Ruth Vang (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2020-09-15
Topic: 1. viðgerð LM-019/2020  Uppskot til løgtingslóg um um broyting í løgtingslóg um Húsalánsgrunn (Bústaðir byggja 400 leigu-, luta-, lestrar- og vardar íbúðir kring alt landið)
og hetta er eitt afturvendandi evni og hetta er ein trupulleiki vit hava eitt bústaðartrot í føroyum og vit hava faktiskt vit hava tveir ymsar trupulleikar altso trupulleikin í her í miðstaðarøkinum og havnina og uttanfyri miðstaðarøki er púra hvør sín men avleiðingin er tann sama at fólk hava trupult við at fáa tak yvir høvdið um alt landið men av tí at trupulleikarnir eru so ymiskir so má man sjálvandi eisini hava ymiskar loysnir sum nú er er tað tað er eitt stórt bústaðartrot her í mistaðar økinum serliga havni og eg bleivi við at siga at óðansæð hvat vit gera við fíggingarmøguleikar og annað so leingi sum vit mangla bústaðir so fara vit bara at vaksa um altso egentiliga við at geva betri fíggingarmøguleikar uttan at fáa fleiri bústaðir so fáa vit bara eitt úrslit og tað er enn hægri prísir og tí máman her í havni og og har hugsi eg serliga um tórshavnar kommuna má seta inn alvorliga við fleiri útstykkingum bæði til sethús men eisini til raðhús og til íbúðir tí at vit mugu innsíggja serliga her í havni tað verða fleiri og fleiri ung fólk sum ikki sum sítt fyrsta hús fara at byggja eini stór flott sethús fyri tríggjar milliónir eg haldi tað er altavgerandi altso t tá mann tá manní danmark tosar mann øgiliga nógv um hetta her førstugangskøpur altso mann tekur tað fer púra givið fyrstu ferð tá ið tú fert út á bústaðarmarknaðin so keypir tú teir okkurt minni raðhús kanska eina íbúð tú betalur eitt sindur niður í nøkur fá ár so selur tú aftur og tá hevur tú gjarnað niðurbetalt so frætt og kanska er virði økt í tí at tú selur soleiðis at tú hevur ein egin kapital til at keypa tær nakað størri hetta her við at vit skulu tryggja øllum eina luksus villa sum sítt fyrsta heim tað trúgvi egt vit eru øll samd um at tað tað er ikki leiðin hvørki her í havn ella nakra aðrastaðni hetta her við bústøðu afturvendandi kjakið um alment privat og tað er kanska serliga núverandi samgonga og kanska serliga fólkaflokkurin sum hevur sett tað á breddan eg eri samd við undanfarna røðara í at vit skulu ikki enda har at tað almenna hevur ábyrgd av at tryggja øllum tak yvirhøvdi eg haldi at vit mugu sum útgangspunkt vænta av fólki við vanligum fíggjarligum umstøðum at tey klára at ogna sær síni egnu hús og tað er ein størri nógv prinsipiellari diskussión sum eg haldi at at undanfarni røðari varð setti hol á og og har har vit nú veit onkur flokkar líkasum hava brúkt hetta her slagorðið at øll hava rætt til til ein bústað eg kann gott fylgja tí at sjálvandi skulu vit gera alt fyri at skapa rammur fyri at fólk kunnu ogna sær ella hava ein bústað um tað er ogn ella leiga men vit mugu mæra minnast til og tað tað føli eg mangan er ein mótbrekka sum liberalur flokkur tað vísir seg at vera nógvar atkvøður í at selja ein politikk har sum tú leggur meira og meira ábyrgd yvir á tað almenna men mann má bara minnast til at hin síðan av ábyrgd ta frælsi at vissu vit skulu áleggja tí almanna fleiri og fleiri uppgávur størri og størri ábyrgd so hava vit minni og minni frælsið til at skipa okkara egna lív tí at vit útdelegera allar uppgávurnar frá okkum sjálvum og yvir á ta almanna har við ikki sagt at vit ikki hava bólkar í samfelagnum sum vit skulu hjálpa sjálvandi skulu vit tað og tað fara altíð at vera fólk sum ikki megna í sama mun sum onnur at skaffa sær tak yvir høvdið og tað hevur millum annað verið endamálið við at seta stovn bústaðir eg