Høgni Hoydal (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2020-10-22
Topic: 2. viðgerð LM-034/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um javningarprosent til almannaveitingar (Útsetan av javning)
harra formaður eftir t hava hoyrt landsstýriskvinnuna og viðmerkingar frá samgonguumboðum og eisini formannunum í trivnaðarnevndini so haldi eg tað er páse pláss at endurtaka hvat er fyri politikkur sum verður førdur á farra løgtingi í dag og tað er jú tað sum politikkur snýr seg um tað er hvussu i hvussu ið vit tryggja tí fólkini sum her býr møguleikar at mennast á eftir mín eftir okkara tykki í tjóðveldi hvussu á sjøvnum føti sum gjørligt og vit kumu bara staðfesta tann politikkurin sum verður førdur nú hann gongur júst øvugt av tí sum er á okkara hugsjón og eg skal greiða frá hví hetta uppskotið er eitt av fleiri sum er lagt fram í saman við samband vðfíggjarlógina siristemberd nevndu sum rætt var eisini uppskotið um at broyta tillagaði størv men serstakliga góð skipan eisini vælundirtikin av bæði verkamannarørsluniella fakfelagsrørsluni og av arbeiðsgevarum hog so kemur eftara uppskoti her um um ikki at javna so hetta uppskotið er liður í einum politikki sum sum samsvarar við tað sum sum eygun nolsøe syngur um eg kann sitera burtur úr ikki hjá eygu nolsøe formaðurin ja hann erki ú hettar at tey sum einki eiga skulu ikki hava meir hóast byr hann altíð lætnar tá vit bera hana fleir og tað er so tann politikkurin vit síggja í verki í dag altso har ið hetta uppskotið er eitt og tað hevur eisini verið støður fyrr har mann ikki hevur javnað undanfarna samgonga hon lyfti bæði fólkapensjonistarnar meira enn fimtan hundrað krónur r per per pensjonistur tað til tey sum einki annað høvdu og fyri taðar pensjonisturnar millum túsund ogtvey túsund krónur um meira um mánaðin fyri taðr pensjonistar øhso tað var tað var ein greiður politikkur og hvussu fíggjaði mann so tað ja tað fíggjaðu vit við vit høvdu gjørda eystskattalættar til lág og ðmiðallønt og hví er tað gott tíja tað er tí at tá er tað eisini ein fyrimunur fyri øll sum regga vinnu tá var ikkibara ein fyrimunur fyri útvaldar vinnur men at at at lækka skattin á arbeiði ger tað eisini at allar tær vinnurnar sum ber hesum landinum upp í smávinnur og annar eisini fáa ein fyrimun men tað sum hendan samgongan hevur gjørt fyrsta januar í ár fyrsta januar tvey túsund og tjúgu tá traðkaði kraft ein broyting í fiskivinnulóggávuni sum gav tvey hundrað og hálvtrýss milliónir í virði pá ein dag til fimm reiðarí upp á ein dag samstundis traðkað kraft ein lækking í sjálvum tilfeingisgjøldunum altso í í tí sum siga reiðaríini rintafyrðat fiska altso fyri tey størstu reiðaríni hetta e bra tey størstur reiðarín tey fýra fimm størst reiðaríini upp á hundrað milliónir taðvl siga trý hundrað og hálvtrýss milliónir kassjbomm í einum ja tað var tað mann gjørdi og so kemur mann nú og sigur nei nú skal mann spara aftanmeðan annars pengarnir flóta millum fingrarnar á hesásamgonguni har mann hevur vent búskapinum frá einum einum avlopi upp á fimm hundrað milliónir til eit halla upp á sjey hundrað milliónir up á eitt ár og so sigur mann nei nei hvør skal bera byrðina ja tey sum hava allarminst og tað er hetta uppskotið tað snýr seg um tað tað snýr seg um at tey sum fáa einki barnastyrk fyritearpensonistar g fólkapensjonistar sum fingu lovað tað í teir enpensjónsnýskipanism varð gjørd at frá