62019CJ0572
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Il-Ħames Awla)
10 ta’ Marzu 2021 (
*1
)
“Appell – Għajnuna mill-Istat – Is-Seba’ Programm Kwadru għall-attivitajiet ta’ riċerka, ta’ żvilupp teknoloġiku u ta’ dimostrazzjoni – Rakkomandazzjoni 2003/361/KE – Deċiżjoni tal-Panel tal-Validazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-klassifikazzjoni ta’ impriżi mikro, żgħar u ta’ daqs medju (SMEs) – Deċiżjoni 2012/838/UE, Euratom – Anness – Punti 1.2.6 u 1.2.7 – Talba għal reviżjoni – Regolament (KE) Nru 58/2003 – Artikolu 22 – Assenza ta’ azzjoni amministrattiva – Relazzjoni bejn it-talba għal reviżjoni u l-azzjoni amministrattiva – Rifjut tal-istatus ta’ SME minkejja l-osservanza formali tal-kriterji tar-Rakkomandazzjoni 2003/361 – Ċertezza legali – Aspettattivi leġittimi – Żvantaġġi li normalment jaffaċċjaw l-SMEs – Assenza”
Fil-Kawża C‑572/19 P,
li għandha bħala suġġett appell skont l-Artikolu 56 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, imressaq fis‑26 ta’ Lulju 2019
European Road Transport Telematics Implementation Coordination Organisation – Intelligent Transport Systems & Services Europe (Ertico – ITS Europe), stabbilita fi Brussell (il-Belġju), irrappreżentata minn M. Wellinger u K. T’Syen, avocats,
appellanti,
sostnuta minn:
Ir-Repubblika Ċeka, irrappreżentata minn M. Smolek, J. Vláčil u O. Serdula kif ukoll minn J. Očková, bħala aġenti,
intervenjenti fl-appell,
il-parti l-oħra fil-kawża li hija:
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn R. Lyal u A. Kyratsou, bħala aġenti,
konvenuta fl-ewwel istanza,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Il-Ħames Awla),
komposta minn E. Regan (Relatur), President tal-Awla, M. Ilešič, E. Juhász, C. Lycourgos u I. Jarukaitis, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: J. Richard de la Tour,
Reġistratur: Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
Permezz tal-appell tagħha, il-European Road Transport Telematics Implementation Coordination Organisation – Intelligent Transport Systems & Services Europe (Ertico – ITS Europe) titlob l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat‑22 ta’ Mejju 2019, Ertico - Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑604/15, iktar ’il quddiem is-sentenza appellata, EU:T:2019:348), li permezz tagħha din ċaħdet ir-rikors tagħha intiż għall-annullament tad-Deċiżjoni tat‑18 ta’ Awwissu 2015 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”), adottata mill-Panel tal-Validazzjoni previst fil-punt 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838/UE, Euratom tal-Kummissjoni, tat‑18 ta’ Diċembru 2012, dwar l-adozzjoni tar-Regoli biex tiġi żgurata verifika konsistenti tal-eżistenza u tal-istatus ġuridiku tal-parteċipanti, kif ukoll tal-kapaċitajiet operazzjonali u finanzjarji tagħhom, f’azzjonijiet indiretti appoġġjati permezz ta’ forma ta’ għotja skont is-Seba’ Programm Kwadru tal-Komunità Ewropea għar-riċerka, l-iżvilupp teknoloġiku u attivitajiet ta’ dimostrazzjoni u taħt is-Seba’ Programm Kwadru tal-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika għar-riċerka nukleari u l-attivitajiet ta’ taħriġ (ĠU 2012, L 359, p. 45) (iktar ’il quddiem il-“Panel tal-Validazzjoni”) sa fejn dan il-Panel tal-Validazzjoni kkonkluda li l-appellanti ma setgħetx tiġi kklassifikata bħala intrapriża mikro, żgħira jew ta’ daqs medju (SME), fis-sens tar-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2003/361/KE tas‑6 ta’ Mejju 2003 dwar id-definizzjoni ta’ intrapriżi mikro, żgħar u ta’ daqs medju (ĠU 2003, L 124, p. 36) (iktar ’il quddiem ir-“Rakkomandazzjoni SME”).
Il-kuntest ġuridiku
Ir-Regolament (KE) Nru 58/2003
2
L-Artikolu 22 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 58/2003 tad‑19 ta’ Diċembru 2002 li jfassal l-istatut għall-aġenziji eżekuttivi li jridu jiġu fdati b’ċerti kompiti fit-tmexxija tal-programmi tal-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 4, p. 235), intitolat “Legalità ta’ l-atti”, huwa redatt kif ġej:
“1.   Kwalunkwe att ta’ l-aġenzija eżekuttiva li jikkawża ħsara lil terza parti jistà jiġi riferit lill-Kummissjoni minn kwalunkwe persuna, direttament jew individwalment konċernat, jew minn Stat Membru għall-istħarriġ dwar il-legalità tiegħu.
Il-proċeduri amministrattivi għandhom jiġu riferiti lill-Kummissjoni fi żmien xahar mill-jum li fih il-parti nteressata jew l-Istat Membru konċernat, ikun sar jaf bl-att ikkontestat.
Wara li tisma’ l-argumenti magħmula mill-parti nteressata jew mill-Istat Membru konċernat u dawk ta’ l-aġenzija eżekuttiva, il-Kummissjoni għandha tagħti d-deċiżjoni dwar il-proċeduri amministrattivi fi żmien xahrejn mill-jum li fih ikunu nbdew il-proċeduri. Bla ħsara għall-obbligu tal-Kummissjoni li tirrispondi bil-miktub u li tagħti motivazzjoni għad-deċiżjoni tagħha, in-nuqqas ta’ risposta tal-Kummissjoni f’dan it-terminu jitqies bħala deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda tal-azzjoni.
2.   Fuq inizjattiva tagħha stess il-Kummissjoni tistà tistħarreġ kwalunkwe att tal-aġenzija eżekuttiva. Għandha tiddeċiedi fi żmien xahrejn mill-jum li fih dak l-istħarriġ, wara li tkun semgħet l-argumenti ta’ l-aġenzija.
3.   Fejn l-att ikun ġie riferut lill-Kummissjoni skont il-paragrafi 1 jew 2, il-Kummissjoni tistà tissospendi l-implimentazzjoni tal-att in kwistjoni jew tippreskrivi miżuri temporanji. Fid-deċiżjoni finali tagħha l-Kummissjoni tistà tikkonferma l-att ta’ l-aġenzija eżekuttiva jew tiddeċiedi li l-aġenzija trid timmodifikah kollu jew parti minnu.
4.   L-aġenziji eżekuttivi għandhom jieħdu l-miżuri kollha neċessarji fi żmien raġonevoli sabiex jikkonformaw mad-deċiżjoni tal-Kummissjoni.
5.   Azzjoni sabiex tiġi annullata deċiżjoni espliċita jew impliċita tal-Kummissjoni sabiex tiċħad l-appell amministrattiv tistà tinġieb quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja [tal-Unjoni Ewropea], skond l-Artikolu [263 TFUE].”
Ir-Rakkomandazzjoni SME
3
Skont il-premessi 9 u 12 tar-Rakkomandazzjoni SME:
“(9)
Sabiex tinftiehem aħjar ir-realtà ekonomika tal-SMEs u sabiex jiġu esklużi minn din il-klassifikazzjoni l-gruppi ta’ impriżi li s-saħħa ekonomika tagħha hija ikbar minn dik ta’ SME, għandha ssir distinzjoni bejn id-diversi tipi ta’ impriżi skont jekk humiex awtonomi, jekk għandhomx holdings li ma jimplikawx pożizzjoni ta’ kontroll (impriżi msieħba), jew jekk humiex assoċjati ma’ impriżi oħra. Il-livell indikat fir-Rakkomandazzjoni [tal-Kummissjoni] 96/280/KE [tat‑3 ta’ April 1996 dwar id-definizzjoni tal-impriżi żgħar u ta’ daqs medju (ĠU 1996, L 107, p. 4)] ta’ 25 % tal-holding, li jekk ma jintlaħaqx impriża titqies li hija awtonoma, huwa miżmum.
[…]
(12)
F’ċerti każi għandhom jitqiesu wkoll ir-relazzjonijiet bejn l-impriżi li jgħaddu minn persuni naturali, bil-għan li jiġi żgurat li jkunu biss dawk l-impriżi li verament ikollhom bżonn il-vantaġġi li joħorġu minn regoli jew miżuri differenti favur l-SMEs li attwalment jibbenefikaw minnhom. Sabiex l-evalwazzjoni ta’ dawn is-sitwazzjonijiet tiġi limitata għall-minimu assolut, il-kunsiderazzjoni ta’ relazzjonijiet bħal dawn jeħtieġ li tkun ristretta għal każ ta’ kumpanniji li jeżerċitaw attivitajiet fl-istess suq rilevanti jew suq adjaċenti, billi jsir riferiment, fejn ikun neċessarju għad-definizzjoni tal-Kummissjoni tas-suq rilevanti li jkun is-suġġett tal-[Kommunikazzjoni] tal-Kummissjoni dwar id-definizzjoni tas-suq rilevanti għall-għanijiet tal-liġi dwar il-kompetizzjoni tal-[Unjoni] [(ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 155)].”
4
L-Artikolu 1(1) ta’ din ir-rakkomondazzjoni jipprovdi li:
“Din ir-rakkomandazzjoni tikkonċerna d-definizzjoni tal-[SMEs] użati fil-politiki [tal-Unjoni] applikati fi ħdan [l-Unjoni Ewropea] u taż-Żona Ekonomika Ewropea [(ŻEE)].”
