62007CO0023
DIGRIET TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
12 ta’ Ġunju 2008 (
*1
)
Fil-Kawżi magħquda C-23/07 u C-24/07,
li għandhom bħala suġġett talbiet għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 234 KE, imressqa mit-Tribunale amministrativo regionale del Lazio (l-Italja), permezz ta’ deċiżjonijiet tal-4 ta’ Diċembru 2006, li waslu fil-Qorti tal-Ġustizzja fil-25 ta’ Jannar 2007, fil-proċeduri
Confcooperative Friuli Venezia Giulia (C-23/07),
Luigi Soini (C-23/07 u C-24/07),
Azienda Agricola Vivia Pinat Mario & Figlio (C-23/07)
Cantina Produttori Cormòns Soc. cons, arl (C-24/07)
vs
Ministero delle Politiche agricole, alimentari e forestali,
Regione Friuli-Venezia Giulia,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn C. W. A. Timmermans (Relatur), President tal-Awla, K. Schiemann, J. Makarczyk, J.-C. Bonichot u C. Toader, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: E. Sharpston,
Reġistratur: R. Grass,
wara li l-qorti tar-rinviju ġiet informata li l-Qorti tal-Ġustizzja kienet se tagħti deċiżjoni dwar l-ewwel sal-ħames domandi permezz ta’ digriet motivat skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha,
wara li l-partijiet interessati msemmija fl-Artikolu 23 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja ġew mistiedna jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar dan is-suġġett,
peress li l-Qorti tal-Ġustizzja qed tipproponi li tiddeċiedi dwar is-sitt u s-seba’ domandi permezz ta’ digriet motivat skont l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha,
wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali,
tagħti l-preżenti
Digriet
1
It-talbiet għal deċiżjoni preliminari jirrigwardaw, minn naħa, l-interpretazzjoni tal-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet tal-adeżjoni tar-Repubblika Ċeka, ir-Repubblika tal-Estonja, ir-Repubblika ta’ Ċipru, ir-Repubblika tal-Latvja, ir-Repubblika tal-Litwanja, ir-Repubblika tal-Ungerija, ir-Repubblika ta’ Malta, ir-Repubblika tal-Polonja, ir-Repubblika tas-Slovenja u r-Repubblika Slovakka u l-aġġustamenti għat-trattati li fuqhom hija stabbilita l-Unjoni Ewropea (ĠU 2003, L 236, p. 33, iktar ’il quddiem l-“Att ta’ Adeżjoni”), kif ukoll tar-Regolament Nru 1493/1999, tas-17 ta’ Mejju 1999, dwar l-organizzazzjoni komuni tas-suq tal-inbid (ĠU L 179, p. 1), u, min-naħa l-oħra, l-interpretazzjoni u l-validità tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 753/2002, tad-29 ta’ April 2002, li jistabbilixxi ċerti regoli sabiex jiġi applikat ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999 rigward id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni tal-oriġini, il-preżentazzjoni u l-protezzjoni ta’ ċerti prodotti fis-settur tal-inbid (ĠU L 118, p. 1), kif ukoll tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1429/2004, tad-9 ta’ Awwissu 2004, li jemenda r-Regolament Nru 753/2002 (ĠU L 263, p. 11).
2
Dawn it-talbiet ġew ippreżentati fil-kuntest tal-kawżi mressqa minn Confcooperative Friuli Venezia Giulia, Soini u Aziendd Agricola Vivia Pinat Mario & Figlio (Kawża C-23/07) kif ukoll Cantina Produttori Cormòns Soc. Cons. Arl et Soini (Kawża C-24/07) (iktar ’il quddiem, flimkien, “Confcooperative et”) kontra l-Ministero delle Politiche agricole, alimentari e forestali (Ministeru Taljan għall-Politika tal-Agrikoltura, tal-Ikel, u tal-Foresti) u r-Regione Friuli-Venezia Giulia (iktar ’il quddiem ir-“Regione”), dwar il-validità ta’ Digriet Ministerjali, tat-28 ta’ Lulju 2006, li jemenda r-reġistru nazzjonali tal-varjetajiet ta’ dwieli (GURI Nru 193, tal-21 ta’ Awwissu 2006, iktar ’il quddiem id-“Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006”), billi jżid mal-varjetà ta’ dielja “Tocai friulano B” is-sinonimu “Friulano”.
Il-kuntest ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni internazzjonali
Il-Konvenzjoni ta’ Vjenna dwar il-Liġi tat-Trattati
3
Skont l-Artikolu 59(1) tal-Konvenzjoni ta’ Vjenna dwar il-Liġi tat-Trattati tat-23 ta’ Mejju 1969 (iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni ta’ Vjenna”):
“Trattat għandu jitqies bħala li spiċċa meta l-partijiet kollha għal dan it-trattat sussegwentament jikkonkludu trattat li jikkonċerna l-istess suġġett u:
a)
mit-trattat sussegwenti jirriżulta jew ikun stabbilit mod ieħor li skont l-intenzjoni tal-partijiet is-suġġett għandu jiġi rregolat minn dan it-trattat; jew
b)
id-dispożizzjonijiet tat-trattat sussegwenti huma inkompatibbli ma’ dawk tat-trattat preċedenti b’tali mod li jkun impossibbli li ż-żewġ trattati jkunu applikati fl-istess ħin.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Id-dritt li jirriżulta mill-Ftehim li jistabbilixxi l-Oranzizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ
4
Il-Ftehim dwar l-aspetti tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali relatati mal-kummerċ (iktar ’il quddiem il-“Ftehim TRIPs”), li jikkostitwixxi l-Anness 1 C tal-Ftehim li jistabbilixxi l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), ġie iffirmat f’Marakexx fil-15 ta’ April 1994 u approvat permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/800/KEE, tat-22 ta’ Diċembru 1994, dwar il-konklużjoni f’isem il-Komunità Ewropea, fejn għandhom x’jaqsmu affarijiet fil-kompetenza tagħha, fuq il-ftehim milħuq fil-Laqgħa ta’ negozjati multilaterali fl-Urugwaj (1986-1994) (ĠU L 336, p. 1, iktar ’il quddiem il-“Ftehim fuq id-WTO”).
5
L-Artikoli 22 sa 24 tal-Ftehim TRIPs jidhru fit-Taqsima 3, intitolata “Indikazzjonijiet ġeografiċi” tal-Parti II tiegħu, li huwa stess intitolat “Standards dwar id-disponibbiltà, l-għan u l-użu tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali”.
6
Skont l-Artikolu 22(1) ta’ dan il-ftehim, intitolat “Il-protezzjoni ta’ Indikazzjonijiet Ġeografiċi”:
“L-indikazzjonijet ġeografiċi huma, għall-għanijiet ta’ dan il-Ftehim, indikazzjonijiet li jidentifikaw li oġġett ġej minn territorju ta’ Membru, jew reġjun jew lokalità f’dak it-territorju, fejn il-kwalità, reputazzjoni jew xi karatteristika oħra partikolari ta’ l-oġġett hija attriwibbli essenzaliment għall-oriġini ġeografika.”
7
L-Artikolu 23 tal-imsemmi ftehim, intitolat “Protezzjoni Addizzjonali għall-Indikazzjonijiet Ġeografiċi għall-Inbejjed u Spirti”, jipprovdi li:
“1.   Kull Membru għandu jipprovdi l-mezzi legali għal partjiet interessati sabiex ma jitħallewx jużaw identifikazzjoni ġeografika għall-inbejjed bħala inbejjed li ma jiġux mill-post indikat fl-indikazzjoni ġeografika in kwistjoni jew l-identifikazzjoni għall-ispirti bħala spirti li ma jiġux mill-post indikat mill-indikazzzjoni ġeografika in kwistjoni […]
[…]
3.   Fil-każ ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi omoġenji għall-inbid, irid ikun hemm protezzjoni għal kull indikazzjoni, soġġetta għad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 4 ta’ l-Artikolu 22. Kull Stat Membru għandu jistabbilixxi l-kondizzjonijiet prattiċi li taħthom l-indikazzjonijiet omonimi in kwistjoni jridu jkunu differenzati minn xulxin, billi jżommu f’moħħhom il-bżonn li jassiguraw trattament ekwu għall-proċeduri konċernati u li l-konsumaturi mhumiex żgwidati.
[…]”
8
L-Artikolu 24 tal-istess ftehim, intitolat “Negozjati internazzjonali; Eċċezzjonijiet” jipprovdi li:
“1.   Il-Membri jiftiehmu li jidħlu fin-negozjati bl-għan li tiżdied il-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi individwali taħt l-Artikolu 23. […]
[…]
3.   Fl-implimentazzjoni ta’ din it-taqsima, Membru ma għandux inaqqas il-protezzjoni ta’ l-indikazzjonijiet ġeografiċi li jeżistu f’dak il-Membru immedjatament wara d-data tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim tad-WTO.
