62007CJ0313
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)
16 ta’ Ottubru 2008 (
*1
)
“Politika soċjali — Direttiva 2001/23/KE — Trasferiment ta’ impriża — Salvagwardja tad-drittijiet tal-impjegati — Proċeduri ta’ falliment — Suċċessjoni fir-rigward tal-kuntratt tal-kera”
Fil-Kawża C-313/07,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 234 KE, imressqa mill-Juzgado de lo Mercantil n. 3 de Barcelona (Spanja), permezz ta’ deċiżjoni tas-26 ta’ Ġunju 2007, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil-, fil-kawża
Kirtruna SL,
Elisa Vigano
vs
Red Elite de Electrodomésticos SA,
Cristina Delgado Fernández de Heredia,
Sergio Sabini Celio,
Miguel Oliván Bascones, bħala stralċjarji ta’ Red Elite de Electrodomésticos SA,
Electro Calvet SA,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla),
komposta minn K. Lenaerts, President tal-Awla, T. von Danwitz, R. Silva de Lapuerta, E. Juhász u J. Malenovský (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: Y. Bot,
Reġistratur: R. Grass,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
—
għal Kirtruna SL, minn J. O. Miret Corretgé, abogado,
—
għal E. Vigano, minn M. Morales Sabalete, abogado, u C. Garcia Girbés, procuradora,
—
għal Red Elite de Electrodomésticos SA, minn A. Carreño León, abogado, u M. Pradera Rivero, procuradora,
—
għat-Tesorería General de la Seguridad Social, minn M. Alcaraz Garcia de la Barrera, bħala aġent,
—
għall-Gvern Spanjol, minn M. Muñoz Pérez, bħala aġent,
—
għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn J. Enegren u R. Vidal Puig, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni, wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali, li l-kawża tiġi deċiża mingħajr ma jsiru konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikoli 3 u 5 tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/23/KE, tat-12 ta’ Marzu 2001, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri relatati mas-salvagwardja tad-drittijiet tal-impjegati fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriżi, negozji jew partijiet ta’ impriżi jew negozji (ĠU L 82, p. 16).
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ proċeduri ta’ żgumbrament minn fondi kummerċjali li jinsabu f’Sitges, viċin Barċellona, li tressqu mill-kumpannija Kirtruna SL (iktar ’il quddiem “Kirtruna”) u minn E. Vigano, proprjetarji u kerrejja ta’ dawn il-fondi, kontra Red Elite de Electrodomésticos SA (iktar ’il quddiem “Red Elite de Electrodomésticos”), l-istralċjarji tagħha, u Electro Calvet SA (iktar ’il quddiem “Electro Calvet”).
Il-kuntest ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
3
It-tielet premessa tad-Direttiva 2001/23 tipprovdi li “[h]uwa neċessarju li jiġi pprovdut għall-protezzjoni ta’ l-impjegati fil-każ li jinbidel min jimpjega, b’mod partikulari, sabiex jiġi żgurat li d-drittijiet tagħhom ikunu salvagwardjati”.
4
Skont l-Artikolu 1(1)(a) ta’ din id-direttiva:
“Din id-Direttiva għandha tapplika għal kull trasferiment ta’ impriża, negozju jew parti minn impriża jew negozju lil persuna oħra li timpjega bħala riżultat ta’ trasferiment jew inkorporazzjoni legali”.
5
L-Artikolu 2 tad-Direttiva 2001/23 jipprovdi:
“1.   Għall-iskopijiet ta’ din id-Direttiva:
(a)
‘min jagħmel it-trasferiment’ għandu jfisser kull persuna fiżika jew ġuridika li, għar-raġuni ta’ trasferiment fis-sens ta’ l-Artikolu 1(1), ma tibqax il-persuna li timpjega għar-rigward ta’ l-impriża, in-negozju jew il-parti ta’ impriża jew negozju;
(b)
‘min lilu jsir trasferiment’ għandu jfisser kull persuna fiżika jew ġuridika li, għal raġuni ta’ trasferiment fis-sens ta’ l-Artikolu 1(1), isir dak li jimpjega f’dak li jirrigwarda l-impriża, n-negozju jew parti ta’ impriża jew negozju;
[…]
2.   Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għal-liġi nazzjonali f’dak li jirrigwarda d-definizzjoni ta’ kuntratt ta’ mpjieg jew relazzjoni ta’ mpjieg.
