Bárður á Steig Nielsen (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2021-07-29
Topic: Frágreiðing løgmans á ólavsøku 2021
ger sovælharra formaður góvu føroyingar trivnaður tryggleiki vøkstur hetta verður stovnaldi nú føroyar aftur fara upp í fulla ferð vit skulu halda fast um tryggleikan kveikja trivnagin og áhaldandi skapa vøkstur í landinum harra formaður seinastu tíðina hava vit sæð eina lýsing ein maður ein dreymur eitt mál maðurin er sverri sambørg nielsen úr miðvági sum í hesum døgum bjóðar heimslitini av í kappróðri á olympisku leikunum í tokyo tá ið sverri vaegen gull varð hann hoyraður í heimbygdini langa rekkikoyringin vísti at nógv stóðu saman við føroyska europameistaranum sverri segði sjálvur soleiðis at allar føroyar kunna vera við og at øll bygdin kemur og feirar tað saman við mær tað betýðir øgiliga nógv tí tað betýði nakað fyri okkum menniskju fyri trivnaðin at onnur eru har sverri sammør nielsen lutaði fegin føroyingum burturav sigrinum og akkurát hettar at vit luta øðrum burturav tá ið tað gongst okkum væl og at onnur rætta okkum eina hond tá ið ástendur hevur altíð verið partur av føroysku fólkasálini hetta skal eisini síggjast aftur í politikkinum í tí vit gera fyri trivnað tryggleika og vøkstur harra formaður ein av fremstu fortreytunum fyri trivnaði er at hava trygt tak yvir høvdið í føroyum hava fólk altíð bygt síni egnu hús tað gera tey framvegis men seinastu árini hava mong havt torført við at finna hóskandi heim tí fegnist eg um at privata fyritøkur eisini taka ábyrgd við at byggja sethús og íbúðir hetta er við til at breiðka um bústaðarmøguleikarnar her heima hartil er ein bústaðarpakki samtyktur sum eg vænti verða ein vælferðarpolitiskur vari bústaðir hava fingið út ímóti hálvari milliard at byggjafirði komandi árini av hesum skal umleið helvtin brúkast til at fíggja búfelagsskapur til fólk við serligum tørvi barnaverndarstovur og lestrarbústaðir restin skal saman við íleggjarum fíggja vanligar íbúðir tar vísir seg at vera ójavnt hvussu lætt tað er at fáa fígging til ein bústað á bygd í mun til ein bústað í miðstaðarøkinum og her skal ein loysn finnast helst saman við peningastovnum vaksandi áhugin hjá útlendingum at keypa hús her í landinum órógvar eisini men hesi viðurskiftini verða nú skipaði soleiðis at útlendingar sum ikki hava havt fastan bústað í føroyum skulu søkja um loyvi at keypa ein hóskandi javnvág má finnast ein hóskandi javnvág má eisini finnast innan samferðsluna samferðsla verður ofta lýst sum eitt hart virði men eg havi hug at bjóða hesum av at binda samfelagið saman er eisini eitt bleytt virði tí tað økir sanniliga um bæði trivnað og trygd vit vilja stytta um inlendisteinarnar fyri at økja um møguleikarnar tí binda vit nú samfelagið saman við tunnilum seinastu fyrireikingarnar til suðuroyartunnilan tunnilin verða gjørdar komandi ár og væntandi verður koyrandi úr sumba til viðareiðis áðrenn tvey túsund og tretivu tá ið vit tosa um sandferðslu røkir strandferðslan eina lívsneyðuga uppgávu men vit vilja betra og broyta sandferðsluna kring oyggjarnar eisini útoyggjarnar tí fara vit at eftirmeta og nágreina júst hvørjar tænastur strandferðslan skal veita frameftir harra formaður tað eru ymiskt hvat færa okkum at trívast men fyri flesta okkara hevur familjan nógv at siga hetta summarið gjørdist í abbi fyri fyrstu ferð og tað er stórt at síggja hvussu lívið heldur fram og hvussu ættarlið leggjast afturat og tað eri jú børnini komandi ættarliðini sum eru okkara høvuðs ábyrgd tey eru orsøkin til at vit skulu varðveita ta góða og trygga samfelagið skulu nýggju ættarliðinir trívast skulu vit geva familjuni bestu fortreytir eg eru fegin um at vit hava longt barnsburgarfarloyvi fýra vikur so at foreldur nú kunnu vera um barnið í eitt heilt ár hetta er besta byrjanin vit kunnu hugsa okkum í dag fara flestu børnini á stovn