BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Cúigiú Dlísheomra)
5 Márta 2026 (*)
(Tarchur chun réamhrialú – Cosaint tomhaltóirí – Treoir 2011/83/AE – Cianchonradh arna thabhairt i gcrích idir tomhaltóir agus trádálaí – An coincheap ‘tomhaltóir’ – Conradh arna bhunú idir an tomhaltóir agus an trádálaí ag trádálaí eile arna choimisiúnú ag an tomhaltóir – Airteagal 2(7) – Ceart chun tarraingt siar an tomhaltóra – Airteagal 9(1) – Mí-úsáid dlí)
I gCás C‑564/24,
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE ó Kammergericht Berlin (Ard-Chúirt Réigiúnach, Beirlín, an Ghearmáin), trí bhreith an 9 Aibreán 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 20 Lúnasa 2024, sna himeachtaí
Eisenberger Gerüstbau GmbH
v
JK,
tugann AN CHÚIRT (an Cúigiú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: M. L. Arastey Sahún (Rapóirtéir), Uachtarán Dlísheomra, J. Passer, E. Regan, D. Gratsias agus B. Smulders, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: A. Biondi,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–        Rialtas na Seice, ag M. Smolek, S. Šindelková agus J. Vláčil, i gcáil Gníomhairí,
–        an Coimisiún Eorpach, ag P. Kienapfel agus I. Rubene, i gcáil Gníomhairí,
tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 18 Meán Fómhair 2025,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1        Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagal 2(7), Airteagal 9(1) agus Airteagal 14(4)(a) agus (5) de Threoir 2011/83/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2011 maidir le cearta tomhaltóirí, lena leasaítear Treoir 93/13/CEE ón gComhairle agus Treoir 1999/44/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‑aisghairtear Treoir 85/577/CEE ón gComhairle agus Treoir 97/7/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO 2011 L 304, lch. 64).
2        Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir Eisenberger Gerüstbau GmbH, gnóthas atá faoi rialú dhlí na Gearmáine, agus JK maidir le híocaíocht luacha saothair as soláthar agus tógáil scafall ag an ngnóthas sin.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
3        Luaitear an méid seo a leanas in aithrisí 4, 5, 7, 14, 17, 20 agus 57 de Threoir 2011/83:
‘(4)      [...] Is gá gnéithe áirithe de chianchonarthaí agus conarthaí seacháitribh tomhaltóra a chomhchuibhiú chun fíormhargadh inmheánach tomhaltóra a chur chun cinn chun an chothromaíocht cheart a bhaint amach idir ardleibhéal cosanta do thomhaltóirí agus iomaíochas na bhfiontar, agus urraim á háirithiú do phrionsabal na coimhdeachta.
(5)      [...] [C]abhróidh comhchuibhiú iomlán na faisnéise do thomhaltóirí agus an ceart chun cianchonarthaí agus conarthaí seacháitribh a tharraingt siar le hardleibhéal cosanta do thomhaltóirí agus le feidhmiú níos fearr den mhargadh inmheánach idir gnólachtaí agus tomhaltóirí.
[...]
(7)      Ba cheart go gcuirfeadh comhchuibhiú iomlán ar roinnt príomhghnéithe rialála go mór le deimhneacht dhlíthiúil do thomhaltóirí agus do thrádálaithe araon. [...] Ina theannta sin, ba cheart go mbeadh ardleibhéal cosanta coiteann ag tomhaltóirí ar fud an Aontais [Eorpaigh].
[...]
(14)      Níor cheart don Treoir seo difear a dhéanamh don dlí náisiúnta i réimse dhlí na gconarthaí a mhéid a bhaineann le gnéithe de dhlí na gconarthaí nach rialaítear leis an Treoir seo. Dá bhrí sin, ba cheart an Treoir seo a bheith gan dochar don dlí náisiúnta lena rialaítear, amhail, tabhairt i gcrích nó bailíocht conartha (amhail i gcás easpa toilithe). Ar an gcaoi chéanna, níor cheart don Treoir seo difear a dhéanamh don dlí náisiúnta maidir le leigheasanna dlíthiúla ginearálta in ábhair chonarthacha, rialacha maidir leis an ord eacnamaíoch poiblí, amhail, rialacha maidir le praghsanna iomarcacha nó dubhiomarcacha, agus rialacha maidir le hidirbhearta dlíthiúla mí-eiticiúla.
[...]
(17)      Ba cheart go dtiocfadh daoine nádúrtha atá ag gníomhú chun críocha lasmuigh dá dtrádáil, dá ngnó, dá gceird nó dá ngairm faoi chuimsiú an tsainmhínithe ar thomhaltóir. Mar sin féin, ba cheart i gcás conarthaí déchuspóra, ina dtugtar an conradh i gcrích chun críocha atá go páirteach laistigh agus lasmuigh de thrádáil, gnó nó gairm an duine agus ina bhfuil an cuspóir gairmiúil chomh teoranta sin nach bhfuil sé ceannasach i gcomhthéacs foriomlán an chonartha, ba cheart an duine sin a mheas mar thomhaltóir chomh maith.
[...]
(20)      [...] Ba cheart a áireamh i gcoincheap na cianscéime eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse a thairgeann tríú páirtí seachas an trádálaí ach a úsáideann an trádálaí, amhail ardán ar líne. Níor cheart, áfach, go gcumhdódh sé cásanna nach dtugann suíomhanna gréasáin ach faisnéis faoin trádálaí, faoina earraí agus/nó faoina sheirbhísí agus faoina shonraí teagmhála.
[...]
(57)      Is gá do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le pionóis is infheidhme maidir le sáruithe ar an Treoir seo agus a áirithiú go gcuirfear chun feidhme iad. Ba cheart go mbeadh na pionóis sin éifeachtach, comhréireach agus athchomhairleach.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4        Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 1 den Treoir sin:
‘Is é is aidhm don Treoir seo, trí ardleibhéal cosanta do thomhaltóirí a bhaint amach, rannchuidiú le feidhmiú ceart an mhargaidh inmheánaigh trí ghnéithe áirithe de dhlíthe, de rialacháin agus d’fhorálacha riaracháin na mBallstát a bhaineann le conarthaí arna dtabhairt i gcrích idir tomhaltóirí agus trádálaithe a chomhfhogasú.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
5        Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 2 den Treoir sin:
‘Chun críocha na Treorach seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
(1)      ciallaíonn “tomhaltóir” aon duine nádúrtha atá ag gníomhú, i ndáil le conarthaí a chumhdaítear leis an Treoir seo, chun críocha atá lasmuigh dá dtrádáil, dá ngnó, dá gceird nó dá ngairm;
(2)      ciallaíonn “trádálaí” aon duine nádúrtha nó dlítheanach, beag beann ar é a bheith faoi úinéireacht phríobháideach nó phoiblí, atá ag gníomhú, lena n‑áirítear trí aon duine eile atá ag gníomhú faoi ainm an duine nádúrtha nó an duine dhlítheanaigh sin nó thar a cheann, chun críocha atá lasmuigh dá dtrádáil, dá ngnó, dá gceird nó dá ngairm, i ndáil le conarthaí a chumhdaítear leis an Treoir seo;
[...]
