Instantie Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 
Datum uitspraak 13-01-2015 
Datum publicatie 22-01-2015 
Zaaknummer 200.145.367 
Rechtsgebieden Civiel recht 
Bijzondere kenmerken Hoger beroep 
Inhoudsindicatie 
Internationale rechtsmacht. EEX-Vo. Distributieovereenkomst. Verstrekking 
van diensten of koop en verkoop van roerende zaken? Toepassing van HvJEU 
19 december 2013, C-9/12, RvdW 2014/333. Door appellante is onvoldoende 
gesteld om te kunnen concluderen dat tussen partijen van wezenlijk meer 
sprake was dan van een duurzame leveringsrelatie tussen een fabrikant en een 
groothandel/importeur. 
Vindplaatsen Rechtspraak.nl 
Uitspraak 
locatie Arnhem 
afdeling civiel recht 
zaaknummer gerechtshof 200.145.367 
(zaaknummer rechtbank Gelderland, zittingsplaats Arnhem 252314) 
arrest van de tweede kamer van 13 januari 2015 
inzake 
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid 
International Ceramic Import Company B.V. ,
gevestigd te Amsterdam, 
ECLI:NL:GHARL:2015:125 
GERECHTSHOF ARNHEM-LEEUWARDEN 
pagina 1 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125
2.1 
-
-
-
2.2 
3.1 
3.2 
3.3 
4.1 
appellante, 
advocaat: mr. Th.H.A. Teeuwen, 
tegen: 
de vennootschap naar het recht van Spanje 
Dune Ceramica S.L. , 
gevestigd te Castellón, Spanje, 
geïntimeerde, 
advocaat: mr. G.J. de Lange. 
Partijen worden hierna ICA Import en Dune Ceramica genoemd. 
Voor het geding in eerste aanleg verwijst het hof naar de inhoud van het door de rechtbank Gelderland, 
zittingsplaats Arnhem op 15 januari 2014 gewezen vonnis tussen ICA Import als eiseres in conventie, 
verweerster in (voorwaardelijke) reconventie en verweerster in het incident enerzijds en Dune Ceramica 
als gedaagde in conventie, eiseres in (voorwaardelijke) reconventie en eiseres in het incident anderzijds. 
Het verloop van de procedure blijkt uit: 
de dagvaarding in hoger beroep d.d. 7 april 2014; 
de memorie van grieven, met producties; 
de memorie van antwoord. 
Vervolgens hebben partijen de stukken overgelegd voor arrest en heeft het hof arrest bepaald. 
Dune Ceramica is een in Spanje gevestigde onderneming die keramische producten produceert en 
levert. 
ICA Import is een in Nederland gevestigde onderneming die zich bezig houdt met de import van en de 
(groot)handel in keramische producten. 
Tussen partijen heeft een zakelijke relatie bestaan waarbij ICA Import van Dune Ceramica keramische 
producten afnam. Deze relatie is in de loop van 2012 feitelijk geëindigd. 
De onderhavige zaak heeft een internationaal karakter aangezien Dune Ceramica in Spanje is 
gevestigd. Dune Ceramica heeft zich onder meer op het standpunt gesteld dat niet de Nederlandse 
rechter maar de Spaanse rechter bevoegd is om van de vorderingen in de hoofdzaak kennis te nemen. 
Bij het bestreden vonnis heeft de rechtbank zich onbevoegd verklaard om van de vorderingen in de 
1 Het geding in eerste aanleg 
2 Het geding in hoger beroep 
3 De vaststaande feiten 
4 De motivering van de beslissing in hoger beroep 
pagina 2 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125
4.2 
4.3 
4.4 
4.5 
hoofdzaak kennis te nemen, en ICA Import veroordeeld in de proceskosten. Daartegen richten zich de 
grieven in het hoger beroep. De grieven lenen zich voor gezamenlijke behandeling. 
