61981C0273
ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤῆΣ ΓΕΝΙΚΉΣ ΕΊΣΑΓΓΕΛΈΩΣ SIMONE ROZÈS
ΠΟΫ ΆΝΕΠΤΫΧΘΗΣΑΝ ΣΤΊΣ 23 ΣΕΠΤΕΜΒΡΊΟΥ 1982 (
1
)
Κύριε πρόεδρε,
Κύριοι δικαστές,
Ἡ υπόθεση 273/81, Société laitière de Gacé — πού στό έξῆς θά ἀναφέρεται συνήθως μέ
τά ἀρχικά τῆς SLG — παρουσιάζει, ὅπως ἤδη ἀνέφερα στίς προτάσεις μου στην υπόθεση 272/81 (RU-ΜΙ) μεγάλες ὁμοιότητες μέ αυτήν, ἀλλα γιά τους λόγους πού ἀνεφέρθησαν στίς ἐν λόγω προτάσεις, πρέπει νά εξετασθεί χωριστά. Ὅπως γνωρίζετε, τό Tribunal administratif τοῦ Παρισιοῦ υπέβαλε στό Δικαστήριο, ἐν σχέσει πρός την υπόθεση αύτη, αίτηση περί εκδόσεως προδικαστικῆς ἀποφάσεως ὡς πρός τό κύρος τῶν κανονισμῶν 987/68 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 15ης 'Ιουλίου 1968 περί θεσπίσεως τῶν γενικῶν κανόνων σχετικά μέ τήν χορήγηση ενισχύσεως γιά τό ἀποκορυφωμένο γάλα πού μεταποιείται σέ τυρίνη καί τυρινικά ἅλατα καί 756/70 τῆς 'Επιτροπής, τῆς 24ης 'Απριλίου 1970, περί τῆς χορηγήσεως ἐνισχύσεων γιά τό ἀποκορυφωμένο γάλα τό όποιο μεταποιείται γιά παρασκευή τυρίνης καί τυρινικῶν ἁλάτων.
Ι — Τό ερώτημα αυτό σᾶς υπεβλήθη στό πλαίσιο διαφορᾶς μεταξύ τῆς SLG (πού τώρα 'έχει ἀπορροφηθεί ἀπό τήν ἐπιχείρηση Maurice Lanquetot & Fils — Deschamps SA), προσφευγούσης, καί τοῦ FORMA, καθ' οὗ ή προσφυγή, ἡ ὁποία άφορᾶ τήν νομιμότητα τῆς ἀρνήσεως τοῦ FORMA νά καταβάλει ποσό 1326117,29 γαλλικών φράγκων (FF).
1.
Τό ποσό αυτό ἀντιστοιχεί στην ενίσχυση γιά τήν μεταποίηση τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος σέ τυρινικά ἀλατα, πού ἡ SLG θεωρεί ὅτι δικαιούται γιά τά 85625 χιλιόγραμμα τυρινικῶν ἀλάτων πού παρήγαγε κατά τό πρώτο δεκαπενθήμερο τοῦ 'Ιουνίου 1979 στό εργοστάσιό τῆς στό Fontaine-Simon (Eure-et-Loir). Τά τυρινικά ἅλατα εἶναι «τά ἀλκαλικά άλατα ἡ ἀλκα-λινο-πηλώδη τῆς τυρίνης, διαλυτά κατά ποσοστό 95 % ἤ καί περισσότερο στό ἀποσταγμένο νερό» (
2
). Μέ τόν ὅρο τυρίνη νοείται «ή πρωτεϊνική ύλη πού περιέχεται στό γάλα κατά τήν μεγαλύτερα ποσότητα, πού έχει πλυθεί καί ἀποξηρανθεί, εἶναι ἀδιά-λυτη στό νερό καί λαμβάνεται από τό ἀποκορυφωμένο γάλα, συνήθως μέ θρόμβωση, μέσω ένζυμων πυτίας ἡ άλλων ένζυμων πού θρομβώνουν τό γάλα» (
3
). 'Ανεφέρθη ὅτι τά τυρινικά άλατα εἶναι προϊόντα πού έχουν υποστεί επεξεργασία τά ὁποῖα προορίζονται γιά διάφορες χρήσεις. Πρόκειται, κατ' ἀρχάς, γιά τή χρησιμοποίηση στά εἴδη διατροφής, δεδομένου ὅτι τά τυρινικά άλατα χρησιμοποιούνται, παραδείγματος χάριν, ὡς γαλακτοματοποιητές στην ἀλλαντοποιία ἡ ὡς σταθεροποιητές στίς παιδικές τροφές. χρησιμοποιούνται επίσης γιά βιομηχανικούς σκοπούς, ἰδίως γιά τήν κατασκευή λιθόστρωτων καί κόλλας.
