62019CJ0403
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
25 ta’ Frar 2021 (
*1
)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Artikolu 63 TFUE – Moviment liberu tal-kapital – Taxxi fuq il-kumpanniji – Ftehim bilaterali għall-prevenzjoni ta’ taxxa doppja – Taxxa ta’ dividendi ddistribwiti minn kumpannija mhux residenti diġà suġġetta għal taxxa fi Stat Membru ieħor – Limitu massimu ta’ kreditu ta’ taxxa allokat – Taxxa doppja legali”
Fil-Kawża C‑403/19,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat, Franza), permezz ta’ deċiżjoni tal‑24 ta’ April 2019, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fl‑24 ta’ Mejju 2019, fil-proċedura
Société Générale SA
vs
Ministre de l’Action et des Comptes publics,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn A. Arabadjiev, President tal-Awla, A. Kumin, T. von Danwitz (Relatur), P. G. Xuereb u I. Ziemele, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: P. Pikamäe,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–
għal Société Générale SA, minn C. Rameix-Séguin, E. Meier u R. Torlet, avocats,
–
għall-Gvern Franċiż, minn P. Dodeller kif ukoll minn E. de Moustier, A. Alidière u A.-L. Desjonquères, bħala aġenti,
–
għall-Gvern Ġermaniż, minn R. Kanitz u J. Möller, bħala aġenti,
–
għall-Gvern Spanjol, minn S. Jiménez García, bħala aġent,
–
għall-Gvern Taljan, minn G. Palmieri, bħala aġent, assistita minn G.M. De Socio, avvocato dello Stato,
–
għall-Gvern Olandiż, minn C. S. Schillemans u M. Bulterman, bħala aġenti,
–
għall-Gvern Finlandiż, minn S. Hartikainen, bħala aġent,
–
għall-Gvern Svediż, minn H. Eklinder, C. Meyer-Seitz, H. Shev, A. Falk u J. Lundberg, bħala aġenti,
–
għall-Gvern tar-Renju Unit, minn Z. Lavery, bħala aġent, assistita minn R. Baldry, QC,
–
għall-Kummissjoni Ewropea, minn W. Roels u N. Gossement, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni meħuda, wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 63 TFUE.
2
Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ kawża bejn Société Générale SA u l-ministre de l’Action et des Comptes publics (il-Ministru għall-Azzjoni u l-Kontijiet Pubbliċi, Franza), dwar deċiżjoni tal-amministrazzjoni fiskali li timponi fuq din il-kumpannija, fil-kwalità tagħha ta’ kumpannija omm tal-grupp fiskali integrat li jinkludi lil Société Générale Asset Management (SGAM) Banque (iktar ’il quddiem “SGAM Banque”), kontribuzzjonijiet addizzjonali tat-taxxa fuq il-kumpanniji għas-snin finanzjarji magħluqa fl‑2004 u fl‑2005.
Il-kuntest ġuridiku
Il-Ftehim Franko-Taljan
3
L-Artikolu 10 tal-Ftehim bejn il-Gvern tar-Repubblika Franċiża u l-Gvern tar-Repubblika Taljana intiż sabiex jiġu evitati istanzi ta’ taxxa doppja fil-qasam tat-taxxi fuq id-dħul u fuq il-kapital u għall-prevenzjoni tal-evażjoni u l-frodi fiskali, iffirmat f’Venezia fil‑5 ta’ Ottubru 1989 (iktar ’il quddiem il-“Ftehim Franko-Taljan”), jipprovdi:
“1.   Id-dividendi mħallsa minn kumpannija li għandha uffiċċju rreġistrat f’wieħed mill-Istati kontraenti lil azzjonista residenti fl-Istat l-ieħor huma taxxabbli f’dan l-aħħar Stat.
2.   Madankollu, dawn id-dividendi jistgħu jiġu intaxxati wkoll fl-Istat kontraenti fejn hija stabbilita l-kumpannija li tħallas id-dividendi, u skont il-leġiżlazzjoni ta’ dan l-Istat […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
4
L-Artikolu 24(1)(a) ta’ dan il-ftehim jipprovdi li t-taxxa doppja għandha tiġi evitata kif ġej, fir-rigward tar-Repubblika Franċiża:
“Il-profitti u dħul ieħor pożittiv provenjenti mill-Italja u li huma intaxxati hemmhekk skont id-dispożizzjonijiet tal-ftehim, huma taxxabbli wkoll fi Franza meta dawn jiġu ttrasferiti lil persuna residenti fi Franza. It-taxxa Taljana ma għandhiex titnaqqas għall-finijiet tal-kalkolu tad-dħul taxxabbli fi Franza. Madankollu, il-benefiċjarju għandu jkollu dritt għal kreditu ta’ taxxa imputabbli fuq it-taxxa Franċiża li l-bażi taxxabbli tagħha tkun tinkludi dan id-dħul. Dan il-kreditu ta’ taxxa għandu jkun ekwivalenti:
fir-rigward tad-dħul previst fl-Artikoli 10, 11, 12, 16 u 17 […], għall-ammont tat-taxxa mħallsa fl-Italja b’mod konformi mad-dispożizzjonijiet ta’ dawn l-artikoli. Madankollu dan il-kreditu ma jistax jeċċedi l-ammont tat-taxxa Franċiża li tikkorrispondi għal dan id-dħul […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Il-Ftehim Franko-Britanniku
5
L-Artikolu 9 tal-Ftehim bejn il-Gvern tar-Repubblika Franċiża u l-Gvern tar-Renju tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq intiż sabiex tevita t-taxxa doppja u jipprevjeni l-evażjoni fiskali fil-qasam tat-taxxi fuq id-dħul, iffirmat f’Londra fit‑22 ta’ Mejju 1968 (iktar ’il quddiem il-“Ftehim Franċiż-Brittaniku”), jistabbilixxi:
“1.
