopfheiste agus/nó stopfheiste éigeandála sáibh chiorclaigh adhmaid na ceanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach sna forálacha sin, i gcás, a luaithe a bheidh ordú stoptha an innealra gníomhachtaithe, ina gcuireann athghníomhachtú,
go comhfhiosach nó go neamhchomhfhiosach, na
stopfheiste lena mbaineann isteach ar choscánú an tsáibh sin uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta as a chéile, agus mar thoradh air sin nach stopann lann an tsáibh sin, ach go leanann sé de bheith ag casadh ina thost trí mhoilliú, agus stopann sé ar deireadh tar éis roinnt nóiméad.
29      I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú go gcomhchuibhítear go huileghabhálach le Treoir 98/37 ar leibhéal an Aontais na rialacha a bhaineann le buncheanglais sábháilteachta innealra agus le fianú comhréireachta innealra leis na ceanglais sin, chomh maith leis na rialacha a bhaineann leis an iompar a fhéadfaidh na Ballstáit a ghlacadh maidir le hinnealra a thoimhdítear go gcomhlíonann sé na ceanglais sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 17 Aibreán 2007,
AGM-COS.MET,
C‑470/03, EU:C:2007:213, mír 53).
30      De réir an dara, an séú, an seachtú agus an naoú haithris dá brollach, féachtar leis an Treoir sin saorghluaiseacht innealra sa mhargadh inmheánach a áirithiú agus na ceanglais éigeantacha agus riachtanacha sláinte agus sábháilteachta a bhaineann leis an innealra sin a chomhlíonadh trí chóras comhchuibhithe a chur in ionad an deimhnithe agus an fhianaithe náisiúnta ar chórais chomhréireachta. Chuige sin, go háirithe in Airteagal 3 agus in Iarscríbhinn I a ghabhann leis, liostaítear sa Treoir sin na buncheanglais sláinte agus sábháilteachta nach mór a chomhlíonadh le hinnealra agus comhpháirteanna sábháilteachta a mhonaraítear sna Ballstáit (breithiúnais an 8 Meán Fómhair 2005,
Yonemoto,
C‑40/04, EU:C:2005:519, mír 31, agus an 17 Aibreán 2007,
AGM-COS.MET,
C‑470/03, EU:C:2007:213, mír 52).
31      I measc na gceanglas sin, ar an gcéad dul síos, leagtar amach i bpointe
1.1.2 den Iarscríbhinn sin prionsabail an chomhtháthaithe sábháilteachta nach mór d’innealra agus dá chomhpháirteanna sábháilteachta a chomhlíonadh. Go háirithe, i gcomhréir le pointe 1.1.2(a), ní mór don innealra, trí dhearadh, a bheith in ann a fheidhm a chomhlíonadh, agus ní mór é a choigeartú agus a chothabháil gan daoine a bheith neamhchosanta ar riosca nuair a dhéantar na hoibríochtaí sin faoi na coinníollacha arna leagan síos ag an monaróir. Foráiltear leis an bhforáil sin freisin nach mór é a bheith d’aidhm ag na bearta a dhéantar deireadh a chur leis an riosca tionóiscí le linn shaolré intuartha an innealra, lena n‑áirítear na céimeanna cóimeála agus díchóimeála, fiú i gcás ina n‑eascraíonn an riosca tionóiscí as staideanna neamhghnácha intuartha.
32      Ina theannta sin, faoi phointe 1.1.2(b) d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37, agus na réitigh is iomchuí á roghnú, ní mór don mhonaróir, san ord a léirítear, ar an gcéad dul síos, deireadh a chur leis na rioscaí don tsábháilteacht nó don tsláinte nó iad a laghdú, ansin na bearta cosanta is gá a dhéanamh i gcoinne rioscaí nach féidir a dhíothú agus, ar deireadh, úsáideoirí a chur ar an eolas faoi na rioscaí iarmharacha mar gheall ar éifeachtacht neamhiomlán na mbeart cosanta a glacadh, a léiriú an bhfuil gá le hoiliúint ar leith agus a léiriú an gá trealamh cosanta pearsanta a sholáthar.
33      Thairis sin, leis an bprionsabal a leagtar amach i bpointe
1.1.2(c) den Iarscríbhinn sin, ceanglaítear ar mhonaróir an innealra lena mbaineann, agus é á dhearadh agus á thógáil agus a threoracha á ndréachtú aige, foráil a dhéanamh ní hamháin maidir le gnáthúsáid an innealra sin, ach freisin maidir le húsáid an innealra sin ar féidir a bheith ag súil léi go réasúnta.
