62004TJ0034_EL
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Διατακτικό
Διάδικοι
Στην υπόθεση T-34/04,
Plus Warenhandelsgesellschaft mbH,
με έδρα το Mühlheim (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τον B. Piepenbrink, δικηγόρο,
προσφεύγουσα,
κατά
Γραφείου Εναρμονίσεως στο πλαίσιο της Εσωτερικής Αγοράς (εμπορικά σήματα, σχέδια και υποδείγματα) (ΓΕΕΑ), εκπροσωπούμενου από τον G. Schneider,
καθού,
λοιποί διάδικοι κατά τη διαδικασία ενώπιον του τμήματος προσφυγών του ΓΕΕΑ:
Joachim Bälz και Friedmar Hiller,
κάτοικοι Στουτγάρδης (Γερμανία),
με αντικείμενο προσφυγή κατά της αποφάσεως του δεύτερου τμήματος προσφυγών του ΓΕΕΑ, της 25ης Νοεμβρίου 2003 (υπόθεση R 620/2002-2), σχετική με διαδικασία ανακοπής μεταξύ της εταιρίας Tengelmann Warenhandelsgesellschaft και των Bälz και Hiller,
ΤΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ (τέταρτο τμήμα),
συγκείμενο από τους H. Legal, πρόεδρο, P. Lindh και V. Vadapalas, δικαστές,
γραμματέας: C. Kristensen, υπάλληλος διοικήσεως
έχοντας υπόψη το δικόγραφο της προσφυγής που κατατέθηκε στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου στις 28 Ιανουαρίου 2004,
έχοντας υπόψη το υπόμνημα απαντήσεως που κατατέθηκε στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου στις 18 Ιουνίου 2004,
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 24ης Φεβρουαρίου 2005,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
Το ιστορικό της διαφοράς
1. Οι Joachim Bälz και Friedmar Hiller υπέβαλαν στις 26 Σεπτεμβρίου 2000 αίτηση καταχωρίσεως εικονιστικού κοινοτικού σήματος στο Γραφείο Εναρμονίσεως στο πλαίσιο της Εσωτερικής Αγοράς (εμπορικά σήματα, σχέδια και υποδείγματα) (ΓΕΕΑ) δυνάμει του κανονισμού 40/94 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 1993, για το κοινοτικό σήμα (ΕΕ 1994, L 11, σ. 1), όπως έχει τροποποιηθεί.
2. Το σήμα του οποίου ζητείται η καταχώριση συνίσταται στο εξής σημείο:
>image>5
>image>6
3. Η καταχώριση ζητήθηκε για διάφορα προϊόντα των κλάσεων 3, 25, 28, 32, 33 και 34 του Διακανονισμού της Νίκαιας για τη διεθνή ταξινόμηση προϊόντων και υπηρεσιών όσον αφορά την καταχώριση σημάτων, της 15ης Ιουνίου 1957, όπως έχει αναθεωρηθεί και τροποποιηθεί.
4. H αίτηση δημοσιεύθηκε στις 14 Μαΐου 2001 στο Δελτίο Κοινοτικών Σημάτων
αριθ. 43/01.
5. Με έγγραφο της 6ης Αυγούστου 2001, η εταιρία Tengelmann Warenhandelsgesellschaft άσκησε ανακοπή κατά της αιτήσεως καταχωρίσεως, ισχυριζόμενη ότι υφίσταται κίνδυνος συγχύσεως, κατά την έννοια του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, του κανονισμού 40/94, μεταξύ του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση και του προγενέστερου γερμανικού λεκτικού σήματος POWER, το οποίο καταχωρίστηκε στις 14 Απριλίου 1994 για τα προϊόντα της κλάσεως 34 «καπνός, είδη για καπνιστές, δηλαδή ταμπακέρες, θήκες για πούρα και τσιγάρα, σταχτοδοχεία, όλα τα ανωτέρω κατασκευασμένα από μη πολύτιμα μέταλλα, θήκες για πίπες, εργαλεία καθαρισμού για πίπες, κόφτες για πούρα, πίπες, αναπτήρες, συσκευές τσέπης για στρίψιμο τσιγάρων, φίλτρα για τσιγάρα· σπίρτα».
6. Η αίτηση ανακοπής αφορά ορισμένα από τα προϊόντα της κλάσεως 34 που περιλαμβάνονται στην αίτηση καταχωρίσεως κοινοτικού σήματος, δηλαδή «καπνό, είδη για καπνιστές, σπίρτα».
7. Το τμήμα ανακοπών απέρριψε την αίτηση στις 27 Μαΐου 2002, με το αιτιολογικό ότι δεν υφίσταται κίνδυνος συγχύσεως μεταξύ των δύο υπό εξέταση σημείων.
8. Στις 25 Ιουλίου 2002, η ανακόπτουσα προσέβαλε την απόφαση αυτή ενώπιον του δεύτερου τμήματος προσφυγών του ΓΕΕΑ, υποστηρίζοντας ότι η συνολική εντύπωση που προκαλεί το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση καθορίζεται από το διακριτικό στοιχείο «power», αφού τα λοιπά στοιχεία στερούνται διακριτικού χαρακτήρα. Φρονεί ότι η ανακοπή έπρεπε να γίνει δεκτή, διότι αμφότερα τα σήματα περιέχουν το στοιχείο «power».
