62011CC0568_MT
Opinion of the Advocate-General
Opinion of the Advocate-General
I – Introduzzjoni
1. Wieħed mill-għanijiet tal-Unjoni li għandhom jintlaħqu, jiġifieri li jkun żgurat l-impjieg u l-livell tal-għajxien ta’ dawk li jkabbru l-pitravi taz-zokkor u z-zokkor tal-kannamieli (2), huwa fl-oriġini ta’ din it-talba għal deċiżjoni preliminari. Fl-aħħar mill-aħħar huwa taħt dan l-iskop li r-rikorrenti fil-kawża prinċipali bbenefikat minn għajnuna mill-Unjoni mogħtija lilha għall-manifattura tas-sulfat tal-lisina miz-zokkor. Madankollu, iktar tard l-awtoritajiet kompetenti Daniżi kellhom dubji, dwar jekk il-prodott immanifatturat jissodisfax effettivament il-kundizzjonijiet tal-għoti ta’ għajnuna mill-Unjoni. Finalment huma rrifjutaw li jagħmlu l-ħlasijiet u talbu r-rimbors tal-għajnuna diġà mogħtija.
2. Huwa f’dan il-kuntest li hemm lok li jkun ippreċiżat qabelxejn, f’din il-kawża, jekk is-sulfat tal-lisina mmanifatturat jagħtix dritt għal għajnuna mill-Unjoni taħt il-forma ta’ ħlas lura tal-produzzjoni. Madankollu, din il-proċedura tagħti qabelxejn l-okkażjoni li tkun iċċarata l-ġurisprudenza żviluppata matul deċennji li għaddew fil-qasam tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi f’każ li tingħata għajnuna mill-Unjoni.
II – Il-kuntest ġuridiku
3. Il-ħlasijiet lura tal-produzzjoni b’rabta mal-ipproċessar taz-zokkor ingħataw sal-2006 skont ir-Regolament Nru 1265/2001 (3) . Dan ir-regolament jinkludi dispożizzjonijiet dwar il-kundizzjonijiet tad-dritt tal-ħlas lura tal-produzzjoni, kif ukoll dispożizzjonijiet dwar il-proċedura amministrattiva li hija marbuta miegħu.
A – Id-dritt tal-ħlas lura tal-produzzjoni
4. Skont l-Artikolu 14(1)(b) tar-Regolament Nru 1265/2001, il-ħruġ ta’ ċertifikat ta’ ħlas lura “għandu jintitola għall-ħlas tar-rifużjoni tal-produzzjoni indikat fiċ-ċertifikat [...] wara li l-prodott bażiku ġie pproċessat skond il-kundizzjonijiet stabbiliti fiċ-ċertifikat tar-rifużjoni”.
5. L-Artikolu 1(1) jinkludi b’mod partikolari d-definizzjoni ta’ “prodotti bażiċi” z-zokkor użat “fil-manifattura tal-prodotti ta’ l-industrija kimika elenkati fl-Anness I”. L-Anness I jinkludi tabella li tirreferi għall-kodiċi tan-Nomenklatura Magħquda. Din it-tabella ssemmi b’mod partikolari l-prodotti segwenti:
“Kapitlu 29 Prodotti kimiċi organiċi minbarra s-subintestaturi 2905 43 00 u 2905 44
[...]
ex Kapitlu 38 Prodotti kimiċi mixxellanji minbarra dawk li jaqgħu taħt is-sub-intestaturi 3809 10, 3809 91 00,3809 92 00, 3809 93 00 u ex 3824 60”
6. In-Nomenklatura Magħquda hija ddefinita fl-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2658/87, tat-23 ta’ Lulju 1987, dwar in-nomenklatura tat-tariffa u l-istatistika u dwar it-Tariffa Doganali Komuni (4) . Skont l-Artikolu 12(1) ta’ dan ir-regolament, l-Anness I applikabbli għall-perijodu li jinkludi bejn l-2004 u l-2006, rilevanti għal din il-kawża, jirriżulta mir-Regolamenti Nri 1789/2003 (5), 1810/2004 (6) u 1719/2005 (7) . It-tliet verżjonijiet tal-Anness I huma identiċi għal dak li jirrigwarda d-dispożizzjonijiet rilevanti f’dan il-każ.
7. Il-Kapitolu 29 tan-Nomenklatura Magħquda jinkludi s-subintestaturi 2922 41 00, “lisina u l-esteri tagħha; melħ tagħha”. In-nota 1 tal-Kapitolu 29 tan-Nomenklatura Magħquda tippreċiża wkoll dan li ġej:
“1. Ħlief meta l-kuntest jitlob mod ieħor, l-intestaturi ta’ dan il-kapitlu japplikaw biss għal:
a) komposti organiċi separati definiti kimikament, b’impuritajiet jew mingħajrhom;
[...]
e) il-prodotti msemmijin f’(a), (b) jew (ċ) fuq maħlulin f’solventi oħrajn sakemm is-soluzzjoni hija metodu normali u meħtieġ biex ikunu ppreżentati dawn il-prodotti użat biss għal raġunijiet ta’ saħħa jew għat-trasport u li s-solvent ma jagħmilx il-prodott partikularment tajjeb għal użu speċifiku aktar milli għal użu ġenerali;
f) il-prodotti msemmijin f’(a), (b), (ċ), (d) jew (e) fuq biż-żieda ta’ stabbilizzatur [...] meħtieġ għall-preservazzjoni jew għat-trasport tagħhom;
g) il-prodotti msemmijin f’(a), (b), (ċ), (d), (e) jew (f) fuq biż-żieda ta’ aġent kontra t-tfarfir jew ta’ sustanza għall-kulur jew għar-riħa miżjudin biex iħaffu l-identifikazzjoni tagħhom jew għal raġunijiet ta’ saħħa, sakemm iż-żidiet ma jagħmlux il-prodott partikularment tajjeb għal użu speċifiku aktar milli għal użu ġenerali;
[...]”
8. Il-Kapitolu 38 li jirrigwarda “prodotti diversi tal-industriji kimiċi”, jinkludi l-intestatura 3824 li ssemmi il-“[...]; prodotti u preparazzjonijiet kimiċi tal-industriji kimiċi jew li għandhom x’jaqsmu magħhom [...], mhux speċifikati jew inklużi band’ oħra”.
9. Fl-aħħar nett, il-Kapitolu 23 tan-Nomenklatura Magħquda jinkludi l-intestatura 2309 intitolata “[p]reparazzjonijiet ta’ tip użat f’għalf tal-annimali”.
B – Il-proċedura tal-għoti tal-ħlas lura tal-produzzjoni
10. Għal dak li jirrigwarda l-proċedura amministrattiva, l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1265/2001 jipprovdi:
“1. Ir-rifużjoni tal-produzzjoni għandha tingħata mill-Istati Membri li fit-territorju tagħhom isir l-ipproċessar tal-prodotti bażiċi.
2. L-Istat Membri jista’ jagħti rifużjoni biss jekk il-kontroll tad-dwana, jew l-ispezzjoni amministrativa li tagħt garanziji ekwivalenti, taċċerta li l-prodotti bażiċi jintużaw għall-iskop speċifikat fl-applikazzjoni msemmija fl-Artikolu 3.”
