Jógvan á Lakjuni (Fólkaflokkurin (People's Party)), chairman, 2021-04-15
Topic: Formaðurin las skriv frá Høgni Hoydal, dagfest 15. apríl, um farloyvi sambært § 63 í Tingskipanini, og at næsti maður á lista Tjóðveldis  tekur sæti. Ingolf S. Olsen, sum er næsti á lista Tjóðveldis, hevur boðað frá, at hann ikki kann taka sæti.
k bræv til løgtingsformannin umbøn um farloyvi undirritaði vil við hesum biðja løgtingi um farloyvi fráog við í dag hósdegnum fimtanda apríl tvey túsund og einogtjúgu til mánadagin triðja mai tvey túsund og einogtjúgu og at næsta fólk á lista tjóðveldi tekur sati á tingi í farloyvistíðina virðingarmest høgni hoydal løgtingsmaður og næsti maður á lista tjóðveldis í er ingolf sólavan olsen sum hevur verið á tingi í teir síðstu fjúrtan dagarnar men hann hevur eisini sent eitt bræv til løgtingsformannin hann sigur eg skal við hesum boða frá at eg ikki eri tøkur at taka sat á løgtingi tað ið eftir er á mánanum um boð skuldi verið eftir mær eg verið tøkur aftur frá og við mánadaginum triðja mai sigur hann vinarliga ingolf s olsen varða fólk fyri tjóðveldið og so er tað soleiðis at næsti maður á listatjóðveldis er torva jacobsen men hann hevur ikki verið á tingi fyrr í hesum valskeiðnum men annars gamal garði so vit mugu kanna valbrøvini í samband við tað og eg fari at heita á jákup mikkelsen hennika old billijustinussen o ruttvang og rósi samuelsen um at kanna valbrøivin ja ímeðan verður tingfundurin niðurlagdurso er tingfundurin uppafturtikin og jákup mikkelsen fær orðiger so væltakk fyri harra formaður vit hava hugt atir valbrøvunum ruttvang og rósa samuelsen hennikoald billiustinussen og undirritaði og vit hava kannað valbrøvuni vællistan væl úrslitið og nú tað ikki ber til hjá ingolfes olsen at møta er vit komið til at næsti maður á listanum hjá tjóðveldi er torbin jacobsen sum fekk tvey hundrað og átjan atkvøður við seinasta val og vit fara tí at mæla til at torba akobsen tekur satið tingið takkfyri hara formaður ja takk fyri eg fari so at mæla til at vit uttan atkvøðugreiðslu samtykkja at torbjarn jacobsen kann taka satið á tingi fyri tjóðveldi tað er samtykt so kann torbjørn jacobsen taka orðið ger so væl nei taka sati á tingi orsaka ja vit fara so víðari ella vit fara so til dagsskránna í dag og koma til triðju viðgerð av løgtinsmáli nummar fýrs tað er uppskot til løgtslóg um broytingar løgslóg um tryggingarvirksemi tekning av ávísum sertryggingum í útlendskum tryggingarfeløgunum nakar sum biður um orðið tað er tað ikki so er orðaskiftið enda og vit fara at atkvøða í hesi málinumvið triðju viðgerð og við aðru viðger varð hetta málið samtykt við níggjuogtjúgu atkvøðum fyri ongari ímóti og ongari blankar vit atkvøða núvit eru liðug at atkvøða málið er samtykt við tveyogtretivu atkvøðu fyri ongari ímóti og ongari blankarum og so sostatt avgreitst frá løgtinginum síðani er tað løgtingsmál nummar hundrað og sekstan tað er triðja viðgerð og tað er uppskot til løgtslóg um broyting løgslóg um lestrarstuðul og er tað nakar sum biður um orðið tað er tað ikki fór et at atkvøða orðaskiftið enda og vð við aðru viðgerð varð hetta málið samtykt við níggjuogtjúgu atkvøðum fyri ongari ímóti og ongari blankari vit atkvøða núja vit eru liðug at atkvøða málið í samtykti við einogtretivu atkøðn fyri ongar ímóti ongari blankari og er endaliga avgreitt frá løgtinginum og síðaer tað síðani er tað tann triðja triðja viðgerðin tað r av løgtsmáli nummar tveyogfjøruti tað er uppskot til løgtslóg um broyting í ar broyting ið lópi kentkorilsa um straffiløg til revsilógi triðja viðger er ta nakað sum biður um orðið tað er tað ikki so orðaskiftið enda vit fara at atkvøða í hesum málinumí aðru viðgerð varð hetta málið samtykt við einogtjúgu atkvøðum fyri sjeyímóti og ongari blankari vit atkvøða núvit eru liðug at atkvøða málið er samtykt við trýogtjúgu atkvøðum fyri átta ímóti og ongari blankari og er endaliga avgreitt frá løgtinginum tað vóru atkvøðugreislirnar í dag nú fara vit til fyrstu viðgerð av løgtingsmáli nummar hundrað og seksogtretivu tað er uppskot til løgtingslóg um veiðugjøld fyri fiskiskap til veiðugjaldslógin vit skulu biðja um framsøgumennella fólk fyri fólkaflokkinum er tað jákup mikkelsen fyri sambandsflokkin magnus rasmussen javnaðarflokkinum aksel johannesen fyri tjóðveldið pálla reynatúgvu fyri miðflokkin bill justinussen fyri framsókn ruttvang tað er tey sum eru komin uppá her og fyrst fær jakup mikkelsengersuvæl takk fyri harra formaður leingi er tað ið væl skal vera nú er uppskotið endiliga komið á tingborð um veiðugjøld og tað er ikki tí at tað ikki hevur verið arbeitt við hesum og tað er ikki tí at mann ikki hevur roynt at funnið eina breiðari semju um hetta uppskotið nei landsstýrismaðurin hevur gjørt alt tað sum hann e kunnað fyri at fingið eitt uppskot sum allir partar kundu tikið undir við og eg haldi sjálvur at tann valdi at út frá samgonguskjalinum at siga við einum arbeiðsbólk at tað sum veiðugjaldið skuldi geva landskassanum skuldi líkjast tí sum varð tikið inn í tvey túsund og átjan og legði so upp til hendan arbeiðsbólkin har vinnan eisini var umboðað so var tað ein góður máti at finna eina eina semju ímillum myndugleikan og og vinnan tað er soleiðis at samgongan sett sær fyri at dagføra skipanina við veiðigjøldum oskipanin við uppboðssølum av fiskiloyvunum bleiv avtikin við løgslóg um sjófeingi sum varð samtykt einogtjúgunda desembur í tvey túsun og nítjan hetta lógaruppskot miðaðir eftir at fremja málið um at dagføra skipanina við veiðigjøldum soleiðis at tey frameftir fylgja gongdini í vinnuni í dag er tað soleiðis at makrelur betalir einar krónur g hálvtrýss fyri hvørt fiskar kilo av rundarvekt norðravsild trýss oyrur svartkjaftir fimmogtjúgu oyru og áttfiskur rundarvekt sum er fiskar í barrnshavinum sum er nágreinað í uppskotinum hálvtrýss oyrur og tað sum mann kann siga er at at tað sum broytingin nú er tann at mann tekur støði í miðal avreiðingarprísinum í eitt ár og tað verður so stýrandi fyri hvat ið gjaldið verður árið eftir og so eru nakrar talvurður gjørdar sum vísa fintt hvat hvussu stórur partur av avreiðingarvirðunum í fellur sum veiðugjald og tað ger tað nermarið hjá vinnuni at fyrihaldast til hvat ið veiðugjaldið verður eitt komandi fiskiárskotið verður upp at skipanin við veiðugjaldunum verður avmarkað til tey fiskasløg sum í dag hava áeitt ásett veiðugjald til makrelur norðurasild svartskjaftir og bottfiskur í barðenshavninum og í sválbard á sama hátt sum í galdandi lóggávu skulu rættindi sum latin verða heimaflotanm eftir hesi løgslóg verða frítikin fyri veiðugjald í mun til galdandi løgslóg verða kvotur sum verða latnar garnaskipum eisini frítiknar fyri veiðugjald orsøkin til hetta er at hesin bólkur av misgávum ikki er við í galdandi løgslóg nummar hundrað og tveyoghálvfjerðs fá tvey túsund og seytjan og veiðugjøld so tað sum vit kunnu siga er at vit fáa ein einkla lóggáva um veiðugjøld og eitt sum vit hava sagt alla tíðina bæði í undanfarna vælskeiði og sum vit siga enn tað er tað at tað er avgerandi at at okkara vinna høvuðsvinna fær tryggar karmar elat arbeiða undir og tað er hetta her eitt dømi um menn tað sum harmar meg er at ikki er ein partur í øllum førnum av andstøðunum sum ikki hevur tikið undir við hesum her uppskotinum hóast vit fingu greiðar ábendingar um at tað var ikki langt til at ein semja kundi fáast so víst tað sum hon maðn valdi og eg giti av kanska serliga av politiskum strategiskum og taktiskum orsøkum valdi mann at ikki at taka undir við og ger eina semju við hesa samgonguna og tað haldi er øgiliga spell tí tað ger tað skapar nvðóvissi tá ið ein samgonga og ikki minst tá ið ein samgonga up á seytjan tinglimir gjøgnumførur eitt veiðugjald og at anstøvan ikki hevur undir við tí hvat sker viss nú tað verður ein broyting og ein nýggj samgonga kemur uppá tíspunt aftur tí hevði okkara vinna havt uppiborið at vit veruliga valdu og kýttu okkum at fáa eina semjihús sum var breiðari enn bara ein samgonga tað eri eg faktiskt sera harmur um hetta her uppskotið hevur fingið eina langgóa drúgva viðgerð og nógvir partar hava verið inn yvir tar so eg haldi at hetta er hvussu eit eitt uppskot sum er ikki yvirt so eg fer at verða samtykt vit fara at viðgera tað í fíggjarnevndini og tað skal fáa eina góða viðgerð takk fyritakk fyri tað er ein viðmerking frá páll areynatúgvu ger so væltakk fyri frú forkvinna framsøgnaðurin hjá fólkaflokkinum vísir á at tað hevði verið skilaligt av samlaða politisku skipanini at roynt at gjørt semju um hes viðurskiftini og eri ikki ósamdur við tí men tað má síggjast í ljósinum av tí sumsamgongan valdi at gera tá i man broytti lógina um sjófeingið tá spurdi mann als ikki ansøgun eftir nakað sum helst mann trumlaði á eina nýggja skipan ígjøgnum sum undanfarna samgonga hevði sum tá var í sum nú eru andstøðu sum sum hevði arbeitt við í fýra ár ella har á leið og so kemur mann nú og væntar at andstøðan bara skal siga ja og ammenn til tað sum útspælið hjá samgonguni tað haldi er eitt sindur neyðugt visu samgonguumboðini veruliga vildu tað sum tey siga seg vilja so tók mann allan pakkan og bjóðaði andstøðuni til at vera við í tí samstarvinum takk fyri jákum mikkelsen ger sovælfrú forkvinna eg má siga fyrst at pálla reynatúgvu hevur síðan at koma á ting nú víst veruliga ein villija til breiðar semjur og hevur spurt um tað fleiri ferðir og eg má siga at tað dámar mær sera væl men nú í hesari viðmerkingini so beginnaðn at líkjast tí traditionella tjóðveltsloysninum mann