62021CJ0767
WYROK TRYBUNAŁU (trzecia izba)
z dnia 14 grudnia 2023 r. (
*1
)
Odwołanie – Prawo instytucjonalne – Posłowie do Parlamentu Europejskiego – Regulamin Parlamentu Europejskiego – Normy postępowania – Artykuł 10 ust. 3 – Zakaz eksponowania transparentów podczas sesji Parlamentu – Ustny środek przewodniczącego Parlamentu zakazujący posłom umieszczania flagi narodowej na ich pulpitach – Skarga o stwierdzenie nieważności – Artykuł 263 TFUE – Pojęcie „aktu zaskarżalnego”
W sprawie C‑767/21 P
mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wniesione w dniu 8 grudnia 2021 r.,
Jérôme Rivière, zamieszkały w Nicei (Francja),
Dominique Bilde, zamieszkała w Lagarde (Francja),
Joëlle Mélin, zamieszkała w Aubagne (Francja),
Aurélia Beigneux, zamieszkała w Hénin-Beaumont (Francja),
Thierry Mariani, zamieszkały w Paryżu (Francja),
Jordan Bardella, zamieszkały w Montmorency (Francja),
Jean-Paul Garraud, zamieszkały w Libourne (Francja),
Jean-François Jalkh, zamieszkały w Gretz-Armainvilliers (Francja),
Gilbert Collard, zamieszkały w Marsylii (Francja),
Gilles Lebreton, zamieszkały w Montivilliers (Francja),
Nicolaus Fest, zamieszkały w Berlinie (Niemcy),
Gunnar Beck, zamieszkały w Neuss (Niemcy),
Philippe Olivier, zamieszkały w Draveil (Francja),
których reprezentował F. Wagner, avocat,
strona skarżąca,
w której drugą stroną postępowania jest:
Parlament Europejski, który reprezentowali N. Lorenz i T. Lukácsi, w charakterze pełnomocników,
strona pozwana w pierwszej instancji,
TRYBUNAŁ (trzecia izba),
w składzie: K. Jürimäe, prezes izby, N. Piçarra (sprawozdawca), M. Safjan, N. Jääskinen i M. Gavalec, sędziowie,
rzecznik generalny: T. Ćapeta,
sekretarz: A. Calot Escobar,
uwzględniając pisemny etap postępowania,
po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 16 lutego 2023 r.,
wydaje następujący
Wyrok
1
W swoim odwołaniu Jérôme Rivière, Dominique Bilde, Joëlle Mélin, Aurélia Beigneux, Thierry Mariani, Jordan Bardella, Jean-Paul Garraud, Jean-François Jalkh, Gilbert Collard, Gilles Lebreton, Nicolaus Fest, Gunnar Beck i Philippe Olivier żądają uchylenia wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 6 października 2021 r., Rivière i in./Parlament (T‑88/20, EU:T:2021:664; zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”), którym Sąd odrzucił jako niedopuszczalną ich skargę o stwierdzenie nieważności ustnego środka przewodniczącego Parlamentu z dnia 13 stycznia 2020 r. zakazującego posłom umieszczania flagi narodowej na ich pulpitach (zwanego dalej „spornym środkiem”).
Ramy prawne
2
Artykuł 10 regulaminu Parlamentu Europejskiego (dziewiąta kadencja – 2019–2024) (zwanego dalej „regulaminem Parlamentu”), zatytułowany „Normy postępowania”, stanowi, co następuje:
„1.   Postępowanie posłów odznacza się wzajemnym szacunkiem i opiera się na wartościach i zasadach określonych w traktatach, a zwłaszcza w Karcie praw podstawowych [Unii Europejskiej]. […]
2.   Posłowie nie zakłócają sprawnego przebiegu prac parlamentarnych, nie przeszkadzają w utrzymaniu bezpieczeństwa i porządku na terenie Parlamentu i nie powodują niewłaściwego działania sprzętu do niego należącego.
3.   Posłowie nie zakłócają porządku w Izbie i nie zachowują się niestosownie. Nie eksponują oni transparentów.
[…]”.