11. L-Artikolu 3 tar-Regolament Nru 1265/2001 jinkludi d-dispożizzjonijiet segwenti:
“1. Ir-rifużjoni tal-produzzjoni għandha tingħata biss lil proċessuri li jagħtu garanzija li l-kontroll ipprovdut fl-Artikolu 2(2) jista’ jitwettaq fi kwalunkwe ħin u li ssottomettew applikazzjoni li tispeċifika l-prodott kimiku fil-manifatturar li tiegħu għandu jintuża l-prodott bażiku.
2. L-Istat Membru kkonċernat jista’ jitlob għar-rifużjoni bla ħsara għall-approvazzjoni minn qabel tal-proċessuri msemmija fil-paragrafu 1.”
Il-qorti tar-rinviju enfażizzat li l-approvazzjoni minn qabel tal-amministrazzjoni doganali Daniża kienet neċessarja taħt il-liġi Daniża, li hija l-liġi applikabbli f’dan il-każ.
12. Iċ-ċertifikat ta’ ħlas lura li, skont l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 14(1) tar-Regolament Nru 1265/2001, jagħti d-dritt għall-ħlas lura tal-produzzjoni, jindika, skont l-Artikolu 12(3)(d), “l-użu li se jsir mill-prodott bażiku”.
13. It-talba għal ħlas lura tal-produzzjoni għandha tippreċiża, taħt il-punt (ċ) tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1265/2001, “l-intestatura tat-tariffa u d-deskrizzjoni tal-prodott kimiku li għall-manifattura tiegħu għandu jintuża l-prodott bażiku”.
14. Skont l-Artikolu 13(b) tar-Regolament Nru 1265/2001, li jirregola kemm it-talba kif ukoll iċ-ċertifikat ta’ ħlas lura stess,
“l-indikazzjoni ta’ l-użu tal-prodott bażiku tista’ fuq applikazzjoni u bi qbil ta’ l-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istat Membru kkonċernat, tikkonsisti biss fil-kapitolu tan-Nomenklatura Magħquda li fiha jaqa’ jew jaqgħu l-prodott kimiku jew kimiċi li għandhom jiġu mmanifatturati.”
15. Skont l-Artikolu 1(1) u (2)(b) u l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 1258/1999 (8), il-ħlasijiet lura tal-produzzjoni li ngħataw mill-Istati Membri kienu ffinanzjati mill-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej (9) matul il-perijodu rilevanti f’dan il-każ. L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 8(1) tal-istess regolament jimponi b’mod partikolari l-obbligi li ġejjin fuq l-Istati Membri:
“1. L-Istati Membri għandhom, skond id-disposizzjonijiet nazzjonali stabiliti b’liġi, b’regolament jew b’azzjoni amministrattiva, jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex::
[...]
b) jipprevjienu l-irregolaritajiet u jittrattawhom;
ċ) jirkupraw is-somom mitlufa bħala riżultat ta’ l-irregolaritajiet jew tan-negliġenza”.
16. Skont l-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 2988/1995 (10), irregolarità għandha tfisser “kull ksur ta’ dispożizzjoni tal-liġi tal-Komunità li jirriżulta minn att jew nuqqas ta’ operatur ekonomiku, li għandu, jew li jista’ jkollu, l-effett li jippreġudika l-budget ġenerali tal-Komunità [...] jew permezz ta’ nefqa mhux ġustifikata”.
III – Il-kawża prinċipali u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
17. Bejn Awwissu 2004 u Ġunju 2006, il-kumpannija Daniża Agroferm A/S (iktar ’il quddiem “Agroferm”) ipproduċiet fid-Danimarka sulfat tal-lisina li hija mmanifatturat miz-zokkor permezz ta’ proċess ta’ fermentazzjoni u li hija kkummerċjalizzat bħala addittiv intiż għall-għalf tal-annimali. Minn Awwissu 2004 sa Marzu 2006, Agroferm irċeviet, b’rabta maz-zokkor użat, ħlasijiet lura tal-produzzjoni li jammontaw għal DKK 70.6 miljuni, li attwalment jikkorrispondu għal madwar EUR 9.5 miljuni.
18. Fid-19 ta’ Mejju 2004, Agroferm kienet ippreżentat quddiem l-amministrazzjoni doganali Daniża, applikazzjoni għal “approvazzjoni minn qabel” għall-għoti ta’ ħlasijiet lura tal-produzzjoni. Fit-talba tagħha, Agroferm enfażizzat li hija ppjanat li timmanifattura l-lisina, li fl-opinjoni tagħha, taqa’ taħt l-intestatura 2922 41 00 tan-Nomenklatura Magħquda. Fis-16 ta’ Ġunju 2004, l-amministrazzjoni doganali Daniża bagħtitilha awtorizzazzjoni valida sa tmiem ix-xahar ta’ Mejju 2007. Iktar tard, id-diviżjoni Daniża tal-industrija tal-ikel ħarġet ċertifikati ta’ ħlas lura validi, kull darba, għal ħames xhur li kienu jgħoddu mill-ħruġ tagħhom.
19. F’Ottubru 2005 u f’Marzu 2006, l-amministrazzjoni doganali Daniża ħadet kampjuni tal-prodott immanifatturat minn Agroferm. L-analiżi tal-kampjuni rrilevat li 66 % biss kien kompost minn minn sulfat tal-lisina u li l-bqija kien jinkludi prodotti oħra tal-fermentazzjoni, prinċipalament taħt il-forma ta’ massa ċellulari. Fid-9 ta’ Mejju 2006, id-diviżjoni Daniża tal-industrija tal-ikel irrifjutat li tkompli tagħmel ħlasijiet lura tal-produzzjoni għar-raġuni li hija kellha inċertezza għal dak li jirrigwarda l-klassifikazzjoni tal-prodott immanifatturat.
20. Finalment, fit-22 ta’ Novembru 2006, din l-istess diviżjoni talbet mingħand l-Agroferm ir-rimbors tal-ħlasijiet lura tal-produzzjoni għal ammont ta’ DKK 86.6 miljuni flimkien mal-interessi. Fil-kuntest tal-kawża prinċipali, Agroferm topponi din it-talba għaliex issostni li hija rċeviet il-ħlasijiet kif dovut lilha u, fi kwalunkwe każ, in bona fides . Hija titlob barra minn hekk il-ħlasijiet lura tal-produzzjoni l-oħra li diġà kienu ngħataw, sat-tmiem il-produzzjoni f’Ġunju 2006.
21. F’dan il-kuntest, Vestre Landsret, li quddiemha tressqet il-kawża, stiednet lill-Qorti tal-Ġustizzja tagħti risposta, skont l-Artikolu 267 TFUE, għad-domandi li ġejjin:
(1) Prodott li huwa mmanifatturat miz-zokkor iffermentat permezz ta’ Corynebacterium glutamicum u li huwa kkostitwit minn madwar 65 % ta’ sulfat tal-lisina, kif ukoll minn impuritajiet li jirriżultaw mill-proċess ta’ manifattura (materjali inizjali mhux ikkonvertiti, reaġenti użati fil-proċess ta’ manifattura u prodotti sekondarji) jaqa’ taħt l-intestatura 2309, l-intestatura 2922 jew l-intestatura 3824 tan-Nomenklatura Magħquda, fil-verżjoni fl-Anness I tar-Regolament Nru 1719/2005?
