Sirið Stenberg (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2022-03-22
Topic: 1. viðgerð LM-122/2021  Uppskot til samtyktar um miðvísar íløgur og átøk til at menna føroyska málið í 21. øld
takk fyri harra formaður eg haldi ikki at tað eri nakar ivi um at málið er okra samleiki og eg havi eina góða vinkonu sum altíð plagar at siga at málið er hjartaslátturin í samfelagnum so tey sum hava veikt mál ella hava trupulleikar við tí tað hava ofta trupulleikar á fleiri økjum eg má pjøst ikki at fara ast langt aftur onkur hevur nevnt tað men eg kann siga tað sindr tað sama atso mínar ommur og abbar hava heldur ikki havt føroyskt tá iðtað hevði gingið í skúla føroyskt er ikki so gamalt sum undirvísingarmál tað er frá áttaogtretivu nígju hundraðog átaogtretivu og sum kirkjumál í níggjuogtretivu so at okur skulu ikki so langt aftur so hevur tað ikki verið tað sum mann hevur brúkt sum tað almenna málið sjálvt um tað er tað sum mann hevur tosað sínámillum tá ið eg fari í kirkju í vági tá hugsi eg altíð um hesher standmyndina sum stendur uttanfyri av jakobdal sum faktisk stendur í eitt sindur av mótvindi í kirkjutúninum sum eitt tekn um tað at tað er stríggið atganga nýggjar leiðir og at bróta upp úr nýggjum og eg haldi at tað arbeiðið sum hann hevr gjørt og faktiskt tær bíblutíðingarnar sum eru gjørdar bæði hjár jakodal og eisini geyparcy danjelsen hava verið altso hava so stóran týdning eg haldi ikki at nútíðin yvirhøvur kann gera sær fara um hvussu nógv tað hevur havt at siga at tú fekk føroyskt eisini altso bíbligu tíðingarnar tí plussliga vari kann man siga guds orð í hvørjum húsi á okkra egna máli túð hevur havt nógv at siga og einki rennur upp úr turrum so har liggur eitt stórt stórt arbeiði aftanfyri hesi síðstu árini er tað gjørt eru tað gjørd fleiri góð átøk og hetta her uppskotið leggur upp til at mann hevur eina miðvísa ætlan hvussu mann fer bøtta um føroyska málið tey næstu árini og tað er líka frá altso undirvísingartilfari í fólkaskúlanum til miðnám til føroyska teksting av av útlendskum tilfari í í kringvarpinum og barnaungdómstilfar og annað so hetta her røkkur øgiliga vítt og eg haldi at tað er eitt gott og eitt neyðugt uppskot eisini hetta her við fólk sum skriva bøkur altso okur eru ein eini lutfalsliga lítil marknaður altso vissu fólk skulu skriva føroyskar bøkur eisini til skúlabríks og og ellars bøkur sum heild so má tað up á einannan máta vera stuðlað t tí at tað ber ikki til atat at vinna tað inn aftur við at selja tað kanst tú kanska við við onnur listaverk har tú kann hava altso alla verðina næstan sum tín marknaði tað kanst so ikki á sama máta við tí sum er skrivað á føroyskum og tí máta sjálvandi setast inn har uppskotið kemur eisini inn á hetta her við økismissi og nevnir tað at kanska annað onnur mál koma inn og troka føroyskt burtur men tað er ikki bara tað sum er økismissur altso til dømis tað at tá ið mann ikki hevur ræði á einum øki so hava okur heldur ikki vitan og tilfar á føroyskum um tað og okur hava viðgjørt her inni nakrar ferð het her við at hava føroysk sum rættarmál har er tað ikki komið upp á pláss enn tað er dansktur enn mál í í rættinum tað er í hvørfall eitt øki sum sum sum hevur ein økismiss kal mann siga tí at har er ikki har er føroyst ska málið ikki tað sum er fremst so tað er eisini neyðugt at arbeiða p á tann mátan og okur havt eitt gott dømi í dag um at okur nú fáa lóggávu á føroyskum og nú skal mann til at tilevna føroysk orð í mun til familjurættin tí tað rhevur eisini verið eitt mál sum okur ikki hava havt ræði á men eg haldi tað er týdningarmikið hetta her at hugsa málið fyri okum øll at dialektirnar eisini hava sítt pláss at mann ikki brúka málið til akkurát sum at at snakka um a t at nøkur hava eitt rættari ov betri mál enn enn nøkur og tí kanska ein betri tilveru rætt men málið er fyri okum øll og eg haldi at okur eiga eisini í komandi tíðum at leggja øgiliga stóran dent á tey sum eru lesiveik og tey sum hava trupulleikar við kanska orðblindini tað finnust so nógv gott tilfar nú til at kunna skanna allar skúlabøkur soleiðis at tú kann fáa lisið e tað upp soleis at tútrena lesiførleikan at tú ikki bara skal hava eisini lesi fyri tær men tá tú fylgir við meðan tað verður lisið upp tað finnust ótrúliga nógv sum ger tað at allir borgarar kunna a fáa størri lut í samfelagnum tí at hevur tú trupulleikar við málinum so fert tú ofta trupulleikar við øðrum og tað kann hava øgiliga stóra ávirkan á tína framtíð og hvørjar útbúgvingarmøguleikar tú hevur og tí eigur mann eisini í einari sovornari ætlan ati seta øll segl til soleiðis ati mann hevur altso mál fyri øll at mann hugsar tað í breiðasta merking akkurát somi við viðsáttmálanum fyri fólk sum bera brek at mann málið er eisini atkoma til samfelagið so tað var