Edizzjoni Provviżorja
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKATA ĠENERALI
KOKOTT
ippreżentati fl‑10 ta’ Lulju 2025 (1)
Kawża C‑554/24 P
Ir-Repubblika tal-Polonja
vs
Il-Kummissjoni Ewropea
“Appell – Miżuri provviżorji – Artikolu 279 TFUE – Eżekuzzjoni ta’ digriet tal-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja li jordna miżuri provviżorji – Stabbiliment ta’ pagamenti ta’ penalità għal kull jum sal-eżekuzzjoni tad-digriet – Nuqqas tal-Polonja li tieħu l-miżuri meħtieġa – Ftehim bonarju – Tħassir tal-kawża – Irkupru tal-pagamenti ta’ penalità – Natura anċillari tal-miżuri provviżorji – Kumpens għal dannu pekunjarju kkawżat mill-miżuri provviżorji”
I.      Introduzzjoni
1.        Fit-tilwima dwar il-protezzjoni tal-foresta ta’ Białowieża, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeduċiet mill-Artikolu 279 TFUE s-setgħa li timponi pagamenti ta’ penalità għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ miżuri provviżorji (2). Madankollu, la għad hemm esperjenza marbuta ma’ dan l-istrument u lanqas dispożizzjonijiet partikolari f’dan ir-rigward. Għaldaqstant, din il-kawża toffri lill-Qorti tal-Ġustizzja l-opportunità li tippreċiża n-natura u l-konsegwenzi tal-impożizzjoni ta’ pagamenti ta’ penalità fil-kuntest ta’ proċeduri għal miżuri provviżorji.
2.        Il-kawża tirrigwarda l-ewwel proċedura li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja imponiet pagamenti ta’ penalità u li fiha dawn ġew applikati (għall-inqas provviżorjament). Ir-Repubblika Ċeka ma qablitx mal-Polonja dwar jekk din tal-aħħar kinitx kisret id-Direttiva EEA (3), id-Direttiva dwar l-ilma (4), id-Direttiva Qafas dwar l-ilma, id-Direttiva dwar it-tagħrif ambjentali (5) u l-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali fil-kuntest ta’ estensjoni tal-awtorizzazzjoni għall-estrazzjoni tal-linjite fil-minjiera ta’ Túrow (il-Polonja) (6). F’din il-proċedura, il-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja, fuq talba tar-Repubblika Ċeka, kienet preliminarjament ordnat il-waqfien immedjat u sa tmiem it-tilwima tal-estrazzjoni tal-linjite fil-minjiera (7) u, sussegwentement, imponiet pagamenti ta’ penalità għal kull jum, li kellhom jitħallsu mill-Polonja sakemm tikkonforma ruħha ma’ din il-miżura (8).
3.        Madankollu, wara li kien akkumula ammont totali ta’ EUR 68 500 000 f’pagamenti ta’ penalità, l-Istati Membri li dehru bħala partijiet fil-proċedura laħqu kompromess u l-Qorti tal-Ġustizzja ħassret il-kawża mir-reġistru tagħha (9). Il-Polonja issa ma taqbilx mal-Kummissjoni Ewropea dwar jekk jeħtieġx tħallas l-imsemmi ammont jew jekk inħelsitx minn dan l-obbligu minħabba t-tħassir tal-kawża.
II.    Il-kuntest ġuridiku
4.        Il-bażi legali tal-miżuri provviżorji quddiem il-qrati tal-Unjoni huwa l-Artikolu 279 TFUE:
“Fil-kawżi miġjuba quddiemha, il-Qorti tal-Ġustizzja ta’ l-Unjoni Ewropea tista’ tordna kull miżura provviżorja.”
5.        Ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 39 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja jippreċiża n-natura tal-miżura provviżorja:
“Id-deċiżjoni tal-President jew ta’ l-Imħallef li jkun issostitwih tkun biss ta’ karattru provviżorju u bl-ebda mod ma tippreġudika d-deċiżjoni tal-Qorti dwar il-meritu.”
6.        Il-ftehim bonarju dwar tilwima huwa previst fl-Artikolu 147(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja:
“Jekk, qabel ma l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti d-deċiżjoni tagħha, il-partijiet jilħqu ftehim dwar it-tilwima ta’ bejniethom u jekk jinformaw lill-Qorti tal-Ġustizzja li qegħdin jirrinunzjaw għal kull pretensjoni, il-President għandu jordna t-tħassir tal-kawża mir-reġistru u għandu jiddeċiedi dwar l-ispejjeż skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 141, jekk ikun il-każ fid-dawl tal-proposti magħmula f’dan is-sens mill-partijiet.”
7.        Il-kundizzjonijiet ta’ miżura provviżorja jistgħu jiġu dedotti mill-Artikolu 160(1) sa (3) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja:
“(1)      Talba għas-sospensjoni tal-eżekuzzjoni ta’ att ta’ istituzzjoni taħt l-Artikoli 278 TFUE u 157 TKEEA hija ammissibbli biss jekk min iressaq it-talba jkun ikkontesta dan l-att b’rikors quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.
(2)      Kull talba għal waħda mill-miżuri provviżorji l-oħra msemmija fl-Artikolu 279 TFUE hija ammissibbli biss jekk titressaq minn parti f’kawża mressqa quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u jekk tirreferi għall-kawża msemmija.
(3)      It-talbiet imsemmija fil-paragrafi preċedenti [għal miżuri provviżorji] għandhom jispeċifikaw is-suġġett tal-kawża, iċ-ċirkustanzi li jistabbilixxu l-urġenza, kif ukoll il-motivi ta’ fatt u ta’ liġi li jiġġustifikaw prima facie l-adozzjoni tal-miżura provviżorja mitluba.”
8.        L-Artikolu 162(2) u (3) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jirregola l-iffissar ta’ garanzija u tul tal-validità tal-miżura provviżorja:
“(2)      L-eżekuzzjoni tad-digriet tista’ tiġi suġġetta għad-depożitu, minn min jagħmel it-talba, ta’ garanzija li l-ammont u l-modalitajiet tagħha għandhom jiġu stabbiliti fid-dawl taċ-ċirkustanzi.
(3)      Id-digriet jista’ jiffissa data li fiha l-miżura ma tibqax effettiva. Jekk tali data ma tiġix iffissata, il-miżura ma tibqax effettiva hekk kif tingħata s-sentenza li tagħlaq l-istanza.”
9.        L-Artikolu 163 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jikkonċerna l-bidla fiċ-ċirkustanzi:
“Fuq talba ta’ parti, id-digriet jista’, f’kull ħin, jiġi emendat jew irrevokat minħabba bidla fiċ-ċirkustanzi.”
III. Il-fatti li wasslu għall-kawża u l-proċedura
10.      Il-fatti li wasslu għall-kawża huma esposti kif ġej fis-sentenza appellata:
A.      Żviluppi rilevanti fil-Kawża C‑121/21
11.      Fis‑26 ta’ Frar 2021, ir-Repubblika Ċeka ppreżentat, skont l-Artikolu 259 TFUE, rikors intiż sabiex jiġi kkonstatat li, billi estendiet u tawwlet l-attivitajiet ta’ estrazzjoni tal-linjite fil-minjiera fil-miftuħ ta’ Turów (il-Polonja), li tinsab qrib il-fruntieri tar-Repubblika Ċeka u tal-Ġermanja, il-Polonja naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt id-dritt tal-Unjoni (Kawża C‑121/21).
