Ingilín Didriksen  Strøm (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2020-11-13
Topic: 1. viðgerð LM-043/2020  Uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar Anordning om ikrafttræden for Færøerne af visse bestemmelser i lov om Det Centrale Personregister (CPR-loven)
jatakk fyri harrar formaður viðgera uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í verk ella seta í gildi fyri føroyar ávísar ásetingar í cperlógini uppskotið tað hevur verið viðgjørt í fólkatinginum tretivunda oktobur í ár og nú er tað komið til okkum í løgtinginum í javnaðarflokkinum taka vit undir við at føroyingar kunnu fáa danskt cepernummar arbeiðið tað var sett í gongd í seinastu setu av táverandi løgmanni aksel johannesen og av sjúrða skóli fólkatingslimi fyri javnaðarflokkin tá í tvey túsund og sekstan skrivaði bræv til donsku stjórnina um at fáa dialog um trupulleikan tað kom ikki á mál tá eitt uppskot kom tó frá donsku stjórni har kommunurnar í føroyum skuldu útflýggja hesi hersi pernummurini tað hildu vit íg javnaðarflokkinum ikki vera rætt at mann skuldi leggja ta byrjina yvir á kommunurnar seinni varð so gjørt vart við at málið faktiskt væl komið til landsstýriskvinna sum umsæt málið í føroyum men ein partur av undanfarnu samgongu tók á gó hon ikki undir við málinum og tí kom tað ikki víðari haðani síðani tók sjúrður skolið aftur trupulleikan upp og mælti tá til at uppskotið varð soleiðis gjørt sum tað liggur fyri nú at broyta donsku lógina um sbr soleiðis at ríkisumboðið kann geva fólki nummar sambært sjúrðaskoli fólkatingslimi so er trupulleikin við akkurát hesum her cepernummaranum størsta einstaka orsøk til tær føroyingarnar millum føroyar í danmark sum hava gjørt gerandisdagin hjá teimum sum hava vent sær til fólkatingslimin og tey eru ikki fá truplan óneyðuga truplan eg skilji væl at tað eru løgtingslimir sum roynt ideologiskt ikki taka undir við uppskotinum men eg haldi at mann má royna at síggja hvussu hetta fer at lætta um hjá nógvum føroyingum tí tað er jú soleiðis at tað eru nógvir føroyingar sum hava tørv á sipernummarinum ter eisini øgiliga nógvir ein triðingur á føroyingum sum longu havatá danska sbernummarið her verður kanska serliga hugsað um føroyingar sum skulu flyta til danmarkar kanska serliga lesandi og týdningarmiklast tey sum verða send niður eitt nú ríkissjúkrahúsi harafturat arafturat so er tað tey sum arbeiða hjá statinum donskum privatum arbeiðsgevarum ella fáa statstpensjón tá tað kemur til sjúklingarnar so er tað eyðsæð at tað bæði er ein fyrimunur fyri tann sjúka og fyri tey sum viðgera sjúklingin tann sjúki sleppur undan at baksa við hesum cpernummarinum og tey sum viðgera at fáa atgongd til alla vitan um ø hendan persónin tað sæst øgiliga týðiligt í hoyringsskrivnum frá sjúkrahúsverkinum sum hevur umfatandi samstarv við danska sjúkrahúsverkið tí siga tey at tað er alneyðugt fyri sjúklingartrygdina at kanningar sum eru framdar í føroyska sjúkrahúsverkinum eru atkomuliga fyri danska serlæknar soleiðis at neyðugur upplýsingar fyriliggja tá sjúklingurin skal undirviðgerð uttanlands sama er galdandi hinvegin føroyski læknar hava tørv á at fáa allar upplýsingar viðvíkjandi sjúklingagongdini í danmark so tað ber til at fylgja upp uppá sjúklingin í føroyum á nøktandi hátt tann trupulleikan kann ta danska cbrnummarið loysa mann hevur gjørt eina loysn við ati útvega nøkur fyribils cepiernummur sum kanska ikki hava tað serliga lætt við at kobla seg til tey føroysku persónnumrini og tað er ein trupulleiki htó mæla tey eisini til at