62023CC0767
TUAIRIM AN ABHCÓIDE GHINEARÁLTA
ĆAPETA
arna tabhairt an 26 Meitheamh 2025 (
1
)
Cás C‑767/23 [Remling] (
i
)
A. M.
v
Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid
(Iarraidh ar réamhrialú ón Raad van State (an Ísiltír))
(Iarraidh ar réamhrialú – Airteagal 267 CFAE – Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Raon feidhme na hoibleagáide atá ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh na cúiseanna gan iarraidh ar réamhrialú a dhéanamh a lua – Reachtaíocht náisiúnta lena gceadaítear do chúirt céime deiridh cásanna a chinneadh le réasúnaíocht achomair)
I. Réamhrá
1.
I mír 51 dá breithiúnas in Consorzio, (
2
) mheas an Chúirt Bhreithiúnais go bhfuil sé d’oibleagáid ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh, (
3
) a chinn gan ceist maidir le léiriú dhlí an Aontais a tharchur faoin tríú mír d’Airteagal 267 CFAE, na cúiseanna nach ndéantar iarraidh ar réamhrialú a lua, i bhfianaise chásanna CILFIT. (
4
)
2.
Sa chás seo, is gá don Chúirt an oibleagáid sin a mhíniú tuilleadh, trína scrúdú an gcaithfidh cúirt náisiúnta céime deiridh cúiseanna den sórt sin nach ndéantar tarchur a lua go sainráite i gcónaí, fiú má tá sí i dteideal, de réir an dlí náisiúnta, cinneadh a dhéanamh maidir leis an gcás atá i gceist le réasúnaíocht achomair.
II. Na príomhimeachtaí agus an cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
3.
Is náisiúnach tríú tír (Maracó) é A.M. Is náisiúnaigh den Ísiltír iad a bhean chéile agus a mbeirt leanaí mhionaoiseacha.
4.
Chuir A.M. Iarratas faoi bhráid na n‑údarás inniúil chun go ndéanfadh siad doiciméad a eisiúint lena ndeimhnítear a chónaí dleathach san Ísiltír. Mheas sé go raibh sé i dteideal ceart cónaithe díorthaithe bunaithe ar Airteagal 20 CFAE, mar a aithníodh i gcásdlí na Cúirte, inter alia, sa bhreithiúnas in Chavez-Vilchez. (
5
)
5.
Le cinneadh an 8 Deireadh Fómhair 2019, dhiúltaigh an Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (an Státrúnaí Dlí agus Cirt agus Slándála, an Ísiltír; ‘an Státrúnaí’) d’iarratas A.M. Rinne A.M. gearán i gcoinne an chinnidh sin.
6.
Le cinneadh an 19 Bealtaine 2020, dhiúltaigh an Státrúnaí do ghearán A.M.
7.
Thionscain A.M. caingean i gcoinne an chinnidh sin os comhair rechtbank Den Haag, zittingsplaats Utrecht (Cúirt Dúiche, an Háige, ina suí in Utrecht, an Ísiltír).
8.
Dhíbh an chúirt sin caingean A.M. mar chaingean gan bhunús le breithiúnas an 5 Márta 2021. (
6
) Go sonrach, mheas an chúirt sin, ag tagairt do chásdlí na Cúirte Breithiúnais, go raibh an Státrúnaí i dteideal a mheas nach bhfuil ceart cónaithe díorthaithe ag A.M., ós rud é go bhfuil cead cónaithe aige sa Spáinn agus nár cuireadh iallach ar a leanaí críoch an Aontais Eorpaigh a fhágáil.
9.
Rinne A.M. achomharc i gcoinne an bhreithiúnais sin os comhair an Raad van State (an Chomhairle Stáit, an Ísiltír), ar cúirt céime deiridh í agus an chúirt a rinne an tarchur sa chás seo.
10.
De réir an ordaithe tarchuir, áitíonn A.M. go ndearna an chúirt íochtarach earráid nuair nár thug sí aghaidh ar a argóint gur cheart di tarchur le haghaidh réamhrialú a chur faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais, agus iarrann sé ar an gcúirt a rinne an tarchur iarraidh den sórt sin a dhéanamh. Measann an chúirt a rinne an tarchur go bhfuil eisceacht ar a hoibleagáid tarchuir infheidhme, ós rud é gur féidir an freagra ar cheist A.M. maidir le léiriú dhlí an Aontais is infheidhme a bhaint as cásdlí na Cúirte agus, dá bhrí sin, gurb ionann é agus ‘acte éclairé’.
11.
Mar sin féin, is mian leis an gcúirt a rinne an tarchur achomharc A.M. a dhíbhe le cinneadh réasúnaithe go hachomair mar a fhoráiltear in Airteagal 91(2) de Vreemdelingenwet 2000 (an Dlí maidir le heachtrannaigh, 2000; ‘VW 2000’). Cheadódh an reachtaíocht sin di gan bunús a thabhairt leis an bhfáth nach bhfuil ceisteanna á dtarchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais. Mar sin féin, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an dtagann an reachtaíocht sin salach ar a hoibleagáid cúiseanna a lua gan tarchur a dhéanamh faoi dhlí an Aontais.
12.
Míníonn an chúirt a rinne an tarchur go dtugann Airteagal 91(2) de Vw 2000 an chumhacht don Raad van State (an Chomhairle Stáit) a cinneadh a theorannú don chinneadh nach féidir breithiúnas na cúirte íochtaraí a chur ar ceal mar thoradh ar an ngearán a ardaíodh, gan aon chúiseanna breise a thabhairt. Luaitear an méid seo a leanas san fhoráil sin:
‘Má mheasann an [Raad van State (an Chomhairle Stáit), ag rialú ar achomharc] nach féidir neamhniú a dhéanamh ar bhonn an ghearáin a rinneadh, féadfaidh sé é féin a theorannú don mheasúnú sin i bhforais a chinnidh.’
13.
I ndáil leis sin, cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl, nuair a fheidhmeoidh an Raad van State (an Chomhairle Stáit) an chumhacht faoi Airteagal 91(2) de Vw 2000, go luafaidh sé, i bprionsabal, an fhoirmle chaighdeánach seo a leanas ina chinneadh:
‘Ní chuirtear cinneadh na cúirte ar neamhní mar thoradh ar an achomharc. Ní gá tuilleadh cúiseanna a thabhairt leis an gcinneadh sin.
Níl aon cheist san iarratas ar achomharc nach mór a fhreagairt ar mhaithe le haontacht an dlí, forbairt an dlí nó cosaint bhreithiúnach i gcoitinne (Airteagal 91(2) de Vw 2000).’
14.
Cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl gur thug an reachtas an fhéidearthacht achomhairc i gcásanna inimirce os comhair an Raad van State (an Chomhairle Stáit) isteach ag an am céanna a tugadh an chumhacht don chúirt sin rialú a thabhairt ar chásanna den sórt sin le réasúnaíocht achomair. Cuirtear de chúram ar an Raad van State (an Chomhairle Stáit) ceisteanna a chinneadh a éilíonn freagra ginearálta chun aontacht agus forbairt an dlí a áirithiú agus ar mhaithe le cosaint bhreithiúnach. Cinntíonn an chumhacht cúiseanna achoimre a thabhairt i gcásanna nach n‑ardaítear ceisteanna den sórt sin cáilíocht agus inoibritheacht an chórais sin, toisc go gcuireann sé ar chumas an Raad van State (an Chomhairle Stáit) déileáil go héifeachtúil le líon mór achomharc.
15.
Cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl, inter alia, nach n‑úsáidtear réasúnaíocht achomair den sórt sin ach amháin mura bhfuil aon fhoras ann chun an breithiúnas atá faoi chonspóid a chur ar leataobh, ná nach bhfuil ceisteanna ann lena n‑éilítear tarchur chun réamhrialú. Tugann sí dá haire freisin nach ndéanann réasúnaíocht achomair difear do chosaint bhreithiúnach an náisiúnaigh eachtraigh lena mbaineann, ós rud é go dtugtar ráiteas iomlán ar chúiseanna ag an gcéad chéim, agus go bhfuil rialú an Raad van State (an Chomhairle Stáit) bunaithe ar mheasúnú cuimsitheach ar an achomharc, fiú mura bhfuil an measúnú sin le feiceáil sa réasúnaíocht achomair.
16.
Measann an chúirt a rinne an tarchur go gcomhlíonann an chumhacht cúiseanna achoimre a thabhairt faoi Airteagal 91(2) de Vw 2000 an oibleagáid cúiseanna a lua faoi Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’) agus Airteagal 6(1) den Choinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine (ECHR). (
7
) Go háirithe, baineann an chúirt sin de thátal as cásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (ECtHR), má údaraítear leis an dlí do chúirt rialú a thabhairt gan cúiseanna breise a thabhairt lena cinneadh, go bhfuil measúnú ar an iarraidh ar réamhrialú mar chuid den mheasúnú ar an gcás ina iomláine agus nach gceanglaítear ar an gcúirt cúiseanna ar leith a thabhairt gan tarchur a dhéanamh. (
8
)
17.