12.      Fl-istess ħin, ir-Repubblika Ċeka ressqet talba għal miżuri provviżorji intiża sabiex il-Polonja tiġi ordnata twaqqaf immedjatament l-attivitajiet ta’ estrazzjoni tal-linjite fil-minjiera ta’ Turów sakemm il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi dwar il-mertu.
13.      Permezz ta’ digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420), il-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja laqgħet din it-talba u ordnat lill-Polonja twaqqaf, immedjatament u sakemm tinqata’ s-sentenza li ttemm il-proċeduri fil-Kawża C‑121/21, l-attivitajiet ta’ estrazzjoni f’din il-minjiera.
14.      Peress li r-Repubblika Ċeka qieset li l-Polonja naqset milli twettaq l-obbligi tagħha taħt id-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420), hija ressqet talba ġdida għal miżuri provviżorji fis‑7 ta’ Ġunju 2021, intiża sabiex il-Polonja tiġi kkundannata tħallas pagamenti ta’ penalità ta’ EUR 5 miljun għal kull jum lill-baġit tal-Unjoni.
15.      B’att separat, ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fid‑29 ta’ Ġunju 2021, il-Polonja talbet li d-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420), jiġi rrevokat skont l-Artikolu 163 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.
16.      Permezz ta’ digriet tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:752), il-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja, minn naħa, ċaħdet it-talba tal-Polonja intiża sabiex id-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420), jiġi rrevokat u, min-naħa l-oħra, ikkundannat lill-Polonja tħallas lill-Kummissjoni pagamenti ta’ penalità ta’ EUR 500 000 għal kull jum, mid-data tan-notifika ta’ dan id-digriet u sakemm il-Polonja tosserva d-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420).
17.      Il-Polonja qatt ma kkonformat mad-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420).
18.      Fit‑3 ta’ Frar 2022, ir-Repubblika Ċeka u l-Polonja kkonkludew ftehim intiż li jtemm it-tilwima li tat lok għall-Kawża C‑121/21 (iktar ’il quddiem “ftehim bonarju”). Skont rapporti fil-mezzi tax-xandir, il-Polonja inkarigat ruħha li tħallas EUR 45 miljun lir-Repubblika Ċeka u li twaqqaf barriera għall-protezzjoni tal-ilma ta’ taħt l-art (10).
19.      Fl‑4 ta’ Frar 2022, iż-żewġ Stati Membri ddikjaraw quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li huma kienu qegħdin jirrinunzjaw it-talbiet tagħhom fil-Kawża C‑121/21 wara li ntlaħaq il-ftehim bonarju. Fl-istess jum, l-awtoritajiet Pollakki talbu lill-Kummissjoni ttemm il-proċedura ta’ eżekuzzjoni tal-pagamenti ta’ penalità imposti mill-Qorti tal-Ġustizzja, filwaqt li mat-talba tagħhom, huma hemżu t-test ta’ dan il-ftehim bonarju.
20.      Permezz ta’ digriet tal‑4 ta’ Frar 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21, EU:C:2022:82), il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ħassar il-Kawża C‑121/21 mir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja.
21.      Fl-istess jum, il-Polonja ressqet talba, skont l-Artikolu 163 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, intiża sabiex tirrevoka d-digriet tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:752).
22.      B’digriet tad‑19 ta’ Mejju 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2022:408), il-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja ddikjara t-talba tal-Polonja, li jiġi rrevokat id-digriet tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420), bħala konkluża, sa fejn din it-talba tkun qiegħda tirreferi għall-effetti ta’ dan id-digriet wara l‑4 ta’ Frar 2022. Huwa ċaħad il-kumplament ta’ din it-talba.
B.      Irkupru tal-pagamenti ta’ penalità
23.      Sussegwentement, il-Kummissjoni talbet lir-Repubblika tal-Polonja tħallas il-pagamenti ta’ penalità dovuti sat-tħassir mir-reġistru tal-Kawża C‑121/21, flimkien mal-interessi moratorji u wissiet li f’każ ta’ nuqqas ta’ ħlas, hija kellha tirkupra dawn is-somom permezz ta’ tpaċija skont l-Artikolu 101(1) u l-Artikolu 102 tar-Regolament Finanzjarju (11).
24.      Bid-digrieti kontenzjużi, il-Kummissjoni informat lill-Polonja li hija kienet sejra tpaċi d-dejn tagħha ma’ diversi krediti li l-Polonja kellha fil-konfront tal-Unjoni Ewropea. Is-somma rkuprata permezz ta’ tpaċija tammonta għal EUR 68 500 000 u tkopri l-pagamenti ta’ penalità għal kull jum dovuti għall-perijodu mill‑20 ta’ Settembru 2021 sat‑3 ta’ Frar 2022.
C.      Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali
25.      Quddiem il-Qorti Ġenerali, il-Polonja talbet l-annullament tad-digrieti inkwistjoni u tal-kundanna tal-Kummissjoni għall-ispejjeż. Madankollu, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors bis-sentenza appellata tad‑29 ta’ Mejju 2024, Il-Polonja vs Il-Kummissjoni (T‑200/22 u T‑314/22, EU:T:2024:329), konformement mat-talbiet tal-Kummissjoni u kkundannat lill-Polonja għall-ispejjeż.
D.      Appell
26.      Bl-appell ippreżentat fl‑14 ta’ Awwissu 2024, ir-Repubblika tal-Polonja titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–        tannulla s-sentenza appellata fl-intier tagħha;
–        tirrevoka d-deċiżjonijiet appellati;
–        tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż taż-żewġ istanzi.
27.      Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–        tiċħad l-appell bħala manifestament infondat u
–        tikkundanna lill-Polonja għall-ispejjeż.
28.      Il-partijiet fil-kawża ppreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom bil-miktub. Skont l-Artikolu 76(2) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li ma żżommx seduta għas-sottomissjonijiet orali peress li qieset li kellha biżżejjed informazzjoni sabiex tiddeċiedi l-kawża.
IV.    Evalwazzjoni ġuridika
29.      Fl-appell tagħha, il-Polonja tikkontesta, l-ewwel nett, l-applikazzjoni tal-Artikolu 279 TFUE mill-Qorti Ġenerali (ara A) u t-tieni nett, il-motivazzjoni insuffiċjenti tas-sentenza appellata (ara B).
A.      L-Artikolu 279 TFUE
30.      L-ewwel aggravju jinkludi erba’ lmenti relatati mal-interpretazzjoni tal-Artikolu 279 TFUE fir-rigward tal-konsegwenzi ta’ ftehim bonarju. Tali ftehim ikollu jneħħi retroattivament l-impożizzjoni ta’ pagamenti ta’ penalità peress li l-miżuri provviżorji jiddependu fuq il-mertu (ara l-punt 1). Dan huwa wkoll neċessarju sabiex tiġi evitata dannu pekunjarju fir-rigward tad-destinatarji tal-miżuri provviżorji (ara l-punt 2). Il-pagamenti ta’ penalità inkella jkollhom il-funzjoni ta’ sanzjoni (ara wkoll il-punt 1). Barra minn hekk, id-digriet tad‑19 ta’ Mejju 2022 jidher li ma jindikax il-kuntrarju (ara l-punt 3)
1.      Natura anċillari tal-miżuri provviżorji u assenza ta’ natura ta’ sanzjoni
31.      Bl-ewwel parti tal-ewwel aggravju, il-Polonja tilmenta li l-Qorti Ġenerali żnaturat ir-relazzjoni anċillari tal-miżuri provviżorji tal-mertu fil-punti 42 u 47 tas-sentenza appellata. It-tielet parti tal-ewwel aggravju tmur fl-istess direzzjoni fejn il-Qorti Ġenerali, fil-punti 47 u 48 tas-sentenza appellata, rrikonoxxiet lill-pagamenti ta’ penalità l-funzjoni ta’ sanzjoni minħabba l-ksur ta’ obbligi.
