Johan Dahl (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2020-11-13
Topic: 1. viðgerð LM-052/2020  Uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar anordning om ændring af anordning om ikrafttræden for Færøerne af lov om finansiel virksomhed (Ændringer af kriterier for SIFI-udpegning på Færøerne)
ja takk fyri frú forkvinnuna hetta et snýr seg um sum undanfarni røðara hava sagt um krøvini til at tryggja tað ati tað einas er teir peningastovnar sum hava tann veruliga stóra búskaparliga týdningin fyri samfelagið sum verða dekkaðir inn av amessonelkrøvunum eg minnist sera væl aftur til fíggjakreppuna sum var tá ið okur sótu og arbeiddu við júst hesum her málinum millum annað sum hevði við siðfibankar at gera og tá tá var mann í tí støðu at at sjálvandi vildi mannni frá frá danskari síðu fíggjareftirliti og øðrum tryggja tað at mann ikki kom í einari støðu aftur har ið samfelagið kom at bløða ernormar uppeftir orsakað av bankakrakkum og tí vildi mann fara inn og gera eina skipan sum gjørdi tað at bankarnir uppbygduserkapitaltil sana ímóti við sum gjørdi tað at teir nærmast vórðu sjálv bjargandi visti man kann kalla tað tað táið ið og um tær skulu komu í eina lk støðu aftur hyggu mann eftirtí føroysku skipanini aso eru treytirnar fyri at gera ein sið firi peningastovnur taðr at javnið hjá peningastorum stovnunum er størri enn trettan prosent av føroysku brottistjóarúrtøkuni og at útlánini hjá peningastovnum eru størri enn tíggju prosent av samlaðu útlátini hjá føroysku peningastovnum í føroyum og at innlánini hjá peningastovnunum eru størri enn tríggu prosent av samlaðu innlátini hjá føroysku peningastovnum í føroyum og og ein g ein peningasovnur hann verður út ineda cifipeningasovnur um at fera upp um eitt ella fleiri av teimum markviðnum sum eri omanfyri havi nevnt her í tvey fylgjandi ár men við hesumher uppskotinum so verður enn eitt markvirður sett inn í lógina og tað er eitt fjórða markvirði sum sigur tað at er javni peningastovnrins minni enn tríggjar milliardir krónur verður hann ikki útnendiroszfyð peningastovnur so kann man pyrja sjóvan hví er hetta komið inn eg minnist eisini sera væl tá ið mann viðgjørdi júst hetta her málið um hvørjir bankar skuldu vera við og okum sódu í landsstýrinum útá okur undraðurær eisini yvir tað at tann lítli peningastovnurin sum norðiast sparikassi jú hann vildi partú sleppa upp á part tá eisini og vera ein cifipeningastovnur og tað kann mann gott siga eg haldi at okur allir sum sóku landstýrinum tela øll undra en ett sinur yvir tað men tað bleiv so til tað at hann eisini bleiv ein cifipeningastovnur eg trúgvi tí uttan at í veruleikanum hugsaðu um hvat týddin tað fór at fáa fyrr bankan av ymiskum krøvum og kostnaðum júst tað at blíva ein svið banki taðhað var møguliga veruleikar fyrimunur kanska gjøgnum atvveri sifribanki men meni eg trúgvi tí at sæ í í baksspakli so hava tæir ásannað tað at hatta var nokk ikki so smart og hava tíð eisini send skriv til danska búskaparmálaráðirnum beinleiðis um at sleppa undan at líka krøvini til at sifuibanka og at tað vilja hava halvt sov heitt á á á danskar myndugleikar um at fáa lekkra kravið soleiðis at mann sigur tað at um mann hevur ein javna minni tríggjar milliardir krónur lia so sleppu mann burturúr hesun her og tað er so tað sum vágaráðið í føroyum eisini hevur viðgjørt og í numotati sum er gjørt svarar mær aftur tað at mann heldur tað at hetta er í ordan og tískil er hetta her komið inn ííhetta uppskotið her tsemiska ráðið niði í danmark hevur sent teg ti til danskar myndugleikar hetta tilmæli og tríggjar mánaðir aftaná vist e eiki hvu júrt nakrar viðmerking ella nakað nakað um tað at hann at ikki ildi hava tað vera soleiðis ja so fer at seta í gildi ogtað er tað sum okur sita við hondini her í dag øtað er einn ivastso tí ati eg skilji nokk so væl eisini tey hoyringsvar sum koma millumanar frá baknordik sum eg haldi sjálvur eru rímiligani tað eru rímiligani kritisk teir siga jú millu anað tað at hetta jú tað fyrsta metar av tað at siðfikrøvini sum koma í gildi hava eið eri nógv harðari fyri føroyskar peningastovnar endrara eru fyri teir útlendsku og tað er nakað sum hannikki blivur gjørdi vari við tá ið sifrogme komu og tað vóru okur heldu ikki hját tú gjørdi varið við tá í mun til danskar bankar til dømis um at siga eisini taðat tað eru danskir bankar sum egra sommu stildsunduin baknordygur ella betri bankin sum settisk er í partur av sifrikrøvinum niðri so eittannastað so so so so so er ta it sindur órímiliga í hesun her tað haldi eg eisini okur eiga viðgerð í nevndini tá tað kemur har til hví mann júst skal hava tað tað tann ójavnan inni tí eg hali ter esin er umráðandi at tey krøvini sum settu føroyskur peningastovurnar eru gjørd í tráð við tann føroyska búskapurin og hvussu annars hesin bankin skal virka í hesum her samfelagnum sum sum her er eisini tá ið tú ástendur og og og u um at tryggja tær at hann hann kann endureisa seg vistu er neyðugt um tað koma á protasøvara inn yvir samfelagið aftur sjálvandi tá ið mann so eisini fær eitt er tað at at mann sigur tríggar milliardir í javnað so ert tað ikki skifibanni við ð men tað setir eisini nøkur nøkur nøkur ávís nøkrur ávísar bgrenskingar inn fyri fri fyri tein teir bankarnar sum sum koma í hesa støðuna her tí at visti tær jú vaksar seg oman fyri hasin tígja milliardirnar og javna jam so hava teir soeina aðra støðu aftur ha men so leingi so teir eru í útivis fi skipanini so hava taðr ein ein kappingarfyrimun í mun til teir størru bankarnar við tað at tær hava minni útsgiftir og eftir hava minni av umsitingarligum tingum at taka taka atlil til enn vist teir vórðu stið við banki meni eg haldi tað at hetta málið skal fáa eina góða viðgerð í í nevndini og og har okur fara at gjøgnumganga dað ordiliga og og viðgera tað ordiliga eisini støðurna hjá teimum føroysku peningastovnum í dag sum hon er og teimum krøvunum snarrundir tað haldi eg er viktit am mann fær lýst kanska betri eisini hví júst føroyski peningastovnar kanska orsaka v støddini á samfelagnum tað veit eg ikki hava sangariskrøv enn enn teir útlendski ella tað danski við restina av ríkinum tað tað kann mann so seta spurnatikin við og og viðgerð eisini okur fara vussu at geva hesum málinumeina góða viðgerð í nevndini takk fyri frú forkvina