Προσωρινό κείμενο
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (όγδοο τμήμα)
της 23ης Απριλίου 2026 (*)
« Προδικαστική παραπομπή – Διανοητική ιδιοκτησία – Οδηγία 2004/48/ΕΚ – Επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας – Άρθρο 9, παράγραφος 5 – Προσωρινά μέτρα – Μη κίνηση διαδικασίας επί της ουσίας – Εθνική ρύθμιση δυνάμει της οποίας διατηρούνται σε ισχύ τα αποτελέσματα
προσωρινών μέτρων που
μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα μιας απόφασης επί της ουσίας »
Στην υπόθεση C‑132/25,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Corte suprema di cassazione (Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο, Ιταλία) με απόφαση της 10ης Φεβρουαρίου 2025, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο
αυθημερόν, στο πλαίσιο της δίκης
M.M. Ristorazione Srl
κατά
Villa Ramazzini Srl,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (όγδοο τμήμα),
συγκείμενο από τους O. Spineanu-Matei (εισηγήτρια), πρόεδρο τμήματος, S. Rodin και N. Piçarra, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: T. Ćapeta
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
–        η M.M. Ristorazione Srl, εκπροσωπούμενη
από
τον
B. Pasanisi, avvocato,
–        η Villa Ramazzini Srl, εκπροσωπούμενη
από
τον
M. Machetta, avvocato,
–        η
Ιταλική
Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη
από
τον
S. Fiorentino, επικουρούμενο
από
τον
F. Montanaro, avvocato dello Stato, και
τον
I. Fresu, procuratore dello Stato,
–        η Ολλανδική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από την A. Hanje και τον J. Langer,
–        η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τον C. Biz, την J. Samnadda και τον J. Szczodrowski,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τη γενική εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1        Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (ΕΕ 2004, L 157, σ. 45, και διορθωτικό ΕΕ 2004, L 195, σ. 16).
2        Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της M.M. Ristorazione Srl και της Villa Ramazzini Srl, δικαιούχου του εικονιστικού σήματος Mò Mò, με αντικείμενο το αίτημα της M.M. Ristorazione
να κηρυχθεί ανίσχυρη η διάταξη ασφαλιστικών μέτρων που της απαγορεύει να χρησιμοποιεί το διακριτικό σημείο «Mò Mò Pizza, Sapori e Salute» καθώς και κάθε άλλο διακριτικό σημείο που περιέχει το σήμα Mò Mò.
Το νομικό πλαίσιο
Το διεθνές δίκαιο
3        Η Συμφωνία για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας στον τομέα του εμπορίου αποτελεί το παράρτημα 1Γ της Συμφωνίας για την ίδρυση του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ), η οποία υπεγράφη στο Μαρακές στις 15 Απριλίου 1994 και εγκρίθηκε με την απόφαση 94/800/ΕΚ του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 1994, σχετικά με την εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σύναψη των συμφωνιών που απέρρευσαν από τις πολυμερείς διαπραγματεύσεις του Γύρου της Ουρουγουάης (1986-1994), καθ’ όσον αφορά τα θέματα που εμπίπτουν στις αρμοδιότητές της (ΕΕ 1994, L 336, σ. 1) (στο εξής: συμφωνία TRIPS). Συμβαλλόμενα μέρη στη συμφωνία TRIPS είναι τα μέλη του ΠΟΕ, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται όλα τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και η ίδια η Ένωση.
4        Το άρθρο 50 της συμφωνίας TRIPS, το οποίο περιλαμβάνεται στο μέρος III αυτής, ορίζει τα εξής:
«1.      Οι δικαστικές αρχές έχουν την εξουσία να διατάσσουν την άμεση και αποτελεσματική εφαρμογή προσωρινών μέτρων:
α)      προκειμένου να αποτραπεί η παραβίαση κάποιου δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας
και ειδικότερα για να αποτραπεί η είσοδος στα υπαγόμενα στη δικαιοδοσία τους δίκτυα εμπορίας αγαθών, συμπεριλαμβανομένων εισαγόμενων αγαθών αμέσως μετά τον εκτελωνισμό τους,
β)      προκειμένου να διαφυλαχθούν αποδεικτικά στοιχεία που αναφέρονται στην υποτιθέμενη παραβίαση.
2.      Όταν κρίνεται αναγκαίο, οι δικαστικές αρχές έχουν την εξουσία να θεσπίζουν προσωρινά μέτρα χωρίς πρώτα να ακούσουν τις απόψεις της άλλης πλευράς, ιδίως όταν πιθανολογείται ότι τυχόν καθυστέρηση ενδέχεται να προκαλέσει ανεπανόρθωτη βλάβη στο πρόσωπο στο οποίο ανήκει το σχετικό δικαίωμα, ή όταν αποδεικνύεται ότι υπάρχει κίνδυνος καταστροφής συναφών αποδεικτικών στοιχείων.
[...]
6.      Με την επιφύλαξη της παραγράφου 4, τα προσωρινά μέτρα τα οποία λαμβάνονται δυνάμει των παραγράφων 1 και 2 ανακαλούνται ή έστω παύουν να ισχύουν μετά από αίτηση του εναγομένου, αν δεν κινηθούν μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα οι προβλεπόμενες διαδικασίες για την έκδοση απόφασης επί της ουσίας της υπόθεσης.
Το κρίσιμο χρονικό διάστημα καθορίζεται από τη δικαστική αρχή που έχει διατάξει την εκτέλεση των μέτρων, σε περίπτωση που κάτι τέτοιο επιτρέπεται από τη νομοθεσία του οικείου μέλους. Αν δεν υπάρχει ρητός καθορισμός του κρίσιμου χρονικού διαστήματος, αυτό δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο των 20 εργασίμων ημερών ή των 31 ημερολογιακών ημερών, ανάλογα με το ποιο χρονικό διάστημα είναι το μεγαλύτερο.
[...]»