skal hyggja aftureftir mann skal siga at vit skuldu taka alt uppt til viðgerðar vit skulu alt hava alt ella einki vit hava samtykt eina broyting sum var neyðug við við sjófeingissloyguni nú var tað veiðugjøldini sum skuldu diskuterast og tað royndu vit at gera greitt vart við at tað var ikki til diskussión at fara inn aftur á uppboðssølu ella nøkrur onnur ting vit vildu hava eina semju um hetta veiðugjaldið men tað megnaði tjóðvaldsflokkurin ikki og tíverri so bognaði javnaðarflokkurin eisini og um tað er hitin í lummarni hjá tjóðveldsflokkinum sum er so so passaligur tað veit ikki men men vit væntaðu veruliga at tjóðveldið fór at vera viðtakkfyrinæsti at røða verður akselre johannessen ger so væl ja takk fyri frú forkvinna til viðgerðar er eitt uppskot frá landstýrismannin og fíggjarmálum um veiðugjøld á fiskivinnuna ella partar av fiskivinnuni øhh tað er soleiðis í føroyum tíbetur man knn siga soleiðis at sflest allar vinnur eru eru frælsar vinnur skilta tann hátt at tað er ein frí atgongd ein og hvør hevur atgongd til at starta eina vinnu fyritøku um tað inan fyri handil tænastur bygging ella aðrastaðnis so hevur mann atgongd til at eina fría atgongd til at spyrja eitt vinnu virksemi um hann er áhuga í tí kanska líka undantikið tá tað kemur til takxakoyring ikki heilt innarliga í tí men eghaldi at har skuld kanska kava serlig loyvir til og tá fungerar tað soleiðis at gongur tað væl í einari vinnu at tað er heilt heilt óvanliga stórur vinningur so er tað rættiliga nógv sum hava áhuga í og komað hesa vinnuna og tað koma tey harvið minkar vinningurin og blívur kanska burturúr einki og eru tað feir nógvar vinnufyritøkur so verið tað til undirskot men so hendir tað at ein stórur partur av vinnunum so fara úr vinnuni ella aktørunum tá teir fara ávknóranum uppá tann mátan taðsuma er kapitalismun kallar fyri tann ósjónliga hondin tá tað kemur til tilfeingisvinnur so er støgan heilt øðrvísi tí har er tað ikkiein frí atgongd tað er tað ikki í oljuvinnuni tað er tað ikki í fiskivinnuni í flestu øllum londum og tað er tað heldur ikki alivinnuni har skalt tú hava eitt loyvi ein framíshárætt frá landinum fyri at kuna virka í tí vinnuni og tá tað er so stórur vinningur onkur av hesum vinnuni herpeint ein egstraordinerastóri vinningur ja so kunnu t ikki fleiri koma inn har vit taka ein partur av vinninginum tað er teiy fáu sum g eri har tí tey hava fingið ov loyvi fram um øll onnur øh og hygg mann so eftir til dømis uppsjóvarvinnuni so sær mann at uppsjóvarvinnan hevur tey seinastu hvussu verið tíggju árini síðani vit fingið munandi størri tilfeingi havt eitti eitt yvirskot sum er fleiri faldað miðal yvirskot í øllum øðrum vinnum í føroyum øllum øðrum vinnum táð tosa vit sum arktikom mest peningastovnarnir og so framvegis tí er tað greitt tekin um at har er ein stór tilfeingisrenta tí har er lukrativt at vera og onnur sleppa ikki framat hesari vinnu men tað eru nøkur sum hava ein fram í hjárætt og orsøkin til tann er sí mann vil hava burðardygga beyði øh tað verðu ofta sagt hanntosar tilfeinis kjøld at hetta er ein skattur vit mu kki skatta á vinnuna for hart fyriti fyrsta so erg púvra samdur í at vit sklu ikki skatta vinnuna for hart í føroyum hava ein rímiliga laðarligan skatt á vinnuna átjan rosenti partafelagsskatt ti lgt í mun til ta flestu londini í europa og tað halda vit í janarflekki vim skulu hava enntá halda at vit kundu gott havt lægri skatt á lítlari vinnufyritøkur soleiðis at tað kundi fáa ein góðat byrja serliga um nýggjar fyritøkur upp á sít virksemi og har við yvirliva men skattur tað er at tað sum vit øll rinda uttan vit ítøkiliga fáa nakað afturfyri tað vail sega at rinda e skatt vit fáa ikki nakað framísjarrætt í mun til onnur men visiu vit gera sjúk so fáa vit fría atgongd til heilsuverkið sol at tørvir fara á skúla s kuldu fara á ókeypis skúla og at vit kunnu brúka samferðslukervið sum er útbygt í skattapengum o jøvnum føti og øll onnur tá tað kemur til eitt gjald fyri fiskirættindi so fært tú nakað ítøkili fam um øll onnur tí er tað ikki ein skattur tat helgur ett avgjald tað er eitt gjald fyri nakað sum tú fært fram um onnur bara líka fyri a fáa tað upp á pláss spurningurin er hvat skal hetta gjaldið vera øh og tað er heilt rímiligt at taka líknangjald ímóti øllum øðrum føroyingum sum ikki fáa fráættin vildi hava órímiligt at man kki tók eitt gjald fyri frá teimum sum fingu ein lukrativan fram í hjárætt um mun til øll onnur soleiðis sjálvt uppskotið hjá landsstýrismanninum so eru vit í javnaðarflokkinum samd við loyslinum sum han hevur lagt hvit hava verið frammi fleiri ferðirnar áðrenn landsýrsmaðuin kom hesum uppskotunum at man kuldi hava eina einfalda loysn og ein loysn sum myndi um aluvinnuna øhsoleiðis skilt ati mann hevur eitt prosent gjald av av avráðingarvirðunum sum so er stigvaksandi tað vil siga tá ið gjaldið er la avringarprísirin lávur so er tað loppprosentgjald tá avringar prísurin í miðal so er tað miðal prosentgjald og tá avrigarprísirin er høgur so er tað høgt prosentgjaldð og eg haldi at lanstýrsmaðhurn sagt tá hann lurtar væl eftir hvat ið vit á javnaðarflokku havu sagt og lagt seð eftir tí og tað er nógv sum bendrað av tað og tað eru vit tað eru við fegin um tí vit eru samd við sjálvum loysnum og vit eru eisini samd um ati heimafloturin ikki skal rinda tilfeingisgjald tí har hevur tíverri ikki veru nøkar tilfeingisrenta tey seinnu árini burtursa frá kanska tveym seytjan átjan og lýsir inn í nítjan so hevur tað gingið illa hjá heimaflotanum tí nøgdirnar hava verið alt alt ov lítlar so har er tíverri eingin tilfeinisrenta men sum tekur útgavðsstøði fyri hesum uppskotum herbeint snýr seg um at taka tilfeingisrentuna inn hjá okkum í javnaðarflokkinum og her hevur mann ikki roknað upá tilfeingistilfeingisrentuna landsstýrið men mann hevur sagt at vit skuldu taka tað inn su man tóka inn í tvey túsund og átjan á leið trý hundrað milliónir krónur líkamikið um tað er forlogt ella forhøgt ella passaligt tað er tað vit skudu taka inn tað hal tað vert ikki rætt vit eiga t veiga at geraeina útrokning hvat er tilfeingisrentan og so taka tilfeingis rentana inn tí vit vita at tilfeingisrentan er har serliga uppsjóvrarvinnuni og fyri sovítt eisini tá ð keur uppbahrensas totan og tá ið tilfeinisrentan er har so er spurningurin hvør skal hava hana er tað tey sum eru í vinnuni akkurát í dag sum skula hava hana við at hava eina eykstordinerandi stóran vinning tað er ein møguleiki eitt annað sum kann henda tað er at tey sum eru í vinnuni í dag fara at selja skip við veiðurættindum tað er tað ringasta sumkal henda tí at tað er so nøkur fá sum s fáa tilfeinisrentuna tá ty selja rættindini men tað sum er er óheppiðtað e at tey sum koma inn í vinnuna tá var rættiga skuldarbundin tí kunnu fáa n rætilia skuldnarbundna minni ella vil siga at vit taka størsta partin av tilfeinisrentuni inn soleiðsathann kemur øllum fólkinumt góðar og har er tað vit í javnaðarflokkinum eru vit ega ataka størsta partin av tilfeinsgentuni inn soleisrhann kemur flest øllum til góðar hvat tilfeindsgentan er kunnu vitaltíð diskutera altso útrokningar verðu gjørdar búskaparfrøðingum aftur í tvey túsundog fjúrtan har teir søgdu hon vara á leið eina milliard eg skal ikki taka meg upp á tað men tað hva tey sum rokna út uppá men har varð millum annað hýrurnar settar til fýra hundrað túsund sum vit rættiliga skjótt kunnu samd um tað er alt forlágt í tvey túsund og seytjan var aftur narar útrokningar gjørdar sum eisini komun tl a leið eina milliard tá vórðu hýrðurnar settar til sjey hundrað túsund mær upplýst h og tað er kanska ein avbjóðing fera in og siga hvat hýrirnar skulu vera og staði fyr a taka tær faktuellu hýrðurnar tí tað er ein samráðingarspurningu milum partarnar í arbeiðsmarknaðinum hvat hýrðurnar skulu vera men eingin ivi er um at ta er munandi hægri enn tað sum verður álagt í hesum uppskotunum við hesum uppskotinum kemur landskassan at fáa tvey hudrað g hálvtrýss milliónir inn um prísirnir eru sum í tvey túsund og nítjan so harumframt kemur nakað inn fyribils frá teimum uppboðsøglunum sum vóru tá av trý ár av átta ára rættindinum øhein onnur orsøk at vit halda eisini ata er týdning at taka tilfeingsgentuna inn tað lsað at vit iki a taka tilfeinisrentuna inn nú so fer at vinnan at tillaga seg til til ta oðugjaldið sum er og tá er tað rættiliga skjótt at søla og og keyp her fram at onkur hevur keypt út frá hteimum forsetningunum asiga at mann sælt eisini fyri tilfeingisrentuna og teir tað trupult koma aftaná og áleggja teimum a tælnatilfeingsrentum í landskassan tí tað longu goldið hanna eina ferð og er somui skuldarpundin at tey orka ikki at betala hana eina ferð afturat øhjavnaðarflokkurin hevur nevnt og tað vit eisini skrivið saman við tjóðveldi og framsókn sagt at vit eiga at blanda útlendska kappital og keypir sølu upp í heftir her uppskotið herpeint og orsøkin ti vit gera tað tað er tí at tá útlendsk kapitalið hevur serliga stóran áhuga í fiskivinnuni so er tað tilfeinisgentan sum er lokkandi taka vitikki tilfeins gentana inn so er tað enn meira lokkandi hjá útlendsku kapitalið emvisterað í føroyska fiskivinnuna og tí halda vit at tað varð skoivt at lova teimum inn aftur aftaná undan frnu samgongu kort har út heilt fram til tvey túsun og tveyogtretivu og ikki at seta propp í fyri útlendsingaptál og at hað hevur keypað sølur eg skilji væl tað kan vra neyðugt fyri at vinna skal tillaga seg men takrm tilfeingsgentuna inn í stóran mun so er virðið at keypa søeliga