a)
Id-dividendi mħallsa minn kumpannija li għandha uffiċċju rreġistrat fir-Renju Unit lil persuna residenti fi Franza huma taxxabbli fi Franza.
b)
Meta persuna residenti fi Franza għandha dritt għal kreditu ta’ taxxa minħabba tali dividend skont il-paragrafu 2 ta’ dan l-artikolu, it-taxxa tista’ tinġabar ukoll fir-Renju Unit […]
2.   Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 3, 4 u 5 ta’ dan l-artikolu, persuna residenti fi Franza li tirċievi mingħand kumpannija residenti fir-Renju Unit dividendi li tagħhom hija l-benefiċjarja effettiva għandha dritt, meta tkun suġġetta għat-taxxa fi Franza minħabba dawn id-dividendi, għall-kreditu tat-taxxa marbut magħha u li għalih persuna fiżika residenti fir-Renju Unit kien ikollha dritt li kieku rċeviet dawn id-dividendi u għall-ħlas tal-eċċess ta’ dan il-kreditu ta’ taxxa fuq it-taxxa tar-Renju Unit li għaliha hija responsabbli […]”
6
Skont l-Artikolu 24(b)(ii) tal-Ftehim Franċiż-Brittaniku, it-taxxa doppja tad-dħul hija evitata kif ġej, fil-każ tar-Repubblika Franċiża:
“Franza tagħti lil persuna residenti fi Franza, li tirċievi dħul imsemmi fl-Artikoli 9 u 17 li joriġinaw mir-Renju Unit u li tkun ħallset it-taxxa fir-Renju Unit skont id-dispożizzjonijiet tal-imsemmija artikoli, kreditu ta’ taxxa li jikkorrispondi għall-ammont tat-taxxa mħallsa fir-Renju Unit. Dan il-kreditu ta’ taxxa, li ma jistax jeċċedi l-ammont tat-taxxa Franċiża relatata mad-dħul imsemmi iktar ’il fuq, jiġi paċut mat-taxxi msemmija fil-paragrafu (b) tal-paragrafu 1 tal-Artikolu 1 ta’ dan il-ftehim, li fil-bażi taxxabbli tiegħu dan id-dħul huwa inkluż […]”
Il-Ftehim Franko-Olandiż
7
L-Artikolu 10 tal-Ftehim bejn il-Gvern tar-Repubblika Franċiża u l-Gvern tar-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi intiż sabiex jevita t-taxxa doppja u jipprevjeni l-evażjoni fiskali fir-rigward ta’ taxxi fuq id-dħul u fuq il-kapital, iffirmat f’Pariġi fis‑16 ta’ Marzu 1973 (iktar ’il quddiem il-“Ftehim Franza-Olandiż”), jistabbilixxi:
“1.   Id-dividendi mħallsa minn kumpannija li għandha uffiċċju rreġistrat f’wieħed mill-Istati kontraenti lil persuna residenti fi Stat kontraenti ieħor huma taxxabbli f’dan l-aħħar imsemmi Stat.
2.   Madankollu, dawn id-dividendi jistgħu jiġu intaxxati wkoll fl-Istat kontraenti fejn hija stabbilita l-kumpannija li tħallas id-dividendi, u skont id-dritt ta’ dan l-Istat […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
8
Skont l-Artikolu 24 B(b) ta’ din il-ftehim, huwa mifhum li t-taxxa doppja għandha tiġi evitata kif ġej, f’dak li jirrigwarda r-Repubblika Franċiża:
“F’dak li jikkonċerna d-dħul imsemmi fl-Artikoli 8, 10, 11, 16 u 17 li ġie ssuġġettat għat-taxxa tal-Pajjiżi l-Baxxi konformement mad-dispożizzjonijiet ta’ dawn l-artikoli, Franza tagħti lill-persuni residenti fi Franza u li jirċievu tali dħul, kreditu ta’ taxxa f’ammont ugwali għat-taxxa tal-Pajjiżi l-Baxxi. Dan il-kreditu ta’ taxxa, li ma jistax jeċċedi l-ammont tat-taxxa mnaqqsa fi Franza fuq id-dħul inkwistjoni, għandu jiġi imputat fuq it-taxxi msemmija fl-inċiż (b) tal-Artikolu 2(3), li fil-bażi tagħhom huwa inkluż l-imsemmi dħul […]”
Id-dritt Franċiż
9
L-Artikolu 39(1) tal-code général des impôts (il-Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi), fil-verżjoni tiegħu applikabbli għall-kawża prinċipali (iktar ’il quddiem il-“Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi”), jipprovdi:
“Il-profitt nett għandu jiġi stabbilit bit-tnaqqis tal-ispejjeż kollha […]”
10
Skont l-ewwel paragrafu tal-punt I tal-Artikolu 209 ta’ dan il-kodiċi:
“Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet ta’ din it-taqsima, il-profitti suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji huma ddeterminati skont ir-regoli stabbiliti mill-Artikoli 34 sa 45 […] u billi jittieħdu inkunsiderazzjoni biss il-profitti magħmula fl-impriżi operati fi Franza kif ukoll dawk li t-tassazzjoni tagħhom hija attribwita lil Franza permezz ta’ ftehim internazzjonali dwar it-tassazzjoni doppja. […]”
11
L-Artikolu 220(1) tal-imsemmi kodiċi jipprevedi li:
“a)
Bħala ġustifikazzjoni, it-taxxa f’ras il-għajn li għaliha jkun ta lok id-dħul mill-kapital mobbli, imsemmi fl-Artikoli 108 sa 119, 238f B u 1678a, miġbura mill-kumpannija jew mill-persuna ġuridika għandha titnaqqas mill-ammont tat-taxxa imposta fuqha skont dan il-kapitolu.
