Eyðgunn Samuelsen (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2021-10-27
Topic: 1. viðgerð LM-021/2021  Uppskot til samtyktar um at stytta arbeiðsvikuna
eygun samelsen gersuvælja takk fyri harra formaður nú skal eg ikki eg ikki fara at tosa fyri fakfeløgini men so vítst eg minnist so var tað frammi tá ið henda kanningin kom fram at hví tað bara vara fakfeløgini sum høvdu gjørt kanningina ov hví hinir partarnir av arbeiðsmarknaðini ikki vóru við tá haldi eg tað var í miðlunum okkurt um at atatarbeiðsgevara síðan var var boðin við men tey høvdu ikki ella vóru ikki áhugað í at vera í kanningini akkurát tá eg hvussu men la tað si fara tað er so undirorðna hetta er eitt uppskot frá javnaðarflokkinum um at stytta arbeiðstíðina so líðand frá fjøruti niður í sjeyogtretivu vikur og visu vit hugsa eitt sindur kanska lyfta okkum ait piclesindur uppfrá so hevur arbeiðstíðin í føroyum verið óbroytt í fjøruti ár og mann kann siga at samfelagið føroyar er nógv broytt hesi her fjøruti árini vit eru farin kanska frá at ein stórur partur av arbeiðinum sum arbeiðinum sum bleiv gjørt á arbeiðsmarknaðinum var ídnaðarsamfelagið var meira sovorðt meira produktión tann almenni sektorin er øgiliga nógv vaksin tey síðstu fjøruti árini tí at kvinnurnar er komnaður út á arbeiðsmarknaðin og mann hevur fingið mann hevur fingið gott vælfarðarsamfelag við sjúkrahúsverki og við viðrøktarheimum og barnaansing og sovíðari so at mann kann siga at tann partuin av størvum sum eru ikki eru beinleiðis framleiðisla av einum vøru er øktur øgiliga nógv ella tann partin av arbeiðsmarknaðin í føroyum er vaksin nógv og visi mann hyggur eftir so sigur mann tað at í fleiri kanningum at meira kreativikreativar og uppgávutekd størv mann hevur í samfelagnum minni týdning hevur arbeiðstíðin til dømis nú skal g ikki siga at alt er eri rætt í hesari kanningini men men mann vísir til kanningar sum siga ati tað er kanska fimm teir fyrstu tímarnir sum eru mest effektivir táe iman arbeiðir og tríggir til seks tímar teir tað er tað gevur meira enn átta tímar tá ið tað eru sornar uppgávu má loysir og vit vita væl at vit arbeiða innan fyri tær kreativu vinnurnar til dømis og tey økini uppgávutengd øki so arbeiðir mann heilt upp á ein annan máta í dag mann gjørdi fyrr at mann fær eina uppgávu at loysa um mann arbeiðr kanska í toymum og mann hevur einlæra dell en treingin sum sita og skal sita frá átta til fýra og gera ta uppgávuna bara fyri at perspektivera piktul eitt sindur og tað haldi eg ger eisini at mann kann siga ati at mann eisini tá man hevur kánn mann sær tað gongdina í samfelagnum so átti mann eisini at hugt eftir arbeiðsarbeiðstíðini arbeiðsvikuni og vit vita at nógv hava trupult við at fáa arbeiðslív og familjulív hanga saman vit hoyra um um trupulleikar dagliga við strongd í samfelagnum tað er bæði børn og vaksin og á børn og ung ikki kanska ikki hava tað so øiliga gott og so víðari og tað hevur sjálvandi stórar menniskjansligar avleiðingar umframt tæir fíggjarligu og vit fáa sjúkrameldingar og mistrivnað og stórt trýst á almanna heilsuverkið og eg haldi at mann kann siga at vit hava eina styrkið í tí føroyska samfelagnum tað er tað at føroyingar vilja arbeiða og føroyingar arbeiða leingi altso alt arbeiðslívð hava langt arbeiðslív og føroyingar vilja eisini hava at arbeiðslívið og familjulívið hongu saman tí síggja vit at sjálvt um vit eru tann virknasta arbeiðsfjøldin í europa og fólk arbeiða til tey eru heilt gomul so er tað ein stórur partur av arbeiðsfjøldini serliga kvinnurnar sum arbeiða niðursetta tíð og vit vita eisini at tað er tí at at tær kanska líka frá tí tí tíðini tá ið menn vóru burtur nógvar mánaðir um árið at tær eisini royna at fáa arbeiðs og familjulív hanga saman og tí arbeiða arbeiða tær minni men tað er soleiðis har tað kanska søguliga hevur verið og tað atat at fólk vilja arbeiða í einum samfelag og at tey vilja hava arbeiðs og familjulívi hanga saman tað haldi eg eru tvær stórar styrkir fyri eitt samfelagt tað er fantastiskast gott góð trygd fyri einum sterkum samfelag bæði økonomiskt og sosialt og tí haldi eg eisini at mann skal hugsa hava vit ikki eina skyldu at innrætta samfelagið alla tíðina a tann vegin at arbeiðs og familjulív kann hanga betur saman enn tað gera í dag og skulu viti onkuntíð kanska hugsa eitt sindur longur fram enn alla tíðina at at líkasum kanska renna aftaná gongdini sum vit ofta vit dáma ikki so væl broytingar í føroyum taðr helst henda henda seint og spakuliga og ofta tykist