Mar sin féin, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an bhfuil réasúnaíocht achomair den sórt sin i gcomhréir leis an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, nó, ar bhonn mhír 51 de bhreithiúnas na Cúirte in Consorzio, an gceanglaítear uirthi ráiteas níos mionsonraithe a thabhairt maidir leis na cúiseanna nach bhfuil sé d’oibleagáid uirthi tarchur a dhéanamh, agus go háirithe an gá di a mhíniú cén eisceacht ón oibleagáid tarchuir a bhfuil feidhm aici agus cén fáth. Measann an chúirt sin gur leor a cleachtas réasúnaíochta achomair, ós rud é go dtugtar le tuiscint léi gurb ann d’eisceacht den sórt sin.
18.
Sna cúinsí sin, chinn an Raad van State (an Chomhairle Stáit) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘An bhfuil an tríú mír d’Airteagal 267 [CFAE], arna léamh in éineacht leis an dara mír d’Airteagal 47 den [Chairt], le léiriú sa chaoi go gcuirtear bac leis ar reachtaíocht náisiúnta, amhail an reachtaíocht dá bhforáiltear in Airteagal 91(2) de [Vw 2000], lena bhforáiltear go bhféadfaidh an Afdeling bestuursrechtpraak van de Raad van State (Rannán [Dlínse] Riaracháin na Comhairle Stáit), mar chúirt nó binse náisiúnta nach bhfuil aon leigheas breithiúnach ann in aghaidh a cinntí nó a chinntí, ceist a ardaítear maidir le léiriú dhlí an Aontais a réiteach, b’fhéidir i gcomhar le hiarraidh shainráite ar réamhrialú, le ráiteas giorraithe ar chúiseanna, gan cúiseanna a thabhairt maidir le cé acu de na trí eisceacht a bhfuil feidhm acu maidir leis an oibleagáid tarchur chun réamhrialú a dhéanamh?’
III. Na himeachtaí os comhair na Cúirte
19.
Chuir A.M. Rialtais na hÍsiltíre agus Rialtas na Fionlainne agus an Coimisiún Eorpach barúlacha i scríbhinn faoi bhráid na Cúirte.
20.
Le cinneadh ó Uachtarán na Cúirte Breithiúnais an 24 Iúil 2024, cuireadh an cás seo ar fionraí go dtí gur tugadh breithiúnas na Cúirte in KUBERA. (
9
) Cuireadh tús arís leis na himeachtaí os comhair na Cúirte an 18 Deireadh Fómhair 2024.
21.
Tionóladh éisteacht an 4 Márta 2025 inar chuir na daoine leasmhara sin uile, mar aon le Rialtais na Gearmáine agus na hIodáile, argóint ó bhéal i láthair.
IV. Anailís
22.
Leis an gcás seo, iarrtar ar an gCúirt soiléiriú a thabhairt ar raon feidhme na hoibleagáide atá ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh na cúiseanna ar chinn siad gan ceist maidir le léiriú dhlí an Aontais a bhaineann leis an gcás a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais.
23.
Ós rud é nár chinn an Chúirt ach le déanaí go bhfuil oibleagáid den sórt sin i ndlí an Aontais, cuirfidh mé tús le m’anailís le míniú gairid ar an bhforbairt agus ar phríomhghnéithe chásdlí ábhartha na Cúirte go dtí seo (A). Pléifidh mé ansin an réasúnaíocht atá leis an oibleagáid cúiseanna a thabhairt ó pheirspictíochtaí Airteagal 267 CFAE agus Airteagal 47 den Chairt (B). Ar an mbonn sin, déanfaidh mé measúnú ar an gceist a tharchuirtear sa chás seo (C).
A.
Cásdlí na Cúirte Breithiúnais
24.
Ar an gcéad dul síos, ó bunaíodh an tAontas Eorpach, (
10
) agus mar a leagtar síos faoi láthair sa tríú mír d’Airteagal 267 CFAE, tá sé d’oibleagáid ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh ceisteanna a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais maidir le léiriú agus bailíocht dhlí an Aontais, nuair a ardaítear ceisteanna den sórt sin os a gcomhair.
25.
Tá an oibleagáid sin mar thoradh ar an modh a roghnaigh lucht ceaptha na gConarthaí chun aonfhoirmeacht a áirithiú i ndlí an Aontais. Cuirtear dlí an Aontais i bhfeidhm trí réimse leathan cúirteanna éagsúla i 27 mBallstát faoi láthair, atá ag feidhmiú mar chúirteanna Eorpacha. (
11
) Cruthaíonn sé sin riosca suntasach go dtabharfaidh breithiúna éagsúla bríonna éagsúla don riail chéanna de chuid an Aontais. Tá riosca comhchosúil ann freisin laistigh de gach córas dlí inmheánach de chuid Ballstáit aonair nuair a chuireann cúirteanna éagsúla rialacha dlí náisiúnta i bhfeidhm. Dá bhrí sin, sular tháinig siad isteach san Aontas Eorpach, bhí modhanna ag na Ballstáit cheana féin chun aonfhoirmeacht an dlí a áirithiú laistigh dá gcórais dlí a bhí, ar bhealach amháin nó ar bhealach eile, ag brath ar a gcúirteanna is airde. (
12
) Trí oibleagáid a thabhairt isteach ar chúirteanna céime deiridh den sórt sin léiriú ar dhlí an Aontais a iarraidh ón gCúirt Bhreithiúnais, tugadh ról do chúirteanna náisiúnta na céime deiridh aonfhoirmeacht dhlí an Aontais a áirithiú le hAirteagal 267 CFAE.
26.
Mar a d’aithin an Chúirt, tá an oibleagáid dá bhforáiltear sa tríú mír d’Airteagal 267 CFAE ceaptha, mar sin, go sonrach, chun cosc a chur ar chásdlí náisiúnta nach bhfuil i gcomhréir le rialacha dhlí an Aontais teacht chun cinn in aon Bhallstát. (
13
)
27.
Mar sin féin, ón tús, ní raibh sé d’oibleagáid ar chúirteanna céime deiridh an nós imeachta um réamhrialú a thionscnamh i ngach cás, ach amháin nuair a dhéantar an cheist maidir le léiriú dhlí an Aontais a ‘ardú’ os a gcomhair. Déantar ceist a ‘ardú’ má mheasann cúirt go bhfuil sí ábhartha agus go bhfuil gá le léiriú ina leith. Dá bhrí sin, fiú má d’ardaigh páirtí sna himeachtaí saincheist maidir le dlí an Aontais, ní chiallaíonn sé sin go ndéantar saincheist den sórt sin a ‘ardú’ de réir bhrí an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE. (
14
)
28.
Go luath, in CILFIT, mhínigh an Chúirt cad iad na cásanna nach gá do chúirt náisiúnta tarchur a dhéanamh, cé gur cúirt den chéim dheiridh sa chás í. (
15
) Cé go ndéantar cur síos go minic ar an gcásdlí sin amhail is go dtabharfadh an Chúirt isteach ‘eisceachtaí’ áirithe ar an oibleagáid neamhchoinníollach seachas sin tarchur a dhéanamh, (
16
) domsa, níl sna ‘heisceachtaí’ sin ach soiléiriú ar bhrí an cheanglais go ndéanfaí ceist dhlí an Aontais a ‘ardú’ os comhair cúirt náisiúnta. Dá bhrí sin, níl sna ‘heisceachtaí’ sin ach na cásanna ina bhféadfadh cúirt náisiúnta céime deiridh a mheas nach ndearnadh ceist faoi dhlí an Aontais a ‘ardú’ os a comhair.
29.
In Consorzio, rinne an Chúirt achoimre ar na cásanna sin a fógraíodh in CILFIT mar a leanas: ‘De réir chásdlí socair na Cúirte, ní féidir cúirt náisiúnta nach bhfuil leigheas breithiúnach faoin dlí náisiúnta in aghaidh a chinntí a scaoileadh ón oibleagáid [tarchur a dhéanamh] ach amháin má chinneann sí nach bhfuil an cheist a ardaíodh ábhartha nó gur léirigh an Chúirt cheana féin an fhoráil de dhlí an Aontais atá i gceist nó go bhfuil an léiriú ceart ar dhlí an Aontais chomh soiléir sin nach bhfágtar aon amhras réasúnach ina thaobh.’ (
17
)
30.
Tá an chéad cheann de na cásanna sin difriúil ón dá cheann eile sa chiall nach amháin go scaoiltear cúirt náisiúnta céime deiridh óna hoibleagáid tarchur a dhéanamh, ach i ndáiríre ní féidir léi tarchur a dhéanamh ar chor ar bith mura bhfuil an freagra ar an gceist ábhartha chun an cás atá ar feitheamh os a comhair a chinneadh. Go deimhin, aontaítear gur féidir leis an gCúirt iarrataí ar réamhrialú a dhéanamh sa chás amháin gur féidir leis an gcúirt a rinne an tarchur an freagra a úsáid chun a cás a chinneadh. (
18
) Dá réir sin, mura bhfuil dlí an Aontais ábhartha chun an díospóid a chinneadh, níl aon dlínse ag an gCúirt Ghinearálta chun é a léiriú. De réir dhearcadh na cúirte náisiúnta céime deiridh agus measúnú á dhéanamh an bhfuil oibleagáid uirthi tarchur a dhéanamh, i gcás ina n‑ardaíonn páirtí ceist a bhaineann le dlí an Aontais, ach go measann an chúirt nach bhfuil an cheist sin ábhartha chun an díospóid a chinneadh, ní dhéantar an cheist sin a ‘ardú’ de réir bhrí an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE.