5
L-Artikolu 1 tal-Anness tal-imsemmija rakkomandazzjoni, intitolat “Impriża”, jipprevedi:
“Kull entità li twettaq attività ekonomika titqies li hi intrapriża, irrispettivament mill-forma legali tagħha. Dan jinkludi, partikolarment, persuni li jaħdmu għal rashom u negozji tal-familja li joperaw fil-qasam tal-artiġġjanat jew attivitajiet oħra, u soċjetajiet jew assoċjazzjonijiet li joperaw f’attività ekonomika b’mod regolari.”
6
L-Artikolu 2 tal-Anness tal-istess rakkomandazzjoni, intitolat “L-għadd ta’ persunal u l-limiti stabbiliti finanzjarji li jiddeterminaw il-kategoriji tal-impriżi”, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:
“Il-kategorija ta’ [SME] hija magħmula minn intrapriżi li jħaddmu anqas minn 250 persuna u li għandhom fatturat annwali li ma jaqbiżx il-EUR 50 miljun, u/jew it-total annwali tal-karta tal-bilanċ tagħhom ma jaqbiżx it-EUR 43 miljun.”
7
L-Artikolu 3 ta’ dan l-anness, intitolat “Tipi ta’ impriżi meħuda inkunsiderazzjoni għall-kalkolu tal-għadd ta’ persunal u tal-ammonti finanzjarji”, huwa fformulat hekk:
“1.   ‘Intrapriża awtonoma’ hija kull intrapriża li mhix ikklassifikata bħala intrapriża msieħba skont it-tifsira tal-paragrafu 2 jew bħala intrapriża assoċjata skont it-tifsira tal-paragrafu 3.
2.   ‘Intrapriżi msieħba’ huma l-intrapriżi kollha mhux ikklassifikati bħala intrapriżi assoċjati skont it-tifsira tal-paragrafu 3 u li bejniethom hemm ir-relazzjoni li ġejja: intrapriża (intrapriża upstream) tkun id-detentriċi, waħedha jew flimkien ma’ intrapriża assoċjata oħra jew aktar, skont it-tifsira tal-paragrafu 3, ta’ 25 % jew aktar tal-kapital jew tad-drittijiet tal-vot ta’ intrapriża oħra (intrapriża downstream).
[…]
3.   ‘Intrapriżi assoċjati’ huma intrapriżi li għandhom xi waħda mir-relazzjonijiet li ġejjin bejniethom:
a)
impriża li jkollha l-maġġoranza tad-drittijiet tal-vot tal-azzjonisti jew tal-membri f’impriża oħra;
b)
impriża li jkollha d-dritt taħtar jew tneħħi maġġoranza mill-membri tal-bord amministrattiv, ta’ tmexxija jew ta’ sorveljanza ta’ impriża oħra;
c)
impriża li jkollha d-dritt teżerċita influwenza dominanti fuq impriża oħra skont ftehim illi jkun intlaħaq ma’ dik l-impriża l-oħra jew skont klawżola tal-memorandum jew l-artikoli ta’ assoċjazzjoni tagħha;
d)
impriża li tkun azzjonista fi jew membru ta’ impriża oħra, li tikkontrolla waħidha, skont ftehim ma’ azzjonisti fi jew membri ta’ dik l-impriża, il-maġġoranza tad-drittijiet tal-voti tal-azzjonisti jew tal-membri f’dik l-impriża.
[…]”
Id-Deċiżjoni 2012/838
8
Skont il-punt 1.2.6 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, intitolat “Analiżi amministrattiva tal-validazzjonijiet”:
“1.
Qabel kwalunkwe talba għal analiżi, l-applikant għandu jitlob għall-konferma tal-eżitu tal-validazzjoni.
2.
Talbiet għal analiżi tal-validazzjonijiet jistgħu jiġu indirizzati bil-miktub, bla ma tkun meħtieġa l-ebda formalità oħra, direttament lis-servizz ta’ validazzjoni kompetenti mil-LEAR innominat tal-entità ġuridika konċernata.
Talbiet għal analiżi sottomessi minn parti mhux konċernata mill-validazzjoni għandhom jiġu miċħuda.
3.
Is-servizzi ta’ validazzjoni għandhom jirrikonoxxu l-wasla tat-talba għal analiżi. Huma għandhom jiffurmaw minnufih lill-parti konċernata bid-deċiżjoni dwarha. F’każ ta’ ċaħda, għandhom jingħataw ir-raġunijiet.
Talba għal analiżi ta’ validazzjoni ma tissospendix il-validazzjoni, li għandha tibqa’ fis-seħħ sakemm tinbidel. Dan il-proċess ta’ analiżi amministrattiva huwa mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-applikant li jappella quddiem l-Ombudsman Ewropew jew il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea.”
9
Dan il-punt 1.2.6 jinkludi nota ta’ qiegħ il-paġna, li tipprovdi:
“Atti ta’ aġenzija eżekuttiva jistgħu jitressqu quddiem il-Kummissjoni għal analiżi tal-legalità tagħhom skont l-Artikolu 22 tar-Regolament [Nru 58/2003].”
10
Il-punt 1.2.7 tal-Anness ta’ din id-deċiżjoni, intitolat “Il-Panel tal-Validazzjoni ”, jipprovdi:
“Id-[Direttorati Ġenerali (DĠ)] u l-Aġenziji Eżekuttivi tal-Kummissjoni Ewropea li jimplimentaw [is-Seba’ Programm Qafas tal-Komunità Ewropea għall-attivitajiet ta’ riċerka, ta’ żvilupp teknoloġiku u ta’ dimostrazzjoni (2007–2013)] għandhom jistabbilixxu panel bejn is-servizzi għal skopijiet ta’ koordinazzjoni (imsejjaħ il-panel tal-validazzjoni) u għandhom jiddelegaw lir-rappreżentant tagħhom fuq dan il-panel. Is-servizzi ta’ validazzjoni għandhom jieħdu sehem fil-panel ta’ validazzjoni mingħajr drittijiet ta’ vot u jipprovdu s-segretarjat tal-panel tal-validazzjoni taħt is-superviżjoni tal-President tal-panel tal-validazzjoni. Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi r-regoli tal-proċedura għall-proċessi ta’ koordinazzjoni inkluż reġistru ta’ prassi komuni.
F’każ li tiġi sottomessa talba għal analiżi minn applikant lis-servizzi tal-validazzjoni kompetenti skont 1.2.7 hawn fuq, dawn is-servizzi għandhom jirreferu t-talba lill-panel tal-validazzjoni. Il-panel tal-validazzjoni għandu janalizza u jiddeċiedi fuq il-każijiet referiti ta’ validazzjoni ta’ entitajiet ġuridiċi. Il-panel tal-validazzjoni ma għandux il-mandat jittratta każijiet relatati mal-verifika tal-kapaċità finanzjarja.”
Il-fatti li wasslu għall-kawża
11
Il-fatti li wasslu għall-kawża jinsabu fil-punti 1 sa 10 tas-sentenza appellata u, għall-ħtiġijiet ta’ din il-proċedura, jistgħu jinġabru fil-qosor kif ġej.
12
L-appellanti, ikkostitwita fl‑1991, hija kumpannija kooperattiva b’responsabbiltà limitata rregolata mid-dritt Belġjan. Hija tipprovdi pjattaforma multisettorjali għall-atturi, kemm privati kif ukoll pubbliċi, tas-settur tas-sistemi u tas-servizzi ta’ trasport intelliġenti. Skont l-istatuti tagħha, hija għandha l-għan li tiffavorixxi, tippromwovi u tgħin fil-koordinazzjoni tal-implimentazzjoni ta’ sistemi telematiċi avvanzati ta’ trasport fl-infrastruttura ta’ trasport fl-Ewropa.
13
Mill‑31 ta’ Diċembru 2006, l-appellanti, kienet ikkunsidrata bħala li għandha l-istatus ta’ SME, fis-sens tar-Rakkomandazzjoni SME. Dan l-istatus ippermettielha tibbenefika, matul diversi snin, minn sussidji addizzjonali min-naħa tal-Unjoni Ewropea, b’mod partikolari fil-kuntest tas-Seba’ Programm Kwadru tal-Komunità Ewropea għar-riċerka, l-iżvilupp teknoloġiku u attivitajiet ta’ dimostrazzjoni (2007‑2013).
14
F’Diċembru 2013, fil-kuntest ta’ reviżjoni tal-istatus ta’ SME tal-parteċipanti fil-programmi ta’ riċerka eżistenti, l-Aġenzija Eżekuttiva għar-Riċerka (REA), bħala servizz ta’ validazzjoni tal-istatus ta’ SME tal-parteċipanti, talbet lill-appellanti, informazzjoni li tippermetti li jiġi ġġustifikat li hija tkompli tibbenefika mill-istatus ta’ SME. Wara skambju ta’ messaġġi elettroniċi, ir-REA ddeċidiet, fis‑27 ta’ Jannar 2014, li r-rikorrenti ma setgħetx tiġi kkunsidrata li hija SME, fis-sens tar-Rakkomandazzjoni SME (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni ta’ rifjut tal-istatus ta’ SME”).
15
Permezz ta’ messaġġ elettroniku tas‑7 ta’ Frar 2014, l-appellanti, ikkontestat il-pożizzjoni tar-REA billi inkludiet żewġ pariri legali mħejjija minn avukati indipendenti esterni.
16
Permezz ta’ messaġġ elettroniku tal‑24 ta’ Frar 2014, ir-REA informat lill-appellanti, li hija setgħet titlob ir-reviżjoni tad-deċiżjoni ta’ rifjut tal-istatus ta’ SME quddiem il-Panel tal-Validazzjoni, skont il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838.
