Eyðgunn Samuelsen (Javnaðarflokkurin (Social Democratic Party)), speaker, 2021-03-11
Topic: 1. viðgerð LM-120/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um fyribyrgjandi heilsutænastur til børn og ung (Hækka aldurin upp til 18 ár)
ja takk fyri harra formaður hetta er eitt uppskot frá tjóðveldi um um hetta her við fyribyrgjandi heilsutænastum til børn og ung sum snýr seg um at at víðka tilboðini frá ella víðka arbeiðsøki hjá gygni so at mann fær at mann fær hetta her upp til átjan ár ára aldur at at børn og ung upptilátjanár aldur skulu fáa tilboð um attaher fyribyrgjandi og heilsu fremjandi heilsukanningar hjá heilsufrøðingi og so summ hetta her málið verður lýst so er hetta eitt av teimum tilmælunum sum eru í í tí nýggju sálarheilsuætlanini ø og tað snýr seg um hetta her við at friarbeiða fyribyrgjandi og heilsufremjandi og tað halda vit í javnaðarflokkinum er øgiliga umráðandi at mann raðfestir at arbeiða fyribyrgjandi bæði longu í barna og ungdómsárum kann man siga tí ati bæði tí at skjótari mann fær givið ta røttu hjálpina betri úrslit fær mann og eisini tí at mann fer sjálvandi eisini altso betri úrslitfarmann fyri tann einstaka men eisini tí at mann sær tað aftur seinni í minni útreiðslum og vit hava jú hoyrt nógv um hesi her børn og ung sum hava angist og vit hava hoyrt um at tað er ein vaksandi trupulleiki og vit hoyrdu bæði ein heilsufrøðing og ein frá sikualska deplinum fyri kortum í einari sending í útvarpinum har mann tosaði meher at børnini skuldu bíða so leingi og at mann veksnar munandi tí at bíðitíðini so langd til til barnasúklatrið til dømis og og tað virkar sum ati og eisini eitt sum var øgiliga interssamt í tísambandinum var nettupp at mann tosaði um at fáa allar hesar her ymsu geirarnir at arbeiða saman og hetta uppskotið tað tað snýr seg so um gygni vit hava havt eitt uppskot fyri kortin her í tinginum til viðgerðar um um økissálarfrøði og vit hava jú vit hava hava onnur tiltøk eisini sum hava við trivnað hjá børnumungum at gera mann hevur arbeiðið hjá ssp eisini tað sum tað sær út til at vera tað sum mann manglar faktiskt kann mann siga tað er deils deils at mann hevur samanhangandi skipanir at ikki steðgar sum hettar til dømis gygni steðgar tá ið mann er tá ið mann er um fimtan sekstan ára aldur mann vil gjarna hava tað eitt sindur longur altso at mann sær tað samanhangandi í aldursaldursamanseting men eisini at mann fær samanhangandi tænastur at mann fær skipað tað soleiðisar at mandlin líkasum fær alla ta orkuna sum er sett inn á hetta her økið at mann fær teg líkasum at arbeiða saman at mann kanska fær sovorðnir toymir her stendur so upp til átjan ár og so hugsar mann átjan áríð at tá ið mann kanska akkurát byrjaður á miðnám skuldi mann havt altso skuldi tað verið upp til átjan ár tí tá ið mann myndiur ella er tað skuldi mann fevnt um til mann vara liðugir av miðnámi tí at tað við økisálarfrøðini tað uppskotið sum var frammi hjá jóannesi jóannes johannesen tað snúði seg um at mann kundi fara at hyggja eftir tí sum sum var á miðnámi at mann fekk økisøkissálarfrøðina inn saman við gigni otí kundi mann sagt skal mann eisini hyggja hinvegin á miðnámi hevur mann so vegleiðing um mann hevurorðblindað ug mann hevur mann hevur sálarfrøðiliga hjálp er tað eitt sovorðigt toymi sum mann eisini skal hava logri niðri í skipanini tað er hvussu er viktigt at vit arbeiða at vit arbeiða fyribyrgjandi og at vitaltso at mann fær skipað tilboð til hesar aldursbólkarnar tí at vit hoyra allastaðni frá ati mannsiga kanska tilsamans er ein rúgva av tingum inni í systeminum men men ttey vit fáa ikki gagnnýtt tað nóg væl tað er mann færi ein av hjálp í einum geirar ein av einum øðrum eina tí trigja at tað er kanska har tað er at vit skulu hugsa eitt sindur øðrvísi har tí at tað er ótrúliga viktigt at vit fáa steðga hesum her hesari gongdini við at ja tað er vaksandi millum ung fólk øsálarheilsutrupulleikar og vánaligur trivnaður vit hava havt onkra onkra hoyring í samband við uppskoti um økisøkissálarfrøði og har fáa vit at vita frá skúlanum at hetta er vaksandi trupulleikar og tay vita ikki hvar tað kemur frá men tað er viktigt at vit fáa steðga tí beinanvegin og tað trúgvi eg tað skal ein ein ein sovorðnur heildarinnsatsur samskipaður innsassur til ella ei samskipað tilboð upp á onkran máta tá ið tað er sagt nú tosa vit alla tíðina um teir trupulleikarnar sum eru men tað sum er so líka viktigt tað er tað at mann fær sett inn langt langt árin við fyribyrging so at vit ikki blíva við at koma í altso at teysi ungu ikki tð ikki bleiv við at útvikla seg til alvorligar trupulleikar so at at at fyribyrgingin hon er ómetaliga viktig at vit leggja stóran dent á hana eisini so at eg vil siga ati at vit vita at mann ikki altíð at mann ikki altíð fær teg neyðug hjálpina og vit vita at at tey ungu ikki altíð fáa te neyðugu hjálpina til tíðina so eg haldi tað er er at har vit skulu hava fokusið á og skal mann geva nakað sum er líkasum eina hjálp sum er siga í ein heild so má mann eisini hava henda partin við sum eitur tað heilsufremjandi og tað sum gygni stendur fyri so at vit og javnaðarflokkinum við fara at geva hesum uppskotinum eina góða viðgerð tað stendur sjálvandi her í at eð ikki verður til hoyringar tí at tí at hetta er ein partur av ella ummælis tí tað er ein partur av sálarheilsuætlanini og tað er ein tvørfagligur arbeiðsbólkur sum hevur gjørt hana men eg vil mæla til at hetta her uppskotið verður líka sum at mann tekur tær hoyringarnar í nevndini og kanska sær tað í tí heildini sum har hitt uppskotið við sálarsálarfrøðiliga hjálp eisini líkasum er ein partur av tí sama mann fær tann vinklin við eisini takk fyri harra formaður