BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Tríú Dlísheomra)
3 Aibreán 2025 (*)
(Tarchur chun réamhrialú – Beartas sóisialta – Aistriú gnóthas – Cearta oibrithe a choimirciú – Treoir 2001/23/CE – Airteagal 5(1) – An coincheap ‘imeachtaí dócmhainneachta’ – Aistriú gnóthais a dhéanann idirghabháil tar éis dearbhú dócmhainneachta tar éis an gealltanas sin a ullmhú i gcomhthéacs imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh)
I gCás C‑431/23,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE ón tribunal du travail de Liège (an Chúirt Oibreachais, Liège, an Bheilg), trí bhreith an 26 Bealtaine 2023, a fuarthas ag an gCúirt an 11 Iúil 2023, sna himeachtaí
AE,
CO,
DU agus páirtithe eile
v
BA, ag gníomhú mar chleachtóir dócmhainneachta do WIBRA BELGIË SA,
EP, ag gníomhú mar chleachtóir dócmhainneachta do WIBRA BELGIË SA,
RI, ag gníomhú mar chleachtóir dócmhainneachta do WIBRA BELGIË SA,
WIBRA BELGIË SRL,
idiragraithe:
VT,
HL,
MO agus páirtithe eile,
tugann AN CHÚIRT (an Tríú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: C. Lycourgos, Uachtarán Dlísheomra, S. Rodin (Rapóirtéir), N. Piçarra, O. Spineanu-Matei agus N. Fenger, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: A. Rantos,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–        AE, CO, DU agus páirtithe eile, ag H. Deckers, avocat,
–        WIBRA BELGIË SRL, ag M. Duchesne agus O. Moureau, avocats,
–        Rialtas na Beilge, ag A. De Brouwer, C. Pochet agus L. Van den Broeck, i gcáil Gníomhairí,
–        an Coimisiún Eorpach, ag S. Delaude agus B.-R. Killmann, i gcáil Gníomhairí,
tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 24 Deireadh Fómhair 2024,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1        Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú ar Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23/CE ón gComhairle an 12 Márta 2001 maidir le comhfhogasú a dhéanamh ar dhlíthe na mBallstát a bhaineann le cearta na bhfostaithe a choimirciú i gcás aistriú gnóthas nó gnólachtaí nó codanna de ghnóthais nó de ghnólachtaí (IO 2001 L 82, lch. 16).
2        Rinneadh an iarraidh in imeachtaí idir AE, CO, DU agus 19 n‑iar-oibrí eile ar dífhostaíodh iad ó WIBRA BELGIË SA, ar thaobh amháin, agus BA, EP agus RI, ag gníomhú dóibh mar chleachtóirí dócmhainneachta WIBRA BELGIË SA agus WIBRA BELGIË SRL, ar an taobh eile, maidir le sárú líomhnaithe ag na cuideachtaí sin ar na hoibleagáidí chun ionadaithe na n‑oibrithe a chur ar an eolas agus dul i gcomhairle leo i gcomhthéacs a n‑iomarcaíochtaí comhchoiteann.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
3        Luaitear in aithris 3 de Threoir 2001/23:
‘Is gá foráil a dhéanamh maidir le fostaithe a chosaint i gcás ina n‑athraítear fostóir, go háirithe, chun a áirithiú go gcosnófar a gcearta.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4        Foráiltear le hAirteagal 1(1) den Treoir sin:
‘(a)      Beidh feidhm ag an Treoir seo maidir le haon aistriú gnóthais, gnólachta nó cuid de ghnóthas nó de ghnólacht chuig fostóir eile mar thoradh ar aistriú dlíthiúil nó ar chumasc dlíthiúil.
b)      Faoi réir fhomhír (a) agus na bhforálacha seo a leanas den Airteagal seo, déantar aistriú de réir bhrí na Treorach seo i gcás ina ndéantar eintiteas eacnamaíoch a aistriú a choinníonn a chéannacht, rud a chiallaíonn grúpáil eagraithe acmhainní a bhfuil sé mar chuspóir aici gníomhaíocht eacnamaíoch a shaothrú, bíodh an ghníomhaíocht sin lárnach nó coimhdeach nó ná bíodh.
[...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5        De réir Airteagal 3(1) den Treoir chéanna:
‘Maidir leis na cearta agus na hoibleagáidí a thagann ó chonradh fostaíochta nó ó chaidreamh fostaíochta atá ann cheana le haghaidh an aistrí ar dháta an aistrithe, aistreofar iad, tríd an aistriú sin, chuig an aistrí.
Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh go mbeidh an t‑aistritheoir agus an t‑aistrí, tar éis dáta an aistrithe, faoi dhliteanas comhpháirteach agus leithleach i leith oibleagáidí a bhí eascartha roimh dháta an aistrithe de thoradh ar chonradh fostaíochta nó ar chaidreamh fostaíochta a bhí ann ar dháta an aistrithe.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6        Foráiltear mar seo a leanas in Airteagal 4(1) den Treoir sin:
‘Ní bheidh aistriú gnóthais, gnólachta nó cuid de ghnóthas nó de ghnólacht ina fhoras ann féin le dífhostú ag an aistreoir ná ag an aistrí. Ní bheidh an fhoráil seo ina bac ar dhífhostú a d’fhéadfadh tarlú ar chúiseanna eacnamaíocha, teicniúla nó eagraíochtúla as a n‑eascróidh athruithe ar an lucht saothair.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
7        Foráiltear le hAirteagal 5 de Threoir 2001/23 mar seo a leanas:
‘1.      Mura bhforáiltear a mhalairt sna Ballstáit, ní bheidh feidhm ag Airteagal 3 ná ag Airteagal 4 maidir le haistriú gnóthais, gnólachta nó cuid de ghnóthas nó de ghnólacht i gcás ina bhfuil an t‑aistreoir faoi réir imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla a tionscnaíodh d’fhonn sócmhainní an aistreora a leachtú, atá faoi mhaoirseacht údarás poiblí inniúil (a d’fhéadfadh a bheith ina chleachtóir dócmhainneachta arna údarú ag údarás poiblí inniúil).
