62023CC0621
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ
JULIANE KOKOTT
της 14ης Νοεμβρίου 2024 (
1
)
Υπόθεση C‑621/23 P
Luossavaara-Kiirunavaara AB
κατά
Ευρωπαϊκής Επιτροπής
«Αίτηση αναιρέσεως – Προσφυγή ακυρώσεως – Περιβάλλον – Σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου – Δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων – Ύψος της κατανομής – Παραγωγή σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος – Εφαρμογή του δείκτη αναφοράς για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος – Νομιμότητα του δείκτη αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος – Περιθώριο ρυθμιστικής δράσης της Επιτροπής – Κίνδυνος διαρροής διοξειδίου του άνθρακα»
I. Εισαγωγή
1.
Η οδηγία 2003/87/ΕΚ (
2
) καθιερώνει ένα σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου για τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου κατά τρόπο οικονομικώς αποδοτικό και αποτελεσματικό. Οι υπαγόμενες στο εν λόγω σύστημα εγκαταστάσεις πρέπει να διαθέτουν, για την εκπομπή αερίων του θερμοκηπίου, εκπομπή η οποία στην πράξη αφορά σχεδόν αποκλειστικά το διοξείδιο του άνθρακα, δικαιώματα εκπομπής τα οποία τρόπον τινά «καταναλώνουν» μέσω της εκπομπής.
2.
Σύμφωνα με το άρθρο 9 της οδηγίας 2003/87, η ποσότητα των δικαιωμάτων εκπομπής στην Ένωση είναι περιορισμένη και μειώνεται ετησίως. Σε ορισμένες περιπτώσεις τα κράτη μέλη προβαίνουν στη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής σε φορείς εκμετάλλευσης. Κατά τα λοιπά οι φορείς εκμετάλλευσης πρέπει να αποκτούν τα αναγκαία δικαιώματα βάσει του άρθρου 10 σε πλειστηριασμούς των κρατών μελών.
3.
Η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως στρέφεται κατά της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης του Γενικού Δικαστηρίου της 26ης Ιουλίου 2023, Luossavaara-Kiirunavaara κατά Επιτροπής (T‑244/21, EU:T:2023:428). Αφορά δε τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής.
4.
Η ένδικη διαφορά ανέκυψε εκ του γεγονότος ότι η αναιρεσείουσα Luossavaara-Kiirunavaara AB (LKAB) παράγει σφαιρίδια από το σιδηρομετάλλευμα που εξορύσσει και επιθυμεί να λάβει για αυτά την ίδια ποσότητα δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπής με εκείνα που κατανέμονται για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Τα σφαιρίδια και το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα είναι ενδιάμεσα προϊόντα στο ίδιο στάδιο της παραγωγής ακατέργαστου σιδήρου, αλλά κατά την παραγωγή σφαιριδίων παράγονται πολύ λιγότερα αέρια θερμοκηπίου από ό,τι κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος.
5.
Μέχρι σήμερα, η LKAB λαμβάνει λιγότερα δωρεάν δικαιώματα εκπομπής για τα σφαιρίδιά της, διότι τα συναφή προς αυτά κατανεμόμενα δικαιώματα καθορίζονται βάσει διαφορετικών κανόνων από εκείνους που εφαρμόζονται για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα. Όσον αφορά το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα η κατανομή βασίζεται σε έναν λεγόμενο δείκτη αναφοράς ο οποίος καθορίζεται λαμβανομένων υπόψη των αποδοτικότερων εγκαταστάσεων παραγωγής πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Αντιθέτως, η κατανομή για τα σφαιρίδια βασίζεται στα αέρια θερμοκηπίου που παράγονται πράγματι από την οικεία εγκατάσταση (δείκτες αναφοράς θερμότητας και καυσίμου). Ωστόσο, η LKAB επιδιώκει κατανομή δικαιωμάτων βάσει του δείκτη αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα, η οποία θα είναι στην περίπτωση αυτή σημαντικά υψηλότερη από τη μέχρι τούδε κατανομή για τα σφαιρίδια.
6.
Σε περίπτωση ευόδωσης της επιδίωξης της LKAB θα δημιουργούνταν κίνητρο για την ευρύτερη χρήση σφαιριδίων στην παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου με συνέπεια τη μείωση των εκπομπών. Βεβαίως, λόγω της μειωμένης έντασης εκπομπών τα επιπλέον δικαιώματα πιθανόν δεν θα ήταν στο σύνολό τους αναγκαία για την παραγωγή, όμως το πλεόνασμα θα μπορούσε να πωληθεί.
7.
Ωστόσο, ο υφιστάμενος δείκτης αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα δεν μπορεί να εφαρμοστεί στα σφαιρίδια. Ειδικότερα, ένας κοινός δείκτης αναφοράς για τα δύο ενδιάμεσα προϊόντα θα έπρεπε να βασίζεται στις εκπομπές που συνδέονται με την παραγωγή σφαιριδίων, η οποία είναι σαφώς αποδοτικότερη από την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Ως εκ τούτου, βάσει ενός τέτοιου καθεστώτος, στα δύο ενδιάμεσα προϊόντα θα κατανέμονταν σαφώς λιγότερα δικαιώματα εκπομπής από εκείνα που κατανέμονται βάσει του υφιστάμενου δείκτη αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα.
8.
Επομένως, η μειωμένη ένταση εκπομπών που συνεπάγεται η παραγωγή σφαιριδίων μπορεί να ληφθεί υπόψη μόνο στο πλαίσιο της εξέτασης του κύρους του δείκτη αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Στο πλαίσιο αυτό η ευρεία εξουσία εκτιμήσεως την οποία διαθέτει η Επιτροπή έχει αποφασιστική σημασία.
II. Το νομικό πλαίσιο
Α. Δείκτες αναφοράς για τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής
9.
Οι βάσεις της δωρεάν κατανομής των δικαιωμάτων εκπομπής ορίζονται στο άρθρο 10α της οδηγίας 2003/87:
«1.   Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 23 για τη συμπλήρωση της παρούσας οδηγίας σχετικά με τους πλήρως εναρμονισμένους κανόνες που ισχύουν σε ολόκληρη την Ένωση για την κατανομή των δικαιωμάτων που αναφέρονται στις παραγράφους 4, 5, 7 και 19 του παρόντος άρθρου.
Τα μέτρα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο καθορίζουν, στον βαθμό που αυτό είναι εφικτό, κοινοτικής εμβέλειας εκ των προτέρων δείκτες αναφοράς, ούτως ώστε να διασφαλίσουν ότι η κατανομή πραγματοποιείται κατά τρόπο που παρέχει κίνητρα για μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και τεχνικές αποδοτικές, λαμβάνοντας υπόψη τις αποδοτικότερες τεχνικές, υποκατάστατα, εναλλακτικές διαδικασίες παραγωγής, υψηλής απόδοσης συμπαραγωγή ενεργείας, αποδοτική ανάκτηση ενεργείας από απαέρια, χρήση βιομάζας και δέσμευση και αποθήκευση CO2, όπου διατίθενται τέτοιου είδους εγκαταστάσεις, καθώς και ότι δεν παρέχουν κίνητρα για αύξηση των εκπομπών. […]
Για κάθε κλάδο και επιμέρους κλάδο, ο δείκτης αναφοράς καθορίζεται κατά κανόνα για τα προϊόντα και όχι για την ισχύ, ούτως ώστε να μεγιστοποιούνται οι μειώσεις της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου και η εξοικονόμηση ενεργειακής απόδοσης στο σύνολο της παραγωγικής διαδικασίας του εμπλεκομένου κλάδου ή επιμέρους κλάδου […].
Κατά τον προσδιορισμό των αρχών για τον εκ των προτέρων καθορισμό των δεικτών αναφοράς σε μεμονωμένους τομείς και υποτομείς, η Επιτροπή πραγματοποιεί διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερόμενους φορείς, συμπεριλαμβανομένων των ενδιαφερομένων τομέων και υποτομέων.
[…]
2.   Κατά τον προσδιορισμό των αρχών για τον καθορισμό των εκ των προτέρων δεικτών αναφοράς σε μεμονωμένους κλάδους ή επιμέρους κλάδους, ως σημείο αφετηρίας λαμβάνεται η μέση επίδοση των 10 % αποδοτικότερων εγκαταστάσεων σε έναν κλάδο ή επιμέρους κλάδο στην Ένωση κατά την περίοδο 2007-2008. Η Επιτροπή διαβουλεύεται με τους συναφείς φορείς, συμπεριλαμβανομένων των ενδιαφερομένων τομέων και υποτομέων.
[…]
Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό των αναθεωρημένων τιμών δεικτών αναφοράς για τη δωρεάν κατανομή. Οι εν λόγω πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις δυνάμει της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου και συμμορφώνονται με τα ακόλουθα:
α)
Για την περίοδο από το 2021 έως το 2025, οι τιμές των δεικτών αναφοράς προσδιορίζονται με βάση τα στοιχεία που υποβάλλονται δυνάμει του άρθρου 11 για τα έτη 2016 και 2017. Βάσει της σύγκρισης των εν λόγω τιμών των δεικτών αναφοράς και των τιμών των δεικτών αναφοράς που περιέχονται στην απόφαση 2011/278/ΕΕ της Επιτροπής […], η οποία εκδόθηκε στις 27 Απριλίου 2011, η Επιτροπή καθορίζει το ετήσιο ποσοστό μείωσης για κάθε δείκτη αναφοράς και το εφαρμόζει στις τιμές δεικτών αναφοράς που ισχύουν κατά την περίοδο από το 2013 έως το 2020, για κάθε έτος από το 2008 έως το 2023 με σκοπό τον προσδιορισμό των τιμών των δεικτών αναφοράς για την περίοδο από το 2021 έως το 2025.
β)
Όταν το ετήσιο ποσοστό μείωσης υπερβαίνει το 1,6 % ή είναι χαμηλότερο από το 0,2 %, οι τιμές δεικτών αναφοράς για τα έτη από το 2021 έως το 2025 είναι οι τιμές των δεικτών αναφοράς που ίσχυαν κατά την περίοδο από το 2013 έως το 2020, μείον το πιο σχετικό ποσοστό από αυτά τα δύο ποσοστά για κάθε έτος μεταξύ του 2008 και του 2023.
γ) […]»
Β. Ο δείκτης αναφοράς προϊόντος για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα
10.
Η Επιτροπή έχει καθορίσει τους δείκτες αναφοράς που προβλέπει το άρθρο 10α της οδηγίας 2003/87 αρχικά με την απόφαση 2011/278/ΕΕ (
3
) και πλέον με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2019/331 (
4
).
11.
Στις αιτιολογικές σκέψεις 4, 5, 8 και 9 της απόφασης 2011/278, η Επιτροπή επεξήγησε την προσέγγισή της κατά τον καθορισμό των δεικτών αναφοράς:
«(4)
[…] Καταρχήν, για κάθε προϊόν πρέπει να καθοριστεί ένας δείκτης αναφοράς. Εάν ένα προϊόν είναι άμεσο υποκατάστατο άλλου προϊόντος, πρέπει να καλύπτονται αμφότερα από τον ίδιο δείκτη αναφοράς προϊόντος και από τον σχετικό ορισμό προϊόντος.
(5)
Η Επιτροπή θεώρησε ότι ο καθορισμός δείκτη αναφοράς για ένα προϊόν ήταν εφικτός εφόσον, λαμβάνοντας υπόψη την πολυπλοκότητα των διεργασιών παραγωγής, υπήρχαν ορισμοί και ταξινομήσεις προϊόντων που επιτρέπουν την επαλήθευση των δεδομένων παραγωγής και την ενιαία εφαρμογή του δείκτη αναφοράς προϊόντος σε ολόκληρη την Ένωση για τους σκοπούς της κατανομής δικαιωμάτων εκπομπής. Δεν έγινε διαφοροποίηση βάσει γεωγραφικών κριτηρίων ή των χρησιμοποιούμενων τεχνολογιών, πρώτων υλών ή καυσίμων, ώστε να μη στρεβλωθούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα αποδοτικότητας από άποψη διοξειδίου του άνθρακα σε ολόκληρη την οικονομία της Ένωσης και να βελτιωθεί η εναρμόνιση της μεταβατικής δωρεάν κατανομής δικαιωμάτων εκπομπής.