32.      Skont il-punt 42 tas-sentenza appellata, għalkemm it-tħassir tal-kawża kellu effett fuq it-tul tal-applikazzjoni tal-pagamenti ta’ penalità, dan ma wassalx għat-tmiem tal-obbligu tal-Polonja li tħallas l-ammont dovut diġà bħala pagamenti ta’ penalità. Skont il-Qorti Ġenerali, konklużjoni differenti twassal sabiex jiġi evitat l-għan tal-pagamenti ta’ penalità li huwa li tiġi żgurata l-applikazzjoni effettiva tad-dritt tal-Unjoni.
33.      Fil-punt 47 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tikkonstata wkoll li f’dan il-każ il-pagamenti ta’ penalità ma kellhomx jiżguraw biss l-effettività tal-eżami fuq il-mertu iżda kellhom l-għan li l-Polonja teżegwixxi l-miżuri provviżorji previsti fid-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:420) u tiġi skoraġġita milli ddewwem il-konformità tagħha ma’ dan id-digriet.
34.      Għalhekk, il-Qorti Ġenerali tikkonkludi li, fil-punt 48 tas-sentenza appellata, l-argument tar-Repubblika tal-Polonja jwassal sabiex titneħħa kull sustanza tal-mekkaniżmu ta’ pagamenti ta’ penalità impost skont l-Artikolu 279 TFUE billi jiġi ammess li l-parti obbligata tikser deliberament l-obbligu li tikkonforma ruħha mal-miżuri provviżorji adottati fil-proċedura għal miżuri provviżorji sat-tmiem tat-tilwima fil-kawża prinċipali u b’hekk tkun qiegħda tippreġudika l-effettività tad-dritt tal-Unjoni.
35.      Il-Polonja ġustament tqis li l-miżuri provviżorji għandhom relazzjoni anċillari mal-kawża prinċipali li huma marbuta magħha. Dawn huma intiżi sabiex jiggarantixxu l-effettività sħiħa tal-eżami fuq il-mertu futur sabiex tiġi evitata lakuna fil-miżuri provviżorji mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja (12). Minkejja dan, il-miżuri provviżorji ma humiex maħsuba bħala sanzjoni għall-ksur tad-dritt tal-Unjoni.
36.      In-natura anċillari hija espressa wkoll fl-Artikolu 160(1) u (2) tar-Regoli tal-Proċedura. L-Artikolu 160(1) jikkonċerna s-sospensjoni tal-atti tal-istituzzjonijiet li tista’ tintalab biss jekk min iressaq it-talba jkun appella l-att ukoll. Barra minn hekk, l-Artikolu 160(2) jipprevedi li talbiet dwar miżuri provviżorji fis-sens tal-Artikolu 279 TFUE huma ammissibbli biss jekk isiru minn parti f’kawża quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u jekk ikunu jirreferu għal din il-kawża.
37.      Barra minn hekk, il-Polonja ġustament tenfasizza s-setgħa tal-partijiet fuq il-miżuri provviżorji peress li din tal-aħħar tirrikjedi t-talba ta’ parti. Deċiżjoni ex officio li tkun ħadet il-Qorti tal-Ġustizzja hija prevista biss fl-Artikolu 160(7) tar-Regoli tal-Proċedura fir-rigward ta’ miżuri, mingħajr ma tkun instemgħet il-parti l-oħra iżda dejjem fuq talba ta’ parti.
38.      Minħabba din in-natura anċillari u s-setgħa tal-partijiet fuq il-miżuri provviżorji, fil-każ ta’ tħassir ta’ kawża minħabba ftehim bonarju, il-miżuri provviżorji meħuda bħala garanzija għall-eżami fuq il-mertu jeħtieġ li jiġu kkanċellati wkoll.
39.      Għaldaqstant, wara t-tmiem tal-proċedura dwar il-mertu permezz tat-tħassir mir-reġistru (13) tal-Kawża C‑121/21 minħabba l-ftehim bonarju, il-miżuri provviżorji adottati fil-kuntest ta’ din il-proċedura ma baqgħux fis-seħħ (14), kif irrilevat ġustament il-Qorti Ġenerali fil-punti 36 u 37 tas-sentenza appellata.
40.      Iżda dan ifisser ukoll, minħabba l-ftehim bonarju u t-tħassir tal-kawża, li l-miżuri provviżorji għandhom jitqiesu bħala ineżistenti ab initio jew ikkanċellati b’effett retroattiv?
41.      L-Artikolu 147(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jħalli l-kwistjoni tar-retroattività miftuħa. Din id-dispożizzjoni tipprevedi biss digriet għat-tħassir tal-kawża mir-reġistru u l-ispejjeż meta l-partijiet jaqblu fuq soluzzjoni intiża sabiex tintemm it-tilwima qabel ma l-Qorti tal-Ġustizzja tkun iddeċidiet u jiddikjaraw lill-Qorti tal-Ġustizzja li huma jirrinunzjaw milli jinvokaw it-talbiet tagħhom.
42.      L-effetti tat-tħassir mir-reġistru ma humiex irregolati b’mod espliċitu. Huwa għalhekk possibbli li l-atti proċedurali preċedenti, inklużi l-miżuri provviżorji kollha, jitneħħew retroattivament.
43.      In-natura anċillari tal-miżuri provviżorji timmilita favur dan ir-riżultat. Sa fejn dawn huma intiżi biss sabiex jiggarantixxu l-effettività tal-eżami fuq il-mertu futur, ma jibqgħux neċessarji jekk ma jkunx hemm eżami fuq il-mertu.
44.      Ir-rinunzja li jiġu invokati t-talbiet, bħala rekwiżitu għal tħassir skont l-Artikolu 147(1) tar-Regoli tal-Proċedura, timmilita favur dan ukoll. B’dan il-mod, il-partijiet jeħtieġ fil-fatt li jirrinunzjaw ukoll talbiet eventwali għal miżuri provviżorji. It-tneħħija retroattiva tal-miżuri provviżorji tikkorrispondi, f’dan ir-rigward, għas-setgħa tal-partijiet fuq dawn il-miżuri provviżorji.
45.      Ir-referenza, fil-punti 42 u 48 tas-sentenza appellata, għal applikazzjoni effettiva tad-dritt tal-Unjoni lanqas ma tipprekludi t-tneħħija retroattiva tal-miżuri provviżorji. Għalkemm huwa minnu li l-miżuri provviżorji jikkontribwixxu wkoll għall-applikazzjoni effettiva tad-dritt tal-Unjoni, dan huwa biss konsegwenza neċessarja tal-funzjoni primarja tagħhom li tiggarantixxi l-effettività tal-eżami fuq il-mertu futur. Sa fejn din il-funzjoni prinċipali ma tibqax teħtieġ iż-żamma tal-miżuri provviżorji, l-applikazzjoni effettiva tad-dritt tal-Unjoni lanqas ma tista’ tiġġustifikaha iktar. Inkella, il-miżuri provviżorji jkunu sseparati mill-kawża prinċipali u jiksbu natura awtonoma.
46.      Madankollu, tneħħija retroattiva tal-miżuri provviżorji tkun f’kunflitt mal-organizzazzjoni tal-pagamenti ta’ penalità.