(6)      ciallaíonn “conradh seirbhíse” aon chonradh seachas conradh díolacháin faoina soláthraíonn an trádálaí seirbhís, nó faoina ngeallann sé seirbhís a sholáthar dó agus ina n‑íocann an tomhaltóir praghas na seirbhíse sin nó faoina ngeallann sé praghas na seirbhíse sin a íoc;
(7)      ciallaíonn “cianchonradh” aon chonradh arna thabhairt i gcrích idir an trádálaí agus an tomhaltóir, faoi chianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse, gan láithreacht fhisiciúil chomhuaineach an trádálaí agus an tomhaltóra, trí úsáid eisiach a bhaint as modh cianchumarsáide amháin nó níos mó, suas go dtí an t‑am a tugadh an conradh i gcrích, agus an t‑am a tugadh an conradh i gcrích san áireamh;
(8)      ciallaíonn “conradh seacháitribh” aon chonradh idir an trádálaí agus an tomhaltóir:
(a)      arna thabhairt i gcrích i láthair fhisiciúil chomhuaineach an trádálaí agus an tomhaltóra, in áit nach áit ghnó an trádálaí é; nó
(b)      a bhí ina n‑ábhar do thairiscint ag an tomhaltóir sna himthosca céanna, mar a leagtar amach i bpointe (a); nó
(c)      arna thabhairt i gcrích in áit ghnó an trádálaí nó trí mhodh cianchumarsáide díreach tar éis don tomhaltóir a bheith luaite go pearsanta agus go leithleach in áit nach áit ghnó an trádálaí é, i láthair fhisiciúil chomhuaineach an trádálaí agus an tomhaltóra; nó
(d)      arna thabhairt i gcrích le linn turas arna eagrú ag an trádálaí agus é mar aidhm leis nó leis an éifeacht earraí nó seirbhísí a chur chun cinn agus a dhíol leis an tomhaltóir;
[...]
(15)      ciallaíonn “conradh coimhdeach” conradh faoina bhfaigheann an tomhaltóir earraí nó seirbhísí a bhaineann le cianchonradh nó le conradh seacháitribh, agus go soláthraíonn an trádálaí nó tríú páirtí na hearraí nó na seirbhísí sin ar bhonn comhaontú arna thabhairt i gcrích idir an tríú páirtí agus an trádálaí.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6        Foráiltear le hAirteagal 3(5) den Treoir sin:
‘Ní dhéanfaidh an Treoir seo difear d’fhorálacha ginearálta dhlí na gconarthaí a leagtar síos ar an leibhéal náisiúnta, go háirithe na rialacha maidir le bailíocht, foirmiú agus éifeachtaí conarthaí, a mhéid nach rialaítear gnéithe ginearálta dhlí na gconarthaí leis an Treoir sin.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
7        Faoi Airteagal 4 de Threoir 2011/83:
‘Ní dhéanfaidh na Ballstáit forálacha a choinneáil ar bun ná a thabhairt isteach ina ndlí náisiúnta, ar forálacha iad nach bhfuil i gcomhréir leis na cinn a leagtar síos sa Treoir seo, lena n‑áirítear forálacha a bheadh níos déine nó nach mbeadh chomh dian céanna chun leibhéal eile cosanta tomhaltóra a bhaint amach, mura bhforáiltear dá mhalairt sa Treoir seo.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
8        Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 6(1) den Treoir sin:
‘Sula mbeidh an tomhaltóir faoi cheangal ag cianchonradh nó ag conradh seacháitribh, nó ag aon tairiscint chomhfhreagrach, soláthróidh an trádálaí an fhaisnéis seo a leanas don tomhaltóir ar bhealach soiléir sothuigthe:
[...]
(h)      i gcás ina bhfuil ceart chun tarraingt siar ann, na coinníollacha, an teorainn ama agus na nósanna imeachta maidir leis an gceart sin a fheidhmiú i gcomhréir le hAirteagal 11(1), chomh maith leis an bhfoirm shamplach tarraingt siar a leagtar amach in Iarscríbhinn I(B);
[...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
9        Faoi Airteagal 9 den Treoir sin:
‘1.      Ach amháin i gcásanna ina bhfuil feidhm ag na heisceachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 16, tá tréimhse 14 lá ag an tomhaltóir chun tarraingt siar ó chianchonradh nó ó chonradh seacháitribh gan bheith air cúiseanna a thabhairt lena chinneadh agus gan costais a thabhú seachas na costais dá bhforáiltear in Airteagal 13(2) agus in Airteagal 14.
2.      Gan dochar d’Airteagal 10, rachaidh an tréimhse tarraingthe siar dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo in éag tar éis thréimhse 14 lá ón méid seo a leanas:
(a)      i gcás conarthaí seirbhíse, ón dáta a dtabharfar an conradh i gcrích;
[...]
3.      Ní chuirfidh na Ballstáit toirmeasc ar pháirtithe conarthacha a n‑oibleagáidí conarthacha a chomhlíonadh le linn na tréimhse tarraingthe siar. [...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
10      Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 10 den Treoir sin:
‘1.      Murar sholáthair an trádálaí an tomhaltóir leis an bhfaisnéis maidir leis an gceart chun tarraingt siar mar a cheanglaítear le hAirteagal 6(1)(h), rachaidh an tréimhse tarraingthe siar in éag 12 mhí tar éis dheireadh na tréimhse tosaigh tarraingthe siar a chinnfear i gcomhréir le hAirteagal 9(2).
2.      Má sholáthair an trádálaí an tomhaltóir leis an bhfaisnéis dá bhforáiltear i mír 1 den Airteagal seo laistigh de 12 mhí ón lá dá dtagraítear in Airteagal 9(2), rachaidh an tréimhse tarraingthe siar in éag 14 lá tar éis an lae a fuair an tomhaltóir an fhaisnéis sin.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
11      Faoi Airteagal 11(1) de Threoir 2011/83:
‘Sula rachaidh an tréimhse tarraingthe siar in éag, cuirfidh an tomhaltóir an trádálaí ar an eolas faoina chinneadh tarraingt siar as an gconradh. Chun na gcríoch sin, féadfaidh an tomhaltóir:
(a)      an fhoirm shamplach tarraingt siar a leagtar amach in Iarscríbhinn I(B) a úsáid; nó
(b)      aon ráiteas soiléir eile a thabhairt lena leagfar amach a chinneadh tarraingt siar as an gconradh.
Ní dhéanfaidh na Ballstáit foráil maidir le haon cheanglas foirmiúil is infheidhme maidir leis an bhfoirm shamplach tarraingt siar seachas na ceanglais a leagtar amach in Iarscríbhinn I(B).’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
12      Foráiltear le hAirteagal 12 den Treoir sin:
‘Beidh sé d’éifeacht ag feidhmiú an chirt chun tarraingt siar go bhfoirceannfar oibleagáid na bpáirtithe:
(a)      an cianchonradh nó an conradh seacháitribh a chomhlíonadh; nó
(b)      an cianchonradh nó an conradh seacháitribh a thabhairt i gcrích, i gcásanna ina bhfuil tairiscint déanta ag an tomhaltóir.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
13      Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht sa chéad fhomhír d’Airteagal 13(1) den Treoir sin:
‘Ní mór don trádálaí na híocaíochtaí go léir a fuair sé ón tomhaltóir a aisíoc, lena n‑áirítear, más infheidhme, na costais seachadta, gan moill mhíchuí agus i ngach cás tráth nach déanaí ná 14 lá ón lá ar a gcuirtear an trádálaí ar an eolas go bhfuil sé beartaithe ag an tomhaltóir tarraingt siar as an gconradh i gcomhréir le hAirteagal 11.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
14      Faoi Airteagal 14 den Treoir sin:
‘[...]
4.      Ní bheidh an tomhaltóir faoi dhliteanas i leith aon chostas:
(a)      chun seirbhísí a fheidhmiú nó chun uisce, gás nó leictreachas a sholáthar, i gcás nach gcuirfear ar díol iad ina dtoirt theoranta nó ina gcainníocht sheasta, nó chun téamh ceantair a sholáthar, go hiomlán nó go páirteach, le linn na tréimhse tarraingthe siar, sna cásanna seo a leanas:
(i)      murar sholáthair an trádálaí an fhaisnéis i gcomhréir le hAirteagal 6(1)(h) nó (j); nó
(ii)      murar iarr an tomhaltóir go sainráite go dtosófaí an comhlíonadh le linn na tréimhse tarraingthe siar i gcomhréir le hAirteagal 7(3) agus Airteagal 8(8);
[...]