[…]
(8)
Για τον προσδιορισμό των τιμών των δεικτών αναφοράς, η Επιτροπή χρησιμοποίησε ως σημείο αφετηρίας τον αριθμητικό μέσο όρο των επιδόσεων στο πεδίο των αερίων του θερμοκηπίου του 10 % των εγκαταστάσεων που είχε την υψηλότερη ως προς τα αέρια του θερμοκηπίου απόδοση το 2007 και το 2008, για το οποίο έχουν συλλεχθεί δεδομένα. Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 10α παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, η Επιτροπή εξέτασε, για όλους τους τομείς για τους οποίους προβλέπεται δείκτης αναφοράς προϊόντος στο παράρτημα I –βασιζόμενη σε συμπληρωματικές πληροφορίες από διάφορες πηγές και σε ειδική μελέτη, στο πλαίσιο της οποίας αναλύθηκαν οι αποδοτικότερες τεχνικές και το δυναμικό μείωσης σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο–, το κατά πόσον η συγκεκριμένη αφετηρία αντικατοπτρίζει επαρκώς τις αποδοτικότερες τεχνικές, υποκατάστατα, εναλλακτικές διαδικασίες παραγωγής, την υψηλής απόδοσης συμπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας-θερμότητας, την αποδοτική ανάκτηση ενέργειας από απαέρια, τη χρήση βιομάζας και τη δέσμευση και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα, όπου διατίθενται τέτοιου είδους εγκαταστάσεις. Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό των τιμών των δεικτών αναφοράς συλλέχθηκαν από ευρύ φάσμα πηγών, προκειμένου να καλυφθεί ο μέγιστος δυνατός αριθμός εγκαταστάσεων που παρήγαγαν προϊόντα καλυπτόμενα από δείκτη αναφοράς προϊόντος το 2007 και το 2008. Πρώτον, συλλέχθηκαν δεδομένα για τις επιδόσεις στο πεδίο των αερίων του θερμοκηπίου εγκαταστάσεων που υπάγονται στο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής (ΣΕΔΕ) και παράγουν προϊόντα καλυπτόμενα από δείκτη αναφοράς προϊόντος, από ή εξ ονόματος των αντίστοιχων ευρωπαϊκών κλαδικών οργανώσεων βάσει καθορισμένων κανόνων, των λεγόμενων «εγχειριδίων κανόνων κλάδου». Για τα εν λόγω εγχειρίδια κανόνων, η Επιτροπή παρέσχε καθοδήγηση παραπέμποντας στα κριτήρια ποιότητας και εξακρίβωσης που ισχύουν για τα δεδομένα συγκριτικής αξιολόγησης για το ΣΕΔΕ της ΕΕ. Δεύτερον, για τη συμπλήρωση της συλλογής δεδομένων από τις ευρωπαϊκές κλαδικές οργανώσεις κλάδων, σύμβουλοι συνέλεξαν δεδομένα εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής από εγκαταστάσεις που δεν καλύπτονται από τα δεδομένα των κλάδων. Επίσης, δεδομένα και αναλύσεις παρασχέθηκαν και από αρμόδιες αρχές των κρατών μελών.
(9)
Για να εξασφαλιστεί ότι οι τιμές των δεικτών αναφοράς βασίζονται σε ορθά και συμβατά δεδομένα, η Επιτροπή, με τη στήριξη συμβούλων, διενήργησε ενδελεχείς ελέγχους συμμόρφωσης των εγχειριδίων κανόνων κλάδου, καθώς και ελέγχους ευλογοφάνειας των τιμών αφετηρίας που προέκυψαν από τα δεδομένα. Όπως αναφέρεται στην καθοδήγηση σχετικά με την ποιότητα και την εξακρίβωση, τα δεδομένα επαληθεύτηκαν στον αναγκαίο βαθμό από ανεξάρτητους ελεγκτές.»
12.
Το παράρτημα Ι, σημείο 1, του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού 2019/331, προέβλεπε τιμή δείκτη αναφοράς προϊόντος 0,171 δικαιώματα ανά τόνο για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα, την οποία η Επιτροπή μείωσε αργότερα σε 0,157 δικαιώματα ανά τόνο (
5
). Το προϊόν πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα περιγράφεται ως εξής:
«Συσσωματωμένο σιδηρούχο προϊόν το οποίο περιέχει λεπτόκοκκο σιδηρομετάλλευμα, συλλιπάσματα και σιδηρούχα υλικά ανακύκλωσης με τις χημικές και φυσικές ιδιότητες, όπως επίπεδο αλκαλικότητας, μηχανική αντοχή και διαπερατότητα, που απαιτούνται για την τροφοδότηση διεργασιών αναγωγής σιδηρομεταλλεύματος με σίδηρο και τα αναγκαία υλικά συλλιπάσματος. Εκφρασμένο σε τόνους πυρωσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, όπως φεύγει από τη μονάδα συσσωμάτωσης.»
13.
Όσον αφορά τις καλυπτόμενες διεργασίες και εκπομπές (όρια συστήματος), αναφέρονται στην αυτή θέση τα εξής:
«Περιλαμβάνονται όλες οι διεργασίες που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με τις εξής μονάδες διεργασιών: μονάδα συσσωμάτωσης, ανάφλεξη, μονάδες προετοιμασίας τροφοδοτικής ύλης, μονάδα θερμής διαλογής, μονάδα ψύξης πυροσυσσωματώματος, μονάδα ψυχρής διαλογής και μονάδα παραγωγής ατμού.»
Γ. Δωρεάν κατανομή λόγω κινδύνου διαρροής διοξειδίου του άνθρακα
14.
Σύμφωνα με το άρθρο 10β, παράγραφος 1, της οδηγίας 2003/87, σε ορισμένους τομείς οι οποίοι είναι εκτεθειμένοι σε κίνδυνο διαρροής διοξειδίου του άνθρακα, τα δικαιώματα εκπομπής που προκύπτουν κατ’ εφαρμογήν του σχετικού δείκτη αναφοράς πρέπει να κατανέμονται εντελώς δωρεάν έως το 2030.
15.
Συναφώς, οι αιτιολογικές σκέψεις 24 και 25 της οδηγίας 2009/29/ΕΚ (
6
), με την οποία εισήχθη το πρώτον το καθεστώς αυτό, διαλαμβάνουν τα εξής:
«(24)
[…] Σε περίπτωση που άλλες ανεπτυγμένες χώρες και άλλες μείζονες πηγές εκπομπών αερίων θερμοκηπίου δεν συμμετάσχουν […] [στο Πρωτόκολλο του Κιότο], μπορεί να προκληθεί αύξηση των εκπομπών των αερίων θερμοκηπίου σε τρίτες χώρες όπου η βιομηχανία δεν υπόκειται σε παρόμοιους περιορισμούς αναφορικά με το διοξείδιο του άνθρακα (“διαρροή άνθρακα”), ενώ ταυτόχρονα ενδέχεται να βρεθούν σε οικονομικά δυσχερή θέση ενεργοβόροι κλάδοι και επιμέρους κλάδοι της Κοινότητας οι οποίοι υπόκεινται στον διεθνή ανταγωνισμό. Η πιθανότητα αυτή μπορεί να υπονομεύσει την περιβαλλοντική ακεραιότητα και την ωφέλεια εκ των δράσεων της Κοινότητας. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος της διαρροής άνθρακα, η Κοινότητα θα πρέπει να προβεί στη δωρεάν κατανομή του 100 % των δικαιωμάτων σε κλάδους ή επιμέρους κλάδους που πληρούν τα σχετικά κριτήρια […].
(25)
Συνεπώς, η Επιτροπή πρέπει να επανεξετάσει την κατάσταση το αργότερο μέχρι τις 30 Ιουνίου 2010, να διαβουλευθεί με όλους τους συναφείς κοινωνικούς εταίρους και, υπό το φως του αποτελέσματος των διεθνών διαπραγματεύσεων, να υποβάλει έκθεση η οποία θα συνοδεύεται από κατάλληλες προτάσεις. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θα προσδιορίσει μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2009 το αργότερο τους ενεργοβόρους κλάδους ή επιμέρους κλάδους της βιομηχανίας που είναι πιθανόν να εκτεθούν στον κίνδυνο διαρροής άνθρακα. Θα πρέπει να βασίσει την ανάλυσή της στην αξιολόγηση της αδυναμίας των βιομηχανιών να μετακυλίσουν το κόστος των απαιτούμενων δικαιωμάτων στις τιμές των προϊόντων χωρίς σημαντική απώλεια μεριδίου της αγοράς για τις εγκαταστάσεις εκτός ΕΕ που δεν προβαίνουν σε παρόμοια δράση για τη μείωση των εκπομπών τους. Οι ενεργοβόρες βιομηχανίες που είναι αποφασισμένες να εκτεθούν σε σημαντικό κίνδυνο διαρροής άνθρακα θα μπορούν να λαμβάνουν μεγαλύτερη ποσότητα δωρεάν κατανομής […].»
16.
Η Επιτροπή αναγνώρισε τόσο την εξόρυξη σιδηρομεταλλεύματος όσο και την παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου, χάλυβα και σιδηροκραμάτων ως τομείς στους οποίους υπάρχει κίνδυνος διαρροής διοξειδίου του άνθρακα κατά την έννοια του άρθρου 10β, παράγραφος 1, της οδηγίας 2003/87 (
7
).
III. Τα πραγματικά περιστατικά και το ιστορικό της διαφοράς
Α. Βασικά στοιχεία
17.
Για την παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου από σιδηρομετάλλευμα, το μετάλλευμα πρέπει πρώτα να μεταποιηθεί σε ενδιάμεσο προϊόν το οποίο στη συνέχεια εισάγεται στην υψικάμινο. Το ενδιάμεσο αυτό προϊόν είναι εν μέρει πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα το οποίο κατά κανόνα παράγεται στα ίδια τα χαλυβουργεία. Πρόκειται για σχετικά χονδροειδή συσσωματώματα από σιδηρομετάλλευμα και άλλα υλικά: (
8
)
18.
Ωστόσο, εν μέρει το σιδηρομετάλλευμα μεταποιείται επίσης αμέσως μετά την εξόρυξη σε σφαιρίδια τα οποία είναι μικρότερου μεγέθους συσσωματώσεις σφαιρικού σχήματος και παρόμοιας σύνθεσης. (
9
)
19.
Βάσει των στοιχείων που υπέβαλε η LKAB, το 2020 παρήχθησαν στην Ένωση περίπου 29 εκατομμύρια τόνοι σφαιριδίων, από τα οποία περίπου 25 εκατομμύρια τόνοι στις εγκαταστάσεις της, και περίπου 77 εκατομμύρια τόνοι πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος (
10
).
20.
Αφετηρία της ένδικης διαφοράς είναι το γεγονός ότι η ένταση εκπομπών κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος είναι έξι έως επτά φορές μεγαλύτερη από ό,τι κατά την παραγωγή σφαιριδίων (
11
). Τούτο σημαίνει ότι, κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος εκλύονται αντιστοίχως μεγαλύτερες ποσότητες αερίων του θερμοκηπίου, βάσει των υποβληθέντων από την LKAB στοιχείων κατά μέσον όρο 265 kg διοξειδίου του άνθρακα ανά τόνο πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Αντιθέτως, στην παραγωγή σφαιριδίων από την LKAB αντιστοιχούσαν μόνο 29,3 kg διοξειδίου του άνθρακα ανά τόνο (
12
).
21.
Για την εκπομπή αερίων του θερμοκηπίου κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος ή σφαιριδίων, ο φορέας εκμετάλλευσης της εγκατάστασης πρέπει να διαθέτει αντίστοιχα δικαιώματα εκπομπής τα οποία τρόπον τινά «καταναλώνει» μέσω της εκπομπής. Όπως ομόθυμα εκθέτουν οι διάδικοι, τα δικαιώματα αυτά θα πρέπει κατ’ αρχήν να αποκτώνται σε αυξανόμενο βαθμό σε πλειστηριασμούς. Ωστόσο, η εξόρυξη σιδηρομεταλλεύματος και η παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου αποτελούν τομείς εκτεθειμένους στον κίνδυνο διαρροής διοξειδίου του άνθρακα. Συνεπώς, υπάρχει κίνδυνος οι δραστηριότητες αυτές να διακοπούν εντός της Ένωσης και αντ’ αυτού να συνεχιστούν σε περιοχές εκτός της Ένωσης. Για τον λόγο αυτόν τα δικαιώματα εκπομπής που είναι αναγκαία για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος (
13
) και σφαιριδίων (
14
) κατανέμονται έως το 2030 κατ’ αρχήν εντελώς δωρεάν (
15
).