Το δίκαιο της Ένωσης
5        Οι αιτιολογικές σκέψεις 4, 5 και 22 της οδηγίας 2004/48 έχουν ως εξής:
«(4)      Σε διεθνές επίπεδο, όλα τα κράτη μέλη, καθώς και η ίδια η [Ευρωπαϊκή] Κοινότητα για τα θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της, δεσμεύονται από τη [συμφωνία TRIPS] […]
(5)      Η συμφωνία TRIPS περιέχει, ειδικότερα, διατάξεις σχετικές με τα μέσα επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, οι οποίες αποτελούν κοινούς κανόνες που ισχύουν σε διεθνές επίπεδο και εφαρμόζονται σε όλα τα κράτη μέλη. Η παρούσα οδηγία δεν θα πρέπει να θίγει τις διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών μελών, περιλαμβανομένων των προβλεπομένων στη συμφωνία TRIPS.
[...]
(22)      Είναι επίσης απαραίτητο να προβλεφθούν προσωρινά μέτρα για την άμεση παύση της προσβολής [των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας] πριν από την έκδοση αποφάσεως επί της ουσίας, χωρίς να θίγονται τα δικαιώματα της υπεράσπισης, διασφαλίζοντας τον αναλογικό χαρακτήρα των προσωρινών μέτρων εν σχέσει με τις ιδιαιτερότητες της εκάστοτε περίπτωσης και αφού παρασχεθούν οι αναγκαίες εγγυήσεις για την κάλυψη των εξόδων και της ζημίας του εναγομένου από αδικαιολόγητη αίτηση. Τα μέτρα αυτά δικαιολογούνται ιδίως όταν οποιαδήποτε καθυστέρηση θα ήταν δυνατόν να προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημία στον δικαιούχο δικαιώματος διανοητικής ιδιοκτησίας.»
6        Το άρθρο 2 της οδηγίας, το οποίο επιγράφεται «Πεδίο εφαρμογής», προβλέπει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Με την επιφύλαξη των μέσων που προβλέπονται ή ενδέχεται να προβλεφθούν με την κοινοτική ή την εθνική νομοθεσία, καθόσον τα εν λόγω μέσα μπορεί να είναι ευνοϊκότερα για τους δικαιούχους, τα μέτρα, οι διαδικασίες και τα μέτρα αποκατάστασης που προβλέπονται από την παρούσα οδηγία εφαρμόζονται, σύμφωνα με το άρθρο 3, σε οποιαδήποτε προσβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας όπως προβλέπεται από την κοινοτική νομοθεσία ή/και την εθνική νομοθεσία του οικείου κράτους μέλους.»
7        Το άρθρο 3 της οδηγίας, το οποίο επιγράφεται «Γενική υποχρέωση», ορίζει τα εξής:
«1.      Τα κράτη μέλη προβλέπουν τα μέτρα, τις διαδικασίες και τα μέτρα αποκατάστασης που απαιτούνται για τη διασφάλιση της επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας που ρυθμίζονται με την παρούσα οδηγία. Τα εν λόγω μέτρα, οι διαδικασίες και τα μέτρα αποκατάστασης πρέπει να είναι θεμιτά και δίκαια, να μην είναι περίπλοκα και δαπανηρά άνευ λόγου και να μην προβλέπουν παράλογες προθεσμίες ούτε να συνεπάγονται αδικαιολόγητες καθυστερήσεις.
2.      Τα εν λόγω μέτρα, διαδικασίες και μέτρα αποκατάστασης πρέπει επίσης να είναι αποτελεσματικά, αναλογικά και αποτρεπτικά και να εφαρμόζονται κατά τρόπον ώστε να αποτρέπεται η δημιουργία εμποδίων στο νόμιμο εμπόριο και να προβλέπονται εγγυήσεις κατά της κατάχρησής τους.»
8        Το άρθρο 9 της οδηγίας, το οποίο επιγράφεται «Προσωρινά και συντηρητικά μέτρα», έχει ως εξής:
«1.      Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι αρμόδιες δικαστικές αρχές να δύνανται, κατόπιν αιτήσεως του ενάγοντος:
α)      να εκδίδουν κατά του φερόμενου ως παραβάτη προσωρινή διαταγή, με σκοπό να προλάβουν κάθε επικείμενη προσβολή δικαιώματος διανοητικής ιδιοκτησίας ή να απαγορεύσουν, προσωρινώς και, εφόσον απαιτείται, υπό την προϋπόθεση επαναληπτικής καταβολής προστίμου, εφόσον προβλέπεται από την εθνική νομοθεσία, τη συνέχιση των προσβολών του εν λόγω δικαιώματος ή να εξαρτήσουν τη συνέχιση της εν λόγω προσβολής από την παροχή εγγύησης με σκοπό να διασφαλισθεί η αποζημίωση του δικαιούχου· μπορεί επίσης να εκδίδεται προσωρινή διαταγή υπό τους ιδίους όρους κατά ενδιαμέσου, οι υπηρεσίες του οποίου χρησιμοποιούνται από τρίτον για την προσβολή δικαιώματος διανοητικής ιδιοκτησίας· οι προσωρινές διαταγές κατά ενδιαμέσων, οι υπηρεσίες των οποίων χρησιμοποιούνται από τρίτον για την προσβολή του δικαιώματος του δημιουργού ή συγγενικού δικαιώματος, διέπονται από την οδηγία 2001/29/ΕΚ [του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 2001, για την εναρμόνιση ορισμένων πτυχών του δικαιώματος του δημιουργού και συγγενικών δικαιωμάτων στην κοινωνία της πληροφορίας (ΕΕ 2001, L 167, σ. 10)]·
β)      να διατάσσουν την κατάσχεση ή την απόδοση των εμπορευμάτων για τα οποία υπάρχουν υπόνοιες ότι προσβάλλουν δικαίωμα διανοητικής ιδιοκτησίας, προκειμένου να εμποδίσουν την είσοδο ή την κυκλοφορία τους στους εμπορικούς διαύλους.