Op grond van de hoofdregel van artikel 2 lid 1 van de Verordening (EG) nr. 44/2001 betreffende de 
rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en 
handelszaken (hierna: EEX-Vo) dient Dune Ceramica in beginsel voor de Spaanse rechter te worden 
opgeroepen en is de Nederlandse rechter onbevoegd om van de vorderingen in de hoofdzaak kennis te 
nemen. Dat is anders indien partijen bij forumkeuzebeding zijn overeengekomen dat de Nederlandse 
rechter bevoegd is of als Dune Ceramica op grond van het bepaalde in artikel 5 EEX-Vo voor de 
Nederlandse rechter kan worden opgeroepen. Dat sprake is van een forumkeuze, is gesteld noch 
gebleken. ICA Import beroept zich op het bepaalde in artikel 5 aanhef en onder 1 sub a en sub b, 
tweede aandachtstreepje EEX-Vo. Daarin is - onder meer en voor zover thans relevant - bepaald dat 
ten aanzien van verbintenissen uit overeenkomst het gerecht bevoegd is van de plaats waar de 
verbintenis die aan de eis ten grondslag is gelegd, is uitgevoerd of moet worden uitgevoerd. Daarbij 
geldt dat de plaats van uitvoering van de verbintenis die aan de eis ten grondslag ligt voor de 
verstrekking van diensten de plaats is waar de diensten volgens de overeenkomst verstrekt werden of 
verstrekt hadden moeten worden. ICA Import stelt dat zij op grond van een exclusieve 
distributieovereenkomst diensten in Nederland heeft verstrekt aan Dune Ceramica en dat de 
Nederlandse rechter daarom bevoegd is kennis te nemen van de vorderingen in de hoofdzaak. 
Het begrip “overeenkomst” in de zin van artikel 5 lid 1 EEX-Vo is een autonoom begrip. De kwalificatie 
van de rechtsbetrekking tussen partijen dient plaats te vinden aan de hand van het stelsel en de 
doelstelling van de verordening. Dat geldt ook voor de vraag of sprake is van het verstrekken van 
diensten in de zin van artikel 5 onder 1 sub b, tweede aandachtstreepje EEX-Vo. Ook dat is een 
verordeningsautonoom begrip. Daarbij dient gekeken te worden naar de kenmerkende verbintenis van 
de betrokken overeenkomst; een overeenkomst waarvan de kenmerkende verbintenis de levering van 
een goed is, zal als een „koop en verkoop van roerende lichamelijke zaken” in de zin van artikel 5 
onder 1 sub b eerste aandachtstreepje EEX-Vo moeten worden gekwalificeerd, terwijl een 
overeenkomst waarvan de kenmerkende verbintenis bestaat in een dienstverrichting, als „verstrekking 
van diensten” in de zin van artikel 5 lid 1 sub b tweede aandachtstreepje zal moeten worden 
gekwalificeerd (HvJEU 25 februari 2010, C-381/08, ECLI:EU:C:2010:90). 
ICA Import heeft haar vordering tot schadevergoeding gebaseerd op het opzeggen door Dune 
Ceramica van de langdurige handelsrelatie tussen partijen zonder daarbij een redelijke opzegtermijn te 
hanteren. Deze handelsrelatie kwalificeert volgens ICA Import als een duurovereenkomst, meer in het 
bijzonder (zoals reeds onder 4.2 is vermeld) als een exclusieve distributieovereenkomst. Volgens ICA 
Import bestond de samenwerking tussen partijen erin dat ICA Import voor eigen rekening exclusief de 
door (de rechtsvoorganger van) Dune Ceramica gefabriceerde producten importeerde, opsloeg en 
verkocht (memorie van grieven onder 2, 3 en 4). 
