62024CJ0718
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Dara Dlísheomra)
5 Feabhra 2026 (
*1
)
(Tarchur chun réamhrialú – Limistéar saoirse, slándála agus ceartais – Beartas maidir le tearmann – Treoir 2013/32/AE – Nósanna imeachta coiteanna chun stádas cosanta idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar – Airteagal 33 – Forais do-ghlacthachta – Airteagal 38 – An coincheap ‘tríú tír shábháilte’ – Coinníollacha maidir le cur chun feidhme – Nasc idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann – Critéir – Modhanna measúnaithe – Airteagal 46 – An ceart chun leigheas éifeachtach a fháil – Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh)
I gCás C‑718/24 [Aleb], (
i
)
IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE, ó Administrativen sad Sofia-grad (Cúirt Riaracháin Chathair Shóifia, an Bhulgáir), trí bhreith an 9 Deireadh Fómhair 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 22 Deireadh Fómhair 2024, sna himeachtaí
NP
v
Predsedatel na Darzhavna agentsia za bezhantsite,
tugann AN CHÚIRT (an Dara Dlísheomra)
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: K. Jürimäe (Rapóirtéir), Uachtarán Dlísheomra, K. Lenaerts, Uachtarán na Cúirte, ag gníomhú dó mar Bhreitheamh den Dara Dlísheomra, F. Schalin, M. Gavalec agus Z. Csehi, Breithiúna,
Abhcóide Ginearálta: J. Richard de la Tour,
Cláraitheoir: A. Calot Escobar,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
–
NP, ag T. A. Iliev, advokat,
–
Rialtas na Bulgáire, ag S. Ruseva agus T. Tsingileva, i gcáil Gníomhairí,
–
Rialtas na Polainne, ag B. Majczyna agus D. Lutostańska, i gcáil Gníomhairí,
–
an Coimisiún Eorpach, ag A. Azéma, M. Debieuvre agus I. Zaloguin, i gcáil Gníomhairí,
tar éis cinneadh a dhéanamh, i ndiaidh an tAbhcóide Ginearálta a éisteacht, breith a thabhairt ar an gcás gan Tuairim,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1
Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagal 33(2)(c) agus Airteagal 38 de Threoir 2013/32/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le nósanna imeachta coiteanna chun stádas cosanta idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar (IO 2013 L 180, lch. 60), arna léamh i bhfianaise aithris 46 den Treoir sin.
2
Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir NP, náisiúnach Siriach, agus Predsedatel na Darzhavna agentsia za bezhantsite (Uachtarán na Gníomhaireachta Náisiúnta um Dhídeanaithe, an Bhulgáir) (‘DAB’) maidir le dlíthiúlacht an chinnidh lenar dhiúltaigh an tUachtarán sin d’iarratas NP ar chosaint idirnáisiúnta.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
Treoir 2011/95/AE
3
Foráiltear le hAirteagal 2(f) de Threoir 2011/95/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Nollaig 2011 maidir le caighdeáin i dtaca le cáilitheacht náisiúnach tríú tír nó daoine gan stát mar thairbhithe de chosaint idirnáisiúnta, i dtaca le stádas aonfhoirmeach do dhídeanaithe nó do dhaoine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach agus i dtaca lena bhfuil sa chosaint a thugtar (IO 2011 L 337, lch. 9) mar a leanas:
‘Chun críocha na Treorach seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
[...]
(f)
ciallaíonn “duine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach” náisiúnach tríú tír nó duine gan stát nach féidir a mheas mar dhídeanaí ach ar taispeánadh ina leith go bhfuil forais shubstaintiúla ann lena chreidiúint go mbeadh an duine lena mbaineann, dá bhfillfeadh sé ar a thír thionscnaimh, nó, i gcás duine gan stát, dá bhfillfeadh sé ar an tír ina raibh gnáthchónaí air roimhe seo, go mbeadh fíorbhaol ann go bhfulaingeodh sé díobháil thromchúiseach mar a shainmhínítear in Airteagal 15 í, ós rud é nach bhfuil feidhm ag Airteagal 17(1) agus (2) maidir leis, agus nach bhfuil in ann nó, de bharr baol den sórt sin, nach bhfuil toilteanach leas a bhaint as cosaint na tíre sin […]’.
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
4
Foráiltear le hAirteagal 15(c) den Treoir sin mar a leanas:
‘Is iad seo a leanas na díobhálacha tromchúiseacha:
[...]
(c)
bagairt thromchúiseach agus bagairt aonair ar bheatha an tsibhialtaigh nó ar iomláine an tsibhialtaigh mar gheall ar fhoréigean neamh-idirdhealaitheach i gcásanna coinbhleachta armtha idirnáisiúnta nó inmheánaí.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Treoir 2013/32
5
Foráiltear le haithrisí 18, 43, 44 agus 46 de Threoir 2013/32 mar a leanas:
‘(18)
Is chun leas na mBallstát agus na n‑iarratasóirí ar chosaint idirnáisúnta araon a dhéanfar cinneadh a luaithe is féidir maidir le hiarratais ar chosaint idirnáisiúnta, gan dochar do scrúdú leordhóthanach agus iomlán a dhéanamh.
[...]
(43)
Ba chóir do na Ballstáit scrúdú a dhéanamh ar fhiúntas gach iarratais, is é sin le rá, a mheas an bhfuil an t‑iarratasóir lena mbaineann incháilithe le haghaidh cosaint idirnáisiúnta i gcomhréir le Treoir [2011/95], mura luaitear a mhalairt sa Treoir seo, go háirithe i gcás inar féidir glacadh leis go réasúnach go ndéanfadh tír eile an scrúdú sin nó go ndeonódh sí cosaint leordhóthanach. Go háirithe, níor chóir go mbeadh sé de chúram ar na Ballstáit scrúdú a dhéanamh ar fhiúntas an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta i gcás ina bhfuil stádas dídeanaí nó cosaint leordhóthanach ar bhealach eile deonaithe don iarratasóir ag an gcéad tír thearmainn agus go n‑athligfear an t‑iarratasóir isteach sa tír sin.
(44)
Níor chóir go mbeadh sé de chúram ar na Ballstáit scrúdú a dhéanamh ar fhiúntas an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta i gcás inar féidir a bheith ag súil leis, go réasúnta, mar gheall ar nasc leordhóthanach le tríú tír mar a shainmhínítear sa dlí náisiúnta, go lorgaíonn an t‑iarratasóir cosaint sa tríú tír sin agus go bhfuil cúiseanna ann lena chreidiúint go ndéanfar an t‑iarratasóir a ligean isteach nó a athligean isteach sa tír sin. Níor cheart do na Ballstáit tabhairt faoin méid sin ach amháin i gcásanna ina mbeadh an t‑iarratasóir atá i gceist sábháilte sa tríú tír lena mbaineann. Chun gluaiseachtaí tánaisteacha iarratasóirí a sheachaint, ba cheart comhphrionsabail a bhunú lena chur san áireamh nó lena n‑ainmniú tríú tíortha mar thíortha sábháilte ag na Ballstáit.
[...]
(46)
Nuair a chuireann na Ballstáit coincheapa tríú tír sábháilte i bhfeidhm ar bhonn cás ar chás nó nuair a ainmníonn siad tíortha mar thíortha sábháilte trí liostaí a ghlacadh chuige sin, ba cheart dóibh a chur san áireamh, inter alia, treoirlínte oibríochtúla agus lámhleabhair, agus faisnéis agus gníomhaíochtaí faoin tír thionscnaimh, lena n‑áirítear modheolaíocht [na hOifige Tacaíochta Eorpaí do Chúrsaí Tearmainn (EASO)] chun tuarascálacha faisnéise faoin tír thionscnaimh a chur isteach, dá dtagraítear i Rialachán (AE) Uimh. 439/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 19 Bealtaine 2010 lena mbunaítear Oifig Tacaíochta Eorpach do Chúrsaí Tearmainn [(IO 2010 L 132, lch. 11)] agus treoirlínte ábhartha [Ard-Choimisinéir na Náisiún Aontaithe le haghaidh Dídeanaithe (UNHCR)].’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
6
Áirítear Airteagail 6 go 30 i gCaibidil II de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Bunphrionsabail agus ráthaíochtaí’.
7
Áirítear Airteagail 31 go 43 i gCaibidil III den Treoir sin, dar teideal ‘Nósanna imeachta ag an gcéad chéim’.
8
Foráiltear le hAirteagal 32 den Treoir sin, dar teideal ‘Iarrataí gan bhunús’, mar a leanas:
‘1.   Gan dochar d’Airteagal 27, ní fhéadfaidh na Ballstáit a mheas go bhfuil iarratas gan bhunús ach amháin má tá sé suite ag an údarás cinntitheach nach gcáilíonn an t‑iarratasóir do chosaint idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95].
