Christian Andreasen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2021-03-09
Topic: 1. viðgerð LM-127/2020  Uppskot til løgtingslóg um ognan av fastogn í Føroyum
ja takk fyri frú forkvina tað er uppskot frá høgni hoydal vegna tjóðveldi um løgtingslóg um ognanar fastogn í føroyum hetta er eitt mál sum hevur verið fyri fyrr og tað var í fjør eitt løgtingsmál nummar hundrað og eitt frá tvey túsnd o nítjan uppskot til samtyktar sum snúði seg um tað sama og har var ta so eisini tjóðveldið sum skeyt hetta her upp við at avmarka útlendingar í at ogna sær fastá oknum í føroyum eg haldi tað at hettar við útlendingum og hvussu hetta føroyska samfelagið skal innrættast er ein rætiliga prinsipielur spurningur eg haldi at tað er elítisindi for nógvar av hesum her at mann ger útlendingar til ein trupulleika og kanska er hetta her við at vera ímóti útlendingum kanska einum altfá góð politisk søluvøra pá onkran máta tí at vit eru í einum vit eru í einm vi liva í inum heimi hvar ið vit hava havt eina altjóða gerð gjøgnum ta síðstu øldina og tað hevur verið lagt upp til størri størri samstarvi millum tjóðir og lond eru gingið saman í í felagsskapi at útveksla kapital arbeiðsmegi og sovíðari sovíðari og tað er eisini nakað sum bæði ísland og norrør hava hava tikið undir við sum erur limið í viðs samstarvinum hjá eu tað tykist sum at tjóðveldið upp á einlana máta vit hava at vit skulu vera sovorðítt isolerað land í norðuratlantshavi hvar í útlendingar í ongan eingi rættindi mugu hava vit hava hoyrt tar innan fyri fiskivinnuna hvar mann hevur koyrt nógv upp á at mann skal út íð hýsa útlendskan oyarskap í fiskivinnuni og mann hevu eisini hoyrt inna fyri alivinnuna og og so er hetta her við fastogn í føroyum lat meg siga beinanvegin at føroyar lig eit lítið land og tað eru serligt viðurskifti su sum gera seg galdandi í føroyum og at vit sjálvandi eiga at hava eina lógarregulering av hvussu útlendskar hvussu útlendskar ella íløgur kunnu fremjast í føroyum vit hava havt innan fyri fiskivinnuna eina skipan hvar ið útlendingar kunnu maksimalt eiga ein triðing og og og tað haldi g hevur verið ein góð skipan sum hevur verið í galdandi í óminniligar tíðir í føroyum og hevur ikki givið okkum nakrar serligar trupulleikar og og vit skulu bara tryggja at tær reglurna verða yvirhildinar og seta betri eftirlit við tí so skal tað nokk virka tí at fiskivinnan er eit dømi um at ein ein eina vinnu sum krevur nakran kapital og og tí er tað ikki ráðið tit at útitýsa útlendingum er nafirð alivinnuna hevr man heldur ikki nakrar trupulleikar av tí alivinnan har eigar útlendingar stóran part av tí vinnuni og tað hevuverið eisini verið við til at skapta eina sóein stóran framburð tí føroyska samfelagnum nú er tað so talan um fastogn at eiga sethús og fastaogn í føroyum vit hava ongar lóggávu um tað og tað er fólki útlendingum at kunna ogna sær fastognir í føroyum og aftur her vil eg siga tað síðsina yviorðinav sæð so er so hevur tað ikki higartil verið nakar trupulleiki eg havi havt gjøgnum nógv ár nógv við sølu og keypa fastar ognir at gera og havi havt við við nógv vinnuligat gera og eg kenni einki til at útlendingar í føroyum ella útlendingar hava lagt undirsognir í føroyum og eg veit eisini frá frá frá tí málinum sum var fyri í vinnunevndini samand við málið til uppskot til samtyktar so er tað ikki soleiðis at tað er altso tinglýsingin kenna ikki nakað til at útlendingar leggja undir seg fast ogn í føroyum og tí er hetta kanska eisini einslaks politisk eitt eitt politiskt signal um at vit skulu hava eitt avbyrgt samfelag við tay at gera t eg veit kkium tað er tað sum tjóðveldi vil eg haldi ikki at tað er rakt at innibyrgja seg og sovíðari hinvegin gerst tað ein trupulleiki við við at útlendingar eiga fastogn í føroyum og leggja heilar bygdir undir seg so skl so skal sjá filkin ei ljóggáva til og og vit mugu ikni minnast til tað at føroyingar ogna sær ognar aðrastaðnis og