[...]
4.      Glacfaidh na Ballstáit na bearta is gá d’fhonn mí-úsáid imeachtaí dócmhainneachta a sheachaint lena mbainfí na cearta dá bhforáiltear leis an Treoir seo d’fhostaithe.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Beilge
8        Rinneadh Treoir 2001/23 a thrasuí i ndlíchóras na Beilge le convention collective de travail no 32 bis, du 7 juin 1985, concernant le maintien des droits des travailleurs en cas de changement d’employeur du fait d’un transfert conventionnel d’entreprise et réglant les droits des travailleurs repris en cas de reprise de l’actif après faillite (Comhaontú comhchoiteann saothair Uimh. 32a an 7 Meitheamh 1985 maidir le cearta fostaithe a chosaint i gcás ina n‑athraítear fostóir mar thoradh ar aistriú dlíthiúil gnóthais agus lena rialaítear cearta fostaithe a athfhostú i gcás táthcheangail sócmhainní tar éis dócmhainneachta.
9        Faoi Airteagal 1 den chomhaontú comhchoiteann saothair sin, sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘CCT Uimh. 32a’):
‘Is é is cuspóir don chomhaontú comhchoiteann saothair seo [...] an méid seo a leanas a áirithiú:
1°      ar an gcéad dul síos, cearta fostaithe a choimirciú i ngach cás ina n‑athraítear fostóir mar thoradh ar aistriú conarthach gnóthais nó cuid de ghnóthas;
2°      ar an dara dul síos, cearta áirithe fostaithe a athfhostaítear i gcás táthcheangal sócmhainní tar éis dócmhainneachta.’
10      Tá Airteagail 6 go 10 de i gCaibidil II de CCT Uimh. 32a.
11      Luaitear sa chéad mhír d’Airteagal 6 de CCT Uimh. 32a go bhfuil Caibidil II de, ina bpléitear le cearta fostaithe i gcás athrú fostóra tar éis aistriú conarthach gnóthais, ‘infheidhme maidir le haon athrú fostóra mar thoradh ar aistriú conarthach gnóthais nó cuid de ghnóthas, cé is moite de na cásanna dá dtagraítear i gCaibidil III den chomhaontú comhchoiteann saothair sin’.
12      Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 7 de CCT Uimh. 32a:
‘Maidir leis na cearta agus na hoibleagáidí a thagann ó chonradh fostaíochta atá ann cheana ar dháta an aistrithe de réir bhrí Airteagal 1(1), aistreofar iad, tríd an aistriú sin, chuig an aistrí.’
13      Faoi Airteagal 8 de CCT Uimh. 32a:
‘Beidh an t‑aistreoir agus an t‑aistrí faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach íoc as fiacha a bheidh ann ar dháta an aistrithe de réir bhrí Airteagal 1(1) agus a eascraíonn as conarthaí fostaíochta a bheidh ann ar an dáta sin [...]’
14      Foráiltear le hAirteagal 9 de CCT Uimh. 32a:
‘Ní bheidh athrú fostóra ina fhoras ann féin le haghaidh dífhostú arna dhéanamh ag an aistreoir nó ag an aistrí.
Féadfar, áfach, oibrithe a athraíonn fostóir a dhífhostú ar chúiseanna tromchúiseacha nó ar chúiseanna eacnamaíocha, teicniúla nó eagraíochtúla as a dtagann athruithe i réimse na fostaíochta.’
15      I gcomhréir le Caibidil III de CCT Uimh. 32a, ní dhéantar fiacha sóisialta an aistreora a aistriú chuig an aistrí ná ní dhéantar dliteanas comhpháirteach agus leithleach an aistrí leis an aistreoir i gcás ina ndéantar gnóthas a aistriú tar éis dócmhainneachta.
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear
16      An 30 Iúil 2020, thionscain an tribunal de l’entreprise de Ghent (an Chúirt Tráchtála, Ghent, an Bheilg) imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh, arna iarraidh sin ag an gcuideachta sin, a cuireadh ar fionraí go dtí an 30 Deireadh Fómhair 2020, i gcomhréir le forálacha an code de droit economique (an Cód Dlí Eacnamaíoch; ‘CDE’) lena rialaítear na himeachtaí sin, sa leagan is infheidhme maidir le fíorais na bpríomhimeachtaí. An lá céanna, cheap an chúirt sin BA, EP agus RI mar oifigigh cúirte agus é de chúram orthu gníomhaíochtaí uile na cuideachta sin nó cuid díobh a eagrú agus a aistriú.
17      An 21 Meán Fómhair 2020, ghlac na triúr oifigeach sin leis an tairiscint táthcheangail de WIBRA BELGIË SA ón máthairchuideachta WIBRA NEDERLAND BV, a chlúdaigh 36 áitreabh gnó agus 183 fostaithe den 439 fostaithe a bhí ag WIBRA BELGIË SA.
