62004CJ0203_MT
Partijiet
Motivi tas-sentenza
Parti operattiva
Partijiet
Fil-kawża C-203/04,
li għandha bħala suġġett rikors għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mil-Landgericht Frankfurt am Main (il-Ġermanja), permezz ta' deċiżjoni tat-28 ta' April 2004, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis-7 ta' Mejju 2004, fil-proċedura
Gebrüder Stolle GmbH & Co. KG
vs
Heidegold Geflügelspezialitäten GmbH,
IL-QORTI (it-Tielet Awla),
komposta minn A. Rosas, President ta' Awla A. Borg Barthet (Relatur), A. La Pergola, U. Lhmus u A. Ó Caoimh, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Poiares Maduro,
Reġistratur: H. von Holstein, Assistent Reġistratur,
wara li rat il-proċedura miktuba u wara s-seduta tas-6 ta' April 2005,
wara li rat is-sottomissjonijiet ippreżentati bil-miktub:
- għal Gebrüder Stolle GmbH & Co. KG, minn P. Deutschbein, Rechtsanwalt,
- għal Heidegold Geflügelspezialitäten GmbH, minn U. Brückmann, H.-G. Kamann u T. Beyerlein, Rechtsanwälte,
- għall-Gvern Ġermaniż minn C.-D. Quassowski u A. Tiemann, bħala aġenti,
- għall-Gvern Grieg, rappreżentat minn G. Kanellopoulos u V. Kontolaimos kif ukoll minn I. Pouli, bħala aġenti,
- għall-Gvern Franċiż, minn G. de Bergues u A. Colomb, bħala aġenti,
- għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn G. Braun, bħala aġent,
wara li rat id-deċiżjoni li ttieħdet - wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali - li tiddeċidi l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
Motivi tas-sentenza
1. Id-domanda għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu 10(1) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1538/91 tal-5 ta' Ġunju ta' l-1991 li jintroduċi regoli dettaljati għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1906/90 dwar ċerti standards ta' tqegħid fis-suq għat-tjur (ĠU L 143, p. 11).
2. Din id-domanda ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kawża kontra l-impriża Gebrüder Stolle GmbH & Co. KG (iktar 'il quddiem "Gebrüder Stolle") u l-kumpannija Heidegold Geflügelspezialität GmbH (iktar 'il quddiem "Heidegold") dwar l-użu minn din ta' l-aħħar, għal tqegħid fis-suq tal-prodotti tagħha, ta' tiketta li fuqha kien hemm miktub "Heidegold Deutsches Qualitäts-Geflügel aus kontrollierter Aufzucht" (Heidegold, tjur ġermaniż ta' kwalità, ta' biedja kkontrollata, iktar 'il quddiem il-"frażi kontenżjuża").
Il-Kuntest Ġuridiku
3. L-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 1538/91 kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1321/2002 tat-22 ta' Lulju 2002 (ĠU L 194, p.17) jgħid:
"1. Sabiex jiġu indikati t-tipi ta' biedja ["Haltungsformen"], għajr il-biedja organika jew bijoloġika, it-termini msemmija biss hawn taħt u t-termini li jikkorrispondu fl-ilsna l-oħra tal-Komunità elenkati f'Anness III jistgħu jidhru fuq it-tikketta fi ħdan it-tifsira ta' Artikolu 1(3)(a) tad-Direttiva 2000/13/KE jekk il-kundizzjonijet relevanti speċifikati f'Anness IV jiġu sodisfatti:
a) Mitmugħ bi... % ta'..'';
b) Ġewwa estensiv' (Imrobbija fil-matmura')';
ċ) Free range';
d) Free range - tradizzjonali';
e) Free range - libertà totali'. Dawn it-termini jistgħu jiġu issupplementati b'indikazzjonijiet li jsemmgħu l-karatteristiċi partikolari tat-tipi rispettivi ta' biedja ["jeweilige Haltungsform"].
