62023CJ0166
SENTENZA TAL‑QORTI TAL‑ĠUSTIZZJA (Id‑Disa’ Awla)
6 ta’ Ġunju 2024 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Ambjent – Direttiva 2003/87/KE – Il-punt 5 tal-Anness I – Tniġġis atmosferiku – Sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra – Esklużjoni tal-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali – Rilevanza tal-għan ta’ inċinerazzjoni”
Fil-Kawża C‑166/23,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mis-Svea hovrätt, Mark- och miljööverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti fi Stokkolma, Sezzjoni Art u Ambjent, l-Isvezja), permezz ta’ deċiżjoni tal‑15 ta’ Marzu 2023, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis‑17 ta’ Marzu 2023, fil-kawża
Naturvårdsverket
vs
Nouryon Functional Chemicals AB,
IL‑QORTI TAL‑ĠUSTIZZJA (Id‑Disa’ Awla),
komposta minn O. Spineanu‑Matei, Presidenta tal-Awla, J.‑C. Bonichot (Relatur) u S. Rodin, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: T. Ćapeta,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għall-Gvern Pollakk, minn B. Majczyna, bħala aġent,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn P. Carlin, B. De Meester u G. Wils, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Ottubru 2003 li tistabbilixxi sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra ġewwa l-Unjoni u li temenda d-Direttiva 96/61/KE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 7, p. 631), kif emendata bid-Direttiva 2018/410/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Marzu 2018 (ĠU 2018, L 76, p. 3) (iktar ’il quddiem id-“Direttiva 2003/87”).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn in-Naturvårdsverket (l-Aġenzija għall-Protezzjoni tal-Ambjent, l-Isvezja) (iktar ’il quddiem l-“Aġenzija”) u Nouryon Functional Chemicals AB (iktar ’il quddiem “Nouryon”), kumpannija Svediża, dwar deċiżjoni ta’ din l-aġenzija li tordna lil Nouryon tikkompleta l-pjan ta’ monitoraġġ tagħha fir-rigward tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra.
Il‑kuntest ġuridiku
Id‑dritt tal‑Unjoni
Id‑Direttiva 2003/87
3
Il-premessa 25 tad-Direttiva 2003/87 hija fformulata kif ġej:
“Il-politiki u l-miżuri għandhom jiġu implimentati fil-livell ta’ l-Istati Membri u tal-Unjoni fis-setturi kollha ta’ l-ekonomija ta’ l-Unjoni Ewropea, u mhux biss ġewwa l-industrija u s-setturi ta’ l-eneriġja, sabiex jiġi ġġenerat tnaqqis sostanzjali fl-emissjonijiet. […]”
4
L-Artikolu 1 ta’ din id-direttiva, intitolat “Il-materja tas-suġġett”, jipprovdi:
“Din id-Direttiva tistabbilixxi sistema għall-iskambju ta’ kwoti għall-emissjoniji tal-gassijiet serra ġewwa l-Unjoni (minn issa ‘l quddiem imsjħa l-“EU ETS”) sabiex tippromwovi t-tnaqqis ta’ l-emissjoni tal-gassijiet serra b’manjiera effettiva rigward spejjez u effiċjenza ekonomika.”
5
Skont l-Artikolu 2, intitolat “Kamp ta’ applikazzjoni”, tal-imsemmija direttiva:
“(1)   Din id-Direttiva għandha tapplika għall-emissjonijiet mill-attivitajiet elenkati fl-Anness I u għall-gassijiet serra elenkati fl-Annes II.
(2)   Din id-Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għal kull ħtieġa skond id-[Direttiva tal-Kunsill 96/61/KE ta’ l‑24 ta’ Settembru 1996 dwar il-prevenzjoni u l-kontroll integrat tat-tniġġis (ĠU 1996, L 257, p. 26)].
[…]”
6
L-Artikolu 3(e) tad-Direttiva 2003/87 jiddefinixxi “stallazzjoni” bħala “unità teknika stazzjonarja fejn jitwettqu attività jew iktar elenkati fl-Anness I u kull attività oħra assoċjata direttament li jkollha konnessjoni teknika ma’ l-attivitajiet imwettqa fuq is-sit u li jista’ jkollhom effett fuq l-emissjonijiet u t-tniġġiż”.