47.      Il-Viċi Presidenta kkundannat lill-Polonja tħallas pagamenti ta’ penalità ta’ EUR 500 000 għal kull jum sad-data tal-waqfien tal-estrazzjoni. Għalhekk, kwalunkwe dewmien addizzjonali fl-implimentazzjoni tal-miżuri provviżorji għandu jwassal għal impożizzjoni ta’ ammont ogħla. Għalhekk, il-pagamenti ta’ penalità kienu intiżi mhux biss sabiex jimplimentaw il-miżura provviżorja inizjali, iżda wkoll għal implimentazzjoni malajr kemm jista’ jkun, kif espress mill-Qorti Ġenerali fil-punt 47 tas-sentenza appellata.
48.      Madankollu, dan l-obbligu addizzjonali jintilef jekk il-pagamenti ta’ penalità jitneħħew anki fil-każ ta’ dewmien fl-implimentazzjoni. Minħabba f’hekk, il-pagamenti ta’ penalità kumulattivi, a posteriori, għandhom effettivament l-effett ta’ sanzjoni għad-dewmien fl-implimentazzjoni tal-miżura provviżorja. Madankollu, dan l-effett ta’ sanzjoni ma huwiex l-iskop tal-miżura għall-pagamenti ta’ penalità kumulattivi iżda huwa sempliċiment element strutturali ta’ dan il-mezz vinkolanti.
49.      Bħala element strutturali neċessarju, dan l-effett ta’ sanzjoni ma jikkontradixxix in-natura anċillari tal-miżuri provviżorji. Fil-fatt, sabiex tiġi ggarantita l-effettività tal-eżami fuq il-mertu futur, jista’ jkun neċessarju li tiġi implimentata miżura provviżorja malajr kemm jista’ jkun, pereżempju sabiex jiġi evitat li d-danni jkomplu jakkumulaw.
50.      Madankollu, din l-organizzazzjoni tal-pagamenti ta’ penalità lanqas ma tipprekludi ftehim bejn il-partijiet li jneħħu retroattivament il-pagamenti ta’ penalità akkumulati u mġarrba diġà. Fil-fatt, fir-rigward tal-miżuri provviżorji, pagamenti ta’ penalità organizzati f’din il-forma jkunu jaqgħu wkoll taħt is-setgħa tal-partijiet. Inkella din il-miżura tingħata natura awtonoma li ma tibqax kompatibbli iktar man-natura anċillari tal-miżuri provviżorji.
51.      Huwa minnu li ma jistax jiġi eskluż li jinqalgħu diffikultajiet fuq il-livell fattwali minkejja t-tneħħija ġuridika retroattiva tal-miżuri provviżorji. Kieku l-Polonja segwiet il-miżura provviżorja tal‑21 ta’ Mejju 2021 u temmet l-estrazzjoni tal-linjite, dan l-Istat Membru kien isofri żvantaġġi sinjifikattivi, li ma jkunux ġew eliminati mill-ftehim bonarju. Ikun intilef xi dħul filwaqt li l-ispejjeż tal-manutenzjoni tal-minjiera jkunu baqgħu jakkumulaw, b’mod partikolari għall-operazzjonijiet ta’ ppompjar tal-ilma ta’ taħt l-art mexxej. Barra minn hekk, skont l-argumenti mressqa mill-Polonja fil-Kawża C‑121/21, ikunu qegħdin jiġu kkontestati t-tkomplija tal-operat tal-impjant tal-enerġija tal-linjite ta’ Turów u, għaldaqstant, il-provvista lokali ta’ tisħin distrettwali u l-produzzjoni tal-elettriku. Il-Polonja esprimiet ukoll it-tħassib li l-ħaddiema fil-minjiera jfittxu impjieg ieħor matul il-waqfien tal-estrazzjoni u ma jibqgħux disponibbli għal meta jerġgħu jibdew l-attivitajiet ta’ estrazzjoni. Dan jista’ saħansitra jippreġudika s-sentenza definittiva.
52.      Madankollu, il-problemi fattwali jissussistu anki fil-każ taż-żamma tal-miżuri provviżorji sad-data tat-tħassir. Fil-fatt, il-Polonja b’hekk ikollha tħallas ammont sinjifikattiv f’pagamenti ta’ penalità minkejja li l-miżura provviżorja, li hija kienet intiża li timplimenta, rriżultat inutli a posteriori.
53.      Il-konsegwenzi fattwali tal-miżuri provviżorji, li jirriżultaw inutli a posteriori, jeħtieġ għalhekk, fi kwalunkwe każ, jiġu solvuti mod ieħor (15).
54.      Minn dan isegwi li l-ewwel u t-tielet parti tal-ewwel aggravju huma fondati sa fejn fil-punti 42, 47 u 48 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni b’mod suffiċjenti n-natura anċillari tal-miżuri provviżorji u s-setgħa tal-partijiet li tirriżulta minnhom. Fil-prattika, dan iwassal sabiex il-pagamenti ta’ penalità jingħataw effett ta’ sanzjoni awtonomu inammissibbli. Minħabba dawn l-iżbalji ta’ liġi, is-sentenza appellata għandha tiġi rrevokata.
2.      Dannu pekunjarja
55.      Permezz tat-tieni parti tal-ewwel aggravju, il-Polonja tilmenta li s-sentenza appellata wasslet għal dannu pekunjarju rreparabbli minħabba l-miżuri provviżorji. Madankollu, tali dannu rreparabbli huwa inkompatibbli man-natura anċillari tal-miżuri provviżorji.
56.      Dan l-argument huwa inammissibbli peress li jestendi s-suġġett tat-tilwima meta mqabbel mar-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali. Għalhekk, il-Polonja ma tista’ tidentifika l-ebda punt tas-sentenza appellata li hija tikkontesta b’dan l-argument.
57.      Barra minn hekk, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja ssegwi l-opinjoni tiegħi dwar l-ewwel u t-tielet parti tal-ewwel aggravju, dan l-argument ikun ineffettiv peress li minn dan ma jirriżultaw, tal-inqas f’dan il-każ, l-ebda dannu pekunjarju lin-naħa Pollakka.
58.      Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja madankollu tqis li dawn l-argumenti huma ammissibbli, iżda ma ssegwix l-opinjoni tiegħi dwar l-ewwel u t-tielet parti tal-ewwel aggravju, għandu jiġi nnotat li d-dritt tal-Unjoni jinkludi strumenti li jippermettu l-kumpens ta’ tali dannu pekunjarju.
59.      Huwa minnu li d-deċiżjoni tal-Imħallef għal miżuri provviżorji ma tistax tippreġudika d-deċiżjoni futura fuq il-mertu billi ċċaħħadha mill-effettività tagħha (16).
60.      Xorta jibqa’ l-fatt li d-danni patrimonjali definittivi fattwali li jirriżultaw minn miżuri provviżorji ma jistgħux jiġu esklużi totalment. Id-dannu sinjifikattiv li wieħed jistenna f’dan il-każ waqt l-implimentazzjoni tal-miżura provviżorja tal‑21 ta’ Mejju 2021 ippreżentajthom diġà (17).
61.      Jekk l-eżami fuq il-mertu juri li l-awtorizzazzjoni inkwistjoni fil-Kawża C‑121/21 kienet illegali, ma jkun hemm l-ebda raġuni għaliex dan id-dannu jiġi kkumpensat. Madankollu, jekk l-eżami fuq il-mertu jikkonferma l-legalità tal-proġett u juri għalhekk li l-miżura ma kinitx neċessarja, tqum il-kwistjoni tal-kumpens għad-dannu pekunjarju li jirriżulta mill-miżuri provviżorji.
