Erhard Joensen (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2020-10-08
Topic: 1. viðgerð LM-031/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um arbeiðsfremjandi tiltøk (Broytt tillagað starv, nýggj javning o.a.)
ja til viðgerðar er er eitt uppskot um hvar mann faktist fer inn og regulerar tillagar javningina á á veitingum til tiðliga størv að er ein nýggj ein ein nýggj javning sum kemur inn ø tilega starv er ein fyriskipan á arbeiðsmarknaðin hvar persónar við við varandi ella skerdum arbeiðsførleikum fáa eittískoyti í tað løn sum er sáttmálasett og treytin fyri at koma í hesa skipanina er at tað t tú skalt hava í minsta lagi trýogtretivu prosent st skerdan arbeiðsførleika skipanin við til hesum tilaga størvinum kom í gildi í januar tvey túsund og trettan og tá kom hettar í staðin fyri tey sum tá blivu kallaði vairdstørv uppskotið sum fyriliggur dag tað er altso einat royna at fremja eina tálming av teimum útav tí útreiðsluvøkstrunum sum hevur verið tey seinastu trý árini í miðal hevur hesin vøksturin í skipanini verið umleið fjúrtan milliónir krónur um árið og uppskotið í sær sjálvum hevur altso einein ein eina tálmandi effekt øtær flestu almannaveitingar teð verað javnaiðari sambært lóg meðan hesi her as veitingarnir í samband við arbeiðsfremjandi tiltøk hava verið javnaði sambært sáttmála í millum føroia arbeiðafelag og fyri arbeiðsgevarafelag ø handan nýggja løgtingslógin um almannatrygd og tænastur sum nú verður sett í gildi í tjúgu einogtjúgu hvar ið forsagalógin fer úr gildi so verður so verða hesar veitingarnar nú javnaðar eftir tí lógini eg havi hugt eftir tí staganum sum ætlanin er at innføra altso ætlanin við hesum uppskotunum er egentlani at mann fremur eina itieitt mótrokningsprinsipp hvat mann mótroknar við fjøruti prosentum av tí upphædd í arbeiðstakarum fer útgoldið frá arbeiðsgevara minus tvey túsund krónur fjøruti prosent av tíð hetta er nakað nýtt og vissi okur taka einhyhyggja eftir talvunum her sum sum eru viðlagdar sum sum skjøl so fer ein sum hevur eitt arbeiðsføri á hálvtrýss prosent og hevur eina sáttmálaløn upp á fjøruti túsund krónur um mánaðin áðrenn hesar broytingarnar so fekk ann hesar fjøruti túsund krónar um mánaðin tað vil siga hattae tjúgu frá arbeiðsgevar og tjúgu frá frá skipanini sjálvari og aftaná broytingina fer hesini her tær tjúgu túsund krónurnar frá arbeiðsgevaranum og samla nítjan túsund og níggju hundrað sum er tað hægsta frá í lønarískoyti so tilsamas níggjuogtretivu túsund o níggju hundrað so fyri eina sovorðna løn hvar tað er hálvtrýss prosentarbeiðsførleiki og sáttmálalágnin er fjøruti túsund krónur so er tað áleið tað sama ogu kunnu taka eitt annað dømi sum eg nevnt í hesum her tað er hvar ið tú hevur eina eitt arbeiðsføri upp á fjøruti prosent og hvar tú hevur eina sáttmálaløn upp á fimmogfjøruti túsund har var tað soleiðis at tú fekk áðrenn fekst tú átjan túsund frá arbeiðsgevara av tí tú vart fjøruti prosent arbeiðsfør og so hevði tú fult ískoyti taðvl sia tveyogtjúgu túsund soleiðis at tú fekt fjøruti túsund krónur um mánaðin við tí níggju skipanini kemur tú so at fáa eina lekking niður á knappar áttaogtretivu túsund taðvil siga eina lekking upp á tvey túsund krónur tað hevur verið tosað um undanfarni røðari tosaði eitt sindur um um hetta her varum hetta skuldi síggja sum ein