62023CJ0610
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Chéad Dlísheomra)
3 Iúil 2025 (
*1
)
(Tarchur chun réamhrialú – Beartas tearmainn – Nósanna imeachta coiteanna chun cosaint idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar – Treoir 2013/32/AE – Airteagal 46 – Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Airteagal 47 – Ceart chun leigheas éifeachtach a fháil – Ceanglas maidir le scrúdú iomlán ex nunc ar an achomharc – Oibleagáid teacht i láthair go pearsanta os comhair an údaráis atá freagrach as scrúdú a dhéanamh ar an achomharc – Toimhde gur tugadh caingean go míchuí – Diúltú don chaingean toisc í a bheith go follasach gan bhunús gan scrúdú a dhéanamh ar na tuillteanais – Prionsabal na comhréireachta)
I gCás C‑610/23 [Al Nasiria] (
i
),
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE, ó Dioikitiko Protodikeio Thessalonikis (Cúirt Chéadchéime Riaracháin, Thessaloniki, an Ghréig), trí bhreith an 30 Meitheamh 2023, a fuarthas ag an gCúirt an 3 Deireadh Fómhair 2023, sna himeachtaí
FO
v
Ypourgos Metanastefsis kai Asylou,
tugann AN CHÚIRT (an Chéad Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: F. Biltgen, Uachtarán Dlísheomra, T. von Danwitz (Rapóirtéir), Leas-Uachtarán na Cúirte, ag gníomhú mar Bhreitheamh sa Chéad Dlísheomra, A. Kumin, I. Ziemele agus S. Gervasoni, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: L. Medina,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–
Rialtas na Gréige, ag Z. Chatzipavlou, K. Georgiadis agus T. Papadopoulou, i gcáil Gníomhairí,
–
an Coimisiún Eorpach, ag F. Blanc-Simonetti agus A. Katsimerou, i gcáil Gníomhairí,
tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 6 Feabhra 2025,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1
Baineann an iarraidh ar réamhrialú, go bunúsach, le léiriú Airteagal 46 de Threoir 2013/32/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le nósanna imeachta coiteanna chun cosaint idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar (IO 2013 L 180, lch. 60), arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’).
2
Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir FO agus Ypourgos Metanastefsis kai Asylou (an tAire Inimirce agus Tearmainn, an Ghréig) maidir le diúltú d’iarratas FO ar chosaint idirnáisiúnta.
An dlí lena mbaineann
Dlí idirnáisiúnta
3
Foráiltear le hAirteagal 33 den Choinbhinsiún i dtaobh Stádas Dídeanaithe, a síníodh sa Ghinéiv an 28 Iúil 1951 (Sraith Chonarthaí na Náisiún Aontaithe, Iml. 189, lch. 150, Uimh. 2545 (1954)), a tháinig i bhfeidhm an 22 Aibreán 1954 agus arna fhorlíonadh leis an bPrótacal i dtaobh Stádas Dídeanaithe, a tugadh i gcrích i Nua-Eabhrac an 31 Eanáir 1967 agus a tháinig i bhfeidhm an 4 Deireadh Fómhair 1967, dar teideal ‘Cosc ar dhíbirt agus ar refoulement’, i mír 1 de:
‘Ní dhéanfaidh aon Stát Conarthach dídeanaí a dhíbirt nó a fhilleadh (‘refouler’) ar aon bhealach chuig teorainneacha críoch ina mbeadh a shaol nó a shaoirse faoi bhagairt mar gheall ar a chine, a reiligiún, a náisiúntacht, nó mar gheall air a bheith mar chuid de ghrúpa sóisialta nó tuairim pholaitiúil ar leith a bheith aige.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí an Aontais
Treoir 2008/115/CE
4
Foráiltear le hAirteagal 7 de Threoir 2008/115/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Nollaig 2008 maidir le caighdeáin choiteanna agus nósanna imeachta coiteanna sna Ballstáit i ndáil le náisiúnaigh tríú tíortha atá ag fanacht go neamhdhleathach a fhilleadh (IO 2008 L 348 lch. 98, lch. 4):
‘Má tá riosca éalaithe ann, nó má diúltaíodh d’iarratas ar fhanacht dleathach toisc é a bheith go follasach gan bhunús nó calaoiseach, nó má tá an duine lena mbaineann ina riosca don bheartas poiblí, don tslándáil phoiblí nó don tslándáil náisiúnta, féadfaidh na Ballstáit staonadh ó thréimhse le haghaidh imeacht deonach a cheadú, nó féadfaidh siad tréimhse níos giorra ná 7 lá a cheadú.’
5
Foráiltear don mhéid seo a leanas in Airteagal 11(1) den Treoir sin:
‘Gabhfaidh toirmeasc ar dhul isteach le cinntí um fhilleadh, más rud é:
a)
nár ceadaíodh tréimhse le haghaidh imeacht deonach, nó
b)
nár comhlíonadh an oibleagáid um fhilleadh.
I gcásanna eile féadfaidh toirmeasc ar dhul isteach a bheith ag gabháil le cinntí um fhilleadh.’
Treoir 2011/95/AE
6
Foráiltear le hAirteagal 2 de Threoir 2011/95/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Nollaig 2011 maidir le caighdeáin i dtaca le cáiliú náisiúnach tríú tír nó daoine gan stát mar thairbhithe de chosaint idirnáisiúnta, ar mhaithe le stádas aonfhoirmeach do dhídeanaithe nó do dhaoine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach agus inneachar na cosanta a thugtar (IO 2011 L 337, lch. 9):
‘Chun críocha na Treorach seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
[...]
d)
ciallaíonn “dídeanaí” náisiúnach tríú tír atá lasmuigh de thír a náisiúntachta de bharr eagla a bhfuil bunús maith léi roimh ghéarleanúint mar gheall ar chine, ar reiligiún, ar náisiúntacht, ar thuairim pholaitiúil nó ar bhallraíocht i ngrúpa sóisialta áirithe agus nach bhfuil in ann nó, de bharr eagla den sórt sin, nach bhfuil toilteanach leas a bhaint as cosaint na tíre sin, nó duine gan stát atá lasmuigh den tír ina raibh gnáthchónaí air roimhe seo ar na cúiseanna sin a luaitear thuas agus nach bhfuil in ann nó, de bharr eagla den sórt sin, nach bhfuil toilteanach, filleadh ar an tír sin, sa chás gur duine é nach bhfuil feidhm ag Airteagal 12 maidir leis;
[...]
f)
ciallaíonn “duine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach” náisiúnach tríú tír nó duine gan stát nach gcáilíonn mar dhídeanaí ach ar taispeánadh ina leith go bhfuil forais shubstaintiúla ann lena chreidiúint go mbeadh fíor-bhaol ann, dá bhfillfeadh an duine sin ar a thír thionscnaimh nó ar a tír thionscnaimh, nó, i gcás duine gan stát, dá bhfillfeadh sé nó sí ar an tír ina raibh gnáthchónaí air nó uirthi roimhe seo, go bhfulaingeodh sé nó sí díobháil thromchúiseach mar a shainmhínítear in Airteagal 15 í, agus ar duine é nó í nach bhfuil feidhm ag Airteagal 17(1) agus (2) maidir leis nó léi, agus nach bhfuil in ann nó, de bharr an bhaoil sin, nach bhfuil toilteanach leas a bhaint as cosaint na tíre sin;
[...]’
7
Foráiltear le hAirteagal 4 den Treoir sin, dar teideal ‘Measúnú ar fhíorais agus ar chúinsí’:
‘1.   Féadfaidh na Ballstáit a mheas go bhfuil sé de dhualgas ar an iarratasóir an t‑ábhar is gá a thaisceadh le bunús a thabhairt lena iarratas, nó lena hiarratas, ar chosaint idirnáisiúnta a luaithe is féidir. Is faoin mBallstát atá sé measúnú a dhéanamh, i gcomhar leis an iarratasóir, ar ghnéithe ábhartha an iarratais.
[...]
3.   Déanfar measúnú ar iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ina aonair agus cuirfear an méid seo a leanas san áireamh:
a)
na fíorais ábhartha go léir a bhaineann leis an tír thionscnaimh tráth a dhéantar rialú ar an iarratas, lena n‑áirítear dlíthe agus rialacháin na tíre tionscnaimh agus faoi mar a chuirtear iad i bhfeidhm;
b)
an fhaisnéis agus na doiciméid ábhartha arna dtíolacadh ag an iarratasóir, lena n‑áirítear faisnéis le fionnadh an ndearnadh nó nach ndearnadh géarleanúint nó díobháil thromchúiseach don iarratasóir nó an bhféadfaí nó nach bhféadfaí á déanamh dó;
c)
stádas aonair agus staid phearsanta an iarrthóra, lena n‑áirítear tosca amhail a scéal roimhe sin, a inscne, agus a aois le fionnadh, i bhfianaise staid phearsanta an iarrthóra, an bhféadfaí nó nach bhféadfaí a mheas gurb é atá sna gníomhartha a raibh an t‑iarratasóir i mbaol go ndéanfaí dó ná géarleanúint nó díobháil thromchúiseach;
[...]
5.   I gcás ina gcuireann na Ballstáit i bhfeidhm an prionsabal ar dá réir atá sé de dhualgas ar an iarratasóir bunús a thabhairt leis an iarratas ar chosaint idirnáisiúnta agus i gcás nach bhfuil fianaise dhoiciméadach ná fianaise eile mar thaca le gnéithe de ráitis an iarratasóra, ní bheidh gá leis na gnéithe sin a dheimhniú, i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:
a)
tá iarracht dháiríre déanta ag an iarratasóir bunús a thabhairt lena iarratas;
b)
cuireadh isteach na heilimintí ábhartha uile atá ar fáil don iarratasóir agus tugadh míniú sásúil ar cén fáth a bhfuil aon eilimintí ábhartha eile in easnamh;
c)
meastar go bhfuil ráitis an iarratasóra comhleanúnach agus inchreidte agus nach bhfuil siad ag teacht salach ar an bhfaisnéis shonrach agus ghinearálta atá ar fáil faoi chás an iarratasóra;
d)
go bhfuil a iarratas nó a hiarratas ar chosaint idirnáisiúnta déanta ag an iarratasóir a luaithe is féidir, ach amháin más féidir leis nó léi cúiseanna maithe a chur ar aghaidh nach ndearna sé nó sí amhlaidh; agus
e)
deimhníodh creidiúnacht ghinearálta an iarratasóra.’
Treoir 2013/32
8
Luaitear an méid seo a leanas in aithrisí 18, 23, 25, 43 agus 50 de Threoir 2013/32:
‘(18)
Is chun leasa na mBallstát agus na n‑iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta araon a ndéanfar cinneadh a luaithe is féidir maidir le hiarratais ar chosaint idirnáisiúnta, gan dochar do scrúdú leordhóthanach agus uileghabhálach a dhéanamh.
[...]
