Steffan Klein  Poulsen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2022-03-17
Topic: 1. viðgerð LM-085/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um eftirskúlar (Broytingar um krav til samlað næmingatal, freist at boða frá  næmingatali og at rokna rakstrarstuðul)
ger suvæltakk fyri harra formaður nú havi eg sjálvur gingið á einum eftirskúla og er far eitt sindur hvat hvat tað inni ber persónliga og og tað var so í danmark og í danmark er tað øgiliga vanligt og útbroytt at fara eftirskúla har nógvir eftirskúlar velja ímillum o dadanskarar gera nógv brúk av tí og tað er eisini fleiri føroyingar sum eg gjøgnum árini er farin niður á eftirskúla og og grundarlagið altso næminga grundarlagið er heilt annað í danmark eg gekk sjálvir á kolding og har var eftirskøvnim kilvel hevði tríggjar árgangir áttanda níggjunda og tíggjunda og eg gekk sjálvur á tí sum æt jurðuklass sum var so ein alternativur tíggjundu ellivuntuflokkur so har er øøgiliga nógv ymisk og góð tilboð og í føroyum hava vit so fyribils tveir eftirskúlar tað er brúgvin í skálavík og føroya eftirskúli á tvøroyri og eg haldi er øgiliga gott at mann fær hesi tilboðini í føroyum eisini at fara eftirskúla tí at eg haldi at ein eftirskúli kann kann gera tað at at mann mennist nógv persónliga má blívur meir búgvin øtí tú flytur í prinsippinum út frá tínum foreldrum í í eitt skúlaár tað ræla nógv praktiskt tú skalt læra teg øtí ú nú er tað eingin góðan mamma sum sum skal orðnalt fyri teg og so er tað sjálvandi alt tað fakliga og og og annars tað sum skúlin inniheldur sum kann vera øgiliga gott so so eg haldi at eftirskúlatilboðini eru eru kærkomin og og og góð fyri okkara ungdóm og í í hesum her uppskotinum so vil mann linka krøvini til til til eftirskúlarnir og og tað snýr seg um at galdandi lóg so so verður nevnt at ein eftirskúli skal hava ella ta vara lagt upp til at tað eru tað eru tríggir flokkar ella trý floksstig átta hundrað og níggjuhundra og tíggjundu sum e er rættiliga vanligt aðrastaðni men men teir eftirskúlarnir sum vit hava í føroyum hava ein flokk og eg trúgvi tað er øgiliga ringt at skapa grundarlag fyri fyri trimum floksstigum sum nú er men møguliga tað kann vinta upp á seg við tíðini tað tað má tíðin vísa øog so er tað næmingatalið sum so fer sum fylgja av hinum frá áttaogfjøruti niður í í í sekstan næmingar og og tað ljóðar øgiliga rímiligt og so er tað hetta her við hesari dedleiðini nær mann skal søkja inn og nær mann skal hava umsóknr og annað up á pláss og og tað verður so broytt frá at vera árfyri til at tað er apríl sama ár og tað tað er einki annað enn rímiligt at mann ger tað tí at tat skulu bestemma seg fyri at fara eftirskúla árfyri tað er tað er øgiliga tíðliga øog og og tað eru nógv sum taka avgerðina so seint sum í apríl so so tað so tað haldi er ein skilagóð broyting og og eg haldi sum heild t at mann linkar hesi krøvini er skilagott tí vit hava ikki eitt líka stórt samfelag og og líka nógvir næmingar innanlands í øllum førum sum sum danir hava og tí er tað øgiliga gott at mann ogmá ger hesar broytingarnar og og tað er eisini eitt annað sum verður broytt og tað er tann parturin sum kommunurnar gjalda fyri rakstur av av næmingi og og tað er soleiðis at at tann kommunan sum sum næmingurin hevur heim stað í skal gjalda hálvfjerðs prosent av av miðalkostnaðinum ppernæming úr altso har má tar rokna út frá kostnaðinum úr egnum kommunu tað vil siga at fer ein næmingur úr klaksvík jama so er tað klaksvíkar kommuna sum sum betalar ein part altso teir pengarnir fylgja við næmingunum til til entin ja ein av teimum eftirkúlanu sumvit hava og og tað at mann broytir tað til at ja baða nú blanda t saman tað at mann broyta til at tað verður eitt miðaltal fyri tær fimm størstu kommunurnar at mann bara brúkar tær kommunurnar til útrokningargrundarlag haldið er øgiliga skilagott bæði umsitingarliga so verður tað yvir ein kamb at allar kommunur betala líka og sum beiniri eisini vísti a eg veitikkium tað var ein burdering ella um mann roynt faktuelt hevur tøl upp á tað tað tað má ganga út frá at at tær stóru kommununar hava ein ein stór drigt fyrimun og tí er tað gjaldið lægri per næming so tað merkir attær smærru kommunurnar koma kanska at merkja lætt av hesum her men samstundis verður tað kanska eitt sindur minni til eftirskúlan og hvussu hvussu hvussu nógv talan er um ta tað haldi g ikki kemur ordiliga fram í uppskotinum og tað kundu nevndin sjálvandi útgreina vist visti mann heldur at har tað er stórar upphæddur men eg eg loymi mær ivast í um tað er stórar upphæddir s vit tosa um og tað merkir so at tað eru tær fimm stóru kommunurnar tórshavnar kommuna klaksvíkar kommuna runavíkar eysturoyar og vága kommuna sum sum seta støði sum seta eitt eitt miðaltal tí vit hava roknað út frá hesum fimm kommununum øhog og tað er skilagott og vissu m visu man hyggur í lógina og eftir hvussu eftirskúlar verða fíggjaðir annars so so betalir landið ella landskassin er rættiliga stóran part av rakstrinum sum kann vera upp í mesta lagi av hálvfjerðs prosent av rakstrinum eisin tá tð kemur til keypa av húsi ella ella sumann skal byggja eftirskúla innbúgva og annað og tá er so hámarkið hálvtrýss prosent síðani er tað henda broytingin sum vit viðgera í dag sum sum verður broytt nakað fyri kommunurnar kommunurnar gjalda ein part av rakstrarútreiðslunum fyri hvønn næming og til allarseinasta er tað næmingargjaldið og tað liggur sum ann hyggur eftir ella inn at lesa f o sum ger est yvirlit yvir eftirskúlanir eisini so liggur gjaldið frá trý túsund trý hundrað og hávtrýss krónur til fýra túsun krónur so ti soleiðis at eftirskúlarnir verða fíggjaðir og eg haldi at henda tillagingin her er er øgiliga skilagóð hon virkar eitt sindur ruddiligari enn at skula fara inn í hvørja einstaka kommunu eisini tær smærru kommunurnar og finna út frá tí finna eitt eitt eitt grundarlag til a tl at seta tað gjaldi við so eg haldi hetta her er sum heild góðar og og javligar broytingar fyri eftirskúlanir og samstundis ger mann eisini ruddligari og og vit í miðflokkinum taka sjálvandi undir við hesum uppu