18      An 30 Meán Fómhair 2020, bunaíodh cuideachta ad hoc, WIBRA BELGIË SRL, chun cuid de na gníomhaíochtaí a bhíodh á n‑oibriú ag WIBRA BELGIË SA roimhe sin a tháthcheangal agus chun leanúint ar aghaidh leo.
19      An 8 Deireadh Fómhair 2020, dhiúltaigh tribunal de l’entreprise de Ghent (an Chúirt Tráchtála, Ghent) don iarratas ó na hoifigigh cúirte sin ar fhormheas na tairisceana táthcheangail dá dtagraítear i mír 17 thuas. Chinn an Chúirt Ghinearálta go raibh sé contrártha do convention collective de travail no 102, du 5 octobre 2011, concernant le maintien des droits des travailleurs en cas de changement d’employeur du fait d’une réorganisation judiciaire par transfert sous autorité de justice (Comhaontú comhchoiteann saothair Uimh. 102 an 5 Deireadh Fómhair 2011 maidir le cearta oibrithe a chothabháil i gcás athrú fostóra mar gheall ar atheagrú breithiúnach, trí aistriú faoi údarás breithiúnach), agus do Threoir 2001/23 a mhéid a fhoráiltear leis an tairiscint sin go n‑iompródh WIBRA BELGIË SA, pro rata temporis, na hoibleagáidí a bhaineann le híocaíocht ‘pá saoire’ agus ‘bónas deireadh bliana’ fhostaithe WIBRA BELGIË SA, a ghlacfaí ar láimh, a bhaineann lena gcuid oibre go dtí dáta formheasta na tairisceana sin.
20      Le breithiúnas eile an lá céanna, dhearbhaigh an tribunal de l’entreprise de Ghent (an Chúirt Tráchtála, Ghent) go raibh WIBRA BELGIË SA dócmhainneach agus cheap sé BA, EP agus RI mar chleachtóirí dócmhainneachta. Is léir ón ordú tarchuir gur cuireadh fostaithe na cuideachta sin ar an eolas láithreach faoin mbreithiúnas sin agus faoin gcinneadh a gconradh fostaíochta a fhoirceannadh, i gcomaoin cúiteamh a íoc in ionad fógra a thabhairt.
21      An lá tar éis an dearbhú dócmhainneachta a bheith déanta, d’aistrigh na hoifigigh na cúirte cuid de shócmhainní sochorraithe inláimhsithe agus doláimhsithe WIBRA BELGIË SA chuig WIBRA BELGIË SRL. As na baill foirne a cuireadh as a bpost ina n‑iomláine (i.e. 439 fostaithe), rinne WIBRA BELGIË SRL 183 daoine a athfhostú. I litir a seoladh le linn 2021 chuig ionadaí dlíthiúil iarfhosatithe áirithe de chuid WIBRA BELGIË SA, luaigh na cleachtóirí dócmhainneachta sin nár aistríodh aon fhoireann ná aon ghníomhaíocht le linn an nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh.
22      An 21 Meitheamh 2021, thionscain an 22 iarratasóir sna príomhimeachtaí, ar iarfhostaithe de chuid WIBRA BELGIË SA iad nach ndearna WIBRA BELGIË SRL iad a athfhostú, caingean i gcoinne an dá chuideachta sin os comhair an tribunal du travail de Liège (an Chúirt Oibreachais, Liège, an Bheilg), arb í an chúirt a rinne an tarchur í. An 30 Meitheamh 2021, rinne 38 n‑oibrí eile sa chás céanna iarratas ar chead idiragartha sna príomhimeachtaí.
23      Áitíonn na 60 oibrí sin nár comhlíonadh na hoibleagáidí maidir le hionadaithe oibrithe a chur ar an eolas agus dul i gcomhairle leo i gcás iomarcaíochtaí comhchoiteanna le linn nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh WIBRA BELGIË SA, ar sárú conartha é, lena dtugtar ceart chun cúitimh dóibh. Ina theannta sin, tá na hoibrithe sin den tuairim nach mór WIBRA BELGIË SRL a chur faoi dhliteanas i gcomhpháirt agus go leithleach i leith an chúitimh sin.
24      Tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire, cé go n‑eisiatar go sonrach le dlí na Beilge comhlíonadh na n‑oibleagáidí maidir le hionadaithe foirne a chur ar an eolas agus dul i gcomhairle leo i gcás iomarcaíochtaí comhchoiteanna i gcás dhócmhainneacht na cuideachta lena mbaineann, nach bhforáiltear d’eisiamh den sórt sin i gcomhthéacs imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh. Dá bhrí sin, measann an chúirt a rinne an tarchur, sular tugadh an breithiúnas dócmhainneachta agus d’ainneoin an nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh, go raibh WIBRA BELGIË SA faoi oibleagáid an nós imeachta a chur chun feidhme chun ionadaithe na bhfostaithe a chur ar an eolas agus dul i gcomhairle leo roimh na hiomarcaíochta comhchoiteann atá i gceist sna príomhimeachtaí, rud nach ndearna sí. Dá bhrí sin, bheadh WIBRA BELGIË SA faoi dhliteanas, i leith an 60 oibrí lena mbaineann, as damáistí as a oibleagáidí a shárú maidir le faisnéis agus comhairliúchán roimh iomarcaíocht comhchoiteann.