31.
D’fhéadfaí an dá chás eile a thuiscint mar chásanna ina bhfuil dlí an Aontais ábhartha i ndíospóid atá ar feitheamh os comhair cúirt náisiúnta céime deiridh, ach nach bhfuil aon amhras réasúnach ann maidir le cur i bhfeidhm ceart dhlí an Aontais, mar sin ní gá tarchur a dhéanamh. Sa chéad chás, d’fhéadfadh dlí infheidhme an Aontais atá i gceist a bheith soiléirithe go leordhóthanach ag an gCúirt Bhreithiúnais cheana féin ionas nach mbeadh aon amhras ann maidir le conas é a chur i bhfeidhm sa chás atá ar feitheamh os comhair na cúirte céime deiridh. Tugtar an cás ‘acte éclairé’ air sin de ghnáth. (
19
) Sa dara cás, fiú mura bhfuil aon léiriú ábhartha ag an gCúirt Bhreithiúnais ar riail infheidhme dhlí an Aontais, d’fhéadfadh an riail féin a bheith chomh soiléir sin nach bhfágtar aon amhras réasúnach maidir lena léiriú ceart. Tugtar an cás ‘acte clair’ air sin de ghnáth. (
20
)
32.
Eascraíonn an deacracht phraiticiúil as an bhfíoras nach cleachtas eolaíoch inar féidir rialacha beachta a leanúint é an measúnú i dtaobh cé acu an bhfágann an riail i ndlí an Aontais is infheidhme – bíodh léiriú déanta uirthi cheana féin i gcásdlí na Cúirte Breithiúnais nó ná bíodh – aon amhras réasúnach maidir lena cur i bhfeidhm ceart ar shraith fíoras faoi leith. In CILFIT, mhínigh an Chúirt, sular tháinig sí ar an gconclúid nach bhfuil aon amhras réasúnach ann i dtaobh léiriú agus chur i bhfeidhm ceart na rialach i gcás faoi leith, nach mór do chúirt céime deiridh a bheith cinnte go bhfuil an t‑ábhar chomh soiléir céanna do chúirteanna céime deiridh na mBallstát eile agus don Chúirt Bhreithiúnais. (
21
)
33.
Is é bunbhrí na tástála nach mór do chúirteanna na céime deiridh a chur i bhfeidhm nach mór dóibh a dheimhniú dóibh féin nach bhféadfadh léiriú difriúil a bheith ann ar an riail chéanna de chuid an Aontais i mBallstáit eile ná ag an gCúirt Bhreithiúnais. Sa chás sin, níl aon fhadhb ann maidir le haonfhoirmeacht dhlí an Aontais. Dar liomsa, tá an tástáil sin le cur i bhfeidhm i gcásanna ‘acte éclairé’ agus ‘acte clair’ araon. Sa chéad chás, is gá go mbeidh cúirt céime deiridh cinnte go gcuirfeadh cúirteanna céime deiridh na mBallstát eile an cásdlí atá ann cheana i bhfeidhm ar an mbealach céanna maidir leis an gcás ar leith atá idir lámha freisin. Go nithiúil, sa chás seo, ba cheart don chúirt a rinne an tarchur a fhiafraí di féin an é an t‑aon léiriú a d’fhéadfaí a dhéanamh ar chásdlí Chavez-Vilchez nach bhfuil ceart cónaithe díorthaithe ag A.M. toisc go bhfuil cead cónaithe aige sa Spáinn, agus gurb é sin an fáth nach gcuirtear iallach ar a leanaí críoch an Aontais Eorpaigh a fhágáil, fiú dá mbeadh orthu an Ísiltír a fhágáil.
34.
Maidir leis an gcás ‘acte clair’, leag an Chúirt Bhreithiúnais síos, ina breithiúnas in CILFIT, roinnt critéar nach mór do chúirteanna náisiúnta na céime deiridh a chur san áireamh. (
22
) Ó tugadh an breithiúnas sin, breis is 40 bliain ó shin, is minic a cáineadh na critéir sin. (
23
)
35.
Fiú más féidir a aontú go bhfágann cur i bhfeidhm litriúil chritéir CILFIT go bhfuil ‘fíorchás “acte clair”’ chomh dóchúil céanna agus teacht ar aonbheannach’, (
24
) ba é an cuspóir a bhí leis na critéir sin a shonrú ná béim a leagan ar an aird nach mór do chúirteanna náisiúnta céime deiridh a thabhairt don ábhar sula gcinnfidh siad gan tarchur. Sa chiall sin, mhínigh an Chúirt nach mór do na cúirteanna céime deiridh ‘an fhreagracht a ghlacadh orthu féin, go neamhspleách agus leis an aird is gá, as a chinneadh an mbaineann ceann de na cásanna ina bhféadfaidh siad staonadh ó cheist maidir le léiriú dhlí an Aontais a ardaíodh os a gcomhair a tharchur chuig an gCúirt’. (
25
)
36.
In Consorzio, dheimhnigh an Chúirt go bhféadfadh cúirt náisiúnta céime deiridh éalú ón oibleagáid tarchur a dhéanamh i gceann amháin de na trí chás CILFIT, agus sna cásanna sin amháin. (
26
) D’athdhearbhaigh an Chúirt freisin go bhfuil an cúram a bhaineann le cinneadh a dhéanamh nach ndearnadh ceist an léirithe ar dhlí an Aontais a ‘ardú’ os comhair na cúirte céime deiridh ar an gcúirt sin amháin, agus í go hiomlán feasach faoi na hiarmhairtí a d’fhéadfadh a bheith ann ó thaobh léiriú aonfhoirmeach dhlí an Aontais ar fud an Aontais Eorpaigh. (
27
)
37.
Is é an rud a bhí nua in Consorzio, gurbh amhlaidh, i mír 51 den bhreithiúnas sin, gur chuir an Chúirt oibleagáid eile ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh nár luadh in CILFIT agus a shliocht: An oibleagáid atá ar chúirteanna den sórt sin na cúiseanna a lua a mheasann siad go scaoiltear iad ón oibleagáid tarchur a dhéanamh le ceann de na cásanna CILFIT (an oibleagáid réasúnaíochta). (
28
)
38.
Ós rud é go n‑éilíonn an cás seo léiriú ar raon feidhme na hoibleagáide réasúnaíochta, is fiú an mhír sin de Consorzio a lua: ‘leanann sé ón gcóras a bunaíodh le hAirteagal 267 CFAE, arna léamh i bhfianaise an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt, i gcás ina measann cúirt nó binse náisiúnta nach bhfuil aon leigheas breithiúnach ann i gcoinne a c(h)inntí faoin dlí náisiúnta, ar an bhforas go bhfuil ceann de na trí chás [CILFIT] os a c(h)omhair, go bhfuil sí/sé díolmhaithe ón oibleagáid tarchur a dhéanamh chuig an gCúirt le haghaidh réamhrialú, dá bhforáiltear sa tríú mír d’Airteagal 267 CFAE, nach mór do na forais lena c(h)inneadh a léiriú nach bhfuil an cheist maidir le dlí an Aontais a ardaíodh ábhartha do réiteach na díospóide, nó go bhfuil léiriú na forála ábhartha de dhlí an Aontais bunaithe ar chásdlí na Cúirte, nó, in éagmais cásdlí den sórt sin, go bhfuil léiriú dhlí an Aontais chomh soiléir sin do chúirt nó binse náisiúnta agus í/é ag breithniú sa chéim dheireanach nach bhfágtar aon amhras réasúnach’. (
29
)
39.
In KUBERA, iarradh ar an gCúirt, den chéad uair ó Consorzio, an oibleagáid chun cúiseanna a thabhairt a léiriú. Tar éis di a rialú nach scaoiltear le nós imeachta den sórt sin maidir le ligean d’achomhairc dul ar aghaidh cúirt náisiúnta céime deiridh ó mheasúnú a dhéanamh an bhfuil oibleagáid uirthi tarchur a dhéanamh, dheimhnigh an Chúirt an oibleagáid réasúnaíochta mar a leagadh amach i mír 51 de Consorzio. Mar sin féin, níor thug an Chúirt tuilleadh sonraí maidir le raon feidhme na hoibleagáide sin. (
30
)
40.
Dá bhrí sin, ceanglaítear leis an gcásdlí mar atá sé faoi láthair ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh cúiseanna a thabhairt, i bhfianaise chásanna CILFIT, cén fáth a gcinneann siad gan tarchuir chun réamhrialú a dhéanamh chun na Cúirte Breithiúnais. I mo thuairimse, chun cúiseanna den sórt sin a sholáthar, is gá a leagan amach cén fáth nach bhfuil dlí an Aontais ábhartha sa chás, nó cén fáth go réitítear le cásdlí na Cúirte atá ann cheana imthosca an cháis atá idir lámha, nó cén fáth a measann an chúirt céime deiridh nach bhféadfadh cúirteanna Ballstát eile teacht ar léiriú eile. I bhfocail eile, ní leor tagairt a dhéanamh do cheann amháin de na trí chás CILFIT, seachas sin, is faoin gcúirt atá sé a mhíniú cén fáth gurb amhlaidh an cás.