2.   I gcásanna iarratais gan bhunús ina bhfuil feidhm ag aon cheann de na himthosca a liostaítear in Airteagal 31(8), féadfaidh na Ballstáit a mheas gur léir go bhfuil iarratas gan bhunús go follasach, i gcás ina sainítear amhlaidh é sa reachtaíocht náisiúnta.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
9
Foráiltear le hAirteagal 33 de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Iarratais dho-ghlactha’ mar a leanas:
‘1.   Sa bhreis ar na cásanna nach ndéantar scrúdú ar iarratas iontu i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 604/2013 [ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013, lena mbunaítear na critéir agus na sásraí lena gcinntear cé acu Ballstát atá freagrach as scrúdú a dhéanamh ar iarratas ar chosaint idirnáisiúnta arna thaisceadh i gceann de na Ballstáit ag náisiúnach tríú tír nó ag duine gan stát (IO 2013 L 180, lch. 31)], ní cheanglaítear ar na Ballstáit a scrúdú i dtaobh an gcáilíonn iarratasóir do chosaint idirnáisiúnta i gcomhréir le Treoir [2011/95] i gcás ina meastar an t‑iarratas a bheith do-ghlactha de bhun an airteagail sin.
2.   Ní fhéadfaidh na Ballstáit a mheas go bhfuil iarratas ar chosaint idirnáisiúnta neamh-inghlactha ach sna cásanna seo a leanas:
[...]
(c)
i gcás ina meastar tír nach Ballstát í mar thríú tír shábháilte d’iarratasóir, de bhun Airteagal 38;
[...]’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
10
Foráiltear le hAirteagal 38(1) go (4) de Threoir 2013/32 dar teideal ‘An coincheap tríú tír shábháilte’, mar a leanas:
‘1.   Ní fhéadfaidh na Ballstáit an coincheap tríú tír shábháilte a chur i bhfeidhm ach amháin i gcás ina bhfuil na húdaráis inniúla sásta go gcaithfear leis an iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta i gcomhréir leis na prionsabail seo a leanas sa tríú tír lena mbaineann:
(a)
nach bhfuil bagairt ar bheatha nó ar shaoirse na n‑iarratasóirí mar gheall ar a gcine, a reiligiún, a náisiúntacht, a mballraíocht i ngrúpa sóisialta nó tuairim pholaitiúil ar leith;
(b)
nach bhfuil aon bhaol ann go ndéanfaí díobháil thromchúiseach de réir bhrí Threoir [2011/95];
(c)
go n‑urramaítear prionsabal an non‑refoulement i gcomhréir leis an [gCoinbhinsiún i dtaobh Stádas Dídeanaithe, a síníodh sa Ghinéiv an 28 Iúil 1951 (Sraith Chonarthaí na Náisiún Aontaithe, Iml. 189, lch. 150, Uimh. 2545 [1954]), a tháinig i bhfeidhm an 22 Aibreán 1954 agus arna fhorlíonadh leis an bPrótacal maidir le Stádas Dídeanaithe, a tugadh i gcrích i Nua-Eabhrac an 31 Eanáir 1967 agus a tháinig i bhfeidhm an 4 Deireadh Fómhair 1967 (“Coinbhinsiún na Ginéive”)];
(d)
go gcuirtear toirmeasc, i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta, ar dhuine aonair a aistriú go tír ina bhfuil sé i mbaol céastóireachta nó íde nó pionóis eile atá cruálach, mídhaonna nó táireach; agus
(e)
go bhfuil an fhéidearthacht ann aitheantas a lorg do stádas dídeanaí agus, má dheonaítear é, cosaint a fháil i gcomhréir le Coinbhinsiún na Ginéive.
2.   Beidh cur i bhfeidhm an choincheapa tríú tír shábháilte faoi réir rialacha a leagtar síos sa dlí náisiúnta, go háirithe:
(a)
go bhfuil nasc ann idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann agus, ar bhonn an naisc sin, go mbeadh sé réasúnach dó dul chuig an tír sin.
(b)
rialacha maidir le modhanna arna gcur i bhfeidhm ag na húdaráis inniúla chun a áirithiú go bhféadfaí an coincheap tríú tír shábháilte a chur i bhfeidhm i leith tír nó iarratasóir ar leith. Áireofar leis an modheolaíocht sin scrúdú cás ar chás ar shábháilteacht na tíre d’iarratasóir ar leith agus/nó d’ainmniú tíortha a mheastar a bheith sábháilte go ginearálta ag an mBallstát;
(c)
rialacha i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta, lena gceadófaí scrúdú aonair d’fhonn a chinneadh an bhfuil an tríú tír lena mbaineann sábháilte d’iarratasóir ar leith a chuireann ar chumas an iarratasóra, ar a laghad, agóid a dhéanamh i gcoinne chur i bhfeidhm an choincheapa tríú tír shábháilte ar an bhforas nach bhfuil an tríú tír shábháilte ina chás ar leith. Ceadaítear don iarratasóir freisin agóid a dhéanamh i gcoinne nasc a bheith ann idir é féin agus an tríú tír i gcomhréir le pointe (a).
3.   Nuair atá cinneadh á chur chun feidhme acu atá bunaithe ar an airteagal seo amháin, déanfaidh na Ballstáit an méid seo a leanas:
(a)
an t‑iarratasóir a chur ar an eolas; agus
(b)
doiciméad a sholáthar dó a chuireann in iúl d’údaráis an tríú tír lena mbaineann, i dteanga na tíre sin, nár scrúdaíodh an t‑iarratas maidir lena fhiúntas.
4.   I gcás nach gceadaíonn an tríú tír don iarratasóir dul isteach ina críoch, go n‑áiritheoidh na Ballstáit go bhféadfaidh an duine sin imeachtaí a thionscnamh i gcomhréir leis na bunphrionsabail agus na ráthaíochtaí a leagtar amach i gCaibidil II.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
11
Áirítear Airteagal 46, dar teideal ‘An ceart chun leigheas éifeachtach a fháil’, i gCaibidil V de Threoir 2013/32, dar teideal ‘Nósanna imeachta achomhairc’. Foráiltear le míreanna 1 agus 3 den airteagal sin mar a leanas:
‘1.   Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh ceart ag iarratasóirí leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse, i gcoinne na nithe seo a leanas:
(a)
cinneadh a rinneadh i dtaca lena n‑iarratas ar chosaint idirnáisiúnta, lena n‑áirítear:
(i)
cinneadh lena meastar go bhfuil iarratas gan bhunús i ndáil le stádas dídeanaí agus/nó stádas cosanta coimhdí;
(ii)
cinneadh lena meastar go bhfuil iarratas do-ghlactha de bhun Airteagal 33(2);
[...]
3.   Chun mír 1 a chomhlíonadh, áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar foráil le leigheas éifeachtach maidir le scrúdú iomlán ex nunc ar fhíorais agus ar phointí dlí araon, lena n‑áirítear, i gcás inarb infheidhme, scrúdú ar riachtanais na cosanta idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95], i nósanna imeachta achomhairc os comhair cúirte nó binse céadchéime ar a laghad.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
Dlí na Bulgáire
ZUB
12
Foráiltear le hAirteagal 9(1) de Zakon za ubezhishteto i bezhantsite (an Dlí maidir le tearmann agus dídeanaithe) (DV Uimh. 54, an 31 Bealtaine 2002), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘ZUB’) mar a leanas:
‘Deonófar stádas daonnúil do náisiúnach eachtrach nach gcomhlíonann na coinníollacha maidir le stádas dídeanaí a dheonú agus nach féidir nó nach mian leis cosaint a fháil óna thír thionscnaimh toisc go bhféadfadh sé a bheith i bhfíorbhaol go ndéanfar díobháil thromchúiseach dó, amhail an méid seo a leanas:
1)
pionós an bháis nó bású; nó
2)
céastóireacht, pionós nó íde atá mídhaonna nó táireach, nó
3)
na bagairtí tromchúiseacha ar bheatha an tsibhialtaigh nó ar iomláine an tsibhialtaigh mar gheall ar fhoréigean neamh-idirdhealaitheach i gcásanna coinbhleachta armtha idirnáisiúnta nó inmheánaí.’
13
Foráiltear le hAirteagal 13(1)(14), (4) agus (5) de ZUB mar a leanas:
‘(1)   Diúltófar d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ó náisiúnach eachtrach toisc é a bheith gan bhunús go follasach i gcás nach gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal 8(1) agus (9) nó in Airteagal 9(1), (6) agus (8) agus i gcás inar fíor an méid seo a leanas maidir leis an náisiúnach eachtrach:
[...]
14.
tagann sé ó thríú tír shábháilte ar choinníoll go bhfuil sé ligthe isteach sa tríú tír sin;
[...]
(4)   Ní fhéadfaidh na himthosca dá dtagraítear i mír 1(14) a bheith ina bhforas neamhspleách leis an iarratas a dhiúltú toisc é a bheith gan bhunús go follasach ach amháin má chomhlíontar na coinníollacha seo a leanas:
1.
tá nasc idir an náisiúnach eachtrach agus an tríú tír lena mbaineann lena dtugtar údar lena fhilleadh i gcomhthéacs scrúdú aonair ar shábháilteacht na tíre sin don náisiúnach eachtrach lena mbaineann;
2.
soláthraíodh doiciméad don náisiúnach eachtrach i dteanga an tríú tír shábháilte chun údaráis an tríú tír sin a chur ar an eolas nár scrúdaíodh fiúntas a iarratais.
(5)   Mura ligtear an náisiúnach eachtrach isteach i gcríoch an tríú tír shábháilte, tabharfar rochtain dó ar nós imeachta chun cosaint idirnáisiúnta a dheonú sa Bhulgáir.’