Meta produzzjoni biedja fil-beraħ (punti ċ, d u e) hija indikata fuq it-tikketta għal-laħam ġej minn papri u wiżż miżmuma għall-produzzjoni tal-"foie gras", il-kliem "produzzjoni tal-foie gras" għandha tkun indikata wkoll'.
2. Aċċenn għall-età tal-qatla jew tul tal-perjodu tat-tħaxxin għandu jkun permess biss meta jsir użu minn wieħed mit-termini msemmija fil-paragrafu 1 u għal età ta' mhux inqas minn dik indikata f'Anness IV (b), (ċ) jew (d). Iżda, din id-dispożizzjoni ma tapplikax fil-każ ta' poussins.
[...]."
4. Skond is-seba' premessa tar-Regolament Nru 1538/91:
"Billi fost l-indikazzjonijiet li jistgħu jiġu użati b'mod mhux obbligatorju fuq it-tikketti huma dawk dwar il-metodu ta' tkessiħ u t-tipi partikolari ta' biedja ["Haltungsform"]; billi l-użu ta' din ta' l-aħħar, fl-interess tal-protezzjoni tal-konsumatur, jeħtieġ li jiġi subordinat fir-rigward ta' kriterji mfissra b'attenzjoni dwar kemm il-kundizzjonijiet ta' biedja ["Aufzucht"] kif ukoll il-limiti ta' kwantità biex jiġu ddikjarati ċerti kriterji bħall-età fil-qatla jew tul tal-perjodu ta' tħaxxin u l-kontenut ta' ċerti ingredjenti ta' prodotti ta' l-ikel".
5. Id-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2000/13/KE ta' l-20 ta' Marzu 2000, dwar l-approssimazzjoni ta' prodotti ta' l-ikel kif ukoll l-ittikettar magħmul fir-rigward tagħhom (ĠU L 109, p. 29) ħassret id-Direttiva tal-Kunsill 79/112/KEE tat-18 ta' Diċembru 1978, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet ta' l-Istati Membri dwar l-ittikettar u l-preżentazzjoni ta' prodotti ta' l-ikel destinati għall-konsumatur finali kif ukoll ir-reklamar magħmul fir-rigward tagħhom (ĠU 1979, L 33, p. 1) L-ewwel Artikolu tagħha, paragrafu (3)(a), jagħti definizzjoni tal-kunċett ta' tikettar.
Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
6. Heidegold tuża biċċerija speċjalizzata fil-produzzjoni finali tal-prodotti tat-tjur. Għal tqegħid fis-suq tal-prodotti tagħha, hija tuża tiketta li fuqha tidher il-frażi kontenżjuża.
7. Gebrüder Stolle li hija kumpannija konkorrenti ta' Heidegold, tqis li t-tiketta użata minn Heidegold tikkostitwixxi ksur ta' l-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1538/91 u li għal din il-kumpannija dan huwa vantaġġ konkorrenzjali miksub illegalment. Għal din ir-raġuni Gebrüder Stolle sejħet lill-Heidegold quddiem il-Landgericht Frankfurt am Main. Hija trid tipprojbixxi l-użu tal-frażi kontenżjuża fuq il-bażi ta' l-Ewwel Artikolu tal-Gesetz gegen den unlauteren Wettbewerb (liġi kontra l-konkorrenza żlejali). Min-naħa l-oħra, Heidegold ikkonkludiet li fl-assenza ta' ksur tar-Regolament Nru 1538/91, il-kunċett espress mit-terminu "Aufzucht" mhux ekwivalenti għal dak li jkopri t-terminu "Haltung". Konsegwentement, skond Heidegold, il-frażi kontenżjuża ma tistax tiġi kkunsidrata bħala indikazzjoni tal-biedja ("Haltungsform").
