62023CJ0789
SENTENZA TAL‑QORTI TAL‑ĠUSTIZZJA (It‑Tieni Awla)
11 ta’ Diċembru 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Ċittadinanza tal-Unjoni – Artikolu 21(1) TFUE – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Kundizzjonijiet għar-reġistrazzjoni fir-reġistru nazzjonali ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor minn dak tar-reġistrazzjoni – Indikazzjoni tan-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi – Restrizzjoni – Ġustifikazzjoni – Eżattezza u awtentiċità tad-data fir-reġistru nazzjonali – Proporzjonalità”
Fil-Kawża C‑789/23 [Tatrauskė] (
i
),
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mil-Lietuvos vyriausiasis administracinis teismas (il-Qorti Amministrattiva Suprema tal-Litwanja), permezz ta’ deċiżjoni tal‑20 ta’ Diċembru 2023, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil‑21 ta’ Diċembru 2023, fil-proċedura
I. J.
vs
“Registrų centras” VĮ,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn K. Jürimäe (Relatriċi), Presidenta tal-Awla, K. Lenaerts, President tal-Qorti tal-Ġustizzja, li qiegħed jaġixxi bħala Mħallef tat-Tieni Awla, F. Schalin, M. Gavalec u Z. Csehi Mħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Szpunar,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għall-Gvern Litwan, minn K. Dieninis u V. Kazlauskaitė-Švenčionienė, bħala aġenti,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn E. Montaguti u A. Steiblytė, bħala aġenti,
wara li semgħet il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tat‑22 ta’ Mejju 2025,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 21(1) TFUE.
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn I. J. u r-Registrų centras VĮ (iċ-Ċentru tar-Reġistri, il-Litwanja) dwar ir-rifjut ta’ dan tal-aħħar għat-talba mressqa minn I. J. intiża għar-reġistrazzjoni ta’ data dwar is-sistema tagħha li tirregola l-beni tal-miżżewġin fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti taż-żwieġ.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
3
L-Artikolu 21(1) TFUE jipprevedi:
“Kull ċittadin ta’ l-Unjoni għandu d-dritt li jmur minn post għal ieħor u li joqgħod liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri, salvi l-limitazzjonijiet u l-kondizzjonijiet stabbiliti fit-Trattati u d-dispożizzjonijiet meħuda sabiex dan jitwettaq.”
Id-dritt Litwan
Il-Kodiċi Ċivili
4
L-Artikolu 3.101 tal-Lietuvos Respublikos civilinis kodeksas (il-Kodiċi Ċivili tar-Repubblika tal-Litwanja, iktar ’il quddiem il-“Kodiċi Ċivili”), intitolat “Kuntratt ta’ żwieġ”, jipprovdi:
“Il-kuntratt ta’ żwieġ huwa ftehim, konkluż bejn il-konjuġi, li jiddetermina d-drittijiet u l-obbligi patrimonjali tagħhom matul iż-żwieġ, kif ukoll fil-każ ta’ divorzju jew ta’ separazzjoni legali (separazzjoni).”
5
L-Artikolu 3.103 tal-Kodiċi Ċivili, intitolat “Forma tal-kuntratt ta’ żwieġ”, huwa b’hekk ifformulat:
“1.   Il-kuntratt ta’ żwieġ huwa konkluż b’att notarili.
2.   Il-kuntratt ta’ żwieġ, kif ukoll l-emendi tiegħu, huma rreġistrati fir-Reġistru tal-Kuntratti ta’ Żwieġ […]
3.   Il-kuntratt ta’ żwieġ u l-emendi tiegħu għandhom effett fil-konfront ta’ terzi biss jekk il-kuntratt u l-emendi tiegħu jkunu ġew irreġistrati fir-Reġistru tal-Kuntratti ta’ Żwieġ. Din ir-regola ma tapplikax jekk, fil-mument tal-konklużjoni ta’ att ġuridiku, it-terzi kienu jafu bil-kuntratt ta’ żwieġ jew bl-emendi tiegħu.”
Regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ
6
Permezz tal-Lietuvos Respublikos Vyriausybės nutarimas Nr. 1284 “Dėl Vedybų sutarčių registro nuostatų patvirtinimo” (id-Digriet Nru 1284 tal-Gvern tar-Repubblika tal-Litwanja li jadotta r-regoli applikabbli għar-Reġistru tal-Kuntratti taż-Żwieġ), tat‑13 ta’ Awwissu 2002 (Žin., 2002, no 82-3523), il-Gvern tar-Repubblika tal-Litwanja adotta r-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ. Dawn ir-regoli ġew emendati, peress li l-verżjoni applikabbli għat-tilwima fil-kawża prinċipali kienet, skont il-qorti tar-rinviju, dik tal‑10 ta’ Settembru 2015, kif emendata mil-Lietuvos Respublikos Vyriausybės nutarimas Nr. 773 (id-Digriet Nru 773 tal-Gvern tar-Repubblika tal-Litwanja), tat‑8 ta’ Lulju 2020 (TAR, 2020, no2020-15562) (iktar ’il quddiem ir-“regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ”).
7
Skont il-punt 13 tar-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ:
“Huma rreġistrati fir-reġistru:
13.1. il-kuntratti ta’ żwieġ;
[…]
13.3. il-fatti ta’ diviżjoni ta’ beni previsti mill-[Kodiċi Ċivili].”
8
Il-punt 17 ta’ dawn ir-regoli jipprevedi:
“Hija pproċessata fir-reġistru d-data dwar id-diviżjoni tal-beni li ġejja:
17.1.
il-kodiċi tal-identifikazzjoni tad-diviżjoni tal-beni;
17.2.
il-bażi li fuqha tkun ġiet stabbilita d-diviżjoni tal-beni (ftehim jew deċiżjoni tal-qorti);
17.3.
id-data tal-awtentikazzjoni tal-ftehim ta’ diviżjoni tal-beni komuni (iktar ’il quddiem il-‘ftehim ta’ diviżjoni’) jew id-data tas-sentenza dwar id-diviżjoni tal-beni komuni (iktar ’il quddiem id-‘deċiżjoni ta’ diviżjoni tal-beni’);
17.4.
data personali (numru ta’ identifikazzjoni personali, isem u kunjom; jekk id-data personali fir-reġistru tal-popolazzjoni tkun nieqsa, id-data tat-twelid, l-isem, il-kunjom) tal-persuni fiżiċi li jkunu kkonkludew il-ftehim ta’ diviżjoni jew li l-proprjetà tagħhom tkun ġiet diviża permezz ta’ deċiżjoni ġudizzjarja;
[…]
17.7.
il-kunjom u l-isem tan-nutar u l-isem tal-uffiċċju notarili li jkun awtentika l-ftehim ta’ diviżjoni, l-emendi jew it-tmiem tiegħu jew l-isem tal-qorti li tkun tat id-deċiżjoni ta’ diviżjoni tal-beni;
[…]
17.9.
is-sistema legali stabbilit mill-ftehim ta’ diviżjoni jew id-deċiżjoni ta’ diviżjoni tal-beni;
[…]
17.12.
id-data u l-ħin tar-reġistrazzjoni tad-diviżjoni tal-beni fir-reġistru jew tat-tħassir tagħha mir-reġistru, kif ukoll tar-reġistrazzjoni jew tal-modifika tad-data dwar din id-diviżjoni.”
9
Il-Kapitolu IV tal-imsemmija regoli jirregola r-reġistrazzjoni fir-reġistru tal-fatti legali u tal-atti li huma s-suġġett ta’ reġistrazzjoni. Dan il-kapitolu jinkludi b’mod partikolari l-punti 67 u 68, ifformulati kif ġej:
“67. Kuntratt ta’ żwieġ jew koabitazzjoni konkluż f’pajjiż barrani jista’ jiġi rreġistrat fir-Reġistru jekk jinkludi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, kif stabbilit mir-Reġistru tal-Popolazzjoni tar-Repubblika tal-Litwanja, ta’ mill-inqas waħda mill-persuni li kkonkludiet il-kuntratt.
68. Jekk konjuġi jew koabitanti jixtiequ jirreġistraw fir-Reġistru kuntratt ta’ żwieġ jew koabitazzjoni jew emendi magħmulin lil tali kuntratt awtentikati f’pajjiż barrani, jew dettalji relatati mat-terminazzjoni ta’ tali kuntratt, wieħed mill-konjuġi jew koabitanti jista’ jipprovdi dawn id-dettalji lir-Reġistru personalment jew bl-intervent ta’ mandatarju, b’ittra jew b’mezz elettroniku skont il-modalitajiet stabbiliti mill-organu li jżomm ir-Reġistru.”
Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
10
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali, I. J. hija ċittadina tal-Unjoni u hija rreġistrata fir-Reġistru tal-Popolazzjoni tar-Repubblika tal-Litwanja. F’dan ir-rigward, hija għandha numru ta’ identifikazzjoni personali kif stabbilit minn dan ir-reġistru kif ukoll karta tal-identità li fuqha jidher dan in-numru.
11
Matul is-sena 2006, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali u C. B., ċittadin Taljan, iżżewġu fl-Italja. Iż-żwieġ kien irreġistrat fir-Reġistru taż-Żwiġijiet ta’ komun Taljan. L-estratt tal-att ta’ żwieġ jinkludi indikazzjoni li permezz tagħha l-konjuġi kienu għażlu s-sistema ta’ beni separati.
12
Iż-żwieġ inkwistjoni ġie rreġistrat mad-dipartimenti tal-istat ċivili fil-Litwanja.
13
Fil‑15 ta’ Frar 2022, ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali ppreżentat quddiem iċ-Ċentru tar-Reġistri applikazzjoni għar-reġistrazzjoni fir-Reġistru tal-Kuntratti ta’ Żwieġ ta’ fatt legali li jirrigwarda s-sistema tagħha li tirregola l-beni tal-miżżewġin, jiġifieri d-diviżjoni tal-beni bejn il-konjuġi.
14
Permezz ta’ deċiżjoni tad‑9 ta’ Marzu 2022, iċ-Ċentru tar-Reġistri ċaħad din l-applikazzjoni minħabba, minn naħa, li persuna fiżika ma kinitx awtorizzata tipprovdi liċ-Ċentru tar-Reġistri data dwar id-diviżjoni tal-beni bejn il-konjuġi, b’tali mod li d-diviżjoni tal-beni inkwistjoni ma setgħetx tiġi rreġistrata fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ fuq applikazzjoni tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali. Min-naħa l-oħra, huwa ppreċiża li l-estratt ta’ att ta’ żwieġ ippreżentat minnha seta’ jiġi rreġistrat fir-Reġistru tal-Kuntratti ta’ Żwieġ bħala kuntratt ta’ żwieġ jekk hija tipprovdi addizzjoni (anness) għall-att ta’ żwieġ awtentikat minn nutar jew aġent pubbliku ieħor Taljan kompetenti u tindika n-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan ta’ mill-inqas wieħed mill-konjuġi.
15
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali sussegwentement ippreżentat kopja ta’ posta elettronika li minnha jirriżulta li hija kienet talbet lid-dipartiment tal-istatus ċivili kkonċernat fl-Italja jistabbilixxi kopja tal-att taż-żwieġ li jindika n-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan tagħha, kif kien jidher fuq il-karta tal-identità tagħha. Dan id-dipartiment tal-istatus ċivili rrifjuta li jżid din l-indikazzjoni fuq l-estratt tal-att taż-żwieġ minħabba li ma kienx f’pożizzjoni li jiċċertifika l-awtentiċità tal-imsemmi numru ta’ identifikazzjoni personali tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali.
16
Għalhekk din tal-aħħar ppreżentat quddiem il-Vilniaus apygardos administracinis teismas (il-Qorti Amministrattiva Reġjonali ta’ Vilnjus, il-Litwanja) rikors li jikkontesta d-deċiżjoni tad‑9 ta’ Marzu 2022. Permezz ta’ sentenza tad‑29 ta’ Ġunju 2022, dan ir-rikors ġie miċħud bħala infondat għar-raġuni, b’mod partikolari, li l-kundizzjonijiet għar-reġistrazzjoni fir-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ ta’ “kuntratt konkluż f’pajjiż barrani”, kif previsti fil-punt 67 tar-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ, ma kinux issodisfatti peress li l-kuntratt ta’ żwieġ ma kienx isemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan ta’ mill-inqas waħda mill-partijiet kontraenti.
17
Ir-rikorrenti fil-kawża prinċipali appellat minn din is-sentenza quddiem il-Lietuvos vyriausiasis administracinis teismas (il-Qorti Amministrattiva Suprema tal-Litwanja), li hija l-qorti tar-rinviju.