2.      Στις περιπτώσεις προσβολών που διαπράττονται σε εμπορική κλίμακα, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι αρμόδιες δικαστικές αρχές να δύνανται να διατάσσουν, εφόσον ο ζημιωθείς διάδικος αποδεικνύει την ύπαρξη περιστάσεων που είναι δυνατόν να θέσουν σε κίνδυνο την καταβολή της αποζημίωσης, τη συντηρητική κατάσχεση των κινητών και ακινήτων αγαθών του φερόμενου ως παραβάτη, περιλαμβανομένης της δέσμευσης των τραπεζικών του λογαριασμών και των λοιπών περιουσιακών του στοιχείων. Προς τούτο, οι αρμόδιες αρχές δύνανται να ζητούν την κοινοποίηση τραπεζικών, χρηματοοικονομικών ή εμπορικών εγγράφων ή την προσήκουσα πρόσβαση στις σχετικές πληροφορίες.
3.      Οι δικαστικές αρχές έχουν, ως προς τα μέτρα που μνημονεύονται στις παραγράφους 1 και 2, την εξουσία να απαιτούν από τον αιτούντα να προσκομίσει κάθε ευλόγως διαθέσιμο αποδεικτικό στοιχείο για να σχηματίσουν με επαρκή βεβαιότητα την πεποίθηση ότι είναι ο δικαιούχος του δικαιώματος και ότι το δικαίωμά του προσβάλλεται ή ότι επίκειται προσβολή.
4.      Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η απόφαση περί των προσωρινών μέτρων των παραγράφων 1 και 2 να μπορεί να λαμβάνεται, εφόσον ενδείκνυται, χωρίς να ακουστεί η άλλη πλευρά, ιδίως όταν τυχόν καθυστέρηση θα μπορούσε να προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημία στον δικαιούχο του δικαιώματος. Στην περίπτωση αυτή, οι διάδικοι ενημερώνονται αμελλητί το αργότερο κατόπιν της εκτελέσεως των μέτρων.
Η επανεξέταση των μέτρων, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος ακροάσεως, λαμβάνει χώρα κατόπιν αιτήσεως του καθού, προκειμένου να αποφασιστεί, εντός ευλόγου προθεσμίας από την κοινοποίηση των μέτρων, αν τα μέτρα τροποποιούνται, ανακαλούνται ή επιβεβαιώνονται.
5.      Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα προσωρινά μέτρα των παραγράφων 1 και 2 να ανακαλούνται, ή να παύει άλλως το αποτέλεσμά τους, κατόπιν αιτήσεως του καθού, αν ο αιτών δεν ασκήσει την επί της ουσίας αγωγή ενώπιον της αρμόδιας δικαστικής αρχής εντός ευλόγου προθεσμίας η οποία ορίζεται από τη δικαστική αρχή που διατάσσει τα μέτρα, όταν η νομοθεσία του κράτους μέλους το επιτρέπει, ή, εάν δεν ορισθεί προθεσμία, εντός χρονικού διαστήματος που δεν υπερβαίνει τις 20 εργάσιμες ημέρες ή τις 31 ημερολογιακές ημέρες, αναλόγως του ποιο διάστημα είναι μεγαλύτερο.
[...]»
Το ιταλικό δίκαιο
Ο CPI
9        Το
άρθρο 131 του decreto legislativo n. 30 – Codice della proprietà industriale, a norma dell’articolo 15 della legge 12 dicembre 2002, n. 273 (νομοθετικού
διατάγματος
αριθ. 30, περί εγκρίσεως του κώδικα βιομηχανικής ιδιοκτησίας, σύμφωνα με το άρθρο 15 του νόμου 273, της 12ης Δεκεμβρίου 2002), της 10ης Φεβρουαρίου 2005 (GURI αριθ. 52, της 4ης Μαρτίου 2005, τακτικό συμπλήρωμα αριθ. 28), όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης (στο εξής: CPI), το οποίο επιγράφεται «Προσωρινή διαταγή», προβλέπει τα εξής:
«1.      Ο κάτοχος δικαιώματος βιομηχανικής ιδιοκτησίας μπορεί να ζητήσει την
απαγόρευση κάθε επικείμενης προσβολής του δικαιώματός του καθώς και της συνέχισης ή της επανάληψης των εν εξελίξει προσβολών. Ειδικότερα, μπορεί να ζητήσει την
απαγόρευση της κατασκευής, της εμπορίας και της χρήσης προϊόντων παραποίησης/απομίμησης, καθώς και την απόσυρση των εν λόγω προϊόντων από την αγορά έναντι οποιουδήποτε προσώπου τα έχει στην κατοχή του ή έχει με άλλον τρόπο πρόσβαση σε αυτά, σύμφωνα με τις διατάξεις του
Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας
[(codice di procedura civile, στο εξής: CPC)]
που διέπουν τη διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων.
Προσωρινή διαταγή
απαγόρευσης και εντολή απόσυρσης των προϊόντων αυτών μπορεί να ζητηθεί, για τους ίδιους λόγους, έναντι
οποιουδήποτε προσώπου του οποίου οι υπηρεσίες χρησιμοποιούνται για την προσβολή δικαιώματος βιομηχανικής ιδιοκτησίας.
2.      Κατά την έκδοση της προσωρινής διαταγής, ο δικαστής μπορεί να ορίσει το χρηματικό ποσό που θα καταβάλλεται για κάθε μεταγενέστερη προσβολή ή μη συμμόρφωση, καθώς και για κάθε καθυστέρηση στην εκτέλεση του μέτρου.»
10      Το άρθρο 132 του CPI, το οποίο επιγράφεται «Επίσπευση της προσωρινής προστασίας
και σχέση μεταξύ της διαδικασίας ασφαλιστικών μέτρων και της διαδικασίας επί της ουσίας», ορίζει τα εξής:
«1.      Τα μέτρα των άρθρων 126, 128, 129, 131 και 133 μπορούν επίσης να διαταχθούν
διαρκούσης της διαδικασίας χορήγησης διπλώματος ευρεσιτεχνίας ή καταχώρισης, υπό την προϋπόθεση ότι η αίτηση λήψης των ανωτέρω μέτρων είναι διαθέσιμη στο κοινό ή στα πρόσωπα στα οποία κοινοποιήθηκε.