5.      Ach amháin amhail mar a fhoráiltear in Airteagal 13(2) agus san Airteagal seo, ní bheidh an tomhaltóir faoi aon dliteanas i leith an ceart chun tarraingt siar a fheidhmiú.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
15      Foráiltear le hAirteagal 15 de Threoir 2011/83:
‘1.      Gan dochar d’Airteagal 15 de Threoir 2008/48/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Aibreán 2008 maidir le comhaontuithe creidmheasa le haghaidh tomhaltóirí [agus lena n‑aisghairtear Treoir 87/102/CEE ón gComhairle (IO 2008 L 133, lch. 66)], beidh sé d’éifeacht ag feidhmiú a chirt chun tarraingt siar ó chianchonradh nó ó chonradh seacháitribh ag an tomhaltóir i gcomhréir le hAirteagal 9 go hAirteagal 14 den Treoir seo aon chonradh coimhdeach a fhoirceannadh go huathoibríoch, gan aon chostas ar an tomhaltóir, cé is moite díobh siúd dá bhforáiltear in Airteagal 13(2) agus in Airteagal 14 den Treoir seo.
2.      Leagfaidh na Ballstáit síos rialacha mionsonraithe maidir le foirceannadh na gconarthaí sin.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
16      Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 24(1) den Treoir sin:
‘Déanfaidh na Ballstáit na rialacha a bhaineann leis na pionóis is infheidhme maidir le sáruithe ar fhorálacha náisiúnta arna nglacadh de bhun na Treorach seo a leagan síos agus déanfaidh siad gach beart is gá chun a áirithiú go gcuirfear chun feidhme iad. Ní mór na pionóis dá bhforáiltear a bheith éifeachtach, comhréireach agus athchomhairleach.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Gearmáine
17      Foráiltear in Airteagal 242 den Bürgerliches Gesetzbuch (Cód Sibhialta, ‘BGB’):
‘Beidh oibleagáid ar an bhféichiúnaí an tseirbhís a chomhlíonadh i gcomhréir leis an gceanglas maidir le meon macánta, ag féachaint don ghnás.’
18      Foráiltear le hAirteagal 312c de BGB:
‘(1)      Ciallaíonn “cianchonarthaí” conarthaí ina n‑úsáideann an trádálaí, nó duine atá ag gníomhú ina ainm nó thar a cheann, agus nach n‑úsáideann an tomhaltóir ach modhanna cianchumarsáide chun an conradh a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích, ach amháin i gcás nach ndéantar an conradh a thabhairt i gcrích faoi chianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse.
(2)      Is éard is modhanna cianchumarsáide ann de réir bhrí an Dlí seo ná gach modh cumarsáide is féidir a úsáid chun conradh a ullmhú nó a thabhairt i gcrích gan na páirtithe conarthacha a bheith i láthair go fisiciúil ag an am céanna, amhail litreacha, catalóga, glaonna teileafóin, facsanna, ríomhphoist, teachtaireachtaí a sheoltar trí sheirbhís teileafóin póca (SMS) chomh maith le craoladh agus teileamheáin.’
19      Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 357 de BGB:
‘(1)      Ní mór na seirbhísí a fhaightear a thabhairt ar ais tar éis 14 lá ar a dhéanaí.
[...]
(8)      I gcás ina dtarraingeoidh an tomhaltóir siar ó chonradh le haghaidh seirbhísí a sholáthar [...], déanfaidh an tomhaltóir cúiteamh a íoc as an tseirbhís a soláthraíodh go dtí go ndéanfar an tarraingt siar, i gcás inar cheangail an tomhaltóir go sainráite ar an trádálaí tús a chur leis an gcomhlíonadh roimh dheireadh na tréimhse tarraingthe siar. Ní ann don cheart a eascraíonn as an gcéad abairt ach amháin más rud é gur chuir an trádálaí an tomhaltóir ar an eolas go cuí, i gcomhréir le pointí 1 go 3 den chéad abairt d’Airteagal 246a(1)(2) den [Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuch (an Dlí lena dtugtar isteach an Cód Sibhialta)]. [...] Déanfaidh an cúiteamh a ríomh ar bhonn an phraghais iomláin a comhaontaíodh. Má tá an praghas iomlán a comhaontaíodh iomarcach, déanfaidh an cúiteamh a ríomh ar bhonn mhargadhluach na seirbhíse a sholáthraítear.
[...]’
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
20      Soláthraíonn Eisenberger Gerüstbau scafall ar cíos ar bhonn gairmiúil, a thógann sé agus a dhíchóimeálann sé ina dhiaidh sin thar ceann a chustaiméirí. Tá dáileacht talún i mBeirlín ag JK, státseirbhíseach cónaidhme sa Ghearmáin, ar a bhfuil foirgneamh ilárasán ilstórach tógtha.
21      In 2020, chinn JK áiléir an fhoirgnimh sin a ardú chun críoch cónaithe phearsanta, agus dhá stór nua a chur leis ina raibh ceithre aonad tithíochta san iomlán. Chuige sin, choimisiúnaigh sí ailtire chun na hoibreacha tógála a phleanáil agus a mhaoirsiú, a bhí freagrach freisin as liostaí seirbhísí a tharraingt suas do na hoibreacha is gá chuige sin, tairiscintí a bhailiú ó ghnóthais speisialaithe agus, ar deireadh, páirt a ghlacadh i dtabhairt i gcrích na gconarthaí trí dhréachtchonarthaí a tharraingt suas (‘an t‑ailtire’). I gcomhthéacs na ndualgas sin, sheol an t‑ailtire sin inter alia, sonraíochtaí chuig Eisenberger Gerüstbau maidir le scafall a sholáthar agus a thógáil agus thug sé cuireadh dó tairiscint a chur isteach ar an mbonn sin. Ghlac an gnóthas sin leis na sonraíochtaí sin trí phraghsanna aonaid agus praghas iomlán measta de mhéid iomlán EUR 45 663.18 a léiriú i bhfoirm chomhlán, shínigh sé na sonraíochtaí sin an 24 Aibreán 2020 agus sheol sé ar ais don ailtire sin iad.
22      Roghnaigh an t‑ailtire Eisenberger Gerüstbau mar an gnóthas speisialaithe chun an obair a dhéanamh chun scafall a sholáthar agus a thógáil. Tharraing sé dréachtchonradh suas dá réir sin, a bhí bunaithe ar thairiscint an 24 Aibreán 2020, agus sheol sé an dréachtchonradh sin chuig an dá pháirtí, eadhon Eisenberger Gerüstbau agus JK, trí ríomhphost an 14 Nollaig 2020. Ní raibh aon léiriú sa dréacht sin go raibh JK i dteideal tarraingt siar as an gconradh. Shínigh Eisenberger Gerüstbau an dréachtchonradh an 14 Nollaig 2020, gan aon leasuithe a dhéanamh, agus sheol sé é chuig JK. Shínigh JK an dréacht sin freisin an 15 Nollaig 2020 agus sheol sí an chóip arna síniú ag an dá pháirtí chuig Eisenberger Gerüstbau tríd an bpost (‘an conradh atá i gceist’).
23      An 1 Eanáir 2021, sheol Eisenberger Gerüstbau tairiscint chuig JK, trí ríomhphost, le haghaidh leasú ar an gconradh atá i gceist a bhaineann le dhá ardán mhóibíleacha breise ar mhéid comhlán EUR 7 730 i leith tógáil, dhíchóimeáil agus chothabháil an trealaimh sin ar feadh 4 seachtaine agus cíos breise comhlán EUR 517.65 in aghaidh na seachtaine ón 5ú seachtain de sholáthar an trealaimh sin. Shínigh JK an leasú agus sheol sí ar ais chuig Eisenberger Gerüstbau é trí ríomhphost an 22 Eanáir 2021. I mí Eanáir 2021, thosaigh Eisenberger Gerüstbau ag tógáil an scafaill.
24      An 26 Eanáir 2021, sholáthair Eisenberger Gerüstbau an scafall do JK chun an obair tógála a bhí beartaithe ar an bhfoirgneamh atá i gceist a dhéanamh. Ag deireadh mhí na Bealtaine 2021, bhí EUR 95 937.84 san iomlán íoctha ag JK le Eisenberger Gerüstbau ar bhonn sonraisc réamhíocaíochta arna n‑eisiúint ag Eisenberger Gerüstbau.
