Magnus Rasmussen (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2022-11-09
Topic: 1. viðgerð LM-031/2022  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um barsilsskipan (Barsilslógin) (Hækking av inngjaldi og útgjaldi o.a.)
sýrmaður magnus rasmussen ger su væl takk fyri harra formaður ja barsilslógin til viðgerarar og eg vil siga at hon er hon er javnan til viðgerðar tað tað má mann siga tað er áhugi millum fólk og eisini millum politikarar um hesar barnsilslógina tað var hugaligt at hoyra hennik old sum hevur verið tingmaður í væl livið tretivu ár siga hetta er kanska eitt tað besta verður við til at vera við til at fart út lívið og og og ment so eg eri eisini samdur um at heta er ein góð lóg og eg eg veit at í grannalondunum hava tær eisini góðar lógir men hendan lógin stendur einki aftanfyri kanska vit eru í í fremstu røð tá ið tað kemur tað sum hetta snýr seg um sum vit tosa um í dag tað er at hækka minstamarkið frá fimmogtjúgupp á sjeyogtjúgu túsund tað var soleiðisr at tá ið hendan gongan kom til so setti hon sær fyri at vit skuldu koma upp á hesar her tveyoghálvtrýss vikurnar tíðarskeiðið skuldi vera tveyoghálvtrýs vikur og tað er ikki bara nakað sum hendan samgongan haldi hevur sett sær fyri eg haldi tað hevur verið tað hevur verið semja í tí politsku skipanini at vit eiga at gera tað soleiðisnar at vit enda uppi á hesum her árinum og tað er so komið stiðvíst samgongur hava koyrt nakrar vikur afturat og og so var tað vit sum kláraðu upp á hesa her tveyoghálvtrýss vikunar sum eg haldi øl hava tikið undir við so vit kláraðu setningin sum vit settu okkum men so var líkasum eitt afturat at vit høvdu man sigur eitt at gera afturat ella møguleika til att at gera eitt afturat og tað var so hetta her at vit hækka tað frá fimmogtjúgu túsund til sjeyogtjúgu túsund hetta her útgjaldsmarki ofta verður tosað um at tað sum vit hava gjørt hevu ikki verið fíggjað men altso hetta her er altso fíggjað vit hækka inngjaldið eitt lítið sindur null komma null trý prosent soleiðisnar at tað sum kostnaðurin verður av at hækka hesum her eftir bestu metingum verður fíggjað við einum øktum inngjaldi null komma null trý prosent sigur kanska ikki so nógv tað ljóðar lítið men visu vit nøkulunda seta tí ein samanhang so betýði er tað tað ati ein arbeiðar sum arbeiðir fasta løn ella hevur fjøruti mers viku alt árið kemur at betala sjeyogfýrs krónur um árið afturatella sjey krón og hálvtrýss um vikuna og mann kann siga tað at tey sum kanska pedagogar og lærarar og tey sum tjena leið tað sum hasir bólkarnir kjenna tað verður tíggju krónur og hálvtrýss afturat um mánaðin og so tey sum eru koma hægri upp upp á hesar her seks hundrað túsund so eru tað fimtan krónur meira um mánaðin at gjalda so vit í hesi broytingini at vit hækka hettaher frá fimmogtjúgud til sjeyogtjúgu so fíggja vit eisini og tað rakar ikki so øgiliga hart tað bleiv nevnt um tey sum eru á niðastu rók vistu vit taka ein sum betalar trettan túsund krónur hevur trettantúsun krónur løn og fær trettan túsund krónur í barsisskipanin kemur eftir hesari hækkingini at betala er mær upplýst sjeyogfjøruti krónur um árið afturat alt ger mun men hetta her eru tølini sum eg havi fingið soleiðisær eftir bestu sannføring er tær metingarnar tá ið vit nú gera hesar broytingarnar so eru onkrar aðrar broytingar tiknar við onkrar kanska smærri broytingar eitt sum bleiv nevnt í fjølmiðlunum tað var tað nú ætla vit at gera tað soleiðisnar at fólk skuldu betala aftaná tær vóru pensjonistar men tað er ikki tað sum liggur í hesum her nú er ein automatikkur komin í her at hetta kemur at fylgja pensjónsaldrinum tavil siga tá ið pensjónsaldurin hækkar so flytur hetta her upp við at mann skal gjalda inn so sleppur mann frá atkanska fara í í tingi hvørjar ferðnar til dømis pensjónsaldurin veður hækkaður eitt annað sum eisini verður tað er ta barsilsskipanin man arbeiðir við einari nýggjari ktskipan vit vita tað at tað hevur ikki verið so lagt við hagtølum men har verðu eitt arbeiði gjørt so tað verður møguliga ella saman fyri sær at mann kann kanni samskifta digitalt talgilt ella senda umsóknir talgilt og tað ger mann so eisini eina heimild til í í lógini her og annars aðrar nakrar aðrar tekniskar broytingar nú var framsókn her og og nevndi ati tey hava lagt eitt luknandi uppskot fram fleiri ferð og tað passar og