3
Artykuł 171 regulaminu Parlamentu, zatytułowany „Przydzielanie czasu wystąpień oraz lista mówców”, stanowi w ust. 4:
„Czas wystąpień w [pierwszej] części debaty jest przydzielany według następujących zasad:
a)
pierwsza część czasu wystąpień jest rozdzielana równo pomiędzy wszystkie grupy polityczne;
b)
druga część czasu wystąpień jest rozdzielana pomiędzy grupy polityczne proporcjonalnie do ogólnej liczby ich członków;
c)
posłom niezrzeszonym przydziela się ogółem czas wystąpień obliczony według części przydzielonych każdej grupie politycznej zgodnie z lit. a) i b);
d)
przy przydzielaniu czasu wystąpień na posiedzeniu plenarnym należy uwzględnić fakt, iż posłowie niepełnosprawni mogą potrzebować więcej czasu na wystąpienie”.
4
Artykuł 175 regulaminu Parlamentu, zatytułowany „Środki natychmiastowe”, stanowi w ust. 1–3:
„1.   Przewodniczący przywołuje do porządku każdego posła, który narusza normy postępowania określone w art. 10 ust. 3 lub 4.
2.   W przypadku ponownego naruszenia norm zachowania przez posła Przewodniczący po raz drugi przywołuje go do porządku, z odnotowaniem tego faktu w protokole.
3.   W przypadku dalszego naruszania norm zachowania lub kolejnego naruszenia norm zachowania Przewodniczący może odebrać posłowi głos i zarządzić usunięcie go z sali obrad do końca posiedzenia. […]”.
Okoliczności powstania sporu
5
Okoliczności powstania sporu, w zakresie, w jakim zostały one przedstawione w pkt 1–3 zaskarżonego wyroku, można streścić w sposób opisany poniżej.
6
Podczas posiedzenia plenarnego w dniu 13 stycznia 2020 r. przewodniczący Parlamentu na podstawie art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu zarządził ustnie środki mające na celu zapewnienie poszanowania porządku w sali obrad, w tym sporny środek.
7
W trakcie posiedzeń plenarnych, w dniach 29 i 30 stycznia 2020 r., wiceprzewodniczący prowadzący te posiedzenia ponownie zarządzili sporny środek.
Postępowanie przed Sądem i zaskarżony wyrok
8
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 13 lutego 2020 r. wnoszący odwołanie wnieśli skargę mającą na celu stwierdzenie nieważności spornego środka.
9
Na poparcie skargi podnieśli oni cztery zarzuty. Zarzut pierwszy obejmował dwie części dotyczące po pierwsze, naruszenia i przeinaczenia art. 10 regulaminu Parlamentu, a po drugie, naruszenia art. 4 ust. 2 TUE. Zarzut drugi dotyczył naruszenia zasady pewności prawa, trzeci – nadużycia władzy, a czwarty – naruszenia zasad równego traktowania, legalności, dobrej administracji, fumus persecutionis oraz naruszenia wolności wypowiedzi posłów.
10
Parlament podniósł, tytułem głównym, zarzut niedopuszczalności skargi, dotyczący: po pierwsze – braku aktu zaskarżalnego w rozumieniu art. 263 TFUE, po drugie – braku legitymacji procesowej wnoszących odwołanie i po trzecie – braku interesu we wniesieniu skargi. Tytułem żądania ewentualnego Parlament podniósł, że skarga była bezzasadna.
11
Sąd uwzględnił zarzut niedopuszczalności dotyczący braku aktu zaskarżalnego w rozumieniu art. 263 TFUE.
12
W pkt 38 zaskarżonego wyroku Sąd stwierdził, że z pism stron wynikało, iż sporny środek stanowił skierowany do posłów, na podstawie art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu, zakaz umieszczania flag państwowych na ich pulpitach. W tym względzie wyjaśnił on, że chociaż wnoszący odwołanie twierdzili, że chodziło również o zakaz zabierania głosu wystosowany wobec posłów nieprzestrzegających wspomnianego środka, nic nie pozwalało wykazać, że środek ten wykroczył poza zakaz umieszczania flag państwowych.