41.
Ardaíonn an cás seo an cheist an bhfuil gá le réasúnaíocht shainráite den sórt sin freisin i gcásanna ina gcuireann an dlí náisiúnta ar chumas na gcúirteanna cineálacha áirithe cásanna a chinneadh le réasúnaíocht achomair.
42.
Chun an cheist sin a fhreagairt, measaim gur gá scrúdú a dhéanamh ar na cúiseanna a bhaineann leis an oibleagáid réasúnaíochta atá ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh.
B.
An bunús leis an oibleagáid réasúnaíochta
1. Bonn cirt ó thaobh Airteagal 267 CFAE de
43.
Mar mheabhrú, trí oibleagáid a chur ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh ceisteanna maidir le léiriú dhlí an Aontais a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais, is é an aidhm le hAirteagal 267 CFAE an cuspóir maidir le haonfhoirmeacht dhlí an Aontais a áirithiú sna Ballstáit uile a chomhlíonadh. (
31
)
44.
Dá réir sin, forchuirtear leis an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE oibleagáid tarchur a dhéanamh ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh ar mhaithe le leas an phobail. Sin é an fáth nach dtugann an fhoráil sin den Chonradh ceart comhfhreagrach do dhaoine aonair a cheangal ar chúirt céime deiridh tarchur a dhéanamh. (
32
) Go deimhin, chinn an Chúirt go seasta nach bhfuil aon cheart ag na páirtithe chun go ndéanfar ceist a tharchur. (
33
)
45.
Ós rud é nach bhfuil an ceart ag daoine aonair ar bhonn Airteagal 267 CFAE chun go ndéanfar ceist a tharchur, ní féidir údar a thabhairt leis an oibleagáid réasúnaíochta ar fhorais den sórt sin. (
34
)
46.
I ndáil leis sin, áitíonn Rialtas na Gearmáine go bhfuil dhá chuspóir á saothrú leis an réasúnaíocht gan tarchur chun réamhrialú a dhéanamh. Ar an gcéad dul síos, tá sé d’aidhm aige a áirithiú go gcomhlíonfaidh cúirteanna náisiúnta na céime deiridh an oibleagáid tarchur a dhéanamh atá orthu faoin tríú mír d’Airteagal 267 CFAE; is oibleagáid oibiachtúil amháin é sin agus ní thugann sé ceart suibiachtúil chun réamhrialú. Ar an dara dul síos, cuireann sé ar chumas páirtithe a thuiscint cén fáth nár tharchuir an chúirt náisiúnta sa chás an t‑ábhar chuig an gCúirt Bhreithiúnais; ní eascraíonn sé sin, áfach, ó Airteagal 267 CFAE, ach ina ionad sin is léiriú é ar an gceart chun triail chóir a fháil.
47.
Aontaím leis an seasamh sin. Dá bhrí sin, sa réasúnaíocht a bhaineann le leas an phobail, ar féidir í a nascadh le hAirteagal 267 CFAE, is é an t‑údar atá leis an oibleagáid réasúnaíochta ná go n‑áirithíonn sí go dtabharfaidh cúirt náisiúnta céime deiridh aird chuí ar na forais lena bhféadfaí í a scaoileadh óna hoibleagáid tarchuir.
48.
Dar liomsa, dá bhrí sin, is uirlis iomchuí í an oibleagáid nua — nó ar a laghad nua faoi dhlí an Aontais (
35
) — cúiseanna a thabhairt a fhorchuirtear in Consorzio ar chúirteanna náisiúnta céime deiridh chun a áirithiú go ndéanfaidh na cúirteanna sin measúnú ceart ar an ngá le tarchur a dhéanamh, rud a chuireann le haonfhoirmeacht dhlí an Aontais.
49.
Le hoibleagáid réasúnaíochta den sórt sin, cúitítear deacrachtaí a bhaineann le rialacha simplí a leagan amach lena léirítear cathain a scaoiltear cúirteanna náisiúnta céime deiridh óna n‑oibleagáid tarchur a dhéanamh. Caithfidh nach bhfuil dlíodóir ar bith ar an saol nár tharla sé dó nó di, agus an tuiscint a mheasann sé nó sí a bheith ceart á míniú do dhaoine eile, go soiléirítear a réasúnaíocht féin nó go n‑athraítear an réasúnaíocht sin fiú. Ar an gcaoi chéanna, nuair is gá dóibh na cúiseanna a leagan amach nach ndéantar tarchur, is gá do na cúirteanna céime deiridh a seasamh a dheimhniú nó a athrú maidir leis an gcur i bhfeidhm ceart ar dhlí an Aontais sa chás atá idir lámha.
50.
Is féidir earráidí breithmheasa a dhéanamh fós, ar ndóigh. Mar sin féin, i mo thuairimse, má thugann cúirt náisiúnta céime deiridh míniú leordhóthanach ar na cúiseanna nár tarchuireadh í, d’fhéadfaí í a shaoradh ó dhliteanas, lena n‑áirítear dliteanas faoi Köbler. (
36
)
51.
Mar achoimre, is é an réasúnaíocht atá leis an oibleagáid réasúnaíochta sa tríú mír d’Airteagal 267 CFAE ná a thabhairt ar chúirt náisiúnta céime deiridh breithniú dáiríre a dhéanamh an bhfuil saincheist ann maidir le léiriú dhlí an Aontais sa chás, rud a chuireann le haonfhoirmeacht dhlí an Aontais.
2. Bonn cirt ó thaobh Airteagal 47 den Chairt de
52.
Ráthaítear leis an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt an ceart bunúsach chun triail chóir a fháil. De réir chásdlí na Cúirte, ceanglaítear le hurramú an chirt sin, i measc nithe eile, go mbeidh gach breithiúnas réasúnaithe. Cuireann sé sin ar chumas an pháirtí a fheiceáil cén fáth ar fógraíodh an breithiúnas sin agus leigheas iomchuí a lorg. (
37
)
53.
Freagraíonn an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt, de réir na Mínithe maidir leis an gCairt, d’Airteagal 6(1) ECHR. I ndáil leis sin, tá cásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (ECtHR) ar thagair na páirtithe leasmhara os comhair na Cúirte seo dó sa chás seo ábhartha chun tuiscint a fháil ar an réasúnaíocht atá leis an oibleagáid réasúnaíochta ó thaobh Airteagal 47 den Chairt de.
54.
Ina chásdlí maidir le hAirteagal 6(1) de ECHR, mhínigh ECtHR go soiléir go gcosnaíonn an ceart chun cinneadh réasúnaithe an duine aonair ar threallachas, rud a bhaintear amach trína chur ar chumas na bpáirtithe an cinneadh breithiúnach a tugadh a thuiscint. Ina theannta sin, is é is cuspóir don réasúnaíocht a léiriú do na páirtithe gur tugadh éisteacht dóibh, agus ar an gcaoi sin rannchuidiú le glacadh níos toilteanaí leis an gcinneadh óna dtaobhsan. (
38
) Ós rud é go bhfuil an fhéidearthacht ag cúirteanna náisiúnta céime deiridh diúltú roimh cheisteanna maidir le léiriú dhlí an Aontais a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais teoranta do chásanna CILFIT, mheas ECtHR gur sa chomhthéacs sin nach mór do chúirteanna den sórt sin na cúiseanna a shonrú ar mheas siad nár ghá réamhrialú a lorg. (
39
)
55.
Dála Airteagal 6(1) de ECHR, faoin dara mír d’Airteagal 47 den Chairt, tá oibleagáid na gcúirteanna náisiúnta céime deiridh cúiseanna a thabhairt, i bhfianaise chásanna CILFIT, maidir lena gcinntí gan tarchur a dhéanamh, comhghaolach le ceart suibiachtúil páirtí, arb é atá ann go bunúsach an ceart chun a thuiscint cén fáth ar cuireadh an dlí i bhfeidhm ar bhealach áirithe sa chás gan tarchur.
56.
Is tábhachtach a lua, gur cheart a mheas go bhfuil ceart den sórt sin chun tuiscint a fháil ar na cúiseanna gan tarchur a dhéanamh i bhfianaise chásanna CILFIT i gceist in aon chás a bhaineann le cur i bhfeidhm féideartha dhlí an Aontais, bíodh iarraidh ar réamhrialú déanta ag páirtí nó ná bíodh. Tá an ceart sin éagsúil leis an gceart chun ceist a tharchur, rud nach bhfuil ag páirtí ar bhonn Airteagal 267 CFAE ná Airteagal 47 den Chairt. Ina ionad sin, is ceart é chun míniú a fháil ar chinneadh gan tarchur a dhéanamh, atá ag an bpáirtí ar bhonn Airteagal 47 den Chairt.
57.