25      Sa chomhthéacs sin, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an féidir WIBRA BELGIË SRL a chur faoi dhliteanas freisin as an oibleagáid sin cúiteamh a íoc.
26      Tugann sí dá haire, maidir leis seo, sa chéad áit, nach raibh aon fhreagracht ar an gcuideachta sin as oibriú WIBRA BELGIË SA. Mar sin, níorbh fhéidir le WIBRA BELGIË SRL a bheith freagrach as an locht a rinne WIBRA BELGIË SA ach amháin sa mhéid go meastar é a bheith ina aistrí ar chearta agus ar oibleagáidí WIBRA BELGIË SA mar chuid d’aistriú traidisiúnta gnóthas, de réir bhrí Airteagail 7 agus 8 de CCT Uimh. 32a.
27      Sa dara háit, cuireann an chúirt sin in iúl, d’ainneoin gur diúltaíodh formheas breithiúnach a thabhairt don tairiscint táthcheangail a cuireadh isteach i gcomhthéacs an nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh, go ndearna na hoifigigh cúirte céanna an tionscadal chun diúscairt pháirteach a dhéanamh ar WIBRA BELGIË SA a ullmhaíodh le linn na n‑imeachtaí sin a fhorghníomhú go críochnaitheach an lá tar éis an bhreithiúnais dócmhainneachta, agus iad siúd a d’iarr formheas roimhe sin ar an tairiscint táthcheangail a fhreagraíonn don tionscadal sin, atá ag feidhmiú anois mar chleachtóirí dócmhainneachta.
28      Sa tríú háit, déanann an chúirt sin an t‑idirbheart atá i gceist sna príomhimeachtaí a aicmiú mar ‘aistriú réamhphacáiste’, lena gceadaítear don aistrí brath ar an maolú dá bhforáiltear in Airteagal 5 de Threoir 2001/23, ar an gcoinníoll go bhfuil an t‑idirbheart sin rialaithe le dlíthe nó le rialacháin. Dar leis an gcúirt a rinne an tarchur, ní raibh forálacha den sórt sin ann faoi dhlí na Beilge tráth na bhfíoras atá i gceist sna príomhimeachtaí.
29      Dá bhrí sin, cé gur tharla an chéim ullmhúcháin d’aistriú WIBRA BELGIË SA faoi mhaoirseacht na n‑oifigeach cúirte arna gceapadh ag an gcúirt inniúil i gcomhthéacs an nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh agus go bhféadfaí a mheas, dá bhrí sin, gur rialaíodh í le forálacha dlíthiúla, bhí an dara céim den idirbheart sin, eadhon aistriú sócmhainní agus foirne, díreach tar éis don chúirt sin diúltú an tairiscint táthcheangail arna tarraingt suas i gcomhthéacs an nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh sin a fhormheas.
30      Mar sin féin, is léir freisin ón ordú tarchuir nach raibh aon chreat dlíthiúil i bhfeidhm ar an dáta a tharla an t‑aistriú atá i gceist sna príomhimeachtaí, ós rud é gur tugadh isteach sa chód sin é le Dlí an 21 Márta 2021 amháin.
31      Sna himthosca sin, chinn an tribunal du travail de Liège (an Chúirt Oibreachais, Liège, an Bheilg) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘An gcaithfear Airteagal 5(1) de [Threoir 2001/23] a léiriú ar chaoi nach sásaítear an coinníoll a leagtar síos ann, ar dá réir nach bhfuil feidhm ag Airteagail 3 agus 4 den [T]reoir sin maidir le gnóthas a aistriú i gcás ina bhfuil an t‑aistreoir faoi réir imeachtaí dócmhainneachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla a tionscnaíodh d’fhonn sócmhainní an aistreora a leachtú, i gcás ina n‑ullmhaítear aistriú gnóthais uile nó cuid de ghnóthas roimh thionscnamh na n‑imeachtaí dócmhainneachta le haghaidh sócmhainní an aistreora a leachtú, i gcomhthéacs na n‑imeachtaí breithiúnacha atheagrúcháin bhreithiúnaigh, a thugtar chun críche le comhaontú aistrithe nach bhfaobhann an chúirt [ag a bhfuil dlínse aici], a chuirtear i bhfeidhm ansin díreach i ndiaidh an dearbhú féimheachta, gan aon fheidhm a bheith ag aon fhoráil reachtúil ná rialaithe den dlí náisiúnta?’
An cheist a tharchuirtear
32      Lena ceist aonair, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 le léiriú sa chaoi go bhfuil feidhm aige i gcás ina leanann imeachtaí dócmhainneachta imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh inar dréachtaíodh comhaontú aistrithe páirteach don ghnóthas lena mbaineann, ach nár fhormheas an chúirt inniúil é, sula bhforfheidhmítear é a luaithe a dhearbhaítear an dócmhainneacht.
33      Ba cheart a thabhairt faoi deara ar dtús, mar is léir ó aithris 3 di, go bhféachtar le Treoir 2001/23 fostaithe a chosaint, go háirithe trína áirithiú go ndéantar a gcearta a choimirciú i gcás athrú fostóra (breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 38).
34      Chuige sin, foráiltear leis an gcéad fhomhír d’Airteagal 3(1) den Treoir sin, maidir leis na cearta agus na hoibleagáidí a thagann ó chonradh fostaíochta nó ó chaidreamh fostaíochta atá ann cheana le haghaidh an aistrí ar dháta an aistrithe, aistreofar iad, tríd an aistriú sin, chuig an aistrí. Le hAirteagal 4(1) den Treoir sin, cosnaítear fostaithe ar aon dífhostú arna dhéanamh ag an aistreoir nó ag an aistrí ar bhonn an aistrithe sin amháin (breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 39).