7
L-Artikolu 4 ta’ din id-direttiva jipprevedi:
“L-Istati Membri għandhom jiżguraw li, mill‑1 ta’ Jannar 2005, l-ebda istallazzjoni ma twettaq xi attività mniżżla fl-Anness I li tirriżulta f’emissjonijiet speċifikati fir-rigward ta’ dik l-attività sakemm l-operaturi tagħha ma jkollhomx permess maħruġ minn awtorità kompetenti konformement mal-Artikoli 5 u 6, jew l-istallazzjoni ma tiġix eskluża mill-EU ETS taħt l-Artikolu 27. Din għandha tapplika wkoll għal istallazzjonijiet magħżula taħt l-Artikolu 24.”
8
L-Artikolu 6 tal-imsemmija direttiva jipprovdi:
“1.   L-awtorità kompetenti għandha toħroġ permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra li jagħti awtorizzazzjoni għall-emissjoni tal-gassijiet serra dinja minn stallazzjoni fl-intier tagħha jew f’parti minnha jew tkun sodisfatta illi l-operatur huwa kapaċi li jimmonitorja u jirrapporta l-emissjonijiet.
Permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra jista’ jkopri stallazzjoni jew iktar fuq l-istess sit imħaddma mill-istess operatur.
2.   Il-permessi għall-emissjoni tal-gassijiet serra għandu jkun fihom dan li ġej:
(a)
l-isem u l-indirizz ta’ l-operatur;
(b)
deskrizzjoni ta’ l-attivitajiet u l-emissjonijiet mill-istallazzjoni;
(ċ)
pjan ta’ mmonitorjar li jissodisfa r-rekwiżiti konformement mal-atti msemmija fl-Artikolu 14. L-Istati Membri jistgħu jippermettu l-operaturi biex jaġġornaw il-pjanijiet ta’ mmonitorjar mingħajr ma jinbidel il-permess. L-operaturi għandhom iressqu kwalunkwe pjan ta’ mmonitorjar aġġornat lill-awtorità kompetenti għall-approvazzjoni.
(d)
il-ħtiġiet tar-rappurtaġġ; u
(e)
obbligu li ċċedi kwoti ekwivalenti għat-total ta’ emissjonijiet tal-installazzjoni f’kull sena kalendarja, kif ivverifikati f’konformità mal-Artikolu 15, sal-iskadenza stabbilita fl-Artikolu 12(3).”
9
L-Artikolu 14 tal-istess direttiva jipprovdi:
“1.   Il-Kummissjoni [Ewropea] għandha tadotta atti ta’ implimentazzjoni rigward l-arranġamenti dettaljati għall-monitoraġġ u r-rapportar tal-emissjonijiet […] li għandhom ikunu bbażati fuq il-prinċipji għall-monitoraġġ u r-rapportar stabbiliti fl-Anness IV ta’ din id-Direttiva u r-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafi 2 u 5 ta’ dan l-Artikolu. […]
[…]
3.   L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi kull operatur ta’ istallazzjoni […] jimmonitorja u jirrapporta l-emissjonijiet minn din l-istallazzjoni matul kull sena kalendarja, lill-awtorità kompetenti wara t-tmiem ta’ din is-sena konformement mal-atti msemmija fil-paragrafu 1.
[…]”
10
Il-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 jipprovdi:
“Meta l-limitu minimu ta’ kapacita ta’ kull attivita f’dan l-Anness jinstab li jkun inqabeż f’xi istallazzjoni, il-junits kollha li fihom jinħaraq karburanti, ħlief għall-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali, għandhom jiddaħħlu fil-permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra.”
11
L-Anness I tad-Direttiva 2003/87 jinkludi wkoll tabella li telenka l-kategoriji ta’ attivitajiet li għalihom tapplika din tal-aħħar. Fosthom hemm, rispettivament, l-ewwel u t-tlieta u għoxrin attività:
“Kombustjoni ta’ fjuwils f’installazzjonijiet b’input termiku nominali totali li jaqbeż l-20 MW (ħlief f’installazzjonijiet għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali) […]
Il-produzzjoni ta’ sustanzi kimiċi organiċi kbar permezz tal-cracking, l-iffurmar mill-ġdid, l-ossidazzjoni parzjali jew sħiħa jew permezz ta’ proċessi simili b’kapaċità tal-produzzjoni li taqbeż il-100 tunnellata kuljum”.
