62016TJ0603
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (τρίτο τμήμα)
της 22ας Νοεμβρίου 2018 (
*1
)
«Υπαλληλική υπόθεση – Δόκιμοι υπάλληλοι – Περίοδος δοκιμαστικής υπηρεσίας – Παράταση της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας – Απόλυση κατά τη λήξη της δοκιμαστικής υπηρεσίας – Άρθρο 34 του ΚΥΚ – Κατάχρηση εξουσίας – Υποχρέωση αιτιολογήσεως – Άρθρο 25, παράγραφος 2, του ΚΥΚ – Δικαίωμα ακροάσεως – Άρθρο 90, παράγραφος 2, του ΚΥΚ – Ευθύνη – Τυπικές απαιτήσεις – Κανόνας της αντιστοιχίας μεταξύ της διοικητικής ενστάσεως και του δικογράφου της προσφυγής – Παραδεκτό – Περιουσιακή ζημία – Ηθική βλάβη – Αιτιώδης συνάφεια»
Στην υπόθεση T‑603/16,
Zoher Brahma, κάτοικος Thionville (Γαλλία), εκπροσωπούμενος από τον A. Tymen, δικηγόρο,
προσφεύγων-ενάγων,
κατά
Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εκπροσωπουμένου αρχικώς από τον J. Inghelram και την L. Tonini Alabiso, στη συνέχεια από τους J. Inghelram και Á. Almendros Manzano,
καθού-εναγομένου,
με αντικείμενο προσφυγή-αγωγή, δυνάμει του άρθρου 270 ΣΛΕΕ, με αίτημα, αφενός, την ακύρωση της αποφάσεως της 17ης Ιουλίου 2015 με την οποία το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφάσισε να μη μονιμοποιήσει τον προσφεύγοντα-ενάγοντα και να προβεί στην απόλυσή του από την 31η Ιουλίου 2015, καθώς και της αποφάσεως της επιτροπής διοικητικών ενστάσεων, της 16ης Μαρτίου 2016, με την οποία απορρίφθηκε η διοικητική ένσταση του προσφεύγοντος-ενάγοντος κατά της αποφάσεως της 17ης Ιουλίου 2015, και, αφετέρου, την αποκατάσταση της περιουσιακής ζημίας και την ικανοποίηση της ηθικής βλάβης τις οποίες ο προσφεύγων-ενάγων ισχυρίζεται ότι υπέστη λόγω των αποφάσεων αυτών,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
συγκείμενο από τους S. Frimodt Nielsen, πρόεδρο, V. Kreuschitz (εισηγητή) και N. Półtorak, δικαστές,
γραμματέας: M. Marescaux, διοικητική υπάλληλος,
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 13ης Νοεμβρίου 2017,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση (
1
)
[παραλειπόμενα]
III. Σκεπτικό
Α.
Επί του ακυρωτικού αιτήματος
[παραλειπόμενα]
8. Επί του πρώτου λόγου ακυρώσεως, ο οποίος αφορά παράβαση της ανώτατης επιτρεπόμενης διάρκειας δοκιμαστικής υπηρεσίας δυνάμει του άρθρου 34 του ΚΥΚ
182
O προσφεύγων-ενάγων υποστηρίζει ότι η δοκιμαστική υπηρεσία του υπερέβη την ανώτατη επιτρεπόμενη διάρκεια 15 μηνών που προβλέπεται από το άρθρο 34 του [Κανονισμού Υπηρεσιακής Καταστάσεως των υπαλλήλων, στο εξής: ΚΥΚ] και ότι η υπέρβαση αυτή συνεπάγεται την ακύρωση της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεώς του και τη μονιμοποίησή του. Κατά τον προσφεύγοντα‑ενάγοντα, οι 7 μήνες κατά τους οποίους βρισκόταν σε αναρρωτική άδεια δεν επηρεάζουν τον υπολογισμό της διάρκειας της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, με αποτέλεσμα η δοκιμαστική υπηρεσία του να έχει διαρκέσει 16,5 μήνες αντί των 15 μηνών που επιτρέπει κατ’ ανώτατο όριο ο ΚΥΚ.
183
Επιπλέον, ο προσφεύγων-ενάγων φρονεί ότι τόσο η έκδοση της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως όσο και η κατάρτιση της πρώτης εκθέσεως επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας του πραγματοποιήθηκαν μετά τη λήξη της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας, πράγμα το οποίο συνεπάγεται παράβαση του άρθρου 34 του ΚΥΚ. Δεδομένου ότι το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν είχε εκδηλώσει την πρόθεσή του να απολύσει τον προσφεύγοντα-ενάγοντα πριν από τη λήξη της δοκιμαστικής του υπηρεσίας, ο προσφεύγων-ενάγων φρονεί ότι έχει δικαίωμα να μονιμοποιηθεί. Επιπλέον, ο προσφεύγων-ενάγων θεωρεί ότι, στην πραγματικότητα, η περίοδος της δοκιμαστικής υπηρεσίας του παρατάθηκε έως την 5η Μαΐου 2015, ημερομηνία συντάξεως της δεύτερης εκθέσεως επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, με αποτέλεσμα η δοκιμαστική υπηρεσία του να διαρκέσει άνω των 17 μηνών. Επομένως, για τους λόγους αυτούς στοιχειοθετείται παράβαση του άρθρου 34, παράγραφος 4, του ΚΥΚ, η οποία δικαιολογεί την ακύρωση της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως.
