Προσωρινό κείμενο
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (δεύτερο τμήμα)
της 21ης Μαΐου 2026 (*)
« Προδικαστική παραπομπή – Τελωνειακή ένωση – Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2022/191 – Επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων συνδετήρων από σίδηρο ή χάλυβα καταγωγής Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας – Άρθρο 1, παράγραφος 3 – Τελωνειακή διασάφηση – Αίτηση τροποποίησης – Προσκόμιση από τον εισαγωγέα, μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης, εμπορικού τιμολογίου που πληροί τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης »
Στην υπόθεση C‑889/24,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Administratīvā rajona tiesa (διοικητικό πρωτοδικείο, Λεττονία) με απόφαση της 20ής Δεκεμβρίου 2024, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 20 Δεκεμβρίου 2024, στο πλαίσιο της δίκης
«DELVE 2» SIA
κατά
Valsts ieņēmumu dienests,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (δεύτερο τμήμα),
συγκείμενο από τους K. Jürimäe, πρόεδρο τμήματος, K. Lenaerts, Πρόεδρο του Δικαστηρίου, ασκούντα καθήκοντα δικαστή του δευτέρου τμήματος, F. Schalin (εισηγητή), M. Gavalec και Z. Csehi, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: A. Biondi
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
–        η Λεττονική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον E. Bārdiņš και τις J. Davidoviča και K. Pommere,
–        η Βελγική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον S. Baeyens και την
M. Jacobs,
–        η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τους I. Naglis και R. Pethke,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1        Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2022/191 της Επιτροπής, της 16ης Φεβρουαρίου 2022, για την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων συνδετήρων από σίδηρο ή χάλυβα καταγωγής Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας (ΕΕ 2022, L 36, σ. 1).
2        Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της «DELVE 2» SIA (στο εξής: Delve), εταιρίας λεττονικού δικαίου, και της Valsts ieņēmumu dienests (εθνικής φορολογικής αρχής, Λεττονία), με αντικείμενο την απόρριψη από την τελευταία της αιτήσεως της Delve για την τροποποίηση ορισμένων τελωνειακών διασαφήσεων βάσει έγκυρων εμπορικών τιμολογίων που εκδόθηκαν μετά τη διενέργεια των διασαφήσεων.
Το νομικό πλαίσιο
Ο εκτελεστικός κανονισμός 2022/191
3        Οι αιτιολογικές σκέψεις 606 και 607 του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 έχουν ως εξής:
«(606)      Για να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι καταστρατήγησης λόγω της μεγάλης διαφοράς των δασμολογικών συντελεστών, απαιτούνται ειδικά μέτρα που να διασφαλίζουν την ορθή εφαρμογή των ατομικών δασμών αντιντάμπινγκ. Οι εταιρίες με ατομικούς δασμούς αντιντάμπινγκ πρέπει να προσκομίζουν έγκυρο εμπορικό τιμολόγιο στις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών. Το τιμολόγιο πρέπει να είναι σύμφωνο με τις απαιτήσεις που ορίζονται στο άρθρο 1
παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού. Οι εισαγωγές που δεν συνοδεύονται από τέτοιο τιμολόγιο θα πρέπει να υπόκεινται στον δασμό αντιντάμπινγκ που εφαρμόζεται για “όλες τις άλλες εταιρίες”.
(607)      Μολονότι η προσκόμιση του εν λόγω τιμολογίου είναι απαραίτητη για την εφαρμογή από τις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών των ατομικών συντελεστών αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές, το εν λόγω τιμολόγιο δεν αποτελεί το μόνο στοιχείο που πρέπει να λαμβάνουν υπόψη οι τελωνειακές αρχές. Πράγματι, οι τελωνειακές αρχές των κρατών μελών, ακόμη και αν λάβουν τιμολόγιο που πληροί όλες τις απαιτήσεις που ορίζονται στο άρθρο 1
παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να διενεργούν τους δικούς τους συνήθεις ελέγχους και θα πρέπει, όπως και σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, να απαιτούν πρόσθετα έγγραφα (έγγραφα αποστολής κ.λπ.) για την επαλήθευση της ακρίβειας των στοιχείων που περιέχονται στη δήλωση και να διασφαλίζουν ότι η συνακόλουθη εφαρμογή του χαμηλότερου δασμολογικού συντελεστή είναι δικαιολογημένη, σύμφωνα με την τελωνειακή νομοθεσία.»
