61981CJ0196_EL
Διάδικοι
Αντικείμενο της υπόθεσης
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Διάδικοι
Στήν υπόθεση 196/81,
πού έχει ως αντικείμενο αίτηση τού Tribunale τής Γένοβας, Prima Sezione Civile ( πρώτο τμήμα πολιτικών υποθέσεων ), πρός τό Δικαστήριο, κατ’ εφαρμογή τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ, μέ τήν οποία ζητείται, στά πλαίσια τής διαφοράς πού εκκρεμεί ενώπιον τού αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ
PROVVEDITORIE MARITTIME S . GIACOMO SPA, Μιλάνο,
καί
AMMINISTRAZIONE DELLE FINANZE DELLO STATO — DOGANA DI GENOVA ( τελωνείο τής Γένοβας ),
Αντικείμενο της υπόθεσης
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως πρός τήν ερμηνεία τού άρθρου 3, παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής, τής 25ης Μα ΐου 1972, περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών λόγω εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121, σ . 22 ),
Σκεπτικό της απόφασης
1 Μέ διάταξη τής 25ης Μα ΐου 1981, πού περιήλθε στό Δικαστήριο στίς 2 Ιουλίου 1981, τό Tribunale τής Γένοβας υπέβαλε, δυνάμει τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως πρός τήν ερμηνεία τού άρθρου 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής, τής 25ης Μα ΐου 1972, περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121, σ . 22 ).
2 Η κυρία δίκη αφορά τήν είσπραξη τής κοινοτικής εισφοράς λόγω εξαγωγής στήν Ελβετία, μεταξύ Αυγούστου καί Δεκεμβρίου 1974, ορισμένων παρτίδων κατεργασμένης ζάχαρης από τήν επιχείρηση Provveditorie Marittime San Giacomo, προμηθεύτρια πλοίων τής γραμμής τής ναυτιλιακής επιχειρήσεως «Italia» . Αρχικώς, τό εμπόρευμα προωρίζετο γιά τόν εφοδιασμό πλοίων καί ειχε αποθηκευθεί στήν ελεύθερη ιδιωτική αποθήκη τής εναγούσης στήν Γένοβα-Rivarolo .
3 Κατά τόν χρόνο τής πραγματοποιήσεως τής εξαγωγής αυτής, δηλαδή κατά τήν συμπλήρωση τών τελωνειακών διατυπώσεων, δέν εισεπράχθη εισφορά . Εν συνεχεία, ομως, τόν Ιανουάριο 1975, τό τελωνείο τής Γένοβας εκάλεσε τήν ενάγουσα νά καταβάλει τήν εισφορά, ισχυριζόμενο οτι, εκ παραδρομής δέν ειχε εισπραχθεί καμμία εισφορά .
4 Ο κανονισμός 1009/67 τού Συμβουλίου, τής 18ης Δεκεμβρίου 1967, περί κοινής οργανώσεως αγοράς στόν τομέα τής ζάχαρης ( GU 308, σ . 1 ) προβλέπει, στό άρθρο 16 παράγραφος 1, οπως ετροποποιήθη από τόν κανονισμό 607/72 τού Συμβουλίου, τής 23ης Μαρτίου 1972 ( GU L 75, σ . 4 ) οτι :
«Όταν η τιμή cif τής λευκής ζάχαρης ή τής ακατέργαστης ζάχαρης ειναι ανώτερη από τήν τιμή κατωφλίου εισπράττεται, κατά τήν εξαγωγή τού συγκεκριμένου προϊόντος, εισφορά ίση πρός τήν διαφορά τών δύο αυτών τιμών .
Όταν υπάρχει κίνδυνος ο εφοδιασμός σέ ζάχαρη τού συνόλου ή μιάς από τίς περιοχές τής Κοινότητος νά μήν εξασφαλίζεται πλέον σέ επίπεδο τιμής μέσα στό οριο τής τιμής κατωφλίου, δύναται νά προβλέπεται η επιβολή ειδικής εισφοράς λόγω εξαγωγής τού εν λόγω προϊόντος . Σέ περίπτωση εφαρμογής τών διατάξεων
τού παρόντος εδαφίου, δέν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις τού προηγουμένου εδαφίου» ( Ο κανονισμός 3330/74 εγκατέλειψε τήν διάκριση μεταξύ εισφοράς καί ειδικής εισφοράς ).