Ir‑Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) 2018/2066
12
L-ewwel paragrafu tal-Artikolu 5 tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/2066 tad‑19 ta’ Diċembru 2018 dwar il-monitoraġġ u r-rapportar ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra skont id-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li jemenda r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 601/2012 (ĠU 2018, L 334, p. 1), jipprevedi:
“Il-monitoraġġ u r-rapportar għandhom ikunu kompluti u jkopru l-emissjonijiet kollha tal-proċess u l-kombustjoni mis-sorsi ta’ emissjonijiet u l-flussi mis-sorsi kollha li jagħmlu parti mill-attivitajiet elenkati fl-Anness I tad-Direttiva 2003/87/KE u attivitajiet rilevanti oħrajn inklużi skont l-Artikolu 24 ta’ dik id-Direttiva, u tal-gassijiet serra kollha speċifikati b’rabta ma’ dawk l-attivitajiet waqt li jiġi evitat l-għadd doppju.”
13
Skont l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 11(1) ta’ dan ir-regolament:
“Kull operatur jew operatur ta’ inġenji tal-ajru għandu jimmonitorja l-emissjoniijet ta’ gassijiet serra fuq il-bażi ta’ pjan ta’ monitoraġġ approvat mill-awtorità kompetenti skont l-Artikolu 12, b’kunsiderazzjoni tan-natura u l-funzjonament tal-installazzjoni jew tal-attività ta’ avjazzjoni li japplika għalihom.”
14
L-Artikolu 14(2)(e) tal-imsemmi regolament huwa fformulat kif ġej:
“L-operatur […] għandu jimmodifika l-pjan ta’ monitoraġġ, mill-inqas, fi kwalunkwe sitwazzjoni bħal dawn li gejjin: […]
(e)
il-pjan ta’ monitoraġġ ma jkunx konformi mar-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament u l-awtorità kompetenti titlob lill-operatur […] sabiex [jibdlu]”.
Id‑Direttiva 96/61
15
Il-premessa 8 tad-Direttiva 96/61 tiddikjara:
“Billi l-għan ta’ mod integrat li jwassal għal kontroll ta’ tniġġiż huwa l-prevenzjoni ta’ emissjonijiet fl-arja, fl-ilma u fil-ħamrija kulfejn dan ikun prattiku, waqt li jitqies l-immaniġġar ta’ l-iskart, u, meta dan ma jkunx il-każ, li jitnaqqsu biex jinkiseb livell għoli ta’ protezzjoni għall-ambjent kollu kemm hu”.
16
L-Artikolu 3 tal-istess direttiva jipprovdi:
“L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa li jiddisponu li l-awtoritajiet kompetenti jiżguraw li l-istallazzjonijiet jitħaddmu b’mod illi:
[…]
(ċ)
tiġi evitata l-produzzjoni ta’ skart skond id-Direttiva 75/442/KEE tal‑15 ta’ Lulju 1975 dwar skart [(ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 1, p. 23)]; fejn jiġi prodott l-iskart, dan jinġabar lura jew, fejn dan mhux teknikament u ekonomikament possibbli, jintrema waqt li jiġi evitat jew jitnaqqas kull impatt fuq l-ambjent;
[…]”
Id‑dritt Svediż
17
L-Artikolu 1 tal-Kapitolu 3 tal-förordningen (2020: 1180) om vissa utsläpp av växthusgaser (ir-Regolament (2020: 1180) dwar Ċerti Emissjonijiet ta’ Gassijiet Serra, iktar ’il quddiem ir-“Regolament Svediż”) jipprovdi:
“Hija pprojbita l-emissjoni tal-gassijiet serra mingħajr permess minn installazzjonijiet fejn jitwettqu l-attivitajiet elenkati fl-Anness.”