4        Το άρθρο 1 του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 προβλέπει τα ακόλουθα:
«1.      Οριστικός δασμός αντιντάμπινγκ επιβάλλεται στις εισαγωγές ορισμένων συνδετήρων από σίδηρο ή χάλυβα, πλην αυτών από ανοξείδωτο χάλυβα, δηλαδή ξυλόβιδες (εκτός των μακριών καρφιών με σπείρωμα – στριφόνια), βίδες που σχηματίζουν σπείρωμα με το βίδωμά τους (λαμαρινόβιδες), άλλες βίδες και μπουλόνια με κεφαλή (έστω και με τα παξιμάδια και τις ροδέλες τους, αλλά εκτός των βιδών και των μπουλονιών για τη στερέωση υλικού κατασκευής σιδηροτροχιών) και ροδέλες, καταγωγής Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, που κατατάσσονται επί του παρόντος στους κωδικούς ΣΟ 7318 12 90, 7318 14 91, 7318 14 99, 7318 15 58, 7318 15 68, 7318 15 82, 7318 15 88, ex 7318 15 95 (κωδικοί TARIC 7318 15 95 19 και 7318 15 95 89), ex 7318 21 00 (κωδικοί TARIC 7318 21 00 31, 7318 21 00 39, 7318 21 00 95 και 7318 21 00 98) και ex 7318 22 00 (κωδικοί TARIC 7318 22 00 31, 7318 22 00 39, 7318 22 00 95 και 7318 22 00 98).
2.      Οι συντελεστές του οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ που εφαρμόζονται επί της καθαρής, ελεύθερης στα σύνορα της Ένωσης τιμής, πριν από την καταβολή δασμού, για το προϊόν που περιγράφεται στην παράγραφο 1 και παράγεται από τις εταιρείες που απαριθμούνται κατωτέρω, καθορίζονται ως εξής:
Εταιρεία
Συντελεστής οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ (%)
Πρόσθετος κωδικός
TARIC
[...]
[...]
[...]
Άλλες συνεργαζόμενες εταιρείες που παρατίθενται στο παράρτημα
39,6
Όλες οι άλλες εταιρείες
86,5
C999
3.      Η εφαρμογή των ατομικών δασμολογικών συντελεστών που καθορίζονται για τις εταιρείες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 εξαρτάται από την προσκόμιση έγκυρου εμπορικού τιμολογίου στις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών, στο οποίο αναγράφεται δήλωση που φέρει ημερομηνία και υπογραφή υπαλλήλου της οντότητας που εκδίδει το τιμολόγιο, με αναφορά του ονόματος και της θέσης του/της, με την ακόλουθη διατύπωση: “Ο/Η υπογεγραμμένος/-η πιστοποιώ ότι (ο όγκος) του (υπό εξέταση προϊόντος) που πωλήθηκε προς εξαγωγή στην Ευρωπαϊκή Ένωση και καλύπτεται από το παρόν τιμολόγιο κατασκευάστηκε από την εταιρεία (επωνυμία και διεύθυνση της εταιρείας) (πρόσθετος κωδικός TARIC) στην [οικεία χώρα]. Δηλώνω ότι τα στοιχεία που αναγράφονται στο παρόν τιμολόγιο είναι πλήρη και ακριβή”. Αν δεν προσκομιστεί τέτοιο τιμολόγιο, εφαρμόζεται ο δασμός που ισχύει για όλες τις άλλες εταιρείες.
4.      Εκτός αν ορίζεται διαφορετικά, εφαρμόζονται οι ισχύουσες διατάξεις σχετικά με τους δασμούς.»
5        Το παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 φέρει τον τίτλο «Συνεργαζόμενοι παραγωγοί-εξαγωγείς που δεν συμπεριλήφθηκαν στο δείγμα» και αποτελείται από πίνακα ο οποίος έχει ως εξής:
Χώρα
Επωνυμία
Πρόσθετος κωδικός
[...]
[...]
[...]
Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας
Jiashan Xiaohai Metal Products Factory
C797
[...]
[...]
[...]»
Ο ενωσιακός τελωνειακός κώδικας
6        Το άρθρο 15
του κανονισμού (ΕΕ) 952/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Οκτωβρίου 2013, για τη θέσπιση του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα (ΕΕ 2013, L 269, σ. 1) (στο εξής: ενωσιακός τελωνειακός κώδικας), το οποίο επιγράφεται «Παροχή πληροφοριών στις τελωνειακές αρχές», ορίζει τα εξής:
«1.      Κάθε πρόσωπο που συμμετέχει άμεσα ή έμμεσα στη διεκπεραίωση τελωνειακών διατυπώσεων ή σε τελωνειακούς ελέγχους παρέχει, μετά από αίτημα των τελωνειακών αρχών και εντός της εκάστοτε καθοριζόμενης προθεσμίας, στις αρχές αυτές, όλα τα απαραίτητα έγγραφα και πληροφορίες στην κατάλληλη μορφή, και όλη την απαιτούμενη βοήθεια για τη διεκπεραίωση αυτών των διατυπώσεων ή ελέγχων.
