62024CJ0203
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Is-Sitt Awla)
4 ta’ Settembru 2025 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Sigurtà soċjali – Ħaddiema migranti – Leġiżlazzjoni applikabbli – Regolament (KE) Nru 883/2004 – Artikolu 13(1) – Regolament (KE) Nru 987/2009 – Artikolu 14(8) u (10) – Ħaddiem normalment impjegat f’diversi Stati Membri – Eżerċizzju ta’ inqas minn 25 % tal-attività fl-Istat Membru ta’ residenza– Kunċett ta’ ‘parti sostanzjali tal-attività’ – Kriterji ta’ konnessjoni marbuta mal-ħin tax-xogħol u/jew mar-remunerazzjoni – Teħid inkunsiderazzjoni ta’ ċirkustanzi oħra – Tul tal-perijodu ta’ evalwazzjoni – Setgħa ta’ evalwazzjoni tal-istituzzjonijiet kompetenti”
Fil-Kawża C‑203/24 [Hakamp] (
i
),
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Hoge Raad der Nederlanden (il-Qorti Suprema tal-Pajjiżi l-Baxxi), permezz ta’ deċiżjoni tal‑15 ta’ Marzu 2024, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil‑15 ta’ Marzu 2024, fil-proċedura
KN
vs
Raad van bestuur van de Sociale verzekeringsbank,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Is-Sitt Awla),
komposta minn A. Kumin, President ta’ Awla, F. Biltgen (Relatur), President tal-Ewwel Awla, u I. Ziemele, Imħallef,
Avukat Ġenerali: A. Rantos,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
għal KN, minn M. J. van Dam, advocaat,
għall-Gvern Olandiż, minn M. K. Bulterman u M. H. S. Gijzen, bħala aġenti,
għall-Gvern Ċek, minn J. Benešová, M. Smolek u J. Vláčil, bħala aġenti,
għall-Gvern Franċiż, minn R. Bénard u M. Guiresse, bħala aġenti,
għall-Gvern tal-Prinċipat tal-Liechtenstein, minn A. Entner-Koch u R. Schobel, bħala aġenti,
għall-Kummissjoni Ewropea, minn B.‑R. Killmann u F. van Schaik, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li taqta’ l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 13(1) tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 5, Vol. 5, p. 72), kif emendat bir-Regolament (UE) Nru 465/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012 (ĠU 2012, L 149, p. 4) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 883/2004”), kif ukoll tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU 2009, L 284, p. 1), kif emendat bir-Regolament Nru 465/2012 (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 987/2009”).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ kawża bejn KN, impjegat, u r-Raad van Bestuur van de Sociale Verzekeringsbank (il-Kunsill ta’ Amministrazzjoni tal-Fond tas-Sigurtà Soċjali, il-Pajjiżi l-Baxxi, iktar ’il quddiem is-“SVB”), dwar id-determinazzjoni provviżorja tal-leġiżlazzjoni applikabbli għalih fil-qasam tas-sigurtà soċjali.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
Ir-Regolament Nru 883/2004
3
Il-premessi 1, 3 u 45 tar-Regolament Nru 883/2004 huma fformulati kif ġej:
“(1)
Ir-regoli għall-kordinazzjoni tas-sistemi nazzjonali tas-sigurtà soċjali jaqgħu taħt il-qafas tal-moviment liberu ta’ persuni u għandhom jikkontribwixxu għat-titjib tal-livell ta’ għajxien tagħhom u tal-kondizzjonijiet ta’ l-impjieg.
[…]
(3)
Ir-Regolament tal-Kunsill [(KEE) Nru 1408/71 tal‑14 ta’ Ġunju 1971 dwar l-applikazzjoni tal-iskemi tas-sigurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità] kien emendat u aġġornat diversi drabi sabiex jirrifletti mhux biss żviluppi fuq livell Komunitarju, inklużi deċiżjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja, iżda wkoll bidliet fil-leġislazzjoni fuq livell nazzjonali. Dawn il-fatturi ikkontribwixxew biex jagħmlu r-regoli Komunitarji dwar il-kordinazzjoni komplikati u li jieħdu ż-żmien. Għaldaqstant, sabiex jintlaħaq l-għan tal-moviment liberu tal-persuni, huwa essenzali li dawn ir-regoli jinbidlu billi jkunu immodernizzati u simplifikati.
[…]
(45)
Minħabba li l-objettiv ta’ l-azzjoni proposta, jiġifieri l-miżuri ta’ kordinazzjoni sabiex jiggarantixxu li d-dritt ta’ moviment liberu ta’ persuni jkun jista’ jiġi eżerċitat b’mod effettiv, ma jistax jintlaħaq kif suppost mill-Istati Membri u jista’ għaldaqstant, minħabba l-livell u l-effetti ta’ dik l-azzjoni, jintlaħaq aħjar fuq livell Komunitarju, […]”
4
L-Artikolu 11 ta’ dan ir-regolament jipprovdi:
“1.   Il-persuni li għalihom japplika dan ir-Regolament għandhom ikunu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss. Din il-leġislazzjoni għandha tkun determinata skond dan it-Titolu.
[…]”
5
L-Artikolu 13 tal-imsemmi regolament, intitolat “Twettiq ta’ attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew aktar”, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tkun soġġetta:
a)
għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru tar-residenza jekk hija twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha f’dak l-Istat Membru, jew
b)
jekk ma twettaqx parti sostanzjali tal-attività tagħha fl-Istat Membru tar-residenza:
i)
għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih jinsab l-uffiċju rreġistrat jew il-post tan-negozju tal-impriża jew ta’ min iħaddem jekk hija impjegata minn impriża jew persuna li tħaddem waħda […]
[…]”
Ir-Regolament Nru 987/2009
6
Il-premessa 1 tar-Regolament Nru 987/2009 hija fformulata kif ġej:
“Ir-Regolament [Nru 883/2004] jimmodernizza r-regoli tal-koordinazzjoni tal-iskemi nazzjonali ta’ sigurtà soċjali tal-Istati Membri waqt li jispeċifika l-miżuri u l-proċeduri għall-implimentazzjoni u s-simplifikazzjoni tagħhom għall-partijiet kollha kkonċernati. Jeħtieġ li jiġu stabbiliti r-regoli ta’ implimentazzjoni.”