25      Le litir dar dáta an 7 Nollaig 2021, chuir JK Eisenberger Gerüstbau ar an eolas go raibh a dhearbhuithe intinne maidir leis an gconradh atá i gceist agus an leasú a thabhairt i gcrích á gcúlghairm aici, go raibh sí ag diúltú tuilleadh íocaíochtaí a dhéanamh ina leith sin agus d’iarr sí aisíocaíocht ar na réamhíocaíochtaí a rinneadh suas go dtí an méid sin. I mí na Nollag 2021, cuireadh na hoibreacha foirgníochta uile a bhí beartaithe ag JK a raibh scafall fíor-riachtanach chun na gcríoch sin i gcrích. Arna iarraidh sin do JK, díchóimeáladh an scafall an 20 Nollaig 2021.
26      Thug Eisenberger Gerüstbau caingean i gcoinne JK os comhair Landgericht Berlin (an Chúirt Réigiúnach, Beirlín, an Ghearmáin) ag iarraidh go ndéanfaidh íocaíocht an luacha saothar a mheas sé a bheith gan íoc ar dháta na caingne sin, eadhon méid EUR 101 000.25, atá iníoctha faoin gconradh chun scafaill a thógáil. Sna himeachtaí sin, thionscain JK frithéileamh ar aisíocaíocht na réamhíocaíochtaí a rinneadh ar mhéid EUR 95 937.84.
27      Le breithiúnas an 19 Bealtaine 2023, dhíbh Landgericht Berlin (an Chúirt Réigiúnach, Beirlín) an chaingean agus sheas sé leis an bhfrithéileamh ina iomláine.
28      Rinne Eisenberger Gerüstbau achomharc i gcoinne an bhreithiúnais sin os comhair Kammergericht Berlin (Ard-Chúirt Réigiúnach, Beirlín, an Ghearmáin), arb í an chúirt a rinne an tarchur í.
29      Measann an chúirt sin nach dtagann an conradh atá i gceist a tugadh i gcrích tríd an ailtire, tar éis dó gníomhú mar ghníomhaire idirbheartaíochta, faoi raon feidhme Airteagal 312c(1) de BGB, lena dtrasuitear Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83 i ndlí na Gearmáine.
30      I ndáil leis sin, sonraíonn an chúirt sin gur fíor, go dtí go dtabharfar an conradh sin i gcrích, go ndearna Eisenberger Gerüstbau, ar thaobh amháin, agus JK agus an t‑ailtire, ar an taobh eile, cumarsáid go heisiach trí chianchumarsáid, eadhon tríd an bpost nó trí ríomhphost. Mar sin féin, má théann JK ar iontaoibh an ailtire, ar trádálaí é, chun an conradh a ullmhú, cuirtear cosc ar an gcosaint dá dtagraítear in Airteagal 312c de BGB a bheith infheidhme.
31      I gcomhréir le stair dhréachtaithe Airteagal 312c de BGB agus le cásdlí an Bundesgerichtshof (Cúirt Bhreithiúnais na Cónaidhme, an Ghearmáin), is é cuspóir na forála sin, atá bunaithe freisin ar aithris 37 de Threoir 2011/83, tomhaltóir a chosaint nach féidir leis na hearraí nó na seirbhísí atá i gceist a scrúdú roimh thabhairt i gcrích an chonartha agus nach féidir leis faisnéis bhreise a fháil ina leith sin.
32      Ní dhéantar aon mhainneachtain an tomhaltóir a chur ar an eolas i gcás, amhail an cás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, i gcás ina dtéann an tomhaltóir sin ar iontaoibh trádálaí mar ghníomhaire idirbheartaíochta, a bhfuil saineolas leordhóthanach aige maidir leis na seirbhísí is ábhar don chonradh agus atá ar fáil don tomhaltóir sin chun aon cheisteanna ina leith sin a fhreagairt.
33      In aon chás, ní bheadh ceart chun tarraingt siar ag an tomhaltóir i gcomhthéacs conartha i gcás ina sainíonn trádálaí atá ag gníomhú mar ghníomhaire idirbheartaíochta ábhar an chomhlíonta agus nach ndéanann sé teagmháil leis an trádálaí arb é an páirtí eile sa chonradh é leis an tomhaltóir sin ach amháin chun coinníollacha conarthacha áirithe a shoiléiriú.
34      Mura bhfuil ceart ag an tomhaltóir a dhearbhú intinne maidir leis an bpríomhchonradh a thabhairt i gcrích a chúlghairm, ní féidir an ceart sin a aithint i ndáil le comhaontuithe forlíontacha nó leasuithe a bhaineann leis an gconradh sin.
35      Dá n‑aithneofaí ceart JK chun tarraingt siar as an gconradh atá i gceist mar sin féin sa chás seo, measann an chúirt a rinne an tarchur nach mbeadh Eisenberger Gerüstbau i dteideal luach saothair a fháil as an tseirbhís a sholáthraítear agus, i gcomhréir le hAirteagal 357(8) de BGB agus Airteagal 14(4)(a) agus (5) de Threoir 2011/83, nach mbeadh sé i dteideal cúitimh ach oiread.
36      Measann an chúirt sin go bhféadfaí an fíoras go ndiúltaíonn tomhaltóir a tharraingt siar ó chonradh in imthosca amhail imthosca an cháis atá os a comhair cúiteamh a íoc leis an trádálaí a raibh sé faoi cheangal aige a aicmiú mar rud atá contrártha leis an gceanglas maidir le meon macánta.
37      Mar sin féin, fiafraíonn an chúirt sin an bhfuil an measúnú sin i gcomhréir le breithiúnas an 17 Bealtaine 2023, DC (Tarraingt siar i ndiaidh chomhlíonadh an chonartha) (C‑97/22, EU:C:2023:413), inar chinn an Chúirt nach mór Airteagal 14(4)(a) agus (5) de Threoir 2011/83 a léiriú sa chaoi go ndíolmhaítear tomhaltóir ó aon oibleagáid íoc as na seirbhísí a sholáthraítear i gcomhlíonadh conartha seacháitribh, i gcás nár sholáthair an trádálaí lena mbaineann an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 14(4)(a)(i) den Treoir sin dó agus gur fheidhmigh an tomhaltóir sin a cheart chun tarraingt siar tar éis an conradh sin a chomhlíonadh.
38      Sna himthosca sin, chinn Kammergericht Berlin (Ard-Chúirt Réigiúnach, Beirlín) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt le haghaidh réamhrialú:
‘(1)      An bhfuil cianchonradh de réir bhrí Airteagal 2(7) de Threoir [2011/83], atá in‑chúlghairthe de bhun Airteagal 9(1) de Threoir [2011/83], ann freisin i gcás ina dtugann trádálaí arna cheapadh go neamhspleách ar an soláthraí seirbhíse cúnamh don tomhaltóir, roimh don chonradh a thabhairt i gcrích nó tráth an chonartha a thabhairt i gcrích?
(2)      Más freagra dearfach a thabharfar ar an gcéad cheist:
An bhfuil cianchonradh faoi Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83, atá in‑chúlghairthe i gcomhréir le hAirteagal 9(1) de Threoir 2011/83, ann freisin má chomhlíontar ceann de na coinníollacha breise seo a leanas:
a)      Ba é an trádálaí a thug cúnamh don tomhaltóir a bhunaigh an teagmháil idir an tomhaltóir agus an soláthraí seirbhíse;
b)      Bhí tionchar ag an trádálaí a thug cúnamh don tomhaltóir ar chodanna substaintiúla den chonradh sular tugadh i gcrích é (mar shampla: liosta seirbhisí nó dréachtchonradh a tharraingt suas).