2.      Εάν το δικαστήριο που διατάσσει το προσωρινό μέτρο δεν ορίσει προθεσμία εντός της οποίας οι διάδικοι οφείλουν να κινήσουν διαδικασία επί της ουσίας, η διαδικασία αυτή πρέπει να κινηθεί εντός 20 εργάσιμων ημερών ή εντός 30 ημερολογιακών ημερών, αναλόγως του ποιο διάστημα είναι μεγαλύτερο. Η προθεσμία αρχίζει να τρέχει από την έκδοση της διάταξης, όταν αυτή εκδίδεται κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, ή, άλλως, από την επίδοσή της. Όταν παραλλήλως ή επικουρικώς προς το ασφαλιστικό μέτρο της περιγραφής ζητούνται συμπληρωματικά προσωρινά μέτρα, για τον υπολογισμό της προθεσμίας λαμβάνεται υπόψη η διάταξη του ορισθέντος δικαστηρίου που αποφαίνεται και επί των συμπληρωματικών αυτών μέτρων.
3.      Εάν δεν κινηθεί επί της ουσίας διαδικασία εντός της αποκλειστικής προθεσμίας που προβλέπεται στην παράγραφο 2 ή εάν κινηθεί αλλά περατωθεί, το προσωρινό μέτρο παύει να παράγει αποτελέσματα.
4.      Οι διατάξεις της παραγράφου 3 δεν εφαρμόζονται στα επείγοντα μέτρα που λαμβάνονται κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 700 του [CPC], ούτε στα λοιπά προσωρινά μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα της απόφασης επί της ουσίας [(στο εξής: μέτρα επίσπευσης)]. Στην περίπτωση αυτή, κάθε διάδικος μπορεί να κινήσει διαδικασία επί της ουσίας.
[...]»
Ο CPC
11      Το άρθρο 700 του CPC ορίζει τα εξής:
«Εκτός από τις περιπτώσεις που διέπονται από τα προηγούμενα τμήματα του παρόντος κεφαλαίου, κάθε πρόσωπο που ευλόγως φοβάται ότι, κατά το χρονικό διάστημα που είναι αναγκαίο για την αναγνώριση του δικαιώματός του διά της τακτικής διαδικασίας, μπορεί να υποστεί επικείμενη και ανεπανόρθωτη ζημία, μπορεί να προσφύγει ενώπιον δικαστηρίου προκειμένου αυτό να διατάξει τα επείγοντα μέτρα που, αναλόγως των περιστάσεων, κρίνει τα πλέον κατάλληλα για την προσωρινή διασφάλιση των αποτελεσμάτων της απόφασης επί της ουσίας.»
Η διαφορά της κύριας δίκης και το προδικαστικό ερώτημα
12      Η Villa Ramazzini, επιχείρηση εγκατεστημένη στην Ιταλία, είναι δικαιούχος του εικονιστικού σήματος Mò Mò.
13      Η M.M. Ristorazione, επιχείρηση επίσης εγκατεστημένη στην Ιταλία, χρησιμοποιούσε το διακριτικό σημείο «Mò Mò Pizza, Sapori e Salute».
14      Με διάταξη ασφαλιστικών μέτρων της 22ας Μαρτίου 2018, το Tribunale di Roma (πρωτοδικείο Ρώμης, Ιταλία) έκανε δεκτή την αίτηση προσωρινής προστασίας που είχε υποβάλει η Villa Ramazzini. Ειδικότερα, το δικαστήριο αυτό απαγόρευσε στη M.M. Ristorazione να χρησιμοποιεί το σημείο «Mò Mò Pizza, Sapori e Salute», καθώς και κάθε άλλο διακριτικό σημείο που περιείχε το σήμα Mò Mò, διέταξε την αφαίρεση του σημείου αυτού από τον διακριτικό τίτλο της M.M. Ristorazione και επέβαλε στην τελευταία χρηματική ποινή για κάθε ημέρα καθυστέρησης στην εκτέλεση της απόφασής του, από της επιδόσεως του εκτελεστού αντιγράφου της.
15      Η M.M. Ristorazione ζήτησε από το Tribunale di Roma (πρωτοδικείο Ρώμης) να κηρύξει ανίσχυρη τη διάταξη ασφαλιστικών μέτρων της 22ας Μαρτίου 2018. Υποστήριξε ότι,
δυνάμει του άρθρου 132, παράγραφος 3, του CPI και του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48, η ανωτέρω διάταξη είχε παύσει να παράγει αποτελέσματα, διότι η Villa Ramazzini δεν είχε κινήσει διαδικασία επί της ουσίας για την αναγνώριση του δικαιώματός της.
16      Με απόφαση της 8ης Ιουλίου 2020, το Tribunale di Roma (πρωτοδικείο Ρώμης) απέρριψε το ανωτέρω αίτημα βάσει του άρθρου 132, παράγραφος 4, του CPI, σύμφωνα με το οποίο η παύση ισχύος του προσωρινού μέτρου ως κύρωση για τη μη εμπρόθεσμη κίνηση της διαδικασίας επί της ουσίας δεν έχει εφαρμογή στα μέτρα επίσπευσης, όπως είναι, κατά το δικαστήριο αυτό, η διαταγή άρσης της προσβολής και παράλειψής της στο μέλλον που εκδόθηκε κατά της M.M. Ristorazione. Κατά το ανωτέρω δικαστήριο, το άρθρο 9 της οδηγίας 2004/48 αφορά αποκλειστικά τα εκ φύσεως προσωρινά μέτρα και όχι εκείνα που μπορούν να επισπεύσουν
τα αποτελέσματα
της απόφασης επί της ουσίας.