2.      Η υποβολή τελωνειακής διασάφησης, διασάφησης για προσωρινή εναπόθεση, συνοπτικής διασάφησης εισόδου, συνοπτικής διασάφησης εξόδου, διασάφησης επανεξαγωγής ή γνωστοποίησης επανεξαγωγής από πρόσωπο στις τελωνειακές αρχές, ή η υποβολή αίτησης για χορήγηση άδειας ή για τη λήψη άλλης απόφασης, καθιστούν το ενδιαφερόμενο πρόσωπο υπεύθυνο για όλα τα ακόλουθα:
α)      την ακρίβεια και την πληρότητα των πληροφοριών που παρέχονται στη διασάφηση, τη γνωστοποίηση ή την αίτηση,
β)      τη γνησιότητα, την ακρίβεια και την ισχύ κάθε εγγράφου που συνοδεύει τη διασάφηση, τη γνωστοποίηση ή την αίτηση,
γ)      την εκπλήρωση, κατά περίπτωση, όλων των υποχρεώσεων σχετικά με την υπαγωγή των εμπορευμάτων στο εκάστοτε τελωνειακό καθεστώς ή σχετικά με την εκτέλεση των εγκεκριμένων πράξεων.
Το πρώτο εδάφιο ισχύει επίσης για την παροχή οιασδήποτε πληροφορίας υπό οιαδήποτε άλλη μορφή ζητείται από τις τελωνειακές αρχές ή παρέχεται σε αυτές.
[...]»
7        Το άρθρο 46 του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα, το οποίο φέρει τον τίτλο «Διαχείριση κινδύνων και τελωνειακοί έλεγχοι», προβλέπει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Οι τελωνειακές αρχές μπορούν να διεξάγουν οποιονδήποτε τελωνειακό έλεγχο θεωρούν απαραίτητο.
Οι τελωνειακοί έλεγχοι, μπορούν, ειδικότερα, να συνίστανται στην εξέταση εμπορευμάτων, στη δειγματοληψία, στην επαλήθευση της ακρίβειας και της πληρότητας των πληροφοριών που περιέχονται σε διασάφηση ή γνωστοποίηση και της ύπαρξης, της γνησιότητας, της ακρίβειας και της ισχύος εγγράφων, στην εξέταση των λογαριασμών οικονομικών φορέων και άλλων καταχωρίσεων, στον έλεγχο των μεταφορικών μέσων, στην επιθεώρηση των αποσκευών και άλλων εμπορευμάτων που μεταφέρονται ή φέρονται από πρόσωπα και στη διενέργεια επίσημων ερευνών και σε άλλες παρεμφερείς πράξεις.»
8        Το άρθρο 48 του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα τιτλοφορείται «Εκ των υστέρων έλεγχος» και έχει ως ακολούθως:
«Για τους σκοπούς των τελωνειακών ελέγχων, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να επαληθεύουν την ακρίβεια και την πληρότητα των πληροφοριών που παρέχονται σε μια τελωνειακή διασάφηση, διασάφηση προσωρινής εναπόθεσης, συνοπτική διασάφηση εισόδου, συνοπτική διασάφηση εξόδου, διασάφηση επανεξαγωγής ή γνωστοποίηση επανεξαγωγής, καθώς και την ύπαρξη, τη γνησιότητα, την ακρίβεια και την ισχύ όλων των δικαιολογητικών εγγράφων και να εξετάζουν τους λογαριασμούς του διασαφιστή και άλλες καταχωρίσεις που έχουν σχέση με πράξεις που αφορούν τα εν λόγω εμπορεύματα, καθώς και με προγενέστερες ή μεταγενέστερες εμπορικές πράξεις που αφορούν τα ίδια εμπορεύματα μετά την παράδοσή τους. Οι τελωνειακές αρχές μπορούν επίσης να εξετάζουν τα εμπορεύματα και/ή να λαμβάνουν δείγματα, εφόσον αυτό είναι ακόμα δυνατόν να γίνει.
Οι έλεγχοι αυτοί μπορεί να διενεργούνται στις εγκαταστάσεις του κατόχου των εμπορευμάτων ή του αντιπροσώπου του κατόχου, κάθε άλλου προσώπου που εμπλέκεται άμεσα ή έμμεσα σε επαγγελματικό επίπεδο στις εν λόγω πράξεις, καθώς και οποιουδήποτε άλλου προσώπου που έχει στην κατοχή του για επαγγελματικούς λόγους τα εν λόγω έγγραφα και στοιχεία.»
9        Το άρθρο 173 του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα, το οποίο φέρει τον τίτλο «Διαχείριση κινδύνων και τελωνειακοί έλεγχοι», προβλέπει στην παράγραφο 3 τα εξής:
«Κατόπιν αιτήσεως του διασαφιστή και εντός τριών ετών από την ημερομηνία αποδοχής της τελωνειακής διασάφησης, μπορεί να επιτραπεί η τροποποίηση της τελωνειακής διασάφησης μετά την παράδοση των εμπορευμάτων προκειμένου ο διασαφιστής να μπορέσει να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την υπαγωγή των εμπορευμάτων στο συγκεκριμένο τελωνειακό καθεστώς.»
Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
10      Τον Ιούλιο του 2022 η DELVE υπέβαλε τρεις τελωνειακές διασαφήσεις για τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία εμπορευμάτων τα οποία χαρακτήρισε ως «ροδέλες από σίδηρο ή χάλυβα» (στο εξής: επίμαχα εμπορεύματα) και τα οποία είχε αγοράσει από την Tandl Industry Co., Ltd, εταιρία εγκατεστημένη στην Κίνα. Τα επίμαχα εμπορεύματα δηλώθηκαν ως υπαγόμενα στον κωδικό 7318 22 00 της Συνδυασμένης Ονοματολογίας που παρατίθεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΟΚ) 2658/87 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1987, για τη δασμολογική και στατιστική ονοματολογία και το κοινό δασμολόγιο (ΕΕ 1987, L 256, σ. 1), όπως τροποποιήθηκε με τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2021/1832 της Επιτροπής, της 12ης Οκτωβρίου 2021 (ΕΕ 2021, L 385, σ. 1) (στο εξής: ΣΟ), και στον κωδικό 7318 22
00
98 του ολοκληρωμένου δασμολογίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (TARIC), το οποίο προβλέπεται στο άρθρο 2 του κανονισμού 2658/87.
11      Οι διασαφήσεις συνοδεύονταν από τιμολόγια σχετικά με τα επίμαχα εμπορεύματα, στα οποία αναγραφόταν, ως ημερομηνία έκδοσης, η 22α Δεκεμβρίου 2021, ωστόσο δεν αναφέρονταν ούτε τα στοιχεία του εκδότη των τιμολογίων ούτε ο παραγωγός των επίμαχων εμπορευμάτων. Τούτο είχε ως συνέπεια να επιβληθεί στα επίμαχα εμπορεύματα οριστικός δασμός αντιντάμπινγκ με συντελεστή 86,5 % (πρόσθετος κωδικός TARIC C999), ο οποίος ισχύει για «όλες τις άλλες εταιρείες», σύμφωνα με τα οριζόμενα στον πίνακα που παρατίθεται στο άρθρο 1, παράγραφος 2, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191.
12      Τον Σεπτέμβριο του 2022 η DELVE υπέβαλε ενώπιον της φορολογικής αρχής αίτηση τροποποίησης των ανωτέρω τελωνειακών διασαφήσεων. Μέσω της τροποποίησης αυτής, η DELVE απέβλεπε στην αντικατάσταση του πρόσθετου κωδικού TARIC C999 με τον πρόσθετο κωδικό TARIC C797, ο οποίος ισχύει για τις εισαγωγές προϊόντων παραγόμενων από την Jiashan Xiaohai Metal Products Factory, ως εταιρία που παρατίθεται στο παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191. Το αποτέλεσμα θα έπρεπε να ήταν, κατά την DELVE, η εφαρμογή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ με συντελεστή 39,6 %, ο οποίος, σύμφωνα με το ίδιο άρθρο 1, παράγραφος 2, εφαρμόζεται σε σχέση με τις «άλλες συνεργαζόμενες εταιρείες που απαριθμούνται στο παράρτημα». Η αίτηση τροποποίησης συνοδευόταν από μια δεύτερη εκδοχή των τριών τιμολογίων που μνημονεύθηκαν στην προηγούμενη σκέψη, τα οποία, ωστόσο, έφεραν την ίδια ημερομηνία, ήτοι την 22α Δεκεμβρίου 2021.
13      Ωστόσο, η φορολογική αρχή αρνήθηκε να προβεί στις ζητηθείσες τροποποιήσεις, με την αιτιολογία ότι η δήλωση του παραγωγού δεν πληρούσε τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191. Κατ’ αρχάς, επισήμανε ότι το προϊόν που μνημονεύθηκε στη δήλωση του παραγωγού (οι «βίδες») δεν μπορούσε να ταυτιστεί με το δηλωθέν στη διασάφηση (τις «ροδέλες»). Επιπλέον, επισήμανε ότι η τροποποιηθείσα δήλωση ούτε ανέφερε το όνομα του υπαλλήλου που την υπέγραψε ούτε έφερε ημερομηνία.
14      Στις 6 Μαρτίου 2023 η DELVE υπέβαλε ενώπιον της φορολογικής αρχής νέα αίτηση τροποποίησης των τριών τελωνειακών διασαφήσεων, συνοδευόμενη από μια τρίτη εκδοχή των τριών τιμολογίων που μνημονεύθηκαν στη σκέψη 11 της παρούσας αποφάσεως. Μολονότι τα νεότερα αυτά τιμολόγια εκδόθηκαν μετά τη διενέργεια των τελωνειακών διασαφήσεων, έφεραν και αυτά ημερομηνία 22 Δεκεμβρίου 2021. Με τρεις αποφάσεις της 15ης Δεκεμβρίου 2023 η φορολογική αρχή, καίτοι διαπίστωσε ότι τα τελευταία τιμολόγια που της προσκομίστηκαν πληρούσαν πλέον τις τυπικές απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, αρνήθηκε, εντούτοις, εκ νέου, να προβεί στην τροποποίηση των τελωνειακών διασαφήσεων.
