Bjarni Hammer (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2022-03-22
Topic: 1. viðgerð LM-109/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum  (Nágreining av uppgerðini fyri skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum)
ja takk fyri harra formaður hetta er so skatting av vinningi frá sølu av veiðarættinum sum eru komin niðan at venda aftur og undanfarna røðari hevði eina royndi at hava eina sovnar kann mann kalla tað fyri eina sølulýsing av einum einum produkti har má eg so siga at at eg hevði ikki keypt tað tí tað bleiv hatta sum mann kalla fyri at produktið sum tað byrjaði við endaði niðri í einari suppu avvavgreyti sum sum eg trúgvi ikki nakað menniskjað fangaði meiningina av men tærsnavn har mangli marrini siga tey eisini og hetta her er so aftur eini eg vildi kalla tað fyr at vit sat í samgonguni eitt avtalubrot av teimum heilt stóri har sum tey fólkini sum minnastsøguna at tvey túsund og nítjan mann skundaði lógin um sjófeingið ígjøgnum og tað vóru nøkur øgilig róp sjálvandi her frá serliga frá frásambandsflokkinum kanska serliga frá jóhandal men hann er nú ikki her so hann skal ikki leggjast undir nakað men tað vóru treytirnar fyri at taka undir við var at ymisk loyvir skuldu fella á ymisk støð her í føroyum og so skuldu søla brannskattast soleiðis at loyvini og veiðurættirndir sum vórðu givin til ymiskir eigar í føroyum at tey ikki bara kundu fáa tey og sum selja tey víðari tann lógin varð varð vildi og siga at tey tók sína tíð at tað kom her niðan men tað kom so lóg niðan og hon bleiv samtykt sjálvt um mann kann siga andstøðan ávara ímóti at tað fór sjálvandi heldur ikki tað sum ein avtalaði tí lógini fór at halda távarandi fíggjarmálaráðharri segði at tað koma at liggja ímillum sjeyotrýss eig hálvt prosent til fimmogfýrs prosent skatting brannskatting og tað er ein stór skatting fyri fólk sum hava virkað í vinnuni men men nú kemur so eitt nú kemur so eitti broytingaruppskot til ta lógina frá verandi landstýrismanni har sum eg vildi sagt at mann ferð eftir einari øliga rúgvu av undantøkum og endamálið í uppskotinum sær út til at vera gott tí at hví skal mann gera hesa her sáttmála kann mann siga tað brotið á sáttmálan sum mann hevur gjørt innanhýsis samgonguni okur í andstøðani kundi kanska verið líka glað men men mann má akkurátsum bara minna á at hetta er tað sum tey flestu segði fóru at henda hetta verður kallað við at uppskotið tað er fyrst og fremst til at taka burtur omanfyri nevndi forðingar tað er ein rúgvu av forðingum sum mann sum man hevur gjørt upp í seg sjálvan eru einar forðingar fyri at skapa møguleikar til umbitið at venja veiðurættindum og gera neyðugar nágreiningar tá tað so sagt so er mái líka eitt sum er sum eg trúði atiundanfarni ella framsøgumaðurin fyri fólkaflokkin fór at taka upp tað er tað er nakað sum sigur at tá ið mann skrivar hetta í eitt lógaruppskot sum bert hundrað tals milliónir fyri tann føroyingin í føroyum tan vanliga føroyingin eisini at mann so skrivar so skrivar mann hetta her í lógaruppskotið kann eg lesa uppi frú forkvinna ummæli ummælisskjal er yvirskriftin hetta uppskotið hevur ikki verið til hoyringar hoyr nú og hetta er grundað á at endamálið við uppskotinum hevði verið forkomið við eini hoyring altso frú forkvinna hoyrdir tú at mann skrivar í hetta uppskotið sum er verhundraðogtalvs milliónir tað ker samd um fleiri i fleiri hundraðtals túsundtals faktiskt at uppskotið hevur hetta er eitt uppskot frá ikki frá andstøðuni men frá samgonguni frá samgonguni frá størstamálaráðnum í føroyum fíggjarmálarðnum har sum hann skrivar og koyra ikki uppskot til hoyringar til eina rúgvu av okur vita av at sjálvandi vildu tað komið nøkur góð hoyringsskriv að er oftani tað sum løgtingsfólk fara eftir og siga he veitt hvat hatta mín ekur líka okur síggja eina hoyring tey sum veruliga verða rakt av hesum uppskotunum bæði positivt og negativt tey siga he veitt hvat hetta uppskotið er forfergligt ella hetta er øgiliga gott og hetta tenist sítt endamáli g o taka løgtingsfólk og gera sær eina gera sær eina eina eina kann kann kalla fyri etna hugsa hóna út frá tí men hetta stendur at hetta er ikki fóru til hoyringar tí at vist tað fór til hoyringar so vildi endamálið verið forkomið við eini hoyring frú forkvinna hetta má landsstýrismaðurin í fíggjarmálaráðinum koma upp her til síðst og greiða frá hvat hví vil hetta uppskotið blíva forkomið við einari hoyring altso hví vil hetta her verða forkomið við einari hoyring er tað ikki løgtingið her sum skal semman ígjøgnum eg trúgvi ikki tær tæir