Edva Jacobsen (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2021-11-30
Topic: 1. viðgerð LM-039/2021  Uppskot til samtyktar um tilráðingar frá Útnorðurráðnum í 2021
takk fyri harra formaður nú eru málini væl lýst tað sum vit hava í í ár við tað eru tvær tilráðingar sum blivu sum hennik old var inni á sum bliv viðgjørdar í vági tá ið vit vóru til ársfunt og tað eru tað er mál um um at okkara okkara mann sigur landsstýrisfólk á øllum trimum økjunum kunnu møtast í øllum trimum londunum og umboða ella umrøða umhvørvi og veðurlag og orkuspurningin sum í síni heild og orku ella klima broytingarnar tær eru ein av teir størstu útforsingarnar sum eru sum vit standa yvirfyri og tí heldur mann tað týdningarmikið og tað haldi eg eisini sjálv og tað hildu vit í útnorðráðnum at mann gjørdi eina fasta skipan soleiðis at tey sum eru umboðandi tað økið í hvørjum landi møtast gera tað sum eina fasta skipan tað kansn so liggja í sambandi við at mann hevur annan fund hvar ið allir eru til staðar at mann kann skipa tað soleiðis at teir møtast og og viðgera hetta her í januar í tveyogtjúgu tá hava vit eina konfiransu eina temakonferansu í akgreri sum viðvíkur akkurát í hesun her umráðunum viðvíkur orku klima og veðurlag tá er sum ministrarnin eisini bjóðaðir við so um tað so er at møguligast kundu teir tikist upp tá ella tá vit eru á norðurlandaráðsfundi í um heystið tá eru eisini ministararnir til staðar so tað skal ikki verið trupult at funnið eina eina tíð hvar teir kunnu møtst men tað hevur akkurát sum ikki ligið í kortinum at tað hevur verið skipað beinleiðis og tað haldi eg eri týdningarmikið at tað blívur skipað tí tað er nógvir evnir og nógv áhugaverd evnir at viðgera akkurát innan fyri innan fyri hetta økið eisini tað viðvíkur klima arktis og hvat ið ið so líkasum møtur hjá hesum londunum ísland føroyar og og grønland hin tilráðingin er tað við fjarundirvísing og sum henrig var inni á eisini hennik old at tað merkja vit ikki kanska so nógv til men har kanska hugsaði eg eitt sindur um nú hava vit havt nógvar netfundir hesi síðstu at síðan korona byrjaði hennik older su verið formaður tað tíðarskeiðið og formaður fyri fyri øll ráðini altso ja prinsidentur sum vit kalla tað og og tað er kanska tann sum í øllum hesin her roysi mest vissi mann kann siga pp á tann máta so tað bleiv netfundir og har haldi at eg vil siga tað soleiðis at vit viti viðgjørdu eitt sindur síðsta summar nú í summar tí vit skuldu hava eina ein ársfund yvir í í grønlandi og so bleiv tað líkasum borið upp á mál at mann møguli tatskuldi gera hata í neti og mann kundi hava fundirin er yvir nakrar vikur tveir tímar hvørja viku og tá haldi eg atat hennrik old sum tá var formaður og og kendi ikki so lítið til tey grønlendsku viðurskiftini og siglt tar í nógv harrans ár vit drófta eitt sindur eftir her aftur og fram hvat týdning tað hevur tað kann følast latt hjá okkum vit bæði koyra omaná og undir vatni og hvat veit eg og hava g skjótt við at koma millum økini og halda deka nú seint viðhvørt men tá mann so kemur á á tann grønlendska marknaðin so eru altso aðra mansir ljóð í kvípunum og og og tey vóru sera glað fyri tað at vit kundu hava tað sum tí hetta her við at møtast nú vóru vit nakran ferð saman á netið og tað er ikki øll net sum sum eru líkastind til hetta her og og so royndi mann at sita so mitt í einum samtalu so sær mann bara at fólk bevekastinendan tog hoyrir ikki eitt orð og og taey hoyra heldur einki og fara faktiskt detta út áv samtalum so at tað er øgiliga gott at vit fingu broytt tað og bara flutt pengarnar fram soleiðis at at vit kunnu møtast fysiskt og tá ið tað eru at vit hava ráðstevnur er í grønlandi so vilja tey eisini gjarna líka sum vit onnur vísa síni lond fram og og og og vísa teirra mentan og vísa ja mmann siga at tað at mann kemur øiliga tætt upp á fólki tá mann er har við útnorráðnum og mann kemur út til mann sigur mann hvussu tey hvussu tey búgva og hvussu tey hvussu tey virka og tí hava vit eisini tá vit tað verið har vi tað bæði verið asrat í lulesatt og í suðurgrønlandi og og túð kemur ótrúliga tætt upp á tey og teirra nátúr og tað hava setta tey stóran prís upp á at tey kunnu vísa og eg haldi eisini tá vit tað ver í íslandi í sambandi við mann sigur ofta jamen altso hví skal mann reisa til londini mann hevur jú net men tað er ikki tað sama tú kemur ikki tætt upp á og tá ið tú skalt viðgera mál sum sum viðvíkur