22.
Η ποσότητα των προς κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής προκύπτει από έναν λεγόμενο «δείκτη αναφοράς» τον οποίο έχει καθορίσει η Επιτροπή κατά κανόνα βάσει της μέσης επίδοσης του αποδοτικότερου 10 % των εγκαταστάσεων σε έναν κλάδο ή επιμέρους κλάδο.
23.
Για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος η Επιτροπή έχει καθορίσει τέτοιον δείκτη αναφοράς (
16
). Αυτός βασίζεται κυρίως στην απόδοση των εγκαταστάσεων παραγωγής πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, όμως η Επιτροπή συμπεριέλαβε επίσης την εγκατάσταση συνδυασμένης παραγωγής σφαιριδίων και πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος σε ένα ολλανδικό χαλυβουργείο (
17
).
24.
Αντιθέτως, η Επιτροπή δεν καθόρισε χωριστό δείκτη αναφοράς για την παραγωγή σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος. Πράγματι, η ποσότητα των δικαιωμάτων εκπομπής που πρέπει να κατανεμηθούν στις αντίστοιχες εγκαταστάσεις υπολογίζεται βάσει δεικτών αναφοράς θερμότητας και καυσίμου (
18
). Δεδομένου ότι η παραγωγή σφαιριδίων χαρακτηρίζεται από μικρότερη ένταση εκπομπών από την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, οι παραγωγοί σφαιριδίων λαμβάνουν σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή αντιστοίχως χαμηλότερη αλλά πάντως επαρκή (
19
) ποσότητα δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπής από ό,τι οι παραγωγοί πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στους οποίους εφαρμόζεται ο προαναφερθείς δείκτης αναφοράς.
Β. Διαδικασία και αιτήματα των διαδίκων
25.
Στο πλαίσιο της σχετικής με την εξόρυξη σιδηρομεταλλεύματος δραστηριότητάς της η LKAB εκμεταλλεύεται τρεις εγκαταστάσεις παραγωγής σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος και ζητεί τη χορήγηση δικαιωμάτων εκπομπής βάσει του δείκτη αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Το Βασίλειο της Σουηδίας το οποίο είναι ιδιοκτήτης της LKAB (
20
) υπέβαλε στην Επιτροπή σχετική πρόταση.
26.
Η Επιτροπή απέρριψε την πρόταση αυτή με το άρθρο 1, παράγραφος 3, της επίδικης απόφασης 2021/355 (
21
). Στην αιτιολογική σκέψη 13 η Επιτροπή εξέθεσε τα εξής:
«[…] Η Σουηδία πρότεινε τη χρήση υποεγκατάστασης δείκτη αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος για την παραγωγή σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος, ενώ στο 3ο στάδιο χρησιμοποιήθηκαν δείκτες αναφοράς θερμότητας και καυσίμου. Ωστόσο, ο δείκτης αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος ορίζεται στο παράρτημα I του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/331 και ο ορισμός των προϊόντων, καθώς και ο ορισμός των διεργασιών και των εκπομπών που καλύπτονται από τον εν λόγω δείκτη αναφοράς προϊόντος είναι προσαρμοσμένοι στην πυροσυσσωμάτωση και δεν περιλαμβάνουν σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος. Επιπλέον, το άρθρο 10α παράγραφος 2 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ απαιτεί επικαιροποίηση των τιμών των δεικτών αναφοράς για το 4ο στάδιο και δεν προβλέπει καμία προσαρμογή της ερμηνείας των ορισμών των δεικτών αναφοράς. Συνεπώς, τα δεδομένα που υποβλήθηκαν για την παραγωγή σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος με βάση υποεγκατάσταση πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος πρέπει να απορριφθούν.»
27.
Η LKAB άσκησε με την υποστήριξη της Σουηδίας προσφυγή κατά της επίδικης απόφασης ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, το οποίο την απέρριψε με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση.
28.
Με την αίτηση αναιρέσεως η LKAB ζητεί από το Δικαστήριο:
–
να αναιρέσει την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση·
–
να ακυρώσει το άρθρο 1, παράγραφος 3, της απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ) 2021/355, της 25ης Φεβρουαρίου 2021, σχετικά με τα εθνικά μέτρα εφαρμογής για τη μεταβατική δωρεάν κατανομή των δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου σύμφωνα με το άρθρο 11, παράγραφος 3, της οδηγίας 2003/87·
–
να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.
29.
Το Βασίλειο της Σουηδίας υποστηρίζει τα αιτήματα της LKAB.
30.
Αντιθέτως, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητεί από το Δικαστήριο
–
να απορρίψει την αίτηση αναιρέσεως και
–
να καταδικάσει την LKAB στα δικαστικά έξοδα.
31.
Η Luossavaara-Kiirunavaara AB, το Βασίλειο της Σουηδίας και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέβαλαν γραπτές παρατηρήσεις. Το Δικαστήριο αποφάσισε, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 76, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του, να μη διεξαγάγει επ’ ακροατηρίου συζήτηση, καθόσον έκρινε ότι έχει διαφωτιστεί επαρκώς προκειμένου να αποφανθεί επί της υποθέσεως.
IV. Νομική εκτίμηση
32.
Με την παρούσα διαδικασία η LKAB επιδιώκει κυρίως να επιτύχει τον καθορισμό της ποσότητας των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπής που πρόκειται να κατανεμηθούν στις εγκαταστάσεις της για την παραγωγή σφαιριδίων σιδηρομεταλλεύματος βάσει του δείκτη αναφοράς για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Σε περίπτωση ευόδωσης της επιδίωξής της αυτής θα έπρεπε εν τέλει να λάβει για τις εν λόγω εγκαταστάσεις έξι έως επτά φορές περισσότερα δικαιώματα εκπομπής από όσα θα λάμβανε κατ’ εφαρμογήν του έως τώρα χρησιμοποιούμενου δείκτη αναφοράς θερμότητας και καυσίμου ο οποίος θα έπρεπε να βασιστεί στις πράγματι παραγόμενες εκπομπές. Για τον λόγο αυτόν η LKAB εξακολουθεί με την αίτηση αναιρέσεως να αμφισβητεί την επίδικη απόφαση με την οποία η Επιτροπή αρνήθηκε να εφαρμόσει τον δείκτη αναφοράς πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος.
33.
Σε αντίθεση με την προσφυγή ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, η LKAB δεν προβάλλει πλέον με χωριστό λόγο αναιρέσεως την έλλειψη νομιμότητας του δείκτη αναφοράς για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό 2019/331. Η LKAB προέβαλε τον λόγο αυτό για την περίπτωση που το Γενικό Δικαστήριο θα απέρριπτε τα επιχειρήματά της σχετικά με την ερμηνεία του δείκτη αναφοράς. Στην περίπτωση αυτή, ο δείκτης αναφοράς δεν συνάδει κατά την LKAB με τη νομική του βάση, το άρθρο 10α, παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 2003/87, διότι σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη θα έπρεπε να περιλαμβάνει και την παραγωγή σφαιριδίων.
34.
Εντούτοις, αντιθέτως προς όσα υποστηρίζει η Επιτροπή (
22
), η μη προβολή ιδίου λόγου αναιρέσεως δεν σημαίνει ότι η LKAB εγκατέλειψε στο πλαίσιο της αιτήσεως αναιρέσεως το επικουρικό αυτό αίτημα της προσφυγής. Αντιθέτως, η LKAB βάλλει και με τους πέντε λόγους αναιρέσεως ρητώς και κατά των κρίσεων που περιλαμβάνονται στη σκέψη 166 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, με τις οποίες το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε αυτήν την επικουρικώς προβληθείσα παρεμπίπτουσα ένσταση κατά του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού 2019/331.
35.
Αυτός ο τρόπος ενέργειας της LKAB είναι βεβαίως ατυχής και παραπλανητικός, διότι παρέχει έδαφος στο να παραβλεφθεί κατ’ αναίρεση η αιτίαση αυτή. Οι ισχυρισμοί της Επιτροπής καταδεικνύουν τον κίνδυνο αυτό. Εντούτοις, η διατύπωση της αιτήσεως αναιρέσεως ακολουθεί τη σειρά των σκέψεων της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Σε αυτήν το Γενικό Δικαστήριο απορρίπτει την εν λόγω ένσταση μόνο περί το τέλος και σχετικά συνοπτικά με μια συλλήβδην παραπομπή στις προηγηθείσες σκέψεις επί της επίδικης απόφασης. Ήδη για τον λόγο αυτό δεν δικαιολογείται να μη ληφθεί υπόψη κατ’ αναίρεση η παρεμπίπτουσα ένσταση.
36.
Αντιθέτως, πρέπει να αποσαφηνιστεί αν οι λόγοι αναιρέσεως αναδεικνύουν μια βαρύνουσας σημασίας για την απόφαση πλάνη περί το δίκαιο στη σκέψη 166 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Σε περίπτωση αναίρεσης της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης ως προς το σημείο αυτό η προβληθείσα παρεμπιπτόντως ένσταση θα αναβίωνε και θα έπρεπε να εκδοθεί νέα δικαστική απόφαση.
37.
Επομένως, θα εξετάσω κατ’ αρχάς τους λόγους αναιρέσεως προκειμένου να εξακριβώσω αν κλονίζουν τις κρίσεις της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης κατά το μέρος που αυτές επιβεβαιώνουν ότι η απόρριψη της εφαρμογής στα σφαιρίδια του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος υπήρξε νόμιμη (συναφώς ενότητα Α). Στη συνέχεια, θα εξετάσω αν οι λόγοι αυτοί εγείρουν αμφιβολίες ως προς το κατά πόσον ο δείκτης αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος συνάδει με τη νομική του βάση (συναφώς ενότητα Β).
Α. Εφαρμογή του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στα σφαιρίδια
38.
Οι αιτιάσεις που προβάλλει η LKAB κατά της ίδιας της επίδικης απόφασης αποσκοπούν στο να ερμηνευθεί ο δείκτης αναφοράς για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, σε συμφωνία με κανόνες δικαίου υπέρτερης τυπικής ισχύος, ιδίως με το άρθρο 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 2003/87, κατά τρόπο ώστε να καταλαμβάνει όχι μόνο το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα αλλά και τα σφαιρίδια.
39.
Ωστόσο, σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς της ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου, η LKAB δεν υποστηρίζει πλέον ότι τα σφαιρίδια πρέπει να θεωρούνται ως πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα κατά την έννοια του δείκτη αναφοράς. Ως εκ τούτου δεν αμφισβητεί την απόρριψη του ισχυρισμού αυτού στις σκέψεις 25 και 26 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Επίσης, η LKAB δεν αμφισβητεί τις κρίσεις του Γενικού Δικαστηρίου ότι ο δείκτης αναφοράς δεν σχεδιάστηκε για να συμπεριλάβει την παραγωγή σφαιριδίων. Τούτο ισχύει ιδίως για τις διαπιστώσεις στις σκέψεις 55 έως 57 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, κατά τις οποίες ο δείκτης αναφοράς θα ήταν χαμηλότερος εάν είχε ληφθεί υπόψη η παραγωγή σφαιριδίων.
40.
Ωστόσο, η τελευταία αυτή διαπίστωση αποκλείει τη δυνατότητα ερμηνείας του δείκτη αναφοράς κατά τρόπο ώστε να περιλαμβάνει την παραγωγή σφαιριδίων. Πράγματι, μια τέτοια ερμηνεία θα είχε ως συνέπεια ότι βάσει του εν λόγω δείκτη αναφοράς θα κατανέμονταν σε όλες τις καλυπτόμενες εγκαταστάσεις υπερβολικά μεγάλος αριθμός δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπής.
41.
Τούτο προκύπτει από το γεγονός ότι οι τιμές των δεικτών αναφοράς δυνάμει του άρθρου 10α, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 2003/87 καθορίζονται βάσει των αποδοτικότερων εγκαταστάσεων ενός τομέα. Σε περίπτωση που το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια λαμβάνονταν υπόψη από κοινού, αυτές θα ήταν οι εγκαταστάσεις παραγωγής σφαιριδίων, όπως διαπιστώνει το Γενικό Δικαστήριο στη σκέψη 57 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Δεδομένου ότι βάσει των δικών της στοιχείων η LKAB εκπέμπει κατά την παραγωγή σφαιριδίων περίπου 30 kg διοξειδίου του άνθρακα ανά τόνο (
23
), η τιμή του δείκτη αναφοράς θα έπρεπε, αντί των 0,157 δικαιωμάτων ανά τόνο, να είναι μόνον περίπου 0,03 δικαιώματα ανά τόνο.