13
W pkt 42–44 tego wyroku Sąd zauważył, że z regulaminu Parlamentu, który opiera się na tradycjach parlamentarnych wspólnych dla państw członkowskich, wynika, że posłowie „wyrażają się poprzez zabieranie głosu”. Wyjaśnił on, że poza przyznanym im przez ten regulamin uprawnieniem do jednokrotnego przedstawienia na sesji pisemnego oświadczenia liczącego 200 słów, wspomniany regulamin Parlamentu „nie przewiduje żadnego innego środka wyrażania opinii, którym dysponowaliby uczestnicy obrad”. Zdaniem Sądu ustanowione w ten sposób ograniczenie dotyczące środków wyrażania opinii przez posłów ma na celu zagwarantowanie ich równości, a w konsekwencji prawidłowego przebiegu prac parlamentarnych. Ten podwójny cel realizuje również art. 171 ust. 4 wspomnianego regulaminu Parlamentu, który przewiduje precyzyjne kryteria przydzielania posłom czasu wypowiedzi.
14
Sąd stwierdził w pkt 45 i 48 zaskarżonego wyroku, że „obraz lub przedmiot, poprzez symbol, który przedstawia, lub przesłanie, które przekazuje, może bez wątpienia służyć jako środek wyrazu, dając w ten sposób posłom, którzy go używają, możliwość potwierdzenia i obrony swoich przekonań politycznych poza czasem wystąpień” podczas posiedzeń plenarnych Parlamentu. Stwierdził on, że w niniejszej sprawie flaga wystawiona przez wnoszących odwołanie na ich pulpitach stała się „rodzajem sztandaru grupy politycznej i symbolu sprawy, której ona broni”. Ponadto w pkt 49 tego wyroku Sąd orzekł, że „eksponowanie flagi państwa członkowskiego w szczególności na pulpicie posła wybranego do Parlamentu jest niezgodne z funkcją przedstawicielską [tego] posła”, zdefiniowaną w szczególności w art. 14 ust. 2 TUE i w art. 22 ust. 2 TFUE.
15
W pkt 50 tego wyroku Sąd orzekł, że flaga państwowa w ten sposób umieszczona na pulpicie wnoszących odwołanie była ze względu na funkcję, jaką jej oni przypisują, „zredukowana do zwykłego środka wyrażania lub przekazywania opinii”, który nie różnił się od przedmiotów objętych pojęciem „transparentów” użytym w art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu lub ich odpowiednikami w różnych wersjach językowych tego przepisu.
16
Mając na uwadze całość powyższych względów, Sąd orzekł w pkt 51 i 52 zaskarżonego wyroku, że ponieważ zachowanie wnoszących odwołanie mogło zakłócać sprawny przebieg prac parlamentarnych, wchodziło ono w zakres stosowania art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu, że sporny środek wpisywał się „w ramy wewnętrznej organizacji prac Parlamentu” i nie wywoływał skutków prawnych, które mogłyby wpłynąć na warunki wykonywania przez wnoszących odwołanie mandatu posła poprzez istotną zmianę ich sytuacji prawnej. Tym samym omawiany środek nie był aktem zaskarżalnym w rozumieniu art. 263 TFUE.
17
Wobec tego Sąd oddalił skargę jako niedopuszczalną.
Żądania stron
18
Wnoszący odwołanie wnoszą do Trybunału o:
–
uchylenie zaskarżonego wyroku;
–
stwierdzenie, że skarga jest dopuszczalna;
–
stwierdzenie nieważności spornego środka, oraz
–
obciążenie Parlamentu kosztami postępowania.
19
Parlament wnosi o oddalenie odwołania i obciążenie wnoszących odwołanie kosztami postępowania.
W przedmiocie odwołania
W przedmiocie dopuszczalności odwołania
20
Parlament podnosi, że odwołanie nie spełnia przesłanek dopuszczalności określonych w art. 168 regulaminu postępowania przed Trybunałem, ponieważ nie wskazuje w sposób precyzyjny argumentów prawnych na poparcie przedstawionych zarzutów, które jego zdaniem nie zawierają żadnej argumentacji prawnej.
21
W tym względzie z art. 256 ust. 1 akapit drugi TFUE, art. 58 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz z art. 168 § 1 lit. d) i art. 169 § 2 regulaminu postępowania wynika, że odwołanie powinno precyzyjnie wskazywać zakwestionowane punkty wyroku, o którego uchylenie się wnosi, oraz argumenty prawne, które szczegółowo uzasadniają to żądanie, pod rygorem niedopuszczalności odwołania lub danego zarzutu (wyrok z dnia 23 listopada 2021 r., Rada/Hamas, C‑833/19 P, EU:C:2021:950, pkt 50 i przytoczone tam orzecznictwo).
