62020TJ0631_RES
Kawża T‑631/20
MZ
vs
Il‑Kummissjoni Ewropea
Sentenza tal-Qorti Ġenerali (It-Tmien Awla Estiża) tas‑6 ta’ Lulju 2022
“Servizz pubbliku – Uffiċjali – Kompetizzjoni EPSO/AD/363/18 għar-reklutaġġ ta’ amministraturi fil-qasam tat-tassazzjoni – Limitazzjoni tal-għażla tat-tieni lingwa li fiha jsiru l-eżamijiet – Nuqqas ta’ inklużjoni fil-lista ta’ riżerva – Eċċezzjoni ta’ illegalità – Ammissibbiltà – Diskriminazzjoni bbażata fuq il-lingwa – Natura partikolari tal-pożizzjonijiet li għandhom jimtlew – Ġustifikazzjoni – Interess tas-servizz – Proporzjonalità”
Rikorsi tal-uffiċjali – Eċċezzjoni ta’ illegalità – Atti li l-illegalità tagħhom tista’ tiġi eċċepita – Avviż ta’ kompetizzjoni – Sistema lingwistika – Ammissibbiltà – Kundizzjonijiet – Rabta legali diretta bejn l-att ikkontestat u l-avviż ta’ kompetizzjoni inkwistjoni – Portata – Neċessità li tintwera l-possibbiltà li tinkiseb marka aħjar fl-eżamijiet fl-assenza tal-limitazzjoni lingwistika
(Artikoli 266 TFUE, 270 TFUE u 277 TFUE; Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, Artikolu 47)
(ara l-punti 31 sa 48, 51 sa 54)
Uffiċjali – Avviż ta’ kompetizzjoni ġenerali – Lingwi ta’ parteċipazzjoni fl-eżamijiet – Limitazzjoni tal-għażla tat-tieni lingwa – Diskriminazzjoni bbażata fuq il-lingwa – Ġustifikazzjoni bbażata fuq l-interess tas-servizz li jiġu rreklutati persuni immedjatament operattivi – Ammissibbiltà – Kundizzjoni – Rabta bejn in-natura tal-funzjonijiet tal-pożizzjonijiet li għandhom jimtlew u l-għarfien lingwistiku mitlub
(Regolamenti tal-Persunal, Artikoli 1d u 28(f), u Anness III, Artikolu 1(1)(f); Regolament tal-Kunsill Nru 1, Artikolu 1)
(ara l-punti 69 sa 71, 77 sa 94)
Sunt
Fil‑11 ta’ Ottubru 2018, l-Uffiċċju Ewropew għas-Selezzjoni tal-Persunal (EPSO) ippubblika l-avviż ta’ kompetizzjoni ġenerali EPSO/AD/363/18. Din il-kompetizzjoni kienet intiża għall-kostituzzjoni ta’ listi ta’ riżerva għar-reklutaġġ ta’ amministraturi fl-oqsma tad-dwana u tat-tassazzjoni. L-avviż ta’ kompetizzjoni kien jeħtieġ b’mod partikolari, bħala kundizzjoni għall-ammissjoni fil-kompetizzjoni, l-għarfien ta’ mill-inqas żewġ lingwi uffiċjali tal-Unjoni Ewropea li t-tieni waħda trid tkun l-Ingliż jew il-Franċiż.
Ir-rikorrenti, MZ, ta’ nazzjonalità Taljana, applikat għal din il-kompetizzjoni u għażlet it-Taljan bħala l-ewwel lingwa u l-Franċiż bħala t-tieni lingwa (iktar ’il quddiem it-“tieni lingwa”). Hija ġiet mistiedna fiċ-ċentru ta’ evalwazzjoni fejn hija pparteċipat fl-eżamijiet, li nżammu f’din il-lingwa tal-aħħar.
Wara dan, il-President tal-Bord tal-Għażla informa lir-rikorrenti bid-deċiżjoni tal-Bord tal-Għażla li isimha ma jiġix inkluż fil-lista ta’ riżerva minħabba li hija ma kinitx kisbet il-marka minima meħtieġa għal kull wieħed mill-eżamijiet. Wara t-talba għal eżami mill-ġdid tar-rikorrenti, il-Bord tal-Għażla ta deċiżjoni (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”) li tikkonferma d-deċiżjoni inizjali tiegħu.
Konsegwentement, ir-rikorrenti ppreżentat rikors għal annullament quddiem il-Qorti Ġenerali. F’dan ir-rigward, hija tinvoka, fost oħrajn, motiv ibbażat fuq eċċezzjoni ta’ illegalità tas-sistema lingwistika prevista mill-avviż ta’ kompetizzjoni.
Il-Qorti Ġenerali tilqa’ r-rikors u tipprovdi kjarifiki dwar l-ammissibbiltà ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità ta’ avviż ta’ kompetizzjoni mqajma minn kandidat eskluż.
Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti Ġenerali
Il-Qorti Ġenerali tindika l-ewwel nett li, meta kandidat iġarrab il-konsegwenzi ta’ avviż ta’ kompetizzjoni, li huwa att ta’ portata ġenerali, mingħajr ma jkun f’pożizzjoni li jitlob l-annullament tiegħu fil-kuntest ta’ rikors li kien ikun mingħajr dubju ammissibbli, l-ammissibbiltà ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità ma hijiex suġġetta għall-prova ta’ rabta mill-qrib bejn il-motivi stess tad-deċiżjoni individwali kkontestata u l-motiv ibbażat fuq l-illegalità tal-avviż ta’ kompetizzjoni mhux ikkontestat fi żmien xieraq.