18
L-Artikolu 5 tal-Kapitolu 3 tar-Regolament Svediż jipprevedi:
“Kull operatur li jkun jixtieq japplika għal permess għall-emissjoni ta’ gassijiet serra għandu jippreżenta l-applikazzjoni tiegħu lill-[Aġenzija].
L-applikazzjoni għandha tinkludi: […]
3. pjan ta’ monitoraġġ.”
19
L-istruzzjoni Nru 4 tal-Anness tar-Regolament Svediż tipprovdi:
“Fejn installazzjoni taqbeż il-limitu minimu ta’ kapacita ta’ xi waħda mill-attivitajiet deskritti fil-punti 1 sa 28 tat-Taqsima “Deskrizzjoni tal-attivitajiet”, l-impjanti kollha li fihom jinħarqu l-karburanti, ħlief l-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali, għandhom jiddaħħlu fil-permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra.”
20
Fl-Artikolu 6 tal-lagen (2020: 1173) om vissa utsläpp av växthusgaser (il-Liġi (2020: 1173) dwar Ċerti Emissjonijiet ta’ Gassijiet Serra, iktar ’il quddiem il-“Liġi Svediża”), pjan ta’ monitoraġġ huwa ddefinit bħala “deskrizzjoni bil-miktub kif imsemmija fl-Artikolu 12 tar-regolament dwar il-monitoraġġ u r-rapportar”. Skont l-istess dispożizzjoni, ir-“regolament dwar il-monitoraġġ u r-rappurtar” ifisser ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni 2018/2066.
Il‑kawża prinċipali u d‑domandi preliminari
21
Nouryon, li tinsab fi Stenungsund (l-Isvezja), timmanifattura prodotti kimiċi organiċi fi kwantitajiet kbar. Il-volum ta’ produzzjoni jaqbeż il‑100 tunnellata kuljum.
22
Din l-attività hija eżerċitata taħt awtorizzazzjoni mogħtija matul l‑2004 skont il-miljöbalken (il-Kodiċi tal-Ambjent). Il-proċess ta’ produzzjoni jiġġenera skart perikoluż fil-forma ta’ ilmijiet mormija mill-proċess industrijali.
23
Skont ordni provviżorja f’din l-awtorizzazzjoni, l-impriża għandha tittratta dawn l-ilmijiet f’inċineratur jew tittrattahom f’installazzjoni oħra awtorizzata għall-iskart perikoluż. Nouryon għażlet li tittratta l-ilmijiet mormija f’inċineratur li jinsab fl-installazzjoni ta’ Stenungsund. Din tal-aħħar hija ddisinjata b’mod li l-ilmijiet imniġġsa jiġu ttrasportati direttament mill-parti tal-installazzjoni fejn issir il-manifattura tal-prodotti kimiċi lejn l-inċineratur.
24
L-inċineratur huwa użat, kważi b’mod esklużiv, sabiex jaħraq l-ilmijiet mormija mill-proċess industrijali, jiġifieri madwar 40000 tunnellata fis-sena. Billi l-kontenut enerġetiku tal-ilma huwa żgħir ħafna, l-inċinerazzjoni ssir billi jiżdied gass kombustibbli. L-enerġija ġġenerata mill-inċinerazzjoni tiġi rkuprata fil-forma ta’ fwar sabiex tiġi użata fil-proċess ta’ produzzjoni. Madankollu, il-biċċa l-kbira tal-enerġija meħtieġa għall-produzzjoni tiġi minn kaldarun industrijali. Matul l‑2017, 4289 tunnellata ta’ gass kombustibbli, jiġifieri l-ekwivalenti ta’ 245 terajoule, ġew ipprovduti lill-inċineratur, filwaqt li 182 terajoule ġew irkuprati. Fl-istess sena, il-kombustjoni ta’ gass kombustibbli fil-kaldarun industrijali kkorrispondiet għal madwar 726 terajoule (madwar 14069 tunnellata). L-inċineratur jarmi fl-atmosfera madwar 11500 tunnellata ta’ dijossidu tal-karbonju fis-sena, skont Nouryon, u 17000 tunnellata, skont l-Aġenzija.