[…]”
6
L-Artikolu 3 ta’ din id-direttiva jipprovdi:
“1.   Id-drittijiet u l-obbligi ta’ min jagħmel it-trasferiment ikkawżati minn kuntratt ta’ mpjieg jew minn relazzjoni ta’ mpjieg eżistenti fid-data tat-trasferiment għandhom, minħabba dan it-trasferiment, jiġu trasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment.
[…]”
7
Skont l-Artikolu 4(1) tal-imsemmija direttiva:
“It-trasferiment ta’ l-impriża, n-negozju jew xi parti mill-impriza jew negozju m’għandux fih innifsu jikkostitwixixi bażi għal tkeċċija minn min jagħmel it-trasferiment jew minn min lilu jsir it-trasferiment. Din id-dispożizzjoni m’għandhiex tkun ta’ xkiel għal tkeċċijiet li jistgħu iseħħu għal raġunijiet ekonomiċi, tekniċi jew ta’ l-organizzazzjoni li jinvolvu bidliet fin-nies li jkunu jaħdmu”.
8
L-Artikolu 5 tad-Direttiva 2001/23 jipprovdi:
“1.   Sakemm l-Istati Membri ma jipprovdux xort’oħra, l-Artikoli 3 u 4 m’għandhomx japplikaw għal kull trasferiment ta’ impriża, negozju jew parti minn impriża jew negozju meta min ikun qed jagħmel it-trasferiment huwa s-suġġett ta’ proċedimenti ta’ falliment jew ta’ xi proċedimenti analogi ta’ falliment li kienu istitwiti bl-iskop tal-likwidazzjoni ta’ l-assi ta’ min qed jagħmel it-trasferiment u huma taħt is-superviżjoni ta’ awtorità pubblika kompetenti (li tista’ tkun prattikant tal-falliment awtorizzat minn awtorità pubblika kompetenti).
2.   Meta l-Artikoli 3 u 4 japplikaw għal trasferiment waqt proċedimenti ta’ falliment li nfetħu għar-rigward ta’ min jagħmel it-trasferiment (kemm jekk dawk il-proċedimenti jkunu nbdew bl-iskop tal-likwidazzjoni ta’ l-assi ta’ min ikun qed jagħmel it-trasferiment kemm jekk le) u sakemm dawn il-proċedimenti jkunu taħt is-superviżjoni ta’ awtorità pubblika kompetenti (li tista’ tkun prattikant tal-falliment determinat mil-liġi nazzjonali) Stat Membru jista’ jipprovdi li:
(a)
minkejja l-Artikolu 3(1), id-djun ta’ min ikun qed jagħmel it-trasferiment ikkawżati minn xi kuntratti ta’ mpjieg jew relazzjonijiet ta’ impjieg u pagabbli qabel it-trasferiment jew qabel il-ftuħ tal-proċedimenti tal-falliment m’għandhomx jiġu trasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment, sakemm dawn il-proċedimenti jikkawżaw, taħt il-liġi ta’ dak l-Istat Membru, protezzjoni għall-inqas ekwivalenti għal dik prevista f’sitwazzjonijiet koperti mid-Direttiva tal-Kunsill 80/987/KEE tal-20 ta’ Ottubru 1980 dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri konnessi mal-protezzjoni tal-impjegati fil-każ tal-falliment ta’ min jimpjegahom [ĠU L 283, p. 23]
[…]”
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
9
Is-suċċessjoni ta’ impriżi hija rregolata bid-Digriet Irjali Leġiżlattiv 1/1995, tal-24 ta’ Marzu 1995, dwar l-approvazzjoni tat-test ikkonsolidat tal-Liġi li tistabbilixxi l-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema (Estatuto de los Trabajadores, BOE Nru 75, tad-, p. 9654), fil-verżjoni tiegħu li tirriżulta mil-Liġi 12/2001 tad- (BOE Nru 164, tal-, p. 24890, iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema”).
10
L-Artikolu 44(1) tal-Liġi dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema jipprovdi:
“It-trasferiment ta’ impriża, ta’ ċentru tax-xogħol jew ta’ unità ta’ produzzjoni awtonoma ta’ din l-impriża ma jtemmx, fih innifsu, ir-relazzjoni ta’ impjieg; il-persuna ġdida li tħaddem tiġi ssurrogata fid-drittijiet u fl-obbligi tal-persuna li tħaddem preċedenti rigward il-kuntratt ta’ impjieg u s-sigurtà soċjali, inklużi l-obbligi rigward il-pensjonijiet, taħt il-kundizzjonijiet previsti fil-leġiżlazzjoni speċifika applikabbli u, b’mod ġenerali, fl-obbligi kollha addizzjonali fil-qasam tal-protezzjoni soċjali li jkun daħal għalihom min jagħmel it-trasferiment”.