tað sum at mann kanska serliga her inni rennur aftaná tí sum fólk ynskja uttan at nevna akkurát nøkur bestemt mál ø so at eg haldi sjálv at tíðin er komin til hetta her óansæð hvør kemur við tí um að hvør flokkur er ella um tað er tí at fakfeløgini eru komin við einari kanning so haldi eg at at tíðin er komin har til at mann eigur at hyggja eftir hesum tað er eisini tí javnaðarflokkurin leggur tað fram øh visti mann hyggur eftir ungdóminum í dag so seta tey kanska onnur krøv bæði tí at altso til bæði til arbeiðslív og til familjulív til dømis eru kanningar í øðrum londum sum vísa t at fólk sum eru fødd kanska aftaná nítjan hundrað og fýrs at har er styttri arbeiðstíð meira at siga fyri tey enn at fáa hægri løn og vit síggja at eg havi ikki tøl fyri tað men men mann sær í føroyum haldi eg at nógv av hesum her væl útbúðnufólkunum sum koma heim kanska arbeiða niðursetta tíð tí at tey raðfesta eisini at fáa familjulívi at hanga saman og vit síggja í hvørfall ati at nógv av hasum kvinnum sum arbeiða niðursetta tí tað eru ikki bara meðan børnini eru smá tað er faktiskt alt lívið tey gera tað og tað kann vera tað at at lívsstílurin er við at broytast hjá fólki at fólk prioritera frítíðina eisini øgiliga nógv sjálvandi er tað avhangigt av at tey hava eina løn sum tey klárað at liva av vit vita gott at tað er nógvir bólkar sum sum hava so lágað løn at tey vilja sleppa at arbeiða meira enn ta niðursettu tíðina sum tey gera so hatta er sjálvandi ymiskir bólkar í samfelagnum tey tey ungu sum kanska hava góða útbúgving og hava ráð ella ella velja ein annan lívsstøðil har mann kanska ikki er so materiellur tað er nakað heilt annað enn tey sum tey sum hava æk nærmast eru eru fátøk og hava tað trupult at fá endarnir røkka saman tí tey ikki sleppa at arbeiða meira enn enn hesar her enn hendan her lágar brøkin so sjálvandi er tað nógv ymiskt í samfelagnum sum peikar í ymsar rættingar men eg haldi at vit eiga at at hyggja eitt sindur eftir ella vit eiga at fara inn í hetta her at at broyta arbeiðstíðina øh eg nevndi hetta her við ati í hesari kanningini verður tað sagt hetta her við at at tað eru hetta her við at arbeiða effektivari tað er ikki tað sær man ikki beinleiðis tá ið arbeiðstíðin styttist vistað er innan fyri røkt og heilsu undirvísing og barnamenning men vinningurin her er kanska tað sum onnur hava verið inni á at tað gerst meira lokkandi arbeiði innan fyri hesi økini tí at tað er kanska kanska eitt hart trýst oftani innan fyri hasi økini og mann sær til dømis ein ein greiðan samanhangur millum av vistmann at vismann arbeiðir nógv so kann mann gera mistøk og tað sær mann innan fyri hesi økini so at tað kann vera ein fyrimunur at tað er meira lokkandi arbeiða um arbeiðssíðin verður stytt og vit kappast við til dømis danmark at fáa røktar og heilsu starvsfólk og innan fyri vælferðarøkini og tað at arbeiðstíðin er styktri har kann gott gera tað at at um vit fara saman veg so tiltrekkja vit kanska fólk til hetta økið ella fólk koma heim og vilja arbeiði innan fyri hetta øki so at at har er er ein annað er aðrur fyrimunur enn akkurát tað at tað blívu effektivar og tað skal jú væl saktans heldur seg alt snúgva seg um effektivitet tað verður eisini sagt her at mann hevur sæð í øðrum londum at at tey sum arbeiða niðursett á tí at tey fara upp í brøki tá ið tá ið arbeiðstíðin verður verður stytt og tað verður eisini sagt at ein fortreyt fyri at mann skal fáa ágóðan av hesum er at at mann fær rætt at arbeiða fulla tíð innan fyri hesi økini og tað haldi vit eisini hava sæð ella hoyrt at tað er nógv innan fyri heilsuumsorganarøkini sum ynskja at fáa rætt til arbeiða á fulla tíð eg haldi tað var heilsuhjálparfelagið sum nevndi at miðallønin hjá teirra limum var sekstan túsund krónur um mánaðin og tað er ikki nógv at liva fyrri tí at tey arbeiddu so lágan brøk ha og tað kemur millum annað eisini hava tey ikki sleppa at arbeiða meir so tíðin gongur øgiliga skjótt men tað sum eg vildi royna at siga við hesum her var at eg haldi at vit skulu vera eitt sindur progressiv og onkuntíð og og hugsað at samfelagið er broytt so nógv hesi fjøruti árini at tíðin er so sanniliga eisini komin til at hyggja eftir arbeiðstíðini og at at tay eru eg skal ikki siga at tað bara eru fyrimunir men tað eru absolutt nakrir fyrimunir sum hevði verið gott fyri okkum at okkum sum samfelag fingið visu vit ynskja at til dømis at arbeiðis og familju skal hanga betri saman enn tað gera í dag hjá teimum allarflestu takk fyri harra formaður