Go dtí seo, bhain cásdlí ECtHR a bhaineann le hAirteagal 6(1) ECHR le cásanna inar iarr páirtí tarchur. Mar sin féin, ní chuirtear as an áireamh leis an bhfíoras gur cinneadh na cásanna sin i gcomhthéacs den sórt an cásdlí a chur i bhfeidhm i gcásanna ina raibh baint ag dlí an Aontais, ach nár iarr páirtí go ndéanfaí tarchur.
58.
In aon chás, níl an oibleagáid tarchur a dhéanamh mar a fhorchuirtear le hAirteagal 267 CFAE ag brath ar iarraidh ó pháirtí tarchur a dhéanamh. Dá bhrí sin, faoi Airteagal 47 den Chairt, is gá do chúirteanna céime deiridh míniú a thabhairt do na páirtithe ar an bhfáth nach ndearna siad tarchur, fiú murar iarr páirtí orthu é sin a dhéanamh. (
40
)
59.
Mar achoimre, is é an bunús atá leis an oibleagáid réasúnaíochta ó thaobh an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt de a chur ar chumas na bpáirtithe sa chás cúiseanna an bhreithiúnais a thuiscint, lena n‑áirítear cinneadh gan tarchur a dhéanamh, agus ar an gcaoi sin a gceart triail chóir a fháil a ráthú.
60.
Leanann sé ón méid thuas go bhfuil na boinn chirt maidir leis an oibleagáid réasúnaíochta do chúirteanna na céime deiridh éagsúil faoi Airteagal 267 CFAE i gcomparáid le hAirteagal 47 den Chairt. Murab ionann agus an réasúnaíocht ó thaobh Airteagal 267 CFAE de, a eascraíonn ó bhreithnithe oibiachtúla a bheartaítear chun an leas poiblí in aonfhoirmeacht dhlí an Aontais a áirithiú, eascraíonn an réasúnaíocht ó thaobh Airteagal 47 den Chairt de ó bhreithnithe suibiachtúla, arb é is aidhm dóibh ceart páirtí sna himeachtaí mar dhuine aonair a áirithiú.
61.
I bhfianaise na mbunús éagsúil, d’fhéadfaí teacht ar chonclúidí éagsúla maidir leis an méid is gá ó thaobh réasúnaíochta de.
C.
An oibleagáid réasúnaíochta agus réasúnaíocht achomair
62.
Mar mheabhrú, deimhnítear le cásdlí Consorzio agus KUBERA gurb ann don oibleagáid atá ar chúirteanna céime deiridh foráil a dhéanamh maidir le míniú ar an bhfáth nach ndearna siad tarchur. Le míniú den sórt sin, ba cheart go mbeifí in ann a thuiscint cé acu de na cásanna CILFIT a mheasann na cúirteanna a bheith infheidhme agus cén fáth.
63.
An gá an réasúnaíocht sin a bheith sainráite i gcónaí, nó an féidir réasúnaíocht achomair a dhéanamh?
64.
Tá údar maith freisin le cumhacht a thabhairt do na cúirteanna faoin dlí náisiúnta cinneadh a dhéanamh maidir le cásanna le réasúnaíocht achomair. Mar a luaigh an chúirt a rinne an tarchur agus Rialtas na hÍsiltíre, is comhréiteach riachtanach é réasúnaíocht achomair i gcásanna amhail an cás seo chun foráil a dhéanamh achomhairc a ligean isteach i gcásanna inimirce. Le ceanglas cuimsitheach cúiseanna a lua, chuirfí isteach ar an gcothromaíocht atá ceaptha ag an reachtas náisiúnta don chóras, trí chosaint dhlíthiúil a thabhairt do dhaoine aonair trí achomhairc a chur ar fáil i gcásanna inimirce, ar thaobh amháin, agus trí dhul i muinín réasúnaíocht achomair ionas nach gcuirfear cis ar an gcóras dlí, ar an taobh eile. (
41
)
65.
Dá bhrí sin, chun an cheist a ardaítear sa chás seo a fhreagairt, is gá cothromaíocht a bhaint amach idir na leasanna maidir le réasúnaíocht achomair den sórt sin a bheith sna córais dlí náisiúnta agus na leasanna faoi dhlí an Aontais go dtabharfaidh cúirteanna náisiúnta céime deiridh cúiseanna lena gcinntí gan tarchur a dhéanamh chun na Cúirte Breithiúnais.
66.
Faoi Chuid B, mhínigh mé go bhfuil an bunús atá leis an oibleagáid réasúnaíochta faoi Airteagal 267 CFAE difriúil uaithi sin faoi Airteagal 47 den Chairt. Más rud é, ar thaobh amháin den scála, go bhfuil bonn cirt le réasúnaíocht achomair agus, ar an taobh eile, go bhfuil údar leis an oibleagáid réasúnaíochta, d’fhéadfadh toradh an chleachtaidh cothromaíochta a bheith éagsúil ag brath air an dtagann an bonn cirt leis an oibleagáid réasúnaíochta faoi Airteagal 267 CFAE nó faoi Airteagal 47 den Chairt.
67.
I ndáil leis sin, d’fhéadfaí leas an phobail in aonfhoirmeacht dhlí an Aontais a áirithiú, lena dtugtar údar leis an oibleagáid cúiseanna a thabhairt faoi Airteagal 267 CFAE, a chomhlíonadh más rud é go gcuireann an chúirt náisiúnta céime deiridh cásanna CILFIT san áireamh, ach nár thug sí a cúiseanna leis an gcinneadh gan tarchur a dhéanamh. Chun leas an phobail sin a chomhlíonadh, tá sé tábhachtach go ndéanfadh an chúirt breithniú dáiríre ar chásanna CILFIT, agus ní go dtuigeann na páirtithe sna himeachtaí dearcadh na cúirte sin. Dá bhrí sin, ní chuirtear bac ar réasúnaíocht achomair le hAirteagal 267 CFAE.
68.
Os a choinne sin, mura bhfuil na cúiseanna gan tarchur a dhéanamh intuigthe ar a laghad i gcinneadh na cúirte céime deiridh náisiúnta ar leibhéal leordhóthanach go dtuigeann na páirtithe sna himeachtaí toradh an chinnidh, ní chomhlíonfaí an leas a thugann údar leis an oibleagáid cúiseanna a thabhairt faoi Airteagal 47 den Chairt.
69.
Dá bhrí sin, i bhfianaise an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt, ní mór réasúnaíocht éigin a bheith ann, fiú mura bhfuil inti ach réasúnaíocht intuigthe. Ní fhágann sé sin go gcuirtear réasúnaíocht achomair as an áireamh go huathoibríoch, fad is atá sé leordhóthanach chun go dtuigfidh na páirtithe cén fáth nach ndearna an chúirt tarchur.
70.
Cén réasúnaíocht achomair is leor mar réasúnaíocht faoi Airteagal 47 den Chairt?
71.
Leanann sé ó chásdlí na Cúirte agus ECtHR go mbraitheann an measúnú ar cé acu atá nó nach bhfuil an réasúnaíocht leordhóthanach ar imthosca an cháis ar leith.
72.
De réir na Cúirte, d’fhéadfadh méid na hoibleagáide cúiseanna a lua athrú de réir chineál an chinnidh agus ní mór é a scrúdú i bhfianaise na n‑imeachtaí a ghlactar ina n‑iomláine agus na n‑imthosca ábhartha go léir. (
42
)
73.
Is é sin an chonclúid a leanann freisin as cásdlí ECtHR. (
43
) Chinn an chúirt sin, ag brath ar na himthosca, go bhféadfadh sé a bheith inghlactha faoi Airteagal 6(1) ECHR do chúirt céime deiridh cinneadh a dhéanamh le réasúnaíocht achomair i gcásanna, mar shampla, ina bhfuil na cúiseanna le diúltú don iarraidh ar réamhrialú intuigthe nó inar féidir iad a aithint ó chodanna eile den chinneadh. (
44
)
74.
Go háirithe, in Baydar, (
45
) rialaigh ECtHR nach ndearnadh aon sárú ar Airteagal 6(1) ECHR maidir le réasúnaíocht achomair an Hoge Raad der Nederlanden (an Chúirt Uachtarach, an Ísiltír). Mheas ECtHR, i gcomhthéacs nósanna imeachta brostaithe faoi reachtaíocht na hÍsiltíre atá i gceist sa chás sin, (
46
) nach dtagann aon saincheist prionsabail chun cinn faoi Airteagal 6(1) de ECHR nuair a dhéantar achomharc a dhíbhe le réasúnaíocht achomair i gcás inar léir ó imthosca an cháis nach raibh an cinneadh treallach ná míréasúnta ar bhealach eile. Chinn ECtHR nach raibh an cinneadh atá faoi chonspóid treallach ná míréasúnta toisc go ndearna an Hoge Raad der Nederlanden (an Chúirt Uachtarach, an Ísiltír) scrúdú cuí ar fhorais achomhairc i scríbhinn an iarratasóra agus ar thuairim chomhairleach an Abhcóide Ghinearálta agus ar fhreagra i scríbhinn an iarratasóra ina leith.
75.