sjálv veiðurættindum nærhum burtur tá er ta ikki ein avbjóðing á sama mun men so ikki tekur hann inn so er tað eina avbjóðing og vit kunnu fáa eina rættiliga skuldarkundna vinnu við tíðina onkur hevur verið frammi um at uppboðssjóvrarvinnan partvíst barranshavsflotin enhar ver ikki stór tilfeinisjøld rinda rættiliga nógvar tilfeingsskjøldir í mun til alivinnuna og tað kunnu vit janaafers gott fylgja vit halda eisini at sjálvt um undanfarna samgonga hækkaði gjaldið og alivinnan voksi nógv at tan kundi gott verið hægri eisini aluvinnuna men tá vit taka it eisin ett uppskoti her peint detaljurna í upskotinum tað sum vit í javnaðarflokknum halda tað er tá ið prísurin lágur nú rindar mann tilfeingisgjald sjált um prísurin fór niðan null krónur ella næstan er null krónur er tat ikki null næstan niðr á null so er eitt gjald at fyri fyrsta oyra kannman siga er eitt gjald ha tá er eingi tilfeingisrenta táð kundi gott havt altso tá prísuri fer heilt niðri í botn á hesum fiskastevnum havt annaðkort einki gjald ella bara eitt symbolskgjald sum var eitt prosent elaokkut ett landi tí tað er tilfeinisrentan snýr seg um at fáa tá prísurnir er sum tað vóru vey túsud og nítjan so halda vit ei at taka meira inn e má tiaku herpeint men tað ikki minst tá prísurin fer upp til dømis haldi eg tvey túsund og tólv tá var miðal prísurin á makreli góðar fimm krónur og tá høvdi tað hevði vinna stór yvirskot stór yvirskot visi prísurin fer upp á tíggju krónur so kemur alt tað sum kemur afturat so siga bara til yvirskot útreiðslunar vaksa ikki við burtur e frá lønurnar ella hýrur tá vit hugsa um tá rísurin kemur har upp tá eigur mannat taka munandi meira inn tí tá verður tilfeinsrenta rættiliga høg so tá prísurinir eru høgir eftir hesum uppskotinum eigar at taka munandi meira inn og vit kunnu gott taka minni enn tá ið prísirnir fólkin eru botn vænta ikki teir fara har niður vónir tað heldur ikki men fara tr har niður so er einki tilfeinisrentan so mám gott siga at vit taka ikki taka einki inn tí tað er tilfeingsrentana vit skulu hava hvørki meira ella minnitakk fyri frú forkvina akk fyri og tað eru fleiri viðmerkingar taðn fyrsta frá johannes joensen ger sovæl takk fyri forkvinna akselv johannesen lýsti øiliga væl hvat via hvat vit halda í javnaðarflokkinum nú hugsar mær at spurt ein spurning tó tað er í sambandi við tilfeingisgjaldið vit hava onktíð snakkað um um tað kundi verið defirenserað tá mann hugsar um at í sjónfeingislógini er tað so ein reglu innsettu lógina at tey smærru reiðaríini og tað er serliga menningarkvoturnar tað var at sker tað fyrst við heildarkotan verður verður skerd sum hevur ta regluna og mann let t smærru reiðaríini hava eitt líknandi tilfeingiskjal sum atl hini hava so kanska eg minni eftir á botlindi so um mann kundi deferensera um tað var ein møguleiki eisinitakk fyriak akseli johannesen ger sovæljaja hoyrdi tey nú ja tá er tað heilt rímiligt men tað blívu eitt sidur komplekst at gera ymiskt fyri fyri ymisk skipan og hvstóra kvodur tet hava mentað eingin ivi um t ta skipiina stóra kvodu hava eina størri tilfeingisræntu á ta túsu lítla kvotu og ikki minst akkurát tað ásetingin v hendan samgongan setti inn at minka kvotan soer taðfyrstuog fremst tey sum hava fingið kvodu við menningarkvodu o annað sum komat minka kvodu u a missa kvotu ha tað ger so tað at visti kvotan ver heilt lítil so so er tað ligur lítið eftir á pottinum sjálvt um sjálvt um mann sjálvt um man fa hampiligan prís og so framvegis að hvussu mann knn gera tað veit eg ikki ordiligt men órímiligt er tað ikki síðani er tað khristian andreasen ger sovæltakk fyri frú forkvina eg má siga tað at eg havi torført við at skilja hvat hvat er boðskaprin hjá akselve johannessen altso hvat skal til hjá akselve johannessen fyri at taka undirviðhesum uppskotum her beint nú sigur hann tað at hann tekur undir við loysninum men so melur hann sum sum hundur um hoydan greyt hvat er tað fyri at gjald við skat taka inn og sovíðar svíðari altso eg man ikki komin til ta tíspunktið nú aksel johannessen at manneigar at seta eitt gjald á so vinna veikartin fyrihaldas seg til som it kunna skapa stabilitet í vinnuni sum vinna veikartin hevur við at gera tað at tað bleiv nevnt at at tillaga seg at so landskassins tillaga seg og vinnan kann kann tillaga seg og vit takast trossar alt yvir trý hundrað milliónr krónur inn og tann polagiski flotin hevði í fjøru t yvirskot fá tveyhunrað miliónir krónur altso hvar skulu vit enda akselivið hannesum skuldi blíva við at hava t hangandi leysa luft ella vil nakar semju yvirhøvur ella ella hvat takk fyri frúkvuna kaksele johannesen ger sovælja tað err rættiliga einfalt sum an lurtar eftir hvat eg sigi eg sigi m t taka tilfeingisrentuna inn hvørki m meirrel e minni og tað geru ett upskot ikki tað er ein máti at gera tað øgiliga fløks og eingin skilir tað hei vit vilja ikki rokna upp á hvat tilfeinisrentan er so tað vita vit ikki so seta vit eitt gjald sum er ett sindur tilvildarligt vit vilja rokna hvat tilfeinisrentan her og so taka tilfeingisrentuna inn og hon skiftir tilfeinisrentan tí tað an væl vera hon r høg eitt ár som kan vera lág eitt annað ár og kanska vera hilt burtur heimafloturin er ho iki staðar tað kaneisini henda um trý fýra fimm seks ár at hon ikki til staðar á uppsjóvarvinnuni tí at prísirnir verða so lágirella nøgdinar verða so lágar æhogso er eisini rímiligt t ikki at taka nava tilfeingisrentani tí tað hanarur skuldu hava er hon ikki har so taka hað hn ikki er ein høg at taðr eingin ivi um sum støðan er nú vissi makrelprísir tíggju krónur ella tólv krónur hann gott kann fara tað er hann í norra í okkara prísum so er tilfeinisrentan nógv nógv hægri enn hvat er ásett í hesi lógarupskotinu takk fyri síðani er tað magnus rasmussenja takk fyri harra formaður ja varavn av at kanska aksel johannesen og javnaðarflokun heldur at vit taka for lítið inn altso at mann skal taka meir tað haldi eg eg kann fylgja men visi eg so hyggja eftir tølunum bæði sekstan og seytjan og átjan og nítjanogtjúgu so liggur tað um hesar her trý hundrað milliónirnar uttan við undantaki í tvey túsnd g nítjan har tað er næstan trý hundrað og hálvfjerðs miliónir altso kanska í miðal talð upp á tvey hundrað og hálvfjerðs hevu verðið tikið seinastu árini og hetta her leggur upp til trý hundrað milliónir við støði í tvey túsund og átjan taðvil siga fleiri tons vit fáa hægri fiskaprís meira fartafáa in og tí hugsi eg hvørjar viðmerkingarnar hevur til tað at hesi tølini eru sum komu undir seinasta samgongu inn í landskassan er faktiskt lægri enn tað sum vit leggja upp til í miðal aseljohannesen ger sovæja tað er tað er rætt um mann roknar í miðal men spuringur er er tað rætt at rokna í miðal tí fara vit aftur til tvey túsn og fimtan øhum ikki fara heilt skeivur altso tá ið borgaragsamgongan sæt tað síðsta árið tá so tók man hundrað og átta milliónir inn so vaksa á hvørjum ári tí tað kompa trý hundrað o níggjuogtrýss milliónir í tvey túsund og nítjan og og nøgdirnar faktiskt í tvey túsund og tjúgu vóru faktiskt hægri enn tvey túsund og nítjan nei orkað korona sovara eina serligu støðu at prísurnir kanska ikki vóru so høgir og tað hav tað eisini eisini rímiligt at mann so ikki tekur so nógv men mann eigur at at taka meira enn undanfarna samgongan tók tá ið tað gongur væl í vinni tað kann væl bera fera ganga illa í vinnuni tað hevur gjørt í partunum av vinnuni eisini uppsjóvrarvinnuni øhaltso hvussu makrelprísur so víðari tí ati prísirnar verðu lágir orsaka korona mem so eisini í lagi tilfeinisheli fer niður pollareynatúgvu ger so væltakk fyri e eri samdur í stórum stórum tættum av røðuni hjá aksel johannesen kvakk eitt sindur við kortinim tá ið tann komin á spurningin um hvør skuldi hava tilfeingisrentuna hann huglagdi eitt sindur um at hon kundi fara hendan vegin og kundi fara handan vegin uttan at siga hvat javnaðarflokkurin helt og tí haldi eg hevði verið gott at fingið tað presisserað mær vitandi er er tilfeingisrentan úrslit av av eini ogn hjá føroya fólki so tað hevur gott at fingið javnaðarflokkin at sagt beint út farin heldur at tilfeingisrentan skal fara takk fyri k aksele johannesen gersuvælókey øtakk fyri spurningin pollareinatigvi tað helt eg segði men tá ið pálli ikki mykkja við pollarena tig kki mikiha við ohevi i sagt tað nóg greitt í hvussu tað er eingin ivi um at javnaðarflokkurin heldur at alto tilfeingi er nógv føroyafólk tað halsiga tann tilfeingisrentan tann vanligi vinningurin sum vinnan skapar skal skulu reiðarar og manning hava deila sína millum sum steir deilast á arbeiðsmarknaðinum men bindningurin av tilfeingisrentuni skal koma føroya fólki til góðar øllum fólki í føroyum iljustinusengetakk fyri frú forkvinna undanfarna samgonga fór til væl í tvey túsund og fimtan upp á at gera eina fiskivinnunýskipan og mann arbeiddi fýra ár upp á eina fiskivinnunýskipan hví gjørdi mann ikki tað tá tá ið nú javnaðarflokkurin er so samdur um tað at mann tók tilfeingisrentuna inn hví tók undanfarna samgonga ikki alla tilfeingisrentuna inn tá ið tað er so upplagt og tá ið mann meina tað at ein borgarligur samgonga skal gera tað akselel johannesen gersvælja tað tað er ein góður spurningur billjus tinussen meni romm var ikki bygt eftir einum degin so vit hyggja eftir sku e yggja eftir tvey túsung fimtan hvat tóku vit inn frá alivinnuni og uppsjóvarvinnni g hvat tóku vit inn frá alivinnni uppsjóvarvinnuni í tvey túsund og nítjan so tók landskassin fýra hundrað milliónir krónir meira inn í