Judgment — ECLI:EU:T:2011:587
Date: 2011-10-12
Language of the case: Greek
Court formation: First Chamber
Subject matter: Environment
Procedure: Action for annulment - unfounded
Origin: Greece

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (πρώτο τμήμα) της 12ης Οκτωβρίου 2011 (*) «Χρηματοδοτική συνδρομή χορηγηθείσα για την υλοποίηση δράσεως στον τομέα του περιβάλλοντος – LIFE – Απόφαση μερικής αναζητήσεως του καταβληθέντος ποσού – Καθορισμός των υποχρεώσεων τις οποίες ανέλαβε ο δικαιούχος στο πλαίσιο της επιχορηγούμενης δράσεως – Δικαιολογημένη εμπιστοσύνη – Υποχρέωση αιτιολογήσεως» Στην υπόθεση T‑312/07, Δήμος Περάματος (Ελλάδα), εκπροσωπούμενος από τους Γ. Γεραπετρίτη και Π. Πετρόπουλο, δικηγόρους, προσφεύγων, κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εκπροσωπούμενης από τις M. Κοντού-Durande και A.‑M. Rouchaud-Joët, επικουρούμενες από την A. Σομού, δικηγόρο, καθής, με αντικείμενο προσφυγή για την ακύρωση ή, επικουρικώς, τη μεταρρύθμιση της αποφάσεως E(2005) 5361 της Επιτροπής, της 7ης Δεκεμβρίου 2005, σχετικά με το χρεωστικό σημείωμα αριθ. 3240504536 που εκδόθηκε προς τον Δήμο Περάματος για την ανάκτηση της χρηματοδοτικής συνδρομής η οποία καταβλήθηκε από την Επιτροπή στο πλαίσιο της επιχορηγήσεως προς τον Δήμο Περάματος με την απόφαση C(97)/1997/τελικό/29 της Επιτροπής, της 17ης Ιουλίου 1997, ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πρώτο τμήμα), συγκείμενο από τους J. Azizi, πρόεδρο, E. Cremona (εισηγήτρια) και S. Frimodt Nielsen, δικαστές, γραμματέας: Σ. Σπυροπούλου, υπάλληλος διοικήσεως, έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της επ’ ακροατηρίου συζητήσεως της 25ης Μαΐου 2011, εκδίδει την ακόλουθη Απόφαση Το ιστορικό της διαφοράς Η χορήγηση της κοινοτικής χρηματοδοτικής συνδρομής 1 Στις 16 Ιουλίου 1996 ο Δήμος Περάματος, προσφεύγων, υπέβαλε στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων πρόταση για τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής κατ’ εφαρμογή του κανονισμού (EΟK) 1973/92 του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, σχετικά με τη δημιουργία ενός χρηματοδοτικού μέσου για το περιβάλλον (LIFE) (ΕΕ L 206, σ. 1), με σκοπό την υλοποίηση δράσεως με τον τίτλο «Επίδειξη δενδροφυτεύσεως – δημιουργία δασικής ζώνης στη βραχώδη δυτική πλευρά του όρους Αιγάλεω πάνω από την πόλη του Περάματος» [Demonstration to plant trees – forest zone creation on the west rocky Egaleo mountain above the town of Perama]. 2 Με την απόφαση C(97)/1997/τελικό/29 της 17ης Ιουλίου 1997 (στο εξής: απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής), η Επιτροπή χορήγησε στον Δήμο Περάματος χρηματοδοτική συνδρομή ύψους 666 614,54 ευρώ για την υλοποίηση της προαναφερθείσας δράσεως που καταχωρίστηκε με τον αριθμό αναφοράς LIFE97/ENV/GR/000380 (στο εξής: δράση ή επίδικη δράση). Το άρθρο 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής ορίζει ότι η υλοποίηση της δράσεως προβλέπεται να διαρκέσει 18 μήνες από της ημερομηνίας πραγματικής ενάρξεως των εργασιών. 3 Τα κύρια τεχνικά και οικονομικά στοιχεία της εγκριθείσας δράσεως περιγράφονται στο παράρτημα 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. Στο σημείο 2 του παραρτήματος 1, υπό την επικεφαλίδα «Στόχος του έργου και αναμενόμενα αποτελέσματα», επισημαίνεται ότι αντικείμενο της δράσεως είναι η φύτευση 70 000 δένδρων βορείως του Δήμου Περάματος με σκοπό την προστασία από την ατμοσφαιρική ρύπανση, τον έλεγχο της ηλιακής ακτινοβολίας και τη δημιουργία ενός «πνεύμονα πρασίνου», καθώς και μιας ζώνης αναψυχής για τους κατοίκους του Δήμου. Επιπλέον, στο σημείο 3 του παραρτήματος 1, υπό την επικεφαλίδα «Περίληψη του τεχνικού εγγράφου», διευκρινίζεται ότι η δράση εμφανίζει υψηλό βαθμό καινοτομίας και θα έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία δάσους μέσω της φυτεύσεως 70 000 δένδρων όλων των ειδών τα οποία θα αποτελέσουν σημαντική «ανάσα» ζωής στο όρος Αιγάλεω. Επίσης, διευκρινίζεται ότι για την υλοποίηση της δράσεως πρόκειται να διατεθούν πρότυπα υλικά και να χρησιμοποιηθούν πρότυπες μέθοδοι φυτεύσεως. Τα υλικά περί των οποίων γίνεται λόγος είναι, αφενός, ένα υλικό που καθιστά ουσιαστικά δυνατή τη συγκράτηση του ύδατος στο έδαφος και, αφετέρου, ένα υλικό που καθιστά ουσιαστικά δυνατή τη σταδιακή απορρόφηση λιπασμάτων από το έδαφος· πρόκειται δηλαδή για υλικά χρησιμοποιούμενα για την ανάπτυξη των δενδρυλλίων που πρόκειται να φυτευθούν στο βραχώδες έδαφος του όρους Αιγάλεω. Το σημείο 5 του παραρτήματος 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής ορίζει επίσης ότι, ενδεικτικώς, η δράση θα υλοποιηθεί μεταξύ 1ης Ιουλίου 1997 και 1ης Ιανουαρίου 1999. 4 Οι διοικητικοί, τεχνικοί και οικονομικοί όροι που ισχύουν για την απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής καθορίζονται στο παράρτημα 2 αυτής. 5 Το σημείο 2 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής ορίζει τα ακόλουθα: «Η δράση υλοποιείται κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του κανονισμού […] 1973/92, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1404/96, και σύμφωνα με την τεχνική περιγραφή που συνέταξε ο δικαιούχος, στην πρόταση που υπέβαλε […], λαμβανομένων υπόψη όλων των τυχόν συμπληρωματικών στοιχείων ή τροποποιήσεων τεχνικού ή οικονομικού χαρακτήρα, που γνωστοποιήθηκαν από τον δικαιούχο στην Επιτροπή και εγκρίθηκαν από την τελευταία μετά τη διαβίβαση της αρχικής πρότασης. […] Σε περίπτωση που επέλθουν ουσιαστικές τροποποιήσεις, ικανές να διακυβεύσουν τους στόχους της δράσης, η Επιτροπή διατηρεί το δικαίωμα, εφόσον δεν έχει προηγουμένως ειδοποιηθεί σχετικά, να λάβει τα μέτρα που θα κρίνει ενδεδειγμένα, στα οποία συμπεριλαμβάνεται η ακύρωση της κοινοτικής στήριξης. Το ίδιο ισχύει εάν η Επιτροπή διαπιστώσει άλλες παρατυπίες, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η παράβαση των διατάξεων του προαναφερόμενου κανονισμού.» 6 Το σημείο 3 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής ορίζει πώς ακριβώς θα χορηγηθεί η συνδρομή. Προβλέπει συναφώς, πρώτον, την προκαταβολή στον δικαιούχο ποσού ανερχόμενου σε ποσοστό έως και 40 % κατ’ ανώτατο όριο της χρηματοδοτικής συνδρομής, αφού ο δικαιούχος αποστείλει τη δήλωση αποδοχής (σημείο 3.1), και, δεύτερον, τη διενέργεια ενδιάμεσης πληρωμής αντιστοιχούσας σε ποσοστό έως και 40 % κατ’ ανώτατο όριο της χρηματοδοτικής συνδρομής, κατόπιν σχετικής αιτήσεως του δικαιούχου και υπό την προϋπόθεση ότι η Επιτροπή θα εγκρίνει την κατάσταση των πραγματοποιηθεισών δαπανών και την έκθεση προόδου της δράσεως (σημείο 3.2). Προβλέπεται, τέλος, ότι το υπόλοιπο θα καταβληθεί από την Επιτροπή αφού αυτή εγκρίνει την τελική έκθεση στην οποία προσαρτώνται η τελική κατάσταση δαπανών καθώς και το οριστικό χρηματοδοτικό σχέδιο με το σύνολο των εσόδων και των χρηματοδοτήσεων, συμπεριλαμβανομένου του ποσού της επιχορηγήσεως της Επιτροπής. Συναφώς, διευκρινίζεται ότι η τελική έκθεση και η κατάσταση δαπανών, αφού πιστοποιηθούν από τον ορκωτό λογιστή, θα αποσταλούν στην Επιτροπή εντός τριών μηνών από της περατώσεως των εργασιών και ότι η Επιτροπή διατηρεί το δικαίωμα να αρνηθεί κάθε πληρωμή εάν τα προαναφερόμενα έγγραφα υποβληθούν μετά την ανωτέρω ημερομηνία. Επιπλέον, ορίζεται ότι η προαναφερθείσα τελική έκθεση πρέπει να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, πρώτον, συνολική αξιολόγηση του οφέλους από τη συγκεκριμένη δράση για το περιβάλλον καθώς και των τεχνικών και οικονομικών αποτελεσμάτων της ως προς τους αρχικούς στόχους και, δεύτερον, πλήρη στοιχεία για την εξέλιξη, την πρόοδο και τα επιτεύγματα της δράσεως, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, πληροφοριών σχετικά με την αλληλεπίδρασή της με άλλα έργα (σημείο 3.3). 7 Το σημείο 5 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής έχει ως εξής: «Είναι δυνατόν να ζητηθεί ανά πάσα στιγμή από τον δικαιούχο να αποστείλει ειδικές εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο των εργασιών ή/και σχετικά με τα τεχνικά αποτελέσματά τους. Η Επιτροπή γνωστοποιεί στον δικαιούχο [σε] ποιες ημερομηνίες πρέπει να αποσταλούν οι εν λόγω εκθέσεις προόδου ή τεχνικές εκθέσεις και υπό ποια μορφή, ιδιαίτερα όσον αφορά τους τεχνικούς και οικονομικούς δείκτες που θα χρησιμοποιηθούν.» 8 Κατά το σημείο 7 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής: «Αν δεν τηρηθεί κάποιος από τους προαναφερόμενους όρους ή αν αναληφθούν δράσεις που δεν προβλέπονται στο παράρτημα 1, η Επιτροπή δύναται να αναστείλει, να περιορίσει ή να ακυρώσει τη συνεισφορά της και να προχωρήσει στην ανάκτηση των καταβληθέντων ποσών […] Σε κάθε περίπτωση, ο δικαιούχος δικαιούται να διαβιβάσει τις παρατηρήσεις του, εντός προθεσμίας που ορίζεται από την Επιτροπή, πριν από την έναρξη της ισχύος της αναστολής, της μείωσης, της ακύρωσης ή της αίτησης επιστροφής.» 9 Στις 12 Αυγούστου 1997 ο νόμιμος αντιπρόσωπος του Δήμου Περάματος υπέγραψε τη δήλωση αποδοχής της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. 10 Με έγγραφο της 19ης Σεπτεμβρίου 2000, η Επιτροπή έκανε δεκτή την τροποποίηση της δράσεως την οποία ζήτησε ο Δήμος Περάματος και η οποία συνίστατο στη μείωση του αριθμού των προς φύτευση δένδρων από 70 000 σε 60 000. 11 Δυνάμει του από 22 Δεκεμβρίου 2000 εγγράφου της Επιτροπής, η διάρκεια της εκτελέσεως της δράσεως παρατάθηκε μέχρι τις 31 Μαρτίου 2001, κατόπιν σχετικού αιτήματος του Δήμου Περάματος. 12 Δυνάμει του σημείου 3 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, στις 25 Σεπτεμβρίου 1997 η Επιτροπή κατέβαλε στον Δήμο Περάματος προκαταβολή ύψους 266 645,82 ευρώ και στις 23 Οκτωβρίου 2000 του κατέβαλε ποσό 266 646 ευρώ ως ενδιάμεση πληρωμή. Η διοικητική διαδικασία και η προσβαλλόμενη απόφαση 13 Ο Δήμος Περάματος υπέβαλε στην Επιτροπή την τελική τεχνική έκθεση στις 2 Ιουλίου 2001. Οι εκπρόσωποι της Επιτροπής επιθεώρησαν το έργο στις 18 Ιουλίου 2001. 