184
Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν δέχεται ότι παρέβη το άρθρο 34 του ΚΥΚ. Φρονεί ότι το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, τελευταία περίοδος, του ΚΥΚ πρέπει να ερμηνευθεί με βάση όχι μόνον το γράμμα του αλλά και το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται, καθώς και τους σκοπούς που επιδιώκονται με τη ρύθμιση της οποίας αποτελεί μέρος. Ειδικότερα, από το πλαίσιο της διατάξεως αυτής προκύπτει ότι η περίοδος δοκιμαστικής υπηρεσίας πρέπει να διαρκεί τουλάχιστον εννέα μήνες. Επιπλέον, σκοπός της διατάξεως αυτής είναι να καταστήσει δυνατή την εκτίμηση της ικανότητας και της συμπεριφοράς του δοκίμου υπαλλήλου προκειμένου η πρόσληψη να μπορεί να εξασφαλίσει στο θεσμικό όργανο τις υπηρεσίες υπαλλήλων οι οποίοι διαθέτουν τα υψηλότερα προσόντα ικανότητας, αποδόσεως και ακεραιότητας.
185
Κατά το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η υπό κρίση περίπτωση αποτελεί ειδική περίπτωση η οποία δεν είχε προβλεφθεί από τον νομοθέτη της Ένωσης όταν θέσπισε το άρθρο 34 του ΚΥΚ. Λόγω της ιδιαιτέρως μακράς περιόδου ασθενείας του, διάρκειας επτά μηνών, κατά το αρχικό στάδιο της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, ο προσφεύγων-ενάγων δεν θα είχε μπορέσει να διανύσει την ελάχιστη εννεάμηνη περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας αν η διάρκειά της παρατεινόταν μόνο κατά έξι μήνες και τελικώς ανερχόταν συνολικώς σε δεκαπέντε μήνες. Κατά το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αν η δοκιμαστική υπηρεσία παρατεινόταν έως την 28η Φεβρουαρίου 2015, ήτοι δεκαπέντε μήνες μετά την έναρξή της, ο προσφεύγων-ενάγων θα αξιολογούνταν για περίοδο μόνον οκτώ μηνών. Αν γινόταν γίνει δεκτή η άποψη του προσφεύγοντος-ενάγοντος, θα υπονομευόταν ο σκοπός που εξυπηρετεί ο καθορισμός ελάχιστης διάρκειας δοκιμαστικής υπηρεσίας, ο οποίος συνίσταται στη διασφάλιση, βάσει του άρθρου 27 του ΚΥΚ, της μονιμοποιήσεως μόνον εκείνων των δοκίμων υπαλλήλων που έχουν αποδείξει ότι διαθέτουν τα υψηλότερα προσόντα. Επιπλέον, τυχόν αποδοχή της εν λόγω απόψεως θα είχε ως συνέπεια, σε περιπτώσεις όπως η επίδικη, να υποχρεωθεί η αρμόδια για τους διορισμούς αρχή (στο εξής: ΑΔΑ) να απολύσει έναν δόκιμο υπάλληλο για τον λόγο ότι δεν μπόρεσε να αποδείξει ότι διαθέτει τα εν λόγω προσόντα, ενώ αυτός θα μπορούσε, κατά περίπτωση, να το πράξει εάν είχε πράγματι διανύσει περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας εννέα μηνών. Μια τέτοια συνέπεια θα ήταν σαφώς αντίθετη προς το συμφέρον εκείνων των δοκίμων υπαλλήλων οι οποίοι υπέστησαν ακούσια διακοπή της δοκιμαστικής υπηρεσίας τους για τους λόγους που προβλέπονται στο άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, και θα δημιουργούσε δυσμενή διάκριση σε βάρος τους σε σχέση με τους δοκίμους υπαλλήλους που έχουν διανύσει δοκιμαστική υπηρεσία εννέα μηνών, ακόμη και έως δεκαπέντε μηνών. Εξάλλου, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπογραμμίζει ότι ο προσφεύγων-ενάγων παραδέχθηκε, με τις παρατηρήσεις του σχετικά με την πρώτη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, ότι είχε συμφέρον στην παράταση της δοκιμαστικής υπηρεσίας του πέραν της ανώτατης διάρκειας των δεκαπέντε μηνών και ότι δεν αμφισβήτησε την απόφαση περί παρατάσεως η οποία ελήφθη την 1η Οκτωβρίου 2014.
186
Εν πάση περιπτώσει, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης φρονεί ότι, ακόμη και αν υποτεθεί ότι η διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας του προσφεύγοντος-ενάγοντος δεν ήταν σύμφωνη προς το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, η εν λόγω παρατυπία δεν θα μπορούσε να έχει, αυτή καθαυτή, ως συνέπεια τη μονιμοποίηση του προσφεύγοντος-ενάγοντος ή την ανατροπή της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως χωρίς να ληφθούν υπόψη τα επαγγελματικά του προσόντα.