42.
Επομένως, αν ο δείκτης αναφοράς εφαρμοζόταν, με τις τιμές κατανομής που προβλέπονται σήμερα, και στα σφαιρίδια, το αποτέλεσμα της κατανομής θα ήταν εσφαλμένο τόσο σε σχέση με την παραγωγή σφαιριδίων όσο και σε σχέση με την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Το σφάλμα αυτό θα οφειλόταν στην εσωτερική αντίφαση ότι η ποσότητα των προς κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής θα είχε καθοριστεί μόνο βάσει της παραγωγής πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, αυτά ωστόσο θα κατανέμονταν και για την παραγωγή σφαιριδίων από την οποία προκύπτουν σημαντικά λιγότερες εκπομπές.
43.
Η αντίφαση θα μπορούσε να αποφευχθεί μόνον αν το Δικαστήριο μπορούσε επίσης να προσαρμόσει την τιμή του δείκτη αναφοράς, δηλαδή την ποσότητα των προς κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής, διά της ερμηνευτικής οδού κατά τέτοιο τρόπο ώστε να ληφθεί υπόψη η παραγωγή σφαιριδίων. Ωστόσο, κανείς από τους διαδίκους δεν προτείνει τούτο και από πλευράς μου θεωρώ επίσης ότι μια τέτοια ερμηνεία αποκλείεται. Δεν βρίσκει κανένα έρεισμα στο γράμμα του δείκτη αναφοράς, συνεπώς θα ήταν contra legem. Επιπλέον, το Δικαστήριο δεν έχει την εξουσία και δεν διαθέτει τις αναγκαίες τεχνικές και επιστημονικές γνώσεις όσον αφορά τις παραγόμενες εκπομπές και τη μέθοδο καθορισμού της τιμής του δείκτη αναφοράς προκειμένου να προβεί κατά τρόπο αξιόπιστο στην προσαρμογή αυτή. Αντιθέτως, δυνάμει του άρθρου 10α της οδηγίας 2003/87 επιφορτισμένη με το καθήκον αυτό είναι ευλόγως η Επιτροπή.
44.
Οι σκοποί της οδηγίας 2003/87 τους οποίους τονίζουν η LKAB και η Σουηδία, ιδίως ο σκοπός της μείωσης της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου μέσω της εφαρμογής αποτελεσματικότερων διαδικασιών, δεν είναι ικανοί να μεταβάλουν τη θεώρηση αυτή. Οι σκοποί αυτοί δεν καθιστούν δυνατή την υπέρβαση της καταδειχθείσας αντίφασης μεταξύ της βάσης καθορισμού του δείκτη αναφοράς και της συμπερίληψης των σφαιριδίων.
45.
Εξάλλου, η δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής θα πρέπει μεν να καλύπτει τις ανάγκες των οικείων εγκαταστάσεων, όχι όμως να βαίνει πέραν των αναγκών αυτών. Αυτό ακριβώς θα ήταν ωστόσο το αποτέλεσμα της επέκτασης του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στα σφαιρίδια.
46.
Τούτο δεν αποκλείει κατ’ ανάγκην την ευρεία ερμηνεία των δεικτών αναφοράς ούτως ώστε να καλύπτονται ορισμένα προϊόντα τα οποία ενδεχομένως δεν είχαν ληφθεί υπόψη κατά τον καθορισμό του δείκτη. Ωστόσο, δεν είναι δυνατή η εφαρμογή δεικτών αναφοράς σε προϊόντα των οποίων η συμπερίληψη θα είχε οδηγήσει σε χαμηλότερη τιμή του δείκτη αναφοράς, διότι στην περίπτωση αυτή η εφαρμογή του δείκτη αναφοράς θα οδηγούσε στο αντιφατικό αποτέλεσμα που μόλις περιγράφηκε.
47.
Επομένως, η LKAB αβασίμως υποστηρίζει ότι η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση πρέπει να αναιρεθεί και η επίδικη απόφαση να ακυρωθεί για τον λόγο ότι βασίζονται σε εσφαλμένη ερμηνεία του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Οι λόγοι αναιρέσεως είναι κατά τούτο αλυσιτελείς. Ακόμη και αν το σχετικό επιχείρημα της LKAB ήταν ορθό, δεν θα μπορούσε να οδηγήσει σε διαφορετική ερμηνεία του δείκτη αναφοράς. Συναφώς, λεκτέα αναλυτικότερα τα ακόλουθα.
1.
Πρώτος λόγος αναιρέσεως – Δυνατότητα υποκατάστασης
48.
Με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως η LKAB αμφισβητεί τη διαπίστωση του Γενικού Δικαστηρίου ότι τα σφαιρίδια δεν μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα.
49.
Το Γενικό Δικαστήριο προέβη στη διαπίστωση αυτή διότι στις σκέψεις 85 έως 88 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης δέχθηκε τον ισχυρισμό της LKAB ότι ο δείκτης αναφοράς θα μπορούσε να εφαρμοστεί και στα σφαιρίδια εφόσον αυτά μπορούσαν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα. Υπό το πρίσμα αυτό, το ερώτημα αν τα σφαιρίδια μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα είχε αποφασιστική σημασία.
50.
Ωστόσο, η ως άνω κρίση σχετικά με τη σημασία της δυνατότητας άμεσης υποκατάστασης για την ερμηνεία του δείκτη αναφοράς πάσχει, υπό το φως των ανωτέρω σκέψεων, πλάνη περί το δίκαιο. Η πλάνη αυτή περί το δίκαιο δεν οδηγεί εντούτοις σε αναίρεση της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, καθόσον το Γενικό Δικαστήριο ορθώς κατ’ αποτέλεσμα απέρριψε την εφαρμογή του δείκτη αναφοράς στα σφαιρίδια.
51.
Δεδομένου ότι το ερώτημα αν τα σφαιρίδια μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα δεν ασκεί επιρροή στην ερμηνεία του δείκτη αναφοράς, οι αιτιάσεις που προβάλλονται με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως κατά των συναφών διαπιστώσεων του Γενικού Δικαστηρίου είναι αλυσιτελείς στο μέτρο που ο λόγος αυτός αφορά την ερμηνεία του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος.
52.
Ωστόσο, το ερώτημα περί της δυνατότητας υποκατάστασης έχει σαφώς μια κάποια σημασία όσον αφορά το κύρος του δείκτη αναφοράς (
24
).
2.
Δεύτερος λόγος αναιρέσεως – Αντικατάσταση από το Γενικό Δικαστήριο της αιτιολογίας της Επιτροπής με το δικό του σκεπτικό
53.
Με τον δεύτερο λόγο αναιρέσεως η LKAB προσάπτει στο Γενικό Δικαστήριο ότι στις σκέψεις 93 έως 99 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης αντικατέστησε την αιτιολογία της Επιτροπής με το δικό του σκεπτικό. Η Επιτροπή απλώς επικαλέστηκε το γεγονός ότι ο δείκτης αναφοράς τελεί σε συνάρτηση με την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, ενώ το Γενικό Δικαστήριο διατύπωσε σκέψεις σχετικά με τη δυνατότητα υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια.
54.
Ωστόσο, όπως προαναφέρθηκε, η εν λόγω δυνατότητα υποκατάστασης δεν είναι κρίσιμη για τη δυνατότητα εφαρμογής του δείκτη αναφοράς στα σφαιρίδια. Επομένως, το κατά πόσον οι αντίστοιχες σκέψεις του Γενικού Δικαστηρίου αποκλίνουν από το σκεπτικό της Επιτροπής ή απλώς το επεξηγούν δεν είναι κρίσιμο για την έκβαση της δίκης.
3.
Τρίτος λόγος αναιρέσεως – Παραμόρφωση του περιεχομένου των αποδεικτικών στοιχείων
55.
Ενδεχόμενη παραμόρφωση του περιεχομένου της πραγματογνωμοσύνης που υποβλήθηκε από την LKAB στις σκέψεις 116 και 117 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης επίσης δεν θα ήταν κρίσιμη για το ερώτημα σχετικά με την εφαρμογή του δείκτη αναφοράς στα σφαιρίδια. Και τούτο διότι η εν λόγω πραγματογνωμοσύνη αφορά ομοίως το ερώτημα σχετικά με τη δυνατότητα υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια.
4.
Τέταρτος λόγος αναιρέσεως – Υποχρεώσεις διεξαγωγής έρευνας της Επιτροπής
56.
Με τον τέταρτο λόγο αναιρέσεως η LKAB επισημαίνει ενδεχόμενη αντίφαση στην αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση. Στη σκέψη 85 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης το Γενικό Δικαστήριο αναφέρεται στη συγκλίνουσα άποψη των διαδίκων ότι η δυνατότητα άμεσης υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια θα επηρέαζε το πεδίο εφαρμογής του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Κατ’ ακολουθίαν, στη σκέψη 88 το Γενικό Δικαστήριο κρίνει ότι η Επιτροπή πρέπει να ερευνήσει ενδελεχώς τη δυνατότητα υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος, κατά δε τη σκέψη 89 δεν υπάρχουν στοιχεία περί διεξαγωγής τέτοιας έρευνας.
57.
Πάντως, το Γενικό Δικαστήριο κρίνει στις σκέψεις 145 και 146 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης ότι η μη διενέργεια ελέγχου περί της δυνατότητας υποκατάστασης δεν ασκεί επιρροή, διότι η άρνηση εφαρμογής του δείκτη αναφοράς στα σφαιρίδια δεν συνιστά πρόδηλο σφάλμα εκτίμησης.
58.
Όπως προαναφέρθηκε, ήδη η κρίση στη σκέψη 88 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης πάσχει πλάνη περί το δίκαιο (
25
), καθόσον η δυνατότητα υποκατάστασης δεν θα μπορούσε να έχει ως συνέπεια την εφαρμογή του δείκτη αναφοράς στην παραγωγή σφαιριδίων για τον λόγο ότι η προβλεπόμενη τιμή του δείκτη αναφοράς θα ήταν –όπως ήδη εκτέθηκε– πολύ υψηλή (
26
). Ως εκ τούτου, κατά τη διαδικασία έκδοσης της επίδικης απόφασης η Επιτροπή δεν όφειλε να διερευνήσει αν τα σφαιρίδια μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα.
59.
Εντούτοις, η εν λόγω πλάνη περί το δίκαιο δεν είναι κρίσιμη για την έκβαση της δίκης, διότι το Γενικό Δικαστήριο κατέληξε παρά ταύτα στο ορθό συμπέρασμα ότι ο δείκτης αναφοράς δεν έχει εφαρμογή στα σφαιρίδια και αιτιολογεί εύστοχα το συμπέρασμα αυτό με τις προαναφερθείσες σκέψεις κατά των οποίων δεν στρέφεται η αίτηση αναιρέσεως (
27
). Μόνον η επάλληλη αιτιολογία σχετικά με τη δυνατότητα υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια πάσχει πλάνη περί το δίκαιο.
60.
Κατά συνέπεια, και αυτός ο λόγος αναιρέσεως είναι κατά τούτο αλυσιτελής.
5.
Πέμπτος λόγος αναιρέσεως – Ελαττώματα της αιτιολογίας της επίδικης απόφασης
61.
Τέλος, αλυσιτελείς είναι και οι αιτιάσεις κατά των κρίσεων σχετικά με την αιτιολογία της επίδικης απόφασης στις σκέψεις 157 έως 159 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Οι αιτιάσεις αυτές ανάγονται επίσης στο γεγονός ότι, κατά την LKAB, η Επιτροπή θα έπρεπε να είχε προβεί σε εκτιμήσεις σχετικά με τη δυνατότητα άμεσης υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια και ότι το Γενικό Δικαστήριο δεν έκρινε ότι η έλλειψη τέτοιων εκτιμήσεων συνιστά ελάττωμα της επίδικης απόφασης.
62.
Ισχύει, ωστόσο, και πάλι η διαπίστωση ότι η Επιτροπή δεν όφειλε να προβεί σε τέτοιες εκτιμήσεις διότι ακόμη και η δυνατότητα άμεσης υποκατάστασης δεν θα μπορούσε να δικαιολογήσει την εφαρμογή του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στα σφαιρίδια.
6.