Ό κανονισμός τοῦ Συμβουλίου 987/68 ἐθέ-σπισε ενίσχυση γιά τήν μεταποίηση τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος σέ τυρίνη καί τυρινικά άλατα, τήν ὁποία προσδιόρισε λεπτομερώς ὁ κανονισμός τῆς 'Επιτροπής 756/70. Τό άρθρο 2, παράγραφος 2, τελευταίο εδάφιο, τοῦ δευτέρου κανονισμοῦ, ὅπως ἴσχυε τόν 'Ιούνιο 1979, ὥριζε ὅτι, γιά νά δύναται νά χορηγηθεί ἡ προβλεπομένη ενίσχυση οἱ «τυρίνες καί τά τυρινικά άλατα ... πρέπει νά ἀνταποκρίνονται στίς προδιαγραφές, οἱ όποιες καθορίζονται στά σχετικά παραρτήματα». Ἀπό τήν ἔναρξη τῆς εφαρμογής τοῦ κανονισμοῦ 756/70 — καί ἀκόμη καί πρίν (
4
) — ὅλα τά παραρτήματα προβλέπουν μεγίστη περιεκτικότητα σέ νερό 6 % γιά ὅλα τά εἴδη τῶν τυρινικῶν ἁλάτων.
Σύμφωνα, ὅμως, μέ τους έλεγχους πού ἔγιναν ἀπό τό τμῆμα γαλακτοκομικών προϊόντων τῆς υγειονομικής υπηρεσίας ζωοτροφών τοῦ υπουργείου γεωργίας, οἱ όποιοι ἐκοινοποιήθησαν στην SLG στίς 13 Αυγούστου 1979, τό ποσοστό υγρασίας τῶν επιδίκων τυρινικῶν ἀλάτων ἀνήρχετο σέ 6,6 %. Κατά συνέπεια, τό Forma δέν ἠδυνήθη νά επιδοτήσει τήν παραγωγή τους, καί αυτό τό ἐγνωστοποίησε στην SLG μέ επιστολή τῆς 14ης Αυγούστου 1979.
Ἐπειδή εἶναι δεδομένοι οἱ τρόποι τοῦ υπολογισμοῦ καί τῆς καταβολής τῆς ἐνισχύσεως, ἡ ἀπώλεια πού προέκυψε ἀνήρχετο στό υψηλό ποσό πού ἀνεφέρθη. Τό άρθρο 2, παράγραφος 2, τοῦ κανονισμού 987/68 πράγματι προβλέπει ὅτι «οἱ παρασκευαστές τυρίνης ἡ τυρινικῶν ἁλάτων συνυπολογίζουν τήν ενίσχυση στήν τιμή ἀγορᾶς πού καταβάλλεται στους προμηθευτές τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος, ...». Όπως ὅμως ἀνεφέρθη, ἡ SLG ἀγόρασε ἀπό τους προμηθευτές της, πού εἶναι ἀγρότες, 3339375 λίτρα ἀποκορυφωμένου γάλακτος σέ τιμή, πού συμπεριελάμβανε τήν ενίσχυση, ύψους περίπου 2 ἑκατομμυρίων γαλλικών φράγκων καί ἐπώλησε στην παγκόσμια αγορά, τά τυρινικά άλατα πού ἐχρησιμοποιήθησαν γιά τήν παραγωγή στην τιμή ἀγορᾶς δηλαδή ἀντί 753500 φράγκων. Ή διαφορά μεταξύ τῶν δύο αὐτῶν τιμών εἶναι περίπου 'ίση μέ τό ποσό τῆς κοινοτικής ενισχύσεως πού δέν ἐχορηγήθη, δεδομένου ὅτι ἡ ἐν λόγω ενίσχυση ὑπολογίσθη ἀκριβῶς βάσει τῆς διαφοράς μεταξύ τῆς κοινοτικής τιμής καί τῆς τιμής πού ισχύει στην παγκόσμια ἀγορά.
2.
Είναι γνωστό ὅτι ἡ ἀντικανονικότης πού διεπιστώθη, ήταν ἀποτέλεσμα τῆς κακής λειτουργίας τοῦ κλιβάνου, ἡ ὁποία ὠφείλετο σέ ελαττωματικό θερμοστάτη, μέ ἀποτέλεσμα νά διατηρηθεί στό τελικό προϊόν ποσοστό υγρασίας ἀνώτερο ἀπό τό ποσοστό πού εἶχε καθορίσει ὁ κοινοτικός κανονισμός. Ή SLG διευκρίνισε, ἐξ άλλου, ὅτι διεπίστωσε τήν ἀνωμαλία καί ἠδυνήθη νά καθορίσει τό αἴτιο στίς 3 'Ιουλίου 1979, κατά τήν παραλαβή τοῦ ἀποτελέσματος τῶν ἐλεγχων πού διενεργήθησαν στην παραγωγή τοῦ δευτέρου δεκαπενθημέρου τοῦ Μαΐου. 'Αμέσως προέβη σέ «διευθέτηση τῆς ἀνωμαλίας κατά τήν παραγωγή, γεγονός πού εξηγεί τό ὅτι ἡ παραγωγή τοῦ πρώτου δεκαπενθημέρου τοῦ 'Ιουλίου ήταν σύμφωνη μέ τίς ἀπαιτήσεις τῆς κοινοτικής ρυθμίσεως ἐν σχέσει πρός τά κριτήρια ποιότητας».