11
Madankollu, skont l-Artikolu 57a tal-Liġi dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema, fil-każ ta’ proċeduri ta’ falliment, il-kundizzjonijiet speċifiċi previsti fil-Liġi 22/2003, tad-9 ta’ Lulju 2003, dwar il-falliment (Ley Concursal, BOE Nru 164, tal-, p. 26905, iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar il-falliment”) japplikaw fil-każ ta’ modifika, sospensjoni u tmiem kollettiv tal-kuntratti ta’ impjieg u ta’ trasferiment ta’ impriżi.
12
Il-Liġi dwar il-falliment tipprevedi żewġ riżultati possibbli għal proċedura ta’ falliment, jiġifieri ftehim jew likwidazzjoni. Fil-fażi ta’ likwidazzjoni, japplikaw l-Artikoli 148 u 149 ta’ din il-liġi, li jipprovdu għal sistema ġuridika differenti skont jekk pjan ta’ likwidazzjoni jkunx tħejja u ġie approvat jew le.
13
Skont l-Artikolu 149 ta’ din il-liġi:
“1.   Meta l-ebda pjan ta’ likwidazzjoni ma jkun ġie approvat jew, jekk ikun il-każ, għall-aspetti mhux previsti minn tali pjan, l-operazzjonijiet ta’ likwidazzjoni għandhom isegwu r-regoli li ġejjin:
(a)
L-istabbilimenti, azjendi u unitajiet oħra ta’ produzzjoni ta’ oġġetti jew ta’ servizzi kollha flimkien li jappartjenu lid-debitur għandhom jiġu trasferiti bħala ħaġa waħda, ħlief jekk l-imħallef jikkunsidra, wara r-rapport tal-istralċjarju, li l-interessi tal-massa tal-kredituri jiġu sodisfatti aħjar jekk qabel issir diviżjoni jew jekk isir it-trasferiment iżolat tal-elementi kollha jew ta’ parti minnhom. […]
2.   Mill-perspettiva tal-impjieg, ikun hemm suċċessjoni ta’ impriża meta t-trasferiment previst fil-paragrafu 1(a) jwassal sabiex tinżamm l-identità ta’ entità ekonomika, meħuda bħala grupp ta’ mezzi organizzati bl-għan li titwettaq attività ekonomika essenzjali jew aċċessorja. F’dan il-każ, il-qorti tista’ tiddeċiedi li l-akkwirent ma jiġix issurrogat fl-obbligu li jħallas il-pagi jew l-allowances li ma jkunux tħallsu qabel it-trasferiment u li jkunu ġew koperti mill-Fondo de garantía salarial (Fond ta’ garanzija tal-pagi) skont l-Artikolu 33 tal-Liġi dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema. […]”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
14
Red Elite de Electrodomésticos hija impriża kummerċjali li l-attività prinċipali tagħha hija l-bejgħ ta’ elettrodomestiċi. Qabel il-kawża prinċipali, kellha aktar minn 40 ħanut u kienet timpjega aktar minn 400 persuna.
15
Fl-2005, Red Elite de Electrodomésticos ressqet talba volontarja għal falliment quddiem il-Juzgado de lo Mercantil n. 3 de Barcelona. Għalkemm ġew ipprospettati diversi pjanijiet sabiex jirrendu l-impriża vijabbli u ġew proposti ftehim lill-kredituri, dawn tal-aħħar irrifjutawhom.
16
Għalhekk, infetħet il-fażi tal-likwidazzjoni b’deċiżjoni tat-12 ta’ Ġunju 2006.
