Erling Eidesgaard (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2023-03-09
Topic: 1. viðgerð LM-078/2022  Uppskot til samtyktar um góðkenning av landsroknskapinum fyri fíggjarárið 2021
takk fyri um tað mundið tá ið eg keypti mín fyrsta bil tá var ein bilmikanikari sum eisini seldi bilar og hesin bilmikannikarin hann gjørdi tað at hann keypti bilar frá fólki sum høvdu uppgivið tær tí har var onkur reyð lampa sum lýsti og sum bleiv við at lýsa kekk angin fjoolsiltur breykfeðiligur ella okkurt líknandi hesin bilmikanningarin hevði ein sovorðnan fittan klena langan borð a so hann tók bara og borðaði gjøgnum glasið á instrumentbrettinum og allan vegin inn í peruna og so sløknaði tann reyða lampan sjálvandi alarmurn var vekk problemið var loyst og bilurin bleiv lýstur til sølu til viðgerðar í dag er eitt uppskot til samtyktar um at góðkenna landsrotnskapin fyri tvey túsund og einogtjúgu løgtingið samtykkir væntandi at góðkenna landsrotnskapin við nøkrum viðmerkingum átalum og áheitanum um at fáa viðurskiftir í rætt lag landsgrannskoðanin staðfestir at nógv er sum tað skal vera og at samanumtikið hildu flestu játtanir tað allarmesta er sostatt í lagi og tað sum er gott tað er ikki ringt men nøkur ting eru at fílast á og tað eru ikki bara smáting og fleiri teirra eru tíverri afturvendandi tað skuldi ikki verið neyðugt at nevnt hesi viðurskiftir meira enn eina fer her men tað tykist sum at onkur stovnar hava lyndir til at gera sum bilmikanikarin sum eg nevndi ignorerað á larmin og bora beint ígjøgnum peruna landsgrannskoðanin nevnir millum annað eisini at stovnsleiðslur eru sera seinar at svara tá landsgrannskoðanin biður um viðmerkingar saman er galdandi fyri landsstýrisfólk landsgrannskoðanin skrivar enn tá at hóast áminningar so fer hon í ávísum førum slett einki svar frá landsstýrisfólkum tað er sera atfinningarsamt løgtingsgrannskoðararnir leggja serliga dent á eini seks viðurskiftir tey standa á fyrstu síðu í uppskotinum til samtyktar og eg fái ikki stundir at koma inn á tey øll meðan eg havi valt mær nøkur burtur úr rúgvuni viðvíkjandi útbjóðing av vørum og tænastum í rundskrivi frá fíggjarmálaráðnum er ásett at keypa av vørum tænastum skulu bjóðast út alment á keypsportalunum um keypið er størri enn fimm hundrað túsund krónur eisini er ásett at keyp millum hálvtrýss og fimm hundrað túsund krónur kunnu avgreiðast við tilboðsfyrispurningi frá í minsta lagi tveimum veitarum og at tílík keyp eisini kunnu verða boðin út á keypsportalinum at mann bjóðar út hevur fyrst og fremst tvær orsøkir tann eina er at øll skulu hava sama møguleika at bjóða upp á at veita vørur og tænastur til tað almenna hetta er kanska tann viktigasta orsøkin hin orsøkin sum er meira ella minni ein góður bivirkningur er at mann harvið fer tann rættasta prísin og hetta iritera meg virkuliga at síggja at stovnar ikki bjóða út tí ansa okur væl eftir okra egnu pengum so skulu okur ansa dupultso væl eftir skattgjaldarans pengum hetta eru súrt kentir pengar og tað er við ringum tannabiti at tær verða kravdur inn tí líkist tað svartasta ongum at søpla tær burtur upp á hendan mátan landsverk hevur kanska tað longsta kapittuligu frágreiðingini enn einaferð verður ein so kallað konsortiavtala millum landsverk og hoj asfalt umrødd um asfalk til nýggju undirsjóvartunlarnar ivamál var um hesa avtalu í fleiri ár og hvørki landsverk ella fíggjarmálaráði ónti landsgrannskoðarinum aftur tá hon spurdi um tað nú er svarið so endiliga komið og niðurstøðan er nú at konsortiðavtalan ongantíð hevur eksisterað men hon hevur so kortini við fíggjarligari trygd frá landsverki givið einum lítlum asfalfelagi arbeiði sum í mai tvey túsund og einogtjúgu var komið upp á sjeyoghálvfjerðs milliónir eitt afturvendandi fyribrigdi hjá landsverki er at seta arbeiðið í gongd uttan at bjóða út tað er ikki í ordan og landsgrannskoðanin fílist harumframt á at almennar byggiverkætlanir ikki verða góðkendar ella avhendaðar orsakað av feilum og manglum dømi eru glasir