18
Preliminarjament, din il-qorti tosserva li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali tfittex, fir-realtà, li tirreġistra fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ mhux id-diviżjoni tal-beni li l-konjuġi jkunu taw il-kunsens tagħhom għalih iżda l-kuntratt ta’ żwieġ tagħha konkluż fi Stat Membru li ma huwiex ir-Repubblika tal-Litwanja. Is-sitwazzjoni legali tagħha taqa’ taħt il-punt 68 tar-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ, li jipprovdi li wieħed mill-konjuġi jista’ jitlob ir-reġistrazzjoni fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ ta’ kuntratt ta’ żwieġ awtentikat “f’pajjiż barrani”.
19
Hija tirrileva, f’dan ir-rigward, li tali reġistrazzjoni hija suġġetta għall-kundizzjoni, prevista fil-punt 67 ta’ dawn ir-regoli, li l-kuntratt ta’ żwieġ inkwistjoni jinkludi n-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan ta’ mill-inqas waħda mill-partijiet kontraenti.
20
Issa, il-qorti tar-rinviju tikkonstata li n-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali ma jidhirx fl-att taż-żwieġ tagħha, minħabba r-rifjut tas-servizz tal-istat ċivili Taljan ikkonċernat li jirreġistra din id-data, b’mod li l-kundizzjoni prevista fil-punt 67 tal-imsemmija regoli ma tkunx issodisfatta.
21
Din il-qorti tirrileva li tali kundizzjoni hija madankollu prevista biss għall-kuntratti ta’ żwieġ konklużi barra mil-Litwanja u li r-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ ma jipprevedu ebda alternattiva f’dak li jirrigwarda l-identifikazzjoni tal-partijiet f’kuntratt ta’ żwieġ konkluż “f’pajjiż barrani”.
22
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-imsemmija qorti tistaqsi dwar jekk il-leġiżlazzjoni stabbilita mir-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ tistax titqies li tista’ tirrestrinġi d-dritt irrikonoxxut lil kull ċittadin tal-Unjoni li jiċċaqlaq u li jirrisjedi liberament fit-territorju tal-Istati Membri, kif stabbilit fl-Artikolu 21(1) TFUE.
23
Huwa f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-Lietuvos vyriausiasis administracinis teismas (il-Qorti Amministrattiva Suprema tal-Litwanja) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura u tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:
“L-Artikolu 21(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali li tipprovdi li kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor tal-[Unjoni Ewropea] ma jistax jiġi rreġistrat fir-Reġistru tal-Kuntratti ta’ Żwieġ meta l-kuntratt ta’ żwieġ ma jkunx fih in-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas waħda mill-partijiet għal dan il-kuntratt, kif stabbilit mir-Reġistru tal-Popolazzjoni tar-Repubblika tal-Litwanja, meta, f’ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni f’dan il-każ, l-awtoritajiet kompetenti tal-Istat Membru li fih ikun ġie konkluż il-kuntratt taż-żwieġ jirrifjutaw li jipprovdu estratt minn dan il-kuntratt flimkien mad-data personali rilevanti?”
Fuq l-ammissibbiltà tat-talba għal deċiżjoni preliminari
24
Il-Gvern Litwan isostni li t-talba għal deċiżjoni preliminari hija inammissibbli. Huwa jsostni li wara l-emendi magħmula għar-regoli applikabbli għar-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ bl-adozzjoni ta’ leġiżlazzjoni li daħlet fis-seħħ fl‑1 ta’ Jannar 2023, dawn ir-regoli ma jipprevedux iktar li kuntratt ta’ żwieġ konkluż f’pajjiż barrani għandu jsemmi, għall-finijiet tar-reġistrazzjoni tiegħu fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti taż-żwieġ, in-numru ta’ identifikazzjoni personali Litwan ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi. Għalhekk, id-domanda preliminari hija irrilevanti u, konsegwentement, ma għadux neċessarju li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi dwar din id-domanda.
25
B’risposta għat-talba għal informazzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja indirizzata lill-qorti tar-rinviju fis‑16 ta’ Ottubru 2024, din indikat li dawn l-emendi ma humiex applikabbli ratione temporis għat-tilwima fil-kawża prinċipali.
26
Barra minn hekk, din il-qorti ppreċiżat li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali ma kinitx irtirat l-appell tagħha u li hija ma kinitx ippreżentat, skont l-informazzjoni li kellha l-imsemmija qorti, applikazzjoni ġdida għar-reġistrazzjoni fir-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ wara d-dħul fis-seħħ tal-imsemmija emendi. Minn dan isegwi li l-qorti tar-rinviju tibqa’ obbligata tiddeċiedi dwar il-legalità u l-fondatezza tad-deċiżjoni tad‑9 ta’ Marzu 2022.