(23)
I nósanna imeachta achomhairc, ba cheart d’iarratasóirí a bheith i dteideal, faoi réir coinníollacha áirithe, cúnamh dlí agus ionadaíocht dhlíthiúil saor in aisce a fháil ó dhaoine atá inniúil chun cúnamh agus ionadaíocht den sórt sin a sholáthar faoin dlí náisiúnta. Ina theannta sin, ba cheart an ceart a bheith ag iarratasóirí, ag gach céim den nós imeachta, dul i gcomhairle, ar a gcostas féin, le comhairle dlí nó comhairleoirí a aithnítear amhlaidh nó a údaraítear chun na críche sin faoin dlí náisiúnta.
[...]
(25)
Chun bheith in ann daoine a bhfuil cosaint de dhíth orthu mar dhídeanaithe a shainaithint i gceart de réir bhrí Airteagal 1 den Choinbhinsiún [a bhaineann le Stádas Dídeanaithe, arna shíniú sa Ghinéiv an 28 Iúil 1951] nó daoine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach, ba cheart rochtain éifeachtach a bheith ag gach iarratasóir ar nósanna imeachta, ba cheart go mbeadh sé in ann comhoibriú agus cumarsáid iomchuí a dhéanamh leis na húdaráis inniúla chun na fíorais ábhartha a bhaineann leis nó léi a chur i láthair, agus ráthaíochtaí nós imeachta leordhóthanacha a bheith aige nó aici chun leanúint dá iarratas nó dá hiarratas ag gach céim den nós imeachta. Ina theannta sin, leis an nós imeachta chun scrúdú a dhéanamh ar a iarratas nó a hiarratas ar chosaint idirnáisiúnta, ba cheart, i bprionsabal, an méid seo a leanas ar a laghad a thabhairt don iarratasóir: an ceart fanacht go dtí go ndéanfaidh an t‑údarás cinntitheach cinneadh, [...] an ceart chun fógra ceart a fháil faoi chinneadh agus ráiteas ar chúiseanna fíorais agus dlí, an fhéidearthacht dul i gcomhairle le comhairleoir dlí nó aon chomhairleoir eile, an ceart chun eolas a fháil faoina staid dhlíthiúil ag céimeanna cinntitheacha na n‑imeachtaí, i dteanga a thuigeann sé nó sí nó a cheaptar le réasún go dtuigfidh sé nó sí í, agus, i gcás cinneadh diúltach, an ceart chun leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse.
[...]
(43)
Ba chóir do na Ballstáit scrúdú a dhéanamh ar fhiúntas gach iarratais, is é sin le rá, a mheas an bhfuil an t‑iarratasóir lena mbaineann incháilithe le haghaidh cosaint idirnáisiúnta i gcomhréir le Treoir [2011/95], mura luaitear a mhalairt sa Treoir seo, go háirithe i gcás inar féidir glacadh leis go réasúnach go ndéanfadh tír eile an scrúdú sin nó go mbronnfadh sí cosaint leordhóthanach. [...]
[...]
(50)
Léirítear bunphrionsabal de dhlí an Aontais sa mhéid is gur faoi réir leigheas éifeachtach os comhair cúirte nó binse atá na cinntí arna ndéanamh ar iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, na cinntí i dtaca le hathoscailt a dhiúltú ar scrúdú ar iarratas tar éis dó a bheith scortha, agus na cinntí ar stádas dídeanaí nó stádas cosanta dídeanaí a tharraingt siar.’
9
Foráiltear le hAirteagal 2 de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Sainmhínithe’:
‘Chun críocha na Treorach seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
[...]
f)
ciallaíonn “údarás cinntitheach” aon chomhlacht garbhreithiúnach nó riaracháin i mBallstát atá freagrach as scrúdú a dhéanamh ar iarratais ar chosaint idirnáisiúnta agus atá inniúil chun cinntí a dhéanamh ag an gcéad chéim i gcásanna den sórt sin;
[...]’
10
Foráiltear le hAirteagal 28(1) agus (2) den Treoir sin, dar teideal ‘Nós imeachta i gcás ina ndéantar an t‑iarratas a tharraingt siar nó a aisghabháil go hintuigthe’:
‘1.   I gcás ina bhfuil forais thromchúiseacha ann lena mheas go bhfuil iarratasóir tar éis a iarratas nó a hiarratas a tharraingt siar nó a thréigean go hintuigthe, áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh an t‑údarás cinntitheach cinneadh scor de scrúdú a dhéanamh ar an iarratas nó, a mhéid a mheasann an t‑údarás cinntitheach go bhfuil an t‑iarratas gan bhunús ar bhonn scrúdú iomchuí ar shubstaint an iarratais, i gcomhréir le hAirteagal 4 de Threoir [2011/95], an t‑iarratas a dhiúltú.
Féadfaidh na Ballstáit a thoimhdiú go ndearna an t‑iarratasóir a iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a tharraingt siar nó a aisghabháil go hintuigthe, go háirithe i gcás ina gcinntear an méid seo a leanas:
a)
nár fhreagair sé nó sí iarrataí ar fhaisnéis a sholáthar atá riachtanach dá iarratas nó dá hiarratas, i bhfianaise Airteagal 4 de Threoir [2011/95], nó nár fhreastail sé nó sí ar agallamh pearsanta i gcomhréir le hAirteagail 14 go 17 den Treoir seo, mura gcuireann an t‑iarratasóir fianaise ar fáil, laistigh de thréimhse réasúnta, nach raibh neart aige nó aici ar an neamhláithreacht sin;
b)
gur theith sé nó sí nó gur fhág sé nó sí an áit ina raibh cónaí air nó uirthi nó inar cuireadh faoi choinneáil é nó í gan údarú, gan teagmháil a dhéanamh leis an údarás inniúil laistigh de thréimhse réasúnach ama nó gur mhainnigh sé nó sí an oibleagáid maidir le tuairisciú go tráthrialta do na húdaráis nó oibleagáidí tuairiscithe eile a chomhlíonadh laistigh de thréimhse réasúnach ama, mura léiríonn an t‑iarratasóir gur imthosca nach raibh neart aige nó aici orthu ba chúis leis sin.
Chun na forálacha sin a chur i bhfeidhm, féadfaidh na Ballstáit teorainneacha ama a shocrú nó treoirlínte a tharraingt suas maidir leis na hábhair sin.
2.   Áiritheoidh na Ballstáit go bhfuil iarratasóir a thuairiscíonn an athuair don údarás inniúil tar éis cinneadh scor dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo i dteideal a iarraidh go ndéanfar a chás nó a cás a athoscailt nó iarratas nua a dhéanamh nach mbeidh faoi réir an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagail 40 agus 41.
Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh ar theorainn ama de 9 mí ar a laghad nach bhféadfar cás an iarratasóra a athoscailt ina dhiaidh sin, nó féadfar an t‑iarratas nua a láimhseáil mar iarratas ina dhiaidh sin agus é a bheith faoi réir an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagail 40 agus 41. Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh nach bhféadfar cás an iarrthóra a athoscailt ach aon uair amháin.
Áiritheoidh na Ballstáit nach ndéanfar an duine sin a aistriú contrártha do phrionsabal an non‑refoulement.
Féadfaidh na Ballstáit cead a thabhairt don údarás cinntitheach leanúint leis an scrúdú ag céim a scortha.’
11
Luaitear an méid seo a leanas in Airteagal 31 de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Nós imeachta scrúdúcháin’, i mír 8 den Treoir sin:
‘Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh go gcuirfear dlús le nós imeachta scrúdúcháin i gcomhréir le bunphrionsabail agus ráthaíochtaí Chaibidil II agus/nó go ndéanfar é ag an teorainn nó i gcriosanna idirthurais i gcomhréir le hAirteagal 43 más rud é:
a)
nár tharraing an t‑iarratasóir anuas, trína iarratas a chur isteach agus na fíorais a leagan amach, ach ceisteanna nach mbaineann le scrúdú a dhéanamh ar cé acu a cháilíonn nó nach gcáilíonn sé nó sí mar thairbhí de chosaint idirnáisiúnta faoi Threoir [2011/95]; nó
b)
gurb as tír shábháilte thionscnaimh de réir bhrí na Treorach seo don iarratasóir; nó
c)
gur chuir an t‑iarratasóir na húdaráis ar míthreoir maidir lena chéannacht nó lena céannacht agus/nó a náisiúntacht trí fhaisnéis bhréagach nó doiciméid bhréagacha a thíolacadh nó trí fhaisnéis nó doiciméid ábhartha a d’fhéadfadh tionchar díobhálach a imirt ar an gcinneadh a cheilt; nó
d)
i gcás ina ndearna an t‑iarratasóir, de mheon mímhacánta, doiciméad aitheantais nó doiciméad taistil a chabhródh chun céannacht nó náisiúntacht an iarratasóra a shuí a scriosadh nó a dhiúscairt; nó
e)
go ndearna an t‑iarratasóir ráitis ar follasach go bhfuil siad neamhréireach agus contrártha, bréagach go follasach nó dochreidte a thagann salach ar fhaisnéis faoi thír thionscnaimh atá fíoraithe go leordhóthanach, rud a fhágann go bhfuil a iarratas nó a hiarratas neamhdhiongbháilte maidir lena stádas mar thairbhí de chosaint idirnáisiúnta faoi Threoir [2011/95]; nó
f)
i gcás ina bhfuil iarratas ar chosaint idirnáisiúnta curtha isteach ag an iarratasóir i ndiaidh iarratas eile agus nuair is iarratas é nach bhfuil neamh-inghlactha i gcomhréir le hAirteagal 40(5); nó
g)
nuair is chun moill nó bac a chur ar fhorfheidhmiú cinnidh níos luaithe nó cinnidh atá ag teacht agus é mar thoradh air go ndéanfar an t‑iarratasóir a aistriú, agus chuige sin amháin atá iarratas á dhéanamh ag an iarratasóir; nó
h)
i gcás inar tháinig an t‑iarratasóir isteach ar chríoch an Bhallstáit go neamhdhleathach nó gur chuir an t‑iarratasóir fad lena fhanacht nó lena fanacht go neamhdhleathach agus, gan cúis mhaith a thabhairt, nár chuir sé nó sí é féin nó í féin i láthair na n‑údarás nó nach ndearna sé nó sí an t‑iarratas ar chosaint idirnáisiúnta chomh luath agus is féidir, i bhfianaise imthosca a iontrála nó a hiontrála; nó
i)
go ndiúltaíonn an t‑iarratasóir an oibleagáid méarloirg a thabhairt a chomhlíonadh [...]; nó
j)
féadfar a mheas, ar chúiseanna tromchúiseacha, gur baol don tslándáil náisiúnta nó d’ord poiblí an Bhallstáit an t‑iarratasóir, sin nó díbríodh an t‑iarratasóir go héigeantach ar chúiseanna tromchúiseacha a bhaineann leis an tslándáil phoiblí nó ord poiblí faoin dlí náisiúnta.’
12
Foráiltear le hAirteagal 32 de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Iarrataí gan bhunús’:
‘1.   Gan dochar d’Airteagal 27, ní fhéadfaidh na Ballstáit a mheas go bhfuil iarratas gan bhunús ach amháin má tá sé suite ag an údarás cinntitheach nach gcáilíonn an t‑iarratasóir do chosaint idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95].