sum bleiv tikið í brúk í tvey túsund og átjani har sum tar ganga yvir túsund fólk dagliga hann er statvek ikki góðkendur og hamragarður sum erhard jacobsen løgtingsmaður nevndi sum beð tiki búk í tvey túsund og ellivu sum statvek iki r handaður til vágs kommunu joensen orsaka staðfest verður eisini at fíggjarstýringin av hobygninginum bygninginum ikki r verið nøktandi har er ein størri frágreiðing á veg frá landsgrannskoðaranum um hótbygningin so tað taka okur seinni men tað kann undra meg at okur aftur eru farin av sporinum serliga tá hugsa verður um at glasir burdu staðið rímiliga frískt í minninum hjá okkum øllum viðvíkjandi strandferðsluni verður enn einaferð nevnt at arbeiðið at gera nýggja ktoskipan er sett í gongd uttan útboð og uttan at gera skrivliga avtalu hetta arbeiðið er nú støðgað og so at siga einki brúkiligt brúkiligt er komið burturúr veitarin hevur fingið milliónir av skattapengum fyri eina skipan sum er komplett obrúkilig sjey milliónir av almennum pengum søplaðir burtur og farnur útjógn vindeyga vindeygi mann kann kanska uggarski við at stjórin fyri einaferð skyld er farin sama veg viðvíkjandi manglandi innaneftirlitið á stovnum skrivar landsgrannskoðaran millum annað at innaneftirlitið hjá yrkisdepinum hevur verið veikt um einføld eftirlit vóru í ktoskipanini kundi tey spart stovninum fyri nógv handiligt arbeiði og birt upp fyri at feilir hendi sum til dømis at sama upphædd kann verða goldin út fleiri ferðir og um stutna sigur landsgrannskoðanin at hon kann ikki sanna at roknskapurnir eru rættir millum annað tí at stovnurin ikki hevur nóg væl skipað eftirlit við lestrarvirkni hesir báðir stovnar yrkisdepilim og stutni hava goldið lestrarstuðl til fólk sum ikki lesa og ferðastuðul til fólk sum ikki hava ferðast um skipanina hjá arbeiðsupprunaeftirlitinum skrivar landsgrannskoðanin at hon er viðbrekin við ongum ella í besta føri veikum innaneftirlitið landsgrannskoðarin nevnir eisini at fíggjarmálaráðiðráðið sum skal hava eftirlit við við strandferðsluni bað gjandstovuna rinda fíggjarmálaráðnum pengar av játtanini hjá strandferðsluni fyri onkra kanning sum ráðiliga gera løgtingsgrannskoðararnir átala at fíggjarmálaráðið flytur útreiðslur frá fíggjarmálaráðnum til strandferðsluna uttan at strandferðslan sum hevur ræðisrætt á játtanin hevur góðkent útreiðslurna tað undrar somuleiðis at gjaldsstovan rindar pengar av játtanini hjá strandferðsluni uttan at strandferðslan hevur váttað viðvíkjandi taksx og føroyski altjóða skipaskrásetingini fass fastskipanin er ein skattaafturberingsskipan tað vil siga at tað sum manningin á einum fastskipi rindari skatti verður afturborið reiðarínum í rindar lønina landsgrannskoðanin staðfestir og undrast á at afturberingin kann vera størri enn skatturin av vintøkum og bað um viðmerkingar frá taks men fekk einki svar av tí at feløg verða skrásett í vinnuskránni og ikki skip so kann vandi vera fyri at at goldum skattur verður afturborin fyri skip sum ikki eru í fass viðvíkjandi taks og aluvinnuni taks hevði ikki skrivligar mannagongdir fyri eftirlitið av um tøkugjald sum fyritøkur geva upp var rætt taks hevði ikki gjørt annað eftirlit viðvíkjandi tøkugjaldi enn at eitt arstarvsfólk hugdu at skrásett í uppgerðinum einki sjálvvirkandi eftirlit var við at til dømis prísurin var rættur at avgjaldið var rætt roknað ella at samlaða kilotalið av laksi faldað við prísinum gav rætt tøkugjald skrivar landsgrannskoðarin okur tosaðu um at ganga kilo við krónum og okur tosa um eitt tøkugjald sum í tvey túsund og einogtjúgu var knappar tvey hundrað milliónur dømi vóru um at alifyritøkur bóðu taks rætta fyrrsendar uppgerðir millum annað tí at feilur var í fyrriuppgerðini ella at uppgivni kiloprísurin var skeivur tað vóru alt feilur sum taks skuldi og kundi havt upp dagað um stovnurin hevði eftirroknað uppgerðirnar hetta er sami stovnur sum opnar hvønn einasta lítla pakka sum kemur til landið fyri at tryggja at mann ikki fær einar ótollaðar undirbuksur takk fyri