187
Όσον αφορά το επιχείρημα του προσφεύγοντος-ενάγοντος ότι η πραγματική περίοδος δοκιμαστικής υπηρεσίας παρατάθηκε μάλιστα έως την 5η Μαΐου 2015, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης θεωρεί ότι η δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας αξιολογεί τη συμπεριφορά του προσφεύγοντος‑ενάγοντος έως την 15η Απριλίου 2015, συμφώνως προς την απόφαση περί παρατάσεως της δοκιμαστικής υπηρεσίας έως την ημερομηνία αυτή. Θεωρεί, εξάλλου, ότι τυχόν καθυστέρηση στην κατάρτιση της εκθέσεως αξιολογήσεως κατά το πέρας της δοκιμαστικής υπηρεσίας δεν επηρεάζει το κύρος της ή, κατά περίπτωση, το κύρος της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως του ενδιαφερομένου υπαλλήλου.
188
Λαμβανομένων υπόψη των επιχειρημάτων των διαδίκων, πρέπει να υπομνησθεί ότι ο προσφεύγων-ενάγων άρχισε τη δοκιμαστική του υπηρεσία την 1η Δεκεμβρίου 2013, ότι έλαβε αναρρωτική άδεια από τη 13η Ιανουαρίου 2014 έως τη 17η Αυγούστου 2014 και ότι, με απόφαση της 1ης Οκτωβρίου 2014, η δοκιμαστική υπηρεσία του παρατάθηκε έως τη 15η Απριλίου 2015 λόγω της αναρρωτικής άδειας. Ο προσφεύγων-ενάγων συνάγει από τα πραγματικά περιστατικά αυτά ότι η δοκιμαστική υπηρεσία του κάλυψε την περίοδο από την 1η Δεκεμβρίου 2013 έως τη 15η Απριλίου 2015 και ότι, επομένως, διήρκεσε 16,5 μήνες.
189
Κατά το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, η συνολική διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να υπερβεί τους δεκαπέντε μήνες. Κατά γραμματική ερμηνεία της διατάξεως αυτής, κανένα κώλυμα του δοκίμου υπαλλήλου ως προς την εκτέλεση των καθηκόντων του κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας του δεν δικαιολογεί παράταση της διάρκειας της δοκιμαστικής υπηρεσίας πέραν των δεκαπέντε μηνών αρχής γενομένης από την έναρξη της δοκιμαστικής υπηρεσίας.
190
Ούτε το πλαίσιο ούτε οι σκοποί τους οποίους επιδιώκει ο ΚΥΚ, στοιχεία που πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπόψη για την ερμηνεία ορισμένης εκ των διατάξεών του (πρβλ. αποφάσεις της 18ης Νοεμβρίου 1999, Pharos κατά Επιτροπής, C‑151/98 P, EU:C:1999:563, σκέψη 19, και της14ης Ιουλίου 2016, Λετονία κατά Επιτροπής, T‑661/14, EU:T:2016:412, σκέψη 39 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία), ανατρέπουν την ερμηνεία αυτή του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ.
191
Όσον αφορά τον σκοπό που επιδιώκει το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, έχει κριθεί ότι ο καθορισμός ανώτατης διάρκειας δοκιμαστικής υπηρεσίας αποσκοπεί, αφενός, στον περιορισμό, προς το συμφέρον τόσο της Διοικήσεως όσο και του δοκίμου υπαλλήλου, της περιόδου κατά την οποία η σχέση απασχολήσεως είναι ως ένα βαθμό επισφαλής και, αφετέρου, στον καθορισμό της περιόδου σε σχέση με την οποία η ΑΔΑ θα εκτιμήσει τον τρόπο κατά τον οποίο ο υπάλληλος εκτελεί τα καθήκοντά του (απόφαση της 14ης Φεβρουαρίου 2007, Fernández Ortiz κατά Επιτροπής, F‑1/06, EU:F:2007:25, σκέψη 53).
192
Ο σκοπός αυτός επιβεβαιώνει την ανωτέρω ερμηνεία του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ. Πράγματι, καθορίζοντας, ανεξαρτήτως τυχόν κωλυμάτων του δοκίμου υπαλλήλου, την ανώτατη διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας σε δεκαπέντε μήνες –αρχής γενομένης από την έναρξη της τελευταίας– ο ΚΥΚ περιορίζει χρονικά, κατ’ απόλυτο τρόπο, προς το συμφέρον της ασφάλειας δικαίου, την επισφαλή σχέση απασχολήσεως μεταξύ του δοκίμου υπαλλήλου και της Διοικήσεως και καθορίζει την ανώτατη περίοδο που μπορεί να ληφθεί υπόψη από την ΑΔΑ για την εκτίμηση του τρόπου εκτελέσεως των καθηκόντων του υπαλλήλου.
