Bill Justinussen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2021-03-17
Topic: 1. viðgerð LM-118/2020  Uppskot til samtyktar um at taka burtur oyramerkingina av barsilsdøgunum og at lyfta hámarkið fyri útgjald í Barsilsskipanini
gersætakk fyri frú forkvina í útgansstøði haldi eg at tað ideella er at foreldrini sjálv avgera hvussu tey býta barsils farloyvi tí sum uppskotsetararnir siga so so eru umstøðurnar í teimum ymsu familjunum øgiliga ymiskar og tað er næstan eingin familjustøða sum sum er hundrað prosent eins og tí er tað ofta øgiliga nógv undantøk í einari standardsskipan sum barsilsskipanin er undantøk sum gera at nógvar familjur fáa ikki fult gagn av tí skipanin sum er galdandi og intensiónum í skipanini og hvørja ferð í tað hendir at familja ikki fær fult gagn av hesum so er tað barnið sum so ella so verður taparin tí at endamálið við skipanini er at barnið skal kunna vera saman við sínum foreldrum ta fyrstu tíðina eg haldi at tað eru nógvir góðir tankar komnir fram her í dag og eru stórir tillegingar av millum annað tí sum bjørt samuelsen førdi fram at barsilsskipanin eigur at verða meiri fleksibul at vit kundu gjørt hana til eina fleksbarsilsskipan ella eina klippikortsskipan soleiðis at foreldur meira frítt ráddu yvir tíðini sum tey hava samanlagt nær tey so taka barsilsfarloyvi ung fyri miðflokkin hava í í fleiri ár havt tað ovarlaga á skránni at mann eigur at gera barsilsskipanina so smidliga at hon í veruleikanum eigur ikki at bara umfata tað fyrsta árið men kanska tvey tey fyrstu árini og eg haldi at kanska burdu vit hugsað at gjørt hesa skipanina lagt haná saman við tí skipanini sum samgongan arbeiðir við at til dømis at gera lata meira upp fyri barnaansing soleiðis at vit fáa eina meiri fleksibla barnaansingarskipan og vissi mann samarbeiddi tað inn í barsilsskipanina eisini so kundi mann kanska fingið eina heildarskipan fyri alt øll árini hvar ið børnini áðrenn tey fara í skúla hhvar ið tey eru umfataði og eru partur av tí men tað er sjálvandi eitt størri mál sum so vit halda hvussu er grundleggjandi í miðflokkinum at sum útgangsstøði so eiga vit at broyta barsilsskipanina frá at vera ein arbeiðsmarknaðarskipan til at vera ein familjuskipan ella ein skipan hvar ið pengarnir fylgja barninum tað halda vit hevði verið tað rætta soleiðis at hvørt einasta barn hevur rætt til so so nógv útgjald úr barsilsskipani tað ber til at rokna upp á tað og tað ber til at seta roknistykkið upp sum sigur hvussu nógv tað sum vildi kosta og so má mann taka fíggingina eftirfylgjandi men tað haldi eg hevði verið tann rtt rætt vísasti vegurin a gingi tí at í dag er tað nógv sum ongantíð fáa eitt barn sum gjalda inn í barsulsskipanina tað eru eisini nógv lesandi sum sum fáa børn men sum ikki fáa úr barsulsskipanini tí at tey fáa a børnini áðrenn tey yvirhøvur koma á arbeiðsmarknaðin og so betala tey inn í hesa barsilsskipanina restina av lívinum og hava fingið børn men hava ongantíð fingið úr barsulsskipanini tað gevur so heldur ikki ordiliga meining so eg haldi at hatta eigur at endurskoðast men hetta uppskotið tað skjýtur upp at bleita upp í skipanini soleiðis at oyramerkingina av barsilssdøgunum fellir burtur tað er ein tiltalandi tanki hinuvegin haldi eg eisini at tað hevur tikið sína tíð at venja serliga arbeiðsgevarar hjá monnunum við at menn fara í barsil og bjørt samuelsen var inni á tí at tað í onkrum førum kann kosta tað góða forholdið sum ein pápi sum ein maður hevur við sínm arbeiðsgevara at