Μετά ἀπό επαφή τῆς SLG μέ τήν υπηρεσία ποιότητος τοῦ υπουργείου γεωργίας — ἀπό τήν ὁποία εξαρτᾶται ἡ υγειονομική υπηρεσία ζωοτροφών — ὁ διευθυντής τῆς μέ επιστολή τῆς 24ης 'Οκτωβρίου 1979, τήν ὁποία ἀπηύθυνε στον διευθυντή τοῦ FORMA, ἀνεγνώρισε ρητώς τήν καλή πίστη τῆς προσφευγούσης στην κυρία δίκη, δεδομένου ὅτι ἡ ελαττωματική λειτουργία μιᾶς συσκευής εργαστηρίου μερικές φορές εἶναι δύσκολο νά διαπιστωθεί ταχέως. 'Ανέφερε ὅτι, κατ' αυτόν «στην προκειμένη περίπτωση, οἱ οικονομικές συνέπειες τῆς κακής λειτουργίας τοῦ κλιβάνου πού προορίζεται γιά τόν έλεγχο τῆς περιεκτικότητος σέ νερό τήν τυρινικῶν αλάτων συνιστοῦν κύρωση δυσανάλογη πρός τήν ἀλλοίωση τῆς ποιότητος πού προέκυψε ἀπό τό γεγονός αυτό».
Ή SLG ἐθεώρησε ὄτι, μέ τόν τρόπο πού ενήργησε, εἶχε συμμορφωθεί πρός τόν κύριο στόχο τῆς κοινοτικής ρυθμίσεως, δηλαδή τήν μεταποίηση σέ τυρινικά άλατα καί ὅτι δέν ἐξεπλήρωσε μόνον τόν δευτερεύοντα στόχο, πού συνίσταται στην προώθηση τῆς παραγωγής τυρινικῶν ἁλάτων ἀνωτέρας ποιότητος. Στίς 20 Μαΐου 1980 υπέβαλε ενώπιον τοῦ διευθυντοῦ τοῦ FORMA αίτηση θεραπείας μέ τήν ὁποία ἐζητοῦσε ενίσχυση ἀνάλογη μέ τήν ποσότητα τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος πού είχε πράγματι μεταποιήσει. Μέ επιστολή τῆς 9ης 'Ιουνίου 1980, ὁ διευθυντής τοῦ FORMA ἀπέρριψε τήν ἐν λόγω αίτηση, διευκρινίζοντας, ἰδίως, ὅτι τό FORMA «δέν ήταν ἁρμόδιο νά ερμηνεύει τό κοινοτικό δίκαιο, κρίνοντας ἄν επετεύχθησαν (ἀπό τίς επιχειρήσεις) οἱ στόχοι πού καθώριζε ὁ κανονισμός ΕΟΚ 987/68, ἀλλά (εφήρμοζε) τήν ρύθμιση, ἡ ὁποία προβλέπει τήν μή χορήγηση τοῦ συνόλου τῆς ενισχύσεως σέ περίπτωση πού τά παραγόμενα τυρινικά άλατα δέν ήταν σύμφωνα μέ τίς προδιαγραφές».
Ούτε καί ἡ ἀλληλογραφία μεταξύ τοῦ δικηγόρου τῆς SLG καί τῶν υπηρεσιών τῆς 'Επιτροπής ἔδωσε ἀποτέλεσμα, ὁ δέ γενικός διευθυντής γεωργίας, μέ επιστολή τῆς 24ης Σεπτεμβρίου 1980 ἐτόνισε ὅτι «ή ἀπόφαση ἐπί αιτήσεως γιά τήν χορήγηση ἐνισχύσεως λαμβάνεται μόνον ἀπό τόν ἁρμόδιο ὀργανισμό τοῦ ενδιαφερομένου κράτους μέλους» καί ἐτόνισε ἐξ ἄλλου ὅτι «ή παραγωγή τυρινικῶν ἁλάτων, τά ὁποῖα νά ἀνταποκρίνονται στό ἐλάχιστο ὅριο ποιότητος πού καθορίζει ἡ κοινοτική ρύθμιση, συνιστᾶ ουσιώδη προϋπόθεση» γιά τήν χορήγηση τῆς κοινοτικής ἐνισχύσεως. Μέ επιστολή τῆς 'ίδιας ημέρας, τήν ὁποία ἀπηύθυνε στό FORMA, ὁ γενικός διευθυντής γεωργίας ἀνέφερε ἀκόμη ὅτι δέν εἶχε καμμία παρατήρηση ως πρός τήν άρνηση καταβολής τῆς ενισχύσεως γιά τήν ποσότητα τῶν τυρινικῶν ἁλάτων πού εἶχε χαρακτηρισθεί ὡς κατωτέρας ποιότητος.
