Sirið Stenberg (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2021-01-26
Topic: 1. viðgerð LM-073/2020  Uppskot til eykajáttanarløgtingslóg fyri januar 2021
takk fyri frú forkvinna og eisini til lukku frá mæg við sessinum forkvinnu sessinum eg haldi at tað er ein stórur dagur í dag løgtingið hevur fyri einari løtu síðan einmælt samtykt at mann skal fara undir at gera tunlar norðurum fjall okur hava eisini ein hvalbiartunnil sum verður ferdigur um heilt stutta tíð og við tí vera eisini teir gomlu tunlarnir dagførdur so hevur mann sjálvandi sandvík eftir sum mann eisini má finna eina loysn uppá nú haldi eg tíðini e komin til at løgtingið eisini stendur saman um tey sum sigla og eisini samtykkir eina eg veitkki man kann siga dagføroyingaskipan fyri tey gomlu strandfaraskipini tí at akkurát sum gomlu tunlarnir hava tænt fyri seg so hava eisini gomlu ferjurnar tænt fyri seg og tær hava sanniliga verið bæði góðar og drúgvar men nú er farið at halta sandferðslan hevur ótrúliga stóran týdning eg vil siga faktisk at hon hevur allan týdning í einum samfelag tað er fáir dagar síðan eysturoyartunnilin lat upp sandoyartunnilin verið borðaður ígjøgnum um heilt stutta tíð tað er samtykt at fara undir at gera tunnil til fámjins mann er í ferð við at gera tunnil til dal og eg haldi at okur eru komin eitt sovur stað eisini har mamma eisini hugsa at útoyggjar og smápláss eiga eisini at hava tørn nú bæði tá ið tað kemur til tunlar vegur men eisini ferjur feryurnar eru gamlar og slitnar og okur vita gott tað at tær slett ikki lúka tey krøv sum nútíðin setur eg hugsi um til dømis hetta her við krøv til at fólk sum kanska hava rørslutarn ella eitlannað sum ger tað verri atkomuligt eisini tørv fyri at fáa nøktandi farmaflutning eisini tør til at kunna nøkta tað sum tann vøkstur sum er í ferðavinnuni tann vøkstur sum er í pendling av tað at fólk vilja búgva kanska í einum stað og arbeiðat annan sta ella fara í skúla til dømis og eisini tann tørv sum mann hevur á øllum teimum almennum almennu tænastunum sum mann noyðist at fara til av og á tað kann vera at mann skal í sjúkraørindum ella øðrum har mann skal flyta seg og okur vita at mobilitetir hevur alt at siga og tað hevur faktisk í nógvum førum eisini víst seg at verða avgerandi fyri um útaðarar yvirlivað ella ikki at mann hevur gott ferðasamband og okur síggja tíverri ein útajðara har fólkaminking er í føroyum sjálvt um fólkavøkstur eru generelt so haltar útaðarin afturút við samferðsluuppbyggingunum sum okur hava framt tay seinnu árini so hava okur samanbundið eg haldi r yvir fimmogfýrs prosent av fólkunum og tað taki eg eisini sum eina greiða ásannan av at føroa løgting veit hvussu týdningarmikið tað er at hava eitt gott samferðslukervi og eitt væl samanbygt samfelag okur hava altíð rópt okum fyri siglandi tjóð ti líkavigat mánn má broyta tað til at at okur blíva ein koyrandi tjóð samanbindingin ger okum eisini sterkari bara tað at kunna vera partur av einum arbeiðsmarknað til dømis kann hava ó heilt ótrúliga stóran týdning fyri hvussu okur kunna fóttøkun ofta verður hetta her við at byggja ferjur og tunlar og vegir sett upp ímóti tí at brúka pengar eisini upp á bleytari virðir men sanniliga haldi eg eisini at samferðslu útbyggingar eru bleyt virðir tí tey eru eisini fortreyt fyri at mann kann hava góð lívskor at mann kann hava góða spjadda búseting at mann kann hava vinnumøguleikar og annað tí at uttan sandferðslu so vita okur í hvørfall tað at tað tað er so heilt sikkurt at tað ber ikki til at liva og virka í einum stað h okur hava ta síðstu tíðina sætðt dagliga tar verður trupulleikar í næstan á nólsoyar leiðini stórir trupulleikar tað hava eisini verið afturvendandi trupulleikar gjøgnum nógv ár í mun til siglingina í sandoynna har er tað so til at síggja ann enda á nú tunnlilininm við at vera har hestleiðin hevur verið ein stór avbjóðing í skúvoy og í fugloy svínoy kalsoynni allastaðni hava tað verið avbjóðingar kann mann sga up á skift og so hvørt mann hevur tikið eina ferju úr einum stað tí tað verið trupulleikar sum má bara flutt trupulleikan til eitt annað stað eitt eru ti gomlu ferurnar men eitt annað er eisini atløguviðurskiftini sum eisini krevja at bata