In Harisch, (
47
) chinn ECtHR nach ndearnadh aon sárú ar Airteagal 6(1) de ECHR mar gheall ar réasúnaíocht achomair an Bundesgerichtshof (Cúirt Bhreithiúnais na Cónaidhme, an Ghearmáin). Mheas ECtHR, ós rud é gur thug an chúirt thíos réasúnaíocht mhionsonraithe maidir leis an diúltú tarchur a dhéanamh, go raibh an t‑iarratasóir in ann cinneadh an Bundesgerichtshof (Cúirt Bhreithiúnais na Cónaidhme) a thuiscint. Dá bhrí sin, agus cuspóir na hoibleagáide cúiseanna a thabhairt faoi Airteagal 6 ECHR agus scrúdú a dhéanamh ar na himeachtaí ina n‑iomláine á gcur san áireamh, bhí ECtHR sásta, in imthosca an cháis, go raibh an diúltú tarchur a dhéanamh sách réasúnaithe.
76.
Mar fhocal scoir, leanann sé ó chásdlí ECtHR roimhe seo maidir le hAirteagal 6(1) de ECHR nach mbíonn gá i gcónaí le ráiteas sainráite agus sonrach ar na cúiseanna gan tarchur a dhéanamh sa chinneadh ó chúirt céime deiridh. De bhua breithiúnas, amhail iad siúd in Baydar agus Harisch, is cosúil go nglacann an cásdlí sin leis an bhféidearthacht go ndéanfadh cúirteanna na céime deiridh réasúnaíocht achomair. Is féidir réasúnaíocht den sórt sin a bheith ann más rud é, in imthosca cás ar leith, go n‑áirithítear go n‑éistfear leis na páirtithe agus go mbeidh siad in ann a thuiscint cén fáth ar diúltaíodh dá n‑iarraidh ar tharchur.
77.
Is féidir, dar liom, an réasúnaíocht sin a chur i bhfeidhm i léiriú ar Airteagal 47 den Chairt. Faoin bhforáil sin, mar a chuir Rialtas na Fionlainne in iúl, ní féidir a leagan amach roimh ré méid na réasúnaíochta a mbeidh gá léi, ós rud é go bhfuil gach cás éagsúil. (
48
)
78.
I ndáil leis sin, ní féidir réasúnaíocht achomair a shainordú leis an dlí náisiúnta, ach d’fhéadfadh sé a chur ar chumas na gcúirteanna náisiúnta réasúnaíocht den sórt sin a úsáid. Ní mór an chumhacht breithmheasa a bheith ag an gcúirt náisiúnta céime deiridh maidir le cé acu atá nó nach bhfuil réasúnaíocht achomair leordhóthanach i gcásanna faoi leith.
79.
Is cosúil go gcomhlíonann an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist na ceanglais sin. Dá bhrí sin, is faoin gcúirt céime deiridh atá sé a mheas i ngach cás an leor an fhoirmle chaighdeánach le haghaidh réasúnaíocht achomair i gcásanna inimirce nó an bhfuil gá le réasúnaíocht níos fairsinge chun go mbeidh an páirtí sna himeachtaí in ann a thuiscint cén fáth nach ndearna an chúirt sin tarchur, agus na himthosca ábhartha uile á gcur san áireamh.
80.
Más rud é, mar shampla, go leanann cúirt náisiúnta céime deiridh toradh agus réasúnaíocht cúirte níos íochtaraí, d’fhéadfadh sé gur leor réasúnaíocht achomair, bunaithe ar fhoirmle chaighdeánach, amhail an ceann a úsáidtear i gcleachtas na cúirte a rinne an tarchur. Is amhlaidh atá má thugann an fhoirmle sin le tuiscint go mínítear go leordhóthanach le cinneadh na cúirte níos íochtaraí cén fáth nach bhfuil dlí an Aontais ábhartha chun an cás atá idir lámha a réiteach, conas a soiléiríodh dlí an Aontais i gcásdlí na Cúirte Breithiúnais, nó cén fáth, in éagmais cásdlí den sórt sin, nach n‑ardaíonn cur i bhfeidhm ceart dhlí an Aontais aon amhras réasúnach.
81.
Mar sin féin, má aontaíonn an chúirt náisiúnta céime deiridh le toradh an cháis, ach ní le réasúnaíocht na cúirte níos íochtaraí, nó mura bhfuil aon réasúnaíocht ann a d’fhéadfadh na cúiseanna a d’fhéadfadh a bheith ann gan tarchur a dhéanamh, ní fhéadfadh an chúirt céime deiridh brath ar fhoirmle chaighdeánach den sórt sin, ach ní mór di a seasamh a mhíniú go sainráite.
82.
Saincheist bhreise a tharraing na páirtithe leasmhara anuas sna himeachtaí os comhair na Cúirte ná an mbeadh sé leordhóthanach mura ndéanfadh an chúirt céime deiridh ach tagairt do cheann amháin de na trí chás in CILFIT.
83.
Eascraíonn sé as an bplé a rinneadh roimhe seo nach leor ann féin a shonrú cé acu de na cásanna CILFIT a chuir an chúirt i bhfeidhm agus cinneadh á dhéanamh aici gan tarchur a dhéanamh. Ní mór don pháirtí sna himeachtaí a bheith in ann a thuiscint cén fáth ar measadh go raibh an cás sin infheidhme. É sin ráite, ní gá ar chor ar bith a shonrú go sainráite cé acu de na cásanna CILFIT atá á gcur i bhfeidhm ag an gcúirt, ar choinníoll gur féidir é sin a thuiscint go réidh ón réasúnaíocht.
84.
Mar achoimre, ní chuirtear bac le hAirteagal 267 CFAE, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, ar réasúnaíocht achomair, ar choinníoll go dtuigeann na páirtithe an fáth ar chinn an chúirt céime deiridh gan tarchur a dhéanamh i bhfianaise na gcásanna in CILFIT.
85.
Is faoin gcúirt céime deiridh atá sé, lena n‑áirítear an chúirt a rinne an tarchur sa chás seo, a mheas an leor réasúnaíocht achomair nó cé acu an bhfuil údar le réasúnaíocht bhreise in imthosca an cháis.
V. Conclúid
86.
I bhfianaise na mbarúlacha thuas, molaim don Chúirt Bhreithiúnais na ceisteanna arna dtarchur le haghaidh réamhrialú ag an Raad van State (an Chomhairle Stáit, an Ísiltír) a fhreagairt mar seo a leanas:
Maidir leis an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE, arna léamh in éineacht leis an dara mír d’Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní chuirtear bac ar reachtaíocht náisiúnta, amhail an reachtaíocht dá bhforáiltear in Airteagal 91(2) de Vreemdelingenwet 2000 (an Dlí maidir le hEachtrannaigh, 2000), lena bhforáiltear go bhféadfaidh an Afdeling bestuursrechtpraak van de Raad van State (Rannán Dlínse Riaracháin na Comhairle Stáit, an Ísiltír), mar chúirt nó binse náisiúnta nach bhfuil aon leigheas breithiúnach ann in aghaidh a cinntí nó a chinntí, ceist a ardaítear maidir le léiriú dhlí an Aontais a réiteach, b’fhéidir i gcomhar le hiarraidh shainráite ar réamhrialú, le ráiteas giorraithe ar chúiseanna, gan cúiseanna a thabhairt maidir le cé acu de na trí eisceacht a bhfuil feidhm acu maidir leis an oibleagáid tarchur chun réamhrialú a dhéanamh, ar choinníoll go gcuirtear ar chumas na bpáirtithe le réasúnaíocht achomhair den sórt sin na cúiseanna ar chinn an chúirt sin gan an cheist léirithe ar dhlí an Aontais a tharchur chun na Cúirte Breithiúnais.
(
1
)	Bunteanga: an Béarla.
(
i
)	Is ainm bréige é ainm an cháis seo. Ní fhreagraíonn sé d’fhíorainm aon pháirtí sna himeachtaí.
(
2
)	Breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2021, Consorzio Italian Management agus Catania Multiservizi (C‑152/19, ‘Consorzio’, EU:C:2021:799).
(
3
)	Úsáidim an nath ‘cúirteanna (náisiúnta) céime deiridh’ agus ‘cúirteanna céime deiridh’ chun tagairt do chúirteanna na mBallstát ar a ndírítear an tríú mír d’Airteagal 267 CFAE. Tagraíonn an fhoráil sin do ‘chúirt nó binse de chuid Ballstáit, [...] nach bhfuil leigheas breithiúnach faoin dlí náisiúnta in aghaidh chinntí na cúirte nó an bhinse sin’.
(
4
)	Féach breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 1982, Cilfit agus páirtithe eile (283/81, ‘CILFIT’, EU:C:1982:335, go sonrach míreanna 19 go 21). Féach míreanna 28 go 35, go sonrach mír 29 den Tuairim seo.
(
5
)	Breithiúnas an 10 Bealtaine 2017, Chavez-Vilchez agus páirtithe eile (C‑133/15, ‘Chavez-Vilchez’, EU:C:2017:354).
(
6
)	NL:RBDHA:2021:15503 (léite le cúnamh an mheaisínaistriúcháin).