7
L-Artikolu 14 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Dettalji relatati mal-Artikoli 12 u 13 tar-Regolament [Nru 883/2004]”, jipprevedi, fil-paragrafu 8 tiegħu:
“Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) u (2) tar‑Regolament [Nru°883/2004], ‘parti sostanzjali tal-attività ta’ persuna impjegata jew li taħdem għal rasha’ imwettqa fi Stat Membru għandha tfisser li parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tal-attivitajiet kollha tal-persuna impjegata jew li taħdem għal rasha titwettaq hemmhekk, mingħajr ma din neċessarjament tkun il-parti l-kbira ta’ dawn l-attivitajiet.
Biex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex imwettqa fi Stat Membru, għandu jittieħed kont tal-kriterji indikattivi li ġejja:
a)
fil-każ ta’ attività ta’ persuna impjegata, il-ħin tax-xogħol u/jew ir-remunerazzjoni; kif ukoll
b)
fil-każ ta’ attività ta’ persuna li taħdem għal rasha, it-turnover, il-ħin tax-xogħol, in-numru ta’ servizzi mogħtija u/jew id-dħul.
Fil-qafas ta’ evalwazzjoni globali, sehem ta’ anqas minn 25 % rigward il-kriterji msemmijin hawn fuq għandu jkun indikazzjoni li parti sostanzjali tal-attivitajiet kollha mhijiex imwettqa fl-Istat Membru relevanti.”
8
L-Artikolu 14(10) tal-imsemmi regolament jipprevedi:
“Sabiex tiġi determinata l-leġislazzjoni applikabbli taħt il-paragrafi 7 u 8, l-istituzzjonijiet konċernati għandhom jieħdu kont tas-sitwazzjoni proġettata għat-tnax-il xahar kalendarji li jkunu ġejjin.”
9
L-Artikolu 16 ta’ dan l-istess regolament, li jirrigwarda l-“Proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 13 tar-Regolament [Nru 883/2004]”, jipprovdi, fil-paragrafi 1 sa 2 tiegħu:
“1.   Persuna li twettaq attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tinforma b’dan lill-istituzzjoni nominata mill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru fejn hija tirrisjedi.
2.   L-istituzzjoni nominata tal-post ta’ residenza għandha, mingħajr dewmien, tiddetermina l-leġislazzjoni applikabbli għall-persuna kkonċernata, b’kont meħud tal-miżuri tal-Artikolu 13 tar-Regolament [Nru 883/2004] u tal-Artikolu 14 [tar-Regolament Nru 987/2009]. Dik id-determinazzjoni iniżjali għandha tkun provviżorja. L-istituzzjoni għandha tinforma lill-istituzzjonijiet nominati ta’ kull Stat Membru li fih qed titwettaq attività tad-determinazzjoni provviżorja tagħha.”
Id-deċiżjonijiet tal-Kumitat Konġunt taż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE)
10
L-Anness VI (Sigurtà soċjali) tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, tat‑2 ta’ Mejju 1992 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 11, Vol. 19, p. 146), jinkludi, skont id-Deċiżjoni tal-Kumitat Konġunt taż-ŻEE Nru 76/2011 tal‑1 ta’ Lulju 2011 li temenda l-Anness VI (Sigurtà Soċjali) u l-Protokoll 37 għall-Ftehim taż-ŻEE (ĠU 2011, L 262, p. 33) daħal fis-seħħ fl‑1 ta’ Ġunju 2012, ir-Regolament Nru 883/2004 u r-Regolament Nru 987/2009 bħala “atti msemmija”. Dawn ir-regolamenti ilhom japplikaw mill-1 ta’ Ġunju 2012 fil-Liechtenstein.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
11
Fl‑2016, KN kien residenti fil-Pajjiżi l-Baxxi. Bejn l‑4 ta’ Frar u l‑31 ta’ Diċembru 2016 (iktar ’il quddiem il-“perijodu inkwistjoni”), huwa ħadem bħala baħri fuq bastiment għan-navigazzjoni fuq passaġġi tal-ilma interni (iktar ’il quddiem il-“bastiment”), irreġistrat fil-Pajjiżi l-Baxxi u li l-proprjetarja kif ukoll l-operatur tiegħu kienet kumpannija tat-trasport marittimu rreġistrata u stabbilita fil-Pajjiżi l-Baxxi. KN eżerċita l-attivitajiet tiegħu fil-Belġju, fil-Ġermanja u fil-Pajjiżi l-Baxxi. Skont il-ġurnal ta’ abbord tal-bastiment, dan tal-aħħar innaviga, fl‑2016, għal madwar 22 % tal-ħin totali tiegħu ta’ navigazzjoni, fil-Pajjiżi l-Baxxi. Matul il-perijodu inkwistjoni, KN kien imniżżel fir-reġistru tal-persunal ta’ persuna li timpjega stabbilita fil-Liechtenstein.
12
Minn dan il-ġurnal ta’ abbord jirriżulta wkoll li, matul is-snin 2013 u 2014, il-bastiment kien diġà baħħar fil-Pajjiżi l-Baxxi sa, rispettivament, 22 % u 24 % tal-ħin totali ta’ navigazzjoni. Matul dan il-perijodu, KN madankollu ma kien jaħdem la għall-persuna li timpjega stabbilita fil-Liechtenstein u lanqas fuq il-bastiment.
13
Permezz ta’ ittra tal‑25 ta’ Lulju 2017, l-istituzzjoni kompetenti għall-Prinċipat tal-Liechtenstein, filwaqt li bbażat ruħha fuq l-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 987/2009, talbet lis-SVB jiddetermina provviżorjament il-leġiżlazzjoni applikabbli għal KN għall-perijodu inkwistjoni.