nú at e tet bleva javnað upp á hendan mátan tað tekur mann burturaftur nú eins væl og an hevu tikið skorarnar undir pensjónsskipanini sum heild tí at tann broytinski veva gjørda í pensjónsskipanini er jú tann at tann pensjónsumskifan sum bleiv samtykt eisini við stuðli frá andstøðuflokkunum tá millu annð sjálsflokkinum hon bygdi ú á tað at tey sum hava eina øgiliga stóra pensjón á arbeiðsmarknaðimið síðuna av til dømis ein løgtingsmaður ella ein landstýrismaður tey fáa ikki somu hækkingtað var tíðigagrundaraupphæddin bleiv minkað grundarupunan fáið í øll uttan mun til um tú tjenar eina millión um mánaðin í pensjón og tað sum hendan samgongan er hun hevur hækkað tað tað vil siga at tann pensjonisturin sum hevur allarmest frammanundan hann fær líka stóra hækking sum tann sum bara hevur samhandsfasta og fólkapensjón og tað er tað sum er sosialpolitikkurin hjá hesara samgonguni og taðer tað sum vit eru ímóti sum siristenberg segðir so greitt vit taka ikki undir við slíkum politikki tí tað fer bæði at gera tað at tey sum hava minst fáa ikki møguleikar fyri at liva eitt sømuligt lív og gjógvin veksur millum tey sum hava minst og tey sum hava mest men tað ger eisini tað at tað verður truplari og truplari hjá samfelagnum at fíggja hesi her grundleggjandi vælferðartænastur øll skulu hava eina sømiliga pensjón og tað havi eg longu tikið skorarnar undir tað er neyðugt ta endurtaka eina tað er ein tað er ein óbótagerði og hví leggi leggi stóran denta á hetta eisini vit va ein tjóðveldssjónarmiði jú tí eg síggi týðiliga tað sum hendir í føroysku politikki í dag hvørja ferð í tjóðveldið eru samgongu so hava vit stór avlop á fíggjarlógini o vit sita á fíggjarmálanum hví tí vit vilja prógva tað t av fólki sum her býr er ført fyri at standa egnum beinum og fíggja su sjálvt men so koma fólkalokkurin framat hvat sigur fólkaflokkurin teir vilja prógva at tey sum hava minst at vit hava ikki ráð til at gjalda vælferði til tey og tí mugu tey skerjast tað tap man sær í upskotum her tí at fimm stór reiðarí skuldu fáa trýhunra og álvtrýss milliónir um árið í ein eykakekkju tar vili a rógva tá t vi ha ikki ráð til vælferðina tað var fólkaflokkurin og hvat var sambandsflokkurin jóhann vil eisini oysa pengarnar út til tey sum hava mest fyri at prógva at vit ikki megna at gjalda vælferðina sjálv í føroyum altso vit mugu hava hjálp úr danmark og hjálpt um lágsstuvul hettar er tann óhepna samanrenningin sum fer ram í føroyskum politikki í dag og a nú hyggi niður á miðflokkin eg veitikkihvnn leiklum miðflokkur spælir hesnher tær sleppa opna eina sendistovu í ísrael ar sovorðtð afturfyri men hetta e ein ótrúliga óhepnin blanding og tað gongur beint ímóti øllum trýssum hjóðldi stendur fyri eg sigi tað bara beint út ig viljahava eitt sjálvberðan samfelag har ið vit eru javnsett við aðrar tjóðir og har føroyingar innanhýsi eru javnset ta vil siga at fólk hava somu rættindir í føroyum og tey sum hava minst hava møguleika fyri at liva eitt lív ið somu møguleikum út frá síðnum evnum í hesum samfelagnum og alt tað su henda samgongan her ger við slíkum uppskotum gongur beint ímóti tí og eg fari ikki at mála ingrábeint áv veggi nú men heldur hetta fram so gongur ikki long tíð til vita enn einaferðmugu rudda upp aftan á einum fíggjarpolitikki og hvør kemur tá at bera byrjarnar ja tað kann eg lova tykum fyri tað verður sum altíð tann meinigi vanligi føroyingurin teir mrri