25
Barra minn hekk, l-installazzjoni hija awtorizzata speċifikament tarmi gassijiet serra fil-qafas tal-ETS.
26
L-Aġenzija kkonstatat li l-inċineratur ta’ skart perikoluż ma kienx imsemmi fil-pjan ta’ monitoraġġ tal-installazzjoni ta’ Stenungsund u li, għalhekk, l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra minn dan l-inċineratur ma kinux inklużi fl-emissjonijiet totali ta’ din l-installazzjoni.
27
Konsegwentement, l-Aġenzija ordnat lil Nouryon tipprovdi pjan ta’ monitoraġġ supplimentari li jinkludi l-inċineratur. Hija sostniet li l-installazzjoni għandha tiġi awtorizzata għal kull impjant li jagħmel parti integrali minnha.
28
Nouryon ippreżentat rikors kontra l-ordni tal-Aġenzija quddiem in-Nacka tingsrätt – Mark- och miljödomstolen (il-Qorti tal-Ewwel Istanza sedenti f’Nacka, Sezzjoni Art u Ambjent, l-Isvezja) u sostniet li, skont il-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87, impjant għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż ma għandux jiġi inkluż fl-ETS, kemm jekk jagħmel parti integrali minn installazzjoni koperta minn din is-sistema kif ukoll jekk le. Dik il-qorti laqgħet dan l-argument u annullat l-ordni tal-Aġenzija.
29
Din tal-aħħar appellat mis-sentenza tal-imsemmija qorti quddiem is-Svea hovrätt, Mark- och miljööverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti fi Stokkolma, Sezzjoni Art u Ambjent, l-Isvezja). Din il-qorti tal-aħħar qiegħda tistaqsi jekk l-inċineratur inkwistjoni jaqax taħt l-eċċezzjoni prevista fil-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87.
30
F’dawn iċ-ċirkustanzi, is-Svea hovrätt Mark- och miljööverdomstolen (il-Qorti tal-Appell sedenti fi Stokkolma, Sezzjoni Art u Ambjent) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“(1)
L-esklużjoni ta’ impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż prevista fil-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87/KE […] – li tipprovdi li l-impjanti kollha tal-kombustjoni tal-karburanti għandhom jiddaħħlu fil-permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra, bl-eċċezzjoni tal-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż – tapplika għall-impjanti kollha għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż, jew għandu jkun hemm xi fattur għall-kwalifika sabiex din l-esklużjoni tapplika? Jekk tali fattur huwa meħtieġ, l-għan tal-impjant huwa determinanti għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-esklużjoni, jew fatturi oħra jistgħu wkoll ikunu rilevanti?
(2)
Jekk l-għan tal-impjant huwa determinanti għall-finijiet tal-evalwazzjoni, l-esklużjoni tapplika xorta għal impjant li jinċenera skart perikoluż iżda li l-għan prinċipali tiegħu huwa differenti minn tali inċinerazzjoni?
(3)
Jekk l-esklużjoni tapplika biss għal impjant li l-għan prinċipali tiegħu huwa l-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż, skont liema kriterji għandu jiġi evalwat tali għan?
(4)
Jekk, fil-kuntest ta’ evalwazzjoni, huwa determinanti li jkun magħruf jekk l-impjant għandux jitqies li jagħmel parti integrali minn attività tal-impjant li teħtieġ permess b’applikazzjoni tad-Direttiva 2003/87 – pereżempju bil-mod kif deskritt fit-Taqsima 3.3.3 tad-Dokument ta’ Gwida tal-Kummissjoni –, liema rekwiżiti għandhom jiġu stabbiliti sabiex l-impjant jitqies bħala parti integrali? Jista’ jintalab, pereżempju, li l-produzzjoni tkun impossibbli jew mhux awtorizzata mingħajr dan l-impjant (ara d-Dokument ta’ Gwida tal-Kummissjoni Ewropea, paġna 14, nota ta’ qiegħ il-paġna 14), jew huwa biżżejjed li l-impjant ikun teknikament konness mal-impjant u jirċievi skart perikoluż li joriġina minnu biss?”
