Bjarni Hammer (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2022-04-27
Topic: 2. viðgerð LM-114/2021  Uppskot til eykajáttanarløgtingslóg fyri mars 2022-2
ja takkfyrhara formaður ja fyrst vil eg siga sjálvandi at at sjálvt um hetta álitið verður ella eitta álit í hetta her hetta her uppskotið verður felt tíverri so so er tað eitt rímiliga positivt álit altso mann mann metir at tankarnir góður og og tað er fá tið mann hoyrir og heitra landsstýrismannin um kanska at royna og hyggja upp á hyggja upp á hesi hettan pendan partin sum er ein partur av fiskivinnuni bs munurin er athann er av landi og hitt er av sjógvi men eg kann øllu førðn byrja við at siga eg haldi at føroyar hevði verið óalmindaliga fátækkir vissu eingin fiskivinna var í landið vissu skipini fiskaði og fiskurin kom upp okur sóu át hvør einasta sterkta fór landinum tað hevði g verið øgiliga harmiligt og øgiliga syrgislogt fyri tað føroyska samfelagið eitt sum er afturvendandi ela meg líka kanska útgreina eg haldi fólk kanska hava misskilt eitt sindur est á hetta uppskotið tað tað verður víst á faktiskt frá øllum at hetta her eri hetta er eitti sjeyon hálv millión av stuðulsskipan til atil at flyta fisk inn tað er tað men hetta er til at hetta er oyramerkt til fraktina heim virskini skulu enn keypa fiskin te skla kappast um fiskin vist tey so fáa hann heim so kunn tey søkja um at fáa ein part av fraktini heim til føroyar aftur ty skula keypa pakting og lønir sulat betalast og so víðari um at skinmenir skuldu í gongd og alt tað onkur hevur skrivað í áliti ati grundin til at eg ikki taka undir við tí tað er tí at tey vita ikki um vinningurin fyri føroyska samfelagið er hægri enn tann stuðulin sum verður veittur har kann eg beinanvegin vísa á at tað vil vera feirfaldaður vinningur fyri landið enn tann stuðulin sum er veittur als okur valdu at velja taka als inn í vinnunevndina eisini teir hava eisini ssi undir hond har bleiv víst á har bleiv víst á at tað verða betaldar síðskar fimmogtjúgu milliónir út um árið í fiskaskipanini men tað er inna fyri alt fiskavskipanin kom til bleiv bleiv fødd til at arbeiða feskan fisk og tað var tað hon er sjovandi farin víðari til frystan og til polagiskt og farin til til laks eisini fínt nokk men nakað sum tey vístu á at tey virkini í føroyum flakavirkini sum sum arbeiðarupá hendan mátan royna tina at royna at halda fólki í gongd tey eru nógv tey bíligastu fyri aldsskipanini har sigur mann at tey virkini kosta ð har kostar ein earbeiðsmaður ella ein arbeiðskvinna sirka fimmogtjúgu túsund um ári meðan ein earbeiðsmaður ella ein arbeiðskvinna hjá laksavirkinum hjá uppboðssjóvavirkinum liggur um fýrs til hálvfems túsund fýrs til hálvfems túsund og vist ikku siga at tað arbeiða sjey hundrað fólk bara innan fyri akkurát hesa vinnuna og hvør av teimum fer tjúgu túsund í miðal um árið frá als virkini siga at har vildi komað næstan niður null bara har ert tú uppá eina fjúrtan milliónir so ikki at snakka um so eisini tað avlata virksemið sum er at tú fer t hildið maskinari gongd hvønn dagn í vikuni øllum førum vanligur dagarnar og tú fer hildið fólki til arbeiðis og tey fólkini brúka pengarnar á staðnum hetta eru ki fólk sum tjena tey heilt heilt stóru upphæddirnar hetta eru fólk sum tjena nokk til livafirði og tjena tey eit sindur eyka jamin so brúka tey oftani pengarnar á staðnum og tað munnu okur ikki gloyma vilt skkur