Jørgen Niclasen (Fólkaflokkurin (People's Party)), speaker, 2022-03-22
Topic: 1. viðgerð LM-109/2021  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum  (Nágreining av uppgerðini fyri skatting av vinningi frá sølu av veiðirættindum)
ja harra formaður navnið á hesari lógini er kanska líka torskilt sum lógin sjálv men hetta er altso løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um skatting av vinningi frá sølu av veiðarættindum ja æh tað sum er við hesum uppskotinum hetta her er faktiskt ein lóg sum faktiskt er er sprottin úr kanska eitt sindur av einari ávísari sjúku men tað sum liggur í hesum uppskotinum tað er at um onkur hevur fingið veiðurættindir og selur hesi veiðurættindini og har við fær peningin í egnan lumma so verður tað hart skattað tað vil siga at eigarin av veiðurættindunum føroya fólk skal so fáa ein bróðurpart burturav tí vinningi sum kemur burturúr hetta her er hendan lógin er ja eg tori væl at siga er er faktiskt ein prísur sum sum vit í okkara flokki hava rindað fyri at fáa lógunum sjófeingi tillagara so gott sum hon nú er tí at hendan lógin ja hon hon skal tryggja at um onkur fær pening í egnan lumma við bara selja fiskirættindir jamen so ar tað rímiligt at føroya fólk fær bróðurpartin av tí eftir sum føroya fólk yvir eigari men á hinari síðuni so ger ein lóg sum hendan at hon bremsar tínamikki tí tá mann hugsar um handlar so vil ein lóg sum hendan sum skatta so hart gera at handlar sletki fara fram ella at mann kanska finnur onkran annan veg at gera ting uppá ella hvat veit eg altso hendan lógin er ein ein forðing fyri dinamikki og tað vil siga a vit fáa ikki tað framggd og tað yvirhøvur tað eina útvigling í hesari vinnuni sum vit annars kundu fingið hetta virka sum ein ein ein ein bremsa sum ger at ferðin verður minni enn hon annars kundi verið og vinnan har við gevur heldur minni av sær enn hon annars kundi gjørt ítøkiliga uppskot h hevur verið inni og hugt jamen eru ikki ting her sum eru óheppin altso endamálið við lógini er at selmannarættindi tjena pengar og fær pengarnar í egnan lumma og fyri síðan at kunna brúka privat so skal tað skattast tað hevur ongantíð verið endamálið í lógini at um flytingar henda inni í vinnuni sum bara tænavinnuni og tað er eingin persónur sum fær nakran pening altso tðhetta her er ein skattur sum skal vera um ein persónur tjenar pengar taðvil siga fær pengar øh og tí eru broytingarnar sum er í hesari lógini eg kundi gott hugsað mær tat vorða meiri enn tað men her eru nakrar í sum til dømis siga at um ein eitt reiðarí ætlar at byggja nýtt til dømis og her er ein íleggjari sum vil skjóta nakrar milliónir inn fimm tíggju milliónir ella eitl annað afturfyri at koma at eiga tretivu prosent ella hálvtrýss prosent av partapeninginum í hesum her so ger tað at hetta reiðaríið er ført fyri at kontrakta eftir nýtt skip og e tað haldi g er gott at at slíkt ber til men har traðkar hendan her skattalógin inn og sigur hó hó nú koma gott nokk tíggju milliónir inn í hetta felagið men nú teir gomlu eigararnir eigar nú bara helvtina av felagnum og tað vil siga bara helvtina av veiðurættindunum altso hava teir selt hin helvtina av veiðurættindunum sambært hesari skattalóg og skulu tí setast í skatt av hesum pengunum sofragt er tað teir skulu ikki rindast beinanvegn men felagið skal seta skattin av tað vil siga at tí roknisskapinum so hevur tað felagið fingið tíggju milliónir inn men felagið er ikki blivið tíggju milliónir ríkari tí har er er er størrahelvtin sum í roknisskapinum skal setast av til hendan at rinda hendan skattin og tað vil siga at tá tú so møtir upp í eina peningastovnir so sigur peningastovnurin ja ja men altso her er gott nokk komið pengar inn men tað er sett av til skatt og tað vil siga tað at tað er ikki nakað sum felagið ræðuryvir ella vist tað gongur illa so er tað ikki nakað sum peningastovnurin kann fáa og og og hatta har er er simpult enn óheppið tí nú er mann so broytt tað til í hesari lóggávuni at kemur peningurin íp á hendan mátan so sigur mann ja verandi eigarar um teir einaferð seinni selja ella um teir einaferðn at fara at fáa vinningsbýtið sum partur av hesum innskotinum jamen so er tað nú nú tosaðu vit