17
Fl-istess ħin, meta nfetħet il-fażi tal-likwidazzjoni, ġie deċiż, b’digriet tat-12 ta’ Ġunju 2006, li parti mill-ħwienet u stabbilimenti oħra ta’ Red Elite de Electrodomésticos tiġi attribwita direttament lil Electro Calvet, li ġiet issurrogata fil-kuntratti ta’ 127 impjegat u 27 stabbiliment, billi obbligat ruħha li żżomm il-kuntratt ta’ impjieg tagħhom. Id-digriet kien jispeċifika, b’mod partikolari, li l-likwidazzjoni kienet tirrigwarda biss it-trasferiment tal-assi tal-kumpannija likwidata, filwaqt li din tkompli tkun responsabbli għall-passiv tagħha ta’ kull tip u li l-uniċi obbligi legalment imputabbli lil Electro Calvet kienu dawk li kienu jirriżultaw mit-trasferiment ta’ kuntratti ta’ impjieg previsti fl-Artikolu 149 tal-Liġi dwar il-falliment. Fl-aħħar nett, skont dan id-digriet, l-attribuzzjoni tal-parti attiva mill-kumpannija kienet suġġetta għall-osservanza simultanja tal-eventwali drittijiet ta’ sidien il-kera tal-fondi kkonċernati flimkien mad-drittijiet mogħtija permezz ta’ din id-deċiżjoni lil Electro Calvet u lil terzi f’dak li jirrigwarda l-attività kummerċjali.
18
Kirtruna u E. Vigano huma proprjetarji tal-fondi kummerċjali li jinsabu f’Sitges, viċin Barċellona, u li huma mikrija lil Red Elite de Electrodomésticos, li kienet tużahom bħala sede ta’ wieħed mill-ħwienet tagħha. Dan il-ħanut huwa parti mill-unità ta’ produzzjoni trasferita lil Electro Calvet permezz tad-digriet fuq imsemmi tat-12 ta’ Ġunju 2006, u din il-kumpannija għalhekk ħadet f’idejha l-fondi ta’ dan il-ħanut.
19
Wara li ngħata dan id-digriet, Kirtruna u E. Vigano ressqu talba għal żgumbrament quddiem il-qorti tar-rinviju minħabba trasferiment tal-kera mhux awtorizzat kontra Red Elite de Electrodomésticos, l-istralċjarji tagħha u Electro Calvet. Huma jsostnu li, skont il-kuntratt tal-kera, huma għandhom jagħtu l-awtorizzazzjoni tagħhom għat-trasferiment tal-kera u li l-ebda dispożizzjoni legali ma tobbligahom jaċċettaw it-trasferiment tal-kera lil Electro Calvet.
20
L-Artikolu 32 tal-Liġi 29/1994, tal-24 ta’ Novembru 1994, dwar il-kirjiet f’żona urbana (Ley de Arrendamientos Urbanos, BOE Nru 282, tal-, p. 36129) tabilħaqq jistabbilixxi bħala regola ġenerali li l-kerrej jista’ jittrasferixxi l-kuntratt tal-kera ta’ fond kummerċjali mingħajr ma tkun neċessarja l-awtorizzazzjoni ta’ sid il-kera. Madankollu, l-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni hija espressament eskluża għall-kuntratti tal-kera inkwistjoni li jistipulaw li kull trasferiment tal-kuntratt għandu jsir bil-kunsens ta’ sid il-kera u li, f’każ kuntrarju, dan ikollu l-possibbiltà li jitlob it-terminazzjoni tiegħu.
21
Il-qorti tar-rinviju kkunsidrat li, jekk tintlaqa’ din it-talba għal żgumbrament, Electro Calvet ikollha titlaq il-fondi u għalhekk ittemm l-attivitajiet tagħha, ħaġa li tista’ twassal għat-terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg għad-detriment tal-ħaddiema tal-ħanut ikkonċernat.
22
F’dan ir-rigward, hija tistaqsi dwar l-effett tad-Direttiva 2001/23 fuq it-trasferiment ta’ assi bejn Red Elite de Electrodomésticos u Electro Calvet.
23
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Juzgado de lo Mercantil no 3 de Barcelona ddeċieda li jissospendi l-proċeduri u li jagħmel is-segwenti domandi preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja:
“1)
Il-garanzija għall-akkwirent ta’ impriża f’sitwazzjoni ta’ insolvenza, jew ta’ unità ta’ produzzjoni ta’ din l-impriża, li ma jassumix id-djun li jirriżultaw minn kuntratti jew minn relazzjonijiet ta’ impjieg meta l-proċeduri ta’ falliment iwasslu għal protezzjoni għall-inqas ekwivalenti għal dik prevista fid-Direttivi Komunitarji, tapplika unikament u esklużivament għall-obbligi marbuta direttament mal-kuntratti jew mar-relazzjonijiet ta’ impjieg jew inkella, fil-kuntest ta’ protezzjoni sħiħa tad-drittijiet tal-ħaddiema u taż-żamma tal-impjieg, din il-garanzija għandha tapplika wkoll għal kuntratti oħra li, mingħajr ma jkunu kuntratti ta’ impjieg f’sens strett, xorta jaffettwaw il-postijiet li fihom tkun eżerċitata l-attività tal-impriża jew ċerti mezzi jew strumenti ta’ produzzjoni indispensabbli sabiex titwettaq din l-attività?