35      De mhaolú air sin, sonraítear in Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 nach mbeidh feidhm ag an gcóras cosanta, dá dtagraítear in Airteagail 3 agus 4, maidir le haistrithe gnóthas a dhéantar faoi na coinníollacha a shonraítear san fhoráil sin, mura bhforálann na Ballstáit dá mhalairt (breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 40).
36      Ní mór Airteagal 5(1), a mhéid a fhágtar leis, i bprionsabal, nach bhfuil feidhm ag an gcóras cosanta d’fhostaithe i gcás aistrithe áirithe gnóthas agus, dá bhrí sin, go n‑imítear ón bpríomhchuspóir is bun le Treoir 2001/23, a léiriú go docht (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 41 agus an cásdlí dá dtagraítear).
37      Faoin bhforáil sin, mura bhforálann na Ballstáit dá mhalairt, ní bheidh feidhm ag aistriú comhuaineach ceart agus oibleagáidí a eascraíonn as conarthaí fostaíochta arna dtabhairt i gcrích leis an aistreoir, dá bhforáiltear in Airteagal 3 de Threoir 2001/23, ná ag an toirmeasc ginearálta ar dhífhostú, a leagtar síos in Airteagal 4 de, maidir le haistriú gnóthais i gcás ina bhfuil an t‑aistreoir faoi réir imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla arna dtionscnamh d’fhonn a shócmhainní a leachtú agus atá faoi rialú údaráis phoiblí inniúil.
38      Cé gur léir ó fhoclaíocht an chéad choda d’Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 go bhféadfaidh na Ballstáit, sna himthosca lena dtugtar bonn cirt do chur i bhfeidhm na forála sin, an córas cosanta d’oibrithe a leagtar síos in Airteagail 3 agus 4 den Treoir sin a chur chun feidhme, ní mór a mheas, sa chás sna príomhimeachtaí, nár fheidhmigh Ríocht na Beilge rogha den sórt sin.
39      Dá bhrí sin, tá feidhm ag Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23, a mhéid a cheadaítear leis maoluithe ar an scéim chun fostaithe a chosaint, maidir le cás amhail an cás atá i gceist sna príomhimeachtaí ar choinníoll go gcomhlíonann an nós imeachta aistrithe na coinníollacha a leagtar síos san fhoráil sin.
40      I ndáil leis sin, leagtar síos in Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 trí choinníoll charnacha, eadhon, ar an gcéad dul síos, nach mór don aistreoir a bheith faoi réir imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla, ar an dara dul síos, nach mór na himeachtaí sin a thionscnamh chun sócmhainní an aistreora a fhoirceannadh agus, ar an tríú dul síos, nach mór na himeachtaí sin a bheith faoi rialú údaráis phoiblí inniúil (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 44).
41      Maidir leis an gcoinníoll, sa chéad áit, nach mór don aistreoir a bheith faoi réir imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla, ní féidir leis sin, ag féachaint don cheanglas maidir le léiriú docht, a mheabhraítear i mír 36 den bhreithiúnas seo, a leathnú chuig idirbheart a ullmhaíonn dócmhainneacht ach nach bhfuil mar thoradh air. Ar an taobh eile de, is éard atá i gceist le hidirbheart aistrithe, cé go bhfuil sé ullmhaithe roimh an dearbhú dócmhainneachta, a chuirtear i bhfeidhm ina dhiaidh sin, go dtugann sé dócmhainneacht le tuiscint agus, mar sin, is dócha go dtiocfaidh sé laistigh den choincheap ‘nós imeachta dócmhainneacht’, de réir bhrí Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, míreanna 45 agus 46).
42      I ndáil leis sin, dealraíonn sé ón gcomhad a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, ar thaobh amháin, nach féidir imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh, de réir bhrí dhlí na Beilge, a mheas mar imeachtaí dócmhainneachta agus, ar an taobh eile, cé go bhféadfadh dócmhainneacht an ghnóthais lena mbaineann a bheith mar thoradh ar na chéad imeachtaí sin, nach ndealraíonn sé go bhfuil iarmhairt den sórt sin uathoibríoch nó cinnte. In imthosca den sórt sin, is cosúil nach gcomhlíonann an nós imeachta sin, ann féin, an chéad cheann de na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 (féach, chuige sin, breithiúnas an 16 Bealtaine 2019, Plessers, C‑509/17, EU:C:2019:424, míreanna 42, 43 agus 48).
43      É sin ráite, is léir freisin ón gcomhad a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, sa chás seo, gur tarraingíodh suas na coinníollacha maidir le gnóthas a aistriú i dtionscadal a cuireadh isteach i gcomhthéacs nós imeachta atheagrúcháin bhreithiúnaigh WIBRA BELGIË SA, a tháinig roimh a dhearbhú dócmhainneachta, agus go ndearnadh an t‑aistriú a tharla tar éis an dearbhaithe dócmhainneachta sin i gcomhréir leis na coinníollacha sin.