4.   Xejn f’din it-taqsima m’għandu jirrikjedi li Membru jipprevjeni użu kontinwu u simili ta’ indikazzjoni ġeografika partikolari ta’ Membru li tidentifika l-inbejjed u l-ispirti b’konnessjoni ma’ l-oġġetti jew servizzi minn ċittadini tiegħu ta’ jew li joqogħdu hemm li użaw dik l-indikazzjoni ġeografika b’mod kontinwu għal oġġetti jew servizzi li huma l-istess jew relatati fit-territorju f’dak il-Membru jew (a) għal mill-inqas 10 snin qabel il-15 ta’ April 1994 jew (b) f’bona fide qabel dik id-data.
[…]
6.   […] Xejn f’din it-Taqsima m’għandu jirrikjedi li Membru għandu japplika d-dispożizzjonijiet dwar indikazzjoni ġeografika fi kwalunkwe Membru ieħor dwar prodotti tad-dielja fejn l-indikazzjoni releventi hi identika ma’ l-isem normalment użat għal varjetà ta’ għeneb li hemm fitterritorju ta’ dak il-Membru mid-data tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim tad-WTO.
[…]”
Il-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed
9
Il-Ftehim bejn il-Komunità Ewropea u r-Repubblika tal-Ungerja dwar il-protezzjoni reċiproka u l-kontroll tad-denominazzjonijiet tal-inbejjed, iffirmat fi Brussell fid-29 ta’ Novembru 1993, kien konkluż u approvat f’isem il-Komunità permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 93/724/KE, tat-23 ta’ Novembru 1993 (ĠU L 337, p. 93, iktar ’il quddiem il-“Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed”). Huwa daħal fis-seħħ fl-1 ta’ April 1994.
10
L-Artikolu 2(2) tal-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed jipprovdi li:
“Għall-finijiet ta’ dan il-Ftehim u bla ħsara għal dispożizzjoni kuntrarja espliċita:
[…]
—
‘indikazzjoni ġeografika’ tfisser kull indikazzjoni, inkluża d-‘denominazzjoni tal-oriġini’, li hija rrikonoxxuta mil-liġijiet u mir-regolamenti ta’ parti kontraenti għall-finijiet tad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ nbid li joriġina mit-territorju tagħha jew minn reġjun jew lokalità tal-imsemmi territorju, meta kwalità, ir-reputazzjoni jew karatteristika oħra ta’ dan l-inbid tista’ tkun attribwita essenzjalment għall-oriġini ġeografika tiegħu,
[…]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
11
Skont l-Artikolu 4 tal-imsemmi ftehim:
“1.   Id-denominazzjonijiet segwenti huma protetti:
a)
fir-rigward tal-inbejjed li joriġinaw mill-Komunità:
[…]
—
l-indikazzjonijiet ġeografiċi u l-espressjonijiet tradizzjonali elenkati fl-Anness.
b)
fir-rigward tal-inbejjed li joriġinaw mill-Ungerija:
[…]
—
l-indikazzjonijiet ġeografiċi u l-espressjonijiet tradizzjonali użati fil-leġiżlazzjoni Ungeriża dwar l-inbid […] u elenkati fl-Anness.
[…]
3.   Fil-Komunità, id-denominazzjonijiet Ungeriżi protetti:
—
huma riżervati esklużivament għall-inbejjed li joriġinaw mill-Ungerija u li għalihom japplikaw dawn id-denominazzjonijiet
u
—
jistgħu jintużaw biss skont il-kundizzjonijiet stabbiliti mil-leġiżlazzjoni u r-regolamenti Ungeriżi.
[…]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
12
Fil-parti B (“Inbejjed li joriġinaw mir-Repubblika tal-Ungerija”), I (“Indikazzjonijiet ġeografiċi”), punt 3.4 (“Reġjun fejn jitkabbar l-għeneb Tokaj-Hegyalja”), tal-Anness tal-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed, intitolat “Lista tad-denominazzjonijiet protetti msemmija fl-Artikolu 4”, jinsab, b’mod partikolari, l-isem “Tokaj”. Il-parti A (“Inbejjed li joriġinaw mill-Komunità Ewropea”) ta’ dan l-anness la ssemmi d-denominazzjoni “Tocai friulano” u lanqas id-denominazzjoni “Tocai italico”.
13
L-iskambju ta’ ittri dwar l-Artikolu 4 tal-Ftehim bejn il-Komunità Ewropea u r-Repubblika tal-Ungerija dwar il-protezzjoni reċiproka u l-kontroll tad-denominazzjonijiet ta’ nbejjed (ĠU 1993, L 337, p. 169), li jikkostitwixxi wieħed mill-atti msemmija fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni 93/724, daħal ukoll fis-seħħ fl-1 ta’ April 1994.
14
Wara li għamlu riferiment, b’mod partikolari, għall-Artikolu 4(3) tal-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed, il-firmatarji ta’ dawn l-ittri jikkonfermaw kif ġej:
“1)
Għal matul perijodu tranżitorju ta’ tlettax-il sena mid-dħul fis-seħħ tal-imsemmi ftehim, l-applikazzjoni tiegħu m’għandhiex tipprekludi l-użu legali tat-terminu ‘Tocai’ għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità [prodotti f’reġjun speċifiku, (inbejjed ta’ kwalità psr)] Taljani skont il-kundizzjonijiet segwenti.
Bla ħsara għal dispożizzjonijiet speċifiċi Komunitarji u, jekk ikun il-każ, dispożizzjonijiet nazzjonali iktar restrittivi, dan l-inbid għandu jkun:
—
miksub mill-varjetà ta’ dielja ‘Tocai friulano’,
—
prodott minn għeneb maħsud kollu fir-reġjuni Taljani tal-Veneto jew tal-Friuli,
—
deskritt u ppreżentat biss bl-isem tal-varjetà ‘Tocai friulano’ jew bis-sinonimu tiegħu ‘Tocai italico’ biż-żewġ termini ta’ dawn l-ismijiet ippreżentati flimkien mingħajr kliem bejniethom u f’karattri tal-istess tipa u tal-istess daqs f’linja waħda u b’mod separat mill-isem tal-unità ġeografika minn fejn oriġina l-inbid. Barra minn hekk, id-daqs tal-karattri użati għal dawn it-termini ma jistax ikun akbar minn dak tal-karattri li jindikaw l-isem tal-imsemmija unità ġeografika,
—
ikkummerċjalizzat barra mit-territorju tal-Ungerija.
[…]
4)
[…] il-possibbiltà li jintuża t-terminu ‘Tocai’, b’konformità mal-kundizzjonijiet li jinsabu fil-punt 1, tintemm meta jiskadi l-perijodu tranżitorju msemmi fl-istess punt.
[…]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
L-Att ta’ Adeżjoni
15
L-Artikolu 2 tal-Att ta’ Adeżjoni jipprovdi:
“Mid-data ta’ l-adeżjoni, id-disposizzjonjiet tat-Trattati originali u l-atti adottati mill-istituzzjonijiet u l-Bank [Ċ]entrali Ewropew qabel l-adeżjoni ghandhom jorbtu l-Istati Membri l-godda u ghandhom japplikaw f’dawk l-Istati Membri bil-kondizzjonijiet kif imniżżla f’dawk it-Trattati u f’dan l-Att”.
16
Skont l-Artikolu 20 tal-Att ta’ Adeżjoni:
“L-atti mniżżla fl-Anness II ma’ dan l-Att għandhom ikunu adattati kif speċifikat f’dak l-Anness.”
17
L-Artikolu 24 tal-Att ta’ Adeżjoni jipprevedi:
“Il-miżuri mniżżla fl-Annessi V, VI, VII, VIII, IX, X, XI, XII, XIII u XIV ta’ dan l-Att għandhom japplikaw fir-rigward ta’ l-Istati Membri l-ġodda taħt il-kondizzjonijiet stipulati f’dawk l-Annessi.”
18
Fl-Anness X tal-Att ta’ Adeżjoni, intitlolat “Il-lista li hemm referenza għaliha fl-Artikolu 24 tal-Att tal-Adeżjoni: L-Ungerija” il-punt 3 tal-Kapitolu 5(A) jipprovdi:
“32002 R 0753: Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 753/2002 […]
B’deroga mill-Anness II tar-Regolament (KE) Nru. 753/2002, l-użu ta’ l-isem “Rizlingszilváni” bħala sinonimu tal-varjetà “Müller Thurgau” għandu jkun permess sal-31 ta’ Diċembru 2008 għal inbejjed prodotti fl-Ungerija u kkumerċjaliżżat esklussivament fl-Ungerija.”
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
19
L-Artikolu 19(1) tar-Regolament Nru 1493/1999 jipprovdi:
“L-Istati Membri għandhom jikklassifikaw il-varjetajiet tad-dwieli [intiżi] għall-produzzjoni ta’ l-inbid. […]”
20
Ir-regoli dwar id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti prodotti tal-inbid kif ukoll dwar il-protezzjoni ta’ ċerti indikazzjonijiet u espressjonijiet u ta’ ċerti termini jinsabu fl-Artikoli 47 sa 53 u fl-Annessi VII u VIII tal-imsemmi regolament.