62.      F’dan il-każ, wieħed jista’ jaħseb fil-kostituzzjoni ta’ garanzija iżda wkoll f’talba bbażata fuq l-arrikkiment indebitu kontra l-Kummissjoni kif ukoll fi drittijiet għall-kumpens kontra l-parti l-oħra jew kontra l-Qorti tal-Ġustizzja.
63.      L-ewwel nett, il-kostituzzjoni ta’ garanzija (iktar ’il quddiem “garanzija”) tista’ fil-prinċipju tikkumpensa dannu jekk jirriżulta a posteriori li l-miżuri provviżorji ma kienux iġġustifikati. Kif issostni l-Polonja, l-Artikolu 162(2) tar-Regoli tal-Proċedura jippermetti li l-eżekuzzjoni ta’ miżura provviżorja tkun suġġetta għal garanzija.
64.      F’dan il-każ, seta’ jiġi previst li tali garanzija setgħet ġiet imposta fuq ir-Repubblika Ċeka. Madankollu, huwa diffiċli li tiġi evalwata garanzija għall-konsegwenzi pekunjarji tal-waqfien immedjat tal-attivitajiet tal-estrazzjoni tal-linjite, b’mod partikolari jekk dan eventwalment iwassal għal waqfien definittiv. Madankollu, din il-kwistjoni ma tqajmitx fil-proċedura għal miżuri provviżorji peress li l-Polonja ma talbitx il-kostituzzjoni ta’ tali garanzija.
65.      It-tieni nett, dritt għar-rimbors tal-pagamenti ta’ penalità kontra l-Kummissjoni abbażi ta’ arrikkiment indebitu
jkun possibbli. Skont il-prinċipji komuni għad-drittijiet tal-Istati Membri, persuna li sofriet telf li wassal għal gwadann kapitali ta’ persuna oħra mingħajr ma teżisti bażi legali għal dan l-arrikkiment, għandha, bħala regola ġenerali, dritt għal restituzzjoni li jkun ekwivalenti għal dan it-telf min-naħa tal-persuna arrikkita (18). Jekk, qabel il-ftehim bonarju, il-Polonja tkun diġà ħallset pagamenti ta’ penalità lill-Kummissjoni, iżda l-miżura tal-pagamenti ta’ penalità tkun tneħħiet b’effett retroattiv, kif nipproponi jien, il-Polonja għalhekk tkun tista’ tirkupra dawn il-pagamenti. Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma ssegwix l-opinjoni tiegħi fir-rigward tar-retroattività tal-ftehim bonarju, xorta jibqa’ jkun hemm bażi legali għall-ħlas tal-pagamenti ta’ penalità lill-Kummissjoni għall-perijodu preċedenti.
66.      It-tielet nett, dritt għall-kumpens skont id-dritt tal-Unjoni jista’ jippermetti l-kumpens għad-danni patrimonjali abbażi ta’ miżura provviżorja. Skont ġurisprudenza stabbilita, dritt għal kumpens jeżisti kemm fil-forma ta’ responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Istati Membri kif ukoll tal-Unjoni, sa fejn jiġu ssodisfatti tliet kundizzjonijiet: l-awtur tad-danni jkun kiser regola tad-dritt tal-Unjoni li għandha l-għan li tagħti drittijiet lill-persuna li tkun sofriet dannu, il-ksur ta’ din ir-regola jkun suffiċjentement serju u tkun teżisti rabta kawżali diretta bejn dan il-ksur u d-dannu invokat (19).
67.      Minn naħa, f’każijiet rari ħafna, tali dritt għall-kumpens jista’ jkun li jeżisti kontra min iressaq it-talba, f’dan il-każ ir-Repubblika Ċeka. Madankollu, talba għal miżuri provviżorji tikser id-dritt tal-Unjoni biss jekk min iressaq it-talba jippreżentaha b’mod abbużiv, pereżempju billi deliberatament iqarraq bil-qorti dwar il-kundizzjonijiet tal-miżuri provviżorji (frodi tas-sentenza). F’dan il-każ, ma hemm l-ebda indikazzjoni ta’ dan fir-rigward tat-talbiet tar-Repubblika Ċeka. Huwa minnu li prinċipji ta’ responsabbiltà estiżi huma possibbli minħabba t-talba għal miżuri provviżorji (20), iżda, sa issa, ma jeżistux dispożizzjonijiet korrispondenti.
68.      Min-naħa l-oħra, jista’ jiġi kkunsidrat dritt għall-kumpens kontra l-Unjoni li jeħtieġ li jkun ibbażat fuq ksur tad-dritt tal-Unjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja meta tiddeċiedi dwar il-miżuri provviżorji.
69.      Il-Qorti tal-Ġustizzja rrikonoxxiet diġà li l-ksur tad-dritt tal-Unjoni mill-qrati jista’ jagħti lok għal drittijiet għall-kumpens (21). L-awtorità ta’ res judicata lanqas ma tipprekludi dan id-dritt, peress li dritt għall-kumpens huwa suġġett tat-tilwima differenti minn dak tad-deċiżjoni ġudizzjarja inizjali (22).
70.      Fil-prattika, madankollu, jidher li huwa diffiċli ħafna li wieħed jimmotiva tali dritt. Bħala regola ġenerali, miżura provviżorja ma hijiex illegali u wisq inqas tikkostitwixxi ksur serju.
71.      Madankollu, f’dan il-każ, rikors għad-danni kontra l-Unjoni ma jidhirx infondat a priori.
72.      Miżura provviżorja tista’ tingħata għal miżuri provviżorji biss jekk jiġi stabbilit li l-għoti tagħha jkun iġġustifikat prima facie fil-fatt u fid-dritt (fumus boni juris) u li din tkun urġenti fis-sens li huwa neċessarju, sabiex jiġi evitat dannu serju u irreparabbli għall-interessi ta’ min iressaq it-talba, li din tiġi adottata u tipproduċi l-effetti tagħha qabel id-deċiżjoni dwar il-mertu. L-Imħallef għal miżuri provviżorji xorta għandu jipproċedi, jekk ikun xieraq, bl-ibbilanċjar tal-interessi inkwistjoni (23). Barra minn hekk, id-deċiżjoni tal-Imħallef għal miżuri provviżorji ma tistax tippreġudika d-deċiżjoni futura fuq il-mertu (24).
73.      Fid-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, il-Viċi Presidenta bbażat il-fumus boni juris fuq il-fatt li l-Polonja kienet tat l-awtorizzazzjoni appellata għall-estrazzjoni tal-linjite abbażi ta’ dispożizzjoni li tippermetti li awtorizzazzjoni tiġi estiża mingħajr evalwazzjoni preċedenti tal-effetti fuq l-ambjent (25).
74.      Madankollu, mill-fatti tad-digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021 jirriżulta diġà li l-operatur tal-minjiera kien hemeż deċiżjoni dwar l-EEA mat-talba sabiex tiġi estiża l-awtorizzazzjoni (26) Għalhekk huwa dubjuż jekk l-estensjoni hijiex ibbażata fuq l-allegat nuqqas ta’ traspożizzjoni tad-Direttiva EEA.
75.      Barra minn hekk, il-Polonja indikat fir-risposta fil-proċedura prinċipali tas‑7 ta’ Ġunju 2021, jiġifieri wara l-adozzjoni tal-miżura provviżorja, li fit‑28 ta’ April 2021, jiġifieri qabel l-adozzjoni tal-miżura provviżorja, l-awtoritajiet kompetenti taw awtorizzazzjoni oħra estiża għall-estrazzjoni tal-linjite u din l-awtorizzazzjoni kienet ibbażata fuq evalwazzjoni tal-effetti fuq l-ambjent. B’dan il-mod, il-Polonja setgħet rrimedjat difett eventwali tad-deċiżjoni appellata. Dan kellu jittieħed inkunsiderazzjoni mill-Viċi Presidenta l-iktar tard fid-digriet tal‑20 ta’ Settembru 2021 mal-miżura tal-pagamenti ta’ penalità għall-finijiet tal-eżekuzzjoni tal-miżura provviżorja.