nú er tað eina málið her um fjarundirvísing tað er øgiliga lætt at fáa forstáilsi fyri tað tá mann er verið har yviri og sæð hvat fyri avbjóðingar tey hava og soleiðis sum tíðirnar eru í dag so vtað sum eisini ligur til grundfyri heta her ta tað er at tann teknologskvúklingurin hann er so nógv framfarin árini at tað má vera týdningarmikið at mann kann samanseta ein útbúgving soleiðis ag ikki er noyddur at møta fysiskt á einum staði alla tíðina tí at at tú kanska skalt ein dag tveir dagan um vikuna og so kanst tú fara heim og hava kanska fjarundirvísing í einum tað pjøurski er entinellur tað kann vera ein kompinatión og eg haldi at vit hava øgiliga trupult við tað eisini í føroyum vit hava eisini undirvísingar sum t saktans kunnu leggja eitt sindur við síðuna av vissu vit bara kundu miksa tað lítssindur at tú møguligat kundi vera heima hóstøgn mí aftur týsdag og hevði tveir dagar í fjarundirvísing tað vildi gjørt tað lættari men duga ofta illa at hugsa hasar tankarnar entin skal tað verða bara yvir netið ella skal tað vera bara fyskt á staðnum men men hini hin kompinsatiónin hon ber eisini væl til eitt annað sum sum vit so hava viðgera tað er sum tað er eisini blivun sagt framaum tan sum eg ikki kvist enntaka tað er tað erkostnaðirnir ella roknskapurin yvir hvat tað kostar og tað broytist ótrúliga lítið tað er nakrar krónur tað broytist fyri fyri hvørt ár samanlagt er tað tvær milliónir og tvey hundrað og tólv og har er so eisini hundrað og seksogjúgu túsund fer til ligraturðprísin sum eru eisini øgiliga øgiliga viðkomandi og og gott haldi eg sjálv og eg haldi sjálv at vit hava ofta snakkað um ti útnorðráðnum útnorðarin er tað sum vit sjálv vilja gera tað til tað er ein øgiliga áhugaverd og og spennandi ráð sum viðger øgiliga nógvar spennandi tættir altso nú fara vit í januarmánað upp tlakur eru og hava eina eina temakonfiransu um orku og og meira sum mann sigur viðkomandi kann ikki blíva vit høvdu eina temaorans høvdu seinast høvdu vit um mál í útnorðri og tað er so kann mann siga ja jamen altso vit hava okkara mál eg havi líka so væl sum vit hava at tað líka skjótt kundu vit missa tað visu vit halda fast og tað vísir seg at har vóru nemiliga sum eitt sindur áhugaverd hugleiðing tað var fólk frá íslandi sum høvdu fyrilestur og tosað um avbjóðingar hjá børnum sum vóru tveyeitt hálvt ára gomul og eg haldi tá børn er tvey ára gomul so haldi eg atað tað er vaksin sum hava avbjóðingarnar tað kann ikki vera avbjóðingin í málið hjá einum einum barni vit velja um barnið skal sita og kikka í ein eibardi fyri at linka ella tað skal ikki gera tað ttað er illa vit velja at lesa eina føroyska søgu fyri barni eg veit gott at teknikkurin ger tað at hann er rúkandi ferð men tá tú tosar um avbjóðingar við tveyáragóðum børn og eg kanska í einumvøkgustovu tá haldi eg sjálv at at mamma hugburðsbroytingin má vera millum tey sum passa tey tí tey teystýra ikki tí sjálvi so so tað er tað fer øgiliga langt niður hetta her við at tað vísti seg tað er øgiliga áhugavert tann tann fyrilestrin sum vóru í tí konfra ella tí temakornfransum vit høgdu at vísa hvussu stóra avbjóðigi kann e vera í einum máli sumer dekkað av nøkruroghávtrýss túsund fólkum hvussu skjótt vit hava verið vitjan nakrantíð í íslandi tey eru nkunøkur freiri enn vit men men vit vóru eisini har yvir í mentanmálarnevndini og mann rennur seg alla tíðina í avbjóðingina í hvussu hvussu avbjóðandi tey hava við at fara útir um sítt egna mál uttan at fara yvir tilendskt tey tey blivu púra fastløst við taði hildu at tey skuldu royna okkurt á norðurlendskum og tað var ett sindur áhugavert nú nú tá tey mannatingir í íslandi ati tað er eftir málið í útnorðráðnum tað er norðurlendskmál og tað segði hon sum var í har nú tá eg var yvir til arktis sørskul at tey runnu skríggjandi vekk kann man siga pent a norðurlendskt og tað høvdu ordiliga ilt við at manna nevndina tí tað hevði ikki sluppa at brúka enskt sum høvuðsmál og og og tað tað er bara so at vistu vit taka tað sum høvuðsmál so hekta vit fullkomiliga grønland burturúr so at men men tað er bara tað vísir bara minstrið um tá ið tað kemur til málavbjóðingar hvussu hvussu skjótt tú kanst skeikla visti tú ikki allan heldur fast og roynir at at varðveita og byggja upp títt egna mál tei hatta havar so ikki konferansan sum er nú men nú er tlerrnir er í í útbúgvingum og orku so at nú e tíðin farin takk fyri harra formaður