61981CJ0076_NL
Partijen
Onderwerp
Overwegingen van het arrest
Beslissing inzake de kosten
Dictum
Partijen
IN ZAAK 76/81,
BETREFFENDE EEN VERZOEK AAN HET HOF KRACHTENS ARTIKEL 177 EEG-VERDRAG VAN DE CONSEIL D ' ETAT VAN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG, AFDELING CONTENTIEUX, IN HET ALDAAR AANHANGIG GEDING TUSSEN
SA TRANSPOROUTE ET TRAVAUX, TE BRUSSEL,
EN
MINISTERIE VAN OPENBARE WERKEN, GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG,
Onderwerp
OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING OVER DE UITLEGGING VAN RICHTLIJN NR . 71/304 VAN DE RAAD VAN 26 JULI 1971 BETREFFENDE DE OPHEFFING VAN DE BEPERKINGEN VAN HET VERRICHTEN VAN DIENSTEN OP HET GEBIED VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN EN VAN DE GUNNING VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN DOOR BEMIDDELING VAN AGENTSCHAPPEN OF FILIALEN, EN VAN RICHTLIJN NR . 71/305, EVENEENS VAN 26 JULI 1971, BETREFFENDE DE COORDINATIE VAN DE PROCEDURES VOOR HET PLAATSEN VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN ( PB L 185 VAN 1971, BLZ . 1 EN 5 ),
Overwegingen van het arrest
1 BIJ ARREST VAN 11 MAART 1981, INGEKOMEN TEN HOVE OP 7 APRIL DAAROPVOLGENDE, HEEFT DE CONSEIL D ' ETAT VAN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG, AFDELING CONTENTIEUX, KRACHTENS ARTIKEL 177 EEG-VERDRAG TWEE PREJUDICIELE VRAGEN GESTELD OVER DE UITLEGGING VAN DE RICHTLIJNEN NRS . 71/304 EN 71/305 VAN DE RAAD VAN 26 JULI 1971 BETREFFENDE DE OPHEFFING VAN DE BEPERKINGEN VAN HET VERRICHTEN VAN DIENSTEN OP HET GEBIED VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN DOOR BEMIDDELING VAN AGENTSCHAPPEN OF FILIALEN, RESPECTIEVELIJK DE COORDINATIE VAN DE PROCEDURES VOOR HET PLAATSEN VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN ( PB L 185 VAN 1977, BLZ . 1, RESP . 5 ).
2 DEZE VRAGEN ZIJN OPGEWORPEN IN EEN GESCHIL NAAR AANLEIDING VAN EEN AANKONDIGING VAN AANBESTEDING DOOR DE ADMINISTRATION DES PONTS ET CHAUSSEES VAN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG, WAAROP DE VENNOOTSCHAP NAAR BELGISCH RECHT TRANSPOROUTE ET TRAVAUX ( TRT ) DE LAAGSTE INSCHRIJVING HAD GEDAAN .
3 DEZE INSCHRIJVING WERD DOOR DE MINISTER VAN OPENBARE WERKEN AFGEWEZEN, OMDAT DE VENNOOTSCHAP TRT NIET IN HET BEZIT WAS VAN DE IN ARTIKEL 1 VAN HET GROOTHERTOGELIJK BESLUIT VAN 6 NOVEMBER 1974 ( MEMORIAL A, 1974, BLZ . 1660 E.V .) VOORGESCHREVEN VESTIGINGSVERGUNNING VAN DE REGERING, EN OMDAT DE PRIJZEN IN DE OFFERTE VAN TRT IN DE OGEN VAN DE MINISTER VAN OPENBARE WERKEN ABNORMAAL LAAG WAREN IN DE ZIN VAN ARTIKEL 32, LEDEN 5 EN 6, VAN DAT BESLUIT . BIJGEVOLG GUNDE DE MINISTER VAN OPENBARE WERKEN VAN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG DE AANBESTEDING AAN EEN GROEP LUXEMBURGSE ONDERNEMINGEN, WAARVAN DE INSCHRIJVING ALS DE ECONOMISCH VOORDELIGSTE WERD BESCHOUWD .