17      Η M.M. Ristorazione άσκησε έφεση κατά της απόφασης αυτής ενώπιον του Corte d’appello di Roma (εφετείου Ρώμης, Ιταλία), το οποίο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση. Αφού χαρακτήρισε τις διαταγές άρσης της προσβολής και παράλειψής της στο μέλλον του άρθρου 131 του CPI ως μέτρα επίσπευσης, το εν λόγω δικαστήριο έκρινε ότι, εφόσον τα μέτρα αυτά έχουν καταστεί οριστικά, μπορούν, αφ’ εαυτών, να προστατεύσουν οριστικώς το δικαίωμα του αιτούντος. Συναφώς, το Corte d’appello di Roma (εφετείο Ρώμης) έκρινε ότι τα εν λόγω μέτρα πρέπει να διακρίνονται από εκείνα του άρθρου 9 της οδηγίας 2004/48, σκοπός των οποίων είναι η διατήρηση μιας κατάστασης πραγμάτων προκειμένου η κύρια απόφαση να μπορεί να παραγάγει τα αποτελέσματά της στο μέλλον. Κατά το εν λόγω δικαστήριο, η ρύθμιση σχετικά με τα μέτρα επίσπευσης στηρίζεται στην αρχή της οικονομίας της διαδικασίας, η οποία διέπεται από το άρθρο 3 της οδηγίας.
18      Η M.M. Ristorazione άσκησε αναίρεση ενώπιον του Corte suprema di cassazione (Ανωτάτου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, Ιταλία), ήτοι του αιτούντος δικαστηρίου. Προς στήριξη της αιτήσεως αναιρέσεως προβάλλει δύο λόγους, ο πρώτος εκ των οποίων αφορά, μεταξύ άλλων, παράβαση του άρθρου 9 της οδηγίας 2004/48 και του άρθρου 132 του CPI. Κατά την M.M. Ristorazione, το άρθρο 9 της οδηγίας περιλαμβάνει τα μέτρα επίσπευσης, όπως οι προσωρινές διαταγές που αποσκοπούν στην πρόληψη ή την παύση των προσβολών. Επιπλέον, το άρθρο 3 της οδηγίας δεν αποκλείει το ενδεχόμενο τα μέτρα επίσπευσης να παύσουν να παράγουν αποτελέσματα.
19      Το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει, πρώτον, ότι, μολονότι το άρθρο 132, παράγραφος 3, του CPI θεσπίζει τον γενικό κανόνα ότι το προσωρινό μέτρο παύει να παράγει αποτελέσματα εάν δεν κινηθεί διαδικασία επί της ουσίας εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, εντούτοις, το άρθρο 132, παράγραφος 4, του CPI προβλέπει ότι ο κανόνας αυτός δεν εφαρμόζεται στα επείγοντα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει του άρθρου 700 του CPC ούτε στα λοιπά προσωρινά μέτρα που
μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα της απόφασης επί της ουσίας, στο πλαίσιο των οποίων κάθε διάδικος μπορεί να κινήσει διαδικασία επί της ουσίας.
20      Το αιτούν δικαστήριο προσθέτει ότι από το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 προκύπτει ότι τα προσωρινά μέτρα των παραγράφων 1 και 2 του άρθρου αυτού πρέπει να ανακαλούνται ή να παύει άλλως το αποτέλεσμά τους, κατόπιν αιτήσεως του καθού, αν ο αιτών δεν κινήσει διαδικασία επί της ουσίας εντός ευλόγου προθεσμίας.
21      Το αιτούν δικαστήριο διευκρινίζει ότι, κατά τη νομολογία του Δικαστηρίου, τα μέτρα του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 συγκαταλέγονται μεταξύ των προβλεφθέντων από τον νομοθέτη της Ένωσης νομικών μέσων δυνάμει των οποίων μπορεί να αμβλυνθεί συνολικώς ο κίνδυνος
ζημίας του καθού λόγω των προσωρινών μέτρων και, ως εκ τούτου, να διασφαλιστεί η προστασία του.
22      Παρατηρεί ότι, μεταξύ των μέτρων που μνημονεύονται στο άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2004/48, περιλαμβάνεται η προσωρινή διαταγή, η οποία συμπίπτει με τη διαταγή άρσης της προσβολής και παράλειψής της στο μέλλον που προβλέπεται στο άρθρο 131, παράγραφος 1, του CPI, και η επαναληπτική καταβολή προστίμου που ισοδυναμεί με τον ορισμό ενός «ποσού που θα καταβάλλεται για κάθε μεταγενέστερη προσβολή ή μη συμμόρφωση, καθώς και για κάθε καθυστέρηση στην εκτέλεση του μέτρου», όπως προβλέπεται στο άρθρο 131, παράγραφος 2, του CPI.
23      Δεύτερον, το αιτούν δικαστήριο εκθέτει ότι, σε εθνικό επίπεδο, ούτε από τη νομολογία ούτε από τη θεωρία μπορεί να συναχθεί σαφής απάντηση ως προς το εάν το άρθρο 132, παράγραφος 4, του CPI αντιβαίνει στις διατάξεις της οδηγίας 2004/48.
24      Υπό τις συνθήκες αυτές, το Corte suprema di cassazione (Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
«Έχει το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας [2004/48] την έννοια ότι αντιτίθεται στην εθνική διάταξη του άρθρου 132, παράγραφος 4, του [CPI] κατά την οποία η ρύθμιση περί παύσης ισχύος του προσωρινού
μέτρου σε περίπτωση που δεν κινηθεί
διαδικασία επί της ουσίας εντός της αποκλειστικής προθεσμίας του
άρθρου 132, παράγραφος 3, του [CPI] δεν εφαρμόζεται στα επείγοντα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει του άρθρου 700 του [CPC] και στα λοιπά
προσωρινά
μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα της απόφασης επί της ουσίας, καίτοι, στις περιπτώσεις αυτές, κάθε διάδικος δύναται να κινήσει
διαδικασία επί της ουσίας;»
Επί του προδικαστικού ερωτήματος
25      Με το μοναδικό προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί εάν το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 έχει την έννοια ότι αντιτίθεται στην εφαρμογή εθνικής διάταξης δυνάμει της οποίας μπορούν να διατηρηθούν σε ισχύ ορισμένα προσωρινά μέτρα, όπως τα προσωρινά μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα της απόφασης επί της ουσίας, όταν ο αιτών δεν έχει κινήσει διαδικασία επί της ουσίας εντός της προθεσμίας του άρθρου 9, παράγραφος 5, και ο καθού ζητεί την ανάκληση των προσωρινών αυτών μέτρων ή την άλλως παύση των αποτελεσμάτων τους.