um at nú var tað kanska ein søla so skulu eigararnir skattast altso tað vil sig at skatturin fellir ikki til gjaldingar fyrr enn persónarnir veruligak fáa pening fyri hesi rættindini og verður ikki settur av soleiðisnar at felagið er hendan her skattin verri fyri tí t felagið hevur ikki gjørt nøkrum nakað so í hesum so broytir mann tað til at kemur eitt innskot so er tað í lagi tað fellur ikki skattur men kemur át vinningsbýti seinni ella mann seinni selur jamen so fellur tað og tá nær mann um som at siga endamálinum tavisig at nú ber til hjá øðrum at skjóta inn í á felag fyri at fáa tað enn betur og tað ber til at fáa fíggingina víðari og um so er at teir persónarnir sum áttu alt áðrenn fara at tjena pengar so rinda teir hendan her skattin av vinninginum eitt annað sum hevur verið eitt sindur óheppi tað virka fyri mær sum tað er eitt sindur løgið tulka av av taks og tað er at um tvær reiðaríir býta um fiskirættindir tað kann vera sæ ymisk vita tit hvat fiska tit bara alla lodnina hjá okkum í íslandi og so kunnu tit fáa sild í føroyum staðin fyri og tað gongur líka upp so hevur taks tulkað sambært hesari lógini at tað verður roknað sum søla báðar vegir tað vil siga tæð reiðaríið sum hevur latið lognina yvir til eitt annað felag hevur sambært taks selt lognina so skal hon gerast upp í virði og har fellur ein stórur skattur á hinari síðuni hevur eitt annaðreiðarí latið sild yviri hin vegin aftur so sigur taks tað er ein søla og har skal rindast ein stórur skattur men altso hetta var jú bara skattur av einum vinningi við snakkaðu um tað er tað sum lógin eitur og tá ið tvey reiðaríur býta um líka yvir sama virði á kvotum so er eingin vinningur men soleiðis hevur taksfalt at tulka tað og tí hevur mann simpultenn bara gjørt at mann fer inn í lógina og broytir tað til at umbýtur mann rættindir líka yvir jamen so er eingin vinningur har so gongur tað líka upp øh fyri at nevna nøkur onnur ting sum sum eru sum ikkiru við hesari lógini sum vónandi kundu koma seinni so er tað at at tað er dømir um at lýniskip líkasum hava avgjørt viga tið hvat tit fiska íslandskvotuna fyri okkum og tað er fyr so í lagi og tað hava teir so gjørt hvørt ár men nú kemur taks inn og sigur at av tí at tað ikki allir eigararnir eru teir somu í hesum báðum reiðaríunum er er meginpartin av eigaranum teir somu men ikki allir so sigur taks jamen so út so verður tað roknað sum ein søla og skal so rinda enna her er normaskattin og hetta eru stórsar somu eigari men ikki presistarsomu fingu ikki ta broytingina við hesa ferð men eg haldi tað ei man hyggja eftir seinni tí sjálvandi má tað vera má tað vera betur at at reiðaríur líkasum finna út av hvar á hvørjum leiðum royni eg heldur enn at øll royna allastaðni tað má kunna vera bíligari at mann líkasum letur tey satsa tað er hvussu so er er eitt dømi sum sum burdi verður hugt eftir eitt annað sum vit hava diskuterað nógv tað er eitt felag sum hevur ikki gingið val hevur fingið ein negativan neginpening og so kemur ein inni sigur veti hvat eg vil keypa tær reiðaríi fyri eina krónu mentað hevr ein negativan neginpening so sigur taks ja ja men altso so hyggja vit eftir hesum reiðarínum so ov so nógvir skip og so ov so nógvir fiskirættindir altso takmetur a fiskirættindini eru vernd tvær milliónir og altso so fær viðkomandi eina skattarokning v eina millión men altso fyri i lítlari løtu síðani so seldu teir felagið fyri eina krónur men tann einakrónan við at selja tað soleiðis at onkann kom inn við pengum i byggja felagið upp útloysaran skatt upp á eina millión tað verður so resultatið at handa sølan fer sletkik fram og vit fáa ikki tann útvigling sum kundi berji har men eg meini at tað eigur at kunna koma við seinni men sum í hesum uppskotunum at mnn skal kunna býta um rættindir uttan at útloysa skatt at mann skal kunna fáa innskotliga felag uttan at tað útloysa skattin beinanvegin at feløg leggja saman at tað kann gerast uttan at útloysa skatt beinanvegin loysir upp og kann skapa eitt sindur meira dinamikki enn tað sum annars er so vit fara sjálvandi at taka undir iðhesum uppskotinum hóast vit kundu hugsa okkum at mann hevði enn fleiri ting við enn vit hava frammanundan takkformar