Bill Justinussen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2020-11-13
Topic: 1. viðgerð LM-056/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um sjófeingi (Sjófeingislógin) (Fiskidagaskipanin, leingja um gildistíðina á rættindum, føroyskir smábátar, tillagingar og fylgibroytingar)
ja takk fyriha formaður ø sum landsstýrismaðurin sigur her í samandráttinum so er tann størsta broytingin tann at vit ikki á hvørjum ári frameftir fara at áseta fiskidagar her í løgtinginum men at landsstýrismaðurin fær ta heimildina at fyrisita hetta økið og at áseta dagatalið og eg haldi at tað er skilagott tað havi eg tikið undir við í nógv ár tí tað tað hava verið reinar tilvildir sum hava verið avgerandi fyri hvussu fiskidagartalið er blivið ásett tað hevur verið ein samanbrestur av áhugamálum í løgtinginum sum hava stýrt tí tilgongdini og tað hevur ikki verið nøkur yvirskipað loysn sum sum mann er komið til tí tað er rein fyrisiting at áseta at áseta fiskidagar tað er ikki eitt tað er ikki eitt ein løgtingsins uppgáva og vit velja landsstýrisfólk við tí endamáli at fyrisita vegna løgtingið landsstýrismaðurin situr inni við tí serkunnleika sum er neyðugur at hava við hondina hann fær tilráðingar frá teimum sum hava best innlit í øki og so tekur hann avgerð við ábyrgd og ger ð ein landsstýrismaður ikki tað sum hann skal og fyrisitur hann ikki fiskidagarnar við ábyrgd út frá teimum tilmælunum tí innlitið hann fær so fær hann sekkin frá løgtinginum tað er soleiðisnar í skipanin fungerar og fær hann totalt í ábyrgdarloysi og ásetir fiskidagar bara av sínum eintinkum og og eftir sínum egnu høvdi so fær hann trupulleikar av at sita í sínum sessi sum landsstýrismaður tað er soleiðisnar í hendan skipanin fungerar og skal fungera og eg haldi at vit hava sæð hesi seinnu árini at tað hevur ikki verið til gagn fyri stovnsrøktina at løgtingið hevur ásett fiskidagar vit hava í nógv nógv ár hava vit havt fiskistovnar sum hava ligið hava verið ógvuliga illa fyri og tað eru sjálvandi nógvar meiningar um hví so er tað kann vera ein samanseting av ov ov veiðu tað kann vera ein samanseting av náttúrufyribrigdum og alt møguligt ati í sjónum og sovíðari hita og alt og tað er eisini ofta væl lýst frá millum annað havstovuni so eg haldi at tað hevur hvussu fer ikki verið nøkur sugxu at løgtingið hevur havt evstu ábyrgd av hvussu vit stýra veiðutrýsstunum og hetta verður gjørt hetta sum vit gera nú verður gjørt samstundis sum umsitingarætlanin verður sett í verk og tað sum eg haldi er trygt og gott við eini umsitingarætlan tað er at hon eisini tekur hædd fyri teimum sum eru í vinnu at sjómaðurin veit næsta ár og næsta ár aftur at at míni grundarlagi undir mínum veiðutóli og undir mínari inntøku er nøkulundatrygd og at ein umsitingarætlan ikki hevur eitt for stórt elastikk soleiðis at tú eftir einum ári kanst gera eitt ordiligt høgg í hansara tilverðurgrundarlag men at tað er avmarkað hvussu hvussu langt tú flytur fiskidagarnar uppeftir ella niður eftir alt eftir teimum tilráðingum sum tú fært og tí sum havfrøðingar og granskarar og tey sum tilmæla síggja hvat hendir í í í í tilgongdini av av ung fiski ogsovíðari so eg haldi at alt tað tilsamans at tað er landsstýrismaðurin saman við sínari umsitingum saman við havstovuni sum leggur eina trygga ætlan fyri hvussu fiskidagarnir verða lagdir tað haldi eg er tann skilabesta loysnin tí attað at løgtingið ásetir fiskidagar tað er ímóti øllum fyrisitingarreglum tí at eingin kann koma eftir okkum altso eingin kann ábyrgja okkum fyri at vit umsótug skeivt tí vit sita líka trygg inntil næsta val óansæð men tað ger ein landsstýrismaður ikki hann má fyrisita við ábyrgd tí annars fær hann trupulleikar og eitt annað sum er haldi eg kanska tað stóra