9. Την 1η Οκτωβρίου 2003, η εταιρία Plus Warenhandelsgesellschaft mbH καταχωρίστηκε στο γερμανικό μητρώο σημάτων ως νέος δικαιούχος του προγενέστερου εθνικού σήματος POWER .
10. Με απόφαση της 25ης Νοεμβρίου 2003 (στο εξής: προσβαλλόμενη απόφαση), το δεύτερο τμήμα προσφυγών του ΓΕΕΑ απέρριψε την προσφυγή, αποφαινόμενο ότι, λόγω των οπτικών, φωνητικών και εννοιολογικών διαφορών μεταξύ των δύο σημάτων, δεν υφίσταται κίνδυνος συγχύσεως εντός της οικείας εδαφικής περιοχής. Έκρινε ότι, αντιθέτως προς την άποψη της ανακόπτουσας, δεν μπορεί να αγνοηθεί το λεκτικό στοιχείο «Turkish» του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση, καθώς και το εικονιστικό στοιχείο του εν λόγω σημείου, το οποίο παριστάνει κεφαλή λιονταριού, και ότι, ακόμη και αν η κεφαλή λιονταριού παραπέμπει στην έννοια της ισχύος, δεν πρόκειται για προφανή και απλή μεταφορά της έννοιας αυτής. Επισήμανε, ακόμη, ότι ούτε το στοιχείο «Turkish» μπορεί να αγνοηθεί, διότι είναι σημαντικό από οπτικής και φωνητικής απόψεως, η δε συνολική σημασία των όρων «Turkish power» διαφέρει από αυτήν του όρου «power».
Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
11. Υπό τις συνθήκες αυτές, η προσφεύγουσα, η οποία είναι δικαιούχος του προγενέστερου εθνικού σήματος, άσκησε την παρούσα προσφυγή κατά της αποφάσεως του τμήματος προσφυγών του ΓΕΕΑ.
12. Η προσφεύγουσα ζητεί από το Πρωτοδικείο:
– να ακυρώσει την προσβαλλόμενη απόφαση,
– επικουρικώς, να της επιτρέψει να συμπληρώσει εγγράφως, εντός εύλογης προθεσμίας, τα στοιχεία που το Πρωτοδικείο κρίνει ανεπαρκή ως προς τα πραγματικά περιστατικά και τις έννομες συνέπειές τους,
– να καταδικάσει το ΓΕΕΑ στα δικαστικά έξοδα.
13. Κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, η προσφεύγουσα απέσυρε ένα από τα αιτήματα που είχε αρχικώς υποβάλει και με το οποίο ζητούσε από το Πρωτοδικείο να διατάξει τη διαγραφή του σήματος του οποίου ζητήθηκε η καταχώριση.
14. Το ΓΕΕΑ ζητεί από το Πρωτοδικείο:
– να απορρίψει την προσφυγή,
– να καταδικάσει την προσφεύγουσα στα δικαστικά έξοδα.
Επί του παραδεκτού της προσφυγής
15. Το ΓΕΕΑ παρατηρεί ότι η προσφεύγουσα, αν και δικαιούχος του προγενέστερου εθνικού σήματος, δεν ήταν διάδικος της διαδικασίας ενώπιον του τμήματος προσφυγών. Ωστόσο, το ΓΕΕΑ φρονεί ότι το άρθρο 63, παράγραφος 4, του κανονισμού 40/94 πρέπει να ερμηνευθεί κατά τρόπον ώστε η έννοια του διαδίκου «της διαδικασίας ενώπιον του τμήματος προσφυγών», ο οποίος έχει δικαίωμα να ασκήσει προσφυγή ενώπιον του Πρωτοδικείου, να καλύπτει και τους δικαιούχους σήματος για το οποίο έχει ξεκινήσει αντιδικία κατόπιν υποβολής αιτήσεως καταχωρίσεως κοινοτικού σήματος.
16. Διαπιστώνεται, χωρίς άλλωστε να αμφισβητείται, ότι η μεταβίβαση του εθνικού σήματος στην προσφεύγουσα από τον προηγούμενο δικαιούχο, την εταιρία Tengelmann Warenhandelsgesellschaft, επήλθε κατά τη διάρκεια της διαδικασίας ενώπιον του ΓΕΕΑ. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται ότι η προσφεύγουσα υποκαθιστά την εκχωρήτρια εταιρία στη διαδικασία ενώπιον του τμήματος προσφυγών.
17. Υπό τις συνθήκες αυτές, η προσφεύγουσα νομιμοποιείται ενεργητικώς να ζητήσει την ακύρωση της προσβαλλομένης αποφάσεως.
Επί της ουσίας
Επί του πρώτου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από παράβαση του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, του κανονισμού  40/94
Επιχειρήματα των διαδίκων
18. Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι τα προϊόντα της κλάσεως 34, «καπνός, είδη για καπνιστές, σπίρτα», που περιλαμβάνονται στην αίτηση καταχωρίσεως, και τα προϊόντα που αφορά το προγενέστερο σήμα είναι εν μέρει ίδια ή μοιάζουν πολύ.
19. Το προγενέστερο σήμα συνίσταται αποκλειστικά από τον όρο «power», ο δε διακριτικός χαρακτήρας του ενισχύεται λόγω της διαδεδομένης χρήσεώς του. Το προγενέστερο σήμα δεν χρησιμοποιείται μόνον για την περιγραφή των προϊόντων, δεδομένου ότι οι ενδιαφερόμενοι καταναλωτές και επιχειρηματίες δεν θα αντιλαμβάνονταν τον όρο «power» ως ένδειξη της ποιότητας των εν λόγω προϊόντων για καπνιστές, αντιθέτως προς την εντύπωση που θα δημιουργούσαν όροι όπως «full flavour» ή «light» ή «gold».
20. Εξάλλου, ο όρος «power» δεν αποτελεί αποκλειστικό χαρακτηριστικό στοιχείο του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση, διότι, σύμφωνα με τους κανόνες της αγγλικής και της γερμανικής γραμματικής, ο προσδιορισμός των πραγμάτων γίνεται μόνο με τα ουσιαστικά, και όχι με τα επίθετα. Επομένως, το αγγλικό επίθετο «Turkish» δεν λαμβάνεται υπόψη στη σύγκριση των σημείων, διότι για τους ενδιαφερόμενους πελάτες αποτελεί ένδειξη μόνον του ότι τα οικεία προϊόντα έχουν τουρκική προέλευση, το δε οικείο κοινό δεν το εκλαμβάνει ως προσδιοριστικό της επιχειρήσεως από την οποία προέρχονται τα εν λόγω προϊόντα.
21. Όταν τα προϊόντα που φέρουν το οικείο σήμα δεν διατίθενται σε καταστήματα αυτοεξυπηρετήσεως, ο αγοραστής αναγκάζεται να προφέρει το όνομα του σήματος, πράγμα που αποτελεί την απλούστερη μέθοδο προσδιορισμού του προϊόντος. Επομένως, κατά τη σύγκριση των δύο επίδικων σημάτων από ακουστικής απόψεως, η εικονιστική παράσταση που περιλαμβάνει το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση δεν ασκεί καμία επιρροή.
22. Η εικόνα της κεφαλής λιονταριού πλαισιώνεται από τους όρους «Turkish» και «power» και δεν επηρεάζει καθαυτή τη γενική οπτική εντύπωση που προκαλεί το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση, διότι χρησιμεύει απλώς στον τονισμό της έννοιας του στοιχείου «power», το οποίο οι οικείοι πελάτες γνωρίζουν ως συστατικό του σήματος της προσφεύγουσας.
23. Λόγω, αφενός, της ομοιότητας μεταξύ των δύο επίδικων σημείων, που περιέχουν το ίδιο κυρίαρχο στοιχείο, και, αφετέρου, της γενικής εντυπώσεως που προκαλούν στο γερμανικό κοινό, υπάρχει κίνδυνος συγχύσεως, διότι το κοινό θα μπορούσε πιστέψει ότι τα επίμαχα προϊόντα προέρχονται από την ίδια επιχείρηση ή από οικονομικώς συνδεόμενες επιχειρήσεις.
24. Το ΓΕΕΑ υποστηρίζει, πρώτον, ότι, αφού το προγενέστερο σήμα προστατεύεται στη Γερμανία, πρέπει να εξεταστεί η αντίληψη που σχηματίζει για τα σημεία το γερμανικό κοινό, για το οποίο το τμήμα προσφυγών ορθώς έκρινε ότι διαθέτει τη συνήθη πληροφόρηση και είναι ευλόγως προσεκτικό και ενημερωμένο.
25. Το ΓΕΕΑ παρατηρεί, δεύτερον, ότι τα προϊόντα για τα οποία ασκήθηκε η ανακοπή, δηλαδή «καπνός, είδη για καπνιστές, σπίρτα», προστατεύονται από το προγενέστερο σήμα και, ως εκ τούτου, τα σχετικά με τα επίδικα σημεία προϊόντα είναι ίδια.
26. Τρίτον, το ΓΕΕΑ υπενθυμίζει ότι η εκτίμηση της ομοιότητας των επίδικων σημάτων πρέπει να στηρίζεται στην οπτική, ακουστική και εννοιολογική ταύτισή τους, καθένα δε από αυτά πρέπει να εξετάζεται συνολικά, λαμβανομένου υπόψη ότι τα κυρίαρχα και χαρακτηριστικά στοιχεία τους ασκούν καθοριστική επιρροή.
27. Ο όρος «power», που αποτελεί το μοναδικό συστατικό στοιχείο του προγενέστερου σήματος, δεν είναι περιγραφικός κανενός από τα οικεία προϊόντα. Μολονότι, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών προϊόντων, ο διακριτικός χαρακτήρας του στοιχείου αυτού κρίνεται σχετικά περιορισμένος, το τμήμα προσφυγών έλαβε ως δεδομένο, υπέρ της ανακόπτουσας, ότι το σήμα της διαθέτει μέσου επιπέδου διακριτικό χαρακτήρα.
28. Το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση συνίσταται από τα στοιχεία «Turkish» και «power», καθώς και από το εικονιστικό στοιχείο που διαχωρίζει τα προηγούμενα και παριστάνει κεφαλή λιονταριού. Κατά την εκτίμηση των διακριτικών στοιχείων του σημείου αυτού, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι τόσο το στοιχείο «power» όσο και το εικονιστικό στοιχείο, η κεφαλή λιονταριού, καθώς και, εν τέλει, το επίθετο «Turkish», διαθέτουν διακριτικό χαρακτήρα και δεν είναι περιγραφικά και ότι το σημείο αυτό, εξεταζόμενο συνολικά, προκαλεί διαφορετική εντύπωση από το σήμα POWER.
29. Στο σημείο 26 της προσβαλλομένης αποφάσεως, το τμήμα προσφυγών δέχεται ότι μέρος του γερμανικού κοινού ενδέχεται να αντιληφθεί το στοιχείο «Turkish» ως ένδειξη γεωγραφικής προελεύσεως των προϊόντων. Ωστόσο, επισήμανε ακόμη ότι, στο σύνολό του, το «Turkish Power» είναι φορέας διαφορετικού σημασιολογικού περιεχομένου σε σχέση με το μεμονωμένο στοιχείο «power». Επομένως, το στοιχείο «Turkish» δεν μπορεί να αγνοηθεί κατά την εκτίμηση της ομοιότητας.
30. Η προσφεύγουσα εσφαλμένως θεωρεί ως δεδομένο ότι τα σήματα χαρακτηρίζονται μόνον από τα ουσιαστικά και όχι από τα επίθετα. Το επιχείρημα ότι τα επίθετα χρησιμοποιούνται εξ ορισμού για περιγραφικούς σκοπούς είναι ακριβές μόνον όσον αφορά τη γραμματική λειτουργία τους. Αντιθέτως, ένα επίθετο που χρησιμοποιείται σε σήμα δεν είναι φύσει περιγραφικό. Το αν ένα επίθετο είναι περιγραφικό κατά την έννοια του δικαίου των σημάτων εξαρτάται από τη σημασία του, καθώς και από τα σχετικά προϊόντα και υπηρεσίες.
31. Στο σημείο 26 της προσβαλλομένης αποφάσεως, το τμήμα προσφυγών έκρινε ότι ο Γερμανός καταναλωτής αντιλαμβάνεται τον συνδυασμό «Turkish Power» ως σύνολο που περιέχει και άλλα εννοιολογικά στοιχεία και όχι ως απλή αναφορά σε τουρκικής προελεύσεως προϊόντα με το σήμα Power. Λόγω της στενής σχέσεως μεταξύ των δύο συστατικών του, το λεκτικό σύνολο «Turkish Power» αποκτά σημασιολογικό περιεχόμενο ανεξάρτητο του όρου «power», διότι η αίσθηση που προκαλεί στηρίζεται στην αντίληψη για τον τουρκικό πολιτισμό και ιστορία.
32.  Ένα σήμα με την επωνυμία «Indian Summer» που αφορά ποτά γίνεται αντιληπτό κατά εντελώς διαφορετικό τρόπο από ένα σήμα με την επωνυμία «Summer» για τα ίδια προϊόντα. Η προσφεύγουσα δεν μπορεί λυσιτελώς να επικαλεστεί την απόφαση της 18ης Φεβρουαρίου 2004,
T‑10/03, Koubi κατά ΓΕΕΑ – Flabesa (CONFORFLEX) (η οποία δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στη Συλλογή), ακριβώς επειδή, στη συγκεκριμένη υπόθεση, ο όρος «conforflex» δεν εμπεριέχει κάποια προφανή συνολική σημασία. Η έννοια «conforflex» δεν έχει κάποια ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο καταναλωτής συσχετίζει ευθέως το στοιχείο «confor» με τα προϊόντα.
33. Από οπτικής απόψεως, το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση ταυτίζεται με το προγενέστερο σήμα μόνον κατά το στοιχείο «power». Η πείρα έχει δείξει ότι τα στοιχεία που βρίσκονται στην αρχή εν μέρει εικονιστικών σημάτων έχουν αυξημένη σημασία, διότι κατά κανόνα προσελκύουν την προσοχή του κοινού.
34. Το τμήμα προσφυγών επισήμανε ότι το εικονιστικό στοιχείο του σημείου, το οποίο συνίσταται από την κεφαλή βρυχώμενου λιονταριού με περίτεχνη χαίτη, δεν αποτελεί μόνον μία ολοκληρωμένη μεταφορά της έννοιας της ισχύος χωρίς σημασία. Το βρυχώμενο λιοντάρι μεταφέρει την αίσθηση της επιθετικότητας, η δε μορφή και η περίτεχνη παράσταση της κεφαλής προσδίδει στο σήμα του οποίου ζητείται η καταχώριση ιδιαίτερο χαρακτήρα που υπερβαίνει το μήνυμα που μεταφέρει ο όρος «power». Επιπλέον, η προσθήκη της κεφαλής του βρυχώμενου λιονταριού προσδίδει στο σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση ιδιαίτερο νόημα, διαφορετικό από αυτό του στοιχείου «power».
35. Τα δύο επίδικα σήματα διακρίνονται εννοιολογικώς, διότι ο όρος «power» έχει ο ίδιος διαφορετική σημασία και αντίκτυπο σε σχέση με το λεκτικό σύνολο «Turkish Power» συνδυασμένο με κεφαλή λιονταριού. Η σύμπτωση ως προς το στοιχείο «power» δεν μπορεί να στηρίξει τον ισχυρισμό περί εννοιολογικής ομοιότητας.
36. Εν γένει, μεταξύ των δύο επίδικων σημάτων υπάρχουν μόνον ορισμένες οπτικές και ηχητικές ομοιότητες.
37. Από την εξέταση των εν λόγω στοιχείων προκύπτει ότι τα προϊόντα είναι ταυτόσημα και ότι τα σημεία συμπίπτουν ως προς το λεκτικό στοιχείο «power». Επισημαίνεται ακόμη ότι το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση περιέχει μία λέξη με ιδιαίτερο διακριτικό χαρακτήρα, ότι τα δύο σημεία διαφέρουν εννοιολογικά και το ένα εκ των δύο σημείων περιέχει ένα χαρακτηριστικό εικονιστικό στοιχείο.
38. Το ΓΕΕΑ καταλήγει ότι δεν υφίσταται κίνδυνος συγχύσεως.
Εκτίμηση του Πρωτοδικείου
39. Συνιστά κίνδυνο συγχύσεως, κατά την έννοια του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, του κανονισμού 40/94, το να είναι δυνατό να πιστέψει το κοινό ότι τα σχετικά προϊόντα ή υπηρεσίες προέρχονται από την ίδια επιχείρηση ή, ενδεχομένως, από οικονομικώς συνδεόμενες μεταξύ τους επιχειρήσεις, η δε ύπαρξη κινδύνου συγχύσεως πρέπει να εκτιμάται συνολικώς, λαμβανομένων υπόψη όλων των σχετικών παραγόντων της συγκεκριμένης υποθέσεως.
40. Αυτή η συνολική εκτίμηση συνεπάγεται κάποια αλληλεξάρτηση των παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη και, ιδίως, της ομοιότητας των σημάτων καθώς και της ομοιότητας των σχετικών προϊόντων ή υπηρεσιών, η δε ελαφρά ομοιότητα μεταξύ των σχετικών με το σήμα προϊόντων ή υπηρεσιών μπορεί να αντισταθμίζεται από μια έντονη ομοιότητα μεταξύ των σημάτων και αντιστρόφως [απόφαση του Πρωτοδικείου, της 23ης Οκτωβρίου 2002, T-388/00, Institut für Lernsysteme κατά ΓΕΕΑ – Educational Services (ELS), Συλλογή 2002, σ. ΙΙ-4301, σκέψη 46].
41. Η συνολική εκτίμηση του κινδύνου συγχύσεως πρέπει να στηρίζεται στη συνολική εντύπωση που προκαλούν τα σήματα, λαμβανομένων υπόψη, μεταξύ άλλων, των διακριτικών και κυρίαρχων στοιχείων τους (βλ. αναλόγως, αποφάσεις του Δικαστηρίου, της 11ης Νοεμβρίου 1997, C‑251/95, SABEL, Συλλογή 1997, σ. I‑6191, σκέψη 23, και της 22ας Ιουνίου 1999, C‑342/97, Lloyd Schuhfabrik Meyer, Συλλογή 1999, σ. I‑3819, σκέψη 25).
42. Όσο σημαντικότερος είναι ο διακριτικός χαρακτήρας του προγενέστερου σήματος, τόσο αυξημένος είναι ο κίνδυνος συγχύσεως (βλ., αναλόγως, την προπαρατεθείσα απόφαση Lloyd Schuhfabrik Meyer, σκέψη 20).
43. Εν γένει, δύο σήματα είναι παρόμοια οσάκις, κατά την αντίληψη του ενδιαφερομένου κοινού, υπάρχει μια τουλάχιστον μερική ισότ ητα μεταξύ τους όσον αφορά μία ή πλείονες ουσιώδεις πτυχές [απόφαση του Πρωτοδικείου, της 23ης Οκτωβρίου 2002, T‑6/01, Matratzen Concord κατά ΓΕΕΑ – Hukla Germany (MATRATZEN), Συλλογή 2002, σ. II‑4335, σκέψη 30], θεωρούνται δε ουσιώδεις η οπτική, η ακουστική και η εννοιολογική πτυχή.
44. Εν προκειμένω, αμφότερα τα επίδικα σήματα προσδιορίζουν τα προϊόντα ως προς τα οποία ασκήθηκε η ανακοπή, δηλαδή «καπνό, είδη για καπνιστές, σπίρτα». Τα επίμαχα προϊόντα πρέπει, επομένως, να θεωρηθούν ταυτόσημα, όπως άλλωστε επισήμανε το ΓΕΕΑ με το υπόμνημα αντικρούσεως.
45. Το προγενέστερο εθνικό σήμα POWER έχει καταχωριστεί στη Γερμανία, η οποία αποτελεί την οικεία εδαφική περιοχή κατά την έννοια του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, του κανονισμού 40/94.
46. Εφόσον το προγενέστερο σήμα προστατεύεται στη Γερμανία, ο κίνδυνος συγχύσεως πρέπει να εκτιμηθεί βάσει της αντιλήψεως που σχηματίζει το γερμανικό κοινό. Το τμήμα ανακοπών και το τμήμα προσφυγών επισήμαναν συναφώς, χωρίς η προσφεύγουσα να προβάλει επ’ αυτού αντίρρηση, ότι οι αγοραστές προϊόντων της κλάσεως 34 δείχνουν αυξημένη προσοχή κατά τις συναλλαγές τους, λόγω της σταθερής προτιμήσεως προϊόντων με συγκεκριμένα σήματα.
47. Υπό το πρίσμα των παρατηρήσεων αυτών πρέπει να εξεταστεί αν το τμήμα προσφυγών υπέπεσε σε νομική πλάνη, κρίνοντας ότι μεταξύ του εικονιστικού σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση και του προγενέστερου λεκτικού σήματος υφίστανται επαρκείς διαφορές, ώστε να αποκλειστεί ο κίνδυνος συγχύσεως στην αντίληψη του οικείου γερμανικού κοινού ως προς τα σχετικά με τα επίδικα σήματα προϊόντα.
48. Δεν αμφισβητείται ότι το οικείο γερμανικό κοινό κατανοεί τόσο το λεκτικό στοιχείο «power», που είναι κοινό σε αμφότερα τα επίδικα σήματα, όσο και τη λέξη «Turkish» την οποία περιέχει το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση.
49. Το προγενέστερο εθνικό σήμα είναι λεκτικό, ενώ για το άλλο επίδικο σημείο ζητήθηκε η καταχώρισή του ως εικονιστικού κοινοτικού σήματος, συνιστάμενου από τις λέξεις «Turkish» και «power», οι οποίες χωρίζονται από κεφαλή λιονταριού με
εκθαμβωτική χαίτη.
50. Ο όρος «power» αποτελεί ταυτόχρονα το μοναδικό στοιχείο του προγενέστερου σήματος και ένα από τα τρία συστατικά του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση.
51. Δεδομένου του είδους των επίμαχων προϊόντων, το Πρωτοδικείο κρίνει ότι κίνδυνος συγχύσεως στην αντίληψη του οικείου γερμανικού κοινού θα υπήρχε αν το κοινό συστατικό των δύο σημείων, το «power», αποτελούσε το κυρίαρχο στοιχείο του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση.
52. Από οπτικής απόψεως, τα δύο επίδικα σήματα διακρίνονται ευχερώς μεταξύ τους, διότι μόνον το σήμα του οποίου ζητείται η καταχώριση έχει μορφή σύνθετου σήματος, συνιστάμενου από το λεκτικό σύνολο «Turkish Power» συνδυαζόμενο με εικονιστικό στοιχείο που έχει μορφή κεφαλής βρυχώμενου λιονταριού με εκθαμβωτική χαίτη.
53. Λόγω της κεντρικής θέσεώς του, το εικονιστικό στοιχείο αυτό προσδίδει στο σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση μία οπτική δομή εντελώς διαφορετική από αυτή του προγενέστερου εθνικού σήματος.
54. Λόγω του μεγέθους του, της πρωτοτυπίας του και της περίτεχνης απεικονίσεως του, το εικονιστικό στοιχείο κυριαρχεί επί των λεκτικών στοιχείων του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση και, ως εκ τούτου, τα δύο εξεταζόμενα σημεία παρουσιάζουν πολύ έντονες οπτικές διαφορές.
55. Η προσθήκη της λέξεως «Turkish» συμμετρικά σε σχέση με το στοιχείο «power» τονίζει περαιτέρω τη διαφοροποίηση αυτή, λόγω της τοποθετήσεώς της στην αρχή του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση και στην αντίθετη πλευρά από το εικονιστικό στοιχείο σε σχέση με το «power», το οποίο βρίσκεται στο τέλος του εν λόγω σημείου.
56. Λόγω της παρουσίας του στην αρχή του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση, το στοιχείο «Turkish» γίνεται αμέσως αντιληπτό από το οικείο κοινό και, ως εκ τούτου, επικρατεί επί του στοιχείου «power» στην οπτική μνήμη των ενδιαφερομένων.
57. Επιπλέον, τα επίδικα σήματα περιέχουν σημαντικές ηχητικές διαφορές. Ενώ το εικονιστικό στοιχείο προφανώς δεν ασκεί καμία επιρροή από την άποψη αυτή, εντούτοις το λεκτικό στοιχείο «Turkish» αναμφισβήτητα συμβάλλει στη φωνητική διαφοροποίηση των δύο επίδικων σημείων.
58. Συναφώς, η προσφεύγουσα δεν απέδειξε ότι το οικείο γερμανικό κοινό παραλείπει εντελώς το λεκτικό στοιχείο «Turkish» όταν προσδιορίζει προφορικά το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση. Αντιθέτως, η έντονη ομοιότητα μεταξύ της αγγλικής και της γερμανικής εκδοχής του συστατικού στοιχείου του σήματος του οποίου ζητείται η καταχώριση διευκολύνει περισσότερο την απομνημόνευση και την εκφορά του σημείου αυτού από τους ενδιαφερομένους, απ’ ό,τι η αρχική οπτική επαφή με το στοιχείο αυτό.
59. Όπως επισήμανε η προσφεύγουσα, όταν οι καταναλωτές αγοράζουν τα επίμαχα προϊόντα σε άλλα σημεία πωλήσεως, εκτός των
καταστημάτων αυτοεξυπηρετήσεως, αναγκάζονται να προφέρουν αμφότερα τα ηχητικά συστατικά του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση.
60. Από εννοιολογικής απόψεως, το ότι το επίθετο «Turkish» προηγείται του ουσιαστικού «power» οφείλεται βεβαίως στους κανόνες γραμματικής της αγγλικής γλώσσας και, επομένως, αντιθέτως προς ό,τι υποστηρίζει το ΓΕΕΑ, το ενδιαφερόμενο κοινό, στη γλώσσα του οποίου υπάρχει ο ίδιος γραμματικός κανόνας, δεν αντιλαμβάνεται οπωσδήποτε κατά προτεραιότητα το στοιχείο «Turkish».