8. Il-Landgericht Frankfurt am Main iddeċidiet li tissospendi l-proċedimenti u li tirreferi lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari segwenti:
"L-Artikolu 10(1) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1538/91 tal-5 ta' Ġunju ta' l-1991 (regoli għal tqegħid fis-suq għat-tjur), għandu jiġi interpretat fis-sens li, fit-tiketti kif previst mill-Artikolu 1(3)(a) tad-Direttiva 79/112/KEE, it-terminu "biedja kkontrollata" huwa indikazzjoni tal-mod ta' biedja kif previst fl-Artikolu 10(1) tar-Regolament (KEE) Nru 1538/91?"
Fuq id-domanda preliminari
9. L-ewwel nett għandu jiġi ppreċiżat li, għalkemm il-Qorti tar-rinviju ħadet in kunsiderazzjoni l-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1538/91 li fil-verżjoni tagħha tagħmel referenza għad-Direttiva 79/112 li titratta b'mod partikolari l-ittikettjar, għandu jiġi kkunsidrat it-tħassir ta' dik id-Direttiva u tas-sostituzzjoni tagħha mid-Direttiva 2000/13. Ser issir ukoll referenza għall-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 1538/91 kif emendat mir-Regolament Nru 1321/2002 (iktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 1538/91") u li tagħmel referenza għad-Direttiva 2000/13.
10. Skond kif irrilevat Heidegold, it-termini "Haltung" u "Aufzucht" huma xi drabi użati b'mod differenti fid-dritt komunitarju. B'hekk, id-definizzjoni ta' qasam mogħti fl-Artikolu 2(8) tad-Direttiva tal-Kunsill tal-15 ta' Ottubru 1990, dwar il-kundizzjonijiet tas-saħħa ta' bhejjem li jirregolaw il-kummerċ intra Komunitarju, u l-importazzjoni ta' tajr u bajd tat-tfaqqis minn pajjiżi terzi (90/539/KEE) (ĠU L 303, p. 6), kif emendata mid-Direttiva tal-Kunsill 93/120 tat-22 ta' Diċembru 1993 (ĠU L340, p. 35, iktar 'il quddiem id-"Direttiva 90/539") stabbiliet distinzjoni bejn iż-żewġ termini peress li trid tiġi kkunsidrata bħala qasam, fis-sens ta' dik id-dispożizzjoni, "qasam [...] użata għat-tkabbir ["Aufzucht"] jew għaż-żamma ["Haltung"] tat-tjur tat-tkabbir jew produttiv". Minbarra dan, il-Qorti użat iż-żewġ kunċetti b'mod differenti fil-punt 2 tas-sentenza tal-5 ta' Mejju 1998, National Farmers' Union et, (C157/96, Ġabra. p. I-2211), fid-deskrizzjoni ta' l-impriżi rappreżentati minn unjien professjonali meħtieġa bħala "kumpanniji tal-qasam agrikolu speċjalizzati fit-tkabbir ["Aufzucht"] ddestinati għall-bejgħ, l-ikel, iż-żamma ["Haltung"], it-trasport u l-esportazzjoni tal-bhejjem ta' l-ifrat".
11. Jirriżulta mill-eżempji msemmija aktar 'il fuq u mill-kliem użat fl-Artikolu 2(9)(c) tad-Direttiva 90/539 li l-terminu "Aufzucht" jirreferi aktar għall-perjodu ta' tkabbir ta' l-annimali mit-terminu "Haltung", li għandu sens aktar ġenerali, u li jirreferi għall-ġeneralità tal-proċess ta' biedja ta' l-annimali.
12. Il-kliem tas-seba' premessa tar-Regolament Nru 1538/91 jipprovdi fost l-oħrajn li r-referenza għal mod ta' biedja ("Haltungsform") trid tkun suġġetta għal kriterji preċiżi dwar il-kudizzjonijiet ta' biedja ("Aufzucht").
