Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 1 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
 
MALTA 
 
QORTI ĊIVILI 
 PRIM’AWLA 
 
ONOR. IMĦALLEF 
 LAWRENCE MINTOFF 
 
Seduta tal-05 ta’ Diċembru, 2018 
 
Rikors Maħluf Numru 697/2018 LM 
 
Joseph Farrugia (ID numru 218876M)  
 
vs. 
 
Allianz S.p.A. 
 
 
Il-Qorti, 
 
Rat ir -Rikors Maħluf ippreżentat fit-3 ta’ Lulju, 2 018, mill -attur Joseph 
Farrugia (ID 218876M) (minn issa ’l quddiem “l-attur”), u maħluf minnu stess, 
li jgħid kif ġej: 
 
1. Illi fl-10 ta’  Lulju, 2016, ġewwa Scicli, Sqallija, seħħ inċident tat -traffiku bejn il -
vettura bin -numru ta’ reġistrazzjoni ER 159 LC ta l-għamla Nissan Qashqai 
misjuqa minn Alessandro Puglisi (liema vettura kienet assikurata mas -soċjetà 
intimata Allianz S.p.A. meta seħħ l -istess inċident), u l -mutur bin -numru ta’ 
reġistrazzjoni KBS 157 misjuq minn u proprjetà tar -rikorrenti Joseph Farrugia
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 2 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
(kopji tat -traffic accident reports hawn annessi u mmarkati bħala Dok. JF01 u 
Dok. JF02); 
2. Illi l -istess inċident seħħ b’tort tas -sewwieq tal -vettura bin -numru ta’ 
reġistrazzjoni ER 159 LC (liema ve ttura kienet assikurata mas -soċjetà intimata 
Allianz S.p.A . meta seħħ l -istess inċident) minħabba negliġenza, traskuraġni, 
imperizja u non-osservanza tar-regolamenti tat-traffiku da parti tiegħu; 
3. Illi konsegwenza ta’ dan l -inċident ir-rikorrenti sofra diversi danni, ġrieħi serji, kif 
ukoll diżabilità permanenti, kif ser jiġi ppruvat waqt it-trattazzjoni tal-kawża; 
4. Illi r-rikorrenti inkorra u sofra diversi spejjeż, telf ta’ qligħ, danni lucrum cessans u 
danni oħra in konsegwenza ta’ u emerġenti minn dan l -inċident u s -soċjetà 
intimata hija responsabbli fil -liġi għa ll-ħlas tad -danni sofferti mir -rikorrenti 
b’konsegwenza tal-istess inċident; 
5. Illi r-rikorrenti interpella lis -soċjetà intimata sabiex tersaq għal -likwidazzjoni u l -
ħlas tad -danni minnu sofferti konsegwenza ta ’ ’ l fuq imsemmi inċident, iżda l -
intimata baqgħet inadempjenti; 
6. Illi in vista tas-suespost kollu kellha ssir din il-kawża u r-rikorrenti qed jipprevalixxi 
ruħu mid -drittijiet kollha li ttih il -liġi, inkluż, iżda mhux limitatament, l -artikolu 
13(2) tar-Regolament (UE) Nru. 1215/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill; 
Tgħid għalhekk is -soċjetà intimata għaliex għar -raġunijiet fuq indikati dina l -
Onorabbli Qorti, prevja kwalsiasi dikjarazzjoni opportuna, m’għandhiex: 
i. Tiddikjara u tiddeċiedi illi s -sewwieq tal -vettura bin -numru ta’ 
reġistrazzjoni ER 159 L C tal -għamla Nissan Qashqai huwa responsabbli 
għall-inċident fuq imsemmi tal -10 ta’ Lulju 2016 ġewwa Scicli, Sqallija, u 
f’liema inċident korra r-rikorrenti; 
ii. Tiddikjara u tiddeċiedi illi s -soċjetà intimata Allianz S.p.A. bħala l -
assikuratriċi tal-vettura bin-numru ER 159 LC meta seħħ l -inċident de quo, 
hi responsabbli għall-ħlas tad-danni kollha sofferti mir -rikorrenti naxxenti 
mill-istess inċident awtomobilistiku; 
iii. Tillikwida d -danni sofferti mir -rikorrenti konsegwenza tal -istess inċident, 
okkorrendo bl-opera ta’ periti nominandi; 
iv. Tikkundanna u tordna lis -soċjetà intimata tħallas lir -rikorrenti dawk id -
danni hekk kif likwidati minn din l-Onorabbli Qorti.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 3 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Bl-ispejjeż kollha, kompriżi dawk tal -ittra uffiċjali tal -11 ta’ Ġunju, 2018 (Dok. JF 
03) u bl -imgħax leg ali sad -data tal -ħlas effettiv kontra s -soċjetà intimata li r -
rappreżentanti ġuridiċi tagħha huma minn issa inġunti għas-subizzjoni.  
 
Rat i lli l -attur ippreżenta rikors bid -data tat -3 ta’ Lulju, 2018, fejn wera l -
intenzjoni li jipprevalixxi ruħu mill -provvedimenti tar -Regolament tal -Kunsill 
tal-Unjoni Ewropea Nru  1393/2007 dwar notifiki ta’ dokumenti u atti 
ġudizzjarji fi Stati Membri tal -Unjoni Ewropea, u għall -fini ta’ dan ippreżenta, 
flimkien mar-rikors tiegħu, traduzzjoni tar -rikors promutur bil -lingwa Taljana, 
sabiex is -soċjetà konvenuta  Allianz S.p.A. (minn issa ’l quddiem “is -soċjetà 
konvenuta”) tkun tista’ tiġi notifikata bl -atti kif suppost tramite l -Uffiċċju tal-
Avukat Ġenerali bħala Aġenzija li Tittrażmetti.  
 
Rat illi minkejja li ġiet debitament notifikata bir-Rikors Maħluf tal-attur fl-4 ta’ 
Ottubru, 2018  permezz ta l-posta reġistrata , is -soċjetà konvenuta ma 
ppreżentat l -ebda risposta  maħlufa entro t -terminu ta’ għoxrin ġurnata 
mogħtija lilha bil-liġi, u għalhekk din ġiet meqjusa li baqgħet kont umaċi għall-
finijiet u effetti kollha tal -liġi. Fl-udjenza tat-2 ta’ Novembru, 2018, is -soċjetà 
konvenuta ngħatat xahar żmien sabiex tippreżenta n-nota ta’ sottomissjonijiet 
tagħha ai termini tal-artikolu 158(10) tal-Kap. 12. 
 
Rat l-atti kollha tal-kawża. 
 