Wil deze rechtsbetrekking, waarbij sprake is van een duurzame leveringsrelatie tussen fabrikant en 
importeur/(groot)handelaar, aangemerkt kunnen worden als het verstrekken van diensten in de zin 
van artikel 5 onder 1 sub b, tweede aandachtstreepje EEX-Vo, dan zal de duurzame handelsbetrekking 
verder moeten gaan dan het sluiten van opeenvolgende overeenkomsten die elk de levering en 
afhaling van goederen tot voorwerp hebben (HvJEU 19 december 2013, C-9/12, ECLI:EU:C:2013:860, 
RvdW 2014/333). Uit de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie volgt dat het 
begrip “diensten” op zijn minst inhoudt dat de partij die ze verstrekt, tegen vergoeding een bepaalde 
activiteit verricht (HvJEU 23 april 2009, C-533/07, ECLI:EU:C:2009:257, RvdW 2009/832). Het 
bestaan van een activiteit vereist positieve handelingen. Uit voornoemd arrest van het Hof van Justitie 
van de Europese Unie van 19 december 2013, dat betrekking heeft op een concessieovereenkomst 
maar (ook blijkens de Engelse tekst van het arrest waarin de term “distribution agreement” wordt 
gebruikt) in gelijke zin kan worden toegepast op (exclusieve) distributieovereenkomsten, volgt dat 
deze activiteit onder meer kan bestaan in het bevorderen van de verspreiding van de producten van 
de fabrikant door de distributie ervan te verzekeren en door - in voorkomend geval - deelname aan de 
commerciële strategie van de fabrikant, in het bijzonder aan reclameacties, waardoor de (exclusieve) 
distributeur zijn klanten diensten en voordelen kan bieden die een gewone doorverkoper niet kan 
bieden, en de distributeur op die manier een groter deel van de lokale markt voor de producten van de 
pagina 3 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125
4.6 
4.7 
4.8 
4.9 
fabrikant/leverancier kan veroveren. Uit hetzelfde arrest volgt dat de vergoeding als tegenprestatie 
voor een activiteit niet behoeft te bestaan in betaling van een som geld, maar ook kan bestaan in 
andere voordelen die de distributeur ontvangt omdat hij als enige de producten mag verkopen op een 
bepaald grondgebied of omdat hij ondersteuning krijgt in de vorm van toegang tot reclamemedia, 
overdracht van knowhow door opleidingen of betalingsfaciliteiten. Het geheel van die voordelen kan 
een economische waarde vertegenwoordigen die kan worden beschouwd als een vergoeding. 
ICA Import heeft gesteld dat zij niet alleen jarenlang regelmatig producten van Dune Ceramica afnam, 
maar dat zij ook meewerkte aan de commerciële strategie van Dune Ceramica (memorie van grieven 
onder 30), dat zij met Dune Ceramica de Nederlandse markt besprak en dat zij investeerde in specifiek 
de producten van Dune Ceramica ondersteunende marketing (memorie van grieven onder 31). Tussen 
Dune Ceramica en ICA Import werd overleg gevoerd over prijsstelling en over de te volgen strategie 
en omzetdoelstellingen (memorie van grieven onder 33). ICA Import, zo stelt zij, fungeerde feitelijk 
als exclusief distributeur voor Dune Ceramica en kon tegen gunstige voorwaarden van Dune Ceramica 
inkopen (memorie van grieven onder 31). 
Dune Ceramica heeft een en ander gemotiveerd betwist. Volgens Dune Ceramica was tussen partijen 
geen sprake van een (exclusieve) distributieovereenkomst maar slechts van een (bestendige) 
handelsrelatie tussen leverancier en afnemer. Volgens Dune Ceramica was er geen sprake van een 
gegarandeerde bevoorrading, stond het een ieder vrij om haar producten af te nemen, was de 
prijsstelling die zij hanteerde voor ICA Import niet uniek, en was er geen sprake van overleg over 
prijsbeleid en commerciële strategie maar was er slechts sprake van discussies en onderhandelingen 
over de prijs tussen leverancier en afnemer. 