Fuq id‑domandi preliminari
31
Permezz tad-domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju qiegħda essenzjalment tistaqsi jekk il-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 għandux jiġi interpretat fis-sens li l-impjanti kollha għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali huma esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva, inkluż dawk integrati f’installazzjoni li taqa’ taħt dan il-kamp u li ma jkollhomx bħala l-għan uniku tagħhom l-inċinerazzjoni ta’ dan l-iskart.
32
Preliminarjament, għandu jitfakkar li d-Direttiva 2003/87 għandha l-għan li tistabbilixxi sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjoni maħsuba sabiex tnaqqas l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-atmosfera għal livell li jipprevjeni kull interferenza antropoġenika perikoluża tal-klima u li l-għan finali tagħha huwa l-protezzjoni tal-ambjent (sentenza tas‑16 ta’ Diċembru 2021, Apollo Tyres (Hungary), C‑575/20, EU:C:2021:1024, punt 24 u l-ġurisprudenza ċċitata).
33
L-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2003/87 jipprevedi li l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din tal-aħħar japplika għall-emissjonijiet li jirriżultaw mill-attivitajiet elenkati fl-Anness I tagħha u għall-gassijiet serra elenkati fl-Anness II tagħha, liema anness jinkludi, b’mod partikolari, id-dijossidu tal-karbonju (sentenza tas‑16 ta’ Diċembru 2021, Apollo Tyres (Hungary), C‑575/20, EU:C:2021:1024, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata).
34
Skont l-Artikolu 4 tad-Direttiva 2003/87, “[l]-Istati Membri għandhom jiżguraw li, mill‑1 ta’ Jannar 2005, l-ebda istallazzjoni ma twettaq xi attività mniżżla fl-Anness I li tirriżulta f’emissjonijiet speċifikati fir-rigward ta’ dik l-attività sakemm l-operaturi tagħha ma jkollhomx permess maħruġ minn awtorità kompetenti konformement mal-Artikoli 5 u 6, jew l-istallazzjoni ma tiġix eskluża mill-EU ETS taħt l-Artikolu 27. […]”
35
L-Artikolu 3(e) ta’ din id-direttiva jiddefinixxi “stallazzjoni” bħala “unità teknika stazzjonarja fejn jitwettqu attività jew iktar elenkati fl-Anness I u kull attività oħra assoċjata direttament li jkollha konnessjoni teknika ma’ l-attivitajiet imwettqa fuq is-sit u li jista’ jkollhom effett fuq l-emissjonijiet u t-tniġġiż.”
36
Fost l-attivitajiet elenkati f’dan l-Anness I, tissemma il-“produzzjoni ta’ sustanzi kimiċi organiċi kbar permezz tal-cracking, l-iffurmar mill-ġdid, l-ossidazzjoni parzjali jew sħiħa jew permezz ta’ proċessi simili b’kapaċità tal-produzzjoni li taqbeż il‑100 tunnellata kuljum”.
37
L-installazzjoni ta’ Nouryon, li timmanifattura prodotti kimiċi organiċi fi kwantitajiet kbar, teħtieġ awtorizzazzjoni f’dan ir-rigward.
38
Din l-installazzjoni tinkludi inċineratur maħsub sabiex jinħarqu l-ilmijiet mormija mill-proċess industrijali. Minħabba f’hekk, it-tagħmir jarmi d-dijossidu tal-karbonju. L-enerġija ġġenerata mill-inċinerazzjoni tiġi rkuprata fil-forma ta’ fwar sabiex tiġi użata fil-proċess ta’ produzzjoni.
39
Peress li huwa marbut teknikament mal-attivitajiet imwettqa fis-sit ta’ Stenungsund u li jista’ jkollu effett fuq l-emissjonijiet, dan l-inċineratur huwa għalhekk parti mill-installazzjoni, fis-sens tal-Artikolu 3(e) tad-Direttiva 2003/87.
40
Il-kawża prinċipali tirrigwarda l-kwistjoni dwar jekk dan l-inċineratur għandux jiġi awtorizzat bħall-bqija tal-installazzjoni skont id-Direttiva 2003/87 jew jekk ma għandux jiġi hekk awtorizzat skont l-eċċezzjoni msemmija fil-punt 5 tal-Anness I ta’ din id-direttiva. Din hija r-raġuni għaliex il-qorti tar-rinviju tqis li s-soluzzjoni ta’ din it-tilwima tiddependi mill-interpretazzjoni li għandha tingħata lil din id-dispożizzjoni.