27
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ripetutament enfasizzat li l-proċedura stabbilita fl-Artikolu 267 TFUE tikkostitwixxi strument ta’ kooperazzjoni bejn il-Qorti tal-Ġustizzja u l-qrati nazzjonali, li permezz tiegħu tal-ewwel tagħti lil tat-tieni l-elementi ta’ interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni meħtieġa minnhom għas-soluzzjoni tat-tilwimiet li huma jkunu ntalbu jiddeċiedu u li r-rinviju għal deċiżjoni preliminari ma jkunx iġġustifikat għaliex jippermetti li jingħataw opinjonijiet konsultattivi dwar kwistjonijiet ġenerali jew ipotetiċi, iżda għaliex ikun meħtieġ għas-soluzzjoni effettiva ta’ tilwima (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑16 ta’ Diċembru 1981, Foglia_244/80, EU:C:1981:302, punt 18, kif ukoll tad‑9 ta’ Jannar 2024, G. et (Ħatra tal-imħallfin tal-qrati ordinarji fil-Polonja), C‑181/21 u C‑269/21, EU:C:2024:1, punt 62).
28
Hekk kif jirriżulta mill-kliem stess tal-Artikolu 267 TFUE, id-deċiżjoni preliminari mitluba għandha tkun “meħtieġa” sabiex tippermetti li l-qorti jew tribunal tar-rinviju “ikunu jistgħu jagħtu s-sentenza” fil-kawża li jkunu aditi biha, (sentenzi tas‑17 ta’ Frar 2011, Weryński, C‑283/09, EU:C:2011:85, punt 35, kif ukoll tad‑9 ta’ Jannar 2024, G. et (Ħatra tal-imħallfin tal-qrati ordinarji fil-Polonja), C‑181/21 u C‑269/21, EU:C:2024:1, punt 63).
29
Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li kemm mill-kliem kif ukoll mill-istruttura tal-Artikolu 267 TFUE jirriżulta li l-proċedura għal deċiżjoni preliminari tippreżupponi, b’mod partikolari, li kawża tkun effettivament pendenti quddiem il-qrati nazzjonali, li fil-kuntest tagħha huma għandhom jagħtu deċiżjoni li tista’ tieħu inkunsiderazzjoni d-deċiżjoni preliminari (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑21 ta’ April 1988, Pardini_338/85, EU:C:1988:194, punt 11, kif ukoll tad‑9 ta’ Jannar 2024, G. et (Ħatra tal-imħallfin tal-qrati ordinarji fil-Polonja), C‑181/21 u C‑269/21, EU:C:2024:1, punt 64).
30
F’dan il-każ, mill-elementi li jinsabu fil-punti 25 u 26 ta’ din is-sentenza jirriżulta li r-risposta tal-Qorti tal-Ġustizzja għad-domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju hija neċessarja sabiex din tkun tista’ tiddeċiedi dwar ir-rikors, li għadu pendenti quddiemha.
31
Minn dan isegwi li t-talba għal deċiżjoni preliminari hija ammissibbli.
Fuq id-domanda preliminari
32
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 21(1) TFUE għandux jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta r-reġistrazzjoni fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti ta’ żwieġ ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor għall-kundizzjoni li dan il-kuntratt isemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, mogħti minn dan l-ewwel Stat Membru, ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi, filwaqt li tali kundizzjoni ma hijiex prevista għar-reġistrazzjoni, f’dan ir-reġistru, ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż f’dan l-istess Stat Membru.
33
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni li tgawdi minnu r-rikorrenti fil-kawża prinċipali skont l-Artikolu 20(1) TFUE jikkostitwixxi l-istatus fundamentali taċ-ċittadini tal-Istati Membri (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Settembru 2001, Grzelczyk, C‑184/99, EU:C:2001:458, punt 31; tal‑4 ta’ Ottubru 2024, Mirin, C‑4/23, EU:C:2024:845, punt 51, u tad‑29 ta’ April 2025, Il‑Kummissjoni vs Malta (Ċittadinanza b’investiment), C‑181/23, EU:C:2025:283, punt 92).