upplýsingar um donsku cprnummurini eisini vera tøk í tí sum tey kalla fyri fólk ella f og l k sum er ktskipanin hjá landsfólkayvirlitunum sum svar til hetta sigur sosialuminnisteriugt at tað fellir uttan fyri rammna ríkislógartilmælunum og hoyrir undir føroyskan rætt tó at føroyski myndugleikar kunnu heinta data frá cbr registaranum um tey biðja um tað hetta er nakað sum eg ætli ærat viðgera nærri í nevndini tí tað eg eg haldi at tað er eilt ótrúliga viktigt kanska eitt tað viktiasta í akkurá hesum her at mann fær at mann fær alla vitan um mann hevur alla vitan um sjúklingina tøka bæði fyri danskar og føroyskar læknar tá ið tað kemur til føroyingar sum flyta niður sum jú í stóran mun eru ung lesandi so verður møguleikin at fáa dansk cebernummar ein lætti tó er tað soleiðis sum stviðmerkir í sínum hoyringssvari at cbernummarið er ikki tað einasta sum skal til fyri at koma fram at hesum her donsku talgildu skipanunum tað er ofta nemliti sum krevst fyri tað og fyri at fáa nemmidegi so skal mann møta upp í einum donskum borgarsørwhis við einum vitni har sum mann skal flyta til ella býr tað er trupult um mann ætlar at gera tingini upp á forhond men viðvíkjandi tíð so kemur ein loysn upp á tað væntandi í tjúgu og einogtjúgu tað verður ofta ført fram at vit í føroyum ikki skulu hava nmid ella mitid sum verður tað sum verður tókt tá á sumri í einogtjúgu tí vit hava føroysku talgildu skipanirnar sum júst eru settar í verk nemliga tað sum vit kalla samleikan og vangan sum talgildu føroyar hevur ment men eg haldi onkursvegna at tað er eitt sindur at blanda tingini saman sjálvandi skulu vit stuðla tí fantastisku verkætlanini um talgilda samleika føroyum men sum nú er tá mann flytur niður so verður neyðugt at brúka danska samleikan ið beint nú eitur nmdog seinni fer at eita mitt i d at føroyingar fáa danskt cepernummar tað lættir umg hjá teimum sum fáa brúk fyri tí í einari rættiliga pressari støðu ofta antin álvarsligt kanska sum føroyskur sjúklingur í danmark ella minni álvarsligt men ótrúliga umstendigt og besverligt sum ung lesandi sum kanska akkura eru flutt heiman frá til danmarkar í báðum førum ger tað gerandisdagin hjá teimum sum hava tørv á hesum nummarinum eitt sindur lættari og tað haldi eg gott at vit kunnu hjálpa til her úr løgtinginum tað sum mann so kanska kann siga um hetta málið tað er at nú nú er tað etta her við at mann er mann ætlar sær at menna í norðurlendskan samleika sum kann brúkast tvørtur um norðranlond at mann ætlar sær at at gera tað soleiðis at tann føroyski samleikin eisini kann brúkast niðri tað gevur kanska eitt sindur boð upp á at hetta málið er eg veit ikki hvar tað málið liggur men men tað gevur kanska í øllum førum eina hóming av at hetta málið skuldi verið avgreitt fyri langari tíð síðani h eg ætli mær so at geva hesum málinum eina góða viðgerð í rættarnevndini soleiðis ati hóast vit eru kunnaði um at málið skal avgreiða skjótt tí tað skal setast í gildi fyrsta januar næsta ár her eru nøkur ting ø millum annað tað sum eg nevndi um yvirlitið sum greiða má fáast á og ikki um í hesum uppskotinum so í kanska í einari uppfylgjandi lógarbroyting og harafturat so hugsi eg eisini um hettar her at hvør grundin skal vera til at tað eru øll sum skulu kunna fáa hetta sbernummarið tað haldi eg ikki noyðist at vera neyðugt kanska er tað soleiðis at mann skal hava eina grund til at útvega sær hetta cpernummari tá ið mann vendir sær til ríngisumboði fyri at fáa tað eitt nú tí at mann skal flyta av landinum ella tí at mann er í í sjúklingaørindum takk fyri