Bjørt Samuelsen (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2021-03-15
Topic: 1. viðgerð LM-101/2020  Uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar  Anordning om ikrafttræden for Færøerne af lov om betalinger
gersovæl harra formaður ja hetta er so eitt uppskot um at seta í gríkislógartilmæli um lóg um betalingar ella gjaldslógin sum landsstýrismaðurin kallar tað í viðmerkingunum sum henni gódi nevndi í áðni so er talan um hundrað og einogtrýss greinar og fyri at gera ta eitt sindur áhugavert so noiðist mann at fara í dansku lógarviðgerðina sum mann mán fara inn á heimasíðuna í danmark fyri at finna lógarviðgerðinavsíum uppruna uppskotinum um mann ynskir at lesa viðmerkingarnar til greinarnar og tí havi eg hug at byrja við at spyrja landsstýrismannin um tað er heilt rímiligt at mann nú er skrivaði nakar útmerkaðar viðmerkingar frá umsitingini í vinnumálaráðnum men tær eru sjálvandi sera avmarkaðar í mun til tær viðmerkingar sum eru til tær einstøku lógargreinarnar og og tað er so eitt skjal frá landsfylsini sum eisini fylgja við men eg haldi sum eit minsta mark at tað átti at verið ein ein gjøllafrágreiðing um hvørja einstøku grein av føroyskum tá ið mann setir ríkislógartilmæli í gildi í føroyum eg tori at pástanda at tað er eingin inni her íroknar landsstýrismannin sum sum er væl inni í hvørj einasti grein í hesum her hundrað og einogtrýss greina langa uppskotinum og summar greinir verða so ikki settar í gildi í føroyum meni samanumtikið so handlar tað um at dagføra lóggávuna í mun tilgjøld altso bæði mun til kort og í mun til gjøld og landsstýrismaðurin ella viðmerki ella umsitingi hjá landstýrismannum skrivar viðmerkingunum stutti greitt nøkulunda hvat hetta snýr seg um umframt at tað eru nøkur hoyringsskriv eg kundi hugsað mær spurt landsstýrismannin onkur annar her verir inni á tí eisini hetta her sum stendur um at tað verður ímillum klokkan null seks og og klokkan tveyogtjúgum kvøldi her sum ásetingarnar um at mann skal kunna taka ímóti kontantum pengum hví ho mann valt akkurát hetta dýspunkti er hetta týspunkt sum er valt úti frá føroyskum viðurskiftum og tørvinum hjá borgarum í føroyum og vinnulívinum í føroyum ella er hetta bara tí tað eru tí donsku lógini eisini ríkislógartilmælið nýtast ikki altíð at vera hundrað prosent líka mann kann gera tillagingar sum hóska tilserstøkuføroysk viðurskifti ella til tey viðurskiftini sum eru í føroyum so tosar mann um peningarflutningsfyritøkur tað er summi sum ikki eru allar ikki eru skrásettar hjá fíggingareftirlitinum ella fíggjareftirlitinum í danmark har vil eg gjarna spyrja landsstýrismannin hvat er tað fyri fyritøkur vit tosa um sum flyta pengar í dag sum ikki eru bankar sum altso hvat er ta mann tosar um her tað klári eg ikki at gjøgnumskoða við at lesa tekstin kann lanstýrismaðurin greiða frá tí so stendur atso stendur ati hetta her at mann samtykti lógin mann faktiskt samtykti mann a ríkislógaruppskot um hettar her í nítjan hundrað og sjeyoghálvfems men tann lógin varð ongantíð sett í gildi er tað nakað sum hendi javnan at mann vil samtykkja ríkislógartilmæli her og tey so slat ikki verða sett í gildi mann tosar so nakað um at mann manglaði kanska tey viðurskiftini her heima til at umsita lógina og tað er kanska eitt gott dømi um at mann í nítjan hunraðog sjyoghálvfems samtykkir at ríkislógartilmæli uttan hava sett tað inn í føroyskan kontekst í nóg stóran mun um mann finnur so útav aftaná at mann kann slekki ordiliga seta tað í gildi í føroyum tí at mann ikki hevur kann mann siga tær skipaninar kring lógurnar mann hevur samtykt og tað er so kanska ei gott prógva um at tá ið vit samtykkja hestilmælini so er tað ikki altíð at tey passar so væl til føroysk viðurskifti so stendur á so ír fýraogtrýss av brúkarar umboðið varð sett á stovn í nítjan hundrað og níggjuoghálvfems tað bleiv eg eitt sindur forver av hvat meinar landsstýrismaðurin við har tí at mær vitandi var brúkaraumumboðið sett á stovn í altso lógin fekk gildi tann áttanda mai í tvey túsund og átta hann var umskrivað av jónes eidegard løgmanni og var sjálvari sum landsstýriskvinna í vinnumálanum og brúkaraumboðið sjálvt bleiv sett av jóhandal sum tók við aftan á meg og hetta fyrsta funktiónin bleiv tað starvið bleiv sett í vági og altso hevur tað verið at brúkaraumboð áðrenn tað tað kenni eg hvussur ikki til eg veit at tað var hetta her brúkara samtaki sum var ein áhugafelagsskapur sum hevði hundrað túsund krónur á fíggjarlógini tá sum líkasum arbeiddi við rættini hjá brúkaranum so eg eri eg blívi eitt sindur ivasom um hvat meinast við um tað bara feilir at mann meinar tvey túsund og níggju men lóginir av samtykti átta men tað kann landstýrismaðuin sig greiða frá ná men í dag hava vit vit hava kappingareftirlit