15      Συγκεκριμένα, παραπέμποντας, μεταξύ άλλων, στις αιτιολογικές σκέψεις 606 και 607 του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 και στην απόφαση της 12ης Οκτωβρίου 2017, Tigers (C‑156/16, στο εξής: απόφαση Tigers, EU:C:2017:754), κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η προσκόμιση μετά την υποβολή τελωνειακής διασάφησης τιμολογίου που πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του ανωτέρω κανονισμού, δεν αρκεί αφ’ εαυτής προκειμένου να αξιωθεί η αυτόματη εφαρμογή του οικείου ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ. Προς τούτο, η DELVE όφειλε, ως εισαγωγέας, να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία από τα οποία να προκύπτει σαφώς ότι πραγματικός παραγωγός των επίμαχων εμπορευμάτων ήταν η Jiashan Xiaohai Metal Products Factory, πράγμα το οποίο δεν έπραξε.
16      Κατά των τριών αυτών αποφάσεων της φορολογικής αρχής η DELVE άσκησε προσφυγή ενώπιον του Administratīvā rajona tiesa (διοικητικού πρωτοδικείου), που είναι το αιτούν δικαστήριο. Προς στήριξη της προσφυγής της ισχυρίστηκε ότι είχε συμμορφωθεί προς τις τυπικές απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, πράγμα το οποίο παραδέχτηκε και η ίδια η φορολογική αρχή. Επομένως, η φορολογική αρχή όφειλε να είχε δεχτεί την τροποποίηση των επίμαχων τελωνειακών διασαφήσεων και να είχε εφαρμόσει τον μειωμένο δασμολογικό συντελεστή αντιντάμπινγκ που ίσχυε για την Jiashan Xiaohai Metal Products Factory.
17      Το αιτούν δικαστήριο διατυπώνει αμφιβολίες ως προς το εάν ένας εισαγωγέας μπορεί να ασκήσει το δικαίωμα τροποποίησης τελωνειακής διασάφησης η οποία δεν πληρούσε εξαρχής τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 προσκομίζοντας μετά τη διενέργεια της διασάφησης και προκειμένου να τύχει του μειωμένου δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ τιμολόγιο που ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις αυτές.
18      Περαιτέρω, το αιτούν δικαστήριο κάνει λόγο για πιθανή αντίφαση μεταξύ του γράμματος του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, το οποίο προβλέπει την υποχρέωση προσκόμισης έγκυρου εμπορικού τιμολογίου, και της αιτιολογικής σκέψης 607 του ίδιου κανονισμού, κατά την οποία η προσκόμιση ενός τέτοιου τιμολογίου δεν πρέπει να αποτελεί το μόνο στοιχείο που οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη οι τελωνειακές αρχές.
19      Υπό τις συνθήκες αυτές, το Administratīvā rajona tiesa (διοικητικό πρωτοδικείο) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1.      Υπό τις περιστάσεις της διαφοράς της κύριας δίκης, έχει το άρθρο 1, παράγραφος 3, του [εκτελεστικού κανονισμού 2022/191] την έννοια ότι, για τον προσδιορισμό οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ, ο εισαγωγέας μπορεί να προσκομίσει μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης έγκυρο τιμολόγιο το οποίο εκδόθηκε εκ των υστέρων;
2.      Έχει το άρθρο 1, παράγραφος 3, του [εκτελεστικού κανονισμού 2022/191] την έννοια ότι η προσκόμιση νομότυπου τιμολογίου μπορεί να μην αρκεί αφ’ εαυτής για την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή;»
Επί των προδικαστικών ερωτημάτων
Επί του πρώτου προδικαστικού ερωτήματος
20      Με το πρώτο προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 έχει την έννοια ότι, για τον προσδιορισμό οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ, αναγνωρίζεται στον εισαγωγέα η δυνατότητα να προσκομίσει μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης εμπορικό τιμολόγιο σύμφωνο προς τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης το οποίο εκδόθηκε εκ των υστέρων.
21      Κατά πάγια νομολογία, για την ερμηνεία διάταξης του δικαίου της Ένωσης πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όχι μόνον το γράμμα της, αλλά επίσης το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται και οι σκοποί που επιδιώκονται με τη ρύθμιση της οποίας αποτελεί μέρος (απόφαση Tigers, σκέψη 21 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
22      Όσον αφορά το γράμμα του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, η διάταξη αυτή προβλέπει ότι η εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ εξαρτάται από την προσκόμιση στις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών
έγκυρου εμπορικού τιμολογίου, σύμφωνου προς τις απαιτήσεις που θέτει η ίδια διάταξη. Αν δεν προσκομιστεί τέτοιο τιμολόγιο, εφαρμόζεται ο δασμός που ισχύει για όλες τις άλλες εταιρείες.