14 Με έγγραφο της 31ης Ιουλίου 2001, η Επιτροπή ανακοίνωσε στον Δήμο Περάματος τη διαπίστωσή της, κατόπιν της προαναφερθείσας επιθεωρήσεως, ότι σχεδόν το ήμισυ των φυτευθέντων δένδρων δεν είχε επιβιώσει και του ζήτησε, μεταξύ άλλων, να αντικαταστήσει όλα τα νεκρά ή κατεστραμμένα δένδρα, να επισκευάσει τα τμήματα της περιφράξεως που είχαν υποστεί φθορές και να συμπληρώσει την υποβληθείσα τεχνική έκθεση με επιπλέον πληροφοριακά και άλλα αναλυτικά στοιχεία. Η Επιτροπή ζήτησε επίσης από τον Δήμο Περάματος να της υποβάλει την τελική οικονομική έκθεση εντός του Αυγούστου του 2001 και την τελική τεχνική έκθεση πριν από το τέλος Οκτωβρίου 2001, τονίζοντας ότι, δυνάμει της αποφάσεως περί χορηγήσεως χρηματοδοτικής συνδρομής, η μη παροχή των ζητούμενων πληροφοριών μπορούσε να έχει συνέπεια την αναζήτηση του συνόλου ή μέρους της χρηματοδοτικής της συνδρομής. 15 Η αναθεωρημένη τελική τεχνική έκθεση υποβλήθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2002 και η τελική οικονομική έκθεση υποβλήθηκε την 1η Μαΐου 2002. 16 Με έγγραφο και τηλεομοιοτυπία της 29ης Ιουλίου 2002, η Επιτροπή βεβαίωσε ότι παρέλαβε την υποβληθείσα τελική τεχνική έκθεση και την υποβληθείσα οικονομική έκθεση. Υπογράμμισε ότι τα έγγραφα που παραλήφθηκαν στο πλαίσιο της αναθεωρημένης τελικής τεχνικής εκθέσεως περιελάμβαναν αντιφάσεις όσον αφορά τον ακριβή αριθμό των φυτευθέντων δένδρων και υπενθύμισε τη διαπίστωσή της ότι οι περιφράξεις ήταν σε κακή κατάσταση, ότι ορισμένες από αυτές είχαν υποστεί φθορές και ότι λόγω της καταστάσεως αυτής ήταν προφανώς δυνατή η χωρίς δυσκολία είσοδος ζώων στην αναδασωτέα ζώνη προς βοσκή. Η Επιτροπή υπενθύμισε επίσης με το έγγραφο αυτό την υποχρέωση που είχε αναλάβει ο δήμος να αντικαταστήσει όλα τα νεκρά ή κατεστραμμένα δένδρα και να φυτεύσει στη θέση τους άλλα, καθώς και να επισκευάσει την περίφραξη και να εξασφαλίσει τη συντήρηση της αναδασωτέας ζώνης. Η Επιτροπή σημείωσε, εξάλλου, ότι η έλλειψη θετικών αποτελεσμάτων για το περιβάλλον και η αβέβαιη κατάσταση της αναδασωτέας ζώνης της προκαλούσαν προβληματισμό και κάλεσε τον Δήμο Περάματος να παράσχει ενδεχομένως δικαιολογίες ή να υποβάλει παρατηρήσεις μέχρι τις 30 Αυγούστου 2002. Τέλος, η Επιτροπή προσέθεσε ότι η δράση θα υποβαλλόταν σε λογιστικό έλεγχο τον Οκτώβριο του 2002 και υπογράμμισε ότι, μέχρι την τελική έγκριση της τεχνικής και οικονομικής εκθέσεως, δεν θα προέβαινε σε καμία πληρωμή. 17 Ο Δήμος Περάματος απέστειλε τις παρατηρήσεις του με έγγραφο της 29ης Αυγούστου 2002. Με το έγγραφο αυτό εξήγησε ότι 40 000 δένδρα είχαν φυτευθεί από εργολάβους και ότι 20 000 δένδρα είχαν φυτευθεί από εθελοντές και εργάτες του δήμου και παραδέχθηκε ότι η περίφραξη είχε καταστραφεί σε πολλά σημεία, με συνέπεια να μπορούν τα ζώα να εισέρχονται στην αναδασωτέα ζώνη, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι αδυνατούσε να επιβλέπει διαρκώς τη ζώνη αυτή και να αποκαθιστά αμέσως τις καταστροφές. Στο ίδιο έγγραφο ο Δήμος Περάματος διευκρίνισε ότι το ποσοστό επιτυχίας της φυτεύσεως δένδρων ήταν περίπου 25 έως 35 % και ότι για τα υπόλοιπα δένδρα η φύτευση είχε αποτύχει λόγω της αναποτελεσματικότητας του υλικού που θα τροφοδοτούσε σταδιακά με λίπασμα το έδαφος, λόγω των δυσμενών καιρικών συνθηκών και, σε μικρότερο βαθμό, λόγω της πυρκαγιάς του έτους 1998 και των καταστροφών που οφείλονταν στα αιγοπρόβατα. Ο Δήμος Περάματος υπογράμμισε επίσης ότι η σχετική δράση αποτελούσε ένα πιλοτικό πρόγραμμα αναδασώσεως που συνεπαγόταν τη χρησιμοποίηση πρότυπων υλικών. Κατά τον Δήμο, επρόκειτο για ένα πειραματικό πρόγραμμα αναδασώσεως. 18 Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διενήργησαν λογιστικό έλεγχο της δράσεως στις 18 Οκτωβρίου 2002. 19 Βάσει των πορισμάτων του προαναφερθέντος λογιστικού ελέγχου, η Επιτροπή ζήτησε από τον Δήμο Περάματος, με έγγραφο της 22ας Δεκεμβρίου 2002, την επιστροφή ποσού 167 722,61 ευρώ. Κατόπιν της υποβολής εκ μέρους του Δήμου, με το από 28 Μαρτίου 2003 έγγραφο, συμπληρωματικών δικαιολογητικών όσον αφορά ορισμένες δαπάνες που κρίθηκαν αρχικά ως μη επιλέξιμες, η Επιτροπή εκτίμησε το προς ανάκτηση ποσό σε 146 220,61 ευρώ. 20 Με έγγραφο και τηλεομοιοτυπία της 23ης Ιουνίου 2003, η Επιτροπή ενημέρωσε τον Δήμο Περάματος ότι, σύμφωνα με έναν νέο επιτόπιο έλεγχο τον οποίο διενήργησε η ομάδα εξωτερικής τεχνικής βοήθειας της Επιτροπής τον Μάιο του 2003, ο αριθμός των δένδρων που είχαν επιζήσει εκτιμήθηκε ότι δεν υπερέβαινε τις 3 000 και ότι διαπιστώθηκε ότι η αναδασωτέα ζώνη και η περίφραξή της ήταν σε κακή κατάσταση. Η Επιτροπή υπενθύμισε επίσης ότι οι συστάσεις της δεν ελήφθησαν υπόψη και συνήγαγε ότι η επίδικη δράση μπορούσε να θεωρηθεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 %. Βάσει των διαπιστώσεων αυτών η Επιτροπή καθόρισε το προς ανάκτηση ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής σε 466 627,05 ευρώ. Κάλεσε τέλος τον Δήμο Περάματος να υποβάλει τυχόν παρατηρήσεις μέχρι τις 25 Ιουλίου 2003, διευκρινίζοντας ότι, μετά την ημερομηνία αυτή, θα του κοινοποιούσε αίτημα για τη μερική ανάκτηση της χρηματοδοτικής συνδρομής. 21 Με έγγραφο της 25ης Ιουλίου 2003, ο Δήμος Περάματος εξέφρασε την έκπληξή του όσον αφορά το ύψος του προς ανάκτηση ποσού, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι, κατόπιν του διενεργηθέντος τον Οκτώβριο του 2002 λογιστικού ελέγχου, η Επιτροπή είχε εκδηλώσει την πρόθεση να απορρίψει μόνον τις μη επιλέξιμες δαπάνες, χωρίς να κάνει λόγο για κακή εκτέλεση της προγραμματισμένης δράσεως. Ο Δήμος Περάματος υποστήριξε επίσης ότι σε κανένα από τα προηγούμενα έγγραφά της η Επιτροπή δεν αναφέρθηκε στην εν λόγω κακή εκτέλεση. Τέλος, ο Δήμος Περάματος τόνισε ότι ζήτησε τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης από τριμελή ανεξάρτητη επιτροπή και ότι τα πορίσματα της πραγματογνωμοσύνης αυτής θα ήταν διαθέσιμα το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Σεπτεμβρίου [2003], οπότε και θα γνωστοποιούνταν στην Επιτροπή. 22 Απαντώντας στο έγγραφο της 25ης Ιουλίου 2003, η Επιτροπή, με έγγραφο και τηλεομοιοτυπία της 29ης Αυγούστου 2003, υπενθύμισε ότι είχε εκφράσει τη δυσαρέσκειά της σχετικά με την πρόοδο και την υλοποίηση της δράσεως ευθύς μετά τη διενέργεια του ελέγχου του Ιουλίου του 2001 και ότι είχε ενημερώσει σχετικώς τον Δήμο Περάματος με δύο έγγραφα της 31ης Ιουλίου 2001 και της 29ης Ιουλίου 2002. Η Επιτροπή υπογράμμισε επίσης ότι η δράση είχε ολοκληρωθεί από διετίας και ότι έπρεπε να διενεργηθεί επειγόντως η πραγματογνωμοσύνη περί της οποίας γινόταν λόγος στο έγγραφο της 25ης Ιουλίου 2003 και να υποβληθεί η σχετική έκθεση το αργότερο μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2003. Η Επιτροπή τόνισε ότι μετά την ημερομηνία αυτή θα αναζητούσε μέρος της χρηματοδοτικής συνδρομής. 23 Με τηλεομοιοτυπία της 25ης Σεπτεμβρίου 2003, η Επιτροπή υπενθύμισε στον Δήμο Περάματος το αίτημά της σχετικά με την αποστολή της εκθέσεως πραγματογνωμοσύνης μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2003. 24 Με έγγραφο και τηλεομοιοτυπία της 20ής Οκτωβρίου 2003, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι δεν είχε ακόμη διενεργηθεί η πραγματογνωμοσύνη και ενημέρωσε τον Δήμο Περάματος ότι κίνησε τη διαδικασία αναζητήσεως. Στο έγγραφο αυτό επισυναπτόταν το χρεωστικό σημείωμα υπ’ αριθ. 3240504536 όσον αφορά ποσό 466 627,05 ευρώ. 25 Αποστέλλοντας συστημένη επιστολή με απόδειξη παραλαβής της 22ας Δεκεμβρίου 2003, η Επιτροπή ζήτησε από τον Δήμο Περάματος την καταβολή ποσού 466 627,05 ευρώ πλέον τόκων υπερημερίας, εντός δύο εβδομάδων από της παραλαβής του εγγράφου αυτού. 26 Αποστέλλοντας συστημένη επιστολή με απόδειξη παραλαβής της 27ης Φεβρουαρίου 2004, η Επιτροπή όχλησε τον Δήμο Περάματος ζητώντας του να καταβάλει, εντός δύο εβδομάδων από της παραλαβής του εν λόγω εγγράφου, το ποσό των 466 627,05 ευρώ πλέον τόκων υπερημερίας. Η Επιτροπή διευκρίνισε ότι εάν το εν λόγω ποσό δεν καταβαλόταν εντός της ταχθείσας προθεσμίας, θα προέβαινε σε αναγκαστική εκτέλεση με κάθε νόμιμο μέσο. 27 Με έγγραφο και τηλεομοιοτυπία της 16ης Ιουνίου 2004, η Επιτροπή, διαπιστώνοντας ότι ο Δήμος Περάματος δεν είχε επιστρέψει το ζητούμενο ποσό, τον ενημέρωσε ότι θα τον συμπεριλάμβανε στον κατάλογο των μη αξιόπιστων δικαιούχων κοινοτικών επιχορηγήσεων και ότι θα τον απέκλειε από κάθε μεταγενέστερη χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE μέχρις ότου παράσχει αποδείξεις περί της αξιοπιστίας του και επιστρέψει το ζητούμενο ποσό. 28 Απαντώντας στο έγγραφο και την τηλεομοιοτυπία της 16ης Ιουνίου 2004, ο Δήμος Περάματος, με έγγραφο της 25ης Ιουνίου 2004, υποστήριξε ότι δεν αντιλαμβανόταν τον λόγο για τον οποίο έπρεπε να επιστρέψει το ποσό που του ζητούσε η Επιτροπή, δεδομένου ότι η δράση είχε πιλοτικό χαρακτήρα και ότι όλες οι επιμέρους ενέργειες που αυτή προέβλεπε είχαν πραγματοποιηθεί. 29 Στις 7 Δεκεμβρίου 2005 η Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση E(2005) 5361 σχετικά με το χρεωστικό σημείωμα αριθ. 3240504536 που εκδόθηκε προς τον Δήμο Περάματος για την ανάκτηση της χρηματοδοτικής συνδρομής η οποία καταβλήθηκε από την Επιτροπή στο πλαίσιο της επιχορηγήσεως προς τον Δήμο Περάματος με την απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής (στο εξής: προσβαλλόμενη απόφαση). 30 Στην αιτιολογία της προσβαλλομένης αποφάσεως παρατίθεται η αλληλογραφία μεταξύ της Επιτροπής και του Δήμου Περάματος, όπως αυτή εκτέθηκε στις ανωτέρω σκέψεις. Γίνεται, ιδίως, μνεία του εγγράφου της Επιτροπής της 23ης Ιουνίου 2003 με το οποίο ο Δήμος Περάματος ενημερώθηκε, αφενός, για τα πορίσματα του επιτόπιου ελέγχου που διενεργήθηκε τον Μάιο 2003 και, αφετέρου, για το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής που επρόκειτο να αναζητηθεί. 