Edizzjoni Provviżorja
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
RANTOS
ippreżentati fil-5 ta’ Ġunju 2025 (1)
Kawża C‑743/23
A
vs
GKV-Spitzenverband,
fil-preżenza ta’
Moguntia Food Group AG
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mil-Landessozialgericht für das Saarland (il-Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali għal Saarland,
il-Ġermanja))
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Ħaddiema migranti – Sigurtà soċjali – Leġiżlazzjoni applikabbli – Regolament (KE) Nru 883/2004 – Artikolu 13(1)(a) u (b)(i) – Regolament (KE) Nru 987/2009 – Artikolu 14(8) – Ftehim bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u l-Konfederazzjoni Svizzera, min-naħa l‑oħra, fuq il-moviment liberu tal-persuni – Anness II – Artikolu 1(2) – Persuna li normalment u fl-istess ħin teżerċita attività bħala persuna impjegata fil-Ġermanja, fl-Isvizzera u, għal parti sostanzjali b’mod kwantitattiv, fi Stati terzi – Kriterji ta’ konnessjoni – Kunċett ta’ ‘parti sostanzjali tal-attivitajiet’ – Teħid inkunsiderazzjoni ta’ attivitajiet imwettqa fi Stati terzi – Applikabbiltà tal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn jinsab l-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjega”
I.      Introduzzjoni
1.        A (iktar ’il quddiem ir-“rikorrent”), li kien residenti fil-Ġermanja, fejn normalment kien jaħdem 10.5 jum kull tliet xhur, ġie impjegat mill-kumpannija Moguntia Food Group AG, li l-uffiċċju rreġistrat tagħha jinsab fl‑Isvizzera. Huwa kien normalment jaħdem ukoll 10.5 jum kull tliet xhur f’dan l-Istat, filwaqt li jwettaq parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tax‑xogħol tiegħu fi Stati terzi oħra mhux mill-Konfederazzjoni Svizzera.
2.        F’din is-sitwazzjoni, tqum il-kwistjoni dwar liema leġiżlazzjoni ta’ sigurtà soċjali kienet applikabbli għar-rikorrent. F’dan ir-rigward, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi sabiex jiġi ddeterminat kienx iwettaq fl-Istat Membru ta’ residenza tiegħu “parti sostanzjali” tal-attivitajiet tiegħu bħala persuna impjegata fis-sens tal-Artikolu 13(1) tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 (2), kif emendat bir‑Regolament (UE) Nru 465/2012 (3) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 883/2004”), u tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 (4), kif emendat bir-Regolament Nru 465/2012 (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 987/2009”)? Din hija, essenzjalment, id‑domanda magħmula mil-Landessozialgericht für das Saarland (il‑Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali għal Saarland, il-Ġermanja).
3.        It-talba għal deċiżjoni preliminari ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn ir-rikorrent u Spitzenverband Bund der Krankenkassen (iktar ’il quddiem il-“GKV-Spitzenverband”), li hija l-istituzzjoni Ġermaniża maħtura sabiex tistabbilixxi l-leġiżlazzjoni ta’ sigurtà soċjali applikabbli meta l-attività hija normalment imwettqa f’żewġ Stati Membri jew iktar, fir-rigward tad-deċiżjoni ta’ din tal-aħħar li l-leġiżlazzjoni Ġermaniża kienet applikabbli għar-relazzjoni ta’ xogħol bejn ir-rikorrent u Moguntia Food Group.
II.    Il-kuntest ġuridiku
A.      Id-dritt internazzjonali
4.        Il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda u l-Konfederazzjoni Svizzera, min-naħa l-oħra, iffirmaw, fil‑21 ta’ Ġunju 1999, seba’ ftehimiet, fosthom il-Ftehim dwar il-moviment liberu tal-persuni (5). Permezz tad-Deċiżjoni 2002/309/KE (6), dawn is-seba’ ftehimiet ġew approvati għan-nom tal-Komunità Ewropea u daħlu fis‑seħħ fl‑1 ta’ Ġunju 2002.
5.        Skont it-termini tal-preambolu ta’ dan il-Ftehim dwar il-moviment liberu tal-persuni, kif emendat permezz tad-Deċiżjoni Nru 1/2012 (7) (iktar ’il quddiem l-“ALCP”), il-partijiet kontraenti huma “[d]eterminati li jġibu fis-seħħ il-moviment liberu tal-persuni bejniethom ibbażat fuq ir‑regoli li japplikaw fil-Komunità Ewropea”.
6.        L-Artikolu 8(b) tal-ALCP, intitolat “Il-koordinazzjoni tas-sistemi ta’ sigurtà soċjali”, jistipula:
“B’mod partikolari, il-Partijiet Kontraenti għandhom jipprovdu, skond l‑Anness II, għall-koordinazzjoni tas-sistemi ta’ sigurtà soċjali bl-għan li:
[...]
b)      tiġi ddeterminata l-leġislazzjoni applikabbli.”
7.        L-Anness II tal-ALCP, intitolat “Koordinazzjoni tal-iskemi tas‑sigurtà soċjali”, jistipula, fl-Artikolu 1 tiegħu:
“1.      Il-partijiet kontraenti jaqblu, fir-rigward tal-koordinazzjoni tal‑iskemi tas-sigurtà soċjali, li japplikaw bejniethom l-atti legali tal‑Unjoni Ewropea li għalihom qiegħda ssir referenza u kif emendati, bis-Sezzjoni A ta’ dan l-Anness, jew ir-regoli ekwivalenti għal dawn l‑atti.
2.      It-terminu “Stat(i) Membru/i” inkluż fl-atti legali msemmija fis‑sezzjoni A ta’ dan l-Anness għandu jinftiehem li jinkludi lill-Isvizzera flimkien mal-Istati koperti mill-atti legali rilevanti tal-Unjoni Ewropea.”
8.        It-taqsima A ta’ dan l-Anness II tal-ALCP, intitolata “Atti legali msemmija”, issemmi r-Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009, kif emendati.
B.      Id-dritt tal-Unjoni
1.      Ir-Regolament Nru 883/2004
9.        L-Artikolu 1(a) tar-Regolament Nru 883/2004, intitolat “Definizzjonijiet”, jistipula:
“Għall-għanijiet ta’ dan ir-Regolament:
(a)      ‘attività bħala persuna impjegata’ tfisser kwalunkwe attività jew sitwazzjoni ekwivalenti meqjusa bħala attività għall-għanijiet tal‑leġislazzjoni dwar is-sigurtà soċjali ta’ l-Istat Membru li fih teżisti din l-attività jew sitwazzjoni ekwivalenti.”
10.      Taħt l-ewwel titolu ta’ dan ir-Regolament, intitolat “Disposizzjonijiet ġenerali”, jaqa’ l-Artikolu 2 tiegħu, intitolat “Persuni koperti”, li fil-paragrafu 1 tiegħu jipprevedi:
“Dan ir-Regolament għandhu japplika għal ċittadini ta’ Stat Membru, persuni mingħajr Stat u refuġjati li għandhom ir-residenza tagħhom fi Stat Membru li huma jew li kienu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru jew ta’ aktar minn Stat Membru wieħed, kif ukoll għall-membri tal-familji tagħhom u għas-superstiti tagħhom.”
11.      It-titolu II tal-imsemmi regolament, intitolat “Determinazzjoni ta’ liema leġislazzjoni tapplika”, jinkludi l-Artikoli 11 sa 16 tiegħu. L‑Artikolu 11 tal-istess regolament, intitolat “Regoli ġenerali”, jistipula, fil-paragrafi 1 u 3 tiegħu:
“1.      Il-persuni li għalihom japplika dan ir-Regolament għandhom ikunu suġġetti għal-leġislazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss. Din il‑leġislazzjoni għandha tkun determinata skond dan it-Titolu.
[...]
3.      Bla ħsara għall-Artikolu 12 sa 16:
(a)      persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata jew bħala persuna li taħdem għal rasha fi Stat Membru għandha tkun suġġetta għal-leġislazzjoni ta’ dak l-Istat Membru;
[...]”
12.      Skont l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004, intitolat “Twettiq ta’ attivitajiet f’żewġ Stati Membri jew aktar”:
“1.      Persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tkun soġġetta:
(a)      għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru tar-residenza jekk hija twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha f’dak l-Istat Membru, jew
(b)      jekk ma twettaqx parti sostanzjali tal-attività tagħha fl-Istat Membru tar-residenza:
(i)      għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih jinsab l-uffiċju rreġistrat jew il-post tan-negozju tal-impriża jew ta’ min iħaddem jekk hija impjegata minn impriża jew persuna li tħaddem waħda, jew
[...]
2.      Persuna li normalment twettaq attività bħala persuna li taħdem għal rasha f’żewġ Stati Membri jew aktar għandha tkun suġġetta għal:
(a)      il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru fejn għandha r-residenza tagħha jekk hija twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha f’dak l-Istat Membru;
jew,
b)      il-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru fejn jinstab il-qofol ta’ l-interess tagħha, jekk din il-persuna ma għandhiex il-post tar-residenza tagħha f’wieħed mill-Istati Membri fejn hija twettaq parti sostanzjali mill-attività tagħha.