2.   I gcás iarratas gan bhunús ag a bhfuil feidhm ag aon cheann de na himthosca a liostaítear in Airteagal 31(8) leo, féadfaidh na Ballstáit a mheas gur léir go bhfuil iarratas gan bhunús, má shainmhínítear amhlaidh sa dlí náisiúnta.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
13
Foráiltear le hAirteagal 46 de Threoir 2013/32, dar teideal ‘An ceart chun leighis éifeachtaigh’:
‘1.   Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh ceart ag iarratasóirí leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse, i gcoinne na nithe seo a leanas:
a)
cinneadh a rinneadh i dtaca lena n‑iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, lena n‑áirítear:
i)
cinneadh lena meastar go bhfuil iarratas gan bhunús i dtaca le stádas dídeanaí agus/nó le stádas cosanta coimhdí:
ii)
cinneadh lena meastar go bhfuil iarratas neamh-inghlactha de bhun Airteagal 33(2);
iii)
cinneadh a ghlactar ag an teorainn nó i gcriosanna idirthurais de Bhallstáit mar a thuairiscítear orthu in Airteagal 43(1);
iv)
cinneadh gan scrúdú a dhéanamh de bhun Airteagal 39;
b)
diúltú scrúdú ar iarratas a athoscailt tar éis a scortha de bhun Airteagail 27 agus 28.
c)
cinneadh chun cosaint idirnáisiúnta a tharraingt siar de bhun Airteagal 45.
[...]
3.   Chun mír 1 a chomhlíonadh, áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar foráil le leigheas éifeachtach maidir le scrúdú iomlán ex nunc ar fhíorais agus ar phointí dlí freisin, lena n‑áirítear, i gcás inarb iomchuí, scrúdú ar riachtanais cosanta idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95], i gcomhthéacs nósanna imeachta achomhairc ar a laghad os comhair cúirt nó binse céadchéime.
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4.   Déanfaidh na Ballstáit foráil maidir le teorainneacha ama réasúnacha agus maidir le rialacha riachtanacha eile chun gur féidir leis an iarratasóir a cheart nó a ceart a fheidhmiú de bhun mhír 1. Ní fhágfaidh na teorainneacha ama dá bhforáiltear go mbeidh an feidhmiú sin dodhéanta nó ródheacair.
Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh freisin maidir le hathbhreithniú ex officio ar chinntí a dhéantar de bhun Airteagal 43.
5.   Gan dochar do mhír 6, ceadóidh na Ballstáit d’iarratasóirí fanacht ar an gcríoch go dtí go rachaidh an teorainn ama in éag ar laistigh di is féidir a gceart chun leighis éifeachtaigh a fheidhmiú agus, i gcás inar feidhmíodh ceart den sórt sin laistigh den teorainn ama, go dtí go bhfaighfear toradh an leighis.
6.   I gcás cinnidh:
a)
a mheas go bhfuil iarratas go follasach gan bhunús i gcomhréir le hAirteagal 32(2) nó gan bhunús tar éis scrúdú i gcomhréir le hAirteagal 31(8), ach amháin i gcásanna ina bhfuil na cinntí sin bunaithe ar na himthosca dá dtagraítear in Airteagal 31(8)(h);
b)
lena meastar go bhfuil iarratas neamh-inghlactha de bhun Airteagal 33(2) (a), (b) nó (d);
c)
cinneadh ina ndiúltaítear cás an iarratasóra a athoscailt tar éis a scortha i gcomhréir le hAirteagal 28. nó
d)
cinneadh gan scrúdú nó gan scrúdú iomlán a dhéanamh ar an iarratas de bhun Airteagal 39,
beidh sé de chumhacht ag cúirt nó ag binse a rialú cé acu a fhéadfaidh nó nach bhféadfaidh an t‑iarratasóir fanacht ar chríoch an Bhallstáit, bíodh sé ar iarratas ón iarratasóir nó ag gníomhú ex officio, i gcás ina gcuirtear deireadh le ceart an iarratasóra fanacht sa Bhallstát agus sna cásanna nach ndéantar foráil sa dlí náisiúnta maidir leis an gceart chun fanacht sa Bhallstát go dtí go dtiocfaidh toradh ar an leigheas.
[...]
11.   Ina theannta sin, féadfaidh na Ballstáit a leagan síos sa dlí náisiúnta na coinníollacha faoina bhféadfar a mheas go bhfuil iarratasóir tar éis a leigheas a tharraingt siar nó a thréigean go hintuigthe de bhun mhír 1, chomh maith leis na rialacha a bhaineann leis an nós imeachta atá le leanúint.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Gréige
Dlí 3907/2011
14
Faoi Airteagal 22(4) de Nomos 3907/2011, Idrysi Ypiresias Asylou kai Ypiresias Protis Ypodochis, prosarmogi tis ellinikis nomothesias pros tis diatakseis tis Odigias 2008/115/EK schetika me tous koinous kanones kai diadikasies sta krati-meli gia tin epistrophi ton paranomos diamenonton ypikoon triton choron kai loipes diatakseis (Dlí 3907/2011 lena mbunaítear seirbhís tearmainn agus chéadghlactha, lena gcomhchuibhítear reachtaíocht na Gréige le forálacha [Threoir 2008/115] agus forálacha eile) (FEK A’ 7/26.1.2011), dar teideal ‘Imeacht dheonach’:
‘Má tá riosca éalaithe ann, nó má tá riosca ag baint leis an náisiúnach tríú tír don tslándáil phoiblí, don bheartas poiblí nó don tslándáil náisiúnta [...] nó má diúltaíodh don iarratas ar chónaí dlíthiúil toisc é a bheith go follasach gan bhunús nó mí-úsáideach, ní cheadóidh na húdaráis inniúla shonracha aon tréimhse le haghaidh imeacht deonach.’
Dlí 4375/2016
15
Airteagal 4(1) de Nomos 4375/2016, Organosi kai leitourgia Ypiresias Asylou, Archis Prosfygon, Ypiresias Ypodochis kai Taftopoiisis, systasi Genikis Grammateias Ypodochis, prosarmogi tis Ellinikis Nomothesias pros tis diatakseis tis Odigias 2013/32/ΕΕ tou Evropaikou Koinovouliou kai tou Symbouliou ‘schetika me tis koines diadikasies gia ti chorigisi kai anaklisi tou kathestotos diethnous prostasias (anadiatyposi)’ (EE 2013 L 180), diatakseis gia tin ergasia dikaiouchon diethnous prostasias kai alles diatakseis (Dlí 4375/2016 maidir le seirbhís tearmainn a eagrú agus a oibriú, bhunaigh údarás athbhreithnithe achomhairc agus as seirbhís glactha agus aitheantais, lena mbunaítear Ardrúnaíocht Ghlactha agus lena gcomhchuibhítear reachtaíocht na Gréige le forálacha [Threoir 2013/32] lena rialaítear obair thairbhithe na cosanta idirnáisiúnta agus forálacha eile) (FEKA’ 51/3.4.2016), arna leasú le Dlí 4399/2016 (‘Dlí 4375/2016’), chun an ceart chun leighis éifeachtaigh, a chumhdaítear in Airteagal 46 den Treoir sin, a ráthú, coistí achomhairc neamhspleácha, a bhfuil a suíomh san Aithin agus a bhfuil dlínse chríochach acu ar an nGréig ina hiomláine. Tá siad inniúil chun rialú a thabhairt ar achomhairc arna dtaisceadh ag iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta chun scrúdú a dhéanamh, sa dlí agus ar fhiúntas, ar chinntí Ypiresia Asylou (an tSeirbhís Tearmainn, an Ghréig) lena ndiúltaítear d’iarratais a rinne siad ag an gcéad chéim.
Dlí 4636/2019
16
Nomos 4636/2019 peri diethnous prostasias kai alles diatakseis (Dlí 4636/2019 maidir le cosaint idirnáisiúnta agus forálacha eile) (FEK A’ 169/1.11.2019), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘Dlí 4636/2019’), trasuíodh Treoir 2013/32 i ndlí na Gréige.
17
Foráiltear le hAirteagal 78(3) agus (9) den Dlí sin:
‘3.   Ceanglófar ar iarratasóirí teacht i láthair láithreach, go pearsanta, os comhair na n‑údarás glactha chun iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a thaisceadh, agus tráth ar bith má dhéantar iad a thoghairm chuig na húdaráis inniúla de réir na Coda seo den Acht sin. [...] Nuair a bheidh siad i láthair go pearsanta, féadfaidh siad cúnamh a fháil ó dhlíodóirí atá údaraithe chun gníomhú agus ó chomhairleoirí eile atá údaraithe go speisialta, i gcomhréir le hAirteagal 71(1). Ní chuirfear deireadh leis an oibleagáid teacht i láthair go pearsanta ag gach céim den nós imeachta chun an t‑iarratas nó an t‑achomharc a scrúdú mar gheall ar na daoine dá dtagraítear sa mhír sin roimhe seo a bheith i láthair. De mhaolú air sin, beidh feidhm shonrach ag na forálacha seo a leanas maidir le héisteachtaí achomhairc os comhair boird achomhairc neamhspleácha:
a)
I gcás ina bhfuil cónaí ar iarratasóirí i saoráidí glactha nó cóiríochta, ní cheanglófar orthu a bheith i láthair go pearsanta. I gcásanna den sórt sin, féadfaidh dlíodóirí a dhéanann ionadaíocht orthu nó comhairleoirí atá sainordaithe go speisialta nó daoine eile arna n‑údarú i gcomhréir le hAirteagal 71(1) ionadaíocht a dhéanamh ar iarratasóirí nó féadfaidh siad deimhniú ó cheann na saoráide óstaí nó cóiríochta a chur faoi bhráid an údaráis achomhairc, ar aon mhodh iomchuí agus tráth nach déanaí ná an lá roimh dháta na héisteachta. Ní mór a léiriú sa deimhniú sin go bhfuil na hiarratasóirí ina gcónaí iarbhír san ionad glactha nó cóiríochta ar dháta an iarratais ar an teastas. Ní fhéadfaidh an dáta sin a bheith níos faide ná trí (3) lá ón dáta a éistfear an t‑achomharc.
b)
I gcás ina raibh iarratasóirí faoi réir srianta ar a saoirse gluaiseachta nó faoi réir oibleagáid cónaí in áit shonrach i gcomhréir le hAirteagal 45, ní cheanglófar orthu a bheith i láthair go pearsanta. I gcásanna den sórt sin, féadfaidh dlíodóirí a dhéanann ionadaíocht thar a gceann nó comhairleoirí atá sainordaithe go speisialta nó daoine eile arna n‑údarú i gcomhréir le hAirteagal 71(1) ionadaíocht a dhéanamh d’iarratasóirí nó féadfaidh siad deimhniú ó stáisiún na bpóilíní nó ón Ionad Seirbhíse Saoránach ina n‑áit chónaithe a chur faoi bhráid an údaráis achomhairc, ar bhealach ar bith is iomchuí agus tráth nach déanaí ná an lá roimh dháta na héisteachta, á dheimhniú go raibh siad i láthair go pearsanta ar dháta an iarratais ar an deimhniú. Ní fhéadfaidh an dáta sin a bheith níos faide ná dhá (2) lá ó dháta éisteachta an achomhairc. Mura bhfaigheann na deimhnithe dá dtagraítear i bhfomhíreanna (a) agus (b) an t‑údarás achomhairc, measfar go bhfuil a achomharc tarraingthe siar go hintuigthe ag an iarratasóir i gcomhréir le forálacha Airteagal 81 den Dlí seo.