23      Από τη διατύπωση αυτή προκύπτει σαφώς ότι η προσκόμιση έγκυρου τιμολογίου, σύμφωνου προς τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης, συνιστά απολύτως αναγκαία προϋπόθεση για την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ. Αντιθέτως, η ως άνω διάταξη ουδόλως προσδιορίζει το χρονικό σημείο κατά το οποίο πρέπει να προσκομιστεί το τιμολόγιο αυτό. Επομένως, δεν απαγορεύει την προσκόμιση στις τελωνειακές αρχές τιμολογίου που ανταποκρίνεται σε όλες τις εκεί προβλεπόμενες απαιτήσεις μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση Tigers, σκέψεις 23 και 24). Η ίδια διατύπωση δεν απαγορεύει ούτε τη μεταγενέστερη έκδοση ή διόρθωση ενός τέτοιου τιμολογίου.
24      Όσον αφορά το πλαίσιο εντός του οποίου εντάσσεται το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, διαπιστώνεται ότι ο συγκεκριμένος κανονισμός δεν περιέχει καμία άλλη διάταξη που να προσδιορίζει το χρονικό σημείο κατά το οποίο το έγκυρο εμπορικό τιμολόγιο πρέπει να προσκομιστεί στο τελωνείο.
25      Σημειώνεται, συναφώς, ότι το άρθρο 1, παράγραφος 4, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 προβλέπει ότι, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά, εφαρμόζονται οι διατάξεις που ισχύουν για τους τελωνειακούς δασμούς. Επομένως, στο μέτρο που ο εν λόγω εκτελεστικός κανονισμός δεν ορίζει διαφορετικά, οι λεπτομέρειες σχετικά με την υποβολή και τον έλεγχο των τελωνειακών διασαφήσεων για προϊόντα που υπόκεινται σε δασμούς αντιντάμπινγκ διέπονται από τον ενωσιακό τελωνειακό κώδικα (βλ. κατ’ αναλογίαν, απόφαση Tigers, σκέψη 27).
26      Συναφώς, διαπιστώνεται ότι ο τελωνειακός κώδικας δεν προσδιορίζει ρητώς το χρονικό σημείο κατά το οποίο πρέπει να προσκομιστεί το εμπορικό τιμολόγιο.
27      Παρατηρείται, όμως, πρώτον, ότι το άρθρο 173 του κώδικα προβλέπει, για ορισμένες περιπτώσεις, τη διαδικασία της εκ των υστέρων τροποποίησης, κατόπιν αιτήσεως, της τελωνειακής διασάφησης. Κατά την παράγραφο 3 του άρθρου αυτού, κατόπιν αιτήσεως του διασαφιστή και εντός τριών ετών από την ημερομηνία αποδοχής της τελωνειακής διασάφησης, μπορεί να επιτραπεί η τροποποίηση της τελωνειακής διασάφησης μετά την παράδοση των εμπορευμάτων «προκειμένου ο διασαφιστής να μπορέσει να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την υπαγωγή των εμπορευμάτων στο συγκεκριμένο τελωνειακό καθεστώς». Συνεπώς, ο διασαφιστής δύναται να προσκομίσει νέα στοιχεία και δικαιολογητικά έγγραφα προς υποστήριξη της αίτησης τροποποίησης.
28      Δεύτερον, από τα άρθρα 46 και 48 του ίδιου κώδικα προκύπτει ότι οι τελωνειακές αρχές μπορούν να ελέγχουν, μεταξύ άλλων, την ακρίβεια και την πληρότητα των πληροφοριών που περιέχονται σε διασάφηση ή γνωστοποίηση, καθώς και την ύπαρξη, τη γνησιότητα, την ακρίβεια και την ισχύ εγγράφων.
29      Από τις διατάξεις αυτές του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα προκύπτει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις επιτρέπεται, και μάλιστα μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης, η υποβολή νέων στοιχείων τα οποία δύνανται να λάβουν υπόψη, κατόπιν ελέγχου, οι τελωνειακές αρχές. Από κανένα στοιχείο δεν προκύπτει ότι τα έγκυρα εμπορικά τιμολόγια που είναι σύμφωνα προς τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 εξαιρούνται από την ως άνω δυνατότητα μεταγενέστερης υποβολής (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση Tigers, σκέψεις 31 και 32).
30      Το συμπέρασμα αυτό επιβεβαιώνεται από τους σκοπούς που επιδιώκονται με τον εκτελεστικό κανονισμό 2022/191.
31      Πράγματι, κατά την αιτιολογική σκέψη 606 του εκτελεστικού κανονισμού, για να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι καταστρατήγησης λόγω της μεγάλης διαφοράς των δασμολογικών συντελεστών, απαιτούνται ειδικά μέτρα που να διασφαλίζουν την ορθή εφαρμογή των ατομικών δασμών αντιντάμπινγκ.
32      Η ορθή αυτή εφαρμογή εξασφαλίζεται όταν ο καθορισμός
των δασμών αντιντάμπινγκ στηρίζεται σε στοιχεία των οποίων η ακρίβεια έχει ελεγχθεί, εν ανάγκη κατ’ εφαρμογήν των άρθρων 46 και 48 του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση Tigers, σκέψη 35).