34      Ar an dara dul síos, foráiltear le pointe 1.2.1 den Iarscríbhinn sin nach mór córais rialaithe a dhearadh agus a thógáil sa chaoi go mbeidh siad sábháilte agus iontaofa, ionas go seachnófar aon chás contúirteach agus, go háirithe, nach dtarlóidh cásanna contúirteacha i gcás earráid loighciúil sna hoibríochtaí, cé go bhforáiltear le pointe 1.2.2 den Iarscríbhinn sin,
inter alia, nach mór feistí rialaithe a dhearadh sa chaoi go mbeidh a ngluaiseacht i gcomhréir leis an éifeacht rialaithe.
35      Sa tríú háit, ceanglaítear le pointe 1.2.4 den Iarscríbhinn a ghabhann le Treoir 98/37 go mbeidh feiste rialaithe feistithe ar gach inneall lena gcuirfear ar a chumas stopadh go ginearálta faoi dhálaí sábháilte, eadhon gnáth-stopfheiste, agus, faoi réir eisiaimh áirithe, nach bhfuil ábhartha maidir le réiteach na díospóide sna príomhimeachtaí, le stopfheiste éigeandála amháin nó níos mó trínar féidir cásanna contúirteacha ar dócha go dtarlóidh siad go luath nó atá ar tí tarlú a sheachaint.
36      Ar an gcéad dul síos, maidir leis an ngnáth-stopfheiste, foráiltear le pointe 1.2.4 nach mór a bheith in ann, leis an bhfeiste sin, ag brath ar na rioscaí atá ann cheana, páirteanna gluaisteacha uile an innealra lena mbaineann nó cuid díobh amháin a stopadh, ionas go mbeidh an t‑innealra sin i staid shábháilte. Ina theannta sin, ní mór forlámhas a bheith ag an ordú stoptha ar orduithe tosaithe an innealra sin. A luaithe a stopfar an t‑innealra céanna nó a chomhpháirteanna contúirteacha, ní mór cur isteach ar an soláthar fuinnimh do na gníomhróirí lena mbaineann.
37      Ar an dara dul síos, maidir leis an stopfheiste éigeandála, foráiltear le pointe 1.2.4 nach mór a áireamh san fheiste sin feistí rialaithe atá inaitheanta go soiléir, infheicthe go soiléir agus inrochtana go tapa. Thairis sin, ní mór dó stop a chur leis an bpróiseas contúirteach a luaithe is féidir gan aon riosca breise a chruthú agus, b’fhéidir, gluaiseachtaí coimirce áirithe a spreagadh nó a cheadú.
38      Luaitear i bpointe
1.2.4 freisin ‘[g]o stoptar an rialtán stoptha éigeandála anseo tar éis ordú stoptha a ghníomhachtú, nach mór an t‑ordú sin a choinneáil ina áit trí na stopfheistí éigeandála a ghlasáil go dtí go scaoilfear é’ agus nár cheart é a bheith indéanta glas den sórt sin a fháil gan ordú stoptha a chruthú. Ina theannta sin, ní mór a bheith in ann an stopfheiste éigeandála a scaoileadh trí oibríocht chuí amháin agus ní mór nach n‑atosófar an t‑innealra leis an scaoileadh sin, ach ní mór a cheadú dó an t‑innealra a atosú amháin.
39      Dá bhrí sin, ní mór d’oibriú na
stopfheiste éigeandála ordú stoptha a ghníomhachtú, nach mór a choinneáil ar bun tríd an bhfeiste sin a bhlocáil. Dá bhrí sin, níor cheart é a bheith d’éifeacht ag scor den fheiste sin a oibriú é a dhíghlasáil, ós rud é nach féidir díghlasáil den sórt sin a fháil ach amháin trí oibríocht chuí. Dá bhrí sin, ní mór an coincheap ‘oibríocht chuí’, de réir bhrí phointe 1.2.4. d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37, a thuiscint mar thagairt do ghníomhaíocht shonrach atá éagsúil le gníomhrú na feiste sin, atá beartaithe go sonrach chun í a dhíghlasáil.
40      Ba cheart a chur in iúl freisin nár cheart, in imthosca ar bith, scaoileadh na
stopfheiste éigeandála, trí oibríocht chuí den sórt sin, an t‑innealra lena mbaineann a atosú. Ní mór nach mbeifear in ann é a atosú ach amháin trí fheiste rialaithe eile a ghníomhrú ina dhiaidh sin.
