Høgni Hoydal (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2023-03-30
Topic: 1. viðgerð LM-092/2022  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um fyribyrgjandi tiltøk ímóti hvítvaski av vinningi og fígging av yvirgangi (Hvítvasklógin) (Ígildissetan av 4. og 5. hvítvaskdirektivi o.a.)
frú forkvinna vit viðgera í færlógir í dag um tað sama evni onnur er føroysk hindonsk og boðar lógirnar snúgva seg um hesar reglurnar um at forða fyri hvíting og fígging av yvirgangsvirksemi í heiminum og eg kann byrja við at siga at eg eri rættiliga samdir og skilji væl tað skal eg kalla ta ørkymlanina ella næstan øðina sum eru inn áalla reglurnar sum koma ø jens arana haldi eg spurdi eina viðmerking at til upplýsingar so vóru tvær avhslógunum samtyktar undir síðstu samgongu jóhanes joensen tosaði um eina atað vóru tvær tvær tvær tríggjar føroyskar og tríggjar danskar og tá komu hesar reglurnar inn hesar her sum liggja nú eru broytingar í teimum lógum bara fyri at sláa tað fast øh og tað er púra rætt hthta her er ikki lutfalsligt í mun til ðlítið samfelag hetta er lóggáva sum er ja hendan lóggávan er gjørd fyrst og fremst í es gjøgnum es direktiv og es fyriskipanir sum vit upplivdu eisini at vit tosað um tiltøk móti russlandi á ikki yvirtiknum økjum meðan tann føroyska lóggávan sum eg haldi er munandi smidligari og munandi greiðari hon er gjørd okkum sjálvum men bygd á tað sama á hetta her fimta hvítvaskingar ella hvítingardirektivið hjá es og tað er eingin ivi um at hetta leggur eina stóra byrðu á á vinnuna og serliga smærri fyritøkur og tann vanliga borgarin tí at endamáliðvið hesum lógunum tað eri roynd og verið at vit mótvegis umheiminum kunnu siga at vit eru iki ikki eitav teimum londunum sum erhard joensen nevndi har ið tað ber til at hvítapening ella at fíggja møguligt yvirgangsvirksemi er sanniliga kki tór í føroyum neyvan tey døguni vildu hava og tað var bakgrundir fyri tí føroysku lóggávan sum liggur her tað var at løgtingið løgtingsins vinnunevnd aftaná eitt uppskot hjá bjørt samuelsen um mann átti at gjørt eina vága meting fyri hvussu ið mann í føroyum kann brúka okkara fíggjarkervur til at umganga skattareglur og tílíkt átti at verið gjørd og vinnunevndin samtykki uppskotið men bað landsstýrið tryggja a tað landstýrið gjørdi tað og fekk gjørt eina vágameting og har va víst á at at vandanar hjá okkum tí tað er rætt at tað r at í mun til onnur lond og estland og hvat vit hava sæð av skandalum og keymandaeilans s víðari so eru vit sletki har men hendan her vágametingin metti at vit vóru vit vóru rímiliga væl fyri men tað vóru ávísir váðar g nummar eitt tað var at vit hava sæð dømi við við við útlendsk feløg sum eisinih verað í fastskipanini tey dømin hava verið frammi alment og eru eftir eru eisini løtum kannaði av løgregluni eingin niðurstøða komin enn vit havsæ onnur dømir at har er ein vandi og tann føroyska lóggávan sum her liggur hon hon byggir á ta vágametingina og tað týdningarmesta í tí sum vit kunnu gera her heima og sum hevði passað til tlítið samfelag tað er at vit hava fingið gjørt eina nærumfullfíggjaða eigaraskráseting hvør eigur í veruleikanum tey feløg sum virka og og vinna í føroyum eg haldi fimmogfýrs prosent av øllum av øllum ognarskapi tæy fyritøkunar eru nú skrásett og tingfólk kunu sjálv fara inn at tað er ein saktiska fín fínt yvirlit sum finst nýg gjá skrásetingini og vit hava styrkt eftirlit hjá skrásetingi