14
Foráiltear le hAirteagal 98(1) agus (2) de ZUB mar a leanas:
‘(1)   Féadfaidh Uachtarán DAB, i gcomhaontú leis an Aire Gnóthaí Eachtracha, i gcás inarb iomchuí, liostaí náisiúnta tíortha tionscnaimh sábháilte agus tríú tíortha sábháilte a chur faoi bhráid Chomhairle na nAirí.
(2)   Agus na liostaí á nglacadh aici, cuirfidh Comhairle na nAirí, agus tagairt á déanamh aici d’fhoinsí faisnéise ó Bhallstáit eile an Aontais Eorpaigh, ó [EASO], ó [UNHCR], ó Chomhairle na hEorpa agus ó eagraíochtaí idirnáisiúnta eile, an méid a thugann an Stát cosaint ar ghéarleanúint agus íde atá mídhaonna nó táireach san áireamh tríd an méid seo a leanas:
1.
dlíthe agus rialacháin ábhartha na tíre agus an bealach a gcuirtear i bhfeidhm iad;
2.
urraim do na cearta agus na saoirsí a ráthaítear leis an gCoinbhinsiún [Eorpach] chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, a síníodh sa Róimh an 4 Samhain 1950 [...], nó leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla, [arna ghlacadh ag Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe an 16 Nollaig 1966 agus a tháinig i bhfeidhm an23 Márta 1976], nó leis an gCoinbhinsiún in aghaidh Céastóireachta agus in aghaidh Íde nó Pionóis eile atá Cruálach, Mídhaonna nó Táireach, arna ghlacadh ag Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe an 10 Nollaig 1984 [agus a tháinig i bhfeidhm an 26 Meitheamh 1987];
3.
urraim do phrionsabal an non‑refoulement i gcomhréir le [Coinbhinsiún na Ginéive];
4.
córas leigheasanna éifeachtacha i gcoinne sáruithe ar na cearta agus na saoirsí sin a bheith ann.’
15
Foráiltear le hAirteagal 99 de ZUB mar a leanas:
‘Féadfaidh náisiúnach eachtrach a bhfuil iarratas ar chosaint idirnáisiúnta curtha isteach aige an toimhde maidir le sábháilteacht na tíre atá ar an liosta dá dtagraítear in Airteagal 98 a fhrisnéis.’
16
Tá an sainmhíniú seo a leanas i mír 1(9) d’fhorálacha forlíontacha de ZUB:
‘Ciallaíonn “tríú tír shábháilte” tír seachas an tír thionscnaimh, ina raibh cónaí ar an náisiúnach eachtrach a chuir iarratas ar chosaint idirnáisiúnta isteach, agus:
(a)
nach bhfuil aon chúis imní air maidir lena bheatha agus saoirse mar gheall ar a chine, a reiligiún, a náisiúntacht, a bhallraíocht i ngrúpa sóisialta nó tuairim pholaitiúil áirithe;
(b)
atá cosanta ar fhilleadh ar chríoch Stáit ina bhfuil staid géarleanúna agus bagairt ar a chearta;
(c)
nach bhfuil i mbaol géarleanúna nó díobhálacha tromchúiseacha, amhail céasadh, íde nó pionós atá mídhaonna nó táireach;
(d)
a bhfuil an deis aige iarratas a dhéanamh ar stádas dídeanaí agus, má dheonaítear é, tairbhe a bhaint as cosaint idirnáisiúnta mar dhídeanaí;
(e)
tá forais leordhóthanacha ann chun a chreidiúint go ligfear isteach é i gcríoch an Stáit sin.’
Cinneadh Uimh. 247
17
Is mar a leanas atá an fhoclaíocht i mír 2 de Chinneadh Uimh. 247 ó Chomhairle Airí Phoblacht na Bulgáire an 3 Aibreán 2024 lena nglactar liosta na dtíortha tionscnaimh sábháilte agus liosta na dtríú tíortha sábháilte d’iarratasóirí ar chosaint (‘Cinneadh Uimh. 247’):
‘Glactar liosta na dtríú tíortha sábháilte d’iarratasóirí ar chosaint [idirnáisiúnta] i gcomhréir le hIarscríbhinn Uimh. 2 […] An Áise: Daon‑Phoblacht na Banglaidéise, Poblacht Ioslamach na hIaráine, Oirdheisceart na hEorpa: Poblacht na Tuirce’.
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
18
Rinne NP, náisiúnach Siriach ar mionaoiseach neamhthionlactha é, iarratas ar chosaint idirnáisiúnta sa Bhulgáir an 2 Samhain 2023.
19
Le linn an agallaimh a rinneadh an 1 Nollaig 2023, dhearbhaigh NP go raibh cónaí air i gcúige Aleppo (an tSiria) agus gur fhág sé é, 2 go 3 mhí roimhe sin, lena bheirt deartháireacha mar thoradh ar an gcogadh. D’fhan NP sa Tuirc ar feadh thart ar mhí amháin sular tháinig sé isteach i gcríoch na Bulgáire go neamhdhleathach. D’fhan a dheartháireacha sa Tuirc, áit a raibh triúr dá dheirfiúracha ina gcónaí lena gcéilí faoi seach freisin.
20
Le cinneadh an 18 Meitheamh 2024, dhiúltaigh Uachtarán DAB d’iarratas NP, agus dhiúltaigh sé stádas dídeanaí agus stádas daonnúil araon a dheonú dó. Mheas sé, mura gcomhlíonann NP na coinníollacha chun é a mheas mar dhídeanaí, go raibh sé, mar gheall ar an gcoinbhleacht armtha inmheánach agus ar an bhforéigean neamh-idirdhealaitheach sa tSiria, neamhchosanta ar fhíorbhagairt ar a shaol nó ar a iomláine. Mar sin féin, mheas Uachtarán DAB, gur ‘tríú tír shábháilte’ í Poblacht na Tuirce ina bhféadfadh NP é féin a bhunú go sábháilte. Bhí cónaí ar NP i gcríoch na Tuirce ar feadh míosa gan aon bhaol dá shábháilteacht agus tá roinnt dá dheartháireacha agus dá dheirfiúracha fós ina gcónaí ann. Bhí an deis dhlíthiúil aige clárú le húdaráis na Tuirce agus a fhanacht a thabhairt chun rialtachta, rud nach ndearna sé. Sa chomhthéacs sin, thuig Uachtarán DAB ón bhfaisnéis a bailíodh ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí gur bhain daoine gan stát agus dídeanaithe ón tSiria, a tháinig isteach sa Tuirc mar thoradh ar imeachtaí sa tSiria ón 28 Aibreán 2011, tairbhe as cosaint shealadach ó Rialtas na Tuirce. Dhéanfaí tairbhithe na cosanta sin a chosaint ar fhilleadh éigeantach ar an tSiria. Ina theannta sin, shásófaí a mbunriachtanais.
21
Thug NP caingean os comhair Administrativen sad Sofia-grad (Cúirt Riaracháin Chathair Shóifia, an Bhulgáir), arb í an chúirt a rinne an tarchur í, lena n‑iarrtar go gcuirfí cinneadh an 18 Meitheamh 2024 ar neamhní.
22
Mar fhreagra ar iarraidh ar fhaisnéis ón gcúirt a rinne an tarchur, chuir Uachtarán DAB an chúirt a rinne an tarchur ar an eolas, ar an gcéad dul síos, gur chuir DAB Cinneadh Uimh. 247 i bhfeidhm, faoinar measadh gur tríú tír shábháilte í Poblacht na Tuirce. Ar an dara dul síos, chuir sé in iúl nár fhorbair DAB modhanna i gcomhréir le hAirteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32. Ar an tríú dul síos, d’admhaigh sé nár cuireadh NP ar an eolas go sainráite faoin bhféidearthacht agóid a dhéanamh i gcoinne chur i bhfeidhm an choincheapa tríú tír shábháilte ina leith nó faoi nasc a bheith ann idir é féin agus an tríú tír lena mbaineann.
23
Sa chomhthéacs sin, measann an chúirt a rinne an tarchur gur gá soiléirithe a fháil maidir leis an léiriú ar fhorálacha Threoir 2013/32 a bhaineann leis an gcoincheap ‘tríú tír shábháilte’. Ní dhearnadh Airteagal 38 den Treoir sin a thrasuí go hiomlán i ndlíchóras na Bulgáire agus eascraíonn cur i bhfeidhm éagsúil ar an leibhéal náisiúnta as an gcoincheap sin.
24
Go sonrach, sa chéad áit, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur an gceadaítear le forálacha na Treorach sin diúltú d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta de bhun an choincheapa sin i gcomhthéacs gnáthnós imeachta faoi Chaibidil III den Treoir sin, a luaithe a chinneann an t‑údarás inniúil, agus scrúdú á dhéanamh ar fhiúntas an iarratais sin, go gcomhlíonann an t‑iarratasóir na coinníollacha chun stádas cosanta coimhdí a dheonú. Luaitear ann go gceadaítear cleachtas den sórt sin le cásdlí Varhoven administrativen sad (an Chúirt Riaracháin Uachtarach, an Bhulgáir).