14
Permezz ta’ deċiżjoni tat‑8 ta’ Novembru 2019, is-SVB ikkunsidra l-leġiżlazzjoni Olandiża bħala dik applikabbli għall-perijodu inkwistjoni u ħareġ ċertifikat li jiċċertifika l-applikazzjoni tal-iskema Olandiża tas-sigurtà soċjali (ċertifikat A1) għal dan il-perijodu.
15
KN ressaq ilment li ġie miċħud mis-SVB permezz ta’ deċiżjoni tas‑6 ta’ Marzu 2020, minħabba li l-persuna kkonċernata kienet eżerċitat, matul il-perijodu inkwistjoni, parti sostanzjali mill-attività tagħha bħala persuna impjegata fil-Pajjiżi l-Baxxi. Sabiex jasal għal din il-konklużjoni, is-SVB ħa inkunsiderazzjoni mhux biss il-ħin ta’ navigazzjoni tal-bastiment li ħadem fuqu KN, kif jirriżulta mill-ġurnal ta’ abbord, iżda wkoll il-fatt li kien jirrisjedi fil-Pajjiżi l-Baxxi, li l-bastiment kien irreġistrat hemmhekk u li l-proprjetarju u l-operatur ta’ dan tal-aħħar kienu stabbiliti hemmhekk.
16
Peress li r-rikors tiegħu kontra din id-deċiżjoni tas-SVB ġie miċħud mir-rechtbank Midden-Nederland (il-Qorti Distrettwali ta’ Midden-Nederland, il-Pajjiżi l-Baxxi), KN appella quddiem is-Centrale Raad van Beroep (il-Qorti tal-Appell tas-Sigurtà Soċjali u tas-Servizz Pubbliku, il-Pajjiżi l-Baxxi), fejn ipproduċa dokumenti li minnhom jirriżulta li l-ħin tax-xogħol tiegħu fil-Pajjiżi l-Baxxi kien limitat għal 18.5 % tal-ħin tax-xogħol totali tiegħu matul il-perijodu inkwistjoni.
17
Permezz ta’ sentenza tad‑19 ta’ Mejju 2022, is-Centrale Raad van Beroep (il-Qorti tal-Appell tas-Sigurtà Soċjali u tas-Servizz Pubbliku), ċaħdet dan l-appell billi qieset li l-leġiżlazzjoni Olandiża fil-qasam tas-sigurtà soċjali kienet applikabbli għall-perijodu inkwistjoni. Skont din il-qorti, ħaddiem li jwettaq inqas minn 25 % tal-attività tiegħu bħala impjegat fl-Istat Membru ta’ residenza jista’ madankollu jitqies li wettaq parti sostanzjali minn din l-attività f’dan l-Istat, jekk ikun hemm biżżejjed indikazzjonijiet oħra f’dan is-sens.
18
Is-Centrale Raad van Beroep (il-Qorti tal-Appell tas-Sigurtà Soċjali u tas-Servizz Pubbliku) qieset li s-SVB kien wera b’mod suffiċjenti li KN kien eżerċita parti sostanzjali mill-attività tiegħu bħala persuna impjegata fl-Istat Membru ta’ residenza, billi ħadet inkunsiderazzjoni, f’dan ir-rigward, li l-bastiment li kien ħadem fuqu kien ukoll baħħar fl‑2013 u fl‑2014 fil-Pajjiżi l-Baxxi matul, rispettivament, 22 % u 24 % tal-ħin totali ta’ navigazzjoni tiegħu, li l-persuna kkonċernata kienet tirrisjedi fil-Pajjiżi l-Baxxi, li l-bastiment kien irreġistrat hemmhekk u li kemm il-proprjetarju kif ukoll l-operatur tal-bastiment kienu stabbiliti hemmhekk.
19
KN appella kontra din id-deċiżjoni tas-Centrale Raad van Beroep (il-Qorti tal-Appell tas-Sigurtà Soċjali u tas-Servizz Pubbliku) quddiem il-Hoge Raad der Nederlanden (il-Qorti Suprema tal-Pajjiżi l-Baxxi), li hija l-qorti tar-rinviju. Huwa jsostni li s-Centrale Raad van Beroep (il-Qorti tal-Appell tas-Sigurtà Soċjali u tas-Servizz Pubbliku), billi ħadet inkunsiderazzjoni ċirkustanzi mhux rilevanti sabiex tevalwa l-post fejn eżerċita l-parti sostanzjali tal-attivitajiet tiegħu bħala persuna impjegata, applikat b’mod żbaljat l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004 u l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009. Barra minn hekk, skont KN, din il-qorti żbaljat meta ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-persuna li timpjega hija stabbilita fil-Liechtenstein u li l-imbark u l-iżbark mill-bastiment iseħħu fil-Belġju, u mhux fil-Pajjiżi l-Baxxi.
20
F’dan il-kuntest, il-qorti tar-rinviju għandha diversi domandi.
21
Fl-ewwel lok, din il-qorti tixtieq tkun taf liema ċirkustanzi jistgħu jkunu rilevanti sabiex jitqies li ħaddiema li jwettqu inqas minn 25 % tal-ħin tax-xogħol tagħhom fl-Istat Membru ta’ residenza, xorta waħda jeżerċitaw hemmhekk parti sostanzjali mill-attività tagħhom bħala persuna impjegata.
22
Skont il-qorti tar-rinviju, mill-użu, fl-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, fil-verżjoni tiegħu bil-lingwa Olandiża, tal-kliem “mede” (“ukoll”) u “indicatieve criteria” (“kriterji indikattivi”) kif ukoll mis-sostantiv “indicatie” (“indikazzjoni”) jirriżulta inkontestabbilment li, fl-ipoteżi fejn il-ħin tax-xogħol u/jew ir-remunerazzjoni fl-Istat Membru ta’ residenza jirrappreżentaw inqas minn 25 % ta’ dawn l-elementi kkunsidrati għall-attivitajiet kollha tal-ħaddiem fid-diversi Stati Membri, teżisti possibbiltà li jittieħdu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest ta’ evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni ta’ dan il-ħaddiem, ċirkustanzi oħra.