44      Dá bhrí sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a chinneadh, ag féachaint, go háirithe, do dhlí na Beilge is infheidhme maidir leis an tréimhse lena mbaineann, an gcaithfear plean téarnaimh a tharraingt suas i gcomhthéacs imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh WIBRA BELGIË SA, ar thaobh amháin, agus cur chun feidhme an phlean sin le linn imeachtaí dócmhainneachta na cuideachta sin, ar an taobh eile, a mheas mar idirbheart amháin lena gceanglaítear, ón tús, go ndearbhófar go bhfuil an chuideachta sin dócmhainneach, mar gheall ar a dócmhainneacht chruthaithe, sula ndéanfar an gnóthas a aistriú. I gcás den sórt sin, d’fhéadfaí an t‑idirbheart sin ina iomláine a mheas mar imeachtaí dócmhainneachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla, de réir bhrí Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23. Murach sin, ní fhéadfadh ach imeachtaí dócmhainneachta WIBRA BELGIË SA teacht faoin bhforáil sin.
45      Sa dara háit, ceanglaítear le hAirteagal 5(1) de Threoir 2001/23 go dtionscnófar imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla chun sócmhainní an aistreora a fhoirceannadh.
46      I ndáil leis sin, tá sé tábhachtach a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, nach gcomhlíonann nós imeachta chun leanúint de ghníomhaíocht an ghnóthais lena mbaineann an ceanglas sin (breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 47 agus an cásdlí dá dtagraítear).
47      Bhí deis ag an gCúirt a shoiléiriú cheana féin, a mhéid a bhaineann leis na difríochtaí idir imeachtaí chun leanúint de ghníomhaíocht an ghnóthais agus imeachtaí chun a shócmhainní a leachtú mar gheall ar a dhócmhainneacht chruthaithe, go bhféachtar leis na céad imeachtaí le gné oibríochtúil an ghnóthais nó a aonad inmharthana a choimirciú, cé go bhféachtar leis an dara nós imeachta le sásamh comhchoiteann na gcreidiúnaithe a uasmhéadú. Sa chomhthéacs sin, tá sé soiléirithe ag an gCúirt, cé go bhféadfadh neart a bheith i gcomhar ag an dá chuspóir sin a d’fhéadfadh a bheith á saothrú ag nós imeachta ar leith, bíonn sé fós mar phríomhchuspóir le himeachtaí atá beartaithe chun gnóthas a choimeád ar bun, in aon chás, go ndéanfaí an gnóthas lena mbaineann a chosaint (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Meitheamh 2017, Federatie Nederlandse Vakvereniging agus páirtithe eile, C‑126/16, EU:C:2017:489, mír 48).
48      Dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé a bheith de chuspóir ag imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla sástacht chomhchoiteann na gcreidiúnaithe a uasmhéadú fiú i gcás ina saothraíonn siad, mar bheart coimhdeach, an cuspóir an gnóthas a dhiúscairt mar ghnóthas leantach agus fostaíocht a choinneáil, a mhéid is féidir (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Aibreán 2022, Federatie Nederlandse Vakbeweging (Nós imeachta réamhphacáiste), C‑237/20, EU:C:2022:321, mír 55).
49      Is léir freisin ó chásdlí na Cúirte nach mór a shuí ní hamháin gurb é príomhchuspóir imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla an sásamh is fearr is féidir a thabhairt do na creidiúnaithe, ach freisin go gcumasaíonn cur chun feidhme sannta den sórt sin an príomhchuspóir sin a bhaint amach (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Aibreán 2022, Federatie Nederlandse Vakbeweging (Nós imeachta réamhphacáiste), C‑237/20, EU:C:2022:321, mír 53).
50      Dá bhrí sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fháil amach, agus na tosca ábhartha go léir á gcur san áireamh, an raibh na himeachtaí comhleanúnacha atá i gceist sna príomhimeachtaí, arna dtionscnamh ina n‑aonar nó ina n‑iomláine, beartaithe chun sástacht chomhchoiteann na gcreidiúnaithe a uasmhéadú agus an raibh sé indéanta an cuspóir sin a bhaint amach, de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear sa mhír thuas, nó, os a choinne sin, an raibh siad beartaithe go príomha chun gné oibríochtúil an ghnóthais nó a aonad inmharthana a choimirciú.
51      I ndáil leis sin, ar thaobh amháin, dealraíonn sé ón gcomhad a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, murab ionann agus imeachtaí dócmhainneachta, nach bhfuil imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh beartaithe go príomha chun uas-sásamh na gcreidiúnaithe a ráthú. Thairis sin, is léir ón ordú tarchuir, sa chás seo, gur thug an breithiúnas lenar ceapadh oifigigh cúirte, tar éis an iarratais ar atheagrú arna thaisceadh ag WIBRA BELGIË SA, an cúram dóibh gníomhaíochtaí uile na cuideachta sin nó cuid díobh a eagrú agus a aistriú.
52      Ar an taobh eile, dá measfadh an chúirt a rinne an tarchur, mar a luaitear i mír 44 den bhreithiúnas seo, go raibh imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh agus imeachtaí dócmhainneachta WIBRA BELGIS SA comhdhéanta ar leithligh, i dteannta a chéile, d’imeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla, de réir bhrí Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23, bheadh uirthi scrúdú a dhéanamh an gcomhlíonann na himeachtaí sin, mar sin, an coinníoll dá dtagraítear i mír 45 den bhreithiúnas seo, rud a thugann le tuiscint gurb é príomhchuspóir na n‑imeachtaí sin, ina n‑iomláine, an aisíocaíocht is airde is féidir a fháil do chreidiúnaithe uile an aistreora (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Aibreán 2022, Federatie Nederlandse Vakbeweging (Nós imeachta réamhphacáiste), C‑237/20, EU:C:2022:321, míreanna 52 agus 53).