hann knappliga fer úr arbeiði til nakað so óneyðugt sum at vera saman við sínum nýfødda barni tað hevur verið hálningurin onkustaðni men eg haldi eisini at føroyskir arbeiðsgevarar við við við stórum fetum broyta hugsan í so máta tí at slík hugsan tað tekur nógv ár at fáa hana inn íhvønn krók í samfelagn og í dag haldi eg at tað er nógv broytt men pápakvoturnar tað at tær eru oyramerktar hevur gjørt tað at menn kunnu fara ilsín arbeiðsgevara og siga tað at jamen altso eg havi rætt til hetta her og vissi eg ikki fái hetta her so missi eg henda rættin altso mamman fær ikki hendan rættin tað hava pápakvoturnar hvussu hevur gjørt tí havi eg eisini faktiskt verið tillaingari av at páparnir skulu hava sína serligu kvotu fyri at styrkja hansara argument yvirfyri arbeiðsgevaranum at arbeiðsgevarin ikki skal kunna siga við an jamen fær so bara avstað so finni eg onkra annan í títt dag annars hevur tað verið tosað eg haldi hennrik old verj inni í eisini her ati hvat hvar eru teir menninir sum ikki kunnu fara til hús fyri fimmogtjúgu túsund krónur um mánaðin altso hví hví kunnu teir ikki tað ogso víðari tað eru tað eru nógvir menn og nógvar familjur sum í dag ikki hava ráð til í ta tíðina sum sum hetta her umfatar at missa tíggju ella fimtan túsund krónur í inntøku um mánaðin tí at tað eru nógvar familjur sum eru hart sperdar og hava kanska sett seg fyri stór lán og og so víðari og ikki nakað sum mann kann bara broyta í bræði og so at skula fara av arbeiðsmarknaðinum í ein mánað ella tveir fyri at fara niður kanska í eina helvt í løn tað er skjóll sum kunnu tað og tað gongur so útyvir í allarflestu førum at at páparnir velja tað frá at fara heim tí at økonomiurin loyvir túg ikki tað er eitt sindur harmiligt og har har sympratisera eg nógv við at taka hámarkið fyri útgjaldi barsskipanini burtur soleiðis at tað ikki er ein snávínkarsteinir fyri menn at velja at fara í barsil so her eru øgiliga nógv viðurskiftir í barsilsskipanini sum kundu verið broytt hendan handan hinvegin tað er eisini løgd tøl aftanfyri hetta uppskotið sum vísa hvat ið familjur helst ynskja men idealistiskt so haldi eg at familjur eru best førar fyri sjálvar at avgera hvussu tær vilja skipa sín gerandisdag hvussu tær vilja skipa sítt barnsil og tó vitandi at tær kunnu eisini vera familjur hvar ið ein lógaráseting ger tað lættari at taka valini altso ein lógaráseting um at mamman hevur sína kvotu pápin hevur sína kvotu ger tað lættari hjá teimum at fylgja teimum ásetingunum tað er skjótt at tað glíður vissi mann tekur allar ásetingarnar burtur at so kemur ein forhandling inn og tað kann kanska blíva eisini skapa trupulleikar innanhýsis millum mann og kvinnu hvar tey er ósamd um um tað er rætt at annar fer á arbeiðsmarknaðinum tav ta tíðina hvat tað kostar fíggjarliga o so víðari so hetta er ikki eitt svarthvítt upp á nakran máta mál men eitt mál sum sum vendir øgiliga nógvar ymiskar vegir og tí havi eg eisini eitt sindur ringt við at siga at eg taki fult heilt undir við hesum uppskotunum eisini av tí at samgongan er samd um at vit skulu arbeiða eftir einum øðrum grundsetningi sum eitur at pengarnir fylgja barninum og tð er tað er tað er mín mín fremsta sannføring í hesum tað er tað at pengarnir skulu fylgja barninum soleiðisnar at bæði lesandi og onnur verða tikin við inni inn í barsisskipanina og fordeilingina av hesum men eg haldi at rætturin hjá pápum og hjá mammum hann skal haldast haldast uppi og møguleikin hjá teimum til at taka barsilsfarloyvis