22
Odwołanie pozwala jednak jednoznacznie zidentyfikować dwa zarzuty, za pomocą których wnoszący odwołanie zarzucają Sądowi, po pierwsze, przeinaczenie okoliczności faktycznych i błąd w ich kwalifikacji prawnej w pkt 38 zaskarżonego wyroku, a po drugie, naruszenia prawa w pkt 41–50 tego wyroku w odniesieniu do wykładni art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu. Ponadto z przedstawionej przez Parlament odpowiedzi na odwołanie wynika, że był on w stanie zrozumieć istotę tych zarzutów i ustosunkować się do nich co do istoty.
23
W tych okolicznościach należy stwierdzić, że odwołanie wystarczająco precyzyjnie wskazuje w każdym z zarzutów kwestionowane punkty zaskarżonego wyroku oraz przedstawia powody, dla których punkty te są zdaniem wnoszących odwołanie obarczone naruszeniem prawa, co pozwala Trybunałowi na przeprowadzenie kontroli zgodności z prawem.
24
Należy zatem stwierdzić, że niniejsze odwołanie jest dopuszczalne.
Co do istoty odwołania
W przedmiocie zarzutu pierwszego
– Argumentacja stron
25
W zarzucie pierwszym wnoszący odwołanie podnoszą, że w pkt 38 zaskarżonego wyroku Sąd przeinaczył okoliczności faktyczne i popełnił błąd w kwalifikacji prawnej tych okoliczności faktycznych, gdyż nie przyjął, że skutkiem spornego środka było w praktyce pozbawienie posłów prawa głosu, a tym samym istotna zmiana warunków wykonywania mandatu przez osoby, które odmówiły usunięcia flag państwowych ze swoich pulpitów na posiedzeniach plenarnych w dniach 29 i 30 stycznia 2020 r.
26
Parlament uważa, że zarzut pierwszy jest oczywiście bezzasadny.
– Ocena Trybunału
27
Z art. 256 ust. 1 TFUE i art. 58 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika, że odwołanie ogranicza się do kwestii prawnych i że jedynie Sąd jest właściwy do dokonywania ustaleń faktycznych i ich oceny, jak również do oceny dowodów. Ocena owa nie stanowi – z zastrzeżeniem przypadków przeinaczenia – kwestii prawnej, podlegającej jako taka kontroli Trybunału w postępowaniu odwoławczym (wyrok z dnia 10 lipca 2019 r., VG/Komisja, C‑19/18 P, EU:C:2019:578, pkt 47 i przytoczone tam orzecznictwo).
28
Takie przeinaczenie dowodów występuje wówczas, gdy – bez potrzeby przeprowadzania nowych dowodów – ocena dowodów istniejących okazuje się w sposób oczywisty błędna. Przeinaczenie musi wynikać w oczywisty sposób z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy bez konieczności dokonywania nowej oceny okoliczności faktycznych i dowodów. Ponadto, w sytuacji gdy wnoszący odwołanie powołuje się na przeinaczenie dowodów przez Sąd, powinien on dokładnie wskazać, które dowody zostały jego zdaniem przez Sąd przeinaczone, oraz wykazać błędy w ocenie, które w jego opinii doprowadziły Sąd do takiego przeinaczenia (wyrok z dnia 3 grudnia 2015 r., Włochy/Komisja, C‑280/14 P, EU:C:2015:792, pkt 52 i przytoczone tam orzecznictwo).
29
Ze skargi wniesionej w pierwszej instancji wynika jednak jednoznacznie, że wnoszący odwołanie wnieśli do Sądu o stwierdzenie nieważności jedynego spornego środka, który polega wyłącznie na ustnym zakazie umieszczania flag państwowych na ich pulpitach. Nie kwestionowali oni przed Sądem późniejszych środków polegających na pozbawieniu ich głosu na posiedzeniach plenarnych w dniach 29 i 30 stycznia 2020 r. W tych okolicznościach nie mogą zarzucać Sądowi przeinaczenia i błędu w kwalifikacji prawnej okoliczności faktycznych w zaskarżonym wyroku.