25
Sa dara háit, tá amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur maidir leis na coinníollacha chun an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a leagtar síos in Airteagal 38(2)(a) agus (b) de Threoir 2013/32 a chur i bhfeidhm. Ar thaobh amháin, tugann sí faoi deara, faoi Airteagal 38(2)(b) den Treoir sin, go gceanglaítear ar na Ballstáit ‘modhanna’ a fhorbairt agus a chur chun feidhme chun a áirithiú gur féidir an coincheap sin a chur i bhfeidhm maidir le tír nó iarratasóir ar leith. Fiafraíonn sí, i gcás, mar atá sna príomhimeachtaí, nach bhforáiltear leis an dlí náisiúnta do mhodhanna den sórt sin, an bhféadfar an coincheap sin a chur i bhfeidhm, i gcás inarb iomchuí, ar bhonn faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí agus ar bhonn gníomh de chuid an fheidhmeannais amhail Cinneadh Uimh. 247. Ar an taobh eile, measann an chúirt sin nach leagtar síos le dlí na Bulgáire critéir lena bhféadfar a mheas go bhfuil nasc ann idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, ar ar a bhonn a bheadh sé réasúnach don iarratasóir dul chuig an tír sin, agus nach sonraítear na critéir sin in Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32 ach oiread. Dá bhrí sin, fiafraíonn sí an gceanglaítear leis an bhforáil sin ar na Ballstáit critéir den sórt sin a leagan síos ina ndlí náisiúnta.
26
Ar deireadh, is mian leis an gcúirt a rinne an tarchur soiléirithe a fháil maidir leis an athbhreithniú breithiúnach riachtanach. Faoi Airteagal 38(2)(c) de Threoir 2013/32, ba cheart do na Ballstáit cead a thabhairt don iarratasóir agóid a dhéanamh os comhair na gcúirteanna i gcoinne nasc a bheith ann idir é féin agus tríú tír a mheastar a bheith sábháilte dó. Ní dhéantar foráil i ndlí na Bulgáire d’athbhreithniú breithiúnach den sórt sin. Dá bhrí sin, fiafraíonn an chúirt sin an gceanglaítear uirthi, i gcomhthéacs scrúdú a dhéanamh ar agóid i gcoinne cinneadh bunaithe ar an gcoincheap ‘tríú tír shábháilte’, a dhearbhú go bhfuil dlínse aici agus scrúdú a dhéanamh an bhfuil nasc den sórt sin ann, ar bhonn na forála sin.
27
Sna himthosca sin, chinn Administrativen sad Sofia-grad (Cúirt Riaracháin Chathair Shóifia) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘1)
An féidir a mheas, ar bhonn léiriú leathan ar aithris 46 agus ar Airteagal 33(2)(c) de [Threoir 2013/32 arna léamh] i gcomhar le hAirteagal 38 [di], nach mór na rialacha a leagtar síos sna forálacha sin, lena gceadaítear iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a mheas a bheith do-ghlactha agus a bheith bainteach leis an gcoincheap tríú tír shábháilte de réir bhrí Airteagal 38 [den Treoir sin], a chur i bhfeidhm i nós imeachta faoi Chaibidil III den Treoir sin i gcomhréir leis na bunphrionsabail agus na ráthaíochtaí a leagtar amach i gCaibidil II den Treoir sin, is é sin le rá, i gcomhthéacs scrúdú substainteach ar iarratas ar chosaint idirnáisiúnta?
2)
An bhfuil aithris 46 agus Airteagal 33(2)(c) de Threoir 2013/32, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 38 di, le léiriú sa chaoi go gceadaítear reachtaíocht náisiúnta, amhail an reachtaíocht dá dtagraítear in Airteagal 75(2) den Zakon za ubezhishteto i bezhantsite (an Dlí ar thearmainn agus dídeanaithe), agus cleachtas riaracháin agus dlínse faoinar féidir diúltú d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a scrúdaíodh de bhua tuillteanais gan an t‑iarratas a dhearbhú go bhfuil sé gan bhunús go follasach nó do-inghlactha, ar an bhforas amháin go bhfuil an deis ag an iarratasóir leas a bhaint as cosaint tríú tír shábháilte gan an mhodheolaíocht dá bhforáiltear in Airteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32 a bheith forbartha agus curtha i bhfeidhm sa dlí náisiúnta agus i gcás ina n‑aithníonn an t‑údarás riaracháin go bhfuil coinbhleacht armtha i dtír thionscnaimh an iarratasóra agus go gcomhlíontar coinníollacha Airteagal 15(c) de Threoir 2011/95?
3)
An bhfuil Airteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32, arna léamh i gcomhar le haithris 46 di, le léiriú sa chaoi go bhféadfaidh an t‑údarás riaracháin a dhéanann scrúdú ar shubstaint iarratais ar chosaint idirnáisiúnta an coincheap tríú tír shábháilte a chur i bhfeidhm maidir le tír ar leith agus maidir le hiarratasóir ar leith ar bhonn faisnéise ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí amháin agus cinneadh ó chomhlacht feidhmiúcháin (Comhairle na nAirí) gur tríú tír shábháilte í tríú tír ar leith, gan foráil a dhéanamh sa dlí náisiúnta do mhodheolaíocht, de réir bhrí na forála sin, trína bhfuil an t‑údarás riaracháin sásta go bhféadfar an coincheap tríú tír shábháilte a chur i bhfeidhm maidir le tír ar leith agus maidir le hiarratasóir ar leith?
4)
An bhfuil Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi go gceanglaítear ar na Ballstáit, ina ndlí náisiúnta, critéir a leagan síos a bhféadfaí a mheas go gcruthaíonn siad nasc idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, ionas go ndealródh sé a bheith réasúnta, ar bhonn an naisc sin, go rachadh an duine sin chuig an tír sin?
5)
An bhfuil Airteagal 38(2)(c) de Threoir 2013/32, lena rialaítear an fhéidearthacht don iarratasóir agóid a dhéanamh os comhair na gcúirteanna maidir le nasc a bheith ann idir an t‑iarratasóir agus tríú tír a aithnítear a bheith sábháilte, i gcomhréir le pointe (a) [d’Airteagal 38(2) den Treoir sin], le léiriú sa chaoi, in éagmais foráil den dlí náisiúnta lena bhforáiltear d’athbhreithniú breithiúnach ar dhlíthiúlacht naisc a bheith ann idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, nach mór don chúirt a éisteann caingean i gcoinne an chinnidh riaracháin lena ndiúltaítear cosaint idirnáisiúnta a dheonú don iarratasóir ar an bhforas go n‑aithnítear tríú tír mar thír shábháilte, a dhearbhú go bhfuil sí inniúil agus rialú a thabhairt ar dhlíthiúlacht naisc den sórt sin a bheith ann mar a ghlacann an t‑údarás riaracháin leis?’
Na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
An chéad cheist agus an dara ceist
28
Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, de réir cásdlí socair, gur ionstraim chomhair idir an Chúirt Bhreithiúnais agus na cúirteanna náisiúnta é an nós imeachta dá bhforáiltear in Airteagal 267 CFAE, trína soláthraíonn an Chúirt na heilimintí léirithe ar dhlí an Aontais a theastaíonn uathu chun na díospóidí atá os a gcomhair a réiteach (féach ordú an 26 Eanáir 1990, Falciola, C‑286/88, EU:C:1990:33, mír 7, agus breithiúnas an 15 Aibreán 2021, État belge (Imthosca tar éis cinneadh aistrithe), C‑194/19, EU:C:2021:270, mír 21).
29
De réir cásdlí atá chomh socair céanna, i gcomhthéacs an nós imeachta comhair sin, is faoin gCúirt Bhreithiúnais atá sé freagra a thabhairt don chúirt a rinne an tarchur a bheidh úsáideach di agus a chuirfidh ar a cumas cinneadh a dhéanamh maidir leis an gcás atá os a comhair. Fágann sé sin gur faoin gCúirt atá sé, i gcás inarb iomchuí, na ceisteanna a chuirtear faoina bráid a chur i bhfocail eile (féach breithiúnais an 17 Iúil 1997, Krüger, C‑334/95, EU:C:1997:378, míreanna 22 agus 23; an 28 Samhain 2000, Roquette Frères, C‑88/99, EU:C:2000:652, mír 18, agus an 3 Meitheamh 2025, Kinsa, C‑460/23, EU:C:2025:392, mír 34).
30
I bhfianaise an chásdlí sin, ní mór an chéad cheist agus an dara ceist, a bhfuil forluí eatarthu go bunúsach, a scrúdú le chéile. Thairis sin, a mhéid a thagraíonn an dara ceist don sainmhíniú, sa dlí náisiúnta, ar na modhanna a bhaineann le cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’, ní féidir í a dhealú ón tríú ceist, a bhaineann leis na modhanna sin. Dá bhrí sin, ní gá aghaidh a thabhairt ar an ngné sin faoin dara ceist.
