Sirið Stenberg (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2020-10-06
Topic: 1. viðgerð LM-029/2020  Uppskot til løgtingsfíggjarlóg fyri fíggjarárið 2021
fyfrú forkvinna at viðgera eina fíggjarlóg er sum reglul tað sum er tað mest spennandi á í tingárunum tí tað sigur nakað um hvønn veg okur skula fara og hvørji virðir mann hevur sum samgonga tað e sjálvandi nógv at fara um og tingfólkini eru inni á ymiskum og tað er sjálvandi eisini soleiðis at tað er altíð nakað sum er gott og tað eisini annað sum okur høvdu ynskt var øðrvísi og tað vil so vera okur í tjóðveldi ynskja at okur skula vera eitt sjálvstøðugt land sum eisini er samlaldsfast so í so máta kann mann siga at tarmonerar fíggjarlógin ikki við okara politikk fíggjarlógin hevur einki í sær sum ber brá av nøkrum tjóðskaparligum og fortreytin fyri tí hava tey allarflestu í hvørfall verið samd um er ein sjálvberandi búskapur tað er so heldur ikki til staðar tað sum er so harmiligt tað er hetta her at kassin er tómur tað r eit sindur tað sum stendur eftir kassin er tómur lesmann búskaparfrágreiðingina sum er løgd við so verður tð eisini víst á tað tað verður sagt beinleiðis at støðan kann ikki halda fram og at hatta er hetta r ikki ein haldførur máti at drøða politikk uppá men tað sær slett ikki út til at órógva nakran og kassin var enntá tómur áðrenn korona okur eru farin frá at hava yvirskot á fíggjarlógini til undirskot og mann líkavæl at siga altíð við tað gamla tíverri tí tað tænar okkum ikki men mann hevur nokk ikki nakrantíð brúkt meira pengar enn tað sama men bara ikki upp á tey sum hava minst og so órógvað að at hoyra oman á tað heila at tað eru fleiri fólk í samgonguni sum í dag hava verð uppi hivir og sagt tað at jamen lat okkum bara gera nakrar privatiseringar afturat sum kondu vit brúka upp aftur meir so tað ljóðar ikki serliga álitsvegjandi fíggjarlógin ger okkum ikki meira samhaldsføst tíverri tá gjøgnumgangandi er at tey sum hava minst skula fáa minst og tað er har mann kanska sær virðispolitikkin tí tað snýr seg um hvør skal betala og hvør ikki skal betala tá ið tað er sagt so haldi at her eru nakrar góðar raðfestingar sum eg gleðist um og taki und ir viðta at gera okur øll flokkinum og tað er tað við sálarfrøðiligari hjálp til børnogung tóku eisini arbeiðsfyrði sjálvi og fingið uppskot samtykt er okur glaðfyri fámjistunnilin erkur eisini glaðfyri tunlarnorr um fjall symfonýra kestri yngri læknar og generelt tann raðfesting sum er í heilsuverkinum er okur glaðfyri og taka undir við at tann góða gongdin kann halda fram árið í ár hevur verið øgiliga serligt korona hevur gjørt tað at tað er rættiliga nógv fólk sum bíða sum ikki er sloppin framat viðgerð eg haldi at virksemið er meira í gongd nú men tað órógvar at mann í eini fíggjarlóg slett ikki leggur upp fyri at mann skal brúka nakað til korona frá fyrsta januar og soleiðis sum eg skilti landstýrismann í áðni so er tað heldur ikki lagt upp til at tann korona deildin sum akkurát er opna er á fíggjarlógini til komandi ár so eg kann ikki síggja annan fyri mær enn tað at tað verður ikki leingi so koma nakrar eykajáttanir ogtað er eisini sagt her uppi frá í dag atnetrom filmurin skal koma sum eykajáttan gjaldið til næmingarnar á glasi skal koma sum eykajáttan so tað er longu fráboðað fleiri ting sum eru á veg tað er nøkur ting sum eg sakni íløgurpengar til ítróttarháskúlan sum virkulig er ein sólskilssøga sum mann mann átti at gjørt alt fyri at stuðla tí tað hevur veruliga skapt nakað gott og positivt fyri