Aksel Vilhelmson Johannesen (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2023-03-30
Topic: 1. viðgerð LM-091/2022  Uppskot til  løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um ræði á málum og málsøkjum  (Yvirtøka av málsøkjunum sjóuppmerking og vitaverk)
øja man tíverri komin úr aldrin mann má hava brillurnar við sær á tings røðapall tað hevði gloymt men til viðgerðar eru løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um ræði á málum og málsøkjum og tað er eitt uppskot sum landstýrismaðurin í uttanríkis vinnumálum segði løgmaðurin hevur lagt fram men sjálvt økið tá tað er yvirtikið er eitti eitti vinnumál soleiðis at tað verður landsýrsmaðinutanvíkis vinnumálum sum hevur verið við til at fyrireika hetta uppskotið og sum kemur undan umsitrata tá tað er yvirtikið og tað snýr seg um at yvirtaka sjóuppmerking og vitaverk sum í dag er danskt málsøki og í heilt stuttum tað sum yvirtøkan fevnir um tað stendur í viðmerkingum til lógaruppskotið og tað er atað yvirtøkan fevnir umframt um fýraogtjúgu vitar sum verða rikni frá gomlu lorandi støðini av oyði so fevnir so fevnir yvirtøkan harafturat um onnur sjómerki starvsfólk alla rakstrarútgerð sum er knýtt av vitunum og rakstrarútgerð í d gp sstøðini í bøllureyni føroyskir myndugleikar yvirtaka eisini ábyrgd av avtalum og samstarvinum sum sarsývið millum annað arktisk komkommando mscc og landsverk undir hesum ábyrgdina av teimum uppgávum sum avtalurnar fevna um arbeitt verður frammímóti at bygningarnir sum eru tækknýttir av rakstrinum á vitaverkinum verða latnir føroysku myndugleikum í sambandi við yvirtøkuna av vitaverkinum hetta skal tó leggja fyri fólkatingætsfinansutvalg altso fíggjarnevndina í fólkatinginum tað er ikki gjørt enn men sum landsstýrismaðun eisini er inni á so er altso bendur á at at bygningarnir sjálvandi verða latnir føroyingum í sambandi við yvirtøkuna alt annað vildi kanska vera itt sindur undaligt tí at danskir myndugleikar koma ikki a hava tørv á bygningunum tá ið tá føroyingar hava yvirtikið økið øh ætlanin er at yvirtøkan skal vera fyrsta juni í tvey túsund og fýraogtjúgu tað er við tí endamáli máskur ava góða tíð at fyrireika yvirtøkuna fáa alt upp á pláss og møguligaat skulu eisini onkrar lógarbroytingar gerast áðrenn sjálv yvirtøkan kemur í gildi øh sjóuppmerking og vitaverk hevur eisini ttilknýti til onnur yvirtikið málsøki sum til dømis trygdá sjónunum øloslógarøkið og eisini sjókort øki sjórætturin er eisini ætteftir hesum ætlan er eisini at yvirtaka sjórættin tað stendur í samgonguskjalinum upprunaliga var ætlanin at gera tað hetta samstundis at fáa sjórættin við í hetta uppskotið men tað er ett sindur meira kompensera við sjórættinum o har eru nógvar altjóða avtalur vit traðkað inní tá vit yvirtaka tað tíer mann valt at bíða til eftir ólavsøku at koma við tí uppskotunum og so eftir ætlan so yvirtekur mann sjórættin samtykkis tei komandi tingsetu og kemu gildi frá einaferð í tvey túsund og fimmogtjúguhelgi abrabsen var inni á attað var eitt lógaruppskot í tvey túsund og nítjan um at yvirtaka sjórættin at har ið varð nevnt at merking og sjóuppmerking varð yvirtikin eg kann staðfesta hvussue at sjómerking er ikki yvirtikin eg minnist ki heilt prinsis tær viðmerkingarnar í tí uppskotinum sum var í tvey túsund og nítjan men har vórðu oppart tvey uppskot til løgtinginum tvey úsn og nítjan tað eitta eina var at at yvirtaka sjórættin sum nokk segði í viðmerkinum sum helgi abrabsen sigur at sjóuppmerking varð yvirtikin men eg haldi at tað í einum øðrum uppskoti sum eisini var í løgtinginum samstundis um at yvirtaka vitaverkið men tað varð altso ikki yvirtikið og tað hvørga uppskoti bleiv samtykt tí ati tí at nøkur mál lógu eftir løgtinginum tá ð løgtingið fór í summarferi og væl varð útskrivað nakað seinni so sjóvurmerking er ikki yvirtikið men eg kanni saman við mínum embaðsfólkum greiða nærri frá tí í í íhoyringar verða í uttanlantsnevndini um akkurát hvat stóð í viðmerkinu til ta uppskotið um hví tað stóð so tað stóð kostnaðurin av yvirtøkuni er tíverri tekur tað soleiðis eit sindur trupult at meta um tí at cøphart trirrelsen sigur at yvirtøkan ella tey rinda í dag tríggjar komma fimmoghálvfjerðs milliónir til økið tað er tað tey brúka upp á tað ella í tvey túsund og nítjan so tað er nokk nakað hægri í dag meðan landsverk sigur at tey meta tá tað kemur at kosta átta komma átta milliónir krónur meni skal eg meta um tað so vil eg siga at tað virkar okkurt av tí sum landsverk setur er sett nokk so høgt og spurningurin r eisini um okkurt er neyðugt at hava við so alt annað líka so rokni eg við at kostnaðurin liggur onkrastaðnis ímillum tríggjar komma fimmoghálvfjerðs og átta kommá átta milliónir krónur og tað skulu vit so kanna ha nærri í samband viðfíggjarlóg og seta tæir pengarnar av sum skulu setast av til heftar her men tað sigur seg sjálvt at mann skal hava gott er væl hálva játtan í tvey túsund og fýraogtjúgu tí tað rá fyrsta juni mitt í árinum man eg yvirtekur ta og so fulla játtan í tvey túsund og fimmogtjúgu eg haldi ikki at tað er sera nógv at leggja afturat á hesum økinum hetta er ein lutfalsliga lítil lítil yvirtøka men ein yvirtøka sum kanska siga at tað er ein sjálvfylgja at tað er á føroyskum hondum alt tað sum hevur við sjógvin at gera í føroyum bæði sjókort sum vit tóku yvirtóku í tvey túsund og átjan sjálvandi skulu vit føroyingar umsita tað og tað sama tá tað kemur til sjóuppmerking og vitaverk og eisini sjórættin sum fer at koma seinni so vónandi verður tað eitt samt løgting sum fer at taka undir við hesum uppskotinum frú forkvinna takk fyri takk fyri tað er ikki so nógur