tvey tsudo nítjan tvey úsun fimtan tað vil siga at mann vera komin væl ávegis o vitvit vóru ikki komin á mál ein fortreyt fyri at taka tilfeingsrentuna inn tað er tí tað er in ekstordinerir vinningur su e hava roynt tilt greist frá tað er ikki ein skattur tí eitt gjald fyri at tú fært eit ramígjárarætt og taka vitað ikki inn so koma vit at hava verju vælferðartænastur og hægri lønarskatt enn eitt annars høvaðst hava samfelagnum tí taka vit inn so hava kanska betri ráð til at hava ei væl virkandi heilsuverk og eisini betri ráð til kan skal lækka a lønarskattinum serliga hjá lágløntunum takk fyri áðrenn magnusrasmussen fær orðik bara líka minna á at eg veit ikki um tað er vár kæti sum vil við at koma í tingi mum her er øgiliga nógv mutl igt tutl allastaðni og serliga tit sum sita á fremsta bonki tað hoyrist øgiliga væl upp her tá tit sita og tosa og eisini aftanspengin tað hoyrist eisini upp her so bara tit kundu kanska flutt teir fundirnar sum ganga fyri seg út í gongina so hevði tað hjálpt øilga nógv hjá teimum sum hava orðið nú er tað magnus rasmussen sum fær orðið ger so væltakk fyri frú forkvina ja veiðugjaldslógin uppskot til løgtingslóg um veiðugjald fyri fiskiskap veiðugjaldslógin er til viðgerðar til fyrstu viðgerð her á løgtingi tað er soleiðisnar at samgongan hevur sett sær fyri at dagføra skipanina við veiðugjøldum og skipanin við psølum bleiv jú tikin av í løgtingslógi frá tvey túsund og nítjan hetta lógaruppskotið miðar eftir at fremja málið um at dagføra skipanina við veiðugjøldum soleiðisnar at tey frameftir fylgja gongdini í vinnuni á hendan hátt kann fiskivinnan undir tryggum kørmum skapa virði til bæði land og vinnu sum støðan er í dag so verða veiðugjøld kravd fyri makrelnorðaseld svarskjaft og botnfisk í barranshevini tað vita vit jú og talan er um veiðugjøld har ið tað verður goldið eitt kilogjald fyri rættin av fiska hvørt fiskaslag higartil er tað so verður soleiðisr t tað er løgtingið sum hevur ásett gjøldini fyri eittár í senn og fyri tvey túsund og tjúgu og fyri einogtjúgu so vita vit at fyri makrel rundarvekt einkrómnuog hálvtrýss fyri norðurasilgd trýssoyrur svartkjaft fimmogtjúgu oyrur og hálvtrýss fyri hvørt fiskakilo rundarvekta botnbis hetta er ein skipan sum er mannkann siga løtt at umsita bæði fyri vinnu og fyrisiting tað vita vit at tað bara verða treytað av hvussu nógv verður fiskað og so vita vit eisini at heimaflotun verður frítikin er frítikin fyri hetta tað var soleiðisr at undanfarna samgonga ynskti at broyta hesa skipan tað kom ikki ígjøgnum og tann skipanin var hvussu eftir mínum tykki og ikki bara eftir mínumeftir tykkinum hjá fleiri eitt sindur kompliserað eitt sindur innviklað og hugdi kanska itt sindur aftureftir meðan mann alla tíðina snakkar um at hava eina einfalda skipan verandi samgonga setti sær so fyri og tit felt í samgonguskjali at broyta verandi skipan og nú havi eg so fingið eitt lógaruppskot tað hevur verið eini rímiliga drúgv tilgongd áðrenn vit eru komin her til sum vit eru í dag men spurningurin kann so vera hví skulu vit broyta verandi skipan og vistu vit hyggja at hvørjar eru so atfinnigarnar ímóti verandi skipan tí sum vit hava sum er øgiliga einføld og tað er millum annað at tað r lítið gjøgnumskygdini hvussu gjøldini verða ásett og hvørjir gjøld og treytir eru galdandi fram í tí hetta er fyri eitt áragangin og eitt áragangin hetta ger eisini eini óvissu í fiskivinnuni størri enn neyðugt og ger tað eisini trupult at leggja virksemi til rættis somuleiðis seta vit ført fram at gjøldini verður ásett í mun til hvat manglar á fíggjarlógina og ikki í mun til støðuna í fiskivinnuni hetta eru nøkur kritikkpunkt mann mann hevur hoyrt um men hvat er hetta so fyri ein skipan sum nú liggur á borðinum yvirskipað kunnu vit siga um hetta lógaruppskotið eg haldi at it kunnu siga tað í tveimum at tað miðar framímóti at fáa skipanina við veiðugjaldi í eina fasta legu til gagns fyri vinnu og fyrisiting og tað vil siga eina størri vissu fyri hvussu veiðugjaldið verður ásett í politikki er jú eingin vissa sum so men ein størri vissur enn tað sum er galdandi í dag og at tað leggur seg eftir at veiðugjaldið frameftir verður tillagað eftir skipaðum viðurskiftum sum fylgja umstøðum í fiska tað haldi eg týdningarmikið at tá i tað gongur væl í fiskivinnuni so betalir mann meira enn tá ið tað gongur illa tað vit eisini minka um óvissuna tað er eingin broyting í samband við hvørjir fiskasløg skulu gjalda veiðugjald tað eru tey somu fiskasløgini og tað er heldur ikki nakað við at heimaflottrin skal gjalda so tað er einki nýtt í tíð og so er taðhetta her visti mann hyggur hvat er so grundarlagið fyri útrokg av hesum her og tað er er miðalavroðingarprísir fyri óviðgjørdan feska makrel norðrasild og svartkjaft eitt ár frammanundan og ítøkiliga merkir tað at tað eru bara avreiðingar hjá tað sum er kalla fyri rs vskipanunm tað er har sum tað verður kølt tað er út frá tí prísinum og tað vil siga á tann hátt so verður veiðugjaldið ikki ávirkað at fiskurin veður virkaður umborð tavilsiga meirvirkingin innsitamenti til meirvirking verður behildið og kanska betri í baranshavinum har sum tað er toskur tað stendur nokk onkustaðis e havi lisið at tað er fimmogfýrs prosent av veiðuni er toskur har er onnur fiskasløg men mann gongur út frá at alt sum verður veitt har tá ið tað rokna tað út er toskur og tað er tað mann brúkar og tað er verður galdandi fyri miðalprís á fiskamarknaðinum eitt ár frammanundan soleiðisnær at tá skip fer til fiskiskap á nýggjárinum so er tað veit tað akkurát hvat tað er at fyria haldaset til tí at grundarlagið er árið fyri so er tað hvussu hetta veiðugjaldið ver oknað út og tað tað pjóðist mann iki t fara niðir í smálutir av tingsums røðarpálli har eru talvur sum vísa púra greitt og eg haldi tað er øgiliga einfalt og tað er lægri prísirner lægri veiðugjaldið í prosent av fiskaprísinum har eru jú ein skali og tá ið mann so tosar um at mann kanska tekur for lítið inn tá ið prísurin hækkar ja men so var tað jú ein forhandling tá ið mann royndi saman við andstøðuni altso er tað okkurt í hesim her í hesiher tabellini í hesum stiganum sum vit kunnu skrúva uppá men tað bar so ikki á mál tað vil siga at tað verður nøgdin av tonsum og fiskaprísurin sum fer avgera hvat veiðugjaldið kemur til landskassan og tí verður tað ikki tað sum verður sagt at tað skuldu komma trý hundrað milliónir tað heldst um hvussu nógv vit veiða og hvør prísurin er gongur tað væl í vinnuni so verður meira goldið enn um tað ikki gongur væl ella visu tað gongur illa eg nevndi eina viðmerking í áðni hetta her við at vit hyggja eftir hvuss nógv veðuhvusu nógv eg komi í landskassan í veiðugjøldum fyri tvey túsund og sekstan og seytjan átjan nítjan tjúgu so er bara eitt ár sum tað stingu seg burturúr og tað var í tvey túsund og nítjan har tað vóru trý hunrað og níggjuogtrýss milliónir annars varað niðri á tvey hundrað og trettan og annars rundan um trý hundrað milliónir hygg mann so eftir hvat ið hoyringssvarini er hetta uppskotið hevr veið til hoyringar og tað haldi eg sjálvandi eg er púra neyðugt tað hevur verið til hoyringar og har eru nøkur hoyringssvar og eg haldi t mann kann býta tað upp í kanska tríggjar partar taka vit vinnuna fyrst so heldur hon at gjøldini eru ov høg men hon tekur undir við hesin her líkasum sigur at hon tekur undir við uppskotinum allíkavæl men so verður víst til hvussu veiðugjaldini er í grannalondunum hjá okkum og tað má eg siga at eg veit ikki ordiliga um um tað er heilt aðrar fortreytir men hyggja vit munin millum í føroyum veiðugjaldið á eini kilo av makreli í mun til íslands so eru tað einkromkan hálvtrýss her í dag og tað er átta oyrur í íslandi og fjøruti oyrur í grønlandi norðurasild trýss oyrur her sjey oyrur í íslandi upp fimmogtjúgu oyrur í grønlandi og taka vit svarkjaftin so veruhann fimmogtjúgu oyrur her og faktiskt null í í íslandi og fimtan oyrur í grønlandi øgiliga stórur munur men tað kann vera ein grundarlagið av einar dagri orsøk er øðrvísi so hyggja vit eftir akkurát tí talvuni so er hvussu her tað sum veru kravta inn í veiðugjaldið væl hægri fyri at siga munandi hægri enn í grannalondunum aksel ve johannesen var uppi her og líkasum segði at mann tók undir við prinsippunum í í málinum og eg haldi at vissi mann kann lesa til dømis javnaðarflokkin av so halda teir at mann tekur for lítið inn men í samráðingunum so vóru vit tað vóru uppskot frammi um um hesa her talvuna við at taka meir og minni men tað endaði so við at tað tað bleiv ikki semja og so haldi eg tað var hasin spurningurin sum pollareynatúgvu nevndi einar viðmerking tað er hetta her við at vit samtykkja eina lóg um sjófeingi har ið andstøðan ikki við og nú kemur mann við einari veiðugjaldslóg og spyr andstøðuna og so er tað tað takið undir við hesari lógini um veiðugjald vil tað so siga at eg í veruleikanum aksepteri kanska ta fyrru lógina altso tað er so at sjónarmiðir mann kann hava at at taki undir við hesum so hevði eg hildið allíkavæl at tað betíðir ikki tað at man tekur undir við sjálvari sjófeingislógina men eg eg tulki tað soleiðisnar at tað er ein partur og eg haldi eisini at visi líkasum havi lisið tjóðveldið rætt av so hevur tjóðveldið meira hug kanska at taka tað alt upp aftur í eitt eitt størri høpi og hyggja upp á sjófeingislógina og tað er akurát sum tað sum til dømis landstýrsmaðrin fíggjarmálarin sagt at her hetta handlar altso um veiðugjaldið og at vit fara ikki at blanda hina lógina uppí hatta er so ymisk sjónarmið