Bjarni Kárason Petersen (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2022-03-10
Topic: 1. viðgerð LM-080/2021  Uppskot til  Løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um sjófeingi (Sjófeingislógin) (Umlegging av nøgdum latnar til vinnuligar royndir og verkætlanir til egnar árskvotur og at lata kvotur til vinnuligar royndir og verkætlanir, ískoytiskvotur, fylgja við, tá ið fiskifar verður skift út)
takk fyri frú forkvina nú ber kjakið eitt sindur bráð av ella nú er kjakið blivið til eitt meira yvirskipað kjak um fiskivinnuna tað haldi eisini er gott og týdningarmikið og eg haldi eisini at hetta her uppskotið er onkursvegna symptomatiskt fyri hvussu okkara fiskivinnuskipan er skrúvað saman í dag tað er nemliga øgiliga torgreitt at skilja hvat ið tað kemur av konkretum avleiðingum tá ið landsstýrismaðurin í fiskivinnumálnum kemur við einum uppskoti gaman í stendur tað í viðmerkingunum til uppskotið hvat ið tað snýr seg um men tað er øgiliga torført sum politikari at vita hvat hetta merkir fyri vinnuna sum heild og fyri teir einstøku aktørarnir sum eru í vinnuni lat meg byrja beinanvegin við at siga at eg eri ógvuliga forharmaður um hvar ið vit eru endaðu í mun til fiskivinnuna í dag mann gjørdi eina roynd at fáa tilfeingisrentuna inn í undanfarni samgongu við at gera eina uppboðssølu eina uppboðssølu sum e mann má viðurkenna ikki kanska livdi upp til sítt endamál ella riggaði eftir hendsygtirnar men tað var ein ein konkret ítøkilig roynd at fáa tilfeingisrentuna inn og tað er tí at mann er sannførdur um at eitt tilfeingi er nakað sum er serliga tá tað er fiskur í føroyum at tað er fólksins ogn og tað er nakað sum fólkið eigur og tað e nakað sum aktørar kunnu keypa sær rættin til at foretla og útvinna og tí skilji eg slett ikki argumentatiónina hjá biljustinussen um at mann ikki skal rinda við kassa eitt tað svarar til at mann segði at at landið hevði eina eina gullminu upp í fjøllunum og ein landsstýrismaður sum ikki demokratiskt valdur peikar ein persón út at grava hetta gullið upp og og grundgevingin her tú pjrøvist ikki at betala fyri eta gullið tí at vit vita at tú fer at skapa nøkrar arbeiðspláss við at fáa nøkra grav hetta gulli upp fjørust betalir fyri gullinum tí vit vita at tað fer at elva til arbeiðspláss sog tú fert sikkurt at keypa eina grannmaskinu og tað kemur í ta búskaparliga renslur so tað er ílagi ta p ferskt betala sjálvandi skal viðkomandi betala fyri gulli og sjálvandi skal mann betala fyri fiskin sum hava fiska sjálvandi og so snakkar mann um at at hesir pengarnir hoyra best heima í vinnuna so havi g hug at spyrja hvørja vinna byggivinnuna reiðaríini ru farin at byggja íbúðr er tað hølisvinnuna reiðaríini eru farin at keypa stórar bankabygningar er tað bakaríin um mann snakkar um er ta miðlarnar hvan meina mann við tá i mann sigur at pengarnir hoyra best heima í vinna tí at ein ófatiliga mng stór mongdav kapitali fer ikki til at skapa inovatión í fiskivinnuni tað fer til allar aðrar branskir her í landinum sum eitt spikulatiónsopgekt og tá ið mann sær tað so hevur mann nokk so trupult við at at at at akseptera hesa argumentatiónina við at pengarnir ella kapitalurin hoyrir best heima í fiskivinnuni tí at tað er ikki har allur peningurin fer tað sama og nú er alt blívið ein sovorðnin væl greytur eg havi ein sovorðn illgruna um at tað er ein hondfull persónar inni í tinginum sum stýra hvat hendir á fiskivinnuøkinum og tað hendir og og og eingin onkursvegna mótsigur tað sum hendir tí at mann ikki veit hvat hendir ella mann hevur ikki interessu í hvat hendir á økinum mann