Bill Justinussen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2021-02-23
Topic: 1. viðgerð LM-084/2020  Uppskot til Løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um toll (Atgongd til ferðafólkalistar, tillaging til verandi mannagongdir, bygnaðin á TAKS og umsiting av tolløkinum, reglur um innheinting og panting, laga tollsatsir til handilssáttmálan millum Føroyar og ES o.a.)
gersætakk fyri frú forkvinna ja hetta her er eitt uppskot sum er frá fíggjarmálaráðnum og tað eru nakrar tillagingar og broytingar í tolllógini og tað hevur verið frammi hvørjar tær broytingarnar eru og eg haldi at tað er serliga tann broytingin sum snýr seg um at vit verða noydd til at gera tiltøk sum hava til endamáls at basa rúsevnamisnýtsluni í føroyum og at verja okkara ungu ímóti tí alsamt vaksandi rúsevnamisnýtsluni sum eg fegnist um og eg haldi at júst hettar at mann nú gevur myndugleikunum møguleika til at fáa atgongd til ferðafólkalistar fáa atgongd til hvørji tey fólkini eru sum sum ferðast hvør tað er sum hevur keypt teirra ferðaseðlar hvar tey koma hvaðani tey koma og sovíðari tað kann vera eitt ógvuliga hent amboð í í stríðunum ímóti rúsevnainnflutninginum vit hava hoyrt um frá tingsins røðrapalli ja eg haldi tað var heindan forkvinnan sum greiddi frá tann eina dagin at tað komu fólk til føroyar og tey uppsøktu ávísar adressur í landinum bankaðu upp á tóku fólk út og hólvaðu tey av og fóru illa við teimum og so fóru tey áv stað aftur av landinum og eg haldi at tað er rættiliga óhugnaligt at tað skal kunna bera til í okkara landi at útlendingar kunnu koma her og gera seg inn á okkum føroyingar á ein slíkan ræðuligan hátt tí haldi at tað er øgiliga gott at tað ber til hjá tollvaldinum at kunna fara inn í ferðafólkalistar og kanna eftir hvør kom til føroyar og nær komu tey hvussu itu tey hvør hevði betalt bilettirnar hjá teimum nær fóru tey avstað aftur og kunna eyðmerkja persónar upp á tann mátan fyri at verja verja ung fólk verja familjurnar hjá teimum og verja okkum sum land og fólk ímóti ja hesum ræðuleikunum hetta er so eitt av teimum tingunum eitt annað er at tað eisini skal bera til at kalla skip inn til bryggju sum liggja úti á retuni og við tí endamáli at kunna kanna tey og gjøgnumlýsa tey fyri at fyri at vita hvat er umborð og eisini fyri kanska at vita hvørjir persónar er umborð hetta eru tiltøk sum ja sum eg haldi eru genial í stríðinum ímóti rúsevnamisnýtsluni og innflutninginum tað saman við øðrum tiltøkum at vit millum annað hava sett hálva millión av eyka í ár til til tey fólkini sum fáast við innflutning og tollingarinnflutningi til tolldeildina hjá taks tað og tað at vit vónandi eisini koma at styrkja um eftirlitið á øðrum frontum alt tilsamans skal virka við til at vit basa pørtum av hesum veldiga trupulleikanm og tí fegnast vit í miðflokkinum ógvuliga nógv um hetta her vit høvdu eitt uppskot fyri nøkrum árum síðani sum snúði seg um at vit skuldu seta nógva styrkið av til at kanna hvørt tað einasta skip far sum kom í føroyska havn at vit skuldu hava mannskap runt kring allar oyggjarnar tá haldi eg vit kallaðu tað hassjhundar við førara men tað kann eisini vera í form av øðrum tingum tí tað eru so nógvir ymisk evnir sum koma inn í landið og tað eru ikki øll evnir sum hassjhundar kunnu avdúka men teir kunnu hvussur í sín part tá varð sagt at tað kostaði altso tíggju tals vist tú ikki siga vistút ikki skuldu siga hundrað tals milliónir tað ivist eg nú í men eg haldi at kostnaðurin av at rúsevni floyma inni úr okkara land hann er so øgiligur eisini í pengum at vit kunnu saktans hugsa fyribyrgjandi við at seta pengar av á hesum økinum akkurát hetta uppskotið kosta kanska ikki tað heilt stóra men hetta er sera effektivt og hetta er hetta er væl hugsað at mann at mann eisini fangar hendan her tankan at fáa atgongd til ferðafólkalistar og at mann skal fáa atgongd til tey skipini sum liggja út fyri tær ymisku havnirnar í føroyum og at kunna kalla tey inn til kanningar tað er sera væl sæð so eru annars nakrar broytingar í hesum uppskotunum viðvíkjandi tollssatsum sum eru lagaðir til broyttar handilssáttmálar millum føroyar og es og føroyar og bretland millum annað tað at tað fer at bera til at flyta eitt sindur av seyðakjøtið inn úr hesum londum fyri ein lægri toll also attað vil siga at gatthollurin fer burtur av seyðakjøti upp til fjøruti tons tað haldi eg eisini kann koma at gagna tí føroyska brúkaranum eg skilji væl at føroyskir bøndur halda kanska onkrir at tað er kappingar avliðandi men altso eg haldi tð er á hugavert at greina nýtslumynstrið hjá hjá føroyingum altso hvat hhvussu eta vit kjøt hvussu gagnnýta vit seyðakjøt mín fatan er at føroyskt seyðakjøt verður í allarmestan mun brúkt til skerpikjøt og ræst kjøt meðan útlendskjøt tað kann vera íslendskt ella núocelendskt tað verður brúkt til at kóka til døgurðamat og til skynsakjøt og kanska onkur hongur hongir eitt sindur upp til til ræst men eg haldi at sum meginregla so haldi eg ikki at eg stór kapping ímillum føroyskt seyðakjøt og útlint seyðakjøt tí man brúkar tað til tvey heilt ymisk ting og tí trúgvi eg ikki at ein slík greining hevði víst at tað er serliga stór kapping ímillum tað innflutta kjøtið og føroyskt seyðakjøt frá føroyskum bøndrum hatta er so bara ein pásandur tað kundi verð áhugavert at fingið eina eina greining av brúkaravanunum ella hvussu í hvussu ið føroyingar brúka sítt seyðakjøt so tí taki eg undir við hesum at tað skal bera til at kunna fáa fatur í útlendskum seyðakjøti fyri ein laðarligari kostnað tí at hann kemur ikki hvussu í mínum føri og hjá nógvum øðrum ikki at hanga í hjallinum og kappast við tað føroyska seyðakjøtið sum hongur har til ræst ella turt ja so sum heild harra formaður so haldi eg at hetta er eitt uppskot sum hevur nógvar fleiri skilagóð ting í og vit fara so at viðgerta viðgera hetta eisini nærri í fíggjarnevndini og kanska vit fáa høvi til at greina onkra av teimum spurningunum sum eru reistir har