men spella er tað at mann ikki komin til eina semju eg eri hvussu ein av teimum sum dámar nokk so væl visti mnn kann fáa breiðar semjur men tað tað vísi seg at vera óalmindliga strilti í í í løgtinginum tað tí eg havi verið her tað tað má eg so bara kenna so til allarseinast so so líka hetta her við at eitt sum hevur verið nevnt tað er hettaher kappingarstøðan at tað eru virkir verða knýtt og skipir at knýtt at og kanska tað eru so fáir møguleikar at avreiða í føroyum tað er ikki so nógv sum taka ímóti at mann nú í einari lóg broytingarlógini um sjófeingi sum kemur til fyrstu viðgerð seinni letur upp fyri at eini fimtan prosent kunnu landa uttanlands so haldi onkur í hoyringssvarinum ella skrivnum nevnir at hava tann møguleikan opnan soleiðisnr at mann kann fara uttanlands at avreiða sjálvt um eg haldi at teir allarflestu flokkarnir á tingi meina tað at alt skal um føroyskan kaikant og landast í føroyum so let mann upp fyri at líkasum kappingarelementið skal koma í spæli takk fyri for tíðin so eru nakrar viðmerkingar tann fyrsta frá bjarna hammer ger sovæltakk fyri frú forkvina ja sea spyrja magnus rasmussen um hvussu hann metir samanhangin millum tað tilfeingisgjaldið sum millum annað makrelur skal betala ella svartkjaftur skal betala í tjúgu í tjúgutjúguog tjúgu einogtjúgu í mun til tað sum toskur barenshavnir skal betala tí at toskurin í barenshavninum sum sjálvandi er e nógv dýrari fiskur bæði te imam altso sum sum ráðvøra og eisini til virk flýari virking hevur ein nógva nógvar ferðinra av høgari virði enn hvat ein einkult makrelur pervekt hevur og og tey gjøldini eru faktisk tað er tríggjar ferðir so lágt sum á makrel og tað er næstan á støði sum ella tætt við tað sum makrelur er nei svartskjaftur her methan asamansamanhaldið samanfallið er rímiligt takk fyri frú forkvinna magnusrasmussen gesætakk fyri frú forkvina ja hasin spurningurin er er á lofti av og til ha og vissu vit hugsa um hetta við toiskinum barranshavinum so kanska tað kann eg síggja og fyrstusifti o eitt sindur meir kottligt út at tð er soleiðisnar men tað er ikki akkurát tað sama við hýringsaltso prosenti í hýrðunum í barrenshavinum men um hatta er akkurát tað rætta tað skal eg ikki siga og og tað er tí eg nevndi hesa her talvuna við teimum hægstu prosentunum hvussunógv mann tók úg teimum lægstu at hon var í spæli tá i mann royndi at forhandla um mann kundi finna kanska ein skrúva upp á nøkur av hasum her tingunum men tað fann mann ikki men mann kann ikki samanlukkuna akkurát hat taðhar við toskinum í barenshavinum við fskifiskiskapar makreli og norðurasel tað kann mann ikki tí tað er hvussu ikki slett ikki somu hýringsprosent takk fyritakk fyri so er tað pálla reynatygvu gersvælja takk fyri magnus rasmussen ja vit eru sjálvandi í eitt sindur kamansiga eitt sindur varligari støðu tí atsamgongan hevur ikki lagt upp til semju um útlutan av rættindunum mann hevur ikki lagt upp til semju um útlendskan ognarskap í fiskivinnuni men so samstundis sigur mann at lat okum royna at vit umkunna fáa eina semju um um tær inntøkurnar sum skula krevja inn tá luktar eitt sindur av at mann vil sleppa at at gara út ella geva teimum sum mann er sum mann hevur tætt forhold til men tá ið tá ið rokningin skal sendast so so vil man gjarna hava andstøðuna við at hjálpa hjálpa sær at at krevja pengarnar inn tað tað er tað sum er eitt sindur av domlu í hesunhertakkfyrimagnussrasmussen ger sovælja takk fyri harra formaður ja hatta er so masigu á sjónarmiði sum eg veit ikkismæg eri púra samdur við men eg haldi at tá ið vit vóru vit su kundu kalla tað fyri samráðingar so so so vóru fleiri bólkar uppi at venda men ein sum mann í hvussue ikki vildi taka tað er tað at vit fara aftur í sjóðfeingisloyvuna og broyta mann sigr grundleggjandi prinsippirtil dømis hetta her við uppboðssøluni og sovíðari har har er so avgerandi stórur munur á til dømis teimum flokkum sum kanska sita í andstøðu í dag í mun til samgongu men vit løgdu upp til til at fáa eina semju um veiðugjaldið og tað hevur so ikki borið á mál higartil men nú kemur eftir fíggjarnevndina so taka vit tð har frá takk fyri takk fyri síðani er tað brandur sandoy ger sovæl ja takk fyri frú forkvina tað mátti verið møguligt at fingið eina eina breiða semju um hetta málið hetta hevur væ ær tvey tvey endamál og tað er at tryggja at landið fær eitt avkast í í í fyrsta liði og so eisini at syrgja soleiðis fyri at vinnan hevur eitt avkast eitt rímiligt avkast øhsoleiðis at hon kann endurnýggja seg soleiðis at hon kann kanska seta seta forbetra seg up á allar mátar tað er nokk har ið trupulleikin er havi eg skilt á lagnum at mann er bangin fyri at ein partur av tí vinninginum sum vinnan fær fer útaftur til útlendingar í form av transfarkreising og hvat veit eg spurningurin er hvat hvat sigur magnus rasmussen um tann spurningin við útlendingum inni í føroysku fiskivinnuni er magnus rasmussen fyri at kanska stytta tað tíðarskeiðið sum summ útlendingar skulu vera tií takk fyritakk magnus rasmussen ger sovæltakk fyri harra formaður nú kemur brandur sandoy inn á hetta her við útlendskum kapitali í veiðuliðnum a og samgongan hevur so eg so samd um soleiðsar sum til sama skrúva nú at at teir skulu út eins og undanfarna samgonga segði barða tað gongur eitt sindur seinni men men longri tíðin gongur altso so so hava útlendingar væl saktans ikki hug at koma inn tí teir vita at teir skulu út so eg eg veit ikki um tann trupulleikin er so stórur men visu vit í samgonguni kunnu vera samd um onkra tillaging í tí so so so dugi ikki at síggja tað at at tað skal hava nakað nakað galið altso mann hevur í samgonguskjal og eru allir flokkar samdur um at okkurt skal justerast har ja men hvat so so ger mann tað men tað tað krevur at ver i semja í samgonguni fyrst og fremst takk fyri takk fyri so mong vóru orðini í hesum umfarinum tann næsti røða verður pálla reynatúgvu ger so vælfrú forkvina ja veiðugjøldini sum hava verið eini afturvendandi spurningur á tingi í í nógv ár eftir hondini og við eitt sindur av søgulig um baksíðuni so kann mann siga tað at at tað er eitt sindur lægnar spaisemi at at fleiri av teimum flokkunum sum sum púrasta avnoktaður at mann yvirhøvur skuldi hava nøkur tilfeingisgjald tilfeingisgjøld at tað eru teir flokkarnir sum í dag sita við valdið og leggja uppskot fram um at fáa til vega hesar her umleið trý hundrað milliónir krónurnar sum sum hetta her uppskotið leggur upp til tað kann tykjast eitt sindur eitteitt sindur rangført at at at tað ber til at at signalera so nógv í politikki at mann er ímótur á einum løðrum og so ger mann júst tað øvuti so so krevur mann teir pengarnar sum mann sigur sum mann annars segði at mann var garantir fyri at mann ongantíð skuldi taka in í landskassan teir tekur mann inn nú uttan at blunka uttan at smæðast yvirhøvum eg haldi tey flestu vita hvør hvønn hvønn eg sipi til í so mátað yvirskipað er einki ivast í ati at tað er gagnligt fyri føroyska samfelagið at taka inn tilfeingis gjøld í heila tikið tað sum kann tykjast eitt sindur løgið meira yvirskipað sað er at at vit hava so stórar bardagar um tilfeingisgjøld til til fiskivinnuna og at vit hava lyndi til at koyra alt í sama pott tá vit vita tað at ymsu tættirnar á fiskivinnuni eru øgiliga ymiskt fyri tað er eit tað er ein himmalíg munur á tí tilfeingisrentu sum eru galdandi fyri heimaflotan og teir tilfeingisrentur sum eru galdandi fyri uppboðssjóvarflotan og fyri barenes havi og upphæftur meira himmalrópandi er tað at vistu vit taka alivinnuna við tí í veruleikanum so fær alivinnan í mun til tann vinning sum verður genereraður í alivinnuni so sleppur alivinnan ómetaliga lætt í mun til tilfeingisrentuna altso tað er einkin ivaust í at at tað sum er høvuðs endamálið við viðhesumuppskotunum og og við pengunum aftan fyri uppskati er at leggja lunnar undir tað føroyska vælferðarsamfelagið heta r ein partur av inntøkugrundarlagnum hjá landssjúkrahúsinum or hetar ean partur a inntøkugrundarlagnum hjá hjá skúlaøkinum heftara ein partur av grundarlagnum hjá hjá hjá hjá eldrarøktini og so framvegis kundi eg blivið hetta er hetta er grundarlagið sum vit byggja tær tænastur á sum sum vit velja at hava sum sum samfelag ein partur av av inntøkugrundarlagnum og og tí kann tað tykjasttykjast løgið at vit viðfara vinnurnar so ymiskt tí tí tað er einki t ivast í at tað er einki ivast í at tað føroyska samfelagið fullvæl er ført fyri at verða sjálvberandi búskaparliga um vit bara tora fyri at halda okkum yvir fyri teir itilfeingisrentuni sum eru galdandi bæði innan fyri alivinnu og og og fiskivinnu serliga uppsjóvarvinnuni vit kunnu saktans fíggja tað føroyska samfelagið við við teimum vinnu greinum sum vit hava í dag tað er bara ein spurningur um viljaog tað er kanska tað sum er høvuðsatlitið hjá okum í hesum uppskotunum tað er tað at mann mann velur eitt eitt eitt tilvildarligt tal altso onkursvegna fiktigt tal har sum mann sigur at tað eru onnur sum hava onnur hava ruddað slóg fyri ein og hava onkursvegna fingið aksept av at at at tilfeingisgjaldið liggur um hesar trý hundrað milliónirnar tað er hvussu akseptabult í fólkinum tað hevur fólkaflokkurin lyst onkursvegna og tí sigur mann ei ókey trý hundrað milliónir vit halda okkum á ta støði o sum onnur hava roynt at fingið til vega so gera vit okkum kanska ikki ikki meira ópopuleran enn enn neyðugt her men veruleikin er at vit hava altíð stýrt eftir at fáa eina so objektiva meting av tilfeingisrentuni sum til ber og so brúka tað sum grundarlag