193
Η ανωτέρω εκτιθέμενη ερμηνεία του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ δεν κλονίζεται από τον διττό σκοπό της δοκιμαστικής υπηρεσίας, ο οποίος συνίσταται στο να παρέχεται κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας, αφενός, στα θεσμικά όργανα η δυνατότητα να ελέγχουν κατά πόσον προσλαμβάνουν υπαλλήλους που κατέχουν τα πιο υψηλά προσόντα ικανότητας, αποδόσεως και ακεραιότητας, όπως απαιτεί το άρθρο 27 του ΚΥΚ (πρβλ. απόφαση της 6ης Νοεμβρίου 2014, DH κατά Κοινοβουλίου, F‑4/14, EU:F:2014:241, σκέψη 52), και, αφετέρου, στους δοκίμους υπαλλήλους να αποδείξουν την ικανότητά τους να εκπληρώνουν τα καθήκοντα που συνδέονται με τη θέση τους, καθώς και την απόδοση και τη συμπεριφορά τους στην υπηρεσία (πρβλ. αποφάσεις της 5ης Μαρτίου 1997, Rozand-Lambiotte κατά Επιτροπής, T‑96/95, EU:T:1997:25, σκέψη 95, και της 18ης Οκτωβρίου 2007, Krcova κατά Δικαστηρίου, F‑112/06, EU:F:2007:178, σκέψη 48). Πράγματι, οι σκοποί αυτοί του ελέγχου και της αποδείξεως των ικανοτήτων του δοκίμου υπαλλήλου δεν αποκλείουν τη δυνατότητα να είναι το προβλεπόμενο για την επίτευξή τους χρονικό διάστημα περιορισμένο. Ακόμη και όταν, κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας, ο δόκιμος υπάλληλος κωλύεται να εκτελέσει τα καθήκοντά του λόγω ασθενείας, λόγω άδειας μητρότητας ή λόγω ατυχήματος, οι σκοποί της αποδείξεως και του ελέγχου των ικανοτήτων του δοκίμου υπαλλήλου δεν μπορούν να δικαιολογήσουν την απουσία καθορισμού ανώτατης διάρκειας για την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας, καθόσον οι σκοποί αυτοί πρέπει να συμβιβάζονται με το θεμιτό συμφέρον της ασφαλείας δικαίου. Το συμφέρον αυτό αποτελεί τη βάση για τη ρητή επιβολή, από τον νομοθέτη, ανώτατης διάρκειας σε σχέση με την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας.
194
Όσον αφορά το πλαίσιο εντός του οποίου εντάσσεται, το άρθρο 34, παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, του ΚΥΚ δεν αντιτίθεται στην ερμηνεία του δεύτερου εδαφίου της ίδιας διατάξεως, η οποία εκτίθεται ανωτέρω στη σκέψη 189.
195
Το άρθρο 34, παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, του ΚΥΚ προβλέπει ότι κάθε υπάλληλος, για να μπορέσει να μονιμοποιηθεί, πρέπει να εκτελέσει δοκιμαστική υπηρεσία εννέα μηνών.
196
Μολονότι είναι ακριβές ότι η διάταξη αυτή προβλέπει ότι η περίοδος δοκιμαστικής υπηρεσίας διαρκεί, κατ’ αρχήν, εννέα μήνες, δεν μπορεί εξ αυτής να συναχθεί, όπως υποστηρίζει εντούτοις το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ότι η περίοδος κατά την οποία ο δόκιμος υπάλληλος οφείλει να αποδείξει τις ικανότητές του και η Διοίκηση να τις αξιολογήσει ανέρχεται κατ’ ελάχιστον σε εννέα μήνες.
197
Πράγματι, δυνάμει του άρθρου 34, παράγραφος 3, του ΚΥΚ, η έκθεση σχετικά με την ικανότητα του δοκίμου υπαλλήλου πρέπει να καταρτιστεί το αργότερο ένα μήνα πριν από τη λήξη της δοκιμαστικής υπηρεσίας. Επομένως, η έκθεση αυτή, η οποία αποτελεί το έρεισμα της αποφάσεως περί μονιμοποιήσεως ή περί απολύσεως του δοκίμου υπαλλήλου, έχει κατ’ ανάγκην ως αντικείμενο την ικανότητα του δοκίμου υπαλλήλου κατά τη διάρκεια περιόδου κατώτερης των εννέα μηνών. Η μη συνεκτίμηση των ικανοτήτων του δοκίμου υπαλλήλου κατά το τμήμα εκείνο της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας, το οποίο έπεται της καταρτίσεως της εκθέσεως, δεν αρκεί, κατ’ αρχήν, για να επηρεάσει το κύρος της αποφάσεως περί μονιμοποιήσεως ή μη του δοκίμου υπαλλήλου.