«Πλήν αντιθέτων διατάξεων, θεσπιζομένων από τό Συμβούλιο κατά τήν προβλεπομένη στήν παράγραφο 3 διαδικασία, η πρός είσπραξη εισφορά ή ειδική εισφορά, αναλόγως τής περιπτώσεως, ειναι εκείνη πού ισχύει τήν ημέρα τής εξαγωγής.»
Οι εισφορές αυτές ειχαν ως σκοπό νά εξασφαλίσουν στήν Κοινότητα επαρκή εφοδιασμό σέ ζάχαρη, αποθαρρύνοντας τίς εξαγωγές σέ περιόδους, κατά τίς οποίες οι αυξήσεις τών διεθνών τιμών τίς καθιστούσαν ελκυστικές .
5 Επί πλέον, ο προαναφερθείς κανονισμός 1076/72 τής Επιτροπής καθώρισε τίς λεπτομέρειες εφαρμογής τών ανωτέρω εισφορών λόγω εξαγωγής . Στό άρθρο 3 ορίζει οτι :
«1 . Εκτός τών περιπτώσεων οπου η ειδική εισφορά λόγω εξαγωγής προσδιορίζεται στό πλαίσιο διαγωνισμού, οι αναφερόμενες στό άρθρο 1 εισφορές ειναι εκείνες πού ισχύουν τήν ημέρα τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων, στίς οποίες αναφέρεται τό άρθρο 8, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο, στοιχείο β τού κανονισμού ( ΕΟΚ ) 1373/70 .
2 . Οι εισφορές εισπράττονται από τό Κράτος μέλος, στό έδαφος τού οποίου συμπληρώνονται οι αναφερόμενες στήν παράγραφο 1 διατυπώσεις . Καθίστανται δέ απαιτητές τό αργότερο κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών εν λόγω διατυπώσεων.»
6 Η επιχείρηση San Giacomo προσέφυγε κατά τών πράξεων τού τελωνείου στό Tribunale τής Γένοβας τό οποίο υπέβαλε στό Δικαστήριο τό ερώτημα :
«Ποιά ειναι η ακριβής έννοια τής εκφράσεως «τό αργότερο», ειδικότερα δέ η έκφραση αυτή αναφέρεται στό χρονικό σημείο τού καθορισμού τού ποσού τής εισφοράς, ή μήπως στό αρχικό ή τό τελικό χρονικό σημείο τού κατά κυριολεξία απαιτητού ( χαρακτήρας μιάς οφειλής τής οποίας τήν άμεση εκτέλεση δύναται νά απαιτήσει ο δανειστής);»
7 Οι εισφορές πού αναφέρονται στούς ανωτέρω κανονισμούς ειναι οι ισχύουσες κατά τήν ημέρα τής εκπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων, η οποία ορίζεται στό άρθρο 15 παράγραφος 5 τού κανονισμού 1373/70 τής Επιτροπής, τής 10ης Ιουλίου 1970, περί κοινών λεπτομερειών εφαρμογής τού καθεστώτος τών
αδειών εισαγωγής, εξαγωγής καί προκαθορισμού, γιά τά γεωργικά προϊόντα πού υπόκεινται σέ καθεστώς ενιαίων τιμών ( GU L 158, σ . 1 ), ως η ημέρα
« . . . κατά τήν οποία η τελωνειακή αρχή δέχεται τήν πράξη μέ τήν οποία ο δηλών εκφράζει τήν βούλησή του νά εξαγάγει τά εν λόγω προϊόντα . . . ή νά τά θέσει υπό τελωνειακό έλεγχο . . . » .
8 Η ενάγουσα αντλεί επιχείρημα από τό άρθρο 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72, κατά τό οποίο «οι εισφορές καθίστανται απαιτητές τό αργότερο κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων» καί από τήν προμνημονευθείσα παράγραφο 5 τού άρθρου 15 τού κανονισμού 1373/70, γιά νά καταλήξει στό συμπέρασμα οτι η εν λόγω εισφορά έπρεπε νά εισπραχθεί κατά τόν χρόνο τής καταθέσεως τής αιτήσεως χορηγήσεως αδείας εξαγωγής . Η εκ μέρους τών τελωνειακών αρχών παράλειψη τής ασκήσεως τού δικαιώματος εισπράξεως τής εισφοράς έχει ως συνέπεια, δυνάμει τών προαναφερθεισών κοινοτικών διατάξεων, τήν απώλεια τού δικαιώματος αυτού .