unga fólki tað gangið út frá at tað kemur upp á pláss víkingaskipi sum hevði fingið eina játtan í fjør sum hevur nokk so stórar ætlanir um at fáa bygdaskip har tað er heldur ikki tikið við útoyggjastuðul stendur í stað og smáplássini generelt haldi eg eri ikki so fylla ikki nógv ein raðfesting av strandfersluni hevði eisini gjørt ein ótrúliga stóran bat e ig skulu koma nærri inn á tað og eisini ein raðfesting av sernám serliga hetta her við tali undirvísing er ver nógv frammi ella samskifti við kardstat tað er fyri stuttum gjørdi fólkaheilsuráðið eina kanning sum teir gera við ávísum millumbilum nøkur ár millum og tað vísti faktiskt tað at tey sum hava burn við serligum tuørvi hava ígjøgnum ta seinastu árini upplýst tað at tey trívast verri í verri í føroyum tað skulu okur taka í alvur og at raðfesta sernámið er ein máti at gera tað uppá tað er nógv annað eg síggi heldur nongar pengar til útbúgva fleiri námsfrøðingar og sjúkrarøttafrøðingar hóast ann hevur sagt at mann vildi tað eg hevði ynskt ta var ett sindur meira fyribyrging atman gjørdi meira við sjoklatriina økissjoklatríðina serliga barnasjoklatriina rúsevnur taks hava nógv nevnt til dømis eftirlitið og so er ein spurningur hva barnaheimið bleiv av tá ið tað kemur til strandferðsluna so haldi at tað mangla bæði íløgur pengar til ta uppskotið sum eisini verður arbeitt nógv við frá okra síðu um at fáa gjørt nýggjar ferjur men eisini tað at fara at raðfesta at fáa fleiri túr har og eg veit heldgi hvussu eg skal skilja tekstin í fíggjarlógini men soleiðis sum eg lesi í dag so ser tað út sum um at mann kannska skal hækka ferðaseðlakostnaðin men tað kann kanska landsstýrismaðurin svara uppá og tá ið tað kemur til suðuroyartunnil so er einki sett av átta hundrað túsund sum ikki erur brúktar í ár er tað sum er og restin sum mann snakkar um at fara seta av tað erikki fyri fimmogtjúgu og tá er hetta her samgonguskeiðið hvørfall yvirstaðið tað sum stendur eftir okur hava arbeitt í í rættarnevndini við hesum málinum tað er tað at vist ta skal verða koyrandi í tjúgu tretivu so skal arbeiðið beginnað beinan veg tá ið tað er ferligt borð á til sandoynna og at mann skal hava gjørt brúkt árini frá nú og fram til trýogtjúgu til at gera forkanningar men her er einki avsett og ætlanin er so ikki at seta nagvað av fyr enn fimmogtjúgu sum tað stendur her men tað vóni e at mann kann broyta eisini í fíggjarnevndini smyril eldist og tað er sjónfyrisøg hvussu støðan er og longri tá drigir út størri verður avbjóðingin og eg sigi bara fyri meg at hetta kemur aldrin at ganga smyril kemur ikki at nukta v tørvim og hann kemur heldikiat halda og tað sum er kann mann siga í dag er heldur ikki nøktandi visti tað var varð nøktandi so var tað hvørfalt tríggjir túrar hvønn dag strandfaraskipini er farleiðing hjá okum sum sum sigla og tá mann tosar um samferðslu so tosar mann altíð um tað sum um at tað bæði bara eru vegir og tunlar men okur eru enn nøkur sum mugu sigla og um man hevur hesa kenslugn av um mann ofta kemur í aftast í røð og á siglingin er rættiliga ðugstøðug og slett ikki nøktandi sum tað er og sjálvandi er tað positivt á suðuroyarleiðini at tað r nógvir farmir men ferðafólkasambandið er absolutt ikki nøktandi og tað er kanska verri enn nakrantíð og túrarnir eru blivnar blivnir longri og longri ø so er tað javningin á almannaveitingum sum kanska vera umrødd sum um sum sum um tað er nakað sum bara snýr seg um pensjonistar tað er tað slett keg eg haldi eisini tað viktigt at mann ikki viðger