Eyðgunn Samuelsen (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2022-01-25
Topic: 2. viðgerð LM-018/2021  Uppskot til samtyktar um heildarætlan um at tryggja nøktandi vælferðartænastur í framtíðini
ja takk fyri harra formaður eg eri partur av minnilutanum í hesum her málinum í hesum her uppskotinum og og eg fari líka at leggja okkurt afturat tí sum varð sagt í hesum her álitinum tað er eingin ivi um at sum tað havi eisini veruð sagt í álitinum at vælferðarsamfelagið er í er í stórum at vit hava ein stóran samfelagstrupulleika tá tað kemur til framtíðina og á framtíðartryggja okkara vælferðarsamfelag at vit mangla skikkaði starvsfólk til tær neyðugu vælferðartænasturnar og sum at her álitið eisini væl lýsir so so eg síggja vit á øllum økjum vit síggja tað dagstovnaøkjinum vit síggja tað á eldraøkinum vit síggja tað á almannaøkinum at tað er trupult at fáa nokk av starvsfólki og at fáa skikkaði starvsfólk til tey størvini sum eru so at sum tað verður sagt her so er tað jú soleiðis ati at tað almenna ella vælferðarsamfelagið er ein fortreyt fyri at samfelagið skal fungera at tað er líkasum neyðugt fyri at halda grundarlagið undir samfelagnum koyrandi ofta seti mann mótsetning upp millum tað almenna og tað privata men faktiskt er tað er tað soleiðisnar at tað almenna og tað privata hava brúk fyri hvørjum øðrum høvdu vit ikki dagstovnar sum sum har børnini verða ansaði so ber tað heldur ikki til at fara til arbeiðis ella so hongur arbeiðsmarknaðurin ikki saman og tað er eisini soleiðisr at vit snakka um skikkaða arbeiðsmegi til dømis her til hesir sektorarnir tað er jú eisini soleiðisar at tað er tað almenna sum í ein stóran mun stendur fyri at útbúgva skikkaða arbeiðsmegi so arbeiðsmarknaðurin kann menna seg so at í so máta so so hanga tingini saman og tí er tað eisini viktigt fyri mann kann siga tann privata arbeiðsmarknaðurin at vit fáa tryggja vælferðina og fáa vælferðina at hanga saman í framtíðini tí at avbjóðingarnar sum mann hevur og sum hetta her uppskotið vísir til tær verða teir verða ikki minni við tíðini ø er verður nevnt fleiri uppskot sum vit hava lagt fram her er her er eitt hettir her uppskotið her gongur út upp á faktisk at gera eina heildarætlan har mann har mann líkasum fær lýst allar tættirnir í avbjóðingunum sum vit halda at vælferðarsamfelagið hevur eg kann nevna til dømis at seta eina serliga pulju av til at lyfta tær lægstu lønirnar vit hoyra um at miðallønirnar at løn og arbeiðsviðurskifti heilt víst hava nógv við tað at gera at mann ikki fær nokk av arbeiðsmegi innan fyri tað almenna vit síggja vit hoyra ati til dømis miðallønin hjá heilsuhjálparan liggur um fimtan túsund krónur um mánaðin tað kann eingin liva av og tað eru nógvir hundrað nógv hundrað fólk sum fáa ta lønina og heilsurøktararnir hava nevnt eisini ati mann tosar eisini hetta her við niður ella at sleppa at arbeiða fulla tíð heilsurøktarafelagi hevði eina grein nú ein dagin har tey vístu ati at miðallønin hjá ein heilsurøktara tá tað er ein kvinna so er a nítjan túsund og tvey hundrað og einogfýrs krónur um mánað meðan ein mannligur heilsurøktari í hand fær fýraogtjúgu túsund um mánaðin og tað er tí at menninir ofta siga tey heilsurøktarafelagið at menninir fáa hægri brøk setanarbrøk og tað geri jú sjálvandi eisini tað at at hetta her við at kunna liva fyri ta lønina sum mann fær og at fáa nokk av arbeiðstímum at tað er ein trupulleiki og sum kanska gera att tað almenna heldur ikki er so er so tillokkandi øh so verður eisini nevnt her at seta gongd á arbeiðið við niðursettari arbeiðsviku har hevur har hevur javnaðarflokkurin havt eitt uppskot sum eisini var felt her í løgtinginum tað fjórða punktið at tryggja at fólki møguleika at arbeiða á fulla tíð tað er eitt uppskot sum vit hava fráboðað at við fara at leggja fram og tær kanningarnar sum vórðu gjørdar í samband við niðursetta arbeiðsviku tí tað kann jú ofta virkað løgið at siga at vit