serliga við teimum feløgum sum vit hava sæð dømir um ofta ígjøgnum fastskipanm og annað kunnu umganga skatt ella misbrúka føroyska skipanir tað hevur sum so ikki endiliga nakað við hvíting ella ella yvirgangsvirksemi at gera men tað kundi sjálvandi gjørt tað so tann parturin fari eg at siga er er sera væl hondum greiddir her men alt tað sum snýr seg um at seta í verk efta so nevnda fimta hvítvasdirektivi og ta intingfólk vóru á fundi í morgun har tað varð kunnað um tað frá embatsfólki fingu eg upplýst atmann roknaðr við at í fimmogtjúgu kemur tað sætta kvítingardirektivið frá hes og nú spurdi jenis a rana um eg havi eina loysn upp á tað nei eg haldi framvegis at vit skulu sjálvandi sum land kunna siga meg umheimin og vit eru partur av globalt forrum har vit eisini verða mett hava vit nóg góðar skipani til at tryggja tað at ikki verður misbrúkt tað haldi eg tað til vit skuldu gera men vit kundu gjørtað nógv einfaldari sum tann føroyska lógin tee dømi um so so so svarið er og nú skal eg ansa eftr hvat eg siga tí eg havi sjálvandi undirtøkur fyri tí í samgonguni men taðhev verir at tikið alt sum hevur við fíggjarfíggjarrætt og bankavirksemi á føroyskar hendur so hevur að bara verið visin lóggávaum tað og so kundu vit valt at gjørt hatta her men tað sum serliga erhard joensen av røttum øsisi um tað var serliga hesin tungin sum er tann tann danski parturin sum er ein endurgáva av hesum hvítfasteeritivunum sum næstan eingin skilur og jóanes joense spurdi um um um eg skilti alt nei tað ger eg ikki men eg skilji høvuðstætturnar ú tí uppskoti eg sjálvur havi valt at leggja fram her og sum eg standi inni fyri og tað er at tað nýggja er fil t g taka tann føroyska partin tað er at nú skulu nú skal eisini listahandlarar eg haldi odnis skoli var inni á tí skuldu eisini hava eina vágameting av karotek og annað at tagnaskyldan mótvegis teimum starvsfólkum í peningastovnum sum boða frá til hetta stkontóri verða vard betur og ein røð av øðrum av øðrum kann mann siga táttingum í teiri lóggávur sum sum løgtingið samtykti altso í tvey túsund og tjúgu einogtjúgu og tveyogtjúgu líkasta uppskot sum hetta men eg halditað e rætt at gera taðat vit kunnu ikki gera annað sum støðan er tí at gera vit ikki hetta so fáa okkara bankartrupulleikar við sínum virksemi ímótvegis umheiminum og sínum so nevndum koyrispondentmankum ta danska fíggjareftirlitið sum fullar heimildir og fær størri heimildi við hesum áleggur bankun at gera tær so tískil haldi eg ikki politiskt at at atvit fáa gjørt stórvegis meira enn her verður gjørt í hesum uppskotinum uttan so at vit sjálvir taka hetta málið fult og heilt ta føroyskar hendur tá kundu vit farið at gjørt einfaldar lóggávu tá kund vit sluppu undan hetta her við at skjóta spurróður við kanónum ella at byggja byggja eina eina eina eina eina ein kropp hjá einum fílu oman ein eina beinagrind hjá eini mús tð er tað vit gera tað er tað vit gera so so skal eg svara upp á naram teimum spurningunum um tanmum ivamálin su eru reist sum av røttuhum eru og bæði orni skoli haldi og hugsað eisini erhard joensen nevndi ati at tað stóð at tað hevu ongar fígjliga fíggjarligar avleiðingar fyri vinnuna tað passar ikki bæði í tí donsku utgávuni men serliga tí føroysku er tað rættiliga væl útgreinað at hetta leggur bæði fíggjarligu og umsitingarligar byrðar á vinnuna meðan fíggjarligu avleiðingarnar fyri landið og kommununi verur ta eisini sagt hevur nakrar hevur