31 Το άρθρο 1 της προσβαλλομένης αποφάσεως ορίζει ότι ο Δήμος Περάματος οφείλει στην Επιτροπή ποσό 466 627,05 ευρώ πλέον τόκων υπερημερίας ύψους 19 872,94 ευρώ κατά την 31η Δεκεμβρίου 2005, ήτοι συνολικώς 486 499,99 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 26,08 ευρώ για κάθε επιπλέον ημέρα καθυστερήσεως με ισχύ από 1ης Ιανουαρίου 2006. 32 Το άρθρο 3 της προσβαλλομένης αποφάσεως ορίζει ότι, σε περίπτωση που ο οφειλέτης δεν προβεί σε πλήρη εξόφληση εντός προθεσμίας δεκαπέντε ημερών από της παραλαβής της εν λόγω αποφάσεως, θα κινηθεί διαδικασία αναγκαστικής εκτελέσεως αυτής, βάσει του άρθρου 256, δεύτερο εδάφιο, ΕΚ. 33 Το άρθρο 4 της προσβαλλομένης αποφάσεως ορίζει ότι ο Δήμος Περάματος είναι ο αποδέκτης της εν λόγω αποφάσεως και ότι αυτή συνιστά εκτελεστό τίτλο δυνάμει του άρθρου 256, πρώτο εδάφιο, ΕΚ. 34 Στις 17 Μαΐου 2007 η προσβαλλόμενη απόφαση κοινοποιήθηκε στον Δήμο Περάματος ως εκτελεστός τίτλος προς αναγκαστική εκτέλεση. Η διαδικασία και τα αιτήματα των διαδίκων 35 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου [νυν Γενικού Δικαστηρίου] στις 24 Ιουλίου 2007, ο Δήμος Περάματος άσκησε την υπό κρίση προσφυγή. 36 Με χωριστό δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του νυν Γενικού Δικαστηρίου στις 6 Σεπτεμβρίου 2007, ο Δήμος Περάματος υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 242 ΕΚ, αίτηση αναστολής εκτελέσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως. 37 Με χωριστό δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του νυν Γενικού Δικαστηρίου στις 14 Νοεμβρίου 2007, η Επιτροπή προέβαλε ένσταση απαραδέκτου στην κύρια διαδικασία βάσει του άρθρου 114 του Κανονισμού Διαδικασίας του νυν Γενικού Δικαστηρίου. 38 Με διάταξη της 16ης Νοεμβρίου 2007, T-312/07 R, Δήμος Περάματος κατά Επιτροπής (που δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή), ο Πρόεδρος του νυν Γενικού Δικαστηρίου απέρριψε την αίτηση αναστολής εκτελέσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως και επιφυλάχθηκε ως προς τα δικαστικά έξοδα. 39 Με έγγραφο της 19ης Νοεμβρίου 2007, η Επιτροπή ζήτησε την ανάκληση της ενστάσεως απαραδέκτου που είχε προτείνει στην κύρια διαδικασία. 40 Με απόφαση του προέδρου του τρίτου τμήματος της 27ης Νοεμβρίου 2007, τάχθηκε προθεσμία για την κατάθεση υπομνήματος αντικρούσεως. 41 Με χωριστό δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του νυν Γενικού Δικαστηρίου στις 29 Νοεμβρίου 2007, ο Δήμος Περάματος υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 242 ΕΚ, νέα αίτηση ζητώντας, μεταξύ άλλων, την αναστολή της εκτελέσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως. 42 Με διάταξη της 3ης Δεκεμβρίου 2007, T-312/07 R II, Δήμος Περάματος κατά Επιτροπής (που δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή), ο Πρόεδρος του νυν Γενικού Δικαστηρίου απέρριψε τη νέα αίτηση αναστολής εκτελέσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως και επιφυλάχθηκε ως προς τα δικαστικά έξοδα. 43 Η έγγραφη διαδικασία περατώθηκε στις 31 Ιανουαρίου 2008, χωρίς ο Δήμος Περάματος να καταθέσει υπόμνημα απαντήσεως. 44 Κατόπιν της εκθέσεως του εισηγητή δικαστή, το Γενικό Δικαστήριο (πρώτο τμήμα) αποφάσισε να προχωρήσει στην προφορική διαδικασία. Στο πλαίσιο των μέτρων οργανώσεως της διαδικασίας βάσει του άρθρου 64 του Κανονισμού Διαδικασίας, η Επιτροπή κλήθηκε να απαντήσει εγγράφως σε ορισμένες ερωτήσεις και να προσκομίσει ορισμένα έγγραφα. Η Επιτροπή συμμορφώθηκε προς τα αιτήματα αυτά εντός της ταχθείσας προθεσμίας. 45 Ο Δήμος Περάματος ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο: – να ακυρώσει ή, άλλως, να μεταρρυθμίσει την προσβαλλόμενη απόφαση περιορίζοντας την υποχρέωση επιστροφής στο ποσό των 93 795,32 ευρώ το οποίο αντιστοιχεί στον λογιστικό υπολογισμό των μη επιλέξιμων δαπανών· – να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα. 46 Η Επιτροπή ζητεί από το Γενικό Δικαστήριο: – να απορρίψει την προσφυγή· – να καταδικάσει τον Δήμο Περάματος στα δικαστικά έξοδα. Σκεπτικό Επί του αιτήματος ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως 47 Ο Δήμος Περάματος προβάλλει τρεις λόγους ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως εκ των οποίων ο πρώτος στηρίζεται σε πλάνη περί τα πράγματα και σε εσφαλμένη ερμηνεία της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, ο δεύτερος στην παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και ο τρίτος σε έλλειψη αιτιολογίας. 48 Επιβάλλεται, κατ’ αρχάς, η εξέταση του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται στην παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, στη συνέχεια, του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται σε πλάνη περί τα πράγματα και σε εσφαλμένη ερμηνεία της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής και, τέλος, του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται σε έλλειψη αιτιολογίας. Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται στην παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης 49 Ο Δήμος Περάματος προσάπτει στην Επιτροπή ότι παραβίασε την αρχή της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, διότι, ενώ μέχρι τις 28 Μαρτίου 2003 αυτή στήριζε το αίτημα επιστροφής στα πορίσματα του λογιστικού ελέγχου των δηλωθεισών δαπανών, εντούτοις, με το από 23 Ιουνίου 2003 έγγραφό της, προέβη σε εξωλογιστικό προσδιορισμό του προς ανάκτηση ποσού στηριζόμενη σε εκτιμήσεις σχετικές με το ποσοστό επιτυχίας της δράσεως. 50 Πρώτον, το Γενικό Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι δικαίωμα να επικαλεστεί την αρχή της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης έχει κάθε οικονομικός φορέας στον οποίο ένα όργανο της Ένωσης δημιούργησε βάσιμες προσδοκίες παρέχοντάς του συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις. Όπως προκύπτει επίσης από τη νομολογία, μόνον οι διαβεβαιώσεις που συνάδουν προς τους εφαρμοστέους κανόνες μπορούν να θεμελιώσουν δικαιολογημένη εμπιστοσύνη (αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 30ής Ιουνίου 2005, T-347/03, Branco κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. II-2555, σκέψη 102, και της 19ης Νοεμβρίου 2009, T-334/07, Denka International κατά Επιτροπής, Συλλογή 2009, σ. II-4205, σκέψη 132). 51 Δεύτερον, πρέπει να επισημανθεί ότι το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής, το οποίο χορηγείται στον δικαιούχο δυνάμει της σχετικής αποφάσεως περί χορηγήσεως, καθίσταται οριστικό αφού η Επιτροπή καθορίσει τον βαθμό στον οποίο ο δικαιούχος εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις που ανέλαβε. Πράγματι, όπως έχουν κρίνει τα δικαιοδοτικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το σύστημα επιχορηγήσεων που καθιερώνουν οι κοινοτικές ρυθμίσεις στηρίζεται, ιδίως, στην εκπλήρωση από τον δικαιούχο ορισμένων υποχρεώσεων βάσει της οποίας αυτός αποκτά το δικαίωμα να λάβει την προβλεπόμενη χρηματοδοτική συνδρομή. Εξ αυτού έπεται ότι, στο πλαίσιο του LIFE, εάν ο δικαιούχος δεν εκπληρώσει το σύνολο των υποχρεώσεών του, το άρθρο 11, παράγραφος 1, του κανονισμού 1973/92, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (EK) 1404/96 του Συμβουλίου, της 15ης Ιουλίου 1996 (ΕΕ L 181, σ. 1), κατά το οποίο, ιδίως, «[η] Επιτροπή μπορεί να μειώσει, να αναστείλει ή να ανακτήσει το ποσό της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που έχει χορηγηθεί για μια δράση, εάν ανακαλύψει παρατυπίες, συμπεριλαμβανομένης και της μη συμμόρφωσης προς τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού […]», παρέχει στην Επιτροπή την εξουσία να αναθεωρήσει την έκταση των υποχρεώσεων τις οποίες έχει αναλάβει με βάση την απόφαση περί χορηγήσεως της εν λόγω συνδρομής (βλ., κατ’ αναλογία, αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 24ης Απριλίου 1996, T-551/93, T-231/94 έως T-234/94, Industrias Pesqueras Campos κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. II-247, σκέψη 161, και της 28ης Ιανουαρίου 2004, T-180/01, Euroagri κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. II-369, σκέψη 82). 52 Τρίτον, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι ο χρόνος κατά τον οποίο η Επιτροπή μπορεί να εκτιμήσει σε ποιον βαθμό ο δικαιούχος έχει εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του άρχεται από της υποβολής εκ μέρους του δικαιούχου της τελικής εκθέσεως όσον αφορά την οικεία δράση. Ειδικότερα, μόνον αφού λάβει την εν λόγω έκθεση για την υλοποιηθείσα εν τω μεταξύ δράση, μπορεί η Επιτροπή να εκτιμήσει σε ποιον βαθμό έχουν εκπληρωθεί οι ως άνω υποχρεώσεις και να υπολογίσει το ακριβές ποσό των επιλέξιμων δαπανών (βλ., υπ’ αυτή την έννοια, απόφαση του Πρωτοδικείου της 14ης Ιουλίου 1997, T-81/95, Interhotel κατά Επιτροπής, Συλλογή 1997, σ. II-1265, σκέψη 43). Εν προκειμένω, υπενθυμίζεται ότι το σημείο 3.3 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής προβλέπει ότι η τελική έκθεση στην οποία επισυνάπτεται, μεταξύ άλλων, η τελική κατάσταση δαπανών διαβιβάζεται στην Επιτροπή εντός τριμήνου από της περατώσεως των σχετικών με τη δράση εργασιών. 53 Τέταρτον, πρέπει να διευκρινιστεί ότι ο έλεγχος τον οποίο διενήργησε η Επιτροπή κατόπιν της υποβολής της τελικής εκθέσεως από τον Δήμο Περάματος περιλαμβάνει εκ των πραγμάτων ένα τεχνικό και ένα λογιστικό σκέλος. Ο τεχνικός έλεγχος της δράσεως συνεπάγεται ιδίως τον έλεγχο του βαθμού στον οποίο ο Δήμος Περάματος έχει εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που ανέλαβε στο πλαίσιο της δράσεως, ενώ ο λογιστικός έλεγχος συνίσταται καταρχήν στην επαλήθευση των δηλωμένων δαπανών και στην εξακρίβωση της σχέσεώς τους με την εγκριθείσα δράση. Επομένως, οι δύο αυτοί έλεγχοι είναι διακριτοί μεταξύ τους. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, ενώ τα πορίσματα του τεχνικού ελέγχου, καθόσον καταδεικνύουν τον βαθμό στον οποίο ο δικαιούχος έχει εκπληρώσει τις αναληφθείσες από αυτόν υποχρεώσεις, πρέπει να λαμβάνονται πάντοτε υπόψη προκειμένου να προσδιοριστεί το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής την οποία αυτός τελικώς δικαιούται, αντιθέτως, τα πορίσματα του λογιστικού ελέγχου λαμβάνονται υπόψη μόνον εφόσον από τον διενεργηθέντα τεχνικό έλεγχο προκύπτει ότι ο δικαιούχος εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις που ανέλαβε στο πλαίσιο της επιχορηγούμενης δράσεως. Επομένως, σε περίπτωση που δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί ο τεχνικός έλεγχος, τα πορίσματα του λογιστικού ελέγχου δεν προδικάζουν τον καθορισμό του ποσού της χρηματοδοτικής συνδρομής την οποία θα δικαιούται ο δικαιούχος και, συνακόλουθα, του ποσού το οποίο θα υποχρεωθεί να επιστρέψει. 54 Εν προκειμένω, όπως προκύπτει από τη δικογραφία, στις 28 Μαρτίου 2003, ημερομηνία στην οποία αναφέρεται ο Δήμος Περάματος, δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί ο τεχνικός έλεγχος της δράσεως. Επομένως, τα πορίσματα του διενεργηθέντος εν τω μεταξύ λογιστικού ελέγχου δεν μπορούσαν να θεμελιώσουν τη δικαιολογημένη εμπιστοσύνη του Δήμου Περάματος ότι το προς ανάκτηση ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής θα καθοριζόταν αποκλειστικώς με βάση τον ως άνω λογιστικό έλεγχο. 55 Ειδικότερα, πρέπει να υπομνησθεί ότι ο Δήμος Περάματος υπέβαλε την τελική τεχνική έκθεση της δράσεως στις 2 Ιουλίου 2001. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διενήργησαν επιτόπιο έλεγχο στις 18 Ιουλίου 2001 και κοινοποίησαν τις διαπιστώσεις τους στον Δήμο Περάματος με το από 31 Ιουλίου 2001 έγγραφο. Στο έγγραφο αυτό σημείωναν ότι το ήμισυ σχεδόν των φυτευθέντων δένδρων δεν επέζησαν και ζήτησαν, μεταξύ άλλων, από τον Δήμο Περάματος να αντικαταστήσει τα νεκρά ή τα κατεστραμμένα δένδρα, να επιδιορθώσει τα τμήματα της περιφράξεως που είχαν υποστεί φθορές και να συμπληρώσει την υποβληθείσα τελική τεχνική έκθεση με πρόσθετα πληροφοριακά και ενημερωτικά στοιχεία. Επίσης διευκρίνισαν ότι η εν λόγω τελική τεχνική έκθεση έπρεπε να υποβληθεί πριν από το πέρας του Οκτωβρίου 2001 και ότι η τελική οικονομική έκθεση έπρεπε να υποβληθεί εντός του Αυγούστου 2001. 56 Ο Δήμος Περάματος δεν απάντησε ειδικώς στο από 31 Ιουλίου 2001 έγγραφο της Επιτροπής και δεν αμφισβήτησε, κατά την πρόοδο της διοικητικής διαδικασίας, τις διαπιστώσεις τις οποίες περιέλαβε η Επιτροπή στο έγγραφο αυτό. Κατόπιν πλειόνων υπομνήσεων εκ μέρους της Επιτροπής, ο Δήμος Περάματος υπέβαλε τελικώς την αναθεωρημένη τελική τεχνική έκθεση στις 19 Φεβρουαρίου 2002 και την τελική οικονομική έκθεση την 1η Μαΐου 2002. 57 Στο έγγραφο της 29ης Ιουλίου 2002, η Επιτροπή σημείωσε ότι τα έγγραφα που της υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της αναθεωρημένης τελικής τεχνικής εκθέσεως περιείχαν αντιφατικά στοιχεία ιδίως σχετικά με τον ακριβή αριθμό των φυτευθέντων δένδρων. Υπενθύμισε επίσης τις δεσμεύσεις τις οποίες είχε αναλάβει ο Δήμος Περάματος, όπως αυτές αποτυπώθηκαν στο έγγραφο της 31ης Ιουλίου 2001, όσον αφορά την εκπλήρωση των σχετικών με τη δράση υποχρεώσεων, υπογράμμισε ότι η απουσία θετικών αποτελεσμάτων για το περιβάλλον και η υποτυπώδης κατάσταση της αναδασωτέας ζώνης της δημιουργούσαν προβληματισμό και κάλεσε τον Δήμο Περάματος να υποβάλει τις παρατηρήσεις του μέχρι τις 30 Αυγούστου 2002. Με το έγγραφο της 29ης Ιουλίου 2002, η Επιτροπή ενημέρωσε επίσης τον Δήμο Περάματος ότι τον Οκτώβριο 2002 επρόκειτο να διενεργηθεί λογιστικός έλεγχος της δράσεως. Το έγγραφο της 29ης Ιουλίου 2002 κατέληγε ως εξής: «Θα βασιστούμε στα πορίσματα του ως άνω λογιστικού ελέγχου και θα λάβουμε επίσης υπόψη τις παρατηρήσεις σας επί των τεχνικών ζητημάτων που θίγονται με το παρόν έγγραφο, πριν προβούμε στην τελική εκτίμηση και την τελική οικονομική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της δράσεως[· κ]αμία πληρωμή δεν πρόκειται να διενεργηθεί προ της τελικής εγκρίσεως της τεχνικής και της οικονομικής εκθέσεως.» 58 Επομένως, από το έγγραφο της 29ης Ιουλίου 2002 προκύπτει, πρώτον, ότι, κατά την ημερομηνία αυτή, η Επιτροπή εκτιμούσε ότι δεν διέθετε ακόμη έγκυρα πληροφοριακά στοιχεία που να της παρέχουν τη δυνατότητα να προσδιορίσει σε ποιον βαθμό ο Δήμος Περάματος εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις που είχε αναλάβει στο πλαίσιο της δράσεως, και, ειδικότερα, στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των δένδρων που τελικώς φυτεύθηκαν, δεύτερον, ότι εξακολουθούσε να τονίζει ότι ανέμενε από τον Δήμο Περάματος να αντικαταστήσει τα νεκρά ή τα κατεστραμμένα δένδρα και να επιδιορθώσει την περίφραξη και, τρίτον, ότι του διευκρίνισε ρητώς ότι καμία πληρωμή δεν επρόκειτο να διενεργηθεί προ της τελικής εγκρίσεως της τεχνικής και της οικονομικής εκθέσεως. 59 Στις παρατηρήσεις που διατύπωσε με το έγγραφο της 29ης Αυγούστου 2002, ο Δήμος Περάματος παρέσχε διευκρινίσεις ιδίως σχετικά με τον αριθμό των φυτευθέντων δένδρων, επισήμανε ότι, κατά τις εκτιμήσεις του, το ποσοστό επιβιώσεως των δένδρων κυμαινόταν μεταξύ 25 και 35 % και προέβαλε ως δικαιολογία για την καταστροφή των λοιπών φυτευθέντων δένδρων ιδίως τον υποτιθέμενο πειραματικό χαρακτήρα της επίδικης δράσεως. Το έγγραφο αυτό κατέληγε ως εξής: «Περιμένουμε να μας ενημερώσετε για τις περαιτέρω εξελίξεις σχετικά με την αξιολόγηση, τεχνική και οικονομική, του προγράμματος.» 60 Στο πλαίσιο αυτό η Επιτροπή, χωρίς να έχει προηγουμένως ολοκληρωθεί η τεχνική αξιολόγηση της δράσεως, προέβη στις 18 Οκτωβρίου 2002 στη διενέργεια λογιστικού ελέγχου, σύμφωνα με όσα είχε ανακοινώσει με το έγγραφο της 29ης Ιουλίου 2002. 61 Κατόπιν του λογιστικού ελέγχου της 18ης Οκτωβρίου 2002, η Επιτροπή, με το από 22 Δεκεμβρίου 2002 έγγραφο, ενημέρωσε τον Δήμο Περάματος ότι, στο στάδιο εκείνο της διαδικασίας, θα του ζητούσε μερική επιστροφή της συνδρομής και συγκεκριμένα την επιστροφή ποσού 167 772,61 ευρώ. Το έγγραφο αυτό έχει ως ακολούθως: «Αντικείμενο: Ένταλμα πληρωμής Αξιότιμε κύριε, Αναφερόμενος στην τελική κατάσταση δαπανών που επισυνάφθηκε στην τελική έκθεση της 2ας Ιουλίου 2002 και στην ανταλλαγείσα κατόπιν αυτής αλληλογραφία, σας ενημερώνω ότι, κατόπιν εξετάσεως της δηλώσεώς σας, αποφασίστηκε να ζητηθεί από τις υπηρεσίες σας μερική επιστροφή [του ποσού της συνδρομής]. Στο παρόν στάδιο, το προτεινόμενο προς ανάκτηση ποσό υπολογίζεται ως ακολούθως: [ποσό του οποίου ζητείται η επιστροφή: 167 772,61 ευρώ] Θα σας ήμουν υπόχρεος εάν μου κοινοποιούσατε τις παρατηρήσεις σας, σύμφωνα με όσα ορίζει το σημείο 7 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως [περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής], μέχρι τις 13 Ιανουαρίου 2003. Μετά την ως άνω ημερομηνία, το ένταλμα πληρωμής θα διαβιβαστεί για έγκριση στον δημοσιονομικό ελεγκτή της Επιτροπής.» 62 Το υπολογισθέν με το έγγραφο της 22ας Δεκεμβρίου 2002 ποσό των 167 772,61 ευρώ μειώθηκε τελικώς σε 146 220,61 ευρώ, αφού ο Δήμος Περάματος, με έγγραφο της 28ης Μαρτίου 2003, διαβίβασε συμπληρωματικά δικαιολογητικά όσον αφορά ορισμένες δαπάνες που είχαν αρχικώς κριθεί ως μη επιλέξιμες. 63 Μετά την ολοκλήρωση του προαναφερθέντος λογιστικού ελέγχου και τον προσδιορισμό, βάσει του ελέγχου αυτού, του προς ανάκτηση ποσού, η ομάδα εξωτερικής τεχνικής βοήθειας της Επιτροπής διενήργησε τον Μάιο 2003 νέο επιτόπιο έλεγχο της δράσεως. Με βάση τα πορίσματα του νέου αυτού ελέγχου η Επιτροπή συνήγαγε το συμπέρασμα το οποίο κοινοποίησε στον Δήμο Περάματος με το από 23 Ιουνίου 2003 έγγραφό της και κατά το οποίο η δράση μπορούσε να θεωρηθεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 %. Σε αυτή τη βάση, και χωρίς να λάβει υπόψη τα πορίσματα του εν τω μεταξύ περατωθέντος λογιστικού ελέγχου, η Επιτροπή, με το προαναφερθέν έγγραφο, καθόρισε το προς ανάκτηση ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής σε 466 627,05 ευρώ. 64 Επομένως, από τις ανωτέρω εκτιμήσεις προκύπτει ότι, κατά την ημερομηνία της 28ης Μαρτίου 2003 στην οποία αναφέρεται ο Δήμος Περάματος και κατά την οποία αυτός διαβίβασε στην Επιτροπή τα τελευταία πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον διενεργηθέντα λογιστικό έλεγχο, ο τεχνικός έλεγχος της δράσεως δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί, πράγμα το οποίο δεν ήταν δυνατό να αγνοεί ο Δήμος Περάματος. 65 Από τις ίδιες εκτιμήσεις προκύπτει επίσης ότι ουδέποτε η Επιτροπή παρέσχε στον Δήμο Περάματος συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις ότι το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής στο οποίο θα είχε τελικώς δικαίωμα ο δεύτερος θα καθοριζόταν αποκλειστικώς με βάση τα πορίσματα του διενεργηθέντος λογιστικού ελέγχου. Αντιθέτως, ευθύς μετά την ολοκλήρωση της δράσεως στις 31 Μαρτίου 2001 και την υποβολή της τελικής εκθέσεως στις 2 Ιουλίου 2001, η Επιτροπή προέβη σε επανειλημμένες υπομνήσεις προς τον Δήμο Περάματος ότι ανέμενε από αυτόν την εκπλήρωση ορισμένων υποχρεώσεων τις οποίες φερόταν να έχει αναλάβει στο πλαίσιο της δράσεως, όπως την αντικατάσταση των κατεστραμμένων δένδρων και την επιδιόρθωση της περιφράξεως. Επιπλέον, η Επιτροπή, με το από 29 Ιουλίου 2002 έγγραφο, διευκρίνισε ρητώς στον Δήμο Περάματος ότι καμία πληρωμή δεν επρόκειτο να διενεργηθεί προ της τελικής εγκρίσεως τόσο της τεχνικής όσο και της οικονομικής εκθέσεως. 66 Από τις ανωτέρω σκέψεις προκύπτει ότι ο Δήμος Περάματος, εφόσον γνώριζε ότι δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί ο τεχνικός έλεγχος και ότι, κατά συνέπεια, δεν είχε ακόμη προσδιοριστεί σε ποιον βαθμό θεωρούνταν ότι αυτός έχει εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του, δεν μπορούσε βασίμως να πιστεύει ότι το προς ανάκτηση ποσό θα καθοριζόταν αποκλειστικώς με βάση τα πορίσματα του εν τω μεταξύ διενεργηθέντος λογιστικού ελέγχου. 