33      Κατά συνέπεια, πρέπει να γίνει δεκτό ότι ο εκτελεστικός κανονισμός 2022/191, δεδομένου ότι έχει ως σκοπό να περιορίσει τους κινδύνους καταστρατήγησης μέσω της ορθής εφαρμογής των δασμών αντιντάμπινγκ, επιτρέπει στους ενδιαφερόμενους εισαγωγείς να προσκομίσουν έγκυρο εμπορικό τιμολόγιο ή διορθωμένη ή νεότερη εκδοχή ενός τέτοιου τιμολογίου ακόμη και μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση Tigers, σκέψη 36).
34      Κατά συνέπεια, στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 έχει την έννοια ότι, για τον προσδιορισμό οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ, αναγνωρίζεται στον εισαγωγέα η δυνατότητα να προσκομίσει μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης εμπορικό τιμολόγιο σύμφωνο προς τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης το οποίο εκδόθηκε εκ των υστέρων.
Επί του δεύτερου προδικαστικού ερωτήματος
35      Με το δεύτερο προδικαστικό ερώτημα το αιτούν δικαστήριο ερωτά, κατ’ ουσίαν, αν το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα της αιτιολογικής σκέψης 607 του ίδιου κανονισμού, έχει την έννοια ότι η προσκόμιση εμπορικού τιμολογίου που αφορά εμπόρευμα υποκείμενο σε ατομικό δασμολογικό συντελεστή αντιντάμπινγκ και το οποίο είναι έγκυρο και πληροί τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης, αρκεί αφ’ εαυτής προκειμένου να εφαρμοστεί αυτομάτως ο σχετικός ατομικός συντελεστής.
36      Όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 23 της παρούσας αποφάσεως, πρώτον, από την ίδια τη διατύπωση του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191 προκύπτει ότι η προσκόμιση έγκυρου τιμολογίου, σύμφωνου προς τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης, συνιστά απολύτως αναγκαία προϋπόθεση για την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ. Εντούτοις, η διατύπωση αυτή δεν περιέχει καμία διευκρίνιση ως προς το εάν η προσκόμιση ενός τέτοιου τιμολογίου είναι ικανή προϋπόθεση για την εφαρμογή του ατομικού συντελεστή.
37      Δεύτερον, όσον αφορά το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, υπενθυμίζεται ότι, όπως προκύπτει από τη σκέψη 25 της παρούσας αποφάσεως, η διάταξη αυτή πρέπει να ερμηνευτεί σε συνδυασμό με τις σχετικές διατάξεις του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα.
38      Συναφώς, υπογραμμίζεται, κατ’ αρχάς, ότι το άρθρο 15, παράγραφος 2, του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα επιβάλλει στους διασαφιστές την υποχρέωση να παρέχουν, με τη διασάφηση, ακριβείς και πλήρεις πληροφορίες. Εν συνεχεία, όπως ήδη επισημάνθηκε στη σκέψη 28 της παρούσας αποφάσεως, από τα άρθρα 46 και 48 του κώδικα προκύπτει ότι οι τελωνειακές αρχές μπορούν να ελέγχουν, μεταξύ άλλων, την ακρίβεια και την πληρότητα των πληροφοριών που περιέχονται σε διασάφηση ή γνωστοποίηση, καθώς και την ύπαρξη, τη γνησιότητα, την ακρίβεια και την ισχύ εγγράφων. Τέλος, όπως προκύπτει από τη σκέψη 27 της παρούσας αποφάσεως, το άρθρο 173, παράγραφος 3, του κώδικα επιτρέπει, σε ορισμένες περιπτώσεις, την τροποποίηση της τελωνειακής διασάφησης εντός τριών ετών από την ημερομηνία αποδοχής της.
39      Ωστόσο, η προσκόμιση έγκυρου εμπορικού τιμολογίου, ανταποκρινόμενου στις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, δεν μπορεί να εμποδίσει τις τελωνειακές αρχές να ασκήσουν τις εξουσίες ελέγχου και επαλήθευσης που διαθέτουν. Υπό τα δεδομένα αυτά, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η προσκόμιση ενός τέτοιου τιμολογίου δεν συνεπάγεται ipso facto την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ.
40      Όσον αφορά, τρίτον, τους σκοπούς της ρύθμισης στην οποία εντάσσεται το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, υπενθυμίζεται προκαταρκτικώς ότι από την αιτιολογική σκέψη 15 του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα προκύπτει, κατ’ ουσίαν, ότι σκοπός του κώδικα είναι η καταπολέμηση της απάτης και ότι οι τελωνειακοί έλεγχοι είναι σύμφυτοι με την επίτευξη του σκοπού αυτού (πρβλ. απόφαση της 8ης Ιουνίου 2023, Zes Zollner Electronic, C‑640/21, EU:C:2023:457, σκέψεις 45 και 46).