F’dan ir-rigward għandu jittieħed inkunsiderazzjoni jekk l-impuritajiet tħallewx deliberatament fil-prodott bl-għan li jrenduh partikolarment xieraq jew iktar xieraq sabiex jintuża fil-manifattura tal-għalf għall-annimali jew jekk l-impuritajiet tħallewx għaliex ma huwiex neċessarju jew opportun li jiġu eliminati? Skont liema linji gwida għandha, jekk ikun il-każ, tiġi deċiża din il-kwistjoni?
Sabiex tingħata risposta għal din id-domanda, għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li huwa possibbli li jiġu mmanifatturati prodotti oħra li jinkludu l-lisina u, b’mod partikolari, il-lisina “pura” (≥ 98 %) u prodotti oħra bbażati fuq il-lisina HCI, li jinkludu ammont akbar ta’ lisina minn dak tal-prodott ibbażat fuq is-sulfat tal-lisina deskritt iktar ’il fuq u għandu jittieħed inkunsiderazzjoni, f’dan ir-rigward, il-fatt li l-ammont tas-sulfat tal-lisina u tal-impuritajiet tal-prodott ibbażat fuq is-sulfat tal-lisina deskritt iktar ’il fuq jikkorrispondi għal dak tal-prodotti ibbażati fuq is-sulfat tal-lisina ta’ manifatturi oħrajn? Skont liema linji gwida għandha, jekk ikun il-każ, tiġi deċiża din il-kwistjoni?
(2) Jekk, skont il-prinċipju ta’ legalità, hemm lok li jitiqes li l-produzzjoni ma kinitx taqa’ fl-iskema ta’ ħlas lura, imur kontra d-dritt tal-Unjoni li l-awtoritajiet nazzjonali jastjenu, f’kawża bħal dik preżenti u fid-dawl tal-prinċipji nazzjonali ta’ ċertezza legali u tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, milli jitolbu r-rimbors tal-ammont tal-ħlasijiet lura li l-produttur irċieva in bona fide ?
(3) Jekk, skont il-prinċipju ta’ legalità, hemm lok li jitqies li l-produzzjoni ma kinitx taqa’ fl-iskema ta’ ħlas lura, imur kontra d-dritt tal-Unjoni li l-awtoritajiet nazzjonali jirrispettaw, f’kawża bħal dik preżenti u fid-dawl tal-prinċipji nazzjonali ta’ ċertezza legali u tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, impenji suġġetti għal-limiti ta’ żmien (ċertifikati ta’ ħlas lura) li l-manifattur irċieva in bona fide ?
22. Agroferm, il-Gvern Daniż u l-Kummissjoni pparteċipaw fil-proċedura bil-miktub quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja kif ukoll fis-seduta tat-22 ta’ Novembru 2012.
IV – Analiżi ġuridika
23. It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda kemm il-kundizzjonijiet ġuridiċi għall-għoti tal-ħlasijiet lura tal-produzzjoni kif ukoll id-drittijiet li jistgħu jirriżultaw minn atti tal-awtoritajiet nazzjonali fil-kuntest tal-proċedura relattiva għall-ħlas lura tal-produzzjoni mill-perspettiva tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi.
24. L-ewwel domanda tal-qorti tar-rinviju titlob għalhekk li jiġi ddeterminat jekk il-prodott immanifatturat minn Agroferm jagħtix dritt għal ħlas lura tal-produzzjoni skont id-dritt tal-Unjoni (ara taħt A). It-tieni u t-tielet domandi saru f’każ li l-awtoritajiet Daniżi ma kellhomx jagħtu ħlasijiet lura tal-produzzjoni lil Agroferm. Dawn id-domandi jitolbu li jiġu ddeterminati d-drittijiet li applikant jista’ madankollu jopponi quddiem l-awtoritajiet nazzjonali fid-dawl tal-prinċipju tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi (ara taħt B u C).
A – Fuq l-ewwel domanda preliminari: il-klassifikazzjoni fin-Nomenklatura Magħquda
25. Permezz tal-ewwel domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf jekk il-prodott immanifatturat minn Agroferm jaqax taħt l-intestatura 2309, l-intestatura 2922 jew l-intestatura 3824 tan-Nomenklatura Magħquda, fil-verżjoni li tirriżulta mill-Anness I tar-Regolament Nru 1719/2005. Peress li skont l-Artikolu 2 tiegħu, dan ir-regolament daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Jannar 2006 u li l-kawża prinċipali tirrigwarda ħlasijiet lura tal-produzzjoni relatati mas-snin 2004 u 2006, id-domanda tal-qorti tar-rinviju għandha tinftiehem fis-sens li qed tintalab l-interpretazzjoni tan-Nomenklatura Magħquda fil-verżjoni applikabbli matul dawn is-snin (11) .
26. Jirriżulta mid-dispożizzjonijiet magħquda tal-Artikoli 2(1) u mill-punt (b) tal-ewwel subparagrafu tal-14(1), min-naħa, u mill-Artikolu 1(1), kif ukoll mill-Anness I tar-Regolament Nru 1265/2001, min-naħa l-oħra, li d-dritt għall-ħlas lura tal-produzzjoni jiddependi mill-intestatura tan-Nomenklatura Magħquda li fiha jaqa’ l-prodott immanifatturat minn Agroferm. Dan id-dritt kien jeżisti jekk il-prodott kellu jiġi kklassifikat taħt l-intestaturi 2922 jew 3824, iżda mhux jekk jaqa’ taħt l-intestatura 2309 tan-Nomenklatura Magħquda.
1. L-intestatura 2922
27. Fl-opinjoni tal-Agroferm, il-prodott li hija kienet timmanifattura jaqa’ taħt il-kodiċi NC 2922 41 00, li huwa subintestatura tal-intestatura 2922. Din is-subintestatura tinkludi b’mod partikolari l-melħ tal-lisina. Il-qorti tar-rinviju indikat li s-sulfat tal-lisina mmanifatturat huwa wieħed minn dawn l-imluħa tal-lisina. Madankollu, il-prodott immanifatturat minn Agroferm kien kompost 65 % biss mis-sulfat tal-lisina u mill-bqija kien essenzjalment ikkostitwit mill-massa ċellulari li tirriżulta mill-proċess ta’ manifattura.
28. Sabiex jiġi ddeterminat jekk il-prodott jaqax madankollu fis-subintestatura 2922 41 00, għandu jsir riferiment għall-prinċipji żviluppati mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam tal-klassifikazzjoni tariffarja. Huwa minnu li din il-kawża li hija dwar ħlas lura tal-produzzjoni, ma tirrigwardax it-tariffa doganali. Ir-Regolament Nru 1265/2001 jagħmel madankollu riferiment speċifiku għan-Nomenklatura Magħquda żviluppata fil-kuntest tad-dritt doganali (12) . Skont dawn il-prinċipji ta’ interpretazzjoni, il-kriterju deċiżiv għall-klassifikazzjoni tariffarja tal-merkanzija għandu, biex tiġi ggarantita ċ-ċertezza legali u jiġu ffaċilitati l-kontrolli, jinstab, fil-prinċipju, fil-karatteristiċi u l-proprjetajiet oġġettivi tagħhom, kif inhuma ddefiniti fit-test tal-intestatura u min-noti tal-kapitoli tan-Nomenklatura Magħquda (13) .