I gcás force majeure, amhail breoiteacht thromchúiseach, míchumas fisiceach tromchúiseach nó constaic dhosháraithe lena gcuirtear cosc ar an iarratasóir teacht i láthair go pearsanta, cuirfear an oibleagáid a bheith i láthair go pearsanta ar fionraí ar feadh thréimhse force majeure. Sa chás sin, ní mór don iarratasóir iarratas a chur isteach ina luaitear na himthosca arb ionann iad agus force majeure nó bac dosháraithe a chuireann cosc air teacht i láthair go pearsanta, agus doiciméid tacaíochta agus deimhnithe nó fianuithe ón tseirbhís phoiblí inniúil mar thaca leis. Má thagtar ar na cásanna force majeure nó dosháraithe thuas, agus ar choinníoll go gcuireann an t‑iarratasóir é féin i láthair na n‑údarás inniúil go pearsanta, cuirfear deireadh leis na héifeachtaí a bheadh ag neamhláithreacht de réir bhrí na míre seo.
[...]
9.   I gcás sárú ar an oibleagáid comhoibriú leis na húdaráis inniúla, mar a shonraítear sna míreanna roimhe seo, agus go háirithe mura ndéanann an duine lena mbaineann cumarsáid ná comhoibriú leis na húdaráis d’fhonn na heilimintí is gá a bhunú chun an t-iarratas a scrúdú, rud a fhágann go gcuirtear bac ar sheoladh cuí na nósanna imeachta chun an t-iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a scrúdú, measfar an t-iarratas nó an t-achomharc sin a bheith tarraingthe siar go hintuigthe i gcomhréir le forálacha Airteagal 81 den dlí seo.’
18
Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 81 den Dlí sin:
‘1.   I gcás ina bhfuil forais thromchúiseacha ann lena chreidiúint gur tharraing iarratasóir siar go hintuigthe a iarratas, déanfaidh na húdaráis inniúla chun cinneadh a dhéanamh scrúdú substainteach iomchuí ar an iarratas, i gcomhréir le hAirteagal 4 den Dlí seo, ar bhonn na faisnéise atá ar fáil don tseirbhís, agus, má mheasann na húdaráis sin go bhfuil an t‑iarratas gan bhunús, diúltóidh siad don iarratas. I gcás nach féidir scrúdú substainteach iomchuí a dhéanamh ar an iarratas ar bhonn na faisnéise atá ar fáil don tseirbhís agus i gcomhréir leis an mír roimhe seo, scoirfidh na húdaráis inniúla de scrúdú a dhéanamh ar an iarratas agus eiseoidh siad cinneadh scor den iarratas. Leis an gcinneadh lena mbrisfear an scrúdú ar an iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ordófar filleadh an iarratasóra ag an am céanna, i gcomhréir le forálacha Dhlí 3907/2011 agus Dhlí 3386/2005. Tabharfar fógra faoi na gníomhartha thuasluaite i gcomhréir le forálacha Airteagal 82 den Dlí seo.
2.   Toimhdeofar go bhfuil tarraingt siar intuigthe, inter alia, i gcás ina suitear go ndearna an t‑iarratasóir an méid seo a leanas:
a)
níor thug sé freagra ar iarrataí faisnéis fhíor-riachtanach a chur ar fáil dá iarraidh; nó
b)
nár tháinig sé i láthair le haghaidh agallamh pearsanta ná éisteacht os comhair an Bhoird Achomhairc [neamhspleách], i gcomhréir le hAirteagail 77 agus 97 den Dlí seo, cé gur cuireadh toghairm air go bailí; nó
c)
gur theith sé ón áit inar coinníodh é [...]
d)
gur fhág sé an áit ina raibh cónaí air nó gur fhág sé an tír gan údarú a bheith faighte aige ó na húdaráis ghlactha inniúla déanamh amhlaidh, gan údarú a bheith faighte aige ó na húdaráis ghlactha inniúla, gan údarú a iarraidh ná na húdaráis inniúla a chur ar an eolas; nó
e)
nár chomhlíon sé nó sí na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 78 den Dlí seo nó gur mhainnigh sé nó sí an oibleagáid chun tuairisciú go tráthrialta do na húdaráis nó d’oibleagáidí tuairiscithe eile a chomhlíonadh, nó
f)
nár chuir sé é féin nó í féin i láthair chun a chárta nó a cárta a athnuachan mar iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta [ar a dhéanaí] ar an lá tar éis a dháta éaga, i gcomhréir le hAirteagal 70; nó
g)
nach gcomhoibríonn an comhar leis na húdaráis, de shárú ar a oibleagáid comhoibriú i gcomhréir le hAirteagal 78,
3.   Féadfaidh an t‑iarratasóir, i gcomhréir le hAirteagal 92 den Dlí seo, achomharc a dhéanamh os comhair na mbord achomhairc neamhspleách i gcoinne na gcinntí lena ndiúltaítear iarratais dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo.
4.   I gcás ina mbeidh cinneadh eisithe chun scor de réir bhrí mhír 1, beidh sé de cheart ag an iarratasóir iarratas a dhéanamh uair amháin, laistigh de naoi (9) mí ó dháta an chinnidh scor de, chuig an údarás eisiúna chun leanúint ar aghaidh leis an nós imeachta chun a chás a scrúdú, nó ar an gceart iarratas nua a chur isteach nach dtagann faoi raon feidhme an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 89. Ní dhéanfar an t‑iarratasóir a dhíbirt as an tír agus ní fhorfheidhmeofar aon chinneadh um fhilleadh go dtí go ndéanfar cinneadh críochnaitheach maidir leis an iarratas sin.’
19
Foráiltear le hAirteagal 92 de Dhlí 4636/2019, dar teideal ‘ Ceart achomhairc’, i míreanna 1 agus 4 de:
‘1.   Beidh an t‑iarratasóir i dteideal an t‑achomharc riaracháin dá dtagraítear in Airteagal 7(5) de Dhlí 4375/2016 a thabhairt os comhair an údaráis atá freagrach as achomhairc a scrúdú, dá dtagraítear in Airteagal 4 de Dhlí 4375/2016:
a)
i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta mar iarratas gan bhunús faoin ngnáthnós imeachta, nó lena gcúlghairtear stádas cosanta idirnáisiúnta, chomh maith le cinneadh lena ndeonaítear stádas cosanta idirnáisiúnta, agus ina ndiúltaítear don iarratasóir a aithint mar dhídeanaí, laistigh de thríocha (30) lá ó fhógra an chinnidh nó ón dáta a mheastar go bhfuil údar an achomhairc ar an eolas faoi i gcomhréir le mír 5 d’Airteagal 82;
b)
i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta mar iarratas neamh-inghlactha nó lena ndiúltaítear dó faoin nós imeachta brostaithe [...]
[...]
4.   I gcás ina ndéantar an t‑achomharc a dhíbhe, déanfar an t‑iarratasóir – mura mionaoiseach neamhthionlactha é nó í – a choinneáil i saoráid choinneála réamhimeachta, go dtí go ndéanfar é nó í a aistriú nó go dtí go ndeonófar a iarratas nó a hiarratas go críochnaitheach. Má thaisctear iarratas ina dhiaidh sin agus/nó caingean le haghaidh neamhniú agus/nó caingean le haghaidh fionraí, ní bheidh sé i gceist go huathoibríoch go gcuirfear deireadh leis an gcoinneáil.’
20
De réir Airteagal 95(1) den Dlí sin:
‘I gcás ina dtaiscfear an t‑achomharc, cuirfidh an t‑údarás inniúil glactha an t‑iarratasóir ar an eolas, an lá céanna, maidir leis an dáta a éistfear an t‑achomharc.’
21
Foráiltear le hAirteagal 97(2) den Dlí sin:
‘Sna himeachtaí os comhair na mbord achomhairc neamhspleách, tiocfaidh an t‑achomharcóir i láthair go pearsanta nó trí dhlíodóir atá údaraithe gníomhú, faoi réir Airteagal 78(3). I gcás nach mbeidh an t‑iarratasóir i láthair go pearsanta nó nach gcuirfidh sé nó sí an deimhniú dá dtagraítear in Airteagal 78(3) isteach, measfar gur thaisc sé nó sí an t‑achomharc chun moill nó bac a chur ar fhorfheidhmiú cinnidh ionnarbtha nó aistrithe is luaithe nó atá ar tí tarlú ar aon mhodh eile agus déanfar a achomharc a dhíbhe toisc é a bheith go follasach gan bhunús.’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tarchuireadh le haghaidh réamhrialú
22
An 28 Feabhra 2019, chuir FO, náisiúnach Iarácach, iarratas ar chosaint idirnáisiúnta isteach leis an Perifereiako Grafeio Asylou Samou (Oifig Réigiúnach Tearmainn, Samos, an Ghréig), ar an bhforas go raibh a shaol i mbaol ina thír thionscnaimh.
23
Le linn agallaimh, a bhí ar siúl an 24 Feabhra 2020 in Perifereiako Grafeio Asylou Thessalonikis (Oifig Réigiúnach Tearmainn Thessaloniki, an Ghréig), dúirt FO go raibh caidreamh grá aige le bean óg, agus ba é sin an fáth a ndearna ball teaghlaigh den bhean sin ionsaí agus gortú air. Thuairiscigh FO an teagmhas sin do na póilíní, gan na póilíní a bheith tar éis gníomhú ina leith. Tar éis an teagmhais sin, lean FO de bheith i dteagmháil leis an mbean sin, bhí FO faoi réir cinneadh treibhe lenar ceanglaíodh í a mharú. Le linn an nós imeachta riaracháin chun scrúdú a dhéanamh ar a iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, chuir FO doiciméad dar dáta an 1 Deireadh Fómhair 2018 ar fáil, doiciméad a dhírítear, de réir an aistriúcháin neamhoifigiúil atá i gceangal leis, chuig ‘na treibheanna uile agus lena n‑ordaítear go marófaí an t‑iarratasóir mar gheall ar mhainneachtain an treibhea chomhlíonadh’.
24
Le cinneadh an 18 Bealtaine 2020, dhiúltaigh Oifig Réigiúnach Tearmainn Thessaloniki d’iarratas FO ar chosaint idirnáisiúnta ar an bhforas nach raibh a líomhaintí maidir lena caidreamh le bean óg agus na cúiseanna a chuir iallach uirthi a tír a fhágáil iontaofa. Líomhnaítear nár glacadh leis an doiciméad dar dáta an 1 Deireadh Fómhair 2018 inar ordaíodh marú FO mar fhianaise dhochloíte, mar gheall ar neamhbheachtas na ndearbhuithe a rinneadh ann agus toisc nach féidir a bharántúlacht a fhíorú.