26      Προκαταρκτικώς, υπενθυμίζεται ότι η συμφωνία TRIPS, η οποία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της έννομης τάξης της Ένωσης, δεσμεύει την Ένωση και, ως εκ τούτου, υπερισχύει των πράξεων του παράγωγου δικαίου της Ένωσης, οι οποίες πρέπει να ερμηνεύονται, στο μέτρο του δυνατού, σύμφωνα με τους όρους της εν λόγω συμφωνίας (πρβλ. απόφαση της 27ης Φεβρουαρίου 2024, EUIPO κατά The KaiKai Company Jaeger Wichmann, C‑382/21 P, EU:C:2024:172, σκέψη 70 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
27      Συναφώς, κατά τις αιτιολογικές της σκέψεις 4 και 5, η οδηγία 2004/48 δεν θα πρέπει να θίγει τις υποχρεώσεις των κρατών μελών που απορρέουν από τη συμφωνία TRIPS η οποία δεσμεύει
το σύνολο των κρατών μελών καθώς και την ίδια την Ένωση. Επιπλέον, το άρθρο 9 της οδηγίας απηχεί το άρθρο 50 της συμφωνίας TRIPS. Επομένως, η οδηγία πρέπει να ερμηνεύεται, στο μέτρο του δυνατού, σύμφωνα με τις διεθνείς υποχρεώσεις της Ένωσης που απορρέουν από την εν λόγω συμφωνία.
28      Περαιτέρω, κατά πάγια νομολογία, για την ερμηνεία διάταξης του δικαίου της Ένωσης πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όχι μόνον το γράμμα της, αλλά και το πλαίσιο στο οποίο αυτή εντάσσεται, καθώς και οι στόχοι και ο σκοπός που επιδιώκει η πράξη της οποίας αποτελεί μέρος (βλ. αποφάσεις της 17ης Νοεμβρίου 1983, Merck, 292/82, EU:C:1983:335, σκέψη 12, και της 19ης Ιουνίου 2025, CeramTec, C‑17/24, EU:C:2025:455, σκέψη 33 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
29      Πρώτον, το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να μεριμνούν ώστε τα προσωρινά μέτρα που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 9 να ανακαλούνται ή να παύει άλλως το αποτέλεσμά τους, κατόπιν αιτήσεως του καθού, αν ο αιτών δεν κινήσει διαδικασία επί της ουσίας ενώπιον της αρμόδιας δικαστικής αρχής εντός της προθεσμίας που ορίζει η εν λόγω αρχή ή, εάν δεν οριστεί προθεσμία, εντός χρονικού διαστήματος που δεν υπερβαίνει τις 20 εργάσιμες ημέρες ή τις 31 ημερολογιακές ημέρες, αναλόγως του ποιο διάστημα είναι μεγαλύτερο.
30      Από το γράμμα του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 προκύπτει ότι πρόκειται, κατ’ αρχάς, για τα προσωρινά μέτρα του άρθρου 9, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, της οδηγίας. Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν, μεταξύ άλλων, μέσω
διάταξης ασφαλιστικών μέτρων, να προλάβουν κάθε επικείμενη προσβολή δικαιώματος διανοητικής ιδιοκτησίας ή να απαγορεύσουν, προσωρινώς και, εφόσον απαιτείται, υπό την προϋπόθεση επαναληπτικής καταβολής προστίμου, εφόσον προβλέπεται από την εθνική νομοθεσία, τη συνέχιση των προσβολών του εν λόγω δικαιώματος ή να εξαρτήσουν τη συνέχιση της εν λόγω προσβολής από την παροχή εγγύησης με σκοπό να διασφαλιστεί η αποζημίωση του δικαιούχου.
31      Εν συνεχεία, πρόκειται για τα προσωρινά μέτρα του άρθρου 9, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, της οδηγίας, ήτοι εκείνα με τα οποία διατάσσεται η κατάσχεση ή η απόδοση των εμπορευμάτων για τα οποία υπάρχουν υπόνοιες ότι προσβάλλουν δικαίωμα διανοητικής ιδιοκτησίας, προκειμένου να εμποδιστεί η είσοδος ή η κυκλοφορία τους στους εμπορικούς διαύλους.
32      Τέλος, πρόκειται για τα προσωρινά μέτρα του άρθρου 9,
παράγραφος 2, της οδηγίας, με τα οποία διατάσσεται η συντηρητική κατάσχεση των κινητών και ακινήτων αγαθών του φερόμενου ως παραβάτη, περιλαμβανομένης της δέσμευσης των τραπεζικών του λογαριασμών και των λοιπών περιουσιακών του στοιχείων
33      Επομένως, το γράμμα του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48, σε συνδυασμό με τις παραγράφους 1 και 2, του άρθρου αυτού, καλύπτει ένα ευρύ φάσμα προσωρινών μέτρων και δεν αποκλείει τα προσωρινά μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα της απόφασης επί της ουσίας.
34      Δεύτερον, από το πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 προκύπτει ότι σκοπός της διάταξης αυτής είναι να παράσχει στον καθού το προσωρινό μέτρο το δικαίωμα να ζητήσει την άρση του μέτρου αυτού εάν διαπιστωθεί ότι ο αιτών δεν κίνησε τη διαδικασία επί της ουσίας εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 13ης Σεπτεμβρίου 2001, Schieving-Nijstad κ.λπ., C‑89/99, EU:C:2001:438, σκέψη 42).
