62024TJ0229_RES
Υπόθεση T‑229/24
Isabel Sánchez
κατά
Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου (δέκατο τμήμα) της 29ης Απριλίου 2026
«Υπαλληλική υπόθεση – Υπάλληλοι – Πρόσληψη – Προκήρυξη διαγωνισμού – Γενικός διαγωνισμός EPSO/AD/391/21 – Απόφαση περί μη εγγραφής του ονόματος του προσφεύγοντος στον πίνακα επιτυχόντων – Ίση μεταχείριση – Κανονικοποίηση των βαθμολογιών – Υποχρέωση αιτιολόγησης – Δικαιώματα άμυνας – Αρχή της χρηστής διοίκησης – Διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας – Εύλογο χρονικό διάστημα»
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διαγωνισμός βάσει τίτλων και εξετάσεων – Υποχρεώσεις της εξεταστικής επιτροπής – Συγκριτική εξέταση των προσόντων των υποψηφίων – Προσφυγή στην κανονικοποίηση των βαθμολογιών – Υποχρέωση σχετικής μνείας στην προκήρυξη του διαγωνισμού ή προειδοποίησης των υποψηφίων πριν από τις δοκιμασίες – Δεν υφίσταται
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, παράρτημα III, άρθρο 1 § 1, στοιχείο εʹ)
(βλ. σκέψεις 37-44, 69)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διαγωνισμός βάσει τίτλων και εξετάσεων – Εφαρμογή των κριτηρίων βαθμολόγησης και της στάθμισής τους – Εξουσία εκτιμήσεως της εξεταστικής επιτροπής – Προσφυγή στην κανονικοποίηση των βαθμολογιών μετά τις δοκιμασίες – Επιτρέπεται
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, άρθρο 27 και παράρτημα ΙΙΙ)
(βλ. σκέψεις 46-49, 51-54)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Επιλογής Προσωπικού (EPSO) – Διεξαγωγή διαγωνισμών για την πρόσληψη υπαλλήλων – Ρόλος της EPSO – Συνδρομή στην εξεταστική επιτροπή – Τεχνική υποστήριξη στο πλαίσιο της κανονικοποίησης των βαθμολογιών των υποψηφίων – Επιτρέπεται – Ανάγκη πρόβλεψης, στην προκήρυξη του διαγωνισμού, της παρέμβασης της EPSO – Δεν υφίσταται
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, παράρτημα III, άρθρα 1 § 1, στοιχείο εʹ, και 7 §§ 1 έως 3)
(βλ. σκέψεις 70-77)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Εξεταστική επιτροπή – Απόφαση περί μη εγγραφής στον πίνακα επιτυχόντων – Υποχρέωση αιτιολόγησης – Περιεχόμενο – Τήρηση του απορρήτου των εργασιών – Γνωστοποίηση των βαθμών που συγκεντρώθηκαν στις διάφορες δοκιμασίες – Επιτρέπεται – Ανάγκη πρόσθετης αιτιολογίας σε περίπτωση κανονικοποίησης των βαθμολογιών από την εξεταστική επιτροπή – Δεν υφίσταται
(Άρθρο 296 ΣΛΕΕ· Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, παράρτημα III, άρθρο 6)
(βλ. σκέψεις 91-100)
Υπάλληλοι – Αρχές – Δικαιώματα άμυνας – Υποχρέωση ακροάσεως του ενδιαφερομένου πριν από την έκδοση βλαπτικής για αυτόν πράξεως – Περιεχόμενο – Εφαρμογή στις αποφάσεις εξεταστικής επιτροπής διαγωνισμού – Υποχρέωση κοινοποίησης του μαθηματικού τύπου που εφαρμόζεται στο πλαίσιο της κανονικοποίησης των βαθμολογιών – Δεν υφίσταται
(Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άρθρο 41 § 2, στοιχείο αʹ)
(βλ. σκέψεις 104-109, 117-120)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Διαγωνισμός βάσει τίτλων και εξετάσεων – Αξιολόγηση των προσόντων των υποψηφίων – Επανεξέταση των υποψηφιοτήτων – Αντικείμενο
(Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, παράρτημα III, άρθρο 7 § 2, στοιχείο βʹ)
(βλ. σκέψη 113)
Υπαλληλικές προσφυγές – Προηγούμενη διοικητική ένσταση – Σιωπηρή απόφαση περί απόρριψης της διοικητικής ένστασης – Μεταγενέστερη ρητή απόφαση – Παράβαση της υποχρέωσης τήρησης εύλογου χρονικού διαστήματος – Δεν υφίσταται
(Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άρθρο 41 § 1· Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων, άρθρα 90 και 91 § 3)
(βλ. σκέψεις 127-132)
Υπάλληλοι – Διαγωνισμός – Υποχρέωση των θεσμικών οργάνων της Ένωσης να εξασφαλίζουν για όλους τους υποψηφίους εύρυθμη και ομαλή διεξαγωγή των εξετάσεων – Παράβαση – Επιπτώσεις στη νομιμότητα των εξετάσεων – Προϋποθέσεις – Βάρος αποδείξεως
(βλ. σκέψεις 142-145, 149-152)
Σύνοψη
Το Γενικό Δικαστήριο, επιληφθέν προσφυγής ακυρώσεως ασκηθείσας από πρώην υποψήφια του γενικού διαγωνισμού EPSO/AD/391/21, την οποία απορρίπτει, αποφαίνεται για πρώτη φορά επί της αμφισβήτησης της κανονικοποίησης των βαθμολογιών (στο εξής: κανονικοποίηση) στο πλαίσιο διαγωνισμού.