34
L-imsemmi status jippermetti lil dawk iċ-ċittadini li jinsabu fl-istess sitwazzjoni li jiksbu fil-qasam ta’ applikazzjoni ratione materiae tat-Trattat, indipendentement min-nazzjonalità tagħhom u bla ħsara għall-eċċezzjonijiet espressament previsti f’dan ir-rigward, l-istess trattament legali (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑20 ta’ Settembru 2001, Grzelczyk, C‑184/99, EU:C:2001:458, punt 31, u tal‑25 ta’ Lulju 2018, A (Għajnuna lil persuna b’diżabbiltà), C‑679/16, EU:C:2018:601, punt 56).
35
Fost is-sitwazzjonijiet li jaqgħu taħt il-qasam ta’ applikazzjoni ratione materiae tad-dritt tal-Unjoni hemm dawk li jirrigwardaw l-eżerċizzju tal-libertajiet fundamentali ggarantiti mit-Trattat, b’mod partikolari dawk li jaqgħu taħt il-libertà ta’ moviment u ta’ residenza fit-territorju tal-Istati Membri, kif mogħtija mill-Artikolu 21 TFUE (sentenzi tal‑24 ta’ Novembru 1998, Bickel u Franz, C‑274/96, EU:C:1998:563, punti 15 u 16, kif ukoll tal‑25 ta’ Lulju 2018, A (Għajnuna lil persuna b’diżabbiltà), C‑679/16, EU:C:2018:601, punt 57).
36
Fl-istat attwali tad-dritt tal-Unjoni, l-istabbiliment ta’ reġistri tal-kuntratti ta’ żwieġ u r-regoli relatati mal-funzjonament tagħhom jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Istati Membri. Madankollu, dawn tal-aħħar għandhom, fl-eżerċizzju ta’ din il-kompetenza, jirrispettaw id-dritt tal-Unjoni u, b’mod partikolari, id-dispożizzjonijiet tat-Trattat FUE dwar id-dritt ta’ moviment u ta’ residenza fit-territorju tal-Istati Membri rrikonoxxut lil kull ċittadin tal-Unjoni, b’rikonoxximent ta’, għal dawn il-finijiet, l-istatus tal-persuni stabbilit fi Stat Membru ieħor skont id-dritt ta’ dawn tal-aħħar (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑2 ta’ Ottubru 2003, Garcia Avello, C‑148/02, EU:C:2003:539, punt 25; tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon Pancharevo, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 52, u tal‑4 ta’ Ottubru 2024, Mirin, C‑4/23, EU:C:2024:845, punt 53).
37
F’dan il-każ, huwa paċifiku li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali, fil-kwalità tagħha ta’ ċittadina tal-Unjoni, eżerċitat il-libertà ta’ moviment tagħha. Waqt dan l-eżerċizzju, hija kkonkludiet kuntratt ta’ żwieġ fl-Italja li issa tixtieq tirreġistra fir-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ fil-Litwanja.
38
Din ir-reġistrazzjoni ġiet irrifjutata għar-raġuni li dan il-kuntratt ma kienx jinkludi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, mogħti minn dan l-aħħar Stat, ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi.
39
L-ewwel nett, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li l-kundizzjoni dwar l-indikazzjoni tan-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi fil-kuntratt taż-żwieġ hija prevista biss għall-kuntratti ta’ żwieġ konklużi fi Stat Membru differenti minn dak tar-reġistrazzjoni.
40
It-tieni nett, għandu jiġi osservat, kif għamel, essenzjalment, l-Avukat Ġenerali fil-punti 59, 61 u 77 tal-konklużjonijiet tiegħu, li l-forma ta’ att pubbliku hija rregolata mil-liġi tal-Istat Membru fejn dan l-att ġie stabbilit. L-osservanza tal-kundizzjoni dwar l-indikazzjoni tan-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi f’kuntratt ta’ żwieġ jiddependi għalhekk mill-kundizzjonijiet formali previsti mil-liġi tal-post tal-konklużjoni tal-kuntratt.
41
F’dan il-każ, il-leġiżlazzjoni nazzjonali tal-Istat Membru ta’ reġistrazzjoni, jiġifieri, ir-Repubblika tal-Litwanja, tagħmel distinzjoni bejn, minn naħa, il-kuntratti ta’ żwieġ konklużi fit-territorju tagħha, li jistgħu jiġu rreġistrati fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ mingħajr rekwiżit partikolari relatat mal-indikazzjoni tan-numru ta’ identifikazzjoni personali mogħti minn dan l-Istat Membru u, min-naħa l-oħra, dawk konklużi fi Stat Membru ieħor, li għandhom jinkludu tali numru, indipendentement mill-kundizzjonijiet formali previsti mil-liġi tal-post tal-konklużjoni tal-kuntratt.