Ενδιάμεσο συμπέρασμα
63.
Επομένως, η αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί στο μέτρο που βάλλει κατά των κρίσεων του Γενικού Δικαστηρίου σχετικά με την άρνηση εφαρμογής του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στα σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος.
Β. Αιτιάσεις σχετικά με τον δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος
64.
Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω οι λόγοι αναιρέσεως είναι λυσιτελείς μόνον καθ’ ο μέτρο προβάλλουν νομικά σφάλματα της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης σχετικά με την εκτίμηση της νομιμότητας του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος.
65.
Το έννομο συμφέρον της LKAB ως προς το σκέλος αυτό της αιτήσεως αναιρέσεως έγκειται στο ότι, σε περίπτωση ακύρωσης του δείκτη αναφοράς, θα εξέλιπε το νόμιμο έρεισμα της επίδικης απόφασης. Η Επιτροπή θα έπρεπε ενδεχομένως ακόμη και να ορίσει νέο δείκτη αναφοράς που να περιλαμβάνει την παραγωγή σφαιριδίων και στη συνέχεια να αποφανθεί επί του επίδικου αιτήματος της Σουηδίας.
66.
Η νομιμότητα του δείκτη αναφοράς πρέπει να εξεταστεί βάσει κανόνων δικαίου υπέρτερης τυπικής ισχύος, συνεπώς ιδίως βάσει του νομικού της ερείσματος, ήτοι του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87. Σύμφωνα με τη διάταξη αυτή, κατά τον καθορισμό ενός δείκτη αναφοράς, η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει υπόψη της, μεταξύ άλλων, τα υποκατάστατα. Στο στοιχείο αυτό ερείδονται ο τρίτος και ο πρώτος λόγος αναιρέσεως με τους οποίους η LKAB επιδιώκει να καταδείξει ότι κατά την παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου τα σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος μπορούν να υποκαταστήσουν το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και ότι η Επιτροπή όφειλε ως εκ τούτου να συμπεριλάβει και τα δύο ενδιάμεσα προϊόντα σε ένα κοινό δείκτη αναφοράς. Στο πλαίσιο αυτό, η LKAB προσάπτει στο Γενικό Δικαστήριο την παραμόρφωση του περιεχομένου πραγματογνωμοσύνης που υπέβαλε σχετικά με την εν λόγω δυνατότητα υποκατάστασης (συναφώς κατωτέρω υπό 1). Περαιτέρω, με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως η LKAB αμφισβητεί τη διαπίστωση του Γενικού Δικαστηρίου ότι το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα δεν μπορεί να υποκατασταθεί άμεσα από σφαιρίδια (συναφώς κατωτέρω υπό 2).
67.
Βεβαίως, η LKAB βάλλει και με τους λοιπούς λόγους αναιρέσεως κατά της σκέψεως 166 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, η οποία αναφέρεται στην προβληθείσα παρεμπιπτόντως ένσταση κατά της νομιμότητας του δείκτη αναφοράς. Ωστόσο, ο δεύτερος, ο τέταρτος και ο πέμπτος λόγος αναιρέσεως είναι αλυσιτελείς ως προς το ζήτημα αυτό, διότι με αυτούς η LKAB βάλλει ρητώς κατά των υποτιθέμενων ελαττωμάτων της αιτιολογίας ή της νομιμότητας της επίδικης απόφασης αυτής καθ’ εαυτήν και όχι κατά του δείκτη αναφοράς στον οποίο η Επιτροπή στήριξε την επίδικη απόφαση (συναφώς κατωτέρω υπό 3 έως 5).
1.
Τρίτος λόγος αναιρέσεως – Παραμόρφωση του περιεχομένου των αποδεικτικών στοιχείων
68.
Με τον τρίτο λόγο αναιρέσεως η LKAB προβάλλει ότι το Γενικό Δικαστήριο παραμόρφωσε στις σκέψεις 116 και 117 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης το περιεχόμενο πραγματογνωμοσύνης την οποία υπέβαλε με την προσφυγή της. Η εν λόγω πραγματογνωμοσύνη αναφέρεται στο ζήτημα κατά πόσον το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα μπορεί να υποκατασταθεί με σφαιρίδια και είναι συνεπώς δυνητικά κρίσιμη για την εκτίμηση της νομιμότητας του δείκτη αναφοράς.
69.
Βάσει του άρθρου 256, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ, και του άρθρου 58, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών και αποδεικτικών στοιχείων δεν συνιστά, υπό την επιφύλαξη της περίπτωσης παραμόρφωσης του περιεχομένου τους, νομικό ζήτημα υποκείμενο, αυτό καθ’ εαυτό, στον έλεγχο του Δικαστηρίου στο πλαίσιο αιτήσεως αναιρέσεως (
28
).
70.
Αντιθέτως, παραμόρφωση του περιεχομένου των αποδεικτικών μέσων υπάρχει όταν, χωρίς να χρειάζεται να διεξαχθούν νέες αποδείξεις, προκύπτει ότι η εκτίμηση των ήδη διαθέσιμων αποδεικτικών μέσων είναι προδήλως εσφαλμένη (
29
) για τον λόγο ότι το Γενικό Δικαστήριο υπερέβη προδήλως τα όρια της εύλογης εκτίμησης των αποδεικτικών αυτών στοιχείων (
30
).
71.
Στις σκέψεις 116 και 117 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης το Γενικό Δικαστήριο αποδίδει στην πραγματογνωμοσύνη την άποψη ότι η μετάβαση ενός χαλυβουργείου από το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα στα σφαιρίδια ή η αύξηση του ποσοστού των σφαιριδίων απαιτεί δοκιμές, σημαντικές προσαρμογές και προπαρασκευαστικές εργασίες, συμπεριλαμβανομένης της προσαρμογής της εσωτερικής διαχειριστικής υποστήριξης στη ροή ενός νέου υλικού. Εν πάση περιπτώσει, η μετάβαση δεν είναι δυνατή «με το πάτημα ενός κουμπιού».
72.
Μολονότι η πραγματογνωμοσύνη όντως δεν υποστηρίζει ρητώς ότι η μετάβαση είναι δυνατή «με το πάτημα ενός κουμπιού», το Γενικό Δικαστήριο παραμορφώνει κατά τα λοιπά το βασικό περιεχόμενο του εγγράφου αυτού.
73.
Ειδικότερα, στα επικαλούμενα από την LKAB σημεία 15, 18 και 19, η πραγματογνωμοσύνη διαπιστώνει ότι η μετάβαση είναι ευχερής και λαμβάνει χώρα τακτικά στα περισσότερα χαλυβουργεία. Η αναλογία πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος και σφαιριδίων αναπροσαρμόζεται σε καθημερινή βάση και οι αναπροσαρμογές αυτές δεν διαφέρουν από τις αναπροσαρμογές που πραγματοποιούνται σε περίπτωση μεταβολής των ιδιοτήτων του σιδηρομεταλλεύματος που χρησιμοποιείται για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Πράγματι, οι μεταβολές των ιδιοτήτων του υλικού παραγωγής πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος οδηγούν σε αναπροσαρμογές συχνότερα από ό,τι στην περίπτωση των σφαιριδίων. Ορισμένες μεταβολές θα μπορούσαν μάλιστα να ληφθούν υπόψη με την εισαγωγή των νέων τιμών σε ηλεκτρονικό σύστημα το οποίο προβαίνει αυτόματα στις αναγκαίες αναπροσαρμογές.
74.
Επομένως, η εν λόγω πραγματογνωμοσύνη καταδεικνύει ότι με σχετικά απλό τρόπο μπορούν να εισαχθούν στην υψικάμινο σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος αντί πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος. Το κατά πόσον η άποψη αυτή της πραγματογνωμοσύνης ευσταθεί δεν ασκεί επιρροή στο ζήτημα αν το Γενικό Δικαστήριο παραμόρφωσε το περιεχόμενο της πραγματογνωμοσύνης.
75.
Η παραμόρφωση του περιεχομένου της πραγματογνωμοσύνης εκ μέρους του Γενικού Δικαστηρίου οφείλεται ενδεχομένως, όπως θα εκθέσω στη συνέχεια κατά την εκτίμηση του πρώτου λόγου αναιρέσεως, στο ότι το Γενικό Δικαστήριο προσέδωσε υπερβολική σημασία στο ζήτημα αν τα σφαιρίδια μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα. Στο πλαίσιο αυτό ωστόσο θα καταδείξω επίσης γιατί η παραμόρφωση αυτή δεν συνεπάγεται την αναίρεση της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης.
2.
Πρώτος λόγος αναιρέσεως – Δυνατότητα υποκατάστασης
76.
Ο πρώτος λόγος αναιρέσεως είναι καθοριστικός για την ευδοκίμηση της προβληθείσας παρεμπιπτόντως ένστασης της LKAB. Με αυτόν η LKAB βάλλει κατά των κρίσεων του Γενικού Δικαστηρίου στις σκέψεις 69 και 88 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης αναφορικά με την ερμηνεία της νομικής βάσης του δείκτη αναφοράς (συναφώς κατωτέρω υπό α), καθώς και στις σκέψεις 93 έως 99 αναφορικά με την εφαρμογή της σχετικής διάταξης κατά τον καθορισμό του δείκτη αναφοράς (συναφώς κατωτέρω υπό β). Οι ισχυρισμοί αυτοί έχουν σκοπό να καταδείξουν ότι η Επιτροπή όφειλε να έχει καθορίσει κοινό δείκτη αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος, οπότε ο καθορισμός δείκτη αναφοράς, μόνο σε σχέση με το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα, δεν ήταν νόμιμος.
α)
Ερμηνεία του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87
77.
Σχετικά με την ερμηνεία της νομικής βάσης του δείκτη αναφοράς, ήτοι του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87, η LKAB βάλλει κατά της σκέψης 69 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Στη σκέψη αυτή το Γενικό Δικαστήριο επιβεβαίωσε τη θέση της Επιτροπής ότι, όταν η ίδια εξετάζει αν δύο προϊόντα καλύπτονται από κοινό δείκτη αναφοράς, δεν μπορεί να λαμβάνει υπόψη της αποκλειστικά το κατά πόσον τα προϊόντα μπορούν να υποκαταστήσουν το ένα το άλλο. Πράγματι, η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει υπόψη της διάφορους παράγοντες. Η LKAB φρονεί αντιθέτως ότι η δυνατότητα υποκατάστασης έχει αποφασιστική σημασία.
78.
Η άποψη της LKAB ότι, βάσει του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87, η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει υπόψη της τα «υποκατάστατα» πρέπει να γίνει δεκτή. Το κατά πόσον τα προϊόντα μπορούν να υποκαταστήσουν το ένα το άλλο αποτελεί επομένως σημαντικό στοιχείο προκειμένου να καθοριστεί αν πρέπει να καλύπτονται από κοινό δείκτη αναφοράς. Η LKAB διευκρινίζει επίσης ορθώς ότι η διάταξη αυτή δεν αναφέρεται στο αν τα προϊόντα μπορούν να υποκαταστήσουν άμεσα το ένα το άλλο, αλλά μόνον εν γένει σε υποκατάστατα.
79.
Ωστόσο, το άρθρο 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87 είναι μια σχετικά σύνθετη διάταξη. Βάσει αυτής η Επιτροπή καθορίζει, στον βαθμό που αυτό είναι εφικτό, εκ των προτέρων δείκτες αναφοράς, ούτως ώστε να διασφαλίσει ότι η κατανομή πραγματοποιείται κατά τρόπο που να παρέχει κίνητρα για μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και για ενεργειακά αποδοτικές τεχνικές. Αυτοί (οι δείκτες αναφοράς) πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους τις αποδοτικότερες τεχνικές, υποκατάστατα, εναλλακτικές διαδικασίες παραγωγής, υψηλής απόδοσης συμπαραγωγή ενεργείας, αποδοτική ανάκτηση ενεργείας από απαέρια, χρήση βιομάζας και δέσμευση και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα, όπου διατίθενται τέτοιου είδους εγκαταστάσεις, καθώς και να μην παρέχουν κίνητρα για αύξηση των εκπομπών.
80.