31
Dá réir sin, ní mór an chéad cheist agus an dara ceist a thuiscint sa chaoi go bhfiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 33(2)(c) agus Airteagal 38 de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi, ar thaobh amháin, nach mór an foras do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin a chur i bhfeidhm agus scrúdú á dhéanamh ar fhiúntas an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta agus, ar an taobh eile, go bhféadfar diúltú d’iarratas a ndearnadh scrúdú substainteach air gan a dhearbhú go bhfuil sé gan bhunús nó do-ghlactha go follasach ar an bhforas go meastar tríú tír a bheith mar thríú tír shábháilte don iarratasóir, cé gur chinn an t‑údarás inniúil go gcomhlíonann an t‑iarratasóir sin na coinníollacha maidir le cosaint idirnáisiúnta a dheonú a leagtar síos i dTreoir 2011/95.
32
I ndáil leis sin, ní mór a mheabhrú, faoi Airteagal 33(1) de Threoir 2013/32, chomh maith le cásanna nach scrúdaítear iarratas de bhun Rialachán Uimh. 604/2013, nach gceanglaítear ar na Ballstáit a fhíorú an gcáilíonn an t‑iarratasóir do chosaint idirnáisiúnta de bhun Threoir 2011/95, i gcás ina meastar go bhfuil iarratas do-ghlactha, faoin airteagal sin. Liostaítear go huileghabhálach in Airteagal 33(2) de Threoir 2013/32 na cásanna ina bhféadfaidh na Ballstáit a mheas nach bhfuil iarratas ar chosaint idirnáisiúnta inghlactha (breithiúnais an 19 Márta 2019, Ibrahim agus páirtithe eile, C‑297/17, C‑318/17, C‑319/17 agus C‑438/17, EU:C:2019:219, mír 76, agus an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 29).
33
Áirítear ar na cásanna sin, in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin, an cás ina meastar tríú tír a bheith mar thríú tír shábháilte don iarratasóir de bhun Airteagal 38 den Treoir sin.
34
Dá bhrí sin, is léir ó fhoclaíocht Airteagal 33(1) agus (2)(c) de Threoir 2013/32 nach gceanglaítear ar na Ballstáit a fhíorú an gcáilíonn an t‑iarratasóir lena mbaineann do chosaint idirnáisiúnta de bhun Threoir 2011/95 i gcás ina meastar tríú tír a bheith mar thríú tír shábháilte don iarratasóir sin (féach, de réir analaí, breithiúnas an 22 Feabhra 2022, Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides (Aontacht teaghlaigh – Cosaint a deonaíodh cheana féin), C‑483/20, EU:C:2022:103, mír 24).
35
Comhlíontar cuspóir Airteagal 33(2) de Threoir 2013/32 leis an léiriú sin, arb ionann é, mar is léir ó aithris 43 den Treoir sin, agus an oibleagáid atá ar na Ballstáit scrúdú a dhéanamh ar aon iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a mhaolú trí na cásanna ina meastar go bhfuil iarratas den sórt sin do-ghlactha a shainmhíniú (breithiúnais an 17 Márta 2016, Mirza, C‑695/15 PPU, EU:C:2016:188, mír 43; an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 30, agus an 18 Meitheamh 2024, Bundesrepublik Deutschland (Éifeacht cinnidh lena ndeonaítear stádas dídeanaí), C‑753/22, EU:C:2024:524, mír 50).
36
Dá bhrí sin, tá an scrúdú ar an bhforas do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2)(c) de Threoir 2013/32 beartaithe a bheith roimh an scrúdú ar fhiúntas iarratais ar chosaint idirnáisiúnta agus, dá bhrí sin, ní gá go ndéanfaí é le linn an scrúdaithe sin. Tá an léiriú sin níos láidre fós i bhfianaise chuspóir na Treorach sin, a leagtar amach in aithris 18 den Treoir sin, ar dá réir, ar mhaithe, go háirithe, le hiarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta, nach mór iarratais ar chosaint den sórt sin a chinneadh chomh tapa agus is féidir, gan dochar do scrúdú iomchuí uileghabhálach a dhéanamh (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Elliniko Symvoulio gia tous Prosfyges agus Ypostirixi Prosfygon sto Aigaio, C‑134/23, EU:C:2024:838, mír 52 agus an cásdlí dá dtagraítear).
37
In éagmais aon fhoráil dá mhalairt i dTreoir 2013/32, tugtar le tuiscint leis na breithnithe roimhe seo ar an mbealach céanna go bhféadfar a dhearbhú go bhfuil iarratas ar chosaint idirnáisiúnta do-ghlactha ar fhoras a leagtar amach in Airteagal 33(2) den Treoir sin i gcás ina gcomhlíontar na coinníollacha chun cosaint idirnáisiúnta a dheonú, i gcás inarb iomchuí, nó fiú tar éis don údarás cinntitheach scrúdú substainteach a dhéanamh ar na riachtanais chosanta.
38
Tacaítear leis an léiriú a leagtar amach i míreanna 36 agus 37 den bhreithiúnas seo le comhthéacs Airteagal 33 de Threoir 2013/32.
39
I ndáil leis sin, ba cheart a chur in iúl go dtagann Airteagal 32 den Treoir sin roimh an Airteagal sin, lena rialaítear cásanna maidir le do-ghlacthacht iarratais ar chosaint idirnáisiúnta, a bhaineann le hiarratais gan bhunús. De réir Airteagal 32(1) den Treoir sin, ní fhéadfaidh na Ballstáit a mheas go bhfuil iarratas gan bhunús ach amháin má shuigh an t‑údarás cinntitheach nach gcáilíonn an t‑iarratasóir do chosaint idirnáisiúnta faoi Threoir [2011/95]. Ina theannta sin, de bhun Airteagal 32(2) de Threoir 2013/32, féadfar a mheas go bhfuil iarratas gan bhunús go follasach, má shainmhínítear amhlaidh sa reachtaíocht náisiúnta, sna cásanna a liostaítear in Airteagal 31(8) den Treoir sin. Ní bhaineann na cásanna sin leis na forais do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2) den Treoir sin.
40
Dá bhrí sin, léirítear le léamh comhcheangailte ar Airteagail 32 agus 33 de Threoir 2013/32 rún aonchiallach reachtas an Aontais idirdhealú soiléir a dhéanamh idir na forais do-ghlacthachta le hiarratas ar chosaint idirnáisiúnta agus na forais le fiúntas iarratais den sórt sin a dhiúltú. Atáirgtear an t‑idirdhealú sin freisin in Airteagal 46(1)(a)(i) agus (ii) den Treoir sin, a bhaineann leis an gceart chun leigheas éifeachtach a fháil i gcoinne cinntí lena meastar iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a bheith gan bhunús agus cinntí lena ndearbhaítear go bhfuil iarratas den sórt sin do-ghlactha faoi seach.
41
Dá bhrí sin, i gcomhréir le hAirteagal 32 de Threoir 2013/32, ní fhéadfar an t‑iarratas sin a dhiúltú, i gcás inarb iomchuí, toisc é a bheith gan bhunús nó gan bhunús go follasach ach amháin tar éis scrúdú a dhéanamh ar fhiúntas an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta. Os a choinne sin, ní fhéadfar iarratas a dhiúltú toisc é a bheith do-ghlactha ach a bheith mar thoradh ar chur i bhfeidhm forais do-ghlacthachta, de réir bhrí Airteagal 33(2) den Treoir sin, gan beann ar scrúdú den sórt sin ar an iarratas.
42
Sa chás seo, is cosúil go leanann sé ó ghnéithe an dlí náisiúnta atá ar fáil don Chúirt Bhreithiúnais go bhforáiltear le hAirteagal 13(1)(14) de ZUB d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta a dhiúltú toisc é a bheith ‘gan bhunús go follasach’ ar an bhforas go ‘[d]tagann’ an náisiúnach eachtrach ‘ó thríú tír shábháilte’, is é sin le rá, ar fhoras do-ghlacthachta, de réir bhrí Airteagal 33(2) de Threoir 2013/32, de shárú ar na ceanglais a eascraíonn as Airteagail 32 agus 33 di. Mar sin féin, is faoin gcúirt a rinne an tarchur, nach bhfuil dlínse aici ach amháin chun rialú a thabhairt ar an dlí náisiúnta, a fhíorú an amhlaidh an cás.
43
I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an gcéad cheist agus ar an dara ceist nach mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas ar Airteagal 33(2)(c) agus Airteagal 38 de Threoir 2013/32:
–
ní gá an foras do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin a chur i bhfeidhm agus scrúdú á dhéanamh ar fhiúntas iarratais ar chosaint idirnáisiúnta;
–
féadfar iarratas a ndearnadh scrúdú substainteach air a dhiúltú toisc é a bheith do-ghlactha ar an bhforas go meastar tríú tír a bheith mar thríú tír shábháilte don iarratasóir, fiú i gcás inar chinn an t‑údarás inniúil go gcomhlíonann an t‑iarratasóir sin na coinníollacha maidir le cosaint idirnáisiúnta a dheonú a leagtar síos i dTreoir 2011/95. Os a choinne sin, ní fhéadfar iarratas den sórt sin a dhiúltú toisc é a bheith gan bhunús, nó fiú gan bhunús go follasach, ach amháin sna himthosca a leagtar amach in Airteagal 32 de Threoir 2013/32 agus ní féidir, in aon chás, diúltú dó toisc é a bheith gan bhunús ar an bhforas do-ghlacthachta dá bhforáiltear in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin.