F’każ bħal dan, fid-dawl tal-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva, li jimplika li att li ma jistax ikun is-suġġett ta’ rikors għal annullament għandu jkun jista’ jkun is-suġġett ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità, l-ammissibbiltà tal-eċċezzjoni ta’ illegalità ta’ att ta’ portata ġenerali hija suġġetta għall-kundizzjoni doppja li l-att individwali kkontestat ikun ġie adottat b’applikazzjoni diretta tal-att ta’ portata ġenerali u li r-rikorrent ikollu interess li jikkontesta d-deċiżjoni individwali li hija s-suġġett tal-azzjoni prinċipali.
Sussegwentement, fir-rigward tal-ewwel kundizzjoni li tikkonsisti f’li jiġi stabbilit jekk id-deċiżjoni kkontestata ttiħditx b’applikazzjoni diretta tal-avviż ta’ kompetizzjoni, id-dispożizzjonijiet ta’ att ta’ portata ġenerali li jikkostitwixxu l-bażi tad-deċiżjoni individwali jew li jkollhom rabta legali diretta ma’ tali deċiżjoni jistgħu validament ikunu s-suġġett ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità. Dan huwa l-każ ta’ avviż ta’ kompetizzjoni li jikkostitwixxi kemm il-kuntest ta’ legalità kif ukoll il-kuntest ta’ evalwazzjoni għall-Bord tal-Għażla kif ukoll li jipprevedi l-proċedura li biha l-Bord tal-Għażla adotta d-deċiżjoni kkontestata.
Fir-rigward tat-tieni kundizzjoni dwar l-interess ġuridiku, din timplika li l-eċċezzjoni ta’ illegalità tista’, permezz tar-riżultat tagħha, tagħti benefiċċju lill-parti li tkun qajmitha. Issa, fuq dan il-punt, bir-riskju li jiġi impost fuqha oneru ta’ prova li hija impossibbli li tiġi prodotta, ma jistax jiġi rikjest li din il-parti turi li, b’eżekuzzjoni ta’ sentenza ta’ annullament, hija kienet neċessarjament tikseb marka aħjar fl-eżamijiet taċ-ċentru ta’ evalwazzjoni, iżda biss li tali possibbiltà ma hijiex eskluża. F’dan ir-rigward, f’dan il-każ, il-preferenza mogħtija lill-Ingliż jew lill-Franċiż, bl-esklużjoni tal-lingwi uffiċjali l-oħra kollha tal-Unjoni, tista’ tkun tat vantaġġ fl-eżamijiet lill-kandidati li għalihom waħda minn dawn iż-żewġ lingwi hija l-lingwa li għandhom l-iktar għarfien tagħha, għad-detriment tal-kandidati l-oħra li għalihom dan ma huwiex il-każ. Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta’ illegalità hija ammissibbli.
Fl-aħħar nett, il-Qorti Ġenerali teżamina l-ammissibbiltà tal-ġustifikazzjoni tal-limitazzjoni tal-għażla tat-tieni lingwa min-neċessità li jiġu rreklutati persuni immedjatament operattivi. F’dan ir-rigward, il-konstatazzjoni li tgħid li l-Ingliż u l-Franċiż huma probabbilment iż-żewġ lingwi li l-għarfien tagħhom huwa l-iktar komuni fi ħdan id-direttorati li fihom il-kandidati magħżula li għaddew minn kompetizzjoni jistgħu jiġu rreklutati ma hijiex biżżejjed, fiha nnifisha, sabiex tistabbilixxi l-għarfien lingwistiku li seta’ oġġettivament ikun meħtieġ fid-dawl tal-funzjonijiet partikolari li l-persuni rreklutati ser jintalbu jwettqu. Fil-fatt, għandu jiġi vverifikat jekk, fid-dawl tan-natura partikolari tal-pożizzjonijiet li għandhom jimtlew, l-għarfien ta’ waħda biss minn dawn iż-żewġ lingwi, bħala t-tieni lingwa, jippermettix effettivament lil uffiċjal irreklutat li jkun immedjatament operattiv u, jekk ikun il-każ, li jiġi vverifikat li l-obbligu li jagħmel l-eżamijiet kollha taċ-ċentru ta’ evalwazzjoni fit-tieni lingwa kienx xieraq sabiex jissodisfa tali bżonn. F’dan il-każ, jekk l-għarfien mifrux tal-Franċiż fi ħdan l-istituzzjoni kkonċernata ma jippermettix li jiġi eskluż li kandidat li għadda minn kompetizzjoni li jkollu biss għarfien sodisfaċenti tal-Franċiż jista’, eventwalment, ikun operattiv, madankollu ma jistax jitqies, fid-dawl tan-natura partikolari tal-pożizzjonijiet li għandhom jimtlew, li tali kandidat li għadda minn kompetizzjoni jkun immedjatament operattiv kif meħtieġ mill-avviż ta’ kompetizzjoni.