17
Permezz ta’ messaġġ elettroniku tal‑25 ta’ Frar 2014, l-appellanti, talbet, lir-REA, ir-reviżjoni tal-każ quddiem il-Panel tal-Validazzjoni.
18
Fil‑15 ta’ April 2014, ir-REA informat lill-appellanti, dwar id-deċiżjoni tal-Panel tal-Validazzjoni li tikkonferma d-deċiżjoni ta’ rifjut tal-istatus ta’ SME (iktar ’il quddiem l-“ewwel deċiżjoni negattiva”).
19
Fit‑23 ta’ Ġunju 2014, l-appellanti ressqet azzjoni kontra l-ewwel deciżjoni negattiva quddiem il-Qorti Ġenerali, irreġistrat bin-numru T‑499/14. Din l-azzjoni tressqet kemm kontra l-Kummissjoni Ewropea kif ukoll kontra l-Panel tal-Validazzjoni.
20
Fit‑18 ta’ Novembru 2014, l-appellanti ġiet informata mir-REA dwar id-deċiżjoni tal-Panel tal-Validazzjoni li jirtira l-ewwel deċiżjoni negattiva, fl-istennija tal-adozzjoni ta’ deċiżjoni ġdida. Dan l-irtirar kien iġġustifikat mill-fatt li fl-ewwel deċiżjoni negattiva l-Panel tal-Validazzjoni, ma kienx wieġeb b’mod espliċitu għall-argumenti invokati mir-rikorrenti fil-messaġġ elettroniku tagħha tas‑7 ta’ Frar 2014. Wara dan l-irtirar, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-azzjoni fil-Kawża T‑499/14 ma kienx għad għandha skop u ddeċidiet, b’digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico – ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), li ma kienx hemm iktar lok li tingħata deċiżjoni fuq din l-azzjoni.
21
Fit‑18 ta’ Awwissu 2015, il-Panel tal-Validazzjoni adotta d-deċiżjoni kkontestata, li fiha huwa kkonkluda, fuq il-bażi ta’ argumentazzjoni emendata meta mqabbla ma’ dik li tinsab fl-ewwel deċiżjoni negattiva, li l-appellanti ma setgħetx iktar tibbenefika mill-istatus ta’ SME.
Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenza appellata
22
Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-reġistru tal-Qorti Ġenerali fis‑27 ta’ Ottubru 2015, l-appellanti ressqet kawża għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.
23
Permezz tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ċaħdet din l-azzjoni.
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet tal-partijiet
24
Permezz tal-appell tagħha, l-appellanti titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
–
tannulla s-sentenza appellata;
–
tannulla d-deċiżjoni kkontestata u tikkonferma l-istatus tagħha ta’ SME, kif ukoll
–
tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
25
Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja:
–
tiċħad l-appell, u
–
tikkundanna lill-appellanti għall-ispejjeż.
26
B’digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tad‑19 ta’ Novembru 2019, ir-Repubblika Ċeka tħalliet tintervjeni insostenn tat-talbiet tal-Kummissjoni.
Fuq l-appell
27
Insostenn tal-appell tagħha, l-appellanti tqajjem tliet aggravji, ibbażati, l-ewwel wieħed, fuq interpretazzjoni żbaljata tal-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 kif ukoll tal-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003, it-tieni wieħed, fuq ksur tar-Rakkomandazzjoni SME kif ukoll tal-prinċipji fundamentali ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u, it-tielet wieħed, fuq żball manifest ta’ evalwazzjoni fir-rigward tal-istatus tagħha ta’ SME.
Fuq l-ewwel aggravju
L-argumenti tal-partijiet
28
Permezz tal-ewwel aggravju tagħha, l-appellanti ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi, b’mod partikolari fil-punti 28 sa 42, 50 u 68 sa 77 tas-sentenza appellata, sa fejn hija kkonkludiet li l-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, minn naħa, u l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003, min-naħa l-oħra, jipprevedu rikorsi distinti. Kuntrarjament għal dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali fil-punti 28 sa 31 ta’ din is-sentenza, dawn id-dispożizzjonijiet jikkonċernaw l-istess proċedura. B’mod partikolari, il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jippreċiżaw kif it-talbiet għall-istħarriġ tal-legalità msemmija fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 għandhom jiġu indirizzati lill-Kummissjoni.
29
Fl-ewwel lok, il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jirreferu espressament għall-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. In-nota ta’ qiegħ il-paġna 24 imdaħħla taħt il-punt 1.2.6(2) tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 tippreċiża li l-istħarriġ ikkonċernat minn dan il-punt huwa dak imsemmi fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. Din in-nota ta’ qiegħ il-paġna tistabbilixxi rabta bejn l-Artikolu 22 ta’ dan ir-regolament, ta’ livell superjuri, u d-dispożizzjonijiet ta’ implimentazzjoni ta’ dan tal-aħħar, jiġifieri l-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, ta’ grad inferjuri.
30
Fit-tieni lok, filwaqt li l-punt 1.2.6 (3) tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jispeċifika li dan il-proċess ta’ reviżjoni amministrattiva ma jippreġudikax id-drittijiet tal-kandidat li jippreżenta rikors quddiem l-Ombudsman jew quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, huwa ma jindikax li dan huwa bla ħsara għall-proċedura ta’ stħarriġ imsemmija fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003.
31
Fit-tielet lok, il-Kummissjoni stess ikkunsidrat li l-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 u l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 kienu jikkonċernaw l-istess proċedura unika ta’ stħarriġ. Ir-REA fil-fatt indikat, fil-messaġġ elettroniku tagħha tal‑24 ta’ Frar 2014, li talba għal stħarriġ ta’ legalità kellha titressaq konformement mal-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838. Ir-REA bl-ebda mod ma semmiet l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003, ħaġa li hija kellha tagħmel, u ċertament kienet tagħmel, kieku l-proċedura ta’ kontroll imsemmija fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 kienet distinta minn dik imsemmija fil-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838.
32
Fil-fatt, jeżisti prinċipju ġenerali tad-dritt tal-proċedura amministrattiva tal-Unjoni, li jipprovdi li d-deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet u tal-awtoritajiet amministrattivi l-oħra tal-Unjoni li jippreġudikaw id-drittijiet jew l-interessi ta’ persuna privata għandhom jindikaw b’mod ċar ir-rimedji possibbli u l-mezzi għall-eżerċizzju tagħhom. Dan ir-rekwiżit huwa wkoll espressament previst, b’mod partikolari, mill-Artikolu 133(2) tar-Regolament (UE, Euratom) 2018/1046 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑18 ta’ Lulju 2018 dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni, li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1296/2013, (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013, (UE) Nru 1304/2013, (UE) Nru 1309/2013, (UE) Nru 1316/2013, (UE) Nru 223/2014, (UE) Nru 283/2014, u d-Deċiżjoni Nru 541/2014/UE u li jħassar ir-Regolament (UE, Euratom) Nru 966/2012 (ĠU 2018, L 193, p. 1, bir-rettifika ĠU 2019, L 60, p. 36). Dan ir-regolament jikkostitwixxi l-bażi legali attwali tar-rekwiżiti regolatorji li fuqhom hija bbażata d-Deċiżjoni 2012/838.
33
Fir-raba’ lok, billi applikat il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, il-Panel tal-Validazzjoni, u, konsegwentement, il-Kummissjoni, fil-prattika, ikkonformat ruħha mat-terminu ta’ xahrejn stabbilit fit-tielet subparagrafu tal-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 58/2003. Fil-fatt, il-Panel tal-Validazzjoni ta l-ewwel deċiżjoni negattiva fix-xahrejn sussegwenti għad-data li fiha l-appellanti talbet formalment lir-REA sabiex tibgħatilha l-fajl tagħha.
34
Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma ressqet l-ebda oġġezzjoni fir-rigward tal-fatt li, minn naħa, l-appellanti, fir-rikors tagħha fil-kawża li tat lok għad-digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico – ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), identifikat espressament l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 bħala li jikkostitwixxi wieħed mill-bażijiet legali ta’ din it-talba u li, min-naħa l-oħra, ir-rikorrenti bbażat ruħha b’mod wiesa’ fuq dan l-Artikolu 22 fl-ittra tagħha indirizzata lill-Qorti Ġenerali tal‑5 ta’ Jannar 2015.
35
Fil-ħames lok, filwaqt li l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 jipprovdi li l-Kummissjoni għandha tiddeċiedi dwar l-azzjoni amministrattiva f’terminu ta’ xahrejn mid-data tal-preżentata tiegħu, li n-nuqqas ta’ risposta tal-Kummissjoni f’dan it-terminu jiswa daqs deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda ta’ dan ir-rikors amministrattiv u li d-deċiżjoni espliċita jew impliċita ta’ ċaħda mill-Kummissjoni tal-imsemmi rikors amministrattiv tista’ tkun is-suġġett ta’ rikors għal annullament quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, konformement mal-Artikolu 263 TFUE, il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 ma jsemmux xi limitu ta’ żmien applikabbli għall-adozzjoni ta’ deċiżjoni mill-Panel tal-Validazzjoni, u, konsegwentement, mill-Kummissjoni, u ma jipprovdu l-ebda regola dwar il-każ li fih il-Panel tal-Validazzjoni, u, għalhekk, il-Kummissjoni tonqos milli tadotta deċiżjoni. L-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 għalhekk japplika neċessarjament fil-kuntest tal-proċedura prevista fil-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838. Fil-każ kuntrarju, ir-rikorrenti tistaqsi kif il-persuna kkonċernata tkun f’pożizzjoni li tiddetermina l-punt tat-tluq tat-terminu għall-preżentata ta’ rikors kontra deċiżjoni negattiva impliċita.