61. Εξάλλου, το τμήμα προσφυγών δέχθηκε ότι τα επίδικα σήματα παρουσιάζουν κάποια ομοιότητα από σημασιολογικής απόψεως, διότι περιέχουν αμφότερα την έννοια της ισχύος και, επομένως, ορισμένοι αγοραστές ενδέχεται να εκλάβουν το στοιχείο «Turkish» ως ένδειξη γεωγραφικής προελεύσεως των προϊόντων.
62. Ωστόσο, το εικονιστικό στοιχείο, που παριστάνει κεφαλή λιονταριού, εξουδετερώνει σε μεγάλο βαθμό, λόγω των χαρακτηριστικών που επισημάνθηκαν ανωτέρω, την εννοιολογική ομοιότητα των δύο επίδικων σημείων, ομοιότητα που οφείλεται στην παρουσία του συστατικού στοιχείου «power» σε αμφότερα.
63. Πράγματι, η κεφαλή βρυχώμενου λιονταριού προσθέτει μία ξεχωριστή έννοια επιθετικότητας
σε αυτήν της ισχύος που μεταφέρει το λεκτικό στοιχείο «power» του προγενέστερου εθνικού σήματος.
64. Εξάλλου, όπως ορθώς επισήμανε το ΓΕΕΑ με τις έγγραφες παρατηρήσεις του, από το «Turkish Power» προκύπτει ένα εννοιολογικό αποτέλεσμα ανεξάρτητο από τη λέξη «power», διότι, στην αντίληψη του οικείου γερμανικού κοινού, το λεκτικό αυτό σύνολο συσχετίζει τα σχετικά προϊόντα με την τουρκική ιστορία και τον τουρκικό πολιτισμό.
65. Επομένως, το τμήμα προσφυγών ορθώς έκρινε ότι το εικονιστικό στοιχείο του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση δεν αποτελεί μόνο μία απλή και σαφή μεταφορά της έννοιας της ισχύος.
66. Εξάλλου, οι οπτικές και φωνητικές αποκλίσεις μεταξύ των δύο επίδικων σημάτων, οι οποίες επισημάνθηκαν ανωτέρω, περιορίζουν την εννοιολογική ομοιότητα που προκαλεί η παρουσία του κοινού στοιχείου «power».
67. Ειδικότερα, επιβάλλεται να υπογραμμιστεί ότι ο βαθμός της εννοιολογικής ομοιότητας μεταξύ των δύο σημείων έχει περιορισμένη σημασία στην περίπτωση που το οικείο κοινό βλέπει την επωνυμία του σήματος
πάνω στο προϊόν που αγοράζει.
68. Η σημασία της εννοιολογικής ομοιότητας μεταξύ των δύο σημάτων περιορίζεται επίσης όταν, όπως συμβαίνει εν προκειμένω, το οικείο κοινό πρέπει να προφέρει ολόκληρο το λεκτικό σύνολο από το οποίο συνίσταται το σημείο, όταν αγοράζει τα οικεία προϊόντα σε διάφορα σημεία διανομής, εκτός των καταστημάτων αυτοεξυπηρετήσεως.
69. Αυτό ισχύει επίσης όταν, όπως επισημάνθηκε ανωτέρω, το οικείο κοινό παραμένει πιστό στα σήματα που παραδοσιακά προτιμά και, συνεπώς, δείχνει αυξημένη προσοχή όταν επιλέγει τα εν λόγω προϊόντα.
70. Κατά το μέτρο αυτό, το τμήμα προσφυγών δεν υπέπεσε σε πλάνη εκτιμήσεως, κρίνοντας ότι, εξεταζόμενη συνολικά, η σημασία του σημείου «Turkish Power» διαφοροποιείται από το μήνυμα που μεταφέρει μόνο το λεκτικό στοιχείο «power» του προγενέστερου εθνικού σήματος.
71. Επομένως, δεν προκύπτει ότι το στοιχείο «power» συνιστά, όπως υποστηρίζει η προσφεύγουσα, το κυρίαρχο στοιχείο του σημείου του οποίου ζητείται η καταχώριση ούτε ότι το στοιχείο αυτό καθορίζει τη γενική εντύπωση που το σημείο δημιουργεί ώστε να διαπιστωθεί κίνδυνος συγχύσεως στην αντίληψη του οικείου γερμανικού κοινού.
72. Από το σύνολο των σκέψεων που προηγήθηκαν, προκύπτει ότι, παρά το ταυτόσημο των σχετικών με τα δύο επίδικα σημεία προϊόντων και την παρουσία του λεκτικού στοιχείου «power» σε αμφότερα τα σημεία, το τμήμα προσφυγών νομίμως έκρινε ότι το οικείο γερμανικό κοινό, το οποίο είναι ενημερωμένο, ιδιαίτερα προσεκτικό και πιστό στα σήματα που παραδοσιακά προτιμά, δεν είναι πιθανό να πιστέψει ότι τα επίμαχα προϊόντα προέρχονται από την ίδια επιχείρηση ή, ενδεχομένως, από οικονομικώς συνδεόμενες επιχειρήσεις, δεδομένων άλλωστε των οπτικών, φωνητικών και εννοιολογικών διαφορών που διαπιστώθηκαν μεταξύ των σημάτων.
