Uni Rasmussen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2022-02-01
Topic: 1. viðgerð LM-056/2021  Uppskot til Løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um dagpening vegna sjúku v.m. (Longt tíðarskeið, perssónsskari til sjálvbodna trygging, dagpeningur í sambandi við framskundaða pensjón og útsetta pensjón o.a.)
ja takk fyri ja nú er hetta mál nummar seksoghálvtrýss sum vit skulu hava fyrstu viðgerð av og her eru fleiri ting í einari lóg sum ikki hava so nógv endiliga við hvørt annað at gera men her eru fleiri góðar broytingar tað eru eini fimm ymisk punkt sum verða broytt her beint tað eina er so í samband við at verða heima og passað børn sum bera brek ella hava álvarsliga sjúku ella ella onnur sum eru undir sjeyogtrýss ár og hava álvarsliga sjúku ella fingið álvarsligan skaða sum hava brúk fyri at vera passaðir heima og her eru broytingar í samband við dagbangaskipan ella almenna almannaveiting ella veiting eftir almannalógini so hetta er fyri at forbetra nøkur ting á tí økinum soleiðis at at tað eisini mann kann siga kann forsvara seg hjá hjúnaðarfelagi at vera heima og og passa makan at eg ikki endiliga skal mann kann siga loysa seg betri at mann biður ein ein annan í familjuni verða heima og og passa makan hjá einum men at tað líka gjarna kann vera makin sum er heima og fær veiting eftir almannalógini og so ja tað næsta punktið tað er so eisini meira av tekniskum slag at javnstilla framskundaða pensjón við við fyrititarpensjón í mun tildagpeningaskipanina soleiðis at tey verða javnstillaði har í mun til hvat fyri møguleikar tey hava í dagpengaskipanin og sum eg havi skilt á lagnum so er tann broytingin soleiðis at í verandi støðu rakar tað ikki nakran persón so hetta er meira av tekniskum slag fyri ja mann kann kalla tað at at lukka eitt hol sum sum kann misnýtast í hesum so tað er tann eina broytingin har men so er tað ein mann kann kalla tað nokk so stór og og góð broyting hvar mann broytir møguleikan at fáa fáa dagpengar aftan á fjøruti vikur at hava verið sjúkur í fjøruti vikur har er ein broyting at mann broytir tað upp til tveyoghálvrýss vikur men í verandi lóg tað at mann kann fáa upp til fjøruti vikur tað er av einum tólv mánaðarskeiði men tá ið man broyta upp til tveyoghálvýs vikur tað er so av einum skeiði upp á átjan mánaðir men broytingin er eisini tað at mann kann í serligum førum fáa fáa tað longt visti er sjúka sum mann ikki veit hvønn veg tað ber so fær mann møguleika at leingja tað soleiðis at mann finnur út av hvønn veg tað ber ella visti mann er undir viðgerð sum mann gongur útfrá ferr at broyta tað soleiðis at aftan á eina tíð so so fer mann at kunna koma aftur á arbeiðsmarknaðin ella fer at blíva frískur aftur ella tað vísir seg at tað gongur hin vegin soleiðis at mann hevur tann møguleikan at at mann ikki detta niður ímillum í verandi støðu er tað nakrir persónar sum detta niður millum sum eg havi skilt er tað kanska serliga fólk við krabba mín sum koma illa fyri fyrst av tí at tey hava álvarsliga sjúku men so eisini fíggjarliga tí tey koma í eina sovorliga støðu at tey ikki kunnu fáa veiting frá tí almenna tí tey eru farin forbí hesar fjøruti vikurnar og so eiga tey okkurt sum tey skulu brúka áðrenn tey kunnu fáa meir so tað vil siga at tey skulu mest sum einki eiga fyri at kunna fáa veiting tað er óvirðiligt eftir míni metan at tey skuldu koma í eina sovoriya støðu tí dámar mær ógvuliga væl hesa broytingina og so er tað eisini broyting í samband við dagpengar til til tey sum eru komin upp í pensjónsaldur men fhava útsetta pensjón at tey eisini skulu hava møguleika at fáa fáa dagpengar men har eru eisini ásetingar við treytum vista sær út til dømis við visttay gera sjúk og fáa dagpengar og sjúkan sær út til at kunna blíva varandi soleiðis at tey ikki kunnu koma aftur á arbeiðsmarknaðin so skal mann fara yvir í at fáa pensjónina aftur heldur enn at forseta við at fáa dagpengar tað er ikki meiningin við tí at mann skal kunna útnytta tað ella hvussu mann skal kalla tað at hava útsetta pensjón og og so fáa dagpengar í longri tíð inntil mann so kann fáa tí útsettupensjónina sum er hægri enn vismann fær pensjónina beinanvegin men hetta er fyri at kunna fáa dagpengar eina styttri periodu visti mann gert sjúkur í tí aldrinum men hevur útsetta pensjón og gma væntar at koma aftur á arbeiðsmarknaðin so eg haldi hattar er eisini ein ein góð broyting so hatta er bara galdandi visti mann ikki fær pensjón at mann kann fáa tdað pengar og so er tað hetta her við við stjórar í smáum feløgum at nú fer mann at gera møguleika at tekna sær trygging har tað eru nøkur fá fólk í einum felag sum mann sær at tað kann vera ógvuliga trupult fíggjarliga hjá einum hjá einari lítlari fyritøku at kunna gjalda løn til ein stjóra sum blívur sjúkur í longri tíð so let mann upp fyri tí møguleikanum at tær smærru fyritøkurnar kunnu tekna sær trygging á sama hátt sum tey sum eru sjálstøðugvinnrekandi ella tey sum hava partafelag og eru einsamøll so so gevur hetta møguleika til onnur smærri feløg eisini og har har hevur mann ein formil inni í í mun til dag fanga skipanina hvussu nógv mann skal kunna betala út í lønum fyri at kunna fáa part av hesum í verandi støðu ligrar nokk um eina komma níggju milliónir er greinsamn fyri felagið skal betala í lønum at stjórin skal hava møguleikarn at kunna fáa dagpengar tá ið hann ger sjúkur frá fyrsta degi so eg haldi her eru fleiri góðar og og viðkomandi broytingar sum ikki koma at kosta so øgiliga nógv men kunnu vera øgiliga viktigar fyri nøkur fá fólk mann gongur út frá at tað fer at kosta so sirka hálva aðru millión upp á eitt ár fer kanska at hækkað eitt lítið sindur tey fyrstu árini av tí at tað kannska vera fleiri sumfara at koma undir hettar her við útsettari pensjón men tað verður hann nokk ikki tey stóru tølini mann gongur út frá tað fer at broyta so sirka hálva aðru milliónir um árið og lógaruppskotið skal koma í gildi frá fyrsta apríl er ætlanin og t eru pengar settir av í ár til til hesar broytingarnar so so tað verðu ikki nakað við at tað skuldi bjóðst nøkur eykajáttan til í ár fyri at kunna gjøgnumføra hetta her