198
Ομοίως, δυνάμει του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, η ΑΔΑ έχει την ευχέρεια (μπορεί) να παρατείνει την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας εννέα μηνών η οποία μνημονεύεται στο πρώτο εδάφιο της διατάξεως αυτής, στην περίπτωση που, κατά τη διάρκειά της, ο δόκιμος υπάλληλος κωλύεται να εκτελέσει τα καθήκοντά του επί συνεχές χρονικό διάστημα ενός μηνός ή πλέον του μηνός, λόγω ασθενείας, λόγω άδειας μητρότητας ή λόγω ατυχήματος. Από τα ανωτέρω έπεται ότι, όταν η ΑΔΑ, κατά τη χρήση του ευρέος περιθωρίου εκτιμήσεως που διαθέτει και για βάσιμους λόγους σχετιζόμενους με την ικανότητα, την απόδοση ή τη συμπεριφορά στην υπηρεσία του δοκίμου υπαλλήλου, αρνείται μια τέτοια παράταση, παρά το γεγονός ότι ο δόκιμος υπάλληλος κωλυόταν, κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, να εκτελέσει τα καθήκοντά του επί συνεχές χρονικό διάστημα ενός μηνός ή πλέον του μηνός, οι ικανότητες του εν λόγω υπαλλήλου πρέπει να αποδεικνύονται και να εκτιμώνται σε σχέση με περίοδο κατώτερη των εννέα μηνών.
199
Επιπλέον, πάντοτε κατ’ εφαρμογή του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, όταν το κώλυμα του δοκίμου υπαλλήλου να εκτελέσει τα καθήκοντά του καλύπτει περίοδο κατώτερη του μηνός ή δεν αποτελεί συνεχές χρονικό διάστημα τουλάχιστον ενός μηνός, η ΑΔΑ δεν δύναται να παρατείνει την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας εννέα μηνών παρά το εν λόγω κώλυμα. Σε μια τέτοια περίπτωση, οι ικανότητες του εν λόγω δοκίμου υπαλλήλου πρέπει να αποδεικνύονται και να εκτιμώνται σε σχέση με περίοδο κατώτερη των εννέα μηνών.
200
Τέλος, το άρθρο 34, παράγραφος 2, του ΚΥΚ επιτρέπει στην ΑΔΑ να καταρτίσει έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας σε οποιοδήποτε χρονικό σημείο, πριν από τη λήξη της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας, σε περίπτωση έκδηλης ανικανότητας του δοκίμου υπαλλήλου, όπερ σημαίνει ότι, σε μια τέτοια περίπτωση, η ικανότητα του δοκίμου υπαλλήλου θα έχει αξιολογηθεί σε σχέση με περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας κατώτερη των εννέα μηνών.
201
Επομένως, μολονότι ο δόκιμος υπάλληλος υποχρεούται να διανύσει δοκιμαστική υπηρεσία εννέα μηνών προκειμένου να μπορέσει να μονιμοποιηθεί, δεν είναι αναγκαίο να εκτελέσει πραγματικά τα καθήκοντά του καθ’ όλη τη διάρκεια των εννέα μηνών ούτε απαιτείται η απόδειξη και εκτίμηση των ικανοτήτων του να αφορά την πραγματική εκτέλεση των καθηκόντων του για ελάχιστη περίοδο εννέα μηνών. Ο δόκιμος υπάλληλος δεν έχει δικαίωμα σε περίοδο εννέα πλήρων μηνών κατά τη διάρκεια των οποίων θα μπορέσει να αποδείξει τις ικανότητές του (προτάσεις του γενικού εισαγγελέα J.-P. Warner στην υπόθεση van de Roy κατά Επιτροπής, 92/75, EU:C:1976:19, σ. 357). Δικαιούται μόνο να απαιτήσει να του παρασχεθεί η δυνατότητα να αποδείξει τις ικανότητές του (πρβλ. απόφαση της 1ης Απριλίου 1992, Kupka-Floridi κατά ΕΟΚΕ, T‑26/91, EU:T:1992:53, σκέψη 44 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία). Συνεπώς, το άρθρο 34, παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, του ΚΥΚ δεν αντιτίθεται στην ερμηνεία του δεύτερου εδαφίου της ίδιας διατάξεως, η οποία εκτίθεται στη σκέψη 189 ανωτέρω.
202
Εν προκειμένω, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η δοκιμαστική υπηρεσία του προσφεύγοντος-ενάγοντος άρχισε την 1η Δεκεμβρίου 2013 και, επομένως, έπρεπε, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, να λήξει το αργότερο την 28η Φεβρουαρίου 2015. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ούτε ισχυρίστηκε ότι δεν του ήταν δυνατόν να εκτιμήσει τις ικανότητες του προσφεύγοντος-ενάγοντος κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής ούτε αμφισβήτησε τη νομιμότητα του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ. Συνεπώς, παρατείνοντας τη διάρκεια δοκιμαστικής υπηρεσίας του προσφεύγοντος-ενάγοντος έως την 15η Απριλίου 2015 λόγω επτάμηνης απουσίας του για λόγους ασθενείας κατά τη διάρκεια της περιόδου της δοκιμαστικής υπηρεσίας του, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρέβη το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ.