Ἐν τω μεταξύ ἡ SLG υπέβαλε, στίς 21 'Ιουλίου 1980, αἴτηση ενώπιον τοῦ Tribunal administratif τοῦ Παρισιού, μέ τήν ὁποία ζητούσε νά ἀκυρωθεί λόγω υπερβάσεως εξουσίας, ἡ ἀπόφαση τῆς 12ης Ἰουνίου, μέ τήν ὁποία τό FORMA ἀπέρριψε τήν αἴτηση θεραπείας πού εἶχε υποβάλει καί νά υποχρεωθεί τό δημόσιο νά τῆς καταβάλει 1326117,29 FF εντόκως. Πρός υποστήριξη των αιτημάτων της, ἰσχυρίσθη πάλι ὅτι ή άρνηση, ἐκ μέρους τοῦ FORMA, νά χορηγήσει τήν ενίσχυση πού προβλέπουν οἱ κανονισμοί 987/68 καί 756/70, ἀντέβαινε πρός τήν ἀρχή τῆς ἀναλογικότητας πού εἶναι ἀρχή τοῦ δικαίου ἀνωτέρας ισχύος ἐφ' ὅσον σκοπός τῶν ἐν λόγω κανονισμών είναι νά ενθαρρύνουν τους επιχειρηματίες νά μεταποιήσουν σέ τυρινικά άλατα τό ἀποκορυφωμένο γάλα, σκοπός, ὁ όποιος στην προκειμένη περίπτωση επετεύχθη, ἐνῶ ή ἀκαταλληλότητα τήν ὁποία διεπίστωσε τό FORMA, εἶναι δευτερευούσης σημασίας πού δέν τροποποιεί καθόλου τόν σκοπό γιά τόν όποιο προορίζεται τό προϊόν. Συνεπώς, δέν εἶναι δυνατόν νά στερηθεί τελείως τῆς ενισχύσεως ἡ SLG ὅπως συμβαίνει γιά ἕνα επιχειρηματία πού δέν προέβη στην μεταποίηση πού ἀνέλαβε νά πραγματοποιήσει.
ΙΙ — 'Επειδή τό Tribunal administratif τοῦ Παρισιοῦ έκρινε ὅτι ἡ εκτίμηση τῆς βασιμότητας τοῦ λόγου αὐτοῦ προϋπόθετε τήν κρίση περί τοῦ κύρους τῶν ανωτέρω κανονισμών, ἀνέβαλε τήν έκδοση ὁριστικής ἀποφάσεως καί ζητεί ἀπό τό Δικαστήριο νά ἀποφανθεί ἐπί τοῦ προδικαστικοῦ ερωτήματος, ἄν οἱ κανονισμοί 987/68 τοῦ Συμβουλίου καί 756/70 τῆς Ἐπιτροπῆς «ἀντιβαίνουν ἡ ὄχι πρός τήν ἀρχή τῆς ἀναλογικότητος καί κατά συνέπεια ἄν εἶναι ἡ ὄχι έγκυροι, κατά τό μέτρο πού δέν προβλέπουν ιδιαίτερη κύρωση γιά τήν περίπτωση τῆς μή μεταποιήσεως τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος καί γιά τήν περίπτωση πού τό προϊόν έχει πράγματι μεταποιηθεί μέ ελαφρά ἀπόκλιση ἀπό τόν τύπο πού προβλέπουν οἱ διατάξεις τους».
1.
Ή διατύπωση τοῦ ερωτήματος αὐτοῦ επιδέχεται πολλές παρατηρήσεις.
Ή πρώτη άφορᾶ τήν παραπομπή στον ἀνωτέρω κανονισμό 987/68 τοῦ Συμβουλίου. Ὁ κανονισμός αυτός ἐθεσπίσθη κατ' εφαρμογή τοῦ ἄρθρου 11, παράγραφος 2, τοῦ βασικοῦ κανονισμοῦ 804/68 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 27ης 'Ιουνίου 1968, σχετικοῦ μέ τό γάλα καί τά γαλακτοκομικά προϊόντα. Δυνάμει τῆς διατάξεως αυτής, ἐναπόκειτο στό Συμβούλιο νά καθορίσει τους γενικούς κανόνες πού διέπουν τήν ἐνίσχυση γιά τό ἀποκορυφωμένο γάλα πού παράγεται εντός τῆς Κοινότητος καί μεταποιείται σέ τυρίνη. Ό κανονισμός 987/68, τοῦ ὁποίου οἱ αἰτιολογικές σκέψεις δικαιολογοῦν, δεδομένων των συνθηκῶν παραγωγής, τήν εξομοίωση των τυρινικῶν ἁλάτων πρός τήν τυρίνη γιά τήν χορήγηση τῆς ενισχύσεως, περιορίζεται νά δώσει ὁρισμό τῶν τυρινικῶν ἁλάτων καί νά προβλέψει ὅτι ἡ ενίσχυση πού καταβάλλεται ἀπό τήν Κοινότητα εἶναι δυνατόν νά διαφοροποιηθεί, τόσο σέ συνάρτηση μέ τό προϊόν πού παράγεται (τυρίνη ἡ τυρινικά άλατα) ὅσο καί σέ συνάρτηση μέ τήν ποιότητα τῶν ἐν λόγω προϊόντων (άρθρο 3, παράγραφος 1). 'Αντιθέτως, δέν ἀναφέρει τίς ποιοτικές προδιαγραφές πού ἀπαιτοῦνται γιά νά χορηγηθεί ἡ ενίσχυση αὐτή γιά τήν τυρίνη καί τά τυρινικά άλατα.