letur tað bara henda mann gevur letur álitið upp í hendurnar av eina hondfulla monnum her á tingi um hvussu fiskivinnan í føroyum skal síggja út og restina av fólkinum og restina av tinginum svíður fyri tað og tað haldi eg er so ómetaliga keðiligt tí mann snakkar ikki um undirliggjandi prinsippir um hvat mann vil skulu vit hava fleiri arbeiðspláss skulu vit virðisøkja skulu vit hava ein minni flota skulu vit hava betri marknaðaratgongd nei tað snýr seg um tonsatal til hetta partafelagið ella hatta partafelagið og tað er ikki politikkur sjálvandi er tað politikkur tað er taðr ein spurningur um vald men tað er ikki at skapa rammurnar fyri hvussu ein vinnulív skal virka tað er at allokera politiskt tað er politisk útluting og tað er tað sum eg helt at politiska skipanin var samd um at sleppa sær av við tí vit síggja nú hvat fyr ein sopidasur tað er tá ið tað eri tá tað koma umboðnir umbøðnir allastaðni frá um at vit manglað vit hava ikki fingið nokk av makrel og vit hava brúk fyri sær sildina og svartkjafturin burdi komið okkum til góðar og hvat við hesum flotanum hvat við hasum bólkinum tað er blívin politisk útluting og tað hevur elvt til bæði lógarmessia og politiskt til eitt klúta teppi ein gordiskan knút sum aldrin fer at blíva loystur tíverri viss mann so heldur settisseg saman broytt allir flokkar settu seg saman og fingu nakrir karmar til vinna at virka undir sum tað var ein ávíst konsensis fyri so hevði tað bæði elvt til ein politiskan stabilitet ta ð elvt til at tað ikki var forstór konsentratión av valdinum í fiskivinnuni og taðð elvt til tað sum nakrir flokkar av tingi tosað nógv um tryggar karmar upp á sigt hetta her uppskotið ikki hetta uppskotið men skipanin sum hon er nú tað er ikki tryggir karmar upp á sigt tí hon er so veikt funderað í tí politisku skipanina tað eru kanska fimm persónar her á tingi sum kunnu blástempla ta skipanina sum er galdandi tí hon riggar fyri teir restin følir at hetta er antin órættvíst inneffektivt ómoralst ójavnt eg kundi blivið við eg skal ikki siga tað at at at at uppboðssøla hevði verið loysnin tað haldi og mann í øllumførkum ikki hevur so góðar royndir við intil víðari tað kann eisin vera tí hon ikkifara snikkað rætt saman men hetta her við at hava hetta her politiska býtu sum vit hava í dag tað fer at elva til eina bananrepopulikk tað eru hundrað prosent vísurin nú fór eg sjálvandi eitt sindur út at sveima uppskotið sjálvt er nakrar tillagingar í lógini men tæir eru symtomatiskar fyri og eitt úttrúgv fyri at tað eru fimm persónar ella har á leið sum diktera hvat hendra fiskivinnuøkinum í føroyum og so handlar teir bara um at fáa handskan at passa á hasar fimm fingrarnar ella fimm persónarnar og tað eri eg so forharmaurun eg hevði vónað at mann fór sjálvansaka seg eitt sindur um hvussu man fær eitt gott system sum bæði ger tað at tað koma eitt rættvíst tal av pengum inn til felagskassan sum skapar innovatión og kapping sum skapar virðisøking sum skapar meira efektivitet og so framvegis og so framvegis tað hevði verið virkuliga interssant at farað og tosa um tað tí at tað haldi eg aldrin vit snakka um í í fiskivinnuhøpini vit snakka um at summir aktørar er fyri vanbýti og summir hava fingið for nógv og tað er ein skrúvað uttan enda men tað verður tann amframhaldandi politiska diskussiónin her á tingi tað verður at hatta partafelagið hevur fingið for lítið hatta partafelagið hvur fingið for nógv og tað fer altíð at handla um redistributión av virðum sum nógvir aktørar í dag ikki betala serliga nógv fyri fyr iki at siga einki fyri tað var tað sum eg hevði at siga í hesum