vøggustovu og barnagarðsárini hava stóran týdning fyri trivnað og tryggleika hjá børnum og foreldrum vit vilja tryggja børnum undir skúlaaldri besta umstøður til at læra og at búnast men tó at umstøðurnar kunnu vera góðar vita vit at lagnan rakar ójavnt eisini børnini tað kann til dømis kennast ótrygt hjá børnunum tá ið foreldrini fara hvørt til sítt í løtuni endurskoða við lógina um foreldramyndugleika tí allar avgerðir skulu takast til barnsins besta teirra rættindi skulu styrkjast og vit skulu lurta eftir børnunumvit vita tó at vit ikki fáa vart tey frá øllum og tí eiga vit at gera alt fyri at hjálpa til dømis teimum ungu sum stríðast vi sálarligan ampa vit hava sett í verk eina royndarskipan við ókeypis sálarfrøðiligari viðgerð og hjálp til ung skipanin er longu nógv brúkt so tørvurin er stórur tørvurin á hjálp er eisini stórur hjá teimum ið falla fyri rúsevnrúsevnismisnýtsla man vera eitt tað ringasta vit kunnu ímynda okkum fyri tey ungu tí vilja vit fyribyrgja rúsevnamisnýtslu og her koma góðir felagsskapir inn í myndina tí børn og ung sum trívast og eru partur av einum góðum felagsskapi freistast ikki líka lætt ein heildarætlan um at fyribyrgja rúsevnum eru umbúnað og hon lýsir hvussu vit best lofta ungum sum eru á veg út í trupulleikar hartil mugu vit eisini hjálpa teimum sum longu eru blivin bundin tey skulu hava bestu hjálpina skulu vit trívast krevst eisini at vit sleppa at gagnnýta og menna okkara evni at vit fáa hóskandi avbjóðingar og møguleikar tíleikur landsstýrið stóran dent á at núdragargera fólkaskúlan og útbúgvingarøki vit endurskoða fólkaskúlalógina dagføra tíma og lærugreinabýti og raðfesta arbeiðið hjá hjá flokslæraranum trivnaðurin í fólkaskúlanum skal eisini raðfestast tí tá ið eit barn ikki trívist verður verri at læra eisini framhaldsútbúgvingarnar skulu mennast ung við sálarligum avbjóðingum skulu hjálpast til at megna eina miðnámsútbúgving og serbreytin á miðnámi skal bjóðast út fleiri staðir tað verður eisini gott tá ið rásin verður liðugt útbygd og fer at kunna taka fjúrtan næmingar inn á hvørjum áritørvur hevur verið á undirvísing til teirra sum hava føroyskt sum annað mál men tilfar og undirvísing er nú ment og saman við setrinum fyrireika vit harumframt eina eftirútbúgving í føroyskum sum annaðmál og hon byrjar longu í heyst høgriútbúgingar hava við sær menning og trivnað og er besti møguleiki til at varðveita ungdómin her heima tí skal fróðskaparsetrið støðugt mennast góðskan skal áhaldandi eftirmetast og tryggjast soleiðis at okkara universitet kann fáa altjóða góðkenning og viðurkenning eisini yrkisútbúgvingarnar skulu mennast millum annað er ein nýggj alarútbúgving á veg umframt eina útbúgving fyri handverksmeistarar harra formaður mentanin bindur okkum saman og fær okkum at trívast tilboðini erum mong og tað legg støðugt afturat leingi vit bíða eftir einum tjóðleikhúsi og ferð eru nú endiliga komin á arbeiðið tjóðleikhúsið verður á busatanga í havn og í næstum skal støða takast til hvussu byggjast skal eisini ítróttamentanini sterk í flest øllum ítróttagreinum er framgongdin øgilig og vit síggja at um ítróttin fær røttog sømdir standa føroysk ítróttafólk einki aftanfyri onnur og ítróttin snýr seg ikki bara um avrik men eisini um felagsskap tí er umráðandi at vit saman við vinnuni støðugt stuðla ítróttini í løtuni stuðla vit øll sverra samberg nielsen best sum hann fyrireikaði seg til olympisku leikirnar varð hann sum so mangur raktur av koronu hetta tarnaði honum sjálvsagt men so skjótt tað var ráðiligt setti miðveingurin fulla ferð á og brott gingu árarnar aftur kikar í singloskollaranum harra formaður føroyar eru millum tey londini sum eru komin frægast ígjøgnum koronukreppuna ikki tí eg veit at vit ikki hava verið lítaleys nógv hava merkt sváran sagt fleiri hava mist nógv hjá flestu okkara hevur trivnaðurin verið ávirkaður kortini