30
W każdym razie należy dodać, że w pkt 38 zaskarżonego wyroku Sąd słusznie stwierdził, że mimo iż wnoszący odwołanie powołali się również na zakaz zabierania głosu stosowany wobec posłów nieprzestrzegających spornego środka, nic nie pozwala na stwierdzenie, że środek ten „wykraczał poza skierowany do członków Parlamentu na podstawie art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu zakaz umieszczania flag państwowych na ich pulpicie”.
31
W związku z tym Sąd nie dopuścił się ani przeinaczenia, ani błędu w kwalifikacji prawnej okoliczności faktycznych, gdy orzekł, że sporny środek miał na celu jedynie położenie kresu wystawianiu flag państwowych na pulpitach posłów, a nie skutkował on w rzeczywistości, na posiedzeniach plenarnych w dniach 29 i 30 stycznia 2020 r., zakazem zabierania głosu przez zainteresowanych posłów.
32
Z powyższego wynika, że zarzut pierwszy jest bezzasadny i należy go oddalić.
W przedmiocie zarzutu drugiego
– Argumentacja stron
33
W zarzucie drugim wnoszący odwołanie podnoszą, że w pkt 41–50 zaskarżonego wyroku Sąd dopuścił się „naruszenia i przeinaczenia pod względem prawnym i faktycznym” art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu, a także „oczywistego błędu w ocenie”, które doprowadziły do tego, że orzekł w pkt 52 tego wyroku, że sporny środek wpisuje się w ramy wewnętrznej organizacji prac Parlamentu, nie wywołuje skutków prawnych, które mogłyby wpłynąć na warunki wykonywania przez wnoszących odwołanie mandatu posła, a tym samym nie stanowi aktu zaskarżalnego w rozumieniu art. 263 TFUE.
34
W tym względzie wnoszący odwołanie utrzymują, po pierwsze, że „flagi” państwowe nie są objęte zakresem stosowania art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu, który odnosi się jedynie do „transparentów”. Sąd powinien był ustalić, że flaga państwowa jest „transparentem” w rozumieniu tego przepisu, przed ustaleniem, czy korzystanie z takiej flagi przez posłów zakłóca porządek w sali posiedzeń, czy też stanowi ich niestosowne zachowanie mogące zakłócić sprawny przebieg prac parlamentarnych.
35
W tym kontekście wnoszący odwołanie utrzymują, że terminy „banderoles” i „bannières” [oba przetłumaczone jako „transparenty” w polskiej wersji językowej – przypis tłum.] należy definiować zgodnie z potocznym znaczeniem tych terminów w języku francuskim, sprecyzowanym w stanowisku przyjętym przez dział Dictionnaire w Académie française pismem z dnia 20 lutego 2020 r., w odpowiedzi na wniosek dwóch wnoszących odwołanie.
36
Twierdzą oni również, że Sąd nie powinien był uwzględniać w pkt 50 zaskarżonego wyroku różnych wersji językowych art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu w celu ustalenia, czy rozpatrywane „flagi państwowe” mogą zostać zakwalifikowane jako „transparenty” w rozumieniu tego przepisu. W związku z tym Sąd naruszył art. 1 rozporządzenia Rady nr 1 z dnia 15 kwietnia 1958 r. w sprawie określenia systemu językowego Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Dz.U. 1958, 17, s. 385), w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem Rady (UE) nr 517/2013 z dnia 13 maja 2013 r. (Dz.U. 2013, L 158, s. 1), który przewiduje, że język francuski jest językiem urzędowym i językiem roboczym instytucji Unii Europejskiej. Omawiane sformułowania powinny być zatem interpretowane w odniesieniu do posłów francuskich jedynie zgodnie ze znaczeniem, jakie nadaje im język francuski.
37
Po drugie, wnoszący odwołanie utrzymują, że Sąd dokonał błędnej wykładni art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu, który zakazuje rozmieszczenia jedynie „transparentów”, ale nie „flag”. W konsekwencji Sąd błędnie utożsamił „niewielką flagę ustawioną” na pulpicie posłów z eksponowaniem „transparentów”, podczas gdy wnoszący odwołanie w żadnym razie nie eksponowali flag państwowych „w każdym miejscu”.
38
Po trzecie, Sąd nie zbadał w ramach analizy kontekstowej art. 10 ust. 2 i 3 regulaminu Parlamentu, czy sporny środek miał na celu zaradzenie ewentualnym zakłóceniom, spowodowanym obecnością tych flag, w przebiegu prac parlamentarnych lub w porządku i bezpieczeństwie posiedzeń. Nie przedstawił on zatem powodów, dla których eksponowanie flagi państwowej na pulpicie posła stanowiło niestosowne zachowanie.