An tríú agus an ceathrú ceist
Réamhbharúlacha
44
Ós rud é go mbaineann an tríú agus an ceathrú ceist le léiriú Airteagal 38(2) de Threoir 2013/32, ní mór a mheabhrú, mar réamhphointe, gur léir ó Airteagal 38 den Treoir sin go bhfuil cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’, de réir bhrí Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin, faoi réir chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 38(1) go (4).
45
Go háirithe, sa chéad áit, ceanglaítear le hAirteagal 38(1) de Threoir 2013/32 ar údaráis inniúla na mBallstát a bheith cinnte go gcomhlíonann an tríú tír lena mbaineann na prionsabail a leagtar amach go sainráite san fhoráil sin.
46
Sa dara háit, le hAirteagal 38(2) den Treoir sin, cuirtear cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ faoi réir na rialacha a leagtar síos leis an dlí náisiúnta. Ní mór go n‑áireofar sna rialacha sin, go háirithe, ar an gcéad dul síos, na rialacha sin lena bhforáiltear do nasc a bheith ann idir an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus an tríú tír lena mbaineann sa mhéid go mbeadh sé réasúnach don iarratasóir sin dul chuig an tír sin. Ar an dara dul síos, ní mór go n‑áireofar iad siúd a bhaineann leis na modhanna arna gcur i bhfeidhm ag na húdaráis inniúla chun a áirithiú go bhféadfar an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm maidir le tír ar leith nó iarratasóir ar leith ar chosaint idirnáisiúnta, agus é á shonrú nach mór foráil a dhéanamh leis na modhanna sin maidir le scrúdú cás ar chás ar shábháilteacht na tíre d’iarratasóir den sórt sin agus/nó maidir le hainmniú tíortha a mheastar a bheith sábháilte go ginearálta ag an mBallstát. Ar an tríú dul síos, ní mór go n‑áireofar iad siúd, i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta, lena gceadaítear scrúdú aonair chun a chinneadh an bhfuil an tríú tír lena mbaineann sábháilte d’iarratasóir ar leith ar chosaint idirnáisiúnta agus lena gceadaítear don iarratasóir sin agóid a dhéanamh i gcoinne chur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ i bhfianaise a cháis ar leith agus nasc a bheith ann idir é féin agus an tír sin.
47
Sa tríú háit, ceanglaítear le hAirteagal 38(3) agus (4) den Treoir sin ar na Ballstáit a dhéanann cinneadh a fhorghníomhú atá bunaithe ar an gcoincheap ‘tríú tír shábháilte’ amháin, an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta a chur ar an eolas dá réir sin agus doiciméad a sholáthar dó lena gcuirtear in iúl d’údaráis an tríú tír sin, i dteanga na tíre sin, nach ndearnadh scrúdú ar fhiúntas an iarratais. Ní mór do na Ballstáit a áirithiú gur féidir leis an iarratasóir sin nós imeachta a thionscnamh i gcomhréir leis na bunphrionsabail agus na ráthaíochtaí a leagtar amach i gCaibidil II den Treoir sin i gcás nach gceadaíonn an tríú tír dó dul isteach ina críoch.
48
Tá na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 38 de Threoir 2013/32 carnach, ionas nach féidir an foras do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin a chur i bhfeidhm i gcás nach gcomhlíontar ceann de na coinníollacha sin (breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 40 agus an cásdlí dá dtagraítear).
49
Is i bhfianaise na réamhbharúlacha sin nach mór scrúdú a dhéanamh ar an gceathrú ceist, agus ar an tríú ceist ina dhiaidh sin, a bhaineann le hAirteagal 38(2)(a) agus (b) de Threoir 2013/32 faoi seach.
An ceathrú ceist
50
Lena ceathrú ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi nach mór do na Ballstáit critéir a leagan síos, ina ndlí náisiúnta, lena bhféadfar a mheas go bhfuil nasc idir an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus an tríú tír lena mbaineann.
51
Mar a mheabhraítear i mír 46 den bhreithiúnas seo, foráiltear leis an bhforáil sin go bhfuil cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ faoi réir na rialacha a leagtar síos sa dlí náisiúnta lena bhforáiltear do nasc a bheith ann idir an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus an tríú tír lena mbaineann sa mhéid go mbeadh sé réasúnach don iarratasóir sin dul chuig an tír sin.
52
Dá bhrí sin, is léir ón bhforáil sin, arna léamh, thairis sin, i bhfianaise aithris 44 de Threoir 2013/32, gur faoi na Ballstáit atá sé an nasc riachtanach idir iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus tríú tír shábháilte a shainmhíniú ina ndlí náisiúnta. Chuige sin, agus in éagmais aon sainmhíniú ar an gcoincheap ‘nasc’ sa Treoir sin, ní mór do na Ballstáit na critéir ábhartha a chinneadh chun nasc den sórt sin a chinneadh.
53
I ndáil leis sin, is léir freisin ó aithris 44 nach mór an nasc sin a bheith leordhóthanach chun é a bheith réasúnach don iarratasóir sin dul chuig an tír sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 46).
54
Sa chomhthéacs sin, chinn an Chúirt Bhreithiúnais, thairis sin, nach féidir leis an bhfíoras gur thaistil iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta trí chríoch tríú tír, ann féin, a bheith ina chúis bhailí lena mheas go bhféadfadh an t‑iarratasóir sin filleadh go réasúnta ar an tír sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 47).
55
Sa chás seo, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú an sainmhínítear le dlí na Bulgáire an ‘nasc’ de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32, ós rud é go dtugtar faoi deara gur léir ó mhír 1(9) d’fhorálacha forlíontacha ZUB go gcinntear le dlí na Bulgáire go bhfuil nasc den sórt sin ann trí chritéar a bhaineann le ‘fanacht’ an iarratasóra ar chosaint idirnáisiúnta sa tríú tír lena mbaineann. Dá mba amhlaidh an cás, is faoin gcúirt sin a bheadh sé fós a chinneadh, i bhfianaise na n‑imthosca go léir a bhaineann le haon fhanacht an iarratasóra lena mbaineann roimhe sin sa tríú tír atá i gceist, amhail fad agus cúiseanna an fhanachta sin agus dlúthbhaill teaghlaigh an iarratasóra sin a bheith i láthair sa tríú tír sin, an bhfuil fanacht den sórt sin leordhóthanach chun a mheas go bhfuil nasc idir an t‑iarratasóir sin agus an tríú tír sin ionas go bhféadfadh an t‑iarratasóir sin filleadh ar an tír sin go réasúnta.
56
I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an gceathrú ceist go bhfuil Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi nach mór do na Ballstáit critéir a leagan síos ina ndlí náisiúnta lena bhféadfar a mheas go bhfuil nasc idir an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus an tríú tír lena mbaineann, agus é á shonrú nach mór an nasc sin a bheith leordhóthanach chun é a bheith réasúnach don iarratasóir sin dul chuig an tír sin.
An tríú ceist
57
Lena tríú ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi go bhféadfaidh an t‑údarás cinntitheach an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm ar bhonn faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí agus ar bhonn cinneadh ón bhfeidhmeannas lena mbunaítear liosta de thríú tíortha sábháilte, gan ‘modhanna’ a shainmhíniú de réir bhrí na forála sin leis an dlí náisiúnta.
58
Sa chéad áit, mar a mheabhraítear i mír 46 den bhreithiúnas seo, le hAirteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32, cuirtear cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ faoi réir na rialacha a leagtar síos sa dlí náisiúnta maidir leis na modhanna a chuireann na húdaráis inniúla i bhfeidhm chun a áirithiú go bhféadfar an coincheap sin a chur i bhfeidhm maidir le tír ar leith nó maidir le hiarratasóir ar leith ar chosaint idirnáisiúnta. Ina theannta sin, ní mór go n‑áireofar leis an modheolaíocht sin scrúdú cás ar chás ar shábháilteacht na tíre d’iarratasóir den sórt sin agus/nó d’ainmniú tíortha a mheastar a bheith sábháilte go ginearálta ag an mBallstát.
59
Dá bhrí sin, is léir ó fhoclaíocht na forála sin, agus go háirithe ón tagairt don dlí náisiúnta, agus ón bhfrása ‘agus/nó’ sa dara habairt den fhoráil sin, go dtugtar an deis leis an bhforáil sin do na Ballstáit rogha a dhéanamh idir modhanna éagsúla chun an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm, rud atá fúthu a shainmhíniú ina ndlí náisiúnta. Dá bhrí sin, dealraíonn sé go bhféadfaidh na Ballstáit, i bprionsabal, foráil a dhéanamh maidir le scrúdú cás ar chás a dhéanamh ar shábháilteacht na tíre d’aon iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta, nó maidir le hainmniú tíortha a mheastar a bheith sábháilte go ginearálta, nó maidir le meascán den dá mhodh sin.
60
Go sonrach, maidir leis an modh lena bhforáiltear d’ainmniú na dtíortha a mheastar a bheith sábháilte go ginearálta, chinn an Chúirt Bhreithiúnais go n‑údaraítear le hAirteagal 38 de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise aithrisí 44 agus 46 di, do Bhallstát tír a ainmniú, trí ghníomh ag a bhfuil feidhm ghinearálta, mar thríú tír atá sábháilte go ginearálta d’iarratasóirí ar leith ar chosaint idirnáisiúnta (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Elliniko Symvoulio gia tous Prosfyges agus Ypostirixi Prosfygon sto Aigaio, C‑134/23, EU:C:2024:838, míreanna 43 go 45).
