Høgni Hoydal (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2022-03-22
Topic: 1. viðgerð LM-109/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum  (Nágreining av uppgerðini fyri skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum)
frú forkvinna tá ið bara ósavnurin er eftir tá eg má nokk so trýstur hog nú fekk eg høvið til nettaupp á rætta tað sum eg haldi jørgund niclasen pressaði erhard joensen til at siga ósatt um undanfarna samgonga samtykti eina fiskivinnunýskipan hon bleiv í stóran mun skulu vit siga tað ampoterað serliga av ávísum partum a javnaðarflokkinum men hon hevði ta reglu at tað var landið sum bjóðaði tilfeingið út var hú gildi enn so hevði helvtin av tilfeinginum í dag í uppsjóvarvinnuni verið boðin út av landinum sjálvum og hon segði tað at skuldu fiskirættindini annars avhendast í øðrum liði so skuldi tað eisini bjóðast út umvegis aan almenna marknaðin og so hevðihon eina brúksskyldu so skuldi traðka í gildi í hálvt annað ár aftan á lógin kom í gildi hetta er alt strikað tað var ikki loyvt at keypa og selja í teirr í teirri lógini men í tí fyrstu tíðini tá var tað eisini so sum vit síggja í tað at atreiðaríir avhendaðu rættindi fyri eitt ár senn tað passar men tað hevði verið tðgað so skjót s brúkskildan kom í gildi nú her henda samgongan avtikið brúksskildina hon hevur sagt at tilfeingið er ner sum var ógnførafólk s eru nú privat ogn hjá nøkrum fáum fáum feløgum í tólv ár rulllandi enntá við útlendsku kapitali og so má eg sagt tað skal kunna seljast millum tey privatu tað svarar til at eg leiði at eg láni grannanin hjá mær bilin og hann selur enin víðari dagin eftir og koyri vinningina í lumman og so er sambandsflokunsan nei nei nei nei visu tað hendir so skal tað betala sein skattur og tetta var tað tað fór til væl uppá og tað spillaðu fólki inn og rarerar joense en rætt at sambans fokkum tosaðu um at taka tilfeingisrentuna inn hetta va uppskotið hetta tekur nú eisini og broytir alt tað sum man heu roynt at billa fólkið inn at ja jamlandið skuldi fáa ein partur saman við sølur tí at hetta uppskotið tað ger tað at tað skal verða sum tað verður sagt tynamiskari vit vil sama tinamiskar vinnu og hví kann ann ømnámiski vinna vera har har tú keypir tað rættindi á einari uppboðssølu ogvisu selur av selur tút á ein almennu marknaði nógv meira tínamiskt nógv meira opið nógv meira marknaðarkent tað vilja tit ikki og so vig keypa hetta undarliga uppskotið og eg fari at loyva mær frú forkvinna at staðiliga mæla fíggjarnevndina til at samskifta við landstýrismannin og kanska lógartænastan í tinganesi og lógareftirkanningina her í húsinum tí eg havi øgiliga ilt við at skilja hetta uppskotið er komið niðan á ting tað hevur so mikið grundleggjani lítið bjarni hammer nevndir bara hetta viðtað ikki verða til hoyringar tað er so tað tað er tað kann mann gott forsvara í summum skattalógum har mann roynir at at tippa eitt hol tað haldi e rard joensen segði men hendan hetta uppskotið gevir jú bara ein stóran stóran skattalátta einaferð afturat um so er at nakar skuldi funnið upp á af selt eitt loyvi í vinnuni har tey í dag selja tey bara fyri eitt ár í senn vit hava fingið privatar uppboðssølur heldur ena almenna upboðssølu tað gongur fyri seg hvønn dag tað r ikki einkrónua komin í kassa na tíð og tað vil siga sum eg siga at at at mann fór til væl upp á at at ræða fólk við uppboðssølu kalla fólk fyri kommunistar og hvat man finnur uppá men tað sum hanhevur fingið tað er bara privatar uppboðssølur har ið