41      Ar an gceathrú dul síos, foráiltear le pointí 1.2.6 agus 1.2.7 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37, go bunúsach, nach mór staideanna contúirteacha a bheith mar thoradh ar aon locht ar loighic ná ar sholáthar cumhachta an chiorcaid rialaithe nó nach mór cosc a chur ar an innealra lena mbaineann stopadh má tugadh an t‑ordú cheana.
42      Ar an gcúigiú dul síos agus ar deireadh, ba cheart a thabhairt faoi deara go leagtar amach i bpointe
2.3 den Iarscríbhinn sin ceanglais bhreise maidir le hinnealra adhmadóireachta, amhail an sábh atá i gceist sna príomhimeachtaí.
43      Maidir le coscánú innealra den sórt sin, go háirithe, foráiltear le pointe 2.3(c) d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37 nach mór coscáin uathoibríocha a bheith feistithe ar an innealra lena mbaineann, ar coscáin iad a stopann a uirlis ghearrtha in am sách gearr nuair atá riosca teagmhála leis an uirlis sin agus í ag moilliú.
44      Is beart sábháilteachta breise é ceanglas den sórt sin le haghaidh hinnealra adhmadóireachta agus tá sé beartaithe chun a áirithiú go gcomhlíonfar ceanglais sláinte agus sábháilteachta go háirithe trí bhac gluaiseachta a chur ar uirlis ghearrtha an innealra adhmadóireachta lena mbaineann, mar shampla lanna, sútha talún, etc., laistigh de thréimhse sách gearr chun deireadh a chur leis an riosca go dtarlódh teagmháil thimpisteach le linn chéim mhoillithe na huirlise sin.
45      Sa chás seo, is léir ón iarraidh ar réamhrialú, tar éis ordú stoptha a ghníomhachtú, gur ghníomhachtaigh YH an stopfheiste éigeandála nó an gnáth-stopfheiste go neamhbheartaithe, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta as a chéile, rud a d’fhág gur cuireadh isteach ar éifeacht an choscánaithe agus gur lean lann an tsáimh atá i gceist sna príomhimeachtaí de bheith ag rith sa tost ar feadh roinnt nóiméad.
46      Fiú má ghlactar leis go bhféadfar scaoileadh na stopfheiste éigeandála a fháil, i gcomhréir le treoracha úsáide an innealra lena mbaineann, tríd an bhfeiste sin a ghníomhachtú uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta i ndiaidh a chéile, rud a bheidh faoin gcúirt a rinne an tarchur a fhíorú, is amhlaidh fós nár cheart don scaoileadh sin in aon chás an t‑innealra sin a atosú ach atosú a údarú, mar a fhoráiltear go sainráite i bpointe
1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37 agus mar a mheabhraítear i mír 38 den bhreithiúnas seo.
47      Dá bhrí sin, is cosúil go bhfuil sé contrártha leis an gceanglas a leagtar síos i bpointe
1.2.4 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37 gurb é an toradh a bhí ar na gníomhaíochtaí, bíodh siad comhfhiosach nó ná bíodh, a thuairiscítear i mír 45 den bhreithiúnas seo, gur cuireadh isteach ar éifeacht an choscánaithe agus, ar feadh roinnt nóiméad, gur lean an lann sábhadóireachta atá i gceist sna príomhimeachtaí de bheith ag casadh go ciúin, agus nach féidir, dá bhrí sin, a bheith ina ‘oibríocht chuí’ chun an stopfheiste éigeandála a scaoileadh de réir bhrí phointe 1.2.4.
48      Tá feidhm ag an gconclúid chéanna mutatis mutandis i gcás ina ngníomhachtaíonn YH an gnáth-stopfheiste, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta i ndiaidh a chéile. Cé go bhfuil difríochtaí áirithe idir an gnáth-stopfheiste agus an stopfheiste éigeandála a mhéid a bhaineann lena mbuncheanglais sláinte agus sábháilteachta féin, tá siad, go bunúsach, faoi réir na bprionsabal céanna maidir le comhtháthú sábháilteachta agus tá an fheidhm bhunriachtanach chéanna acu, eadhon stop a chur leis an innealra lena mbaineann trína chur i staid shábháilte. Dá bhrí sin, ní fhéadfaidh sé a bheith d’éifeacht ag oibriú na
gnáth-stopfheiste, cibé acu uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta i ndiaidh a chéile, cur isteach ar an ordú stoptha atá an fheiste rialaithe sin ceaptha a thabhairt nó, dá bhrí sin, ligean don sábh ciorclach lena mbaineann leanúint ar aghaidh ag rothlú ar feadh roinnt nóiméad.