4 DE VENNOOTSCHAP TRT STELDE BIJ DE CONSEIL D ' ETAT BEROEP IN TOT NIETIGVERKLARING VAN DIE BESCHIKKING . TOT STAVING VAN HAAR BEROEP VOERDE ZIJ ONDER MEER AAN DAT DE GRONDEN TOT AFWIJZING VAN HAAR INSCHRIJVING EEN SCHENDING VAN
' S RAADS RICHTLIJN NR . 71/305 EN MET NAME VAN DE ARTIKELEN 24 EN 29, LID 5, OPLEVERDEN .
5 VAN OORDEEL DAT HET GEDING DAARMEE PROBLEMEN INZAKE DE UITLEGGING VAN HET GEMEENSCHAPSRECHT DEED RIJZEN, HEEFT DE CONSEIL D ' ETAT ZICH TOT HET HOF GEWEND MET TWEE VRAGEN OMTRENT DE UITLEGGING VAN ' S RAADS RICHTLIJNEN NRS . 71/304 EN 71/305 .
DE EERSTE VRAAG
6 IN DE EERSTE PLAATS WORDT GEVRAAGD OF HET DE AANBESTEDENDE DIENST INGEVOLGE DE BEPALINGEN VAN ' S RAADS RICHTLIJNEN NRS . 71/304 EN 71/305 EN IN HET BIJZONDER ARTIKEL 24 VAN RICHTLIJN NR . 71/305 VERBODEN IS, DE GUNNING VAN EEN OVERHEIDSOPDRACHT AAN EEN IN EEN ANDERE LID-STAAT GEVESTIGDE INSCHRIJVER AFHANKELIJK TE STELLEN VAN DE VOORWAARDE, DAT DIE INSCHRIJVER NIET ALLEEN REGELMATIG IS INGESCHREVEN IN HET BEROEPSREGISTER VAN HET LAND WAAR HIJ IS GEVESTIGD, MAAR TEVENS IN HET BEZIT IS VAN EEN VESTIGINGSVERGUNNING VAN DE REGERING VAN DE LID-STAAT WAAR DE GUNNING PLAATSVINDT .
7 DE RICHTLIJNEN NRS . 71/304 EN 71/305 BEOGEN HET VRIJ VERRICHTEN VAN DIENSTEN OP HET GEBIED VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN TE VERZEKEREN . ZO BEVAT EERSTGENOEMDE RICHTLIJN VOOR DE LID-STATEN EEN ALGEMENE VERPLICHTING TOT OPHEFFING VAN DE BEPERKINGEN TEN AANZIEN VAN DE TOEGANG TOT, DEELNEMING AAN EN UITVOERING VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN VOOR DE UITVOERING VAN WERKEN, EN BETREFT DE TWEEDE RICHTLIJN DE COORDINATIE VAN DE PROCEDURES VOOR HET PLAATSEN VAN OVERHEIDSOPDRACHTEN .
8 IN HET KADER VAN DEZE COORDINATIE GEEFT TITEL IV, HOOFDSTUK 1, VAN RICHTLIJN NR . 71/305 NIET ENKEL EEN OPSOMMING VAN DE SELECTIECRITERIA OP GROND WAARVAN BEPAALDE AANNEMERS DOOR DE AANBESTEDENDE DIENST KUNNEN WORDEN UITGESLOTEN . OOK WORDT BEPAALD HOE DE AANNEMERS KUNNEN BEWIJZEN DAT ZIJ AAN DIE CRITERIA VOLDOEN .