29. Skont in-nota 1(a) tal-Kapitolu 29, “komposti organiċi separati definiti kimikament, b’impuritajiet jew mingħajrhom” biss jaqgħu taħt dan il-kapitolu, u għaldaqstant, taħt is-subintestatura 2922 41 00. Żewġ kundizzjonijiet oġġettivament kontradittorji għandhom għalhekk ikunu osservati. Min-naħa, il-komposti tal-Kapitolu għandhom ikunu “definiti kimikament” u “separati” u, min-naħa l-oħra, huma jistgħu wkoll jinkludu “impuritajiet”.
30. Fl-opinjoni tal-Gvern Daniż u tal-Kummissjoni, il-kundizzjonijiet ta’ din in-nota ma ġewx sodisfatti għax il-massa ċellulari li tibqa’ fl-aħħar tal-proċess ta’ manifattura ma ġietx eliminata u għalhekk il-prodott ma kellux il-grad ta’ purità meħtieġa.
31. Billi aċċettat l-impuritajiet, in-nota tindika b’mod ċar li l-kundizzjonijiet tal-preżentazzjoni separata u kostituzzjoni kimikament definita ma jimplikawx li l-grad ta’ purità tal-kompost għandu jkun 100 %. Ir-raġuni hija li b’mod ġenerali tali kundizzjoni ma tistax tkun sodisfatta teknikament. Madankollu, peress li l-kompost fil-prinċipju għandu jkun “separat”, ma nistgħux nitkellmu fuq sempliċi impuritajiet meta l-prodott jinkludi sustanzi oħra minkejja li grad ta’ purità iktar għoli jkun possibbli teknikament. Issa, mill-provi prodotti mill-qorti tar-rinviju jirriżulta li dan huwa preċiżament il-każ, tant li l-massa ċellulari fil-prodott ta’ Agroferm ma tistax titqies bħala sempliċi impuritajiet. Peress li l-karetteristiċi oġġettivi ta’ prodott biss huma determinanti, f’dan ir-rigward ma huwiex importanti li skont il-qorti tar-rinviju grad ta’ purità ogħla ma huwiex ta’ interess kummerċjali.
32. Barra minn hekk, paragun man-noti l-oħra tal-Kapitolu 29 juri li l-komponenti ta’ prodott ma jistgħux ikunu kkunsidrati bħala impuritajiet meta dawn ikunu deliberament inżammu fil-kompost bi skop preċiż. Fil-fatt il-punti (e) sa (g) tan-nota 1 tal-Kapitolu 29 tan-Nomenklatura Magħquda jirregolaw għal liema fini u f’liema ċirkustanzi s-solvent f’sustanzi oħra minbarra l-ilma jew iż-żieda ta’ sustanzi oħra ma jikkawżawx ħsara. Tali rekwiżiti ma jibqgħux rilevanti jekk iż-żieda stess ta’ dawn is-sustanzi tista’ tkun ikkunsidrata bħala impurità fis-sens tal-punt a). Issa, ma hijiex biss is-sempliċi żieda ulterjuri li ma tistax tiġi pparagunata ma’ sempliċi tnaqqis tal-livell ta purità; l-istess japplika għall-konservazzjoni ta’ sustanzi fil-prodott b’għan partikolari. Fil-każ kuntrarju, ir-rekwiżiti tal-punti (e) sa (g) tan-nota 1 tal-Kapitolu 29 jistgħu jkunu evitati billi jinbidel il-proċess ta’ manifattura.
33. Il-qorti tar-rinviju tenfażizza li l-massa ċellulari kkonservata fil-prodott ta’ Agroferm għandha għanijiet preċiżi. Fl-ewwel lok hija tipprevjeni li s-sulfat tal-lisina jassorbi l-umdità; fit-tieni lok, il-massa ċellulari għandha l-funzjoni li ssaħħaħ il-kapaċità tal-kompost li jkun użat bħala addittiv fl-għalf tal-annimali. Għal dan il-fatt ukoll, il-massa ċellulari ma tistax titqies bħala sempliċi impurità fis-sens tan-nota 1(a) tal-Kapitolu 29.
34. Fid-dawl ta’ dawn il-konstatazzjonijiet, ma huwiex neċessarju li jiġu analizzati n-noti ta’ spjega żviluppati mill-Organizzazzjoni Dinjija tad-Dwani għal dak li jirrigwarda s-sistema ta’ armonizzazzjoni tal-ismijiet u l-kodifikazzjoni tal-merkanziji, li ġew iċċitati mill-Kummissjoni b’mod supplimentari. Jekk, skont ġurisprudenza stabbilita, dawn jikkontribwixxu b’mod sinjifikattiv għall-interpretazzjoni tan-Nomenklatura Magħquda, huma ma għandhomx saħħa legali vinkolanti (14) . Huma għalhekk sekondarji meta mqabbla mal-elementi li joħorġu mill-interpretazzjoni tan-Nomenklatura Magħquda, li għandha saħħa legali vinkolanti, u b’mod partikolari min-nota 1 tal-Kapitolu 29.
35. Għaldaqstant, il-prodott immanifatturat minn Agroferm ma jaqax taħt is-subintestatura 2922 41 00 tan-Nomenklatura Magħquda, peress li ma kienx jissodisfa r-rekwiżiti tan-nota 1(a) tal-Kapitolu 29.
2. L-intestatura 2309
36. Fl-opinjoni tal-Gvern Daniż u tal-Kummissjoni, il-prodott immanifatturat minn Agroferm għandu min-naħa l-oħra jkun ikklassifikat taħt l-intestatura 2309. Din tirrigwarda l-“Preparazzjonijiet ta’ tip użati għal għalf ta’ annimali”.
37. L-użu li għalih huwa intiż il-prodott jista’ jikkostitwixxi kriterju oġġettiv ta’ klassifikazzjoni sa fejn dan huwa inerenti għall-imsemmi prodott, u din in-natura inerenti għandha tkun evalwata skont il-karatteristiċi u l-proprjetajiet oġġettivi tiegħu (15) . Ċertament li l-prodott inkwistjoni f’dan il-każ kien ikkummerċjalizzat biss bħala addittiv għall-għalf tal-annimali, u għalhekk il-proprjetajiet oġġettivi tiegħu ppredestinawh skont il-qorti tar-rinviju. Għalhekk Agroferm tqis li klassifikazzjoni taħt l-intestatura 2309 ma għandhiex tiġi kkunsidrata.
38. Madankollu, l-intestatura 2309 ma tispeċifikax li l-preparazzjonijiet huma limitati għall-prodotti li jistgħu jkunu użati b’mod awtonomu għall-għalf tal-annimali. Għalhekk il-prodott immanifatturat minn Agroferm għandu jkun ikklassifikat taħt l-intestatura 2309 tan-Nomenklatura Magħquda.
3. L-intestatura 3824
39. Peress li l-intestatura 3824 tan-Nomenklatura Magħquda tirrigwarda biss il-prodotti “mhux speċifikati jew inklużi band’oħra” u li bħal ma rajna, il-prodott immanifatturat minn Agroferm kellu jiġi kklassifikat taħt l-intestatura 2309, huwa ma jaqax taħt l-intestatura 3824.
4. Konklużjoni provviżorja
40. Għalhekk, ir-risposta għall-ewwel domanda preliminari għandha tkun fis-sens li prodott, bħall-prodott inkwistjoni fil-kawża prinċipali, li huwa kkostitwit 65 % minn sulfat tal-lisina, kif ukoll minn impuritajiet li jirriżultaw mill-proċess ta’ manifattura u li huwa użat bħala addittiv għal għalf ta’ annimali għandu jiġi kklassifikat taħt l-intestatura 2309 tan-Nomenklatura Magħquda.