Madankollu, it-tnaqqis li għandu jsir minn dan il-kap ma jistax jaqbeż il-frazzjoni ta’ din l-aħħar taxxa li tikkorrispondi għall-ammont tal-imsemmi dħul.
b)
Fir-rigward tad-dħul minn sors barrani msemmi fl-Artikoli 120 sa 123, l-imputazzjoni hija limitata għall-ammont tal-kreditu li jikkorrispondi għat-taxxa mnaqqsa f’ras il-għajn barra mill-pajjiż jew għall-ħelsien fiskali mogħti minflok, kif previst mill-ftehimiet internazzjonali. […]”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
12
SGAM Banque, stabbilita fi Franza, tagħmel parti mill-grupp fiskali integrat li Société Générale, stabbilita wkoll fi Franza, hija l-kumpannija omm tiegħu.
13
Matul is-snin 2004 u 2005, SGAM Banque wettqet, minn naħa, tranżazzjonijiet ta’ self ta’ titoli li jinvolvu l-għoti, minn min jissellef, ta’ titoli intiżi sabiex jiggarantixxu lil dawk li kienu mislufa minn SGAM Bank, li b’hekk saret temporanjament proprjetarja tat-titoli maħruġa. Il-kuntratt standard iffirmat bejn SGAM Banque u l-partijiet kontraenti tagħha kien jipprevedi li din il-kumpannija kellha, bħala prinċipju, trodd lura lil min jissellef titoli ekwivalenti għal dawk mogħtija bħala garanzija, sabiex dan jibbenefika mill-ħlas tad-dividendi marbuta ma’ dawn it-titoli u, fin-nuqqas ta’ dan ir-radd lura, li jħallsulu somma ta’ flus jew li jagħtiha beni, b’valur ugwali għall-ammont ta’ dawn id-dividendi.
14
SGAM Banque wettqet, min-naħa l-oħra, tranżazzjonijiet ta’ strutturazzjoni ta’ fondi li jikkonsistu b’mod partikolari fil-ġestjoni ta’ gruppi ta’ azzjonijiet li jikkorrispondu għal profili ta’ ġestjoni stabbiliti mill-kokontraenti tagħha. Bis-saħħa ta’ dawn it-tranżazzjonijiet, SGAM Banque rċeviet id-dividendi marbuta mat-titoli li jaqgħu taħt il-kompożizzjoni ta’ dawn il-gruppi ta’ ishma, li tagħhom hija kienet akkwistat, iżda kellha, skont ir-rendiment mibjugħ lill-partijiet kontraenti tagħha, tħallashom somma li tikkorrispondi għall-ammont tad-dividendi rċevuti kif ukoll għaż-żieda fil-valur tat-titoli. Bħala korrispettiv, il-kontraenti tagħha ħallsu lil SGAM Bank remunerazzjoni fissa għall-ġestjoni tal-grupp ta’ azzjonijiet.
15
Fil-kuntest ta’ dawn iż-żewġ tipi ta’ tranżazzjonijiet, SGAM Banque rċeviet dividendi marbuta mat-titoli ta’ kumpanniji stabbiliti fl-Italja, fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi, bit-tnaqqis tat-taxxa f’ras il-għajn imħallsa rispettivament f’dawn l-Istati Membri. Għaldaqstant, SGAM Banque imputat l-ammont tat-taxxa fuq il-kumpanniji li hija kellha tħallas fi Franza, għas-snin finanzjarji magħluqa fl‑2004 u fl‑2005, krediti ta’ taxxa li jikkorrispondu għal dawn it-taxxi f’ras il-għajn fuq il-bażi tal-Ftehim Franko-Taljan, Franko-Britanniku u Franko-Olandiż.
16
Wara verifika tal-kontabbiltà, l-amministrazzjoni fiskali kompetenti kkontestat l-imputazzjoni ta’ parti minn dawn il-krediti ta’ taxxa u għolliet l-ammont ta’ din it-taxxa fuq il-kumpanniji. Permezz ta’ sentenza tat‑3 ta’ Frar 2011, it-tribunal administratif de Montreuil (il-Qorti Amministrattiva ta’ Montreuil, Franza) iddikjarat il-kwittanza tal-kontribuzzjonijiet tal-imsemmija taxxa li Société Générale, fil-kwalità tagħha ta’ kumpannija omm, kienet suġġetta għalihom wara din iż-żieda. Permezz ta’ sentenza tas‑17 ta’ Marzu 2016, il-cour administrative d’appel de Versailles (il-Qorti Amministrattiva tal-Appell ta’ Versailles, Franza) annullat din is-sentenza u tat dawn is-supplimenti lil din il-kumpannija.