fyri krevja hetta tilfeingisgjaldið inn og eg haldi at skal mann snakka um semjur vesin samgongan veruliga meinar nakað við orðingum um semjur so skuldi hon lagt lagt upp til at vit at vit í felag andstøðusamgonga fáa fáa felags tev í mun til í mun til hvør hvar tilfaingisrentan skal vera hvørjum støði tilfeingisrentan skal vera og vit vita eisini at at tað eru komin boð upp á hvør tilfeingisrentan er hesar trý hundrað milliónirnar eru eru eru sítt men vita eisini at tað er tað er eitt boð sum sum liggur væl hægri tá ið tað snýr um at at fáa eina samlaða tilfeingisrentu til vega á alivinnuni og og om fiskivinnu øh smálutirnar í hesum í hesumí hesum uppskotnum eg haldi at vit fara ikki at útgangsstøði at siga ja ella nei til tað sum fyriliggur øhvit vit hava tilfeingisrentuna sum sum útgangsstøði fyri fyri hvat vithvat vit hvat hvat støðið skal vera og vit lata sjálvandi upp fyri at vit kunnu fara inn í eina eina semjusamráðing í fíggjarnevndini visti tað sum sum samgongan veruliga við men visti hon ikki vil tað so er tað eisini í fínasta lagi vit vita tað at at áttilfeingi arbeiðssemi og vitan tað er grundstúlurnar vit hava til at byggja tað føroyska vælferðarsamfelagið við og tað er tað sum vit hava roynt nú tey síðstu í hvussu síðstu hálvt annað hundrað árini vit hava alla tíðina sagt at tilfeingisrentan hon skal brúkast sum ein partur av av bjálvingini av føroyska samfelagnum som skal koyrast í búskapargrunn sum eisini hevur til endamál at at gera føroyska samfelagið óheft av av útlendskum pengum og og har er ein hvussu ein greiður munur í í fatanini á tingunum millum samgonguna og okum tí at samgongan velur beinleiðis at brúka hetta sum ein part av av rakstrarrakstrargrundarlagnum í føroyum men men tað er tað er so væl so tað er kanska ein spurningur um sum samgongan sær tað sum ein eitt slag av skatting ella avgjaldspolitikki meðan vit meðan vit síggja tað sum ein máta at at geva fólkinum tað aftur sum sum fólkið skal hava fyri at vera ognari av føroysku fiskirættindinum eitt annað harra formaður sum eg haldi eri til undrast á er at at vit í so lítlan mun diskutera prísin sum fiskimaðurin fær fyri ráðvøruna sum hann fær til vegar tí veruleikin er at tað er himmalor við munur á tí prísi sum sumein norðmaður fær at ein norskur fiskimaður fær fri fyri fyri tann toskin ella ta hýsuna sum hann landar og tað sum ein ein ein ein føroyingur færi immal og vi munur í hvussur er teimum uppgerðum sum eg sjálvur havi sæð har heilt heilt stórur munur og tí áttu vit at hugt nógv nærri eftir hvussu nógv er tað sum fær av av hesum her rættindum sum fer bæði til samfelagið men sum sanniliga eisini fer til til manningarnar sum nú er sær tað út sum at tað r tað eru fiskaseljarar og reiðaríun sum fara avstað við við bræðurpartinum og og tað eg haldi eg haldi at tað lutfaldið sum er í dag er ikki rímiligt eg havi sjálvur nevnt tað fyrr at í kataloniu kostaði ein makrelur tretivu krónur kilo einki gjørt við hann ein toskur toskur fýra hundrað toskur fimm kostaði hálvfjerðs krónur kilo púrasta óviðgjørdur altso tað er so himmalvígr munur á tí prísinum sum mann sum mann er til søluferðin er í kataloniu aftaná fleigi tveir tímar niður ella tríggjar og tí prísiin sum sum tann føroyski línmaðurin sum berjist ein stóran part av árinum bara fyri at hava minnislønfar og og og og eisini trolarmaðurin eg haldi at tað er nokk so nógv sum bendir á at at tað er ein ein ein nokk so miðvís útnyttan av av tí arbeiði sum fiskimaðurin leggur fyri dagin hvønn einasta dag í árinum og so er tað spurningurin hvør fær vinningin so leingi sum vit loyva so leingi sum vit loyva útlendskum eigarum vit hava júst sæð vita um hetta er í í í langt samla tíð og vit hava ávarað mtimóti eg veit ikki hvussu ofta at í vinningurin í veruleikanum blivur drænaður úr føroysku fiskivinnuni tað vil sig a bæði tað sum skuldi farið til til til landskassan men eisini tað sum skuldi farð til fiskimenninar tað verður drenað út til til til ivasamar útlendskar fyritøkur sum sum gera sær dalt av av av vónleysum føroyskum naiviteti og og tað at tað sita nøkur sum sum egvuliga til ætlað syrgja fyri at beina peningin í lummanum á teimum sum sum absolutt ikki skuldu fingið tað so sum heild taka vit og hava vit tikið undir við hava vit tikið undir við við tilfeingisgeldum sum sum hendan lógin leggur upp til við við veiðugeldum men vit ynskja yvirskipað at at gjaldið verður tent at at tilfeingisrentuni siaman ikki er órættvíst hvørki í í góðum tíðum ella í ringum tíðum móti mótirmóti vinnuni men at mann tekur burturav tí yvirnormala vinningin sum sum tilfeingisrentan leggur upp til so so vit eru sum sagt í útgangsstøði til at tosa við men vit halda at tað g eri øgiliga løgið bara at verða bjóðaðir inn til samráðing um tar inntøkurnar skulu krevjast inn og ikki tá ið rættindini skulu lutast út og serliga tá ið tað snýr seg um útlandsrættindi í føroyum takk fyri harra formaður ja takk so er tað nakrar viðmerkingar jákup mikkelsen fystgersuvæl harra formaður pálla reynatigvu segði at hetta veiið hjá tilfeingisgjaldi tað skuldi vera grundarlagið undir at reka okkara samfelag sjúkrahúsferk og víðari so gongur á løta so sigir hann at vit ætla at brúka tað til at bjálva samfelagið við at seta tað til síðis atso tú kanst ikki gera bæði tvey og tá ið hann so fer inn at beginna misteinkilig gera okkara fiskivinnu um hvussu nógvir pengar verða drenaðir út úr fiskivinnu so beginni mann at síggja jan lamvíker fyri sær altso tað var javnaðarflokkurin á á fólkatingi gjørdi eina kanning sum vísti at tað fóru nakrar fáar milliónir úr fiskivinnuni í føroyum meðan meginparturin kanska eini átta níggju hundrað milliónir av tí sum fór uttanlands úr einari vinnu tað var alivinnan so eg haldi at pállareynadegar burdi verið meiri ítøkiligir og ikki bara komaðpállareynatúgvu takk harra formaður eg haldi at jákupp mikkelsen sær træ il alljósun degi eg legði upp til at at vit skuldu tosa um hesi viðurskiftini og at jágum mikkelsen ikki dugir at síggja tað at alt ikki rugga rætt í føroyskari fiskivinnu og við útlendskum ognarskapi føroyskari fiskivinnu tað má vera tekin um at hann hevur ikki bara ein klaffa fyri eygunum men tveir klapfar fyri eygum takk fyriso er tað magnus rasmussen gersu væltakk fyri harra formaður pollareynatygvum nevndu um hetta her at vera ímóti veiðugjøldum og eg helt ikki at hann var nóg greiður í tí at at eg haldi t han skuldi sagt fólkaflokkurin tí at bara at minna á at sambandsflokkurin hevur verið við næstan allan vegin ígjøgnum við hesum her gjøldunum so at atað er ikki tað at sambandsflokkurin ongantíð vilja havt nakrað gjøld og vit halda at tað skal vera rímiligt og tað er har vit eru meðan tað er kanska onkur annar flokkur enn sambandsflokkurin sum eg rokni við at røðarin meinti við takk fyri lpúra rætt magnusrasmussen at sambandsflokkurin hevur hevur í hvussu víst tekin um at at at at at finna eina tilfeingisrentu sum er sum er hóskandi og at og at krevja hann inn men tað at at fara til væl upp á at at tú undan valinum sigur tað at at mann absolutt onga tilfeingisrentan skal krevja inn og so samstundis kemur ósmæðin her við einum lógaruppskoti sum leggur upp til at mann skal krevja trýhundraðog tjúgu miliónir inn tað er tað er í besta feri o hygl formaðurinm ja kanska í so ógvusligt orð at brúka orðið í hyl føroya løgtingi so er tað torbet jacobsen sum fær orðið tíverri stendir høgni hoydalátað er okkurt tekniskt trupulleikir ger so væl tá ið eg ministræði avherður fyri júst tíggju árum síðani eg má siga tað at at er akkurát sum at traðka inn dagin eftir tí vit tosa um akkurát tað sama í dag sum vit gjørdi tá tá stritnaðiin goga upp á júst andan her spurningin og vit endaðust sum einstuðulsflokkur hjá einari minnilutasamgongu og stríðið er akkurát tað sama og so at hoyra tingmenn standa og siga tað hvussu ógvuliga umráðandi er við hesum uppskotunum at tryggja tryggar karmar fyri vinnuna tað er einki ótryggari enn akkurát tað sum er gingið fyri sær seinastu tíggjuárini tí vinnan hevur ikki hóming av hvar hon flýtur tí tað sum hendir tá jennan hr m farin t sumteimum sum var frammanundan mann fer úr einum borði í í annað alla somlu tíðina í staðin fyri at henda politiska skipanin er nóg vaksin til at ganga saman fyri at leggja hetta er altso ein grundlóg undir vinnuskipanini í føroyum soleiðisnar at mann er samdur um atta her og fær frið og fær tryggar karmar fyri vinnuna pálla reynatúgvu takk harra formaður púra samdvið torbjørn jakobsen hetta er ikki bara ein grundlóg fyri vinnuna heta er faktist ein grundlóg fyri alt føroyska samfelagið hetta er tað sum er okara livu grundarlag nummar eitt hjá øllum føroyingum tað er hvussu vit skipa fiskivinnuna og hvussu vit frægast fáa fáa bæði fingið fingið gjørt gagn burtur úr tí tí tilfeingi vit hava men sanniliga eisini hvussu vit fáa fordeilt virðini so so rímiligt sum yvirhøvur gjørligt og og har má mann bara siga tað at at eg haldi tað er nokk so neyv politiskt av samgonguni visti mann vist mann við aðrari hondini slær andstøðuna frá sær tá tað snýr seg um um um útlendskan ognarskap og hvør skal hava hesi rættindini og samstundis við hinari hondini væntar tað at at andstøðan bara uttan uttan at blunka skal taka undir við at at at soleiðis skal samansetingin vera tá ið tað snýr seg um yngrevjingina tað er tað e tað er náivt táenni samgongu og so fær egamn ót úrslitið at mann kanska fær ein heilt nýggjan politikk aftur um tvey ár takk fyri ja so er tað ruttvang sum fær