[...]
4.      Persuna impjegata maċ-ċivil minn Stat Membru wieħed u li twettaq attività bħala persuna impjegata jew/u bħala persuna li taħdem għal rasha fi Stat Membru ieħor jew fi Stati Membri oħra, għandha tkun suġġetta għal-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru li għaliha hija suġġetta l-amministrazzjoni li timpjegaha.
[...]”
2.      Ir-Regolament Nru 987/2009
13.      It-Titolu II tar-Regolament Nru 987/2009, intitolat “Determinazzjoni tal-leġislazzjoni applikabbli”, jinkludi l-Artikoli 14 sa 21 tiegħu. L-Artikolu 14 ta’ dan ir-regolament, intitolat
“Dettalji relatati mal-Artikoli 12 u 13 tar-Regolament [Nru 883/2004]”, jistipula, fil-paragrafi 8, 9 u 11 tiegħu:
“8.      Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) u (2) tar‑Regolament [Nru 883/2004], ‘parti sostanzjali tal-attività ta’ persuna impjegata jew li taħdem għal rasha’ imwettqa fi Stat Membru għandha tfisser li parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tal-attivitajiet kollha tal‑persuna impjegata jew li taħdem għal rasha titwettaq hemmhekk, mingħajr ma din neċessarjament tkun il-parti l-kbira ta’ dawn l‑attivitajiet.
Biex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex imwettqa fi Stat Membru, għandu jittieħed kont tal-kriterji indikattivi li ġejja:
(a)      fil-każ ta’ attività ta’ persuna impjegata, il-ħin tax-xogħol u/jew ir‑remunerazzjoni; kif ukoll
(b)      fil-każ ta’ attività ta’ persuna li taħdem għal rasha, it-turnover, il‑ħin tax-xogħol, in-numru ta’ servizzi mogħtija u/jew id-dħul.
Fil-qafas ta’ evalwazzjoni globali, sehem ta’ anqas minn 25 % rigward il-kriterji msemmijin hawn fuq għandu jkun indikazzjoni li parti sostanzjali tal-attivitajiet kollha mhijiex imwettqa fl-Istat Membru relevanti.
9.      Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(2)(b) tar‑Regolament [Nru 883/2004], iċ-“ċentru ta’ interess” tal-attivitajiet ta’ persuna li taħdem għal rasha għandu jiġi ddeterminat billi jiġu kkunsidrati l-aspetti kollha tal-attivitajiet professjonali ta’ dik il-persuna, notevolment il-post fejn qiegħed l-indirizz fiss u permanenti tan-negozju tal-persuna, in-natura abitwali jew it-tul ta’ żmien tal-attivitajiet imwettqa, in-numru ta’ servizzi li jingħataw, u l-intenzjoni tal-persuna kkonċernata kif jidher miċ-ċirkostanzi kollha.
[...]
11.      Jekk persuna twettaq l-attività tagħha bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar f’isem persuna li tħaddem stabbilita barra t-territorju tal-Unjoni, u jekk din il-persuna tirrisjedi fi Stat Membru mingħajr ma twettaq attività sostanzjali hemmhekk, hija għandha tkun suġġetta għal-leġislazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza.”
III. Il-kawża prinċipali, id-domandi preliminari u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
14.      Ir-rikorrent, li kien jirrisjedi fil-Ġermanja, ġie impjegat bħala tekniku tal-ikel mill-kumpannija Moguntia Food Group, li l-uffiċċju rreġistrat tagħha jinsab fl-Isvizzera, sabiex jaħdem bħala teknoloġista għall-esportazzjoni, matul il-perijodu bejn l‑1 ta’ Diċembru 2015 u l‑31 ta’ Diċembru 2020. Din l-attività kienet tikkonsisti f’li jżur il-klijenti u jagħtihom pariri, jorganizza taħriġ u seminars kif ukoll tastings. Ir‑rikorrent normalment kien jaħdem 10.5 jum kull tliet xhur fl-Isvizzera, 10.5 jum kull tliet xhur fil-Ġermanja, bis-sistema ta’ xogħol mid-dar, u, parti sostanzjali b’mod kwantitattiv, fi Stati terzi, fejn prinċipalment kienu jinsabu l-klijenti tiegħu, jiġifieri fil‑Bjelorussja, fl-Iran, fil-Moldova, fir-Russja u
fl-Ukraina. Huwa kien jirċievi r-remunerazzjoni tiegħu kull xahar b’mod uniformi u mingħajr allokazzjoni proporzjonata skont il-post tal-attivitajiet tiegħu.
15.      Fid‑19 ta’ Novembru 2015, ir-rikorrent ikkomunika mal‑GKV‑Spitzenverband, li, skont l-Artikolu 16(2) tar-Regolament Nru 987/2009 (8), hija l-istituzzjoni nominata mill-post ta’ residenza sabiex tiddetermina l-leġiżlazzjoni applikabbli meta l-attività professjonali tal‑persuna kkonċernata hija normalment imwettqa f’żewġ Stati Membri jew iktar, filwaqt li indika li huwa kien jaħdem għal Moguntia Food Group u li kien iwettaq inqas minn 25 % tal-attività tiegħu fil-Ġermanja. Fl‑1 ta’ Diċembru 2015, ir-rikorrent applika għal assigurazzjoni għall‑mard fl-Isvizzera mingħand organizzazzjoni tas-saħħa. Fis‑16 ta’ Diċembru 2015, huwa ngħata permess ta’ xogħol transkonfinali għall‑Isvizzera. Permezz ta’ messaġġ elettroniku tat‑22 ta’ Frar 2016, l‑Amt für Sozialbeiträge des Kantons Basel-Stadt (l-Uffiċċju tal‑Kontribuzzjonijiet Soċjali tad-distrett ta’ Bâle-Ville, l-Isvizzera) informa lir-rikorrent li kien irċieva l-ġustifikazzjoni tiegħu relatata mal‑assigurazzjoni għall-mard u li ħa inkunsiderazzjoni l-fatt li huwa kien imsieħeb fl-Isvizzera mal-assigurazzjoni legali prevista mill‑Bundesgesetz über die Krankenversicherung (il-Liġi Federali Svizzera dwar l-Assigurazzjoni għall-Mard), tat‑18 ta’ Marzu 1994. Dan l-uffiċċju żied jgħid li, bħala regola, ma kienx għadu possibbli li ssir bidla għal assigurazzjoni legali jew privata barra mill-pajjiż.
16.      Permezz ta’ deċiżjoni tat‑18 ta’ Awwissu 2016 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni tat‑18 ta’ Awwissu 2016”), il-GKV-Spitzenverband
qieset, abbażi tal-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004, li l-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali Ġermaniża kienet applikabbli għar-rikorrent għall‑perijodu bejn l‑1 ta’ Diċembru 2015 u t‑30 ta’ Novembru 2020 u din l-istituzzjoni kienet bagħtitlu ċ-ċertifikat A1 relatat magħha,
skont l‑Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 987/2009 (9). Din id-deċiżjoni stipulat li r-rikorrent kien normalment iwettaq l-attività tiegħu bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar u li kien iwettaq parti sostanzjali mill-attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza tiegħu, jiġifieri l-Ġermanja. L-imsemmija deċiżjoni, flimkien maċ‑ċertifikat A1, inbagħtet lil Moguntia Food Group u lill-Bundesamt für Sozialversicherungen (l-Uffiċċju Federali tal-Assigurazzjonijiet Soċjali, l-Isvizzera) kif ukoll, għal skopijiet ta’ kontroll ta’ kontribuzzjonijiet, lill‑Fond ta’ Assigurazzjoni għall-Mard Ġermaniż ikkonċernat u lis‑sistema legali tal-assigurazzjoni għall-inċidenti Ġermaniża.
17.      Permezz ta’ deċiżjoni tat‑18 ta’ Diċembru 2020, il‑GKV‑Spitzenverband
ċaħdet l-ilment imressaq mir-rikorrent kontra d‑deċiżjoni tat‑18 ta’ Awwissu 2016, billi rrilevat, b’mod partikolari, li r‑Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009 kienu applikabbli għall-fatti tal‑każ u li, fid-dawl tal-kamp ta’ applikazzjoni ġeografika tagħhom, kellhom jittieħdu inkunsiderazzjoni biss il-perijodi ta’ xogħol imwettqa mir-rikorrent fil-Ġermanja u fl-Isvizzera, li kien jimplika li huwa kien iwettaq parti sostanzjali tal-attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru fejn kien jirrisjedi. Fit‑28 ta’ Diċembru 2020, ir-rikorrent ippreżenta rikors kontra din id-deċiżjoni tat‑18 ta’ Diċembru 2020 quddiem is-Sozialgericht für das Saarland (il-Qorti għal Kwistjonijiet Soċjali għal Saarland, il-Ġermanja) billi sostna, b’mod partikolari, li, sabiex jiġi stabbilit kienx iwettaq parti sostanzjali tal‑attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza tiegħu, kien rakkomandabbli li wieħed jibbaża ruħu fuq l-attività tiegħu bħala persuna impjegata fit-totalità tagħha u, b’hekk, anki fuq l-attivitajiet tiegħu mwettqa fi Stati terzi. Permezz ta’ sentenza tal‑4 ta’ Awwissu 2022, din il-qorti annullat id-deċiżjoni tat‑18 ta’ Awwissu 2016 u kkundannat lil GKV-Spitzenverband
sabiex tiddetermina jekk, skont l-Artikolu 13 tar‑Regolament Nru 883/2004, moqri flimkien mal-Artikolu 16 tar‑Regolament Nru 987/2009, il-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali Svizzera kinitx applikabbli għall-attività bħala persuna impjegata eżerċitata mir-rikorrent ma’ Moguntia Food Group. F’dan ir-rigward, din il-qorti rrilevat b’mod partikolari li dan kien jaħdem biss 10.5 jum kull tliet xhur fil-Ġermanja, jiġifieri bil-kemm 1/6  tal-ħin tax-xogħol tiegħu kull tliet xhur, u li dan il-perijodu ma setax jitqies bħala parti sostanzjali tal-attivitajiet tiegħu, fis-sens tal-Artikolu 13(1) tar‑Regolament Nru 883/2004 u tal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009. Skont l-istess qorti, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet f’dan is-sens fis‑sentenza INAIL u INPS (10).