eigarin av tilfeinginum føroya fólk færa ikki tilfeingisrentuna inn og tað hevði tað verið í einari sunnari vinnu og einum sunnum vinnupolitikki tað er tað sum onnur lond gera við annað tilfeingi tá ið vit kunnu nevna juoljutilfeingi norra ella mann tekur tilfeingisrendina inn tí hon er ikki partur av enum sunnum vinnulívi eitt sunt vinnulív tí tað s skapa virðiborðs tilfeinginum tað tað skapar meira og meira virði tá harvar eit gott felag sum sjávandi kann seljast við tí gu øðrum sum er í har tann aktivum sum eru men sjálv atgongdirna fiska tað er ikki nakað sum nakar privatur hevur skapt tað er bara vórðharraskapt og tað er teir pengarnir sum sjálvandi fólkið eigur men hetta uppskotið orsaka meg frú forkvina tað mátti jú henda at fyrst lumpa mann fólk tleit væl og sigur at mann skal hava tryggar karmar um fiskivinnuna og eg kann upplýsa tinginum at teir so so nevndu tryglur karmarnir hjá hjá hjá vinnuni sum serliga er bara fyritey stóru reiðaríini meðan øll h hini royna hvønn dag at at at yvirliva har eru síðani teir broyttu sjóðfeingislógina og seinni samtykt hesa lógina so eru tað í sjóðfeingislógini gjørdar umleið hundrað og níggjuoghálvfjerðs broytingar upp á upp á umleið hálvt annað ár og í hesari lógini verða nú gjørdar tjúgu fimmogtjúgu broytingar sum vit eru uppi altso omanfyri tvey hundrað broytingar og skulu vit rokna leysliga lat eg siga tað tað er ein broyting fjórða hvønn dag er tað tryggir karmar er tað tryggir karmar fyri tann fyri ta ungu kvinnuna sum ætlar sær at fara inn í fiskivinnuna og og gerast partur av at vinna burturúr og skapa nýggj virði burtur úr tí virðismikla tilfeingi sum svimur í sjónum sum vórð harðrur og skapt nei tað er ikk tryggir karmar fyri tey og nú kemur so etta uppskoti her og at alt endamáli hesum uppskotinum her tað kanngott vera tey nøkur góð ting ví hesum til dømis hat mnn nevnir sansførkreising tað er fínt men alt hitt tað skal bara gera sigi eg hav eg havi ofta nevnt tað fólk hava lisið nítjan hudrað og fýraogfýrs hjá djór ce orvel har mann bara finnur eitt eitt nýtt mál mnnkalar fyri nú spik har mannaná at sum an kalla fyri black wit mann kallar tað sum mann kallar tað sum er hvítt fyri svart og tað sum er svart við hvítt og tað hava vit longu dømi um her nei nú eru tað nakað sum eitt umbíti vistað er umbýtið av kvotum so skal tað ikki skattast hvat merkir tú tað merkir tað so tað at eg gevi tíggju tons av makreli til eitt annað reiðarí og fái hundrað tons a sild afturfyri so er einkki skattur soleiðir sum lógin e orðan nú kann lansýrsmaðurin rætta meg um e fara skeivur og um tað er onkurtað sitar við veiðurættindi sum ikki hevur eitt skip so kann hann koyra tey veiðurættindi inni eit annað felag uttan at verðu skættað treytað av at hann fær ein ognarlut í tí og tá verður tað skættingin verður grundað á tann tann avtalaða prísin millum keypara seljara altso er hetta haldgóðu lóggáva í tvey túsund og veyogtjúgu eina føroyskar skattalóggávu kann eg loyva mær at minna á at hvørj einasti persónur í føroyum uttan kanska fimm promilju av fólkinum tey gjalda sín skatt hvønn dag tykkara børn kunnuikki fraút at arbeiða utan tey betala skatt og mveg og arbeiðsmarknaðarkjøld og so framvegis so framvegis fvegis og tey verða straffaði hart um tey ikki gera tað men hendan lóggávan nei nei nei nei tey sum hava fingið á tilfeingi frá hesari samgonguni fyri einki fingu fyrsta skaldaa upp á trý hundrað milliónir nú kanska ja vit kunn ikia góð seta talufá tað nei nei tað egskal kispalskatt