25
An 27 Lúnasa 2021, rinne FO achomharc i gcoinne an chinnidh sin os comhair an 3ú Bord Achomhairc Neamhspleách, le cúnamh ó dhlíodóir údaraithe. Nuair a taisceadh an chaingean sin, cuireadh in iúl dó, ar an gcéad dul síos, gurbh é an 11 Deireadh Fómhair 2021 dáta a scrúdaithe, ar an dara dul síos, go raibh an nós imeachta chun scrúdú a dhéanamh ar an gcineál sin achomhairc, mar riail ghinearálta, de chineál scríofa, ach, dá gcuirfí toghairm air chun éisteacht a fháil ó bhéal, go gcuirfí é ar an eolas faoi sin 10 lá oibre ar a laghad roimh dháta an scrúdaithe ar a chaingean agus, ar an tríú dul síos, fiú mura dtabharfaí cuireadh dó freastal ar éisteacht, in aon chás, bhí air teacht i láthair go pearsanta ar an dáta a scrúdaíodh an t‑achomharc sin, ag 9:30, os comhair an choiste sin, mura raibh cónaí air go dleathach in ionad glactha agus aitheantais nó má bhí sé faoi réir beart lena sriantar gluaiseacht nó cónaí in áit lasmuigh de réigiún na hAtaice (an Ghréig).
26
Ní raibh FO i láthair go pearsanta os comhair an 3ú Bord Achomhairc Neamhspleách tráth éisteacht an achomhairc. Dá bhrí sin, tar éis dó a fhíorú nach raibh cónaí ar FO in ionad glactha agus aitheantais, nach raibh sé faoi réir aon bheart lena gcuirtear srian ar ghluaiseacht, agus nár chosúil ach oiread go raibh cás force majeure ann a d’fhág nárbh fhéidir leis teacht i láthair ag an éisteacht, dhiúltaigh an coiste sin don chaingean toisc í a bheith go follasach gan bhunús, ar bhonn Airteagal 97(2) de Dhlí 4636/2019, gan scrúdú a dhéanamh ar a substaint. Ina theannta sin, i gcomhréir le hAirteagal 22(4) de Dhlí 3907/2011, d’ordaigh sí do FO filleadh gan tréimhse le haghaidh imeacht deonach ón tír.
27
Thug FO caingean chun an cinneadh sin a chur ar neamhní os comhair Diikitiko Protodikio Thessalonikis (Cúirt Chéadchéime Riaracháin, Thessaloniki, an Ghréig), an chúirt a rinne an tarchur, ag éileamh gur dhiúltaigh an 3ú Bord Achomhairc Neamhspleách go neamhdhleathach dá chaingean ar an aon fhoras amháin go raibh sé as láthair ag an éisteacht agus gan scrúdú leordhóthanach a dhéanamh ar thuillteanais an achomhairc sin, cé nach raibh sé in ann teacht i láthair ag an éisteacht sin mar gheall ar dheacrachtaí airgeadais a chuir cosc air taisteal ó Thessaloniki, áit a bhfuil cónaí air, go dtí an Aithin (an Ghréig).
28
Tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire, mar réamhphointe, gur bunaíodh na boird achomhairc neamhspleácha le hAirteagal 4(1) de Dhlí 4375/2016 chun an ceart chun leigheas éifeachtach a fháil a chumhdaítear in Airteagal 46 de Threoir 2013/32 agus in Airteagal 47 den Chairt a ráthú i bhfabhar daoine a chumhdaítear leis na cinntí lena ndiúltaítear an chosaint idirnáisiúnta atá á lorg. Measann sí, i bhfianaise an chásdlí a eascraíonn as breithiúnas an 31 Eanáir 2013, D. agus A. (C‑175/11, EU:C:2013:45), gurb ionann na coistí sin agus ‘cúirteanna nó binsí’ de réir bhrí Airteagal 46 den Treoir sin.
29
Mar sin féin, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an bhfuil an oibleagáid teacht i láthair go pearsanta os comhair na gcoistí sin agus na hiarmhairtí a bhaineann le mainneachtain an oibleagáid sin a chomhlíonadh, a leagtar síos leis an reachtaíocht náisiúnta, ag luí le hAirteagal 46 de Threoir 2013/32 agus, in éagmais riail shonrach sa Treoir sin lena rialaítear teacht i láthair iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta os comhair an chomhlachta bhreithiúnaigh a bhfuiltear os a comhair, le prionsabail na coibhéise agus na héifeachtachta.
30
I ndáil leis sin, tugann sí faoi deara, ar an gcéad dul síos, go gceanglaítear le hAirteagal 46(1) agus (3) de Threoir 2013/32 go ndéanfaidh an chúirt nó an binse a dtugtar an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta os a comhair scrúdú iomlán ex nunc ar na fíorais agus ar na pointí dlí araon, nach ráthaítear leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí i gcás nach dtagann an t‑iarratasóir i láthair go pearsanta os comhair na mbord achomhairc neamhspleách, ós rud é, sa chás sin, go ndiúltófaí don chaingean toisc í a bheith go follasach gan bhunús gan scrúdú a dhéanamh ar na tuillteanais.
31
Ar an dara dul síos, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an gá, chun críocha chur i bhfeidhm phrionsabal an chomhionannais, an nós imeachta os comhair na gcoistí sin a chur i gcomparáid leis an nós imeachta os comhair údaráis riaracháin eile a éisteann achomhairc riaracháin nó leis an nós imeachta is infheidhme maidir le hachomharc ar na fiúntais nó le caingean neamhnithe os comhair cúirte riaracháin. Deir sí nach gá don duine lena mbaineann, i gceachtar den dá chás sin, láithriú go pearsanta nuair a scrúdaítear a achomharc, ach go bhféadfaidh dlíodóir sainordaithe ionadaíocht a dhéanamh dó, go háirithe.
32
Ar an tríú dul síos, maidir le prionsabal na héifeachtachta, tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire go bhfuil sé beartaithe le hAirteagal 97(2) de Dhlí 4636/2019 a chur ar chumas na gcoistí achomhairc neamhspleácha a áirithiú go gcoinníonn iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta leas i dtoradh a n‑achomharc agus go bhfuil siad fós ar chríoch na Gréige, chun scrúdú ar fhiúntas na n‑iarratas nach bhfuil aon chuspóir leo do na hiarratasóirí sin a sheachaint agus chun dlús a chur leis an scrúdú ar ghníomhaíochtaí eile. Mar sin féin, fiafraíonn an chúirt sin, trí cheangal a chur ar iarratasóirí, nach gcumhdaítear le ceann de na heisceachtaí dá dtagraítear in Airteagal 78(3) den Dlí sin, dul ó aon áit sa Ghréig go dtí suíomh na gcoistí sin san Aithin, gan dlíodóir nó duine eile a bheith in ann ionadaíocht a dhéanamh orthu, agus trí fhoráil a dhéanamh do thoimhde go dtionscnaítear an chaingean go míchuí i gcás neamhchomhlíonadh na hoibleagáide nós imeachta sin, nach bhfágann cur i bhfeidhm dhlí an Aontais dodhéanta nó ródheacair agus nach gcuireann sé ualach díréireach ar na hiarratasóirí sin.
33
I ndáil leis sin, áitíonn an chúirt a rinne an tarchur, cé go bhforáiltear le hAirteagal 97(2) de Dhlí 4636/2019, i gcásanna den sórt sin, do dhíbhe na caingne toisc í a bheith go follasach gan bhunús, foráiltear le Treoir 2013/32 go bhféadfadh na Ballstáit toimhde a bhunú maidir le tarraingt siar intuigthe an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta i gcás nach gcomhlíontar ceann de na hoibleagáidí freagra a thabhairt ar na húdaráis a leagtar amach sa Treoir sin. De réir na Treorach sin, glactar leis, má dhiúltaítear d’iarratas den sórt sin toisc é a bheith go follasach gan bhunús, go bhfuil sé gan bhunús ar a laghad.
34
Ina theannta sin, de réir Airteagal 7(4) agus Airteagal 11(1)(a) de Threoir 2008/115, dá ndiúltófaí d’iarratas den sórt sin toisc é a bheith go follasach gan bhunús, chuirfí cosc ar dheonú tréimhse le haghaidh imeacht deonach agus, ina theannta sin, d’fhorchuirfí toirmeasc ar dhul isteach ar an náisiúnach tríú tír. Thairis sin, cé go bhforáiltear le hAirteagal 46(11) de Threoir 2013/32 go bhféadfaidh na Ballstáit na coinníollacha a leagan síos chun glacadh leis go bhfuil iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta tar éis a achomharc a tharraingt siar nó a thréigean go hintuigthe, chomh maith leis na rialacha maidir leis an nós imeachta atá le leanúint, níl aon fhoráil sa Treoir sin a bhaineann leis an bhféidearthacht caingne a dhíbhe toisc go bhfuil sé go follasach gan bhunús.
35
Sna himthosca sin, chinn Dioikitiko Protodikio Thessalonikis (Cúirt Chéadchéime Riaracháin, Thessaloniki) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘1)
I bhfianaise thábhacht na caingne dá dtagraítear in Airteagal 46 de Threoir 2013/32, féadfaidh an reachtas a bhunú go bhfuil mí-úsáid á baint as an gcaingean sin agus foráil a dhéanamh maidir leis an gcaingean sin a dhíbhe toisc í a bheith gan bhunús go follasach gan scrúdú iomlán ex nunc a dhéanamh ar an gcás (a fhágann freisin nach ndeonaítear tréimhse le haghaidh imeacht deonach faoi Airteagal 22(4) de Dhlí 3907/2011 agus Airteagal 7 de Threoir 2008/115), ar an bhforas nach raibh an t‑iarratasóir [ar chosaint idirnáisiúnta] i láthair go pearsanta os comhair an Bhoird Achomhairc?
2)
a)
Dá measfaí go dtagann an cheist sin faoi phrionsabal neamhspleáchas nós imeachta na mBallstát, ba cheart na rialacha lena rialaítear an nós imeachta os comhair na gcoistí riaracháin a éisteann achomhairc riaracháin faoin dlí náisiúnta, nó na rialacha nós imeachta lena rialaítear caingne substainteacha (nó caingne le haghaidh neamhniú) os comhair na gcúirteanna riaracháin a mheas mar rialacha nós imeachta náisiúnta comhchosúla i gcomhthéacs an scrúdaithe ar phrionsabal na coibhéise?
b)
An bhfuil sé i gcomhréir le prionsabal éifeachtacht dhlí an Aontais agus, go háirithe, le feidhmiú éifeachtach leighis éifeachtaigh, an oibleagáid a leagan síos chun teacht i láthair go pearsanta (nó, i gcás ina bhforáiltear dó sin, an oibleagáid an deimhniú dá dtagraítear in Airteagal 78(3) de Dhlí 4636/2019 a sheoladh)? Sa chomhthéacs sin, fiafraítear freisin an bhfuil aon ábharthacht, ar an gcéad dul síos, an bhfuil an toimhde maidir le mí-úsáid an leighis a leagtar síos in Airteagal 97(2) de Dhlí 4636/2019 comhsheasmhach leis na ceachtanna a foghlaimíodh ón taithí choiteann agus, ar an dara dul síos, an fíoras, i gcomhthéacs an scrúdaithe (ag an gcéad chéim) ar iarratais ar chosaint idirnáisiúnta, go mbeadh toimhde maidir le tarraingt siar intuigthe mar thoradh ar an iompar céanna agus nach ndiúltófaí an t‑iarratas toisc é a bheith go follasach gan bhunús.’