203
H ανωτέρω εκτίμηση δεν κλονίζεται από το στοιχείο που προβάλλει το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι ο προσφεύγων-ενάγων δεν προσέβαλε την απόφαση της 1ης Οκτωβρίου 2014, με την οποία παρατάθηκε η διάρκεια της δοκιμαστικής υπηρεσίας του έως τη 15η Απριλίου 2015 λόγω απουσίας του για λόγους ασθενείας κατά το αρχικό στάδιο της δοκιμαστικής υπηρεσίας του. Πράγματι, μια ενδιάμεση πράξη δεν είναι δεκτική προσφυγής, αν αποδεικνύεται ότι ο παράνομος χαρακτήρας της θα μπορούσε να προβληθεί στο πλαίσιο προσφυγής βάλλουσας κατά της τελικής πράξεως της οποίας αποτελεί προπαρασκευαστική πράξη [βλ. διάταξη της 14ης Μαΐου 2012, Sepracor Pharmaceuticals (Ιρλανδία) κατά ΕπιτροπήςC‑477/11 P, μη δημοσιευθείσα, EU:C:2012:292, σκέψη 57 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία]. Εν προκειμένω, η απόφαση της 1ης Οκτωβρίου 2014 αποτελεί προπαρασκευαστική πράξη της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως και η παράβαση του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ μπορεί να προβληθεί στο πλαίσιο προσφυγής κατά της εν λόγω τελικής αποφάσεως η οποία είναι βλαπτική για τον προσφεύγοντα-ενάγοντα και την οποία προσέβαλε στην υπό κρίση υπόθεση.
204
Εξάλλου, ο προσφεύγων-ενάγων εσφαλμένα συνάγει από την κατάρτιση της δεύτερης εκθέσεως επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας του και από την απόφαση περί μη μονιμοποιήσεως μετά την ανώτατη διάρκεια δεκαπέντε μηνών της δοκιμαστικής υπηρεσίας την αυτοδίκαιη παράταση της δοκιμαστικής υπηρεσίας του έως την ημερομηνία εκδόσεως των εν λόγω αποφάσεων. Πράγματι, μια τέτοια ερμηνεία είναι αντίθετη προς την ανώτατη επιτρεπόμενη διάρκεια δοκιμαστικής υπηρεσίας κατά το άρθρο 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ. Μολονότι η έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας πρέπει κατ’ αρχήν να καταρτίζεται έναν μήνα πριν από τη λήξη της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας ώστε η απόφαση περί μονιμοποιήσεως ή περί απολύσεως του δοκίμου υπαλλήλου να συμπίπτει, στο μέτρο του δυνατού, με την ημερομηνία λήξεως ή παρατάσεως της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας, η έκδοση των πράξεων αυτών μετά την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας δεν επηρεάζει το κύρος τους και δεν συνεπάγεται σιωπηρή παράταση της διάρκειας της δοκιμαστικής υπηρεσίας έως την ημερομηνία εκδόσεώς τους. Ειδικότερα, έχει κριθεί ότι τυχόν καθυστέρηση στην κατάρτιση της εκθέσεως αξιολογήσεως κατά το πέρας της δοκιμαστικής υπηρεσίας συνιστά μεν παρατυπία από την άποψη των επιταγών του ΚΥΚ, πλην όμως η παρατυπία αυτή, όσο ατυχής και αν είναι, δεν μπορεί να θίξει το κύρος της εκθέσεως ή, κατά περίπτωση, το κύρος της αποφάσεως με την οποία το οικείο θεσμικό όργανο απολύει τον δόκιμο υπάλληλο ή παρατείνει την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας του (αποφάσεις της 12ης Ιουλίου 1973, di Pillo κατά Επιτροπής, 10/72 και 47/72, EU:C:1973:84, σκέψη 5, της 8ης Οκτωβρίου 1981, Tither κατά Επιτροπής, 175/80, EU:C:1981:221, σκέψη 13, και της 11ης Δεκεμβρίου 2014, CZ κατά ΕAKΑΑ, F‑80/13, EU:F:2014:266, σκέψη 35). Το επίμαχο χρονικό διάστημα ενός μηνός δεν αποτελεί προθεσμία καταγγελίας, αλλά αποσκοπεί στο να εξασφαλίσει ότι ο δόκιμος υπάλληλος θα έχει τη δυνατότητα να διατυπώσει τις παρατηρήσεις του προτού το θεσμικό όργανο λάβει απόφαση σχετικά με την παραμονή ή μη του ενδιαφερομένου στην υπηρεσία σε ημερομηνία συμπίπτουσα, στο μέτρο του δυνατού, με εκείνη της λήξεως της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας (πρβλ. απόφαση της 11ης Δεκεμβρίου 2014, CZ κατά ΕAKΑΑ, F‑80/13, EU:F:2014:266, σκέψη 35).
205
Για τους ανωτέρω λόγους, o πρώτος λόγος της προσφυγής-αγωγής, ο οποίος αφορά παράβαση του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, πρέπει να γίνει δεκτός.
206
Κατά συνέπεια, η απόφαση περί μη μονιμοποιήσεως του προσφεύγοντος-ενάγοντος πρέπει να ακυρωθεί. Πράγματι, η απόφαση αυτή στηρίζεται σε στοιχεία μεταγενέστερα της 28ης Φεβρουαρίου 2015, ημερομηνίας κατά την οποία έπρεπε να λήξει, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ, η δοκιμαστική υπηρεσία του προσφεύγοντος-ενάγοντος. Η διάταξη αυτή θεσπίζει ουσιαστική προϋπόθεση για τη μονιμοποίηση, καθώς καθορίζει την περίοδο σε σχέση με την οποία η Διοίκηση πρέπει να εκτιμήσει τον τρόπο εκτελέσεως των καθηκόντων του δοκίμου υπαλλήλου προς τον σκοπό της μονιμοποιήσεώς του ή μη. Επομένως, τα μεταγενέστερα της28ης Φεβρουαρίου 2015 στοιχεία που έβαλε υπόψη η ΑΔΑ αποτελούν, κατ’ ανάγκη, το πλαίσιο πραγματικών περιστατικών βάσει του οποίου χρησιμοποίησε το ευρύ περιθώριο εκτιμήσεως που διέθετε για να αποφασίσει να μην μονιμοποιήσει τον προσφεύγοντα-ενάγοντα.