23
Issa, mhux biss l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 ma jsemmix liema huma dawn iċ-ċirkustanzi rilevanti l-oħra, iżda huwa wkoll diffiċli li wieħed ikun jaf x’importanza għandha tingħata lill-aħħar subparagrafu ta’ dan il-paragrafu 8 li jipprovdi li l-preżenza ta’ inqas minn 25 % tal-kriterji ta’ konnessjoni msemmija f’dan tal-aħħar subparagrafu tindika li parti sostanzjali tal-attivitajiet ma hijiex eżerċitata fl-Istat Membru ta’ residenza.
24
Il-formulazzjoni tal-Artikolu 13(1)(a) tar-Regolament Nru 883/2004 tippermetti li jiġi affermat li l-kunċett ta’ “parti sostanzjali” għandu jirrigwarda l-attivitajiet tal-persuna kkonċernata bħala persuna impjegata. L-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 jiċċara li din għandha tkun parti mill-attivitajiet li, mill-aspett kwantitattiv, huma importanti. Għalhekk, il-qorti tar-rinviju hija inklinata li tikkonkludi li ċ-ċirkustanzi l-oħra għandu jkollhom rabta diretta mal-eżerċizzju tal-attivitajiet, joffru indikazzjoni fir-rigward tal-post fejn l-attivitajiet huma eżerċitati u jagħtu lok, fir-rigward tal-piż li jista’ jingħata lill-attivitajiet eżerċitati fl-Istat Membru ta’ residenza meta mqabbla mal-attivitajiet kollha tal-persuna kkonċernata, għal konklużjonijiet fuq il-livell kwantitattiv.
25
Il-qorti tar-rinviju tqis, fit-tieni lok, li għandhom jiġu esklużi mid-diversi ċirkustanzi li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-post fejn il-bastiment huwa rreġistrat, il-post fejn is-sid jew l-operatur tal-bastiment huma stabbiliti, jew il-post fejn il-ħaddiem jimbarka u/jew jiżbarka mill-bastiment, u anki l-indikazzjonijiet dwar il-ħin jew il-post ta’ navigazzjoni matul is-snin li matulhom il-ħaddiem ma kienx fis-servizz tal-persuna li timpjegah mil-Liechtenstein. Barra minn hekk, il-post tad-domiċilju tal-ħaddiem ma jistax, skont il-qorti tar-rinviju, jikkostitwixxi indikazzjoni rilevanti, peress li l-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004 jikkorrispondi ġustament għall-każ li fih ħaddiem jeżerċita parti mill-attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza. Il-post tal-istabbiliment tal-persuna li timpjega lanqas ma għandu rabta mal-eżerċizzju ta’ attivitajiet f’dan l-Istat.
26
Fit-tielet lok, fir-rigward tal-perijodu li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi evalwat jekk ħaddiem impjegat iwettaqx parti sostanzjali mill-attività tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk għandux ikun limitat għal dak kopert miċ-ċertifikat A1 jew jekk dan jistax jiġi estiż iktar, jekk ikun il-każ, sabiex jikkorrispondi għal sena kalendarja. L-Artikolu 14(10) tar-Regolament Nru 987/2009 jipprevedi li tittieħed inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni futura għat-tnax-il xahar kalendarju li ġejjin mingħajr ma jispeċifika, madankollu, minn liema mument dan it-terminu huwa kkalkolat, jew ġurnata b’ġurnata, jew mit-tmiem ta’ perijodu determinat.
27
Ir-Regolament Nru 987/2009 ma jinkludi ebda dispożizzjoni dwar it-teħid inkunsiderazzjoni ta’ perijodu preċedenti għal dak inkwistjoni. Issa, skont il-Gwida Prattika dwar il-leġiżlazzjoni applikabbli fl-Unjoni Ewropea (UE), fiż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) u fl-Isvizzera, imfassla u approvata mill-Kummissjoni Amministrattiva għall-Koordinazzjoni tas-Sistemi ta’ Sigurtà Soċjali u ppubblikata fix-xahar ta’ Diċembru 2013 (iktar ’il quddiem il-“Gwida Prattika”), il-modalitajiet preċedenti għall-eżerċizzju tal-attivitajiet jistgħu wkoll jikkostitwixxu indikatur affidabbli tal-aġir futur tal-ħaddiem ikkonċernat.
28
Fir-raba’ lok, il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar liema huwa l-marġni ta’ diskrezzjoni li għandha l-istituzzjoni kompetenti fil-kuntest tal-ħruġ ta’ ċertifikat A1 sabiex tiddetermina jekk ħaddiem jeżerċitax parti sostanzjali mill-attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza.
29
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Hoge Raad der Nederlanden (il-Qorti Suprema tal-Pajjiżi l-Baxxi) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura quddiemha u li tagħmel id-domandi preliminari segwenti:
“1)
Liema ċirkustanzi jew tipi ta’ ċirkustanzi huma xierqa sabiex tiġi evalwata, abbażi tal-Artikolu 14(8) tar-[Regolament Nru 987/2009], il-kwistjoni dwar jekk il-persuna li normalment teżerċita attivit[à] bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar teżerċita parti sostanzjali tal-attivitajiet tagħha fl-Istat ta’ residenza meta huwa stabbilit li hija teżerċitahom matul 22 % tal-ħin tax-xogħol tagħha? Huwa meħtieġ għal dan il-għan: (i) li ċirkustanza jkollha rabta diretta mal-eżerċizzju tal-attivitajiet, u (ii) li ċirkustanza toffri indikazzjoni fir-rigward tal-post fejn l-attivitajiet huma eżerċitati, u (iii) li, fir-rigward tal-piż li jista’ jingħata lill-attivitajiet eżerċitati fl-Istat ta’ residenza meta mqabbla mal-attivitajiet kollha tal-persuna kkonċernata, konklużjonijiet fuq il-livell kwantitattiv għandhom jiġu dedotti miċ-ċirkustanza?