hava fleiri lond leitað sær íblestur í føroyum til at basa smittuni og nú nærkast floksiminiteturin í hvørjum øll hava fingið koppsetingina í boði og tað er nú ábyrgdin hjá hvørjum einstøkum at verja seg og onnur vit nærkast aftur á einum vanligum gerandisdegi og málið er at vit eins og sverri samberg nielsen skjótt kunnu seta fulla orku og fulla ferð á samfelagsárarnar aftur fyri at fáa neyðugu floksverjuna hevur tað týdning at flest gjørligt verða koppsett tað er ríkiligt av koppingarevni so tað er bara at halda seg framat floksverjan skal vera so sterkt sum gjørligt tá ið full ferð aftur kemur á samfelagshjólini vanligi gerandisdagurin er í eyksjón og hann gleða vit okkum øll til harra formaður eingin sum er ótryggur trívist tað er tryggleiki tí er tryggleiki eisini ein sjálvsagdur partur av okkara stavnhaldi vit vilja varðveita føroyar sum eitt av heimsins tryggastu londum í fluttari merking skulu vit vera í einum góðum bjargingarvesti um eitt óløgi brádliga skuldi tikið okkum út á sjógv til dømis skulu vit tá ið sjúka rakar hvíla trygt í vissuni um at vit fáa bestu hjálpina tað er avgerandi fyri einstaka menniskja fyri tey avvarandi og fyri alt samfelagið ómetaliga virði á heilsuni er orsøkin til at allur heimurin í hálvt annað ár hevur liðug anddókt tað er orsøkin til at vit brúka stóran part av skattainntøkunum til heilsubót landsstýrið hevur lagt nógv fyri í heilsuøkinum vit hava millum annað fingið skjótari útgreinan fyri demens víðkað virksemið hjá emmerskannara og vit hava hækkað játtanina til atid viðgerðarstovu og vit hava stórar ætlanir komandi tíðina ein er nýggja diabetrismiðstøðin saman við nu norðdosgrunninum vilja vit geva diabetikarunum betri viðgerð góð viðgerð krevst somuleiðis tá ið tú á ymsum orsøkum missar førleikar tí fáa hesi nú nýggj tilboð um at endurvenja og endurmenja og endurmenna seg endurvenjingin er vegurin innaftur í lívið tá ið sjúka er staðfest ræður um at fáa skjóta viðgerð við viðgerðartrygdini skal eingin bíða eftir viðgerð longur enn tretivu dagar her gongur rætta vegin og fleiri á fleiri økjum er málið longu rokkið harra formaður eitt er heilsa og tryggleiki hjá tí einstaka men vit arbeiða eisini yvirskipað við tryggleika serliga nú stórveldini sína norðuratlanshavið í áhuga og nú støða skal takast til nýggja lofteftirlitsradaran við eitt er trygdar og verjupolitikkur aftur vovorðin ítøkiligur her heima samskifti við danskar myndugleikar um radaran hevur verið gott tað eru semjusøkjandi tíðir í ríkisfelagsskapinum øll trý londini vilja finna skilagóðar loysnir eisini á uttanríkispolitiska økinum har ríkisfelagsskapurin má dagførast tí tí er eitt samstarvsrástovna sum skal viðgera uttanríkis trygdar og verjumál okkum tørvar sterkari samstarv og betri samskipan innanríkis fyri at tryggja frið og lágspenning nú stórveldini eru úti um seg landsstýrið arbeiðir støðugt við at beina burtur forðingarnar millum føroyar og danmark á nýggjárinum varð sett í verk ein skipan sum tryggjar føroyingunum møguleika at fáa sær dansk cepiernummar hon er sera væl móttikin og ger tað nógv smidligari og tryggari at avgreiða viðurskiftini við danskar lærustovnar og donsk sjúkrahús harra formaður føroyski búskapurin er tryggur landskassin er søguliga væl fyri tí skuldin er lítil landskassin hevði hæll í fjør og væntandi verður afturhall í ár men málið er greitt vit skulu hava avlop aftur í tvey túsund og trýogtjúgu avlopið skal síðani at vaksa so tað kann brúkast til at minka um skuldina og til at standa ímóti við tá ið verri tíðir koma harra formaður tryggleiki merkir ikki at vit sleppa undan bakkgøstun hóast tú hevur bjargingarvest kanst tú kortini verða sligin út tryggleikin merkir at vit royna at fyribyrgja at bakkøstini henda og at vit tá ið kortini illa vil til gera alt fyri at hjálpa til dømis fara vit nú at seta í verk á eina skipan við