(
7
)	I ndáil leis sin, luann an chúirt a rinne an tarchur a rialú an 5 Márta 2015 (NL:RVS:2015:785), inar mheas sí nach raibh Airteagal 91(2) de Vw 2000 contrártha d’Airteagal 47 den Chairt agus d’Airteagal 6(1) de ECHR, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 13 de ECHR, agus a rialú an 3 Aibreán 2019 (NL:RVS:2019:1060), lenar deimhníodh an rialú roimhe sin agus lenar scrúdaíodh Airteagal 91(2) de Vw 2000 ar bhealach níos mionsonraithe.
(
8
)	Luann an chúirt a rinne an tarchur, go háirithe, breithiúnais ECtHR an 24 Aibreán 2018, Baydar v an Ísiltír (CE:ECHR:2018:0424JUD005538514; ‘Baydar’), agus an 11 Aibreán 2019, Harisch v an Ghearmáin (CE:ECHR:2019:0411JUD005005316; ‘Harisch’).
(
9
)	Breithiúnas an 15 Deireadh Fómhair 2024 (C‑144/23, ‘KUBERA’EU:C:2024:881).
(
10
)	Féach sean‑Airteagal 177, an tríú mír, CEE agus sean‑Airteagal 234, an tríú mír, CE; ach féach Airteagal 41 CEGC, nár foráladh ann do réamhrialuithe ar an mbealach céanna. De bhua Airteagal 106a de Chonradh CEFA, tá feidhm ag Airteagal 267 CFAE maidir leis an gconradh sin.
(
11
)	Féach, chuige sin, breithiúnas an 27 Feabhra 2018, Associação Sindical dos Juízes Portugueses (C‑64/16, EU:C:2018:117, míreanna 32 agus 33).
(
12
)	I ndáil leis sin, mhínigh an tAbhcóide Ginearálta Capotorti ina Thuairim in Cilfit agus páirtithe eile (283/81, EU:C:1982:267; 1982 ECR 3432, go háirithe lch. 3440) ‘go dtugann cúirteanna na céime deiridh cinntí críochnaitheacha nach féidir a leasú agus a d’fhéadfadh tionchar a imirt ar threochtaí i gcúirteanna íochtaracha na tíre céanna. Is é sin le rá, is éard atá i “gcroílár” an chásdlí náisiúnta breithiúnais arna dtabhairt ag cúirteanna céime deiridh.’
(
13
)	Féach, mar shampla, breithiúnas an 24 Bealtaine 1977, Hoffmann‑La Roche (107/76, EU:C:1977:89, mír 5), arna athlua in go leor cásanna, an ceann is déanaí in KUBERA, mír 35.
(
14
)	Mhínigh an Chúirt é sin cheana féin in CILFIT (mír 9). Féach breithiúnas an 10 Eanáir 2006, IATA agus ELFAA (C‑344/04, EU:C:2006:10, mír 28), agus Consorzio (mír 54).
(
15
)	Féach CILFIT, go sonrach míreanna 10 go 21. Mar sin féin, leag an Chúirt amach cheana féin cásanna áirithe inar scaoileadh cúirt náisiúnta céime deiridh ón oibleagáid tarchur a dhéanamh i mbreithiúnas an 27 Márta 1963, Da Costa agus páirtithe eile (28/62 go 30/62, ‘Da Costa’, EU:C:1963:6; 1963 ECR 31, go sonrach lch. 38), inar mheas sí ‘go bhféadafadh sé go mbainfí an cuspóir den oibleagáid [tarchur a dhéanamh] agus an tsubstaint a bhaint de le húdarás léirithe faoi [Airteagal 267 CFAE] arna thabhairt ag an gCúirt cheana.’
(
16
)	Uaireanta tagraíonn an Chúirt féin do ‘eisceachtaí’. Féach, mar shampla, breithiúnais an 5 Aibreán 2016, PFE (C‑689/13, EU:C:2016:199, mír 32), agus KUBERA, míreanna 55 go 58, 63 agus 64. In Consorzio, tagraíonn an Chúirt do ‘chásanna’ ina bhféadfaidh cúirt náisiúnta céime deiridh staonadh ó tharchur a dhéanamh (féach míreanna 39, 50, 51, 57 agus 58 den bhreithiúnas sin) agus coimeádann sí an fhoclaíocht sin agus í ag tagairt don bhreithiúnas sin (féach, mar shampla, KUBERA, míreanna 37, 38 agus 62).
(
17
)	Consorzio, mír 33.
(
18
)	Mar shampla le déanaí, féach breithiúnas an 21 Márta 2023, Mercedes-Benz Group (Dliteanas monaróirí feithiclí atá feistithe le feistí sáraithe) (C‑100/21, EU:C:2023:229, go háirithe míreanna 53 go 55), inar chinn an Chúirt go raibh ceist do-ghlactha toisc nár mhínigh an chúirt a rinne an tarchur cén fáth a raibh gá leis an léiriú a iarradh ar dhlí an Aontais chun a chur ar a cumas an díospóid os a comhair a réiteach.
(
19
)	Féach Consorzio (mír 36 agus an cásdlí dá dtagraítear). Léiríonn sin an cás a d’aithin an Chúirt cheana féin in 1963 ina breithiúnas in Da Costa (féach fonóta 15 a ghabhann leis an Tuairim seo).
(
20
)	Féach Consorzio (mír 39 agus an cásdlí dá dtagraítear). D’aithin an Chúirt an cás sin den chéad uair in CILFIT.
(
21
)	Féach CILFIT (mír 16). Cuireadh isteach an tagairt do chúirteanna na céime deiridh (seachas cúirteanna) na mBallstát eile, in Consorzio (mír 40).
(
22
)	In CILFIT, mhínigh an Chúirt, sular tháinig sí ar an gconclúid nach bhfágann foráil de dhlí an Aontais aon amhras réasúnach maidir lena cur i bhfeidhm ceart, nach mór do chúirt náisiúnta céime deiridh saintréithe sonracha dhlí an Aontais agus na deacrachtaí ar leith a eascraíonn as a léiriú a chur san áireamh (amhail, mar shampla, go bhfuil sé dréachtaithe in go leor teangacha atá chomh barántúil céanna nó go bhféadfadh na téarmaí a úsáideann sé a bheith éagsúil ó thaobh brí de leis na téarmaí céanna a úsáidtear i gcórais dlí náisiúnta), agus nach mór don chúirt sin aird a thabhairt ar an mbaol go mbeadh éagsúlachtaí i gcinntí breithiúnacha laistigh den Aontas Eorpach. Féach míreanna 16 go 21 den bhreithiúnas sin.
(
23
)	Áirítear leis sin ag roinnt Abhcóidí Ginearálta, mar a thuairiscítear i dTuairim an Abhcóide Ghinearálta Bobek in Consorzio Italian Management agus Catania Multiservizi (C‑561/19, EU:C:2021:291, míreanna 100 go 103).
(
24
)	Mar a rinne an tAbhcóide Ginearálta Wahl cur síos air ina Thuairim i gCásanna Uamtha X agus van Dijk (C‑72/14 agus C‑197/14, EU:C:2015:319, mír 62).
(
25
)	Consorzio (mír 50 agus an cásdlí dá dtagraítear).
(
26
)	Le haghaidh plé mionsonraithe, féach, mar shampla, Broberg, M. agus Fenger, N., ‘If you love somebody set them free: On the Court of Justice’s revision of the acte clair doctrine’, Common Market Law Review, Iml. 59(3), 2022, lgh. 711 go 738; Cecchetti, L. agus Gallo, D., ‘The unwritten exceptions to the duty to refer after Consorzio Italian Management II: “CILFIT Strategy” 2.0 and its loopholes’, Review of European Administrative Law, Iml. 15(3), 2022, lgh. 29 go 61; Maher, I., ‘The CILFIT criteria clarified and extended for national courts of last resort under Art. 267 TFEU’, European Papers, Iml. 7(1), 2022, lgh. 265 go 274; Millet, F.-X., ‘Cilfit still fits – ECJ 6 October 2021, Case C‑561/19, Consorzio Italian Management’, European Constitutional Law Review, Iml. 18(3), 2022, lgh. 533 go 555; Petrić, D., ‘How to make a unicorn or “there never was an ‘acte clair’ in EU law”: Some remarks about Case C‑561/19 Consorzio Italian Management’, Croatian Yearbook of European Law & Policy, Iml. 17, 2021, lgh. 307 go 328.
(
27
)	Féach Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Bobek in Consorzio Italian Management and Catania Multiservizi (C‑561/19, EU:C:2021:291, míreanna 69 go 87) i gcomhair plé ar an gceist an bhfuil cinneadh den sórt sin ina chinneadh suibiachtúil nó ar cheart dó a bheith amhlaidh, lena gcuirtear san áireamh riachtanais an cháis faoi leith, nó ina chinneadh níos oibiachtúla, lena gcuirtear san áireamh an leas i gcur chun feidhme aonfhoirmeach dhlí an Aontais.
(
28
)	Fiú roimh Consorzio, mheas an tAbhcóide Ginearálta Bot gur forchuireadh leis an mbreithiúnas in CILFIT dualgas cúiseanna a lua nuair a staon cúirteanna na céime deiridh ó cheisteanna a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais. Féach a Thuairim in Ferreira da Silva e Brito agus páirtithe eile (C‑160/14, EU:C:2015:390, míreanna 90 agus 94).