eina viðmerking takk fyri ja tað sum fekk meg at koma við eina viðmerking var hetta her sum potareynatúgvu tosar um hvussa hvat ið fiskimaðurin færin burturúr og eg hugsi at vit kanska hava okkurt strukturelt og skipani tí visti mann hyggur eftir tí føroyskta aldalaksinum so liggur jú tann fiskaprísurin omanfyri miðal annars í londunum rundan um okkum meðan á tí veiddafiskinum liggur hann sum reggul undir og tað er nokk so áhugavert og burdi givið høvi til hyggja eftir um tað er okkurt strukturelt sum kundi verið øðrvísi takk fyrija takk formaðurin ja eg haldi avgjørt at ati skipanin av viðurskiftum ella struktururin aftan fyri viðurskiftini hevur øgiliga stóran týdning tí vit vita eisini tað ati ati fiskivinnan já landi stórtsæð hevur koyrt við halli tey síðstu tjúgu árini tað er altso tá er okkurt tá er okkurt sum sigur at hetta er ikki í lagi vit vita tað at vinnulívið sum heild ikki kann liva undir teimum fortreytum ar mann mán koyra ví at mann hevr undirskot eitt ár ella tvey að tað kann bera til men men høvuðsvinnan kann ikki koyra við undirskoti uppi á landi hvørt er við einasta ár tað sum litur av tinginum ræytt reyð ella ljósarey tíbetri í løtuni tað er uppsjóvarfiskiskapurin sum sum hevur verið so ótrúliga góður at han e faktiskt ovt bjargað til føroyska samfelagnum tey síðstu nógva áruni o tað skal undanfarni andstýrismaður og nú ver handi landstýrismaður eisini hava hava rós fyri ta arbeiðiðsum hangjørdi har so tað skal ikki koyrt av tí men vit hava sanniliga tørv á at viðgerðisviðurskiftini meira grundleggjandi ann vit gera og eg haldi ikki at hetta uppskotið er á tekin um at mann e byrjaði ta diskussiónina enn takk fyri ja takk næsti røðari er billjustinussen ger so væl takk fyri harra formaður ja eg haldi ati eg vil hvussur byrja við at siga tað at vistu vit siga at talan er um fýra hundrað milliónir sum vit taka inn í landskassan frá vinnuni um árið í beinleiðis gøldum føroyska samfelagið verður ikki ríkari ella fátækari av um tær fýra hundrað milliónirnar eru á hesari síðuni ella á hinari síðuni um tær eru í landskassanum ella tær eru í vinnuni í prinsippinum altso pengarnir fara ikki úr samfelagnum teir verða verandi í samfelagnum men teir hava ymiska ávirkan á samfelagið pengar sum verða fluttir frá vinnuni og inn í almenna kassan verða brúktir til at fíggja almenna sektorin við koma for nógvir pengar inn so eru teir við til at gera tann almenna sektorin størri enn hann annars hevði verið hinvegin vissu teir pengarnir ikki verða fluttir frá vinnuni og inn í landskassan men verða verandi í vinnuni so er tað ógvuliga sannlíkt at teir pengarnir gera tað sama sum hinir pengarnir sum vit ikki hava tikið frá vinnuni men sum eru yvirskot hava gjørt teay seinastu árini hvat hava teir pengarnir gjørt jú teir hava lagt grundarlagið undir stórum íløgum vissu vit taka tær stóru fyritøkurnar í føroyum so hava tær gjørt stórar íløgur í uppsjóvarvirkir innan fyri aling í máltsstøðir á landi í betri andlegg í góðskingarvirki og so víðari hvat fáa vit við teimum virkjunum sum eru bygd fyri teir pengarnir sum ikki eru tiknir inn í tilfeingisgjøldum men sum hava fingið frigat veri í vinnunu jú vit fáa eina rúgvu av meiri arbeiðspláss av støðugum arbeiðsplássum hundraðtals arbeiðspláss hvat gera tey arbeiðsplássini tey gera at vit blíva ríkari sum sandfelan tey gera at fleiri fólk kunnu búgva í føroyum tey gera at tað koma fleiri skattapengar inn í landskassan at tað koma fleiri emvegkrónur inn í landskassan at tað koma fleiri skrásetingarpengar inn í landskassan so um vit ikki taka pengarnar inn í fyrsta liði so er tað viðkaranti at pengarnir koma inn ígjøgnum tann búskaparvøkstur sum tað íløguvirksemið skapar hetta eru tvær ymiskar hugsjón tann eina hugsjónin tann hjá aksel johannessen og hjá pálla reynatúgvu hon snýr seg um tað at føroya fólk eiga pengarnar í fyrsta liði og tað skal inn í tann almenna landskassan fyri at fíggja landssjúkrahús almannatænastur og sovíðari meðan hin hugsjónin sigur pengarnir skapa meir vinnu meir arbeiðspláss meir búskaparvøkstur og avleiðingin av tí eru meiri skattapengar sum gera tað at tú fært fatur í teimum pengunum sum tú annars ætlaði tær at fáa inn í fyrsta lið og tað haldi eg erei nógv betri máti at arbeiða upp á politiskt eg minnist vit fóru til val í tvey túsund og ellivu miðflokkurin við einum herrópi sum segði vit skulu ikki spara okkum til avlop í landskassanum men vit skulu vaksa okkum til avlop og tað gjørdu vit vit gjørdu tað við at gera við at trúgva upp á føroyingar við ikki at fara og brandskatta føroyingar men vit heldur at gera nakrar reguleringar sum millum annað høvdu við sær at allir fiskur koma føroyskan kaikant tað uppskotið fara vit at viðgera um eina løtu sum gongur eitt sindur pp á konpromið við tað men at vit skulu skapa meir virksemi í hesum landinum eisini ígjøgnum lógarásetingar og tað saman við teimum tiltøkunum sum vit gjørdu á fiskivinnu økinum at fara í stríð við egas og hækkað makrelkvotun og so víðari gjørdi tað at vit fingu eitt eitt eina eitt kempi lop í í framgongd í okkara búskapi aksel johannesen sigur at vit kunnu lækka inntøkuskattin visti vit taka meir pengar inn frá vinnuni hvussu stór partur er inntøkuskatturin av okkara vælferðarfígging akso landskassin hevur koman í ár fimm komma átta milliardir í inntøku dlandsskatturin er bara ein komma átta milliard av tí av fimm komma átta milliardum er landsskatturin bara ein komma átta milliard tað vil siga tretivu prosent fýra milliardir koma frá aðrastaðnis frá fýra milliardir koma frá millum annað øðrum vinnufelagsvinnuskatt millum annað partafelagsskatti kapitalvinnuskatti har koma har kemur enn hálv milliard inn altso frá vinnuni tí hon fær lov til at tjena pengar so kemur skattur inn tann vegin tað koma seytjan hundrað og fjøruti milliónir inn ígjøgnum meirvirðisgjald altso sum eitt úrslit av at tað er gott at búgva í føroyum og vit hava nýtslu sum gera at føroyingar keypa alt millum himmaljørð og av tí fær landskassin meirviðisgjald og so koma nógvar aðrar inntøkur gjøgnum skrásetingargjald gjøgnum toll og so víðari og so koma fýra hundrað og hálvtrýss milliónir inn í beinleiðis skatti tað er tað sum kemur inn í beinleiðis skattin frá tilfeingisskatti tað er tað sum vit viðgera her í dag so eg haldi ikki at argumentið um at vit skulu taka meir inn frá vinnuni í fyrsta lið fyri at kunna minka um skattatrýstið í føroyum er eitt gott argument tí vit hava ikki eitt høgt skattatrýst sum er vit hava givið tey seinastu tíggju fimtan árini hava vit hava allar samgongur samdar um at minka um persónsskattatrýstið og tað er minkað og minkað og í dag síggja føroyingar tá ið teir fáa eitt lønarútgjald at mann hevur faktisk nokk so fitt eftir av løni eg vil siga at tey einastu sum merkja for lítið til tað og tað eru nokk so stórur bólkur tað eru tey vanligu tímaløtu tað er verka fólkini tí har liggja so nógv onnur gjøld á teirrara á teirrara løn sum telur niður ikki minst gjøld til fakfeløg ogsuvíðari men eg haldi at tann besti mátin tí havi eg verið ímóti tilfeingisgjaldi frá fyrsta degi eg haldi at vinnan hevur prógvað tað aftur og aftur at hon stingur ikki pengarnar í lumman og fer av landinum við pengunum ehetta er ræðuligar ákærur sum vra eru førdar fram nú í áravís og tær aftur førdær fram í einari sjónvarpssending nú at vinnan fingur pengarnar lumman og flytar av landinum altso álvara tos bara har inni sum eg búgvi hava vit eitt virki sum eitur faruárríki tað er eitt virki sum er stovnað við pengum sum vinnan hevur havt lov til at tjena og skapar tvey hundrað arbeiðspláss mitt í runavíkar býa pluss manningarnar sum eru við skipinum vistkugu taka bara flakavinnuna og tað virki tað koyrdi við undirskoti í nógv ár og og tað koyrir kanska við umbskoti enn men onkuníð hvur itt givið eitt sindur av yvirskot men hetta e pengarnir sum tjóðveldið og javnaðarflokkurin siga landskassin skal hava so hevði einki farið orrikin ver vistu landskassin fekk teir pengarnar til at koyra inn í almenna sektorð og hvar høvdu so teir skattapengarnir komu sum koma frá teimum tvey hundrað fólkunum sum arbeiða á hesum virkinum og tað meirverðisgjaldið og teyr skrásetingargjøldini sum tey fólkini betala tá ið tey keypa bilar tað hevði verið vekk úr landskassanum og eg gangi út frá tað roknistykkið hevði ikki gingið upp vist tú sett upp ímóti hvørjum øðrum so eg haldi harra formaður at vit skulu ansað eftir at vit ikki blíva so gramm við hesum tilfeingisræntu religiónini sum hetta er blivið eftir hondini at at vit drepa hønuna sum verpur í gudlleggini tí tað er tann javnvágin vit mugu finna okkara samfelag og vit hava verðins besta samfelag altso vit framleiða meir per føroying n pr íbúgva enn sjálvt eitt so høgt profilerað land sum danmark ger sum er í fremstu røð so at at at fara at siga tað at at vit skuldu taka eina milliard inn í í fyrsta hons inntøku tað merkir tað at vit taka eina milliard burtur úr vinnuni og gera vinnuna tað verri fyri at kunna skapa tey arbeiðsplássini sum hava skapt tann búskaparvøksturi sum vit hava havt tað er ikki ein góður politikkur tað er ein vánaligur politikkur og tað mugu vit ansa sera væl eftir takk fyrihara formaður ja síðani er tað nakrar viðmerkingar fyrst jóhan elvi poulsen ger so væl takkvyr harra formaður øgiliga áhugaverd hugleiðing hjá billjustinessen tað er jú akkurát soleiðis tingini hangað saman skuldi k bara taka tey bæði nýggju uppsjóvarvirkini sum eru visti vinnan ikki hevði sloppið at vunnið pengar so