(3)      Más rud é, i dtuairim na Cúirte, nach bhfuil aon chianchonradh in‑chúlghairthe sna cásanna dá dtagraítear [sa chéad cheist agus i bpointí (a) agus (b) den dara ceist]:
Sa chás, tar éis an conradh sin a thabhairt i gcrích agus arís ag úsáid modhanna cianchumarsáide amháin, go dtugann na páirtithe comhaontú eile i gcrích maidir le seirbhísí breise arna soláthar ag an soláthraí seirbhíse atá beagthábhachtach i gcomparáid leis an gcéad chonradh:
An bhfuil an comhaontú breise sin, ann féin, ina chianchonradh atá in‑chúlghairthe de bhun Airteagal 9(1) de Threoir 2011/83, i gcomhréir le hAirteagal 2(7) den Treoir sin, nó an é nach bhfuil sé, cosúil leis an bpríomhchonradh a fhorlíontar leis, in‑chúlghairthe mar chianchonradh?
(4)      I gcás inar fheidhmigh an tomhaltóir a cheart tarraingt siar maidir le cianchonradh atá in‑chúlghairthe tar éis don pháirtí eile sa chonradh na nithe seo a leanas a chomhlíonadh cheana:
An féidir oibleagáid a bheith ar an tomhaltóir, d’ainneoin Airteagal 14(4)(a) agus (5) de Threoir 2011/83, luach a sheirbhíse a aisíoc leis an trádálaí a mhéid is, dá mba rud é, de bharr imthosca uile an cháis aonair, gur mí-úsáid dlí a bheadh i dtoradh eile nó go mbeadh toradh eile contrártha le meon macánta?’
Breithniú ar na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
An chéad cheist agus an dara ceist
39      Lena céad cheist agus lena dara ceist, ar iomchuí iad a scrúdú le chéile, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83 le léiriú sa chaoi go bhfuil an fíoras go dtugtar cúnamh do thomhaltóir, sula dtugtar agus tráth a thugtar conradh i gcrích idir an tomhaltóir sin agus trádálaí ag trádálaí eile dá rogha féin, ar trádálaí é a thionscain teagmháil idir an tomhaltóir agus an chéad trádálaí agus a raibh tionchar aige ar ghnéithe bunriachtanacha d’ábhar an chonartha sin, ábhartha chun an conradh sin a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’ de réir bhrí na forála sin.
40      Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, faoin bhforáil sin, chun conradh a aicmiú mar chianchonradh, nach mór trí choinníoll a chomhlíonadh go carnach. Sa chéad áit, ní mór an conradh sin a thabhairt i gcrích idir tomhaltóir agus trádálaí, de réir bhrí na sainmhínithe a leagtar síos in Airteagal 2(1) agus (2) de Threoir 2011/83 faoi seach. Sa dara háit, ní mór é a thabhairt i gcrích faoi chianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse. Sa tríú háit, ní mór an conradh sin a thabhairt i gcrích gan láithreacht fhisiciúil chomhuaineach an trádálaí agus an tomhaltóra agus ní mór an caidreamh conarthach idir na páirtithe a bhunú trí úsáid eisiach a bhaint as modh cianchumarsáide amháin nó níos mó, suas go dtí an t‑am a tugadh an conradh i gcrích, agus an t‑am a tugadh an conradh sin i gcrích san áireamh.
41      Is fíor nach bhfuil sé soiléir ón ordú tarchuir cé acu de na coinníollacha sin a bhfuil amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur ina leith. Shonraigh an chúirt sin, áfach, go dtí gur tugadh an conradh i gcrích, go ndearna JK agus an t‑ailtire, ar thaobh amháin, agus Eisenberger Gerüstbau, ar an taobh eile, cumarsáid go heisiach trí chianchumarsáid, eadhon tríd an bpost nó trí ríomhphost, óna measann sí go gcomhlíontar an tríú ceann de na coinníollacha sin. Dá bhrí sin, ní gá scrúdú a dhéanamh ach ar an gcéad dá choinníoll.
42      Ar an gcéad dul síos, is gá a fháil amach an gá duine amhail JK, ar leis dáileacht talún ar a bhfuil foirgneamh ilárasán ilstórach tógtha agus a théann ar iontaoibh trádálaí, eadhon Eisenberger Gerüstbau, chun dhá stór nua a thógáil, lena n‑áirítear ceithre aonad tithíochta san iomlán, a aicmiú mar ‘t[h]omhaltóir’ maidir leis an gconradh atá i gceist.
43      I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú, faoi Airteagal 2(1) de Threoir 2011/83, go gciallaíonn ‘tomhaltóir’ aon duine nádúrtha atá ag gníomhú, i ndáil le conarthaí a chumhdaítear leis an Treoir seo, chun críocha atá lasmuigh dá dtrádáil, dá ngnó, dá gceird nó dá ngairm.
44      I gcomhréir le cásdlí socair, féachtar le Treoir 2011/83 le hardleibhéal cosanta a áirithiú do thomhaltóirí atá i staid níos laige ná trádálaí, sa mhéid is nach mór a mheas nach bhfuil siad chomh heolach céanna, nach bhfuil siad chomh lag céanna ó thaobh an gheilleagair de agus nach bhfuil an taithí chéanna acu ó thaobh an dlí de ná a gcomhpháirtithe conarthacha (féach, chuige sin, breithiúnais an 27 Márta 2019, slewo, C‑681/17, EU:C:2019:255, mír 32 agus an 14 Bealtaine 2020, NK (Tionscadal tithe aonair), C‑208/19, EU:C:2020:382, mír 39).
45      Maidir leis an gcoincheap ‘tomhaltóir’, de réir bhrí Airteagal 2(b) de Threoir 93/13/CEE ón gComhairle an 5 Aibreán 1993 maidir le téarmaí éagóracha i gconarthaí tomhaltóra (IO 1993 L 95, lch. 29), a chomhfhreagraíonn don choincheap ‘tomhaltóir’, de réir bhrí Airteagal 2(1) de Threoir 2011/83, tá sé oibiachtúil agus tá sé neamhspleách ar an eolas iarbhír a d’fhéadfadh a bheith ag an duine lena mbaineann, nó ar an bhfaisnéis atá ar fáil iarbhír don duine sin (féach, chuige sin, breithiúnais an 3 Meán Fómhair 2015, Costea, C‑110/14, EU:C:2015:538, mír 21 agus an 8 Bealtaine 2025, Pielatak, C‑410/23, EU:C:2025:325, mír 36).
46      Chun a chinneadh an féidir an duine lena mbaineann a aicmiú mar thomhaltóir, de réir bhrí na forála sin, ní mór don chúirt náisiúnta imthosca uile an cháis a chur san áireamh, agus go háirithe cineál na n‑earraí nó na seirbhísí is ábhar don chonradh atá i gceist, ar féidir leo an cuspóir dá bhfaightear na hearraí nó na seirbhísí sin a léiriú (breithiúnas an 8 Meitheamh 2023, YYY. (An coincheap ‘tomhaltóir’), C‑570/21, EU:C:2023:456, mír 55 agus an cásdlí dá dtagraítear).
47      Is léir ó na mínithe a thug an chúirt a rinne an tarchur go bhfuil sé éiginnte an bhfuil nó nach bhfuil an fíoras gur thug trádálaí eile dá rogha féin cúnamh do JK, sa chás seo ailtire, a d’fheidhmigh tionchar ar ghnéithe bunriachtanacha d’ábhar an chonartha atá i gceist, ábhartha chun críocha JK a aicmiú mar thomhaltóir.
48      I ndáil leis sin, sa chéad áit, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 29 dá Thuairim, ós rud é, mar atá sna príomhimeachtaí, gur thug trádálaí cúnamh do thomhaltóir, sa chás seo ailtire, i gcomhthéacs conradh idir an tomhaltóir sin agus trádálaí eile a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích, ní hionann sin agus amhras a chaitheamh ar staid lag an tomhaltóra sin, dá dtagraítear i mír 44 den bhreithiúnas seo, i leith an trádálaí sin, cé gurbh é an trádálaí a thug cúnamh don tomhaltóir sin ba chúis leis an teagmháil idir an tomhaltóir sin agus an trádálaí eile agus gur fheidhmigh sé tionchar ar ábhar an chonartha sin.
