Postanowienie Trybunału (piąta izba) z dnia 18 czerwca 2012 r. – Amorim Energia BV przeciwko Ministério das Finanças e da
Administração Pública
(sprawa C-38/11)
Artykuł 104 § 3 akapit pierwszy regulaminu postępowania – Artykuły 49 i 54 TFUE – Artykuły 63 i 65 TFUE – Dyrektywa 90/435/EWG – Artykuł 3 ust. 2 – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy od osób prawnych – Opodatkowanie dywidend – Pobranie podatku u źródła – Zwolnienie – Posiadane minimalnego udziału w spółce dystrybuującej dywidendy – Warunki – Minimalny okres nieprzerwanego posiadania takiego udziału – Warunki – Spółki-beneficjenci będące rezydentami i niebędące rezydentami – Odmienne traktowanie
1.                     Swobodny przepływ kapitału i płatności – Postanowienia traktatu – Zakres stosowania – Ustawodawstwo krajowe dotyczące udziałów
w kapitale przedsiębiorstwa dokonanych wyłącznie w celu inwestycji finansowej bez zamiaru posiadania wpływu na zarządzanie
przedsiębiorstwem lub kontrolę nad nim – Włączenie – Brak stosowania przepisów dotyczących swobody przedsiębiorczości (art. 63 TFUE)
(por. pkt 37–39)
2.                     Swobodny przepływ kapitału i płatności – Ograniczenia – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy od osób prawnych – Opodatkowanie
dywidend wypłacanych przez spółkę będącą rezydentem spółce-beneficjentowi niebędącej rezydentem posiadającej w kapitale spółki
wypłacającej udział wyższy niż 10%, lecz niższy niż 20% – Zwolnienie dywidend wypłacanych na rzecz spółek-akcjonariuszy będących
rezydentami posiadających udziały tego samego rodzaju – Niedopuszczalność – Granice – Neutralizacja skutków takiego ograniczenia
swobodnego przepływu kapitału poprzez umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania – Ocena przez sąd krajowy (art. 63 TFUE, 65 TFUE)
(por. pkt 52–69; pkt 1 sentencji)
3.                     Swobodny przepływ osób – Swoboda przedsiębiorczości – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy od osób prawnych – Opodatkowanie
dywidend – Zwrot podatku pobieranego u źródła od wypłat dywidend dokonywanych przez spółkę będącą rezydentem spółce będącej
rezydentem w innym państwie członkowskim pod warunkiem posiadaniu przez tę ostatnią udziału wyższego niż 20% w sposób nieprzerwany
przez dwa lata – Opóźnienie eliminowania podwójnego opodatkowania dywidend – Niedopuszczalność – Granice – Neutralizacja skutków
takiego ograniczenia swobody przedsiębiorczości poprzez umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania – Ocena przez sąd krajowy
(art. 49 TFUE, 54 TFUE) (por. pkt 70–84; pkt 2 sentencji)
Przedmiot
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym – Supremo Tribunal Administrativo – Wykładnia art. 63 i 65 TFUE – Uregulowanie
krajowe poddające dywidendy wypłacane spółkom niebędącym rezydentami reżimowi podatkowemu mniej korzystnemu niż reżim stosowany
do dywidend wypłacanych spółkom będącym rezydentami – Wymóg, wobec spółek niebędących rezydentami, dłuższego minimalnego okresu
posiadania akcji i większego minimalnego udziału
Sentencja
1)
Artykuły 63 i 65 TFUE stoją na przeszkodzie ustawodawstwu państwa członkowskiego, takiemu jak będące przedmiotem postępowania
przed sądem krajowym, które nie zezwala spółce będącej rezydentem innego państwa członkowskiego posiadającej w spółce będącej
rezydentem Portugalii udział wyższy niż 10%, lecz niższy niż 20%, na uzyskanie zwolnienia z podatku pobieranego u źródła od
wypłat dywidend dokonywanych przez spółkę będącą rezydentem Portugalii i które poddaje tym samym te dywidendy podwójnemu opodatkowaniu
ekonomicznemu, podczas gdy w sytuacji, gdy dywidendy są wypłacane na rzecz spółek-akcjonariuszy będących rezydentami Portugalii
i posiadających udziały tego samego rodzaju, unika się takiego podwójnego opodatkowania ekonomicznego dywidend. Jeżeli państwo
członkowskie powołuje się na umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartą z innym państwem członkowskim, do sądu krajowego
należy ustalenie, czy należy tę umowę brać pod uwagę, oraz sprawdzenie w stosownym przypadku, czy pozwala ona na neutralizację
skutków ograniczenia swobodnego przepływu kapitału.
2)
Artykuły 49 i 54 TFUE stoją na przeszkodzie ustawodawstwu państwa członkowskiego, takiemu jak będące przedmiotem postępowania
przed sądem krajowym, które zezwala spółce będącej rezydentem innego państwa członkowskiego posiadającej w spółce będącej
rezydentem Portugalii udział wyższy niż 20% na uzyskanie zwrotu podatku pobieranego u źródła od wypłat dywidend dokonywanych
przez spółkę będącą rezydentem Portugalii jedynie, jeżeli była w posiadaniu tego udziału w sposób nieprzerwany przez dwa lata
i które opóźnia w ten sposób eliminowanie podwójnego opodatkowania ekonomicznego w porównaniu do spółek-akcjonariuszy będących
rezydentami Portugalii i posiadających udziały tego samego rodzaju. Jeżeli państwo członkowskie powołuje się na umowę o unikaniu
podwójnego opodatkowania zawartą z innym państwem członkowskim, do sądu krajowego należy ustalenie, czy należy tę umowę brać
pod uwagę, oraz sprawdzenie w stosownym przypadku, czy pozwala ona na neutralizację skutków ograniczenia swobody przedsiębiorczości.