Djóni Nolsøe Joensen (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2020-09-03
Topic: 1. viðgerð LM-007/2020  Uppskot til samtyktar um at stytta arbeiðsvikuna
fyri harra formaður ja til viðgerðar er uppskotið hjá javnaðarflokkinum um at at uppskolti samtyktar um at stytta arbeiðsvikuna hetta evnið var eitt sindur úpi at venda eisini til løgtingsvalið fyri góðum ári síðani fleiri flokkar høvdu høvdu tað eisini í ella til umrøðu ví sínum sínum valskrá og tað er líkasum tann tráðin sum flokkurin hevur valt at taka upp og sum tað stendur í byrjanini á uppskotinum so er hetta her ætlanin við við hesum uppskotinum at líkasum at gera tað í stigum og stigvíst tað er viktigt at siga beinanvegin og úr almennu viðmerkingunum til uppskotið so siga vit at í fleiri áratíggju hava fakfeløgini stríðst fyri ja styttri arbeiðsviku arbeiðið hevur givið úrslit og varð arbeiðsvikan so líðandi stytt úr áttaogfjøruti niður í fjøruti tímar í seks tiog sjeytiárunum seinastu fjørutiárini hevurásetta arbeiðsvikan í føroyum kortini verið óbroytt til samanberingar varð lógaráðsetta arbeiðsvikan í danmark stytt niður í sjeyogtretivu tímar longu í hálvfems summi fakfeløg hava kortini samráðt seg til eina styttri arbeiðsviku í sáttmála millum partarnar uppskotsetararnir halda at tíðin er komin til at dagføra løgtingslóg nummar sjeyogtretivu frá fyrsta juni nítjan hundrað o áttaoghálvfjerðs um fjøruti matímars arbeiðsviku og stivíst stytta arbeiðsvikuna niður í sjeyogtretivu tímar komandi árini uppskotsetararnir siga eisini ella mæla til at hetta átti at verið tikið upp til trýpartarsamráðingar víðari verður nevnt í í uppskotinum at tað sum eisini verður frammi undir undir viðgerðini higartil er ati tað sum er áhugavert er at síggja tað at umleið tveyoghálvtrýss prosent av arbeiðsvirknum kvinnum í føroyum arbeiða á niðursetta tíð samanborið við norðralondini hjá okkum sum liggja væl lægri og tað sum mann tosar nógv um og sum uppskotið eisin skal síggjast ljósinum av í mun til ein nýmótans familjupolitikk so tann parturin sum hevur við strongd at gera er hækkandi okkara parti av heiminum og tí haldi eg at við slíkum uppskoti og kjakið sum skal til at vit tá vit hyggja atir familjupolitikki við við barsli og o longd um barsli og hvørta sínum meira tíð saman viðfamiljuni so so skal hetta síggjast i ljósini av at fáa arbeiðslív og familjum at hanga betri saman vit síggja í dag millum annað at nógvar familjur spenna seg hart við at keypa hús tað skulu ofta tvær inntøkur til og kanska í summum førum kanska tríggjar inntøkur summi arbeiða kanska hava dupultstørv so tað er millum annað tað sum flokkurin vil líkasum varpa ljós á og og vil hava tað at vit í framtíðini hyggja meira eftir at hvussu arbeiðsvikan verður verður stytt og ein ein byrjan kundi verið at við gera tað stivíst tað vildi verið upplagt uttan at tað so sum áðurnevndi røðari segði fer at kosta almikið beinanvegin øsum tað bleiv nevnt í byrjanini so hava fleiri fakfeløgis kanska serliga innan fyri umsorganarfakini verið inni á hetta her við ati víst á at at hvussu tørvurin er á at at stytta arbeiðsvikuna øog kanska nakað av tí sum hevur verið frammi um at tað illa ber til tá ið mann er í í ella vð við viðhevir styttri arbeiðsviku hvørt á sn ella niðursettar tíð so er tað tey flestu sum arbeiða innan fyri ett øki eru jú í í ein ávísum rulliskema altso tað vil siga mann hevur og tað vil siga at tú kanst vælella arbeiðsgevarin kanna í hesum førinum seta inn við fólki seta eyka fólk inn í mun til til til at loysa tann trupulleikan so tað burdi ikki verið nakað sum sum er eitt eitt eitt stórt mál í hesum ofta verður tað lagt soleiðisnar til at tað er ofta at føroyingar ella nú við slíkum uppskoti o so skl skulu fólk arbeiða minni men tað tvørturímóti so hava kastk man siga søgan og vísta okkum at føroyingar teir vilja arbeiða men kans ka mann siga í vissu vit taka tjúgu tjúgu so er tað eisini familjumynstrie soleisnar sett saman í dag at vit eisini vilja hava tíð at vera saman við okkara kæru og tí er tað eisini familjurnar sum sjálvar leggja tað til rætti sítt sítt sítt lív út frá arbeiði og hvar tey búseta seg eisini um tey skulu spenna