67 Επομένως, ο λόγος ακυρώσεως που στηρίζεται στην παραβίαση της αρχής της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης πρέπει να απορριφθεί. Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται σε πλάνη περί τα πράγματα και σε εσφαλμένη ερμηνεία της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής 68 Ο Δήμος Περάματος υποστηρίζει ότι η απορρέουσα από την επίδικη δράση νόμιμη υποχρέωσή του περιοριζόταν στη φύτευση 60 000 δένδρων και δεν εκτεινόταν στη λήψη μέτρων για τη διασφάλιση της επιβιώσεώς τους. Η μεταγενέστερη καταστροφή των δένδρων οφειλόταν σε καταστάσεις ανεξάρτητες από πράξεις ή παραλείψεις του Δήμου. Συναφώς, ο Δήμος Περάματος επικαλείται, πρώτον, τον πειραματικό χαρακτήρα γενικώς της δράσεως και ειδικότερα των υλικών που μνημονεύθηκαν στη σκέψη 3 ανωτέρω, ιδίως δε την περιορισμένη αποτελεσματικότητά τους σε σχέση με την αρχικώς προσδοκώμενη, δεύτερον, τη βραχώδη μορφολογία του εδάφους το οποίο δεν ήταν δεκτικό των εφαρμοσθεισών μεθόδων αναδασώσεως και, επιπλέον, υπέστη αλλοιώσεις λόγω πυρκαγιάς του 1998, τρίτον, τις δυσμενείς κλιματολογικές συνθήκες στην περιοχή του Περάματος μεταξύ των ετών 1999 και 2001, με υψηλές θερμοκρασίες, ανομβρία και όψιμους παγετούς, τέταρτον, την ασυνήθη έξαρση των πυρκαγιών μεταξύ των ετών 2000 και 2004 και, πέμπτον, τις φθορές στην περίφραξη του χώρου της αναδασώσεως με συνέπεια την ελεύθερη διέλευση οικόσιτων ζώων, καθώς και την αδυναμία του να ανακατασκευάσει την περίφραξη λόγω ελλείψεως πόρων. Προς στήριξη των επιχειρημάτων του και ιδίως του σχετικού με τα αποτελέσματα της χρησιμοποιήσεως των μνημονευθέντων στη σκέψη 3 ανωτέρω υλικών, ο Δήμος Περάματος επικαλείται το περιεχόμενο της προσαρτηθείσας στο δικόγραφο της προσφυγής τεχνικής εκθέσεως με ημερομηνία 29 Ιουνίου 2007, στην οποία περιγράφονται οι κίνδυνοι από την εκτεταμένη χρήση των υλικών αυτών υπό κλιματικές συνθήκες ανάλογες με αυτές της περιοχής του Περάματος, οι οποίες χαρακτηρίζονταν από πολύ υψηλές θερμοκρασίες και ανομβρία. 69 Ο Δήμος Περάματος αμφισβητεί επίσης τη διαπίστωση στην οποία προέβησαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής τον Μάιο 2003 ότι μόνο 10 % των δένδρων επιβίωσαν και υποστηρίζει ότι από μετρήσεις τις οποίες πραγματοποίησαν οι υπηρεσίες του το 2002 και τις οποίες κοινοποίησε, εν συνεχεία, στην Επιτροπή με το από 29 Αυγούστου 2002 έγγραφο προκύπτει ένα ποσοστό επιβιώσεως μεταξύ 25 και 35 %. Ο Δήμος Περάματος συνάγει ότι η διαπίστωση της Επιτροπής ότι οι αρχικώς προβλεφθείσες δράσεις υλοποιήθηκαν τελικώς μόνο σε ποσοστό 10 % είναι προϊόν πλάνης περί τα πράγματα και εσφαλμένης ερμηνείας της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. 70 Όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το επίδικο αίτημα επιστροφής στηρίζεται στη διαπίστωση των υπηρεσιών της Επιτροπής κατά τον επιτόπιο έλεγχο που διενήργησαν τον Μάιο 2003, η οποία κοινοποιήθηκε στον Δήμο Περάματος με το από 23 Ιουνίου 2003 έγγραφο και κατά την οποία «οι αρχικώς προβλεφθείσες δράσεις υλοποιήθηκαν τελικώς μόνο σε ποσοστό 10 % και […], ως εκ τούτου, οι πραγματοποιηθείσες δαπάνες μπορούν να χαρακτηριστούν ως επιλέξιμες μόνο σε ποσοστό 10 %». Στην προσβαλλόμενη απόφαση, ο υπολογισμός του προς ανάκτηση ποσού έγινε με βάση αυτό το ποσοστό. 71 Επομένως, στο πλαίσιο του εξεταζόμενου λόγου ακυρώσεως, πρέπει να εξεταστεί εάν η Επιτροπή ορθώς συνήγαγε ότι η δράση μπορούσε να χαρακτηριστεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 %. Η εξέταση αυτή προϋποθέτει τον προσδιορισμό του περιεχομένου και της φύσεως των υποχρεώσεων τις οποίες υπείχε ο Δήμος Περάματος σχετικά με την επίδικη δράση και η εκπλήρωση των οποίων θα του παρείχε δικαίωμα για την είσπραξη της χρηματοδοτικής συνδρομής. – Επί του περιεχομένου και της φύσεως των υποχρεώσεων του Δήμου Περάματος 72 Πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά το σημείο 2 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, η επιχορηγούμενη δράση υλοποιείται κατ’ εφαρμογή του κανονισμού 1973/92, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1404/96, και σύμφωνα με την τεχνική περιγραφή που συνέταξε ο Δήμος Περάματος και περιλαμβάνεται στην υποβληθείσα από αυτόν πρόταση. 73 Επιπλέον, όπως προκύπτει από τη νομολογία, η χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής εξαρτάται από την τήρηση όχι μόνον των προϋποθέσεων που έχει καθορίσει η Επιτροπή με την απόφαση περί χορηγήσεως της συνδρομής, αλλά και των όρων που περιλαμβάνονται στην αίτηση χορηγήσεως επί της οποίας εκδόθηκε η εν λόγω απόφαση (αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 3ης Φεβρουαρίου 2000, T-46/98 και T-151/98, CCRE κατά Επιτροπής, Συλλογή 2000, σ. II-167, σκέψη 68, και Euroagri κατά Επιτροπής, σκέψη 51 ανωτέρω, σκέψη 84). Εν προκειμένω, ο Δήμος Περάματος ζήτησε την επίδικη χρηματοδοτική συνδρομή για την υλοποίηση συγκεκριμένης δράσεως την οποία περιέγραψε στην πρόταση που υπέβαλε, η δε περιγραφή αυτή είχε οπωσδήποτε καθοριστική σημασία για την εκ μέρους της Επιτροπής έκδοση της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. 74 Επομένως, προκειμένου να προσδιοριστεί το περιεχόμενο και η φύση των υποχρεώσεων του Δήμου Περάματος σχετικά με την υλοποίηση της επίδικης δράσεως, πρέπει να ληφθεί υπόψη όχι μόνο το περιεχόμενο της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, αλλά επίσης η πρόταση την οποία υπέβαλε ο Δήμος Περάματος στην Επιτροπή και επί της οποίας η δεύτερη εξέδωσε την εν λόγω απόφαση. 75 Υπενθυμίζεται συναφώς ότι οι αιτούντες χρηματοδοτική συνδρομή και οι δικαιούχοι τέτοιων συνδρομών έχουν την υποχρέωση να ενημερώνουν και να συνεργάζονται ειλικρινώς με την Επιτροπή υπό την έννοια ότι οφείλουν να είναι βέβαιοι για την επαρκή ακρίβεια και την αξιοπιστία των στοιχείων τα οποία παρέχουν στην Επιτροπή και τα οποία δεν θα πρέπει να περιάγουν τη δεύτερη σε εσφαλμένη κρίση, διότι άλλως θα διακυβευόταν η ορθή λειτουργία του συστήματος ελέγχου και αποδείξεως που έχει προβλεφθεί για τον έλεγχο των όρων χορηγήσεως της οικείας συνδρομής. Πράγματι, ελλείψει αξιόπιστων στοιχείων, θα ήταν δυνατή η χορήγηση συνδρομής για δράσεις που δεν πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις (αποφάσεις του Πρωτοδικείου της 12ης Οκτωβρίου 1999, T-216/96, Conserve Italia κατά Επιτροπής, Συλλογή 1999, σ. II-3139, σκέψη 71, και Euroagri κατά Επιτροπής, σκέψη 51 ανωτέρω, σκέψη 83). 76 Από την εξέταση της προτάσεως που υπέβαλε ο Δήμος Περάματος και της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής προκύπτουν δύο δέσμες διαπιστώσεων εκ των οποίων η πρώτη αφορά το περιεχόμενο των υποχρεώσεων του Δήμου Περάματος και η δεύτερη τη φύση των υποχρεώσεων αυτών. 77 Όσον αφορά το περιεχόμενο των αναληφθεισών υποχρεώσεων, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, σε αντίθεση με όσα διατείνεται ο Δήμος Περάματος, αντικείμενο της επίδικης δράσεως δεν ήταν απλώς η φύτευση 60 000 δένδρων, αλλά, εν τέλει, η δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης βορείως της πόλης του Περάματος. 78 Ειδικότερα, μολονότι ο τίτλος της επίδικης δράσεως «Επίδειξη δενδροφυτεύσεως – δημιουργία δασικής ζώνης στη βραχώδη δυτική πλευρά του όρους Αιγάλεω πάνω από την πόλη του Περάματος» δεν είναι σαφής, εντούτοις, όπως προκύπτει από τις προδιαγραφές της εν λόγω δράσεως, όπως αυτές καθορίστηκαν στην πρόταση του Δήμου Περάματος και στην απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, η υποχρέωση του Δήμου δεν περιοριζόταν απλώς στη φύτευση δένδρων, αλλά περιελάμβανε επίσης τη δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης. 79 Πράγματι, όπως προκύπτει από το σημείο 3 του παραρτήματος 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, η δράση εμφανίζει υψηλό βαθμό καινοτομίας και θα έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία δάσους μέσω της φυτεύσεως 70 000 δένδρων όλων των ειδών που θα αποτελέσουν μια σημαντική «ανάσα» ζωής στο όρος Αιγάλεω. Με ακόμη σαφέστερο τρόπο, το ελληνικό κείμενο της περιλήψεως της τεχνικής περιγραφής της δράσεως, το οποίο περιλαμβάνεται στη σελίδα 9 της υποβληθείσας από τον Δήμο Περάματος προτάσεως, προβλέπει ρητώς ότι η προτεινόμενη δράση θα έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας δασικής ζώνης με 70 000 δένδρα που θα «αναπνέουν» έντονα στη βραχώδη οροσειρά του Αιγάλεω. Προστίθεται δε ότι πρόκειται για επίδειξη αναδασώσεως σε 1 000 στρέμματα βραχώδους εκτάσεως πάνω από τον οικισμό του Περάματος. 80 Η ως άνω διαπίστωση ενισχύεται περαιτέρω από το χωρίο που παρατίθεται κατωτέρω και περιλαμβάνεται στη σελίδα 24 της υποβληθείσας από τον Δήμο Περάματος προτάσεως, υπό την επικεφαλίδα «Πλαίσιο της δράσεως»: «Η μόνη λύση για να αντιμετωπιστούν όλα αυτά τα προβλήματα περιβαλλοντικής φύσεως και ποιότητας ζωής είναι η δημιουργία μιας περιφραγμένης δασικής ζώνης βορείως του Δήμου […] Η δασική αυτή ζώνη θα συμβάλλει στην αντιμετώπιση των προβλημάτων που οφείλονται στην ηλιακή ακτινοβολία και στην ατμοσφαιρική ρύπανση.» 81 Το συμπέρασμα κατά το οποίο η επίδικη δράση δεν περιοριζόταν απλώς στη φύτευση δένδρων, αλλά περιελάμβανε επίσης τη δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης, δεν ανατρέπεται από το σημείο 2 του παραρτήματος 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής το οποίο επικαλείται ο Δήμος Περάματος προκειμένου να ενισχύσει το επιχείρημά του. 82 Κατ’ αρχάς, όπως προκύπτει από το γενικό πλαίσιο εντός του οποίου εντασσόταν η δράση και λαμβανομένου επίσης υπόψη του ελληνικού κειμένου της περιλήψεως της τεχνικής περιγραφής της δράσεως που περιλαμβάνεται στη σελίδα 9 της υποβληθείσας από τον Δήμο Περάματος προτάσεως, ο όρος «φύτευση» πρέπει να νοηθεί ως αντίστοιχος του όρου «αναδάσωση». Εν τέλει, ο τίτλος της δράσεως, όπως έχει συνταχθεί στην ελληνική γλώσσα και περιλαμβάνεται στη σελίδα 9 της υποβληθείσας από τον Δήμο Περάματος προτάσεως, δεν περιλαμβάνει τη λέξη «φύτευση», αλλά τη λέξη «αναδάσωση». 