bara hyggja upp á tað búskaparligað svil ig vísa eitt eisini búskap tíbetur hevði okur ikki ein búskaparfrøðing inni akkurát sum up á sama máta sum fíggjarnevndin men okur hevði vinnuhúsi inni og tað vsegði tað sama flakavirkini bera seg ikki tað sama sær uppi her flakavirkini hava hava reyðtøl tey eru null lítið pluss onkuntíð tí er tað ikki ein lønandi vinna og her brerð tað víst tað ber seg ikki vinnan ber seg ikki tað kann eg siga í millum annað eg sjálvur spurdi so eisini vinnuhúsið eg kann eisini spyrja løgtingið at ein vinna ikki ber seg sum hevur virkað kanska tjúgu ár nei fjøruti ár ber hon seg ikki tá ið hon hevur fimtan hundrað ársverk í arbeiði hvørt tað eg vilji itli í einasta ár altso yvir túsund fólk fáa løn hvørja einastu viku á hesum virkinum koyrt einastu viku hvat gevur tað ikki fyri føroyaland at yvir túsund fólk fáa løn hvørja viku sumum tey brúka í føroyum jú segði hann jú jú sjálvandi hatta má mann eisini hyggja uppá ha sigur sum búskaparfrøðium men hví tekur man ikki sornum ting við eg haldi eg haldi eisini og tað er eisini ikki rætta siðjipeint her fyri tað fyrsta kalla mantar heta at vinna sum ikki ber seg ókey jú hon kenna ikki hundraðtals milliónir í yvirskoti men hesi virkini sum tey eisini vóru fram inn í nevndini tey kunnu eisini va tikið maskinurnar og flutt tey sum øgiliga nógvir føroyingar eisini gera flutt maskinurnar til ella til polends ella aðrastaðni har sum tímalønim er fleiri ferðirnar so lítil sum er í føroyum og so kundu kent góðar pengar men tað føroyska samfelagiðhevði ikki kent nakrar pengar eg kann nevna eitt afturat visti tú tekur virkini í føroyum no snakkar mann sjálvandi tað er skilt at er fiskivinnan ella á sjónum og á landi virkini í miðal í føroyum brúka áttaogtrýss prosent av rakstrarútreiðslum til at keypa rávøru inn at virka í føroyum áttaogtrýss prosent av øllum rakstrinum verður keypt tl at keypa rávøru inn at virka vist tú tekur skipini vist tú tekur skipini sum hava hundraðtals milliónir yvirskot hvussu nógv betalað tey fyri ráðvøruna eg kann fortelja tykkum hvat tey betala tey betala einki tey keypa eitt vinnutól í hesum før um eitt skip virkini keypa eisini et vinnutól eitt flakavirki og tað vísir eisini at mann sigur at flakarvirkið má ikki standa í meiri skuld enn sirkar tretivu milliónir kunna forrenta tað sum er meðan eitt ein flakatrolla kann gott kosta trý hundrað og hálvtrýss milliónir grundin er tí at flakariski um at keypa rávøruna meðan fiskiskipini fáa hana ókeypis frá frá øllum føroyum frá landsstýrinum meg taðhevur tað eisini altíð verið eg kann líka vísa á at onkur siga atað er bara eina eykajáttan hetta er ikki bara eina eykajáttan hetta er eisini ein lóg sum fylgir við ein lóg sum hevur virkað og hetta her er mann kann sjálvandi tekna á vegginm og siga at her er ein vareida skipan sum fer at vera tir næstu tretivu árini tað kann gott vera men tí her er ein eykajátan sum er oyramerkt til tvey túsund og tveyogtjúgu visi landsstýrið ikki veljir at at at hjálta pengar til tvey túsund og trýogtjúgu jamen so er hon ikki meir hon er nú og orsøkin sum stendur í uppskotinum hon er til tá ið tað ikki er nokk á ráðvuri í føroyum og tað hevur ongantíð verið so lítið á ráðvuri í føroyum og tað kann landsstýrismaðurin vei bjøgi at greiða frá hannhevur greitt frá tær fleiri ferðnar tíverri er ongantíð verið so lítið á rávuru í føroyum sum tað er