Rósa Samuelsen (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2022-03-10
Topic: 1. viðgerð LM-115/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg innflutning og sølu av rúsdrekka (Innflutningur og søla av rúsdrekka)
ósa samuelsen sum fær orðið ger so væl takk fyri harra formaður ja tað sum hetta uppskotið leggur upp til tað er innflutningur og søla av rúsdrekka og at fáa loyvi at selja vín og øl í handlunum fyri taðfyrsta vil siga at eg eri øgiligani ivasom í einum sovorðum uppskot sum hesinher og tað er tí at vistu vit hyggja eftir isa hygur eftir í havn til dømis eg her í í havn liggur rúshav sína bónus og er tað nakar munur ímillum tað er í matvøruhandlinumog likkji mann kan iga at tar t bónnus kanska farin framíhjá rætt við at selja meir enn hvat hinar hinar fáa í forhold til at tað liggur so tætt uppá tí tú kansn jú fara inn at keypa eini msigtila eina góða máltíð og fara in at fá ráðgeving um um vín vistu vit fara vestur til okkum so elivágarnar so hava vitkeypsantøkuna og bónus og for leingi seav í har ligguð so rúsan og tað ber so til at gera tað sama hyggja vit so eftir hvørtað er sum arbeiðir í hesum her ymisku matvøruhandlinum so er tað opið tað allarflestu støðuna til klokkan tíggju og seinnapartin ov líku seint út á kvøldið tá er tað ungdómar sum arbeiða tað er ein avbjóðing í dag hjá ungdóminum at selja sigarettir tí at tey eru sjálv niðan fyri átjan fimtan sekstan seytjan ára gomul og hvat so vissi tey nú eisini skulu til selja rúsdrekka inni í matvøruhandlinum eisini sum eg skilji hjá starvsfólki sum arbeiða í rúsuni so er tað einspesial vøra tað eru øgiliga væl kvaliseraði og uppskúlaði fólk sum skulu ráðgeva kundin um hvat slag av víni ella øt sum passar til tann og tann matin og tað em s ivast í at tað er ein mentan í sær sjálvum og og man ska ikki burturforklára tað at maturin er mann kann gera øiliga góðan mat sum sum sum rúsdrekkur í og visiga tá ið so tað er hiti so er jú al koli far úr og tað leiði meg so aftur til tá iðtá eg ferðist niðir í danmark og í tí umhvørvinum har sum eg plagi at búgva har er ein har er ein brúksa og inni í brúksirn har kanst tú fara inn og keypa alt tað sum vild hava og hvønn frígjadag tá er vínsmakking so har er lang køð av fólki men tað sum sum var kotligt er tað uttan fyri uttan fyri brúksina har stendur ein maður við einari avís frá husfobi og ávarur um atselja og hava so lætta atgongd til fólk summillum annað teir sjálvir siga teir sjálvur eru og tað tað sum teir gera tai arbeiði sum teir leggja í tað tað er at fyribyrgja og upplýsa ella upplýsa fyr at fyribyrgja at kemur í ta støðuna sum teir vóru í tí tað var øgiligani lætt atkomiligt at fáa fatur í rúsdrekka tá ið teir høvdu brúk fyri tí nú plagi plagi eg at práta við teir øgiliga fittur og odeil menniskjur at at at tosa við men tað er heimleyst og sosialt útsett fólk tí at teir eru er úti í misnýtslu so mær dámar ikki hetta her at tað skal vera so lætt at koma inn at til at fáa fatur í í í í rúsdrekka innií matvøruhandlinin og mann kann siga tað at eisini vsti mann tekur hina baksíðuna tá er tað øgiliga nógv fólk sum ikki klára at standa ímóti tá tað fara inn til tað kann vera mamma ella vin pápi við børnum tit skulu fara hjelpa innkeyp og kanska hava øgiliga trongdina við at skula msig halda sær við at vanlig víst halda tað sær frá at rúsdrekka og koma sum beinleiðis inn í løgun skáp og sleppa ikki at klára at standa fyri tí trongdini at skula hava fatur í rúsdrekka tað hava vit nógv dømir um at so diskussiónin um hetta her við at rúsan skal geva avkast ja hví skal hon ikki tað sjálvandi skal tað tað er jú har sum tú fært fatur í øllum har sum misnýtarnar eru noyddir at fara og fáa tað sum túrhavar brúk fyri sjálvandi skal tað verta avat vit brúka nógvar nógvar nógvar milliónir upp á at viðgerða fólk fyri rúsdrekka trupulleikar so sigur mæn tað at ofta mas sig definitiónin er nú ar tað misnýtsla ella er tað nýtsla visti tú veksur upp í einum heimi har sum ter nýtslan er forhøg uttan át pøvsa a vera misnýtsla so hevta katastrofalir fyri ti børnini sum vaksa upp í teimumheimunum vist tú bar at hyggja eftir týtt rúm eitur tað nú øllabarnaár hvussu ómetaliga nógv børn hava brúk fyri at fáa ráðgeving tí at tað vakss upp í heimnum sum hava har trupulak er tað pjóðist ikki at misnýtsla men tað kann vera trupulleiki tí at hvørt leygarkvøld fríggjakvøld og kanska sunnudag verður drukkið hatta er veruleikin altso altso tað tað er tað r ikki so neyðug hjá mær at standa og og og leina upp hvat og hvussu stórir teirr avleiðingarnir eru sum sum eru eg vit ki eh vetkk hvussu ov hørð orð mann kann brúka men tað leggja menniskjalív har tað rakar so kann mann gott fara inn og siga yvir hin partin til fólk sjálvandi skulu øll tey sum duga at drekka og vilja drekka hava atgongd men hví kunnu tey ikki fara eitt stað hví skulu tey ver altso hvískul øll hinir verða noydil at fara eisini og á rúsunum er tað sum eg sigur vælkvafiseraði uppskúlaðir fólk sum hava hetta arbeiðið tá tú fert inn á hotell økini tá er tað eisini uppskúlaði fólk sum eru væl kvafiseraðir til at ráðgeva fólk hvat tey skupu afturvið tá ið tey drekka at vit ikki skuldu avkasta eisini eitt sindur av tí tað tað dugir ikk at síggja misnýtarr fara eisini har men altso eg vil ikki siga tað at kreminalisera øll siga øll eru misnýtarar yvirhøvur ikki har sigi men vandin er ov stórur at koyra at koyrar øl og brennivín inn í matvøruhandlarnar har sum tað er forfreistandi at koma í vin tog hygur eftir norðralondum hjá okkum tað einasta land sum hevur fríasølu tað erí danmark ohygg eftir tenn avbjóðinin gika avbjóðinga tað hava og tað dømis sum eg sigi sum hesin her maðurin plagi at siga sum hugsfrábið ja men vit eru noydd at standa her beint fysiskt og vísa fólki hvussu trupult tað er vit ávara ímóti at ikki koma í tær u somu støðurnar sum vit eru í so at lat okkum halda til nyrkjuvørurnar tær vælpalsera professina