Bjarni Kárason Petersen (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2021-12-14
Topic: 2. viðgerð LM-034/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um avgjøld við skráseting av motorakførum (Strika lækking av virðisgjaldi fyri persónbilar við hybrid tøkni og leingja undantøkuna fyri at rinda virðisgjald fyri motorakfør, sum bara nýta ravmagn ella vetni til framdrift)
ak fyri harra formaður h fyrst vil eg takka fyri eina inntil víðari góða viðgerð á málinum her koma fleiri sjónarmiðir fram bæði fyri ímóti eg ætli ikki at fara inn í smálutirnar um uppskotið men siga í stuttum at tað uppskotið snýr seg um at mann við teimum pengunum sum mann vil brúka til at tilelva fólk at keypa eitt ávíst akfar slag og at tá mann gjarna vil hava tað keypa grønt jamen so skal mann brúka peningin rætt og tað sum tað merkir konkret tað er tað at mann fer frá hetta her sum samgongan hevur samtykt við at mann gevur skattafyrimunir fyri hybridbilar og ploginn hybridbilar og brúka teir pengarnir til at leingja tíðarskeiði fyri skattafyrimunir hjá elbilum sum eru hundrað prosent harra formaður tað hevur verið eini stóra diskussión um ókey hvat er mest grønt vit vita jú at elbilar til dømis hava nøkur nokk so skitin battaríir sum eru ringt at sleppa av við og so framvegis men teir eru grønir teir brúka grøna orku til framdrift elbilar í mun til ploginn og hybrid eru grønir hybridbilar teir eru svartir burturav teir eru bara eitt sindur grønari í mun til at teir hava eitt meira effektivan motor enn ein vanligur konvintionellur disil og bensinbil so teir eru slettiki grønir yvirhøvur og tí er tað langt uttan fyri mín forstand at samgongan valdi at innkluderað teir í hesi her skattainsetamentini sum hann evi samtykt við plogginnbilum tá er søgan eitt sindur øðrvísi plogg innbilar er ein samanrenning av at mann hevur ein brenni motor og at mann hevur eit battarí so hann kann bæði løðast og koyra við bensin ella ysel og tað er kanska intovitiónin fortelur kanska at tað skuldi alt anná líka verið gagligt fyri tann fyri tann føroyska forbrúkarin tí at tað er so stutt strekkir og alt talað fyri at mann visti mann keypti ein ploga inn hybridbil so hevði mann samsýnvíst brúkt nokk so nógva grøna orku til at koyrt tann bilin tað kann gott vera at intovutiónin fortelur okkum tað og tað kann tað kann gott vera rætt tí er tað eisini tí ivaðist eg eisini í byrjanini um hvørt tað var rætt at hava teir við ella ikki søgan er ikki so svørt og hvít til dømis so kann mann nokk fyristilla sær at sjálvt um vit fara at hava eina rúgvu av elbilum á á vegunum so fara vit at hava plogainnibribilar tí at summir bilar mugu kunna virka uttan fyri kervið har hugsi eg kanska til dømis um neyðsendara akfør politibilar brandbilar og abulansur teir munnu kunna gera sítt arbeiði visi nú tað skuldi hent eitt ella annað so ja vit fara at hava plágg inn hebridbilar á vegakervinum um tíggju ár men tølini fortelja okkum datoy fortelur okkum at sjálvt um tað intoitiva at teir skulu vera so so grønir ikki passa tað erí øllum førum tað mann e komin ram til við at greina tølini mann hevur funnið nú veit g at formaðuin fíggjarnevndin erard joensen hevir tosað um at mann skal fara at hyggja eftir júst hesi tingini og tað haldi eg eisini er týdningarmikið h men eg føli onkursvegna ati tað eru so nógvar ábendingar um at elbilurin verður tað akfar slagið sum vanlig fólk fara at brúka í framtíðini bæði tí at vit síggja teir økonomisku fyrimunirnir í tí vit síggja forbrúkaran er meira bevístur um sítt útlát og vit síggja eisini at stjórnur kring europa og aðrastaðni gera konkret initiativir fyri at fremja ta orkuskiftið og í summum førum enntá at banna tað at koyra við við fosilum brennievnum eitt nú til tjúgu tretivu tjúgu fjøruti og sovíðari so elbilar í mínari verð er rætt veðurin at fara og eg haldi ikki at hetta er bara ein tómur pástandur eg haldi eisini at fakligu myndugleikum á økinum undirbyggir tann pástandin tað gjørdi hann bæði tá ið uppskotið hjá samgonguni var til viðgerðar og tað gjørdi hon eisini nú og eisini tá ið kringvarp føroya hevði eitt innslag um ta nýggju kanningin um at ploka inn í briðbillar tálka so illa tá segði mann