Οἱ προδιαγραφές αυτές, συμπεριλαμβανομένων καί τῶν προδιαγραφῶν πού ἀναφέρονται στην μεγίστη περιεκτικότητα των τυρινικῶν αλάτων σέ νερό, περιλαμβάνονται στόν κανονισμό 756/70 τῆς Ἐπιτροπής, πού ἐθεσπίσθη κατ' εφαρμογή της παραγράφου 3, τοῦ ἄρθρου 11, τοῦ κανονισμού 804/68, δυνάμει τοῦ ὁποίου, εναπόκειται στην 'Επιτροπή νά καθορίσει τίς λεπτομέρειες χορηγήσεως τῆς ενισχύσεως.
'Από τά ἀνωτέρω συνάγεται ὅτι στό πλαίσιο τῆς ὑπό κρίση διαφοράς, δέν είναι δυνατόν νά ἀμφισβητηθεί τό κύρος τοῦ κανονισμού 987/68 τοῦ Συμβουλίου.
2.
Όπως καί στην υπόθεση RU-MI, θεωρῶ άστοχη τήν χρησιμοποίηση τῆς λέξεως «κύρωση», ὅταν πρόκειται γιά άρνηση χορηγήσεως ενισχύσεως, δηλαδή ἑνός πλεονεκτήματος πού οἱ επιχειρηματίες εἶναι ελεύθεροι νά επιδιώξουν (
5
) καί ὄχι γιά μιά κοινοτική ρύθμιση πού επιβάλλει υποχρεώσεις στους ενδιαφερομένους (
6
).
Φαίνεται επίσης ὅτι ἡ σύγκριση μεταξύ τοῦ ἐπιχειρηματίου πού δέν μετεποίησε καθόλου τό ἀποκορυφωμένο γάλα σέ τυρινικά άλατα καί τοῦ ἐπιχειρηματίου ὁ όποιος, ἐνῶ παρήγαγε τά τυρινικά άλατα, δέν ἐτήρησε μιά, τεχνικής φύσεως, προδιαγραφή εἶναι άστοχη, διότι ἡ πρώτη ὑπόθεση εἶναι θεωρητική. 'Επειδή ἡ ενίσχυση χορηγείται μετά τήν παραγωγή, φαίνεται, πράγματι, ἀπίθανη ἡ ὑπόθεση ὅτι οἱ επιχειρηματίες ἀγοράζουν τό γάλα ἀπό τους προμηθευτές τους σέ τιμή πού περιλαμβάνει τήν ενίσχυση καί ἐν συνεχεία δέν παρασκευάζουν τυρινικά άλατα, στερούμενοι μέ τόν τρόπο αυτό τῆς δυνατότητος νά τους καταβληθεί τό μεγαλύτερο τμήμα των ἀρχικών δαπανών τους.
Τέλος, γιά τους λόγους πού ήδη εξετέθησαν στην υπόθεση RU-ΜΙ, δέν εἶναι δυνατόν νά γίνει κατανοητό τό ερώτημα πού υπεβλήθη ἐν σχέσει πρός τήν υπερβολική διαφορά μεταξύ τῆς παραβάσεως τῆς ἐν λόγω ρυθμίσεως καί τῶν συνεπειών της. Ἑπομένως θεωρώ ὅτι ἡ σύγκριση πρέπει μᾶλλον νά γίνει μεταξύ τῶν στόχων τῶν κανονισμών 987/68 καί 756/70 καί τῆς προδιαγραφής πού άφορᾶ τήν μεγίστη περιεκτικότητα σέ νερό τῶν τυρινικῶν ἁλάτων, ἡ ὁποία ἀναφέρεται στά παραρτήματα τοῦ δευτέρου κανονισμοῦ καί ἡ ὁποία δέν ἐτηρήθη.
Ευρισκόμαστε ενώπιον ρυθμίσεως πού ἀπαιτεί τήν ἐκτίμηση μιᾶς πολύπλόκου οικονομικής καταστάσεως καί επομένως συνεπάγεται τήν παραχώρηση ευρείας εξουσίας εκτιμήσεως στά όργανα τῆς Κοινότητος θεωρώ, συνεπώς, ὅτι υπάρχει παραβίαση τῆς ἀνωτέρας Ισχύος ἀρχής τῆς ἀναλογικότητος, μόνον ὅταν ἡ προδιαγραφή, σύμφωνα μέ τήν ὁποία ἡ μεγίστη περιεκτικότητα σέ νερό τῶν τυρινικῶν ἁλάτων πρέπει νά εἶναι 6%, εἶναι προφανώς ἀνώφελη γιά τήν πραγματοποίηση τῶν στόχων τῶν κανονισμών πού ρυθμίζουν τήν χορήγηση ἐνισχύσεως γιά τήν παραγωγή τῶν ἐν λόγω προϊόντων.
ΙΙΙ —
1.
Δέν ἀμφισβητείται ὅτι οἱ στόχοι αυτοί εἶναι δύο: ἀφ' ἑνός, ἡ μεταποίηση τοῦ ἀποκορυφωμένου γάλακτος σέ τυρινικά άλατα καί, ἀφ' ἑτερου, ἡ παραγωγή τυρινικῶν ἁλάτων ἀνωτέρας ποιότητος.