Na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
Réamhbharúlacha
36
A mhéid atá amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur maidir le comhoiriúnacht na reachtaíochta náisiúnta lena gcuirtear Airteagal 46 de Threoir 2013/32 chun feidhme, lena bhforáiltear do nós imeachta achomhairc i gcoinne chinntí an údaráis atá inniúil chun cinneadh a dhéanamh ag an gcéad chéim maidir le hiarratais ar chosaint idirnáisiúnta, is gá a fháil amach, mar réamhphointe, an féidir na coistí achomhairc neamhspleácha, arna n‑aicmiú mar chomhlachtaí ‘garbhreithiúnacha’ sa mheabhrán míniúcháin a ghabhann le hAirteagal 86 de Dhlí 4399/2016, lena leasaítear Dlí 4375/2016__ a bunaíodh le hAirteagal 4(1) den Dlí deireanach sin, a mheas mar ‘chúirteanna’, de réir bhrí Airteagal 46(1) den Treoir sin, lena gcumasaítear an ceart chun leigheas éifeachtach a ráthú.
37
I ndáil leis sin, sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur, cé nach meastar gur cúirteanna iad boird achomhairc neamhspleácha de réir bhrí an dlíchórais náisiúnta, go bhfeidhmíonn siad sainchumais bhreithiúnacha, nach féidir a thabhairt faoi cheist toisc go bhféadfadh a ngníomhartha a bheith ina n‑ábhar caingne le haghaidh neamhniú os comhair na gcúirteanna riaracháin inniúla, a bhfuil oibleagáid forfheidhmiúcháin ag baint lena mbreithiúnais.
38
Ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, go bhforáiltear le hAirteagal 46(1) de Threoir 2013/32 go n‑áiritheoidh na Ballstáit go bhfuil an ceart ag iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse i gcoinne gníomhartha éagsúla a bhaineann lena n‑iarratais ar chosaint idirnáisiúnta, lena n‑áirítear, inter alia, cinntí lena ndiúltaítear d’iarratais den sórt sin toisc iad a bheith gan bhunús. Thairis sin, mar a luaitear in aithris 50 de Threoir 2013/32, i gcomhréir le prionsabal bunúsach de dhlí an Aontais, ní mór cinntí a ghlactar i ndáil le, inter alia, iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a bheith faoi réir leigheas éifeachtach os comhair cúirte nó binse.
39
I ndáil leis sin, chun a chinneadh an ‘cúirt nó binse’ é comhlacht chun leigheas éifeachtach a fheidhmiú i gcoinne chinntí an údaráis chinntithigh, de réir bhrí Threoir 2005/85/CE ón gComhairle an 1 Nollaig 2005 maidir le caighdeáin íosta i ndáil le nósanna imeachta sna Ballstáit chun stádas dídeanaí a dheonú agus a tharraingt siar (IO 2005 L 326, lch. 13), thagair an Chúirt do na critéir chéanna a forbraíodh chun measúnú a dhéanamh an ‘cúirt nó binse’ é an comhlacht a rinne an tarchur, de réir bhrí Airteagal 267 CFAE (féach, chuige sin, breithiúnas an 31 Eanáir 2013, D. agus A., C‑175/11, EU:C:2013:45, mír 83 agus an cásdlí dá dtagraítear), ar an tuiscint go raibh tagairt shainráite sa Treoir sin, sa chéad abairt d’aithris 27, do ‘c[h]úirt nó binse de réir bhrí Airteagal [267 CFAE]’. Ní athraítear an measúnú sin toisc nach bhfuil tagairt den sórt sin in aithris 50 de Threoir 2013/32.
40
Dá bhrí sin, de réir chásdlí socair na Cúirte, chun a chinneadh an ‘cúirt nó binse’ é comhlacht inniúil, ní mór roinnt tosca a chur san áireamh, amhail an bhfuil an comhlacht bunaithe le dlí, an bhfuil sé buan, an bhfuil a dhlínse éigeantach, an bhfuil an nós imeachta inter partes, an gcuireann an comhlacht rialacha dlí i bhfeidhm agus an bhfuil sé neamhspleách (féach, chuige sin, breithiúnais an 17 Meán Fómhair 1997, Dorsch Consult, C‑54/96, EU:C:1997:413, mír 23, agus an 7 Bealtaine 2024, NADA agus páirtithe eile, C‑115/22, EU:C:2024:384, mír 35 agus an cásdlí dá dtagraítear).
41
Sa chás seo, bunaítear leis an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme sna príomhimeachtaí na coistí achomhairc neamhspleácha, atá inniúil chun rialú a thabhairt ar achomhairc arna dtabhairt ag iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta, chun athbhreithniú a dhéanamh, ó dhlí agus i bhfíoras, ar chinntí lena ndiúltaítear d’iarratais ó iarratasóirí ag an gcéad chéim.
42
I ndáil leis sin, is léir ón bhfaisnéis a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil, ar an gcéad dul síos, gurb é atá i ngach ceann de na coistí sin tromlach na mbreithiúna ó na gnáthchúirteanna riaracháin, a bhfuil téarma oifige 3 bliana acu agus a bhfuil neamhspleáchas pearsanta agus feidhmiúil acu i gcomhlíonadh a ndualgas. Thairis sin, tá stádas tríú páirtithe ag na coistí sin i ndáil leis na páirtithe sa chaingean os a gcomhair agus ní dhéanann aon chomhalta dá gcuid ionadaíocht thar ceann an riaracháin, rud a ráthaíonn go gcomhlíontar prionsabal na neamhchlaontachta. Ina dhiaidh sin, urramaítear leis an nós imeachta os a gcomhair an ceart chun éisteacht a fháil agus cearta na cosanta, agus sainiúlachtaí an nós imeachta maidir le cosaint idirnáisiúnta lena mbaineann urraim don rúndacht á gcur san áireamh. Ar deireadh, glactar cinntí na gcoistí céanna tar éis scrúdú críochnúil a dhéanamh i ndlí agus i bhfíoras, agus tá ráiteas iomlán, sonrach agus nithiúil ar chúiseanna iontu. Tá na cinntí sin ina gceangal ar na páirtithe, go háirithe ar an aire inniúil, agus ní fhéadfar agóid a dhéanamh ina gcoinne ach amháin i gcomhthéacs caingean le haghaidh neamhniú os comhair na gcúirteanna riaracháin.
43
Maidir le, go háirithe, critéar an neamhspleáchais, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil gníomhartha bord achomhairc neamhspleách faoi réir athbhreithniú breithiúnach ag na gnáthchúirteanna riaracháin, iontu féin, chun na coistí sin a chosaint ar chathú a d’fhéadfadh a bheith ann aistriú chuig idirghabhálacha seachtracha nó chuig brú a d’fhéadfadh neamhspleáchas a gcomhaltaí a chur i mbaol (féach, de réir analaí, breithiúnas an 31 Eanáir 2013, D. agus A., C‑175/11, EU:C:2013:45, mír 103).
44
Sna himthosca sin, faoi réir fhíorú na cúirte a rinne an tarchur, ní mór a mheas go gcomhlíonann na coistí achomhairc neamhspleácha, arna mbunú leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí chun déileáil le hachomhairc ó iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta i gcoinne cinntí arna ndéanamh ina gcoinne, na coinníollacha is gá chun go measfar gur ‘cúirteanna nó binsí’ iad de réir bhrí Airteagal 46 de Threoir 2013/32. Níl aon fhianaise san fhaisnéis a chuir an chúirt a rinne an tarchur ná sna hargóintí a chuir Rialtas na Gréige agus an Coimisiún Eorpach ar aghaidh lena bhféadfaí an measúnú sin a thabhairt faoi cheist i bhfianaise na gcritéar a eascraíonn as cásdlí socair na Cúirte, mar a mheabhraítear i mír 40 den bhreithiúnas seo.
Na ceisteanna a tharchuirtear
45
Lena dhá cheist, ar cheart iad a scrúdú le chéile, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 46 de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht Bhallstáit lena mbunaítear, i gcás ina mainníonn iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta an oibleagáid nós imeachta a chomhlíonadh chun teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici chun rialú a thabhairt ar a achomharc i gcoinne an chinnidh lena ndiúltaítear dá iarratas, toimhde gur tionscnaíodh an chaingean sin go míchuí agus lena bhforáiltear nach mór an t‑achomharc sin a dhíbhe toisc é a bheith go follasach gan aon scrúdú a dhéanamh ar na tuillteanais.
46
Sa chás seo, tá amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur maidir le léiriú dhlí an Aontais toisc, i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta lena dtrasuitear Airteagal 46 de Threoir 2013/32, nach dtagann an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici rialú ar a achomharc i gcoinne an chinnidh lena ndiúltaítear a iarratas, go meastar gur taisceadh an t‑achomharc chun moill nó bac a chur ar fhorghníomhú cinnidh díbeartha nó aistrithe a rinneadh roimhe sin nó atá ar tí tarlú ar aon bhealach eile, agus nach mór é a dhíbhe toisc é a bheith go follasach gan bhunús. Mar sin féin, de réir na cúirte a rinne an tarchur, d’fhéadfadh an mhainneachtain teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte inniúla a bheith mar gheall ar chúiseanna nach mbaineann leis an rún forfheidhmiú cinnidh níos luaithe nó cinnidh atá ar tí tarlú a chosc nó a mhoilliú lena n‑ordaítear an t‑iarratasóir a dhíbirt nó é a aistriú ar aon bhealach eile. Ina theannta sin, measann an chúirt a rinne an tarchur, de réir Threoir 2013/32, go leanann sé ó mhainneachtain an iarratasóra sin an oibleagáid teacht os comhair na n‑údarás a chomhlíonadh maidir le toimhde gur tarraingíodh siar go hintuigthe an t‑iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, agus ní diúltú don iarratas sin toisc gur léir go bhfuil sé gan bhunús.
47
Ar an gcéad dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara go gceanglaítear le hAirteagal 46(1) de Threoir 2013/32 ar na Ballstáit an ceart chun leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse a ráthú d’iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta i gcoinne cinntí a bhaineann lena n‑iarratais, lena n‑áirítear, inter alia, cinntí lena ndiúltaítear iarratas ar chosaint idirnáisiúnta toisc é a bheith gan bhunús, gan, áfach, na rialacha nós imeachta lena rialaítear an t‑achomharc sin a chinneadh go cuimsitheach.
48
Ina dhiaidh sin, luaitear in Airteagal 46(3) de Threoir 2013/32, arb é is cuspóir dó raon feidhme an chirt chun leigheas éifeachtach a fháil, nach mór do na Ballstáit, d’fhonn Airteagal 46(1) de a chomhlíonadh, a áirithiú go ndéanfaidh an chúirt a ndéantar agóid in aghaidh an chinnidh ar chosaint idirnáisiúnta os a comhair ‘scrúdú iomlán ex nunc ar fhíorais agus ar phointí dlí araon, lena n‑áirítear, i gcás inarb iomchuí, scrúdú ar na riachtanais cosanta idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95]’ (féach, chuige sin, breithiúnas an 25 Iúil 2018, Alheto, C‑585/16, EU:C:2018:584, míreanna 105 agus 106).
