Christian Andreasen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2022-03-29
Topic: 1. viðgerð LM-130/2021  Uppskot til samtyktar um mál Føroya at minka útlátið av vakstrarhúsgassi komandi 10 árini og uppskot til dagførdan orku- og veðurlagspolitikk
biða um framsøgufólk fyri fólkaflokkin er ta christian andreasen fyri javnaðarflokkin ingilín ditisen strøm fyri sambandsflokkin hanni nei sámal hanner løgberg fyri tjóðveldi hervør polstóttir fyri miðflokkin steffan klein poulsen fyri framsókn bjarni kárason petersen tað eru framsøgufólkini sum hava biðið um orðina fyrst fær khristian andreasen orðið ger so væl takk fyrihara formaður tað er uppskot til samtyktar um eiti minkað útlátið um vaskaút gass koma tíggjuárini uppskot til dagførdan orku og veðurlagspolitikk uppskotið er lagt fram av fólkaflokkinum í sambansflokkinum o miðflokkinum framsókn og sjálvstýri og tað sum tað snýr seg um er at samtykkja eini veðurlagspolitikk og at minka um syotvaútlátið í føroyum og tað snýr seg um at fara frá kans man siga olju øoljuni yvir til varandi orkuvarandi orkum og í uppskotinum eru so nøkur ítøkilig átøk í uppskoti til at fremja tað mál mann setir sær við uppskotinum tað er soleiðis at í uppskotinum er líkasum orkuskifti tað er líkasum hornasteinurn undir hesin her veðurlagspolitikkinum fyri at minka um útlátið og at minkað um oljunýtsluna og hvussu ger mann tað tað ger mann jú við ati útbyggja okkara vindorku soleiðir at vit fara frá tí olju paseraðu framleiðsluni til eina vindorku sum er varandi orkukelda og man kann siga tað at að er tað arbeiðið er lantjan fara í gongd tey sum koyra gjøgnum út úr havnini í dag síggja at tað er ein ógvuliga stórur aktivitetur runt um kring at seta upp vindmyllur vi tí endamáli at fáa eina eina eina grøna orkuskipan upp at koyra og eitt annað eliment í hesumher er at vt vit vita tað at vindorka er ikki ein ein stabilorka tað kann vera stillig og sovíðari er mann so eisini innførur ella seta í verk pumpuskipanir sum sum kunna halda vindorkuna tat tat gera heina tila eina eina eina stabila orku orkuskeldu í uppskotinum var eisini nevnd cólorka sum ein møguleiki og fyri at røkka hesun her málinum so hevur mann ymisk uppskot tað sørsta uppskuldi eg sjálv fylgiligt at at bjóða úti vindorskuna fáa framleiðsluna innanfyrð ta øki at hækka so nógv sum møguligt men tað er eisini aðrar onnur onnur mál ella onnur ting mán seta í verk ferðan gjøgnumføra heta har málið og tað er milum annað við við at eggja til at mann fer i innan fyri ferðsluna fer yvir til grøna løsnir elbilar eisini innan fyri bust trafikk og su víðari eisini innan fyri upphiting av sethúsum hvar tað líkasum eggja til at mann fer í holt við hitapumpur og mann ætlar sær eisini at skerja nýtsla av fkassum mann tosar um ati fremja eina øðrvís býarplanlegging eisini við vítjandi bygging soleisinr mann bjálvar húsini betri og mann tosar eisini um ati veita eini bjálvingarstuðul mnn tosar um at fara frá oljufýring til tilvarandi orku mann tosar um at geva stuðul til at at at at taka oljufýringarnar burtur og frá tvey túsund og fýraogtjúgu til dømis verður sett forboð fyri at mann brúka oljufýring í nýggjum húsum og soðir er tað ein røð av átøkum sum sum aflan er at seta í verk fyri at náa hesum her málinum at minka um útlátið og at fara yvir til varandi orkuskeldur tað er soleiðisnr ati ein øgiliga stórur partur av okara búskapi er oljunýtsla og eg haldi at mann tosar um at vit brúka kanska eini tvey hundrað og hálvfems túsund tons avav av av av olju um árið í føroyum verðtingini gjøgnumførd so minka oljunýtsluna kanska niðuri í ein gott í eini hundrað og tíggju túsund tons og tað fer at viðføra eina samfelagssparing pá einar seks hundrað il eina milliard krónur so tað er eisini stórir pengar við hesum her tað er tað at at spara fyri samfelagið ta sumann tosar um innan fyri innan fyri vindmyllur og sovorðit innanfyri sv og streymframleiðslu tað er tað at mann ætlar at bjóða hundrað og hálvfems mekavatt út og tað skal veða fyri fri tvey túsund g fýraogtjúgu til tvey úsund og tretivu og hálvtrýss til trýss mikavætni út í einogtjúgu til trýogtjúgu tilsamans tvey hundrað og fjøruti mikavætt so tað er tað er stórt mál mann setir sær og tað haldi eg er øiliga gott at mann hevur setti fokus áp ett her í hesir sambandinum er tað eisini eisini óg nokso viktigt at haldi eg at mann tekur atirlit umhvørvi síðtan staðsetingin avhesni her verður gjørd upp á best møguliga máta síðsna tað ikki verður sett alt á einum stað og ikki semanáttúruna ov nógv og tí er tað viktigt at bæði almennir og kommunalu myndugleikar og og og eigararn er á staðnum eru við í tí í teimum avgerðnumfrá