76.      Jidher li f’dan il-kuntest, l-Avukat Ġenerali Pikamäe llimita l-eżami ta’ dan il-motiv fil-proċedura prinċipali għall-kompatibbiltà tal-leġiżlazzjoni Pollakka mad-Direttiva EEA u qies li s-suġġett ma huwiex il-legalità tal-awtorizzazzjoni għall-estrazzjoni tal-linjite (27).
77.      Lanqas ma jidher konvinċenti li l-Viċi Presidenta ma tistabbilixxi l-ebda rabta bejn l-allegat ksur tad-Direttiva EEA u d-dannu serju u irreparabbli li jiġġustifika l-urġenza. Il-Viċi Presidenta stabbilixxiet li t-tkomplija tal-attivitajiet ta’ estrazzjoni tal-linjite fil-minjiera ta’ Turów, li taffettwa l-ilma ta’ taħt l-art, tista’ tikkawża dannu serju u irreparabbli lill-ambjent u lis-saħħa tal-bniedem (28). Tali effetti għandhom ċertament jiġu eżaminati fil-kuntest ta’ evalwazzjoni tal-effetti fuq l-ambjent. Madankollu, tali evalwazzjoni ma tipprekludix dawn l-effetti (29).
78.      Barra minn hekk, l-argument tar-Repubblika Ċeka fil-proċedura dwar il-mertu lanqas ma jidher li ppreveda li tali effetti jistgħu jmorru kontra d-dritt tal-Unjoni. Għall-kuntrarju, ir-Repubblika Ċeka qieset li tali ksur tal-għanijiet tal-Artikolu 4(1)(a)(ii) u (b)(ii) tad-Direttiva dwar l-ilma kien iġġustifikat mid-derogi previsti fl-Artikolu 4(4) u (5) (30).
79.      Fl-aħħar nett, il-kwistjoni jistħoqqilha eżami fil-fond tal-punt dwar jekk, fil-kuntest tal-ibbilanċjar tal-interessi (31) u fl-impożizzjoni tal-pagamenti ta’ penalità (32), il-Viċi Presidenta evalwatx b’mod aċċettabbli l-argument Pollakk dwar l-iżvantaġġi tal-waqfien tal-estrazzjoni tal-linjite (33) jew jekk qabżitx il-livell ta’ żnaturament tal-provi u forsi saħansitra ppreġudikat il-mertu tal-kawża.
80.      Madankollu, il-Polonja ma ppreżentatx argumenti dwar dawn il-bażijiet possibbli ta’ dritt għall-kumpens f’din il-proċedura.
81.      Barra minn hekk, lanqas ma tista’ tkun il-Kummissjoni li topponi argument analogu għall-ksur tad-dritt tal-Unjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja. Għall-kuntrarju, f’tali proċedura, l-Unjoni jeħtieġ ukoll li tkun irrappreżentata quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja minn din tal-aħħar (34).
82.      Madankollu, dan ma jeskludix li l-Kummissjoni, eventwalment flimkien mal-Kunsill u l-Parlament, tipprova tilħaq ftehim bonarju dwar it-tilwima relatata mal-pagamenti ta’ penalità fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma ssegwix l-opinjoni tiegħi dwar l-ewwel u t-tielet parti tal-ewwel aggravju. B’hekk, igawdu probabbilment il-partijiet kollha jekk l-Unjoni tuża dawn il-fondi għal programm speċjali ta’ appoġġ għat-tranżizzjoni tal-enerġija fil-Polonja u jekk l-Istat Membru jastjeni milli jieħu miżuri oħra sabiex jirkupra l-pagamenti ta’ penalità.
83.      Fir-rigward tat-tieni parti tal-ewwel aggravju, li permezz tagħha l-Polonja tinvoka dannu pekunjarju rreparabbli, għandu madankollu jiġi stabbilit li din tkun infondata minħabba l-mekkaniżmi ta’ kumpens esposti jekk, kuntrarjament għall-opinjoni tiegħi, il-Qorti tal-Ġustizzja tqisha ammissibbli.
3.      Interpretazzjoni żbaljata tad-digriet tad‑19 ta’ Mejju 2022
84.      Permezz tar-raba’ parti tal-ewwel aggravju, il-Polonja tikkontesta l-punt 40 tas-sentenza appellata. Il-Qorti Ġenerali kkonstatat hemmhekk, inter alia, li mill-punt 26 tad-digriet tal-Viċi President tad‑19 ta’ Mejju 2022, jirriżulta espressament li l-kundanna tar-Repubblika tal-Polonja, li tħallas lill-Kummissjoni pagamenti ta’ penalità ta’ EUR 500 000 għal kull jum sal-waqfien tal-attivitajiet ta’ estrazzjoni, għandha titqies bħala applikabbli sa (mhux qabel) mill‑4 ta’ Frar 2022. Fi kliem ieħor, il-pagamenti ta’ penalità għal kull jum ordnati mill-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja fid-digriet tagħha tal‑20 ta’ Settembru 2021 ma baqgħux jipproduċu effetti sa mill‑4 ta’ Frar 2022. Għaldaqstant, il-pagamenti ta’ penalità għal kull jum iddekorraw, skont il-punt 41 tas-sentenza appellata, mill‑20 ta’ Settembru 2021 sat‑3 ta’ Frar 2022.
85.      Il-Polonja targumenta li l-Viċi President, fid-digriet tad‑19 ta’ Mejju 2022, sempliċement ikkonstata li, skont l-Artikolu 163 tar-Regoli tal-Proċedura, huwa kellu biss is-setgħa li jemenda miżura provviżorja għall-futur. Annullament retroattiv ma jaqax taħt il-kompetenza tiegħu (35). Konsegwentement, din id-deċiżjoni ma tinkludi ebda konstatazzjoni dwar it-tneħħija (awtomatika) retroattiva tal-iffissar tal-pagamenti ta’ penalità permezz tat-tħassir tal-kawża.
86.      Il-Polonja ssostni ġustament li l-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punt 26 tad-digriet tad‑19 ta’ Mejju 2022 kienu intiżi direttament bħala bażi għad-deċiżjoni tal-Viċi President. Għal dan l-għan, ma kienx neċessarju li jiġi kkonstatat li l-iffissar tal-pagamenti ta’ penalità ma setax ikollu effett retroattiv. Għall-kuntrarju, huwa suffiċjenti li jiġi kkonstatat li l-Viċi President ma jistax jannulla l-iffissar retroattivament u li, minħabba t-tħassir mir-reġistru, l-iffissar ma jibqax jeżisti fil-futur.
87.      Madankollu, il-Qorti Ġenerali ma tagħmilx konstatazzjoni oħra fil-punt 40 tas-sentenza appellata.
88.      Għall-Polonja, hija għall-kuntrarju l-konklużjoni fil-punt 42 tas-sentenza appellata, ibbażata fuq il-punt 40, li hija deċiżiva peress li tgħid li t-tħassir tal-kawża ma wassalx għat-tmiem tal-obbligu li jitħallas l-ammont dovut bħala pagamenti ta’ penalità. Kif diġà ġie espost (36), din il-konklużjoni hija vvizzjata bi żball ta’ liġi u għalhekk għandha tiġi rrevokata.
