Jørgen Niclasen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2022-03-09
Topic: 1. viðgerð LM-101/2021  Uppskot til  Løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um almannatrygd og tænastur (Endurgjald fyri mista arbeiðsinntøku í sambandi við at barn doyr, stuðul til sjúkuútreiðslur hjá persóni, ið eru í sambandi við sjúkuviðgerð og javning)
ger sovæfrú forkvinna ja hetta her er mál sum eg seinnu árini ikki vanliga havi viðgjørt men tað geri eg í dag eg vil siga at hetta uppskotið er býtt uppetru h og tey tæna øll hesi trý ting tæna ein góðum endamáli men eg havi tó nakrar spurningar í sambandi við hetta málið sum eg vóni at vit kunnu viðgera nærri í trivnaðarnevndini men tað er býtt upefturý og tað havl seð foreldur sum missa eitt barn ella fáa eitt barn ið er deyðført tey fáa rætt til endurgjald fyri mista arbeiðsinntøku í øðrum lagi har tað fíggjarligt ískoyti til heilsuútreiðslur tað kann veitast hóast borgarigur stator uttanlands og so er tað í verandi almannalóg verður í trimum førum víst til løgslóg um áseting í javning og tað vil siga at her er verður líkasum lagt fast athesar veitingar skulu javnast eins og aðra veitingar lat meg byrja við tí kanska mest ja itor næstan at siga kensluliga tað er at foreldur sumi missa eitt barn ella foreldur sum fáa eitt barn sum er deyðføtt at við tí fylgi jú ein stór sorg og ein trupul tíð og higartil hevur tað verið so attað hevur borið til at fingið sjúkradagpengar tað vil siga foreldur sum hava verið í tí sváru tíð eru sjúkrameldaði og tavil siga a lækni hevur sjúkrameldað tey og tað eru mínum eygum púra natúrligt tí tað er ein so mikið svár tíð sum tey tá farað ígjøgnum at tað er neyðugt at fáa eitt andað hol um man so má siga tað sum líkasum er spurningurin í tí altso higartil hevur tað verið ein læknalig meting og og tað skilji eg hampiliga væl tí menniskjur eru ymisk altso tað er einki at ivast í at foreldur sum koma út fyri einum deyðsfallið um tað er eitt deyðføtt barn ella tað er eitt barn sum er er deytt at tað er so svár tíð at skula ígjøgnum at tey hava brúk fyri tí at koma fyri seg í tey hava tíð til tey hava virkuliga brúk fyri sorgini men mín spurningur her er er t ikki rætt at tað er ymiskt og tá i eg sigi ymiskt so galdandi lóg vísir til sjúkradagpengar har tað er ein læknalig meting um tað er rætt elda skeivt tað veit eg so ikki men eg eri ikki iva um at tað eru foreldur sum hava brúk fyri langari tíð fyri seg sjálvan fyri líkasum at koma fyri seg aftur og so koma út aftur í tað tað vanliga lívið og hetta uppskotið sigur so í mesta lagi seks mánaðir ella seksogtjúgu vikur og tað sum eg kundi hugsaðmær at spurt landsstýrismannin tað tað er altso hvar koma seksogtjúgu vikur frá tavil siga seks mánaðar hví er tað ikki tríggjar mánaðir ella hví er tað ikki tíggju mánaðar ella tólv mánaðir sum darnsburðarfarloyvi og og tatað grundin til a til seg ta tit eg ivist ikki í at tay eru ymiskt eg trúgvi at summi hava brúk fyri rættiliga skjótt at koma út aftur á arbeiðsmarknaðin og út í í lívið aftur tí vissu ið fólk lukka seg inni sum hava eina kanska kanska náttúru um líkasum hava brúk fyri at koma í gongd aftur altso jú jú longri ið ið tað verður lukkað inni ja kanska verri er tað hjá summum tá a koma út aftur og tað allarviktigasta er haldi eg við slíkum sum hesum at tey fáa tíð til sorgina tað sum skal til og at tey eisini koma út aftur í lívi tað er líkasum tær báðar fasirnar sum vit skulu fáa at hanga saman so tí set eg eit sindur av spurnartekin við meg tað at landsstýrismaðurn knnskaln greiða frá tí altso hví sigur mann seks mánaðir fyri øll ert ikki í summum førum tað kundi verið styttri oer tað kanska ikki øðrum førum tað kundi verið longri altso vit eru jú so ymisk sum menniskjur øh eitt annað sum eg kundi hugsað mær at spurt um tað er sjúkradagpengar eru so vítt eg veit alsu tað er jú endurgjald fyri lønarmiss undir sjúku og tað liggur um knappar nítjan túsund krónur um mánaðin sum mann kann fáa í sjúkradagpengum h og tað er