seg hart so við einum við tað at vit byrja upp á prosessuna við at stytta arbeiðsvikuna so halda vit tað at tað tað verður betri at sameina familjuog arbeiðslívið øh og tað skal síggjast ljósini at verður tað lagt fyri fyri tingi nú hog so er tað sjálvandi tað sum eisini bleiv sagt av kristian andreasen í byrjanini so er tað upp til partan av arbeiðsmarknaðinum sjálvandi at at finna fram til ta ta røttu loysnina men sum vit síggja tað í dag so er tað summi fakfeløgir sum longu hava samráðið seg til og tað er ymiskt og tað ger tað at tað blívur ein ójavni í og tí vil tað verið kanska eittgott signal frá tinginum at sent at vit broyttu ta lógina sum segði tað at vit hava so mál at fara niður á sjeyogtretivu tímmar so hevur mann ta útgangsstøði hjá øllum pørtunum at arbeiða út frá tað meta vit í javnaðarflokkinum vera tann rætta mátan at gera tað uppá so at vit hava øll sum útgangsstøði tað sama tímatali at at tosa út frá tað vildi verið ferð fyri allar partar øvit síggja tað í grannalondunum hjá okkum at styttri arbeiðstíð tað minkar um strongd og økir um effektivitetin fleiri virki í til dømis danmark og uttanlanda hava er byrjað upp á eksperiventerað við nýggjum modellum fyri hvussu mann kann leggja til rættis enn tá at teir hava leggja arbeiðstíðina upp á aðrar mátar enn tað sum vit vanligís kenna enntá hoyrir mann um dømir sum at mann tosar um fýra dagar og man arbeiði fýra dagar har dømir eru um at arbeiðsgevarar og arbeiðstakarar forhandla seg fram til at mann hevur frí til dømis fríggjadag tí nakað sum gongur aftur tá ið mann eg lesur eitt sindur um hetta hetta evnið so er tað sum hevur viðið restitutión tað vil siga hvíld at so er avavgerandi í hesum her fyri nemnliga at at forða fyri fyri strongd og so víðari har har so viðkomandi partar arbeiða kanska longri mánadag til til hósdag øhog og endamálið tað er jú sjálvandi at at at avmarka strongdina og at tað skapar betri trivnað og hvíld tað økir um produgtivitetin so arbeiðsgevarar hetta eu eisini royndir sum eru gjørdar aðrastaðni og og tær vísa eisini at kappingarførur ikki vís vesnar tað vísir eisini royndirnar so her er nógv sum tala tað er meiri sum talar fyri at vit eiga at seta skjøtul á hetta arbeiðið meira enn vit gera í dag tað sum so eisini hoyrir við til ta søguna er so tað at tað er tað er kanska ringt akkurát seta at vísa á líkasum hvat hvat er effektivt tí at til dømis í vitanarsektorunum to er tað nemmara kanska at máta hvussu efektivur tað blívur kanska har tað er so er torførari at gera tað uppgera tað í tíð tá að kemur til tað relationella ella tað sum hevur við umsorkanarfalkini at gera men tað er ein tendensur og autematiseringin hevur so eisini gjørt sítt til at at tað í summum førum ber til at at at gera tað á arbeiðsmarknaðinum at at mann er effektivari og og man kann gera tað upp á styttri tíð saman umtikið tíðin gongur skjótt so er tað endamálið við við okkara uppskoti er sjálvandi ati at tað kann gerast eitt meira fleksibult og tað verður líka fyri partan av teimum samráðist fakfeløgini at vit tosa út frá einum støði sum er sjeyogtretivu tímar tað er nógvvit eru einasta norðaland sum sum ikki hevur er komið niður á ta tímatalið og tað sigur eisini at vit eiga at at arbeiða fram ímóti tí tí at fólkaheilsan tað at familjan fær meira tíð saman eigur at gera tað at við hvørtur um anstøðusamgongu eiga at arbeiða fram ímóti einum meimeira familju vinarligum politikki tað haldi eg eri eri líkasum eigur at vera eitt eitt mál og og um tað so kann bøtra um lívsgóðskuna og øki um nøgdsemi minka um fráveruna og sjúkrufráveruna so spara vit nógv aftur í síðsta enda bæði arbeiðsgevarar og arbeiðstakarar so og ikki minst tað at vit sum familja og børnini eisini fáa vit fáa meira tíð saman við okkara uppvaksandi ættarliði kann gera tað at tí er hetta her eitt eitteitt mál sum sum vit meta er er búgvi til at koma á á tingborð og og vit hopa tað at tað kann fáa eina góða viðgerð í í rættarnevndini har ympoliserað partan í fakfeløg og arbeiðsgevarar fáa sagt sína meining um hvar tey eru í mun til hvussu langt vit eru komin viðvíkjandi hesin her at stytta arbeiðsvikuna takk fyri harra formaður k so er tað