Επομένως, από το ίδιο το γράμμα της ρύθμισης προκύπτει ότι η Επιτροπή πρέπει πράγματι εκτός από τα υποκατάστατα να λαμβάνει υπόψη της και άλλους παράγοντες, όπως οι αποδοτικότερες τεχνικές και οι εναλλακτικές διαδικασίες παραγωγής. Όπως υπογραμμίζει άλλωστε και η ίδια η LKAB σε σχέση με την επιφύλαξη «στον βαθμό που αυτό είναι εφικτό», ο καθορισμός των δεικτών αναφοράς έχει σκοπό να παράσχει κίνητρα για τη χρήση ενεργειακά αποδοτικών τεχνικών και τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
81.
Επιπλέον, η αναγκαία αξιολόγηση κατά τον καθορισμό δείκτη αναφοράς πρέπει να περιλαμβάνει και τους λοιπούς σκοπούς της οδηγίας 2003/87, επί παραδείγματι την αναφερόμενη στις αιτιολογικές σκέψεις 5 κα 7 διασφάλιση της οικονομικής ανάπτυξης της απασχόλησης, της ακεραιότητας της εσωτερικής αγοράς και των όρων ανταγωνισμού (
31
), παρ’ όλο που δεν αναφέρονται ρητώς στο άρθρο 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87, ή τις επιταγές κανόνων δικαίου υπέρτερης τυπικής ισχύος, ιδίως των θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως η αρχή της ίσης μεταχείρισης (
32
).
82.
Τούτο δεν αναιρείται από την αιτιολογική σκέψη 4 της απόφασης 2011/278, την οποία μνημονεύουν το Δικαστήριο (
33
) και το Γενικό Δικαστήριο στη σκέψη 86 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης. Βεβαίως, στην αιτιολογική αυτή σκέψη η Επιτροπή ανέφερε ότι, εάν ένα προϊόν είναι άμεσο υποκατάστατο άλλου προϊόντος, πρέπει να καλύπτονται αμφότερα από τον ίδιο δείκτη αναφοράς προϊόντος και από τον σχετικό ορισμό προϊόντος. Τούτο ωστόσο δεν συνιστά ρύθμιση η οποία θα μπορούσε να παρεκκλίνει από το υπέρτερης τυπικής ισχύος νομικό έρεισμα της απόφασης 2011/278, ήτοι από το άρθρο 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87. Αντιθέτως, όπως εκθέτει η ίδια η Επιτροπή, η εν λόγω αιτιολογική σκέψη εκφράζει απλώς μια κατευθυντήρια γραμμή την οποία η ίδια δεν έχει εφαρμόσει σε όλες τις περιπτώσεις.
83.
Επομένως, αντιθέτως προς τους ισχυρισμούς της LKAB, ο καθορισμός δείκτη αναφοράς προϋποθέτει πλήρη συνεκτίμηση των πτυχών και των σκοπών που αναφέρονται στο άρθρο 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87 καθώς και των λοιπών σκοπών της οδηγίας. Είναι βεβαίως φυσικό να απαιτείται επιπλέον η τήρηση των κανόνων δικαίου υπέρτερης τυπικής ισχύος, όπως είναι τα θεμελιώδη δικαιώματα.
84.
Όπως έχει ήδη αποφανθεί το Δικαστήριο, η Επιτροπή διαθέτει στο πλαίσιο της σύνθετης αυτής εκτίμησης προς καθορισμό των δεικτών αναφοράς ευρεία εξουσία εκτίμησης (
34
). Η Επιτροπή βρίσκεται σε ευχερέστερη θέση από το Δικαστήριο για να προβεί σε μια τέτοιου είδους εκτίμηση (
35
). Κατά το Δικαστήριο, η νομιμότητα μέτρου που θεσπίζεται στον τομέα αυτόν μπορεί να θίγεται (αναφορικά με το περιεχόμενό του) μόνον όταν το μέτρο είναι προδήλως απρόσφορο (
36
).
85.
Υπό το πρίσμα των προηγουμένων σκέψεων πρέπει να εξετασθούν οι αιτιάσεις της LKAB κατά της κρίσης στη σκέψη 69 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης κατά την οποία, βάσει του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87, η Επιτροπή πρέπει να υλοποιήσει τον σκοπό της μείωσης των αερίων του θερμοκηπίου μέσω της επιβράβευσης αποδοτικότερων τεχνολογιών μόνο «στον βαθμό που αυτό είναι εφικτό». Το Γενικό Δικαστήριο συνάγει από αυτό ότι δεν υπάρχει υποχρέωση επίτευξης συγκεκριμένου αποτελέσματος.
86.
Η LKAB αντιτάσσει ότι ο προσδιορισμός κατά τον οποίο η Επιτροπή οφείλει να καθορίζει τους δείκτες αναφοράς «στο μέτρο του δυνατού» αφορά μόνον το ζήτημα αν θα καθοριστεί δείκτης αναφοράς. Αντιθέτως, ο κύκλος των προϊόντων που μπορούν να υποκαταστήσουν το ένα το άλλο και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να καλύπτονται από τον ίδιο δείκτη αναφοράς δεν είναι δεκτικός περιορισμού. Στο πλαίσιο αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη ο σκοπός της διάταξης προς παροχή κινήτρων για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και τη χρήση ενεργειακά αποδοτικών τεχνικών.
87.
Ωστόσο, η άποψη αυτή δεν είναι πειστική. Εκ του λόγου ότι για τον καθορισμό ενός δείκτη αναφοράς έχουν σημασία τόσοι πολλοί παράγοντες, η διαμόρφωσή του και ιδίως ο προσδιορισμός του πεδίου εφαρμογής του απαιτούν μια σύνθετη αξιολόγηση όλων των σχετικών περιστάσεων. Τούτο δεν περιορίζεται μόνο στο ζήτημα αν θα καθοριστεί δείκτης αναφοράς, αλλά περιλαμβάνει ιδίως το ερώτημα ποια προϊόντα καλύπτει ο δείκτης. Και στο πλαίσιο αυτό εναπόκειται στην Επιτροπή να εκτιμήσει επίσης κατά πόσον τα προϊόντα είναι δυνατόν να υπαχθούν σε κοινό δείκτη αναφοράς.
β)
Εφαρμογή του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87
88.
Υπό το φως του κατ’ αυτόν τον τρόπο οριοθετημένου περιθωρίου εκτίμησης της Επιτροπής πρέπει κατ’ ακολουθίαν να εξεταστεί το δεύτερο σκέλος του πρώτου λόγου αναιρέσεως, το οποίο αφορά τις αιτιάσεις της LKAB κατά της εφαρμογής του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87. Η LKAB βασίζει τις αιτιάσεις αυτές κυρίως στην άποψη ότι τα σφαιρίδια που παράγονται στις εγκαταστάσεις της αποτελούν υποκατάστατο του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, καθώς και στις μειωμένες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.
89.
Το Γενικό Δικαστήριο απέρριψε τις αιτιάσεις αυτές με τις πληττόμενες από την LKAB σκέψεις 93 έως 99 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης και κατέληξε ως εκ τούτου στη σκέψη 166 στο συμπέρασμα ότι ο δείκτης αναφοράς δεν ήταν προδήλως ασύμβατος με τη νομική του βάση.
90.
Σε αυτό η LKAB αντιτάσσει πράγματι σοβαρά επιχειρήματα. Ωστόσο, στο πλαίσιο μιας συνολικής εκτίμησης των κρίσιμων παραμέτρων τα επιχειρήματα αυτά δεν είναι επαρκή για να θεωρηθεί ο καθορισμός του δείκτη αναφοράς προδήλως απρόσφορος.
1) Επιχειρήματα της LKAB
91.
Το κυριότερο επιχείρημα της LKAB συνίσταται στο ότι κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος εκπέμπεται αναντίρρητα πολύ περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα από ό,τι κατά την παραγωγή σφαιριδίων, όπως διαπίστωσε το Γενικό Δικαστήριο στη σκέψη 98 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης.
92.
Επομένως, βάσει ενός κοινού δείκτη αναφοράς θα κατανέμονταν δωρεάν για σφαιρίδια και για πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα μόνο τόσα δικαιώματα εκπομπής όσα απαιτούνται για την παραγωγή σφαιριδίων. Αυτό θα παρείχε κίνητρο για τη χρήση σφαιριδίων αντί πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, όπερ εν τέλει θα ανταποκρινόταν στον σκοπό της οδηγίας 2003/87 για μείωση της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου.
93.
Η ευρύτερη χρήση σφαιριδίων είναι μάλιστα κατ’ αρχήν δυνατή, καθόσον το Γενικό Δικαστήριο δέχθηκε στη σκέψη 94 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης ότι τα σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος (όπως το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα) μπορούν με ορισμένες προσαρμογές να χρησιμοποιηθούν προς παραγωγή χάλυβα στην υψικάμινο. Συναφώς, το Γενικό Δικαστήριο κάνει λόγο για ομοιότητες («ressemblances»). Επομένως, υφίσταται τουλάχιστον σε ορισμένο βαθμό δυνατότητα υποκατάστασης.
94.
Λαμβανομένης υπόψη της ήδη διαπιστωθείσας παραμόρφωσης του περιεχομένου της πραγματογνωμοσύνης (
37
) που προσκόμισε η LKAB, θεωρώ ότι δεν αποκλείεται το Γενικό Δικαστήριο να υπερτίμησε τις διαφορές μεταξύ πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος και σφαιριδίων όσον αφορά τη χρήση τους στην υψικάμινο. Υπέρ του συμπεράσματος αυτού συνηγορεί επίσης το γεγονός ότι το Γενικό Δικαστήριο στη σκέψη 97 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης παραθέτει ένα χωρίο από την έκθεση για το σιδηρομετάλλευμα (
38
) κατά το οποίο το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια είναι συγκρίσιμα κατά το ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατά τον ίδιο τρόπο για την παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα. Στην έκθεση αυτή καθώς και στην έκθεση για τον σίδηρο και τον χάλυβα (
39
) στηρίχθηκε η Επιτροπή κατά τον αρχικό καθορισμό του δείκτη αναφοράς στην απόφαση 2011/278 (
40
).
95.
Υπό το πρίσμα αυτών των εκτιμήσεων, φαίνεται ότι θα ήταν δυνατόν να καθορίσει η Επιτροπή ένα κοινό δείκτη αναφοράς προκειμένου να ενθαρρύνει τη χρήση των σφαιριδίων ως αποδοτικότερης τεχνικής.
2) Επαρκή ερείσματα του δείκτη αναφοράς
96.
Λαμβανομένης ωστόσο υπόψη της εξουσίας εκτιμήσεως της Επιτροπής δεν αρκεί να παρίσταται δυνατός ο καθορισμός ενός κοινού δείκτη αναφοράς προκειμένου να τεθεί εν αμφιβόλω ο καθορισθείς στην πράξη δείκτης αναφοράς ο οποίος αποκλείει τα σφαιρίδια. Αντιθέτως, η LKAB θα έπρεπε να καταδείξει ότι ο στενότερα οριοθετημένος δείκτης αναφοράς θα ήταν προδήλως ακατάλληλος (
41
) προς επίτευξη των σκοπών της οδηγίας 2003/87 και, ειδικότερα, του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, αυτής.
97.
Συναφώς, επισημαίνεται κατ’ αρχάς ότι η τελική απόφαση σχετικά με το κατά πόσον είναι ευχερής η αντικατάσταση του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια κατά τη χρήση στην υψικάμινο δεν μπορεί να βασιστεί αποκλειστικά στην πραγματογνωμοσύνη που υπέβαλε η LKAB και στο παρατεθέν χωρίο της έκθεσης για το σιδηρομετάλλευμα. Αντιθέτως, αναγκαία θα ήταν μια κατά πολύ ενδελεχέστερη εξέταση των στοιχείων που υποβλήθηκαν στο Γενικό Δικαστήριο. Στο πλαίσιο αυτό η προαναφερθείσα έκθεση για το σιδηρομετάλλευμα καθώς και η έκθεση για τον σίδηρο και τον χάλυβα θα είχαν εκ πρώτης όψεως μεγαλύτερη βαρύτητα από την πραγματογνωμοσύνη που υπέβαλε η LKAB. Τούτο διότι οι εκθέσεις αυτές συντάχθηκαν ανεξαρτήτως των συμφερόντων συγκεκριμένων παραγωγών κατ’ ανάθεση από την Επιτροπή για την προετοιμασία [του καθορισμού] του δείκτη αναφοράς. Αμφότερες οι εκθέσεις αυτές πρότειναν ήδη να μην περιληφθούν τα σφαιρίδια στον δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος (
42
).
98.