53      D’fhonn scrúdú a dhéanamh an gcomhlíontar an coinníoll dá dtagraítear i mír 45 den bhreithiúnas seo, sa chás seo, d’fhéadfadh an chúirt a rinne an tarchur, inter alia, a chur san áireamh gur bunaíodh WIBRA BELGIË SRL chun cuid de na gníomhaíochtaí a rinne WIBRA BELGIË SA roimhe seo a ghabháil ar láimh agus leanúint ar aghaidh leo agus gur fógraíodh i bpreasráiteas dar dáta an lá tar éis dhearbhú dócmhainneachta na cuideachta sin, a tháinig ó ‘WIBRA’, gur fhógair na cleachtóirí dócmhainneachta a ceapadh tar éis an dearbhaithe dócmhainneachta sin ‘a formheasadh [...] tar éis dul i gcomhairle le plean táthcheangail WIBRA’ a bhaineann le haistriú cheanncheathrú na Beilge de WIBRA BELGIË SA, 36 siopa agus le hathfhruiliú 183 fostaí, á rá ‘go gcuireann a atosú deireadh leis an éiginnteacht maidir le leanúint le hoibríochtaí WIBRA sa Bheilg’.
54      Ar an dara dul síos, is gá a áirithiú freisin go mbeidh na himeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla atá i gceist sna príomhimeachtaí á rialú le forálacha reachtacha nó rialála lena bhféadfar a áirithiú nach dtiocfaidh éiginnteacht dhlíthiúil as a gcur chun feidhme (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Aibreán 2022, Federatie Nederlandse Vakbeweging (Nós imeachta réamhphacáiste), C‑237/20, EU:C:2022:321, míreanna 54 agus 55).
55      I ndáil leis sin, faoi réir fíorú ag an gcúirt a rinne an tarchur, ní dhealraíonn sé ón gcomhad a cuireadh faoi bhráid na Cúirte nach bhfuil creat dlíthiúil nó rialála leordhóthanach ag an atheagrú breithiúnach nó ag na himeachtaí dócmhainneachta, mar a bhunaítear faoi dhlí na Beilge, chun an coinníoll a leagtar amach sa mhír roimhe seo a chomhlíonadh.
56      Ar an taobh eile, dá gcinnfeadh an chúirt a rinne an tarchur, sa chás sna príomhimeachtaí, go bhféadfadh imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh agus imeachtaí dócmhainneachta WIBRA BELGIË SA, le chéile, a bheith ina himeachtaí féimheachta nó imeachtaí dócmhainneachta comhchosúla, de réir bhrí Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23, is faoin gcúirt sin a bheadh sé a chinneadh an bhfuil teaglaim comhleanúnach an dá shraith d’imeachtaí teorannaithe go leordhóthanach le forálacha reachtacha nó rialála.
57      Sa tríú háit, agus ar deireadh, maidir leis an gcoinníoll nach mór don nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 a bheith faoi rialú údaráis phoiblí inniúil, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, gur léir ó chásdlí na Cúirte nach amhlaidh an cás i gcás ina bhfuil an oifigeach cúirte ceaptha freagrach as aistriú gnóthais a eagrú agus a chur i gcrích in ainm agus thar ceann an fhéichiúnaí agus nach mór dó tairiscintí a lorg, agus tosaíocht á tabhairt do ghníomhaíocht iomlán an ghnóthais nó do chuid di a choinneáil ar bun agus aird á tabhairt ar chearta creidiúnaithe, mar is cosúil a bheith amhlaidh i gcomhthéacs imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh, de réir dhlí na Beilge (féach, chuige sin, breithiúnas an 16 Bealtaine 2019, Plessers, C‑509/17, EU:C:2019:424, míreanna 46 agus 47).
58      Ar an taobh eile, dá gcinnfeadh an chúirt a rinne an tarchur go bhfuil na himeachtaí féimheachta nó dócmhainneachta comhchosúla, de réir bhrí Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23, bunaithe, sa chás seo, trí imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh agus féimheachta WIBRA BELGIË SA a chomhcheangal, is faoin gcúirt sin a bheadh sé a chinneadh an bhfuil teaglaim den sórt sin, arna dtionscnamh ina n‑iomláine, faoi réir athbhreithniú ag údarás poiblí inniúil. De réir chásdlí na Cúirte, a dheimhníonn rialú den sórt sin, ar an gcéad dul síos, déanann cúirt feidhmeanna na ngníomhairí a shainiú le linn na réamhchéime den teaglaim sin d’atheagrú breithiúnach agus nósanna imeachta dócmhainneachta agus déanann sí faireachán ar chomhlíonadh na bhfeidhmeanna sin nuair a osclaítear an dócmhainneacht, ar an dara dul síos, toisc nach ndéantar gnóthas a aistriú ach amháin tar éis imeachtaí dócmhainneachta a thionscnamh, rud a ligeann don oifigeach cúirte agóid a dhéanamh ina choinne, agus, ar deireadh, toisc go bhfuil gníomhairí atá ag gníomhú sa chéim ullmhúcháin freagrach as a ngníomhaíochtaí faoi na coinníollacha céanna leis na hoifigigh cúirte, is tosca iad sin a théann i léig ina leith sin. Os a choinne sin, chun a chinneadh an bhfuil nós imeachta den sórt sin faoi réir athbhreithniú ag údarás poiblí inniúil, ní iomchuí tábhacht chinntitheach a leagan ar an gcomhaontú aistrithe a bheith sínithe go gairid tar éis thionscnamh na n‑imeachtaí dócmhainneachta nó ar an bhfíoras nach bhfuil aon inniúlacht dhlíthiúil ag na gníomhairí atá ag gníomhú le linn chéim ullmhúcháin na n‑imeachtaí sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 28 Aibreán 2022, Federatie Nederlandse Vakbeweging (Nós imeachta réamhphacáiste), C‑237/20, EU:C:2022:321, míreanna 59 agus 62 go 64).