eg havi eisini verið uppi her tá og og tá hava vit tosað um at lata okkum fáa hesar her tveyoghálvtrýss vikurnar og so eisini hvat hetta hevði kostað men nú hava vit so líkasum mann sigur tikið tað sigið at vit taka hetta her og tað er eisini gott at framsókn fegnast um tað at vit kunu verða saman um tað tað tað er taðe tað er gleðiligt tað heur kanska verð eit sindur av inum tempermandspurningi kanska framsókn herur havt að viljað fingið a eitt sindur fyrr men men nú er tað so her og um hetta er tað rætta talið tað tað er jú vistiman hygur í hoyringssvarini tað eru fleiri feløg sum siga hetta er nógv for lokt og onkur sigur ja uppá kanska fimmogfjøruti meðan fá arbeiðsnei arbeiðsgevarafelagið hevur nemliga ta sjónarmiðið at vit eiga bara at stytta tíðina fyri at fáa fyri at fáa meira útgjald tí tað er kanska eitt eitt sindur øðvísi sjónarmiði enn tey flestu hava havt í hvussu uri tann politiska skipanin men tað er ikki tað vit leggja upp til vit leggja upp til at tað er hetta árið mann hevur rætt til og at vit so hækka hasa upphæddina frá fimmogtjúgu til sjeyogtjúgu túsund tað hevur eisini verið tosað um attað vr ett sindur óambitijøst av okkum nú ikki at hava ymiskar aðrar broytingar við eg haldi tað var bjørt samuelsen sum segði tað so hví ikki hava flekskbarsil og og kanska okkurt annað men eg haldi faktiskt at vit eru ambitiøsari enn enn samgonguskjalið altso vit vit vit eru farin forbí tað og og tá ið mann tosar um fleksbarsil tað er eitt mál sum hevur verið javnan uppi at venda eg eg síggi soleiðinar upp á tað tá ið vit nú er komið up á hesa her tveyoghálvtrýss vikurnar og vit nú hækka hesa her upphæddirna frá fimmogtjúgu til sjeyogtjúgu so havi eg eisini fingið sikkurt eisini sum hennrik old at hava landsstýrismaður mann fær ymisk hugskot um hvussu mann kann gera hsa skipanina uppaftur betri og tað havi eg sagt alment at nú nú eru vit her men vit mugu eisini líkasum diskutera hesi tingini flekspartselur eitt eitt annað tað er hettaher við lesandi og nýútbúgvin altso og og og har er har er jú ein ein avbjóðing og so er tað eisini hetta við við hesum minsta markinum men tað sum mann alla tíðina hevur hildið fast við tað er tað at htt er altso ein tryggingarskipan tað er altso arbeiðsmarknaðarnaðir sum enn arbeiðsmarknaðarskipann vistu vit kunna kalla tað so so vissi mann fer at gera nakað annað so brýtur mann faktiskt við við eitt prinsipp sjálvandi ber tað til men tað haldi eg mannska bara líkasum diskutera væl og virðiliga og um vistu vit tosa um hetta her við lesandi ella nýútbúgving so haldi eg tað skal kanska kanna est eitt eitt sindur nærri altso ein tanki e verið at lat okkum lata studningin sum hesi lesandi fáa at vera skattskildvan so betala tey inn í skipanina men visu vit so ikki hækka studningin ltey lesandi so fára tey minni útgoldið tavilsiga skuldu tey fáa tað sama útgoldið í stuðli so má mann hækka stuðulsútgjaldið vissi tað skal skattast tað er tað er kanska eisini aðrir mátarar at gera tað uppá mann kann tekna eina trygging og og sovíðari men eitt er givi at tey sum lesa ella tey sum e nýútbúgving tey eru á veg út á arbeiðsmarknaðin og koma at betala inn til hesa skipanina eitt annað sum eisini hevuður nevnt í mann kann næstan kalla tað fyri eitt hugskotskatalog tað eru tað er tey sum fáa tvíburar hvussu hvussu ger mann har og tað kann eisini vera tey sum liggja so leingi á hospalinum ella sjúkrahúsinum tey sum fáa ov tíðliga fødd børn so so tað er nógv ymiskt sum er samlað saman sum mann skal hyggja upp á í einum høpi og so líkasum seta út í kortið hvat er tað mann vil men tað sum vit klára nú tað er hetta sum vit gera í dag til seinast so tað verður nevnt nakrar ferðirnar um barsilsgjaldið hækka vit og als verður lækkað og so evil hava kanska verið kritiserað hesi tingini hangi ikki saman og nei tað gera tey ikki og og allíkavæl so g verður tað nevnt og eg eg kann líka lesa bara tríggjar reglur í úr úr uppskotinum har ið tað ið tað verður líkasum ein viðmerking til føroya arbeiðsgevðarfelag hóast broytingin av kunngerðini um alsgjald og hetta lógaruppskotið ikki er partur av einum samlaðum lógarverki tí tað er tað ikki hóva bæði uppskotini ásetingar um arbeiðsmarknaðargjøld tí er broytingin av alsgjaldinum nevnd í hesum lógaruppskotinum tðr tað er tað er orsøkin vit vita væl at at tey hanga ikki tætt samannú fór