17
Société Générale, billi qieset li din il-qorti tal-appell qieset b’mod żbaljat li l-applikazzjoni tar-regoli ta’ kalkolu tal-kreditu ta’ taxxa kienet konformi mal-moviment liberu tal-kapital stabbilit fl-Artikolu 63 TFUE, ippreżentat appell minn din is-sentenza quddiem il-qorti tar-rinviju, il-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat, Franza). Din il-kumpannija ssostni, filwaqt li tirreferi għas-sentenzi tat‑28 ta’ Frar 2013, Beker u Beker (C‑168/11, EU:C:2013:117) u tas‑17 ta’ Settembru 2015, Miljoen et (C‑10/14, C‑14/14 u C‑17/14, EU:C:2015:608), li t-tranżazzjonijiet imwettqa minn kumpanniji suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji fi Franza, li jirrigwardaw azzjonijiet ta’ kumpanniji barranin, huma żvantaġġati meta mqabbla ma’ dawk li jirrigwardaw titoli ta’ kumpanniji Franċiżi minħabba l-metodu ta’ kalkolu tal-limitu tal-kreditu ta’ taxxa imputat skont il-Ftehim Franko-Taljan, Franko-Britanniku u Franko-Olandiż, li kien jippermetti biss imputazzjoni insuffiċjenti tat-taxxa miġbura mill-Istat Membru tas-sors tad-dividendi fuq it-taxxa fuq il-kumpanniji dovuta fi Franza.
18
Il-qorti tar-rinviju tesponi li mill-Artikolu 220(1)(b) tal-Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi jirriżulta li l-imputazzjoni tat-taxxa dovuta fi Franza tat-taxxa f’ras il-għajn imħallsa barra mill-pajjiż minħabba dħul minn sors barrani li għalih tirreferi din id-dispożizzjoni hija limitata għall-ammont tal-kreditu tat-taxxa li jikkorrispondi għal din it-taxxa f’ras il-għajn, kif previst mill-ftehim fiskali internazzjonali.
19
F’dan ir-rigward, hija tispeċifika li mill-Ftehim Franko-Taljan, Franko-Britanniku u Franko-Olandiż, konklużi sabiex tiġi evitata t-taxxa doppja, jirriżulta li, meta kumpannija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji fi Franza tirċievi dividendi minn kumpannija stabbilita fi Stat ieħor parti għal wieħed minn dawn il-ftehim, li huma suġġetti għal taxxa f’ras il-għajn f’dan l-Istat, ir-Repubblika Franċiża għandha s-setgħa li tintaxxa l-ewwel kumpannija fuq dawn id-dividendi. Madankollu, din il-kumpannija għandha dritt għal kreditu ta’ taxxa imputabbli fuq it-taxxa fuq il-kumpanniji, sa fejn dan il-kreditu ta’ taxxa ma jeċċedix l-ammont tat-taxxa Franċiża li tikkorrispondi għal tali dħul. F’dan ir-rigward, l-imsemmija qorti tispjega li, skont id-dritt Franċiż u fl-assenza ta’ kwalunkwe dispożizzjoni kuntrarja fil-ftehim dwar ħelsien minn taxxa doppja kkonċernata, l-ammont massimu tal-imsemmi kreditu ta’ taxxa għandu jiġi ddeterminat billi jiġu applikati d-dispożizzjonijiet kollha tal-Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi dwar it-Taxxa fuq il-Kumpanniji, fosthom dawk tal-Artikolu 39(1) tiegħu, applikabbli skont l-ewwel paragrafu tal-punt I tal-Artikolu 209 tiegħu. Minn dan isegwi, skont il-qorti tar-rinviju, li l-ammont massimu tal-kreditu ta’ taxxa għandu jiġi ddeterminat billi jitnaqqas mill-ammont tad-dividendi mqassma, qabel kull taxxa f’ras il-għajn, u ħlief bl-esklużjoni permezz ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi, l-ispejjeż iġġustifikati relatati ma’ dawn id-dividendi. Dawn l-ispejjeż huma dawk li huma esposti biss minħabba l-akkwist, iż-żamma jew it-trasferiment tat-titoli li taw lok għall-ġbir tad-dividendi, li huma direttament marbuta ma’ dan il-ġbir u li ma għandhomx bħala korrispettiv żieda fl-attiv.
20
Din il-qorti tosserva, barra minn hekk, li r-regoli rrilevati fil-punt preċedenti għandhom l-għan li jikkumpensaw l-iżvantaġġ li jista’ jirriżulta mill-eżerċizzju parallel tal-kompetenzi fiskali li għandhom id-diversi Stati Membri u li, sabiex jipproċedu għal dan il-kumpens, il-limitu massimu ta’ imputazzjoni huwa kkalkolat billi jiġu applikati għad-dividendi minn sors barrani suġġetti għal taxxa f’ras il-għajn id-dispożizzjonijiet tad-dritt komuni tal-kodiċi ġenerali tat-taxxi relatati mat-tnaqqis tal-ispejjeż.