9 Η Amministrazione delle Finanze dello Stato ειναι τής γνώμης οτι η είσπραξη τελωνειακών δασμών ή εισφορών αποτελεί φάση μεταγενέστερη τής εκ μέρους τών τελωνειακών αρχών αποδοχής τής δηλώσεως εισαγωγής ή εξαγωγής . Αποκλείει τό οτι η επίδικη κοινοτική διάταξη εισάγει αποκλειστική προθεσμία, πού απαγορεύει στήν αρμοδία αρχή τού Κράτους μέλους νά απαιτήσει τό ποσό τής εισφοράς, τό οποίο, εκ παραδρομής, δέν εισεπράχθη κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων .
10 Κατά τήν άποψη τής ιταλικής κυβερνήσεως καί τής Επιτροπής, πού κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο, η παράγραφος 2 τού άρθρου 3 τού κανονισμού 1076/72 δέν δύναται νά ερμηνευθεί υπό τήν έννοια οτι, άν δέν έγινε χρήση τού δικαιώματος εισπράξεως τής εισφοράς κατά τήν συμπλήρωση τών τελωνειακών διατυπώσεων, επέρχεται έκπτωση από τό δικαίωμα αυτό αποκλείουσα μεταγενέστερη είσπραξη .
11 Αυτή ειναι η προσήκουσα ερμηνεία . Πρώτον, αυτή η ίδια η διατύπωση τής επιδίκου κοινοτικής διατάξεως δέν οδηγεί στό συμπέρασμα οτι η έκφραση «τό αργότερο» πού περιέχει, σημαίνει απώλεια τής τελωνειακής απαιτήσεως σέ μία συγκεκριμένη στιγμή . Τό συμπέρασμα αυτό θά ηδύνατο νά συναχθεί μόνο εάν τό επίδικο κείμενο προέβλεπε ρητώς τήν έννοια τής απωλείας τού δικαιώματος καί περιείχε σαφή καί ρητή σχετική διάταξη .
12 Εξ άλλου, η έκφραση «τό αργότερο» αναφέρεται σαφώς όχι στήν είσπραξη τής απαιτήσεως, αλλά στό απαιτητό αυτής, τό οποίο αποτελεί τήν καθοριστική έννοια γιά τήν κατανόηση τής επιδίκου διατάξεως . Η στιγμή τού καθορισμού άρα καί τού απαιτητού τής οφειλής, δύναται πράγματι νά τοποθετείται καί πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άλλωστε αυτό συμβαίνει συνήθως, οπως υπογραμμίζουν η Επιτροπή καί η ιταλική κυβέρνηση .
13 Η έκφραση «απαιτητή τό αργότερο» πού περιέχεται στήν επίδικη διάταξη πρέπει, επομένως, νά ερμηνεύεται όχι κατά τήν έννοια οτι συνεπάγεται απώλεια δικαιώματος, αλλά οτι αποκτά νόημα στήν περίπτωση πού ο χρόνος τού καθορισμού, συνεπώς καί τού απαιτητού τής οφειλής, τοποθετείται πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άρα, η εκκαθάριση καί η κατά κυριολεξία είσπραξη τής εισφοράς, δηλαδή η καταβολή της, δύνανται νά γίνουν μεταγενεστέρως .
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί τών δικαστικών εξόδων
14 Τά έξοδα στά οποία υπεβλήθησαν η ιταλική κυβέρνηση καί η Επιτροπή τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, οι οποίες κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο, δέν αποδίδονται . Δεδομένου οτι η διαδικασία έχει ως πρός τούς διαδίκους τής κυρίας δίκης τόν χαρακτήρα παρεμπίπτοντος, πού ανέκυψε ενώπιον τού εθνικού δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται νά αποφασίσει γιά τά δικαστικά έξοδα .
Διατακτικό
Διά ταύτα
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( πρώτο τμήμα )
κρίνοντας επί τού ερωτήματος πού τού υπέβαλε, μέ διάταξη τής 25ης Μα ΐου 1981, τό Tribunale τής Γένοβας, αποφαίνεται :
Η έκφραση «απαιτητή τό αργότερο» πού περιέχεται στό άρθρο 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής, τής 25ης Μα ΐου 1972, περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών λόγω εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121, σ . 22 ) πρέπει νά ερμηνευθεί όχι υπό τήν έννοια οτι συνεπάγεται απώλεια δικαιώματος, αλλά οτι αποκτά νόημα στήν περίπτωση πού ο χρόνος τού καθο
ρισμού, συνεπώς καί τού απαιτητού τής οφειλής, τοποθετείται πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άρα, η εκκαθάριση καί η κατά κυριολεξία είσπραξη τής εισφοράς, δηλαδή η καταβολή της, δύνανται νά γίνουν μεταγενεστέρως .