Jørgen Niclasen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2022-01-25
Topic: 1. viðgerð LM-048/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um talgildan samleika (Aldursmarkið fyri at fáa talgildan samleika verður sett niður til 13 ár og áseting um gjald fyri geyma verður nágreinað)
ger so væl ja harra formaður fari at takka fyri framsøgurøðurnar h hetta her aldursmarkið frá fimtan og niður á trettan ár haldi eg er rætt at gera um vit vísa okkara ungu álit so trúgvi eg at tey taka tað til sín og fara at vísa okkum álitið aftur tá ið ein sum er trettan ára gamal kann arbeiða tað er árið tá ið mann sigur at tað er loyvt at arbeiða so evr viðkomandi eisini rætt til løn sum viðkomandi eiði sjálvur og tí vildi tað verið skeivt avstaðið her og sagt ja ja men altso har sleppur tú ikki at hava nakað sum helst við teir pengarnar at gera sum tú sjálv ella sjálvur hevur kent h og tá tað kemur til hetta her við við við koronapassi so var tað eitt krav til ávís ting í føroyum tá ið eitt uppskot varð lagt fram men tað er tað ikki nú so viðvíkjandi koronapassinum hevði ikki havt tann stóra týdningin tó kann koma fyri at vit noyðast at vísa koronapass í útlandinum tað kann so vera men hetta her ferð alt so bara niður til trettan ár meðan koppseting av børnunum varð latið heilt niður í fimm ár ella hvatað er so har mugu nokk tey gulu koronapassini verða brúkt framhaldandi hjá teimum men sum tú verður víst á at tað er tað trettan ár er jú sama eg eri sama sami aldur sum sumdátuverndarlógin brúkar til ymsar til samtykkir til ymsar sjálvstøðugt samtykki til ymsar kunningartænastur og tí varð hildið rætt at brúka júst hetta h tá tað so kemur til geyman so hevur onkur róð upp undur at hetta er eitt avgjald nei tað er hetta ikki eitt avgjaldið nakað heilt heilt annað tað sum er við samleikanum at fyri tað fyrsta so er samleikin eitt tilboð ikki eitt krav og og avgjøld tað er krøv so so so hetta her er er púra og sjálvboðin um mann ynskir at tekna samleika og tá ið i samleikin bleiv gjørdur tá bleiv tað so víst á at tað skal ein snildfon ella ein teldil til ein eiphældur h og tá kann mann so logga á ókeypis og tað kostar heldur ikki landinum sum so at taka ímótir teirri øloyggingini annað enn at viðkomandi persónur skal so kannast og sigrast at tað er tað rætti tað er ein nakrar útreiðslur av tí men tað skulu tey sum velja geyma eisini at gera øh at byrja við sum lógin hevur verið so hevur mann skrivað í serligu viðmerkingunum at tann fyrsti geymin skuldi vera ókeypis men so skuldi mann rinda visti mann misti hann vekk ella mann vildi hava meir enn ein meðan hetta her sigur atmann rindar fyri allar geymar tá ið ið ið lógin bleiv gjørd um mann fór í gongd tá gekk mann út frá at ein gjeymu var ein gjeymu og tað vilsiga ein geymi sløku geymur kostaði tað sama sum ann annar men sum mann sær her so eru tað rættiliga dýrir trý hundrað krónur er nógv fyri ein geyma men so er tað verður rópað undir hvør ið tað er altso tíðirnar eru broyttar altso tíðin tá ið eldri fólk ikki dugdu at fáast við teknikk altso hon er fyri tað allarallarmesta farið eg veit ikkium eg kennir nakran eldri persón sum ikki hevur ein teldil eg haldi hatað er ein persónur her ini í tinginum sum ikki hevur snildfovn men tann persónurin hevur so ein eipædd staðin fyri so so tað ber væl til øh og og so er tað eg ikið spekleri upp á hvør er tað sum onga snildfov hevur og ongan teldil hevur men so hevur hanna teldu t ver róðu upp undir at at tað eru tey eldru og tað eru tey tey veiku tað tað dugi ekilekki at síggja altso um mann skal brúka ein ein ein ein geyma tað vil siga