2)
Dejjem fil-kuntest tal-protezzjoni tad-drittijiet tal-ħaddiema, il-qorti li quddiemha jinbdew il-proċeduri ta’ falliment u li tkun responsabbli sabiex tiddeċiedi dwar dan tista’ tagħti din il-garanzija lill-akkwirent ta’ unità ta’ produzzjoni mhux biss fir-rigward tad-drittijiet li jirriżultaw mill-kuntratti ta’ impjieg, iżda wkoll fir-rigward ta’ kuntratti jew obbligi oħra tad-debitur insolventi li huma indispensabbli sabiex titkompla l-attività?
3)
Imprenditur li jakkwista impriża f’sitwazzjoni ta’ insolvenza, jew unità ta’ produzzjoni ta’ din l-impriża, filwaqt li jimpenja ruħu li jonera l-kuntratti ta’ impjieg kollha jew parti minnhom u filwaqt li jassumi l-obbligi li jirriżultaw minn dawn tal-aħħar, ikollu l-garanzija li ma jistgħux jiġu invokati fil-konfront tiegħu u li ma jiġux ittrasferiti fuqu obbligi oħra ta’ min ittrasferixxa marbuta mal-kuntratti jew mar-relazzjonijiet li fihom huwa ġie ssurrogat, b’mod partikolari djun ta’ taxxa jew ta’ sigurtà soċjali jew drittijiet li jistgħu jeżerċitaw dawk li għandhom drittijiet u obbligi li jirriżultaw minn kuntratti konklużi mad-debitur insolventi u ttrasferiti lill-akkwirent globalment jew ma’ l-unità ta’ produzzjoni?
4)
B’mod definittiv, f’dak li jikkonċerna t-trasferiment ta’ unitajiet ta’ produzzjoni jew ta’ impriżi ddikjarati ġuridikament jew amministrattivament insolventi u li jkunu jinsabu fi proċeduri ta’ falliment, id-Direttiva 2001/23 tista’ tiġi interpretata bħala li tipproteġi mhux biss il-kuntratti ta’ impjieg, iżda wkoll kuntratti oħra li jaffettwaw direttament u b’mod immedjat iż-żamma ta’ dawn il-kuntratti?
5)
Fl-aħħar nett, peress li jirreferi għas-suċċessjoni ta’ impriża, l-Artikolu 149(2) tal-Liġi dwar il-falliment jikkontradixxi l-Artikolu 5(2)(a) tad-Direttiva 2001/23 safejn is-surroga ddaħħal lil min isir it-trasferiment fl-obbligi li l-kuntratt ta’ impjieg ipoġġi direttament jew indirettament fuq id-debitur insolventi, b’mod partikolari d-djun ta’ sigurtà soċjali li dan tal-aħħar jista’ jkun għad għandu?”
Fuq l-ammissibbiltà
24
Fl-osservazzjonijiet tagħhom, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej u E. Vigano esprimew id-dubji tagħhom dwar l-ammissibbiltà tad-domandi preliminari li, skonthom, huma inutli għall-eżitu tal-kawża prinċipali.
25
F’dan ir-rigward, ta’ min ifakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, il-proċedura stabbilita bl-Artikolu 234 KE hija strument ta’ kooperazzjoni bejn il-Qorti tal-Ġustizzja u l-qrati nazzjonali, li permezz tagħha l-Qorti tal-Ġustizzja tipprovdi lill-qrati nazzjonali l-elementi ta’ interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju li huma għandhom bżonn sabiex jirriżolvu l-kawża li huma mitluba jiddeċiedu (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tas-16 ta’ Lulju 1992, Meilicke, C-83/91, Ġabra p. I-4871, punt 22, u tal-, Schneider, C-380/01, Ġabra p. I-1389, punt 20).
26
Fil-kuntest ta’ din il-kooperazzjoni, hija biss il-qorti nazzjonali, li quddiemha tkun tressqet il-kawża u li għandha tassumi r-responsabbiltà tad-deċiżjoni ġudizzjarja sussegwenti, li għandha tevalwa, fid-dawl tal-karatteristiċi tal-kawża, kemm in-neċessità ta’ deċiżjoni preliminari sabiex tkun tista’ tagħti s-sentenza tagħha kif ukoll ir-rilevanza tad-domandi li hija tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja. Konsegwentement, sakemm id-domandi magħmula jittrattaw dwar l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju, il-Qorti tal-Ġustizzja hija obbligata, bħala regola, tiddeċiedi dwarhom (sentenza Schneider, iċċitata iktar ’il fuq, punt 21 u l-ġurisprudenza ċċitata).