Rat id-dokumenti li ġew esebiti in atti. 
 
Rat il-verbal tal-udjenza tat-2 ta’ Novembru, 2018, fejn il -partijiet ingħataw il-
fakultà li jippreżentaw noti ta’ sottomissjonijiet u  fejn il-kawża tħalliet għas-
sentenza.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 4 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Rat in-nota ta’ sottomissjonijiet tal-attur. 
 
Il-kwistjoni bejn il-partijiet 
 
L-attur kien involut f’inċident tat -traffiku waqt li kien qiegħed isuq il -mutur 
tiegħu tal -għamla Honda ġewwa Scicli, Sqallija, meta ħabat ma’ vettura tal -
għamla Nissan Qashqai misjuqa minn Sqalli bl -isem ta’ Alessandro Puglisi, 
liema vettura kienet assigurata mas -soċjetà konvenuta. L-attur jaddebita r -
responsabbilità għal dan l -inċident l is-sewwieq tal -vettura, u jgħid li dan l -
inċident seħħ minħabba negliġenza, traskuraġni, imperizja u non -osservanza 
tar-regolamenti tat-traffiku da parti tiegħu. Konsegwenza ta’ dan l -inċident l-
attur jgħid illi huwa  sofra diversi danni u ġrieħi serji, kif ukoll diżabilità 
permanenti, kif iċċertifikat mill-konsulent ortopediku li eżamina lill-attur.  
 
Permezz tal -kawża odjerna, l -attur qiegħed jitlob lill -Qorti tiddikjara li s -
sewwieq tal-vettura bin-numru ta’ reġistrazzjoni ER 159 LC tal -għamla Nissan 
Qashqai huwa responsabbli għall -inċident li seħħ fl -10 ta’ Lulju, 2016, ġewwa 
Scicli, fil-Provinċja ta’ Ragusa, Sqallija,  kif ukoll li s -soċjetà konvenuta bħala 
assikuratriċi tal-vettura ER 159 LC hi responsabbli għall -ħlas tad-danni kollha 
sofferti mill -attur, kif ukoll għal -likwidazzjoni tad-danni kollha sofferti minnu 
b’kundanna għall-ħlas tal-istess.  
 
 
Provi u riżultanzi 
 
Flimkien mar -rikors promutur imressaq minnu, l -attur ippreżenta kopja tar -
rapport li sar mill -Pulizija fil-Provinċja ta’ Ragusa, bid -dettalji dwar kif seħħ l -
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 5 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
inċident1, li miegħu kien hemm annessi għadd ta’ ritratti u pjanti taż-żona fejn 
seħħ l -inċident.2 Minn dan ir -rapport rilaxx jat mill -Ufficio Infortunistica 
Stradale tal-Provincja Reġjonali ta’ Ragusa, jirriżulta li l -vettura tal -għamla 
Nissan Qashqai bin -numru ta’ reġistrazzjoni ER 159 LC kienet assigurata mas -
soċjetà konvenuta Allianz S.p.A. għall-perijodu bejn it-30 ta’ April, 2016 u d-29 
ta’ Ottubru, 2016. L-attur ippreżenta wkoll kopja ta’ ittra uffiċjali mibgħuta lis -
soċjetà konvenuta li permezz tagħha din ġiet interpellata tersaq għal -
likwidazzjoni u l-ħlas tad-danni sofferti mill-attur.3  
 
L-attur ippreżenta  wkoll nota bi prospett tad -danni allgatament sofferti 
minnu4, kemm dawk materjali kif ukoll danni konsistenti f’telf ta’ qligħ futur in 
vista tad -diżabilità permanenti sofferta minnu.  F’dawn il -proċeduri l -attur 
għażel li jixhed bil -mezz tal-affidavit5, fejn qal li f’Lulju tal -2016 hu kien mar 
flimkien ma’ għadd ta’ ħbieb tiegħu għal road trip fi Sqallija, fejn il-ħsieb kien li 
dawn iterrqu bil -muturi. B’kollox kienu disa’ muturi. Qal li fil-ħin li fih  seħħ l-
inċident, dakinhar tal-10 ta’ Lulju 2016, hu fl imkien ma’ sħabu, kienu qegħdin 
isuqu lejn Pozzallo sabiex jaqbdu l -vapur lura għal Malta. Qal li waqt li kienu 
għaddejjin minn Scicli, hu  u sħabu  daħlu f’ġenb ta’ triq sabiex jistennew lil 
xulxin, u hekk kif reġgħu bdew isuqu wara xulxin, ġiet vettura tal -għamla 
Nissan Qashqai fit-triq. L-attur qal li hu kien qiegħed isuq fuq in -naħa ta’ barra 
tal-karreġġjata tal -lemin tat -triq, u eżatt quddiemu kien hemm  għadd ta’ 
                                                           
1 A fol. 5 tal-proċess. F’dan ir-rapport, a fol. 13, id-dinamika ta’ kif seħħ l -inċident ġiet deskritta b’dan il-mod, “[m]entre il 
conducente dell’autovettura Nissan Qashqai targata ER 159 LC eseguiva la svolta a sinistra, lo stesso era eseguito sulla 
stessa corsia di marcia dal Motociclo Honda XR 650 R targa KBS 157, condotto dal. Sig. Farrugia Joseph ...  (dettalji) ... Il 
conducente del motociclo Honda XR 650 R targa KBS 157, dopo una breve sosta per ricompattarsi con il gruppo di 
motociclisti di cui faceva parte, riprendeva la marcia (dallo stesso dichiarato), e dava corso a manovra di sorpasso 
all’autovettura Nissan Qashqai targata ER 159 LC che lo precedeva e che stava effettuando manovra di svolta a sinistra, in 
questo frangente le traiettorie dei due veicoli si intersecavano e venivano in collisione.” 
2 A fol. 6 et seq. tal-proċess. 
3 A fol. 15 tal-proċess. 
4 A fol. 29 tal-proċess. 
5 A fol. 33 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 6 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
muturi misjuqa minn  sħabu. Qal li f’ħin minnhom hu ra l -vettura Nissan 
Qashqai tnaqqas mil-veloċità donnha qed tfittex post tal -parkeġġ, bl-indicator 
tal-lemin mixgħul filwaqt li ġibdet lejn in -naħa tal -lemin tat -triq. Qal ukoll li 
sħabu qabżu l -vettura mingħajr ma daħlu fuq il -karreġġjata opposta, u hu 
għamel bħalhom, iżda f’daqqa waħda l -Qashqai qabdet u ġibdet lejn ix -xellug 
tat-triq mingħajr ebda indikazzjoni  li kienet ser iddur f’dik id -direzzjoni, u 
laqtitu fuq siequ tal -lemin bil -mutur b’kollox. L -attur qal li l -vettura baqgħet 
tkaxkru lejn ix-xellug, tefgħetu fl-arja u hu spiċċa f’siġra fuq in-naħa l-oħra tat-
triq, sakemm imbagħad waqa’ fl -art. L-attur qal li fuq in -naħa tax -xellug ta’ 
fejn seħħ l-impatt kien hemm triq laterali li biex wieħed jidħol fiha ried jaqsam 
fuq il -karreġġjata opposta li kien hemm fuq in -naħa tax -xellug. W ara l -
inċident, is-sewwieq tal-vettura informa lill-Pulizija li hu ried idur fuq ix-xellug.  
 