nú ogharra formaður eitt sum er eitt sum er heilt heilt óalmindiliga syrgiligt í hesum her tað er tað okur hava eisini snakkað við flutningsfeløg flutningsfeløgini tey flyta nógvan fisk inn til føroyar at virka bæði feskan og frystan fisk fyri at alda fyri at virkini gera te fyri at yvirliva tey flyta nógvan fisk til føroyar men tað sum er heilt óalmindiliga syrgiligt tað er tað tey flyta akkurát líka nógv eitt til eitt av landinum at virka aðrastaðni og tað sum tað sigur at mann kundi kanska sleppið undan at flutt fisk til føroyar visti mann valdi herfrá at siga at fiskur sum føroyskt fiska serliga í føroyum skal virkast í føroyum sjálvandi skal eð geva meining tað er roynt fyrr við at ger leggja eitt avgjald á óvirkaðan fisk sum fer á landinum tað vann irki sin frama hetta her hevur so verið fyri fyrr men men men tað er stuttligt at býta merkið í at tað kemur fyri líkanógv av landinum sum ikki verður rørt av einum føroyskum flakakvinnu ella manni sum tað kemur inn eg haldi ikki tað erí lagi at mann blívi við at samanbera hetta her lítla stuðulin við við tann stuðulin sum var í fýrsunum tað haldi ikkimann kann blíva við við at siga at tað e tað er tað er ikki rættvíst fyri tar vinnuni sum er okr kuna minnast til tey virkini sum arbeiða í dag eg vili sagt fýrs prosent av teimum tey hava yvirlivað allar t kreppurnar sum hava verið meðan hundrað tals av øðrum virkjum er farin av hesum oeg kann gott endtaka tað aftur mann snakkar um at sk ikki stuðla altso hvussu nógv hava okur ikki stuðlað her í komvi nítjan stuðuli fyrr nøkum fáum mánum síðan altso tað altso mann leyp á leistum mann leyp á leistin fyri at stuðla øllum serliga teimum nýggjastu vinnunum eg minnist tá ið helgi abramsen var var landsstýrismaður so segði hann at nú nú hevði han fingið umsóknir frá felagum undir stovnan um at fáa kofvi nítjan stuðul t fungu stuðul mann broytti lógin ta sum teva fungið stuðul flakavinnan serliga vist tún tekur tá saltfiskin teir mistu allan marknaðin í kanska ett ár hann lukkaði nei spanien spanien og utalia met lukkaland tað bleiv eisini roynt her frá at at fáa at fáa tey við tað bleiv heldi ikki tikin við men tað er í ordan men tey hava kemp par víðari og roynar yvirliva tað er eisini gott men mann skal ikki siga at vinnan ikki ber seg tað haldi eg ikki mann kann siga tá mann heldur og fingið at vita a fimtan hundrað sirka ársverk altso fáa løn kovandi einastu viku onkurferð eisini í fiskavskipanini men hvat gevur tað ikki hvat gevur tað ikki bara eitt virki sum grevði inni bara eitt virki segði tað heðibetalt teg hálvtrýss milliónir í lønum barfjørð har eru lønirnar har er so salti har er pakningur har maskinmenninar sum koma inn har er flutningurin til strandferðsluna tilhvør tað nú verið smyri lein thargó og so víðari hetta eru vinnur sum eru heilt óalmindiliga góðar fyrita føroyska samfelagið og og sum eg byrjaði við at siga sjálvt um hetaher uppskotið tíverri verður stemma niður eg haldi tað hevi verið tey verri pássi pláss at mann gav heina játtandi hond um at so minka játtanina einakar milliónir tað er tað at samt løgting heitir á landstýrsmanna per ag hygja upp á tað men sjávani tað vgokey hoyrt fyrr hanntal g ikkitann fyrsta landstýrismaðurin sum fer at hygga upp á hendan partin av vinnuni men eg hopi veruliga at ati at mann ger eitt ela annað fyri eisini at serliga at geva hesari vinnuni ta virðiskenning sum