27
Minn dan isegwi li d-domandi dwar l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju magħmula mill-qorti nazzjonali fil-kuntest leġiżlattiv u fattwali li hija responsabbli sabiex tiddefinixxi, u li mhuwiex id-dmir tal-Qorti tal-Ġustizzja li tivverifika l-eżattezza tagħhom, igawdu minn preżunzjoni ta’ rilevanza. Huwa possibbli għall-Qorti tal-Ġustizzja li tirrifjuta li tiddeċiedi fuq domanda magħmula minn qorti nazzjonali biss meta jidher manifestament li l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju mitluba ma għandhiex x’taqsam mal-fatti jew mas-suġġett tal-kawża prinċipali, meta l-problema hija ta’ natura ipotetika jew inkella meta l-Qorti tal-Ġustizzja ma jkollhiex għad-dispożizzjoni tagħha l-elementi ta’ fatt u ta’ dritt neċessarji sabiex tirrispondi b’mod utli għad-domandi li jkunu sarulha (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tal-5 ta’ Diċembru 2006, Cipolla et, C-94/04 u C-202/04, Ġabra p. I-11421, punt 25, u tas-, van der Weerd et, C-222/05 sa C-225/05, Ġabra p. I-4233, punt 22).
28
Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni poġġiet f’dubju l-ammissibbiltà tal-ħames domanda minħabba n-natura ipotetika tagħha. Minħabba li l-kawża prinċipali ma tirrigwardax l-obbligi ta’ min lilu jsir it-trasferiment li huma marbutin direttament jew indirettament mal-kuntratti ta’ impjieg, mhuwiex rilevanti għal din il-kawża li l-Qorti tal-Ġustizzja tiġi mistoqsija jekk l-Artikolu 5(2)(a) tad-Direttiva 2001/23 jipprekludix dispożizzjoni bħall-Artikolu 149(2) tal-Liġi dwar il-falliment, li tipprovdi għat-trasferiment ta’ tali obbligi lil min lilu jsir it-trasferiment.
29
Dan il-motiv ta’ inammissibbiltà jikkonċerna wkoll it-tielet domanda. Fil-fatt, permezz tat-tielet u tal-ħames domandi, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 5(2)(a) tad-Direttiva 2001/23 għandux jiġi interpretat fis-sens li, meta imprenditur jakkwista impriża f’sitwazzjoni ta’ insolvenza filwaqt li jimpenja ruħu li jonora l-kuntratti ta’ impjieg tal-impjegati kkonċernati u filwaqt li jassumi l-obbligi li jirriżultaw minn dawn il-kuntratti, din id-dispożizzjoni teżiġi li ma jsirx responsabbli għal obbligi oħrajn ta’ min jagħmel it-trasferiment marbuta ma’ dawn il-kuntratti, b’mod partikolari djun ta’ taxxa jew ta’ sigurtà soċjali.
30
Għandu jiġi rrilevat li l-kawża prinċipali għandha bħala suġġett talbiet għal żgumbrament ta’ kerrej minn fondi kummerċjali. Min-naħa l-oħra, xejn fil-proċess ma jippermetti li jingħad li l-qorti tar-rinviju għandha quddiemha kawża dwar l-eżistenza jew il-portata tas-surroga fl-obbligi li jikkonċernaw il-kuntratti ta’ impjieg, bħal djun mal-awtoritajiet tat-taxxa jew tas-sigurtà soċjali.
31
Minħabba li t-tielet u l-ħames domandi ma jirrigwardawx ir-relazzjoni ġuridika bejn sidien il-kera u kerrejja ta’ fondi kummerċjali imma jirrigwardaw l-eventwali trasferiment tal-imsemmija obbligi marbuta mal-kuntratti ta’ impjieg, dawn id-domandi huma manifestament irrilevanti sabiex tiġi riżolta l-kawża prinċipali.
32
Minn dan isegwi li t-tielet u l-ħames domandi huma ipotetiċi u li, konsegwentement, mhumiex ammissibbli.