36
Fis-sitt lok, kuntrarjament għal dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata, ir-rikors previst fil-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 u dak imsemmi fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 ma humiex distinti f’dak li jirrigwarda l-proċeduri u n-natura rispettiva tagħhom.
37
L-ewwel nett, il-kontroll jitwettaq mill-istess entità waħda, jiġifieri l-Kummissjoni. Dan jirriżulta b’mod ċar mill-formulazzjoni tal-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. Bl-istess mod, il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jipprovdu li l-istħarriġ tal-legalità jitwettaq mill-Panel tal-Validazzjoni, jiġifieri “panel bejn is-servizzi” għall-finijiet ta’ koordinazzjoni tad-DĠ u l-aġenziji eżekuttivi tal-imsemmija istituzzjoni responsabbli mis-Seba’ Programm Kwadru tal-Komunità Ewropea għall-attivitajiet ta’ riċerka, ta’ żvilupp teknoloġiku u ta’ dimostrazzjoni (2007–2013).
38
Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li l-Panel tal-Validazzjoni u l-Kummissjoni kellhom jitqiesu li huma l-istess entità waħda, fatt li ma setax jiġi injorat minn din il-qorti fis-sentenza appellata, għaliex inkella jinkiser il-prinċipju ta’ res judicata. Fil-fatt, ir-rikors tar-rikorrenti fil-kawża li tat lok għad-digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico - ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), kienet diretta kontra l-Kummissjoni u kontra l-Panel tal-Validazzjoni. Permezz ta’ faks tal‑4 ta’ Settembru 2014, ir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali informa lill-appellanti li s-Seba’ Awla ta’ din il-qorti kienet iddeċidiet li l-Kummissjoni kellha tiġi kkunsidrata bħala l-unika konvenuta.
39
Il-fatt li l-Panel tal-Validazzjoni u l-Kummissjoni għandhom jitqiesu li jikkostitwixxu l-istess entità huwa wkoll ikkonfermat fil-punt 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, li jippreċiża li din l-istituzzjoni għandha tadotta regolament intern li jippreċiża l-funzjonament tal-Panel tal-Validazzjoni. Għalhekk, billi talbet lill-Panel tal-Validazzjoni jwettaq stħarriġ, l-appellanti, fir-realtà, ippreżentat appell quddiem il-Kummissjoni.
40
Fit-tieni lok, it-talba għal reviżjoni hija ppreżentata permezz ta’ talba indirizzata lid-dipartiment ta’ validazzjoni kompetenti. Minn diversi ittri skambjati bejn ir-REA u l-appellanti jirriżulta li s-servizz ta’ validazzjoni kompetenti, f’dan il-każ ir-REA, sempliċement aġixxa bħala intermedjarju li ttrasferixxa t-talba għal reviżjoni tal-appellanti lill-Kummissjoni.
41
Fit-tielet lok, l-istħarriġ tal-legalità jirrigwarda atti ta’ aġenziji eżekuttivi, bħal f’dan il-każ ir-REA, li ma ġiex ikkontestat mill-Kummissjoni u lanqas eżaminat fis-sentenza appellata.
42
Fir-raba’ lok, l-għan tar-reviżjoni huwa li jippermetti lill-Kummissjoni teżerċita sorveljanza u li tiggarantixxi l-omoġenjità tal-interpretazzjoni, għan li la ġie kkontestat minn din l-istituzzjoni, u lanqas eżaminat fis-sentenza appellata.
43
Fil-ħames lok, ir-rikorrenti ngħatat il-possibbiltà li tressaq l-osservazzjonijiet tagħha. Konfermement mal-kliem tal-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003, l-appellanti dejjem sostniet li hija kellha tinstema’ mill-Kummissjoni. Il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 ma jindikawx b’mod ċar li r-rikorrenti għandu jkollha l-possibbiltà li tippreżenta osservazzjonijiet. Madankollu, dan huwa loġiku, peress li ma huwiex neċessarju li jiġi previst espressament dak li huwa diġà previst fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. Fi kwalunkwe każ, il-Qorti Ġenerali stess ikkonfermat, fil-punt 52 tas-sentenza appellata, li r-rikorrenti kellha titqiegħed f’pożizzjoni li tesprimi l-opinjoni tagħha qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, minkejja l-fatt li tali dritt ma kienx espressament irriżervat għaliha skont il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838.
44
Fis-sitt lok, mill-punt 1.2.6 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 u mill-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 jirriżulta li r-reviżjoni hija ta’ natura amministrattiva u tikkonsisti f’reviżjoni kompleta tas-sustanza tal-att ikkontestat.
45
Il-Qorti Ġenerali stess indikat, fil-punt 30 tas-sentenza appellata, li l-istħarriġ eżerċitat skont il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jirrigwarda reviżjoni sħiħa tad-deċiżjoni, kemm fuq id-dritt kif ukoll fuq il-fatti. Madankollu, kuntrarjament għal dak li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet fil-punti 30 u 37 ta’ din is-sentenza kif ukoll, impliċitament, fil-punt 41 tagħha, dan għandu neċessarjament ikun l-istess fil-kuntest tal-applikazzjoni tal-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. Sabiex jiġu ssorveljati l-attivitajiet tal-aġenziji eżekuttivi kif ukoll sabiex tiġi żgurata l-omoġenjità tal-interpretazzjoni u sabiex jinstemgħu l-argumenti tal-appellanti, il-Kummissjoni hija obbligata, mid-definizzjoni tagħha stess, li tkun f’pożizzjoni li teżamina mill-ġdid is-sustanza tal-att ikkontestat.
46
Fis-seba’ lok, it-talba għal reviżjoni għandha titressaq f’terminu ta’ xahar li jibda jiddekorri mid-data li fiha l-persuna kkonċernata saret taf bl-att ikkontestat. Dan jirriżulta mill-kliem tal-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003. Peress li din ir-regola ta’ livell superjuri tistabbilixxi terminu, ma huwiex neċessarju li jitfakkar dan it-terminu fid-dispożizzjonijiet speċifiċi ta’ applikazzjoni tagħha, jiġifieri l-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838.
47
Konsegwentement, id-deċiżjoni kkontestata, li ngħatat wara l-iskadenza tat-terminu ta’ xahrejn mid-data tal-preżentata tal-azzjoni amministrattiva msemmija fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003, għandha titqies nulla u bla effett u l-istatus ta’ SME tal-appellanti għandu jiġi kkonfermat. Peress li l-ewwel deċiżjoni negattiva ġiet adottata fit-terminu mogħti ta’ xahrejn, ma jistax jiġi sostnut, u dan ġie kkonfermat mill-Qorti Ġenerali fid-digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico - ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), li kienet teżisti deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda skont it-tielet subparagrafu tal-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 58/2003.
48
Il-Kummissjoni ssostni li l-ewwel aggravju tal-appell għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv jew, fi kwalunkwe każ, bħala infondat.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
49
Għandu jiġi osservat li, anki jekk, kif issostni l-appellanti, il-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838 jippreċiżaw il-modalitajiet li bihom it-talbiet għal stħarriġ ta’ legalità msemmija fl-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 għandhom jiġu indirizzati lill-Kummissjoni, b’tali mod li dawn id-dispożizzjonijiet kollha jikkonċernaw l-istess proċedura waħda rregolata b’mod partikolari minn dan l-Artikolu 22, xorta jibqa’ l-fatt li din id-dispożizzjoni tal-aħħar tippreċiża, fit-tielet subparagrafu tal-paragrafu 1 li “[b]la ħsara għall-obbligu tal-Kummissjoni li tirrispondi bil-miktub u li tagħti motivazzjoni għad-deċiżjoni tagħha, in-nuqqas ta’ risposta tal-Kummissjoni f’dan it-terminu jitqies bħala deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda tal-azzjoni”.
50
Minn dan isegwi li l-leġiżlatur ma eskludiex li l-Kummissjoni tista’, fl-iskadenza tat-terminu ta’ xahrejn previst fl-imsemmi Artikolu 22, tillimita ruħha għal ċaħda impliċita tal-azzjoni amministrattiva. Konsegwentement, u mingħajr ma hemm lok li jiġi eżaminat, fil-kuntest ta’ dan l-appell, liema rekwiżiti, relatati mar-rispett tad-dritt għal amministrazzjoni tajba, għandhom jiġu osservati mill-Kummissjoni meta hija teżerċita din il-fakultà, hemm lok li jiġi miċħud l-argument tal-appellanti li d-deċiżjoni kontenzjuża għandha tiġi annullata minħabba s-sempliċi fatt li ngħatat wara l-iskadenza ta’ dan it-terminu ta’ xahrejn.
51
F’dan ir-rigward, l-appellanti ssostni li l-adozzjoni tal-ewwel deċiżjoni negattiva tostakola l-applikazzjoni f’dan il-każ tal-kunsiderazzjonijiet esposti fil-punti 49 u 50 ta’ din is-sentenza. Skontha, jirriżulta mid-digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico - ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), li l-fatt li l-ewwel deċiżjoni negattiva ġiet adottata fit-terminu stabbilit ta’ xahrejn jeskludi li jista’ jitqies li kienet teżisti deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda skont l-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 58/2003.