39
Po czwarte, wnoszący odwołanie utrzymują, że Sąd naruszył prawo, gdy stwierdził w pkt 43–45 zaskarżonego wyroku, iż sporny środek ma na celu zapewnienie równości posłów i może być oparty na art. 10 regulaminu Parlamentu, podczas gdy taki cel jest realizowany przez art. 171 tego regulaminu Parlamentu.
40
Po piąte, zdaniem wnoszących odwołanie „posłowie [do Parlamentu] są wybierani przede wszystkim przez obywateli swego państwa na podstawie list krajowych w ramach określonych przez każde państwo [członkowskie]”. Okoliczność, że obywatele innych państw członkowskich mogą zostać wpisani na te listy i głosować w tym państwie członkowskim, nie pozbawia „głosowania tego krajowego charakteru”. Ponadto twierdzenie o „przynależności narodowej” wynika z art. 4 ust. 2 TUE. W związku z tym, wbrew temu, co Sąd orzekł w pkt 49 zaskarżonego wyroku, obecność flagi państwowej na pulpicie posła do Parlamentu ani nie jest niezgodna z określoną w traktatach funkcją przedstawicielską tego posła, ani nie może zakłócić sprawnego przebiegu prac parlamentarnych.
41
Parlament uważa, że zarzut drugi jest oczywiście bezzasadny.
– Ocena Trybunału
42
W ramach drugiego zarzutu wnoszący odwołanie twierdzą zasadniczo, że Sąd w pkt 41–50 zaskarżonego wyroku dokonał błędnej wykładni art. 10 ust. 3 regulaminu Parlamentu. Ich zdaniem przepis ten nie może stanowić podstawy spornego środka, ponieważ flagi państwowe nie są objęte jego zakresem stosowania. W tych okolicznościach taki środek może wpływać na warunki wykonywania przez nich mandatu posła, zmieniając w istotny sposób ich sytuację prawną, i stanowi w konsekwencji akt zaskarżalny w rozumieniu art. 263 TFUE.
43
Należy przypomnieć, że za „akty zaskarżalne” w rozumieniu art. 263 TFUE uważa się wszelkie przepisy wydane przez instytucje Unii, bez względu na ich formę, które mają na celu wywołanie wiążących skutków prawnych (wyroki: z dnia 20 lutego 2018 r., Belgia/Komisja, C‑16/16 P, EU:C:2018:79, pkt 31; z dnia 9 lipca 2020 r., Republika Czeska/Komisja, C‑575/18 P, EU:C:2020:530, pkt 46 i przytoczone tam orzecznictwo).
44
Aby określić, czy sporny środek wywołuje wiążące skutki prawne, należy skupić się na istocie tego aktu i oceniać te skutki na podstawie obiektywnych kryteriów, takich jak treść wspomnianego aktu, z uwzględnieniem, w razie potrzeby, kontekstu jego wydania oraz uprawnień instytucji, która go wydała (wyroki: z dnia 20 lutego 2018 r., Belgia/Komisja, C‑16/16 P, EU:C:2018:79, pkt 32; z dnia 9 lipca 2020 r., Republika Czeska/Komisja, C‑575/18 P, EU:C:2020:530, pkt 47).
45
Należy przypomnieć, że sporny środek polega na ustnym zakazie umieszczania flag państwowych na pulpitach posłów i że został on przyjęty na podstawie art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu, który stanowi, że „[posłowie] [n]ie eksponują […] transparentów” podczas posiedzeń parlamentarnych. Jak zauważyła rzecznik generalna w pkt 71 opinii, przepis ten ma bezpośrednie zastosowanie bez potrzeby przyjmowania środków wykonawczych.
46
W celu ustalenia, czy Sąd, jak podnoszą wnoszący odwołanie, naruszył prawo przy dokonywaniu wykładni art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu, należy uwzględnić, jak przypomniano w pkt 40 zaskarżonego wyroku, nie tylko brzmienie tego przepisu, lecz także jego kontekst oraz cele regulacji, której część on stanowi (wyrok z dnia 28 września 2023 r., Gargždų geležinkelis, C‑671/21, EU:C:2023:709, pkt 50 i przytoczone tam orzecznictwo).