21
L-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999 jipprovdi:
“1.   L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa li jippermettu lill-partijiet interessati li jipprevj[e]inu, [f]il-kondizzjonijiet stipulati fl-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim [TRIPs], l-użu fil-Komunità ta’ l-indikazzjoni ġeografika marbuta mal-prodotti li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 1 (2) (b) għall-prodotti li ma joriġinawx mill-post indikat mill-indikazzjoni ġeografika f'dak il-każ […]
2.   Għall-iskopijiet ta’ dan l-Artikolu, ‘indikazzjonijiet ġeografiċi’ għandha tittieħed li tfisser indikazzjonijiet li jidentifikaw li l-prodott joriġina fit-territorju ta’ pajjiż terz li huwa Membru ta’ l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ, jew f’reġjun jew f’lokalità f’dak it-territorju, f’każi meta ċerta kwalità, reputazzjoni jew xi karatteristika [speċifika] oħra tal-prodott tista’ tkun attribwita essenzjalment għal dak il-post ġeografiku ta’ l-oriġini.
[…]”
22
Skont l-Artikolu 52(1) ta’ dan ir-regolament:
“[…]
Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet Komunitarji li jirrigwardaw tipi speċifiċi ta’ nbid ta’ kwalità psr, l-Istati Membri jistgħu, fil-każ ta’ ċerti kondizzjonijiet ta’ produzzjoni li huma għandhom jiddeterminaw, jawtorizzaw [li] l-isem ta’ reġjun speċifikat […] jiġi akkumpanjat b’dettalji li jirrigwardaw il-metodu tal-manifattura jew bit-tip [ta’ prodott] jew bl-isem ta’ varjetà ta’ dielja jew b’sinonimu ta’ dan.
[…]”
23
Il-punti 1 u 4 tal-parti B tal-Anness VII tar-Regolament Nru 1493/1999 jipprevedu:
“1.
L-ittikkettar tal-prodotti miksuba fil-Komunità jista’ jkun issupplimentat bid-dettalji li ġejjin, skont il-kondizzjonijiet li għandhom ikunu ddeterminati:
[…]
b)
fil-każ ta’ l-inbejjed tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika u l-inbejjed ta’ kwalità psr:
[…]
—
l-isem ta’ waħda jew iktar mill-varjetajiet tad-dwieli,
[…]
4.
L-Istati Membri tal-produzzjoni jistgħu je[ż]iġu li ċerti partikolaritajiet [imsemmija] fil-paragrafi 1 u 2 bħala obbligatorji, li jipprojbixxuhom jew li jirrestrinġu l-użu tagħhom fir-rigward ta’ l-inbejjed prodotti fit-territorju tagħhom.”
24
L-Artikolu 53 ta’ dan ir-regolament jistabbilixxi:
“1.   Ir-regoli dettaljati għall-implimentazzjoni ta’ dan il-Kapitolu, u ta’ l-Annessi VII u VIII għandhom jiġu adottati bi qbil mal-proċedura li tinsab fl-Artikolu 75. Ir-regoli għandhom jirregolaw b’mod partikolari d-derogi, il-kondizzjonijiet u l-awtorizzazzjonijiet li hemm provvediment dwarhom f’dawk l-Annessi.
2.   Dawn id-dispożizzjonijiet li ġejjin għandhom jiġu adottati bi qbil mal-proċedura li tinsab fl-Artikolu 75:
[…]
e)
il-kondizzjonijiet għall-użu tad-dettalji li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu 1 tal-punt B ta’ l-Anness VII […]
[…]”
25
L-Artikolu 54(4) tal-imsemmi regolament jipprovdi:
“L-Istati Membri għandhom jgħaddu lill-Kummissjoni l-lista ta’ l-inbejjed ta’ kwalità psr li huma jkunu irrikonoxxew, [filwaqt li] għal kull wieħed minn dawn l-inbejjed ta’ kwalità psr, [jindikaw] dettalji dwar id-dispożizzjonijiet nazzjonali li jirregolaw il-produzzjoni u l-manifattura ta’ dawk l-inbejjed ta’ kwalità psr.”
26
L-Artikolu 53 kif ukoll l-Annessi VII u VIII tar-Regolament Nru 1493/1999 ġew implementati permezz tar-Regolament Nru 753/2002.
27
L-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 753/2002, intitolat “Indikazzjoni tal-varjetà tad-dwieli”, jipprovdi:
“1.   L-ismijiet tal-varjetajiet tad-dwieli użati għall-produzzjoni ta’ l-inbid tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika jew l-inbid psr ta’ kwalità jew is-sinonimi tagħhom jistgħu jingħataw fuq it-tikketta ta’ l-inbid ikkonċernat basta iżda li:
[…]
(ċ)
l-isem tal-varjetà jew wieħed mis-sinonimi tiegħu ma jinkludix indikazzjoni ġeografika użata biex tiddeskrivi l-inbid psr ta’ kwalità, l-inbid tal-mejda jew l-inbid importat elenkati fil-ftehim konklużi bejn il-Komunità u pajjiżi terzi, u, meta huwa akkompanjat minn terminu ġeografiku ieħor, huwa mogħti fuq it-tikketta mingħajr dak it-terminu ġeografiku;
[…]
2.   Bħala deroga mill-paragrafu 1(ċ):
a)
l-isem tal-varjetà [ta’ dielja] jew waħda mis-sinonimi tagħha li [j]inkludi l-indikazzjoni ġeografika [j]ista’ [j]intwera fuq it-tikketta ta’ l-inbid b’dik l-indikazzjoni ġeografika;
b)
l-ismijiet tal-varjet[ajiet] u s-sinonimi tagħhom elenkati fl-Anness II jistgħu jintużaw permezz tar-regoli nazzjonali u tal-Komunità fis-seħħ fid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament.
3.   L-Istati Membri kkonċernati għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni, sa l-ewwel ta’ Ottubru 2002, bil-miżuri li hemm referenza dwarhom fil-punt (b) tal-paragrafu 2. Il-Kummisjoni għandha tieħu l-passi xierqa kollha sabiex tiżgura li dawn il-miżuri huma ppubblikati.”
28
Fl-Anness II tar-Regolament Nru 753/2002, intitolat “Il-lista tal-varjetajiet tad-dwieli u s-sinonimi tagħhom li jinkludu indikazzjoni ġeografika u li jistgħu jidhru fuq it-tikkettjar tal-inbejjed skont l-Artikolu 19(2)”, tissemma b’mod partikolari, fir-rigward tal-Italja, l-espressjoni “Tocai Friulano, Tocai Italico”. Skont nota ta’ qieħ il-paġna dwar din l-espressjoni: “[l]-isem ‘Tocai friulano’ u s-sinonimu tiegħu ‘Tocai italico’ jistgħu jintużaw matul perjodu transitorju sal-31 ta’ Marzu 2007”.
29
Dan l-anness ma kienx emendat fuq dan il-punt mir-Regolament Nru 1429/2004 li kien intiż li jadatta r-Regolament Nru 753/2002 għat-tkabbir tal-Unjoni Ewropea u għall-adeżjoni, inter alia, tar-Repubblika tal-Ungerija.
30
Sa mill-1 ta’ April 2007, il-Kummissjoni, permezz tar-Regolament (KE) Nru 382/2007, tal-4 ta’ April 2007, li jemenda r-Regolament Nru 753/2002 (ĠU L 95, p. 12), neħħiet id-denominazzjonijiet “Tocai friulano” u “Tocai italico” tal-imsemmi Anness II u ssostitwiet, fl-imsemmi anness, id-denominazzjoni “Tocai friulano” bid-denominazzjoni ġdida “Friulano”.
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
31
L-Artikolu 1(1) tad-Digriet tal-Ministru għall-Politika tal-Agrikoltura u l-Foresti, tas-26 ta’ Settembru 2002, dwar kundizzjonijiet nazzjonali għall-użu, permezz ta’ deroga mill-Artikolu 19(1)(ċ) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002, ta’ ismijiet tal-varjetajiet ta’ dwieli u tas-sinonimi tagħhom li jinkludu indikazzjoni ġeografika, elenkati fl-Anness II tal-imsemmi regolament, li jistgħu jintużaw fl-ittikkettjar ta’ [nbejjed ta’ kwalità psr] u [indikazzjonijiet ġeografiċi tipiċi] Taljani (GURI Nru 247, tal-21 ta’ Ottubru 2002, p. 3, iktar ’il quddiem id-“Digriet tas-26 ta’ Settembru 2002”), jipprovdi:
“Il-kundizzjonijiet nazzjonali għall-użu, b’deroga mill-Artikolu 19(1)(c) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002, tal-ismijiet tal-varjetajiet tad-dwieli u tas-sinonimi tagħhom li jinkludu indikazzjoni ġeografika u li jistgħu jkunu inklużi fuq it-tikketta tal-[inbejjed ta’ kwalità psr] u tal-inbejjed Taljani b’indikazzjoni ġeografika tipika huma stabbiliti fl-Anness I, li jagħmel parti integrali minn dan id-Digriet, fejn huma elenkati l-ismijiet tal-varjetajiet tad-dwieli u s-sinonimi tagħhom li jirrigwardaw l-Italja u li jinsabu fl-Anness II tal-imsemmi Regolament […].”