vit hava serlig forholdir millum danmark og føroyar føroyingar vilja øgiliga gjarna hava loyvdt at keypa fasta oknum í danmark t skula so danir ikkikunna keypa fastoknum føroyum hvat við teimum reglunum vit hava galdandi heimharpsislógini um at mann ikki hevur loyvd at gera mismun millum danir og føroyingar og føroyum og suvíðari líka so væl sum danir heldiki loyvd t at gera mismunr millum danir og føroyingar í danmark so hetta varivaspurningar við sær í hvussu sver ø og hetta her við fastogn sum eg segði tað hevur ikki verið ein stórur trupulleiki higartil eg haldi hin vegin at tað er ikki ein gongd loyð at fara sum tað er í uppskotinum her at mann skal siga at tað ska ikki skal vera loyvt at ogna sær ogn í føroyum atso man skal ikki útlendingar kunu ikki vinna pening í landinum og suvíðari tað skal vera so øgiliga forboðin hjá útlendinumat vinna pengar í føroyum hin vegin haldi eg at onnur lond hava sett reglur um at her og og og tað kann vera knýttr at einri bústaðarskyldu at teir sum eiga ogn í føroyuma hava hava eina i eina eina eina brúkskyldu á vogninum og sovíðari onnur lond hava reglur um serliga reglur um summar og hús ar tað skal mann útlendingar iki kunnu ogna sær ogso víðari so hetta hetta er faktiskt eitt mál sum krevur eitt øgiliga neysteina eina neyva analysu fyri a fyri at mann kann samtykkja uppskotið sum tað fyriliggur mann mán eisini hugsa um at at tá ið vit ynskja at hava rættin í útlondunum at keypa fast ogk so er tað øgiliga oftani galdandi millum lond at tað er ein slaks rsostað skal vera somu reglur galdandi í tí landinum sum mann fer til mann kemur frá soleiðsiar atat at at vistu vit ikki kunna vvist vit ikki loyva útlendig at keypa ognir í føroyum so hevu prinsipiella støðan sum at tað vera tað at tit hat vit heldik knn ogna ogna ogna oknum o útlendskar ognir í útlandinum ha og eg haldi at tað ereitt sindur sindurundarligt at mann blívur við at seta tað fram bæði í fjør sum upptil samtyktar og nú sum uppskot til løgtingslóg tí hetta er fór illa at gjøgnum arbeiðt haldi eg og m má mann var eisini annaðisera hvørjar trupulleikin ogsovíðari sum sagt eg eri ikki fyri at tað skal vera púra leyst hjá útlendingum at ogna sær ogn í føroyum men vit mugu gera okkum ein stóran ómark fyriatfinna útav hvørjar avmarkingar skulu vera soðisni ikki tað ðatekur yvir hond og eitt tað besta instrumentið til tað haldi eg er at áseta reglur um sum til dømis í danmark o øðrum londum eina bústaðar ella brúkt skyldu soeðsinar ognirnar ikki standa tómar og sovíðari og og og mann kann kanska hava serligar reglur um summarhúráir tað skal gikki kunna siga soleinar at teð ikki blívur tekur yvir hond at útlendingar ogna sær ognirá útoyggja og suvíðari til summarhóðus endamál og oov ov tílíkt men sum heild haldi eg ati at her krevur henna eina nokk so gjølla viðgerð og eina nokk so grundi analys á um tað kann setast í verk og eg veit at løgmaður arbeiðir við hesum her málinum og at samgongan ætlar sær at koma við eium uppskoti um eit her aftaná ólavsøku hvar tað verða setta greiðar reglur fyri undir hvørjum treytum útlendingar kunna ogna sær fasta ogn í føroyum hetta her málið kemur so við hvussur til viðgerðar í rættarnevndini og skal sjálvandi fáa eina góða og posa a viðgerð í nevndini kann vit eisini fara at kanna hvussu umfatandi etrafikkurin við at útlendingar ogna sær ogn í føroyum eg kenni bara nøkur heilt fá dømi oeg haldi meg kenna øgiliga væl tann føroyska ognarmarknaðin og tað eru bara nøkur heilt heilt fá dømi hvar tað hevur verið aktuelt og eg kenni eisini útlendingar sum hava keypt sær hús í føroyum og sum eisini búgva í teimum í føroyum so vit muga ikini ansa eftir at vit ikki gera hetta til ein stóran trupulleika viste sel ta vist iki era tað men hin vegin sum sagt at gera reglur um hetta her tað haldi eg er í lagi og og tað haldi eg at vit mugu líkasumfinna út av hvørjar avmarkingar skulu vera galdandi takk fyri harra formaður