18.      Fis‑6 ta’ Settembru 2022, il-GKV-Spitzenverband appellat minn din is-sentenza quddiem il-Landessozialgericht für das Saarland (il-Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali għal Saarland), il-qorti tar-rinviju, billi talbet l-annullament tagħha, b’mod partikolari minħabba li d‑determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni applikabbli hija relatata esklużivament mal-attivitajiet imwettqa fil-kamp ta’ applikazzjoni tar‑Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009 u li jekk, fil-kuntest tal‑Artikolu 13 tal-ewwel regolament, il-leġiżlatur tal-Unjoni ried li jiġu kkunsidrati attivitajiet eżerċitati fi Stati terzi, kienu jiġu adottati regoli għal dan il-għan. Barra minn hekk, is-sentenza INAIL u INPS ma hijiex rilevanti f’dan il-każ peress li tirrigwarda s-sitwazzjoni partikolari tal‑ekwipaġġ tal-ajru u ma tindikax li l-persuni kkonċernati kienu wettqu attività fi Stat fejn ir-Regolament Nru 883/2004 ma japplikax.
19.      Il-qorti tar-rinviju tenfasizza li l-kwistjoni dwar f’liema Stat Membru r-rikorrent kien suġġett għall-obbligu li jissieħeb ma’ assigurazzjoni għall-mard matul il-perijodu kkontestat tiddependi mill‑interpretazzjoni korretta tal-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004 u tal-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 987/2009. Peress li r‑rikorrent kien jirċievi r-remunerazzjoni tiegħu kull xahar b’mod uniformi u mingħajr allokazzjoni proporzjonata skont il-post tal‑attivitajiet tiegħu, din ma kinitx indikazzjoni li huwa eżerċita parti sostanzjali tal‑attivitajiet tiegħu fil-Ġermanja. Il-ħin tax-xogħol tiegħu għandu għalhekk importanza sinjifikattiva u, f’dan ir-rigward, minn madwar 65 jum ta’ attività kull tliet xhur, huwa kien ħadem 10.5 jum (madwar 16 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu) fil-Ġermanja, fejn jirrisjedi, 10.5 jum ieħor (jiġifieri l-istess proporzjon) fl-Isvizzera u l-kumplament tal-ġranet l-oħra fi Stati terzi (jiġifieri madwar 68 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu).
20.      Din il-qorti tesponi li, f’każ li wieħed jibbaża ruħu fuq il-ħin tax‑xogħol totali tar-rikorrent, u għalhekk jiġu kkunsidrati l-attivitajiet tiegħu fi Stati terzi, hija tiċħad l-appell tal-GKV-Spitzenverband. Fil-fatt, f’tali każ, il-parti tal-attività bħala persuna impjegata tar-rikorrent fil‑Ġermanja hija ta’ inqas minn 25 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu u għalhekk ma tikkostitwixxix “parti sostanzjali” tal-attivitajiet tiegħu, fis-sens tal‑Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, u dan jimplika li l‑leġiżlazzjoni Svizzera kienet applikabbli għalih. Ir-rikorrent seta’ għalhekk jitlob ukoll li l-GKV-Spitzenverband tikkonstata l‑applikabbiltà ta’ din il-leġiżlazzjoni, skont l-ewwel sentenza tal‑Artikolu 16(2) ta’ dan ir-Regolament. Min-naħa l-oħra, fil-każ fejn ikun hemm lok li tiġi kkunsidrata biss l-attività tar-rikorrent fl-Istati Membri, il-parti tal-attività tiegħu fil-Ġermanja tammonta għal 50 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu u tikkostitwixxi, għalhekk, parti sostanzjali tal‑attivitajiet tiegħu, bil-konsegwenza li jkun suġġett għal-leġiżlazzjoni Ġermaniża.
21.      Skont din il-qorti, il-Qorti tal-Ġustizzja għadha ma tatx deċiżjoni b’mod ċar dwar il-kwistjoni jekk, sabiex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex eżerċitata fl-Istat Membru ta’ residenza, għandhomx jitqiesu dawn l-attivitajiet kollha, inkluż dawk imwettqa fi Stati terzi. B’mod partikolari, is-sentenza
INAIL u INPS u żewġ sentenzi ċċitati mill-GKV-Spitzenverband, jiġifieri s-sentenzi Inspecteur van de Belastingdienst (11) u Finanzamt Österreich (Allowances tal-familja għal kooperazzjoni) (12), kienu jikkonċernaw eżempji oħra differenti minn dak li huwa s-suġġett ta’ din il-kawża.
22.      F’dawn iċ-ċirkustanzi,
il-Landessozialgericht für das Saarland (il‑Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali
għal Saarland)
iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d‑domandi preliminari segwenti:
“1)      L-Artikolu 13(1) tar-Regolament [Nru 883/2004], kkunsidrat flimkien mal-Artikolu 14(8) tar-Regolament [Nru 987/2009], għandu jiġi interpretat fis-sens li meta jiġi eżaminat jekk parti sostanzjali tal-attività hijiex imwettqa fi Stat Membru, l-attivitajiet kollha tal-persuna impjegata, inklużi l-attivitajiet tagħha f’pajjiżi terzi, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni?
2)      Jew l-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004, ikkunsidrat flimkien mal-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li meta jiġi eżaminat jekk parti sostanzjali tal-attività hijiex imwettqa fi Stat Membru, huma biss dawk l‑attivitajiet imwettqa mill-persuna impjegata fi Stati Membri li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni?”
23.      Ġew ippreżentati osservazzjonijiet bil-miktub mir-rikorrent, il‑GKV-Spitzenverband, Moguntia Food Group, il-Gvern Ġermaniż u dak Belġjan kif ukoll mill-Kummissjoni Ewropea. Dawn il-partijiet u l-Gvern Franċiż għamlu osservazzjonijiet orali waqt is-seduta li saret fil‑5 ta’ Marzu 2025.
IV.    Analiżi
24.      Permezz taż-żewġ domandi preliminari tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l‑Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004, moqri flimkien mal‑Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, għandux jiġi interpretat fis-sens li, sabiex jiġi ddeterminat jekk persuna li normalment teżerċita attività bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew iktar hijiex suġġetta għal-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali tal-Istat Membru ta’ residenza tagħha, il-kunċett ta’ “parti sostanzjali tal-attivitajiet”, fis-sens ta’ dawn id-dispożizzjonijiet, jimplika li għandhom jiġu kkunsidrati l‑attivitajiet kollha ta’ din il-persuna, inklużi dawk imwettqa fi Stati terzi, jew biss l-attivitjiet li hija twettaq fl-Istati Membri.