Fix-xhieda tiegħu l -attur wera l -fehma li s -sewwieq tal -Qashqai kien ferm 
negliġenti fil-mod kif qabad u kiser bil -vettura tiegħu, speċjalment meta minn 
quddiemu kienu għad hom kemm għaddew tmien muturi, u għalhekk aktar 
messu qagħad attent qabel qasam għan -naħa l -oħra tat -triq. L -attur qal li 
mad-daqqa hu ħass uġigħ kbir u sturdament, u ftit wara ttieħed l -Isptar ta’ 
Modica b’ambulanza. L-attur qal li kellu l -pala ta’ siequ miksura u l -qiegħ ta’ 
siequ miftuħ wara li ċċarrat mal -footrest tal-mutur. L-attur qal li hu kien ġie 
infurmat li kien kiser diversi partijiet ta’ siequ l -leminija u li kien hemm bżonn 
li jiġi operat, iżda hu pprefera li minflok jibqa’ waħdu f’pajjiż barra ni, jiġi Malta 
u jiġi operat hawnhekk , anki sabiex ikun jista’ jibqa’ jmur għall -follow-ups 
għand l -istess kirurgu li jkun operah . Qal ukoll li l -ambulanza wasslitu sal -
catamaran bi ħlas, u li hekk kif wasal Malta sab tistennieh ambulanza li ħaditu 
l-Isptar Mater Dei. L -Isptar Mater Dei sarulu  għadd ta’ testijiet wara li ġie
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 7 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
stabbilit li l -attur kien kiser tliet metatarsals ta’ siequ l -leminija, u wara kien 
ġie operat minn Mr Massimo Abela.  
 
L-attur qal li minkejja li għaddew aktar minn sentejn minn dan l -inċident, hu 
għadu jbati l -konsegwenzi, fosthom uġigħ, tnemnim u tingiż f’siequ tal -lemin, 
limitazzjonijiet fil-moviment ta’ siequ l-leminija, u qal li dan kollu qiegħed iħalli 
impatt fuq ħajtu speċjalment minħabba li hu jaħdem bħala head chef u jqatta’ 
ħin twil fuq saqajh. Hu kompla jgħid li wara l -inċident hu kellu jnaqqas anki l -
attività sportiva li kien jagħmel. Hu qal li l -kirurgu ortopedi ku Mr Massimo 
Abela kkonkluda li konsegwenza ta’ dan l -inċident hu sofra minn diżabilità 
permanenti ta’ 4%, u li da n il-perċentwali jista’ jiżdied minħabba fil-possibilità 
ta’ infezzjonijiet rikorrenti li jistgħu jf eġġulu. L -attur qal li konsegwenza tal -
inċident hu tilef erbgħa u sittin ġurnata (64) ta’ xogħol minħabba l -uġigħ u l -
limitazzjonijiet li kellu.  
 
L-attur spjega kif konsegwenza ta’ dan l -inċident, il-mutur li kien qiegħed isuq 
ġie ddikjarat li hu beyond economical repair u li l -valur tal-mutur fiż-żmien li 
fih seħħ l -inċident kien ta’ €1 ,100, li ma tħallsux lilu mis -soċjetà assikuratriċi 
minħabba li l -polza tal-assigurazzjoni li kellu ma kinitx tkoprih għal hekk.  L-
attur ippreżenta kopja tar -rapport mediku li ngħata mar -rilaxx tiegħu mill -
Isptar Mater Dei 6, kopja tal -kuntratt ta’ impjieg tiegħu mas -soċjetà Sunroute 
Hotels7, kopja tal-formula FS3 għas -snin 201 5, 2016, 2017 8, kopja taċ -
ċertifikati mediċi għall -ġimgħat kollha li fihom l -attur ma setax imur xogħol 
minħabba fl-inċident9, kopja tal -motor survey report 10, kopja ta’ irċevuta tal -
                                                           
6 A fol. 38 tal-proċess. 
7 A fol. 40 tal-proċess. 
8 A fol. 43 sa 45 tal-proċess. 
9 A fol. 46 sa 49 tal-proċess. 
10 A fol. 53 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 8 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Isptar Saint James 11, u kopja ta’ irċevuta maħruġa minn Global Translation 
Solutions fir-rigward tat-traduzzjonijiet li saru fil-lingwa Taljana.12 
 
L-attur esebixxa wkoll affidavit ta’ David Schembri13, wieħed mill-persuni li fl-
10 ta’ Lulju, 2016 kien qiegħed jakkumpanja lill-attur fuq ir-road trip fi Sqallija, 
li ddeskriva d -dinamika tal -inċident li seħħ waqt li l -attur u sħabu kienu 
qegħdin isuqu lejn Pozzallo sabiex jaqbdu l -vapur lura lejn Malta. Dan ix -xhud 
qal li meta hu u  sħabu l -motoċiklisti jkunu qegħdin isuqu bħala grupp, huma 
jsuqu fi staggered formation għas-sigurtà. Hu ddeskriva dak li ġara fil -waqtiet 
tal-inċident hekk: 
 