'Αντιθέτως ἀπ' ὅ,τι ὑπεστήριζε συνεχώς ή προσφεύγουσα στην κυρία δίκη δέν είναι δυνατόν νά υποστηριχθεί ευλόγως ἡ άποψη ὅτι ὁ στόχος πού ἀφορᾶ τήν ποιότητα εἶναι δευτερευούσης σημασίας ἐν σχέσει πρός τόν στόχο πού άφορα τήν παραγωγή. 'Απλή ἀνάγνωση τοῦ ἄρθρου 11, παράγραφος 1, τοῦ κανονισμού 804/68 πού ἀναφέρει ὅτι ενίσχυση «χορηγείται γιά τό ἀποκορυφωμένο γάλα πού παράγεται στην Κοινότητα καί μεταποιείται σέ τυρίνη ἄν νό γάλα αυτό καί ἡ ννρίνη πού παρασκευάζεται με τό γάλα αυτό ἀνταποκρίνονται σέ ορισμένες προϋποθέσεις», ἀρκεῖ γιά νά ἀποκλεισθεί ή ερμηνεία αύτη. (Βάσει τοῦ κανονισμοῦ 987/68, εἶναι αυτονόητο ὅτι ἡ προδιαγραφή αύτη πρέπει νά επεκταθεί στά τυρινικά άλατα). Ἐξ άλλου, ἡ εξάρτηση τῆς χορηγήσεως τῆς ἐνισχύσεως ἀπό ποιοτικές προδιαγραφές, εἶχε εννοηθεί αυστηρῶς ἀπό τήν 'Επιτροπή ἡ ὁποία ενδιαφέρεται ιδίως νά ἐνισχύσει τήν φήμη τῶν προϊόντων τῆς Κοινότητος εντός τῆς παγκοσμίου ἀγοράς, έναντι τῶν ἀνταγωνιστῶν τῆς τῶν τρίτων χωρών. "Ηδη στην ἀρχική του μορφή, ὁ κανονισμός 756/70 διεμόρφωνε τήν ενίσχυση ἐν σχέσει πρός τήν ποιότητα τῶν παραγομένων τυρινικῶν αλάτων (
7
). Ἐπί πλέον, ὁλες οἱ διαδοχικές τροποποιήσεις πού υπέστη, έκαναν αυστηρότερες τίς ποιοτικές προδιαγραφές, καταργώντας, ἰδίως, ἀπό τῆς 1ης 'Ιανουαρίου 1972, τήν ενίσχυση γιά τήν παραγωγή τυρινικῶν ἁλάτων, τά όποια δέν ἀνταποκρίνονται στίς προδιαγραφές πού καθορίζονται στό παράρτημα, πού τότε ήταν ἕνα καί μόνο (
8
).
'Επειδή ἡ διάταξη πού άφορᾶ τήν περιεκτικότητα σέ νερό τῶν τυρινικῶν ἁλάτων ἀποσκοπεί στην εξασφάλιση τῆς ποιότητος τῶν προϊόντων αυτών, ὁ καθορισμός, ἄν ή ἐν λόγω διάταξη συνιστά προφανώς περιττή προδιαγραφή, πρέπει νά γίνει μόνον ἐν σχέσει πρός τόν στόχο πού άφορᾶ τήν ποιότητα.
2.
Κατά. τήν 'Επιτροπή, ἡ ὁποία στηρίζεται ιδίως σέ ένα τεχνικό σημείωμα πού προετοίμασε γιά τήν ὑπό κρίση υπόθεση ὁ πραγματογνώμονας ἐπί τῶν σχετικών θεμάτων, ἡ περιεκτικότης σέ νερό συνιστά ουσιώδες στοιχείο τῆς ποιότητος τῶν τυρινικῶν ἁλάτων. Πράγματι, εξασφαλίζει τίς δυνατότητες μακράς διαρκείας ἀποθηκεύσεως τοῦ προϊόντος χωρίς ἀλλοίωση, ἰδίως ἀπό ἀπόψεως γεύσεως. Μέ τόν τρόπο αυτόν, διαφυλάσσει τίς δυνατότητες τοῦ προϊόντος νά χρησιμοποιηθεί στά εἴδη διατροφής, επειδή ἡ εμφάνιση μιᾶς ἐπιγεύσεως κόλλας καθιστά τά τυρινικά άλατα ἀκατάλληλα νά χρησιμοποιηθούν σέ πολλά εἴδη διατροφής. Οἱ υπάρχουσες ἡ προβλεπόμενες κοινοτικές προδιαγραφές πού ἀφορούν τήν μεγίστη περιεκτικότητα σέ νερό τῶν τυρινικῶν ἁλάτων — 6 % γιά νά δύναται νά χορηγηθεί ἡ ενίσχυση καί 8 % γιά νά διατεθούν στην κοινοτική ἀγορά (
9
) — είναι ἐξ άλλου σύμφωνες μέ τήν διεθνή προδιαγραφή FIL-IDF 72: 1974 τῆς διεθνούς ἐνώσεως γαλακτοκομίας, πού ἐθεσπίσθη καί ἐδημοσιεύθη τόν Νοέμβριο 1974, ἡ ὁποία προβλέπει ὡς ἀνώτατο ὅριο τό 6 % γιά τά τυρινικά άλατα εξαιρετικής ποιότητος καί τό 8 % γιά τά τυρινικά άλατα πρώτης ποιότητος. Εἶναι ἀκόμη λιγότερο αυστηροί ἀπό τους κανόνες τῆς Νέας Ζηλανδίας, οἱ ὀποιοι επιβάλλουν ὡς ἀνώτατα ὅρια 4 % γιά τήν εξαιρετική ποιότητα καί 6 % γιά τήν πρώτη ποιότητα ἀντιστοίχως.
