Hervør Pálsdóttir (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2021-09-30
Topic: 1. viðgerð LM-015/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um børns retsstilling, lov om arvelov, lov om forældremyndighed og samvær og lov om anerkendelse af nordiske faderskabsafgørelser (Sammóðir)
uppskotið sum er til viðgerðar í dag tað er eitt uppskot um at innføra saóðurskap í lóggávu og so eru aðrar fylgirlógir í sambandi við at hjúnaðabangslógin varð broytt fyri nøkrum árum síðan eisini lagdar fram tað eru broytingar í arvalógini í lógini um foreldramyndugleika og samveru í lóg um annokensaf nordiskugø barsilslógin og um at gera broytingar í rættargangslógini og tann altso samóðurskapurin verð innførdur í lógina um børns ræftirstilling uppskotið hevur við sær at mann innsetir orðið samr lógartekstin so at samrørur verða javnsettar við pápar og tær broytingar sum verða gjørdar í barsilslógini tær javnseta samrørur við páparnar uppskotið um at gera broytingar í rættargangslógini tær erðu lagdar fram tí at tá mann ger broytingar í lógini í bcel so mugu dagføringar eisini gerast í rættargangslógini í dag er tað soleiðis at tá tvær kvinnur fáa barn saman so verður tann ið bar barnið skrásett sum foreldur meðan hin má bíða í tvey eita hálvt ár fyriat kunna ættleiða hetta barnið í hesum tíðarskeiðnum hevur barnið einki løgfrøðiligt tilknýti til annað foreldur sítt tað vilja vit broyta heverða greiðar ásetingar settar um mannagongdina fyri at skrásetta samóðursskap tað verður so at tá tvær kvinnur velja at fáa barn saman við viðgerð við eftirgjørdum gitnaði av heilsustarvsfólki ella undir ábyrgd av heilsustarvsfólki so verða báðar skrásettar sum foreldur tann ið bara barni sum mamma hin sum samor og skrásetingin skal gerast hjá familjufyrisitingini í seinasta lagi tjúgu vikur eftir gitna eisini verur taðat tryggja at um samkyndar familjur hava fingið hesi rættindini uttanlands so kunu ter flyta heim við hesum rættindunum í føroyum eisini taðer blivur sagt her í dag at hetta uppskotið fer at skapa faðir loysingar tað er ikki rætt tað er eisini blíivs sagt í tí almenna kjakinum tað er ikki so her er talan um eftirgjørdan gitna og mannagongdirnar fyri eftirgjørdar gitna eru teir somu fyri samkynd og hinskynd men eftirburðurin er at tá ið hineitt hinsitt par nýtir eftirgjørdina gituna so eru rættindini upp á pláss fyri bæði foreldrini men soleiðs er tað ikki fyri samkynd før og tá i vit so snakka um donorðar so snakkaðu vit um trý ymisk sløg snakkað um anonimar har tað ikki ber til at finna út av hvør taðer og hevur tonerað snakka um opnar har tað ber til tá ið barnið er átjan ár at fáa atgongd til hvør hevur tdonerað til gitnain og snakka vit um kendar donorðar og tá iðtað er kendur to norðar so snýr tað seg um at ein sum tú kennir har tú kennir hvør tú hevur tonrað til og hvør tað er sum fær doneringina tey vita av hvørjum øðrum tey allarflestu sum fara at fáa eftirgjøran gitna velja opna donatión tað vil siga at barnið kann finna aftur til sítt biologiska upphav um mann hevur eisini eina áseting í hesari lógina ellaí hesum uppskotinum um at visti mann nýtir ein kendaorð altso har mann veit hvør tað er sum hevur donerað so hevur hann rættindi sum pápi uttan so at hann velur at lata rættindi frá sær til samoðrðina men alt sum er sagt um fariskiloysingar og so víðari í dag tað er eitt sindur at at spinna eina søgu sum ikki ordiliga passar tí hesi viðurskiftini við eftirgjørdum skitnaði eru ein veruleiki í dag tað verða fødd børn við eftirgjørdum gitnaði børn við hinskjøddum foreldrun við samkendu foreldrun við støkum mammum og so víðari hetta uppskotið tryggjar barninumrætt til bæði foreldrini váðar mammurnar hesa upskotini snúgva seg um javnrættindi um viðurkenning sum líkastillaður samfelagsborgari tær snýr seg ikki um at gera børn faðisleys tí vit standa við ein konkretum trupulleika í føroyum í dag vit hava ymiskar familjur í føroyum viteira familjur í føroyum sum ikki hava somu rættindi sum aðrar familjur her virkar boðskapurinm úr løgtinginum at hesar familjurnar eru ikki eins góðar og aðrar og tað er ikki gott nokk vit mugu virðismeta at familjur eru ymiskar og hetta er als ikki at innfør nakað spildurnýtt tí løgtingið er bar ein eftirbátur í mun til hvussu samfelagið hóttar sær eingin missir rættindi av at onnur fáa javnrættindi føroyar er eitt samfelag ið skal rúma okkum øllum og harn øll skulu vera líka fyri lógini at hjúnabandslógin bleiv broytt undir síðstu samgongu var eitt stórt stig á leiðini at javnseta okkara borgari tað ger føroyar opnari og fjølbroyttari nú síggja vit meira og meira føroyar í øllum sínum litum og við øllum sínum fjølbroytni at eitt slíkt uppskot sum hetta at javnseta borgarið kann seta kýlar í samgonguna og ovbart seta samgonguna undir stórt trýst er ikki orsøkin til at uppskotið veðu lagt fram eg vil javnseta okkara borgarar og tað vilja eisini vhessu samgongan tekur undir við tímen tað er so at siga ikki mín trupulleiki at eitt uppskot um at javnseta borgarar kann hava við sær at ein samgonga fellur tað er simpultenn ikki mín trupulleiki tað er trupulleiki hjá samgonguflokkunum sum ikki vilja javnseta hesi fólkini sum búgva í føroyum og liva í føroyum eg l at enda siga at eg hopið haldi eg eisini víst seg í dag at viðgerðin bæði her og í nei í nevndini verður virðilig tey ið hetta uppskotið snýr seg um hava ígjøgnumnógv ár ír útferðir ef sovóra útspilling og óvirðiligum málburði og tað haldi eg at viðgerðin í dag bendir á at vit eru farin frá tí og tað haldi eg gott at løgtingið hevja seg upp um ljóta málborð um sínar samfelagsborgara takk fyri jtak soer ta viðmerkingar tann fyrsta tað er bjarni hammer ger sovæl