“Rajt l-istess Nissan Qashqai sewda quddiemi tnaqqas l-ispeed bl-indicator tal-
lemin mixgħul u tiġbed lejn in -naħa tal -lemin tat -triq fejn kien hemm daħla 
(din id-daħla tidher fir-ritratti li ħadu l -Pulizija), donnha qed tfittex parking. Il-
muturi ta’ quddiem Joseph Farrugia qabżu lin -Nissan Qashqai fuq in-naħa tax-
xellug tagħha (kif suppost, għaliex l -Italja jsuqu fuq il-lemin), iżda mingħajr ma 
qabżu fuq il -karreġġjata opposta u dejjem fid -dritt u da n għaliex, kif spjegajt 
qabel, il -Qashqai kienet ġibdet lejn il -lemin. Joseph Farrugia għamel eżatt 
bħall-muturi ta’ qablu, jiġifieri beda jaqbeż il -Qashqai min -naħa tax -xellug 
tagħha iżda mingħajr ma rifes fuq il -karreġġjata opposta u dejjem miexi fid -
dritt. F’daqqa waħda l-Qashqai qabdet u ġibdet lejn ix -xellug għal fuq il-mutur 
ta’ Farrugia mingħajr ma kellha l -indicator mixgħul u laqtitu fin -nofs tal-mutur 
naħa tal-lemin, eżatt ġol -pala ta’ siequ. Fuq in -naħa tax-xellug ta’ fejn seħħ l -
inċident kien hem m triq laterali li biex wieħed jidħol fiha kellu jaqsam il -
karreġġjata opposta li jkun hemm fuq in -naħa tax -xellug tagħna. Il -Qashqai 
dar f’salt lejn ix -xellug, u baqa’ jkaxkar il -mutur ta’ Joseph Farrugia fuq il -
karreġġjata opposta b’kollox; Farrugia tar fl-arja minn fuq il-mutur u spiċċa ġo 
siġra li kien hemm in-naħa l-oħra tat-triq.” 
 
Ix-xhud kompla jgħid li s -sewwieq tal-vettura ma kienx attent  fis-sewqan biex 
ma indunax bil-mutur tal-attur għaddej minn ħdejh u li s-sewwieq tal-vettura 
                                                           
11 A fol. 54 tal-proċess. 
12 A fol. 55 u 56 tal-proċess. 
13 A fol. 58 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 9 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
bilfors li kiser fuq ix -xellug mingħajr ma ħares fil -mera. Mix-xhieda ta’ 
Schembri jirriżulta li l-vettura Qashqai kienet tat-tip left-hand drive, u li l-attur 
kien għaddej fuq in-naħa tax-xellug tat-triq, mal-istess naħa tax-xufier. Ix-xhud 
kompla jgħid li wara l-inċident hu u sħabu sabu lill-attur fil-ħaxix, fejn bilkemm 
seta’ jieħu nifs bl -uġigħ li kellu. Ftit tal -mumenti wara l -attur ittieħed l -Isptar 
ta’ Modica, u minn hemm tniżżel Malta u ttieħed l-Isptar Mater Dei bl-
ambulanza fejn sarulu aktar testijiet u interventi. Ix-xhud qal li l-attur ta’ sikwit 
jgħidlu li siequ l-leminija għadha tagħtih il-problemi, u li din għadha taffettwah 
anki fuq ix-xogħol minħabba li jqatta’ ħin twil fuq saqajh.  
 
L-attur esebixxa wkoll l-affidavit ta’ Joseph Cacopardo14, ħabib ieħor tal-attur 
li kien miegħu fl-istess ġita Sqallija, u li wkoll assista għall-inċident. Dan ix-xhud 
spjega d-dinamika tal-inċident billi qal li l -grupp ta’ motoċiklisti waqfu f’ lay-by 
mal-ġenb tat-triq sabiex jerġgħu jingħaqdu u jkomplu jsuqu lejn Pozzallo. Dan 
ix-xhud ikkonferma li hu ra lis -sewwieq tan -Nissan Qashqai inaqqas mill -
veloċità u jiġbed lejn il -lemin. Ikkonferma li dak il -ħin l -attur beda jaqbeż il -
Qashqai min-naħa tax-xellug tagħha mingħajr ma rifes il -karreġġjata opposta, 
u li f’salt wieħed is -sewwieq tal-Qashqai kiser lejn ix -xellug fejn kien hemm l -
attur mingħajr ma xegħel l -indicator, bil-konsegwenza li laqat lill-attur, kaxkru 
u tajru, tant li l -attur spiċċa f’siġra fin -naħa l-oħra tat-triq. Ix-xhud qal li mill -
mod kif seħħ l-inċident, bilfors li s-sewwieq tal-vettura ma kienx attent, u dan 
anki billi l -muturi li kienu qegħdin jinstaqu għamlu ċertu ħoss , li wieħed ma 
setax ma jindunax bihom. 
 
                                                           
14 A fol. 60 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 10 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Dan ix -xhud ikkonferma wkoll li wara li seħħ l -inċident, l -attur ittieħed bl -
ambulanza fi sptar f’Modica, u  wara hu nġab Malta bil -catamaran fejn sab  l -
ambulanza tistennieh li ħaditu mill -ewwel l -Isptar Mater Dei fejn sarulu 
eżaminazzjonijiet u ġie operat.  
 
L-attur esebixxa wkoll affidavit ta’ Dean Mangion15, general manager ma’ Sun 
Route Hotels Co. Ltd. li hi  l-kumpannija li jaħdem magħha l -attur, u li 
ppreżenta l-kopji tal-FS3s tal-attur għas-snin 2015, 2016 u 2017, kif ukoll kopji 
tal-payslips tal-attur li nħarġu f’Lulju, Awwissu, Settembru u Ottubru tal-2016.  
 
L-attur esebixxa wkoll kopja tar -rapport medik u mħejji minn Mr Massimo 
Abela16, fejn ġie kkonstatat li fiż-żmien tal-inċident l-attur kellu 41 sena, u li l -
inċident seħħ waqt ġita bil -muturi fi Sqallija. L -espert mediku stabbilixxa li 
dakinhar stess li seħħ l -inċident, l-attur ittieħed l -Isptar Mater D ei fejn sarulu 
għadd ta’ testijiet. Fi kliem l-espert mediku ex-parte, 
 
“He was diagnosed with open displaced fractures of the 2 -4th metatarsal shafts of 
the right foot. He was admitted to hospital and underwent surgical debridement of 
the wounds and intra medullary wiring of the fractures on 11/07/2016. The foot was 
immobilised in a cast, he was mobilised on elbow crutches and was discharged home 
on 15/07/2016. He was followed up at the Orthopaedic Outpatients clinic. The 
intramedullary wires were removed in clinic 6 weeks following the traumatic incident 
and he discarded the elbow crutches 2 months after that.” 
 
Mr Abela kkonstata li l-attur għadu jsofri minn skumdità f’saqajh speċjalment 
meta jingaġġa f’attivitajiet partikolari bħal meta jimxi fuq art mhux livell ata, u 
għandu bżonn żraben li joffru support sabiex saqajh tkun stabbli. Ix -xhud 
ikkonferma li l -attur kellu j waqqaf ċertu attivitajiet sportivi li kien jieħu gost 
jagħmel qabel l -inċident. Mr Abela kkonstata wkoll li minħabba li l -ferita 
                                                           
15 A fol. 61 tal-proċess. 
16 A fol. 68 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 11 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
kienet waħda miftuħa, hemm riskju ta’ aktar infezzjonijiet fis -sieq tal-attur, li 
jistgħu jwasslu għal aktar uġigħ u nefħa fis -sieq, u kkonkluda li r -rata ta’ 
diżabilità permanenti sofferta mill -attur konsegwenza ta’ dan l -inċident hi ta’ 
erbgħa fil-mija (4%). 
 