hava manglað arbeiðskraft og allíkavæl við málækka arbeiðsvikuna har vóru kanningar sum jú vístu tað at fólk av tí at tað kanska var lættari at koma upp á fullan brøk so viðførdu niðursett arbeiðsvika í hvørnfall í nøkrum londum at at tey sum arbeiddu niðursett av tí fóru at arbeiða meir tað kann mann sjálvandi ikki siga við vissu um tað verður tað sama her men tað var so í hvørnfall tað sum kom fram í teimum kanningunum sum vóru gjørdar og tað sama við at tryggja fólki møguleika at arbeiða fulla tíð vit hava ein het hever ein øgiliga kompleksi trupulleiki og tí nevnir mann eisini eina rúgvu av tingum í hesum her uppskotinum sum skulu til fyri at loysa mann má siga at mann má mann má taka til øll amboð sum mann yvirhøvur kann finna fyri at kunna loysa hendan her trupulleikan og har trúgvi eg at hetta her við at fáa hægri brøk gsleppa at arbeiða meir tað eru sjálvandi nógv sum ynskja sær at arbeiða niðursetta tíð og alt gott um tað men men sjálvt um mann ikki hevur heilt spildnýggj tøl so hava vit allíkavæl ábendingar um at at fleiri vilja sleppa at arbeiða meir og millum annað hevur heilsuhjálpararnir ofta nevnt hetti her við at vaktirnar eru bara seks tímar vórðu teir átta tímar so var tað betri fyri fyri tær kanska og ter fingu bæði betri meira løn og og eitt meira arbeiðstímar so at eg haldi veruliga at tað er eitt sum mann ordiliga má far at hyggja eftir tí at hvar skulu vit fáa arbeiðsegfrá og tað sum liggur kanska nokk so nokk so nærliggjandi tað er tann arbeiðsmegin sum mann hevur kann mann bøta um arbeiðsviðurskiftini kann mann geva teimum hægri setanarbrúk kann mann gera tað lokkandi so at tey fólkini sum longu eru til arbeiðis innan fyri hetta øki at tey fara at taka nakrar eyka tímar tað trúgvi er eitt av teimum sum teimum amboðunum sum at síggja til burdu verið lættast at gjørt nakað við og kanska skjótast eisini tí at hitta útbúgva fleiri fólk sum er ordiliga gott sum vit eisini skulu gera ikki bara sjúkrarøktarfrøðingar men eisini námsfrøðingar sjálvandi skulu vit tað men tey tingini tey átøkini taka longri tíð enn enn at kanska at royna at at gera nakað við tað tað tað tilfeingið sum mann hevur at fáa tey at hava hug at arbeiða meir her verður so nevnt tað at at frá meirilutanum at at kommununa kommunufelagi og onkur egalrá arbeiða við nøkrum av hasum her tættinum tað er so eitt arbeiði sum vit sum eg ikki veit um tað er liðugt vitaðu so í hvørnfall eg ikki sað tað tað er gott at tað verður gjørt men tað ljóðar at vera eitt sindur munandi smælri enn hetta uppskotið sum hevur nógvar tættir við sær og eg trúgvi at vit verða noydd at hyggja eftir øllum og tað hevði eisini tænt okkum væl haldi eg sum ting at vit høvdu eina breiða semju summi tingfólk í samgonguni tosa ofta um breiðar semjur meðan onnur ikki gera tað kanska onkur av teimum ikki eru her meir men tað hevur verið nakað frammi og tað hevði hetta er eitt so mikið stórt mál at tað hevði verið upplagt at vit fingu eina breiða semju um tað tí at hetta snýr seg um ikki bara framtíðina hjá vælferðarsamfelagunum men í ein í ein stóran mun eisini framtíðina hjá okkara arbeiðsmarknaði tí at sum eg havi víst á so hanga tey tingini saman tey líkasum eru avhangu av hvørjum øðrum so ati ja og tað síðsta sum eg havi hug at nevna tað er hetta her við at mann sigur altíð ja men hetta er mál sum arbeiðsmarknaðurin skal loysa og tað er eisini rætt at arbeiðsmarknaðurin skal við í nógv av hesum her og har halda vit so í hvussu í javnaðarflokkinum eg haldi aldlar andstøðuni at trý partarav samstarv er eitt nakað sum er alneyðugt tá ið mann skal loysa kompleksar trupulleikar innan fyri arbeiðsmarknaðin men tað ger so ikki tað at løgtingið ikki kann taka støðu í hesum málinum og eg trúgvi tað hevði tænt okkum øllum at tað var ein breið semja sum at mann tók undir við hesum her og teimum málunum sum eg havi nevnt sum hava við hendan her spurningin at gera takk fyri harra formaður