52
Madankollu, kuntrarjament għal dak li jidher li r-rikorrenti tiddeduċi bl-argument tagħha f’dan ir-rigward, ma hemmx lok li tingħata deċiżjoni mill-Qorti Ġenerali fid-digriet tat‑30 ta’ April 2015, Ertico - ITS Europe vs Il‑Kummissjoni (T‑499/14, mhux ippubblikat, EU:T:2015:285), tibbaża ruħha, kif jirriżulta, b’mod partikolari, mill-punti 7 u 11 ta’ dan id-digriet, fuq l-irtirar tal-ewwel deċiżjoni negattiva, peress li din tal-aħħar kienet is-suġġett tar-rikors għal annullament li ta lok għall-imsemmi digriet. Barra minn hekk, la dan in-nuqqas ta’ lok li tingħata deċiżjoni u lanqas il-motivazzjoni żviluppata mill-Qorti Ġenerali insostenn tagħha jeskludu li dan l-irtirar kellu bħala konsegwenza n-nuqqas ta’ risposta tal-Kummissjoni fit-terminu stabbilit.
53
Barra minn hekk, id-dritt tal-Kummissjoni li tirtira l-ewwel deċiżjoni negattiva ma huwa, bħala tali, bl-ebda mod ikkontestat fil-kuntest ta’ dan l-appell.
54
Minn dan isegwi li, fid-dawl tal-irtirar tal-ewwel deċiżjoni negattiva u anki jekk jitqies li l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 kien applikabbli għall-proċedura ta’ reviżjoni ppreżentata mir-rikorrenti kontra d-deċiżjoni ta’ rifjut tal-istatus ta’ SME, fi kwalunkwe każ hemm lok li jiġi kkunsidrat li kien hemm “nuqqas ta’ risposta” tal-Kummissjoni fit-terminu mogħti, fis-sens tat-tielet subparagrafu tal-Artikolu 22(1) ta’ dan ir-regolament, peress li tali nuqqas ta’ risposta jikkostitwixxi deċiżjoni impliċita ta’ ċaħda tar-rikors, skont dan l-Artikolu 22. Għandu jiġi osservat ukoll li, kif jirriżulta mill-punti 20 sa 22 ta’ din is-sentenza, dan l-irtirar seħħ qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata u t-tressiq ta’ azzjoni mill-appellanti għal annullament tagħha.
55
Peress li s-sempliċi fatt li d-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata wara l-iskadenza tat-terminu ta’ xahrejn mogħti lill-Kummissjoni sabiex tirrispondi għall-azzjoni mressqa abbażi tal-Artikolu 22(1) tar-Regolament Nru 58/2003 ma jistax iwassal għall-annullament ta’ din id-deċiżjoni, l-argument tal-appellanti intiż sabiex juri li din id-dispożizzjoni hija applikabbli għall-proċedura ta’ rikors li hija ppreżentat kontra d-deċiżjoni ta’ rifjut tal-istatus ta’ SME huwa ineffettiv u, għaldaqstant, għandu jiġi miċħud.
56
Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-argument li r-REA ma semmietx li l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 kien jikkostitwixxi l-bażi ta’ rimedju ġudizzjarju miftuħ għall-appellanti, filwaqt li hija kellha tagħmel dan jekk il-proċedura msemmija f’dan l-artikolu kienet distinta minn dik imsemmija fil-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2012/838, għandu jiġi osservat li, fil-kuntest ta’ dan l-appell, l-appellanti ma ssostnix li l-ksur tal-allegat obbligu impost fuq ir-REA li tindika r-rimedji ġudizzjarji disponibbli ma jiġġustifikax, fih innifsu, li l-annullament ta’ din id-deċiżjoni kkontestata, iżda huwa limitat għall-argument li l-eżistenza ta’ dan l-obbligu u l-fatt li r-REA ma semmietx l-Artikolu 22 tar-Regolament Nru 58/2003 bħala l-bażi ta’ rimedju alternattiv għaliha juru li dan l-artikolu u l-punti 1.2.6 u 1.2.7 tal-Anness għad-Deċiżjoni 2012/838 għandhom jitqiesu li jipprevedu l-istess u l-uniku rimedju. Minn dan jirriżulta li, fir-realtà, huwa n-nuqqas ta’ osservanza tat-terminu ta’ xahrejn previst fl-imsemmi artikolu li, skont l-appellanti, jiġġustifika l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata u l-konferma tal-istatus tagħha ta’ SME. Issa, mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li l-annullament ta’ din id-deċiżjoni ma huwiex iġġustifikat għal din ir-raġuni.
57
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, hemm lok li dan l-appell jiġi miċħud kollu kemm hu.
Fuq it-tielet aggravju
L-argumenti tal-partijiet
58
Permezz tat-tielet aggravju tagħha, li għandu jiġi eżaminat fit-tieni lok, l-appellanti ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball manifest ta’ evalwazzjoni, b’mod partikolari fil-punti 56, 59, 139 sa 146, 148, 150, 151 u 171 tas-sentenza appellata, sa fejn hija kkonkludiet li hija ma kellhiex l-iżvantaġġi li normalment jaffaċċjaw l-SME u li, għaldaqstant, hija ma kinitx SME fid-dawl tal-għan u tal-ispirtu tar-Rakkomandazzjoni SME.
59
Filwaqt li fost l-azzjonisti tagħha jeżistu impriżi kbar u korpi pubbliċi, is-sitwazzjoni tal-appellanti fl-ebda każ ma hija differenti minn dik ta’ SME oħra. B’mod partikolari, ikun manifestament inkorrett li jiġi kkunsidrat, hekk kif sostniet il-Qorti Ġenerali fil-punt 145 tas-sentenza appellata, li l-appellanti tista’, skont l-istatuti ta’ assoċjazzjoni tagħha, tiddisponi minn riżorsi li joriġinaw mill-membri tagħha, ogħla minn dawk ta’ SME u li jippermettulha tkopri l-ispejjeż tagħha.
60
Fl-ewwel lok, il-Qorti Ġenerali injorat, b’mod żbaljat, il-fatt li, minn naħa, l-azzjonijiet tal-appellanti kienu miżmuma minn 110 azzjonisti differenti fid-data tal-għoti tas-sentenza appellata u, min-naħa l-oħra, dawn l-azzjonisti setgħu jirtiraw f’kull mument.
61
Fit-tieni lok, il-Qorti Ġenerali, b’mod żbaljat, injorat il-fatt li kull azzjonist tal-appellanti, minn naħa, għandu numru ugwali ta’ azzjonijiet u ta’ drittijiet ta’ vot u, min-naħa l-oħra, għandu l-istess drittijiet ta’ vot fil-laqgħa ġenerali tagħha. Għaldaqstant, l-ebda wieħed minnhom ma għandu interess li jdaħħal fondi lir-rikorrent, peress li dawn sempliċement ma jistgħux jiddeċiedu dwar l-użu u d-destinazzjoni ta’ dawn il-fondi.
62
Fit-tielet lok, il-kontribuzzjoni tal-azzjonisti tal-appellanti hija strettament limitata għall-kontribuzzjonijiet annwali tagħhom li l-livell tagħhom ma nbidilx għal 20 sena. Kif indikat ġustament il-Qorti Ġenerali fil-punt 144 tas-sentenza appellata, l-ammont tal-kontribuzzjoni annwali huwa ddeterminat mill-Bord ta’ Sorveljanza tal-appellanti, li huwa kompost minn rappreżentanti tas-setturi differenti rrappreżentati fi ħdanha — li kollha għandhom interessi diverġenti — u li kellu 20 membru fid-data ta’ din is-sentenza. Madankollu, kuntrarjament għal dak li ġie affermat mill-Qorti Ġenerali fil-punti 144 u 145 tal-imsemmija sentenza, huwa fil-prattika diffiċli ħafna għall-Bord ta’ Sorveljanza li jiddeċiedi żieda fil-kontribuzzjonijiet annwali, peress li, minn naħa, il-Bord ta’ Sorveljanza jieħu d-deċiżjonijiet tiegħu unanimament jew, fin-nuqqas ta’ kunsensus, il-maġġoranza tat-tliet kwarti tal-voti tal-membri preżenti jew irrappreżentati u, min-naħa l-oħra, kull membru tal-Bord ta’ Sorveljanza għandu vuċi.
63
Il-konstatazzjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali, fil-punt 142 tas-sentenza appellata, li jirriżulta mill-Artikolu 3 tal-istatuti ta’ assoċjazzjoni tal-appellanti li hija taġixxi prinċipalment f’isem il-membri tagħha, hija totalment irrilevanti. L-impriżi kollha jaġixxu fl-interess tal-azzjonisti tagħhom. Din il-konstatazzjoni tirriżulta, barra minn hekk, minn interpretazzjoni żbaljata tal-kontenut tal-istatuti ta’ assoċjazzjoni tal-appellanti Fir-realtà, l-Artikolu 3 ta’ dawn l-istatuti ta’ assoċjazzjoni jindikaw li l-appellanti għandha taġixxi prinċipalment għall-membri tagħha. Barra minn hekk, jekk l-appellanti tipprovdi prinċipalment servizzi lill-azzjonisti tagħha, dan ma jirrendihiex inqas vulnerabbli minn SME oħra. In-natura inċerta tad-dħul tal-appellanti hija kkonfermata wkoll mill-fatt li din hija kkunsidrata bħala SME mill-bank tagħha u li anki l-Kummissjoni tikkunsidra finanzjarjament u titlob, konsegwentement, li hija tipprovdi garanzija bankarja sabiex tikseb ħlas bil-quddiem fuq is-sussidju tal-Unjoni.