sparing ella hetta kom at vera ein útreiðsla fyr fyri fyri okum upp á sikt tað eri eg nú ikki so sikkur í eg haldi sjálvur tað at at tá ið tú fær eina almenna veiting so er í ordan at okur hyggja eftir skipanunum loypandi um so er at tær galopera avstað við útreiðslum so skulu tær eftirhyggjast í hesum førinum haldi eg at tann sosiala veitingin vendir sosialt rætt tað er soleiðis at tey sum hava hægst altso hava hægstan aso mest skerdan arbeiðsførleika og harvið fáa minst í løn frá arbeiðsgevara koma nú at fáa mest úr sum ískoyti meðan tey sum hava faktiskt eina høga løn frá arbeiðsgevaranum tað vil sega eitt relativt eitt minni isminni arbeiðsskertvirksemi tey koma at fáa minni so altíð alt so má mann siga at tann mátin mann nú ger tað uppá hann er tann sosialdemokratiski mátan at gera tingini uppá og eg havi altíð vitað at tað búði ein lítil sosial demokratir í elsbet mersetes men eg visti ikki at hann skuldi koma til sjóndar so tíðligani í forløpunum men fyri at venda aftur til hetta her við um hetta vendi sosialt ræytt ella skeivt so kunnu okur taka ot kunnu taka tá ið okur diskuteraði í fjør hest pensjónrnar tá fór okur inn og gjørdu eina nýggja mótrokning og og hon hevði førdi so við sær at tey sum faktisk høvdu høgar pensjónir tey fingu relativt meir enn tey sum høvdu lágar pensjónir og tá bleiv tað øgiliga nógv kritiserað av andstøðuni serliga tjóðveldi og javnaðarflokkinum eisini framsókn minniski rutvang var øgiliga hart ímóti tí at hetta vendi fullstendilga sosialt skeivt okur blivu kritiseraði øgiligt fyri tað nú gjeri greinaskipan við eini almannaveiting sum vendir sosialt rætt og nú verðu kur eisini kritiseraðir fyri tað so okur vita ikki ordiligani hvussu okur skulu gera hesi tingini men tað mugu okur so bara royna at finna eina loysn upp á í í trivnaðarnevndini um so er at tað ta hevur nakrar óóhepnaravleiðingar sum mu okur hygja upp á tað men egentuligani so er hettar ikki ein veldigi lønarniðurskorður men htað er ein regulering fyri tær hægst ikki fyri tær lægstu so harra formaður eg havi ikki so nógv at fáið afturat hesum her í sambandi við hetta eg haldi at hetta kemur í trivnaðarnevndina hvar okur fara at gjøgnumganga tað rættiliga noyða tí hetta er ein skipan sum er øgiliga týdningarmikil fyri samfelagið og fyri minst fyri teir yvir yvir trý hundrað og og tjúgu brúkararnir sum eru í henni so tí skulu líkur viðgera tað sera gjølla og o kula taka øll av spektini inn okur mugu eisini fara at hyggja eftir tí er tað nakar annar máti sum sum mann kann fáa eitt eitt ein breiðan tilflutning til so haldi eg at mann skalyvirveiga tað tí tá ið hendan lógin kom í gildi tá kom hon í gildi frá einum samlaðum løgtingi tað var samlað løgting sum kom við hesum og egentiligani so kundi eg kundi mann kanska havt hugsað sær at frú mersedis gunlegsdóttur hon kanska hevði inndrigið andstøðuna eitt sindur í hettara uppskotið fyri at finna útav eta nú ein felags leistur mann kann finna til at fremja nakrar sparingar við tíer tá tað er eitt samlað løgting sum kemur við einari lóg so kundi mann eisini hugsað sær at tað hevði verið skilagott at tað var att samlað løgting sum kanska broytti hana aftur tí tað er hon er ómetaliga týdningarmikil fyri teir brúkararnir sumu í eini takk fyri harra formaður takk fyri so hava vit viðmerking fyrst er tað jaspur