41
Skont il-kliem tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87, “[m]eta l-limitu minimu ta’ kapacita ta’ kull attivita f’dan l-Anness jinstab li jkun inqabeż f’xi istallazzjoni, il-junits kollha li fihom jinħaraq karburanti, ħlief għall-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali, għandhom jiddaħħlu fil-permess għall-emissjoni tal-gassijiet serra”.
42
Skont l-interpretazzjoni tal-Kummissjoni fid-dokument tagħha “Linji gwida dwar l-interpretazzjoni tal-Anness I tad-Direttiva dwar l-EU ETS” tat‑18 ta’ Marzu 2010, il-fatt li l-impjant jinċenera skart perikoluż jew muniċipali ma huwiex biżżejjed sabiex jeskludih mill-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2003/87. Il-Kummissjoni tqis li, barra minn hekk, huwa meħtieġ li, minn naħa, l-impjant għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali ma jkunx jagħmel parti minn installazzjoni li l-attività tagħha tissemma fl-Anness I ta’ din id-direttiva u li, min-naħa l-oħra, l-inċinerazzjoni ta’ tali skart tkun l-għan essenzjali tiegħu.
43
Din hija r-raġuni għaliex, fil-fehma tal-Kummissjoni, impjant għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż li s-sħana ġġenerata minnu tiġi rkuprata u tintuża għall-funzjonament ta’ installazzjoni li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 ma huwiex eskluż minn dan il-kamp ta’ applikazzjoni.
44
Madankollu, tali interpretazzjoni ma hijiex ikkorroborata mill-metodi ta’ interpretazzjoni letterali, sistematiċi u teleoloġiċi li l-Qorti tal-Ġustizzja normalment tuża.
45
Fir-rigward, fl-ewwel lok, tal-interpretazzjoni letterali tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87, għandu jiġi rrilevat li dan tal-aħħar jipprevedi espressament il-każ fejn installazzjoni li teħtieġ permess ta’ emissjoni ta’ gassijiet serra tkun tinkludi diversi impjanti għall-kombustjoni ta’ karburanti u jipprovdi li, f’każ bħal dan, dawn l-impjanti għandhom jiġu inklużi f’dan il-permess, bl-eċċezzjoni tal-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali.
46
Konsegwentement, il-kliem ta’ dan il-punt 5 jidher li jeskludi li l-impjant għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż għandu jiġi inkluż fil-pjan ta’ monitoraġġ tal-installazzjoni minħabba li dan jagħmel parti integrali minn din l-installazzjoni.
47
Barra minn hekk, peress li l-eċċezzjonijiet għandhom jiġu interpretati b’mod strett, l-eċċezzjoni msemmija fil-punt 5 għandha tkun limitata għall-impjanti verament iddedikati għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali u li, konsegwentement, jinċineraw skart ieħor b’mod marġinali biss.
48
Mill-banda l-oħra, mill-kliem tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 ma jirriżultax li l-esklużjoni tal-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali mill-permess ta’ emissjoni ta’ gassijiet serra tiddependi mill-għan li għalih dan l-iskart huwa inċinerat.
49
Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-interpretazzjonijiet sistematiċi u teleoloġiċi tal-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87, dawn għandhom, f’dan il-każ, jiġu eżaminati flimkien.
50
Kif jirriżulta b’mod partikolari mill-premessa 25, kif ukoll mill-Artikolu 1 tad-Direttiva 2003/87, l-għan ġenerali ta’ din tal-aħħar huwa li, bl-introduzzjoni tas-sistema ta’ allokazzjoni ta’ kwoti ta’ gassijiet serra, jitnaqqsu l-emissjonijiet ta’ dawn il-gassijiet.