Τον Μάιο του 2021 η προσφεύγουσα υπέβαλε υποψηφιότητα στον επίμαχο διαγωνισμό, ο οποίος είχε ως αντικείμενο την κατάρτιση πινάκων επιτυχόντων από τους οποίους τα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κυρίως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα μπορούσαν να προσλάβουν υπαλλήλους.
Τον Δεκέμβριο του 2022 η προσφεύγουσα ενημερώθηκε ότι, μετά το πέρας των δοκιμασιών του τελευταίου σταδίου του διαγωνισμού, το όνομά της δεν ενεγράφη στον πίνακα επιτυχόντων για τον λόγο ότι δεν περιλαμβανόταν μεταξύ των υποψηφίων που είχαν λάβει τις υψηλότερες βαθμολογίες στις δοκιμασίες αυτές.
Εν προκειμένω, η προσφεύγουσα βάλλει, εν συνόψει, κατά της μη δημοσίευσης της μεθόδου κανονικοποίησης, ως μεθόδου βαθμολόγησης, στην προκήρυξη του διαγωνισμού και φρονεί ότι η μέθοδος αυτή θα έπρεπε, τουλάχιστον, να έχει καθοριστεί και κοινοποιηθεί από την εξεταστική επιτροπή του διαγωνισμού πριν από την έναρξη των δοκιμασιών.
Εκτίμηση του Γενικού Δικαστηρίου
Το Γενικό Δικαστήριο υπενθυμίζει αρχικά ότι οι εργασίες μιας εξεταστικής επιτροπής διαγωνισμού περιλαμβάνουν, κατά κανόνα, δύο τουλάχιστον διακεκριμένα στάδια, δηλαδή, πρώτον, την εξέταση των αιτήσεων συμμετοχής προκειμένου να επιλεγούν οι υποψήφιοι στους οποίους θα επιτραπεί να μετάσχουν στον διαγωνισμό και, δεύτερον, την εξέταση των προσόντων των υποψηφίων για την προς πλήρωση θέση, ώστε να καταρτιστεί πίνακας επιτυχόντων.
Η κανονικοποίηση, η οποία εντάσσεται στο δεύτερο στάδιο των εργασιών της εξεταστικής επιτροπής, έχει ως στόχο την εξουδετέρωση της σχετικής υποκειμενικότητας των διαφόρων διορθωτών κατά τη χορήγηση της βαθμολογίας, δεδομένου ότι ορισμένοι είναι αντικειμενικά αυστηρότεροι από άλλους. Μπορεί να αποδειχθεί σκόπιμη ανάλογα με τις ιδιαίτερες περιστάσεις κάθε διαδικασίας πρόσληψης. Η μέθοδος αυτή αποσκοπεί στην υλοποίηση της αρχής της ίσης μεταχείρισης, στο μέτρο που, αφενός, εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε όλους τους υποψηφίους που έχουν αξιολογηθεί με ανεξάρτητο τρόπο από δύο τουλάχιστον διαφορετικούς διορθωτές. Αφετέρου, καθιστά δυνατή τη συγκριτική εξέταση των υποψηφίων βάσει συγκρίσιμων στοιχείων, εν προκειμένω των βαθμολογιών που έχουν κανονικοποιηθεί στο επίπεδο του συνόλου των υποψηφίων του διαγωνισμού, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομοιογένεια της αξιολόγησης.
Ο Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης των υπαλλήλων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΚΥΚ), ειδικότερα δε το άρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχείο εʹ, του παραρτήματος III, δεν προβλέπει ούτε τη δημοσίευση ούτε την κοινοποίηση, πριν από τις δοκιμασίες, της ενδεχόμενης προσφυγής στην κανονικοποίηση. Συνεπώς, δεν είναι υποχρεωτικό να αναγράφεται στην προκήρυξη διαγωνισμού η προσφυγή στην κανονικοποίηση.
Επιπλέον, η απόφαση περί προσφυγής στην κανονικοποίηση μπορεί να ληφθεί μόνον κατόπιν των δοκιμασιών, όταν οι βαθμοί που έδωσαν οι διορθωτές είναι γνωστοί στα μέλη της εξεταστικής επιτροπής και διαπιστώνεται η ύπαρξη υπερβολικά μεγάλων αποκλίσεων μεταξύ των βαθμών των διαφόρων διορθωτών. Ειδικότερα, δεν μπορεί να είναι γνωστό εκ των προτέρων αν η προσφυγή στην κανονικοποίηση θα είναι αναγκαία και, ως εκ τούτου, η απόφαση περί προσφυγής στην κανονικοποίηση δεν μπορεί να ληφθεί από την εξεταστική επιτροπή πριν από τη διόρθωση των δοκιμασιών.