Gelet op de gemotiveerde betwisting door Dune Ceramica, ook reeds in eerste aanleg, heeft ICA 
Import haar stellingen dat sprake is van een exclusieve distributieovereenkomst waarin zij tegen een 
vergoeding diensten verstrekte aan Dune Ceramica onvoldoende feitelijk onderbouwd. Uit de e-mail 
van [naam 1] van 11 augustus 2005 (productie 7 bij dagvaarding in eerste aanleg) kan het hof het 
bestaan van dergelijke afspraken niet afleiden. De opmerking “ … we agree in order to continue our 
business relationship”, gedaan in het kader van de onderhandelingen over de prijs voor de overdracht 
van een deel van de aandelen in Dune Nederland B.V. aan International Ceramic Activities B.V., is 
daarvoor onvoldoende. Zonder nadere motivering, die ontbreekt, valt op grond van die enkele 
mededeling, tegenover de gemotiveerde betwisting door Dune Ceramica, niet in te zien dat ICA Import 
en Dune Ceramica bedoeld hebben om het exclusieve karakter van de samenwerking die ingevolge 
een overeenkomst van 28 juli 1995 heeft bestaan tussen International Ceramic Agency B.V. en Estudio 
Ceramico Nord (productie 1 bij dagvaarding in eerste aanleg) voort te zetten. De stelling dat zij 
“voorraadhoudend importeur” was, heeft ICA Import niet onderbouwd. Ook is gesteld noch gebleken 
dat de marketingactiviteiten die ICA Import stelt te hebben ingezet, zoals het ontwerp en de productie 
van showroommeubels en de investering in displays met mozaïekvellen, berustten op afspraken tussen 
ICA Import en Dune Ceramica. Ook voor het overige missen de stellingen van ICA Import voldoende 
onderbouwing. Zo kan uit de door ICA Import als productie 10 bij dagvaarding in eerste aanleg 
overgelegde e-mailwisseling niet worden afgeleid dat tussen partijen sprake was van overleg over het 
prijsbeleid of de te volgen strategie. Uit deze correspondentie kan veeleer worden afgeleid dat Dune 
Ceramica als leverancier eenzijdig de prijzen bepaalde en dat ICA Import, als afnemer, (tevergeefs) 
probeerde om lagere inkoopprijzen te bedingen en dat zij Dune Ceramica deelgenoot maakte van de 
moeilijkheden die ICA Import ondervond en door de eenzijdige prijsverhoging zou gaan ondervinden 
op de Nederlandse markt. De opmerking van [naam 2] van ICA Import (e-mail van 18 juli 2012) dat 
ICA Import (nog steeds) exclusief de producten van Dune Ceramica mocht distribueren (“We have an 
exclusivity for distributing products of Dune and his former companies since 1994”), kan niet zonder 
meer tot de conclusie leiden dat partijen dat inderdaad waren overeengekomen. Ook overigens biedt 
de e-mailwisseling daarvoor onvoldoende aanknopingspunten. 