 
 
Konsiderazzjonijiet legali 
 
It-talbiet ewlenin li trid tiddeċiedi dwarhom il -Qorti huma dwar ir -
responsabbilità o meno tal-assigurat tas -soċjetà konvenuta għall -inċident 
mertu tal-kawża, u k if ukoll dwar ir-responsabbilità tas-soċjetà konvenuta, u 
dwar it-talba tal-attur għal-likwidazzjoni tad -danni sofferti mill -attur 
konsegwenza tal-inċident inkwistjoni.  
 
Minn dak li ji rriżulta mill-provi, l-attur kien qiegħed isuq fuq in -naħa ta’ barra 
tal-karreġġjata tal -lemin, kif jidher mir -ritratt anness mar -rapport tal -Pulizija 
esebit a fol. 36 tal-proċess, fi triq li minnha kienu għaddejjin għadd ta’ muturi 
misjuqa minn sħab l -attur stess, u vetturi. Il -vettura involuta f’dan l -inċident, 
dik tal-għamla Nissan Qashqai bin -numru ta’ reġistrazzjoni ER 159 LC kellha l -
indicator mixgħul b’tali mod li kien jindika li din kienet ser tiġbed lejn il -lemin. 
Jirriżulta li l-attur ittenta jaqbeż il-vettura min-naħa tax-xellug tagħha, xi ħaġa 
li kien ra lil sħabu, li kienu qegħdin isuqu fl -istess direzzjoni tiegħu, jagħmlu 
qablu, iżda għal xi raġuni f’dak il -ħin eżatt is -sewwieq tan -Nissan Qashqai 
għażel li minflok jiġbed lejn il -lemin kif kien  indika li ser jagħmel, d ar fuq ix -
xellug, proprju għal fuq il-mutur li kien qiegħed jinstaq mill-attur. Jidher li kien 
hawnhekk li seħħ l -impatt bejn il -vetturi, liema impatt wassal biex l -attur 
tkaxkar għal distanza u wara ġie mttajjar minn fuq il-mutur tiegħu.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 12 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Din il-verżjoni ta’ kif seħħ l -inċident hija korroborata kemm minn dak li xehd u 
l-attur u sħabu, kif ukoll mir -ritratti li jindikaw kif seħħ l -inċident. Il -Qorti 
m’għandha l -ebda raġuni għalfejn tiskarta din i l-verżjoni tal-attur, stante li 
anki d -daqqa li ġarrbet il -vettura inkwistjoni tindika li l -impatt seħħ fuq in -
naħa tax-xellug tagħha, proprju fl -istess naħa li fiha kien qiegħed is -sewwieq 
tal-vettura (ritratt a fol. 9 tal -proċess). Anki l -fatt li l -vettura inkwistjoni hi ja 
waħda tat-tip left-hand drive bis-sewwieq tagħha proprju fl -istess naħa minn 
fejn kien għaddej il -mutur tal -attur, jindika li fil -ħin li seħħ l -inċident, is -
sewwieq tal-vettura ma kienx qiegħed iżomm il -proper lookout rikjest sabiex 
jassigura li kwalsiasi manuvra li jagħmel fit-triq tkun ħielsa mill-periklu għalih u 
għal ħaddieħor. Il-fatt li i-sewwieq tal-vettura minflok kiser fuq il-lemin kif kien 
qiegħed jindika li ser jagħmel, qabad u kiser fuq ix -xellug, fi triq li minnha 
kienu għaddejjin għadd ta’ muturi li kienu għadho m kemm qabżuh ftit 
mumenti qabel, ifisser biss li s -sewwieq tal-vettura kien negliġenti fis -sewqan 
tiegħu. F’deċiżjoni mogħtija minn Qorti Ingliża, u li fiċ -ċirkostanzi tal -kawża 
odjerna jagħmel sens li tiġi ċċitata, hija dik fl -ismijiet Neuhaus vs. Bastion 
Insurance Co. Ltd. 17 fejn l -obbligu li jinżamm ‘a proper lookout’  ġie mfisser 
bħala: 
“Keeping a proper lookout means more than looking straight ahead. It includes 
awareness of what is happening in one’s immediate vicinity. A motorist shall 
have a view of the whole road, from side to side, and in the case of a road 
passing through a built -up area, of the pavements on the side of the road as 
well.” 
 
Hawnhekk il -Qorti se tiftaħ parentesi żgħira in vista tal -fatt li s -soċjetà 
konvenuta baqgħet kontumaċi f’dawn  il-proċeduri u naqset li tressaq l -
                                                           
17 1968, (1) SA 398 (A) 405H - 406A).
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 13 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
eċċezzjonijiet u l -provi tagħha f’din il -kawża, minkejja li jirriżulta li ġiet 
debitament notifikata. F’sitwazzjonijiet simili il -Qorti ma tqisx l -istat ta’ 
kontumaċja bħala ammissjoni jew stqarrija da parti tal-konvenut li jonqos milli 
jressaq l -eċċezzjonijiet tiegħu fil -kawża, anzi jitqies bħala kontestazzjoni, u 
kien għalhekk li l-Qorti straħet l-aktar fuq il-provi oġġettivi mressqa mill-attur, 
partikolarment ir-ritratti esebiti mar-rapport tal-Pulizija, li madanakollu jsaħħu 
l-verżjoni tal-attur għar-rigward tal-mod kif seħħ l-inċident.  
 