61
Ina theannta sin, de réir aithris 46 den Treoir sin, ba cheart do na Ballstáit, chun críocha an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm, cibé acu ar bhonn cás ar chás nó trí na tíortha sin a ainmniú trí ghníomhartha ag a bhfuil feidhm ghinearálta, treoirlínte oibríochtúla agus lámhleabhair a chur san áireamh, chomh maith le faisnéis maidir leis na tíortha tionscnaimh agus gníomhaíochtaí, lena n‑áirítear modheolaíocht Ghníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Thearmann (EUAA), a tháinig i gcomharbas ar EASO, a bhaineann le tuarascálacha faisnéise faoin tír thionscnaimh a chur isteach, chomh maith le treoir ábhartha ó UNHCR.
62
Áirítear leis an liosta neamh-uileghabhálach faisnéise sin faisnéis a bhfuil an chomhthréith aici go bhfuil sé ar fáil go poiblí. Dá réir sin, ní mór a mheas, chun críocha an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm, go bhféadfaidh na Ballstáit faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí a chur san áireamh.
63
Dá bhrí sin, níl aon rud ann, i bprionsabal, a chuirfear cosc ar an údarás cinntitheach an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm ar bhonn faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí agus ar bhonn cinneadh ón bhfeidhmeannas lena mbunaítear, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta, liosta de thríú tíortha sábháilte.
64
Sa dara háit, ní mór, áfach, Airteagal 38(2)(c) de Threoir 2013/32 a chur san áireamh freisin. Faoin bhforáil sin, ní mór do na Ballstáit rialacha a bhunú lena n‑údaraítear scrúdú aonair chun a chinneadh an bhfuil an tríú tír lena mbaineann sábháilte d’iarratasóir ar leith ar chosaint idirnáisiúnta, lena ráthaítear dó, inter alia, an fhéidearthacht agóid a dhéanamh i gcoinne chur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’ i bhfianaise a cháis ar leith agus nasc a bheith ann idir é féin agus an tríú tír sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Elliniko Symvoulio gia tous Prosfyges agus Ypostirixi Prosfygon sto Aigaio, C‑134/23, EU:C:2024:838, mír 44).
65
Dá bhrí sin, fiú i gcás ina roghnaíonn Ballstát, i gcomhréir le hAirteagal 38(2)(b) de Threoir 2013/32, maidir leis na modhanna a bhaineann le cur i bhfeidhm an choincheapa ‘tríú tír shábháilte’, foráil a dhéanamh maidir le tríú tíortha sábháilte a ainmniú trí ghníomh ag a bhfuil feidhm ghinearálta, ceanglaítear air fós, i gcomhréir le hAirteagal 38(2)(b) agus (c) den Treoir sin, na modhanna is infheidhme a shainmhíniú chun measúnú a dhéanamh, ar bhonn cás ar chás, i bhfianaise imthosca sonracha an iarratasóra ar chosaint idirnáisiúnta lena mbaineann, an gcomhlíonann an tríú tír atá i gceist chun í a mheas mar shábháilte don iarratasóir sin, agus an fhéidearthacht don iarratasóir sin agóid a dhéanamh i gcoinne nasc a bheith ann, de réir bhrí na forála deiridh sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 48).
66
I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an tríú ceist go bhfuil Airteagal 38(2)(b) agus (c) de Threoir 2013/32 le léiriú sa chaoi go bhféadfaidh an t‑údarás cinntitheach an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm ar bhonn faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí agus ar bhonn cinneadh ón bhfeidhmeannas lena mbunaítear liosta de thríú tíortha sábháilte, ar choinníoll go sainmhínítear leis an dlí náisiúnta freisin na modhanna is infheidhme chun measúnú a dhéanamh, ar bhonn cás ar chás, i bhfianaise imthosca sonracha an iarratasóra ar chosaint idirnáisiúnta, an gcomhlíonann an tríú tír lena mbaineann na coinníollacha chun í a mheas mar shábháilte don iarratasóir sin, agus an féidearthacht don iarratasóir sin agóid a dhéanamh i gcoinne nasc a bheith ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) den Treoir sin.
An cúigiú ceist
67
Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, i gcomhthéacs an nós imeachta lena bhforáiltear do chomhar idir na cúirteanna náisiúnta agus an Chúirt Bhreithiúnais a leagtar síos in Airteagal 267 CFAE, d’fhéadfadh an Chúirt a mheas gur gá forálacha de dhlí an Aontais nár thagair an chúirt náisiúnta dóibh i bhfoclaíocht a ceiste a chur san áireamh (féach breithiúnais an 20 Márta 1986, Tissier, 35/85, EU:C:1986:143, mír 9, agus an 1 Lúnasa 2025, Alace agus Canpelli, C‑758/24 agus C‑759/24, EU:C:2025:591, mír 44).
68
Cé gur thagair an chúirt a rinne an tarchur go foirmiúil, ina ceisteanna, d’fhorálacha sonracha áirithe de dhlí an Aontais, ní chuireann sé sin cosc ar an gCúirt na heilimintí léirithe uile a d’fhéadfadh a bheith ina gcúnamh chun breithniú a dhéanamh ar an gcás sna príomhimeachtaí a chur ar fáil di, trí na pointí de dhlí an Aontais lena n‑éilítear léiriú i bhfianaise ábhar na díospóide a bhaint as an bhfaisnéis go léir a chuir an chúirt sin ar fáil, go háirithe ón ráiteas ar na cúiseanna atá leis an ordú tarchuir (féach breithiúnais an 29 Samhain 1978, Redmond, 83/78, EU:C:1978:214, mír 26, agus an 1 Lúnasa 2025, Alace agus Canpelli, C‑758/24 agus C‑759/24, EU:C:2025:591, mír 45).
69
Sa chás seo, ba cheart a thabhairt faoi deara nach mbaineann an cúigiú ceist go foirmiúil ach le léiriú Airteagal 38(2)(c) de Threoir 2013/32 amháin. Mar sin féin, is léir go soiléir ó na forais atá leis an iarraidh ar réamhrialú agus ó fhoclaíocht iarbhír na ceiste sin gur mian leis an gcúirt a rinne an tarchur, leis an gceist sin, soiléiriú a fháil maidir leis na himpleachtaí a bhaineann leis an gceart chun cosaint bhreithiúnach éifeachtach a fháil atá ag iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta ar diúltaíodh dá iarratas ar an bhforas go bhfuil tríú tír shábháilte ann dó.
70
Dá bhrí sin, chun freagra úsáideach a thabhairt don chúirt a rinne an tarchur, ní mór forálacha Airteagal 46(1) agus (3) den Treoir sin agus Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’) a bhaineann leis an gceart chun cosaint bhreithiúnach éifeachtach a fháil a chur san áireamh freisin.
71
Sna himthosca sin, ní mór an cúigiú ceist a thuiscint sa chaoi, leis an gceist sin, go bhfiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 38(2)(c) agus Airteagal 46(1) agus (3) de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, le léiriú sa chaoi nach mór don chúirt náisiúnta a éisteann achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ar bhonn an fhorais do-ghlacthachta a bhaineann leis an tríú tír shábháilte, dá dtagraítear in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin, a fhíorú an bhfuil nasc ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) den Treoir sin, idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, fiú mura dtugtar cumhacht den sórt sin di lena dlí náisiúnta.
72
I ndáil leis sin, ba cheart a mheabhrú go dtugtar le hAirteagal 46(1) de Threoir 2013/32 ceart d’iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta leigheas éifeachtach a fháil os comhair cúirte nó binse i gcoinne cinntí maidir lena n‑iarratas. Sainítear in Airteagal 46(3) den Treoir sin raon feidhme an chirt chun leigheas éifeachtach a fháil, lena sonraítear nach mór do na Ballstáit atá faoi cheangal aici a áirithiú go ndéanfaidh an chúirt nó binse a ndéantar agóid i gcoinne an chinnidh maidir leis an gcosaint idirnáisiúnta lena mbaineann ‘scrúdú iomlán ex nunc ar fhíorais agus ar phointí dlí araon, lena n‑áirítear, i gcás inarb iomchuí, scrúdú ar na riachtanais cosanta idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95]’ (breithiúnas an 1 Lúnasa 2025, Alace agus Canpelli, C‑758/24 agus C‑759/24, EU:C:2025:591, mír 76 agus an cásdlí dá dtagraítear).
73
Thairis sin, is léir ó chásdlí na Cúirte Breithiúnais nach mór saintréithe an leighis dá bhforáiltear in Airteagal 46 de Threoir 2013/32 a chinneadh i gcomhréir le hAirteagal 47 den Chairt, arb ionann é agus athdhearbhú ar phrionsabal na cosanta breithiúnaí éifeachtaí. Is leor Airteagal 47 den Chairt ann féin agus ní gá é a shoiléiriú le forálacha dhlí an Aontais ná leis an dlí náisiúnta chun ceart ar féidir brath air a thabhairt do dhaoine aonair. Dá bhrí sin, ní féidir é a bheith éagsúil le hAirteagal 46(3) den Treoir sin, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt (breithiúnais an 4 Deireadh Fómhair 2024, Ministerstvo vnitra České republiky, Odbor azylové a migrační politiky, C‑406/22, EU:C:2024:841, mír 86, agus an 1 Lúnasa 2025, Alace agus Canpelli, C‑758/24 agus C‑759/24, EU:C:2025:591, mír 77).