83 Επιπλέον, το σημείο 2 του παραρτήματος 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής προβλέπει επίσης ότι σκοπός της «φυτεύσεως» είναι η προστασία από την ατμοσφαιρική ρύπανση, ο έλεγχος της ηλιακής ακτινοβολίας και η δημιουργία ενός «πνεύμονα πρασίνου» καθώς και μιας ζώνης αναψυχής για τους κατοίκους του Δήμου. Από το χωρίο αυτό προκύπτει επομένως ότι σκοπός της δράσεως είναι η δημιουργία ενός δάσους, καθόσον τα προαναφερθέντα περιβαλλοντικά αποτελέσματα –τα οποία δικαιολογούν τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής από το LIFE– μπορούν να επιτευχθούν μόνο με τη δημιουργία ενός δάσους· είναι πρόδηλο ότι η απλή φύτευση δενδρυλλίων και η μεταγενέστερη εγκατάλειψή τους δεν αρκούν για την επίτευξη αυτού του σκοπού. 84 Επομένως, βάσει των ανωτέρω σκέψεων συνάγεται ότι η υποχρέωση την οποία ανέλαβε ο Δήμος Περάματος στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως δεν περιοριζόταν απλώς στη φύτευση δένδρων, αλλά συνίστατο εν τέλει στη δημιουργία μιας δασικής ζώνης βορείως της πόλης του Περάματος, πράγμα το οποίο προϋπέθετε, πέραν της φυτεύσεως δενδρυλλίων, τη λήψη μέτρων για τη συντήρησή τους καθώς και για τη συντήρηση της αναδασωθείσας ζώνης επί εύλογο χρονικό διάστημα ώστε αυτή να καταστεί βιώσιμη και να μετατραπεί σε δάσος, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο στη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος στην περιοχή του Περάματος, σύμφωνα και με τον γενικό σκοπό του προγράμματος LIFE, όπως αυτός καθορίζεται στο άρθρο 1 του κανονισμού 1973/92. Μεταξύ των αναγκαίων ενεργειών για να διασφαλιστεί η επιβίωση των φυτευθέντων δένδρων, προβλέφθηκε η κατασκευή και η συντήρηση περιφράξεως, δεδομένου ότι, στη σελίδα 29 της προτάσεως που υπέβαλε, ο Δήμος Περάματος επισήμανε την ανάγκη να περιφραχθεί η αναδασωτέα ζώνη τουλάχιστον για δέκα έτη προς αποφυγή της καταστροφής των δενδρυλλίων από κατσίκες και άλλα ζώα. 85 Όσον αφορά τη φύση των αναληφθεισών υποχρεώσεων, όπως αυτές περιγράφηκαν στη σκέψη 84 ανωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτό ότι αυτές συνιστούν υποχρεώσεις για την επίτευξη ορισμένου αποτελέσματος [obligations de résultat], υπό την έννοια ότι ο Δήμος Περάματος θα αποκτούσε δικαίωμα στη λήψη της χρηματοδοτικής συνδρομής η οποία προβλεπόταν στην απόφαση περί χορηγήσεώς της ακριβώς επειδή θα εκπλήρωνε τις εν λόγω υποχρεώσεις και θα επιτύγχανε ορισμένο αποτέλεσμα, το οποίο εν προκειμένω συνίστατο στη δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης. Το συμπέρασμα αυτό συνάγεται από τα ακόλουθα στοιχεία. 86 Πρώτον, στην πρόταση που υπέβαλε, ο Δήμος Περάματος εκθέτει σαφώς τα προβλήματα που συνδέονται με την αναδάσωση και παρουσιάζει συγκεκριμένες λύσεις για την αντιμετώπισή τους. Ειδικότερα, στη σελίδα 26 της υποβληθείσας προτάσεως, ο Δήμος Περάματος εκτιμά ότι τα προβλήματα στα οποία προσκρούει η αναδάσωση είναι, μεταξύ άλλων, οι ειδικές κλιματολογικές και γεωλογικές συνθήκες του όρους στο οποίο θα γίνει η αναδάσωση, η βραχώδης μορφολογία του, η ανομβρία, η παρουσία κατσικιών και εντόμων. Προς αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών, προτείνει, στην τεχνική περιγραφή της δράσεως η οποία περιλαμβάνεται στη σελίδα 10 της υποβληθείσας προτάσεως και επαναλαμβάνεται στο παράρτημα 1 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, τη χρησιμοποίηση των δύο πρότυπων υλικών που μνημονεύθηκαν στη σκέψη 3 ανωτέρω. Ο Δήμος Περάματος προτείνει επίσης, στη σελίδα 10 της υποβληθείσας προτάσεως, τη χρησιμοποίηση πρότυπων μηχανικών μέσων που καθιστούν δυνατή τη δενδροφύτευση σε οποιοδήποτε είδος εδάφους. Επιπλέον, όπως ήδη σημειώθηκε, ο Δήμος Περάματος επισημαίνει την ανάγκη να περιφραχθεί η αναδασωτέα ζώνη τουλάχιστον για δέκα έτη προς αποφυγή της καταστροφής των δενδρυλλίων από κατσίκες και άλλα ζώα. 87 Δεύτερον, σημειώνεται ότι, παρά την ύπαρξη των προβλημάτων που απαριθμούνται στη σκέψη 86 ανωτέρω, η υποβληθείσα από τον Δήμο Περάματος πρόταση χρησιμοποιούσε τέτοια ορολογία και είχε συνταχθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να μην προκαλούνται αμφιβολίες ως προς το εφικτό και την επιτυχία της δράσεως. Ειδικότερα, σημειώνεται ενδεικτικώς ότι, στη σελίδα 27 της υποβληθείσας προτάσεως, επισημαίνεται ότι η προτεινόμενη δράση, λόγω της αναμενόμενης επιτυχίας της, θα μπορούσε να συνεχιστεί με την αναδάσωση ολόκληρου του όρους Αιγάλεω και όλων των λοιπών βραχωδών ορέων που βρίσκονται δυτικώς των Αθηνών (Ελλάδα). Ομοίως, στη σελίδα 28 της υποβληθείσας προτάσεως, υπό την επικεφαλίδα «Ειδική περιγραφή», επισημαίνεται ότι η εφαρμοζόμενη μέθοδος φυτεύσεως διασφαλίζει πλήρως την επιβίωση των δένδρων. Επιπλέον, η υποβληθείσα από τον Δήμο Περάματος πρόταση περιλαμβάνει, στις σελίδες 31 έως 34, τα αποτελέσματα των δοκιμών που πραγματοποίησε πανεπιστημιακό ίδρυμα των Αθηνών όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των μνημονευθέντων στη σκέψη 3 ανωτέρω υλικών στο πλαίσιο της φυτεύσεως δένδρων και οπωροκηπευτικών, αποτελέσματα τα οποία υπήρξαν θετικά. Επιπροσθέτως, στη σελίδα 5 της υποβληθείσας προτάσεως, υπογραμμίζεται ότι ο ελληνικός οργανισμός διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και βιομηχανικής ιδιοκτησίας, αναγνωρίζοντας την πρωτοτυπία και τη σημασία της προταθείσας τεχνικής αναδασώσεως για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προβλημάτων, την επέλεξε για να μετάσχει στον ευρωπαϊκό διαγωνισμό διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και καινοτομίας. 88 Στο ίδιο πνεύμα, σημειώνεται ότι από την εξέταση της υποβληθείσας προτάσεως και της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής προκύπτει ότι δεν είναι βάσιμο το επιχείρημα του Δήμου Περάματος κατά το οποίο η επίδικη δράση είχε «πειραματικό» χαρακτήρα και, ως εκ τούτου, ενείχε αυξημένο κίνδυνο όσον αφορά την επιβίωση των δένδρων. Ειδικότερα, τα δύο προπαρατεθέντα έγγραφα, μολονότι χαρακτηρίζουν την επιχορηγούμενη δράση ως σημαντικά καινοτόμο και τα υλικά και τα μηχανικά μέσα που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν κατά τη φύτευση επίσης ως ιδιαιτέρως καινοτόμα, εντούτοις σε κανένα σημείο δεν χρησιμοποιούν τον όρο «πειραματικός». Ο Δήμος Περάματος, χρησιμοποιώντας τον όρο «καινοτόμος», έδωσε έμφαση στον πρωτότυπο χαρακτήρα της δράσεως, χωρίς όμως να εκφράζει αμφιβολίες ως προς την επιτυχή της έκβαση. 89 Αντιθέτως, στην υποβληθείσα πρόταση, η δράση παρουσιαζόταν ως πρόγραμμα πιλοτικού χαρακτήρα κατά το μέτρο στο οποίο τα αποτελέσματα που επρόκειτο να εξαχθούν από τη χρήση των προαναφερθέντων πρότυπων υλικών και των πρότυπων μηχανικών μέσων θα μπορούσαν να εφαρμοστούν και για την αναδάσωση των λοιπών περιοχών της Ελλάδας και της υφηλίου στις οποίες εντοπίζονται οι ίδιες κλιματολογικές συνθήκες και τα ίδια χαρακτηριστικά στη μορφολογία του εδάφους με αυτά της περιοχής του Περάματος. 90 Ειδικότερα, στη σελίδα 35 της υποβληθείσας προτάσεως, υπό την επικεφαλίδα «Προσδοκώμενα αποτελέσματα», επισημαίνεται κατ’ ουσίαν ότι η προτεινόμενη δράση, μέσω της οποίας τα βραχώδη εδάφη μπορούν να μετατραπούν σε δάσος, θα έχει συνεχόμενη εφαρμογή δεδομένου ότι οι ανάγκες είναι πολύ μεγάλες και οι «κοινότητες βρίσκονται υπό πίεση» λόγω των υφιστάμενων συνθηκών διαβιώσεως. Ομοίως, στη σελίδα 36 της υποβληθείσας προτάσεως, επισημαίνεται ότι η εν λόγω δράση εμφανίζει υψηλό βαθμό καινοτομίας και χρησιμότητας, διότι, μέσω της αναδασώσεως, συμβάλλει στη δημιουργία δασών στα βραχώδη όρη που περικλείουν τις μεγαλουπόλεις της υφηλίου. 91 Επομένως, όπως προκύπτει από τις εκτιμήσεις που εκτίθενται στις σκέψεις 86 έως 90 ανωτέρω, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι στην υποβληθείσα από τον Δήμο Περάματος πρόταση επί της οποίας εκδόθηκε η απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής γινόταν σαφέστατα λόγος για επίτευξη ενός συγκεκριμένου αποτελέσματος, και ειδικότερα για τη δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης βορείως της πόλης του Περάματος, και δεν εκφραζόταν καμία επιφύλαξη ως προς την επίτευξη αυτού του αποτελέσματος, η Επιτροπή χορήγησε τη χρηματοδοτική συνδρομή βασιζόμενη στο ως άνω προσδοκώμενο αποτέλεσμα, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι ο Δήμος Περάματος θα αποκτούσε το δικαίωμα στη λήψη της χρηματοδοτικής συνδρομής ακριβώς επειδή θα επιτύγχανε το συγκεκριμένο αποτέλεσμα και θα εκπλήρωνε τις υποχρεώσεις που ανέλαβε. 92 Εν προκειμένω, λαμβανομένων ειδικότερα υπόψη, αφενός, του περιεχομένου και, αφετέρου, της φύσεως των υποχρεώσεων που ανέλαβε στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως, όπως αυτές περιγράφηκαν στις σκέψεις 77 έως 91 ανωτέρω, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλέστηκε κατά το στάδιο της διοικητικής διαδικασίας και αβασίμως επίσης επικαλείται ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου την επέλευση των περιστατικών που εκτέθηκαν στη σκέψη 68 ανωτέρω προκειμένου να μην υποστεί τις συνέπειες που θα απέρρεαν από ενδεχόμενη αθέτηση των υποχρεώσεών του. 93 Ειδικότερα, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται το γεγονός ότι η αποτελεσματικότητα των μνημονευθέντων στη σκέψη 3 ανωτέρω υλικών τα οποία χρησιμοποιήθηκαν στο πλαίσιο της αναδασώσεως υπήρξε χαμηλότερη της προσδοκώμενης, καθόσον, στην υποβληθείσα πρόταση, δεν εξέφρασε καμία επιφύλαξη ως προς την αποτελεσματικότητα των εν λόγω υλικών, αλλά, αντιθέτως, χρησιμοποίησε όρους που δεν άφηναν καμία αμφιβολία ως προς την αποτελεσματικότητα των υλικών αυτών και, γενικότερα, ως προς την επιτυχή έκβαση της δράσεως η οποία επρόκειτο να υλοποιηθεί σε έναν χώρο αναδασώσεως με μορφολογικά χαρακτηριστικά και κλιματολογικές συνθήκες που δεν ευνοούσαν την υλοποίηση αυτή. Η ως άνω περιγραφή είχε αποφασιστική σημασία για τη χορήγηση της χρηματοδοτικής συνδρομής από την Επιτροπή. 