42
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ripetutament li leġiżlazzjoni nazzjonali li tqiegħed fi żvantaġġ ċerti ċittadini ta’ Stat Membru minħabba s-sempliċi fatt li eżerċitaw il-libertà tagħhom ta’ moviment u ta’ residenza fi Stat Membru ieħor tikkostitwixxi restrizzjoni għad-drittijiet irrikonoxxuti mill-Artikolu 21(1) TFUE lil kull ċittadin tal-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑18 ta’ Lulju 2006, De Cuyper, C‑406/04, EU:C:2006:491, punt 39, u tad‑19 ta’ Novembru 2020, ZW, C‑454/19, EU:C:2020:947, punt 30).
43
Issa, kif irrileva, essenzjalment, l-Avukat Ġenerali fil-punt 54 tal-konklużjonijiet tiegħu, l-impossibbiltà li jiġi rreġistrat il-kuntratt ta’ żwieġ fir-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ għandha effett fuq is-sitwazzjoni legali tal-konjuġi, sa fejn iċċaħħadhom mill-possibbiltà li jibbenefikaw minn miżura prevista mid-dritt nazzjonali li tippermetti li tiġi żgurata l-protezzjoni tal-interessi patrimonjali tagħhom.
44
Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru, li tissuġġetta r-reġistrazzjoni fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti ta’ żwieġ ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor għall-kundizzjoni li dan il-kuntratt isemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, mogħti minn dan l-ewwel Stat Membru, ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi, tistabbilixxi differenza fit-trattament bejn iċ-ċittadini ta’ dan l-Istat Membru li eżerċitaw id-dritt tagħhom ta’ moviment u ta’ residenza u dawk li ma għamlux dan.
45
Din id-differenza fit-trattament tista’ taffettwa, jew saħansitra tirrestrinġi d-dritt ta’ moviment u ta’ residenza taċ-ċittadini tal-Unjoni, fis-sens tal-Artikolu 21(1) TFUE.
46
Madankollu, skont ġurisprudenza stabbilita, restrizzjoni għad-dritt ta’ moviment u ta’ residenza taċ-ċittadini tal-Unjoni li hija indipendenti min-nazzjonalità tal-persuni kkonċernati tista’ tiġi ġġustifikata jekk tkun ibbażata fuq kunsiderazzjonijiet oġġettivi ta’ interess ġenerali u jekk tkun proporzjonata mal-għan leġittimament imfittex mil-leġiżlazzjoni nazzjonali inkwistjoni. Miżura hija proporzjonali meta, għalkemm hija adatta għat-twettiq tal-għan imfittex, ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex tilħqu (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑18 ta’ Lulju 2006, De Cuyper, C‑406/04, EU:C:2006:491, punti 40 u 42, kif ukoll tad‑19 ta’ Novembru 2020, ZW, C‑454/19, EU:C:2020:947, punt 36).
47
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-Gvern Litwan sostna li l-kundizzjoni li l-kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru differenti minn dak tar-reġistrazzjoni jsemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi kellu l-għan li jippermetti l-identifikazzjoni tal-persuni li kkonkludew dan il-kuntratt kif ukoll li jiżgura l-eżattezza u l-awtentiċità tad-data li tinsab fir-reġistru tal-kuntratti ta’ żwieġ. Huwa ppreċiża, f’dan ir-rigward, li din il-kundizzjoni kienet tirriżulta mill-fatt li d-data dwar il-kuntratti ta’ żwieġ konklużi fi Stat Membru li ma huwiex dak tar-reġistrazzjoni setgħet tiġi pprovduta mill-persuni fiżiċi stess filwaqt li dik relatata mal-kuntratti ta’ żwieġ konklużi fil-Litwanja setgħet tiġi pprovduta biss minn nutar li jkun awtentika l-kuntratt ta’ żwieġ jew minn qorti permezz ta’ software iddedikat.