49      Thairis sin, is cosúil go bhfuil iarmhairt den sórt sin contrártha freisin do phrionsabail an chomhtháthaithe sábháilteachta nach mór d’innealra agus dá chomhpháirteanna sábháilteachta a chomhlíonadh, a leagtar amach i bpointe
1.1.2 d’Iarscríbhinn
I a ghabhann le Treoir 98/37, agus do na ceanglais sábháilteachta agus sláinte a eascraíonn as pointí 1.2.1, 1.2.2, 1.2.6, 1.2.7 agus 2.3(c) den Iarscríbhinn sin, a mheabhraítear i míreanna 31 go 34 agus 41 go 44 den bhreithiúnas seo, a mhéid a nochtar na daoine a úsáideann an t‑innealra lena mbaineann do riosca méadaithe dá sábháilteacht agus dá sláinte. Mar a chuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl, tá sé measartha intuartha go ngníomhachtóidh an duine a úsáideann an t‑innealra sin, agus é mar aidhm aige é a stopadh a luaithe is féidir, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta i ndiaidh a chéile, gnáth-stopfheiste nó stopfheiste éigeandála an innealra sin. Trí chead a thabhairt, in imthosca den sórt sin, lann an innealra lena mbaineann a bheith ina thost ar feadh roinnt nóiméad, seachas é a stopadh in am gearr go leor, ní chomhlíonann na feistí sin na ceanglais thuasluaite go léir.
50      I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar na ceisteanna a tharchuirtear ná nach mór Airteagal 3 de Threoir 98/37 agus pointí 1.1.2, 1.2.1, 1.2.2, 1.2.4, 1.2.6, 1.2.7 agus pointe 2.3(c) d’Iarscríbhinn
I a ghabhann leis an Treoir sin a léiriú sa chaoi nach gcomhlíonann gnáth-stopfheiste agus/nó stopfheiste éigeandála sáibh chiorclaigh adhmaid na ceanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach sna forálacha sin i gcás, a luaithe a bheidh ordú stoptha an innealra
gníomhachtaithe, ina gcuireann athghníomhachtú na
stopfheiste lena mbaineann,
go comhfhiosach nó go neamhchomhfhiosach, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta i ndiaidh a chéile, isteach ar choscánú an tsáibh sin, agus mar thoradh air sin nach stopann lann an tsáibh sin, ach leanann sé de bheith ina thost trí mhoilliú, agus stopann sé ar deireadh tar éis roinnt nóiméad.
Costais
51      Ós rud é, i gcás na bpáirtithe sna príomhimeachtaí, gur céim iad na himeachtaí seo sna himeachtaí atá ar feitheamh os comhair na cúirte náisiúnta, is faoin gcúirt sin atá sé cinneadh a dhéanamh maidir le costais. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Naoú Dlísheomra) mar seo a leanas:
Maidir le hAirteagal 3 de Threoir 98/37/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Meitheamh 1998 maidir le comhfhogasú dhlíthe na mBallstát a bhaineann le hinnealra, agus pointí 1.1.2, 1.2.1, 1.2.2, 1.2.4, 1.2.6, 1.2.7 agus 2.3(c) d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir sin,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní chomhlíonann gnáth-stopfheiste agus/nó stopfheiste éigeandála sáibh chiorclaigh adhmaid na ceanglais sláinte agus sábháilteachta a leagtar amach sna forálacha sin i gcás, a luaithe a bheidh ordú stoptha an innealra gníomhachtaithe, ina ndéantar an stopfheiste lena mbaineann a athghníomhachtú, go comhfhiosach nó go neamhchomhfhiosach, uair amháin ar feadh tréimhse fhada nó roinnt uaireanta ina gcuirtear isteach go comhleanúnach ar choscánú an tsáibh sin, ionas nach stopfaidh lann an tsáibh, ach go leanfaidh sé de bheith ag casadh ina thost trí mhoilliú, agus ar deireadh stopann sé tar éis roinnt nóiméad.
Sínithe
*      Teanga an cháis: an Ghearmáinis.