89.      Minkejja dan, ir-raba’ parti tal-ewwel aggravju hija infondata.
B.      Il-motivazzjoni tas-sentenza appellata
90.      Permezz tat-tieni aggravju tagħha, il-Polonja tikkontesta l-punt 46 tas-sentenza appellata. F’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-argument tal-Polonja peress li mill-parti l-kbira tas-sistemi legali nazzjonali jirriżulta li l-miżuri kawtelatorji li jiġu adottati waqt l-istennija ta’ deċiżjoni finali, ma jibqgħux fis-seħħ retroattivament ladarba l-proċedura dwar il-mertu tiġi mingħajr skop. Dan ma huwiex suffiċjenti għall-prova li dawn id-dispożizzjonijiet proċedurali jaqgħu taħt it-tradizzjonijiet kostituzzjonali komuni għall-Istati Membri u għalhekk jistgħu jkunu parti mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni Ewropea bħala sors tad-dritt.
91.      B’dan l-aggravju, il-Polonja ma tikkontestax il-kontenut ta’ din il-konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali, iżda issostni biss li l-motivazzjoni hija insuffiċjenti. Għaldaqstant, għandu jiġi eżaminat biss jekk il-motivazzjoni turix b’mod ċar u inekwivoku r-raġunament tal-Qorti Ġenerali, b’mod li tippermetti lill-persuni kkonċernati jagħrfu l-ġustifikazzjonijiet tad-deċiżjoni meħuda mill-Qorti Ġenerali u lill-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju tagħha (37).
92.      Il-kunsiderazzjonijiet li jinsabu fil-punt 46 tas-sentenza appellata jissodisfaw dawn ir-rekwiżiti. Sussegwentement, l-indikazzjonijiet ipprovduti mill-Polonja ma kkonvinċewx lill-Qorti Ġenerali bl-eżistenza ta’ tradizzjoni kostituzzjonali ġenerali tal-Istati Membri li tgħid li ftehim bonarju jwassal għan-nullità retroattiva tal-miżuri provviżorji u tal-miżuri ta’ eżekuzzjoni korrispondenti. F’kawża simili, il-Qorti tal-Ġustizzja mmotivat il-konstatazzjoni tagħha b’mod evidentement iktar konċiż (38).
93.      Minn dan isegwi li din il-konstatazzjoni hija motivata suffiċjentement u li t-tieni aggravju huwa infondat.
V.      Fuq ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali
94.      Skont l-Artikolu 61(1) tal-Istatut tagħha, jekk l-appell ikun fondat, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tirrevoka d-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali. Hija tista’ allura jew tiddeċiedi hija stess il-kawża definittivament, meta din tkun fi stat li tiġi deċiża jew tibgħat il-kawża lura quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex tiddeċidiha din.
95.      Skont ir-raġunament tiegħi fuq l-ewwel u t-tielet parti tal-ewwel aggravju, il-ftehim bonarju wassal sabiex il-miżuri provviżorji jitneħħew retroattivament. Huwa għalhekk b’mod żbaljat li, permezz tad-digrieti appellati, il-Kummissjoni wettqet tpaċija bejn il-pagamenti ta’ penalità u l-krediti Pollakki. Dawn id-deċiżjonijiet għalhekk għandhom jiġu annullati.
VI.    Fuq l-ispejjeż
96.      Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk l-appell ikun fondat u l-Qorti tal-Ġustizzja taqta’ l-kawża definittivament hija stess, hija għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. Skont l-Artikolu 138(1), applikabbli għall-appell skont l-Artikolu 184(1), il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu.
97.      Peress li l-Polonja rebħet u ressqet talba dwar l-ispejjeż, il-Kummissjoni għandha tbati l-ispejjeż tal-Polonja kif ukoll l-ispejjeż tagħha.
VII. Konklużjoni
98.      Għalhekk nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi kif ġej:
1)      Is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tad‑29 ta’ Mejju 2024, Il-Polonja vs Il-Kummissjoni (T‑200/22 u T‑314/22, EU:T:2024:329) għandha tiġi annullata.
2)      Id-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni Ewropea tas‑7 u tat‑8 ta’ Frar, tas‑16 u l‑31 ta’ Marzu kif ukoll tas‑16 ta’ Mejju 2022, li permezz tagħhom hija rkuprat l-ammonti permezz ta’ tpaċija li r-Repubblika tal-Polonja kellha f’dejn għall-perijodi, minn naħa, mill‑20 ta’ Settembru 2021 sas‑17 ta’ Jannar 2022 u min-naħa l-oħra, mit‑18 ta’ Jannar 2022 sat‑3 ta’ Frar 2022 bħala pagamenti ta’ penalità għal kull jum, li kienu ġew imposti mill-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja b’digriet tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:752), għandhom jiġu annullati.
3)      Il-Kummissjoni Ewropea hija kkundannata għall-ispejjeż sostnuti mir-Repubblika tal-Polonja kif ukoll minnha stess quddiem il-Qorti Ġenerali u l-Qorti tal-Ġustizzja.
1      Lingwa oriġinali: il-Ġermaniż.
2      Digriet tal‑20 ta’ Novembru 2017, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja (Foresta ta’ Białowieża) (C‑441/17 R, EU:C:2017:877, punt 97 et seq.).
3      Direttiva 2011/92/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Diċembru 2011 dwar l-istima tal-effetti ta’ ċerti proġetti pubbliċi u privati fuq l-ambjent (ĠU 2012, L 26, p. 1, rettifika fil-ĠU 2015, L 174, p. 44), kif emendata bid-Direttiva 2014/52/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ April 2014 (ĠU 2014, L 124, p. 1).
4      Direttiva 2000/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑23 ta’ Ottubru 2000 li tistabilixxi qafas għal azzjoni Komunitarja fil-qasam tal-politika ta’ l-ilma (ĠU 2000, L 327, p. 1, rettifika fil-ĠU 2019, L 260, p. 70), kif emendata bid-Direttiva tal-Kummissjoni 2014/101/UE tat‑30 ta’ Ottubru 2014 (ĠU 2014, L 311, p. 32).
5      Direttiva 2003/4/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑28 ta’ Jannar 2003 dwar l-aċċess pubbliku għat-tagħrif ambjentali u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 90/313/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 7, p. 375).
6      Ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Pikamäe fil-kawża Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21, EU:C:2022:74).
7      Digriet tal-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420).
8      Digriet tal-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:752).
9      Digriet tal‑4 ta’ Frar 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21, EU:C:2022:82).
10      Ara Reuters, Poland sign deal to end Polish coal mine dispute - Czech PM (Il-Polonja tiffirma ftehim sabiex ittemm il-kunflitt dwar minjiera Pollakka tal-faħam - PM Ċek), tat‑3 ta’ Frar 2022, https://www.reuters.com/article/business/energy/-poland-sign-deal-to-end-polish-coal-mine-dispute-czech-pm-idUSP7N2HH02Q/., u Landesecho, Tschechien und Polen einigen sich im Konflikt um Kohlegrube Turów (Ir-Repubblika Ċeka u l-Polonja jilħqu ftehim fil-kunflitt dwar il-minjiera ta’ Turów) tal‑4 ta’ Frar 2024, https://landesecho.cz/wirtschaft/tschechien-und-polen-einigen-sich-im-konflikt-um-kohlegrube-turow/002031/.