21
L-imsemmija qorti żżid li l-ispejjeż li jirriżultaw mill-ammont ta’ dawn id-dividendi qabel it-taxxa f’ras il-għajn jitnaqqsu wkoll għad-determinazzjoni tal-bażi tat-taxxa fuq il-kumpanniji dovuta fi Franza. Dawn ir-regoli jirriflettu l-impenn tar-Repubblika Franċiża li tirrinunzja milli tiġbor, jekk ikun il-każ fit-totalità tagħha, id-dħul fiskali li dan l-Istat Membru jieħu mill-issuġġettar għat-taxxa fuq il-kumpanniji tad-dividendi ta’ oriġini barranija. Issa, l-imputazzjoni ta’ kreditu ta’ taxxa ogħla minn dak li jirriżulta mill-applikazzjoni tal-imsemmija regoli tista’ twassal mhux biss għal tali rinunzja, iżda wkoll sabiex ir-Repubblika Franċiża tbati l-piż kollu jew parti minnu tat-taxxa li għaliha dawn id-dividendi huma suġġetti mill-Istat li fih huma joriġinaw.
22
Il-qorti tar-rinviju tirreferi, barra minn hekk, għall-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja u, b’mod partikolari, għall-punt 47 tas-sentenza tal‑20 ta’ Mejju 2008, Orange European Smallcap Fund (C‑194/06, EU:C:2008:289), kif ukoll għall-punt 28 tas-sentenza tal‑24 ta’ Ottubru 2018, Sauvage u Lejeune (C‑602/17, EU:C:2018:856), li minnha jirriżulta li d-dritt tal-Unjoni ma jimponix fuq Stat Membru l-obbligu li jagħti kumpens għall-iżvantaġġ li jirriżulta minn sensiela ta’ taxxi li joriġinaw esklużivament mill-eżerċizzju parallel tal-kompetenzi fiskali tal-Istati Membri, iżda jimponi li jekk jiddeċiedi li jipprovdi għal tali kumpens, għandu jeżerċita din il-fakultà konformement ma’ dan id-dritt. Barra minn hekk, trattament fiskali żvantaġġuż li jirriżulta mit-tqassim ta’ din il-kompetenza bejn żewġ Stati Membri u d-differenza bejn is-sistemi fiskali tagħhom ma jistax jitqies li jikkostitwixxi differenza fit-trattament ipprojbita.
23
Issa, din il-qorti tistaqsi, fl-assenza ta’ ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar din il-kwistjoni, dwar il-marġni ta’ diskrezzjoni mogħtija lill-Istati Membri meta jadottaw mekkaniżmu ta’ ħelsien mit-taxxa doppja applikabbli fil-każ ta’ tqassim ta’ dividendi minn sors barrani lil kumpannija residenti, ibbażat fuq l-għoti ta’ kreditu ta’ taxxa imputabbli sal-limitu tal-ammont tat-taxxa tal-Istat ta’ residenza li jikkorrispondi għal dawn id-dividendi.
24
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Conseil d’État (il-Kunsill tal-Istat) iddeċieda li jissospendi l-proċeduri quddiemu u li jagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:
“Fid-dawl tal-Artikolu[63 TFUE], il-fatt li l-applikazzjoni tar-regoli [tad-dritt nazzjonali], sabiex issir tpaċija għat-tassazzjoni doppja ta’ dividendi mħallsa lil kumpannija li hija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji fl-Istat Membru li fih hija residenti minn kumpannija residenti fi Stat ieħor u suġġetta, minħabba l-eżerċizzju f’dan l-Istat tal-ġurisdizzjoni fiskali tiegħu, għal taxxa f’ras il-għajn, tista’ tħalli jeżisti żvantaġġ għad-detriment tat-tranżazzjonijiet fir-rigward ta’ titoli ta’ kumpanniji barranin imwettqa minn kumpanniji suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji fl-ewwel Stat jimplika li dan l-Istat, ladarba l-għażla tkun saret li ssir tpaċija għat-tassazzjoni doppja, għandu jmur lil hinn mir-rinunzja li jirċievi d-dħul fiskali li jkun jieħu mill-impożizzjoni tat-taxxa fuq il-kumpanniji tad-dividendi inkwistjoni?”
Fuq id-domanda preliminari
25
Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 63 TFUE għandux jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li, fil-kuntest ta’ skema intiża sabiex tikkumpensa t-taxxa doppja fuq id-dividendi rċevuti minn kumpannija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji ta’ dan l-Istat Membru fejn hija stabbilita, li kienet suġġetta għal ġbir minn Stat Membru ieħor, tagħti lil tali kumpannija kreditu ta’ taxxa limitat sal-ammont li dan l-ewwel Stat Membru kien jirċievi kieku dawn id-dividendi biss kienu suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji, mingħajr ma tikkumpensa fit-totalità għat-taxxa mħallsa f’dan l-Istat Membru l-ieħor.