Uit het voorgaande volgt dat niet is komen vast te staan dat tussen partijen sprake is van een 
rechtsbetrekking die kan worden gekwalificeerd als de verstrekking van diensten zoals bedoeld in 
artikel 5 onder 1 sub b, tweede aandachtstreepje EEX-Vo. Door ICA Import is onvoldoende gesteld om 
te kunnen concluderen dat tussen partijen van wezenlijk meer sprake was dan van een duurzame 
leveringsrelatie tussen een fabrikant en een importeur/groothandelaar. Niet is gebleken dat het 
pagina 4 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125
4.10 
4.11 
overleg tussen partijen verder ging dan het overleg dat past bij een dergelijke relatie. Voor zover door 
ICA Import bepaalde marketingactiviteiten werden verricht en daartoe investeringen zijn gedaan, 
berustten die niet op afspraken tussen partijen maar lijken die veeleer te zijn ingegeven door de eigen 
commerciële belangen van ICA Import als (groot)handelaar. Dat daarmee ook de afzetbelangen van 
Dune Ceramica werden gediend, maakt nog niet dat dit als het verstrekken van diensten van ICA 
Import ten behoeve van Dune Ceramica moet worden aangemerkt. Van het door ICA Import tegen een 
vergoeding verrichten van specifieke activiteiten voor Dune Ceramica is onvoldoende gebleken. De 
kenmerkende verbintenis van de overeenkomst(en) tussen partijen is niet het verstrekken van 
diensten maar de levering van goederen. Tussen partijen staat vast dat de plaats waar de door ICA 
Import van Dune Ceramica afgenomen producten volgens de overeenkomsten geleverd werden of 
geleverd hadden moeten worden, Spanje is. Er moet daarom van worden uitgegaan dat de Spaanse 
rechter op grond van artikel 5 onder 1 sub b EEX-Vo eerste aandachtstreepje bevoegd is. De 
Nederlandse rechter is niet bevoegd om op grond van artikel 5 onder 1 EEX-Vo van de vorderingen 
tussen partijen kennis te nemen. Een andere grondslag voor de bevoegdheid van de Nederlandse 
rechter is gesteld noch gebleken. 
Aangezien ICA Import onvoldoende heeft gesteld om de bevoegdheid van de Nederlandse rechter te 
kunnen aannemen, komt het hof aan haar bewijsaanbod niet toe. Voor zover ICA heeft aangeboden te 
bewijzen dat zij de jaarlijkse strategiebijeenkomsten heeft bijgewoond en dat zij de facto als 
exclusieve distributeur fungeerde, geldt bovendien dat zij daarvoor niet alleen onvoldoende heeft 
gesteld maar dat het bewijsaanbod ook niet ter zake dienend is. Die omstandigheden op zichzelf 
kunnen, indien bewezen, niet leiden tot, of in beslissende mate bijdragen aan, de conclusie dat ICA 
Import aan Dune Ceramica diensten heeft verstrekt in de zin van artikel 5 onder 1 sub b, tweede 
aandachtstreepje EEX-Vo. Daar komt bij dat in hoger beroep van een partij die bewijs door getuigen 
aanbiedt, in beginsel mag worden verwacht dat zij voldoende concreet vermeldt op welke van haar 
(feitelijke) stellingen haar bewijsaanbod betrekking heeft en, voor zover mogelijk, wie daarover een 
verklaring zouden kunnen afleggen (vergelijk HR 9 juli 2004, ECLI:NL:HR:2004:AO7817). Dat laatste 
heeft ICA Import niet gedaan, terwijl niet valt in te zien dat zij daartoe niet in staat was. Het 
bewijsaanbod wordt daarom gepasseerd. 
De slotsom is dat de grieven doel missen. Het bestreden vonnis zal worden bekrachtigd. ICA Import 
zal als de in het ongelijk gestelde partij worden veroordeeld in de kosten van het hoger beroep. De 
kosten voor de procedure in hoger beroep aan de zijde van Dune Ceramica zullen worden vastgesteld 
op: 
- griffierecht € 704,- 
- salaris advocaat € 894,- (1 punt x tarief II). 
Het hof, recht doende in hoger beroep: 
bekrachtigt het tussen partijen gewezen vonnis van de rechtbank Gelderland, zittingsplaats Arnhem, van 
15 januari 2014; 
veroordeelt ICA Import in de kosten van het hoger beroep, tot aan deze uitspraak aan de zijde van Dune 
Ceramica vastgesteld op € 704,- voor verschotten en op € 894,- voor salaris overeenkomstig het 
liquidatietarief. 
5 De beslissing 
pagina 5 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125
Dit arrest is gewezen door mrs. H.L. van der Beek, Ch.E. Bethlem en F.J.P. Lock en is in tegenwoordigheid 
van de griffier in het openbaar uitgesproken op 13 januari 2015. 
pagina 6 van 6Rechtspraak.nl - Print uitspraak 
10 -2-2015 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHARL:2015:125