Bill Justinussen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2020-11-19
Topic: 1. viðgerð LM-049/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um áseting og javning av almannaveitingum (Broyting í heitinum, innsetan av veitingum og tekniskar broytingar)
ja takk fyrihara formaður ja eg haldi at eg haldi at vit tingfólk hava roynt at hvør sínum lagi at forklárað hvat hetta uppskotið snýr seg um meira enn at vit hava tikið støðu til hvørjar tankar vit hava um tað og soleiðisnar sum eg skilji í dag eg eri samdur við teimum sum siga tað hetta er eitt sindur tung ur lesnaður so so skal mann so skal mann áseta í hesari lógini eitt ávíst prosenttal fyri hvussu mann javnar og tað er eitt politiskt ásett tal tað vil siga at javningin kemur ikki at fyllgja við prístalinum teysem ikki fylgja við lønarvøkstrum vøkstrunum á arbeiðsmarknaðunum tað stendur dømi í her at til dømis lønarvøksturin er tvey komma fimm prosent so so so hækkar eisini hækkar eisini uppjalsveitingin við teimum somu prosentunum sum eru á arbeiðsmarknaðinum nú fer mann at áseta javningina í einum ávísum prosenttali sum politiskt er ásett tað kann bæði vera meir og minni enn til dømis lønarvøkstrum á arbeiðsmarknaðinum tað er ein ein kundu veg siga ein politisk broyting í hesum uppskotinum og tað verður so væl trivnaðarnevndin sum kemur at viðgera tað nærri um tað kemur at hava avleiðingar fyri tær veitingarnar sum eru umfataðar av lógini um almannaveitingar og almannatrygd tí at tað kann jú vera at lønarvøksturin á arbeiðsmarknaðinum kemur at vera størri enn tað sum vit blíva samd um at vit skulu hækka tær almennu veitingarnar við í prosentum tað kann eisini vera tað verður minni tað er ikki frameftir ein logiskur samanhangur ímillum lønarprísvøksturin vøksrin í samfelagnum og vøksturin í teimum veitingum sum koma frá tí almenna av tí at vit nú skulu áseta tað politiskt við einum prosenttali tað hevur eingin prosent javning verið síðani tvey túsund og fjúrtan men í tí lógini sum bleiva samtykt tvey dtvey túsund og átjan hevur mann sagt at frá fyrsta janartey túsund og einogtjúgu so skal tað ásetast og tað er tað sum henda lógin so ger upp við og tað eru øgiliga nógvar altso visti mann hyggur í fylgir skjal eitt so eru tað jú øgiliga nógvar voitingar sum eru í lógini sum nú nú kemur at eita bara løgtingslóg um almannaveitingar tað er øgiliga nógvar veitingar og tær koma so at verða javnaðar við tí prosenttalinum sum sum vit áseta og annars so verða veitingar lætnar altso í prosentum av fullum uppjaldspeningum og tað hevuður ásett í hesari lógini nú at uppjalspeningurin er fullur uppjalstpeningur í átjan túsund o tvyfimm hunraðog tveyoghálvtrýss krónur og so verða veitingar veittar í prosentparti av tí soleiðisnær sum eg skilji tað og tað verður eisini væl altíð ein politiskur spurningur um hvar ið tann prosentparturin skal liggja mene eg gevi teimum sum hava verið frammanundan rætt í at hesin teksturin er øgiliga fløkjasligur og eitt sindur ringt at fata hann altso tað er kunnu siga tað tað pedagogiska málið í lógaruppskotinum er ikki ikki so gott tað komminikerar ikki so væl við meg sum ein ein leikmann og tað kann kanska vera ein áheitan á landsstýriskvinna og hennara umsiting um at royna at seta sovorðnið mál pedagogiskt upp soleiðis at tay eru lætt atkomilig fyri tann vanliga lesaran og og tey sum til dagligt sum brúka hesar lógirnar tí tað eru fleiri túsund føroyingar sum til dagligt eru avhangigur av hesum veitingunum og tað er eingin grund til at gera tað trupult hjá teimum at fáa fatur í hvat tað er vit fáast við hvørjar broytingar vit gera hví vit gera tær og hvat tær merkja fyri tey í tí dagliga so eg havi eg havi altíð hildið síðan eg kom inn í hetta her systemið hildið at tekstir frá sum hava við almannaveitingar at gera eru truplur at at at fata lætt vað er altíð tungir at fáa st við og eg vildi ynskt at tað up á einl annan máta vórðu givið nøkur pedagogisk amboð so tað var lættari at fáa fatur í boðskapinum í í teimum mymstu lógaruppskotinum sum verða løgd fram tað er sjálvandi ta hetta er so til landsstýriskvinnuna og og hennara umsiting eisini men annars er hetta ein partur av tí sum vit eru samd um at vit skulu seta eina prosentvísa javning inn frá fyrsta januar tvey túsund og einogtjúgu og at vit áseta í lógini hvør í hvør í maksim um uppihaldsveiting skal verða takk fyrija