Illi kif ġie deċiż minn dawn il-Qrati għadd ta’ drabi, il-kontumaċja m’għandhiex 
titqies bħala stqarrija jew ammissjoni min -naħa tal-imħarrek għal dak li jkun 
qiegħed jintalab jew jiġ i allegat kontrih mill -parti attriċi . Għall-kuntrarju, il -
kontumaċja titqies bħala kontestazzjoni u t-tibdil li s eħħ fil-liġi proċedurali fl-
artikolu 158 bl -Att XXIV tal -1995 jidher li j saħħaħ din il -fehma. Min -naħa l -
oħra l-istitut tal-kontumaċja huwa msejjes fuq il-presuppost li l-konvenut bin-
nuqqas tiegħu li jwieġeb għat -talba tal-parti attriċi, ikun wera dispett lejn is -
sejħa tal -Qorti biex jidher quddiemha, liema dispett il -liġi tħares lejh bħala 
għemil li jistħoqqlu sanzjoni – dik li ma jkunx jista’ jindaħal fit-tressiq ta’ provi 
– għaliex meqjusa bħala element ta’ disordni soċjali.18 
 
Hekk stabbilita r -responsabbilità tal -assigurat tas -soċjetà konvenuta għall -
inċident mertu tal -kawża, li jkun fadal huwa li jiġi stabbilit il -quantum tad-
danni li għandh om jitħallsu lill -attur, kemm fir -rigward ta ’ danni materjali 
sostnuti minnu (damnum emergens), kif ukoll fir-rigward ta’ telf ta’ qligħ futur 
minħabba fid-diżabilità permanenti li hu sofra (lucrum cessans).  
 
                                                           
18 Ara l-kawża fl-ismijiet Elizabeth Said vs. Bank of Valletta p.l.c. et, P.A.(JRM), 01.12.2015.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 14 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Fil-prospett esebit minnu, l -attur jgħid li hu  għamel erbgħa u sittin ( 64) 
ġurnata ma jmurx għax-xogħol konsegwenza tal -inċident mertu tal -kawża, 
asserzjoni din li mhi jiex korroborata mill -provi dokumentarji esebiti. L -attur 
lanqas ma jgħid minn dawn l -erbgħa u sittin (64) ġurnata, kemm minnhom 
kienu bi ħlas, u għalhekk il -Qorti ma tistax t ilqa’ t-talba tal-attur għall-ħlas ta’ 
€7,888.53 għaż-żmien kollu li fih ma setax imur xogħol . Madanakollu ser issir 
komputazzjoni ta’ kemm tilef flus l-attur fiż-żmien li kien rikoverat, kif jirriżulta 
mill-kopji tal-pay slips u l -FS3s esebiti, b’paragun ta’ xahar ma’ ieħor u sena 
ma’ oħra. Mill-provi esebiti jirriżulta li l-attur, qabel mar Sqallija, kien ħadem l-
aħħar fis-6 ta’ Lulju, 2016, u mill -kopji taċ-ċertifikati mediċi esebiti jirriżulta li 
almenu sas-22 ta’ Awwissu 2016 kien għadu ma daħalx għax -xogħol u s -sick 
leave tiegħu kien għadu kopert b’ċertifikat miftuħ li ma kienx jispeċifika meta 
l-attur kien ser ikun tajjeb għax -xogħol.19 Mill-kopji tal-FS3s esebiti għas -snin 
2015, 2016, 2017 20, jirriżulta li l -attur kellu dħul gross ta’ €29,582 fis -sena 
2015, €27,561 fis -sena 2016 u €29,764 fis -sena 2017. Mill -kopja tal-kuntratt 
ta’ impjieg esebita a fol. 40 tal-proċess jirriżulta wkoll li l-attur kellu salarju ta’ 
€2,420 fix-xahar. Jirriżulta wkoll mill -kopji tal-pay slips esebiti a fol. 62 sa 64 
tal-proċess li fix -xahar ta’ Lulju 2016, l -attur irċieva salarju fl -ammont ta’ 
€2,378.09, fix -xahar ta’ Awwissu 2016 , ix-xahar li fih l -attur ma setax 
jirrapporta għax-xogħol minħabba l-inċident, huwa kellu dħul ta’ €478.47, fix-
xahar ta’ Settembru 2016  huwa kellu dħul ta’ €2,298.79 u f’Ottubru 2016 
huwa kellu dħul gross ta’ €2 ,396.46. Dan ifisser li tul ix -xhur ta’ Lulju, 
Settembru u Ottubru l -attur dejjem irċieva s -salarju sħiħ tiegħu 21, u li l -uniku 
tnaqqis sostanzjali li kellu fil-paga kien fix -xahar ta’ Awwissu 2016, fejn minn 
                                                           
19 Kopji taċ-ċertifikati mediċi a fol. 46 et seq. tal-proċess. 
20 A fol. 43 et seq. tal-proċess. 
21 L-ammonti jvarjaw u kienu aġġustati minħabba li parti mis-salarju tal-attur hu marbut ma’ allowances u fringe benefits.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 15 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
salarju gross ta’ €2,420, huwa pperċepixxa dħul gross ta’ €478.47. Dan ifisser 
li l-attur sofra telf ta’ dħul gross ta’ €1941.53, li minnhom irid isir tnaqqis tat -
taxxa bir-rata ta’ 15% li jirriżulta li hi r-rata ta’ taxxa li jħallas l-attur fuq id-dħul 
tiegħu22 u tnaqqis ta’ €72.60 bħala l-kontribuzzjoni tas-Sigurtà Soċjali mħallsa 
mill-attur ta’ kull xahar , li jwassal għall-ammont ta’ €1,577.70 bħala telf tas- 
salarju għax-xahar ta’ Awwissu 2016. 
 
Il-mutur tal-marka Honda li kien qiegħed isuq l-attur kien stmat li jiswa €1,600 
qabel l -inċident u wara l -inċident ġie stabbilit li għandu jkun hemm cash 
settlement da parti ta’ min jinstab li hu responsabbli għall -inċident, ta’ €1,100 
minħabba li tqies li ma kienx vijabbli li dan il-mutur jissewwa.23  
 
L-attur esebixxa wkoll kopji ta’ irċevuti ta’ ħlas marbut ma’ visti mediċi li hu 
għamel, waħda fl -Isptar Saint James, għall -ammont ta’ €81 24, u oħra fl -
ammont ta’ €350, iffirmata minn Mr Massimo Abela .25 Dan ifisser li t-total ta’ 
spejjeż li għamel l-attur b’rabta ma’ visti mediċi jammonta għal €431. 
 
Tħallset ukoll mill-attur is -somma ta’ €238.10 lis -soċjetà Global Translation 
Solutions26 bħala spejjeż marbuta mat-traduzzjonijiet li kellhom isiru fil-lingwa 
Taljana.  
 
Dan ifisser li d-danni attwali sofferti mill-attur jammontaw għal tlett elef, tliet 
mija u sitta u erbgħin Euro u tmenin ċenteżmu (€3,346.80). 
 