32
Fl-Anness I tad-Digriet tas-26 ta’ Settembru 2002, taħt l-intestatura “Ismijiet ta’ varjetajiet ta’ dwieli jew tas-sinonimi tagħhom”, tinsab, b’mod partikolari, l-espressjoni “Tocai friulano” jew “Tocai italico” li għaliha tikkorrispondi, taħt l-intestatura “Portata tad-deroga (territorju amministrattiv u/jew [inbid ta’ kwalità psr] speċifiku u/jew [inbejjed b’indikazzjoni ġeografika tipika])”, in-nota segwenti:
“Għal ċerti [nbejjed ta’ kwalità psr] tar-reġjuni [tal-]Friuli-Venezia Giulia u Veneto għal perijodu tranżitorju li jintemm fil-31 ta’ Marzu 2007, skont il-Ftehim bejn l-[Unjoni Ewropea] u r-Repubblika tal-Ungerija.”
33
Id-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006 jipprevedi fl-uniku Artikolu tiegħu:
“Ir-reġistru nazzjonali ta’ varjetajiet ta’ dwieli, emendat l-aħħar darba permezz tad-Digriet Ministerjali tat-30 ta’ Marzu 2006 imsemmi fil-preambolu, huwa miżjud kif ġej: fl-Anness 1, taqsima I — varjetajiet ta’ għenba għall-inbid — fil-kodiċi 235 — varjetà Tocai friulano B. — huwa miżjud, fil-kolonna li jirrigwardah, is-sinonimu ‘Friulano’, bin-nota li ġejja: ‘destinat esklużivament sabiex jiddeskrivi nbejjed ta’ kwalità psr li ġejjin minn għeneb miġbur fir-reġjun [tal-] Friuli Venezia Giulia’.”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
34
Fid-deċiżjonijiet tagħha, il-qorti tar-rinviju tirrileva li, in sostenn tat-talba tagħhom għall-annullament tad-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006, Confcooperative et sostnew il-motivi li ġejjin:
—
żball dwar il-kundizzjonijiet ta’ applikazzjoni tal-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed sa fejn, fis-sentenza tat-12 ta’ Mejju 2005, Regione autonoma Friuli-Venezia Giulia u ERSA (C-347/03, Ġabra p. I-3785) il-Qorti tal-Ġustizzja kkonfermat il-validità ta’ dan il-ftehim, iżda ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Ungerija mal-Unjoni. Issa, id-dħul fis-seħħ tal-Att ta’ Adeżjoni kellu l-effett, skont l-Artikolu 59(1)(a) u (b) tal-Konvenzjoni ta’ Vjenna, li jinvalida l-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed, peress li dan tal-aħħar għandu jiġi mwarrab bħala trattat inkompatibbli mat-trattat posterjuri li jikkostiwixxi l-Att ta’ Adeżjoni;
—
l-inkompetenza tal-Kummissjoni sabiex tneħħi d-dritt li jintużaw denominazzjonijiet ta’ nbejjed fil-kuntest tal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 753/2002;
—
ksur tal-prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni stabbilit fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE peress li d-diskriminazzjoni tal-produtturi Taljani meta mqabbla mal-produtturi Ungeriżi hija illegali, u dan minħabba li d-denominazzjonijiet użati rispettivament ma jistgħux ikunu konfużi;
—
ksur tal-prinċipju ta’ proprozjonalità peress li l-gravità tal-konsegwenzi għall-produtturi Taljani tal-projbizzjoni li tintuża d-denominazzjoni “Tocai” meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007 hija spoporzjonata meta mqabbla mal-importanza tal-għan segwit minn din il-projbizzjoni;
—
ksur tad-dritt tal-ħarsien tal-proprjetà previst fl-Artikolu 1 tal-Protokoll Addizzjonali għall-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma, fl-4 ta’ Novembru 1950, sa fejn jipprojbixxi li xi ħadd jiġi pprivat mill-proprjetà tiegħu ħlief fl- interess pubbliku u bla ħsara għall-kundizzjonijiet provduti bil-liġi u bil-prinċipji generali tal-liġi internazzjonali;
—
ksur tal-prinċipju tas-supremazija tad-dritt internazzjonali li hemm fil-Ftehim TRIPs, b’mod partikolari d-dispożizzjonijiet ta’ dan il-ftehim fuq l-omonimità, fosthom dawk li hemm fl-Artikolu 24(6) tal-imsemmi ftehim, u
—
ksur tal-prinċipju ta’ koerenza sa fejn l-applikazzjoni tal-Ftehim TRIPs għall-Istati kollha li huma partijiet f’dan il-ftehim bl-esklużjoni tal-Istat Taljan jkollha bħala riżultat anormali li l-Komunità tammetti l-użu tal-isem “Tokay” għall-inbejjed Awstraljani, inklużi dawk li jinsabu għall-bejgħ fil-Komunità, filwaqt li l-użu tal-isem “Tocai friulano” huwa, għall-kuntrarju, ipprojbit għall-inbejjed Taljani kkonċernati.
35
Il-qorti tar-rinviju tindika li, fil-preambolu tad-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006, huwa indikat li, skont id-deroga prevista fl-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002, l-użu tal-varjetà ta’ dielja “Tocai friulano” huwa awtorizzat esklużivament għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr għal perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, skont id-dispożizzjonijiet previsti mill-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed.
36
Hija żżid li, fil-preambolu, huwa ddikjarat ukoll li, wara li jiskadi dan il-perijodu, dan l-użu ser ikun ipprojbit minħabba li t-terminu “Tocai” min-natura tiegħu jista’ joħloq konfużjoni mad-denominazzjoni ta’ oriġini Ungeriża “Tokaji” rriżervata għall-produtturi Ungeriżi skont il-leġiżlazzjoni Komunitarja dwar il-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ġeografiċi tal-inbejjed.
37
Skont l-istess qorti, din il-miżura kienet ittieħdet ukoll minħabba t-talba tar-Regione sabiex jiddaħħal fir-reġistru nazzjonali, għall-varjetà ta’ dielja “Tocai friulano B.”, is-sinonimu “Friulano B.”, identifikat mill-produtturi tal-inbejjed ta’ kwalità psr ikkonċernati bħala l-uniku alternattiva valida għall-isem “Tocai friulano B.”, li jista’ jintuża fit-tikketti ta’ dawn l-inbejjed, peress li jkun tali li jidentifika varjetà ta’ dielja tradizzjonali inerenti fit-territorju reġjonali.
38
Il-qorti tar-rinviju tirrileva li huwa fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet li d-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006, b’mod għal kollox eċċezzjonali, irrikonoxxa s-sinonimu “Friulano B” għall-varjetà ta’ dielja “Tocai friulano B.”, esklużivament għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni tal-inbejjed ta’ kwalità psr ikkonċernati, skont id-deroga prevista fl-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002.
39
Jidher għalhekk b’mod ċar, skont dik il-qorti, li l-preġudizzju invokat fir-rikors prinċipali, jiġifieri dak li jirriżulta mill-projbizzjoni li tintuża d-denominazzjoni “Tocai friulano” jew “Tocai italico” wara l-31 ta’ Marzu 2007, jirriżulta direttament minn żewġ sorsi normativi Komunitarji, jiġifieri l-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed imsemmi fid-Deċiżjoni 93/724 u r-Regolament Nru 753/2002.
40
Il-qorti tar-rinviju tqis li hemm dubji serji dwar l-interpetazzjoni ta’ dawn id-dispożizzjonijiet Komunitarji peress li, fid-deċiżjonijiet preċedenti tal-Qorti tal-Ġustizzja, ma ttiħdux inkunsiderazzjoni biżżejjed ċ-ċirkustanzi li ġejjin, jiġifieri:
—
id-dħul fis-seħħ tal-Att ta’ Adeżjoni, peress li dan tal-aħħar ma rriproduċix espressament l-imsemmija dispożizzjonijiet Komuntarji, seta’ wassal fi tmiemu l-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed b’applikazzjoni tal-Artikolu 59(1)(a) u (b) tal-Konvenzjoni ta’ Vjenna fuq il-Liġi tat-Trattati;
—
peress li dawn l-istess dispożizzjonijiet Komunitarji ma ġewx riprodotti fl-Att ta’ Adeżjoni, jista’ jkun hemm dubju dwar is-setgħa li assumiet il-Kummissjoni meta stabbilixxiet limitazzjoni fiż-żmien għall-użu tad-denominazzjoni “Tocai friulano” abbażi tal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 753/2002;
—
peress li r-Regolament Nru 1429/2004 ġie adottat mill-Kummissjoni wara l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Ungerija mal-Unjoni, il-prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni stabbilit fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE jista’ jmur kontra l-imsemmija limitazzjoni fiż-żmien;
—
din il-limitazzjoni fiż-żmien tista’ tammonta għal ksur tal-Artikolu 1 tal-Protokoll Addizzjonali tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fondamentali, u
—
fl-aħħar nett, aspetti li jirriżultaw mill-applikazzjoni tal-Ftehim TRIPs ma ġewx eżaminati qabel.
