62016TJ0640(01)_INF
Arrest van het Gerecht (Derde kamer) van 25 januari 2023 –GEA Group / Commissie
(Zaak T-640/16 RENV)
„Mededinging – Mededingingsregelingen – Europese markten voor hittestabilisatoren op basis van tin, geëpoxideerde sojaoliën en esters – Toepassing van het maximum van 10 % van de omzet op een van de entiteiten waaruit de onderneming bestaat – Nietigverklaring van het besluit waarbij de geldboete is gewijzigd die was vastgesteld in de aanvankelijke beschikking houdende vaststelling van de inbreuk – Ontvankelijkheid – Procesbelang – Geldboeten – Verjaring – Begrip ‚onderneming’ – Hoofdelijke aansprakelijkheid voor de betaling van de geldboete – Rechten van de verdediging – Recht om te worden gehoord – Gelijke behandeling – Datum van opeisbaarheid van de geldboete in geval van wijziging – Motivering”
1.
Gerechtelijke procedure – Arrest van het Hof waaraan het Gerecht gebonden is – Voorwaarden – Uit een hogere voorziening voortvloeiende verwijzing – Rechtspunten die het Hof definitief heeft beslecht in het kader van de hogere voorziening – Gezag van gewijsde – Omvang
(Statuut van het Hof van Justitie, art. 53, eerste alinea, en art. 61; Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 215)
(zie punten 49, 50, 52, 54)
2.
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Procesbelang – Noodzaak van een bestaand en daadwerkelijk belang – Beoordeling naar het tijdstip waarop het beroep is ingesteld – Beroep dat de verzoekende partij een voordeel kan opleveren – Bewijslast
(Art. 263, vierde alinea, VWEU)
(zie punten 66-68)
3.
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Procesbelang – Nietigverklaring van de bestreden handeling die de verzoeker een voordeel kan opleveren in het kader van een bij een nationale rechterlijke instantie ingesteld beroep – Ontvankelijkheid – Mogelijkheid voor de Unierechter om de waarschijnlijkheid te beoordelen dat het bij de nationale rechter ingestelde beroep gegrond is – Daarvan uitgesloten
(Art. 263, vierde alinea, VWEU)
(zie punten 69, 93)
4.
Beroep tot nietigverklaring – Natuurlijke personen of rechtspersonen – Procesbelang – Noodzaak van een bestaand en daadwerkelijk belang – Beroep dat de verzoekende partij een voordeel kan opleveren – Beroep tegen een besluit tot wijziging van een beschikking waarbij meerdere ondernemingen hoofdelijk een geldboete is opgelegd – Besluit tot wijziging dat definitief is ten aanzien van de hoofdelijke medeschuldenaars van de verzoekende onderneming – Nietigverklaring van het besluit tot wijziging die kan leiden tot een voor de verzoekende onderneming gunstigere verdeling van het bedrag van de geldboete – Ontvankelijkheid
(Artikel 263 VWEU)
(zie punten 78-88)
5.
Gerechtelijke procedure – Aanvoeren van nieuwe middelen in de loop van het geding – Voorwaarden – Toepassing op de procedure na uit hogere voorziening voortvloeiende verwijzing
[Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 76, d), art. 84, lid 1, art. 217, lid 1, en art. 218]
(zie punten 111, 112)
6.
Handelingen van de instellingen – Motivering – Verplichting – Omvang – Wezenlijk vormvoorschrift dat verschilt van de gegrondheid van het besluit
(Artikel 296 VWEU)
(zie punten 151-153)
7.
Mededinging – Administratieve procedure – Verjaring op het gebied van geldboeten – Wijziging van een beschikking waarbij een geldboete wordt opgelegd – Besluit tot wijziging dat geen betrekking heeft op de oplegging van de geldboete als zodanig en evenmin op het totale bedrag ervan – Beoordeling van de inachtneming van de verjaringstermijn aan de hand van de datum van vaststelling van de oorspronkelijke beschikking
[Art. 101 VWEU; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 23, lid 2, b), en art. 25]
(zie punten 176-179, 186)
8.
Beroep tot nietigverklaring – Middelen – Schending van wezenlijke vormvoorschriften – Niet-eerbiediging van een door de Uniewetgever gestelde termijn – Ambtshalve onderzoek door de rechter
(Art. 263 VWEU)
(zie punt 188)
9.
Mededinging – Administratieve procedure – Verplichtingen van de Commissie – Inachtneming van een redelijke termijn – Schending – Gevolgen – Nietigverklaring van het besluit waarbij een inbreuk wordt vastgesteld wegens een buitensporig lange duur van de procedure – Voorwaarde – Aantasting van de rechten van verdediging van de betrokken ondernemingen
(Art. 101 VWEU; Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, art. 41, lid 1)
(zie punten 190-192)
10.
Mededinging – Administratieve procedure – Mededeling van punten van bezwaar – Verplichting van de Commissie om op verzoek van de adressaten van een mededeling van punten van bezwaar een hoorzitting te houden – Brief van de Commissie met informatie die verder gaat dan de noodzakelijke inhoud van de mededeling van punten van bezwaar – Recht van de adressaten om te worden gehoord – Geen
[Art. 101 VWEU; Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, art. 41, lid 2, a) en b); verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 27, lid 1; verordening nr. 773/2004, art. 12, lid 1]
(zie punten 206-224)
11.
Mededinging – Unieregels – Inbreuk gepleegd door een dochteronderneming – Toerekening aan de moedermaatschappij – Hoofdelijke aansprakelijkheid voor de betaling van de geldboete – Omvang – Moedermaatschappij en dochteronderneming die gedurende een deel van de inbreukperiode een onderneming in de zin van artikel 101 VWEU vormden en op de datum van vaststelling van een besluit waarbij een geldboete wordt opgelegd niet langer in die vorm bestonden – Gevolgen voor de vaststelling van het bedrag van de geldboete – Individuele toepassing van het maximum van 10 % van de omzet – Schending van het evenredigheidsbeginsel en van het beginsel van gelijke behandeling – Geen
(Art. 101 VWEU; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 23, lid 2)
(zie punten 242-249, 285)
12.
Mededinging – Geldboeten – Bedrag – Vaststelling – Beoordelingsbevoegdheid van de Commissie – Rechterlijke toetsing – Volledige rechtsmacht van de Unierechter – Omvang – Bepaling van het bedrag van de opgelegde geldboete – Beoordelingscriteria – Zwaarte en duur van de inbreuk – Eerbiediging van het motiveringsbeginsel, het evenredigheidsbeginsel, het beginsel van individuele straffen en het beginsel van gelijke behandeling
(Art. 101, 261 en 263 VWEU; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 31)
(zie punten 260-268, 270-272, 277, 286)
Dictum
1)
Het beroep wordt verworpen.
2)
GEA Group AG zal behalve haar eigen kosten de kosten dragen die de Europese Commissie heeft moeten maken in de procedures T-640/16, T-640/16 RENV en C-823/18 P.