 
                                                           
22 Dan jirriżulta minn fol 65 tal-proċess, minn komputazzjoni ta’ kemm hu l-perċentwali ta’ taxxa mħallsa fuq id-dħul gross 
li kellu l-attur f’dik is-sena. 
23 A fol. 53 tal-proċess. 
24 A fol. 54 tal-proċess. 
25 A fol. 72 tal-proċess. 
26 A fol. 55 u 56 tal-proċess.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 16 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
L-artikolu 1045 (1) tal-Kodiċi Ċivili jipprovdi illi: 
“Il-ħsara li persuna responsabbli għandha twieġeb għaliha, skont id -
dispożizzjonijiet ta’ qabel, hija t -telf effettiv li l -għamil tagħha jkun ġab 
direttament lill -parti li tbati l -ħsara, l -ispejjeż li din il -parti setgħet kellha 
tagħmel minħabba l -ħsara, it -telf tal -paga jew qligħ ieħor attwal i, u t -telf ta’ 
qligħ li tbati ’ l quddiem minħabba inkapaċità għal dejjem, total jew parzjali, li 
dak l-għamil seta’ jġib.” 
 
 
F’sentenza mogħtija minn din il -Qorti diversament preseduta fit -18 ta’ Frar, 
2013, fl-ismijiet Emmeline Cini vs. Antione Cachia, il-Qorti qalet: 
 
 
“Għalhekk il-Qorti għandha l -obbligu li teżamina t -telf ta’ qligħ futur minħabba 
l-inkapaċità, it-telf ta’ paga jew qligħ ieħor attwali li jinkorri fih id -danneġġjat; u 
dak it -telf ta’ qligħ futur, ossia lucrum cessans , li d -danneġġjat ikun prekluż li  
jużufruwixxi minnu minħabba l -event sinistru kawża tal -għemil dirett tad -
danneġġjant.” 
 
Fis-sistema legali tag ħna il -kwantifikazzjoni tad -danni hija dejjem fid -
diskrezzjoni tal -ġudikant, u għalkemm hi regolata minn ċerti prinċipji, dawn 
mhumiex assoluti. F’deċiżjoni mogħtija minn din il -Qorti diversament 
preseduta fis-27 ta’ April, 2005, fl -ismijiet Paul Debono vs. Malta Drydocks, 
ġie stabbilit illi: 
 
“Id-determinazzjoni tal-kwantum tar-riżarċiment hi ċertament fis -sistema legali 
tagħna spirata mir -regola stabbilita fl-artikolu 1045 tal -Kodiċi Ċivili. Fir -rigward 
tal-lucrum cessans dan jinvolvi telf ta’ qliegħ futur minħabba l -inkapaċità. Il-liġi 
imbagħad tħalli fid -diskrezzjoni tal -Qorti biex, valjati ċ -ċirkostanzi tal -każ, ix -
xorta u grad ta’ inkapaċità, u l-kondizzjoni tal-parti danneġġjata tistabbilixxi s -
somma riżarċitorja. Innegabilment, per ò, il -metodu ta’ din il -valutazzjoni tad -
dannu lill-persuna minn dejjem ikkostitwiet il-problema l-aktar spinuża, kif hekk 
jirriżulta minn sempliċi raffront tad-diversi deċiżjonijiet in materja.” 
 
 
Il-multiplier huwa fattur pjuttost diskrezzjonali, għalkemm bħala regola huwa 
ġeneralment aċċettat li għal persuna fl -età ta’ erbgħin (40) sena, li hi l -età li
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 17 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
kellu l-attur fiż-żmien li fih seħħ l-inċident, il-multiplier adottat għandu jkun ta’ 
20, tenut kont li l -attur għad irid jaħdem almenu sal -età ta’ ħamsa u sittin 
sena sabiex jilħaq l -età tal -pensjoni. F is-sentenza fl -ismijiet John u Laura 
konjugi Ransley vs. Edward u Lydia konjugi Restall27, il-Qorti qalet: 
 
“Hawnhekk għandna fattur pjuttost diskrezzjonali. Il -metodu ta’ likwidazzjoni 
tad-danni kien għal żmien twil ibbażat fuq il -prinċipji enunċjati fil -kawża Butler 
vs Heard deċiża mill-Qorti tal-Appell Ċivili Superjuri fit -22 ta’ Settembru, 1967. 
F’dik il -kawża intqa l li fid -determinazzjoni tal -multiplier wieħed irid jieħu in 
kunsiderazzjoni ċ -‘chances and changes of life’ , b’mod li dan il -multiplier ma 
jwassalx lid-danneġġjat li jieħu kumpens daqs li kieku baqa’ jaħdem sad -data li 
jirtira, iżda l -figura tiġi mnaqqsa biex b’hekk ikun ittieħed kunsiderazzjoni l -fatt 
li l -persuna danneġġjata setgħet, fil -kors normali tal -ħajja tagħha, ma waslitx 
qawwija u sħiħa sal-età tal-pensjoni. 
 
... 
 
Hawn għalhekk naraw element diskrezzjonali li qed jingħata lill -ġudikant. Il-liġi 
ma tridx li l -kumpens ikun biss riżultat ta’ eżerċizzju matematiku – għalkemm 
tali eżerċizzju jkun wieħed siewi u jwassal għal ċerta uniformità fil -likwidazzjoni 
tad-danni kif effettivament ġara wara s -sentenza ta’ Butler vs Heard , 
b’danakollu l-ġudikant għandu jżomm quddiem għajnejh aspett aktar wiesa’ tal-
problema u fl -ammont li finalment jakkorda bħala danni għat -telf futur – dawk 
li fil -gergo huma  magħrufa bħala ‘lucrum cessans’  jipprova jimprimi sens ta’ 
ġustizzja billi mhux biss iħares lejn l -interessi tad-danneġġjat iżda billi wkoll 
jittieħed in konsiderazzjoni dak li kkawża d-dannu.” 
 
 
Fil-każ odjern, ġie stabbilit mill-espert mediku ex parte li eżamina lill-attur, Mr 
Massimo Abela, li l -grad ta’ diżabilità permanenti sofferta mill -attur hi ta’ 
erbgħa fil-mija (4%), u l-Qorti ma tara li hemm l -ebda raġuni valida li għaliha 
għandha tiddipartixxi minn din ir-rata hekk stabbilita. 
 
                                                           
27 P.A., 10.05.2005.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 18 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
Il-Qorti ser tieħu bħala qligħ annwali li kien jipperċepixxi l -attur il-paga bażika 
tiegħu għas-sena 2015, is-sena ta’ qabel dik li fiha seħħ  seħħ l-inċident. Mill-
kopja tal-FS3 esebita jirriżulta li l-attur kellu dħul gross ta’ €29,582 u dħul nett 
ta’ €24,372. Din il-paga netta trid tiġi aġġustata u togħla abbażi tal -għoli tal-
ħajja28 għall-perijodu kollu tal -multiplier, sabiex b’hekk is-salarju bażiku li ser 
tkun qiegħd a taħdem fuqu l -Qorti huwa ta’ € 24,372 + € 29,051.42 / 2 = 
€26,711.71.  
 