á nógvum av smáplássinum okur hava eisini eina vaksandi ferðavinnu nú er tað seinseinasta árið kanska verið eitt undantak nú korona hevur verið men ellars hav okur tey síðstu árini havt eina rættiliga stórt og kraftút vaksandi ferðavinnu og tað hevur eisini økt á trýsti um at fáa betri samferðslu tað skilji eg gott men men faktisk eri eg eisini eitt sindur kedda av at mann ikki hevur sett tørvin hjá teimum fastbúgvandi líka so høgt sum mann hevur sættan tá ið tað kemur til ferðavinnu tí tað eru fólk sum hava búð og virka har í eitt eitt langt lív sum ikki fáa nøktandi umstøður men nú tá ið ferðavinnan kemur á banan so virkað tað sum taðeitt sinur lættari í hesum uppskotunum eri suðuroyggin ikki við ø okur hava jú tað langsyktaða málið at okur vilja hava ein suðuroyartunnil tað haldi eg øll eru samd um men eg vil so bara eisini bara nevna tað av frá nú av og fram til at mann rokna við at tað verður koyrandi so er tað knapp tíggju ár og tað er ein long tíð tí at har eru longur trupulleikar á tí leiðini tað er trupulleikar við farmaflutningi regluliga er tað trupulleikar við tí tað er eisini trupulleikar við við gjaldinum altso í kostnaðinum tað er eisini trupulleikar við títtleikanum á ferðunum og tað er verið víst á at slita á smyrðul og sovíðari og tað r eitt hekkandi ferðafólkatal so saman við tí at mann eisini ynskir at fáa dagførdar feriur so noyðist mann eisini hyggja eftir hvat mann ger við ta leiðina til tað einaferð verið koyrandi eg veit gott t at alt kann ikki gerast í senn men tað sum tað er lagt upp til í langtíðarløvuætlanini sum okur síggja tað er so í hvørfall tað at mann ikki ætlar at seta pengar av fyrr enn í fimmogtjúgu og vissi hetta uppskotið kann skunda undir at mann færk gjørt nakað við tað so hevur tað hvørfalt tænt nakað av sínum endamáli tí tað er álvarsamt at mann ikki ætlar at gera nakað tey næstu fýra fimm árini innan fyri tað við at dagføra okara feroyur okur skjótast so upp at mann setir tretivu milliónir av árliga og tað er trý hundrað og og tretivu samanlagt og hetta byggir so á tann leislin sum strandferðslan sjálvur komi við og tað kann sjálvandi broytast løgtingið má sjálvandi arbeiða fyri alt fólkið og fyri alt landið og tey sum búgva á smærri plássinum hava sjálvandi akkurát so sama tverurætt sum restin og ynskja eisini at hava ein vanligan gerandistað kring landið og ikki bara verða tikin fram sum perlur tá ið mann skal vísa tað fram tí tí tað er pent um summarið og ferðavinnu og sovíðari tað má vera soleiðis at mann kann búgva har sum mann ynskir í føroyum okur sóu við við tíhavransaknarskipinum sum nú er bygt at tað var ein øgiliga stórur fyrimunur av at fáa gjørt nógv av tí arbeiðinum í føroyum okur hava fingið skrivað um tað eisini hetta her við at hava vitan om førleikar í landinum og hava lættað atgongd til zurwis vist t er eitt annað sum ferð og so víðari at at mann eisini kann taka lærlingar inn og hvørta síðnum so tað halda okur eisini vert at taka við í hesum her uppskotinum tá ið okur hava tað gott sum okur hava tað nú so er tað akkurát sum um at tað eisini hendir okkurt við okkum at mann gloymir øgiliga skjótt har sum tað kanska ikki er so gott okur hava fingið øgiliga góðar farleiðir tunlar og vegir men eg haldi allíka væl at okur onkuntíð gloyma tey sum enn ikki eru í íbundin ella dagførd visti mann kann siga tað so og tað gera eisini nakað við solidaritetin í samfelagnum og tað blívur stórur ójavni omillum tey økini og mann kann siga at tey økini so mangla sínar dagføringar tey blíva ferri og ferri og tey fólkini blíva eisini ferri og ferri til at gera vart við seg og tí síggja tað sum ein øgiliga stór uppgávu her í løgtinginum at okur eisini kunna vera teirra rødd og at okur snakka heldur um hvussu okur samhandsfest kunna útbyggja samfelagið heldur enn alla tíðina at hava ett her tosið ar mann setir økið kanska eitt sidur upp ímóti hvørjum øðrum um og kjakið snýr seg nokk so nógv um hvør ikki skal betala fyri at ferðast og so víðari tað haldi eg ikki g eri ordiliga rættvíst yvir fyri teimum sum ikki hava fingið síni viðurskiftir upp á pláss so so mín áheitan skal bara vera at mann stendur saman um eisini smáplássini í føroyum og at samanbenda alt