nakrar avleiðingar tí at vit skuldu eisini brúka meira orku upp á fyrisiting hesi ferð ítøkiliga við at vit hava longu nú á fígjarlógini játtað eitt eitt eyka orsverk á skráseting føroya til at hava eftirlit serliga við hesum viðurskiftunum sum vórðu víst á í vágametingini so tað stendur lýst her men tað að ttað ger ikki trupulleikan betri men tað tað stendur væl lýst her at tað hevur avleiðingar fyri vinnuna bæði umsitingarliga og fíggjarliga tí tað eri eg samdur við við teimum t siga að tað hevur tað og hetta leggur eina øgiliga stóra byrði á tann vanliga borgaran og serliga smærri smærri smærri ulu geva upplýsingar og vit hava so kanska e aðtað jóva næstan næstan sjálvsøki her brúkt nógva orku upp á at tosa um hesa her tann listan við politiskum ábarum persónum sum jú rakar okkum øll inni her og har er eitt rætt sum sum fleiri hava nevnt tar hava eg so fingið eina avtalu við danska fíggjareftirliti og danska ráðharran á økinum um at vit gera ein felags lista ug nakar felags treytir fyri tað sum taka støði í føroyska samfelagnm vi sleppa ikki undan at at skráseta men vit kunnu hvussu avmarka skaran og gera krøvini til uppýingar meira lagari til okkum so eg skal ikki lenda undan ábyrgdini eg havi lagt uppskotið fram eg mæli til at tey verða samtykt men sjálvandi viðgjørd væl og virðiliga men eg eri púra samdur við tí at hetta her hetta regluverkið sum minnir øgiliga nógv um alt tað regluverkið vit hava á tí sum eitur lóg um um finansiell virksemhet sum vit viðgjørdu her í í tinginum so seint sum mánadagin tað er øgiligt altso tað tað uppskotið var soels a tð var komið til tiltøkið ímóti russlandi og ikki yvirtøkum palsøku tað tað tað uppskotið fylti fýra túsund tvey hundrað og seksogtjúgu síður og hvør kann gjøgnumskoða tað hvør er hvør er møguleika hjá borgarum at fáa innlit í tað men eg kann selda inn fyri hesar reglurnar her eru at vit í føroyum styrkja okkara eftirlit liggur n ein byrða serliga á áeina nýggja grein her sum eitur listahandil og tað kunu vit viðgera nærri í vinnunevndini men annars eru tær tæ tær broytingarar sum eru í hesum báðum lógunum tað eru mest táttingar í tí sum longu er samtykt og í tí byrði sum verður løgd longu omaná tann vanliga borgaran og og og serliga smærri vinnuvirki vil eg siga í samband við hesar her hvítingarreglurnar tað sama við tær tær táttaðu reglurnar á fíggjarøkunum sum heild og ikki minst nú tiltøk sum gerast móti øðrum londum so tað passar men eg standi inn fyri at eg haldi at so støðan er mugu vit gera tær her tí annars kunnu vit skjótt koma á tann listan yvir lond har tað ikki er trygt at hava fíggjarligar flytingar og tað kann hava stórar avleiðingar fyri okkara vinnu ogsu víðari tað tað er tað er mín høvuðsgrundgeving fyri at tað er neyðugt at gera so tað er sum eg segði um hini uppskotin sum vórðu fyri er hetta er hettar eitt tilboð sum vit kunnu taka ella at braka ja altso vs løgtingið brakar tað ja so s so kunnu tey gera tað men mínum tykki ber tað ikki til at braka tað so leingi sum vit ætla at verða í fíggjarligum samskifti við serliga okkara nærmastu grannalond íslandir norra hava akurá somar reglur so framvegis og so mugu vit men høvdu vit í yvirtiki máltsøki kundu vit gjørt nógv einfaldar lóggávu og laga tað nógv meira til føroysk viðurskifti nú verða vit noydd at taka men kunnu neyvan vraka sovonu uppskot takk fyri frú forkuna takk fyri viðmerking frá helga abramsen ger so væl ja frúfor