64
L-istess jgħodd għall-konstatazzjoni li tinsab fil-punt 143 tas-sentenza appellata, li tgħid li, skont l-Artikolu 5 tal-istatuti tal-appellanti, il-kapital awtorizzat ta’ din tal-aħħar huwa mingħajr limitu. Dan l-artikolu jfisser sempliċement li, fuq il-livell ġuridiku, l-ammont massimu tal-kapital azzjonarju li r-rikorrenti hija awtorizzata li timmobilizza ma huwiex limitat. Din il-preċiżazzjoni hija importanti għal raġunijiet prattiċi, għaliex, fl-assenza tagħha, ir-rikorrenti għandha l-obbligu li temenda l-istatuti tagħha meta membri ġodda jixtiequ jidħlu fil-kapital, peress li l-kapital azzjonarju awtorizzat jista’ jiżdied biss bl-approvazzjoni tal-azzjonisti. Għaldaqstant, il-kapital awtorizzat ma jindika xejn fir-rigward tas-solidità finanzjarja tar-rikorrenti.
65
Konsegwentement, il-Qorti Ġenerali wettqet żball meta ddeċidiet, fil-punt 143 tas-sentenza appellata, li l-kapital azzjonarju awtorizzat kien jikkostitwixxi garanzija fir-rigward tal-imsieħba tal-appellanti u ta’ dawk li jsellfu u li kapital azzjonarju kbir kien jirrappreżenta faċilità għall-appellanti fir-relazzjonijiet tagħha ma’ terzi. Il-kapital azzjonarju mħallas huwa iktar rilevanti f’dan ir-rigward, jiġifieri l-ammont imħallas lil kumpannija mill-azzjonisti tagħha inkambju għal ishma tal-kapital tagħha, li għalih il-Qorti Ġenerali għamlet riferiment meta semmiet, f’dan il-punt 143, l-ammont totali tal-kontribuzzjonijiet favur ir-rikorrenti. Għalhekk, kuntrarjament għal dak li huwa affermat fl-imsemmi punt 143, il-kunċett ta’ kapital awtorizzat ma jikkorrispondix għall-ammont totali tal-kontribuzzjonijiet favur l-appellanti
66
Fil-każ tar-rikorrenti, il-kapital azzjonarju mħallas huwa ta’ EUR 68200, peress li 110 azzjonisti kienu ħallsu EUR 620 kull wieħed. Dan bl-ebda mod ma jissuġġerixxi li s-sitwazzjoni finanzjarja tal-appellanti hija iktar solida minn dik ta’ SME oħra.
67
Il-Kummissjoni ssostni li t-tielet aggravju għandu jiġi miċħud bħala manifestament inammissibbli, peress li l-appellanti sempliċement tikkontesta l-konstatazzjonijiet ta’ fatt magħmula mill-Qorti Ġenerali. Fi kwalunkwe każ, dan l-aggravju għandu jiġi miċħud bħala infondat.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
68
Għandu jitfakkar li, konformement mal-Artikolu 256 TFUE u mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, l-appell huwa limitat għall-punti ta’ liġi. Il-Qorti Ġenerali hija, għalhekk, unikament kompetenti sabiex tikkonstata u tevalwa l-fatti rilevanti. L-evalwazzjoni ta’ dawn il-fatti għaldaqstant ma tikkostitwixxix, ħlief fil-każ ta’ żnaturament tagħhom, kwistjoni ta’ liġi suġġetta, bħala tali, għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ appell (sentenza tas-26 ta’ Marzu 2019, Il-Kummissjoni vs l-Italja, C‑621/16 P, EU:C:2019:251, punt 97 u l-ġurisprudenza ċċitata).
69
Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, żnaturament għandu jidher b’mod manifest mill-atti tal-proċess, mingħajr ma jkun meħtieġ li ssir evalwazzjoni ġdida tal-fatti u tal-provi (sentenzi tas‑6 ta’ Novembru 2018, Scuola Elementare Maria Montessori vs Il‑Kummissjoni, Il‑Kummissjoni vs Scuola Elementare Maria Montessori u Il‑Kummissjoni vs Ferracci, C‑622/16 P sa C‑624/16 P, EU:C:2018:873, punt 86 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata, u tal‑14 ta’ Jannar 2021, ERCEA vs Aristoteleio Panepistimikis u Il‑Kummissjoni vs Ferracci, C-280/19 P, mhux ippubblikata, EU:C:2021:23, punt 46).
70
Barra minn hekk, l-eżami mwettaq mill-Qorti Ġenerali ta’ dispożizzjoni kuntrattwali ma jistax jitqies bħala interpretazzjoni tad-dritt u għalhekk ma jistax jiġi vverifikat fil-kuntest ta’ appell mingħajr ma tidħol fuq il-ġurisdizzjoni tal-Qorti Ġenerali sabiex tistabbilixxi l-fatti (sentenzi tad‑29 ta’ Ottubru 2015, Il‑Kummissjoni vs ANKO, C‑78/14 P, EU:C:2015:732, punt 23, u tal‑14 ta’ Jannar 2021, ERCEA vs Aristoteleio Panepistimio Thessalonikis, C‑280/19 P, mhux ippubblikata, EU:C:2021:23, punt 43 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
71
Barra minn hekk, mill-Artikolu 256 TFUE, mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea kif ukoll mill-Artikolu 168(1)(d) u mill-Artikolu 169(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li appell għandu jindika b’mod preċiż l-elementi kkritikati tas-sentenza li tagħha jintalab l-annullament kif ukoll l-argumenti legali li jsostnu b’mod speċifiku din it-talba, taħt piena ta’ inammissibbiltà tal-appell jew tal-aggravju kkonċernat (sentenzi tat‑12 ta’ Jannar 2017, Timab Industries u CFPR vs Il‑Kummissjoni, C‑411/15 P, EU:C:2017:11, punt 140 u l-ġurisprudenza ċċitata, u tal-24 ta’ Jannar 2018, EUIPO vs European Food, C‑634/16 P, EU:C:2018:30, punt 63).
72
Għandu jiġi rrilevat li, bl-iskuża ta’ żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni mwettqa mill-Qorti Ġenerali, ir-rikorrenti tikkontesta, fir-realtà, il-valur jew ir-rilevanza mogħtija mill-Qorti Ġenerali lid-diversi ċirkustanzi fattwali li jikkaratterizzaw is-sitwazzjoni tagħha u d-dispożizzjonijiet tal-istatuti tagħha. Permezz tal-argumenti kollha tagħha, l-appellanti tfittex għalhekk li l-Qorti tal-Ġustizzja twettaq hija stess evalwazzjoni dwar in-natura allegatament inċerta tad-dħul tagħha. Issa, kif jirriżulta mill-ġurisprudenza ċċitata fil-punti 68 sa 71 ta’ din is-sentenza, ħlief fil-każ tal-iżnaturament tagħhom, il-Qorti Ġenerali biss hija kompetenti sabiex tevalwa l-fatti u teżamina l-istatuti ta’ assoċjazzjoni tal-appellanti.
73
Minn dan isegwi li t-tielet aggravju tal-appell għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli.
Fuq it-tieni aggravju
L-argumenti tal-partijiet
74
Permezz tat-tieni aggravju tagħha, l-appellanti ssostni li, b’mod partikolari fil-punti 59 u 97 sa 153 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kisret ir-Rakkomandazzjoni SME u kisret il-prinċipji fundamentali ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi sa fejn ċaħditilha l-istatus ta’ SME billi bbażat ruħha fuq l-għan u l-ispirtu ta’ din ir-rakkomandazzjoni, meta hija tissodisfa b’mod formali l-kriterji tagħha.
75
B’mod partikolari, il-Qorti Ġenerali kkonfermat jew, tal-inqas, ma kkontestatx, l-ewwel nett, li l-appellanti kellha l-kwalità ta’ impriża, fis-sens tal-Artikolu 1 tal-Anness tar-Rakkomandazzjoni SME, it-tieni nett, li hija kienet tissodisfa b’mod formali l-kriterju ta’ indipendenza stabbilit minn din ir-rakkomandazzjoni u għalhekk kienet tikkostitwixxi impriża awtonoma, fis-sens tal-Artikolu 3(1) tal-Anness ta’ din ir-rakkomandazzjoni, u, it-tielet nett, li hija tissodisfa b’mod formali l-kriterji ta’ għadd tal-persunal u ta’ limiti finanzjarji stabbiliti fl-Artikolu 2 tal-Anness tal-imsemmija rakkomandazzjoni. Minflok ma kkonkludiet li r-rikorrenti kienet SME, fis-sens tar-Rakkomandazzjoni SME, il-Qorti Ġenerali kkonkludiet li hija ma kellhiex tiġi kkunsidrata bħala li tissodisfa l-kriterju ta’ indipendenza u lanqas il-kriterji ta’ għadd tal-persunal u ta’ limiti finanzjarji, peress li hija fil-verità ma kinitx suġġetta għal “żvantaġġi tipiċi” tal-SME u għalhekk ma kinitx tikkostitwixxi SME fid-dawl tal-għan u tal-ispirtu ta’ din ir-rakkomandazzjoni.
76
Il-ksur mill-Qorti Ġenerali tar-Rakkomandazzjoni SME kif ukoll tal-prinċipji fundamentali ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi huwa kkonfermat mill-elementi li ġejjin.
77
Fl-ewwel lok, kif jirriżulta mill-premessa 1 tar-Rakkomandazzjoni SME, l-għan ta’ din tal-aħħar huwa li tiggarantixxi ċ-ċertezza legali. Dan huwa kkonfermat ukoll mill-Gwida għall-utent għad-definizzjoni ta’ SME, li tenfasizza, fil-paġna 3 tagħha, li d-definizzjoni tal-SMEs hija għodda prattika maħsuba sabiex tgħin lil dawn l-impriżi jirrikonoxxu lilhom infushom bħala tali, sabiex ikunu jistgħu jibbenefikaw mill-għajnuna kompleta tal-Unjoni u tal-Istati Membri tagħha.