49      Sa dara háit, mar a tugadh faoi deara i mír 45 den bhreithiúnas seo, is gá léiriú a ghlacadh ar an gcoincheap ‘tomhaltóir’, de réir bhrí Airteagal 2(1) de Threoir 2011/83, atá oibiachtúil agus neamhspleách ar an eolas nithiúil a d’fhéadfadh a bheith ag an duine lena mbaineann, nó ar an bhfaisnéis atá ar fáil go hiarbhír don duine sin. Dá bhrí sin, ós rud é gur thug trádálaí cúnamh do dhuine den sórt sin, ní hionann sin agus a stádas mar thomhaltóir a thabhairt faoi cheist, ná ní thugtar le tuiscint, thairis sin, go bhfuil cuspóir gairmiúil ag an gconradh lena mbaineann (féach, chuige sin, breithiúnas an 3 Meán Fómhair 2015, Costea, C‑110/14, EU:C:2015:538, míreanna 21 agus 25 go 27).
50      I gcás ina measann an chúirt a rinne an tarchur nach mór JK a aicmiú mar thomhaltóir chun críocha an chonartha atá i gceist sna príomhimeachtaí, is gá, ar an dara dul síos, scrúdú a dhéanamh, i bhfianaise na bhfíoras a leag an chúirt sin amach ina hordú tarchuir maidir leis na socruithe chun an conradh idir JK agus Eisenberger Gerüstbau a thabhairt i gcrích agus i bhfianaise an chúnaimh a chuir an t‑ailtire a ndeachaigh JK ar a iontaoibh ar fáil sa chomhthéacs sin, an gá a mheas go bhfuil conradh den sórt sin tugtha i gcrích faoi chianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse, de réir bhrí Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83.
51      I ndáil leis sin, luaitear in aithris 20 den Treoir sin gur cheart a áireamh i gcoincheap na cianscéime eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse a thairgeann tríú páirtí seachas an trádálaí ach a úsáideann an trádálaí, amhail ardán ar líne, ach nár cheart go gcumhdódh sé cásanna nach dtugann suíomhanna gréasáin ach faisnéis faoin trádálaí, faoina earraí agus/nó faoina sheirbhísí agus faoina shonraí teagmhála.
52      Sa chás seo, ní mór a thabhairt faoi deara, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara freisin i mír 33 dá Thuairim, nach bhfuil aon fhaisnéis sa chomhad os comhair na Cúirte maidir le cianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse a chuir Eisenberger Gerüstbau i bhfeidhm. Mar sin féin, tugann na fíorais a leag an chúirt a rinne an tarchur amach le fios nár tugadh an conradh atá i gceist i gcrích trí scéim den sórt sin. Leanann sé ó na fíorais sin gur tugadh an conradh sin i gcrích ar bhonn dréachtchonradh a ullmhaíodh faoi fhreagracht JK amháin agus inar sonraíodh na seirbhísí beachta ar mhian leis a chur de chúram ar Eisenberger Gerüstbau, ós rud é gur seoladh an dréacht sin, trí ríomhphost, chuig an ngnóthas sin lena shíniú, a rinne sé gan leasú. Dá bhrí sin, fiú dá mbeadh cianscéim eagraithe díolacháin nó soláthair seirbhíse ag an ngnóthas sin, ní cosúil gur tugadh an conradh atá i gceist sna príomhimeachtaí i gcrích trí scéim den sórt sin, agus is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú, áfach.
53      I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar an gcéad cheist agus ar an dara ceist ná nach mór Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83 a léiriú sa chaoi nach bhfuil an fíoras go dtugtar cúnamh do thomhaltóir, sula dtugtar agus tráth a thugtar conradh i gcrích idir an tomhaltóir sin agus trádálaí ag trádálaí eile dá rogha féin, ar trádálaí é a thionscain teagmháil idir an tomhaltóir agus an chéad trádálaí agus a raibh tionchar aige ar ghnéithe bunriachtanacha d’ábhar an chonartha sin, ábhartha chun an conradh sin a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’ de réir bhrí na forála sin.
An tríú ceist
54      Lena tríú ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83 le léiriú sa chaoi, i gcás ina dtugann na páirtithe i gconradh nach féidir a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’, de réir bhrí na forála sin, leasú ar an gconradh sin i gcrích, trí mhodhanna cianchumarsáide amháin, a bhaineann le seirbhísí breise a bhfuil tábhacht thánaisteach ag baint leo i ndáil leis na seirbhísí dá bhforáiltear leis an gconradh sin, gur ‘c[h]ianchonradh’ é an leasú sin de réir bhrí na forála sin.
55      Chun an cheist sin a fhreagairt, ba cheart a mheabhrú, mar réamhphointe, go sainmhínítear ‘conradh coimhdeach’ in Airteagal 2(15) de Threoir 2011/83 mar chonradh faoina bhfaigheann an tomhaltóir earraí nó seirbhísí a bhaineann le cianchonradh nó le conradh seacháitribh, agus go soláthraíonn an trádálaí nó tríú páirtí na hearraí nó na seirbhísí sin ar bhonn comhaontú arna thabhairt i gcrích idir an tríú páirtí agus an trádálaí.
56      I ndáil leis sin, cinntear le hAirteagal 15 den Treoir sin éifeachtaí fheidhmiú an chirt chun tarraingt siar as cianchonradh nó as conradh seacháitribh ar chonarthaí coimhdeacha.
57      É sin ráite, ní leagtar síos leis an Treoir sin rialacha sonracha maidir le haicmiú dlíthiúil, mar chianchonradh, comhaontaithe lena leasaítear conradh eile óna bhfuil aicmiú dlíthiúil mar chianchonradh eisiata.
58      Sna himthosca sin, chun a fháil amach an gá an conradh lena leasaítear conradh eile a mheas mar ‘c[h]ianchonradh’ de réir bhrí Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83, beidh ar an gcúirt a rinne an tarchur scrúdú a dhéanamh an gcomhlíontar na coinníollacha dá dtagraítear i mír 40 den bhreithiúnas seo maidir leis an gconradh lena leasaítear, sa chás seo, an leasú sin a ghabhann leis an gconradh atá i gceist.
59      Dá bhrí sin, is é an freagra ar an tríú ceist nach mór Airteagal 2(7) de Threoir 2011/83 a léiriú sa chaoi, i gcás ina dtugann páirtithe i gconradh nach féidir a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’, de réir bhrí na forála sin, leasú ar an gconradh sin i gcrích, trí mhodhanna cianchumarsáide amháin, a bhaineann le seirbhísí breise a bhfuil tábhacht thánaisteach ag baint leo i ndáil leis na seirbhísí dá bhforáiltear leis an gconradh sin, gur ‘c[h]ianchonradh’ é an leasú sin de réir bhrí na forála sin, ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar síos ann.
An ceathrú ceist
60      Lena ceathrú ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Treoir 2011/83 le léiriú sa chaoi, i gcás inar tharraing tomhaltóir siar ó chianchonradh ag deireadh na tréimhse tarraingthe siar arna síneadh i gcomhréir le hAirteagal 10(1) den Treoir sin agus tráth a soláthraíodh cheana féin na seirbhísí is ábhar don chonradh sin agus atá neamh-inaisíoctha, go bhféadfaidh an trádálaí a mhaíomh go bailí gur fheidhmigh an tomhaltóir sin an ceart chun tarraingt siar ar bhealach mí-úsáideach.