B – Dwar it-tieni domanda preliminari: ir-rimbors tal-ħlasijiet lura tal-produzzjoni mħallsa
41. Il-qorti tar-rinviju tagħmel it-tieni domanda preliminari tagħha f’każ li Agroferm ma jkollhiex dritt għall-ħlas lura tal-produzzjoni għall-prodott immanifatturat. Kif rajna, il-prodott ma jistax jiġi kklassifikat taħt intestatura li tagħti dritt għall-ħlas lura tal-produzzjoni skont ir-Regolament Nru 1265/2001. Għalhekk għandha tingħata risposta għat-tieni domanda.
42. Permezz ta’ din id-domanda, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf jekk imurx kontra d-dritt tal-Unjoni li l-awtoritajiet nazzjonali jastjenu, fid-dawl tal-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi li għandhom ikunu osservati skont id-dritt nazzjonali, milli jitolbu r-rimbors tal-ammont tal-ħlasijiet lura f’kawża bħal dik preżenti.
1. L-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni
43. Id-domanda preliminari tressqet b’mod manifest fil-kuntest tal-ġurisprudenza ripetuta fil-qasam tal-politika agrikola komuni, li tipprovdi li ma jmurx kontra
d-dritt tal-Unjoni li d-dritt nazzjonali, fil-qasam tal-irkupru ta’ ħlasijiet finanzjarji mħallsa indebitament mill-amministrazzjoni pubblika, jikkunsidra l-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, peress li dawn tal-aħħar huma parti mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni (16) .
44. Din il-ġurisprudenza tista’ tagħti l-impressjoni li l-Istati Membri huma liberi li japplikaw jew le l-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi fil-qasam tal-irkupru ta’ ħlasijiet finanzjarji rregolati mid-dritt tal-Unjoni. Ċertament id-dritt tal-Unjoni jawtorizza l-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi f’dawn il-każijiet permezz tad-dritt nazzjonali. Madankollu, din il-pożizzjoni timplika, bħal ma jidher li tikkunsidra wkoll il-Kummissjoni, li din il-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi ma hijiex imposta fid-dritt tal-Unjoni.
45. Madankollu din il-pożizzjoni ma tistax tiġi milqugħa.
46. Fil-fatt, l-Istati Membri huma obbligati b’mod imperattiv, fil-kuntest tal-implementazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, li josservaw il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi bħal ma huwa ddefinit fid-dritt tal-Unjoni
b’mod uniformi għall-Istati Membri kollha (ara taħt a). Għalhekk, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni għandu tal-inqas ikun osservat fil-qasam tal-irkupru tal-ħlasijiet finanzjarji rregolati mid-dritt tal-Unjoni meta — bħal f’dan il-każ — l-irkupru jitwettaq ukoll abbażi tad-dritt tal-Unjoni (ara taħt b).
a) Il-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi fil-kuntest tal-implementazzjoni tad-dritt tal-Unjoni mill-awtoritajiet nazzjonali
47. Huwa b’mod partikolari fil-qasam tal-VAT li jirriżulta mill-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni għandu jiġi osservat mill-Istati Membri meta jimplementaw il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni (17) . Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat diversi drabi fil-kuntest tal-politika agrikola komuni li l-prinċipju tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit fid-dritt tal-Unjoni huwa impost fuq l-awtoritajiet nazzjonali kollha inkarigati mill-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni (18) .
48. Jekk min-naħa l-oħra l-Istati Membri kellhom il-possibbiltà li kull wieħed minnhom japplika prinċipju nazzjonali differenti ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi fl-implementazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, dan fl-aħħar mill-aħħar jirriżulta f’diverġenzi fl-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni fl-Istati differenti. Filwaqt li ċerti Stati Membri huma restrittivi fil-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi tagħhom, Stati Membri oħra jistgħu jkunu iktar wiesgħa għall-benefiċċju tal-impriżi stabbiliti fit-territorju tagħhom u, jekk ikun il-każ, għad-detriment tal-baġit ġenerali tal-Komunitajiet. Din l-interpretazzjoni għandha tiġi skartata, b’mod partikolari għaliex tali trattament differenti jista’ jirriżulta f’distorsjonijiet gravi tal-kompetizzjoni bejn l-Istati Membri.
49. Barra minn hekk, l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni ma jistax jiddependi fuq jekk id-dritt tal-Unjoni huwiex implementat, fil-każ ikkunsidrat, mill-awtoritajiet tal-Unjoni jew mill-awtoritajiet tal-Istati Membri. Fil-fatt, skont il-ġurisprudenza, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi jista’ jiġi invokat biss kontra leġiżlazzjoni tal-Unjoni sa fejn il-Komunità stess tkun preċedentement ħolqot sitwazzjoni li tista’ tnissel dawn l-aspettattivi (19) . Tali aspettattivi leġittimi jistgħu madankollu jirriżultaw ukoll kemm minn atti tal-leġiżlatur tal-Unjoni kif ukoll minn dawk tal-awtoritajiet tal-Unjoni (20) .
50. Min-naħa l-oħra ma hemmx kontradizzjoni bejn in-natura vinkolanti għall-Istati Membri tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni u l-ġurisprudenza stabbilita li tipprovdi li prassi ta’ Stat Membru mhux konformi mal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni ma tistax toħloq aspettattivi leġittimi fi ħdan benefiċjarju partikolari tas-sitwazzjoni b’hekk maħluqa (21) . Fil-fatt dan l-argument huwa marbut mal-fatt li fil-prinċipju, aġir illeċitu ma jistax joħloq aspettattiva li jistħoqqilha. Il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi ma jistax jiġi invokat kontra dispożizzjoni preċiża ta’ att leġiżlattiv tad-dritt tal-Unjoni, u l-aġir ta’ awtorità nazzjonali inkarigata mill-implementazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, li jmur kontra dan tal-aħħar, ma jistax toħloq aspettattivi leġittimi fi ħdan l-operatur ekonomiku sabiex jibbenefika minn trattament li jmur kontra d-dritt tal-Unjoni (22) . Madankollu dan jirrigwarda l-portata materjali tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi mid-dritt tal-Unjoni u b’mod partikolari ma jikkontestax il-fatt li fil-prinċipju hija tapplika għall-atti eżekuttivi tal-awtoritajiet nazzjonali (23) .
b) L-implementazzjoni tad-dritt tal-Unjoni fil-qasam tal-irkupru ta’ ħlasijiet finanzjarji rregolati mid-dritt tal-Unjoni
51. Għalhekk f’dan il-każ, l-awtoritajiet Daniżi kienu obbligati b’mod imperattiv li japplikaw il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit fid-dritt tal-Unjoni sa fejn huma kienu qed jimplementaw id-dritt tal-Unjoni billi jitolbu r-rimbors tal-ħlasijiet lura tal-produzzjoni.
52. Jista’ jeżisti dubju dwar dan il-punt fid-dawl tal-ġurisprudenza stabbilita mill-Qorti tal-Ġustizzja li tipprovdi li l-kwistjonijiet dwar l-irkupru ta’ fondi mħallsa indebitament skont id-dritt tal-Unjoni għandhom, fin-nuqqas ta’ dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni, jiġu deċiżi mill-qrati nazzjonali, b’applikazzjoni tad-dritt nazzjonali tagħhom (24) .