78
Fit-tieni lok, il-formulazzjoni tar-Rakkomandazzjoni SME hija mingħajr ekwivoku u, għaldaqstant, ma tagħtix lok għall-interpretazzjoni. Il-konklużjoni li tirriżulta minn din il-formulazzjoni ma tistax tiġi kkontestata fid-dawl tal-allegati għan u spirtu ta’ din ir-rakkomandazzjoni, għaliex dan ikollu l-konsegwenza li jneħħi kull effett utli tal-imsemmija formulazzjoni. Barra minn hekk, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tirriżulta, b’mod partikolari, mis-sentenza tal-15 ta’ Lulju 2010, Il‑Kummissjoni vs Ir‑Renju Unit (C‑582/08, EU:C:2010:429, punt 51), jirriżulta li, minkejja l-formulazzjoni ċara u preċiża ta’ dispożizzjoni, ma tistax tingħata interpretazzjoni intiża sabiex tikkoreġiha.
79
Fit-tielet lok, il-Qorti Ġenerali interpretat b’mod żbaljat il-premessi 9 u 12 tar-Rakkomandazzjoni SME kif ukoll il-ġurisprudenza tal-qorti tal-Unjoni.
80
Fir-rigward tal-premessi 9 u 12 tar-Rakkomandazzjoni SME, hija ġurisprudenza stabbilita, kif jirriżulta, b’mod partikolari, mis-sentenza tal‑10 ta’ Jannar 2006, IATA u ELFAA, (C‑344/04, EU:C:2006:10, punt 76), li l-preambolu ta’ att tal-Unjoni ma għandux valur legali vinkolanti u ma jistax jiġi invokat la sabiex jidderoga mid-dispożizzjonijiet stess tal-att ikkonċernat u lanqas sabiex dawn id-dispożizzjonijiet jiġu interpretati f’sens manifestament kuntrarju għall-formulazzjoni tagħhom.
81
Barra minn hekk, mill-qari tal-premessi 9 u 12 tar-Rakkomandazzjoni SME jirriżulta b’mod ċar li dawn sempliċement jesponu l-kontenut ta’ din ir-rakkomandazzjoni. Din il-premessa 9 b’hekk sempliċement tesponi r-raġuni għalfejn l-Artikolu 3 tal-Anness ta’ din ir-rakkomandazzjoni jiddistingwi l-“impriżi awtonomi”, l-“impriżi msieħba” u l-“impriżi assoċjati”. L-imsemmija premessa 9 bl-ebda mod ma tissuġġerixxi li ma huwiex biżżejjed li impriża tissodisfa l-kriterji stabbiliti mill-imsemmija rakkomandazzjoni sabiex titqies bħala SME. Bl-istess mod, din il-premessa 12 sempliċement tispjega r-raġuni għalfejn l-Artikolu 3(3) tal-Anness tar-Rakkomandazzjoni SME jipprovdi li impriżi jistgħu jkunu wkoll “assoċjati” permezz ta’ persuna fiżika jew grupp ta’ persuni fiżiċi li jaġixxu flimkien. Barra minn hekk, il-paġna 24 tal-Gwida tal-utent għad-definizzjoni tal-SME hija favur applikazzjoni wiesgħa tad-definizzjoni tal-SMEs.
82
It-tliet kawżi msemmija mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata, jiġifieri dawk li taw lok għas-sentenzi tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni (C‑91/01, EU:C:2004:244) u tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo (C‑110/13, EU:C:2014:114), kif ukoll għas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑14 ta’ Ottubru 2004, Pollmeier Malchow vs IlKummissjoni (T‑137/02, EU:T:2004:304), fir-realtà kienu jikkonċernaw l-interpretazzjoni ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi tar-Rakkomandazzjoni SME li la l-Panel tal-Validazzjoni u lanqas il-Qorti Ġenerali ma applikaw f’dan il-każ, minflok deroga pura u sempliċi għal din ir-rakkomandazzjoni. Barra minn hekk, il-fatti ta’ din il-kawża huma totalment differenti minn dawk li taw lok għal dawn it-tliet kawżi, li kollha huma relatati ma’ sitwazzjoni li fiha l-impriża jew l-impriżi kkonċernati kienu direttament jew indirettament ikkontrollati minn azzjonist fi stadju preċedenti u kienu integrati fi grupp ikbar.
83
Ir-Repubblika Ċeka taqbel mal-argument invokat mill-appellanti fil-kuntest tat-tieni aggravju. B’mod partikolari, dan l-Istat Membru jsostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha tal-kriterju ta’ indipendenza, b’mod partikolari, fil-punti 100 sa 109 u 135 sa 146 tas-sentenza appellata.
84
Il-Kummissjoni ssostni li t-tieni aggravju għandu jiġi miċħud.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
85
Fir-rigward tal-argument tal-appellanti li jgħid li l-Qorti Ġenerali żbaljat meta ddeċidiet li d-deċiżjoni kontenzjuża kienet fondata meta r-rikorrenti tissodisfa b’mod formali l-kriterji tar-Rakkomandazzjoni SME, għandu jitfakkar li l-Kummissjoni hija marbuta bil-linji gwida u mill-komunikazzjonijiet li hija tadotta fil-qasam tal-kontroll tal-għajnuna mill-Istat, sa fejn dawn ma jidderogawx mir-regoli tat-Trattat FUE u jiġu aċċettati mill-Istati Membri (sentenza tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni, C‑91/01, EU:C:2004:244, punt 45 u l-ġurisprudenza ċċitata).
86
F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja osservat li l-Kummissjoni tadotta approċċ favorevoli fir-rigward tal-għajnuna mill-Istat lill-SMEs minħabba nuqqasijiet tas-suq li jwasslu sabiex dawn l-impriżi jkollhom jaffrontaw ċertu numru ta’ diffikultajiet li jillimitaw żvilupp soċjalment u ekonomikament mixtieq ta’ din l-għajnuna (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni, C‑91/01, EU:C:2004:244, punt 46, u tal‑24 ta’ Settembru 2020, NMI Technologietransfer, C‑516/19, EU:C:2020:754, punt 31).
87
Madankollu, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li r-Rakkomandazzjoni SME għandha tiġi interpretata billi jittieħdu inkunsiderazzjoni r-raġunijiet li wasslu għall-adozzjoni tagħha (sentenza tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punt 30).
88
F’dan ir-rigward, kif jirriżulta mill-premessi 9 u 12 kif ukoll mill-Artikolu 1(1) ta’ din ir-rakkomandazzjoni, din tal-aħħar hija intiża li tadotta definizzjoni tal-SMEs użata fil-politiki tal-Unjoni applikati fi ħdan l-Unjoni u ż-ŻEE li tieħu inkunsiderazzjoni r-realtà ekonomika ta’ dawn l-impriżi sabiex teskludi minn din il-klassifikazzjoni l-gruppi ta’ impriżi li s-setgħa ekonomika tagħhom teċċedi dik ta’ SME u b’hekk tirriżerva għall-impriżi li jkollhom realment bżonn il-vantaġġi li jirriżultaw għall-SMEs minn diversi leġiżlazzjonijiet jew miżuri favur tagħhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punt 31, u tal‑24 ta’ Settembru 2020, NMI Technologietransfer, C‑516/19, EU:C:2020:754, punt 34).
89
Fil-fatt, kif osservat il-Qorti Ġenerali, essenzjalment, fil-punt 100 tas-sentenza appellata, il-vantaġġi mogħtija lill-SMEs jikkostitwixxu, ħafna drabi, eċċezzjonijiet għar-regoli ġenerali, bħal pereżempju fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat, b’tali mod li d-definizzjoni ta’ SME għandha tiġi interpretata b’mod strett (sentenzi tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punt 32, u tal‑24 ta’ Settembru 2020, NMI Technologietransfer, C‑516/19, EU:C:2020:754, punt 65).
90
Minn din il-perspettiva, l-għan tal-kriterju ta’ indipendenza huwa li jiġi żgurat, kif il-Qorti Ġenerali ġustament irrilevat fil-punti 102 u 149 tas-sentenza appellata, li l-miżuri intiżi għall-SME jibbenefikaw verament lill-impriżi li għalihom id-daqs jikkostitwixxi żvantaġġ u mhux dawk li jappartjenu għal grupp kbir u li, konsegwentement, għandhom aċċess għall-mezzi u għall-għajnuna li ma għandhomx il-kompetituri tagħhom ta’ daqs ekwivalenti. F’dawn iċ-ċirkustanzi, bil-għan li jintgħażlu biss l-impriżi li effettivament jikkostitwixxu SME indipendenti, jeħtieġ li tiġi eżaminata l-istruttura ta’ SME li jifformaw grupp ekonomiku li s-setgħa tiegħu teċċedi dik ta’ tali impriża u li jiġi żgurat li d-definizzjoni tal-SME ma tiġix evitata għal raġunijiet purament formali (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni, C‑91/01, EU:C:2004:244, punt 50, u tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punt 33).
91
Konsegwentement, il-kriterju ta’ indipendenza għandu jiġi interpretat fid-dawl ta’ dan l-għan, hekk kif fakkret il-Qorti Ġenerali fil-punt 103 tas-sentenza appellata, b’tali mod li impriża li tissodisfa b’mod formali dan il-kriterju, iżda li, fir-realtà, tagħmel parti minn grupp kbir ta’ impriżi, ma tistax madankollu titqies li tissodisfa l-imsemmi kriterju (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑29 ta’ April 2004, L‑Italja vs Il‑Kummissjoni, C‑91/01, EU:C:2004:244, punt 51). L-Artikolu 3 tal-Anness tar-Rakkomandazzjoni SME għandu wkoll jiġi interpretat fid-dawl ta’ dan il-għan (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punt 34).
