Ruth Vang (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2021-02-17
Topic: 1. viðgerð LM-076/2020  Uppskot til løgtingslóg um skiftisskipan til at gera fíggjarlóg landsins óhefta av ríkisveitingini
ger suvæl takk fyri harra formaður ja vit viðgera tvey uppskot undir einum sum bæði koma frá tjóðveldi og snúgva seg um at ja í stuttum at avtaka ríkisveitingina upp á sygt hetta er nú var framsøgumaðurin fyri tjóðveldi inni á at at tað er nokk kristina háfól sum vit síggja eftir í aftur í hesum her uppskotinum hetta er eitt áhugavert upplýsandi lógaruppskot vit fáa nógv at vita væl gjøgnumarbeitt eitt nú vísir hon á við tølum og tað er er almenn vitan eftir hondini ati brotutjóðarúrtøkan períbúgva er hægri í føroyum enn hon er í danmark sum í vanligum orðum merkir at vit eru ríkari í føroyum enn í danmark og tað er ein broyting sum er hent seinnu árinittí sum tað eisini verður sagt í uppskotinum so var tað soleiðis at um aldarskifti ar danska bruttitjóðarurtøkan fyri hvønn íbúgva umleið ein triðing hægri enn føroyumso tað er ein stór broyting og ein og sjálvandi kemst av at vit hava havt lutfalsliga stóra búskapingarvøkstur í føroyum øh eisini verður sagt her at í sjeyoghálvfems svaraði ríkisveitingin til fimmogfjøruti prosent av inntøkunum hjá landinum meðan tað í tvey túsund og nítjan varð soleiðis at ríkisveitingin svarar til tólv komma trý prosent av inntøkunum hjá landinum annars so vit síggja at óansæð so minkar virðið av ríkisveitingini faktiskt nokk so ógvusliga tað ítøkiliga uppskotið her her eru tvey modell eitt er við einari seks áraskiftisskipan og eitt annað við einari sjey áraskiftisskipan sum í høvuðsheitunum gongur út upp á at flyta helvtina av inntøkuvøkstrinum í ein apargrunn tað er sá ein máti at gera tað uppá eg haldi tað er ein góður máti at gera tað uppá men men tað mann kundi eisini gjørt tað øðrvísi fyri okkum í framsókn eingin loyna at hetta er nakað at við takað fult undir við at avtaka ríkisveitingina vit eru ein flokkur sum hava har frælsi er aðalmálið hjá okkum og frælsi og ábyrgd hanga saman og tað at taka ábyrgd av okkara búskapi til fulnar er merkir eisini í veruleikanum at vit ráða okkum sjálvum í nógv størri mun óðansæð okkara viðurskifti við danmark ein ein sterkur búskapur er ein sjálvberandi búskapir onkur haldi tað var framsøgumaðurin hjá sambandsflokkinum vísti á vælferðina og vandin fyri vælferðina í fall mann minkaði ríkisveitingina ógvusliga hon vísti á allar tær ætlanir mann hevur í føroyum bæði fyri vælferðartænastur útbygging av av vegum og tunlum og sjálvandi er tað at skula sleppa seks hundrað og einogfjøruti milliónum av fíggjarlógini tað er ikki smáting tað fer at merkjast visi mann skal gera tað skjótt tað sigur seg sjálvt hinvegin vistu vit skrúva tíðina aftur til fýrsuni og hálvfemsini og nú eri eg gomul nokk til hava upplivað ta kreppuna so vita vit at eg skal ikki siga akkurát tí eg minnist ikki tey ítøkiligu tølini men eg vil vera við at ríkisveitingin tá mundi tátta út við at vera helvtina av fíggjarlógini tá tað vil siga at ríkisveitingin fylti ein sera sera stóran part av tí føroyska búskapinum og allíkavæl eydnaðist tað at fara so rungandi á heysin sum vit gjørdu í tveyoghálvfems so at fyrigigla føroyingum at ríkisveitingin er ein trygd fyri vælferðini í føroyum tað heldur ikki tað hava vit roynt í verkið at tað er ikki so hetta uppskotið er nokk so ambitiøst og rós fyri tað men eg hevi eisini kunnað livað við nøkrum minni enn hettar tað góða sum eisini ver víst á í uppskotinum er at tað at mann hevur valt at fastfrysta ríkisveitingina ger jú at virðið av henni minkar hvønn einasta dag í hvussu er so leingi sum vit hava búskaparvøkstur og akkurát nú er tað ein serlig tíð vit liva í men men vónandi verða búskapurin hjá okkum normaliseraður ættir rímiliga skjótt og so kemur ríkisveitingin at minka í virði alla tíðina og og tað skal hendan samgongan hava rós fyri tí tað var eitt av teimum tingunum eg var bangin fyri var at mann fór at seta prísreguleringina inn aftur soleiðis at ríkisveitingin kki kom at vaksa framhaldandi men tað eri eg so fegin um at tað valdi mann ikki at gera men eg haldi til dømis vistmann bara nú nevndi undanfarni røðari biljustinusen man mann kundi dømis til dømis kundi kundi minkað hanna við við hundrað milliónum um árið men mann kundi eisini minkað við nógv minni upphædd altso og bara lakta í eina fasta legu bara tað at vit taka hol á onkursvegna fáa sett hol á at avvikla ríkisveitingina um tað tekur tíggju ár fimtan ár tað sum eg haldi hevur týdning tað er tað at vit líkasum seta kósina at nú avikla vit hetta og so kunnu vit so finna eina semju um hvussu skjótt tað skal gerast og tað er ymiskt hvat mann heldur og og hvussu nógv ið vit sum kanska eru fyri sjálvræði í føroyum í heila tikið høvdu kanska livað við høvdu havt lættari við at liva við at merkt at ríkisveitingin minkar meðan onnur kanska ikki høvdu verið sinnaði til at liva við tí og tí kundi mann fingið funnið eitt kompromi sum øll kundu liva við tí mær vitandi hava allir flokkar á tingi sagt seg taka undir við einum sjálvberandi búskapi so tað burdi ikki verið nakað til hindursfyri at vit fingu tað fingu tað gjøgnumført sum sagt eg haldi hetta er eitt gott uppskot og vit vita gott at tað er ikki tað er ikki sannlíkt at tað verður samtykt men eg haldi hetta eitt gott upplegg til hvussu mann kundi avtikið