13. Minbarra dan, il-kliem ta' l-Artikolu 10 ta' l-imsemmi regolament jinkludi mhux biss l-espressjonijiet li jirreferu għall-kundizzjonijiet taż-żamma ta' l-annimali ("Imrobbija ġewwa", " Free range ", eċċ.) u li jikkorrispondu għall-kundizzjonijiet ta' tkabbir skond it-tifsira ta' l-espressjoni "Haltungsformen", iżda ugwalment għal kliem li jirreferu għall-iżvilupp ta' l-annimali ("Mitmugħ bi ... % ta' ...", l-iffissar ta' l-età minima tal-qatla tagħhom) u li jagħmlu numru ta' referenzi, skond id-distinzjoni lingwistika magħmula fil-punt 11 tas-sentenza preżenti għat-terminu "Aufzucht".
14. L-istess imsemmija kundizzjonijiet previsti fl-Anness IV tar-Regolament Nru 1538/91 li jirreferi għalihom l-Artikolu 10(1)(1) ta' l-imsemmi 1 er regolament jieħdu in kunsiderazzjoni partikolari l-età tal-qatla ta' l-annimali sabiex issir distinzjoni bejn il-metodi differenti ta' tkabbir.
15. Jirriżulta mill-kuntest tar-Regolament Nru 1538/91 li t-termini "Aufzucht" u "Haltung" għandhom fil-parti l-kbira l-istess tifsira, iżda li t-tifsira tat-terminu "Haltung" huwa usa' mit-terminu "Aufzucht" u li l-metodi ta' tkabbir ("Haltungsformen") jirreferu ugwalment għall-kundizzjonijiet ta' tkabbir ("Aufzucht").
16. Din il-konklużjoni hija sostnuta mill-analiżi ta' verżjonijiet lingwistiċi oħra ta' dan ir-regolament fejn jirriżulta li l-istess terminu huwa użat fl-istruttura użata fis-seba' premessa. Minbarra dan, jirriżulta mill-eżami tal-verżjonijiet differenti li fihom dan it-test ġie adottat li l-istess terminu intuża bil-Franċiż ("mode d'élevage/conditions d'élevage"), bl-Ispanjol ("sistemas particulares de cría/condiciones de cría"), bil-Grieg "μεθόδους εκτροφής/ μεθόδων εκτροφής" u bl-Olandiż ("bijzondere houderijsystemen/houderijsystemen") [et le grec???] .
17. Minn dak li ntqal, hemm lok li tingħata risposta għad-domanda mistoqsija li l-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1538/91 għandu jiġi interpretat fis-sens li r-referenza "tkabbir ikkontrollat" ("kontrollierte Aufzucht") jikkostitwixxi indikazzjoni tal-metodu ta' tkabbir ("Haltungsform") u li, konsegwentement dan ma jippermettix lill-impriża li tikteb din il-frażi fuq it-tikketta ta' prodott rilevanti għall-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament.
Fuq l-ispejjeż
18. Peress li l-proċedura preżenti għandha, fir-rigward għall-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mressqa quddiem il-Qorti tar-rinviju, hija din il-Qorti li għaldaqstant tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjonijiet ta' osservazzjonijiet lill-Qorti, minbarra dawk ta' l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Parti operattiva
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (it-Tielet Awla) taqta' u tiddeċiedi:
L-Artikolu 10(1), tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1538/91 tal-5 ta' Ġunju ta' l-1991 li jintroduċi regoli dettaljati għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1906/90 dwar ċerti standards ta' tqegħid fis-suq tat-tjur, kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1321/2002 tat-22 ta' Lulju 2002, irid jiġi interpretat fis-sens li r-referenza "biedja kkontrollata" ("kontrollierte Aufzucht") tikkostitwixxi indikazzjoni tal-mod ta' biedja u li konsegwentement, dan l-Artikolu jipprojbixxi lill-impriża li tpoġġi il-frażi msemmija fuq it-tikketta ta' prodott rilevanti għall-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament.