62024CJ0296_RES
Cás C‑296/24 [Jouxy] (
i
)
SM agus PX
v
Caisse pour l'avenir des enfants
(Iarraidh ar réamhrialú ó Cour de cassation du Grand-Duché de Luxembourg (an Chúirt um Achomharc Deiridh, Lucsamburg))
Breithiúnas na Cúirte (an Ceathrú Dlísheomra) an 18 Nollaig 2025
(Tarchur chun réamhrialú – Airteagal 45 CFAE – Saoirse gluaiseachta d’oibrithe – Cóir chomhionann – Rialachán (AE) Uimh. 492/2011 – Airteagal 7(2) – Sochair shóisialta – Liúntas teaghlaigh – Coinníollacha maidir leis an liúntas sin a dheonú d’oibrí neamhchónaitheach do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta – Ceanglas nach mór don oibrí sin ‘cothabháil a sholáthar’ don leanbh sin – Critéir mheasúnaithe – Toimhde bunaithe ar shainchónaí céanna a bheith ann – Treoir 2004/38/CE – Airteagal 2(2)(c) – An coincheap ‘ball teaghlaigh’)
Saorghluaiseacht daoine – Oibrithe – Cóir chomhionann – Sochair shóisialta – Tairbhithe phrionsabal na córa comhionainne. – Leanaí oibrí imirceach – Coincheap – Leanaí chéile nó pháirtnéir sibhialta an oibrí sin – Cuimsithe
(Airteagal 45 CFAE; Rialachán Uimh. 492/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Airteagal 7(2))
(féach míreanna 27, 29, 31, 32)
Saorghluaiseacht daoine – Oibrithe – Cóir chomhionann – Sochair shóisialta – Coincheap –Liúntas teaghlaigh a bhaineann le gníomhaíocht a shaothrú ag oibrí trasteorann i mBallstát a bhfuil tuarastal ag dul léi – Cuimsithe
(Airteagal 45 CFAE; Rialachán Uimh. 492/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Airteagal 7(2))
(féach mír 28)
Saorghluaiseacht daoine – Oibrithe – Cóir chomhionann – Sochair shóisialta – Liúntas teaghlaigh a bhaineann le gníomhaíocht a shaothrú ag oibrí trasteorann i mBallstát a bhfuil tuarastal ag dul léi – Coinníoll maidir leis an liúntas sin a dheonú d’oibrí trasteorann do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta – Ceanglas a bhaineann le cothabháil an linbh – Fianaise – Sainchónaí céanna a bheith ann idir an t‑oibrí neamhchónaitheach agus an leanbh – Toimhde cothabhála don leanbh – An gá atá ann sainchónaí céanna a roinnt ar bhonn lánaimseartha – Easpa
(Airteagal 45 CFAE; Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle Uimh. 883/2004, Airteagail 1(i) agus Airteagal 67, agus Uimh. 492/2011, Airteagal 7(2); Treoir 2004/38 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Airteagal 2(2))
(féach míreanna 33-39, 44, 45, agus an chuid oibríochtúil)
Saorghluaiseacht daoine – Oibrithe – Cóir chomhionann – Sochair shóisialta – Liúntas teaghlaigh a bhaineann le gníomhaíocht a shaothrú ag oibrí trasteorann i mBallstát a bhfuil tuarastal ag dul léi – Coinníoll maidir leis an liúntas sin a dheonú d’oibrí trasteorann do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta – Ceanglas a bhaineann le cothabháil an linbh – Fianaise – Easpa sainchónaí céanna idir an t‑oibrí trasteorann agus an leanbh – An fhéidearthacht tosca oibiachtúla eile a chur ar fáil, amhail an ranníocaíocht le costais chóiríochta, taistil agus/nó shaol laethúil an linbh sin
(Airteagal 45 CFAE; Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle Uimh. 883/2004, Airteagal 1(i) agus Airteagal 67, agus Uimh. 492/2011, Airteagal 7(2); Treoir 2004/38 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Airteagal 2(2))
(féach mír 40)
Saorghluaiseacht daoine – Oibrithe – Cóir chomhionann – Sochair shóisialta – Liúntas teaghlaigh, a bhaineann le gníomhaíocht a shaothrú ag oibrí trasteorann i mBallstát a bhfuil tuarastal ag dul léi – Coinníoll maidir leis an liúntas sin a dheonú d’oibrí trasteorann do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta – Ceanglas a bhaineann le cothabháil an linbh – Fianaise – Ranníocaíocht chothabhála nó cearta cuairte a bheith ag an tuismitheoir fola nó uchtaithe eile leanbh chéile nó phairtnéir sibhialta an oibrí neamhchónaithigh – Easpa tionchar
(Airteagal 45 CFAE; Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle Uimh. 883/2004, Airteagal 1(i) agus Airteagal 67, agus Uimh. 492/2011, Airteagal 7(2); Treoir 2004/38 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Airteagal 2(2))
(féach míreanna 41-43)
Résumé
I gcomhthéacs díospóidí a bhaineann le diúltú an Caisse pour l’avenir des enfants (Ciste Todhchaí na Leanaí, Lucsamburg) (‘CAE’) chun liúntais teaghlaigh a íoc le hoibrithe trasteorann, tugann an Chúirt, ag rialú ar iarrataí ar réamhrialú, soiléirithe ar an gceanglas nach mór don oibrí neamhchónaitheach cothabháil a sholáthar do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta chun bheith in ann, i gcomhréir le dlí an Aontais, liúntas den sórt sin a fháil don leanbh sin.
Is oibrithe trasteorann iad na hiarratasóirí sna príomhimeachtaí a bhfuil cónaí orthu sa Bheilg, sa Ghearmáin nó sa Fhrainc agus atá fostaithe i Lucsamburg.
Le cinntí CAE, diúltaíodh liúntais teaghlaigh do na hiarratasóirí le haghaidh leanaí a gcéilí nó a bpáirtnéirí sibhialta nó tarraingíodh siar iad, le héifeacht ón 1 Lúnasa 2016, chun tairbhe na liúntas a fuarthas le haghaidh na leanaí sin. De réir CAE, ní raibh caidreamh idir leanaí agus na hoibrithe trasteorann lena mbaineann agus, dá bhrí sin, ní raibh an stádas ‘ball teaghlaigh’ acu lena mbronntar teidlíocht ar an liúntas teaghlaigh dá bhforáiltear i reachtaíocht Lucsamburg.
Sheas an chúirt chéadchéime a éisteann a n‑achomhairc i gcoinne na gcinntí sin leo, ach sheas an chúirt achomhairc le cinntí CAE.
Ina dhiaidh sin, rinne na hiarratasóirí sna príomhimeachtaí achomharc ar phointe dlí os comhair na cúirte a rinne an tarchur.
Tugann an chúirt sin dá haire, ina breithiúnas in Caisse pour l’avenir des enfants, (
1
) gur thug an Chúirt an ceart d’oibrí trasteorann íocaíocht an liúntais teaghlaigh a fháil i leith leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta, nach bhfuil aon ghaol idir an t‑oibrí agus an leanbh, faoi réir cruthúnas go bhfuil cothabháil á sholáthar don leanbh sin. (
2
)
A mhéid, sna cásanna sna príomhimeachtaí, a mheas an chúirt achomhairc nár tugadh fianaise den sórt sin ar aird, tá amhras ar an gcúirt a rinne an tarchur maidir leis an bhfianaise oibiachtúil lena bhféadfaí an chothabháil sin a chruthú.
Sa chomhthéacs sin, iarrann sí ar an gCúirt, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 45 CFAE, Airteagal 1(i) agus Airteagal 67 de Rialachán Uimh. 883/2004, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 7(2) de Rialachán Uimh. 492/2011 agus Airteagal 2(2) de Threoir 2004/38, (
3
) amhail mar a léirítear le cásdlí na Cúirte, le léiriú sa chaoi go gciallaíonn siad go gcomhlíontar an coinníoll maidir le liúntas teaghlaigh a dheonú d’oibrí neamhchónaitheach, sa Bhallstát fostaíochta, do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta, eadhon go gceanglaítear ar an oibrí sin ‘cothabháil a sholáthar’ don leanbh sin, toisc go bhfuil an sainchónaí céanna acu nó ar cheart tosca oibiachtúla eile a chur san áireamh chun a shuí gurb ann do chothabháil den sórt sin.
Measúnú na Cúirte
Mar réamhphointe, tugann an Chúirt dá haire, maidir leis an liúntas teaghlaigh atá i gceist sna príomhimeachtaí, ar thug sí rialú ina leith cheana, sa bhreithiúnas in Caisse pour l’avenir des enfants (
4
) ar an gcéad dul síos, gurb ionann liúntas teaghlaigh den sórt sin agus sochar slándála sóisialta a thagann faoi raon feidhme na sochar teaghlaigh dá dtagraítear in Airteagal 7(2), de Rialachán Uimh. 492/2011. (
5
) Ar an taobh eile, chinn an chúirt freisin, go bhfuil reachtaíocht náisiúnta faoina bhféadfaidh oibrithe neamhchónaitheacha an liúntas teaghlaigh atá i gceist sna príomhimeachtaí a fháil i leith a leanaí féin amháin, d’eisiamh na ndaoine sin dá gcéile nach bhfuil aon chaidreamh idir leanaí agus tuismitheoirí acu leo ach a sholáthraíonn siad cothabháil dóibh, cé go bhfuil gach leanbh a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin i dteideal an liúntas sin a fháil.
Sa chás seo, tar éis an bhreithiúnais sin, mheas an chúirt achomhairc gur dhiúltaigh CAE, mar is ceart, an liúntas teaghlaigh atá i gceist sna príomhimeachtaí do na hiarratasóirí, ar an bhforas nach ndearna na hiarratasóirí sin foráil do chothabháil iomlán leanaí a gcéilí nó a bpáirtnéirí sibhialta.
I ndáil leis sin, meabhraíonn an Chúirt, de réir an chásdlí, (
6
) go dtoimhdítear go bhfuil leanaí i gcleithiúnas go dtí 21 bhliain d’aois, agus go bhféadfadh stádas baill teaghlaigh chleithiúnaigh de leanbh an chéile nó an pháirtnéara shibhialta de chuid oibrí trasteorann a bheith soiléir go hoibiachtúil toisc an sainchónaí céanna a bheith ann idir an t‑oibrí sin agus an leanbh lena mbaineann.
Tugann an Chúirt le tuiscint gur leor, i bprionsabal, sainchónaí a bheith ag an oibrí neamhchónaitheach agus ag leanbh chéile nó pháirtnéir sibhialta an oibrí sin, gur leor an toisc oibiachtúil sin, i bprionsabal, ann féin chun a léiriú go soláthraíonn an t‑oibrí sin cothabháil don leanbh sin, an sainchónaí céanna atá ina saintréith den cheangal cobhsaí atá idir an t‑oibrí agus an leanbh. Dar leis an gCúirt, ní hamháin go mbeadh aon léiriú eile contrártha don phrionsabal maidir le léiriú leathan a dhéanamh ar fhorálacha dhlí an Aontais lena mbunaítear saorghluaiseacht oibrithe, ach thabharfadh sé neamhaird freisin ar chásdlí na Cúirte (
7
) lena gceanglaítear an sainmhíniú ‘ball teaghlaigh’ dá bhforáiltear d’Airteagal 2(2) de Threoir 2004/38, a chur san áireamh i gcomhthéacs an mheasúnaithe chun na daoine a d’fhéadfadh tairbhiú go hindíreach de chóir chomhionann faoi Airteagal 7(2) de Rialachán Uimh. 492/2011 a chinneadh.
Tugann an Chúirt dá haire gur leor sainchónaí a bheith ann idir an t‑oibrí neamhchónaitheach agus leanbh a chéile nó a pháirtí shibhialta chun a léiriú go gcomhlíontar an ceanglas a bhaineann le cothabháil an linbh sin. Go bunúsach, féadfar a thoimhdiú go rannchuidíonn an t-oibrí sin le cuid de chostais an teaghlaigh ar a laghad a chumhdach, eadhon, inter alia, na costais a bhaineann le tithíocht agus saol an teaghlaigh agus, dá bhrí sin, freastal ar riachtanais a chomhaltaí, lena n‑áirítear riachtanais leanbh an chéile nó an pháirtnéara shibhialta. Maidir leis an sainchónaí sin, sonraíonn an Chúirt, áfach, nach gá gur ar bhonn lánaimseartha a bheadh sí. Ar an gcéad dul síos, i bhfianaise thábhacht na dteaghlach cumaisc, féadfaidh an leanbh maireachtáil cuid den am lena thuismitheoir eile, bíodh sé fola nó uchtaithe. Ar an dara dul síos, féadfaidh an leanbh, mar gheall ar leanúint dá chuid staidéir, cónaí ar feadh cuid den am lasmuigh den tsainchónaí sin.
I bhfianaise cheisteanna na cúirte a rinne an tarchur, cuireann an Chúirt in iúl freisin, ar an gcéad dul síos, nach féidir leis an riarachán, nó, de réir mar a bheidh, leis na cúirteanna náisiúnta, a cheangal ar an oibrí neamhchónaitheach a shuíomh ar bhealach níos sonraí, seachas cruthúnas ar shainchónaí den sórt sin a bheith ann, go rannchuidíonn sé le costais laethúla nó le freastal ar riachtanais speisialta an linbh lena mbaineann. É sin ráite, i gcás ina bhfuil sainchónaí céanna idir an t‑oibrí neamhchónaitheach agus an leanbh lena mbaineann go hiomlán in easnamh, go háirithe, mar gheall ar na staidéir atá á saothrú ag an leanbh sin, ní mór a bheith in ann tosca oibiachtúla eile a chur san áireamh lena léirítear cobhsaíocht áirithe, amhail, go háirithe, an ranníocaíocht le costais chóiríochta, taistil agus/nó shaol laethúil an linbh sin, chun a chur ar chumas an oibrí sin a léiriú go leanann sé dá chothabháil a sholáthar.
Ar an dara dul síos, ní féidir a mheas gurb ann do ranníocaíocht chothabhála is iníoctha ag tuismitheoir fola eile nó tuismitheoir uchtaithe leanbh chéile nó pháirtnéir sibhialta an oibrí neamhchónaithigh, ná gurb ann do chearta rochtana agus tithíochta don tuismitheoir sin mar imthosca a fhágann gur féidir a chur as an áireamh go soláthraíonn an t‑oibrí sin cothabháil don leanbh sin, lena bhfuil an sainchónaí céanna aige. Bheadh eisiamh den sórt sin bunoscionn leis an bprionsabal maidir le léiriú leathan ar na forálacha lena mbunaítear saorghluaiseacht d’oibrithe. Is amhlaidh is mó é sin ós rud é nach coinníoll é ranníocaíocht chothabhála den sórt sin a bheith ann lena n‑eisiatar tairbhe a bhaint as liúntas teaghlaigh do leanbh chéile nó pháirtnéir sibhialta oibrí chónaithigh lena bhfuil an sainchónaí céanna ag an oibrí sin.
Ar an tríú dul síos, ní fhéadfar deonú an liúntais teaghlaigh d’oibrí neamhchónaitheach a dhiúltú ach amháin in imthosca eisceachtúla. Ní féidir údar a thabhairt le diúltú den sórt sin ach amháin más léir ón gcomhad go ndearna an t‑oibrí sin ráitis bhréagacha nó, i ndáiríre, nach rannchuidíonn sé ar bhealach ar bith leis na costais a bhaineann le cothabháil an linbh, agus gurb é tríú páirtí a íocann na costais sin ina n‑iomláine.
Dá bhrí sin, faoi dhlí an Aontais, (
8
) comhlíontar an coinníoll maidir le liúntas teaghlaigh a dheonú d’oibrí neamhchónaitheach, sa Bhallstát fostaíochta, do leanbh a chéile nó a pháirtnéara shibhialta, eadhon go gceanglaítear ar an oibrí sin cothabháil a sholáthar don leanbh sin, i gcás ina bhfuil gaol teaghlaigh idir an t‑oibrí sin agus leanbh fola nó uchtaithe a chéile nó a pháirtnéara shibhialta, arb é is sainthréith dó sainchónaí céanna don oibrí sin agus don leanbh sin a bheith ann.
(
i
)	Is ainm bréige é ainm an cháis seo. Ní fhreagraíonn sé d’fhíorainm aon pháirtí sna himeachtaí.
(
1
)	Breithiúnas an 2 Aibreán 2020, Caisse pour l’avenir des enfants(Leanbh chéile an oibrí trasteorann) (C‑802/18, EU:C:2020:269).
(
2
)	Bhunaigh an Chúirt a cinneadh ar léiriú Airteagal 1(i) agus Airteagal 67 de Rialachán (CE) Uimh. 883/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2004, maidir le comhordú na gcóras slándála sóisialta a chur chun feidhme (IO 2004 L 166, lch. 1, agus ceartúchán IO 2004 L 200, lch. 1), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 7(2) de Rialachán Uimh. 492/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Aibreán 2011 maidir le saorghluaiseacht oibrithe laistigh den Aontas (IO 2011 L 141, lch. 1) agus Airteagal 2(2) de Threoir 2004/38/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2004 maidir le cearta shaoránaigh an Aontais agus ceart bhaill dá dteaghlaigh gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse ar chríoch na mBallstát, lena leasaítear Rialachán (CEE) Uimh. 1612/68 agus lena n‑aisghairtear Treoracha 64/221/CEE, 68/360/CEE, 72/194/CEE, 73/148/CEE, 75/34/CEE, 75/35/CEE, 90/364/CEE, 90/365/CEE agus 93/96/CEE (IO 2004 L 158, lch. 77, agus ceartúcháin IO 2004 L 229, lch. 35 agus IO 2005 L 197, lch. 34).
(
3
)	Treoir 2004/38/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2004 maidir le cearta shaoránaigh an Aontais agus ceart bhaill dá dteaghlaigh gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse ar chríoch na mBallstát, lena leasaítear Rialachán (CEE) Uimh. 1612/68 agus lena n‑aisghairtear Treoracha 64/221/CEE, 68/360/CEE, 72/194/CEE, 73/148/CEE, 75/34/CEE, 75/35/CEE, 90/364/CEE, 90/365/CEE agus 93/96/CEE (IO 2004 L 158, lch. 77, agus ceartúchán IO 2004 L 229, lch. 35).
(
4
)	Breithiúnas an 2 Aibreán 2020, Caisse pour l’avenir des enfants(Leanbh chéile an oibrí trasteorann) (C‑802/18, EU:C:2020:269).
(
5
)	De réir na forála sin, teachtfaidh oibrithe neamhchónaitheacha, i gcomhréir le prionsabal an neamh-idirdhealaithe, na buntáistí céanna cánach agus sóisialta agus a theachtann oibrithe náisiúnta.
(
6
)	Breithiúnas an 15 Nollaig 2016, Depesme agus páirtithe eile (C‑401/15 go C‑403/15, EU:C:2016:955).
(
7
)	Breithiúnais an 15 Nollaig 2016, Depesme agus páirtithe eile (C-401/15 go C-403/15, EU:C:2016:955) agus an 2 Aibreán 2020, Caisse pour l’avenir des enfants(Leanbh chéile an oibrí trasteorann) (C-802/18, EU:C:2020:269).
(
8
)	Tá rialú na Cúirte bunaithe ar Airteagal 45 CFAE, Airteagal 1(i) agus Airteagal 67 de Rialachán Uimh. 883/2004, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 7(2) de Rialachán Uimh. 492/2011 agus Airteagal 2(2) de Threoir 2004/38.