49
Go háirithe, i gcomhréir le hAirteagal 46(3) de Threoir 2013/32, ní mór scrúdú ag an gcúirt a bheith i gceist leis an achomharc arna thaisceadh ag an iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta ar na fíorais agus an dlí go léir a chuireann ar a chumas measúnú cothrom le dáta a dhéanamh ar an gcás áirithe sin, ionas gur féidir déileáil go cuimsitheach leis an iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, gan aon ghá a bheith ann an cás a tharchur ar ais chuig an údarás cinntitheach. Tá léiriú den sórt sin i bhfabhar an chuspóra a shaothraítear le Treoir 2013/32, is é sin a áirithiú go ndéileálfar le hiarratais den sórt sin chomh tapa agus is féidir, gan dochar do scrúdú iomchuí agus uileghabhálach a dhéanamh (breithiúnas an 8 Feabhra 2024, Bundesrepublik Deutschland (Inghlacthacht iarratais iardain), C‑216/22, EU:C:2024:122, mír 58 agus an cásdlí dá dtagraítear).
50
Ar deireadh, fágann an chéad abairt d’Airteagal 46(4) de Threoir 2013/32 faoi na Ballstáit na rialacha a leagan síos is gá chun go mbeidh iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta in ann a gceart chun leigheas éifeachtach a fheidhmiú (breithiúnas an 9 Meán Fómhair 2020, an tArd-Choimisinéir um Dhídeanaithe agus Daoine gan Stát (Diúltú d’iarratas ina dhiaidh sin – Tréimhse chun achomharc a dhéanamh), C‑651/19, EU:C:2020:681, mír 33).
51
Cé, in éagmais rialacha an Aontais maidir leis an ábhar, gur faoin gcóras dlí náisiúnta atá sé, i gcomhréir le prionsabal neamhspleáchas nós imeachta na mBallstát agus faoi réir urramú phrionsabail na coibhéise agus na héifeachtachta, rialacha nós imeachta mionsonraithe a leagan síos lena rialaítear caingne chun cearta aonair a eascraíonn as dlíchóras an Aontais a chosaint (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Aibreán 2025, Barouk, C‑283/24, EU:C:2025:236, mír 37), tá na Ballstáit freagrach, áfach, as a áirithiú, i ngach cás, go n‑urramaítear an ceart chun cosaint bhreithiúnach éifeachtach a fháil ar na cearta sin, mar a ráthaítear in Airteagal 47 den Chairt (féach, chuige sin, breithiúnas an 14 Bealtaine 2020, Országos Idegenrendészeti Főigazgatóság Dél-alföldi Regionális Igazgatóság, C‑924/19 PPU agus C‑925/19 PPU, EU:C:2020:367, mír 142 agus an cásdlí dá dtagraítear).
52
Dá bhrí sin, ní mór saintréithe an leighis dá bhforáiltear in Airteagal 46 de Threoir 2013/32 a chinneadh i gcomhréir le hAirteagal 47, lena gcumhdaítear, do gach duine a sáraítear a chearta agus a shaoirsí nó a saoirsí arna ráthú le dlí an Aontais, an ceart chun leigheas éifeachtach a fháil os comhair binse. Dá bhrí sin, ní mór do gach Ballstát atá faoi cheangal ag an Treoir sin a dhlí náisiúnta a eagrú ar bhealach a chuirfidh ar chumas iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta a gceart chun leighis éifeachtaigh a fheidhmiú, mar a ráthaítear le hAirteagal 47 agus dá dtagraítear in Airteagal 46 de Threoir 2013/32 (féach, chuige sin, breithiúnas an 8 Feabhra 2024, Bundesrepublik Deutschland (Inghlacthacht iarratais iardain), C‑216/22, EU:C:2024:122, mír 61 agus an cásdlí dá dtagraítear).
53
Sa chás seo, foráiltear le hAirteagal 92 de Dhlí 4636/2019, lena dtrasuitear Airteagal 46 de Threoir 2013/32 sa dlí náisiúnta, don cheart atá ag iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta achomharc a thaisceadh i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear a iarratas. Rialaítear le hAirteagal 97 den Dlí sin an nós imeachta chun an t‑achomharc sin a scrúdú os comhair na mbord achomhairc neamhspleách. Faoi Airteagal 97(2), tá sé d’oibleagáid ar iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta, beag beann ar a n‑áit fanachta sa Ghréig, dul go dtí suíomh na gcoistí sin chun teacht i láthair ansin, mura rud é go dtagann siad faoi cheann de na heisceachtaí dá dtagraítear in Airteagal 78(3) den Dlí sin. Mar sin féin, tá a suíomh ag na coistí sin go léir san Aithin. Ina theannta sin, foráiltear leis an dara habairt d’Airteagal 97(2) den Dlí sin, mar thoradh dlíthiúil ar mhainneachtain an oibleagáid sin teacht i láthair go pearsanta a chomhlíonadh, go measfar gur thionscain an t‑iarratasóir an chaingean d’aon toisc chun moill nó bac a chur ar fhorfheidhmiú cinnidh dhíbeartha nó dhíbeartha níos luaithe nó atá ar tí tarlú ar aon mhodh eile, agus go ndéanfar a achomharc nó a hachomharc a dhíbhe toisc é a bheith go follasach gan bhunús.
54
Tríd an gceanglas nós imeachta sin a thabhairt isteach agus trína fhoráil go mbeadh iarmhairt den sórt sin ag baint lena mhainneachtain é a chomhlíonadh, níl sa reachtaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí ach nós imeachta chun achomharc a fheidhmiú ag iarratasóirí i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear dá n‑iarratas ar chosaint idirnáisiúnta. Mar sin féin, d’fhéadfadh an socrú sin teorainn a chur le ceart na n‑iarratasóirí sin chun cosaint bhreithiúnach éifeachtach a fháil, ós rud é go gcuireann sé srian orthu atá nasctha lena láithreacht fhisiciúil sna himeachtaí os comhair na mbord achomhairc neamhspleách a bhfuiltear os a gcomhair, agus mura ndéanfaí sin bheadh feidhm ag toimhde maidir lena n‑iarratais a tharraingt siar go hintuigthe agus go ndiúltófaí dá n‑iarratais toisc go bhfuil siad go follasach gan bhunús, gan aon scrúdú a dhéanamh ar na tuillteanais.
55
Aithnítear in Airteagal 52(1) den Chairt go bhféadfar teorainneacha a fhorchur ar fheidhmiú na gceart agus na saoirsí a chumhdaítear sa Chairt, ar choinníoll go bhforáiltear do na teorainneacha sin le dlí, go n‑urramaíonn siad bunbhrí na gceart agus na saoirsí sin agus, faoi réir phrionsabal na comhréireachta, go bhfuil gá leo agus go bhfreagraíonn siad iarbhír do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas Eorpach nó don riachtanas cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint (breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, État luxembourgeois (An ceart chun caingean a thionscnamh i gcoinne iarraidh ar fhaisnéis i gcúrsaí cánach), C‑245/19 agus C‑246/19, EU:C:2020:795, mír 51).
56
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, cé nach leagtar síos le Treoir 2013/32 ceanglais shonracha maidir leis na hoibleagáidí nós imeachta atá ar an iarratasóir agus scrúdú á dhéanamh aige ar leigheas éifeachtach i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear dá iarratas nó dá hiarratas ar chosaint idirnáisiúnta, amhail teacht i láthair go pearsanta, nó na hiarmhairtí a bhaineann le mainneachtain na hoibleagáidí sin a chomhlíonadh, go gceadaítear le hAirteagal 46(11) de Threoir 2013/32 do na Ballstáit na coinníollacha a leagan síos, sa reachtaíocht náisiúnta, faoina bhféadfar a thoimhdiú go ndearna iarratasóir an leigheas dá dtagraítear in Airteagal 46(1) agus na rialacha maidir leis an nós imeachta atá le leanúint a tharraingt siar nó a tharscaoileadh go hintuigthe.
57
Mar is léir ón ordú tarchuir, is é is aidhm don cheanglas nós imeachta a leagtar síos leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí agus don iarmhairt a eascraíonn as a neamhchomhlíonadh a áirithiú go bhfuil fíorleas ag iarratasóirí caingean a thionscnamh, trína fhíorú go bhfuil siad ar an gcríoch náisiúnta tráth a ndéanfar scrúdú ar an gcaingean sin, agus ar an gcaoi sin rannchuidiú le seoladh cuí agus tapa na n‑imeachtaí os comhair na cúirte inniúla. Is aidhmeanna dlisteanacha iad na cuspóirí maidir le gníomhaíochtaí den sórt sin a phróiseáil go gasta agus éifeachtacht an chórais bhreithiúnaigh a chaomhnú a mhéid a rannchuidíonn siad leis na cúirteanna a éisteann na caingne sin ina ndírítear orthu siúd ó iarratasóirí a bhfuil fíorleas acu i dtoradh a gcaingne. Dá bhrí sin, is cuspóirí dlisteanacha iad agus tugann siad údar le toimhde a thabhairt isteach, amhail an toimhde atá i gceist sna príomhimeachtaí, a fhónann do leasanna na mBallstát agus do leasanna na n‑iarratasóirí ar chosaint den sórt sin araon, mar a luaitear in aithris 18 den Treoir sin.
58
Chinn an Chúirt cheana féin, le rialacha nós imeachta lena n‑áirithítear próiseáil níos tapúla ar iarratais ar chosaint idirnáisiúnta atá go follasach gan bhunús, gur féidir próiseáil níos éifeachtaí a dhéanamh ar iarratais arna gcur isteach ag daoine a bhfuil bunús maith leo agus ar an gcaoi sin rannchuidiú le seoladh cuí an nós imeachta chun scrúdú a dhéanamh ar iarratais ar chosaint idirnáisiúnta (féach, chuige sin, breithiúnas an 9 Meán Fómhair 2020, Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides (Diúltú d’iarratas ina dhiaidh sin – Teorainn ama chun caingean a thionscnamh), C‑651/19, EU:C:2020:681, míreanna 54 agus 55 agus an cásdlí dá dtagraítear).
59
Dá bhrí sin, d’fhéadfadh údar a bheith le reachtaíocht náisiúnta lena leagtar síos an oibleagáid teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici chun rialú a thabhairt ar achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, agus, i gcás ina mainnítear an oibleagáid sin a chomhlíonadh, toimhde atá cosúil le toimhde aistarraingthe nó tarscaoileadh intuigthe iarratais den sórt sin, i bhfianaise chuspóir na luais a bhféachtar le Treoir 2013/32 chuige, phrionsabal na deimhneachta dlíthiúla agus sheoladh cuí an nós imeachta chun iarratais ar chosaint idirnáisiúnta a scrúdú (féach, de réir analaí, breithiúnas an 9 Meán Fómhair 2020, Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides (Diúltú d’iarratas ina dhiaidh sin – Teorainn ama chun caingean a thionscnamh), C‑651/19, EU:C:2020:681, mír 56 agus an cásdlí dá dtagraítear).