53. F’dan il-każ, teżisti madankollu, taħt il-forma tal-Artikolu 8(1)(ċ) tar-Regolament Nru 1258/1999, dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li tordna l-irkupru, mill-awtoritajiet tal-Istati Membri, tas-somom mitlufa bħala riżultat ta’ irregolaritajiet (25) . F’dan il-każ, insibu l-preżenza ta’ irregolarità fis-sens tal-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 2988/95, peress li Agroferm ma kellhiex tirċievi l-ħlasijiet lura tal-produzzjoni. Skont id-dritt tal-Unjoni, ir-Renju tad-Danimarka għandu għalhekk jitlob ir-rimbors.
54. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet definittivament fis-sentenza Vereniging Nationaal Overlegorgaan Sociale Werkvoorziening et
li l-obbligu tal-irkupru impost fuq l-Istati Membri mid-dritt tal-Unjoni jikkostitwixxi wkoll il-bażi ġuridika tal-irkupru. F’dik il-kawża, kien mistoqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk l-obbligu tal-“irkupru ta’ fondi mitlufa minħabba abbuż” impost fuq l-Istati Membri mill-Artikolu 23(1) tar-Regolament Nru 4253/88 (26), jikkostitwixxix ukoll bażi ġuridika awtonoma tal-irkupru mingħand il-benefiċjarju tas-sussidju mħallas indebitament. Il-Qorti tal-Ġustizzja rrispondiet li din id-dispożizzjoni kienet toħloq obbligu għall-Istati Membri mingħajr ma hija neċessarja awtorizzazzjoni prevista mid-dritt nazzjonali (27) . Jirriżulta li l-obbligu ta’ rkupru tal-Istati Membri rregolat minn dik id-dispożizzjoni jikkostitwixxi wkoll il-bażi awtonoma, fid-dritt tal-Unjoni, tal-irkupru tal-ħlasijiet mill-awtoritajiet nazzjonali mingħand il-benefiċjarju.
55. Għaldaqstant, jekk l-irkupru huwa magħmul abbażi tad-dritt tal-Unjoni, huwa loġiku li l-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni biss għandu jkun applikat mill-awtoritajiet nazzjonali. Dan huwa preċiżament dak li ddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha Vereniging Nationaal Overlegorgaan Sociale Werkvoorziening et (28) .
56. Ma huwiex neċessarju għalhekk li f’dan il-każ jiġi deċiż il-punt dwar jekk il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni japplikax għall-fatt biss li l-għoti tal-ħlas lura tal-produzzjoni huwa rregolat mid-dritt tal-Unjoni, jiġifieri mir-Regolament Nru 1265/2001. L-awtoritajiet Daniżi għandhom fi kwalunkwe każ josservaw il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni fil-kuntest tal-irkupru preżenti għaliex huma qed jimplementaw, bl-applikazzjoni tal-punt (ċ) tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 1258/1999, id-dritt tal-Unjoni.
2. Il-livell tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni
57. Sabiex tingħata risposta utili lill-qorti tar-rinviju, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha wkoll tieħu pożizzjoni f’dan il-każ fuq il-livell tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni. Fi kliem ieħor, f’dan il-każ tqum il-kwistjoni dwar jekk persuna involuta fl-ipproċessar li ssib ruħha fil-pożizzjoni ta’ Agroferm tistax tirrifjuta li tirrimborsa l-ħlasijiet lura tal-produzzjoni li ġew mogħtija lilha billi tinvoka l-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni.
58. Il-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi tippreżumi l-ewwel nett li l-impriża kienet in bona fides, jiġifieri li hija bbażat ruħha fuq ir-regolarità tal-għajnuna (29) . Din il- bona fides tista’ ma tkunx rikonoxxuta meta l-impriża ma tkunx ipproċediet bi spezzjonijiet li hija kellha tagħmel (30) . Għalhekk il- bona fides ma tirriżultax min-negliġenza. F’dan ir-rigward, jeżisti dubju fil-każ ta’ Agroferm għaliex hija kellha tistaqsi jekk prodott li huwa kompost minn 65 % biss mis-sulfat tal-lisina jistax jikkostitwixxi kompost “separat” u “definit kimikament” fis-sens tan-nota 1(a) tal-Kapitolu 29 tan-Nomenklatura Magħquda u għaliex hija kellha l-possibbiltà li titlob informazzjoni tariffarja ristretta skont tal-Artikolu 12 tal-Kodiċi Doganali (31) .
59. Minbarra l- bona fides li hija neċessarja sabiex l-aspettattivi jistgħu jkunu protetti, skont il-ġurisprudenza, hemm bżonn ukoll li l-atti tal-awtoritajiet amministrattivi joħolqu, fl-ispirtu ta’ operatur ekonomiku prudenti u avżat, aspettattiva raġonevoli u leġittima (32) . Din tipprevedi, min-naħa, il-kwistjoni dwar jekk il- bona fides
kinitx ibbażata fuq aġir tal-awtoritajiet amministrattivi u, min-naħa l-oħra, jekk l-aspettattiva mnissla mill-aġir tal-awtoritajiet kinitx iġġustifikata. Kif rajna (33), dan huwa eskluż b’mod partikolari, meta l-awtoritajiet aġixxew kontra dispożizzjoni speċifika ta’ att leġiżlattiv tal-Unjoni. L-aġir tal-awtoritajiet għandu għalhekk dejjem jiġi evalwat fil-kuntest tal-att leġiżlattiv tal-Unjoni li fuqu huwa bbażat.
60. Għal dak li jirrigwarda l-eżistenza ta’ aspettattiva raġonevoli u leġittima fi ħdan Agroferm, għandu jkun ikkonstatat qabelxejn li l-“approvazzjoni minn qabel” mogħtija fis-16 ta’ Ġunju 2004 u valida sal-aħħar ta’ Mejju 2007 ma setgħetx tnissel aspettattivi leġittimi. Fil-fatt, kif ġustament irrileva l-Gvern Daniż, din l-approvazzjoni tingħata, skont l-Artikolu 3(2) tar-Regolament Nru 1265/2001, fuq il-persuna involuta fl-ipproċessar u mhux fuq il-prodott immanifatturat.
61. Skont ir-Regolament, għandha ssir distinzjoni bejn l-approvazzjoni u ċ-ċertifikat ta’ ħlas lura li, skont l-Artikolu 14(1) tar-Regolament Nru 1265/2001, huwa biss jagħti dritt għall-pagament tal-ħlas lura tal-produzzjoni. Mill-Artikoli 18 u 20 tar-Regolament Nru 1265/2001 jirriżulta li ħlas bil-quddiem u l-ħlas lura tal-produzzjoni stess ma jistgħux isiru fl-assenza ta’ ċertifikat ta’ ħlas lura.
62. L-applikazzjoni għal ċertifikat ta’ ħlas lura li għandha tiġi ppreżentata skont l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 1265/2001 għandha tindika, skont il-paragrafu (1)(ċ) ta’ din id-dispożizzjoni, l-intestatura tariffarja tal-prodott kimiku li għall-manifattura tiegħu għandu jintuża l-prodott bażiku. Fl-applikazzjoni tiegħu, l-applikant għandu għalhekk jikklassifika huwa stess fin-Nomenklatura Magħquda l-prodott li huwa jimmanifattura u mhux sempliċement jipprovdi deskrizzjoni tal-prodott. Bl-istess mod, skont l-Artikolu 12(3)(d) tar-Regolament Nru 1265/2001, iċ-ċertifikat ta’ ħlas lura jsemmi biss intestatura partikolari jew kapitolu partikolari tan-Nomenklatura Magħquda, kif juru d-dispożizzjonijiet derogatorji tal-Artikolu 13(b) tar-Regolament.
63. Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li persuna involuta fil-proċess tista’ tipprevalixxi minn aspettattivi leġittimi fl-għoti ta’ ħlas fuq il-produzzjoni biss jekk il-prodott li hija timmanifattura jaqa’ taħt l-intestatura jew fil-kapitolu tan-Nomenklatura Magħquda indikati fiċ-ċertifikat ta’ ħlas lura. Anki jekk l-awtoritajiet Daniżi ma kinux konformi ma’ dawn ir-rekwiżiti għal dak li jirrigwarda ċ-ċertifikat ta’ ħlas lura — li d-digriet tar-rinviju ma jissuġġerixxix — Agroferm ma setgħetx tibbaża fuqhom, peress li l-aġir tal-awtoritajiet Daniżi b’mod ċar imur kontra d-dritt tal-Unjoni.
3. Konklużjoni provviżorja
64. Għaldaqstant ir-risposta għat-tieni domanda preliminari għandha tkun fis-sens li l-awtoritajiet nazzjonali għandhom japplikaw, waqt l-irkupru ta’ ħlasijiet lura fuq il-produzzjoni illeċiti fid-dawl tar-Regolament Nru 1265/2001, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni. Madankollu, l-aspettattivi ta’ persuna involuta fl-ipproċessar huma protetti biss bil-kundizzjoni li hija effettivament timmanifattura l-prodott indikat mill-intestatura tariffarja tagħha fiċ-ċertifikat ta’ ħlas lura.
C – Dwar it-tielet domanda preliminari: il-pagament tal-ħlasijiet lura tal-produzzjoni mwiegħda
65. Fl-aħħar nett, permezz tat-tielet domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf jekk id-dritt tal-Unjoni jipprekludix l-għoti, fid-dawl li l-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi li għandhom jiġu kkunsidrati fuq livell nazzjonali, ta’ ħlasijiet lura tal-produzzjoni diġà mwiegħda.
66. Għall-kuntrarju tat-tieni domanda preliminari, din id-domanda ma tirrigwardax il-kunsiderazzjoni tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi fil-kuntest tal-irkupru ta’ ħlas lura tal-produzzjoni diġà magħmul. Għall-kuntrarju din tirrigwarda jekk impenn tal-awtoritajiet nazzjonali għandux ikun onorat anki jekk dawn l-awtoritajiet ikunux ikkonstataw li l-għoti ta’ ħlas lura tal-produzzjoni kienx illegali.
67. F’dan ir-rigward għandu qabelxejn jitfakkar li l-Istati Membri huma obbligati wkoll, skont il-punt (b) tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 1258/1999, li jipprevjenu l-irregolaritajiet. Għandhom għalhekk mhux biss jitolbu r-rimbors ta’ ħlas lura tal-produzzjoni mħallas illegalment, skont il-paragrafu (ċ), iżda għandhom ukoll jastjenu milli jipproċedu bi ħlasijiet illegali.
68. Ċertament, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni, li għandu jiġi applikat mill-ġdid, ma jeskludix li jingħataw, meta ċ-ċertifikat ta’ ħlas lura jnissel aspettattivi leġittimi, ħlasijiet lura tal-produzzjoni diġà mwiegħda, iżda li jkunu għadhom mhux imħallsa.
69. Madankollu, kif diġà kkonstatajt, tali aspettattivi huma protetti biss f’dan il-każ sa fejn il-persuna involuta fl-ipproċessar effettivament timmanifattura l-prodott indikat mill-intestatura tariffarja tagħha fiċ-ċertifikat ta’ ħlas lura. Għal din ir-raġuni, ir-risposta għat-tielet domanda preliminari hija l-istess bħar-risposta għat-tieni domanda.
V – Konklużjoni
70. Għalhekk nissuġġerixxi li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għad-domandi tal-Vestre Landsret kif ġej:
1. Prodott, bħall-prodott inkwistjoni fil-kawża prinċipali, li huwa kkostitwit 65 % minn sulfat tal-lisina, kif ukoll minn impuritajiet li jirriżultaw mill-proċess ta’ manifattura u li huwa użat bħala addittiv għal għalf ta’ annimali għandu jiġi kklassifikat taħt l-intestatura 2309 tan-Nomenklatura Magħquda li tinsab fl-Anness I tar-Regolament (KEE) Nru 2658/87, fit-test tiegħu li jirriżulta mir-Regolamenti (KE) Nri 1789/2003, 1810/2004 u 1719/2005.
2. L-awtoritajiet nazzjonali għandhom japplikaw, waqt l-irkupru u l-għoti ta’ ħlasijiet lura tal-produzzjoni li kienu ġew awtorizzati illegalment fid-dawl tar-Regolament (KE) Nru 1265/2001, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi stabbilit mid-dritt tal-Unjoni. L-aspettattivi, li persuna involuta fl-ipproċessar ikollha f’ċertifikat ta’ ħlas lura fis-sens tal-Artikolu 12 tar-Regolament (KE) Nru 1265/2001, huma protetti biss sa fejn il-prodott li hija timmanifattura jaqa’ taħt l-intestatura tariffarja li hija indikata fiċ-ċertifikat.
(1) .
(2)  – Ara l-premessa 2 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1260/2001, tad-19 ta’ Ġunju 2001, dwar l-organizzazzjoni komuni tas-swieq fis-settur taz-zokkor (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 33, p. 17).
(3)  – Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1265/2001, tas-27 ta’ Ġunju 2001, li jistabilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1260/2001 rigward l-għoti tar-rifużjoni tal-produzzjoni fuq xi prodotti taz-zokkor użati fl-industrija tal-kimika (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 33, p. 76 ).
(4)  – ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 2, p. 382, emendat l-aħħar darba bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 254/2000, tal-31 ta’ Jannar 2000 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 9, p. 357) .
(5)  – Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1789/2003, tal-11 ta’ Settembru 2003, biex jemenda l-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2658/87 dwar it-tariffa u n-nomenklatura statistika u dwar it-Tariffa Doganali Komuni (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 14, p. 3).
(6)  – Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1810/2004, tas-7 ta’ Settembru 2004, li jemenda l-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2658/87 dwar it-tariffa u n-nomenklatura statistika u dwar it-Tariffa Doganali Komuni (ĠU L 327, p. 1).
(7)  – Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1719/2005, tas-27 ta’ Ottubru 2005, li jemenda l-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2658/87 dwar in-nomenaklatura tat-tariffa u l-istatistika u dwar it-Tariffa Doganali Komuni (ĠU L 286, p. 1).
(8)  – Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1258/1999, tas-17 ta’ Mejju 1999, dwar il-finanzjament tal-politika komuni agikola (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 25, p. 414).
(9)  – Ara l-premessa 36 tar-Regolament Nru 1260/2001 (iċċitat iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2).
(10)  – Regolament tal-Kunsill (KE, EURATOM) Nru 2988/95, tat-18 ta’ Diċembru 1995, dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 1, p. 340).
(11)  – Ara l-punt 6 iktar ’il fuq.