sorgarfarloyvi soleiðis kunnu foreldur sum missa barn yngri enn átjan ár syrgja í friði uttan at stúra og mista inntøku tey sum gerast langtíðar sjúk mugu tryggjast betur tí leingja vit tíðarskeiði har tú kanst fáa dagpening hetta er eitt stórt framstig somuleiðis mugu vit tryggja at lív og heilsa ikki verða sett í váða orsakað av ósemjum á arbeiðsmarknaðinm vit skulu virða verkfaltsrættin men verandi støða er ikki haldgóð her skal ein betri loysn finnast landsstýrið hevur eisini bøtt um fíggjarliga tryggleikan hjá pensjonistum bara tær broytingarnar sum vit hava gjørt seinastu tvey árini hava við sær at pensjonistar í dag hava tólv hundrað krónur meira at liva av um mánaðin tey vilja halda fram at arbeiða eftir pensjónsaldur antin í fullum starvi ella partíð skulu hava hendan møguleikan vit hava lækkað munandi um mótrokningina fyri arbeiðsinntøkuna hjá pensjonistunum tí tað skal loysa seg at arbeiða eisini sum pensjonistur tryggleiki snýr seg um at vita at tað er rúm fyri okkum eisini um vit snáa á leiðini tí mugu vit bøta um fongsulsviðurskiftini í føroyum hesi eru ikki nøktandi vit skulu hava eitt tíðarhóskandi fongsul har til ber at mennast og at útbúgva segeg haldi bestu loysnin at vera at byggja eitt nýtt fongsul í nøktartørvi harra formaður sverri sambart nielsen er komið so langt við rógvingini tí hann støðugt r spyr seg sjálvan hvussu kann eg gerast uppaftur betri hvussu kann eg vaksa og hvussu kann eg vaksa á rættan hátt allir ørmælingar mugu leggja til rættis skynsamt og umhugsa hvussu tey skulu vaksa soleiðis at tey avrika best eftir egnum evnum og í kappingini við onnur sama er við samfelagnum orðið vøkstur verður ofta brúkt mestsum upp á kjøt uttan at hugsað verður um hvat tað merkirtá ið eg tosi um vøkstur skulu tvær treytir lúkast fyri tað fyrsta má vøksturin vera burðardyggur vit skulu stuðla upp undir virksemi sum ikki bara skapar vøkstur her og nú men har virðini eru varandi eru tað ikki burðardygt er tað ikki veruligur vøkstur fyri tað annað má vøkstur altíð vera eitt amboð at røkka einum hægri endamáli í føroyum skulu vit skapa burðardyggan vøkstur tí vit skulu varðveita og styrkja vælferðina í landinum við fríari kapping skapa vit størsta framburðin og fleiri møguleikar til fólkið ið er býr við virknari kapping fáa vit bestu og bíligastu tænasturnar um ein fyritøka tekur høgan prís ljóðar ein onnur av tað síggja vit eitt nú í fíggjarheiminum har fakfeløgini nú umhugsa ein fakfelags banka nú teirra limir skulu rinda meira ein forðing fyri vøkstri er ovurhons stóri tørvurin á arbeiðsmegi sum flest allar vinnugreinar síggja vit fara at gera tað smidligari at fáa arbeiðsmegi uttanífrá nú okkum væntar fólk á so nógvum økjum harra formaður tað er vælferðin sum veitir okkum trivnað og tryggleika við hesum í huga havi eg sett eitt vakstrarforðum ið skal eyðmerkja mest upplagdu vakstrarrøkini og soleiðis styrkja vælferðina og trivnaði vakstrarforðurin skal vísa á hvørjar førleikar vit kunnu gagnnýta í kappingini við onnur og higartil eru fimm øki eyðmerkt tað fyrsta er havið vit kunnu útvega milliónum heilsugóðan mat samstundis sum vit vaksa fyri tað annað eiga vit at leggja størri dent á kunningar og samskiftistøkni eitt triðja vakstrarøkið er um arotimar tænastur fjórða økið er ferðavinnan fimta økið er tilfeingi her hugsa vit helst fyrst um sterktar men týdningarmesta tilfeingi eru gløgguhøvdini og royndu hendurnar tí eru eisini útbúgving og arbeiðsmarknaður uppløgd vakstrarøkið yvirskipað skulu vit fáa greiði á hvat vit duga best og hvussu vit vinna kappingina við onnur vit hava longu greiðar fyrimunir tí vit eru væl útbúgvin arbeiðssom og skapandi og vit hava stórt álit hvør á øðrum vit hava eisini stórt álit á vinnuni alivinnan finnur støðugt nýggjar vakstrarvegir vit vilja geva henni fleiri møguleikar við at ala á landi og til havs í løtuni verða arbeitt