2)
Fir-rigward tar-risposta għall-ewwel domanda: jista’ jew għandu jittieħed inkunsiderazzjoni fil-kuntest ta’ din l-evalwazzjoni: (i) il-post ta’ residenza tal-ħaddiem, (ii) il-post ta’ reġistrazzjoni tal-bastiment għan-navigazzjoni fl-ilmijiet interni li fuqu l-ħaddiem jeżerċita l-attivitajiet tiegħu, (iii) il-post ta’ stabbiliment tal-proprjetarju u tal-operatur tal-bastiment għan-navigazzjoni fl-ilmijiet interni, (iv) il-post fejn il-bastiment li jivvjaġġa fi perijodi ta’ żmien oħra, li matulhom il-ħaddiem ma eżerċitax l-attivitajiet tiegħu u lanqas ma kien jaħdem diġà għal din il-persuna li timpjega, (v) il-post ta’ stabbiliment tal-persuna li timpjega, u (vi) il-post fejn il-ħaddiem jitla’ fuq il-bastiment u jinżel minnu?
3)
F’liema perijodu ta’ żmien għandha tiġi evalwata l-kwistjoni dwar jekk ħaddiem jeżerċitax parti sostanzjali tal-attivitajiet tiegħu fl-Istat ta’ residenza tiegħu?
4)
Sabiex tiġi stabbilita l-leġiżlazzjoni applikabbli, l-istituzzjoni kompetenti ta’ Istat Membru għandha, fir-rigward tal-kunċett ta’ “parti sostanzjali tal-attivitajiet tagħha”, imsemmi fl-Artikolu 13(1) tar-[Regolament Nru 883/2004], [marġni] ta’ evalwazzjoni li bħala prinċipju l-qrati għandhom josservaw u, fl-affermattiv, x’inhija l-portata ta’ [dan il-marġni ta’ evalwazzjoni?”
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel u t-tieni domanda
30
Permezz tal-ewwel u tat-tieni domanda tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 għandux jiġi interpretat fis-sens li, sabiex jiġi evalwat jekk persuna, li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar twettaqx parti sostanzjali minn din l-attività fl-Istat Membru ta’ residenza, l-istituzzjoni kompetenti għandha l-possibbiltà li tieħu inkunsiderazzjoni ċirkustanzi oħra minbarra l-ħin tax-xogħol imwettaq u/jew ir-remunerazzjoni miksuba f’dan l-Istat.
31
Mill-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 jirriżulta li “parti sostanzjali tal-attività ta’ persuna impjegata jew li taħdem għal rasha” mwettqa fi Stat Membru għandha tfisser li parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tal-attivitajiet kollha tal-persuna impjegata jew li taħdem għal rasha titwettaq hemmhekk, mingħajr ma din neċessarjament tkun il-parti l-kbira ta’ dawn l-attivitajiet. Sabiex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex imwettqa fi Stat Membru, għandu jittieħed inkunsiderazzjoni, fil-każ ta’ attività bħala persuna impjegata, tal-ħinijiet tax-xogħol u/jew tar-remunerazzjoni. Meta jiġu ssoddisfatti inqas minn 25 % ta’ dawn il-kriterji dan jindika li parti sostanzjali ta’ din l-attività ma hijiex imwettqa fl-Istat Membru kkonċernat (sentenza tad‑19 ta’ Mejju 2022, INAIL u INPS, C‑33/21, EU:C:2022:402, punt 63).
32
Id-dubji mqajma mill-qorti tar-rinviju joriġinaw mill-fatt li l-verżjoni bil-lingwa Olandiża tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 tinkludi l-kelma “mede” (“ukoll”) assoċjata mal-indikazzjoni tal-kriterji indikattivi li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali mill-attivitajiet bħala persuna impjegata tal-persuna kkonċernata hijiex eżerċitata fi Stat Membru. Minn dan il-qorti tar-rinviju tiddeduċi li huwa permess li jiġu aċċettati kriterji oħra minbarra dawk tal-ħin tax-xogħol u/jew tar-remunerazzjoni elenkati f’din id-dispożizzjoni.
33
Issa, għandu jiġi kkonstatat li verżjonijiet lingwistiċi oħra tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, b’mod partikolari dawk tal-verżjonijiet bil-lingwa Ġermaniża, Ingliża, Franċiża jew Latvjana, ma jinkludux il-kelma “wkoll”.
34
Skont ġurisprudenza stabbilita, il-kliem użat f’waħda mill-verżjonijiet lingwistiċi ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni ma jistax iservi bħala bażi unika għall-interpretazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni jew jingħata prijorità fil-konfront tal-verżjonijiet lingwistiċi l-oħra. Approċċ bħal dan ikun inkompatibbli mar-rekwiżit ta’ applikazzjoni uniformi tad-dritt tal-Unjoni. Fil-każ ta’ diverġenza bejn il-verżjonijiet lingwistiċi, id-dispożizzjoni inkwistjoni għandha tiġi interpretata fid-dawl tal-istruttura ġenerali u tal-għan tal-leġiżlazzjoni li tagħmel parti minnha (sentenzi tal‑25 ta’ Marzu 2010, Helmut Müller, C‑451/08, EU:C:2010:168, punt 38 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tal‑21 ta’ Marzu 2024, Cobult, C‑76/23, EU:C:2024:253, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata).