málið til til viðgerð í hesum tað er at hetta hetta er fyrsta árið eftir at vit aftur broyttu sjófeingislógina at tað kemur á ting at gildistíðin verður longd við einum ári frá fyrsta januar tvey túsund og einogtjúgu at rokna og hetta er ein øgiliga grundleggjandi spurningur er tað ta vit skulu gera tað hava vit í grundini semju um í samgonguni at so leingi sum sum einki óvæntað hendir og so leingi sum skipaninir fungera soleiðisnar sum tilætlað so er ætlanin at vit skulu hava skulu skulu leingja loyvini við einum ári á hvørjum ári tað er tað sum liggur í skipanini vissu vit ikki leingja hesi loyvini nú frá fyrsta januar so merkir tað tað at vit í grundini hava sagt loyvini upp at fara úr gildi um tólv ár og tað er ein ógvuslig og grundleggjandi broyting fyri fyri tey sum eiga veiðutól fyri tey sum hava gjørt sáttmálar um at byggja nýggj skip og fyri tey sum annars hava hetta sum til verið grundarlag og tað tað haldi eg ikki ordiliga at at er tað sum samgongan ætlar men jóhandal hevur rætt í tí at tá ið vit viðgjørdu hetta til samgongusamráðingarnar so varð tað brúkt sum argument at lat okkum gera eina skipan líka sum alivinnan sum er trygg og sum íaltso roynt reelt dfakto er ein ein rullandi skipan einasta treyt fyri at tú kanst missa eitt aliloyvi tæ vist tú misrøkir tínar skyldur og tú misrøkir títt aliloyvi annars verður tað endurnýggja tú hevur sum myndugleiki faktiskt ikki hevur møguleika fyri fyri ikki at endurnýggja aliloyvini so í tann mun ella samanborð við alivinnuna so er ikki tann stóri munurin at viðtaka og endurnýggja á hvørjum ári so samanumtikið haldi eg at tað at vit geva landsstýrismanninum heimild í kunngerð at stýra fiskivinnunu betri eg trúgvi at vit kunnu koma betur burtur úr tí enn sum nú er at vit við lóg áseta øll viðurskiftini í okkara fiskivinnulóggávu millum annaðhetta sum hennrik old var inni á at nú tekur mann grein tjúgu burtur tað merkir ikki tað at at ásetingin fyri innari ytrileiðiri burtur tí at landsstýrismaðurin kemur at áseta tey viðurskiftini í kunngerð heldur enn at vit áseta tað við lóg og tað er er tað soleiðisnar sum ætlanin er og og tað verður fyrisitið rætt og tað havi eg onga orsøk til ikki at halda øso trúgvi at tað er bara til fyrimun fyri skipanina at landsstýrismaðurin við sínari ta teirri servitan sum finst í fiskimálaráðnum sum finst við stovnum undir honum kann regulera hesi viðurskiftini í kunngerð tað at løgløgtingið við øllum ymiskum áhugamálum kemur inn og regulerar einstakar greinar í fiskivinnulóggávuni og faktiskt tekur og klippir sundur eina heildarmynd tað er ikki so øgiliga heppin fyri okkara fiskivinnu og vit vit hava sæð tað aftur o aftur at tað er enntá paragraff fer inni í somu lóg sum sum renna ímóti hvørji aðrari og tí at tá ið tá ið vit til dømis í løgtinginum í vinnunevndini gera broytingar so gera vit tað uttanum ta servitanina sum finst á í fiskimálaráðnum og havstovuni annað og tað hevur til tíðir havt ta avleiðing at vit mugu í heilum broyta lóggávuna og innrættanna og tað blívur bara størri g størri klútateppi og tað hevur verið ein av størstu atfinningunum at lógini sum bleiv gjørd seksoghálvfems tað var at hon frá byrjani av ikki var í í javnvág við seg sjálva innanhýsis tí at tað blivu so nógvar broytingar gjørdar frá løgtinginum tað blivu gjørdar partapolitiskar avtalur ímillum flokkar um hettar og hattar og hitt og lógin hekk ikki saman og tí hevur tað næstan verið neyðugt hjá einum vanligum útróðrarmanni at ja at hava løgfrøðingar við hondina fyri yvirhøvur at kunna vera til sum útróðrarmaður og tað kann heldur ikki verða meiningin so eg vóni t vit fáa eina greiðari og betri fyrisiting av okkara fiskivinnu við at gera soleiðisnar sum vit gera í dag takk fyri harra formaður