61      I ndáil leis sin, foráiltear le hAirteagal 6(1)(h) de Threoir 2011/83, sula mbeidh an tomhaltóir faoi cheangal ag cianchonradh, soláthróidh an trádálaí faisnéis don tomhaltóir, ar bhealach soiléir sothuigthe, maidir leis na coinníollacha, an teorainn ama agus na nósanna imeachta maidir leis an gceart sin a fheidhmiú i gcomhréir le hAirteagal 11(1) den Treoir sin chomh maith leis an bhfoirm shamplach tarraingt siar a leagtar amach in Iarscríbhinn I(B) a ghabhann leis an Treoir sin.
62      Thairis sin, i gcomhréir le hAirteagal 9(1) de Threoir 2011/83, ach amháin i gcásanna ina bhfuil feidhm ag na heisceachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 16 di, tá tréimhse 14 lá ag an tomhaltóir chun tarraingt siar ó chianchonradh nó ó chonradh seacháitribh gan bheith air cúiseanna a thabhairt lena chinneadh agus gan costais a thabhú seachas na costais dá bhforáiltear in Airteagal 13(2) agus in Airteagal 14 den Treoir sin.
63      Ina theannta sin, faoi Airteagal 9(2)(a) de Threoir 2011/83, gan dochar d’Airteagal 10 di, rachaidh an tréimhse tarraingthe siar dá dtagraítear in Airteagal 9(1) in éag, i gcás conarthaí seirbhíse, tar éis thréimhse 14 lá ón dáta a dtabharfar an conradh i gcrích.
64      É sin ráite, is é atá i gceist le mainneachtain an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 6(1)(h) den Treoir sin a sholáthar, i gcomhréir le hAirteagal 10(1) di, síneadh 12 mhí a chur leis an tréimhse tarraingthe siar thosaigh, ó dheireadh na tréimhse sin.
65      Ina theannta sin, foráiltear le hAirteagal 14(4)(a)(i) den Treoir sin nach mbeidh an tomhaltóir faoi dhliteanas i leith aon chostas chun seirbhísí a sholáthar murar sholáthair an trádálaí an fhaisnéis i gcomhréir le hAirteagal 6(1)(h) nó (j) den Treoir sin.
66      Ina theannta sin, i gcomhréir le hAirteagal 14(5) de Threoir 2011/83, ach amháin amhail mar a fhoráiltear in Airteagal 13(2) den Treoir sin agus le hAirteagal 14 di, ní bheidh an tomhaltóir faoi aon dliteanas i leith an ceart chun tarraingt siar a fheidhmiú.
67      Mar réamhphointe, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil an cheist a tharchuirtear bunaithe ar an mbonn go gcomhlíonann JK na coinníollacha lena rialaítear feidhmiú an chirt chun tarraingt siar dá bhforáiltear in Airteagal 9 de Threoir 2011/83, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 10(1) den Treoir sin.
68      Dá bhrí sin, is gá scrúdú a dhéanamh, i gcás ina dtarraingeoidh an tomhaltóir siar, amhail JK, ó chianchonradh le linn na tréimhse tarraingthe siar, arna síneadh i gcomhréir le hAirteagal 10(1) de Threoir 2011/83, i gcás inar soláthraíodh seirbhísí atá neamh-inaisíoctha cheana féin ag an trádálaí faoin gconradh sin, an bhféadfaidh an trádálaí sin a mhaíomh gur fheidhmigh an tomhaltóir sin an ceart chun tarraingt siar ar bhealach mí-úsáideach.
69      I ndáil leis sin, chinn an Chúirt nach féidir cur i bhfeidhm reachtaíocht an Aontais a leathnú chun idirbhearta a chumhdach a dhéantar chun críche buntáistí a fháil go calaoiseach nó go mí-úsáideach dá bhforáiltear le dlí an Aontais (breithiúnas an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 282).
70      Is gá, ar an gcéad dul síos, sraith d’imthosca oibiachtúla a bheith ann de bharr cruthúnas ar chleachtas mí-úsáideach, agus, d’ainneoin urramú foirmiúil na gcoinníollacha a leagtar síos le rialacha an Aontais, nár baineadh amach an cuspóir a shaothraítear leis na rialacha sin agus, ar an dara dul síos, gur gné shuibiachtúil í arb é atá ann an rún leas a bhaint as na rialacha sin trí na coinníollacha is gá chun é a fháil a chruthú go saorga (breithiúnas an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 285).
71      Chun fíorú a dhéanamh maidir le cleachtas mí-úsáideach a bheith ann, ní mór don chúirt a rinne an tarchur fíorais agus imthosca uile an cháis a chur san áireamh, lena n‑áirítear iad siúd i ndiaidh an idirbhirt a líomhnaítear a bheith mí-úsáideach (breithiúnas an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 286).
72      Dá bhrí sin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fháil amach, i gcomhréir le rialacha fianaise an dlí náisiúnta, a mhéid nach mbaintear an bonn d’éifeachtacht dhlí an Aontais, an bhfuil na comhghnéithe de chleachtas mí-úsáideach, mar a leagtar amach i mír 70 den bhreithiúnas seo iad, i láthair sna díospóidí sna príomhimeachtaí. Mar sin féin, féadfaidh an Chúirt, agus réamhrialú á thabhairt aici, i gcás inarb iomchuí, soiléiriú a thabhairt atá beartaithe chun treoir a thabhairt don chúirt sin maidir lena léiriú (breithiúnas an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 287).
73      Maidir le gné oibiachtúil a bheith ann lena léirítear cleachtas mí-úsáideach, dá dtagraítear i mír 70 den bhreithiúnas seo, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar is léir ó Airteagal 1 de Threoir 2011/83, arna léamh i bhfianaise aithrisí 4, 5 agus 7 di, go bhféachtar leis an Treoir sin le hardleibhéal cosanta do thomhaltóirí a áirithiú trína áirithiú go gcuirfear tomhaltóirí ar an eolas agus go mbeidh siad sábháilte in idirbhearta le trádálaithe. Dá bhrí sin, féachtar leis an Treoir sin a áirithiú go mbeidh cosaint fhorleathan ag tomhaltóirí, trí chearta áirithe a thabhairt dóibh i ndáil le, inter alia, cianchonarthaí, lena n‑áirítear an ceart chun tarraingt siar. Is é is cuspóir do reachtas an Aontais cosc a chur ar laghdú ar an bhfaisnéis a chuirtear ar fáil don tomhaltóir a bheith mar thoradh ar mhodhanna cianchumarsáide a úsáid (féach, chuige sin, breithiúnas an 23 Eanáir 2019, Walbusch Walter Busch, C‑430/17, EU:C:2019:47, míreanna 34 agus 35).
74      Go háirithe, tá sé beartaithe le hAirteagal 9 de Threoir 2011/83 a chur ar chumas an tomhaltóra an conradh is fearr a oireann dá riachtanais a roghnú agus, dá bhrí sin, éifeachtaí conartha a thréigean a chruthaíonn, tar éis a thabhairt i gcrích, laistigh den tréimhse mharana dá bhforáiltear d’fheidhmiú an chirt chun tarraingt siar, go bhfuil sé míchuí do riachtanais den sórt sin. Sa chomhthéacs sin, is é cuspóir Airteagal 10(1) den Treoir sin a áirithiú go bhfaighidh an tomhaltóir an fhaisnéis maidir leis na coinníollacha, an teorainn ama agus na nósanna imeachta chun an ceart chun tarraingt siar a fheidhmiú, chomh maith leis an bhfoirm shamplach tarraingthe siar, agus pionós a ghearradh ar thrádálaí nach soláthraíonn an fhaisnéis sin dó (féach, de réir analaí, breithiúnas an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 288).
75      Mar a thugann an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i míreanna 54 go 56 dá Thuairim, saothraítear na cuspóirí céanna freisin le hAirteagal 14(4)(a)(i) de Threoir 2011/83, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 14(5) di, lena gcuirtear cosc ar thomhaltóir nach bhfuair an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 6(1)(h) den Treoir sin costais a iompar mar thoradh ar a cheart chun tarraingt siar a fheidhmiú.