Ωστόσο, μια τέτοια επανεκτίμηση των αποδεικτικών στοιχείων δεν παρίσταται αναγκαία, διότι το Γενικό Δικαστήριο έχει αναφερθεί σε άλλους παράγοντες που επαρκούν προς στήριξη της οριοθέτησης του δείκτη αναφοράς εκ μέρους της Επιτροπής.
99.
Πρώτον, τα σφαιρίδια της LKAB και το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα παράγονται κατά τα διαλαμβανόμενα στη σκέψη 95 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης από διαφορετικό μετάλλευμα, το οποίο υπόκειται και σε διαφορετική επεξεργασία. Η ίδια η LKAB υποστήριξε ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου ότι το μετάλλευμά της είναι κατ’ εξοχήν κατάλληλο για την παραγωγή σφαιριδίων (
43
).
100.
Η ιδιαίτερη ποιότητα του σουηδικού μεταλλεύματος επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία της έκθεσης για το σιδηρομετάλλευμα σχετικά με ένα σχεδιαζόμενο έργο παραγωγής σφαιριδίων στην Αυστρία, το οποίο δεν αναφέρεται ρητώς από το Γενικό Δικαστήριο. Σύμφωνα με τα εν λόγω στοιχεία, με τη χρήση του μεταλλεύματος που εξορύσσεται στην Αυστρία θα απελευθερωνόταν τέσσερις φορές περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα από ό,τι κατά την παραγωγή σφαιριδίων από το σουηδικό μετάλλευμα της LKAB (
44
).
101.
Βεβαίως, η LKAB αμφισβητεί ιδίως ότι για τον καθορισμό κοινού δείκτη αναφοράς επιτρέπεται να ληφθεί υπόψη η χρησιμοποιούμενη πρώτη ύλη και επικαλείται το άρθρο 10α, παράγραφος 1, τρίτο εδάφιο, της οδηγίας 2003/87. Κατά τη διάταξη αυτή ο δείκτης αναφοράς πρέπει να υπολογίζεται για τα προϊόντα και όχι για τις πρώτες ύλες. Ωστόσο, τούτο λέγεται υπό την έννοια ότι πρέπει να μεγιστοποιούνται οι μειώσεις της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου και η εξοικονόμηση ενεργειακής απόδοσης στο σύνολο της παραγωγικής διαδικασίας του εμπλεκομένου κλάδου ή επιμέρους κλάδου. Επομένως, στο πλαίσιο του δείκτη αναφοράς πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όλα τα στάδια παραγωγής. Αντιθέτως, η διάταξη αυτή δεν αποκλείει να λαμβάνονται κατά την οριοθέτηση ενός δείκτη αναφοράς επίσης υπόψη οι πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται στις εκάστοτε διαδικασίες παραγωγής –εν προκειμένω το σιδηρομετάλλευμα.
102.
Εξάλλου, οι διαφορές μεταξύ των πρώτων υλών ως προς τις ιδιότητές τους και τη διαθεσιμότητά τους μπορούν και βάσει της αρχής της ισότητας να δικαιολογήσουν διαφορετική μεταχείριση των εκάστοτε διαδικασιών (
45
).
103.
Δεύτερον, όπως προκύπτει από τις σκέψεις 96 και 97 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, η παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος εντάσσεται στην παραγωγή χάλυβα, δεδομένου ότι κατ’ αυτήν μπορούν να υποστούν επεξεργασία μια συγκεκριμένη μορφή οπτάνθρακα, η λεγόμενη σκόνη οπτάνθρακα, και κατάλοιπα σιδήρου, τα οποία αμφότερα παράγονται στα χαλυβουργεία. Αυτή η επεξεργασία δεν θα ήταν εξίσου καλή όσον αφορά την παραγωγή σφαιριδίων.
104.
Τρίτον, στη σκέψη 98 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης το Γενικό Δικαστήριο συνάγει από το γεγονός ότι κατά την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος παράγεται έξι έως επτά φορές περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα από ό,τι κατά την παραγωγή σφαιριδίων ότι με έναν κοινό δείκτη αναφοράς θα δημιουργούνταν σημαντική ανισορροπία («déséquilibre significatif») μεταξύ των διαφόρων εμπλεκόμενων εγκαταστάσεων.
105.
Το επιχείρημα αυτό φαίνεται εκ πρώτης όψεως αντιφατικό διότι η ανισορροπία αυτή απηχεί ακριβώς τη μειωμένη ένταση εκπομπών της παραγωγής σφαιριδίων. Όμως, όπως τονίζουν η LKAB και η Σουηδία, ανταποκρίνεται στον σκοπό της οδηγίας 2003/87, και ιδίως σε αυτόν του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, να μειωθούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, ώστε θα ήταν λογικά εύλογο η παραγωγή σφαιριδίων να περιλαμβάνεται, ως αποδοτικότερη τεχνική, στον δείκτη αναφοράς.
106.
Ωστόσο, με τον όρο «ανισορροπία» υποδηλώνονται και άλλοι σκοποί της οδηγίας 2003/87 τους οποίους το Γενικό Δικαστήριο ατυχώς δεν προσδιορίζει ειδικότερα. Όπως υπαινίσσεται η Επιτροπή (
46
), πρόκειται για τη διασφάλιση της οικονομικής ανάπτυξης και της απασχόλησης (
47
) καθώς και για τη βάσει του άρθρου 10β επιδιωκόμενη αποτροπή της διαρροής διοξειδίου του άνθρακα (
48
).
107.
Βάσει των σκοπών αυτών, η εξόρυξη σιδηρομεταλλεύματος και η παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου λαμβάνουν βάσει του άρθρου 10β της οδηγίας 2003/87 δωρεάν δικαιώματα εκπομπής σε ποσοστό 100 % της ποσότητας που καθορίζεται δυνάμει του οικείου δείκτη αναφοράς. Αυτό έχει σκοπό να διασφαλίσει ότι ούτε οι παραγωγοί σφαιριδίων ούτε οι παραγωγοί πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος θα υποχρεούνται να αγοράζουν δικαιώματα εκπομπής όταν χρησιμοποιούν τις πιο αποδοτικές μεθόδους και ότι δεν θα διακόψουν την παραγωγή τους ή δεν θα τη μεταφέρουν από την Ένωση σε άλλα κράτη λόγω του κόστους των δικαιωμάτων εκπομπής. Αν, αντιθέτως, η παραγωγή γινόταν εκτός της Ένωσης, τα αέρια του θερμοκηπίου, τα οποία συμβάλλουν στην κλιματική αλλαγή, θα εξακολουθούσαν να εκλύονται εκεί.
108.
Ένας κοινός δείκτης αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια δεν θα επιτύγχανε τον σκοπό της αποτροπής της μεταφοράς της παραγωγής, διότι για την παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος μόνον ένα μικρό μέρος των αναγκαίων δικαιωμάτων εκπομπής θα κατανεμόταν. Αυτό θα μπορούσε εν τέλει να προκαλέσει σημαντικά μειονεκτήματα όχι μόνο στην παραγωγή πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος, αλλά και στην επόμενου σταδίου παραγωγή ακατέργαστου σιδήρου και χάλυβα στην Ένωση. Το αν τα μειονεκτήματα αυτά μπορούν να αποφευχθούν με την εκτεταμένη ή συνολική μετάβαση σε σφαιρίδια παραμένει αμφίβολο, ιδίως λόγω της σημασίας του χρησιμοποιούμενου σιδηρομεταλλεύματος (
49
).
109.
Βεβαίως, η LKAB προβάλλει τον ισχυρισμό ότι η προαναφερθείσα ανισορροπία μπορεί να ληφθεί υπόψη ήδη δυνάμει του άρθρου 10α, παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο βʹ, της οδηγίας 2003/87, όμως η διάταξη αυτή αφορά εντελώς διαφορετικό ζήτημα. Εντάσσεται στο πλαίσιο της μείωσης των τιμών των δεικτών αναφοράς λόγω της προοδευτικής βελτίωσης των διαδικασιών παραγωγής.
110.
Οι βελτιώσεις αυτές πρέπει, σύμφωνα με το άρθρο 10α, παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2003/87, να συνεκτιμώνται μέσω αντίστοιχης μείωσης του οικείου δείκτη αναφοράς. Ωστόσο, όταν οι βελτιώσεις είναι ιδιαίτερα σημαντικές ή ιδιαίτερα περιορισμένες, η συνεκτίμηση αυτή περιορίζεται βάσει του στοιχείου βʹ. Οι τομείς των οποίων οι βελτιώσεις είναι ιδιαίτερα περιορισμένες δεν πρέπει να επιβραβεύονται. Πράγματι, η τιμή του δείκτη αναφοράς πρέπει να μειώνεται τουλάχιστον κατά 0,2 % ετησίως. Επομένως, ελλείψει αντίστοιχων βελτιώσεων, οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις πρέπει να αγοράζουν πρόσθετα δικαιώματα εκπομπής. Όταν οι βελτιώσεις είναι ιδιαίτερα εκτεταμένες, η μείωση πρέπει να περιορίζεται στο 1,6 % ετησίως. Ως εκ τούτου, σε περίπτωση μεγαλύτερων βελτιώσεων, οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις λαμβάνουν δωρεάν δικαιώματα εκπομπής τα οποία δεν έχουν ανάγκη και, ως εκ τούτου, μπορούν να πωλούν σε τρίτους.
111.
Αντιθέτως, το άρθρο 10α, παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο βʹ, της οδηγίας 2003/87 δεν επιτρέπει τον έλεγχο του κινδύνου «ανισορροπίας» βάσει ενός κοινού δείκτη αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια.
112.
Επομένως, ορθώς κατ’ αποτέλεσμα το Γενικό Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η απόρριψη ενός κοινού δείκτη αναφοράς για το πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα και τα σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος δεν ήταν προδήλως ακατάλληλη προς επίτευξη των σκοπών της οδηγίας 2003/87 και, ειδικότερα, του άρθρου 10α, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της οδηγίας 2003/87. Συνεπώς, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως είναι αβάσιμος στο μέτρο που βάλλει κατά της σκέψης 166 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης.
3.
Δεύτερος λόγος αναιρέσεως – Αντικατάσταση από το Γενικό Δικαστήριο της αιτιολογίας της Επιτροπής με το δικό του σκεπτικό
113.
Με τον δεύτερο λόγο αναιρέσεως η LKAB προσάπτει στο Γενικό Δικαστήριο ότι στις σκέψεις 93 έως 99 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης αντικατέστησε την αιτιολογία της Επιτροπής στην επίδικη απόφαση με το δικό του σκεπτικό. Ωστόσο, η αιτιολογία της επίδικης απόφασης δεν ασκεί επιρροή στη νομιμότητα του δείκτη αναφοράς στην οποία η Επιτροπή στήριξε την απόφαση. Επομένως, η αιτίαση αυτή δεν μπορεί να οδηγήσει σε ευδοκίμηση της παρεμπιπτόντως προβληθείσας ένστασης και είναι και κατά τούτο αλυσιτελής.
4.
Τέταρτος λόγος αναιρέσεως – Υποχρεώσεις διεξαγωγής έρευνας της Επιτροπής
114.
Ο τέταρτος λόγος αναιρέσεως αφορά την κρίση στη σκέψη 88 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης ότι στο πλαίσιο της απόφασης σχετικά με την εφαρμογή του δείκτη αναφοράς στα σφαιρίδια η Επιτροπή όφειλε να εξετάσει προσεκτικά τη δυνατότητα άμεσης υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια σιδηρομεταλλεύματος. Ανεξαρτήτως όμως της πλάνης περί το δίκαιο που ενέχει η διαπίστωση αυτή (
50
), το ποια έρευνα διενήργησε η Επιτροπή κατά την εκτίμηση της δυνατότητας εφαρμογής του δείκτη αναφοράς δεν ασκεί επιρροή στην εκτίμηση σχετικά με το αν ο δείκτης αναφοράς καθορίστηκε νόμιμα. Συνεπώς η αιτίαση αυτή είναι αλυσιτελής και όσον αφορά την παρεμπιπτόντως προβληθείσα ένσταση.
115.
Αντιθέτως, το ζήτημα αν κατά τον καθορισμό του δείκτη αναφοράς η Επιτροπή εξέτασε επαρκώς τη δυνατότητα υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια δεν αποτελεί αντικείμενο της παρούσας διαδικασίας.
5.
Πέμπτος λόγος αναιρέσεως – Ελαττώματα της αιτιολογίας της επίδικης απόφασης
116.