við at finna best kjúkkaða vhavøki eystan fyri føroyar umstøðurnar at ala tara eru somuleiðis í heimsflokki og fyrstu loyvini til vinnuliga taræling vórðu latin í fjør tarin vaksur skjótt og er av bestu dygd í okkara reina sjógvið roynið sjógvurin gevur okkum eisini fyrsta floks fisk men skal fiskivinnan vaksa krevja tryggir og støðugar karmar tað hevur hon nú tí síggja vit stórar íløgur í framkomunskip ið gera høvuðsvinnuna burðardyggar loysturin fyri veiðugjøld er lagdur ið leggur upp fyri sveiggjum í fiskaprísi og fiskiskapi eisini er skattur settur á veiðuloyvi ið verða endaliga seld tað skal loysa seg at verða ívinnuni og selurteti úr vinnuni kemur vinningurin samfelagnum til góðar men veiðuloyvini eru einsamøll ikki trúgv fyri fiskiskapið hjá heimaflotanum hevur fiskiskapurin verið lakur í langa tíð vit royna stutt og støðugt at útvega heimaflotanum fleiri rættindi í løtuni er eingin avtala um rættindini til makrelin breczit ger samráðingarnar truplari og føroyar og norði hava ásett sína egnu makrelkvotu fyri ár men eg vóni at strandalondini finna eina breiða semju sum skjótast tí vit skulu hava burðardygga veiðu í øllum liðumharra formaður í einum veiðusamfelag sum okkara hevur kunnleiki um veðrið altíð havt stóran og mangan lívbjargandi týdning í mong ár hava vit litið á veðurtænastuna í grannalondunum nú er føroyska veðurtænastan farin til verka og tað fer at geva okkum neyvari frásagnir veðurvánirnar skulu miðlast betur og veðurtænastan skal gera tað møguligt at samstarva um altjóða veðurlagsgransking samstarv gagnar eisini útflutninginum og nú vilja vit hava fríandi sáttmálar við eitt nú kina russland japan og suðurkorea vit eru í løtuni í holt við at styrkja munandi um okkara samstarv við es hetta fer bæði at bøta um handilsviðurskiftini og um samstarvið á øðrum økjum fyri nøkrum døgum síðani sendi eg urtldleygi es rendaforsetanum okkara uppskot og eg vænti at vit skjótt koma mál við hesum samstarv við usa verður eisini styrkt bæði í sambandi við vinnu gransking útbúgving og mentan vit menna samstarvið í sátt og semju semja má eisini finnast ímillum ferðavinnu og landbúnað her heima ógreiða støðan sum valdar í løtuni tænir ikki føroya umdømi uttanlands og skapar ósemjur innanlands neyðugt er tí við nýggjari lóg sum bæði hevur atlit at landbúnaði og lokalum vinnumøguleikum men eisini tryggja ferðavinnuni menningarmøguleikar harra formaður tá ið vit tosa um vøkstur er neyvan nakað sum hevur størri týdning enn at økja grønu orkuna vit hava orðað uppskot til nýggjan orku og veðurlagspolitikk sum við fimmogtjúgu ítøkiligum átøkum skal tálma orkunýtsluni oljunýtsluni tað skulu stórtøk takast í orkuframleiðsluni og her skulu fleiri til at bera byrðarnar tað krevst tó fult gjøgnumskygnið skulu vit tryggja neyðugu kappingina og menningina á orkuøkinum í løtuni arbeiða vit saman við sev um at finna bestu loysnina arbeiðið er komið væl áleiðis og vit leggja nýggja lóg fyri tingið í heyst harra formaður róðrarkempan úr miðvági sverri sambør nielsen hevur ongantíð dult fyri at málið var eitt heiðursmerki men sama hvussu líðureftir hjá honum hevur hann longu verið okkum ein fyrimynd við at droyma stórt og umseta dreymin til ítøkilig mál at arbeiða hart og ongantíð taka eyguni av málunum at trúgva á egin evni og síggja seg líka góðan sum kappingarneytarnir í lýsingini um hann fella orðini soleiðis skotið er latið og fyrsta takið er tikið nú ræður um at spenna fót í bkh og nú telur hvørt einasta tak at gera dreym til veruleika og vera heimsins besti rógvarsama kundi verið sagt um føroyska samfelagið nú vit eftir at hava andøvt í hálvt annað ár aftur spenna føtur í bekk og seta á latum okkum finna góða áralagið gera dreym til veruleika og skapað eitt samfelag í serflokki við trivnaði tryggleika og burðardyggum vøkstri sum stavnhaldi góða ólavsøku øll somul gud signi føroyar