Brandur Sandoy (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2020-10-20
Topic: 1. viðgerð LM-039/2020  Uppskot til samtyktar um at góðkenna marknasáttmála millum stjórn Danmarkar Kongsríkis saman við Føroya landsstýri øðrumegin og stjórn Íslands hinumegin
sum sum formaðurin boðaði frá so er hetta málið eitt uppskot til samtyktar at landsstýrið kann sleppa at seta í gildi ø sáttmála millum føroyar øðrumegin og noreg og íslands hinumegin tað eru tveir sáttmálar sum eru sum eru til til viðgerðar og tað er viðvíkjandi marknaseting á landgrunnunum uttan fyri tvey hundrað og fjórðum royingar á havleiðingnum millum føroyar ísland noreg og sjamein tað vil siga norðanfyri føroyar norðegi í æðis havi sum tað kallast hetta arbeiðið er eitt arbeiði sum er byrjað fyri rúmari tíð síðan í tvey túsund og níggju varð kravið latið landsgrundsnevndini hjá samheindum tjóðum har ið eg haldi føroyingurin sum eitur martan heinessen er ein partur av tí nevndini og tað tekur drúgva tí at fáa sovnar sáttmálar upp á fáa semjuum so sovnar sáttmálar men tað arbeiðið kom so undir land í fjør og eg meini at jenusa rana var yviri í stockholmin skrivaði undir tað í tvey túsund og nítjan meini eg og tað er sjálvandi treytað av at øløgtinginella tað lóggevandi valdi góðkennir tað í teimum respektivu londunum sjálvur sáttmálin innihelduri inniheldur nakrar definitiónir av øhvat fyri øki talan er um tað er so tað fyrsta og tað er eitt øki sum er sjeyogtjúgu túsund fer kilometrar stórt fyri okara part ípartin hjá hjá føroyum so mámann kann uttan iva siga at hetta er ein ein stórur dagur í føroyskari søgu at vit at vit fara oí øllum førum fyri tey komandi ættarliðini tað er sjálvandi ikki nakað sum verður troytt úr hesum landgrundinum í dag men men so hvørt sum tíðirnar útvúgla si og møguleikarnir bláva betri so verður sjálvandi møguleikin hjá komandi ættarliðum føroyskum ættarliðum at kanska vinna burtur úr tí landgrunninum sum vit í dag fara at skriva undir at er okara tað er soleiðis atsáttmálin staðfestir eisini hvussu hvussu mannhvussu mann millum annað handfer ósemjur um so er at mann er ósamdur um tær tey ymisku tingini kunnu útvinnast har mann í grein tvey til dømis definera hvussu er við mineralfundum á landgrunninum at báðir partar um so er at tað krossast yvir landamørkini ella ella landgrunnsmørkini so skulu báðir partar vera samdir um at útvinna tey mineralfundini sum eru eisini er í grein tvey defirnerað at er talan um kolvátni sum mann finnur sum um skala landamark eisini so skal mann gera eina avtalu um hvussu mann ø útvinnur ella troytur hesa hesi kollvetnisfund og har einilla ein samtroytingaravtalan skal gerast og tað er so grein trý í sáttmálanum sum vsumm útgreinar hvussu tann samdroytingaravtalan og hvørjar reglur fyri henni eru og so er tað grein fýra til grein sjey har sumsum definerar hvussu í eventuellar komfliktir á økinum verða loystar eventuellar ósemjur um hesi tingini ø har sum mann millum annað fer illa hevur møguleika fyri at seta ein gerðarætt og eisini heita á formannin fyri altjóða dómsstóluna um at ati tilnevna ein gerarætta dómar øhhetta er á mangan hátt eini ein gáva til komandi ættarliði sum sum tekur við aftan á okum sum er er ikki nakað kolvetni ella nøkur mineralfund gjørd á hesum í hesum øki men eingin veit hvat ið hvat ið framtíðin hevur at bjóða uttan iva sum tøknin mennist og summ og sum møguleikarnir og og og at at troyta ymisk ráevnir og annað veksur so verður sjálvandi interessan størri fyri fyri at útvinna tað sum mann nú einaferð kann finna í hesum øki við hesum stigunum og við hesum sáttmála so er eisini tann fyrimunurin at vit kunnu nokk umsíðir siga at føroyar er vorðin ein fullgildigur limur í arktis tað er soleiðis at landgrunnurin hjá okum eftir hetta kemur ati kemur at røkka norður um polarsirklin og við tí røkka føroyar norð um tað økið sum mann definerar sum sum arktis ella norð í tað økið sum mann definerar sum arktis og tað kemur uttan iva at hava ein stóran týdning fyri føroyar í í framtíðini serliga av strategiskum orsøkum hetta her at mann nú blívur ein ein reellur limur í arktis vit hava hildið upp á at vit eru limir í arktisk tí at vit hava arktisk klima í fjøllunum hjá okkum men nú røkka vit so eisini norðum bullarsirkulin sum sum fleiri lond definera sum verandi arktis so tað eru nógvur fyrimunir við hesum her og men tað er kanska ikki teir stóru fmunin beint her nú men upp á sigt og fyri komandi aftarliðinu í føroyum er hetta eitt mál sum fer at verða uttan iva eitt gott stig tá tey fara at hyggja afturá hvat vit hava gjørt í løgtinginum í tjúgutjúgutakk fyri hara formaður