Bjarni Kárason Petersen (Framsókn (Progress Party)), speaker, 2021-03-15
Topic: 1. viðgerð LM-101/2020  Uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar  Anordning om ikrafttræden for Færøerne af lov om betalinger
hárason petersen sum fær orði ger svætakk fyri hara formaður ja hesi her uppskotini koma regluliga tey sum eru so nógvar blaðsýru so torskyldar at mann sum meinir løgtingslimur ikki ordiliga hevur tú neyðug amboðini til at gjøgnumskoða hvat tað egentiliga snýr seg um tað er eitt kempistórt embætsverk í keypmannahavn sum tilsnúgvaði hesi uppskotini og so skulu vit í løgtinginum við øgiliga avmarkaði arbeiðsarbeiðsorku kunna kunna nágreina og skilja ímillum hvat hetta er fyri nakað hetta er ikki fyrsta dømi um tað eg haldihvítvakslógin til dømis sum biljustinussen nevndi var eisini øgiliga trupul at gjøgnumskoða og g hendan her lógin sum so er eitt ríkislógartilmæli umum gjaldingar ø tað hevur eisini eina ávísan kompleksitet sum eg ikki haldi á politiska apparati í føroyum megnar at lofta serliga væl øh tað eru summi ting í hesum her summi sum eru áhugaverd fyri tað fyrsta so eru hetta her økið rætliga óskipað í føroyum og tað er eisini nakað sum er í rívandi menning øtað at rinda talgilt og hava talgildar loysnir talgild gjaldoyra og so framvegis tað vindur upp á seg meira og meira og hetta her er so eitt uppskot sum skal onkursvegna fáa lóggávu øki í fasta legu og har snýr tað seg fyrst og fremst um elektroniskan pening tað hevur verið nevnd dømir um til dømis hetta her havnakorti og sms korti og so eisiniformligar ásetingar um millum annað gjaldstænastur øtað fyrsta er jú tað at í hesum uppskotinum so verður tað fíggjareftirlitið sum hevur eftirlitsmyndugleikan taðí sær sjálvum haldi eg problematiskt bara í og við at tað er ein danskur stovnur og eg haldi ikki at danskir stovnar hava eftirlitsyskulu hava eftirlitsmyndugleika í føroyum generelt og tað er eisini eit problem tí ati tað merkir ítøkiliga at sms skal fara til finanstilsýni at biðja um loyvi til at fáa itt sms koyrt tað haldi eg ikki tað er ein ávísur dysproportinalitetur í tí mínari verð og so er tað eitt sum eisini kanska er blívuð altso sum mann kanska ikki hevur vaksin so ræðiliga stóran ans tað er tað at hetta her uppskotið áleggur allar vinnufyritøkur í landinum at hava sokallaða sterka sterka samgildisautentifikatión tað vil siga tað at visti tú skalt keypa eina vøru ella eina tænastu onlein frá einum føroyskum veitara so skalt tú ella so skal viðkomandi hava tvey faktor av utentifikatión eg veit ikki hvussu tungt tað er at útvega sær men í øllum førum so eru tað ikki øll sum hava tað og tað er ein loysn sum fólk mugu mugu keypa og harvið færi tað nakrar avleiðingar fyri vinnuna sum ikki standa í viðmerkingunum til uppskotin sjálvandi eru tað nokk so nógv støð sum hava tvey faktor áv udentifikatión ter til dømis posta og og gist og vist og atlanticruwís har sum mann til dømis tmann keypir eina tænastu anlein sum fært t at sms við einari kodu til dømis sum so tú fær so tú hevur faktiskt tvær próvførslir fyri at ta tú sumd fremur hettaher keyp frá tínari kontu harafturat so haldi eg at vit skulu ansa okkum øgiliga nógv við vit hava lyndi til at tá ið tað er ein ein øgiliga møtumikið lóggáva sum kemur sum næstan altíð stavar frá einum ella øðrum eu direktivi vit gloypa tað bara uttan víðari og og koma til sattis viga men hetta er so kompleks heftir uttan fyri okkara hendir vit vit eru simpulten fordumd til at kunna gjøgnumskoðan hettar og eru størri kreftir spæl eg haldi eg haldi at vit vit fara forlætt um tað at at at løgtingið blívur eit sovord blástemplingarkontór fyri egug lóggávu tað er altso ein orsøk til at vit valdu ikki at vera við í egu tað ber ikki til at vit blíva við at gera áhaldandi lóggávu sum harmonerar við egug lóggávu uttan so at tað er til fyrimuns fyri føroya land og eg loyvi mær at ivast í um hetta her uppskotið nú vendvís uffi til treytina tað sum sjálvandi er mest áhugavert í hesum her í kraft av tí kjakinum vit hava havt ey seinastu árini um bankar tað er tað er hetta her við at bankarnir teir lukka deildir runt um landið teir taka teir taka hesa herkeita pengamaskinurnar vekk mann kann skeypa pengar longur og tey taka gjøld fyri at oiyða pengar og fyri at lána pengar og fyri at flyta pengar og fyri atja tað er ein ein tendensur og mann sær eisini at ívið at mann fær meira visakort mann fær kortini digitalt inn á telefonina gjøgnum n f c so er kontant eftir hondini blívu tann einasta løggilda gjaldoyratá tá tú