41
F’dawn iċ-ċirkustanzi, it-Tribunale amministrativo regionale del Lazio, peress li kkunsidra li risposta għal ċerti domandi ta’ dritt Komunitarju kienet indispensabbli sabiex tinstab soluzzjoni għaż-żewġ kawżi li għandu quddiemu, iddeċieda li jissospendi l-proċedimenti quddiemu u li jagħmel id-domandi preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja, magħmula f’termini identiċi f’kull waħda mill-imsemmija kawżi:
“1)
L-Att ta’ Adeżjoni […] għandu jiġi interpretat fis-sens li għandu jiġi kkunsidrat li, f’dak li jikkonċerna d-denominazzjoni tal-inbejjed prodotti fl-Ungerija u fil-Komunità […], sa mill-1 ta’ Mejju 2004, japplikaw biss id-dispożizzjonijiet li hemm fil-leġiżlazzjoni Komunitarja prevista fir-Regolament Nru 1493/1999 u fir-Regolament Nru 753/2002, kif emendat mir-Regolament Nru 1429/2004?
2)
L-Artikolu 52 tar-Regolament Nru 1493/1999 jikkostitwixxi bażi legali suffiċjenti sabiex jawtorizza lill-Kummissjoni […] tipprojbixxi d-denominazzjoni ta’ nbid, f’din il-kawża ‘Tocai friulano’, li joriġina minn varjetà ta’ dielja rreġistrata validament fir-reġistri rilevanti tal-Istat Taljan u li tissemma fir-regolamenti Komunitarji korrispondenti?
3)
It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE li jipprojbixxi kull diskriminazzjoni bejn produtturi u konsumaturi ta’ prodotti agrikoli fi ħdan il-Komunità […], iwassal għal projbizzjoni ta’ diskriminazzjoni fil-konfront tal-produtturi jew tal-utenti ta’ denominazzjoni waħda ta’ nbid, [jiġifieri] dik dwar l-inbid ‘Tocai friulano’, fost il-122 denominazzjoni elenkati fl-Anness [II] tar-Regolament Nru 753/2002, kif emendat mir-Regolament Nru 1429/2004, billi jiġi prekluż li din id-denominazzjoni tista’ tkompli tintuża wara l-31 ta’ Marzu 2007?
4)
L-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002, li jistabbilixxi l-legalità tal-użu tad-denominazzjonijiet ta’ varjetajiet ta’ dielja elenkati fl-Anness [II] ta’ dan l-imsemmi regolament, kif emendat mir-Regolament Nru 1429/2004, għandu jiġi interpretat fis-sens li għandha tiġi kkunsidrata bħala possibbli u legalment aċċettata l-eżistenza ta’ każ ta’ omonimità bejn l-ismijiet ta’ varjetajiet ta’ dwieli u indikazzjonijiet ġeografiċi għall-inbejjed prodotti fil-Komunità […]?
5)
Fil-każ ta’ risposta affermattiva għad-domanda preċedenti, it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE, li jipprojbixxi kull disrkiminazzjoni bejn produtturi jew konsumaturi ta’ prodotti agrikoli fi ħdan il-Komunità […], jipprojbixxi lill-Kummissjoni milli tapplika, fir-Regolament Nru 753/2002, il-kriterju tal-omonimità bil-mod li jirriżulta mill-Anness [II] ta’ dan ir-regolament, jiġifieri b’mod li jirrikonoxxi l-legalità tal-użu ta’ diversi ismijiet ta’ varjetajiet ta’ dwieli li jinkludu denominazzjonijiet parzjalment jew totalment omonimi li huma daqstant ieħor indikazzjonijiet ġeografiċi, filwaqt li teskludi din il-legalità tal-użu fir-rigward ta’ isem wieħed ta’ varjetà ta’ dielja, jiġifieri ‘Tocai friulano’, li ilu jintuża legalment għal sekli fis-suq Ewropew?
6)
L-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999 għandu jiġi interpretat fis-sens li, fl-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim TRIPs, u b’mod partikolari dawk tal-Artikolu 24(6) ta’ dan il-ftehim, dwar denominazzjonijiet omonimi ta’ nbejjed, il-Kunsill tal-Ministri u l-Istati Membri, u a fortiori l-Kummissjoni, ma jistgħux jieħdu jew jawtorizzaw miżuri bħalma huwa r-Regolament Nru 753/2002 li, dwar denominazzjonijiet omonimi, jirriżervaw trattament differenti għad-denominazzjonijiet ta’ nbejjed li għandhom l-istess karatteristici mil-lat tal-omonimità?
7)
Ir-riferiment espliċitu għall-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim TRIPs, li hemm fis-sitta u ħamsin premessa u fl-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999, jagħmel direttament applikabbli fis-sistema legali Komunitarja, fid-dawl tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, id-dispożizzjoni tal-Artikolu 24(6) [ta’ dan il-ftehim] li jistabbilixxi d-dritt għall-Istati kontraenti għal dan il-ftehim li jħarsu d-denominazzjonijiet omonimi?”
42
Permezz ta’ digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-26 ta’ Marzu 2007, il-kawżi C-23/07 u C-24/07 ġew magħquda għall-finijiet tal-proċedura bil-miktub u dik orali kif ukoll għall-finijiet tas-sentenza.
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ammissibbiltà
43
Il-Kummissjoni tqis li d-domandi preliminari huma inammissibbli peress li manifestament mhumiex rilevanti għas-soluzzjoni tal-kawża prinċipali.
44
Hija ssostni li Confcooperative et qed jitolbu l-annullament tad-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006, mentri dan sempliċement jintroduċi l-isem ġdid ta’ varjetà ta’ għenba “Friulano”.
45
Issa, anki jekk dan id-digriet jiġi annullat, il-produtturi Taljani xorta ma jistgħux jużaw id-denominazzjonijiet “Tocai friulano” jew “Tocai italico” peress li l-projbizzjoni ta’ dan l-użu, li ilha effettiva mill-1 ta’ April 2007, hija prevista f’digriet ieħor, jiġifieri dak tas-26 ta’ Settembru 2002.
46
Id-domandi preliminari huma wkoll inammissibbli peress li l-qorti tar-rinviju ma spjegatx kif l-interpetazzjoni mitluba mill-Qorti tal-Ġustizzja hija meħtieġa sabiex issolvi l-kawża prinċipali.
47
Dan l-argument ma jistax jiġi aċċettat.
48
Skont ġurisprudenza stabbilita, id-domandi dwar l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju magħmula mill-qorti nazzjonali fil-kuntest leġiżlattiv u fattwali li hija tiddefinixxi taħt ir-responsabbiltà tagħha, u li mhuwiex id-dmir tal-Qorti tal-Ġustizzja li tivverifika l-eżattezza tagħhom, igawdu minn preżunzjoni ta’ rilevanza. Ir-rfjut tal-Qorti tal-Ġustizzja li tiddeċeid dwar talba għal deċiżjoni preliminari ppreżentata minn qorti nazzjonali mhijiex possibbli ħlief meta jidher b’mod evidenti li l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju mitluba m’għandha ebda konnessjoni mal-fatti jew mas-suġġett tal-kawża prinċipali, meta l-problema hija ta’ natura ipotetika jew inkella meta l-Qorti tal-Ġustizzja ma jkollhiex għad-dispożizzjoni tagħha l-elementi ta’ fatt u ta’ dritt neċessarji sabiex twieġeb b’mod utli għad-domandi li jkunu sarulha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-7 ta’ Ġunju 2007, van der Weerd et, C-222/05 sa C-225/05, Ġabra p. I-4233, punt 22 u l-ġurisprudenza ċċitata).
49
F’din il-kawża, il-kwistjoni dwar jekk, kif issostni l-Kummissjoni, fil-każ li jiġi annullat id-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006, il-produtturi Taljani xorta waħda ma jkunux jistgħu jużaw id-denominazzjonijiet “Tocai friulano” jew “Tocai italico” peress li, anki f’dan il-każ, il-projbizzjoni ta’ dan l-użu, prevista permezz tad-Digriet tas-26 ta’ Settembru 2002, ma tintmissx, teħtieġ eżami tad-dritt Taljan dwar, b’mod partikolari, ir-relazzjoni bejn iż-żewġ digrieti inkwistjoni, eżami li jista’ jsir biss mill-qorti tar-rinviju u mhux mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ rinviju għal deċiżjoni preliminari sabiex tiġi vverifikata l-kompetenza tagħha.
50
Barra minn dan, kif jirriżulta mill-preambolu tad-Digriet tat-28 ta’ Lulju 2006 kif imfakkar mill-qorti tar-rinviju (punti 35 sa 38 tal-preżenti digriet), l-introduzzjoni permezz ta’ dan id-digriet tal-isem ġdid ta’ varjetà ta’ għenba tirriżulta mill-fatt li l-użu tad-denominazzjonijiet “Tocai friulano” u “Tocai italico” huwa pprojbit b’effett mill-1 ta’ April 2007. Għalhekk, jidher li huma involuti miżuri konnessi intrinsikament.
51
Ma jidhirx għalhekk, għall-inqas b’mod manifest, li l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarja mitluba m’għandha ebda konnessjoni mar-realtà jew mas-suġġett tal-kawżi prinċipali.