48
Kif irrileva l-Avukat Ġenerali, essenzjalment, fil-punti 46, 65 u 66 tal-konklużjonijiet tiegħu, ir-reġistri tal-kuntratti taż-żwieġ jiggarantixxu l-eżattezza u l-awtentiċità tad-data li fihom, u b’hekk jikkontribwixxu, permezz tal-pubbliċità li huma jistabbilixxu, sabiex tiġi żgurata ċ-ċertezza legali, b’tali mod li jista’ jitqies li l-istabbiliment ta’ dawn ir-reġistri huwa bbażat fuq kunsiderazzjonijiet oġġettivi ta’ interess ġenerali ta’ natura li jiġġustifikaw restrizzjoni għad-dritt irrikonoxxut lil kull ċittadin tal-Unjoni ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri, kif stabbilit fl-Artikolu 21(1) TFUE.
49
Għaldaqstant, sa fejn in-numru ta’ identifikazzjoni personali jikkostitwixxi data li tiżgura l-identifikazzjoni korretta tal-persuni fiżiċi, ir-rekwiżit li dan jiġi inkluż fil-kuntratt taż-żwieġ meta dan jiġi konkluż fi Stat Membru li ma huwiex dak tar-reġistrazzjoni u li huwa pprovdut fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ mill-persuni fiżiċi stess jirriżulta li huwa adatt sabiex jintlaħaq l-għan imfittex mil-leġiżlazzjoni nazzjonali inkwistjoni fil-kawża prinċipali li tiġi żgurata l-eżattezza u l-awtentiċità tad-data li tinsab f’dan ir-reġistru.
50
Għall-kuntrarju, fir-rigward tan-natura neċessarja ta’ din il-kundizzjoni, għandu jiġi osservat, kif irrileva l-Avukat Ġenerali fil-punt 74 tal-konklużjonijiet tiegħu, li n-numru ta’ identifikazzjoni personali ma huwiex l-unika data li tippermetti li tiġi żgurata l-identifikazzjoni korretta tal-persuna li tixtieq tirreġistra l-kuntratt ta’ żwieġ tagħha fir-reġistru tal-kuntratti taż-żwieġ. Data oħra li tinsab f’dan il-kuntratt, bħal, b’mod partikolari, il-kunjom, l-isem, id-data u l-post tat-twelid ta’ din il-persuna kif ukoll, jekk ikun il-każ, in-numru tad-dokument ippreżentat waqt il-konklużjoni tal-kuntratt ta’ żwieġ, tista’ tiżgura l-eżattezza u l-awtentiċità tad-data li tinsab f’dan ir-reġistru, fatt li madankollu għandu jiġi vverifikat mill-qorti tar-rinviju.
51
Jekk dan huwa l-każ, il-kundizzjoni li jiġi indikat in-numru ta’ identifikazzjoni personali ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi fil-kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru li ma huwiex dak tar-reġistrazzjoni għandha titqies li tmur lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħaq l-għan imfittex.
52
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, ir-risposta għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 21(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta r-reġistrazzjoni fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti ta’ żwieġ ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor għall-kundizzjoni li dan il-kuntratt isemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, mogħti minn dan l-ewwel Stat Membru, ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi, filwaqt li tali kundizzjoni ma hijiex prevista għar-reġistrazzjoni, f’dan ir-reġistru, ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż f’dan l-istess Stat Membru u li d-data li tinsab fl-imsemmi kuntratt tippermetti l-identifikazzjoni tal-persuni li jkunu kkonkludewh.
Fuq l‑ispejjeż
53
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, minbarra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
L-Artikolu 21(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li tissuġġetta r-reġistrazzjoni fir-reġistru nazzjonali tal-kuntratti ta’ żwieġ ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż fi Stat Membru ieħor għall-kundizzjoni li dan il-kuntratt isemmi n-numru ta’ identifikazzjoni personali, mogħti minn dan l-ewwel Stat Membru, ta’ mill-inqas wieħed miż-żewġ konjuġi, filwaqt li tali kundizzjoni ma hijiex prevista għar-reġistrazzjoni, f’dan ir-reġistru, ta’ kuntratt ta’ żwieġ konkluż f’dan l-istess Stat Membru u li d-data li tinsab fl-imsemmi kuntratt tippermetti l-identifikazzjoni tal-persuni li jkunu kkonkludewh.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Litwan.
(
i
)	L-isem ta’ din il-kawża huwa fittizju. Ma jikkorrispondi għall-isem reali ta’ ebda parti fil-proċedura.