35
Fir-rigward tal-kuntest tal-leġiżlazzjoni li tagħmel parti minnha d-dispożizzjoni inkwistjoni, mit-titolu stess tar-Regolament Nru 987/2009 jirriżulta li dan huwa mitlub jistabbilixxi l-modalitajiet ta’ applikazzjoni tar-Regolament Nru 883/2004. L-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 987/2009 huwa intitolat, min-naħa tiegħu, “Dettalji relatati mal-Artikoli 12 u 13 tar-Regolament [Nru 883/2004]” u l-paragrafu 8 tiegħu ġie adottat “għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) u (2) tar-Regolament [Nru 883/2004]”.
36
Għaldaqstant, għall-interpretazzjoni tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 987/2009 għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-Artikoli 12 u 13 tar-Regolament Nru 883/2004.
37
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li d-dispożizzjonijiet tat-Titolu II tar-Regolament Nru 883/2004, intitolat “Determinazzjoni ta’ liema leġiżlazzjoni tapplika” li jagħmlu parti minnu l-Artikoli 12 u 13 ta’ dan ir-regolament, jikkostitwixxu sistema sħiħa u uniformi ta’ regoli dwar il-kunflitt tal-liġijiet li l-għan tagħhom ma huwiex biss dak li jiġu evitati l-applikazzjoni simultanja ta’ diversi leġiżlazzjonijiet nazzjonali u l-komplikazzjonijiet li jistgħu jirriżultaw minnha, iżda wkoll dak li jiġi evitat li persuni li jaqgħu taħt il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament jiġu mċaħħda mill-protezzjoni tas-sigurtà soċjali, minħabba nuqqas ta’ leġiżlazzjoni applikabbli għalihom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Novembru 2023, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Toruniu, C‑422/22, EU:C:2023:869, punt 50 u l-ġurisprudenza ċċitata).
38
Kif jirriżulta mill-premessi 1 u 45 tar-Regolament Nru 883/2004 dan għandu l-għan li jiżgura koordinazzjoni bejn sistemi nazzjonali ta’ sigurtà soċjali tal-Istati Membri sabiex jiġi ggarantit l-eżerċizzju effettiv tal-moviment liberu tal-persuni u, għaldaqstant, li jikkontribwixxi għat-titjib tal-livell ta’ għajxien u tal-kundizzjonijiet ta’ impjieg tal-persuni li jiċċaqilqu fi ħdan l-Unjoni Ewropea, filwaqt li jimmodernizza u jissemplifika regoli li jinsabu fir-Regolament Nru 1408/71 (ara f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 63).
39
Dan l-għan huwa implimentat mill-Artikolu 11(1) tar-Regolament Nru 883/2004 li jipprevedi li l-persuni li japplika għalihom dan ir-regolament huma suġġetti, fil-qasam tas-sigurtà soċjali, għal-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss, li hija ddeterminata skont it-Titolu II tal-imsemmi regolament.
40
Barra minn hekk, dan l-Artikolu 11, fil-punt (a) tal-paragrafu 3 tiegħu jistabbilixxi l-prinċipju li l-persuna li teżerċita attività bħala persuna impjegata fuq it-territorju ta’ Stat Membru għandha tkun suġġetta għal-leġiżlazzjoni ta’ dan l-Istat Membru (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 42).
41
Għaldaqstant dan il-prinċipju huwa fformulat “bla preġudizzju għall-Artikoli 12 sa 16” tar-Regolament Nru 883/2004, peress li f’ċerti sitwazzjonijiet partikolari, l-applikazzjoni pura u sempliċi tal-imsemmi prinċipju tirriskja mhux li tevita, iżda, għall-kuntrarju, li toħloq, kemm għall-ħaddiem kif ukoll għall-persuna li timpjega u għall-organi ta’ sigurtà soċjali, kumplikazzjonijiet amministrattivi li l-effett tagħhom jista’ jkun li jiġi ostakolat l-eżerċizzju tal-moviment liberu tal-persuni koperti minn dan ir-regolament (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 43).
42
Fost dawn is-sitwazzjonijiet partikolari tinsab dik, imsemmija fl-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004, tal-persuna li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar.
43
L-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004 jipprevedi, fil-punt (a), li persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar hija suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza jekk hija teżerċita hemmhekk parti sostanzjali mill-attività tagħha, filwaqt li fil-punt (b) ta’ din id-dispożizzjoni, jissemma li l-persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar u li ma teżerċitax parti sostanzjali minn din l-attività fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, hija suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih l-impriża jew il-persuna li timpjega għandha s-sede jew il-post tan-negozju tagħha.
44
Ir-regoli ta’ kunflitt ta’ liġijiet previsti fl-Artikolu 13(1)(a) u (b) tar-Regolament Nru 883/2004 jiggarantixxu, meta persuna teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, li l-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru wieħed tibqa’ dejjem applikabbli, jiġifieri jew il-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza ta’ din il-persuna, jekk hija twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha hemmhekk, jew, fin-nuqqas ta’ dan, il-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn il-persuna li timpjegaha hija stabbilita.
45
B’dan il-mod, l-Artikolu 13(1)(a) u (b) tar-Regolament Nru 883/2004 jaqa’ taħt l-għan imfakkar fil-punti 37 u 38 ta’ din is-sentenza sa fejn jipprevedi, filwaqt li jissimplifika r-regoli stabbiliti mil-leġiżlazzjoni preċedenti, regoli derogatorji għal dik tal-Istat Membru ta’ impjieg li tinsab fl-Artikolu 11(3)(a) ta’ dan ir-regolament, preċiżament sabiex jiġu evitati l-kumplikazzjonijiet li, inkella, jistgħu jirriżultaw mill-applikazzjoni ta’ din l-aħħar regola għal sitwazzjonijiet li jinvolvu l-eżerċizzju ta’ attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew iktar (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 64).