L-evoluzzjoni ġuriprudenzjali f’kawżi ta’ din ix -xorta wassal għal żvilupp ieħor 
importanti, dak li jsir tnaqqis ta’ 20% minħabba li l -ħlas tal-kumpens qiegħed 
isir f’darba (lump sum payment). Spiss kien jiġri li f’ka wżi li kienu jdumu s-snin 
biex jinqatgħu, il-Qorti kienet tnaqqas 2% għal kull sena li kawża ddum biex 
tinqata’ f’każijiet fejn ikunu għaddew aktar minn tliet snin bejn id -data meta 
tiġi ppreżentata ċ-ċitazzjoni u s-sentenza. Madanakollu f’dan il-każ il-Qorti ma 
tarax li hemm lok għal tali tnaqqis. Il -każ seħħ fis-sena 2016 u l-kawża nfetħet 
aktar kmieni din is-sena stess, u għalhekk m’hemmx lok għal tali tnaqqis. 
  
Is-salarju medju ta’ €26,711.71 x multiplier ta’ 20, x 4% diżabilità permanenti  
sofferta mill -attur, iwasslu għal ċifra ta’ €2 1,369.37, li meta ridotta b’20% 
(lump sum payment),  tiġi €17,095.49. Dan huwa l -lucrum cessans likwidat 
mill-Qorti, li meta magħdud mas -somma ta’  €3,346.80 rappreżentanti d -
damnum emergens soffert mill-attur, jiġi stabbilit li l -ammont totali li għandu 
jitħallas mill-konvenut lill-attur in linea ta’ danni jammonta għal €20,442.29. 
 
                                                           
28 F’sentenza mogħtija minn din il -Qorti kif d iversament preseduta fid -19.05.2000 fl-ismijiet Joseph Galea vs. Charles 
Fenech pro et noe,  il-Qorti stabbiliet illi, “Meta d -danni jirrappreżentaw kumpens għal telf futur, il -Qorti trid tieħu in 
konsiderazzjoni l -effetti li l -inflazzjoni jkollha fuq l -introjtu perċepit fid -data tal -inċident proġettat fuq firxa ta’ snin 
magħżula bħala l-multiplier.” Bħala rata ta’ inflazzjoni annwali qed tittieħed ir -rata ta’ 0.96%, ir -rata medja tal-inflazzjoni 
f’dawn l-aħħar 5 snin skont in -National Statistics Office {1.38% (2013) + 0.31% (2014) + 1.10% (2015) + 0.64% (2016) + 
1.37 % (2017) = 0.96%}.
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 19 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
L-azzjoni odjerna ġiet in tavolata direttament fil-konfront ta s-soċjetà 
konvenuta, l -assiguratriċi tal -vettura li kkaġunat l -inċident mertu tal -kawża, 
liema soċjetà hija domiċiljata fi Stat Membru tal -Unjoni Ewropea. Dan sar ai 
termini tal-Artikoli 11(1)(b) u 13(2) tar -Regolament (UE) 1215/2015 tal -
Parlament Ewropew u tal -Kunsill tat -12 ta’ Diċembru, 2012. L-Artikolu 
11(1)(b) tar-Regolament (UE) 1215/2015  jipprovdi li “assiguratur domiċiljat fi 
Stat Membru jista’ jiġi mfittex fi Stat Membru ieħor , fil -każ ta’ azzjonijiet 
miġjuba minn dak li jkollu l-polza tal-assigurazzjoni, dak li jkun assigurat jew xi 
benefiċjarju, fil-qrati tal-post fejn ir-rikorrent ikun domiċiljat.” L-Artikolu 13(2) 
tar-Regolament (UE) 1215/2015 jgħid illi “l -Artikoli 10, 11 u 12 għandhom 
japplikaw għall-azzjonijiet miġjuba mill -parti li tkun ġarrbet il -ħsara kontra l -
assiguratur, meta tali azzjonijiet diretti jkunu permessi.”  Fl-ordinament 
ġuridiku tagħna l -azzjoni diretta tal -vittma kontra l -assiguratur tal -vettura li 
tkun ikkawżat l -inċident, hija permessa bl -artikolu 9A tal -Kap. 104 tal -Liġijiet 
ta’ Malta. In vista tas -suespost, il-Qorti tqis illi l -azzjoni odjerna kif proposta 
direttament kontra s -soċjetà estera assiguratriċi għandha tiġi milqugħha u li 
din għandha tinżamm responsabbli għall -ħlas tad -danni kollha sofferti mill -
attur b’konsegwenza tal-inċident mertu tal-kawża. 
 
 
 
Decide 
 
Għaldaqstant għar-raġunijiet hawn fuq mogħtija, il-Qorti qiegħda taqta’ u 
tiddeċiedi din il-kawża kif ġej: 
 
1. Tiddikjara u tiddeċiedi  illi l -inċident mertu tal -kawża li seħħ f l-10 ta' 
Lulju 2016 ġewwa Scicli, Sqallija,  seħħ unikament tort u ħtija tal -
Rikors Maħluf Nru 697/2018 LM   
 
Paġna 20 minn 20 
 
Qrati tal-Ġustizzja 
 
assigurat tas -soċjetà konvenuta sewwieq tal -vettura bin -numru ta' 
reġistrazzjoni ER 159 LC tal -għamla Nissan Qashqai , f'liema in ċident 
korra l-attur; 
 
2. Tiddikjara u tidde ċiedi illi s -soċjetà konvenuta Allianz S.p.A. b ħala l -
assikuratriċi tal -vettura bin -numru ER 159 LC meta se ħħ l-inċident 
mertu tal-kawża, hija responsabbli għall-ħlas tad-danni kollha sofferti 
mill-attur b’konsegwenza tal-istess inċident awtomobilistiku;  
 
3. Tillikwida d -danni sofferti mill -attur f is-somma ta’ għoxrin elf,  erba’ 
mija u tnejn u erbgħin Euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€20,442.29); 
 
4. Konsegwentement tikkundanna lis-soċjetà konvenuta t ħallas lill-attur 
is-somma hekk likwidata in linea ta’ danni. 
 
Bl-ispejjeż u bl -imgħaxijiet legali mid-data tas -sentenza sad-data tal -ħlas 
effettiv, kontra s-soċjetà konvenuta. 
 
 
Moqrija.