(12)  – Ara wkoll is-sentenzi tas-6 ta’ Novembru 1997, LTM (C-201/96, Ġabra p. I-6147, punti 13 sa 16), u tat-12 ta’ Marzu 1998, Laboratoires Sarget (C-270/96, Ġabra p. I-1121, punti 11 sa 15).
(13)  – Ara b’mod partikolari s-sentenzi tal-25 ta’ Mejju 1989, Weber (40/88, Ġabra p. 1395, punt 13); tat-18 ta’ Lulju 2007, Olicom (C-142/06, Ġabra p. I-6675, punt 16), u tas-6 ta’ Settembru 2012, Lowlands Design Holding (C-524/11, punt 23).
(14)  – Ara s-sentenzi tas-17 ta’ Marzu 2005, Ikegami (C-467/03, Ġabra p. I-2389, punt 17); tal-11 ta’ Jannar 2007, B.A.S. Trucks (C-400/05, Ġabra p. I-311, punt 28), u tat-18 ta’ Mejju 2011, Delphi Deutschland (C-423/10, Ġabra p. I-4003, punt 24); ara madankollu, b’mod partikolari, is-sentenza tat-28 ta’ Lulju 2011, Pacific World u FDD International (C-215/10, Ġabra p. I-7255, punt 29), li tipprovdi li n-noti ta’ spjega “jagħtu elementi validi”.
(15)  – Sentenzi tal-1 ta’ Ġunju 1995, Thyssen Haniel Logistic (C-459/93, Ġabra p. I-1381, punt 13); Olicom (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 13, punt 18), u tat-22 ta’ Novembru 2012, DIGITALNET (C-320/11, C-330/11, C-382/11 u C-383/11, punt 43).
(16)  – Ara s-sentenzi tal-5 ta’ Marzu 1980, Ferwerda (265/78, Ġabra p. 617, dispożittiv); tal-21 ta’ Settembru 1983, Deutsche Milchkontor et
(205/82 sa 215/82, Ġabra p. 2633, punt 30); tat-12 ta’ Mejju 1998, Steff-Houlberg Export et
(C-366/95, Ġabra p. I-2661, punt 16); tad-9 ta’ Ottubru 2001, Flemmer et
(C-80/99 sa C-82/99, Ġabra p. I-7211, punt 60), u tad-19 ta’ Settembru 2002, Huber (C-336/00, Ġabra p. I-7699, punt 56); ara wkoll is-sentenza tal-21 ta’ Ġunju 2007, ROM-projecten (C-158/06, Ġabra p. I-5103, punt 24) dwar fondi strutturali.
(17)  – Ara b’mod partikolari s-sentenzi tat-3 ta’ Diċembru 1998, Belgocodex (C-381/97, Ġabra p. I-8153, punt 26); tal-11 ta’ Lulju 2002, Marks & Spencer (C-62/00, Ġabra p. I-6325, punt 44), u tat-12 ta’ Mejju 2011, Enel Maritsa Iztok 3 (C-107/10, Ġabra p. I-3873, punt 29).
(18)  – Ara s-sentenzi tas-26 ta’ April 1988, Krücken (316/86, Ġabra p. 2213, punt 22), u tal-1 ta’ April 1993, Lageder et
(C-31/91 sa C-44/91, Ġabra p. I-1761, punt 33).
(19)  – Ara s-sentenzi tal-15 ta’ Frar 1996, Duff et
(C-63/93, Ġabra p. I-569, punt 20); tas-6 ta’ Marzu 2003, Niemann (C-14/01, Ġabra p. I-2279, punt 56), u tal-14 ta’ Ġunju 2012, Association nationale d’assistanc e aux frontières pour les étrangers (C-606/10, punt 78).
(20)  – Ara b’mod partikolari f’dan ir-rigward is-sentenzi Duff et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 19, punti 20 u 14) u Niemann (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 19, punti 56 u 57).
(21)  – Sentenzi tal-15 ta’ Diċembru 1982, Maizena (5/82, Ġabra p. 4601, punt 22); Lageder et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 18, punt 34), u Association nationale d’assistance aux frontières pour les étrangers (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 19, punt 81).
(22)  – Sentenzi Krücken (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 18, punt 24); Lageder et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 18, punt 35); tas-16 ta’ Marzu 2006, Emsland-Stärke (C-94/05, Ġabra p. I-2619, punt 31), u tas-7 ta’ April 2011, Sony Supply Chain Solutions (Europe) (C-153/10, Ġabra p. I-2775, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(23)  – Ara wkoll, f’dan ir-rigward, is-sentenzi Krücken (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 18, punti 22 sa 24) u Lageder et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 18, punti 33 sa 35).
(24)  – Ara, b’mod partikolari, is-sentenzi Deutsche Milchkontor et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 19), u tat-13 ta’ Marzu 2008, Vereniging Nationaal Overlegorgaan Sociale Werkvoorziening et
(C-383/06 sa C-385/06, Ġabra p. I-1561, punt 48).
(25)  – Din l-obbligu speċjali tal-irkupru li jirriżulta mill-punt (ċ) tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 1258/1995 jipprevalixxi fuq l-obbligu ġenerali li jirriżulta mill-Artikolu 4 tar-Regolament Nru 2988/95; ara, fir-rigward tal-Artikolu 23(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 4253/88, tad-19 ta’ Diċembru 1988, dwar dispożizzjonijiet ta’ applikazzjoni tar-Regolament (KEE) Nru 2052/88 f’dak li jikkonċerna l-koordinazzjoni bejn l-interventi tal-Fondi Strutturali differenti, minn naħa, u bejn dawn u dawk tal-Bank Ewropew tal-Investiment u ta’ strumenti finanzjarji eżistenti oħra, min-naħa l-oħra (ĠU L 374, p. 1), is-sentenzi Vereniging Nationaal Overlegorgaan Sociale Werkvoorziening et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 24, punt 39), u tal-21 ta’ Diċembru 2011, Chambre de commerce et d’industrie de l’Indre (C-465/10, Ġabra p. I-14081, punt 33).
(26)  – Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 4253/88, tad-19 ta’ Diċembru 1988, li jistabbilixxi dispożizzjonijiet sabiex jiġi implementat ir-Regolament (KEE) Nru 2052/88 fir-rigward tal-koordinazzjoni tal-attivitajiet tal-Fondi Strutturali differenti, minn naħa waħda, bejniethom u mal-operazzjonijiet tal-Bank Ewropew għall-Investiment u l-istrumenti finanzjarji l-oħrajn li jeżistu, min-naħa l-oħra (ĠU L 374, p. 1).
(27)  – Ara s-sentenza Vereniging Nationaal Overlegorgaan Sociale Werkvoorziening et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 24, punti 31 u 40).
(28)  – Ibid., punt 53.
(29)  – Ara s-sentenza Huber (iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 58 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(30)  – Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Steff-Houlberg Export et
(iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 16, punt 21), u tas-16 ta’ Lulju 1998, Oelmühle u Schmidt Söhne (C-298/96, Ġabra p. I-4767, punt-29).
(31)  – Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92, tat-12 ta’ Ottubru 1992, li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 4, p. 307), kif emendat bir-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 82/97, tad-19 ta’ Diċembru 1996 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 2, Vol. 8, p. 179).
(32)  – Ara s-sentenza tal-14 ta’ Settembru 2006, Elmeka (C-181/04 sa C-183/04, Ġabra p. I-8167, punt 32 u l-ġurisprudenza ċċitata).
(33)  – Ara l-punt 50 iktar ’il fuq.