46
Minn din il-perspettiva, ir-regoli derogatorji previsti fid-dispożizzjonijiet imsemmija fil-punt 43 ta’ din is-sentenza huma intiżi li jiżguraw li, skont ir-regola tal-uniċità mfakkra fil-punt 39 tal-istess sentenza, il-ħaddiema impjegati li jeżerċitaw attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew iktar ikunu suġġetti għal-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss, billi jistabbilixxu għal dan il-għan kriterji ta’ konnessjoni li jieħdu inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni oġġettiva ta’ dawn il-ħaddiema sabiex jiġi ffaċilitat il-moviment liberu tagħhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et, C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 65).
47
Huwa fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet li l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat meta jirreferi għall-ħin tax-xogħol u/jew għar-remunerazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk parti kwantitattivament sinjifikattiva tal-attivitajiet kollha tal-ħaddiem hijiex eżerċitata fi Stat Membru.
48
F’dan il-kuntest, għandu jiġi rrilevat, minn naħa, li l-aħħar subparagrafu tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, li jipprovdi li għandu jiġi vverifikat, fil-kuntest ta’ evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni tal-ħaddiem ikkonċernat, jekk il-limitu ta’ 25 % ntlaħaqx, jirreferi espressament għall-kriterji “msemmijin hawn fuq”, jiġifieri, fil-każ ta’ attività bħala persuna impjegata, dawk relatati mal-ħin tax-xogħol u/jew mar-remunerazzjoni, bl-esklużjoni ta’ kull kriterju ieħor.
49
Il-fatt li din il-verifika tal-kriterji stabbiliti ssir fil-kuntest ta’ evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni tal-ħaddiem ikkonċernat ma jfissirx li huwa permess li jiżdiedu kriterji oħra, iżda li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-attivitajiet kollha bħala persuna impjegata tal-imsemmi ħaddiem.
50
Min-naħa l-oħra, il-formulazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni ftit li xejn tħalli dubju dwar il-fatt li, fl-assenza li jiġu ssoddisfatti 25 % tal-kriterji relatati mal-ħin tax-xogħol u/jew mar-remunerazzjoni, ma jistax jiġi konkluż li parti sostanzjali tal-attività bħala impjegat hija eżerċitata fl-Istat Membru kkonċernat.
51
Li jiġi aċċettat il-fatt li ħaddiem li eżerċita inqas minn 25 % tal-attivitajiet kollha tiegħu bħala persuna impjegata fit-territorju tal-Istat Membru ta’ residenza jista’ jkun suġġett għal-leġiżlazzjoni ta’ dan tal-aħħar skont l-Artikolu 13(1)(a) tar-Regolament Nru 883/2004, ikun ta’ natura mhux biss li tiġi injorata n-natura derogatorja tar-rabtiet previsti fl-Artikoli 12 sa 14 ta’ dan ir-regolament, inklużi dawk relatati mal-Istat Membru ta’ residenza, iżda wkoll li tinħoloq inċertezza fuq il-livell tal-applikazzjoni tar-regoli ta’ kunflitt tal-liġijiet stabbiliti fit-Titolu II ta’ dan ir-regolament, għad-detriment tas-sempliċità li dawn ir-regoli huma mitluba jistabbilixxu fir-rigward tal-applikazzjoni tal-kriterji ta’ rabta bbażati fuq is-sitwazzjoni oġġettiva li jinsab fiha l-ħaddiem ikkonċernat.
52
L-interpretazzjoni li tgħid li n-nuqqas li jiġi ssoddisfatt 25 % tal-kriterji dwar il-ħin tax-xogħol u/jew ir-remunerazzjoni ma jistax jiġi rrimedjat bit-teħid inkunsiderazzjoni ta’ kriterji oħra hija kkonfermata wkoll min-noti ta’ spjega pprovduta mill-Gwida Prattika, dokument li huwa, min-natura tiegħu, nieqes minn saħħa legali vinkolanti. Madankollu, din il-gwida tikkostitwixxi strument utli għall-interpretazzjoni tar-Regolamenti Nru 883/2004 u Nru 987/2009. B’hekk, fil-parti ta’ dan id-dokument li tikkonċerna l-kunċett ta’ “parti sostanzjali” tal-attività, huwa indikat li l-kriterji tal-ħin tax-xogħol u/jew tar-remunerazzjoni għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni b’mod obbligatorju sabiex jiġi vverifikat jekk il-limitu ta’ 25 % msemmi fl-aħħar subparagrafu tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 ntlaħaqx fl-Istat Membru ta’ residenza, li għalhekk jikkostitwixxi indikatur li parti sostanzjali mill-attivitajiet kollha tal-ħaddiem ikkonċernat hija eżerċitata f’dan l-Istat Membru. Filwaqt li l-Gwida Prattika tipprovdi li kriterji oħra jistgħu wkoll jidħlu fis-seħħ, mingħajr madankollu ma tiddefinixxihom, mill-eżempji konkreti kollha stabbiliti jirriżulta li l-eżerċizzju ta’ attività bħala persuna impjegata fl-Istat Membru ta’ residenza li tirrappreżenta inqas minn 25 % f’termini ta’ ħin tax-xogħol u/jew ta’ remunerazzjoni ma jippermettix li jiġi konkluż li tapplika l-leġiżlazzjoni ta’ dan l-Istat.
53
Konsegwentement, għandu jiġi konkluż li l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li, sabiex ikun jista’ jitqies li persuna twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha bħala persuna impjegata fl-Istat Membru ta’ residenza, il-limitu ta’ 25 % tal-ħin tax-xogħol u/jew tar-remunerazzjoni f’dan l-Istat Membru għandu jintlaħaq, mingħajr ma t-teħid inkunsiderazzjoni ta’ kriterji oħra jista’ jikkumpensa għan-nuqqas li jiġu ssoddisfatti l-kriterji ċċitati iktar ’il fuq.