26
F’dan ir-rigward, skont ġurisprudenza stabbilita sewwa, huwa kull Stat Membru li għandu jorganizza, b’osservanza tad-dritt tal-Unjoni, is-sistema tiegħu ta’ tassazzjoni tad-dħul iddistribwit u li jiddefinixxi, f’dan il-kuntest, il-bażi taxxabbli kif ukoll ir-rata ta’ taxxa applikabbli fil-konfront tal-azzjonist benefiċjarju (sentenza tal‑20 ta’ Mejju 2008, Orange European Smallcap Fund, C‑194/06, EU:C:2008:289, punt 30, u digriet tal‑4 ta’ Frar 2016, Baudinet et, C‑194/15, mhux ippubblikat, EU:C:2016:81, punt 30 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
27
Isegwi, minn naħa, li d-dividendi mħallsa minn kumpannija stabbilita fi Stat Membru lil azzjonist residenti fi Stat Membru ieħor jistgħu jkunu suġġetti għal taxxa doppja legali meta ż-żewġ Stati Membri jagħżlu li jeżerċitaw il-ġurisdizzjoni fiskali tagħhom u li jissuġġettaw l-imsemmija dividendi għat-taxxa fil-konfront tal-azzjonist (sentenza tal‑10 ta’ Frar 2011, Haribo Lakritzen Hans Riegel u Österreichische Salinen, C‑436/08 u C‑437/08, EU:C:2011:61, punt 168 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata, u digriet tal‑4 ta’ Frar 2016, Baudinet et, C‑194/15, mhux ippubblikata, EU:C:2016:81, punt 31).
28
Min-naħa l-oħra, l-iżvantaġġi li jistgħu jirriżultaw mill-eżerċizzju parallel tal-kompetenzi fiskali tal-Istati Membri differenti, sa fejn tali eżerċizzju ma huwiex diskriminatorju, ma jikkostitwixxux restrizzjonijiet ipprojbiti mit-Trattat FUE (sentenza tal‑10 ta’ Frar 2011, Haribo Lakritzen Hans Riegel u Österreichische Salinen, C‑436/08 u C‑437/08, EU:C:2011:61, punt 169 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata, u d-digriet tal‑4 ta’ Frar 2016, Baudinet et, C‑194/15, mhux ippubblikat, EU:C:2016:81, punt 32).
29
F’dan il-kuntest, hemm lok li jiġi rrilevat li, peress li d-dritt tal-Unjoni, fl-istat preżenti tiegħu, ma jistabbilixxix kriterji ġenerali għat-tqassim tal-kompetenzi bejn l-Istati Membri fir-rigward tal-eliminazzjoni tat-taxxa doppja ġewwa l-Unjoni Ewropea, il-fatt li kemm l-Istat Membru tas-sors tad-dividendi kif ukoll l-Istat Membru ta’ residenza tal-azzjonist jistgħu jintaxxaw id-dividendi msemmija ma jimplikax li l-Istat Membru ta’ residenza huwa marbut, abbażi tad-dritt tal-Unjoni, li jipprevjeni l-iżvantaġġi li jistgħu jirriżultaw mill-eżerċizzju tal-kompetenza hekk kif imqassma miż-żewġ Stati Membri (sentenza tal‑10 ta’ Frar 2011, Haribo Lakritzen Hans Riegel u Österreichische Salinen, C‑436/08 u C‑437/08, EU:C:2011:61, punt 170 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata, u digriet tal‑4 ta’ Frar 2016, Baudinet et, C‑194/15, mhux ippubblikat, EU:C:2016:81, punt 33).
30
Madankollu, għalkemm l-Istati Membri huma liberi, fil-kuntest ta’ ftehim bilaterali intiżi għall-ħelsien mit-taxxa doppja, li jiffissaw il-fatturi ta’ rabta għall-finijiet tat-tqassim tal-kompetenza fiskali, madankollu, dan it-tqassim tal-kompetenza fiskali ma jippermettilhomx li japplikaw miżuri li jmorru kontra l-libertajiet ta’ moviment żgurati mit-Trattat FUE. Fil-fatt, fir-rigward tal-eżerċizzju tas-setgħa ta’ tassazzjoni hekk imqassma fil-kuntest ta’ ftehim bilaterali għall-ħelsien mit-taxxa doppja, l-Istati Membri għandhom l-obbligu li jikkonformaw ruħhom mar-regoli tal-Unjoni u, b’mod iktar partikolari, li josservaw il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑24 ta’ Ottubru 2018, Sauvage u Lejeune, C‑602/17, EU:C:2018:856, punt 24, kif ukoll tal‑14 ta’ Marzu 2019, Jacob u Lennertz, C‑174/18, EU:C:2019:205, punt 25).
31
F’dan il-każ, mit-talba għal deċiżjoni preliminari jirriżulta li d-dividendi li ġew iddistribwiti lil SGAM Bank minn kumpanniji stabbiliti fl-Italja, fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi, fil-kuntest ta’ tranżazzjonijiet ta’ self ta’ titoli u ta’ strutturazzjoni ta’ fondi, huma suġġetti għal taxxa doppja legali mill-Istati tas-sors ta’ dan id-dħul u mir-Repubblika Franċiża, bħala Stat ta’ residenza ta’ SGAM Banque, abbażi tat-taxxa fuq il-kumpanniji li l-bażi tagħha tinkludi dan id-dħul.
32
Fir-rigward tal-eżerċizzju tas-setgħa ta’ tassazzjoni tagħha minn Franza, jirriżulta, qabelxejn, mill-indikazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju u mill-preċiżazzjonijiet magħmula mill-Gvern Franċiż kif ukoll minn Société Générale fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħhom li l-kumpanniji residenti kollha huma suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji fir-rigward tad-dividendi rċevuti, indipendentement mill-fatt jekk dawn id-dividendi humiex ta’ oriġini nazzjonali jew barranija. Dan id-dħul huwa integrat fir-riżultat globali tal-kumpannija kkonċernata, li minnu jitnaqqsu l-ispejjeż tal-operat, mingħajr ma tissemma differenza fir-rata ta’ tassazzjoni. Barra minn hekk, l-istess regoli ta’ imputazzjoni tal-ispejjeż li jirriżultaw mill-Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi japplikaw għal dan id-dħul, tkun xi tkun l-oriġini tiegħu.