3.
Κατά τήν SLG, ἀντιθέτως, ἡ περιεκτικότης σέ νερό συνιστά τελείως δευτερεύον στοιχείο τῆς ποιότητος τῶν τυρινικῶν ἁλάτων. Ἤδη μέ τήν μέθοδο τῆς παρασκευής μέσω ξηράνσεως σέ πύργο διασπορᾶς — στην ὁποία ἀναφέρεται ἀποκλειστικώς τό τεχνικό σημείωμα τῆς 'Επιτροπής — τό ζήτημα τῆς περιεκτικότητος σέ νερό, ἄν δέν εἶναι ἀμελητέο (
10
), δέν έχει ὅμως τόν ουσιώδη χαρακτήρα πού τοῦ ἀποδίδει ή 'Επιτροπή. 'Η μέθοδος ὅμως αυτή, ἡ ὁποία ἐχρησιμοποιεῖτο πολύ κατά τό τέλος τῆς δεκαετίας τοῦ 60 καί τίς ἀρχές τῆς δεκαετίας τοῦ 70, ἐγκατελείφθη σχεδόν παντελώς, ἰδίως γιά λόγους πού ἀφορούν τήν οικονομία ενεργείας, καί ἀντικατεστάθη ἀπό την ξήρανση τοῦ συμπυκνωμένου προϊόντος, πού 'έχει περιεκτικότητα 70 % σέ νερό, μέ ξηραντικό κύλινδρο. Μέ τήν τεχνική αυτή μέσω κυλίνδρου, πού χρησιμοποιείται τώρα ἀπό ἕνα πολύ μεγάλο ποσοστό τῶν βιομηχανιών γάλακτος της Κοινότητος, ἡ περιεκτικότητα σέ νερό καθίσταται τελείως δευτερεύον κριτήριο.
Κατά τήν Société laitière de Gacé, ἡ διαβεβαίωση ὅτι ἡ προδιαγραφή μεγίστης περιεκτικότητας σέ νερό 6 % εἶναι ἀπαραίτητη γιά νά εξασφαλισθεί ἡ μεγάλης διαρκείας εναποθήκευση τῶν τυρινικῶν ἁλάτων καί ἡ δυνατότητα νά χρησιμοποιηθοῦν σέ εἴδη διατροφής, σημαίνει παραγνώριση τῶν πραγματικῶν συνθηκῶν της κυκλοφορίας στό εμπόριο τοῦ προϊόντος. Πράγματι, τά τυρινικά άλατα πού χρησιμοποιοῦνται σέ εἴδη διατροφής, δέν προορίζονται γιά μακράς διαρκείας ἀποθήκευση, ὅπως ἀποδεικνύεται ἀπό τά επίδικα τυρινικά άλατα, πού ἐπωλήθησαν λίγες ήμερες μετά τήν παρασκευή τους. Τό ἀποφασιστικό στοιχεῖο γιά τήν ποιότητα τῶν τυρινικῶν ἁλάτων εἶναι μάλλον ἡ συμπεριφορά τους έναντι τῶν βακτηριδίων, παρά ή περιεκτικότης σέ νερό. 'Επί πλέον, παρ' ὅτι αυτό φαίνεται παράδοξο, ἡ δυνατότης ἀπορροφήσεως νεροῦ ἀναφέρεται μεταξύ τῶν δευτερευόντων κριτηρίων ποιότητος τῶν ἐν λόγω προϊόντων. Τό γεγονός ὅτι ή περιεκτικότης σέ νερό δέν παίζει κανένα ρόλο γιά τήν τιμή τους, ὅταν πωλοῦνται στην ἀγορά τῶν τρίτων χωρών, ὅπως συνέβη στην προκειμένη περίπτωση, τείνει στην επιβεβαίωση τῆς ἀπόψεως αυτής. Κατά τήν Société laitière de Gacé, μέ λίγα λόγια, τά τυρινικά ἅλατα δύνανται νά εἶναι εξαιρετικής ποιότητος έχοντας περιεκτικότητα σέ νερό μεγαλύτερη ἀπό 6 % καί, ἀντιστρόφως νά ἀνταποκρίνονται στό ποσοστό αυτό καί νά εἶναι μετρίας ποιότητος.