207
Ειδικότερα, από τη δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας, η οποία αποτέλεσε το έρεισμα της αποφάσεως περί μη μονιμοποιήσεως, προκύπτει ότι η συμπεριφορά του προσφεύγοντος-ενάγοντος κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση της 18ης Μαρτίου 2015 ελήφθη υπόψη προκειμένου να καταδειχθεί η εκ μέρους του έλλειψη ικανότητας ορθής κρίσεως και κοινής λογικής και η δυσκολία του να προσαρμοστεί σε καταστάσεις που απομακρύνονται από την πεπατημένη. Η ίδια συμπεριφορά επισημάνθηκε στη δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας ως παράδειγμα των αρνητικών συνεπειών της συμμετοχής του στις συνθήκες εργασίας εντός της υπηρεσίας του. Η άνευ εξηγήσεων απουσία του προσφεύγοντος-ενάγοντος από το μάθημα αγγλικής γλώσσας της 24ης Μαρτίου 2015 και ο αριθμός των διορθώσεων που έγιναν, όσον αφορά τον προσφεύγοντα-ενάγοντα, στο σύστημα καταγραφής του χρόνου εργασίας, κατά τη διάρκεια της περιόδου από την 1η Ιανουαρίου έως τη 17η Απριλίου 2015, ελήφθησαν υπόψη στη δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας προκειμένου να καταδειχθεί η δυσκολία του προσφεύγοντος-ενάγοντος να οργανώσει την εργασία του και η επίπτωση που τούτο είχε στην εποπτεία του. Ο ρυθμός απομαγνητοφωνήσεως, από τον προσφεύγοντα-ενάγοντα, των πρακτικών των επ’ ακροατηρίου συζητήσεων κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ 27ης Μαρτίου και 27ης Απριλίου 2015, η απουσία του από το γραφείο τη 17η Απριλίου 2015 και οι επ’ ακροατηρίου συζητήσεις της 10ης και της 17ης Μαρτίου 2015 στις οποίες παρέστη ελήφθησαν υπόψη στη δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας με σκοπό την ποσοτική εκτίμηση των παρασχεθεισών υπηρεσιών του. Επιπλέον, η εκτίμηση σχετικά με τη συμπεριφορά του προσφεύγοντος-ενάγοντος στην υπηρεσία και, ειδικότερα, σχετικά με την απουσία συνθηκών που θα ωθούσαν τους προϊσταμένους του να τον περιβάλουν με την εμπιστοσύνη τους στηρίχθηκε, στη δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας, στον αριθμό των διορθώσεων που έγιναν, όσον αφορά τον προσφεύγοντα-ενάγοντα, στο σύστημα καταγραφής του χρόνου εργασίας μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 17ης Απριλίου 2015, σε προβλήματα έγκαιρης προσελεύσεως και τηρήσεως του ωραρίου τα οποία αντιμετώπισε ο προσφεύγων-ενάγων την 24η Μαρτίου και τη 14η Απριλίου 2015 και στα αιτήματα αδείας που υπέβαλε, χωρίς προηγουμένως να ενημερώσει τον προϊστάμενό του, για την εβδομάδα της 20ής Απριλίου 2015. Τέλος, η δεύτερη έκθεση επί της δοκιμαστικής υπηρεσίας στηρίχθηκε στη συμπεριφορά που επέδειξε ο προσφεύγων-ενάγων κατά την προπαρασκευή της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 18ης Μαρτίου 2015, προκειμένου να καταδειχθούν η δυσκολία του να εργαστεί ομαδικά και ο ανάρμοστος χαρακτήρας της στάσης του στις διαπροσωπικές σχέσεις.
208
Κατά συνέπεια, η απόφαση περί απορρίψεως της διοικητικής ενστάσεως πρέπει επίσης να ακυρωθεί, καθόσον η επιτροπή διοικητικών ενστάσεων εκτίμησε ότι δεν υπήρξε παράβαση του άρθρου 34, παράγραφος 1, δεύτερο εδάφιο, του ΚΥΚ.