54
Minn dan isegwi li, f’każ bħal dak inkwistjoni fil-kawża prinċipali, fejn huwa paċifiku li l-ħaddiem eżerċita 22 % tal-attività tiegħu bħala impjegat fl-Istat Membru ta’ residenza, li huwa inqas mil-limitu ta’ 25 % previst fl-aħħar subparagrafu tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, ir-regola ta’ kunflitt tal-Artikolu 13(1)(a) tar-Regolament Nru 883/2004 ma tistax tiġi applikata fil-konfront tiegħu, b’tali mod li hemm lok li tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni applikabbli konformement mar-regola ta’ kunflitt tal-Artikolu 13(1)(b) ta’ dan ir-regolament, li tipprevedi li l-ħaddiem huwa suġġett għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih l-impriża jew il-persuna li timpjega għandha s-sede jew is-sede tal-operat tagħha.
55
Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li ma hemmx lok li jittieħdu inkunsiderazzjoni kriterji oħra sabiex jiġi ddeterminat jekk il-ħaddiem ikkonċernat jeżerċitax parti sostanzjali tal-attività tiegħu bħala persuna impjegata fl-Istat ta’ residenza tiegħu.
56
Fid-dawl tar-raġunijiet preċedenti, ir-risposta għall-ewwel u għat-tieni domanda għandha tkun li l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li, sabiex jiġi evalwat jekk persuna, li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, twettaqx parti sostanzjali minn din l-attività fl-Istat Membru ta’ residenza, hija l-istituzzjoni kompetenti li għandha tivverifika, fil-kuntest ta’ evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni ta’ din il-persuna, jekk mill-inqas 25 % tal-ħin tax-xogħol tagħha u/jew tar-remunerazzjoni tagħha humiex, rispettivament, imwettqa u/jew miksuba f’dan l-Istat. F’dan il-kuntest, ma hemmx lok li jittieħdu inkunsiderazzjoni ċirkustanzi jew kriterji oħra.
Fuq it-tielet domanda
57
Permezz tat-tielet domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, liema perijodu ta’ żmien għandu jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi evalwat, fil-kuntest tal-evalwazzjoni globali prevista fl-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, jekk il-ħaddiem ikkonċernat jeżerċitax parti sostanzjali mill-attività tiegħu bħala persuna impjegata fl-Istat Membru ta’ residenza.
58
F’dan ir-rigward, l-Artikolu 14(10) tar-Regolament Nru 987/2009 jipprevedi li l-istituzzjonijiet ikkonċernati għandhom jieħdu inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni futura prevista għat-tnax-il xahar kalendarju li ġejjin.
59
Għalkemm din id-dispożizzjoni ma tippreċiżax il-bidu tad-dekorrenza tal-perijodu ta’ tnax-il xahar li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni, mill-formulazzjoni tagħha jirriżulta madankollu b’mod ċar li dan huwa t-tnax-il xahar li ġejjin, peress li ebda dispożizzjoni ta’ dan ir-regolament ma tagħmel riferiment għas-sitwazzjoni fil-passat tal-ħaddiem ikkonċernat.
60
Peress li l-applikazzjoni tal-Artikolu 14(10) tar-Regolament Nru 987/2009, meħud flimkien mal-Artikolu 14(8) ta’ dan ir-regolament, hija rriżervata għall-każijiet fejn ħaddiem jeżerċita l-attività fiż-żewġ Stati Membri jew iktar, għandu jitqies li l-punt ta’ tluq għandu jkun dak tal-bidu tal-eżerċizzju tal-attività f’żewġ Stati Membri jew iktar.
61
Fid-dawl tal-motivi preċedenti, ir-risposta għat-tielet domanda għandha tkun li l-Artikolu 14(8) u (10) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li, sabiex jiġi evalwat, fil-kuntest tal-evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni ta’ persuna li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, jekk din teżerċitax parti sostanzjali mill-attività tagħha fl-Istat Membru ta’ residenza, għandha tittieħed inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni futura tagħha prevista għat-tnax-il xahar kalendarju li ġejjin.
Fuq ir-raba’ domanda
62
Permezz tar-raba’ domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, liema huwa l-marġni ta’ diskrezzjoni li għandha l-istituzzjoni kompetenti ta’ Stat Membru meta hija tiddetermina jekk ħaddiem eżerċitax parti sostanzjali mill-attività tiegħu bħala persuna impjegata, fis-sens tal-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004, fl-Istat Membru ta’ residenza.
63
Fid-dawl tar-risposta mogħtija għall-ewwel domanda, ma hemmx lok li tingħata risposta għar-raba’ domanda.
Fuq l-ispejjeż
64
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Is-Sitt Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-Artikolu 14(8) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali, kif emendat bir-Regolament (UE) Nru 465/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
sabiex jiġi evalwat jekk persuna li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar twettaqx parti sostanzjali minn din l-attività fl-Istat Membru ta’ residenza, hija l-istituzzjoni kompetenti li għandha tivverifika, fil-kuntest ta’ evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni ta’ din il-persuna, jekk mill-inqas 25 % tal-ħin tax-xogħol tagħha u/jew tar-remunerazzjoni tagħha humiex, rispettivament, imwettqa u/jew miksuba f’dan l-Istat. F’dan il-kuntest, ma hemmx lok li jittieħdu inkunsiderazzjoni ċirkustanzi jew kriterji oħra.
2)
L-Artikolu 14(8) u (10) tar-Regolament Nru 987/2009, kif emendat bir-Regolament Nru 465/2012,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
sabiex jiġi evalwat, fil-kuntest tal-evalwazzjoni globali tas-sitwazzjoni ta’ persuna li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar, jekk din teżerċitax parti sostanzjali mill-attività tagħha fl-Istat Membru ta’ residenza, għandha tittieħed inkunsiderazzjoni s-sitwazzjoni futura tagħha prevista għat-tnax-il xahar kalendarju li ġejjin.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Olandiż.
(
i
)	L-isem ta’ din il-kawża huwa fittizju. Dan l-isem ma jikkorrispondi għall-isem reali ta’ ebda waħda mill-partijiet fil-proċedura.