33
Fit-tieni lok, E. Vigano issostni li d-domandi preliminari huma inammissibbli minħabba li l-qorti tar-rinviju ma stabbilixxietx korrettament il-fatti li wasslu għall-kawża prinċipali. Barra minn hekk, mhumiex rilevanti għal din il-kawża minħabba li d-Direttiva 2001/23 mhijiex applikabbli f’dan il-każ u għaldaqstant ma tikkostitwixxix il-bażi neċessarja sabiex tiġi riżolta din il-kawża. L-imsemmija kawża għandha tiġi deċiża esklużivament fuq il-bażi tad-dritt Spanjol.
34
F’dan ir-rigward, jirriżulta mill-ġurisprudenza li l-preżunzjoni ta’ rilevanza ma tistax tiġi kkonfutata bis-sempliċi fatt li waħda mill-partijiet fil-kawża prinċipali tikkontesta ċerti fatti, li mhuwiex id-dmir tal-Qorti tal-Ġustizzja li tivverifika l-eżattezza tagħhom u li minnhom tiddependi d-definizzjoni tas-suġġett tal-kawża (sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Cipolla et, punt 26, u van der Weerd et, punt 23).
35
Kuntrarjament għal dak li ssostni E. Vigano, it-talba għal deċiżjoni preliminari ma tistax għalhekk tiġi kkunsidrata inammissibbli għas-sempliċi raġuni li l-qorti bbażat ruħha fuq fatti allegatament żbaljati.
36
It-tieni motiv ta’ inammissibbiltà invokat minn E. Vigano għandu wkoll jiġi miċħud. Kif jirriżulta mit-tielet premessa u mill-Artikolu 3 tad-Direttiva 2001/23, din tal-aħħar tfittex li tipproteġi lill-impjegati fil-każ li jinbidel min jimpjega, b’mod partikolari, sabiex jiġi żgurat li d-drittijiet tagħhom ikunu salvagwardjati. Il-kawża prinċipali tirrigwarda preċiżament trasferiment ta’ impriża bejn żewġ persuni ġuridiċi, liema trasferiment jista’ jippreġudika s-sitwazzjoni tal-impjegati tagħhom.
37
Fil-fatt, jekk Electro Calvet tkun obbligata toħroġ mill-fondi inkwistjoni fil-kawża prinċipali wara t-trasferiment tal-entità ekonimika ta’ Red Elite de Electrodomésticos, hija tista’ tkun kostretta twaqqaf l-attivitajiet ta’ din l-entità, ħaġa li tista’ twassal għat-terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg għad-detriment tal-impjegati kkonċernati. Fid-dawl tal-għan tad-Direttiva 2001/23, ma jidhirx b’mod manifest li s-sitwazzjoni inkwistjoni fil-kawża prinċipali hija eskluża mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva.
38
F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà mqajma minn E. Vigano u bbażata fuq l-inapplikabbiltà tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2001/23 fil-kawża prinċipali ma tistax tintlaqa’.
Fuq l-ewwel, it-tieni u r-raba’ domandi
39
Permezz ta’ dawn id-domandi, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/23 jirrikjedix, f’każ ta’ trasferiment ta’ impriża, iż-żamma tal-kuntratt tal-kera ta’ fond kummerjċali konkluż minn min jagħmel it-trasferiment tal-impriża ma’ terz meta t-terminazzjoni tal-imsemmi kuntratt jista’ jwassal għat-terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg trasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment.
40
Preliminarjament, għandu jiġi kkonstatat li, minkejja d-deroga prevista fl-Artikolu 5(1) tad-Direttiva 2001/23, l-Artikolu 3 ta’ din id-direttiva jirregola sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Jirriżulta fil-fatt mil-leġiżlazzjoni nazzjonali li r-regoli li jittrasponu din id-dispożizzjoni japplikaw, bħala regola, għat-trasferiment ta’ impriża meta min jagħmel it-trasferiment ikun is-suġġett ta’ proċeduri ta’ falliment bħal dik li fiha hija involuta Red Elite de Electrodomésticos.
41
Il-kliem tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/23, iċċitat fil-punt 6 ta’ din is-sentenza, jipprovdi f’termini ċari li huma d-drittijiet u l-obbligi li jirriżultaw għal min jagħmel it-trasferiment minn “kuntratt ta’ mpjieg jew minn relazzjoni ta’ mpjieg” li jiġu ttrasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment. Issa kif jirriżulta mill-Artikolu 2(1) ta’ din id-direttiva, kuntratt ta’ impjieg jew relazzjoni ta’ impjieg jimplikaw, skont l-imsemmija direttiva, relazzjoni ġuridika bejn min jimpjega u l-impjegati, li għandha bħala suġġett ir-regolamentazzjoni tal-kundizzjonijiet ta’ impjieg. Il-kuntratt tal-kera evidentement m’għandux tali natura minħabba li jistabbilixxi relazzjoni ġuridika bejn sid il-kera u kerrej, li għandha bħala suġġett ir-regolamentazzjoni tal-kundizzjonijiet tal-kera.