33
Sussegwentement, huwa paċifiku li, filwaqt li tissuġġetta d-dividendi rċevuti minn kumpanniji stabbiliti fl-Italja, fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi għat-taxxa fuq il-kumpanniji, Franza tagħti lill-kumpannija benefiċjarja ta’ dawn id-dividendi kreditu ta’ taxxa imputabbli fuq it-taxxa fuq il-kumpanniji. Dan il-kreditu ta’ taxxa huwa ugwali għat-taxxa mħallsa fl-Istat Membru tas-sors tad-dħul u ma jistax jaqbeż it-taxxa Franċiża fuq il-kumpanniji korrispondenti għal dan id-dħul.
34
Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-modalitajiet ta’ kalkolu tal-kreditu ta’ taxxa imputabbli fir-rigward tat-taxxa diġà mħallsa fuq id-dividendi ta’ oriġini barranija, il-bażi u r-rata tat-taxxa fuq il-kumpanniji li jikkorrispondu għal dan id-dħul biss jidhru li huma l-istess bħal dawk tat-taxxa fuq il-kumpanniji li hija effettivament dovuta li kieku kienu dividendi ta’ oriġini nazzjonali. B’mod partikolari, l-ispejjeż relatati speċifikament mad-dividendi mnaqqsa matul dan il-kalkolu, skont il-ġurisprudenza tal-qorti tar-rinviju, jidhru wkoll li jitnaqqsu mir-riżultat globali tal-kumpannija residenti fir-rigward tad-dividendi ta’ oriġini nazzjonali, fatt li għandu jiġi vverifikat minn din il-qorti.
35
Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li, bla ħsara għal verifika mill-qorti tar-rinviju, ma jidhirx li d-dividendi ddistribwiti minn kumpanniji stabbiliti fl-Italja, fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi huma suġġetti fi Franza għal taxxa fuq il-kumpanniji ogħla minn dik li għaliha huma suġġetti d-dividendi ta’ oriġini nazzjonali.
36
Société Générale ssostni, madankollu, fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha, li l-modalitajiet ta’ kalkolu tal-kreditu ta’ taxxa li għalih tali kumpannija għandha dritt jippermettu biss imputazzjoni insuffiċjenti, fuq it-taxxa Franċiża fuq il-kumpanniji, tat-taxxa diġà mħallsa fl-Istat Membru tas-sors tad-dividendi, li jkollu bħala effett, għal kumpannija stabbilita fi Franza, li tiżvantaġġa t-tranżazzjonijiet li jirrigwardaw titoli ta’ kumpanniji mhux residenti meta mqabbla ma’ dawk li jirrigwardaw titoli ta’ kumpanniji residenti. Minn dan jirriżulta l-impożizzjoni ta’ piż fiskali ikbar fuq id-dividendi provenjenti minn pajjiż barrani milli fuq dawk ta’ oriġini nazzjonali.
37
F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li, kif tammetti Société Générale, tali żvantaġġ jirriżulta minn differenza bejn il-bażi tat-taxxa miġbura mill-Istati Membri tas-sors tad-dividendi u dik tat-taxxa Franċiża fuq il-kumpanniji, li tiddetermina l-limitu tal-kreditu ta’ taxxa imputabbli. Fil-fatt, mill-proċess għad-dispożizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li t-taxxa mħallsa fl-Italja, fir-Renju Unit u fil-Pajjiżi l-Baxxi ġiet ikkalkolata fuq l-ammont gross ta’ dawn id-dividendi, mingħajr possibbiltà ta’ tnaqqis tal-ispejjeż filwaqt li t-taxxa Franċiża fuq il-kumpanniji hija kkalkolata fuq bażi netta, peress li r-Repubblika Franċiża tawtorizza t-tnaqqis tal-ispejjeż skont l-Artikolu 39(1) tal-Kodiċi Ġenerali tat-Taxxi, b’tali mod li d-dħul nett għall-kalkolu tal-kreditu ta’ taxxa jitnaqqas permezz tal-imsemmi tnaqqis tal-ispejjeż.
38
F’dan il-kuntest, f’dak li jirrigwarda l-argument li jgħid li l-adozzjoni, għall-kalkolu tal-kreditu ta’ taxxa Franċiż, ta’ bażi ta’ taxxa differenti minn dik miġbura mill-Istati Membri tas-sors tad-dividendi filwaqt li r-Repubblika Franċiża u dawn l-Istati Membri riedu jeliminaw it-taxxa doppja, għandu jiġi rrilevat li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja mfakkra fil-punt 26 ta’ din is-sentenza, kull Stat Membru huwa liberu li jiddefinixxi, fl-osservanza tad-dritt tal-Unjoni, il-bażi taxxabbli li tapplika fir-rigward tal-azzjonist benefiċjarju tad-dividendi mqassma.