25.      Preliminarjament, infakkar li d-dispożizzjonijiet tat-Titolu II tar‑Regolament Nru 883/2004, li minnu jagħmel parti l-Artikolu 13(1) ta’ dan ir-regolament, jikkostitwixxu, skont ġurisprudenza stabbilita tal‑Qorti tal-Ġustizzja, sistema kompleta u uniformi ta’ regoli ta’ kunflitt tal-liġijiet. Fil-fatt, dawn id-dispożizzjonijiet għandhom bħala għan mhux biss li tiġi evitata l-applikazzjoni simultanja ta’ diversi leġiżlazzjonijiet nazzjonali u li jiġu evitati l-kumplikazzjonijiet li jistgħu jirriżultaw minn dan,
iżda wkoll li jiġi prekluż li l-persuni li jidħlu fil‑kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament jiġu mċaħħda minn protezzjoni fil-qasam tas-sigurtà soċjali, fin-nuqqas ta’ leġiżlazzjoni li tkun applikabbli għalihom. Għalhekk, meta persuna taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ratione personae tal-imsemmi regolament, kif iddefinit fl‑Artikolu 2 ta’ dan tal-aħħar, ir-regola ta’ uniċità stabbilita fl‑Artikolu 11(1) ta’ dan ir-regolament bħala prinċipju hija applikabbli
u l-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli hija stabbilita skont id‑dispożizzjonijiet tat-Titolu II tar-Regolament Nru 883/2004. Għal dan il-għan, l-Artikolu 11(3)(a) tar-Regolament Nru 883/2004 jistabbilixxi l‑prinċipju li persuna li twettaq attività bħala persuna impjegata fit‑territorju ta’ Stat Membru wieħed tkun suġġetta għal-leġiżlazzjoni ta’ dak l-Istat. Madankollu, dan il-prinċipju huwa “[s]uġġett għall‑Artikoli 12 sa 16” tar-Regolament Nru 883/2004. Fil-fatt, f’ċerti sitwazzjonijiet partikolari, l-applikazzjoni pura u sempliċi tar-regola ġenerali stabbilita fl-Artikolu 11(3)(a) ta’ dan ir-regolament tissogra mhux li tevita, iżda, b’mod kuntrarju, li toħloq, kemm għall-ħaddiem kif ukoll għall-persuna li timpjega u għall-organi ta’ sigurtà soċjali, kumplikazzjonijiet amministrattivi li l-effett tagħhom jista’ jkun li jostakolaw l-eżerċizzju tal-moviment liberu tal-persuni koperti mir‑Regolament Nru 883/2004 (13).
26.      Fost dawn is-sitwazzjonijiet partikolari hemm dik koperta bl-Artikolu 13(1)(a) u (b)(i) ta’ dan ir-regolament, li persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata
f’żewġ Stati Membri jew iktar
hija suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza
jekk hija twettaq parti sostanzjali tal-attività tagħha f’dan l-Istat Membru jew, jekk hija ma twettaqx parti sostanzjali tal-attivitajiet tagħha fih, għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih l-impriża jew il-persuna li timpjega għandha l-uffiċċju rreġistrat tagħha jew il-post tan-negozju tagħha, jekk din il-persuna hija impjegata ma’ impriża jew ma’ persuna li timpjega.
Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat, f’dan ir-rigward, li persuna ma tistax taqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu 13 ħlief sakemm hija ma teżerċitax b’mod abitwali attivitajiet sinjifikattivi fit-territorju ta’ żewġ Stati Membri jew iktar (14).
27.      L-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 jistipula li, għall‑finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 13(1) u (2) tar-Regolament Nru 883/2004 “parti sostanzjali”
ta’ attività bħala persuna impjegata
jew persuna li taħdem għal rasha
mwettqa fi Stat Membru tfisser li parti “sostanzjali b’mod kwantitattiv”
tal-attivitajiet kollha tal-ħaddiem impjegat jew li taħdem għal rasha hija mwettqa fih, mingħajr ma tkun neċessarjament il‑parti l-kbira ta’ dawn l-attivitajiet. Dan l-Artikolu 14(8), jispjega li, sabiex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex imwettqa fi Stat Membru, għandhom jiġu kkunsidrati, fil-każ ta’ persuna impjegata, kriterji indikattivi magħmula mill-ħin tax-xogħol u/jew ir‑remunerazzjoni, u li, fil-qafas ta’ evalwazzjoni globali, sehem ta’ inqas minn 25 % ta’ dawn il-kriterji jindika li parti sostanzjali tal‑attivitajiet kollha ma hijiex imwettqa fl-Istat Membru kkonċernat.
28.      F’dan il-każ, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li, matul il‑perijodu bejn l‑1 ta’ Diċembru 2015 u l‑31 ta’ Diċembru 2020, ir‑rikorrent kien jirrisjedi fil-Ġermanja u normalment kien jaħdem 10.5 jum kull tliet xhur f’dan l-istess Stat Membru, bis-sistema ta’ xogħol mid‑dar, 10.5 jum kull tliet xhur fl-Isvizzera, fejn kien hemm l-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjegah, u, l-kumplament, fi Stati terzi. F’dan il-kuntest, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk ir-rikorrent kienx suġġett għal‑leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali Ġermaniża jew inkella dik Svizzera.
29.      F’dan ir-rigward, nirrileva li, skont l-Artikolu 8 tal-ALCP, il‑partijiet kontraenti għandhom jipprovdu, skont l-Anness II tiegħu, għall-koordinazzjoni tas-sistemi ta’ sigurtà soċjali bl-għan li jiżguraw, b’mod partikolari, li tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni applikabbli. Dan l‑Anness II jistipula, fl-Artikolu 1(2) tiegħu, li “[i]t-terminu ‘Stat(i) Membru/i’ inkluż fl-atti legali msemmija fis‑sezzjoni A ta’ dan l-Anness għandu jinftiehem li jinkludi lill-Isvizzera flimkien mal-Istati koperti mill-atti legali rilevanti tal-Unjoni Ewropea”. L-imsemmija Taqsima A tal-Anness II tistipula l-applikazzjoni, bejn il-partijiet kontraenti, tar‑Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009. Konsegwentament, għall‑finijiet ta’ din il-kawża, hemm lok li l-Konfederazzjoni Svizzera ma tiġix ikkunsidrata bħala Stat terz, iżda bħala Stat Membru.
30.      Barra minn hekk, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal‑Ġustizzja, is-sempliċi fatt li l-attivitajiet ta’ ħaddiem jitwettqu barra mit-territorju tal-Unjoni ma huwiex biżżejjed sabiex tiġi eskluża l‑applikazzjoni tar-regoli tal-Unjoni dwar il-moviment liberu tal‑ħaddiema, u b’mod partikolari tar-Regolament Nru 883/2004, sakemm ir-relazzjoni ta’ xogħol iżżomm rabta suffiċjentement stretta ma’ dan it-territorju. Tali rabta tirriżulta, b’mod partikolari, mill-fatt li ċittadin tal-Unjoni, residenti fi Stat Membru, ġie rreklutat minn impriża stabbilita fi Stat Membru ieħor li f’isimha huwa jeżerċita l-attivitajiet tiegħu (15). Barra minn hekk, l-applikazzjoni tas-sistema ta’ regoli ta’ kunflitt ta’ liġijiet stabbilita minn dan ir-regolament tiddependi biss mis-sitwazzjoni oġġettiva li fiha jkun jinsab il-ħaddiem ikkonċernat u ċ-ċirkustanzi kollha tal‑impjieg tiegħu (16).
31.      Sa fejn ir-rikorrent wettaq l-attivitajiet tiegħu f’żewġ Stati Membri, jiġifieri fil-Ġermanja
u fl-Isvizzera, u peress li l‑Konfederazzjoni Svizzera kienet assimilata għal Stat Membru, huwa l‑Artikolu 13(1) tar‑Regolament Nru 883/2004, moqri flimkien mal‑Artikolu 14(8)
tar‑Regolament Nru 987/2009, li għandu jistabbilixxi l‑leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali applikabbli għalih.
32.      Kif jirriżulta mill-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009, il-ħin tax-xogħol u/jew ir-remunerazzjoni għandhom neċessarjament jiġu kkunsidrati (17). F’dan il-każ, kif tispjega l-qorti tar-rinviju, ir-rikorrent kien jirċievi r-remunerazzjoni tiegħu kull xahar b’mod uniformi u mingħajr allokazzjoni proporzjonata skont il-post tal-attivitajiet tiegħu. Peress li din il-qorti ma ssemmix kriterji oħra li jistgħu jiġu kkunsidrati, il-leġiżlazzjoni li għaliha kien suġġett ir-rikorrent għandha tiġi ddeterminata abbażi tal-ħin tax-xogħol tiegħu. Skont il-kalkoli ta’ din il‑qorti, meta jiġi kkunsidrat li hemm madwar 65 jum ta’ attività kull tliet xhur, l-attivitajiet tar-rikorrent fil-Ġermanja kienu jirrappreżentaw madwar 16 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu jekk dawk eżerċitati fl-Istati terzi jiġu meħuda inkunsiderazzjoni filwaqt li, jekk dawn huma esklużi, huwa jkun eżerċita 50 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu fil-Ġermanja, b’teħid inkunsiderazzjoni tax‑xogħol tiegħu fl-Isvizzera.
33.      Jiena nqis li mill-kliem kemm tar-Regolament Nru 987/2009 u tal‑ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li għandhom jiġu kkunsidrati l-attivitajiet kollha ta’ ħaddiem impjegat, inkluż dawk eżerċitati fi Stati terzi.
34.      Fil-fatt, fir-rigward tal-kliem tar-Regolament Nru 987/2009, l‑ewwel subparagrafu tal‑Artikolu 14(8) tiegħu jistipula li għandhom jiġu kkunsidrati l-attivitajiet kollha tal-ħaddiem. Konsegwentament, din id‑dispożizzjoni ma tirreferix biss għall-attivitajiet eżerċitati fi Stati Membri. Barra minn hekk, it-tielet paragrafu ta’ din id-dispożizzjoni jispjega li, fil-każ ta’ attività bħala persuna impjegata, “[f]il-qafas ta’ evalwazzjoni globali, sehem ta’ anqas minn 25 % rigward il-kriterji [tal‑ħin tax-xogħol u/jew tar-remunerazzjoni] għandu jkun indikazzjoni li parti sostanzjali tal-attivitajiet kollha mhijiex imwettqa fl-Istat Membru relevanti”. B’hekk, l-imsemmija dispożizzjoni tistipula, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, li fihom ir-remunerazzjoni ma hijiex kriterju rilevanti, li l-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza ta’ ħaddiem tapplika għalih biss meta huwa jwettaq iktar minn 25 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu f’dan l-Istat Membru. Barra minn hekk, skont l-istess dispożizzjoni, għandha ssir evalwazzjoni globali sabiex jiġi stabbilit jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex imwettqa fl-imsemmi Stat Membru. F’dan ir-rigward, l-Artikolu 14(8) tar-Regolament Nru 987/2009 ma jistabbilixxi l-ebda distinzjoni dwar jekk l-attivitajiet humiex imwettqa fi Stat Membru jew fi Stat terz. Għalhekk, il-metodu użat minn dan ir‑regolament huwa kkonċentrat fuq il-parti tal-attività mwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza, fost l-attivitajiet kollha tal-ħaddiem ikkonċernat, u jivverifika jekk laħqitx tal-inqas 25 %, u jekk le jkun meħtieġ li jiġi eżaminat jekk il-partijiet l-oħra tal-attivitajiet jitwettqux fi Stat Membru jew fi Stat terz.
35.      Din l-interpretazzjoni hija kkorroborata mill-ġurisprudenza tal‑Qorti tal-Ġustizzja relatata mad-determinazzjoni tal-leġiżlazzjoni tas‑sigurtà soċjali applikabbli fil-qafas tar-Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009. Ċertament, kif irrilevat il-qorti tar-rinviju, din il‑ġurisprudenza ma tirrigwardax direttament il-kwistjoni mqajma f’din il-kawża. Madankollu, hija tagħti indikazzjonijiet dwar il-metodu li għandu jintuża meta persuna taħdem normalment u fl-istess ħin f’żewġ Stati Membri jew iktar u fi Stati terzi.
36.      B’hekk, fl-ewwel lok, nosserva li r-Regolament Nru 883/2004, kif tistipula l-premessa 3 tiegħu, huwa intiż li jimmodernizza u jissimplifika r-regoli ta’ koordinazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet nazzjonali tas-sigurtà soċjali, dan żamm l-istess għanijiet bħal dawk tar-Regolament (KEE) Nru 1408/71 (18). F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li mill‑istruttura u mis-sistema ta’ dan ir-Regolament jirriżulta li l-kriterju tal‑“post tal-eżerċizzju” tal-attività bħala persuna impjegata jew li taħdem għal rasha kkonċernata huwa l-kriterju prinċipali għall-finijiet tal-għażla tal-leġiżlazzjoni waħdanija applikabbli
u dan il-kriterju ma għandux jiġi dderogat ħlief f’sitwazzjonijiet speċifiċi, permezz ta’ kriterji ta’ rabta sussidjarji bħalma huma dawk tal-Istat ta’ residenza tal‑ħaddiem, tal-Istat tal-uffiċċju rreġistrat
tal-kumpannija li timpjegah jew ukoll tal-post ta’ fergħa jew rappreżentanza permanenti tagħha, jew tal-post tal-attività prinċipali tal-ħaddiem (19). Issa, skont il-Qorti tal‑Ġustizzja, il-kunċett ta’ “post tal-eżerċizzju”
ta’ attività għandu jinftiehem
bħala li jirreferi għall-post fejn, konkretament, il-persuna kkonċernata twettaq l-atti marbuta ma’ din l-attività (20). Huwa għalhekk li, sabiex tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali li għaliha huwa suġġett il-ħaddiem, għandha tiġi eżaminata s-sitwazzjoni reali tiegħu u b’hekk jiġu kkunsidrati l-attivitajiet kollha li huwa jwettaq, irrispettivament mill-post tal-eżerċizzju tagħhom. Fi kliem ieħor, li jiġu kkunsidrati biss l-attivitajiet imwettqa fi Stati Membri joħloq finzjoni legali ’l bogħod mir-realtà konkreta tal-attività mwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza, jiġifieri 16 % tal-ħin tax-xogħol effettiv tiegħu.
37.      Fit-tieni lok, fis-sentenza INAIL u INPS, li r-rikorrent
jinvoka insostenn tal-argument tiegħu, il-Qorti tal-Ġustizzja eżaminat, fiċ‑ċirkustanzi tal-każ, liema leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali kienet applikabbli għall-ekwipaġġ tal-ajru ta’ kumpannija tal-ajru. F’dan ir‑rigward, fil-punt 64 ta’ dik is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat li d-deċiżjoni tar-rinviju ma tinkludix informazzjoni dwar ir‑remunerazzjoni tal-ħaddiema inkwistjoni u li fir-rigward tal-ħinijiet tax‑xogħol ta’ dawn tal-aħħar, il-qorti tar-rinviju indikat li, matul il‑perijodi kkonċernati, dawn il-ħaddiema kienu residenti fl-Italja, kienu jaħdmu fit-territorju ta’ dan l-Istat Membru, b’mod iktar partikolari fil‑post maħsub biex jakkomoda l-ekwipaġġ li jinsab f’ajruport għal 45 minuta kuljum u li kienu jkunu, għall-kumplament tal-ħin
tax‑xogħol, abbord ajruplani tal-kumpannija tal-ajru. Minn dan, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeduċiet li, bla ħsara għad-determinazzjoni tal-ħin tax-xogħol totali ta’ kuljum tal-ħaddiema inkwistjoni, ma jidhirx li
tal-inqas 25 % tal-ħin tax‑xogħol ta’ dawn il-ħaddiema twettaq fl-Istat Membru ta’ residenza tagħhom (21). Konsegwentament, il-Qorti tal-Ġustizzja pproċediet kif ġie indikat fil-punt 34
ta’ dawn il-konklużjonijiet, jiġifieri billi kkonċentrat fuq il-parti tal-attività mwettqa fl-Italja, mingħajr ma eżaminat jekk il‑partijiet l-oħra tal-ħin tax-xogħol kinux imwettqa fi Stati Membri jew fi Stati terzi. Fil-fatt, sabiex tasal għall-konklużjoni li l-leġiżlazzjoni tal‑Istat Membru ta’ residenza
ma hijiex applikabbli, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li l-perċentwali tal-attività mwettqa f’dan l-Istat hija inqas minn 25 % tat-total tal-attivitajiet. Fi kliem ieħor, kif irrileva Moguntia Food Group fl-osservazzjonijiet bil-miktub tiegħu, mis-sentenza INAIL u INPS jirriżulta li hemm bżonn biss li jkun magħruf liema parti mill‑attivitajiet hija mwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza u liema hija mwettqa barra minnu.
38.      Bħall-qorti tar-rinviju, jiena tal-opinjoni li s-sentenzi Inspecteur van de Belastingdienst (22) u Finanzamt Österreich (Allowances tal-familja għal kooperazzjoni) (23) ma jidhrux rilevanti sabiex tingħata risposta għad‑domandi magħmula sa fejn, b’differenza mill-kawża prinċipali, il‑ħaddiema kkonċernati kienu jaħdmu biss fi Stati terzi u ma kinux jaqgħu taħt l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004. Barra minn hekk, is-sentenza Sozialversicherungsanstalt (24), imsemmija waqt is‑seduta mill-GKV‑Spitzenverband, mill-Gvern Franċiż u mill‑Kummissjoni, kienet tirrigwarda, min-naħa tagħha, il-kwistjoni dwar kif għandu jiġi applikat l-ALCP u l-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea tat‑2 ta’ Mejju 1992 (25), kif emendat bil-Ftehim dwar il-parteċipazzjoni tar-Repubblika tal-Bulgarija u r-Rumanija fiż-Żona Ekonomika Ewropea (26), fis-sitwazzjoni fejn ċittadin tal-Unjoni, li jeżerċita attivitajiet professjonali bħala persuna li taħdem għal rasha simultanjament fi Stat Membru tal-Unjoni u Stat tal-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Kummerċ Ħieles parti fil-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, jibda attività professjonali bħala persuna li taħdem għal rasha addizzjonali fl-Isvizzera. Din il-kwistjoni kienet għalhekk relatata, mhux mat-teħid inkunsiderazzjoni tal-attivitajiet eżerċitata fi Stati terzi sabiex jiġi ddeterminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex eżerċitata fi Stat Membru iżda sabiex jiġi ddelimitat il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dawn il-Ftehimiet.
39.      Skont l-Artikolu 13(1)(b)(i) tar-Regolament Nru 883/2004, jekk il‑persuna kkonċernata ma teżerċitax parti sostanzjali tal-attivitajiet tagħha fl-Istat Membru ta’ residenza tagħha, hija tkun suġġetta għal‑leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih l-impriża jew il-persuna li timpjega jkollha l-uffiċċju rreġistrat tagħha jew il-post tan-negozju tagħha.
40.      Jiena nżid ngħid li t-teħid inkunsiderazzjoni tal-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi bl-ebda mod ma tinvalida r-regola ġenerali li ħaddiem li jwettaq attivitajiet f’diversi Stati Membri huwa dejjem suġġett għal‑leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru. Fil-fatt, jekk l-uffiċċju rreġistrat tal‑persuna li timpjega jinsab fi Stat terz, mill-Artikolu 14(11) tar‑Regolament Nru 987/2009 jirriżulta espliċitament li, “[j]ekk persuna twettaq l-attività tagħha bħala persuna impjegata f’żewġ Stati Membri jew aktar f’isem persuna li tħaddem stabbilita barra t-territorju tal‑Unjoni, u jekk din il-persuna tirrisjedi fi Stat Membru mingħajr ma twettaq attività sostanzjali hemmhekk, hija għandha tkun suġġetta għal‑leġislazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza”.
41.      L-ebda prova prodotta mill-GKV-Spitzenverband kif ukoll mill-Gvern Ġermaniż, dak Belġjan u Franċiż, ma hija tali li tikkontesta l‑interpretazzjoni li, f’każ bħal dak tar-rikorrent, il-leġiżlazzjoni tas‑sigurtà soċjali applikabbli għandha tkun iddeterminata billi jiġu kkunsidrati l-attivitajiet kollha mwettqa, inkluż fi Stati terzi.
42.      Fil-fatt, fl-ewwel lok, il-GKV-Spitzenverband kif ukoll il-Gvern Ġermaniż, Belġjan u dak Franċiż isostnu li l-Artikolu 13(1) tar‑Regolament Nru 883/2004
huwa bbażat espliċitament fuq il-każ ta’ persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata
f’żewġ Stati Membri jew iktar. B’hekk, skont l-Artikolu 1(a) ta’ dan ir‑Regolament, id-definizzjoni tat-terminu “attività bħala persuna impjegata”
timplika li dan il-kunċett huwa dejjem marbut ma’ attività fi Stat Membru. Barra minn hekk, ma hemmx attività bħala persuna impjegata
normalment
f’żewġ Stati Membri jew iktar
meta persuna twettaq l-attività tagħha fi Stat Membru u fi Stat terz. Konsegwentament, l-Artikolu 13 ta’ dan ir-Regolament
ma jkoprix l-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi u l-ħin tax-xogħol iddedikat għall-attivitajiet f’dawn l-Istati ma għandux jiġi kkunsidrati meta jkun hemm bżonn li jiġi evalwat jekk parti sostanzjali
tal-attività bħala persuna impjegata
hijiex imwettqa fl‑Istat Membru ta’ residenza. Madankollu, f’dan il-każ, ma huwiex ikkontestat li r-rikorrent “normalment iwettaq” attività bħala persuna impjegata fi Stat Membru, jiġifieri fir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, u Stat assimilat ma’ Stat Membru, jiġifieri l-Konfederazzjoni Svizzera. Lanqas ma huwa kkontestat li r-rikorrent jaħdem għan-nom ta’ u taħt id‑direzzjoni ta’ persuna li timpjega li l-uffiċju rreġistrat tagħha jinsab fl-Isvizzera. Minn dan jirriżulta li dan l-Artikolu 13(1) japplika għas‑sitwazzjoni tar-rikorrent, anki jekk jaħdem fil-parti l-kbira tiegħu fi Stati terzi, kif ikkonfermat mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja ċċitata fil-punt 30 ta’ dawn il-konklużjonijiet, u din id-dispożizzjoni ma tistipulax li l-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi għandhom ikunu esklużi meta tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni applikabbli.
43.      It-tieni nett, dawn il-partijiet isostnu li l-għan li għandu jiġi segwit mill-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 883/2004 huwa li jissuġġetta lill‑persuna kkonċernata għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li miegħu hija għandha l-iktar rabtiet mill-qrib, u dan l-għan jista’ jiġi kompromess jekk l-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi ġew meħuda inkunsiderazzjoni. Huwa minnu li dan it-teħid inkunsiderazzjoni, sempliċement għall‑finijiet tal-kalkolu tal-perċentwali tal-attivitajiet tal-ħaddiem imwettqa fl-Istati Membri differenti kkonċernati, magħmul de facto sabiex titnaqqas
il-parti kwantitattiva tal-attivitajiet imwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza, li jiffavorixxi l-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal‑Istat Membru tal-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjega. Madankollu, skont it-termini stess tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal‑Ġustizzja dwar l-interpretazzjoni tar-Regolament Nru 1408/71, l‑applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza tal‑ħaddiem tidher li hija regola anċillari li tapplika biss fil-każ li din il‑leġiżlazzjoni jkollha fattur ta’ konnessjoni mar-relazzjoni ta’ xogħol (27). Konsegwentament, din ir-regola tikkostitwixxi eċċezzjoni għar-regola ġenerali li għandha tapplika l-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru tal-post tal‑attività. Fl-istess sens, il-Qorti Ġenerali rrikonoxxiet in-natura derogatorja tar-rabta’ ta’ konnessjoni mal-Istat Membru ta’ residenza (28). Tali interpretazzjoni tapplika b’analoġija għar‑Regolament Nru 883/2004, peress li t-tielet subparagrafu tal-Artikolu 14(8) tar‑Regolament Nru 987/2009 ippreċiżat il-parti kwantitattiva neċessarja sabiex tiġi stabbilita din ir-rabta. Għalhekk, ma naqbilx mal-argument tal‑Gvern Ġermaniż li l-applikabbiltà tad-dritt tal-Istat Membru ta’ residenza tikkostitwixxi l-punt ta’ tluq tar-regoli ta’ kunflitt stipulati fl‑Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004.
44.      It-tielet nett, skont il-GKV-Spitzenverband u l-Gvern Ġermaniż u dak Franċiż, anki jekk, fil-qafas tal-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 883/2004, l-attivitajiet bħala persuna impjegata mwettqa fi Stati terzi għandhom jiġu kkunsidrati, ma jistax ikun l-istess fir-rigward tal‑paragrafu 2 ta’ dan l-artikolu, li jirrigwarda l-attivitajiet ta’ persuna li taħdem għal rasha. Fil-fatt, li kieku dan kien il-każ, fid-dawl tal-kliem tal‑Artikolu 13(2)(b) ta’ dan ir-Regolament
u tal-fatt li ma hemmx regola simili fl-Artikolu 14(11) tar-Regolament Nru 987/2009 għall-attivitajiet ta’ persuna li taħdem għal rasha, il-kwistjoni dwar għal liema leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali huwa suġġett ħaddiem li jaħdem għal rasu ma tkunx ċara. Fir-rigward ta’ dan l-argumenti, nirrileva li r-regoli applikabbli għall-ħaddiema impjegati u għall-ħaddiema li jaħdmu għal rashom huma differenti, b’tali mod li s-soluzzjoni użata għall-ewwel kategorija ma tistax tiġi applikata għat-tieni kategorija. Fir-rigward ta’ dawn tal-aħħar, l-Artikolu 13(2)(b) tar-Regolament Nru 883/2004 jistipula li l-persuna li normalment taħdem għal rasha f’żewġ Stati Membri jew iktar
hija suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih jinsab iċ-ċentru ta’ interess tal-attivitajiet tagħha,
jekk din il-persuna ma tirrisjedix f’wieħed mill-Istati Membri fejn hija twettaq parti sostanzjali tal-attività tagħha. Għal darba oħra, din id‑dispożizzjoni twassal espressament sabiex tingħażel il-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali ta’ Stat Membru u mhux dik ta’ Stat terz. Barra minn hekk, skont l-Artikolu 14(9) tar-Regolament Nru 987/2009, iċ-“ċentru ta’ interess”
tal-attivitajiet ta’ ħaddiem għal rasu, fis-sens ta’ dan l‑Artikolu 13(2)(b) tar-Regolament Nru 883/2004. huwa stabbilit billi jiġu kkunsidrati l-elementi kollha li jiffurmaw l-attivitajiet professjonali tiegħu, b’mod partikolari l-post fejn jinsab l-uffiċċju fiss u permanenti tal-attivitajiet tal-persuna kkonċernata, in-natura abitwali jew it-tul tal-attivitajiet imwettqa, in‑numru ta’ servizzi pprovduti u l-volontà tal-persuna kkonċernata kif jirriżulta miċ-ċirkustanzi kollha. Għalhekk, din hija evalwazzjoni fattwali, li ma tistax tinbidel skont jekk l-attivitajiet imwettqa fl-Istati terzi humiex meħuda inkunsiderazzjoni jew le sabiex jiġi kkalkolat il‑perċentwali tal-attivitajiet eżerċitati fl-Istat Membru ta’ residenza.
45.      Ir-raba’ nett, dawn il-partijiet jikkunsidraw li r-Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009 jistipulaw mekkaniżmi ta’ informazzjoni u ta’ kooperazzjoni sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni korretta tad‑dispożizzjonijiet tagħhom, b’mod partikolari l-Artikolu 76 tar-Regolament Nru 883/2004 (29). Madankollu, l-obbligu ta’ kooperazzjoni legali jeżisti biss bejn l-Istati Membri u l-informazzjoni, pereżempju fuq il-ħin tax-xogħol u l-uffiċċju tal-persuna li timpjega, li għandha bżonn l‑istituzzjoni kompetenti sabiex tiġi ddeterminata l-leġiżlazzjoni applikabbli, ma tistax tinkiseb jew tiġi vverifikata fi ħdan Stati terzi, u dan joħloq riskju ta’ abbuż. F’dan ir-rigward, infakkar li, skont dawn ir‑regolamenti, il-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali applikabbli tkun dejjem dik ta’ Stat Membru. F’dawn iċ-ċirkustanzi, jekk it-teħid inkunsiderazzjoni tal-attivitajiet imwettqa fi Stati terzi iwassal għall‑applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn il-persuna li timpjega għandha l-uffiċċju rreġistrat tagħha, l-istituzzjoni kompetenti ta’ dan l-aħħar Stat u dik tal-Istat Membru ta’ residenza, kif ukoll il-ħaddiem ikkonċernat, għandhom obbligu reċiproku ta’ informazzjoni u ta’ kooperazzjoni (30). B’mod partikolari, kif enfasizzat il-Kummissjoni waqt is‑seduta, l-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru ta’ residenza, fil‑qafas tal-evalwazzjoni globali li hija għandha twettaq, tista’ titlob lill‑istituzzjoni tivverifika fi ħdan dan tal-aħħar ir-realtà tal-prestazzjoni mwettqa mill-ħaddiem fi Stati terzi billi titlob, pereżempju, provi bħal titolu ta’ trasport jew fatturi. Kuntrarjament għal dak li jargumenta l‑Gvern Belġjan, it-teħid inkunsiderazzjoni tal-attivitajiet imwettqa fi Stat terz ma jwassalx sabiex dawn l-attivitajiet jiġu ddefiniti mil‑leġiżlazzjoni tal-Istati terzi li fihom jitwettaq ix-xogħol.
46.      Il-ħames nett, il-Gvern Belġjan juri l-pożizzjoni tiegħu bl-eżempju ta’ persuna li tirrisjedi fi Stat Membru A u li twettaq attività bħala persuna impjegata fit-territorji tal-Istati Membri B u D. Parallelment, din il‑persuna tappartjeni għal forza militari ta’ riserva ta’ Stat terz fejn hija twettaq, matul tmiem il-ġimgħa jew fil-ġranet tal-leave tagħha, missjonijiet attivi u ssegwi taħriġ fit-territorju ta’ dan l-Istat terz. Skont dan il-Gvern, bis-saħħa tad-dritt nazzjonali tiegħu, l-imsemmi Stat terz jikkunsidra, bħala regola ġenerali, dawn l-attivitajiet bħala attivitajiet ta’ servizz pubbliku, li, abbażi tal-Artikolu 13(4) tar-Regolament Nru 883/2004, iwassal sabiex fil-konfront ta’ din il-persuna tiġi applikata l-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali tal-istess Stat terz. F’dan ir-rigward, ninnota li, skont din id-dispożizzjoni, persuna impjegata bħala uffiċjal “fi Stat Membru”
u li twettaq attività bħala persuna impjegata
u/jew persuna li taħdem għal rasha fi Stat Membru wieħed jew iktar hija suġġetta għal‑leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn taqa’ l-amministrazzjoni li timpjegaha. Konsegwentament, l-imsemmija dispożizzjoni ma tistax tapplika għal persuna li hija uffiċjal fi Stat terz.
47.      Is-sitt nett, waqt is-seduta, il-Gvern Belġjan u dak Franċiż sostnew li l-inklużjoni tal-attivitajiet eżerċitati fi Stati terzi ssaħħaħ b’mod artifiċjali, de facto jew de jure, l-Istat Membru tal-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjega. Il-Gvern Franċiż b’hekk ta l-eżempju ta’ ħaddiem impjegat li jirrisjedi fi Franza, li l-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjega jinsab fil‑Ġermanja, u li jaħdem, barra minn hekk, fid-Danimarka u, il‑kumplament tal-ħin, fi Stati terzi. Għal dan il-ħaddiem, il-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali applikabbli hija l-leġiżlazzjoni Ġermaniża, anki jekk kien iqatta’ 0 % tal-ħin tax-xogħol tiegħu fil-Ġermanja. Minkejja li huwa veru li ħaddiem ċertament għandu għarfien aħjar tal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza tiegħu, filwaqt li jkun jaf il-lingwa użata sabiex jikkomunika mal-istituzzjoni kompetenti, il-loġika li fuqha huma mibnija r-Regolamenti Nri 883/2004 u 987/2009, kif ġie spjegat, hija li tissuġġetta ħaddiem li wettaq attivitajiet f’diversi Stati Membri għal‑leġiżlazzjoni tal-Istat Membru fejn jinsab l-uffiċċju rreġistrat tal‑persuna li timpjegah meta, bħal fil-kawża prinċipali, ma jeżerċitax parti sostanzjali tal-attivitajiet tiegħu fl-Istat Membru ta’ residenza tiegħu. F’dan is-sens, il-fatt li tiġi injorata kompletament il-parti l-kbira tal-ħin tax-xogħol sempliċement minħabba l-fatt li hija twettqet fi Stati terzi jikkontradixxi l-għan ta’ dawn ir-regolamenti. Barra minn hekk, li jiġi kkunsidrat li 16 % tal-ħin tax-xogħol twettaq fl-Istat Membru ta’ residenza għandu jkun irrikonoxxut bħala li jirrappreżenta 50 % tal-ħin totali tal-attivitajiet imwettqa jidher b’mod ċarament artifiċjali.
48.      Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni, min-naħa tagħha, qieset fl-osservazzjonijiet tagħha li r-rieda tal-leġiżlatur tal-Unjoni ma kinitx li ma jqisx kompletament l-attivitajiet eżerċitata fl-Istati terzi. Għaldaqstant, din l-istituzzjoni pproponiet li r-risposta għad-domandi preliminari magħmula għandha tkun fis-sens li, sabiex jiġi eżaminat jekk parti sostanzjali tal-attivitajiet hijiex eżerċitata fl-Istat Membru ta’ residenza, għandhom jiġu kkunsidrati l-attivitajiet kollha mwettqa mill-ħaddiem ikkonċernat, inkluż dawk li seħħew fi Stati terzi, peress li dawn tal-aħħar għandhom ikunu imputabbli
għall-Istat Membru li fih l-impriża li timpjega għandha l-uffiċċju rreġistrat tagħha meta dan il-ħaddiem jeżerċita wkoll attivitajiet fl-Istat Membru tal-uffiċċju rreġistrat tal‑impriża u li jwettaq l-attivitajiet tiegħu fl-esteru għan-nom tal-imsemmija impriża u b’mod konformi mal-istruzzjonijiet tiegħu. Kif indikajt fil-punt 34 ta’ dawn il-konklużjonijiet, il-leġiżlazzjoni applikabbli għandha tiġi ddeterminata billi jiġi eżaminat, fl-ewwel lok, liema parti sostanzjali b’mod kwantitattiv tal-attivitajiet kollha tal-ħaddiem impjegat hija mwettqa fl-Istat Membru ta’ residenza. Skont jekk din il-parti hijiex ikbar jew inqas minn 25 %, tapplika jew il-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza, jew dik tal-Istat Membru fejn jinsab l-uffiċċju rreġistrat tal‑persuna li timpjega.
49.      Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, jiena tal‑opinjoni li, sabiex jiġi ddeterminat jekk persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata
f’żewġ Stati Membri jew iktar hijiex suġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza, il-kunċett ta’ “parti sostanzjali tal-attivitajiet” jimplika li għandhom jiġu kkunsidrati l‑attivitajiet kollha ta’ din il-persuna, inkluż dawk imwettqa fi Stati terzi, u mhux biss l-attivitajiet li hija twettaq fi Stati Membri.
50.      Minn dan isegwi li, f’dan il-każ, għar-rikorrent kienet tapplika l-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali tal-Istat assimilat ma’ Stat Membru fejn kien jinsab l-uffiċċju rreġistrat tal-persuna li timpjegah, jiġifieri l-Konfederazzjoni Svizzera.
V.      Konklużjoni
51.      Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għad-domandi preliminari magħmula mil‑Landessozialgericht für das Saarland (il-Qorti Superjuri għall-Kwistjonijiet Soċjali għal Saarland, il-Ġermanja) bil-mod segwenti:
L-Artikolu 13(1) tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar il-kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali, kif emendat bir-Regolament (UE) Nru 465/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012, moqri flimkien mal-Artikolu 14(8) tar-Regolament (KE) Nru 987/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali, kif emendat bir-Regolament Nru 465/2012,
għandu jiġi interpretat fis-sens li:
sabiex jiġi ddeterminat jekk persuna li normalment twettaq attività bħala persuna impjegata
f’żewġ Stati Membri jew iktar hijiex suġġetta għal-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali tal-Istat Membru ta’ residenza tagħha, il‑kunċett ta’ “parti sostanzjali tal-attivitajiet”, fis-sens ta’ dawn id-dispożizzjonijiet, jimplika li għandhom jiġu kkunsidrati l‑attivitajiet kollha ta’ din il-persuna, inkluż dawk imwettqa fi Stati terzi, u mhux biss l-attivitajiet li hija twettaq fi Stati Membri.