átæy skulu gongu betala fyri at fáa atgongdina til tað tað iki sjálvi helst sum tey ikki sjálvir skapaðu vinnuliga hví hví kemur hatta og tí eri eg so vónsvikin á sambandsflokkinum partvíst av miðflokkinum sum hevur sagt nakað heilt annað við føroya fólk løgmaður og kanska ikkiso nakað erard joensen taðskalhann eita men serliga jóhandal og løgmaður ja ja men sambandsfokurin hevði fingið hesa lógina túr mást s øgiliga góð og hvat fáa vit nú nei tú kann tú kannt koyra veiðurættindur vilt tú bara taka tað dømi tey fáu tonsini av av sum sum tíbetur vóru varðveitt sum onnur kundu koma framat enn tey sum hatar framanundan tey skuldu nú blíva varandi loyvir beinanvegin tað vil sigat tú kanst fáa eitt loyvi frá landsstýrinum í dag uttan nakað gjøgnumskygdni tú kanst selja tað víðaridagin eftir uttan to nakrantíð sett fót á dekk ella skotið trol út ella ella sett ein standard oy eni lína tú kanst gera dagin eftir og so eigur knappliga en tórur felagi hvussu nógv viður yvir tyvurskifti tð kanstú taka lán uppá tað virðið veksur við tí ttað kena nógv tað eru dugnalig fólk tað kena tey teir kundu helst kena meir tú fært ett ølulingarneri tað veri ikki k hatta øðrvísi nn vanligu kapitalskattur skatta lættari enn ein enn ein eldri kona ella ein ungur maður sum fer til arbeiðis hvønn dag hetta eru føroyar í dag og eg eri so ófatiliga vonsvikin av at tað veruliga skal eydnast at lumpa føroya fólk og eg haldi eisini at heila flokkar inni her tí eg trúgvi ikk upp á at sambansflokun meinar hetta her eg kann ikki eghsikil forhandla við sambadsflokkin í í alt tvey túsund og seytjan har vit vóru tríggjar ferðir samd um eina fiskivinnunýskipan har sógu løgmaðuri legði frá í síðslu tann sum nú er løgmaður tí tað søgdu sjálvandi skuldu vit hava tilfeingisrentuna inn tað er tað tað sunnasta fyri ein dynamiska vælvirkandi vinnu fyri eina marknaðar grundaða vinnu tað var sjónarmiðið tað stendur eg kann vísa at eg kann vísa tykkum semjuna og so hvussu toy hava tey loyvt tað at vinnuna er ikki nú at skapa nakað nýtt nei tað er at fáa nakað forarandi ella arva tað og selja tað víðari uttan nakrað at hava gjørt nakað og sleppa undan tað skatt er hetta føroyskur vinnupolitikkur í dag í okkara høvuðsvinnu heimsins ríkasta tjóð við fiskatilfeingi og tit vita hvat avleiðingin verður tit vita tá allir ella øll at hetta verður til tað at tað verða tað færri og færri feløg sum eiga altso sigur onkur ja hah javntað rbest bara mann takur pengar út harragud hesi he hesi feløgini g skyldai væl er farin at keypa upp á ognar í føroyum tay eiga hús og handlar og bakarar og deksølur og hotellir og partabrúðu bankunum tað vita teg væl tí hetta hevur so stórt virði og vinnmast kal eisini hava tað virðið sum hon sjálvskapar hon skal ikki hava virði av tí sum vórðu hærrarskapar tað eigur fólkið og kunnu vit koma aftur til tað ella skulu vit veruliga góðtaka tað sum stendur í her eg trúgvi atað erølga fá su egskild ikkiskilja hvat stendur í her men her nøkur dømis rokni dømir altso taðvilsiða ein grovi skattalátti og her stendur anusamanumtikið hevur tað ikki avleiðingar fyri ávísa samfelagsbólkur ela felagsskapir jú hetta hevur so djúptøknar avleiðingar fyri meginpartin av samfelagsbólkunm í føroyum uttan akkurát tey sum eiga fiskirættindin tí hetta fer t hetta fer at atta fer at kollvelta alta føroyska samfelagið har tað verða nøkur heilt fá sum eiga ikki bara fiskirættindini men eiga allar ognir í føroyum ogteirra eftirkommar skulu arva tað uttan nakrantíð hava sett