kansn brúka kontantir tað er tá tú fær í føðingardag eftir hondina tað eri ikki ordiliga ræðiliga nógv onnur høvur til at hava ein hundraðkrónuseðil lumman annað enn at geva tað til gubbasonun tann í føðingardag eg havi sjálvur ikki gingið við kontantunum lummanum í fleiri ár haldi eg viðhvørt so liggur ein sjúkran í í lummanum tað er ikki ofta og tá er tað ofta ikki eftir egnum innitiativi ø men tað er tann gongdin sum vit eru í ferð við at tað er tað sporið vit eru inni á tað verður talgilt og ikki bara nokk við at at peningur verður digitaliseraður nú byrjar mann eisini at hava til dømis digitaliseraði ella talgild gjaldoyra so sum bitkoin og iterium og summi meta ta líka sum ír framtíðin at mann stendur og meinarkrukryftivaluta og og tað verður ein desentralisering av penga á kervinum nú tá vit síggja at bankarnir faktiskt sentralisera peningarenslu eg visti mann hyggur eftir tey hoyringsskrivini sum eru komin inn ið hesum her uppskotinum so kann mann loyva sær at gita at tey ikki hava so nógvar viðmerkingar av somu orsøku sum at røðurnar hjá framsøgufólkunum hevr á tingi í dag eru øgiliga stuttar tað er kanska øgiliga ringt at gjøgnumskoða eisini hjá teimum stóru bankunum í føroyum mín teori er at við hesari lógini so fer alt at koyra nøkulunda sum vant fyri peningastovnarnar haldi ikki tað ávirkar teir serliga nógv og eg haldi g heldr ikki tað ávirkar vinnulívið serliga nógv annað enn hetta her sum eg nevndi við tvey faktor atentifikatión og so framvegis meni eg haldi í øllum førum at tað er nokk so keðiligt at vit bara innflyta danska lóggávu og innflyta eulóggávu og hava egentiliga ikki serliga sterkar meiningar um tað tað einasta sum hevur verið politiskt intesant at diskutera í dag tað er heta her kontantreglan um at mann skal kunna taka ímóti kontantum tað haldi eg sjálvandi eisini at mann skal føroyska krónan ella danska krónan hon er ikki farin úr gildi í føroyum og ein og hvør skal kunna taka ímótir einum einum hundraðkrónuseðli vissi tað er tað sum mann velur at brúka sum sum gjaldføri tað haldi eg sigi seg sjálvt øh men samanumtikið so haldi eg ati tá ið hesar lógirnar eru so stórar og kompinseraðar og vit ikki hava neyðug á apparatið hvørki flokkarnir ella umsitingin til at gjøgnumskoða hva tað er fyri nakað so haldi gat mann skal vera øgiliga skeptiskur í øllum førum sum útgangsstøði øh og har ver eisini lagt afturat at eg eri skeptisk frammanundan við at hetta er donsk lóggáva sum verður impelimenterað í føroyum øh meni sjálvandi tað við kontantregluni er gott eg haldi athetta her við at áleggja fyritøkuum tvey faktor autentrifikatión er øgiliga óheppið eg veit ikki hvønn kostnaðr tað ber við sær hjá fyritøkunum harafturat so er tað eisini man bindur eisini fyri at ikki altso triðja lond sum eru egoglond sum virka í føroyum í dag fara ikki at kunna gera tað framhaldandi um hendan her reglan verður implementerað í øllm førum ikki aftaná fyrsta juni tjúgu tveyogtjúgu haldi eg meini tað var tá verður mann noyddur til at søkja um ot fáa góðkenning av finanstil sínum vissi mann vil hava virksemið í føroyum tað eru bara pengainstituttir sum eru undir undir hesari lógina sum kunnu sleppa at virka fram aftur hatta tað kann eisini fáa nakrar avleiðingar við sær sum eg ikki kenni til í øllum førum øhso tað er ikki bara at bara við hesum her uppskotinum eg haldi at tað kann gott fáa nógvar óeynsktar avleiðingar men í við at tað er so torskilt so duga hvørki politiski myndugleikin ella avvarandi myndugleikar at fyri at haldaset til tað so eg vóni at vit fara at fáa eina eina betur nágreining av teimum smálutunum sum eru í uppskotunum tá ið tað einaferð kemur í nevndina til viðgerðar eg skal í øllum førum gera gera mítt til at hetta er ikki bara verðir samtykt uttan víðari um at tryggja sær at at alt er í lagi sum mann ger tí hetta heru lóggáva sum erkrkreeraður í danmark og skriva út frá donskum forskriftum og og og útgangsstøðum og tað skal man ikki farast lættliga um vit eru tvey øgiliga ymiskt lond kanska ikki akkurát á fíggjarøkinum er tað kanska nakað tað sama men óansæð so eiga vit at seta okkum sum mál at at lóggáva altíð verður endurspeglað av tí samfelagnum sum vit liva í og tí haldi eg tað er keðiligt at tað verður tikið frá hesum endanum men aftur har vit hava kanska ikki tað neyðuga á embætisverki til at gera sovorðni her ting sjálvi og tað lá er so eisini til diskusióna um um mann skal styrkja aðalráðini og styrkja politiska apparatir til at kunna handfara eitt sindur tyngri lóggávu sum hetta her