74
Thairis sin, chinn an Chúirt Bhreithiúnais, fiú i gcás ina ndéantar achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta toisc é a bheith do-ghlactha, go bhfuil sé de cheangal ar an gcúirt nó ar an mbinse a éisteann achomharc den sórt sin an scrúdú iomlán ex nunc dá dtagraítear in Airteagal 46(3) de Threoir 2013/32 a dhéanamh (breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 66). Cuirtear i dtábhacht leis na focail ‘i gcás inarb iomchuí’ sa fhrása ‘lena n‑áirítear, i gcás inarb iomchuí, scrúdú ar riachtanais cosanta idirnáisiúnta de bhun Threoir [2011/95]’ nach gá go mbeadh baint ag an scrúdú iomlán ex nunc atá le déanamh ag an gcúirt leis an scrúdú substainteach ar riachtanais cosanta idirnáisiúnta agus go bhféadfadh baint a bheith aige, dá bhrí sin, le hinghlacthacht an iarratais ar chosaint idirnáisiúnta, i gcás ina gceadaítear é leis an dlí náisiúnta de chun Airteagal 33(2) de Threoir 2013/32 (breithiúnais an 25 Iúil 2018, Alheto, C‑585/16, EU:C:2018:584, mír 115, agus an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 67).
75
Sa chomhthéacs sin, maidir le, go háirithe, hachomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta toisc é a bheith do-ghlactha ar bhonn an fhorais do-ghlacthachta a bhaineann leis an tríú tír shábháilte, dá dtagraítear in Airteagal 33(2)(c) de Threoir 2013/32, ceanglaítear ar an gcúirt nó ar an mbinse a éisteann achomharc den sórt sin, i gcomhthéacs an scrúdaithe iomláin agus nuashonraithe atá le déanamh aici nó aige, a fhíorú, inter alia, an bhféadfar an tríú tír lena mbaineann a mheas mar thríú tír shábháilte don iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta lena mbaineann (féach, chuige sin, breithiúnas an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 68).
76
Chun críocha an fhíoraithe sin, ní mór don chúirt sin scrúdú dian a dhéanamh an gcomhlíontar gach ceann de na coinníollacha carnacha a bhfuil cur i bhfeidhm an fhorais do-ghlacthachta sin faoina réir, amhail na coinníollacha dá dtagraítear in Airteagal 38 de Threoir 2013/32, lena n‑iarrtar, i gcás inarb iomchuí, ar an údarás cinntitheach aon doiciméadacht agus fianaise a d’fhéadfadh a bheith ábhartha a chur ar fáil, agus a áirithiú, roimh rialú a dhéanamh, go raibh an deis ag an iarratasóir a thuairimí a chur in iúl go pearsanta maidir le hinfheidhmeacht an fhorais do-ghlacthachta maidir lena chás ar leith (féach, chuige sin, breithiúnais an 25 Iúil 2018, Alheto, C‑585/16, EU:C:2018:584, míreanna 121 agus 124, agus an 19 Márta 2020, Bevándorlási és Menekültügyi Hivatal (Tompa), C‑564/18, EU:C:2020:218, mír 69).
77
Is ionann nasc a bheith ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32, agus ceann de na coinníollacha carnacha sin. Thairis sin, ceanglaítear le hAirteagal 38(2)(c) den Treoir sin go gceadófar d’aon iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta, a ndiúltaítear dá iarratas ar an bhforas go bhfuil tríú tír shábháilte ann dó, agóid a dhéanamh i gcoinne nasc a bheith ann idir é féin agus an tríú tír sin i gcomhréir leis an gcéad cheann de na forálacha sin.
78
Maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí, is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé, dá bhrí sin, scrúdú a dhéanamh, go háirithe, an bhfuil nasc ann idir NP agus Poblacht na Tuirce. I bhfianaise an chásdlí dá dtagraítear i mír 73 den bhreithiúnas seo, ní mór don chúirt sin an scrúdú sin a dhéanamh fiú i gcás, mar a thugann sí faoi deara san iarraidh ar réamhrialú, ina dtugtar cumhacht den sórt sin di le dlí na Bulgáire.
79
I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an gcúigiú ceist go bhfuil Airteagal 38(2)(c) agus Airteagal 46(1) agus (3) de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt, le léiriú sa chaoi nach mór don chúirt náisiúnta a éisteann achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ar bhonn an fhorais do-ghlacthachta a bhaineann leis an tríú tír shábháilte, dá dtagraítear in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin, a fhíorú an bhfuil nasc ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) den Treoir sin, idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, fiú mura dtugtar cumhacht den sórt sin di lena dlí náisiúnta.
Costais
80
Ós rud é, a mhéid a bhaineann leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Dara Dlísheomra) mar seo a leanas:
1.
Maidir le hAirteagal 33(2)(c) agus Airteagal 38 de Threoir 2013/32/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Meitheamh 2013 maidir le nósanna imeachta coiteanna chun stádas cosanta idirnáisiúnta a dheonú agus a tharraingt siar,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
–
ní gá an foras do-ghlacthachta a leagtar amach in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin a chur i bhfeidhm agus scrúdú á dhéanamh ar fhiúntas iarratais ar chosaint idirnáisiúnta;
–
féadfar iarratas a ndearnadh scrúdú substainteach air a dhiúltú toisc é a bheith do-ghlactha ar an bhforas go meastar tríú tír a bheith mar thríú tír shábháilte don iarratasóir, fiú i gcás inar chinn an t‑údarás inniúil go gcomhlíonann an t‑iarratasóir sin na coinníollacha maidir le cosaint idirnáisiúnta a dheonú a leagtar síos i dTreoir 2011/95/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Nollaig 2011 maidir le caighdeáin i dtaca le cáilitheacht náisiúnach tríú tír nó daoine gan stát mar thairbhithe de chosaint idirnáisiúnta, i dtaca le stádas aonfhoirmeach do dhídeanaithe nó do dhaoine atá incháilithe le haghaidh cosaint choimhdeach agus i dtaca lena bhfuil sa chosaint a thugtar. Os a choinne sin, ní fhéadfar iarratas den sórt sin a dhiúltú toisc é a bheith gan bhunús, nó fiú gan bhunús go follasach, ach amháin sna himthosca a leagtar amach in Airteagal 32 de Threoir 2013/32 agus ní féidir, in aon chás, diúltú dó toisc é a bheith gan bhunús ar an bhforas do-ghlacthachta dá bhforáiltear in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin.
2.
Maidir le hAirteagal 38(2)(a) de Threoir 2013/32,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní mór do na Ballstáit critéir a leagan síos ina ndlí náisiúnta lena bhféadfar a mheas go bhfuil nasc idir an t‑iarratasóir ar chosaint idirnáisiúnta agus an tríú tír lena mbaineann, agus é á shonrú nach mór an nasc sin a bheith leordhóthanach chun é a bheith réasúnach don iarratasóir sin dul chuig an tír sin.
3.
Maidir le hAirteagal 38(2)(b) agus (c) de Threoir 2013/32,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
féadfaidh an t‑údarás cinntitheach an coincheap ‘tríú tír shábháilte’ a chur i bhfeidhm ar bhonn faisnéis ó fhoinsí atá ar fáil go poiblí agus ar bhonn cinneadh ón bhfeidhmeannas lena mbunaítear liosta de thríú tíortha sábháilte, ar choinníoll go sainmhínítear leis an dlí náisiúnta freisin na modhanna is infheidhme chun measúnú a dhéanamh, ar bhonn cás ar chás, i bhfianaise imthosca sonracha an iarratasóra ar chosaint idirnáisiúnta, an gcomhlíonann an tríú tír lena mbaineann na coinníollacha chun í a mheas mar shábháilte don iarratasóir sin, agus an féidearthacht don iarratasóir sin agóid a dhéanamh i gcoinne nasc a bheith ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) den Treoir sin.
4.
Maidir le hAirteagal 38(2)(c) agus Airteagal 46(1) agus (3) de Threoir 2013/32, arna léamh i bhfianaise Airteagal 47 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní mór don chúirt náisiúnta a éisteann achomharc i gcoinne cinneadh lena ndiúltaítear d’iarratas ar chosaint idirnáisiúnta ar bhonn an fhorais do-ghlacthachta a bhaineann leis an tríú tír shábháilte, dá dtagraítear in Airteagal 33(2)(c) den Treoir sin, a fhíorú an bhfuil nasc ann, de réir bhrí Airteagal 38(2)(a) den Treoir sin, idir an t‑iarratasóir agus an tríú tír lena mbaineann, fiú mura dtugtar cumhacht den sórt sin di lena dlí náisiúnta.
Sínithe
(
*1
)	Teanga an cháis: an Bhulgáiris.
(
i
)	Is ainm bréige é ainm an cháis seo. Ní fhreagraíonn sé d’fhíorainm aon pháirtí sna himeachtaí.