mann ikki hevur snildfonina ella ella eipætin so her mann spart nakar pengar harfrorrestin men mann heur altso fyrst keypt eina teldu og hon kostar eisini og so tað allarviktigasta tað er fullstendiliga fríviligt manbiøvs ikiat sannleikan so eg haldi ikki at at tann kritikkurin sum hevur verið her er aftur men so skal leggjast afturat at heimildin sum fæst við hesari lógini er at landsstýrismaðurin ásetir gjald og tað vildi kanska ljóða logiskt at ásett gjaldið til at vera tað tað kostar men tað kann eisini vera lægri ein av orsøkunum til at mann eisini setir gjald á tað er tai man hev sæð í fleiri førum at tað er persónar sum hava loggað á viðsnildfón men sum so eisini vilja hava ein geyma tí at at við geymannum um tú arbeiðir við teldu so er tað so nógv skjótari at at arbeiða við tí í staðin fyri at tú skalt hava snildfonina og arbeiða inn tann vegin og so yvir í telduna so tað er er kemur meir enn so fyri at tað eru persónar sum vilja hava bæði og tá ið tað eina er ókeypis og og hitt kostar jamen so er tað eitt væl og eisini fyri at fólk sum vilja hava bæði ikki skulu føla seg illa tey hava so betalt fyri hendan geyman tey hava fingið hetta uppskotið hevur verið til hoyringar rættiliga víða og tey sum hava viðmerkt hava skrivað tey ongar viðmerkingar a til upskotið so má man siga at hetta uppskotið hevur stóra undirtøku tó hevur megt nakrar viðmerkingar og tær eru interessantar tí at tað sum megn vísir á millum annað er at at fólk sum til dømis hava ein verja at hví verjin ikki tá ið verjin skal avgreiða ting fyri tann sum hann er verjur fyri hví ið ið tey ikki kunnu brúka sín egna samleika og harvið fáa ræði yvir hinum og har til er at siga at at samleikin í sær sjálvum gevur sum so ikki atgongd til nakað samleikin gevur bara atgongd til tænastur sum onnur geva um tað er taks bankar fólkayvirlit akstova kommunur ella hvat hana einaferð er og tað sum sum fíggjarmálaráðið sigur og tað er eisini grundleggjandi við samleikan at samleikin er persónurin sjálvur tað er garantiið fyri at tann sum loggaá er tann persónurin so tað ber ikki til at knappliga fara at geva fleiri persónum atgongd til samleikan men tær ymsu tænasturnar kunnu geva loyvi til at ein verji kann fáa atgongd til teir upplýsingarnar har um tað til dømis er bankarnir jamen so kann bankin geva verjanum atgongd til kontur hjá tí sum verður vardur h upp á sama máta kann taks gera og í sama máta kunnu kommunur gera tað altso tað vil se siga t tað er tær tænastur mann kann fáa t teir tað er teir stovnarnir sum skulu lata upp fyri at onnur enn bara samleikin sjálvur sleppur framat so men hatta er ein ááhugaverdur spurningur og tí vilja eisini uppfortað til at kommunurnir bankar og onnur hava hasi tingini við soleiðisnar at at um eg biði um at ein annar við sínum samleika kann sleppa inn á mínar konturi at tað so ber til men tá er tað við teirra samleika og tað er eg sum havi givið loyvi til tað so tað er líkasum har ið tað er og tað vóru fyri sovið tær viðmerkingarnar so tær tær trý hundrað krónurnar ella tað verður ásett lægri eg trúgvi ikki at nakar missi svøvnina á tí og allar allarviktigasta tað er altso frívilligt og eldri fólk í dag eg veit ikki um eg kenni nakran av teimum eldru sum ikki hava ein teldil eg síggi hann allastaðni altso j eipatá ið tey kanska sagt so so so tíðirnar eru broyttar eldri fólk hava øll tøknina í dag hava tey um tey ikki hava eina snildfon so hava tey hvussu so er ein eipædd so eg eri ikki so nervøs fyri hasum har og hin vegin jamen so kunnu fólk jú hava bæði og tá skulu tey bara rinda hesar her pengarnar fyri sjálvan geyman takkar formaður