Bjarni Kárason Petersen (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2020-11-19
Topic: 1. viðgerð LM-053/2020  Uppskot til samtyktar um at fáa útbúgvið fleiri røktarstarvsfólk.
takk fyri hara formaður vit eru tilhanna fyrstu viðgerð av einum uppskoti til samtyktar frá tjóðveltsflokkinum sum heitir á landsstýrið um saman við avvarðandi pørtum at fyrireika og leggja fyri løgtingi eina frágreiðing um hvussu vit fáa útbúgvið fleiri røktarstarvsfólk og hvussu kann hetta kann verða sett í verk i ikki tig kuna at siga so er tað ein øgiliga stórur tørvur á at fáa útbúgvi fleiri sjúkrarøktarfrøðingar heilsurøktarar og heilsuhjálparar og at hava ein størri størri virksemi á arbeiðsmarknaðinum har og tað er galdandi bæði fyri sjúkrahúsverkið og tað er eisini galdandi fyri tað kommunala økið eg haldi at seinastu átta níggju mánaðirnar hava víst hvussu kritisk arbeiðsmegi hesi fólkini egentiliga eru og tað haldi eg eisini fram gekk nokk so týðiliga í teimum lønarsamráðingunum sum hava verið øtað eú almenn vitan eftir hondina at vit mangla fakfólk á teimum tað man kallar tratinelt tey bleytu økini altso bæði sjúkrarøktarfrøðingarheilsurøktarar og heilsuhjálparar og í og við at aldurssamansetingin broytist og at miðalaldurin hækkar vit verða fleiri eldri tað ger tað at umsokknanarøki verður ein størri partur av samfelagnum í breiðari merking og tað merkir eisini at vit hava brúk fyri fleiri fólk at taka hond um hesifólkini bæði tey sum gerast sjúk og tey sum gerast eldri og so framvegis og tað afturaft tað at vit fáa mei fleiri fleiri viðgerðartilboð gera eisini at vit hava brúk fyri fleiri arbeiðsfólk og vit eru sjálvandi í tí hepnu støðu at vit hava eitt fróðskaparsetur vit hava útbúgvingarverki til at kunna útbúgva fleiri røktarstarvsfólk og spurningurin sum so gongur aftur alla tíðina tað er jamen hvat er tað sum er forðingin fyri at tað eru ikki fólk sum ynskja sær hesa útbúgvingarleiðina ella yrkisleiðina hvat er tað sum heldur teimum frá at velja hesi yrkini og tað eru eitt sindur ymiskar meiningar um tað øeg skal ikki telja dagar ímillum hvat tað er fyri løn hesin fakbólkurin skal hava tað haldi eg ikki ordiliga er mítt resort tað er kanska arbeiðsmarknaðurin skal taka sær av tí men um vit taka tað út frá einum arbeiðsmarknaðarsjónarmiði so vita vit at eftirspurningurin eftir hesa arbeiðsmegini er øgiliga stórur ímeðan útboðið av arbeiðsmegi er øgiliga lokt tað undir vanligum marknaðartreytnum hevði elvt til hægri prís sum í yvirsettum týdningi merkir hægri løn nú eri eg ikki so innarliga í viðurskiftunum sum hetta málið viðvíkur men eg rokni við at løn er ein rættiliga umfatandi partur av hesum her spurninginum øh og sjálvandi hetta her uppskotið er jú er jú at landsstýrið skal gera eina frágreiðing um hettar her soleiðis at mann farinð nøkur tøl á borði tí at eg haldi mann eigur egentiliga bara at spyrja fólkini sum eru í fakinum um tit kundu valt eitt ting sum bleiv betri klhvi tað vera so kann tað verða onkur hevði sagt at tað var lønin og onkur hevði sagt at ta var arbeiðs umstøðurnar ela kanska fór fáir tímar ella for nógvir tímar ella ov lítið av hvíld og so framvegis men so fekk mann um ikki annað eitt ella annað at ganga eftir vistu tað vísir seg at vera løn so skulu vit kanska vera meira senerøs til teir næstu forhandlingarnar og vistu að vísir segat vera okkurt annað jamen so tillagar mann seg eftir tí tí vit vilja gjarna hava at hesi her yrkini tað at vera i røktarstarvsfólk ella heilsuhjálpari ella heilsurøktari tað skal vera eitt yrki sum mann kann liva av og eitt yrki sum mann tímir at fáast við tí hevði tað verið kærkomið at vit fingu eina frágreiðing um júst tað hvat er tað sum er forðingin fyri at fólk velja hetta frá og okkurt annað til tí ati vit hava valt at vit skulu hava einakrir professionellur stovnar til at taka hond um tey sjúku og at taka hond um tey gomlu og tað krevur at vit hava eina professionella arbeiðsmegi og soleiðis sum tað er í dag so eru lutfallið rættiliga skeiklað í mun til at mann hevur fakfólk og at mann er ófaklærd harvið eri ikki sagt at tey ófaklærdu ikki eisini gera itt fantastiskt arbeiði men vit hava altso brúk fyri særhvønn fólk til at røkja hetta her starvið og tí haldi eg at hendan her frágreiðingin sum uppskotið leggur upp til er kærgongdin so eg havi ikki so nógv at leggja afturat sjálvandi vit hava viðgjørt hetta her málið fyrr tað bleiv eitt luktnevnd um ikki akkurát líka uppskot lagt fram í fjør øhog eg haldi at viðgerðin er nakað tann sama vit tosa um nakað tað sama so eg haldi ikki at tað eri so nógv ivamál um hvat tað er sum vit vilja fáa greiði á og hvat endamálið er so hetta her verður beint í mentanarnevndina og eg skal í øllum førum gera mítt til at hetta fær eina góða viðgerð og eg taki fyri sovit eisini undir við hesum er uppskotinum tí at vit mangla virkuliga at fáa avgreitt hvat tað er sum ger at fólk velja hesa her yrkisleiðirnar ella útbúgvingarnar frá tí at vit hava sum samfelag tørv á at fáa hesi her fólkini bæði í mun til ta aktuellu støðuna sum er nú men eisini við tí fyri eyga at framskrivingarnar siga at hetta verður eitt øki sum verður størri og størri og vit hava brúk fyri serkunnleika á økinum til at taka hond upptatakkfyrahararformaður