39
Barra minn hekk, kif diġà indikat il-Qorti tal-Ġustizzja, l-għan ta’ ftehim dwar ħelsien minn taxxa doppja bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma huwiex li jiggarantixxi li t-taxxa li għaliha hija suġġetta l-persuna taxxabbli fi Stat Membru ma tkunx ogħla minn dik li għaliha hija tkun suġġetta fl-ieħor (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑12 ta’ Mejju 1998, Gilly, C‑336/96, EU:C:1998:221, punt 46).
40
Konsegwentement, kif irrilevaw ukoll il-gvernijiet li ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u l-Kummissjoni Ewropea, għandu jiġi kkunsidrat li, fl-assenza ta’ eżerċizzju diskriminatorju minn Stat Membru tal-kompetenza fiskali tiegħu, żvantaġġ li jirriżulta mit-tassazzjoni doppja tad-dividendi ta’ oriġini barranija, bħal dak inkwistjoni fil-kawża prinċipali, jirriżulta mill-eżerċizzju parallel tal-kompetenzi fiskali mill-Istati tas-sors ta’ dawn id-dividendi u mill-Istat Membru ta’ residenza tal-kumpannija azzjonista. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-leġiżlazzjoni nazzjonali inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma tistax titqies li tirrifletti restrizzjoni għall-moviment liberu tal-kapital, ipprojbita skont l-Artikolu 63 TFUE.
41
Din il-konklużjoni ma tistax tiġi kkontestata mis-sentenzi tat‑28 ta’ Frar 2013, Beker u Beker (C‑168/11, EU:C:2013:117), kif ukoll tas‑17 ta’ Settembru 2015, Miljoen et (C‑10/14, C‑14/14 u C‑17/14, EU:C:2015:608), invokati minn Société Générale, peress li dawn ma jistgħux jiġu trasposti għal sitwazzjoni, bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, fejn taxxa żvantaġġuża tad-dividendi ta’ oriġini barranija li tirċievi kumpannija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji mill-Istat Membru ta’ residenza tagħha tirriżulta mill-eżerċizzju parallel tal-kompetenzi fiskali mill-Istati Membri tas-sors ta’ dan id-dħul u mill-Istat Membru ta’ residenza tal-kumpannija azzjonista.
42
F’dan ir-rigward, is-sentenza tas‑17 ta’ Settembru 2015, Miljoen et (C‑10/14, C‑14/14 u C‑17/14, EU:C:2015:608), kienet tirrigwarda l-obbligi tal-Istat Membru tas-sors tad-dividendi, fid-dawl tal-mekkaniżmu ta’ tnaqqis jew ta’ rimbors tat-taxxa f’ras il-għajn applikabbli għad-dividendi mqassma mill-kumpanniji residenti fl-imsemmi Stat Membru, filwaqt li fil-kawża li tat lok għas-sentenza tat‑28 ta’ Frar 2013, Beker u Beker (C‑168/11, EU:C:2013:117), l-imputazzjoni inkwistjoni kienet intiża għall-possibbiltà ta’ tnaqqis mhux minn kumpanniji, iżda minn persuni fiżiċi, tat-taxxa f’ras il-għajn mit-taxxa fuq id-dħul fl-Istat ta’ residenza tagħhom, li lilhom kellhom jingħataw il-vantaġgi fiskali kollha marbuta mas-sitwazzjoni personali u familjari tal-persuna taxxabbli. Issa, skont dan il-mekkaniżmu ta’ imputazzjoni, il-persuna taxxabbli residenti tibbenefika integralment minn tnaqqis ta’ tip personali u familjari meta d-dħul kollu tagħha kien ġie rċevut fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, filwaqt li dan ma kienx il-każ meta parti mid-dħul tagħha tkun inġabret barra mill-pajjiż. Għall-kuntrarju, bla ħsara għal verifika mill-qorti tar-rinviju, fil-kawża prinċipali, it-tnaqqis tal-ispejjeż ma huwiex limitat fil-każ tad-dividendi mqassma minn Stat Membru ieħor.
43
Fid-dawl ta’ dak li ntqal iktar ’il fuq, ir-risposta għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 63 TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li, fil-kuntest ta’ sistema intiża sabiex tikkumpensa t-tassazzjoni doppja ta’ dividendi rċevuti minn kumpannija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji ta’ dan l-Istat Membru li fih hija stabbilita, li kienet is-suġġett ta’ ġbir minn Stat Membru ieħor, tagħti lil tali kumpannija kreditu ta’ taxxa massimu tal-ammont li dan l-ewwel Stat Membru kien jirċievi kieku dawn id-dividendi biss kienu suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji, mingħajr ma tikkumpensa fit-totalità t-taxxa mħallsa f’dan l-Istat Membru l-ieħor.
Fuq l-ispejjeż
44
Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
L-Artikolu 63 TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jipprekludix leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru li, fil-kuntest ta’ sistema intiża sabiex tikkumpensa t-taxxa doppja ta’ dividendi rċevuti minn kumpannija suġġetta għat-taxxa fuq il-kumpanniji ta’ dan l-Istat Membru li fih hija stabbilita, li kienet is-suġġett ta’ ġbir minn Stat Membru ieħor, tagħti lil tali kumpannija kreditu ta’ taxxa limitat sal-ammont li dan l-ewwel Stat Membru kien jirċievi kieku dawn id-dividendi biss kienu suġġetti għat-taxxa fuq il-kumpanniji, mingħajr ma tikkumpensa fit-totalità għat-taxxa mħallsa f’dan l-Istat Membru l-ieħor.
Firem
(
*1
)	Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.