Λαμβανομένης υπόψη της ευρείας εξουσίας εκτιμήσεως που διαθέτει η εξεταστική επιτροπή κατά την εκτέλεση των εργασιών της, η επιτροπή αυτή, ακόμη και αν στην προκήρυξη του διαγωνισμού δεν γίνεται μνεία ενδεχόμενης κανονικοποίησης, έχει την ευχέρεια να προβεί σε κανονικοποίηση και να καθορίσει τις λεπτομέρειες εφαρμογής της.
Πράγματι, σε αντίθεση με τη «φύση» και τον «τρόπο βαθμολόγησης» των εξετάσεων, που αφορούν τις ίδιες τις εξετάσεις και, επομένως, αντικειμενικά στοιχεία τα οποία πρέπει να προσδιορίζονται στην προκήρυξη του διαγωνισμού, η κανονικοποίηση αποσκοπεί στην εξουδετέρωση της υποκειμενικότητας στο πλαίσιο των συγκριτικής φύσεως εκτιμήσεων της εξεταστικής επιτροπής, εκτιμήσεων οι οποίες καλύπτονται από το απόρρητο που περιβάλλει τις εργασίες της εξεταστικής επιτροπής. Επιπλέον, όπως παραδέχθηκε η προσφεύγουσα κατά την επ’ ακροατηρίου συζήτηση, ακόμη και αν γνώριζε, πριν από τις δοκιμασίες, ότι η εξεταστική επιτροπή θα προέβαινε σε κανονικοποίηση, τούτο δεν θα επέφερε κάποια συγκεκριμένη αλλαγή στην προετοιμασία της για τον διαγωνισμό.
Όσον αφορά την παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Επιλογής Προσωπικού (EPSO) στο στάδιο της κανονικοποίησης, η EPSO απλώς εφάρμοσε, στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής, έναν επιστημονικώς αποδεδειγμένο μαθηματικό τύπο στις βαθμολογίες που είχαν απονείμει οι διορθωτές, η δε εξεταστική επιτροπή αποφάσισε τελικά να υιοθετήσει μία από τις δύο προτάσεις κανονικοποίησης που διατύπωσε η EPSO. Επομένως, η EPSO δεν υπερέβη τον ρόλο της, ο οποίος, δυνάμει του άρθρου 7, παράγραφοι 1 έως 3, του παραρτήματος III του ΚΥΚ, είναι να επικουρεί τα διάφορα θεσμικά όργανα καθορίζοντας και οργανώνοντας τις διαδικασίες επιλογής υπαλλήλων σύμφωνα με τις γενικές ρυθμίσεις που θεσπίζουν τα εν λόγω όργανα.
Όσον αφορά το περιεχόμενο της υποχρέωσης αιτιολόγησης της απόφασης της εξεταστικής επιτροπής διαγωνισμού, το Γενικό Δικαστήριο εκτιμά ότι η προσφυγή στην κανονικοποίηση δεν απαιτεί πρόσθετη αιτιολογία.
Πράγματι, δεδομένου ότι η κανονικοποίηση έχει ως σκοπό να συμβάλει στη συγκριτική εξέταση των υποψηφίων, το αίτημα ενός υποψηφίου να πληροφορηθεί τον αντίκτυπο της κανονικοποίησης επί της βαθμολογίας του θα προϋπέθετε την κοινοποίηση προς αυτόν τόσο της ενδιάμεσης βαθμολογίας του όσο και εκείνης των λοιπών υποψηφίων. Η πληροφόρηση αυτή θα προϋπέθετε επίσης την κοινοποίηση των πραγματοποιηθέντων υπολογισμών.
Οι ενδιάμεσες βαθμολογίες όμως, των οποίων η κοινοποίηση θα μπορούσε να αποκαλύψει στοιχεία που αφορούν εκτιμήσεις προσωπικής ή συγκριτικής φύσεως σχετικές με τους υποψηφίους, καλύπτονται κατ’ ανάγκην από το απόρρητο που είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένο με τις εργασίες της εξεταστικής επιτροπής του διαγωνισμού.
Επομένως, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης να συμβιβαστεί η υποχρέωση αιτιολόγησης με την τήρηση του απορρήτου που περιβάλλει τις εργασίες της εξεταστικής επιτροπής, δεν είναι δυνατόν να κοινοποιηθούν στην προσφεύγουσα ούτε οι ενδιάμεσες βαθμολογίες ούτε οι υπολογισμοί που πραγματοποιήθηκαν με βάση τις βαθμολογίες αυτές.
Ομοίως, μολονότι ο μαθηματικός τύπος που εφαρμόστηκε στο πλαίσιο της κανονικοποίησης δεν καλύπτεται από το απόρρητο των εργασιών της εξεταστικής επιτροπής, δεν ισχύει το ίδιο για τις ενδιάμεσες βαθμολογίες και τους υπολογισμούς που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο της κανονικοποίησης, των οποίων η κοινοποίηση θα έθιγε την ισορροπία μεταξύ των δικαιωμάτων άμυνας και του απορρήτου των εργασιών της εξεταστικής επιτροπής.