Οι αιτιάσεις κατά των κρίσεων σχετικά με την αιτιολογία της επίδικης απόφασης στις σκέψεις 157 έως 159 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης είναι επίσης αλυσιτελείς και όσον αφορά την παρεμπιπτόντως προβληθείσα ένσταση. Το κατά πόσον η Επιτροπή ανέπτυξε στην επίδικη απόφαση το ζήτημα της δυνατότητας υποκατάστασης του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος με σφαιρίδια δεν είναι κρίσιμο για το ζήτημα της νομιμότητας της νομικής βάσης της απόφασης, ήτοι του δείκτη αναφοράς.
117.
Για λόγους πληρότητας σημειώνεται ότι η LKAB δεν αμφισβητεί την αιτιολογία του δείκτη αναφοράς ιδίως στις αιτιολογικές σκέψεις της απόφασης 2011/278 και τις εκεί αναφερόμενες εκθέσεις.
6.
Ενδιάμεσο συμπέρασμα
118.
Επομένως, η αίτηση αναιρέσεως πρέπει επίσης να απορριφθεί στο μέτρο που βάλλει κατά των κρίσεων του Γενικού Δικαστηρίου σχετικά με τη νομιμότητα του δείκτη αναφοράς του πυροσυσσωματωμένου μεταλλεύματος στη σκέψη 166 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης.
V. Δικαστικά έξοδα
119.
Κατά το άρθρο 184, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, όταν η αίτηση αναιρέσεως γίνεται δεκτή και το Δικαστήριο κρίνει το ίδιο οριστικά τη διαφορά, αυτό αποφαίνεται και επί των δικαστικών εξόδων. Βάσει του άρθρου 138, παράγραφος 1, που εφαρμόζεται στην αναιρετική διαδικασία δυνάμει του άρθρου 184, παράγραφος 1, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου.
120.
Δεδομένου ότι η LKAB ηττήθηκε εν όλω και η Επιτροπή ζήτησε την καταδίκη της στα δικαστικά έξοδα, η LKAB θα πρέπει να φέρει τα δικαστικά έξοδά της καθώς και εκείνα της Επιτροπής.
121.
Κατά το άρθρο 140, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, το οποίο εφαρμόζεται κατ’ αναλογίαν στην αναιρετική διαδικασία δυνάμει του άρθρου 184, παράγραφος 1, του Κανονισμού αυτού, τα κράτη μέλη που παρεμβαίνουν στη δίκη φέρουν τα δικαστικά έξοδά τους. Επομένως, το Βασίλειο της Σουηδίας φέρει τα δικαστικά έξοδά του.
VI. Πρόταση
122.
Κατόπιν των ανωτέρω, προτείνω στο Δικαστήριο να αποφανθεί ως ακολούθως:
1)
Η αίτηση αναιρέσεως απορρίπτεται.
2)
Η Luossavaara-Kiirunavaara AB φέρει τα δικαστικά της έξοδα καθώς και τα δικαστικά έξοδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
3)
Το Βασίλειο της Σουηδίας φέρει τα δικαστικά έξοδά του.
(
1
)	Γλώσσα του πρωτοτύπου: η γερμανική.
(
2
)	Οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με τη θέσπιση συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου και την τροποποίηση της οδηγίας 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου (ΕΕ 2003, L 275, σ. 32), όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία (ΕΕ) 2018/410 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαρτίου 2018, για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ με σκοπό την ενίσχυση οικονομικά αποδοτικών μειώσεων των εκπομπών και την προώθηση επενδύσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και της απόφασης (ΕΕ) 2015/1814 (ΕΕ 2018, L 76, σ. 3).
(
3
)	Απόφαση της 27ης Απριλίου 2011 σχετικά με τον καθορισμό ενωσιακών μεταβατικών κανόνων για την εναρμονισμένη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10α της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ 2011, L 130, σ. 1).
(
4
)	Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός, της 19ης Δεκεμβρίου 2018, σχετικά με τον καθορισμό ενωσιακών μεταβατικών κανόνων για την εναρμονισμένη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10α της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ 2019, L 59, σ. 8).
(
5
)	Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2021/447 της Επιτροπής, της 12ης Μαρτίου 2021, σχετικά με τον καθορισμό των αναθεωρημένων τιμών των δεικτών αναφοράς για τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής για την περίοδο από το 2021 έως το 2025 κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10α παράγραφος 2 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ 2021, L 87, σ. 29).
(
6
)	Οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, για τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ με στόχο τη βελτίωση και την επέκταση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου της Κοινότητας (ΕΕ 2009, L 140, σ. 63).
(
7
)	Εσχάτως υπό τους κωδικούς NACE 0710 και 2410 στο σημείο 1 του παραρτήματος της κατ’ εξουσιοδότηση απόφασης (ΕΕ) 2019/708 της Επιτροπής, της 15ης Φεβρουαρίου 2019, για τη συμπλήρωση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τον προσδιορισμό των τομέων και υποτομέων που θεωρείται ότι εκτίθενται σε κίνδυνο διαρροής άνθρακα για την περίοδο 2021 έως 2030 (ΕΕ 2019, L 120, σ. 20).
(
8
)	Πυροσυσσωματωμένο μετάλλευμα, φωτογραφία του Borvan53, CC BY-SA 4.0 <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0>, μέσω Wikimedia Commons.
(
9
)	Σφαιρίδια, φωτογραφία του Arnoldius, CC BY-SA 3.0 <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0>, μέσω Wikimedia Commons.
(
10
)	Σημείο 35 του δικογράφου της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
11
)	Ecofys, Fraunhofer και Öko-Institut, Νοέμβριος 2009, «Sector report for the iron ore industry» (έκθεση για το σιδηρομετάλλευμα), σ. 6, η οποία παρατίθεται στη σκέψη 46 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης.
(
12
)	Σημείο 37 του δικογράφου της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
13
)	Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Update of benchmark values for the years 2021‑2025 of phase 4 of the EU ETS, της 12ης Οκτωβρίου 2021 (climate.ec.europa.eu/system/files/2021-10/policy_ets_allowances_bm_curve_factsheets_en.pdf, σ. 10, προσπελάσθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2024).
(
14
)	Σημείο 25 του δικογράφου της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
15
)	Ομοίως το σημείο 18 του δικογράφου της προσφυγής και το σημείο 9 του υπομνήματος αντικρούσεως της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
16
)	Αρχικά στην απόφαση 2011/278, πλέον στον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό 2019/331 όπως επικαιροποιήθηκε με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό 2021/447.
(
17
)	Πρβλ. απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψεις 41 και 42).
(
18
)	Αιτιολογική σκέψη 13 της επίδικης απόφασης (ΕΕ) 2021/355 της Επιτροπής, της 25ης Φεβρουαρίου 2021, σχετικά με τα εθνικά μέτρα εφαρμογής για τη μεταβατική δωρεάν κατανομή των δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 3 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ 2021, L 68, σ. 221).
(
19
)	Σημείο 25 του δικογράφου της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
20
)	lkab.com/en/who-we-are/our-organisation/, προσπελάσθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2024.
(
21
)	Προπαρατεθείσα στην υποσημείωση 18.
(
22
)	Σκέψεις 15 και 18 του υπομνήματος αντικρούσεως της αναιρέσεως.
(
23
)	Βλ., ανωτέρω, σημείο 20 των παρουσών προτάσεων.
(
24
)	Επ’ αυτού κατωτέρω, σημεία 76 επ. των παρουσών προτάσεων.
(
25
)	Βλ., ανωτέρω, σημείο 50 των παρουσών προτάσεων.
(
26
)	Βλ., ανωτέρω, σημεία 40 επ. των παρουσών προτάσεων.
(
27
)	Βλ., ανωτέρω, σημείο 39 των παρουσών προτάσεων.
(
28
)	Αποφάσεις της 7ης Οκτωβρίου 2004, Mag Instrument κατά HABM (C‑136/02 P, EU:C:2004:592, σκέψη 39), και της 10ης Σεπτεμβρίου 2024, Google και Alphabet κατά Επιτροπής (Google Shopping) (C‑48/22 P, EU:C:2024:726, σκέψη 61).
(
29
)	Αποφάσεις της 18ης Ιανουαρίου 2007, PKK και KNK κατά Συμβουλίου (C‑229/05 P, EU:C:2007:32, σκέψη 37), της 22ας Νοεμβρίου 2007, Sniace κατά Επιτροπής (C‑260/05 P, EU:C:2007:700, σκέψη 37), της 17ης Ιουνίου 2010, Lafarge κατά Επιτροπής (C‑413/08 P, EU:C:2010:346, σκέψη 17), και της 30ής Μαΐου 2024, Hengshi Egypt Fiberglass Fabrics και Jushi Egypt for Fiberglass Industry κατά Επιτροπής (C‑261/23 P, EU:C:2024:440, σκέψη 60).
(
30
)	Αποφάσεις της 4ης Ιουλίου 2013, Επιτροπή κατά Aalberts Industries κ.λπ. (C‑287/11 P, EU:C:2013:445, σκέψη 52), και της 17ης Οκτωβρίου 2019, Alcogroup und Alcodis κατά Επιτροπής (C‑403/18 P, EU:C:2019:870, σκέψη 64).
(
31
)	Απόφαση της 22ας Ιουνίου 2016, DK Recycling και Roheisen κατά Επιτροπής (C‑540/14 P, EU:C:2016:469, σκέψη 49).
(
32
)	Πρβλ. αποφάσεις της 20ής Ιουνίου 2019, ExxonMobil Production Deutschland (C‑682/17, EU:C:2019:518, σκέψη 90), και της 3ης Δεκεμβρίου 2020, Ingredion Germany (C‑320/19, EU:C:2020:983, σκέψη 63).
(
33
)	Απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψη 39).
(
34
)	Απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψη 31 καθώς και, ειδικά σχετικά με τη συνεκτίμηση της παραγωγής σφαιριδίων, σκέψεις 37 και 44).
(
35
)	Απόφαση της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψη 44).
(
36
)	Αποφάσεις της 8ης Σεπτεμβρίου 2016, Borealis κ.λπ. (C‑180/15, EU:C:2016:647, σκέψη 45), και της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψη 31).
(
37
)	Βλ., ανωτέρω, σημεία 68 έως 75 των παρουσών προτάσεων.
(
38
)	Προπαρατεθείσα στην υποσημείωση 11, σ. 6.
(
39
)	Ecofys, Fraunhofer και Öko-Institut, Νοέμβριος 2009, Sector report for the iron and steel industry.
(
40
)	Αιτιολογικές σκέψεις 8 και 9 της απόφασης 2011/278 και σκέψη 41 της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, καθώς και άρθρο 10α, παράγραφος 1, τέταρτο εδάφιο, και παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 2003/87.
(
41
)	Αποφάσεις της 8ης Σεπτεμβρίου 2016, Borealis κ.λπ. (C‑180/15, EU:C:2016:647, σκέψη 45), και της 26ης Ιουλίου 2017, ArcelorMittal Atlantique et Lorraine (C‑80/16, EU:C:2017:588, σκέψη 31).
(
42
)	Έκθεση για το σιδηρομετάλλευμα, σ. 6, καθώς και έκθεση για τον σίδηρο και τον χάλυβα, σ. 10.
(
43
)	Ομοίως τα σημεία 18 και 21 του δικογράφου της προσφυγής στην υπόθεση T‑244/21.
(
44
)	Έκθεση για το σιδηρομετάλλευμα, σ. 6 και 7.
(
45
)	Πρβλ. αποφάσεις της 20ής Ιουνίου 2019, ExxonMobil Production Deutschland (C‑682/17, EU:C:2019:518, σκέψη 90), και της 3ης Δεκεμβρίου 2020, Ingredion Germany (C‑320/19, EU:C:2020:983, σκέψη 63).
(
46
)	Σημεία 38 και 39 του υπομνήματος αντικρούσεως της αναιρέσεως.
(
47
)	Πρβλ. απόφαση της 22ας Ιουνίου 2016, DK Recycling και Roheisen κατά Επιτροπής (C‑540/14 P, EU:C:2016:469, σκέψη 49).
(
48
)	Πρβλ., επίσης, τις αιτιολογικές σκέψεις 24 και 25 της οδηγίας 2009/29.
(
49
)	Βλ., ανωτέρω, σημεία 99 και 100 των παρουσών προτάσεων.
(
50
)	Βλ., ανωτέρω, σημείο 58 των παρουσών προτάσεων.