(
29
)	Consorzio (mír 51).
(
30
)	Dhéileáil an Chúirt leis an oibleagáid réasúnaíochta i míreanna 61 go 65 de KUBERA, agus rialaigh sí, i gcás ina gcinneann cúirt náisiúnta céime deiridh diúltú d’iarratas ar chead achomhairc ina bhfuil iarraidh ar cheist faoi dhlí an Aontais a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais, nach mór don chinneadh sin an oibleagáid cúiseanna a lua mar a leagtar amach i mír 51 de Consorzio a chomhlíonadh.
(
31
)	Féach, i ndáil leis sin, an cásdlí dá dtagraítear i bhfonóta 13 a ghabhann leis an Tuairim seo.
(
32
)	Cé nach bhfuil an ceart sin acu, ní chiallaíonn sé sin nach bhfuil aon leas ag daoine aonair, ar páirtithe iad in imeachtaí os comhair cúirteanna náisiúnta, i bhforfheidhmiú na hoibleagáide tarchuir. Trí achomharc a dhéanamh ar chás chuig cúirt náisiúnta céime deiridh, d’fhéadfadh ionchais dhlisteanacha áirithe a bheith acu go ndéanfar tarchur go díreach mar gheall ar an oibleagáid sin a bhfuil údar oibiachtúil léi a bheith ann, go háirithe mura bhfuil sé i gceist ag an gcúirt a rinne an cinneadh a dtuiscint a leanúint ar an gcaoi ar cheart riail ar leith de chuid an Aontais a chur i bhfeidhm ina gcás. D’fhéadfadh an fhéidearthacht tionchar indíreach a imirt ar chúirt náisiúnta céime deiridh dul i dteagmháil leis an gCúirt Bhreithiúnais a bheith mar chúis lena gcinneadh an cás a thabhairt céim amháin eile ar aghaidh san ordlathas nós imeachta.
(
33
)	Mar a chinn an Chúirt, ní hionann an córas a bhunaítear le hAirteagal 267 CFAE agus modh sásaimh atá ar fáil do na páirtithe i gcás atá ar feitheamh os comhair cúirt náisiúnta. Féach, mar shampla, CILFIT, (mír 9), agus Consorzio (mír 54). Ar an gcaoi chéanna, ní chuirtear bac leis an bhfíoras nár ardaigh na páirtithe sna príomhimeachtaí i gcás faoi leith pointe de dhlí an Aontais os comhair na cúirte a rinne an tarchur bac ar an gcúirt sin an t‑ábhar a thabhairt os comhair na Cúirte Breithiúnais. Féach, mar shampla, breithiúnais an 16 Meitheamh 1981, Salonia (126/80, EU:C:1981:136, mír 7), agus an 15 Eanáir 2013, Križan agus páirtithe eile (C‑416/10, EU:C:2013:8, mír 65).
(
34
)	Mar a luaigh Rialtais na hÍsiltíre, na Gearmáine, na hIodáile agus na Fionlainne in éineacht leis an gCoimisiún, eascraíonn an oibleagáid réasúnaíochta as Airteagal 47 den Chairt, seachas as Airteagal 267 CFAE, nach dtugann cearta do dhaoine aonair.
(
35
)	Rinneadh an ceanglas cúiseanna a thabhairt gan tarchur a dhéanamh faoin tríú mír d’Airteagal 267 CFAE a fhorbairt cheana féin i gcásdlí na mBallstát sin a d’fhorbair athbhreithniú bunreachtúil ar an oibleagáid tarchur a dhéanamh, mar chuid den athbhreithniú ar urramú an chirt chun breithimh dhleathaigh nó ar an gceart chun triail chóir a fháil. I gcomhair cur síos agus measúnú ar na forbairtí náisiúnta sin, féach, mar shampla, Broberg, M. agus Fenger, N., Broberg and Fenger on Preliminary References to the European Court of Justice, 3ú heag., Oxford University Press, Oxford, 2021, go sonrach lgh. 235, 236, 241 agus 242; Lacchi, C., Preliminary References to the Court of Justice of the European Union and Effective Judicial Protection, Larcier, an Bhruiséil, 2020, go sonrach Caibidil. 3; Wallerman Ghavanini, A. agus Rauchegger, C., ‘Effective Judicial Protection before National Courts: Article 47 of the Charter, National Constitutional Remedies and the Preliminary Reference Procedure’, in Bonelli, M., Eliantonio, M. agus Gentile, G. (eag.), Article 47 of the EU Charter and Effective Judicial Protection, Volume 1: The Court of Justice’s Perspective, Hart, Oxford, 2022, lgh. 45 go 60, go sonrach lgh. 50 go 54. D’fhorchuir ECtHR an ceanglas sin freisin faoi Airteagal 6 de ECHR. Féach thuas, míreanna 54, 73 agus 76 den Tuairim seo.
(
36
)	Breithiúnas an 30 Meán Fómhair 2003, Köbler (C‑224/01, EU:C:2003:513).
(
37
)	Féach, mar shampla, breithiúnas an 6 Meán Fómhair 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, mír 53), agus Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Kokott in Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:247, míreanna 84 agus 85). Féach freisin, i ndáil leis sin, Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Poiares Maduro i gCásanna Uamtha an tSualainn agus API v an Coimisiún agus an Coimisiún v API (C‑514/07 P, C‑528/07 P agus C‑532/07 P, EU:C:2009:592, mír 32), inar mheas sé ‘gurb é an príomhchuspóir leis an gceart chun breithiúnas réasúnaithe é a chur ar chumas an phobail na cúiseanna atá le cinneadh na Cúirte agus an próiseas lenar thángthas air a thuiscint’.
(
38
)	Féach, mar shampla, Baydar, (§ 39); Harisch, (§ 33); agus ECtHR, breithiúnas an 15 Nollaig 2022, Rutar agus Rutar Marketing d.o.o. v an tSlóivéin (CE:ECHR:2022:1215JUD002116420, § 62).
(
39
)	Féach, mar shampla, ECtHR, breithiúnais an 20 Meán Fómhair 2011, Ullens de Schooten agus Rezabek v an Bheilg (CE:ECHR:2011:0920JUD000398907, § 62); an 8 Aibreán 2014, Dhahbi v an Iodáil (CE:ECHR:2014:0408JUD001712009, § 31); agus an 30 Aibreán 2019, Repcevirág Szövetkezet v an Ungáir (CE:ECHR:2019:0430JUD007075014, § 50).
(
40
)	Féach Broberg agus Fenger, a luaitear i bhfonóta 26 a ghabhann leis an Tuairim seo, lch. 725.
(
41
)	Chuir Rialtas na hÍsiltíre in iúl ag an éisteacht gur chinn an Raad van State (an Chomhairle Stáit), in 2024, 4200 cás inimirce ar na tuillteanais, ina measc 2200 cás inar baineadh úsáid as réasúnaíocht achomair, agus thart ar 1300 cás inar baineadh úsáid as réasúnaíocht achomair le foclaíocht fhorlíontach, agus tugadh breithiúnas lán‑réasúnaithe in 300 cás; díbheadh tuairim is 400 cás eile toisc iad a bheith do-ghlactha nó mar gheall ar earráidí nós imeachta. Dar leis an rialtas sin, tá dhá chineál réasúnaíochta achoimre ann: de bhreis ar an bhfoirmle chaighdeánach, is féidir réasúnaíocht achomair a bheith ann lena bhforlíontar an fhoirmle chaighdeánach sin; mar shampla, d’fhéadfadh réasúnaíocht na cúirte sa chinneadh a bheith san áireamh leis sin, amhail a rá go bhfuil ‘acte éclairé’ sa chás faoi leith.
(
42
)	Féach, mar shampla, breithiúnas an 6 Meán Fómhair 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, mír 60).
(
43
)	Féach Baydar, (§ 40); Harisch, (§ 34); agus ECtHR, breithiúnas an 15 Nollaig 2022, Rutar agus Rutar Marketing d.o.o. v an tSlóivéin (CE:ECHR:2022:1215JUD002116420, § 58).
(
44
)	Féach, mar shampla, Baydar, §§ 42 agus 43; agus ECtHR, breithiúnais an 13 Feabhra 2020, Sanofi Pasteur v an Fhrainc (CE:ECHR:2020:0213JUD002513716, § 71), agus an 13 Iúil 2021, Bio Farmland Betriebs S.R.L. v an Rómáin (CE:ECHR:2021:0713JUD004363917, § 51).
(
45
)	Féach Baydar (§§ 45 go 53).
(
46
)	Ní hionann an reachtaíocht sin agus an reachtaíocht lena gceadaítear réasúnaíocht achomair sa chás seo.
(
47
)	Féach Harisch (§§ 37 go 43).
(
48
)	Ar an gcaoi chéanna, mheas an tAbhcóide Ginearálta Emiliou go n-athraíonn méid na hoibleagáide réasúnaíochta de réir na n-imthosca ábhartha: féach a Thuairim in KUBERA (C‑144/23, EU:C:2024:522, míreanna 122 go 133).