94 Επιπλέον, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου την τεχνική έκθεση με ημερομηνία 29 Ιουνίου 2007 (βλ. σκέψη 68 ανωτέρω). 95 Ειδικότερα, η Επιτροπή, χωρίς να αντικρούεται στο σημείο αυτό από τον Δήμο Περάματος, υποστηρίζει ότι έλαβε γνώση της εκθέσεως αυτής μόλις το 2007, κατά τον χρόνο δηλαδή της ασκήσεως της προσφυγής. Κατά συνέπεια, η έκθεση αυτή δεν έχει επιπτώσεις στη νομιμότητα της προσβαλλομένης αποφάσεως η οποία, κατά πάγια νομολογία, πρέπει να εκτιμάται με βάση τα στοιχεία που μπορούσε να διαθέτει η Επιτροπή κατά τον χρόνο κατά τον οποίο έλαβε την εν λόγω απόφαση (βλ., κατ’ αναλογία, απόφαση του Δικαστηρίου της 15ης Απριλίου 2008, C‑390/06, Nuova Agricast, Συλλογή 2008, σ. I-2577, σκέψη 54 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). Επιπλέον, δυνάμει της υποχρεώσεως ενημερώσεως και ειλικρινούς συνεργασίας την οποία υπέχουν οι αιτούντες χρηματοδοτική συνδρομή καθώς και οι δικαιούχοι τέτοιας συνδρομής (βλ. σκέψη 75 ανωτέρω), ο Δήμος Περάματος όφειλε να εκπονήσει την έκθεση αυτή πολύ νωρίτερα, κατά το στάδιο δηλαδή της υποβολής της προτάσεως, προκειμένου, κατόπιν ωρίμου εξετάσεως, να είναι όντως σε θέση να δεσμευτεί για το αποτέλεσμα που προσδοκούσε από τη χρησιμοποίηση των δύο μνημονευθέντων στη σκέψη 3 ανωτέρω υλικών και να παράσχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να αποφασίσει, εν πλήρη γνώσει, εάν θα του χορηγήσει τη χρηματοδοτική συνδρομή. Υπενθυμίζεται συναφώς ότι το αντικείμενο της επιχορηγούμενης δράσεως, όπως αυτό προκύπτει από την υποβληθείσα πρόταση και την απόφαση περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής, ήταν η αναδάσωση περιοχής με απώτερο σκοπό τη δημιουργία μιας βιώσιμης δασικής ζώνης, αποτέλεσμα το οποίο ο Δήμος Περάματος θεωρούσε δεδομένο λόγω της αποτελεσματικότητας των μέσων και της τεχνικής που επρόκειτο να χρησιμοποιηθούν. Κατά συνέπεια, ο Δήμος Περάματος έφερε την ευθύνη για τη χρησιμοποίηση των μνημονευθέντων στη σκέψη 3 ανωτέρω υλικών τα οποία, κατά την τεχνική έκθεση του 2007, δεν είχαν υποβληθεί, σε επαρκή βαθμό, σε δοκιμές πριν από τη χρησιμοποίησή τους στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως. 96 Περαιτέρω, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται το γεγονός ότι το έδαφος ήταν βραχώδες, καθόσον, αφενός, το χαρακτηριστικό αυτό του εδάφους ήταν γνωστό και μνημονευόταν στην υποβληθείσα πρόταση και, αφετέρου, ο Δήμος Περάματος δεν εξέφρασε καμία επιφύλαξη στην πρότασή του ως προς την επιτυχή έκβαση της αναδασώσεως παρά το γεγονός ότι το έδαφος ήταν βραχώδες. Κατά τα λοιπά, όσον αφορά την πυρκαγιά που εκδηλώθηκε το 1998, στη δικογραφία δεν περιλαμβάνεται κανένα αποδεικτικό στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι η πυρκαγιά αυτή επέφερε αλλοιώσεις στη μορφολογία του εδάφους, όπως διατείνεται ο Δήμος Περάματος. 97 Όσον αφορά το επιχείρημα του Δήμου Περάματος περί υψηλών θερμοκρασιών στην περιοχή του Περάματος κατά τους θερινούς μήνες των ετών 1999 έως 2001, σε συνδυασμό με την ανομβρία, σημειώνεται ότι οι εν λόγω συνθήκες ήταν συνήθεις στην περιοχή αυτή. Πράγματι, η υποβληθείσα από τον Δήμο Περάματος πρόταση παρέχει στοιχεία από τα οποία προκύπτει ότι κατά τους θερινούς μήνες οι θερμοκρασίες είναι υψηλές και παρατηρείται ανομβρία. Επομένως, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται τα ως άνω κλιματολογικά φαινόμενα τα οποία ήταν κοινώς γνωστά. Όσον αφορά ακόμη τους μνημονευόμενους όψιμους παγετούς, στη δικογραφία δεν περιλαμβάνεται κανένα αποδεικτικό στοιχείο από το οποίο να προκύπτει καταστροφή τμήματος των φυτευθέντων δένδρων εξαιτίας των εν λόγω παγετών, όπως διατείνεται ο Δήμος Περάματος. 98 Μεταξύ των συνθηκών που επέτειναν την καταστροφή των δένδρων, ο Δήμος Περάματος αναφέρει επίσης την είσοδο οικόσιτων ζώων στον χώρο της αναδασώσεως η οποία οφειλόταν στις φθορές που προκάλεσαν επανειλημμένως τρίτοι, ιδίως βοσκοί, στην προστατευτική περίφραξη του χώρου αυτού. Ο Δήμος Περάματος κάνει συναφώς λόγο για αδυναμία εποπτείας και διαρκούς αποκαταστάσεως των φθορών καθόσον δεν διέθετε τους αναγκαίους δημοσιονομικούς πόρους για τη δαπάνη αυτή της οποίας η έκταση δεν μπορούσε να υπολογιστεί εξαρχής. Υπογραμμίζει επίσης ότι δεν έχει την αρμοδιότητα να ελέγχει τη βοσκή ζώων διότι η αρμοδιότητα αυτή ανήκει σε άλλες εθνικές υπηρεσίες. 99 Όσον αφορά τα ως άνω επιχειρήματα, πρέπει να σημειωθεί ότι, όπως προκύπτει από τις προσαρτηθείσες στο δικόγραφο της προσφυγής εκθέσεις της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας σχετικά με τον αριθμό των ζώων που υπάρχουν εντός των ορίων κάθε δημοτικού διαμερίσματος, ο Δήμος Περάματος, κατά τον χρόνο κατά τον οποίο συνέταξε την πρότασή του, δεν μπορούσε να αγνοεί την παρουσία μεγάλου αριθμού οικόσιτων ζώων πλησίον του χώρου αναδασώσεως. Επομένως, κατά λογική αναγκαιότητα, ο Δήμος Περάματος, κατά τον χρόνο κατά τον οποίο συνέταξε την υποβληθείσα πρόταση, ήταν σε θέση να προβλέψει το ενδεχόμενο τα ζώα αυτά να εισέλθουν στον χώρο της αναδασώσεως και, με τον τρόπο αυτό, να καταστρέψουν μέρος των φυτευθέντων δένδρων. Εντούτοις, στην υποβληθείσα πρόταση, ο Δήμος Περάματος δεν έκανε λόγο για ένα τέτοιο ενδεχόμενο και δεν ενημέρωσε σχετικώς την Επιτροπή ώστε να της παράσχει τη δυνατότητα να αποφασίσει, εν πλήρη γνώσει, εάν θα του χορηγήσει τη χρηματοδοτική συνδρομή. Έκανε απλώς αναφορά στην ανάγκη προστασίας του χώρου της αναδασώσεως και στην ανάγκη συντηρήσεως της περιφράξεως τουλάχιστον για δέκα έτη προκειμένου να προστατευθούν τα δενδρύλλια από τα ζώα, ενώ, όπως ήδη υπογραμμίστηκε, δεν εξέφρασε καμία επιφύλαξη ως προς την επιτυχή έκβαση της δράσεως. Κατά συνέπεια, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται την παρουσία των ζώων προκειμένου να μην υποστεί τις συνέπειες από τη μη εκπλήρωση της αναληφθείσας υποχρεώσεως. Ο Δήμος Περάματος αβασίμως επίσης επικαλείται ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου τόσο την οικονομική του αδυναμία να εποπτεύσει και να επισκευάσει την περίφραξη όσο και τη νομική του αδυναμία να ελέγξει τη βοσκή των ζώων, στον βαθμό που, δυνάμει της υποχρεώσεως ενημερώσεως και ειλικρινούς συνεργασίας (βλ. σκέψη 75 ανωτέρω), ήταν υποχρεωμένος, κατά τον χρόνο κατά τον οποίο συνέταξε την πρότασή του, να λάβει υπόψη τα όρια των δημοσιονομικών του δυνατοτήτων και να διερευνήσει την κατά νόμο αρμοδιότητά του σε ζητήματα ελέγχου βοσκής των ζώων. Ως εκ τούτου, η σχετική ευθύνη καθώς και οι συνέπειες της εκτεθείσας οικονομικής και νομικής αδυναμίας βαρύνουν αποκλειστικώς τον Δήμο Περάματος. 100 Όσον αφορά, τέλος, το επιχείρημα περί μεγάλου αριθμού πυρκαγιών στην περιοχή του Περάματος μεταξύ των ετών 2000 και 2004, στη δικογραφία δεν περιλαμβάνεται κανένα αποδεικτικό στοιχείο από το οποίο να προκύπτει σε ποιο βαθμό οι εν λόγω πυρκαγιές έπληξαν τον χώρο της αναδασώσεως, και ιδίως ποια έκταση και ποιο αριθμό φυτευθέντων δένδρων. 101 Όπως προκύπτει από τις ανωτέρω εκτιμήσεις, ο Δήμος Περάματος αβασίμως επικαλείται τις εκτεθείσες στη σκέψη 68 ανωτέρω περιστάσεις προκειμένου να μην υποστεί τις συνέπειες που θα απέρρεαν από ενδεχόμενη αθέτηση των υποχρεώσεων που ανέλαβε στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως. – Επί της εκπληρώσεως εκ μέρους του Δήμου Περάματος των υποχρεώσεων τις οποίες ανέλαβε στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως 102 Όπως προκύπτει από τη δικογραφία, ο Δήμος Περάματος κατ’ ουσίαν δεν εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις τις οποίες ανέλαβε στο πλαίσιο της επίδικης δράσεως. 103 Πράγματι, όπως προκύπτει από το έγγραφο της Επιτροπής της 31ης Ιουλίου 2001, ήδη από τα μέσα Ιουλίου του ίδιου έτους, δηλαδή τρεισήμισι μήνες μετά το τέλος της δράσεως, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαπίστωσαν ότι σχεδόν το ήμισυ των φυτευθέντων δένδρων δεν είχαν επιβιώσει και ότι η περίφραξη είχε υποστεί φθορές, οπότε ζήτησαν από τον Δήμο Περάματος, μεταξύ άλλων, να αντικαταστήσει τα νεκρά ή τα κατεστραμμένα δένδρα και να επισκευάσει τα τμήματα της περιφράξεως που είχαν υποστεί φθορές. Επιπλέον, με το από 31 Ιουλίου 2001 έγγραφο, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισήμαναν ότι ο Δήμος Περάματος συμφώνησε να προβεί στις ενέργειες που του ζητήθηκαν, πράγμα το οποίο αυτός δεν αμφισβήτησε κατά την παραλαβή του εν λόγω εγγράφου. 104 Μετά από ένα έτος, ο Δήμος Περάματος, με το από 29 Αυγούστου 2002 έγγραφο, γνωστοποίησε την εκτίμησή του ότι, κατά την ημερομηνία αυτή, το ποσοστό επιβιώσεως των φυτευθέντων δένδρων κυμαινόταν μεταξύ 25 και 35 % (ήτοι μεταξύ 15 000 και 20 000 δένδρων) και παραδέχθηκε ότι η περίφραξη είχε καταστραφεί σε πολλά σημεία, τονίζοντας πάντως ότι δεν είχε δυνατότητα διαρκούς εποπτείας και άμεσης επισκευής του συνόλου των προκληθεισών φθορών. 105 Τέλος, με το έγγραφο και την τηλεομοιοτυπία της 23ης Ιουνίου 2003, η Επιτροπή ενημέρωσε τον Δήμο Περάματος για τα πορίσματα του επιτόπιου ελέγχου τον οποίο διενήργησε η ομάδα εξωτερικής τεχνικής βοήθειας τον Μάιο 2003, σύμφωνα με τα οποία ο αριθμός δένδρων που επιβίωσαν δεν ήταν μεγαλύτερος από 3 000 και η αναδασωτέα ζώνη και η περίφραξή της βρίσκονταν σε κακή κατάσταση. Με το ίδιο έγγραφο, η Επιτροπή γνωστοποίησε επίσης στον Δήμο Περάματος, αφενός, το συμπέρασμά της κατά το οποίο η δράση μπορούσε να θεωρηθεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 % και, αφετέρου, το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής που αυτός όφειλε να επιστρέψει. 