9 ZO PRECISEERT ARTIKEL 27 DAT DE AANBESTEDENDE DIENST DE AANNEMER SLECHTS BINNEN DE GRENZEN GESTELD IN DE ARTIKELEN 23 EN 26 VAN DE RICHTLIJN KAN VERZOEKEN, DE OVERGELEGDE GETUIGSCHRIFTEN EN BESCHEIDEN AAN TE VULLEN . INGEVOLGE DEZE ARTIKELEN MOGEN DE LID-STATEN SLECHTS ANDERE DAN DE UITDRUKKELIJK IN DE
RICHTLIJN VERMELDE REFERENTIES VRAGEN BIJ DE BEOORDELING VAN DE FINANCIELE EN ECONOMISCHE DRAAGKRACHT VAN DE ONDERNEMINGEN, WAARVAN SPRAKE IS IN ARTIKEL 25 VAN DE RICHTLIJN .
10 DAAR DE BETROKKEN VESTIGINGSVERGUNNING, ZOALS DE LUXEMBURGSE REGERING IN HAAR SCHRIFTELIJKE OPMERKINGEN HEEFT ERKEND, NIET IS BEDOELD OM DE FINANCIELE EN ECONOMISCHE DRAAGKRACHT VAN DE ONDERNEMINGEN, MAAR OM DE VAKBEKWAAMHEID EN DE BETROUWBAARHEID VAN HUN BESTUURDERS VAST TE STELLEN, VALT ZIJ, NU DE UITZONDERING VAN ARTIKEL 25 VAN RICHTLIJN NR . 71/305 NIET VAN TOEPASSING IS, BUITEN DE IN DE RICHTLIJN LIMITATIEF TOEGESTANE BEWIJSMIDDELEN .
11 DE LUXEMBURGSE REGERING VOERT EVENWEL AAN DAT DE VERLENING VAN EEN VESTIGINGSVERGUNNING GELIJK STAAT MET DE INSCHRIJVING VAN DE BETROKKEN ONDERNEMING OP EEN LIJST VAN ERKENDE AANNEMERS IN DE ZIN VAN ARTIKEL 28 VAN RICHTLIJN NR . 71/305, EN DAARMEE DUS IN OVEREENSTEMMING IS .
12 TEGEN DIT ARGUMENT MOET WORDEN AANGEVOERD DAT, GESTELD AL DAT DE VESTIGINGSVERGUNNING KAN WORDEN GELIJKGESTELD MET DE INSCHRIJVING OP EEN OFFICIELE LIJST VAN ERKENDE AANNEMERS IN DE ZIN VAN ARTIKEL 28 VAN RICHTLIJN NR . 71/305, NIETS IN DEZE BEPALING DE CONCLUSIE WETTIGT DAT VAN IN ANDERE LID-STATEN GEVESTIGDE AANNEMERS KAN WORDEN VERLANGD DAT ZIJ ZICH IN DE AANBESTEDENDE STAAT OP EEN DERGELIJKE LIJST LATEN INSCHRIJVEN .
13 LID 3 VAN DAT ARTIKEL GEEFT AANNEMERS DIE IN WELKE LID-STAAT OOK OP EEN OFFICIELE LIJST ZIJN INGESCHREVEN DAARENTEGEN HET RECHT OM, BINNEN DE DAAR GESTELDE GRENZEN, DEZE INSCHRIJVING JEGENS DE AANBESTEDENDE DIENST VAN EEN ANDERE LID-STAAT TE GEBRUIKEN ALS EEN ALTERNATIEF BEWIJSMIDDEL DAT ZIJ AAN DE KWALITEITSCRITERIA VAN DE ARTIKELEN 23-26 VAN RICHTLIJN NR . 71/305 VOLDOEN .