tiknar við at uppseta vindmynnir runt um kring tað sum man tosar um tað er at minka útlátið av seotvey gassum í mun til verandi støðu fram til tvey túsun ogtveyogtretivu tosarmann faktisk um eina minking hálvtrýss prosent men uppskotið leggur upp til tretivuprosent í mun til tað sum í dag í dag og mann tosar við upskotinu um at minka útlátið frá kanska eini sjey undra o hávtrýss túsund tonsum niður á fimmhundrð ogfimmogtjúgtu tons so tað er ein ein ein onkur hevur sagt at tað er for lítið í ambitión í hesini er eg haldi at tað er ein øgiliga stór ambitión at minka útlát við tretivuprosentum og har vil egeisini siga tað t tað eg eri ikki rætt sum tað hevur verið sagt fjølmiðlunum at vit eru bundin av parisáttmálanum at skula minka tæð við við fimmogfjørti prosentum tað er upp til tað er upp til land at taka støðu til í mun til tær umstøður sum eru galdandi í landinum eitt sum ger seg galdandi sum ein trupulleiki er tað ati vit hava ein stóran skipaflota sum stendur fyri kanska helvtini av ljuoljunýtsluni í føroyum vila útlátinum umskylda og og tað er mann kan ikki seta sæ mál sum ikki lealistisk al so títí er tígjogtretiv prosent tað tað tað markið mann er sessar fyri tí skipafloturin má eisini hava tíð at umstilla seg og har er tó eisini eitt átak í í listanum yvir sigur átøkini sum er í fimmogtjúgu tali at mann skal veita stuðul til skipabygging eisini við atlit til aðrar orkukeldur og tað sum eg endamálið við hesum her tað er at mann vil áseta eina ætlan og tíðarætlan fyri í verrsetanini av átøkum soðisirnar borgarar vinnan og politiska skipanin vita hvat er í væntu komandi ári og av teimum fimmogtjúgu átøkunum sum verða skotun upp í uppskotinum har kann sigast at umleið helvtin av átøkunum krevja nýggja lóggávu meðan hin helvtin er kanska meira av fyrisinaligum slagi menen altíð althaldi eg at tað eri rætta umfatandi tiltøk sum ætlanin er set verk og hetta uppskot til samtyktar við teimum ítøkiligu átøkunum sum eru við nevnd í uppskotinum eru minst líka gott sumeitt lógaruppskot aðrastaðs hevur mann lógir um hetta her og tær lógirnar eru so mikið veikt orðaðar at har eru ikki annað enn pprogramrekulæringar og tí e heta er líka gott sum eitt smalleraruppskot tá mann nú sstundis binnir seg til at seta na tiltøk í verk við lóggávu su víðari eitt sum hevur veri umrøtt er at seta siotvey avgjøld í gildi tað er ikki við í hesum her og eisini tí at oljuprísirir í dagin sum iki høgur at tað kepar ikinenka meining at fara at leggja eyka avgjøld á borgararnar viðvíkjandi olju eg vil tó siga tað at í uppskotunum erður lagt upp til og tað er ta skipanin sum g eru galdandi í dag at mann hevur emvigafturberingar til elbilar og eisini til hitahitaskipanir og og so víðari og tær eru galdandir fram til trýogtjúgu fýraogtjúgu vit mugu sjálv fylgja að í hesum her samanhangin og eisini hyggja eftir hvussu hvat úrsliti verurfyri landskassan vit kunu ikki blíva við í allar av eru at stuðla elbilum og tí landskassin hjá mangla inntøkur við stað verður gjørt í hattar avir og tí krevja hsar stuðulsskipanirnar at verða eftirmettar við jøvnu millumbilum fyri at finna útav hvat kosta tað fyri landskassan í mun til tann fíggjartørv sum landskassin hevur so tað er eitt leypandi arbeiði sum skal gerast her fyri at hvat at sjuðuføra hesi her tingini í mun til ta støðuna sum vit eru í men allíkavæl evu mas so sagt ter at tær verandi skipanirnar vera hvussu er galdandi fram til tey túund ogfýraogtjúgu og tað haldi eg eisini er er útmerkaði at mann setr sær ítøkiligt mál fyri fyri hesum her eitt annað sum sumviðvíkjandi vindorku k lík kaska nevna tað er tað at tað er altso munandi bíligari at framleiða orku burtur úr vindorku enn burtur úr olju og tí trúgvi eg at visti mann fær elektifisera og fær fær líkasum fáa fáa eina skipan á einum einum orkuframleiðslu sum ikki er so nógv av hanga av oljuni serliga nú tá i her sdýr so vil tað eisini í sá sjálvum viðfara eina stóra sparing fyri samfelagið eitt annað sum vit mugu gera okkum greitt haldi eg tað er tað at hetta her við veðurlagspolitikki er jú eitt altjóða fenven sum tað eru stórt fokusára í runt um í heiminum tað er nógv lond sum hava undirskrivað paísavtaluna og tað forplikt í londini og tað forplikt eisini okkum sum sum land sjálvtum vit øva o lítið land ikki minst tá ið vit eru í so stórum samhandl handili við onnur lond sum vit eru tí at okkara keyparar av øðrum fiskavørum og so víðari fara í longdini at seta treytir við hvussu vit framleiða okkara vøru og har við har fara teir eisini at krevja sigog tvey roknskapur at vit eru so burðardygg sum møguligt og tí er heta her nakað sum vit ikki leppa undan at tað er absolutt neyðu