pensjonistar sum ein stóran homogenan bólk tí tað er rættiliga ymisk nøkur hava bara fólkapensjóni samhaldsfast at liva av og kunna hava tað tungt onnur hava pensjón og arbeiða og hava heilt onnur lívskor og tað er stórur munur á hvussu hesir bólkar eru fyri og tey sum hava kann man siga fingið størstan ágáva meðan hendan samgongan hevur sitið tað er tey sum eru best fyri tí mann lekkaði skattin niður í tjúgu prosent á tihjá teimum sum arbeiða men almannaveitingarnar snúgva seg eisini um einki barnastyrk barnapengar barnaískoyti fyritíða pensjón viðbá til pensjonistar stuðul til uppjalspening og sovíðari og tað er alt fólk sum hava lágar inntøkur frammanundan og tað sigur se sjálvt har sum inntøkan er lág har hevur hvør króna størri týdning men hesi fólkini fáa so einki og eg haldi ikki at tað er í lagi at samtykkji uppskot sum beinleiðis økja um sosiala ójavnan so kann man gott siga at okur sum sótu í samgongu seinast eisini tók eg gjøld inn ja tað gjørdu ykur men taðvar ein himmlavígur munur á mátanum mann gjørdi ta uppá og eisini kundi mann tók tað frá tí tey blívu latin út aftur til skattalætta til lág og miðallønt og til at gera ávísar aðrar sosialar batar heilsutrygd hava nógv verið verið inni á vøksturin er stórur tær settir nógv fleiri kommunulæknar okur blivu nógv fleiri fólk tíbetur okur liva tíbetur eisini longri og medisinir verður dýrari so tað er ein skipan sum tað er neyðugt at hyggja eftir av og á tað sumeg haldi er gott í uppskotinum tað er het her at mann ætlar at seta eina nevnd at hyggja eftir hvussu mann fær skipa tað arbeiði við hjálparóðum eittlít sindur betri okur framti eisini eina broyting men hon var jú ikki upp á tjúgu milliónir sum hendan er hon lá ímillum tríggjar og fýra og tað er ein himmalvígur munur tí okur lekkaði ongantíð ta gjaldið mann kann fáa til heilivág men javnsetti heldur fólkapensjonistar og rifyrutíðarpensjonistar soleiðis at tey fingu størri stuðul oku gjørdu eisini nakað við at gera størri stuðul til fólk sum brúkti brillur men nú er tað eittlannað við at tað er nokk sum at vera her uppi og sagt at tey taka frástøðu frá sínum egna uppskoti tað haldi eg nokk so undarligt ikki at kennast við sítt egna barn tað er ikki álitsøkjandi fyrst at skapa ein átta ímillum fólk og so far út og siga okur gera tað alíkavæl eg ætlaði at sláa at teg men eg geri tkki allíkavæl so eg er ordiliga fett tað ereitt sindur tað mann sigur tí tað varð lagt upp til at tað skal vera ordiliga nógv dýrari at vera k at verða sjúkur tað haldi eg ikki g er í ordan og so er tað henda skipanin við tillagarum starvi sum eisini verið nógv frammi og mann má ikki undirmeta týdningin av at fólk eru á arbeiðsmarknaðinum hevur tú ein skjerdan førleika so hevur tú statvekk nakað at geva av og tað at kunna vera til arbeiðis kanska hálvan dag ein dag tveir dagar og so fáa ískoyti fyri restina av tíðini tað hevur ótrúliga stóran týdning fyri lívsgoskina eisini hjá teimum fólkunum og tað snýr seg um eini trý hundrað fólk við sæg upplýsingarnar í í í sjónvarpin í gjár vórðu rættir so tað er ikki tann stóri bólkurin og t i man eg viðgjørt hitt her fyrr so hevur mann eisini sætt tað at talið av fyritíðar pensjonistum er hevur verið støðugt ella kanska minkandi tí at fleiri fara í tillaga starv heldur so sjálvandi halda okur tað at tað er ikki rætt at fara inn og minka tað sum tey fólkini fáa sum eru í ein tillaganum starvi útføra eitt øgiliga týdningarmikið arbeiði beiði fyri samfelagið men eisini fyri fær trivnaðin hjá teimum sjálvum