47
Sformułowania przepisu prawa Unii użytego w jednej z wersji językowych przepisu nie można traktować jako jedynej podstawy wykładni tego przepisu lub przyznawać mu w tym zakresie pierwszeństwa względem innych wersji językowych. Konieczność jednolitej wykładni i jednolitego stosowania każdego przepisu prawa Unii wyklucza jego rozpatrywanie w jednej, w oderwaniu od innych, wersji językowej, natomiast wymaga interpretacji z uwzględnieniem ogólnej systematyki i celu uregulowania, którego przepis ten stanowi część [zob. podobnie wyroki: z dnia 27 października 1977 r., Bouchereau_30/77, EU:C:1977:172, pkt 14; z dnia 15 września 2022 r., Minister for Justice and Equality (Obywatel państwa trzeciego będący kuzynem obywatela Unii), C‑22/21, EU:C:2022:683, pkt 20].
48
Wobec tego Sąd słusznie uwzględnił w pkt 50 zaskarżonego wyroku wersje językowe art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu inne niż wersja francuska w celu ustalenia, czy flagi państwowe stanowią „transparenty” w rozumieniu tego przepisu. Ponadto wbrew twierdzeniom wnoszących odwołanie Sąd w żaden sposób nie naruszył art. 1 rozporządzenia Rady nr 1, zmienionego rozporządzeniem nr 517/2013, który ogranicza się do wymienienia języków urzędowych i języków roboczych instytucji Unii.
49
W odniesieniu do kwestii, czy zakaz eksponowania „transparentów” ustanowiony w art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu odnosi się również do flag państwowych, Sąd wskazał w pkt 50 zaskarżonego wyroku, że terminy użyte w innych wersjach językowych tego przepisu, odpowiadające francuskim terminom „banderoles” i „bannières”, odnoszą się zazwyczaj do przedmiotów często wykonywanych z materiału, czasami utrwalonych na drewnianych kijach, na których zapisane są w szczególności slogany polityczne, motto lub deklaracja politycznego apelu lub celu. Mógł on zatem słusznie orzec w tym samym pkt 50, że ze względu na funkcję przypisaną w niniejszym przypadku fladze państwowej przez wnoszących odwołanie flagę tę można uznać za środek wyrazu lub komunikacji identyczny z transparentami.
50
Taką wykładnię potwierdzają aspekty kontekstowe i celowościowe art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu.
51
Jak bowiem wskazał Sąd w pkt 42–44 zaskarżonego wyroku, tradycja debaty ustnej, która charakteryzuje działalność parlamentarną, znajduje odzwierciedlenie w regulaminie Parlamentu. Z jego ogólnej systematyki wynika, że posłowie wypowiadają się, zabierając głos, i co do zasady nie dysponują żadnym innym środkiem wypowiedzi. W tym kontekście art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu w związku z jego art. 175 ogranicza sposoby wypowiedzi posłów poza czasem wypowiedzi w celu zagwarantowania zarówno równości posłów, jak i porządku na sali posiedzeń.
52
W konsekwencji, wbrew temu, co twierdzą wnoszący odwołanie, Sąd słusznie przyjął, że eksponowali oni transparent w rozumieniu art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu, gdy wystawili flagę państwową na swoich pulpitach. W świetle bowiem w ten sposób przypisanej takiej fladze funkcji politycznej rozpatrywany akt posłów należy rozumieć jako demonstrację poglądów politycznych na takiej samej zasadzie jak eksponowanie „transparentów”, o których mowa w art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu.
53
Co się tyczy argumentacji wnoszących odwołanie, zgodnie z którą Sąd niesłusznie nie przedstawił powodów, dla których przyjął, że eksponowanie tych flag państwowych zakłóca porządek na sali posiedzeń i stanowi niestosowne zachowanie posłów, wystarczy zauważyć, że zakaz ustanowiony w art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu nie zależy od konkretnego wykazania, że takie eksponowanie zakłóca sprawny przebieg prac parlamentarnych.