1      Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
2      Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2024 dwar il‑kordinazzjoni ta’ sistemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5,
Vol. 5, p. 72).
3      Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Mejju 2012 (ĠU 2012, L 149, p. 4).
4      Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑16 ta’ Settembru 2009 li jistabbilixxi l-proċedura għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 883/2004 dwar il-koordinazzjoni tal-iskemi ta’ sigurtà soċjali (ĠU 2009, L 284, p. 1).
5      ĠU 2009, L 353, p. 71.
6      Deċiżjoni Euratom tal-Kunsill u tal-Kummissjoni dwar il-ftehim dwar kooperazzjoni xjentifika u teknoloġika ta’ l‑4 ta’ April 2002 dwar il-konklużjoni tas-seba’ Ftehim mal-Konfederazzjoni Svizzera (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 41, p. 89, u rettifika fil-ĠU 2015, L 210, p. 38).
7      Deċiżjoni tal-Kumitat Konġunt stabbilit skont
il-Ftehim bejn il-Komunità Ewropea u
l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda,
u l-Konfederazzjoni Svizzera, min-naħa l-oħra, dwar il-moviment liberu tal-persuni tal‑31 ta’ Marzu 2012 li tissostitwixxi l‑Anness II ta’ dak
il-Ftehim
dwar il-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali (ĠU 2012, L 103, p. 51), li daħlet fis-seħħ fl‑1 ta’ April 2012.
8      Skont din id-dispożizzjoni, “[l]-istituzzjoni nominata tal-post ta’ residenza għandha, mingħajr dewmien, tiddetermina l-leġislazzjoni applikabbli għall-persuna kkonċernata, b’kont meħud tal-miżuri tal-Artikolu 13 tar-Regolament [Nru 883/2004] u tal-Artikolu 14 tar-Regolament [Nru 987/2009]. Dik id‑determinazzjoni iniżjali għandha tkun provviżorja. L-istituzzjoni għandha tinforma lill-istituzzjonijiet nominati ta’ kull Stat Membru li fih qed titwettaq attività tad-determinazzjoni provviżorja tagħha”.
9      Skont din id-dispożizzjoni, “[f]uq talba tal-persuna kkonċernata jew ta’ min iħaddimha, l-istituzzjoni kompetenti tal-Istat Membru li tiegħu l-leġislazzjoni hija applikabbli taħt it-Titolu II tar-Regolament [Nru 883/2004] għandha tipprovdi attestazzjoni li tali leġislazzjoni hija applikabbli u għandha tindika, fejn ikun il-każ, sa liema data u taħt liema kondizzjonijiet”.
10      Sentenza tad‑19 ta’ Mejju 2022 (C‑33/21, iktar ’il quddiem is-“sentenza INAIL u INPS”, EU:C:2022:402).
11      Sentenza tat‑8 ta’ Mejju 2019 (C‑631/17, EU:C:2019:381).
12      Sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2021 (C‑372/20, EU:C:2021:962).
13      Ara s-sentenza tat‑3 ta’ Ġunju 2021, TEAM POWER EUROPE (C‑784/19, EU:C:2021:427, punti 32 sa 35 u l-ġurisprudenza ċċitata).
14      Ara s-sentenza tas-16 ta’ Lulju 2020, AFMB et (C‑610/18, EU:C:2020:565, punt 46 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
15      Ara s-sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2021, Finanzamt Österreich (Allowances tal‑familja għal kooperazzjoni) (C‑372/20, EU:C:2021:962, punti 36 u 37 u l‑ġurisprudenza ċċitata).
16      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2020, AFMB et (C‑610/18, EU:C:2020:565, punti 54 u 60 u l-ġurisprudenza ċċitata).
17      “Gwida Prattika dwar il-Leġiżlazzjoni applikabbli fl-Unjoni Ewropea (UE), fiż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) u fl-Isvizzera”, imħejjija u approvata mill-Kummissjoni Amministrattiva għall-Koordinazzjoni tas-Sistemi ta’ Sigurtà Soċjali u ppubblikata fix-xahar ta’ Diċembru 2013, p. 29, tindika li “jistgħu jiġu kkunsidrati wkoll kriterji oħra. Hija r-responsabbiltà tal-istituzzjonijiet magħżulin biex iqisu l-kriterji kollha rilevanti u biex jagħmlu valutazzjoni ġenerali tas-sitwazzjoni tal-persuna qabel ma jiddeċiedu fuq il-leġiżlazzjoni applikabbli” mingħajr, madankollu, ma tiddefinixxi dawn il‑kriterji l-oħra. Din il-Gwida, disponibbli fil-lingwi uffiċjali differenti tal-Unjoni, tinsab fl-indirizz segwenti:
https://employment-social-affairs.ec.europa.eu/policies-and-activities/moving-working-europe/eu-social-security-coordination/specialised-information/official-documents_en.
18      Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1408/71 tal-14 ta’ Ġunju 1971 dwar l-applikazzjoni ta’ l-iskemi tas-siġurtà soċjali għall-persuni impjegati u l-familja tagħhom li jiċċaqilqu ġewwa l-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 1,
p. 35). Ara s-sentenza tal‑5 ta’ Ġunju 2014, I (C‑255/13, EU:C:2014:1291, punt 41).
19      Ara s-sentenza tas‑27 ta’ Settembru 2012, Partena (C‑137/11, EU:C:2012:593, punt 49).
20      Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑27 ta’ Settembru 2012, Partena (C‑137/11, EU:C:2012:593, punt 57).
21      Fil-punt 65 tal-imsemmija sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja żiedet tgħid li, madankollu, hija l-qorti tar-rinviju li għandha tivverifika, abbażi tal-kriterji indikati preċedentement, jekk, matul il-perijodi kkonċernati, il-ħaddiema inkwistjoni wettqux jew le parti sostanzjali mill-attività tagħhom fl-Istat Membru fejn jirrisjedu, jiġifieri fl-Italja u li, jekk fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv, huma għandhomx, skont ir-Regolament Nru 883/2004 kif emendat matul is-sena 2009, jitqiesu li jaqgħu, mill‑1 ta’ Mejju 2010, data tad-dħul fis-seħħ tal-imsemmi regolament, taħt il‑leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali Taljana.
22      Sentenza tat‑8 ta’ Mejju 2019 (C‑631/17, EU:C:2019:381).
23      Sentenza tal‑25 ta’ Novembru 2021 (C‑372/20, EU:C:2021:962).
24      Sentenza tas‑26 ta’ Settembru 2024 (C‑329/23, EU:C:2024:802).
25      ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 52,
p. 3O.
26      ĠU 2007, L 221, p. 15.
27      Ara s-sentenza tad‑19 ta’ Marzu 2015, Kik (C‑266/13, EU:C:2015:188, punt 58 u l‑ġurisprudenza ċċitata).
Kif irrileva l-Avukat Ġenerali Bot fil-konklużjonijiet tiegħu fi-kawża Chain (C‑189/14, EU:C:2015:345, punt 62), fiż-żmien meta tfassal l-ewwel regolament dwar is-sigurtà soċjali tal-ħaddiema migranti, il-mobbiltà tal-ħaddiema kienet tikkonsisti prinċipalment f’migrazzjoni unika lejn Stat Membru ieħor u, għaldaqstant, ir-rabta mal-Istat tal-post fejn jitwettaq ix-xogħol kienet ibbażata fuq il-preżunzjoni li kienet is-soluzzjoni li l-iktar tipproteġi lill-ħaddiem sa fejn dan tal-aħħar seta’, b’mod partikolari, jinvoka l-istess drittijiet bħall-ħaddiema nazzjonali.
28      Ara s-sentenza tat‑13 ta’ Settembru 2017, X (C‑570/15, EU:C:2017:674, punt 28).
29      Dan l-artikolu jistipula, fil-paragrafu 4 tiegħu, li “[l]-istituzzjonijiet u l-persuni koperti minn dan ir-Regolament għandu jkollhom l-obbligu li jinfurmaw lil xulxin u li jikkoperaw sabiex jassiguraw li dan ir-Regolament ikun implimentat kif suppost”.
30      Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-funzjonament it-tajjeb sistema stabbilita mir-Regolament Nru 883/2004 jeħtieġ kooperazzjoni effikaċi u stretta kemm bejn l-istituzzjonijiet kompetenti tad-diversi Stati Membri kif ukoll bejn dawn l-istituzzjonijiet u l-persuni li jaqgħu taħt il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament. Il-Qorti tal-Ġustizzja żiedet tgħid li tali kooperazzjoni hija meħtieġa għall-finijiet tad-determinazzjoni tad-drittijiet u tal-obbligi tal-persuni kkonċernati u sabiex dawn tal-aħħar ikunu jistgħu jinvokaw id-drittijiet tagħhom malajr kemm jista’ jkun u fl-aħjar kundizzjonijiet possibbli (ara s-sentenza tas‑16 ta’ Novembru 2023, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Toruniu, C‑422/22, EU:C:2023:869, punt 53).