60
Mar sin féin, ní mór do reachtaíocht Bhallstáit a fhéachann le héifeacht a thabhairt don cheart chun leigheas éifeachtach a fháil dá bhforáiltear in Airteagal 46(1) de Threoir 2013/32 prionsabal na comhréireachta a chomhlíonadh, lena nglactar leis, inter alia, go bhfuil sé de chineál chun a áirithiú go mbainfear amach an cuspóir atá á shaothrú, nach dtéann sé thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin a bhaint amach agus go bhfuil sé comhréireach (féach, de réir analaí, breithiúnas an 6 Deireadh Fómhair 2020, État luxembourgeois (An ceart chun caingean a thionscnamh i gcoinne iarraidh ar fhaisnéis in ábhair chánach), C‑245/19 agus C‑246/19, EU:C:2020:795, mír 85 agus an cásdlí dá dtagraítear).
61
Ar an gcéad dul síos, mar is léir ó mhíreanna 53 agus 57 den bhreithiúnas seo, féachtar leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí le cur ar chumas na gcoistí achomhairc neamhspleácha a áirithiú go ndéileálfar go tapa le hachomhairc i gcoinne cinntí lena ndiúltaítear iarratais ar chosaint idirnáisiúnta agus éifeachtacht an chórais bhreithiúnaigh a chaomhnú, ionas go bhféadfaidh na coistí sin díriú ar iarratasóirí a bhfuil fíorleas acu i dtoradh a n‑achomharc. Is cosúil gur dócha go rannchuideoidh an oibleagáid nós imeachta lena gceanglaítear ar iarratasóirí teacht i láthair go pearsanta os comhair na gcoistí sin le baint amach na gcuspóirí sin. Dá bhrí sin, a mhéid a cheadaítear leis iarratais arna gcur isteach ag iarratasóirí a bhfuil leas acu i dtoradh a n‑achomharc a phróiseáil ar bhealach níos éifeachtúla, agus scrúdú ar shubstaint na n‑iarratas nach bhfuil aon chuspóir leo á seachaint ag an am céanna, rannchuidíonn sé le seoladh cuí an nós imeachta chun iarratais ar chosaint idirnáisiúnta a scrúdú.
62
Ar an dara dul síos, maidir leis an gceist an dtéann an reachtaíocht náisiúnta sin thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí atá á saothrú a bhaint amach, dealraíonn sé, sa chás seo, go bhféadfadh bearta nach bhfuil chomh sriantach céanna, amhail an fhéidearthacht d’iarratasóirí a thionscain caingean chun ionadaíocht a fháil ó dhlíodóir nó ó dhuine eile atá údaraithe chun é sin a dhéanamh agus, chun a chruthú go bhfuil siad i láthair ar chríoch na Gréige, teacht os comhair stáisiún póilíní nó údarás poiblí nó breithiúnach eile atá suite gar dá n‑áiteanna cónaithe, atá inchomparáide leis an gceann dá bhforáiltear in Airteagal 78(3)(b) de Dhlí 4636/2019, a shamhlú.
63
Is fíor, mar a d’áitigh Rialtas na Gréige ina bharúlacha i scríbhinn, go bhforáiltear go soiléir leis an dlí náisiúnta don oibleagáid nós imeachta a bheith i láthair go pearsanta agus do na hiarmhairtí a bhaineann le mainneachtain an oibleagáid sin a chomhlíonadh. I ndáil leis sin, i gcomhréir le hAirteagal 95(1) de Dhlí 4636/2019, iarratasóir a thionscnaíonn achomharc i gcoinne an chinnidh lena ndiúltaítear dá iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, ní mór é a chur ar an eolas faoi dháta na héisteachta maidir le scrúdú a dhéanamh ar a achomharc ar an lá céanna a taisceadh an t‑achomharc agus maidir leis an oibleagáid teacht i láthair go pearsanta ar an dáta sin os comhair an Bhoird Achomhairc neamhspleách inniúil, cé is moite de chásanna force majeure nó bac dosháraithe lena gcuirtear cosc air teacht i láthair, de réir bhrí an dara fomhír d’Airteagal 78(3) den dlí sin, ina bhféadfar nós imeachta chun an oibleagáid chun teacht i láthair go pearsanta ar an dáta sin a chur ar fionraí ar feadh ré an cháis force majeure agus chun deireadh a chur le héifeachtaí dlíthiúla neamh-ionramhála.
64
Ar an tríú dul síos, áfach, is gá a fháil amach an bhfuil na rialacha nós imeachta a fhorchuirtear leis an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí díréireach leis an gcuspóir iarratais ar chosaint idirnáisiúnta a phróiseáil go tapa, ag féachaint don tionchar a d’fhéadfadh a bheith acu ar fheidhmiú a gceart chun leighis éifeachtaigh ag iarratasóirí.
65
I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, cé go bhféadfadh riail náisiúnta lena leagtar síos ceanglas nós imeachta maidir le teacht i láthair go pearsanta agus, i gcás ina mainnítear an ceanglas sin a chomhlíonadh, bonn cirt a bheith le toimhde maidir le leigheas breithiúnach a tharraingt siar nó a tharscaoileadh go hintuigthe ar fhorais deimhneachta dlíthiúla agus sheoladh cuí an nós imeachta chun iarratais ar chosaint idirnáisiúnta a scrúdú, nach féidir leis an riail sin, áfach, bac a chur ar scrúdú iomchuí agus uileghabhálach a dhéanamh ar na hiarratais sin. Is léir ó aithris 18 de Threoir 2013/32 nach mór beart atá dírithe ar dhlús a chur leis an nós imeachta chun scrúdú a dhéanamh ar iarratais ar chosaint idirnáisiúnta arna bhunú le reachtaíocht Bhallstáit a bheith gan dochar do scrúdú iomchuí agus uileghabhálach a dhéanamh ar na hiarratais sin.
66
Sa chás seo, mar is léir ón bhfaisnéis a chuir an chúirt a rinne an tarchur ar fáil, cuireann an oibleagáid atá ar an iarratasóir teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici rialú a thabhairt ar a achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas den sórt sin, arb é an t‑aon chuspóir amháin atá leis a láithreacht ar chríoch náisiúnta a fhíorú agus gan éisteacht a fháil, ualach míréasúnta agus iomarcach ar iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta nach bhfuil cónaí orthu i réigiún na hAithne, amhail an t‑iarratasóir sna príomhimeachtaí, a bhfuil sainchónaí air cúpla céad ciliméadar ón dara ceann, ós rud é, in éagmais cás arb ionann é agus ceann de na heisceachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 78(3) de Dhlí 4636/2019, go gceanglaítear orthu taisteal go dtí an Aithin, ina bhfuil na coistí achomhairc neamhspleácha lonnaithe, chun críche tinreamh a thaifeadadh, agus chun na críche sin amháin, gan gá le héisteacht. I ndáil leis sin, ós rud é, i gcomhréir le hAirteagal 95(1) de Dhlí 4636/2019, go gcuirtear iarratasóirí ar an eolas in am trátha faoina n‑oibleagáid teacht os comhair na gcoistí sin go pearsanta, ní hionann sin agus a rá go n‑athrófaí an cinneadh sin.
67
Eascraíonn cineál díréireach na reachtaíochta náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí, inter alia, as an iarmhairt dhlíthiúil dá bhforáiltear leis an reachtaíocht sin i gcás nach gcomhlíontar an oibleagáid teacht i láthair go pearsanta nó in éagmais deimhniú lena suitear go bhfuil force majeure nó bac dosháraithe ann, sa mhéid go mbunaítear leis go bhfuil toimhde dhofhrisnéise ann gur tionscnaíodh an chaingean go míchuí, agus mar thoradh air sin nach mór an chaingean a dhíbhe toisc í a bheith go follasach gan bhunús, gan aon scrúdú a dhéanamh ar an tsubstaint. Mar a chuir an chúirt a rinne an tarchur in iúl, d’fhéadfadh an mhainneachtain teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici chun rialú a thabhairt ar an achomharc a bheith mar gheall ar chúiseanna nach mbaineann leis an rún forfheidhmiú cinnidh níos luaithe nó cinnidh atá ar tí tarlú a chosc nó a mhoilliú lena n‑ordaítear an t‑iarratasóir a dhíbirt nó é a aistriú ar aon bhealach eile.
68
Sna himthosca sin, mar a léirigh an tAbhcóide Ginearálta go bunúsach i míreanna 77 go 89 dá Tuairim, i gcúinsí ina gcaithfidh iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta taisteal go príomhchathair na tíre le bheith i láthair go pearsanta agus gan éisteacht a fháil, rud a thabhaíonn costais shuntasacha iompair, cónaithe agus lóistín, is dócha go ndéanfaidh toimhde gur tionscnaíodh an caingean go mí-úsáideach, rud a fhágann go ndiúltaítear di mar rud gan bhunús go follasach, gan modhanna eile a sholáthar trína bhféadfaidh iarratasóir den sórt sin a láithreacht ar chríoch náisiúnta a chruthú agus gan na hacmhainní ábhartha a sholáthar dó nó di a chuireann ar a chumas nó ar a cumas an oibleagáid maidir le láithreacht fhisiciúil ag an éisteacht a chomhlíonadh, feidhmiú an chirt chun leighis éifeachtach, de réir bhrí Airteagal 46(1) de Threoir 2013/32, thar a bheith deacair, agus dá bhrí sin go sárófar an ceart chun cosaint bhreithiúnach éifeachtach atá cumhdaithe in Airteagal 47 den Chairt.
69
I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar na ceisteanna a tharchuirtear ná nach mór Airteagal 46 de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht Ballstáit lena mbunaítear, i gcás nach gcomhlíonann iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta an oibleagáid nós imeachta chun teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte a bhfuil dlínse aici chun rialú a thabhairt ar a achomharc i gcoinne an chinnidh lena ndiúltaítear dá iarratas, arb é an t‑aon chuspóir atá leis a láithreacht ar chríoch náisiúnta a fhíorú agus gan éisteacht a fháil, toimhde gur tugadh an chaingean sin go míchuí agus go bhforáiltear leis nach mór an chaingean sin a dhíbhe toisc í a bheith go follasach gan bhunús.
Costais
70
Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Chéad Dlísheomra) mar seo a leanas:
Maidir le hAirteagal 46 de Threoir 2013/32/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le nósanna imeachta coiteanna chun cosaint idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
cuirtear cosc leis ar reachtaíocht Bhallstáit, i gcás ina mainníonn iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta an oibleagáid nós imeachta a chomhlíonadh chun teacht i láthair go pearsanta os comhair na cúirte nó an bhinse a bhfuil dlínse aici rialú a thabhairt ar a achomharc i gcoinne an chinnidh lena ndiúltaítear dá iarratas, arb é an t‑aon chuspóir atá leis a láithreacht ar chríoch náisiúnta a fhíorú agus gan éisteacht a fháil, a shuí go bhfuil toimhde ann gur tugadh an chaingean sin go míchuí agus foráiltear leis nach mór an chaingean sin a dhíbhe toisc í a bheith go follasach gan bhunús.
Sínithe
(
*1
)	Teanga an cháis: an Ghréigis.
(
i
)	Is ainm bréige é ainm an cháis seo. Ní fhreagraíonn sé d’fhíorainm aon pháirtí sna himeachtaí.