54
W odniesieniu do argumentacji wnoszących odwołanie, zgodnie z którą Sąd dokonał błędnej wykładni art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu, gdy orzekł, że celem tego przepisu jest utrzymanie równości posłów w odniesieniu do czasu ich wypowiedzi, wystarczy zauważyć, że Sąd słusznie orzekł w pkt 44 zaskarżonego wyroku, iż celem tego przepisu w związku z art. 175 regulaminu Parlamentu jest zagwarantowanie równego traktowania posłów w odniesieniu do ich środków wyrażania opinii, a zatem, biorąc pod uwagę, że posłowie wypowiadają się co do zasady ustnie w odniesieniu do ich czasu wypowiedzi.
55
Wreszcie, co się tyczy argumentacji wnoszących odwołanie, zgodnie z którą mają oni prawo wystawić niewielką flagę państwową na swoim pulpicie na podstawie prawa do poszanowania tożsamości narodowej zagwarantowanego w art. 4 ust. 2 TUE, należy na wstępie przypomnieć, że postanowienie to, wbrew temu, co twierdzą wnoszący odwołanie, nie odnosi się do „przynależności narodowej”. Wspomniany przepis nakłada bowiem na Unię obowiązek poszanowania równości państw członkowskich wobec traktatów, jak również ich tożsamości narodowej, nierozerwalnie związanej z ich podstawowymi strukturami politycznymi i konstytucyjnymi, oraz poszanowania ich podstawowych funkcji.
56
Ponadto członkowie Parlamentu reprezentują obywateli Unii, jak wynika wyraźnie z art. 10 ust. 2 i art. 14 ust. 2 TUE oraz z art. 22 ust. 2 TFUE, nawet jeśli są wybierani z list sporządzanych na szczeblu państw członkowskich. Zgodnie z zasadą demokracji przedstawicielskiej, na której zgodnie z art. 10 ust. 1 TUE opiera się funkcjonowanie Unii, skład Parlamentu wiernie i w pełni odzwierciedla swobodę wyboru dokonanego przez obywateli Unii w drodze powszechnych wyborów bezpośrednich w odniesieniu do osób, przez które zamierzają oni być reprezentowani podczas danej kadencji (zob. podobnie wyrok z dnia 19 grudnia 2019 r., Junqueras Vies, C‑502/19, EU:C:2019:1115, pkt 83).
57
Wynika z tego, że – jak słusznie orzekł Sąd w pkt 49 zaskarżonego wyroku – eksponowanie flag państw członkowskich na pulpitach posłów wybranych do Parlamentu jest niezgodne z funkcją reprezentatywną tych posłów określoną w traktatach, do których wyraźnie odsyła art. 10 ust. 1 regulaminu Parlamentu.
58
W tych okolicznościach należy stwierdzić, że sporny środek nie wywołuje skutków prawnych mogących wpłynąć na warunki wykonywania przez wnoszących odwołanie mandatu posła poprzez istotną zmianę ich sytuacji prawnej, ponieważ jego skutki nie wykraczają poza skutki zakazu przewidzianego w art. 10 ust. 3 zdanie drugie regulaminu Parlamentu.
59
Sąd nie naruszył zatem prawa, gdy orzekł w pkt 52 zaskarżonego wyroku, że sporny środek nie stanowi aktu zaskarżalnego.
60
Z powyższego wynika, że należy oddalić zarzut drugi jako bezzasadny.
61
W świetle powyższych rozważań odwołanie należy oddalić w całości.
W przedmiocie kosztów
62
Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania jeżeli odwołanie jest bezzasadne, Trybunał rozstrzyga o kosztach. Zgodnie z art. 138 § 1 tego regulaminu, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 tego regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
63
Ponieważ Parlament zażądał obciążenia wnoszących odwołanie kosztami postępowania, a ci ostatni przegrali sprawę, należy obciążyć ich, poza ich własnymi kosztami, także kosztami poniesionymi przez Parlament.
Z powyższych względów Trybunał (trzecia izba) orzeka, co następuje:
1)
Odwołanie zostaje oddalone.
2)
Jérôme Rivière, Dominique Bilde, Joëlle Mélin, Aurélia Beigneux, Thierry Mariani, Jordan Bardella, Jean-Paul Garraud, Jean-François Jalkh, Gilbert Collard, Gilles Lebreton, Nicolaus Fest, Gunnar Beck i Philippe Olivier zostają obciążeni, poza własnymi kosztami postępowania, kosztami poniesionymi przez Parlament Europejski.
Podpisy
(
*1
)	Język postępowania: francuski.