vanligu hoyringarnar sum plaga at verða avgerandi hvat er blívu til men men sum sagt ati hetta er hetta er eitt upskot har sum mann men millum annað stendur við øgiliga stórum bókstavum eisini í hesum uppskotinum at tað verður skotið upp at avtaka regluna um skráseting av serskatti altso tað sum alt at ta draga seg um høvuðsreglan er mann skjýtur upp at avtaka regluna um skráseting av serskatti og hatta har má landsstýrismannin í fíggjarmálurin eisini koma og greið okkum frá at jú jú tað stendur fyri tav smidligari men altso mann ev tekur regluna høvuðsregluna við tí men og so er tað líka tað er ikki ov nøkur ting mann avhendar ei tað eru nøkrar av hesum her har sum mann har sum mann millum annað ger nøkur umbýti innanhýsis so ári eftir er tað kanska fáa tal upp á pláss tað tað skilir mann also at mann skal tað gevur hn kihon ikki meining at fara at skatta tað men millum annað so eru eisini eitt í hesari her lógini her verður víst á at visti tú vist tú velur at avhenda øll síni rættindur til eitt annað felag eitt heilt annað felag og visi tú so fer ein lítlan eigarapart í tí felagnum sum tú hevur avhendað alt til so skal tað ikki serskattast altso vist tú avhendar kanska virðir fyrilat okkum siga at brúka eit itt lætt tal fimm hundrað milliónir av tilfeinginum sum sjálvandi onkur heur fingið ræðisrættin yvir til eitt annað felag fer kanska fimmhndrað milliónir men vistu so fer eitt prosent í felagnum jamen so vil so skal teg ikki skattast á tí men tú skalt so skattast í so eina ferð í tíðini sum ganska vanlig vinningsbýti tá ið tað einaferð kemur har til visti tú vild tað visti tú ikki byggir hús ella ella ellaflakavirkir ella bankar fyri pengarnr ella hvat tað skuldi verið ha tí tað eru nøkur smá ting sum rópa skríggjandi í eyguni tað má eg siga og og og og serliga nú eg fari iki taka navnið íein tað er ein løgtingslimi sum ikki eyri tinginum útav sum tíverri erer sjúklameldaður sum veruliga slópu neyvan á borðið at t her skuldi ikki henda hann endaði á sjúkrusnýa men hetta er ja frú forkvina eg vil saka for nógv dømir upp her men tað eru sum sagt her eru nøkur skilagóð dømir sum øll síggja jú hata er púra beitt men hetta eru nøkur dømir sum mann mann vet ikkuman kann siga tað sum sum luktar langa langa langan veg langan veg og spurningurin er kanska ein spurningur afturat vist úg hú taka øll sigahar lógaruppskotini og tað er sjálvandi fólk úti í fíggjarmálaráðnum sum uttan iva hava roknað upp og niður upp á tað vil altso millum annað hitt dømi sum eg segði visti tú avhendar alt og tú og tú fer so nlíka eitt prosent ella tvey afturfyrri serskattalógin yvirorðnaði verður avtikin viðhesum her tað stendur tað ø skal so altso ver kemur nakrantíð nakar av hesum her serliga serskattinum sum mann veruligani hevur ropnað eeftirfrá altso frá serliga frá samgonguni fer nakrantíð nakað soleðist veruligt at koma í einm landskassa í føroyum altso heldur tað nakrantíð kemur har til at mann kemur ikki tað altso sum sagttað er sum so ikki up til mín men eg haldi m høvdi gott at seta fokus á at hevur kanska ikki endamálið altíð verið at lokka partar av samgonguni inn í tær men men fólkinligur samgonguni eru fornuftið fólk sjálvandi gongur tíðin áar mann ferk settisg inn í tingini og so nú koma nakar lógir sum okur hevði tykkarta fjúrtan dagari síðan tá hevði g eina aðra lóg í fiskivinnuni sum landstýrismaðrin fiskivinmálinum hevði at har sum mann skuldi vísa sítt virði fyri at í fimm ár upp til fimm ár vísa sítt virði áðrenn mann kundi fáa tað endaliga tá hendi hann ann siti í tríggjar vikur sum landstýrismaður kemur loypandi n í tingin við tí hetta skal gerast nú amen sjálvandi tað er eisini upp til fimm ár og so nú kemur hetta her ø ja eg vil kanska ikki fara so langt at siga at hetta her er hetta her er bara ein annar máti at at fáa fólk til at selja síná millum og og her er uttan at betala nakað til til samfelagið aftur men sjóvundi fari eg ikki tað men eg kann gott siga við siga uttan at siga fyr nógv at javnaðarflokkurin tekur ikki undirið hesum málinum og eg fari at royna at at sleppa inn í sum eykleiðari í fíggjarnevndini og kanska fylgja við onkuntíð bara at hoyra hvat i siga fólkini sum ikki fingu møguleikan at blíva hoyrd vónandi verða tey hoyrd í fíggjarnevndini tí at vissu tey eisini verða hildin aftur at sleppa inn í fíggjarnevndina tí vistu tey koma inn í fíggjarnevndina við einari hoyring so vil tað forkoma endamálinum við hesum málinum eg havi ongantíð í lívinumat hoyrt tað fyrr men eg hopi at onkur her kanska er hort ta fyrr sum kann greiða meg frá tí