52
Għalhekk, il-preżunzjoni ta’ rilevanza li minnha jibbenefikaw id-domandi għal deċiżjoni preliminari m’hijiex imwaqqa’ mill-elementi mressqa mill-Kummissjoni (ara, b’mod partikolari, is-sentenza van der Weerd et, iċċitata iktar ’il fuq, punti 22 u 23).
53
Għalhekk, hemm lok, għall-Qorti tal-Ġustizzja, li tirrispondi għad-domandi preliminari.
Fuq il-mertu
54
Skont l-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura, fil-każ li t-tweġiba għal domanda preliminari tkun tista’ kjarament tiġi dedotta mill-ġurisprudenza, jew meta r-risposta għad-domanda preliminari ma tħalli lok għal ebda dubju raġonevoli, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tagħti deċiżjoni permezz ta’ digriet motivat.
Fuq l-ewwel sal-ħames domandi
55
Minħabba li r-risposta għall-ewwel sal-ħames domandi magħmula ma tħalli lok għal ebda dubju raġonevoli, il-Qorti tal-Ġustizzja, skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 104(3) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, informat lill-qorti tar-rinviju li kienet se tagħti deċiżjoni permezz ta’ digriet motivat u stiednet lill-partijiet interessati msemmija fl-Artikolu 23 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja biex jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar dan is-suġġett.
56
Confcooperative et, ir-Regione, il-Gvern Taljan u Ungeriż kif ukoll il-Kummissjoni wieġbu għat-talba tal-Qorti tal-Ġustizzja. Il-Gvern Ungeriż u l-Kummissjoni indikaw fir-risposti tagħhom li ma kellhomx oġġezzjoni li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi permezz ta’ digriet motivat. Confcooperative et, ir-Regione u l-Gvern Taljan essenzjalment tennew l-argumenti diġà mqajma fin-noti ta’ osservazzjonijiet tagħhom. Ir-Regione talbet li l-Qorti tal-Ġustizzja tiffissa seduta. Mandakollu, dawn l-elementi ma jwasslux lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex twarrab l-għażla proċedurali magħmula minnha.
— Fuq l-ewwel domanda
57
Mid-deċiżjonijiet ta’ rinviju jirriżulta li l-ewwel domanda tirriżulta mit-teżi, difiża minn Confcooperative et, mir-Regione u mill-Gvern Taljan, li l-Att ta’ Adeżjoni temm il-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed f’dak li jikkonċerna l-projbizzjoni għall-produtturi Taljani kkonċernati milli jużaw it-terminu “Tocai” wara l-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
58
Dan jirriżulta mill-fatt li t-trattat ulterjuri li jikkostitwixxi l-Att ta’ Adeżjoni ma jipprevedix, għall-inqas espliċitament, din il-projbizzjoni. Għalhekk, skont l-Artikolu 59 tal-Konvenzjoni ta’ Vjenna dwar il-Liġi tat-Trattati, huwa biss dan l-att, peress li għandu jiġi kkunsidrat bħala li jikkostitwixxi trattat posterjuri li d-dispożizzjonijiet tiegħu huma kuntrarji għal trattat preċedenti, li għandu jirregola l-kwistjoni. Issa, l-imsemmi att m’għandux din il-projbizzjoni. Għalhekk, id-denominazzjonijiet Taljani u Ungeriżi jistgħu jeżistu f’daqqa.
59
Din it-teżi ma tistax tiġi aċċettata.
60
Fil-fatt, il-projbizzjoni li jintuża t-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, għalkemm huwa minnu li għandha l-oriġini tagħha fil-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed, kienet ġiet, qabel id-dħul fis-seħħ tal-Att ta’ Adeżjoni, riprodotta fir-Regolament Nru 753/2002.
61
Dan ir-regolament, inkluża fih l-imsemmija projbizzjoni, jagħmel parti sħiħa mill-acquis communautaire skont l-Artikolu 2 tal-Att ta’ Adeżjoni.
62
Barra minn dan, dan l-imsemmi regolament jissemma espressament fil-punt 3 tal-Kapitolu 5(A) tal-Anness X tal-imsemmi att.
63
Dan il-punt 3 jipprevedi wkoll li, permezz ta’ dergoa għall-Anness II tar-Regolament Nru 753/2002, l-użu tal-isem “Rizlingszilváni” bħala sinonimu tal-varjetà “Müller-Thurgau” huwa awtorizzat sal-31 ta’ Diċembru 2008 għall-inbejjed prodotti fl-Ungerija u kkummerċjalizzati esklużivament fl-Ungerija.
64
L-eżistenza ta’ din id-deroga tikkonferma li l-Att ta’ Adeżjoni bl-ebda mod ma ried li jpoġġi fid-dubju l-permanenza tas-sistema prevista fl-imsemmi Anness II f’dak li jikkonċerna l-użu tad-denominazzjonijiet “Tocai friulano” jew “Tocai italico”.
65
Wara l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Ungerija mal-Unjoni Ewropea, l-Att ta’ Adeżjoni inkluda, bħala parti mill-acquis communautaire, il-projbizzjoni, kif prevista fir-Regolament Nru 753/2002, li jintuża t-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
66
Il-permanenza ta’ din il-projbizzjoni ġiet sussegwentement ikkonfermata mir-Regolamenti Nri 1429/2004 u 382/2007.
67
Dan huwa miġbur fil-qosor b’mod adegwat fil-ħames premessa tar-Regolament Nru 382/2007 li tiddikjara:
“It-terminu ‘Tokaj’ jiddeskrivi ‘inbid ta’ kwalità prodott f’reġjun speċifiku’ li joriġina minn reġjun li jinsab fuq il-fruntiera bejn l-Ungerija u l-Islovakkja u huwa wkoll parti mid-denominazzjonijiet ta’ varjetajiet ta’ għenba Franċiżi u Taljani li ġejjin: ‘Tocai italico’, ‘Tocai friulano’ u ‘Tokay Pinot gris’. L-eżistenza f’daqqa ta’ dawn it-tliet denominazzjonijiet ta’ varjetajiet ta’ għenba u tal-indikazzjoni ġeografika hija limitata fiż-żmien, jiġifieri sal-31 ta’ Marzu 2007, u dan jirriżulta mill-Ftehim [KE-Ungerija dwar l-inbejjed], li sar parti mill-acquis wara l-1 ta’ Mejju 2004. B’effett mill-1 ta’ April 2007, dawn it-tliet denominazzjonijiet ta’ varjetajiet ta’ għenba huma mħassra mill-Anness II tar-Regolament (KE) Nru 753/2002, u d-denominazzjoni ‘Tocai friulano’ hija ssostwita bid-denominazzjoni ġdida tal-varjetà ta’ għenba ‘Friulano’.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
68
Għalhekk, ir-risposta li għandha tingħata għall-ewwel domanda hija li l-Att ta’ Adeżjoni għandu jiġi interpretat fis-sens li, in konformità mal-Artikolu 2 ta’ dan l-att, id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, sa fejn għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, jagħmlu parti integrali mill-acquis communautaire eżistenti fl-1 ta’ Mejju 2004 u, wara li ġew riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, komplew japplikaw wara din id-data.
— Fuq it-tieni domanda
69
Permezz tat-tieni domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-kwistjoni jekk il-Kummissjoni setgħetx legalment tibbaża ruħha fuq l-Artikolu 52 tar-Regolament Nru 1493/1999 sabiex tipprojbixxi d-denominazzjoni ta’ varjetà ta’ dielja “Tocai friulano”.
70
Skont il-qorti tar-rinviju, jista’ jkun hemm dubji fuq is-setgħa tal-Kummissjoni li tiddeċiedi dwar din il-projbizzjoni meta ma kinitx prevista fl-Att ta’ Adeżjoni.
71
F’dan ir-rigward, kif diġà ntqal fil-punt 68 tal-preżenti digriet, l-Att ta’ Adeżjoni għandu jiġi interpretat fis-sens li għandu jiġi kkunsidrat li, in konformità mal-Artikolu 2 ta’ dan l-att, id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, sa fejn għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, jagħmlu parti sħiħa mill-acquis communautaire eżistenti fl-1 ta’ Mejju 2004 u komplew japplikaw wara din id-data wara li ġew riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004.
72
Minn dan jirriżulta li l-Att ta’ Adeżjoni ma jippermettix li jkun hemm dubju dwar is-setgħa tal-Kummissjoni li tadotta l-imsemmija dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002.
73
Bil-kontra, is-setgħa tal-Kummissjoni hija, f’din il-kawża, anqas u anqas kontestabbli peress li, meta adottat id-dispożizzjonijiet tar-Regolamenti Nri 753/2002 u 1429/2004 dwar il-projbizzjoni li jintuża t-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, hija sempliċement identifikat dispożittiv diġà previst fi ftehim bilaterali, jiġifieri l-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed li, sussegwentement, ġie inkluż bħala parti mill-acquis communautaire fl-Att ta’ Adeżjoni.
