62018TJ0432_RES
Sprawa T‑432/18
Peeter Palo
przeciwko
Komisji Europejskiej
Wyrok Sądu (druga izba) z dnia 16 października 2019 r.
Służba publiczna – Personel tymczasowy – Emerytury i renty – Sposób funkcjonowania systemu emerytalno-rentowego – Odprawa – Artykuł 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego – Zasady równego traktowania i niedyskryminacji – Uzasadnione oczekiwania – Zasada dobrej administracji – Obowiązek dbałości
Urzędnicy – Personel tymczasowy – Odprawa – Warunki przyznania – Artykuł 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego – Ścisła wykładnia
(regulamin pracowniczy urzędników, załącznik VIII, art. 12 ust. 2)
(zob. pkt 23–25, 27, 28)
Urzędnicy – Równość traktowania – Granice – Korzyść przyznana niezgodnie z prawem
(zob. pkt 37–39)
Urzędnicy – Zasady – Ochrona uzasadnionych oczekiwań – Przesłanki
(regulamin pracowniczy urzędników, załącznik VIII, art. 12 ust. 2)
(zob. pkt 45, 46, 49)
Urzędnicy – Obowiązek dbałości ciążący na administracji – Zakres – Granice
(Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 41)
(zob. pkt 60–62)
Streszczenie
W wyroku Palo/Komisja (T‑432/18), wydanym w dniu 16 października 2019 r., Sąd oddalił skargę byłego członka personelu tymczasowego o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji o niewypłaceniu mu odprawy przewidzianej w art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego oraz decyzji oddalającej złożone na nią zażalenie, a także o naprawienie szkody i zadośćuczynienie za krzywdę, które skarżący miał ponieść w wyniku tych decyzji.
Skarżący był zatrudniony w charakterze członka personelu tymczasowego w Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) od dnia 1 grudnia 2010 r. do dnia 31 sierpnia 2017 r. W dniu 19 czerwca 2017 r. złożył wniosek o odprawę zgodnie z art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego. W tym względzie skarżący złożył oświadczenie, że po pierwsze, od chwili objęcia obowiązków w Europolu dokonał płatności w wysokości 14200 EUR na rzecz prywatnego towarzystwa ubezpieczeń dla potrzeb ustanowienia lub utrzymania swoich uprawnień emerytalnych oraz że po drugie, w dniu 1 grudnia 2014 r. zawarł z tym samym towarzystwem drugą umowę ubezpieczenia na łączną kwotę składek 87460 EUR. W dniu 5 października 2017 r. Komisja oddaliła wniosek skarżącego, wskazując, że art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego wymaga, aby składki wpłacane do prywatnego systemu emerytalnego były „adekwatne” do składek wpłacanych do systemu emerytalno-rentowego instytucji Unii Europejskiej (zwanego dalej „SERUE”) w tym samym okresie, co nie miało miejsca w niniejszym wypadku, ponieważ składki wpłacone do SERUE wynosiły 65334,95 EUR. Ponadto druga umowa nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ nie została zawarta od chwili objęcia obowiązków przez skarżącego. Wreszcie Komisja przypomniała, że skarżący spełniał jednak przesłanki przeniesienia [uprawnień] do innego systemu na podstawie art. 12 ust. 1 lit. b) załącznika VIII do regulaminu pracowniczego. W tym kontekście skarżący podniósł między innymi naruszenie art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego.
Sąd przypomniał przede wszystkim, że odprawa, o której mowa w art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego, nie stanowi odszkodowania z tytułu rozwiązania umowy, do którego zainteresowany pracownik byłby automatycznie uprawniony w momencie rozwiązania lub wygaśnięcia umowy, lecz środek o wymiarze pieniężnym stanowiący odstępstwo w ramach przepisów regulaminu pracowniczego dotyczących zabezpieczenia społecznego. Z tego względu przepis ten należy interpretować ściśle. Zdaniem Sądu z brzmienia tego przepisu wynika, że składki do wybranego przez pracownika krajowego lub prywatnego systemu emerytalno-rentowego muszą być dokonywane dla potrzeb ustanowienia lub utrzymania uprawnień do świadczeń emerytalnych. Przepis ten wymaga zatem, w celu uniknięcia sytuacji, w których pracownik znalazłby się w wieku emerytalnym bez wystarczającego dochodu i byłby zobowiązany do korzystania z pomocy społecznej państw członkowskich, niezależnie od nabycia uprawnień w ramach SERUE, które mogą zostać przeniesione do innego systemu, aby takie płatności gwarantowały pracownikowi emeryturę, tj. comiesięczne świadczenie, które zacznie pobierać w wieku emerytalnym. Z tego wynika, że ścisła wykładnia art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego wymaga, aby składki odprowadzane do takiego krajowego lub prywatnego systemu emerytalnego jako takie oferowały pracownikowi wystarczające uprawnienia w wieku emerytalnym, zapewniając mu świadczenie, które wyklucza konieczność korzystania z pomocy społecznej państw członkowskich.
W tym względzie Sąd uściślił, że w celu ustalenia, czy składki te mogą gwarantować emeryturę, która wyklucza konieczność korzystania z pomocy społecznej państw członkowskich, należy dokonać oceny każdego przypadku z osobna. Ocena ta obejmuje uwzględnienie istotnych okoliczności faktycznych właściwych dla danego przypadku, takich jak w szczególności charakter danego ubezpieczenia emerytalno-rentowego, wysokość składek odprowadzanych przez danego pracownika w tym zakresie od momentu objęcia obowiązków lub racjonalnie przewidywalny dochód, który może zostać wygenerowany przez takie składki i który ma być pobierany w wieku emerytalnym.
W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że składki w wysokości 14200 EUR odprowadzone przez skarżącego do prywatnego towarzystwa ubezpieczeniowego od chwili objęcia przez niego obowiązków w sposób oczywisty nie były w stanie zapewnić mu wystarczającej emerytury, która wyklucza możliwość korzystania z pomocy społecznej państw członkowskich. W odniesieniu do składek odprowadzonych w ramach drugiej umowy zawartej przez skarżącego z tym samym prywatnym towarzystwem ubezpieczeniowym Sąd potwierdził, że nie mogły one zostać uwzględnione przez Komisję, ponieważ nie zostały dokonane od chwili objęcia przez niego obowiązków, czego wymaga art. 12 ust. 2 załącznika VIII do regulaminu pracowniczego.
W konsekwencji, po oddaleniu również innych zarzutów podniesionych przez skarżącego, dotyczących naruszenia zasady równego traktowania i niedyskryminacji, ochrony uzasadnionych oczekiwań, dobrej administracji i obowiązku staranności, Sąd oddalił skargę w całości.