42
F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/23 ma jirrikjedix, fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriża, iż-żamma tal-kuntratt tal-kera ta’ fond kummerċjali konkluż minn min jagħmel it-trasferiment tal-impriża ma’ terz.
43
Ċertament, kif intqal fil-punt 36 ta’ din is-sentenza, id-Direttiva 2001/23 tfittex li tipproteġi lill-impjegati fil-każ li jinbidel min jimpjega, b’mod partikolari, sabiex jiġi żgurat li d-drittijiet tagħhom ikunu salvagwardjati. Issa r-relazzjonijiet ta’ impjieg tagħhom jistgħu jkunu mhedda f’ċirkustanzi bħal dawk tal-kawża prinċipali. Fin-nuqqas ta’ trasferiment awtomatiku tal-kuntratt tal-kera, jeżisti fil-fatt riskju li min lilu jsir it-trasferiment tal-impriża jkun obbligat joħroġ mill-fondi, iwaqqaf l-attivitajiet tiegħu u għalhekk jittermina l-kuntratti ta’ impjieg tal-impjegati kkonċernati.
44
Madankollu, il-bżonn li jintlaħaq dan l-għan ta’ protezzjoni tal-impjegati ma jistax jasal sal-punt li jpoġġi fid-dubju l-kliem univoku tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/23 u jippreġudika d-drittijiet ta’ terzi li huma estranji għall-operazzjoni tat-trasferiment tal-impriża, billi jimponilhom obbligu li jaċċettaw trasferiment awtomatiku ta’ kuntratt tal-kera li mhuwiex previst b’mod ċar f’din id-direttiva.
45
Barra minn hekk, din il-konklużjoni hija kkonfermata mill-Artikolu 4(1) tad-Direttiva 2001/23. Din id-dispożizzjoni tipprovdi li t-trasferiment ta’ impriża m’għandux fih innifsu jikkostitwixxi bażi għal tkeċċija minn min jagħmel it-trasferiment jew minn min lilu jsir it-trasferiment, imma li hija m’għandhiex tkun ta’ xkiel għal tkeċċijiet li jistgħu jseħħu għal raġunijet ekonomiċi, tekniċi jew tal-organizzazzjoni li jinvolvu bidliet fin-nies li jkunu jaħdmu.
46
F’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, l-eventwali terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg ma tkunx dovuta biss għat-trasferiment tal-impriża. Hija tkun ikkawżata minn ċirkustanzi addizzjonali bħan-nuqqas ta’ ftehim bejn min lilu jsir it-trasferiment u sidien il-kera fuq kuntratt tal-kera ġdid, l-impossibbiltà li jinstab fond kummerjċali ieħor jew l-impossibbiltà li l-persunal jiġi ttrasferit fi ħwienet oħrajn. Dawn iċ-ċirkustanzi jistgħu jiġu kklassifikati bħala raġunijiet ekonomiċi, tekniċi jew tal-organizzazzjoni fis-sens tal-imsemmi Artikolu 4(1).
47
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, ir-risposta għall-ewwel, għat-tieni u għar-raba’ domandi għandha tkun li l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 2001/23 ma jirrikjedix, fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriża, iż-żamma tal-kuntratt tal-kera ta’ fond kummerċjali konkluż minn min jaġħmel it-trasferiment tal-impriża ma’ terz minkejja li t-terminazzjoni tal-imsemmi kuntratt tista’ twassal għat-terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg ittrasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment.
Fuq l-ispejjeż
48
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
L-Artikolu 3(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/23/KE, tat-12 ta’ Marzu 2001, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri relatati mas-salvagwardja tad-drittijiet tal-impjegati fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriżi, negozji jew partijiet ta’ impriżi jew negozji, ma jirrikjedix, fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriża, iż-żamma tal-kuntratt tal-kera ta’ fond kummerċjali konkluż minn min jagħmel it-trasferiment tal-impriża ma’ terz minkejja li t-terminazzjoni tal-imsemmi kuntratt tista’ twassal għat-terminazzjoni tal-kuntratti ta’ impjieg ittrasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: l-Ispanjol.