74
Dan huwa kkonfermat mill-formulazzjoni tal-Artikolu 19(2)(b) tar-Regolament Nru 753/2002 li jipprovdi li l-ismijiet tal-varjetajiet ta’ dwieli elenkati fl-Anness II ta’ dan ir-regolament, anness li fih tissemma l-istess projbizzjoni, jistgħu jintużaw “permezz tar-regoli nazzjonali u tal-Komunità fis-seħħ fid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament”.
75
Barra minn dan, għandu jiġi kkonstatat li mill-visas tar-Regolamenti Nri 753/2002 u 1429/2004 jirriżulta li dawn l-atti ma ġewx adottati abbażi tal-Artikolu 52 tar-Regolament Nru 1493/1999 iżda tal-Artikolu 53 ta’ dan ir-regolament.
76
Skont l-Artikolu 53(1), ir-regoli dettaljati għall-implementazzjoni tal-Kapitolu li jagħmel parti minnu dan l-artikolu, intitolat “Deskrizzjoni, disinjazzjoni, preżentazzjoni u protezzjoni ta’ ċerti prodotti”, għandhom jiġu adottati skont il-proċedura prevista fl-Artikolu 75 tar-regolament Nru 1493/1999, proċedura ta’ komitoloġija tat-tip imsejħa “ta’ ġestjoni”, u għandhom ikopru, b’mod partikolari, id-derogi, il-kundizzjonijiet u l-awtorizzazzjonijiet previsti fl-Annessi VII u VIII tal-imsemmi regolament.
77
Skont it-termini tal-Artikolu 53(2)(e) tar-Regolament Nru 1493/1999, skont din il-proċedura ta’ komitoloġija, għandhom jiġu adottati d-dispożizzjonijiet dwar il-kundizzjonijiet għall-użu tad-dettalji li hemm referenza għalihom fl-Anness VII (B)(1) ta’ dan ir-regolament.
78
Issa, l-Anness VII (B)(1)(b) tar-Regolament Nru 1493/1999 isemmi speċifikatament li t-tikketti tal-prodotti miksuba fil-Komunità jistgħu jkunu ssupplimentati b’ċerti dettalji, skont kundizzjonijiet li għandhom ikunu ddeterminati, fil-każ tal-inbejjed tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika u fil-każ tal-inbejjed ta’ kwalità psr, b’mod partikolari, bl-isem ta’ varjetà jew ta’ varjetajiet ta’ dwieli.
79
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar ’il fuq, ir-risposta li għandha tingħata għat-tieni domanda hija li l-Artikolu 53 tar-Regolament Nru 1493/1999 jikkostitwixxi bażi legali suffiċjenti sabiex il-Kummissjoni tkun tista’ tadotta d-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
— Fuq it-tielet domanda
80
Fir-rigward tal-allegazzjoni li d-dispożizzjonijiet tar-Regolamenti Nri 753/2002 u 1429/2004 jiksru t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE peress li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-kwistjoni jekk dawn id-dispożizzzjonijiet għandhomx jiġu kkunsidrati bħala diskriminatorji minħabba li jirreferu biss għad-denominazzjoni ta’ varjetà ta’ għenba Taljana “Tocai friulano” fost il-122 denominazzjoni msemmija fl-Anness II tar-Regolament Nru 753/2002.
81
Għandu jiġi kkonstatat, mill-ewwel, li miżuri bħal dawn, li għandhom l-oriġini tagħhom ukoll fil-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed, jiġifieri l-projbizzjoni li jintuża l-isem ta’ varjetà ta’ għenba wara l-perijodu tranżitorju ta’ tlettax-il sena li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, japplikaw għad-denominazzjoni Franċiża ta’ varjetà ta’ għenba “Tokay Pinot gris”.
82
Fir-rigward ta’ denominazzjonijiet ta’ varjetà ta’ għenba li jixbhu l-indikazzjoni ġeografika Ungeriża “Tokaji” jew “Tokaj”, huwa għalhekk paċifiku li sitwazzjonijiet simili huma trattati strettament bl-istess mod.
83
Fuq il-livell estern, jista’ barra minn dan jissemma wkoll il-Ftehim bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Uniti tal-Amerika dwar il-kummerċ fl-inbid, konkluż f’isem il-Komunità bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 2006/232/KE, tal-20 ta’ Diċembru 2005 (ĠU 2006, L 87, p. 1), li lanqas ma jippermetti li jiġu miżjuda denominazzjonijiet bħal dawn ta’ varjetajiet ta’ dwieli fit-tikketti ta’ nbejjed li joriġinaw mill-Istati Uniti u importati fil-Komunità, u dan mingħajr ma lanqas biss huwa previst perijodu tranżitorju f’dan ir-rigward.
84
Id-dispożizzjonijiet tar-Regolamenti Nri 753/2002 u 1429/2004 inkwistjoni fil-kawża prinċipali għandhom l-oriġini tagħhom fi ftehim bilaterali. Kif tosserva l-Kummissjoni, miżuri simili jinsabu tipikament f’numru ta’ ftehim bilaterali dwar il-kummerċ fl-inbid konklużi mill-Komunità ma’ Stati terzi. Dawn huma miżuri li huma implementati gradwalment sabiex isolvu problemi ta’ denominazzjoni ta’ nbejjed li jqumu fil-kuntest tal-kummerċ ta’ dawn il-prodotti.
85
Fin-noti ta’ osservazzjonijiet tagħhom, Confcooperative et, ir-Regione kif ukoll il-Gvern Taljan isostnu li d-dispożizzjonijiet tar-Regolamenti Nri 753/2002 u 1429/2004 inkwistjoni fil-kawża prinċipali jagħtu preċedenza inġustifikata lid-denominazzjoni Ungeriża “Tokaj” għad-detriment tad-denominazzjonijiet Taljani “Tocai friulano” u “Tocai italico” li b’hekk huma diskriminati.
86
Issa, f’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, kif il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet fil-punti 88 sa 97 u 108 tas-sentenza Regione autonoma Friuli-Venezia Guilia e ERSA, iċċitata iktar ’il fuq, id-denominazzjonijiet rispettivi mhumiex f’sitwazzjoni simili.
87
Fil-fatt, huwa paċifiku li d-denominazzjonijiet Taljani “Tocai friulano” u “Tocai italico” jikkorrispondu għall-isem ta’ varjetà ta’ dielja jew varjetà ta’ għenba filwaqt li d-denominazzjoni Ungeriża “Tokaj” tikkostitwixxi indikazzjoni ġeografika.
88
Din iċ-ċirkustanza barra minn dan tiddistingwi b’mod deċiżiv din il-kawża minn dik li wasslet għas-sentenza tat-18 ta’ Mejju 1994, Codorniu vs Il-Kunsill (C-309/89, Ġabra p. I-1853, punti 28, 33 u 34) li għaliha jirreferi l-Gvern Taljan.
89
Il-preċedenza mogħtija lill-indikazzjoni ġeografika fuq l-isem tal-varjetà ta’ għenba li jixbaha taqbel barra minn dan mad-dispożizzjonijiet kollha tal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 753/2002 u mal-istruttura ġenerali ta’ dan l-artikolu.
90
Fil-fatt, skont l-Artikolu 19(1)(ċ) l-isem ta’ varjetà ta’ għenba ma jistax jidher fuq it-tikketta ta’ nbid jekk ikun fih indikazzjoni ġeografika użata sabiex jiġi deskritt inbid ta’ kwalità psr. Il-projbizzjoni li jintuża tali isem tikkostitwixxi għalhekk ir-regola ġenerali.
91
Skont l-Artikolu 19(2)(b), huwa biss b’“deroga” għal din ir-regola ġenerali li l-użu ta’ tali isem huwa permess, u dan biss skont il-kundizzjonijiet nazzjonali u Komunitarji applikabbli fid-data ta’ dħul fis-seħħ tar-Regolament Nru 753/2002.
92
Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal iktar ’il fuq, ir-risposta li għandha tingħata għat-tielet domanda hija li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE ma jipprekludix id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
— Fuq ir-raba’ domanda
93
Permezz tar-raba’ domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002, li jistabbilixxi l-legalità tal-użu ta’ denominazzjonijiet ta’ varjetajiet ta’ dielja elenkati fl-Anness II ta’ dan l-istess regolament, għandux jiġi interpretat fis-sens li għandha tiġi kkunsidrata possibbli u legalment aċċettata l-eżistenza ta’ omonimità bejn ismijiet ta’ varjetajiet ta’ dielja u indikazzjonijiet ġeografiċi għall-inbejjed prodotti fil-Komunità.
94
F’dan ir-rigward, mill-punti 87 sa 89 tal-preżenti digriet jirriżulta diġà li mill-Artikolu 19(1)(ċ) tar-Regolament Nru 753/2002 jirriżulta li, bħala regola ġenerali, l-isem ta’ varjetà ta’ għenba ma jistax jidher fuq it-tikketta ta’ nbid jekk ikollu indikazzjoni ġeografika użata sabiex tiddeskrivi inbid ta’ kwalità psr u li huwa biss b’deroga għal din ir-regola li l-Artikolu 19(2)(b) jipprevedi li jista’ jintuża tali isem, u dan biss fil-kundizzjonijiet nazzjonali u Komunitarji applikabbli fid-data ta’ dħul fis-seħħ tal-imsemmi regolament.