og vit hava brúkaraumboð og vit hava datuverndarlóg og vit hava fleiri av teimum tingunum sum vit ikki saman mun høvdu tá og og tí kann mann siga at lógin kanska kann blíva umsitin smidligari og og meira professionelt ug betri í dag so stendur eg nakað fimmogtrýss á um hetta her við tær fyritøkur sum bjóða út hesi gjaldshesi gjaldskortini og us gjaldsskipanirnar tær kunnu áleggja ómagns gjøld og har havi ein spurning til landsstýrismannin um mann hevur nakrar reglur fyri hvussu høg hesi gjøldini kunnu vera altso kortgjøld til dømisfinfinst nøkur áseting um tað so er tað so er tað brúkaraumboðið brúkaraumboðið vísir í viðmerkinguni sínum á at talan er um eina lóg sum er teknisk ógvuliga trupul og serliga tvey til trý tey fyrstu árini kann roknast við at nógv orkas skal brúkast upp á at viðgerða fyrispurningari klaður sum brúkaraumboðið fer at fáa í sambandi við at lógina er samtykt væntast kann eisini at fyrispurningar frá millum annað fjølmiðlum og klaður koma beinanvegin lógin verður sett í gildi tí fyrispurningar hava javnan verið um til dømis kontamtregluna neyðugt er tí við játtan til umsitingarlógini í seinasta lagi frá tínum kemur í gildi eftir ætlan og tað er altso fyrsta juli í næsta ár vísandi til hvat lógin fevnir um millum annað nei í ár ikki næsta í ár tjúgu eingjúgu vísandi til hvat lógin fevnir um millum annað gjaldskort og elektroniskt gávkort peningastovnar og vanlig vinnurekandi kann talan skjótt verða um nógvar klæður tá talan er um nógvar brúkarar við gjaldskorti og gávukort neyðugt verður at seta fólk í starv at viðgera hesi mál altso brúkaraumboðið vísir beinleiðis á at mann kann vænta at fáa nógv meira viðgerð av ymiskum klæðumálum í samband við at mann herstaðfestir nøkur lógarfestir nøkur rættindiog so knýtt at gjaldskorti og og ikki minst gávukortum sum vit í øll kenna hesi her gávukortini sum eru blivin ógvuliga vanlig mann kann fáa tey til ja havnarkortið er verður nevnt í viðmerkingum men tað finnast rættiliga nógva onnur eftir hondina so og umhvørvisominnumálaráðið sigur so ateg haldi tey siga nakað um at tað nokk er brúk fyri hesum pengunum og tí er mín spurningur til landsstýrismannin er hetta eg minnist ikki at tað vara á fíggjarlógini sum varð samtykt eru hesir pengarnir til brúkaraumboðið settur av soleiðis at tann økta mongdin av arbeiði sum brúkaraumboðið fær er loftað í í so máta so havi g ein annan spurningur til landsstýrismannin og tað er eisini tí at hetta sum nevnt er eitt ógvuliga tungt stórt tekniskt og rygvismikið mál sum krevur servitan haldi eg fyri at yvirhøvur at gjøgnumskoða í øllum førum vist mann gjarna vil skelja alt uppskotið men har stendur nakað í í fylgiskjali tvey um opkursaft krav til bitalends instituthers kapitalkrav og eg fari at biðja landsstýrismann um at greina hvat hetta er fyri nakað tí ati vit viðgjørdu herfyri hetta her málið um cifibankar tit minnast tað ati norðeya sparikassi yngskti at sleppa úr hesum heri hesari skipanini við at tríggjir teir størstu bankarnir í føroyum altso betri banki bankt nordik og so eisini norðeya sparikassi vórðu allir sifibankar og vit hava so nýligan samtyktar lóg sum ger at norðeya sparikassi ikki nýtist at vera tað longur og bankarnir hava í áravíst víst á at hesir krøvini til bankarnir fyri at vera sifibankar at so serliga væl at sysystemkritiskir bankar haldi eg mann kalla tað tey kapitalkrøvini eru ótrúliga hørð og tað ger so aftur at tænasturnar frá bankunum eru altso tú dýrt at brúka hesar bankana tað kostar nógv tí hesi bankarnir skulu hava veri øgiliga væl tryggjaðir ekonomiskt og hetta sum ver umrøtt her er tað ein samanhangur við tí altso fer mann at broyta tí vit viðgjørdu vit skrivaðu um tí álitinum hjá vinnunevndini at bankarnir meta krøvini til siðfribankarnr eru órímiliga hørð og vinnunevndin heittir so á helga abramsen landsstýrismannum um at tryggja at hesi her krøvini eru í tráð við tey viðurskiftini sum eru í føroyum tí tað vístit seg nevniliga harra formaður at tann mátin má rokna kapitalkrøvini út er heilt øðrvísi fyri føroyska bankarinn fyri danskar banka og fyri esbankar og tað ger samla at tað er faktiskt truplar hjá teimum føroysku bankligøvini tað er nøkur ting tær ikki kunnu rokna inn í kapitalkrøvini tá ið teir tá ið teir skulu líkasum dokumentera hvussu góða kapitaltrygdar hava so tí er spurningurtil landsstýrismannin kemur hetta broyta tað tí eg minnist at tá bleiv tað sagt at tað fóru at koma ein nýggj lóg sum koma at at broyta nøkur viðurskifti ein es lóg og eg sum langt so klári ikki orlga ígjøgnumskoðan um hetta er tað so men tað klárar landsstýrismaðurin vónandi samanum tiki kalg bara siga at sjálvandi fær málið at faa eina góða viðgerð við minninevndini men eg eri eitt sindur ivasam um tað er rætt