51
Madankollu, l-eċċezzjoni prevista fil-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 fir-rigward tal-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż u muniċipali ma tfittixx dan l-għan bħala prijorità. Mill-banda l-oħra, hija tissodisfa għan sekondarju ta’ din id-direttiva, peress li l-leġiżlatur tal-Unjoni qies li l-implimentazzjoni tas-sistema ta’ allokazzjoni ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ma għandhiex ixxekkel l-eliminazzjoni ta’ skart perikoluż u muniċipali permezz tal-inċinerazzjoni.
52
F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li d-Direttiva 2003/87, kif proprju jirriżulta mit-titolu tagħha, temenda d-Direttiva 96/61. L-Artikolu 2(2) tad-Direttiva 2003/87 jippreċiża li “[d]in id-Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għal kull ħtieġa skond id-Direttiva [96/61].” Madankollu, id-Direttiva 96/61, li l-għan tagħha huwa usa’ minn dak tad-Direttiva 2003/87 u jikkonċerna l-prevenzjoni u t-tnaqqis integrat tat-tniġġis, tipprevedi espressament, fl-Artikolu 3(c) tagħha, l-irkupru jew l-eliminazzjoni tal-iskart.
53
Il-premessa 8 tad-Direttiva 96/61 tiddikjara wkoll li “l-għan ta’ mod integrat li jwassal għal kontroll ta’ tniġġiż huwa l-prevenzjoni ta’ emissjonijiet fl-arja, fl-ilma u fil-ħamrija kulfejn dan ikun prattiku, waqt li jitqies l-immaniġġar ta’ l-iskart, u, meta dan ma jkunx il-każ, li jitnaqqsu biex jinkiseb livell għoli ta’ protezzjoni għall-ambjent kollu kemm hu”.
54
Mill-premess jirriżulta li l-leġiżlatur tal-Unjoni ried li jiffavorixxi l-inċinerazzjoni tal-iskart perikoluż u muniċipali billi jeżentah mill-obbligu ta’ awtorizzazzjoni taħt l-ETS. Madankollu, il-limitazzjoni tal-portata ta’ din l-eċċezzjoni mill-kunċett ta’ “għan essenzjali” ma hijiex konsistenti ma’ dan l-objettiv.
55
Barra minn hekk, il-portata tal-eċċezzjoni għandha wkoll tiġi interpretata fid-dawl tal-għan ewlieni tad-Direttiva 2003/87. Issa, l-interpretazzjoni sostnuta mill-Kummissjoni, li impjant għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali li jgħin, billi jipprovdi s-sħana, sabiex taħdem installazzjoni li taqa’ taħt l-ETS, għandu, huwa stess, jaqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-ETS, tmur kontra dan l-għan.
56
Fil-fatt, tali interpretazzjoni twassal sabiex igawdu mid-deroga biss l-impjanti għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż u muniċipali li s-sħana ġġenerata minnhom ma tkunx irkuprata minn installazzjoni li taqa’ taħt id-Direttiva 2003/87, u dan jippromwovi l-ħela ta’ enerġija u ż-żieda fl-emissjonijiet.
57
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet premessi, ir-risposta għad-domandi magħmula għandha tkun li l-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-impjanti kollha għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali huma esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva, inkluż dawk integrati f’installazzjoni li taqa’ taħt dan il-kamp u li l-għan uniku tagħhom ma jkunx l-inċinerazzjoni ta’ dan l-iskart, kemm‑il darba dawn ikunu jintużaw għall-inċinerazzjoni ta’ skart ieħor b’mod marġinali biss.
Fuq l‑ispejjeż
58
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Id-Disa’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
Il-punt 5 tal-Anness I tad-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Ottubru 2003 li tistabbilixxi sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra ġewwa l-Unjoni u li temenda d-Direttiva 96/61/KE, kif emendata bid-Direttiva 2018/410/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑14 ta’ Marzu 2018,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
l-impjanti kollha għall-inċinerazzjoni ta’ skart perikoluż jew muniċipali huma esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva, kif emendata, inkluż dawk integrati f’installazzjoni li taqa’ taħt dan il-kamp u li l-għan uniku tagħhom ma jkunx l-inċinerazzjoni ta’ dan l-iskart, kemm‑il darba dawn ikunu jintużaw għall-inċinerazzjoni ta’ skart ieħor b’mod marġinali biss.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Isvediż.