209
Η ΑΔΑ και η επιτροπή διοικητικών ενστάσεων διαθέτουν ευρεία εξουσία προς εκτίμηση των ικανοτήτων και των επιδόσεων εκτελούντος δοκιμαστική υπηρεσία υπαλλήλου με γνώμονα το συμφέρον της υπηρεσίας και δεν εναπόκειται στο Γενικό Δικαστήριο να υποκαθιστά τη Διοίκηση στην εκτίμησή της όσον αφορά το αποτέλεσμα περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας και τις ικανότητες υποψηφίου προς οριστικό διορισμό στις δημόσιες υπηρεσίες της Ένωσης, δεδομένου ότι ο έλεγχος τον οποίο ασκεί περιορίζεται στην διαπίστωση ελλείψεως πρόδηλης πλάνης εκτιμήσεως ή καταχρήσεως εξουσίας (πρβλ. αποφάσεις της 25ης Μαρτίου 1982, Munk κατά Επιτροπής, 98/81, EU:C:1982:111, σκέψη 16, της 5ης Απριλίου 1984, Alvarez κατά Κοινοβουλίου, 347/82, EU:C:1984:147, σκέψη 16, και της 5ης Μαρτίου 1997, Rozand-Lambiotte κατά Επιτροπής, T‑96/95, EU:T:1997:25, σκέψη 112).
210
Επιπλέον, κατά πάγια νομολογία, το Γενικό Δικαστήριο δεν έχει την εξουσία, στο πλαίσιο του διαλαμβανομένου στο άρθρο 263 ΣΛΕΕ ελέγχου νομιμότητας, να αντικαταστήσει με τη δική του αιτιολογία εκείνη του εκδόντος την προσβαλλόμενη πράξη οργάνου (πρβλ. απόφαση της 24ης Ιανουαρίου 2013, Frucona Košice κατά Επιτροπής, C‑73/11 P, EU:C:2013:32, σκέψη 89 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία). Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση του ελέγχου νομιμότητας τον οποίο ασκεί το Γενικό Δικαστήριο δυνάμει του άρθρου 270 ΣΛΕΕ (πρβλ. απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2014, Stols κατά Συμβουλίου, T‑95/12 P, EU:T:2014:3, σκέψη 29 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία). Από τα ανωτέρω έπεται ότι το Γενικό Δικαστήριο δεν έχει την εξουσία να κρίνει αν οι εκτιμήσεις που περιλαμβάνονται στην απόφαση περί μη μονιμοποιήσεως αναφορικά με την περίοδο δοκιμαστικής υπηρεσίας μεταξύ 1ης Δεκεμβρίου 2013 και 28ης Φεβρουαρίου 2015 επαρκούν για να αιτιολογήσουν την απόφαση περί μη μονιμοποιήσεως του προσφεύγοντος-ενάγοντος.
211
Κατά συνέπεια, για τους ανωτέρω λόγους, οι αποφάσεις περί μη μονιμοποιήσεως και περί απορρίψεως της διοικητικής ενστάσεως πρέπει να ακυρωθούν.
212
Εντούτοις, σε αντίθεση με όσα υποστηρίζει ο προσφεύγων-ενάγων, η ακύρωση των αποφάσεων αυτών δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη μονιμοποίησή του. Πράγματι, η μονιμοποίηση υπαλλήλου χωρεί μόνο υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στον ΚΥΚ (πρβλ. απόφαση της 13ης Μαΐου 1970, Fournier κατά Επιτροπής, 18/69, EU:C:1970:37, σκέψη 8). Καμία, όμως, διάταξη του ΚΥΚ δεν ορίζει ότι η υπέρβαση του προαναφερθέντος χρονικού διαστήματος συνεπάγεται μονιμοποίηση χωρίς αξιολόγηση. Επομένως, ο δόκιμος υπάλληλος δεν μπορεί να μονιμοποιηθεί μόνον συνεπεία της λήξεως της περιόδου δοκιμαστικής υπηρεσίας του (πρβλ. απόφαση της 14ης Φεβρουαρίου 2007, Fernández Ortiz κατά Επιτροπής, F‑1/06, EU:F:2007:25, σκέψη 53).
[παραλειπόμενα]
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα)
αποφασίζει:
1)
Ακυρώνει την απόφαση του Γραμματέα του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως αρμόδιας για τους διορισμούς αρχής, της 17ης Ιουλίου 2015, με την οποία ο Zoher Brahma απολύθηκε μετά τη λήξη της δοκιμαστικής υπηρεσίας του από την 31η Ιουλίου 2015.
2)
Ακυρώνει την απόφαση της επιτροπής διοικητικών ενστάσεων της 16ης Μαρτίου 2016, με την οποία απορρίφθηκε η διοικητική ένσταση κατά της αποφάσεως του Γραμματέα του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως αρμόδιας για τους διορισμούς αρχής, της 17ης Ιουλίου 2015, με την οποία ο Zoher Brahma απολύθηκε μετά τη λήξη της δοκιμαστικής υπηρεσίας του από την 31η Ιουλίου 2015.
3)
Απορρίπτει κατά τα λοιπά την προσφυγή-αγωγή.
4)
Καταδικάζει το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα δικαστικά έξοδα.
Frimodt Nielsen
Kreuschitz
Półtorak
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 22 Νοεμβρίου 2018.
(υπογραφές)
(
*1
)	Γλώσσα διαδικασίας: η γαλλική.
(
1
)	Παρατίθενται μόνον οι σκέψεις των οποίων η δημοσίευση κρίνεται σκόπιμη από το Γενικό Δικαστήριο.