106 Σε απάντηση του από 23 Ιουνίου 2003 εγγράφου, ο Δήμος Περάματος, με το από 25 Ιουλίου 2003 έγγραφο, επισήμανε ότι είχε ζητήσει τη διενέργεια ανεξάρτητης πραγματογνωμοσύνης για την επίδικη δράση και ότι τα πορίσματα της πραγματογνωμοσύνης, τα οποία αναμένονταν για το δεύτερο δεκαπενθήμερο του μηνός Σεπτεμβρίου 2003, θα κοινοποιούνταν στην Επιτροπή. Όπως, όμως, προκύπτει από τη δικογραφία, η εν λόγω πραγματογνωμοσύνη ουδέποτε διενεργήθηκε και, εν πάση περιπτώσει, ουδέποτε κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή σχετική έκθεση. 107 Ενώπιον του Γενικού Δικαστηρίου ο Δήμος Περάματος υποστήριξε απλώς ότι το ποσοστό επιβιώσεως των φυτευθέντων δένδρων το οποίο όφειλε να χρησιμοποιήσει η Επιτροπή ως βάση για τον καθορισμό του προς ανάκτηση ποσού ήταν αυτό το οποίο της γνωστοποίησε ο ίδιος με το 29 Αυγούστου 2002 έγγραφό του και το οποίο, κατά την εκτίμησή του, κυμαινόταν μεταξύ 25 και 35 %. Επομένως, συνάγεται ότι ο Δήμος Περάματος υπολογίζει τον βαθμό στον οποίο εκτιμά ότι εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις του με βάση μια χρονική περίοδο διαφορετική από εκείνη στην οποία βασίστηκαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής, εφόσον αυτές διαμόρφωσαν την τελική τους εκτίμηση κατά τον επιτόπιο έλεγχο που διενεργήθηκε τον Μάιο 2003. 108 Αρκεί, όμως, η διαπίστωση ότι η χρονική περίοδος την οποία έλαβε υπόψη ο Δήμος Περάματος προς στήριξη του επιχειρήματός του δεν είναι η κρίσιμη, οπότε το επιχείρημα αυτό πρέπει να απορριφθεί. 109 Πράγματι, υπενθυμίζεται ότι, όπως επισημάνθηκε στη σκέψη 60 ανωτέρω, ο τεχνικός έλεγχος της δράσεως με βάση τον οποίο θα καθοριζόταν σε ποιο βαθμό ο Δήμος Περάματος είχε εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του ολοκληρώθηκε όχι με την αποστολή εκ μέρους του Δήμου Περάματος του εγγράφου της 29ης Αυγούστου 2002, αλλά με τον επιτόπιο έλεγχο τον οποίο διενήργησε τον Μάιο 2003 η ομάδα εξωτερικής τεχνικής βοήθειας της Επιτροπής και τα πορίσματα του οποίου κοινοποιήθηκαν στον Δήμο Περάματος με το από 23 Ιουνίου 2003 έγγραφο της Επιτροπής. Από τον ως άνω επιτόπιο έλεγχο προέκυψε ότι ο αριθμός των δένδρων που είχαν επιβιώσει ανερχόταν σε 3 000, αριθμός σαφώς μικρότερος αυτού τον οποίο υπολόγισε ο Δήμος Περάματος με το από 29 Αυγούστου 2002 έγγραφό του. Επιπλέον, πρέπει να διαπιστωθεί ότι ο ως άνω επιτόπιος έλεγχος που διενεργήθηκε τον Μάιο 2003 δικαιολογούνταν πλήρως από τις περιστάσεις της υπό κρίση υποθέσεως καθόσον, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η επιδείνωση της καταστάσεως της αναδασωτέας ζώνης ήταν ταχεία, η Επιτροπή όφειλε να επαληθεύσει την γνωστοποιηθείσα με το από 29 Αυγούστου 2002 έγγραφο εκτίμηση του Δήμου Περάματος κατά την οποία το ποσοστό επιβιώσεως των φυτευθέντων δένδρων κυμαινόταν μεταξύ 25 και 35 %. 110 Κατόπιν των ανωτέρω εκτιμήσεων, συνάγεται ότι η Επιτροπή ορθώς έκρινε ότι η επίδικη δράση μπορούσε να χαρακτηριστεί υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 %. 111 Επομένως, ο εξετασθείς λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Επί του λόγου ακυρώσεως ο οποίος στηρίζεται σε έλλειψη αιτιολογίας 112 Ο Δήμος Περάματος υποστηρίζει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται αιτιολογίας καθόσον δεν εκθέτει τα πραγματικά και νομικά στοιχεία που συνιστούν το θεμέλιό της. Ειδικότερα, η προσβαλλόμενη απόφαση δεν προσδιορίζει με σαφήνεια ποιες ενέργειες δεν πραγματοποιήθηκαν, ποιες δηλωμένες δαπάνες κρίθηκαν μη επιλέξιμες, ποιες δαπάνες δεν συνοδεύονταν από επαρκή δικαιολογητικά, ποιο ήταν το νομικό θεμέλιο του εξωλογιστικού υπολογισμού και ποιο ήταν το κριτήριο βάσει του οποίου η Επιτροπή συνήγαγε ότι πραγματοποιήθηκαν τελικώς μόνο 10 % των προβλεπόμενων ενεργειών. 113 Κατά πάγια νομολογία, πρώτον, η αιτιολογία της πράξεως πρέπει να εκθέτει κατά τρόπο σαφή και μη διφορούμενο τη συλλογιστική του οργάνου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα, αφενός, στους ενδιαφερόμενους να λάβουν γνώση της δικαιολογητικής βάσεως του μέτρου και, αφετέρου, στο αρμόδιο δικαιοδοτικό όργανο της Ένωσης να ασκήσει τον έλεγχό του, και, δεύτερον, η έκταση της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως κρίνεται σε συνάρτηση με το γενικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται η οικεία πράξη (απόφαση του Δικαστηρίου της 14ης Φεβρουαρίου 1990, C-350/88, Delacre κ.λπ. κατά Επιτροπής, Συλλογή 1990, σ. I-395, σκέψεις 15 και 16· αποφάσεις Industrias Pesqueras Campos κ.λπ. κατά Επιτροπής, σκέψη 51 ανωτέρω, σκέψη 140, και Conserve Italia κατά Επιτροπής, σκέψη 75 ανωτέρω, σκέψη 117). 114 Εν προκειμένω, όσον αφορά τη νομική βάση της προσβαλλομένης αποφάσεως, πρέπει να σημειωθεί ότι η απόφαση αυτή κάνει μνεία της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. Επομένως, ο Δήμος Περάματος μπορούσε χωρίς δυσκολία να γνωρίζει ότι η εξουσία προς ανάκτηση της χρηματοδοτικής συνδρομής την οποία χορήγησε η Επιτροπή λαμβάνοντας την προσβαλλόμενη απόφαση εδράζεται στο άρθρο 11, παράγραφος 1, του κανονισμού 1973/92 σχετικά με τη δημιουργία του LIFE, καθώς και, ειδικότερα, στο σημείο 7 του παραρτήματος 2 της αποφάσεως περί χορηγήσεως της χρηματοδοτικής συνδρομής. 115 Όσον αφορά τα πραγματικά στοιχεία τα οποία εκτίθενται στην προσβαλλόμενη απόφαση και βάσει των οποίων ζητήθηκε η επίδικη επιστροφή, διαπιστώνεται ότι στην εν λόγω απόφαση απαριθμούνται λεπτομερώς τα διάφορα στάδια της διοικητικής διαδικασίας που προηγήθηκαν της εκδόσεως της αποφάσεως αυτής, και παρουσιάζεται η ανταλλαγείσα μεταξύ της Επιτροπής και του Δήμου Περάματος αλληλογραφία. Ειδικότερα, στην προσβαλλόμενη απόφαση επαναλαμβάνεται το κείμενο του από 23 Ιουνίου 2003 εγγράφου της Επιτροπής με το οποίο αυτή, αφενός, γνωστοποίησε στον Δήμο Περάματος τη διαπίστωση των υπηρεσιών της ότι η επίδικη δράση μπορούσε τελικώς να θεωρηθεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 % και, αφετέρου, καθόρισε το ποσό το οποίο όφειλε να επιστρέψει ο Δήμος Περάματος βάσει της ως άνω διαπιστώσεως. 116 Το μνημονευόμενο στην προσβαλλόμενη απόφαση έγγραφο της 23ης Ιουνίου 2003 διευκρινίζει ότι ο καθορισμός του ποσοστού του 10 % είναι απόρροια της διαπιστώσεως των υπηρεσιών της Επιτροπής ότι ο αριθμός των φυτευθέντων δένδρων που επιβίωσαν δεν ήταν μεγαλύτερος από 3 000 και ότι η περίφραξη βρισκόταν σε κακή κατάσταση. 117 Επιπλέον, στην προσβαλλόμενη απόφαση παρατίθεται ο περιλαμβανόμενος στο έγγραφο της 23ης Ιουνίου 2003 πίνακας σχετικά με τον υπολογισμό του ποσού το οποίο ο Δήμος Περάματος οφείλει να επιστρέψει, το δε περιεχόμενο του πίνακα αυτού δεν προκαλεί, κατά τα λοιπά, καμία αμφιβολία. 118 Όσον αφορά, τέλος, την αιτίαση του Δήμου Περάματος ότι η προσβαλλόμενη απόφαση δεν προσδιορίζει τις δαπάνες που δεν συνοδεύονταν από επαρκή δικαιολογητικά, αρκεί να υπομνησθεί ότι βάση για τον καθορισμό του προς επιστροφή από τον Δήμο Περάματος ποσού ήταν η διαπίστωση των υπηρεσιών της Επιτροπής ότι η επίδικη δράση μπορούσε τελικώς να θεωρηθεί ως υλοποιηθείσα μόνο σε ποσοστό 10 % και όχι τα πορίσματα του διενεργηθέντος λογιστικού ελέγχου. Συναφώς, η προσβαλλόμενη απόφαση εξηγεί σαφώς ότι «[δ]εν προέκυψε ανάγκη περαιτέρω δημοσιονομικού ελέγχου, δεδομένου του γεγονότος ότι οι επιλέξιμες δαπάνες είχαν περιοριστεί στο 10 % του προϋπολογισμού και ότι είχαν υποβληθεί επαρκή αποδεικτικά έγγραφα για την αιτιολόγηση του εν λόγω επιπέδου των δαπανών». Επομένως, η Επιτροπή δεν ήταν υποχρεωμένη να προσδιορίσει στην προσβαλλόμενη απόφαση ποιες δαπάνες δεν συνοδεύονταν από επαρκή δικαιολογητικά. Ως εκ τούτου, η ως άνω αιτίαση πρέπει να απορριφθεί. 119 Από τις ανωτέρω εκτιμήσεις προκύπτει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι επαρκώς αιτιολογημένη. Κατά συνέπεια, ο εξετασθείς λόγος ακυρώσεως είναι αβάσιμος και, επομένως, το αίτημα περί ακυρώσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως πρέπει να απορριφθεί. Επί του επικουρικού αιτήματος περί μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως 120 Ο Δήμος Περάματος ζητεί επικουρικώς από το Γενικό Δικαστήριο να μεταρρυθμίσει την προσβαλλόμενη απόφαση και, ειδικότερα, να μειώσει το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής το οποίο πρέπει να επιστραφεί. 121 Εντούτοις, αρκεί η διαπίστωση ότι, σε υπόθεση όπως η υπό κρίση, η Συνθήκη δεν απονέμει στα δικαιοδοτικά όργανα της Ένωσης πλήρη δικαιοδοσία. Επομένως, τα όργανα αυτά δεν έχουν την εξουσία να μεταρρυθμίσουν την προσβαλλόμενη απόφαση (βλ., επ’ αυτού, διάταξη του Δικαστηρίου της 11ης Μαΐου 2000, C‑428/98 P, Deutsche Post κατά IECC και Επιτροπής, Συλλογή 2000, σ. I-3061, σκέψη 28, και απόφαση του Πρωτοδικείου της 26ης Νοεμβρίου 2008, T-263/06, Ελλάδα κατά Επιτροπής, που δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή, σκέψη 209). 122 Κατά συνέπεια, το αίτημα περί μεταρρυθμίσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως πρέπει να απορριφθεί. 123 Λαμβανομένου υπόψη του συνόλου των ανωτέρω σκέψεων, η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της. Επί των δικαστικών εξόδων 124 Κατά το άρθρο 87, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπάρχει σχετικό αίτημα. Δεδομένου ότι ο Δήμος Περάματος ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα, περιλαμβανομένων των εξόδων των διαδικασιών ασφαλιστικών μέτρων, σύμφωνα με το σχετικό αίτημα της Επιτροπής. Για τους λόγους αυτούς, ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πρώτο τμήμα) αποφασίζει: 1) Απορρίπτει την προσφυγή. 2) Ο Δήμος Περάματος φέρει τα δικαστικά του έξοδα καθώς και εκείνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, περιλαμβανομένων των δικαστικών εξόδων στις διαδικασίες των ασφαλιστικών μέτρων. Azizi Cremona Frimodt Nielsen Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 12 Οκτωβρίου 2011. (υπογραφές) * Γλώσσα διαδικασίας: η ελληνική.