35      Πράγματι, το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 δεν επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να προβλέπουν την αυτόματη παύση των αποτελεσμάτων των οικείων προσωρινών μέτρων λόγω της παρέλευσης της προθεσμίας που τάσσεται στον αιτούντα για την κίνηση της διαδικασία επί της ουσίας, δεδομένου ότι η διάταξη αυτή προβλέπει ρητώς ότι προς τούτο απαιτείται αίτηση του καθού (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 13ης Σεπτεμβρίου 2001, Schieving-Nijstad κ.λπ., C‑89/99, EU:C:2001:438, σκέψη 60).
36      Επιπλέον, το άρθρο 9, παράγραφος 4, της οδηγίας προβλέπει ότι ακόμη και αν τα προσωρινά μέτρα έχουν διαταχθεί χωρίς να ακουστεί η άλλη πλευρά, εντούτοις, επανεξετάζονται μόνον κατόπιν αιτήσεως του καθού.
37      Τρίτον, όσον αφορά τους στόχους και τον σκοπό της οδηγίας 2004/48, επισημαίνεται ότι αυτή αποσκοπεί στη ρύθμιση των πτυχών που συνδέονται με τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας οι οποίες είναι συμφυείς, αφενός, με την προστασία των εν λόγω δικαιωμάτων και, αφετέρου, με τις προσβολές που στρέφονται κατ’ αυτών, επιβάλλοντας την ύπαρξη αποτελεσματικών μέσων παροχής ένδικης προστασίας με σκοπό την πρόληψη ή την παύση κάθε προσβολής υφισταμένου δικαιώματος διανοητικής ιδιοκτησίας ή την αποκατάσταση των συνεπειών της προσβολής αυτής (απόφαση της 28ης Απριλίου 2022, Phoenix Contact, C‑44/21, EU:C:2022:309, σκέψη 39 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία). Κατά το άρθρο 3, παράγραφος 1, της οδηγίας, τα μέτρα, οι διαδικασίες και τα μέτρα αποκατάστασης που απαιτούνται για τη διασφάλιση της επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας πρέπει, μεταξύ άλλων, να είναι θεμιτά και δίκαια.
38      Επιπλέον, στο άρθρο 3, παράγραφος 2, της οδηγίας επισημαίνεται ότι τα εν λόγω μέτρα, διαδικασίες και μέτρα αποκατάστασης πρέπει να είναι αποτελεσματικά, αναλογικά και αποτρεπτικά και να εφαρμόζονται κατά τρόπον ώστε να αποτρέπεται η δημιουργία εμποδίων στο νόμιμο εμπόριο και να προβλέπονται εγγυήσεις κατά της κατάχρησής τους. Επομένως, η ως άνω διάταξη επιβάλλει στα κράτη μέλη και, εν τέλει, στα εθνικά δικαστήρια να παρέχουν εγγυήσεις ώστε να εξασφαλίζεται, μεταξύ άλλων, ότι τα μέτρα και οι διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 9 της οδηγίας 2004/48 δεν χρησιμοποιούνται καταχρηστικώς (απόφαση της 28ης Απριλίου 2022, Phoenix Contact, C‑44/21, EU:C:2022:309, σκέψη 43 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
39      Επιπλέον, ο σκοπός τον οποίον επιδιώκει το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48, όπως προκύπτει επίσης από την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας, είναι να διασφαλιστεί ότι τα οικεία προσωρινά μέτρα δεν παραμένουν επ’ αόριστον σε ισχύ χωρίς να εκδοθεί απόφαση επί της ουσίας. Επομένως, το άρθρο 9, παράγραφος 5, σε συνδυασμό με το άρθρο 3 της οδηγίας, αποσκοπεί στην πρόληψη της δυσανάλογης ή καταχρηστικής χρήσης των προσωρινών μέτρων και στην αποτροπή της δημιουργίας εμποδίων στο νόμιμο εμπόριο, διασφαλίζοντας στον καθού τη δυνατότητα να ζητήσει την ανάκλησή τους σε περίπτωση που ο αιτών δεν κινήσει διαδικασία επί της ουσίας.
40      Επομένως, το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48, το οποίο δεν προβλέπει καμία εξαίρεση από τον κανόνα που θεσπίζει, αποτελεί μία από τις εγγυήσεις, προς όφελος του καθού τις οποίες ο νομοθέτης της Ένωσης θεώρησε αναγκαίες ως αντιστάθμισμα των ταχέων και αποτελεσματικών προσωρινών μέτρων των οποίων την ύπαρξη προέβλεψε και τα οποία θίγουν τα συμφέροντα του καθού (πρβλ. απόφαση της 28ης Απριλίου 2022, Phoenix Contact, C‑44/21, EU:C:2022:309, σκέψεις 43 έως 48).
41      Η διατήρηση σε ισχύ ορισμένων προσωρινών μέτρων χωρίς ο αιτών να υποχρεούται να κινήσει διαδικασία επί της ουσίας μπορεί να δημιουργήσει καταστάσεις στις οποίες ένα προσωρινό μέτρο, το οποίο φαίνεται να δικαιολογείται στο πλαίσιο επείγουσας διαδικασίας, αλλά το οποίο θα μπορούσε στη συνέχεια να αποδειχθεί αδικαιολόγητο, εξακολουθεί,
ελλείψει δικαστικού ελέγχου της ουσίας της υπόθεσης,
να θίγει τον καθού και μπορεί να υπονομεύσει, κατά την εφαρμογή των μέτρων που αποσκοπούν στην επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, τον σκοπό που επιδιώκει το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48, καθώς και την αρχή της αναλογικότητας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 3,
παράγραφος 2, της οδηγίας.