haldi at tað er pláss fyri bæði privatum og almennum sum nú er til dømis kann mann hyggja eftir etta her við grundøkjum her í havnini hvussuha hevur tað altíð verið so at kommunan hevur stykkið út privat hava stykkið út privatstykkir hava verið munandi dýrari enn tey stykkini sum kommunan hevur selt men tað hevur ikki verið jú mann kann gott siga á pappírinum er tað kappingar avliðandi men tað er tað ikki allíkavæl tí eftirspurningurin er so stórur at tað er pláss fyri báðum og tað eri eg sannførd um at íhvussu er soeiisum marknaðurin sær út í dag so er pláss fyri bæði bústøðum og privatumleiðibústøðum tað er verður tosað nokk so nógv um um orsøkirnar til tiltil bústaðartrotið vit eru fleiri tað eru í miðal færri í hvørjum húsarhaldi eg síggi eisini hetta her við at at tað ein bústaður fyrr var nakað tú ognaði tær ein bústað og kanska seldi tú og keypti tær ein nýggjan ið leypi á lívinum nú er tað blivið meira og meira at tú keypir tær bústaðir sum eina íløgu og eg hoyri eg veit ikki eg havi ikki eftirkannað ta men eg hoyri at peningastovnar tilmæla fólkið sum eiga nógvar pengar at í staðin fyri at seta tað inn í bankan sum sjálvandi at rondini er fari at kosta etaseta í fasta ogn so p á onkran undarliga máta tað at vit eru so rík er blivin ein trupulleiki ella tað er blivin ein avbjóðing tí tað er so nógv fólk sum eiga meira enn ein hús og tað sjálvandi kann troka onnur burtur av marknaðinum sum ikki hava somu keypi orku og aftur har eitt at gera fleiri bústaðir tað skal byggjast meira ikki gera tað til eitt problem størri problem enn at tað er at fólk eiga fleiri hús sjálvandi í verandi sdøgu er tað einasta rætta at tilskunda at fólk leiða út men uppá sigt haldi eg vit mugu gera tað soleiðis at tað er nokk av bústøðum til øll eisini tey sum hava hug at eiga fleiri hús eg eri øgiliga heit upp á hetta her við lutaíbúðum og her í havnini til dømis som marknaðarprísurin ikki r ein avbjóðing har er tað jú fyri mær at síggja einki problem at at hava eitt totalt eina privatan leisn fyri lutaíbúðum upplagt at mann kanska brúkti bústaðir har meira til tað umsitingarliga ráðgevandi at fáa tað at virka men men av tí at fíggingin her í miðstaðarøkinum er einki problem so vildi eg hildu at mann saktans kundi havt privat hundrað prosent privat lutað íbúðar feløg her í havnina og tað hevði hjálpt teimum sum hava trupult við at fara út og keypa sær ein bústað sum nú miðalprísurin í havnini liggur yvir trimumtríggjar milliónir eg meini at framløgan í morgun vísti at hon lá at sirka tríggjar komma tvær vissi eg minnist rætt uni rasmussen nú tíðin við at fara hjá mær hevur eg spurt fleiri ferðir hetta her við um tað ikki rímiligt at leiðuprísurin hjá bústøðum er hægri í havn og eg má siga eg skilji eg sletki tað eg eg eg haldi tað er ein vandi í hasum leiðslunum vit hava eisini fólk sum ikki eru serliga fíggjarliga sterk í havni aein pensjonistur í fugloy og ein pensjonistur í havn fáa tað sama í prinsippinum og eg grúði fyri at tað verður soleiðis at vanlig fólk slekki koma at búgva í havn tí tey ikki hava ráðteldað altso at persónar sum hava alt sítt lív her í miðstaðarøkinum skulu verða noydd til at flyta útoyggj fyri at fáa ráð til ein ein leiðubústað tað haldi eg púra skeivt og eg haldi at prísirnir eru so lágir og eg dugi illa at síggja altso leiðuprísurin hjá bústøðunum liggur um fimm seks túsund krónur fyri eina hampliga stóra íbúð tað meti eg at mann eisini dugir eigur at kunna betala úti í fugloy líka so væl sum í havn ella á sandi ella í sumba ella hvar tað skuldi vera tíðin er farin eg havi nógva hjartað afturat men tíðin er altso farin viðmerkingar hendrikold fyrst