Τελικώς, δέν εἶναι δυνατόν νά ἐξαχθεῖ κανένα ἀποφασιστικό στοιχεῖο ούτε ἀπό τίς προδιαγραφές τῆς Νέας Ζηλανδίας, λόγω τῆς ειδικής τεχνολογίας πού χρησιμοποιείται ἐκεῖ, ούτε ἀπό τίς προδιαγραφές FIL, τῶν ὁποίων τους ἀριθμούς υιοθέτησαν οἱ κανονισμοί τῆς Ἐπιτροπῆς πού ἐφηρμόζοντο μέχρι τό 1972, οἱ ὁποῖοι προέβλεπαν, ὅπως γνωρίζετε, ὄχι μόνον σημαντική ενίσχυση γιά τά τυρινικά άλατα πού περιεῖχαν 6 % υγρασία, άλλά επίσης μικρότερου ύψους ενίσχυση γιά τά τυρινικά άλατα πού περιείχαν 8 % υγρασία. Κατά τήν προσφεύγουσα στην κυρία δίκη, ἡ προδιαγραφή για περιεκτικότητα σέ νερό 6 % είναι ἑπομένως τελείως περιττή γιά νά επιτευχθεί ὁ στόχος σχετικά μέ τήν ποιότητα, ὁ όποιος ἐπιδιώκεται ἀπό τους κανονισμούς 987/68 καί 756/70.
Ή άποψη τῆς Société laitière de Gacé μοῦ φαίνεται πειστική. Παρατηρώ, επιπλέον, ὅτι ἡ 'Επιτροπή δέν ἀπήντησε στό επιχείρημα πού στηρίζεται στό ὅτι στην τεχνική τῆς ξηράνσεως μέ κύλινδρο, δέν έχει σημασία ἡ περιεκτικότητα σέ νερό.
Γιά τους ἀνωτέρω λόγους προτείνω νά ἀποφανθείτε ὅτι:
Όταν πληροῦνται ὅλες οἱ άλλες προϋποθέσεις πού θέτει ὁ κανονισμός 756/70 τῆς 'Επιτροπής, ἡ προδιαγραφή — πού κατά τό χρόνο τῶν ἐπιδίκων περιστατικῶν τίθεται ἀπό τό παράρτημα ΙΙΙ — ΙΙ — Ι τοῦ ἐν λόγω κανονισμοῦ (ὅπως ἐτροποποιήθη ἀπό τόν κανονισμό 2940/73) — νά έχουν τά τυρινικά ἅλατα μεγίστη περιεκτικότητα σέ νερό 6 %, γιά νά εἶναι δυνατόν νά χορηγηθεί γι' αυτά κοινοτική ενίσχυση, εἶναι ἀνίσχυρη, ὡς ἀντίθετη πρός την ἀρχή τῆς ἀναλογικότητος, επειδή εἶναι προφανώς περιττή γιά νά επιτευχθεί ὁ στόχος πού άφορᾶ τήν ποιότητα καί ὁ όποιος επιδιώκεται μέ τόν κανονισμό αυτόν.
(
1
)	Μετάφραση ἀπό τά γαλλικά.
(
2
)	Ἄρθρο 1, ε τοῦ κανονισμοῦ 987/68.
(
3
)	Παράρτημα Ι — Ι τῆς προτάσεως γιά τήν ὁδηγία τοῦ Συμβουλίου περί προσεγγίσεως τῶν νομοθεσιῶν τῶν κρατών μελών τῶν σχετικών μέ τήν τυρίνη καί τά τυρινικά άλατα πού χρησιμοποιοῦνται στίς τροφές — JO C 50, τῆς 24ης Φεβρουαρίου 1979.
(
4
)	Βλέπε τό παράρτημα τοῦ κανονισμοῦ 146/69 της 'Επιτροπῆς, τῆς 24ης 'Ιανουαρίου 1969 περί καθο-ρισμοῦ τῶν ποσών τῶν ενισχύσεων γιά τό ἀποκορυφωμένο γάλα πού μεταποιείται γιά τήν παρασκευή τυρίνης καί τυρινικῶν αλάτων.
(
5
)	Όπως στήν ὑπόθεση 808/79, Pardini, Rec. 1980, σ. 2103.
(
6
)	"Οπως παραδείγματος χάριν στην υπόθεση 122/78, Buitoni, Rec. 1979, σ. 677.
(
7
)	Ἄρθρο 2, παράγραφος 2, α καί δ.
(
8
)	Κανονισμός 2814/71 τῆς 23ης Δεκεμβρίου 1971 βλέπε επίσης τους κανονισμούς 455/73 τῆς 31ης Ἰανουαρίου 1973, 2940/73 τῆς 29ης 'Οκτωβρίου 1973, 3061/73 τῆς 12ης Νοεμβρίου 1973 καί 660/74 της 25ης Μαρτίου 1974.
(
9
)	Παράρτημα ΙΙ, ΙΙ, α, 1, τῆς προτάσεως ὁδηγίας τοῦ Συμβουλίου περί προσεγγίσεως τῶν νομοθεσιῶν τῶν κρατών μελών, τῶν σχετικών μέ τίς τυρίνες καί τά τυρινικά άλατα πού χρησιμοποιούνται στίς τροφές πού ήδη ἀνεφέρθη.
(
10
)	Ή μέθοδος αύτη επιβάλλει ὁρισμένο ποσοστό υγρασίας, πού ἄν δέν τηρηθεί ὑπάρχει κίνδυνος νά κολλήσει τό προϊόν μέσα στόν πύργο.