42      Επιπλέον, η αρχή της οικονομίας της διαδικασίας, στην οποία αναφέρεται το αιτούν δικαστήριο, δεν μπορεί να κατισχύσει των ρητών διατάξεων του παράγωγου δικαίου της Ένωσης, οι οποίες επιβάλλουν τη θέσπιση εγγυήσεων για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων υπεράσπισης, όπως αυτά κατοχυρώνονται στα άρθρα 3 και 9 της οδηγίας 2004/48, σε συνδυασμό με το άρθρο 50 της συμφωνίας TRIPS και με τα άρθρα 47 και 48 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
43      Τέλος, το άρθρο 2, παράγραφος 1, της οδηγίας 2004/48, από το οποίο προκύπτει ότι η οδηγία εφαρμόζεται υπό την επιφύλαξη των μέσων που προβλέπονται ή ενδέχεται να προβλεφθούν, μεταξύ άλλων, με την εθνική νομοθεσία, καθόσον τα μέσα αυτά μπορεί να είναι ευνοϊκότερα για τους δικαιούχους (απόφαση της 28ης Απριλίου 2022, Phoenix Contact, C‑44/21, EU:C:2022:309, σκέψη 37 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία), δεν μπορεί να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι είναι δυνατή η διατήρηση σε ισχύ ορισμένων προσωρινών μέτρων χωρίς ο αιτών, ο οποίος επικαλείται δικαίωμα διανοητικής ιδιοκτησίας, να υποχρεούται να κινήσει διαδικασία επί της ουσίας. Πράγματι, ακόμη και αν ο εθνικός κανόνας που προβλέπει τη διατήρηση σε ισχύ ορισμένων προσωρινών μέτρων θα μπορούσε να είναι ευνοϊκότερος για τους δικαιούχους δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, ο νομοθέτης της Ένωσης θέσπισε τις προϋποθέσεις εφαρμογής των προσωρινών μέτρων στα άρθρα 3 και 9 της οδηγίας 2004/48, τούτο δε κατά τρόπο σύμφωνο προς το άρθρο 50 της συμφωνίας TRIPS, μεριμνώντας παράλληλα για τη διασφάλιση ισορροπίας μεταξύ των δικαιωμάτων του δικαιούχου δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και των δικαιωμάτων υπεράσπισης βάσει των άρθρων 47 και 48 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Επομένως, οι εν λόγω προϋποθέσεις εφαρμογής δεν εμπίπτουν στη δικονομική αυτονομία των κρατών μελών.
44      Τέταρτον, το αιτούν δικαστήριο εκθέτει ότι, σύμφωνα με μέρος της θεωρίας, τα μέτρα επίσπευσης
που προβλέπονται στο άρθρο 132, παράγραφος 4, του CPI δεν εμπίπτουν στα προσωρινά μέτρα του άρθρου 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48. Τα μέτρα αυτά, σε αντίθεση με τα εν στενή εννοία προσωρινά μέτρα, θεωρούνται ότι αποσκοπούν στην προστασία των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας κατά τον ίδιο τρόπο με μια οριστική απόφαση. Καθόσον προηγούνται της
απόφασης
επί της ουσίας, συνιστούν άτυπα προσωρινά μέτρα.
45      Συναφώς, εναπόκειται στο εθνικό δικαστήριο να κρίνει εάν τα μέτρα επίσπευσης που ελήφθησαν στο πλαίσιο της υπόθεσης της κύριας δίκης συνιστούν προσωρινά μέτρα κατά την έννοια του άρθρου 9, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2004/48.
46      Εντούτοις, επισημαίνεται, αφενός, ότι δεν αμφισβητείται ότι τόσο ο αιτών όσο και ο καθού μπορούν να κινήσουν διαδικασία επί της ουσίας, οπότε τα
μέτρα επίσπευσης
δεν φαίνεται να θεωρούνται από τον νομοθέτη οριστικά από νομικής απόψεως, δεδομένου ότι ο ίδιος τα χαρακτήρισε προσωρινά μέτρα (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 16ης Ιουνίου 1998, Hermès, C‑53/96, EU:C:1998:292, σκέψη 38).
47      Αφετέρου, υπενθυμίζεται ότι από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει ότι «η ενδεχόμενη βούληση των διαδίκων να αποδεχθούν την απόφαση περί ασφαλιστικών μέτρων ως “οριστική” επίλυση της διαφοράς τους δεν αναιρεί τη νομική φύση ενός μέτρου που χαρακτηρίζεται “προσωρινό”, υπό την έννοια του άρθρου 50 της [συμφωνίας TRIPS]» (απόφαση της 16ης Ιουνίου 1998, Hermès, C‑53/96, EU:C:1998:292, σκέψη 44).
48      Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, στο υποβληθέν ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48 έχει την έννοια ότι αντιτίθεται στην εφαρμογή εθνικής διάταξης δυνάμει της οποίας μπορούν να διατηρηθούν σε ισχύ ορισμένα προσωρινά μέτρα, όπως τα προσωρινά μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα μιας επί της ουσίας απόφασης, όταν ο αιτών δεν έχει κινήσει διαδικασία επί της ουσίας εντός της προθεσμίας του άρθρου 9, παράγραφος 5, και ο καθού ζητεί την ανάκληση των προσωρινών αυτών μέτρων ή την άλλως παύση των αποτελεσμάτων τους.
Επί των δικαστικών εξόδων
49      Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (όγδοο τμήμα) αποφαίνεται:
Το άρθρο 9, παράγραφος 5, της οδηγίας 2004/48/ΕK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας,
έχει την έννοια ότι:
αντιτίθεται στην εφαρμογή εθνικής διάταξης δυνάμει της οποίας μπορούν να διατηρηθούν σε ισχύ ορισμένα προσωρινά μέτρα, όπως τα προσωρινά μέτρα που μπορούν να επισπεύσουν τα αποτελέσματα μιας επί της ουσίας απόφασης, όταν ο αιτών δεν έχει κινήσει διαδικασία επί της ουσίας εντός της προθεσμίας του άρθρου 9, παράγραφος 5, και ο καθού ζητεί την ανάκληση των προσωρινών αυτών μέτρων ή την άλλως παύση των αποτελεσμάτων τους.
(υπογραφές)
*      Γλώσσα διαδικασίας: η ιταλική.