11      Regolament (UE, Euratom) 2018/1046 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑18 ta’ Lulju 2018 dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni, li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1296/2013, (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013, (UE) Nru 1304/2013, (UE) Nru 1309/2013, (UE) Nru 1316/2013, (UE) Nru 223/2014, (UE) Nru 283/2014, u d-Deċiżjoni Nru 541/2014/UE u li jħassar ir-Regolament (UE, Euratom) Nru 966/2012 (ĠU 2018, L 193, p. 1, rettifika fil-ĠU 2019, L 60, p. 36).
12      Digriet tal‑20 ta’ Novembru 2017, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja (Foresta ta’ Białowieża) (C‑441/17 R, EU:C:2017:877, punti 94 u 95). Ara wkoll id-digrieti tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑10 ta’ Settembru 2013, Il-Kummissjoni vs Pilkington Group (C‑278/13 P(R), EU:C:2013:558, punt 68) u tat‑2 ta’ Marzu 2016, Evonik Degussa vs Il-Kummissjoni (C 162/15 P-R, EU:C:2016:142, punt 29).
13      Digriet tal‑4 ta’ Frar 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21, EU:C:2022:82).
14      Digriet tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tad‑19 ta’ Mejju 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2022:408, punti 25 u 26).
15      Ara l-punti 62 sa 81 iktar ’il quddiem.
16      Digrieti tal-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑10 ta’ Settembru 2013, Il-Kummissjoni vs Pilkington Group (C‑278/13 P[R], EU:C:2013:558, punt 68); tat‑2 ta’ Marzu 2016, Evonik Degussa vs Il-Kummissjoni (C‑162/15 P-R, EU:C:2016:142, punt 105); u tal‑20 ta’ Novembru 2017, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja (Foresta ta’ Białowieża) (C‑441/17 R, EU:C:2017:877, punti 94 u 95).
17      Ara l-punt 51 iktar ’il fuq.
18      Sentenzi tas‑16 ta’ Diċembru 2008, Masdar (UK) vs Il-Kummissjoni (C‑47/07 P, EU:C:2008:726, punt 44) u tad‑9 ta’ Lulju 2020, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Kummissjoni (C‑575/18 P, EU:C:2020:530, punt 82).
19      Sentenzi tal‑5 ta’ Marzu 1996, Brasserie du pêcheur u Factortame (C‑46/93 u C‑48/93, EU:C:1996:79, punt 51); tas‑16 ta’ Lulju 2009, Il-Kummissjoni vs Schneider Electric (C‑440/07 P, EU:C:2009:459, punt 160); u tal‑5 ta’ Marzu 2024, Kočner vs Europol (C‑755/21 P, EU:C:2024:202, punt 117).
20      Kif previst fir-rigward tal-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali skont l-Artikolu 9(7) tad-Direttiva 2004/48/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 fuq l-infurzar tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali (ĠU 2004, L 157, p. 45) u tas-sigrieti kummerċjali skont l-Artikolu 11(5) tad-Direttiva (UE) 2016/943 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑8 ta’ Ġunju 2016 dwar il-protezzjoni ta’ konoxxenza u ta’ informazzjoni kummerċjali kunfidenzjali (sigrieti kummerċjali) kontra l-ksib, l-użu u l-iżvelar illegali tagħhom (ĠU 2016, L 157, p. 1).
21      Sentenzi tat‑30 ta’ Settembru 2003, Köbler (C‑224/01, EU:C:2003:513, punti 32 sa 36); tas‑16 ta’ Lulju 2009, Der Grüne Punkt - Duales System Deutschland vs Il-Kummissjoni (C‑385/07 P, EU:C:2009:456, punt 195); u tas‑26 ta’ Novembru 2013, Gascogne Sack Deutschland vs Il-Kummissjoni (C‑40/12 P, EU:C:2013:768, punt 98).
22      Ara s-sentenza tat‑30 ta’ Settembru 2003, Köbler (C‑224/01, EU:C:2003:513, punt 39).
23      Digrieti tal-Qorti tal-Ġustizzja tat‑12 ta’ Lulju 1996, Ir-Renju Unit vs Il-Kummissjoni (C‑180/96 R, EU:C:1996:308, punti 44); tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑24 ta’ Settembru 1996, Ir-Renju Unit vs Il-Kummissjoni (C‑239/96 R u C‑240/96 R, EU:C:1996:347, punt 31); u tal-Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420, punt 34).
24      Digrieti tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑10 ta’ Settembru 2013, Il-Kummissjoni vs Pilkington Group (C‑278/13 P(R), EU:C:2013:558, punt 68); tat‑2 ta’ Marzu 2016, Evonik Degussa vs Il-Kummissjoni (C‑162/15 P-R, EU:C:2016:142, punt 105); u tal‑20 ta’ Novembru 2017, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja (il-foresta ta’ Białowieża) (C‑441/17 R, EU:C:2017:877, punti 94 u 95).
25      Digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420, punt 49).
26      Digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420, punt 14).
27      Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Pikamäe fil-kawża Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21, EU:C:2022:74, punti 55 u 61).
28      Digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420, b’mod partikolari l-punti 66, 69 u 72).
29      Ara s-sentenza tal‑14 ta’ Marzu 2013, Leth (C‑420/11, EU:C:2013:166, punt 46).
30      Ara r-raba motiv tar-Repubblika Ċeka fil-Kawża C‑121/21 u l-konklużjonijiet korrispondenti tal-Avukat Ġenerali Pikamäe fil-kawża Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów)(C‑121/21, EU:C:2022:74, punti 131 et seq.).
31      Digriet tal‑21 ta’ Mejju 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2021:420, b’mod partikolari l-punti 89 u 90).
32      Digriet tal‑Viċi Presidenta tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑20 ta’ Settembru 2021, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (C‑121/21 R, EU:C:2021:752, punti 24 u 25).
33      Ara l-punt 51 iktar ’il fuq.
34      Ara d-digriet tal-Qorti Ġenerali tas‑6 ta’ Jannar 2015, Kendrion vs Il-Qorti tal-Ġustizzja (T‑479/14, EU:T:2015:2, punt 19) kif ukoll id-digriet tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tat‑18 ta’ Diċembru 2015, Il-Qorti tal-Ġustizzja vs Kendrion (C‑71/15 P, EU:C:2015:857) dwar it-tħassir tal-appell ippreżentat kontrih.
35      Digriet tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tad‑19 ta’ Mejju 2022, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Polonja (Minjiera ta’ Turów) (C‑121/21 R, EU:C:2022:408, punti 30 sa 32 b’referenza għall-punt 22). Ara wkoll id-digrieti tal-Viċi President tal-Qorti tal-Ġustizzja tal‑21 ta’ April 2023, Il-Kummissjoni vs Il-Polonja (Indipendenza u Ħajja Privata tal-Imħallfin) (C‑204/21 R-RAP, EU:C:2023:334, punt 12) kif ukoll tat‑28 ta’ Settembru 2023, Il-Kunsill vs Mazepin (C‑564/23 P(R) u C‑564/23 P(R)-R, EU:C:2023:727, punt 24).
36      Ara wkoll il-punti 42 sa 54 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
37      Sentenzi tat‑2 ta’ April 2009, France Télécom vs Il-Kummissjoni (C‑202/07 P, EU:C:2009:214, punt 29) u tas‑27 ta’ Ġunju 2024, Il-Kummissjoni vs Servier et (C‑176/19 P, EU:C:2024:549, punt 267).
38      Sentenzi tal‑11 ta’ Jannar 2000, Il-Pajjiżi l-Baxxi u van der Wal vs Il-Kummissjoni (C‑174/98 P u C‑189/98 P, EU:C:2000:1, punt 17).