41      Ο σκοπός της καταπολέμησης της απάτης αποτυπώνεται επίσης, ειδικότερα, στις αιτιολογικές σκέψεις 606 και 607 του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191. Βεβαίως, από την πρώτη από τις ανωτέρω αιτιολογικές σκέψεις προκύπτει ότι, για να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι καταστρατήγησης λόγω της μεγάλης διαφοράς των δασμολογικών συντελεστών αντιντάμπινγκ, απαιτείται οι εταιρίες που αξιώνουν την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ να προσκομίζουν εμπορικό τιμολόγιο σύμφωνο προς τις απαιτήσεις που ορίζονται στο άρθρο 1, παράγραφος 3, του εν λόγω εκτελεστικού κανονισμού. Εντούτοις, από τη δεύτερη από τις αιτιολογικές αυτές σκέψεις προκύπτει ότι ένα τέτοιο τιμολόγιο δεν αποτελεί το μόνο στοιχείο που πρέπει να λαμβάνουν υπόψη οι τελωνειακές αρχές. Πράγματι, οι τελωνειακές αρχές των κρατών μελών, ακόμη και αν λάβουν τιμολόγιο που πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού, θα πρέπει να διενεργούν τους δικούς τους συνήθεις ελέγχους, απαιτώντας, ιδίως, την προσκόμιση πρόσθετων εγγράφων για την επαλήθευση της ακρίβειας των στοιχείων που περιέχονται στην τελωνειακή διασάφηση, και να διασφαλίζουν ότι η συνακόλουθη εφαρμογή του χαμηλότερου δασμολογικού συντελεστή είναι δικαιολογημένη, σύμφωνα με την τελωνειακή νομοθεσία.
42      Οποιαδήποτε αντίθετη ερμηνεία, κατά την οποία η απλή προσκόμιση έγκυρου τιμολογίου, ακόμη και περιέχοντος ψευδείς δηλώσεις, θα αρκούσε για την εφαρμογή ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ, θα ματαίωνε τις διατάξεις εκείνες που είναι απαραίτητες για την αποτελεσματική καταπολέμηση της απάτης και θα ευνοούσε τη διάπραξή της, κατά τρόπο προδήλως αντίθετο προς τους σκοπούς της τελωνειακής νομοθεσίας.
43      Από τις ανωτέρω σκέψεις προκύπτει ότι η προσκόμιση έγκυρου εμπορικού τιμολογίου, το οποίο πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, συνιστά μεν αναγκαία προϋπόθεση για τον καθορισμό του ατομικού δασμολογικού συντελεστή αντιντάμπινγκ, εντούτοις δεν εγγυάται αυτομάτως την εφαρμογή του σχετικού συντελεστή. Πράγματι, ακόμη και αν προσκομιστεί ένα τέτοιο τιμολόγιο, οι τελωνειακές αρχές οφείλουν, σύμφωνα με τους κανόνες της τελωνειακής νομοθεσίας, να είναι σε θέση να ελέγξουν την ακρίβεια των πληροφοριών που αναγράφονται σε αυτό.
44      Επομένως, στο δεύτερο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα της αιτιολογικής σκέψης 607 του ίδιου κανονισμού, έχει την έννοια ότι η προσκόμιση εμπορικού τιμολογίου που αφορά εμπόρευμα υποκείμενο σε ατομικό δασμολογικό συντελεστή αντιντάμπινγκ και το οποίο είναι έγκυρο και πληροί τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης δεν αρκεί αφ’ εαυτής προκειμένου να εφαρμοστεί αυτομάτως ο σχετικός ατομικός συντελεστής.
Επί των δικαστικών εξόδων
45      Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (δεύτερο τμήμα) αποφαίνεται:
1)      Το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2022/191 της Επιτροπής, της 16ης Φεβρουαρίου 2022, για την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων συνδετήρων από σίδηρο ή χάλυβα καταγωγής Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας,
έχει την έννοια ότι:
για τον προσδιορισμό οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ, αναγνωρίζεται στον εισαγωγέα η δυνατότητα να προσκομίσει μετά τη διενέργεια της τελωνειακής διασάφησης εμπορικό τιμολόγιο σύμφωνο προς τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης το οποίο εκδόθηκε εκ των υστέρων.
2)      Το άρθρο 1, παράγραφος 3, του εκτελεστικού κανονισμού 2022/191, σε συνδυασμό με την αιτιολογική σκέψη 607 του εν λόγω κανονισμού,
έχει την έννοια ότι:
η προσκόμιση εμπορικού τιμολογίου που αφορά εμπόρευμα υποκείμενο σε ατομικό δασμολογικό συντελεστή αντιντάμπινγκ και το οποίο είναι έγκυρο και πληροί τις απαιτήσεις της εν λόγω διάταξης δεν αρκεί αφ’ εαυτής προκειμένου να εφαρμοστεί αυτομάτως ο σχετικός ατομικός συντελεστής.
(υπογραφές)
*      Γλώσσα διαδικασίας: η λεττονική.