Elsebeth Mercedis Gunnleygsdóttur (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2020-09-29
Topic: 1. viðgerð LM-027/2020  Uppskot til samtyktar um at fyrireika og leggja fyri Løgtingið lógaruppskot um felags foreldramyndugleika fyri bæði foreldur.
hr harra formaður faktiskt havi eg glemt meg til hetta kjakið í dag og havi lurtað við áhuga fyri at hoyra hesir ymisku vinklarnar tí at eg sjálv siti har úti í almannamálaráðnum og arbeiði við mann sigur akkurát hesum her økinum ella hesum málinum og eg má siga akkurát sum ær at tað er ikki so øgiliga lætt at hjá mær at koma til evt ikki hvussu mann skal siga til eina endaliga niðurstøðu her nú tað eru øgiliga nógvir vinklar sum vit eisini hava sæð ella hoyrt her í løgtinginum í dag sum skulu inn inn yvir áðrenn mann tekur ein endaliga støðu men nógv arbeiði sum hevur gjørt í samband við akkurát hesa lóggávuna mann sigur lat okkum taka tað besta sum er í okkara grannalondum og tað er nokk so ymiskt visti vit taka felags foreldramyndugleika um vit taka her í føroyum so er tað at tað er felags foreldramyndugleiki um foreldrini eru gift og so er eisini møguleiki at avtalað at mann hevur ein felags foreldramyndugleika og tað talið eg kann koma við tínmana løtu tað er hækkandi at foreldrini velja at hava felags foreldramyndugleika og so í danmark um foreldrini eru gift ella hava búð sama tíggju mánaðir áðrenn føðing sjálv haldi eg at tað má vera nokkso smart av teir aftaná føðing so men so er tað í norra har er felags óðansæs samlívsstatus eitt áyra freist til at boða fram um foreldruini ikki ynskja ta og í íslandi er felags eldramyndugleiki umtað er gift ella skrásett at búgva saman eitt foreldur og eitt sjúklforeldur kunnu avtala hava felags foreldramyndugleika og í finnlandi er tað soleiðis ar um foreldrini er gift kunnu avtala tað í danmark sum sagt har er at um foreldrini er gift ella hava ú saman tíggju mánaðir áðrenn føðing og vit vita tað at í danmark hevur mann broytt lógina fleiri ferðir og vit vita eisini tað at at mann hoyrt um støður har sum føroyskar kvinnur eru blíva búgvandi í danmark tí tey hava fingið barnið í danmark og við so hava tey felags foreldramyndugleika sum ger tað at tey ikki kunnu flyta til føroyar við barnið tí at tað er felags foreldramyndugleiki og so er tað bæði sum bestemma líka nógv ømen tað er nakað annað sum eitur samveru rætt og tað hava at tað at mann sigur tað at mann skal líka rætt at vera saman við børnum sovorði hatta var so foreldramyndugleiki og tá vit snakka um foreldramyndugleika har kundi eg sagt hvat er tað fyri nakað har er tað at hava foreldramyndugleika inniber eisini a hava rætt til at taka avgerð um persónligu viðurskiftumi hjá barninum í samsvari við áhugamál og tørvin hjá barninum har undir navni altso bústaðin átrúnaðarligu uppaling og annað ið hevur týdning fyri barnið eg hugsi eitt sindur um hetta her eg hugsi um kanska hesa gentuna í føroyum vist vit siga tað atð felags foreldramyndugleiki við føðing at henda gentan í føroyum sumeigur eitt barn sum ung og gongur kanska í student og ætlar sær til danmarkar at lesa hvat betýðir so tað tíir tað so tað at hesin her drongurin sum hon einaferð møtti og hevur einki samband við at ta ið hann so hevur felags foreldramyndugleika so kannhan siga nei tú kanst gott fara niður at lesa men barnið tað skal her tað bestemmi eg eisini eg skal eisini bestemma hvat ið barnið skal leita eg skal eisini vera við til at bestemma hvar tað skal búgva og so víðari haøh hatta er bara nøkur sovorðni eg veit ikk umann skal kann siga hatta kasta bóltar upp á luftina tað eru sovorð nóg ting sum vit mugu koma og blíva líkasum samd um i slíku í sovorðnum dømum so er tað nakað annað sum eitur at samveru tá snakka vit um nakað heilt annað tað er tað mas siga í grein fimtan senda barnels forbindilsime bæðu foreldursøkespwarett wt attendar ikki harbarnet boðendi harrrekt til camwer altso tað vil siga sjálvt um tú ikki hevur felags foreldramyndugleika jamen so hevur tú rætt til at vera saman við barninum og tað haldi eg sjálv at mann onkuntíð hevur hug at blanda hasi bæði tingini saman tað at tú ikki felags foreldramyndugleika tíir ikki tað at tú missir alt tú hevur statvekt rætt til at vera saman við hesum barninum bara fyri at fáa tað faktuella upp á pláss øh so er tað eg kundi kanska nevnt allíkavæl at vit beðveka okkum um ann kann siga tað so tann rætta vegin mál har foreldur avtala felags foreldramyndugleika í tvey túsund og seytjan vór tað fýraogfjøruti mál har tey avtalar felags foreldramyndugleika í átjan áttaoghálvtrýss og seinasta ár var tað hundrað og fýraogtjúgu so so tað másiga eri ferð øgiliga nógv tann vegin sum akkurát tann vegin sum vit hava tosað nógv um í dag htað verður allantína sagt at tað skal vera tørvurin hjá barninum og barnin hevur rætt til mammu og pápa og sjálvt um vit ikki snakka um felags foreldramyndugleika so er tað statvek ein mammu og ein pápi har so altíð alt haldi eg at eg komi nógvir góðir vinklar her í dag og mann eisini tosað um undantøk og hvat er tað at mansigur um at siga tað at mann ikki kann fara uttan visti mann tosar kanska um ein felags foreldramyndugleika um mann ikki kann fara í útlondi við barninum hvap ítap tí tað at tað er uttan fyri ta danska ríkið mann kann statvek fara til danmarkar og grønlands so her eri her eru nógv at taka støðu til og sum sagt eg arbeiði nógv við hesum her uppskotunum í løtuni eri ikki komin á mál enn tí at mann sjfylgikorona tað kann fáa skyldina fyri nokk so nógv men tað hevur gjørt sítt til so táð alt kemur til alt so snýr tað seg um tørvin hjá barninum hvat er best fyri barnið tað er tað tað snýr seg um og so er spurningurin hvat tað hvussu tað fer at síggja út endaliga so eg fari ati takka fyri eitt gott kjak her í dag og eg havi lurtað væl eftir og hoyrt sjónarmiðini hjá hesum ymiskum og eg siti eitt sindur við at tað eru rættiliga nógv sum halda tað tað skal felags foreldramyndugleiki tað siti eg við men eg siti í eina samgongu og spurningurin er hvat ið henda samgongan tað vit kunnu bleiva samd um og eg haldi tað akkurát tað sumgreiddi frá úr miðflokkinum ati tað ideella er sjálvandi tað at tað er maður og kona og so er tað børn innanfyri hjúnarlagn so tosa vit slett ikki um hesar avbjóðingarnar so var tað prautomatikk felags foreldramyndugleiki men tað er bara so vit eru á jørðini vit eru bara menniskjur og tað vil siga at vit hava avbjóðingar og hava altíð havt á hesum økinum so vit eru noyd til at handla harfrá so eg vóni at vit fara at koma til okkurt skilagott og enn einaferð tað er barnið vit skulu hugsa mest um hvat er best fyri barnið takk fyri er nakrar viðmerkingar ella tað er