76      I ndáil leis sin, is fíor gur chinn an Chúirt, maidir leis an gceart chun tarraingt siar dá bhforáiltear in Airteagal 14(1) de Threoir 2008/48, chun an trádálaí a dhíspreagadh ó shárú a dhéanamh ar a oibleagáidí faoin Treoir sin i leith an tomhaltóra, i gcás nár sholáthair an trádálaí sin an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 10 den Treoir sin agus go gcinneann an tomhaltóir sin tarraingt siar ón gcomhaontú creidmheasa thar an tréimhse 14 lá tar éis a thabhairt i gcrích, nach féidir leis an trádálaí sin an tomhaltóir sin a cháineadh as a cheart chun tarraingt siar a fheidhmiú ar bhealach mí-úsáideach, fiú má tá an t‑am atá caite idir tabhairt i gcrích an chomhaontaithe sin agus tarraingt siar an tomhaltóra suntasach (breithiúnais an 9 Meán Fómhair 2021, Volkswagen Bank agus páirtithe eile, C‑33/20, C‑155/20 agus C‑187/20, EU:C:2021:736, míreanna 126 agus 127, agus an 21 Nollaig 2023, BMW Bank agus páirtithe eile, C‑38/21, C‑47/21 agus C‑232/21, EU:C:2023:1014, mír 290).
77      Ar chúiseanna comhchosúla, ní féidir a mheas gur leor ann féin go bhfeidhmíonn an tomhaltóir a cheart chun tarraingt siar dá bhforáiltear in Airteagal 9(1) de Threoir 2011/83 i dtreo dheireadh na tréimhse tarraingthe siar arna síneadh de bhun Airteagal 10(1) den Treoir sin chun gné oibiachtúil den sórt sin a léiriú.
78      Sa chás seo, áfach, ní hamháin gur fheidhmigh an tomhaltóir a cheart chun tarraingt siar i dtreo dheireadh na tréimhse arna síneadh ar an gcaoi sin go 12 mhí ó dheireadh na chéad tréimhse tarraingthe siar, ach freisin, mar a tugadh faoi deara i mír 52 den bhreithiúnas seo agus mar a chuir an tAbhcóide Ginearálta in iúl freisin, go bunúsach, i mír 61 dá Thuairim, tugadh an conradh i gcrích ar bhonn dréacht a ullmhaíodh faoi fhreagracht aonair an tomhaltóra trína rogha ghníomhaire, agus i gcomhréir leis an bhfaisnéis a sholáthair an tomhaltóir maidir leis na seirbhísí beachta a bhfuiltear ag súil leo ón trádálaí, dréacht a shínigh an trádálaí sin ansin gan leasú.
79      I gcás den sórt sin, ní cosúil go bhfuil sé doshamhlaithe nach bhfreagraíonn an fíoras go bhfeidhmíonn an tomhaltóir a cheart chun tarraingt siar do na cuspóirí dá dtagraítear i mír 73 den bhreithiúnas seo.
80      Tacaíonn na himthosca sin leis an gcinneadh, atá le déanamh ar deireadh ag an gcúirt a rinne an tarchur, go bhfuil fianaise oibiachtúil ann ar chleachtas mí-úsáideach ar thaobh an tomhaltóra a tharraingíonn siar ón gcianchonradh, sa chás seo JK.
81      Más amhlaidh atá, ní mór don chúirt a rinne an tarchur a fhíorú go bhfuil gné shuibiachtúil ann, ó thaobh an tomhaltóra de, ar coinníoll riachtanach é, in ainneoin na n‑amhras a chuir an chúirt sin in iúl, chun cleachtas mí-úsáideach a thréithriú de réir bhrí an chásdlí dá dtagraítear i míreanna 69 agus 70 den bhreithiúnas seo. I ndáil leis sin, d’fhéadfadh gnéithe a bheith ábhartha lena léirítear gur chinn an tomhaltóir go sainráite tráth fheidhmiú an chirt sin chun tairbhe iomlán na seirbhíse a rinne an trádálaí ina hiomláine nó beagnach ina hiomláine a fháil, agus chun na críche sin amháin, agus dliteanas as aon aisíocaíocht i gcomaoin na seirbhíse sin á sheachaint ag an am céanna.
82      I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar an gceathrú ceist ná nach mór Treoir 2011/83 a léiriú sa chaoi, i gcás inar tharraing tomhaltóir siar ó chianchonradh ag deireadh na tréimhse tarraingthe siar arna síneadh i gcomhréir le hAirteagal 10(1) den Treoir sin agus tráth a soláthraíodh cheana féin na seirbhísí is ábhar don chonradh sin agus atá neamh-inaisíoctha, go bhféadfaidh an trádálaí a mhaíomh go bailí gur fheidhmigh an tomhaltóir sin, mar gheall ar a iompar nó a hiompar féin, an ceart chun tarraingt siar ar bhealach mí-úsáideach, más léir ó na himthosca go léir, ar an gcéad dul síos, nach bhfreagraíonn feidhmiú a chirt chun tarraingt siar do na cuspóirí a shaothraítear leis an Treoir sin maidir le faisnéis agus sábháilteacht tomhaltóirí in idirbhearta leis an trádálaí agus, ar an dara dul síos, go bhféachann an tomhaltóir, trína iompar nó trína hiompar féin, le buntáiste a fháil ar bhealach mí-úsáideach chun aimhleasa an trádálaí.
Costais
83      Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Cúigiú Dlísheomra) mar seo a leanas:
1.      Maidir le hAirteagal 2(7) de Threoir 2011/83/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2011 maidir le cearta tomhaltóirí, lena leasaítear Treoir 93/13/CEE ón gComhairle agus Treoir 1999/44/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‑aisghairtear Treoir 85/577/CEE ón gComhairle agus Treoir 97/7/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
níl an fíoras go dtugtar cúnamh do thomhaltóir, sula dtugtar agus tráth a thugtar conradh i gcrích idir an tomhaltóir sin agus trádálaí ag trádálaí eile dá rogha féin, ar trádálaí é a thionscain teagmháil idir an tomhaltóir agus an chéad trádálaí agus a raibh tionchar aige ar ghnéithe bunriachtanacha d’ábhar an chonartha sin, ábhartha chun an conradh sin a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’ de réir bhrí na forála sin.
2.      Maidir le hAirteagal 2(7) de Threoir 2011/83,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
i gcás ina dtugann páirtithe i gconradh nach féidir a aicmiú mar ‘c[h]ianchonradh’, de réir bhrí na forála sin, leasú ar an gconradh sin i gcrích, trí mhodhanna cianchumarsáide amháin, a bhaineann le seirbhísí breise a bhfuil tábhacht thánaisteach ag baint leo i ndáil leis na seirbhísí dá bhforáiltear leis an gconradh sin, gur ‘c[h]ianchonradh’ é an leasú sin de réir bhrí na forála sin, ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar síos ann.
3.      Maidir le Treoir 2011/83,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
i gcás inar tharraing tomhaltóir siar ó chianchonradh ag deireadh na tréimhse tarraingthe siar arna síneadh i gcomhréir le hAirteagal 10(1) den Treoir sin agus tráth a soláthraíodh cheana féin na seirbhísí is ábhar don chonradh sin agus atá neamh-inaisíoctha, go bhféadfaidh an trádálaí a mhaíomh go bailí gur fheidhmigh an tomhaltóir sin, mar gheall ar a iompar nó a hiompar féin, an ceart chun tarraingt siar ar bhealach mí-úsáideach, más léir ó na himthosca go léir, ar an gcéad dul síos, nach bhfreagraíonn feidhmiú a chirt chun tarraingt siar do na cuspóirí a shaothraítear leis an Treoir sin maidir le faisnéis agus sábháilteacht tomhaltóirí in idirbhearta leis an trádálaí agus, ar an dara dul síos, go bhféachann an tomhaltóir, trína iompar nó trína hiompar féin, le buntáiste a fháil ar bhealach mí-úsáideach chun aimhleasa an trádálaí.
Sínithe
*      Teanga an cháis: an Ghearmáinis.