73. Υπό τις περιστάσεις αυτές, η εκτίμηση του τμήματος προσφυγών σχετικά με τον κίνδυνο συγχύσεως δεν αναιρείται από το ότι η προσφεύγουσα, επικαλούμενη στατιστικά στοιχεία πωλήσεων, ισχυρίζεται ότι το προγενέστερο εθνικό σήμα διαθέτει διακριτικό χαρακτήρα.
74. Περαιτέρω, από τον φάκελο της υποθέσεως ενώπιον του ΓΕΕΑ δεν προκύπτει ότι τέθηκαν υπόψη των δικαιοδοτικών οργάνων του στατιστικά στοιχεία σχετικά με τις πωλήσεις τσιγάρων με το σήμα POWER, στοιχεία που η προσφεύγουσα επικαλείται με το δικόγραφο της προσφυγής της για να αποδείξει τη φήμη του εθνικού σήματος. Επιπλέον, ορισμένα από τα προσκομισθέντα στοιχεία αφορούν περιόδους μεταγενέστερες της υποβολής του υπομνήματος με το οποίο εκτίθενται οι λόγοι της προσφυγής που ασκήθηκε ενώπιον του τμήματος προσφυγών.
75. Υπό τις συνθήκες αυτές, τα στατιστικά στοιχεία αυτά θα επηρέαζαν τη νομιμότητα της προσβαλλομένης αποφάσεως μόνον αν έπρεπε το ΓΕΕΑ να τα λάβει αυτεπαγγέλτως υπόψη [απόφαση του Πρωτοδικείου, της 12ης Δεκεμβρίου 2002, T‑247/01, eCopy κατά ΓΕΕΑ (ECOPY), Συλλογή 2002, σ. II‑5301, σκέψη 46].
76. Εν προκειμένω, όμως, δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο, διότι, κατά το άρθρο 74, παράγραφος 1, in fine, του κανονισμού 40/94, στο πλαίσιο διαδικασίας που αφορά, όπως η παρούσα, λόγους απαραδέκτου, το ΓΕΕΑ περιορίζεται στην εξέταση των ισχυρισμών και των αιτημάτων που προέβαλαν οι διάδικοι.
77. Επιβάλλεται, επομένως, η απόρριψη του πρώτου λόγου που αντλείται από εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο β΄,
του κανονισμού 40/94.
Επί του δεύτερου λόγου ακυρώσεως, που αντλείται από προσβολή των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας της προσφεύγουσας
78. Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η Κοινότητα δεν έχει εξουσία να της αφαιρέσει τα δικαιώματά της πνευματικής ιδιοκτησίας, ανεχόμενη απομιμήσεις και παραποιήσεις του προγενέστερου σήματος, όπως συμβαίνει με το σημείο του οποίου ζητείται η καταχώριση και το οποίο είναι αντιγραφή του πρώτου.
79. Επίσης, το εθνικό δικαίωμα της προσφεύγουσας προσβλήθηκε διότι δεν της επιτράπηκε να ασκήσει τα δικαιώματά της πνευματικής ιδιοκτησίας που νομίμως απέκτησε στο κράτος εγκαταστάσεώς της.
80. Το ΓΕΕΑ θεωρεί την αιτίαση αλυσιτελή, διότι σκοπός της διοικητικής διαδικασίας είναι να διαπιστωθεί αν μπορεί να καταχωριστεί κοινοτικό σήμα για οποίο έχει υποβληθεί σχετική αίτηση, χωρίς να εξετάζεται το κύρος της καταχωρίσεως προγενέστερου εθνικού σήματος.
81. Για το Πρωτοδικείο αρκεί η επισήμανση ότι το προγενέστερο εθνικό σήμα της προσφεύγουσας σε καμία περίπτωση δεν χάνει το κύρος του λόγω ενδεχόμενης καταχωρίσεως του επίμαχου σημείου ως κοινοτικού σήματος.
82. Πράγματι, από τα προηγηθέντα προκύπτει ότι επίμαχη καταχώριση δεν είναι πιθανό να προκαλέσει στην αντίληψη του γερμανικού κοινού
κίνδυνο συγχύσεως μεταξύ του εικονιστικού κοινοτικού σήματος του οποίου ζητείται η καταχώριση και του προγενέστερου εθνικού λεκτικού σήματος της προσφεύγουσας.
83. Επομένως, είναι εσφαλμένη η αιτίαση της προσφεύγουσας ότι της αφαιρέθηκαν τα δικαιώματά της πνευματικής ιδιοκτησίας που απορρέουν από το προγενέστερο εθνικό σήμα του οποίου είναι δικαιούχος.
84. Επιβάλλεται επομένως η απόρριψη του δεύτερου λόγου.
85. Από το σύνολο των σκέψεων που προηγήθηκαν προκύπτει ότι η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της.
86. Το Πρωτοδικείο φρονεί ότι διαθέτει επαρκή στοιχεία και, επομένως, δεν χρειάζεται να γίνουν δεκτά τα επικουρικά αιτήματα της προσφεύγουσας.
Επί των δικαστικών εξόδων
87. Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Πρωτοδικείου, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπήρχε σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου.
88. Η προσφεύγουσα ηττήθηκε και, ως εκ τούτου, καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα του ΓΕΕΑ, σύμφωνα με το αίτημά του.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ (τέταρτο τμήμα)
αποφασίζει:
1) Απορρίπτει την προσφυγή.
2) Καταδικάζει την προσφεύγουσα στα δικαστικά έξοδα.