95
Għalhekk, ir-risposta li għandha tingħata għar-raba’ domanda hija li l-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
96
Peress li l-ħames domanda hija magħmula fil-każ biss ta’ risposta pożittiva għar-raba’ domanda, m’hemmx lok li tingħata risposta għaliha.
Fuq is-sitt u s-seba’ domandi
— Fuq is-sitt domanda
97
Permezz tas-sitt domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk l-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999 għandux jiġi interpretat fis-sens li, fl-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim TRIPs, b’mod partikolari dawk tal-Artikolu 24(6) ta’ dan il-ftehim, dwar id-denominazzjonijiet omonimi tal-inbejjed, miżuri, bħal dawk previsti mir-Regolament Nru 753/2002, ma jistgħux ikunu adottati meta jirriżervaw, fir-rigward ta’ denominazzjonijiet omonimi, trattament differenti għad-denominazzjonijiet ta’ nbejjed li jkollhom l-istess karatteristiċi mil-lat tal-omonimità.
98
Ir-risposta għal din id-domanda tista’ tiġi dedotta b’mod ċar mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.
99
Fil-fatt, kif il-Qorti tal-Ġustizzja spjegat fil-punti 88 sa 97 u 108 tas-sentenza Regione autonoma Friuli-Venezia Giulia u ERSA, iċċitata iktar ’il fuq, id-denominazzjonijiet Taljani “Tocai friulano” u “Tocai italico” jikkorrispondu għall-isem ta’ varjetà ta’ dielja jew ta’ għenba u, kuntrarjament għad-denominazzjonijiet Ungeriżi “Tokaj” jew “Tokaji”, l-imsemmija denominazzjonijiet Taljani ma jikkostitwixxux indikazzjonijiet ġeografiċi.
100
Fil-punt 115 tal-imsemmija sentenza Regione autonoma Friuli-Venezia Giulia, u ERSA, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikoli 22 sa 24 tal-Ftehim TRIPs għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fir-rigward ta’ każ bħal dak fil-kawża prinċipali li jikkonċerna omonimità bejn indikazzjoni ġeografika ta’ Stat terz u denominazzjoni li tinkludi l-isem ta’ varjetà ta’ għenba użat għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed Komunitarji li huma prodotti minn din il-varjetà, dawn id-dispożizzjonijiet ma jeżiġux li din id-denominazzjoni għandha tkun tista’ tibqa’ tintuża fil-futur minkejja ċ-ċirkustanza doppja li hija intużat fil-passat mill-produtturi kkonċernati jew in bona fide jew għal matul tal-anqas għaxar snin qabel il-15 ta’ April 1999 u li hija tindika b’mod ċar l-Istat, ir-reġjun jew iż-żona tal-oriġini tal-inbid protett b’tali mod li ma tiżvijax lill-konsumatur.
101
Fir-rigward b’mod partikolari tal-Artikolu 24(6) tal-Ftehim TRIPs, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll, fil-punt 113 tas-sentenza Regione autonoma Friuli-Venezia Giulia u ERSA, iċċitata iktar ’il fuq, li din id-dispożizzjoni tippermetti b’mod partikolari lill-Komunità sabiex tapplika, bħala Membru tad-WTO, id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-ftehim fir-rigward ta’ indikazzjoni ġeografika ta’ kull Membru ieħor tad-WTO għall-prodotti tad-dielja li l-indikazzjoni rilevanti tagħhom hija identika għall-isem tradizzjonali ta’ varjetà ta’ għenba li tkun teżisti fit-territorju ta’ Stat Membru fid-data tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim WTO.
102
Minn dan il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet fil-punt 114 tal-istess sentenza li l-imsemmija dispożizzjoni, bħal dawk tal-Artikolu 24(4) tal-Ftehim TRIPs, tipprovdi għażla u mhux obbligu għall-Komunità li tagħti protezzjoni lil varjetà ta’ għenba jew dielja Komunitarja, b’mod partikolari jekk din il-varjetà hija l-omonimu ta’ indikazzjoni ġeografika li tikkonċerna nbid li joriġina minn Stat terz.
103
Minn dan jirriżulta li r-risposta li għandha tingħata għas-sitt domanda hija li l-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999 għandu jiġi interpretat fis-sens li, fl-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim TRIPs, b’mod partikolari dawk tal-Artikolu 24(6) ta’ dan il-ftehim, dawn id-dispożizzjonijiet ma jipprekludux l-adozzjoni ta’ miżuri bħal dawk previsti fir-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
104
Fid-dawl ta’ din ir-risposta, m’hemmx għalfejn tingħata risposta għas-seba’ domanda sa fejn din tal-aħħar, dwar l-eventwali effett dirett tal-Artikoli 22 sa 24 tal-Ftehim TRIPs, hija rilevanti biss fl-ipoteżi li r-Regolament Nru 753/2002, sa fejn għandu l-effett li jipprojbixxi l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalilà psr Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, jista’ jkun inkompatibbli mal-imsemmija dispożizzjonijiet tal-Ftehim TRIPs peress li dawn jeżiġu li, f’każ ta’ omonimità, kull waħda mid-denominazzjonijiet tista’ tibqa’ tintuża fil-futur.
105
Fil-fatt, mir-risposta mogħtija għas-sitt domanda u, b’mod partikolari, mill-punt 102 tad-digriet preżenti jirriżulta li, fi kwalunkwe każ, din l-ipoteżi ma mmaterjalizzatx ruħha fil-kawża prinċipali li tikkonċerna dispożittiv, li ġie stabbilit mill-Ftehim KE-Ungerija dwar l-inbejjed u riprodott fir-Regolament Nru 753/2002, intiż li jirregola sitwazzjoni ta’ omonimità bejn indikazzjoni ġeografika Ungeriża u denominazzjoni Taljana li tirriproduċi l-isem ta’ varjetà ta’ għenba użata għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed Komunitarji.
Fuq l-ispejjeż
106
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet tal-adeżjoni tar-Repubblika Ċeka, ir-Repubblika tal-Estonja, ir-Repubblika ta’ Ċipru, ir-Repubblika tal-Latvja, ir-Repubblika tal-Litwanja, ir-Repubblika tal-Ungerija, ir-Repubblika ta’ Malta, ir-Repubblika tal-Polonja, ir-Repubblika tas-Slovenja u r-Repubblika Slovakka u l-aġġustamenti għat-Trattati li fuqhom hija stabbilita l-Unjoni Ewropea għandu jiġi interpretat fis-sens li, skont l-Artikolu 2 ta’ dan l-att, id-dispożizzjonijiet tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 753/2002, tad-29 ta’ April 2002, li jistabbilixxi ċerti regoli sabiex jiġi applikat ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999 rigward id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni tal-oriġini, il-preżentazzjoni u l-protezzjoni ta’ ċerti prodotti fis-settur tal-inbid, sa fejn għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità prodotti f’reġjun speċifiku Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007, jagħmlu parti integrali mill-acquis communautaire eżistenti fl-1 ta’ Mejju 2004 u, wara li ġew riprodotti fir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1429/2004, tad-9 ta’ Awwissu 2004, li jemenda r-Regolament Nru 753/2002, komplew japplikaw wara din id-data.
2)
L-Artikolu 53 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999, tas-17 ta’ Mejju 1999, dwar l-organizzazzjoni komuni tas-suq tal-inbid jikkostitwixxi bażi legali suffiċjenti sabiex il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej tkun tista’ tadotta d-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità prodotti f’reġjun speċifikat Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
3)
It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 34(2) KE ma jipprekludix id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità Taljani prodotti f’reġjun speċifiku meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
4)
L-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità prodotti f’reġjun speċifiku Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
5)
L-Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1493/1999 għandu jiġi interpretat fis-sens li, fl-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 23 u 24 tal-Ftehim dwar l-aspetti tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali relatati mal-kummerċ, li jikkostitwixxi l-Anness 1 C tal-Ftehim li jistabbilixxi l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), iffirmat f’Marrakexx fil-15 ta’ April 1994 u approvat permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/800/KE, tat-22 ta’ Diċembru 1994, dwar il-konklużjoni f’isem il-Komunità Ewropea, fejn għandhom x’jaqsmu affarijiet fil-kompetenza tagħha, fuq il-ftehim milħuq fil-Laqgħa ta’ negozjati multilaterali fl-Urugwaj (1986-1994), b’mod partikolari dawk tal-Artikolu 24(6) ta’ dan il-ftehim, dawn id-dispożizzjonijiet ma jipprekludux l-adozzjoni ta’ miżuri bħal dawk previsti fir-Regolament Nru 753/2002, riprodotti fir-Regolament Nru 1429/2004, li għandhom l-effett li jipprojbixxu l-użu tat-terminu “Tocai” għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ ċerti nbejjed ta’ kwalità prodotti f’reġjun speċifiku Taljani meta jintemm il-perijodu tranżitorju li jiskadi fil-31 ta’ Marzu 2007.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: it-Taljan.