14 OPGEMERKT ZIJ DAT DEZE UITKOMST VAN DE UITLEGGING VAN RICHTLIJN NR . 71/305 BEANTWOORDT AAN DE SYSTEMATIEK VAN DE VERDRAGSBEPALINGEN INZAKE HET VERRICHTEN VAN DIENSTEN . HET FEIT DAT IN EEN LID-STAAT HET VERRICHTEN VAN DIENSTEN
DOOR EEN IN EEN ANDERE LID-STAAT GEVESTIGDE ONDERNEMING AFHANKELIJK WORDT GESTELD VAN EEN VESTIGINGSVERGUNNING IN EERSTGENOEMDE STAAT, ZOU IMMERS TOT GEVOLG HEBBEN DAT ELK NUTTIG EFFECT WORDT ONTNOMEN AAN ARTIKEL 59 EEG-VERDRAG, DAT JUIST IS BEDOELD OM DE BEPERKINGEN OP HET VRIJ VERRICHTEN VAN DIENSTEN DOOR PERSONEN DIE NIET ZIJN GEVESTIGD IN DE STAAT OP HET GRONDGEBIED WAARVAN DE DIENST MOET WORDEN VERRICHT, OP TE HEFFEN .
15 OP DE EERSTE VRAAG DIENT DERHALVE TE WORDEN GEANTWOORD DAT ' S RAADS RICHTLIJN NR . 71/305 ALDUS MOET WORDEN UITGELEGD, DAT ZIJ ZICH ERTEGEN VERZET DAT EEN LID-STAAT VAN EEN IN EEN ANDERE LID-STAAT GEVESTIGDE INSCHRIJVER VERLANGT DAT HIJ DE VERVULLING VAN DE IN DE ARTIKELEN 23-26 VAN DEZE RICHTLIJN GENOEMDE CRITERIA VAN BETROUWBAARHEID EN VAKBEKWAAMHEID BEWIJST MET ANDERE MIDDELEN, ZOALS EEN VESTIGINGSVERGUNNING, DAN IN DIE BEPALINGEN ZIJN VERMELD .
DE TWEEDE VRAAG
16 IN DE TWEEDE PLAATS WORDT GEVRAAGD OF DE AANBESTEDENDE DIENST INGEVOLGE DE BEPALINGEN VAN ARTIKEL 29, LID 5, VAN RICHTLIJN NR . 71/305 GEHOUDEN IS, DE INSCHRIJVERS WIER OFFERTES ZIJNS INZIENS IN VERHOUDING TOT HET UIT TE VOEREN WERK DUIDELIJK ABNORMAAL LAAG ZIJN, TE VERZOEKEN DIE PRIJZEN TE STAVEN ALVORENS DE SAMENSTELLING ERVAN TE ONDERZOEKEN EN TE BESLUITEN TOT GUNNING VAN DE OPDRACHT, DAN WEL OF BEDOELDE BEPALINGEN IN DAT GEVAL DE BEOORDELING VAN HET NUT VAN HET VERZOEK OM DIE GEGEVENS OVERLATEN AAN DE AANBESTEDENDE DIENST .
17 ARTIKEL 29, LID 5, VAN RICHTLIJN NR . 71/305 BEPAALT DAT BIJ EEN ABNORMAAL LAGE INSCHRIJVING DE AANBESTEDENDE DIENST DE SAMENSTELLING DAARVAN ONDERZOEKT, EN DAARTOE DE INSCHRIJVER OM DE NODIGE MOTIVERINGEN VERZOEKT . HET FEIT DAT DE AANBESTEDENDE DIENST IN DEZE BEPALING UITDRUKKELIJK WORDT GERECHTIGD VAST TE STELLEN OF DIE MOTIVERINGEN ONAANVAARDBAAR ZIJN, GEEFT HEM, ANDERS DAN DE LUXEMBURGSE REGERING STELT, IN GEEN GEVAL HET RECHT OM OP DEZE AFWIJZING VOORUIT TE LOPEN DOOR DE INSCHRIJVING TE VERWERPEN ZONDER DE INSCHRIJVER ZELFS MAAR OM MOTIVERINGEN TE VERZOEKEN . HET DOEL VAN DEZE BEPALING, DE INSCHRIJVER TEGEN WILLEKEUR VAN DE AANBESTEDENDE DIENST TE BESCHERMEN, ZOU IMMERS
NIET KUNNEN WORDEN BEREIKT, INDIEN HET AAN DEZE LAATSTE ZOU WORDEN OVERGELATEN, TE BEOORDELEN OF EEN VERZOEK OM MOTIVERINGEN DIENSTIG IS .
18 OP DE TWEEDE VRAAG DIENT DUS TE WORDEN GEANTWOORD DAT, WANNEER DE AANBESTEDENDE DIENST DE OFFERTE VAN EEN INSCHRIJVER IN VERHOUDING TOT HET UIT TE VOEREN WERK DUIDELIJK ABNORMAAL LAAG ACHT, ARTIKEL 29, LID 5, VAN RICHTLIJN NR . 71/305 HEM VERPLICHT, ALVORENS TOT GUNNING VAN DE OPDRACHT TE BESLUITEN, DE INSCHRIJVER OM MOTIVERING VAN ZIJN INSCHRIJVINGEN TE VERZOEKEN OF HEM MEE TE DELEN WELKE INSCHRIJVINGEN ABNORMAAL LAAG ZIJN, EN HEM EEN REDELIJKE TERMIJN TE GUNNEN OM AANVULLENDE INLICHTINGEN TE VERSCHAFFEN .
Beslissing inzake de kosten
KOSTEN
19 DE KOSTEN DOOR DE REGERING VAN HET KONINKRIJK BELGIE, DE REGERING VAN DE ITALIAANSE REPUBLIEK EN DE COMMISSIE WEGENS INDIENING HUNNER OPMERKINGEN BIJ HET HOF GEMAAKT, KUNNEN NIET VOOR VERGOEDING IN AANMERKING KOMEN . TEN AANZIEN VAN DE PARTIJEN IN HET HOOFDGEDING IS DE PROCEDURE ALS EEN ALDAAR GEREZEN INCIDENT TE BESCHOUWEN, ZODAT DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIE OVER DE KOSTEN HEEFT TE BESLISSEN .
Dictum
HET HOF VAN JUSTITIE,
UITSPRAAK DOENDE OP DE DOOR DE CONSEIL D ' ETAT, AFDELING CONTENTIEUX, VAN HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG, BIJ ARREST VAN 11 MAART 1981 GESTELDE VRAGEN, VERKLAART VOOR RECHT :
- ' S RAADS RICHTLIJN NR . 71/305 MOET ALDUS WORDEN UITGELEGD, DAT ZIJ ZICH ERTEGEN VERZET DAT EEN LID-STAAT VAN EEN IN EEN ANDERE LID-STAAT GEVESTIGDE INSCHRIJVER VERLANGT DAT HIJ DE VERVULLING VAN DE IN DE ARTIKELEN 23-26 VAN DEZE RICHTLIJN GENOEMDE CRITERIA VAN BETROUWBAARHEID EN VAKBEKWAAMHEID BEWIJST MET ANDERE MIDDELEN, ZOALS EEN VESTIGINGSVERGUNNING, DAN IN DIE BEPALINGEN ZIJN VERMELD .
- WANNEER DE AANBESTEDENDE DIENST DE OFFERTES VAN EEN INSCHRIJVER IN VERHOUDING TOT HET UIT TE VOEREN WERK DUIDELIJK ABNORMAAL LAAG ACHT, VERPLICHT ARTIKEL 29, LID 5, VAN RICHTLIJN NR . 71/305 HEM, ALVORENS TOT GUNNING VAN DE OPDRACHT TE BESLUITEN, DE INSCHRIJVER OM MOTIVERING VAN ZIJN INSCHRIJVING TE VERZOEKEN OF HEM TE LATEN WETEN WELKE INSCHRIJVINGEN ABNORMAAL LAAG ZIJN, EN HEM EEN REDELIJKE TERMIJN TE GUNNEN OM AANVULLENDE INLICHTINGEN TE VERSCHAFFEN .