tá mann er sjúkur sjálvur h og í hesum førinum evur tað eisini verður galdandi fyri eitt deyðfótt ella eitt dett barn og mann ásetir í hesari lógini at tað skal vera fimmogtjúgu túsund krónur og mann ásetir eisini hesari lógini at tað skal javnast so tað blívur fimmogtjúgu túsund og fimm hundrað og tað vil so siga at at nú kemr mann mun á hvør tað er altso ein persónur sum er blivin sjúkur sjálvur fær nítjan túsund meðan er tað í hesum tilfeldinum at tað er barnið sum ennlíða verður so sjúkt at er farið her frá jamen so eitur tað fimmogtjúgu túsund og fimm hundrað altso hví hevur mann handan munin tá ið báðar lógirnar bæði hendan og lógin um sjúkradagpening er endurgjald fyri mista inntøku altso also mista inntøka er er tað er ikki munur á henni alt eftir hvat fyri óhappi ella vanlækni mann er komin út fyri onkur kann siga jamen fimmogtjúgu túsund krónur tað er tað sama sum mann fær í barsilsskipanini ja tað er eitt hámark í barsilsskipanini og og men tað er fimmogtjúgu túsund krónur og tað er tað verð í fleiri harrans ár tað er ikki prísrigulera nú fer hetta upp á fimmogtjúgu túsund og fimm hundrað taðvl siga meira enn mann fær tá ið mann er heima í barnsburðarfarloyvi er tað soleiðis at mann ætlar at prísaregulera parcskipanina eisini eg eg veit ikki men men men tað kann vera in ávísur samanhangur men men tað er ikki samanhangur tá ið mann letur endurgjald fyri mista arbeiðsinntøku at er tað sjúkradagpengar so er tað ein upphædd sum eitur nítjan túsund og er tað av hesum sum í av so er tað so er tað fimmogtjúgu túsund og fimm hundrað eitt triðja sum eg kundi hugsað mær líkasum at vent tað er hetta sum verður nevnt her sum tveyogtjúgu vikur eg veit frá kønum at at fyrr tosaði mann um áttaogtjúgu vikur at at børn sum vórðu fødd áðrenn tað varð ikki mett at tað bar til tað talið eitur nú tveyogtjúgu vikur og tað fær sotð ein ein praktiskur spurningur tí tí tað stendur í hesum uppskotinum at vissi í e eitt barn er eldri enn tveyogtjúgu er eldri enn tveyogtjúgu vikur so og og verður føtt á lívið og so doyr seinni so er lógin galdandi altso um barnið doyr tá að er sekstan ár so sigur henda lógin man skal líka hyggja eftir altso vart tú áðr enn tveyogtjúgu vikur tá tú komst til veruna men dystir áðrenn so síggi lesi eg lógina sum at so er treytin av barnið er deyðføtt men eg veit um børn sum eru fødd áðrenn tveyogtjúgu vikur og havi yvirlivað eg veit eisini um børn sum eru fødd áðrenn tveyogtjúgu vikur og hava livað men eru so seinni komni komni soleiðis fyri at lívið hjá teimum steðgari sigur henda lógin so at at um eitt barn er er tjúgu vikur tá að kemur til verðuna at er tað deyðføtt jamen so er lógin galdandi men er tað so at tað ganga mánaðar og so gevur hetta upp á andað at so ertað ikki galdandi tað er líkasum heta her markið við við tveyogtjúgu vikum hvussu knívskorið er tað tá tað kemur til fíggjarligt ískoyti til heilsuútreiðslur so eru hetta fólk sum eru í viðgerð sum hava brúk fyri aðrari viðgerðum ter fysiotera bila hvat annað sum er neyðugt at tað fær mann í føroyum men eg man statar uttanlands sum onkur plagar at siga í í londom sum err vanliga samanbera okkum við eitt nú danmark eg haldi soleiðis fólk plagi at siga her á røðrarpallinum og eru til viðgerðar har og hava brúk fyri hesi serviðgerðini afturat jamen so er tað ikki galdandi og tað broytir henda lógin tað taki eg fult undir við og tað kann ikki vera munur um annliggur her úti ella har niðri taðvilsiða danmark æh so er tað javningin eg eg havi verinakað inni á tí viðvíkjandi javningini eg haldi í lagi at slíkar veitingar eisini verða javnaðar men men tá vit nú tosa um at javna altso so so so hví hvhví er er tað ikki javnt millum hesi tingini sum verða javnaðir tað var tað eg nevndur við sjúkradagpengar sum er eitt endurgjald fyri mista arbeiðsinntøku og so henda lógin sum er endurgjald fyri mista inntøku men har er ikki javnt ella javnað ella javnaðarsligt frú forkvinna nú forkvinnan situr við økinum so hon hevur sikkurt hugt eftir hvussu