92
Fid-dawl tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 85 sa 91 ta’ din is-sentenza, ma jistax jitqies li l-Qorti Ġenerali introduċiet kriterju ġdid fir-Rakkomandazzjoni SME, li jgħid li għandu jiġi vverifikat jekk l-entità kkonċernata għandhiex l-iżvantaġġi li normalment jaffaċċjaw l-SMEs, u li, b’dan il-mod, il-Qorti Ġenerali kisret din ir-rakkomandazzjoni u l-prinċipju ta’ ċertezza legali jew il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi.
93
Għall-kuntrarju, il-Qorti Ġenerali applikat, ġustament, il-ġurisprudenza eżistenti fil-qasam billi ddeċidiet, b’mod partikolari fil-punti 106, 107, 140, 148 u 151 tas-sentenza appellata, li l-Panel tal-Validazzjoni seta’, mingħajr ma jwettaq żball ta’ liġi, jieħu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest tal-analiżi tiegħu, l-għan u l-ispirtu tar-Rakkomandazzjoni SME, sabiex jiġi kkunsidrat li, anki jekk l-appellanti tissodisfa formalment il-kriterju ta’ indipendenza previst minn din ir-rakkomandazzjoni, kien għad irid jiġi eżaminat jekk hija kinitx taffaċċja l-iżvantaġġi li abitwalment jaffaċċjaw l-SMEs.
94
Barra minn hekk, sa fejn it-tielet aggravju tal-appell ġie miċħud u fid-dawl tal-ġurisprudenza esposta fil-punti 87 sa 91 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali kienet ukoll korretta meta qieset, fil-punti 106, 107 u 140 sa 146 tas-sentenza appellata, li l-kriterju ta’ indipendenza, kif previst mir-Rakkomandazzjoni SME, kien ġie applikat b’mod korrett mill-Panel tal-Validazzjoni fid-deċiżjoni kontenzjuża, peress li dan il-panel tal-alidazzjoni kien indika, minn naħa, li, anki jekk l-appellanti kienet formalment tissodisfa dan il-kriterju, baqa’ l-fatt li, mil-lat ekonomiku, kien jappartjeni de facto għal grupp ekonomiku kbir u, min-naħa l-oħra, li, minħabba r-rabtiet organizzattivi bejn l-applikant u l-imsieħba jew il-membri tiegħu, l-applikant kellu aċċess għal fondi, krediti u appoġġ u għalhekk ma ffaċċjawx l-iżvantaġġi li s-soltu jbatu l-SMEs, sabiex ma jkunux jistgħu jiġu kkaratterizzati bħala SMEs, fit-tifsira ta ’din ir-rakkomandazzjoni.
95
Mill-konklużjoni misluta fil-punt preċedenti jirriżulta wkoll li l-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta ċaħdet, fil-punt 108 tas-sentenza appellata, l-allegat ksur tal-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ amministrazzjoni tajba li kien ibbażat fuq il-ksur eventwali tar-Rakkomandazzjoni SME.
96
Barra minn hekk, fid-dawl tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 85 sa 91 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ġustament iddeċidiet, fil-punt 150 tas-sentenza appellata, li l-appellanti ma tistax tiddeduċi l-istatus tagħha ta’ SME mill-fatt li hija tissodisfa formalment il-kriterji ta’ għadd tal-persunal u tal-limiti finanzjarji previsti fl-Artikolu 2 tal-Anness tar-Rakkomandazzjoni SME jekk, fir-realtà, hija ma jkollhiex l-iżvantaġġi li normalment jaffaċċjaw l-SME u, fil-punt 152 tas-sentenza appellata, li dawn il-kriterji tal-persunal u tal-limitu finanzjarju ma jistgħux jiġu ddeterminati fuq il-bażi tad-data iżolata tal-applikant, peress li din tal-aħħar mhix impriża indipendenti u l-membri tagħha huma impriżi li ma humiex SME.
97
L-argumenti l-oħra invokati mir-rikorrenti ma jistgħux jikkontestaw il-kunsiderazzjonijiet preċedenti.
98
Fl-ewwel lok, l-argument li jgħid li ma ġiet stabbilita l-ebda intenzjoni li tiġi evitata d-definizzjoni ta’ SME min-naħa tar-rikorrenti f’din il-kawża ma jippermettix li jintwera li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha ta’ din id-definizzjoni. Fil-fatt, it-twettiq tal-kundizzjoni li, minn perspettiva ekonomika, impriża tappartjeni de facto lil grupp kbir ekonomiku u, konsegwentement, għandha aċċess għall-mezzi u għall-għajnuna li ma għandhomx il-kompetituri tagħha ta’ daqs ekwivalenti jiddependi miċ-ċirkustanzi tal-kawża u ma jistax neċessarjament ikun suġġett għall-konstatazzjoni tal-intenzjoni ta’ din l-impriża li tevita d-definizzjoni ta’ SME (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑27 ta’ Frar 2014, HaTeFo, C‑110/13, EU:C:2014:114, punti 35 u 39).
99
Fit-tieni lok, lanqas ma jista’ jintlaqa’ l-argument li hemm lok li ssir distinzjoni bejn is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja u tal-Qorti Ġenerali li għalihom isir riferiment fil-punt 82 ta’ din is-sentenza, minħabba li dawn is-sentenzi jikkonċernaw l-interpretazzjoni ta’ kunċetti speċifiċi tar-Rakkomandazzjoni SME, pjuttost milli deroga pura u sempliċi għal din ir-rakkomandazzjoni, u li l-fatti tal-kawżi li taw lok għall-imsemmija sentenzi huma differenti minn dawk ta’ din il-kawża.
100
Fir-rigward, l-ewwel nett, tal-għan tal-interpretazzjoni fis-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja li għalihom isir riferiment fil-punt 82 ta’ din is-sentenza, li jagħmlu parti mill-ġurisprudenza li fuqha huma bbażati l-kunsiderazzjonijiet magħmula fil-punti 85 sa 91 ta’ din is-sentenza, hemm lok li jiġi osservat li dawn jirrigwardaw ukoll il-kriterju ta’ indipendenza kif iddefinit mir-Rakkomandazzjoni SME jew minn dik li ppreċedewha, ir-Rakkomandazzjoni 96/280, u li l-appellanti ma invokat ebda argument ta’ natura li juri li r-raġunament segwit mill-Qorti tal-Ġustizzja f’dawn is-sentenzi, li skonthom dan il-kriterju ma jistax jitqies li ġie ssodisfatt jekk, minkejja konformità formali mal-kundizzjonijiet previsti fir-rakkomandazzjoni kkonċernata, ir-realtà ekonomika timmilita favur l-esklużjoni tal-entità kkonċernata mill-vantaġġi riżervati biss għall-SMEs, ma huwiex applikabbli fiċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ.
101
F’dak li jirrigwarda, fit-tieni lok, l-argument tal-appellanti intiż sabiex jiddistingwi l-fatti ta’ din il-kawża minn dawk tal-kawżi preċedenti, għandu jiġi rrilevat, minn naħa, li l-appellanti ma spjegatx ir-raġunijiet li għalihom il-fatt, anki jekk jiġi vverifikat, li hija ma hijiex ikkontrollata minn azzjonist fi stadju preċedenti għandu jiġi kkunsidrat bħala li jipprekludi l-approċċ adottat mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawżi li taw lok għall-ġurisprudenza esposta fil-punti 85 sa 91 ta’ din is-sentenza u li għaliha jsir riferiment ukoll f’din is-sentenza.
102
Min-naħa l-oħra, kif jirriżulta mill-evalwazzjonijiet preċedenti dwar it-tieni u t-tielet aggravju tal-appell, l-appellanti ma ressqet ebda prova ta’ natura li turi li kien twettaq żball ta’ liġi mill-Qorti Ġenerali meta ddeċidiet, fil-punti 106 u 107 tas-sentenza appellata, li l-Panel tal-Validazzjoni ma kienx kiser ir-Rakkomandazzjoni SME billi rrileva li l-appellanti kienet de facto tappartjeni lil grupp kbir ekonomiku u li, minħabba r-rabtiet organizzattivi bejnha u l-imsieħba jew il-membri tagħha, dan ma jistax jitqies bħala li qiegħed jaffaċċja l-iżvantaġġi li l-SMEs abitwalment ibatu minnhom.
103
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, it-tieni aggravju għandu jiġi miċħud bħala infondat u, għaldaqstant, l-appell għandu jiġi miċħud fl-intier tiegħu.
Fuq l-ispejjeż
104
Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura, meta appell ma jkunx fondat, il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi dwar l-ispejjeż.
105
Skont l-Artikolu 138(1) ta’ dawn ir-Regoli tal-Proċedura, applikabbli għall-proċedura ta’ appell skont l-Artikolu 184(1) tagħhom, il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu.
106
Peress li l-Kummissjoni talbet li l-appellanti tiġi kkundannata għall-ispejjeż u peress li l-appellanti tilfet, hemm lok li l-appellanti tiġi kkundannata tbati, minbarra l-ispejjeż tagħha, dawk tal-Kummissjoni.
107
Skont l-Artikolu 140(1) tal-istess Regoli, li jipprevedi li l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li jintervjenu fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom, hemm lok li r-Repubblika Taljana u l-Kummissjoni jbatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Il-Ħames Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-appell huwa miċħud.
2)
European Road Transport Telematics Implementation Coordination Organisation – Intelligent Transport Systems & Services Europe (Ertico – ITS Europe) hija kkundannata tbati, minbarra l-ispejjeż tagħha, dawk sostnuti mill-Kummissjoni Ewropea.
3)
Ir-Repubblika Ċeka għandha tbati l-ispejjeż tagħha stess.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.