tað sama og landsstýrismaðurin í í umhvørvisvinnumálunum hann veit væl av hesum hann reageraði bara ikki upp á tað tí mann hevur samtykt nakað annað í samgonguni nakrar mánaðir árinni og tað sama rationalið er galdandi fyri erard joensen hann sigur galman í tað kundi verið gjørt øðrvísi men heta er tað vit eru blivin samd um eg haldi bara taðer keðiligtatat tað skal vera soleiðis at tá ið samgongan kemur við einum grønum inisiativi at tað so verður upp á ein máta korromperað av at e eri nakrir bilbibilaseljara í føroyum sum gjarna vilja sleppa av við nøkrum vørum hjá sær at mann sigur jamen so koyra vit tykkum í eisini tað haldi eg ikki er ein góður máti at føra grønan politikk uppá og ikki ein góður máta at disponera teir tøkupengarnir mann hevur til endamáli rætt øhorsøkin til at eg haldi at mann skal leingja tíðarskeið fyri elbilar eg sum sagt tí at eg føli ella haldi at tað er onkursvegna tað sum verður framtíðin bæði tí at tað brúkar í allarflestu førum grøna orku til framdrift men eisini tí at tað verður ein integreraður partur av tí samlaða orkukervunum í framtíðini vit fara altíð at hava eina basisk orkuframleiðslu sum koyrir upp á olju ella ella vatnorku ella atomkraft tí at vit hava tøvit hava tørv á støðuga orkuveiting til ein g hvørja tíð tað fer altíð at vera men omaná tað so bygvur mann eisini andlegg sum framleiða orku varierandi alt eftir cesong um tað er um summarið ella hávetri og eisini varierar tað millum um at framleiðir um náttina ella um dagin ella tá tað er nógvur vindur ella lítil vindur ella nógv sjóvarfalla lítið sjóvarfall tann orkan varierar forferdiliga nógv og tað er ringt at fáa eit net at hanga saman við at hava nógva sovorðna varierandi orkukeldur sum grønar orkukeldur typiskt eru og fyri at fáa ta orkuframleiðsluna ella tann orkutørvrin í balangsu so er mann brúk fyri eitt millumlið sum kann lakra ta orkuna sum verður framleidd tá ið tað ikki er stóra eftirspurningurin av orkuni og øvugt at mann ikki hevur nógva orkuframleiðslumennini tørvurini stórur so er mann brúk fyri battaríir til at lakra hesa hesa orkuna soleiðs at man kann brúka tað tá tørvroin uttil ein góðan prís tað ger mann millum annað við at hava pomstoriggh tað sum mann tað sum man ætlar sær at gera tað er esin skelt bara eitt stórt battarí men vesu bilparkin í føroyum kanst fjøruti túsund persónbilar eru allir koyra alir p á el so liggja teir um náttina og eru avtakarar av tí vindorkuframleiðsluni sum vit fara at hava í føroyum í framtíðini tað er ein motererandi tað hevur eina motererandi effekt á tað grøna orkukervi ella orkukervið sum heild og er við til at gera at vit hava eina grøna orkuframleiðslu sum er í javnvág tí haldi eisini at tað er ein integrerara partur av av orkutørvinum og framleiðslu í sínari heild so hetta skal ikki síggjast isolera øh harra formaður eg eg ætli bara at enda við at siga ati tá ið vit skulu gera grønan politikk og gera politikk sum fremur tað grøna orkuskiftið tá máta vera fornuft spaserað tað má byggja upp á tøl tá má byggja upp á data tað má byggja upp á nakrir numeriskir veruleikar og ikki gitaríir og intovutiónir ella búkkenslur tað kann sev ikki brúka til nakað tað kann eingin sum arbeiði við grøna orku kann brúka tað til nakað tey brúka tøl og dáta og greina ta og fáa tað hanga saman við politikarar eru settir her til at disponera pengar sum vit taka inn frá skattagjaldaranum til at fremja nøkur ting og tá ið vit øll eru so rørandi samd um at vilja fremja tað grøna orkuskiftið tá havi eg altso trupult við at skilja at mann eisini tá velur ein klodera hebrid serliga hebrid men eisini plagainnhebrid tað er tí at hetta uppskotið e komi harra formaður tað var fyri at brúka pengarnar rætt sum mann nú hevur tøkur til grøna innisiativur tað er fyri at fremja tað grøna orkuskiftið og hetta kann ikki standa einsamalt hetta er bara ein brikkur í einum nógv størri puslispæli og tað er eisini mín vón at samgongan fer at hvíta seg til at fáa fleiri lógaruppskot fleiri inisiativir sum ganga tann vegin at vit fáa loyst avbjóðingunum við at vit brúka for nógv fosil brennievnir og at vit vónandi í framtíðini fara at kunnaskifta yvir til grønari loysnir og grøna