59      Ar deireadh, agus chun an fhaisnéis uile is gá a sholáthar don chúirt a rinne an tarchur chun an díospóid sna príomhimeachtaí a réiteach, ba cheart a mheabhrú, de réir Airteagal 5(4) de Threoir 2001/23, go bhfuil na Ballstáit leis na bearta is gá a dhéanamh chun nach mbainfear mí-úsáid as imeachtaí dócmhainneachta ar bhealach lena mbaintear na cearta a eascraíonn as an Treoir sin d’fhostaithe.
60      Sa chás seo, d’iarr WIBRA BELGIË SA go dtionscnófaí imeachtaí atheagrúcháin breithiúnacha, atá faoi rialú dhlí na Beilge, lena dtugtar ráthaíochtaí d’fhostaithe, d’fhonn aistriú ghníomhaíochtaí uile na cuideachta sin nó cuid díobh a ullmhú. Is léir ón ordú tarchuir go raibh sé tar éis don tribunal de l’entreprise de Ghent diúltú glacadh leis an tairiscint táthcheangail ar ghlac na hoifigigh cúirte a ceapadh sna himeachtaí sin léi gur iarr an chuideachta sin ar an gcúirt sin a dhearbhú go raibh sí dócmhainneach, agus ar an gcaoi sin imeachtaí a thionscnamh lena dtugtar, faoi dhlí na Beilge, ráthaíochtaí éagsúla d’oibrithe seachas iad siúd dá bhforáiltear i gcomhthéacs na n‑imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh.
61      Leanann sé freisin, áfach, ón ordú tarchuir, ar thaobh amháin, go ndearna cuideachta a bhí nasctha le WIBRA BELGIË SA an tairiscint táthcheangail sin, gan aon léiriú a thabhairt maidir le ceannaitheoirí ionchasacha eile a chuardach, agus go raibh diúltú an fhormheasa bunaithe ar an bhfíoras go raibh an tairiscint sin contrártha do roinnt forálacha éigeantacha a bhaineann le cosaint na bhfostaithe a bhféadfadh aistriú beartaithe an ghnóthais difear a dhéanamh dóibh.
62      Sna himthosca sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú, i bhfianaise na dtosca ábhartha uile, nach bhfuil, sa chás seo, aon mhí-úsáid á baint as imeachtaí dócmhainneachta ar bhealach lena mbaintear na cearta a eascraíonn as Treoir 2001/23 de na fostaithe atá i gceist sna príomhimeachtaí.
63      I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar an gceist a tharchuirtear ná nach mór Airteagal 5(1) de Threoir 2001/23 a léiriú sa chaoi go bhfuil feidhm aige i gcás ina leanann imeachtaí dócmhainneachta imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh ar lena linn a tarraingíodh suas comhaontú maidir le páirtaistriú an ghnóthais lena mbaineann, ach nár fhormheas an chúirt inniúil é, sula bhforfheidhmítear é a luaithe a dhearbhaítear an dócmhainneacht, ar choinníoll go dtionscnaítear na himeachtaí féimheachta nó dócmhainneachta comhchosúla, a cuireadh i gcrích, chun sócmhainní an aistreora a leachtú, go bhfuil na himeachtaí sin faoi rialú údaráis phoiblí inniúil agus nach féidir dul ar iontaoibh an údaráis sin a aicmiú mar imeachtaí mí-úsáideacha.
Costais
64      Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Tríú Dlísheomra) mar seo a leanas:
Maidir le hAirteagal 5(1) de Threoir 2001/23/CE ón gComhairle an 12 Márta 2001 maidir le comhfhogasú a dhéanamh ar dhlíthe na mBallstát a bhaineann le cearta na bhfostaithe a choimirciú i gcás aistriú gnóthas nó gnólachtaí nó codanna de ghnóthais nó de ghnólachtaí,
ní mór léiriú a dhéanamh air mar seo a leanas:
tá feidhm aige i gcás ina leanann imeachtaí dócmhainneachta imeachtaí atheagrúcháin bhreithiúnaigh ar lena linn a tarraingíodh suas comhaontú maidir le páirtaistriú an ghnóthais lena mbaineann, ach nár fhormheas an chúirt inniúil é, sula bhforfheidhmítear é a luaithe a dhearbhaítear an dócmhainneacht, ar choinníoll go dtionscnaítear na himeachtaí féimheachta nó dócmhainneachta comhchosúla, a cuireadh i gcrích, chun sócmhainní an aistreora a leachtú, go bhfuil na himeachtaí sin faoi rialú údaráis phoiblí inniúil agus nach féidir dul ar iontaoibh an údaráis sin a aicmiú mar imeachtaí mí-úsáideacha.
Sínithe
*      Teanga an cháis: an Fhraincis.