vórðu tey ikki komin so hevðigur statveknsagt sent fiskina av landinum og finguð nógv minni í landskassan og fleiri arbeiðspláss hevuru vekk mann skapar vøkstur í einum samfelag við at geva vinnuni góðar tryggar karmar góðar møguleikar at virka í og ikki veg at skatta seg til hana tað er jú tann stóri hugsjónarligi munurin millum okum á høgravondinum so tey sum eru á vinstravongi tey á vinstravonum halda at mann kann skatta seg til vøkstur og okur at halda mann kann gera møguleikar sum mann kann skapa vøkstur tað er ein øgiliga stórur hugsjónarligur munur á og tí trúgvi eg at tað verður øgiliga ringt serliga við einum flokki sum tjóðveldi at mann nakrantíð kann fortelja teimum at mann kann skapa vøkstur tey halda at mann kan skatta seg til vøkstur helst við hundrað roðsent skatti takk fyri billjustinussen ja vit eru fullkomiliga samdur um hasi tingini og visu vit hugsa um framtíðina so hava vit eitt ótrúliga stórt tilfeingi sum kann meir virkast øgiliga nógv men tað kann bara meirvirkast um stórar íløgur verða gjørdar hvør skal gera tær íløgurnar hvør skal taka tey tøkini tí tað krevur meiri enn bara vanligi pengarpunkurin hjá fólki í einari vanligari bygd í føroyum at lyfta slíkar uppgávu eg haldi at ikki tí mær dámar ikki ta diskussiónina men fara vit inn á at kjakast um tað tilfeingisrentuna hvør sigur so tað at øll tilfeingisrentan skal enda í landskassanum altso er tað ein ein heilaga lóg sum ikki kann rørast hví skal iein partur av tilfeingisrentuni ikki fella til teirra sum hava tikið stóran vága á seg fyri at fáa fatur í tilfeinginum tað haldi eg púra natúrligt so er tað edva jacobsen gersuvæltakk fyri harra formaður nú komi biljustinussen inn á far øríkin tað steðgaði jú alt upp og hvussu gongd aftur í nakrar mánaðir tað sum hann skal minnast til har taðer tað at tað kundi tokk sumæ hav spurti nú veta virð tosað um møguliligt at taka tilfeingið áheila milliard inn á fyrsta liðið fær ørii bleiv keypt aftur tá í februar í ellivu tá lógu seks partrolar ella seks trolarar lógu kayy tvey virki vórðu stongd og alt starvsfólkið sat si heima og bíðaði tað vóru sterkar fyritøkur kundu koma inn og keypa keypa tað og fáa pláss lív afturí og tað evur tvær ferð síðani tá bleiv keypt verið sett meir pengar í fyri at uppgradera børini og fyri at hava arbeitt koyrandi talani um ein sirka hundrað milliónir á leið samanlagt er tað nakað bara nakað mistur úr ermuni visti mann ikki hevur fyri tað fyrsta brenni frá vinnuni og so hevur eitt mansigur er ein ein sterk vinna sum klárar at bakka upp um hasi virkini hava koyrt líkasja biljustinussen ger so væl ar formaður ein sera viðkomandi spurningu frá edva jacobsen og vit vita ú øll tað at tað er varin og framherju sum eiga at farorðingin og eg kundi hugsað mær at tann triðja sendingin um tey ómetaligu í sjónvarpinum fóru at snúgva seg um teir pengarnir sum millum annað framherji settu farorigin tað kundi verið áhugavert at vita men sum meðan alt føroa fólk heldur tað at teir flyta allar pengarnar til kypa so kundu hugsað mær at sæð eina sending sum snúði seg um hvat teir pengarnir hava gjørt í lokal samfelagnum in í eysturoynni tei eru ikki farin av landinum teir pengarnir teir eru settir í arbeiðspláss inni í eysturoynni ja ja hetta er bara eitt virki tað eru fleiri onnur so er tað torbjarn jacobsen ger so væl ja takk fyri takk fyri billijustinussen eg má siga tað at eg kenni meg ikki ordiliga aftur í hesari stigmatiseringini avtjóðveltsflokkinum har ið hann verður útróptur til at vera ein vinnufíggindaligur flokkur taðer tykr isk rætt og eg má siga tað at tað er einki sum frøði meg meira enn tað at vinnan hevur tað gott og at hon forvinnar nógvar pengar soleiðisnar at hon fær innvesterað av nýggjum fyri yvirhøvur at hetta samfelagið kann halda fram at mennast og vaksa men hetta málið snýr seg ikki um at fara niður í detaljur soleiðissum vildi gera tail hetta snýr seg simpult henn um umtilfeingisgentuna burtur av tí eyksklosiva rættinum sum onkurtívr fingið at veiða í einum avmarkaðum marknaðin og tað er tað tað snýr seg um og tað heldur bill um tað at vinnan sleingi sum tongul í brimið yvir so nógv ár uttan at vita at hon hevur eitt haldgott grundarlag at standa áso er tað justinussen ger so væltakk fyrihara formaður tað er gleðiligt at hoyra eina slíka rødd úr tjóðveldi um ivinuligt vinarligan politikk viðvíkjandi tilfeingisrentuni so haldi eg ikki at tað er ein endalig ein endalig sannleiki at øll tilfeingisrentan hoyrir heima í landskassanum eg haldi at tey sum taka á seg ein váða sum gera íløgur í stór apparat fyri at fáa fatur í tilfeinginum eg haldi tey eiga sín bróðurpart av tilfeingisrentuni tí at var hon ikki har og vartað ikki møguleiki fyri at fáa hendan vinningin so ivist í um nakar hevði gjørt hesar íløgurnar og varð farin í holt við tað tað er tað sum er motivatiónin fyri at fólk vilja spenna seg so nógv út sum tey hava gjørt ja so er tað steffan klein poulsen ja harra formaður tá vit hava viðgjørt onnur mál og otað verður spurt inni til hvussu hesin uppskotini skuldu fíggjast so erur að altíð peikað á hetta tilfeingisgjaldið at tilfeingisgjaldið skuldi verið størri og tað skuldi fíggja uppskot sum vit hava viðgjørt ígjøgnum tíðina millum annað í gjár at javnseta ferðaseðlarprísir vistaer sjúkrahúsverki almannaverki so erta altíð tilfeingisgjaldi sum skal fíggja tað og klar hetta hvussu høgt hetta gjaldið skal vera tað tað verður nokk ein egvið diskussión vit hava so lagt okkum eftir s umleið trý hundrað milliónum meðan búskaparráðið vísa eina milliard men eg haldi at trý hundrað miliónir eru nógvir pengar g ikki nakað skulu taka fyri givið men teir strekkja ikki so langt at vit altíð kunnu peika á at hetti her pengarnir skuldu koma frá so kunn vit fíggja hvat sum helst í okkara samfelagi eg haldi tað er ein farlig gongd og og nokk ikki haldført sum onkur flokkur víst á biljustinesenog tað er eisini bara tí at mann ikki vil útrópa onnur økir at skatta men mann vísir á att her fer eftir ferð og mann brúkar nøkur hugtøk mann tosar til dømis um tey fáu sum hendan samgongan skal tæna og at mann vil røkja áhugamáluni hjá teimum fáu og mann tosar um fámannaveldu og sovíðari tí tað er ein øgiliga væl defineraður fíggindi sum mann kann lensa alt yvir á men veruleikin er tann at roknistykkið er so ræðuliga nógv meiri samansett og vist vit bara hyggja eftir inntøku landskassans fýra komma nei fimm komma átta milliardir næstan seks milliardir so er tað ein samanseting av øgiliga nógvum virksemi í samfelagnum hvar er millum annað vinnan í forvegin betalir fimm hundrað milliónir í øðrum skattum enn tilfeingisskatt sum vit kanska sjáldan tosa nakar serligt um so ja ja takk fyri so er tað næsti røðari fær orðið nú er tað ruttvang ger so væltakk fyri harra formaður ja má vera eitt sindur sinspureraður eg veitski um tað er rætta orðið av tí sum verður sagt her men meneg havi hug at byrja við atitakka landsstýrismanninum fyri at hann hevur tikið andstøðuna við og gevið møguleika fyri at at vera við gott nokk aftaná uppskotið væl liðugt men tað merkir so at vit kenna uppskotið og hava í prinsippunum havt møguleika fyri ávirka eg kanska ikki rætta orðið men men og vit hava eisini verið nokk so fegin um at hettað bleiv eitt veiðugjald og ikki ein skattur altso tað haldi eg næstan hevði verið tað ringasta tað kundi blivið til at mann tók ein skatt sum so primerkt varð tikin frá teimum sum fáa tað at ganga gott meðan tey sum ikki fáa tingini at riggað ongan skatt betala tað at mann tekur eitt gjald er jú ein staðfesting av hugtakinum tilfeingisrenti ella yvirnatúrligum vinningi alt annað upp á hvat ið mann ynskir at kalla tað og hví er tað nú tað tað kendist av akselv johannes ven var inni á tí í sínari røðu at tað er ein avmarkað atgongd til eitt avmarkað tilfeingi og tann atgongdin er verd hundraðtals milliónir tað hava vit aftur og aftur fingið staðfest skorið út í papp við teimum sølum sum hava verið gjøgnum árini varð hetta ein fyritøka sum skaptella var hetta fyritøkur sum skapt t ella framleiddi síni egnu virðir so høvdu vit jú ikki havt hesa diskussiónina men fiskivinnan er ein vinna hvørs virðir verða skapt treytað av einari atgongd sum er politisk útlutað hon er lutvíst útluta føroyingum hon er eisini lutvíst útlutað útlendingum eg hugsaði undan ter undanfarni røðari snakkaði um hesa her myndina sum verður teknað og hann vísti til sendingina hjá kringvarpinum av útlendingum sum stinga pengarnar í lumman og rýma av landinum fyri tað fyrsta so fari eg ikki at fyrihalda meg til ta sendingina at ta instinoatiónir um kanska enntá ólógligheitir tað er ikki okkara uppgáva her á løgtingi vit hava eitt tríbýtt vald har sum tað eru dómsstólar sum um eftirlit sum taka sær av ella sum tryggja at fólk halda bæði vit onnur og vinnan halda seg innan fyri lógina vit eru lóggevandi valdið og hetta lóggevandi ting hevur lóggivið tilfeingi út av landinum hendan samgongan sum er blivin samd um at tað skulu ikki meira tað skulu í mesta lagi trý hundrað milliónir í landskassan av tilfeingisrentuni hava ikki sett tilsvarandi mark fyri hvussu nógv endar uttanlanda og vit hava ábendingar um at tað eru ikki smápengar og vit snakka ikki um ólógligt virksemi við snakka um tað sum hetta ting hevur lóggivið tá ið nú eitt nú hállendski forsetisi ráðharrin bekymrar seg um hvat kemur í sín landskassan tann politiska semjan sum var var eg sjálv partur av um at útlendskur ognarskapur skuldi út og tað fekk virknað frá tvey túsund og fýraogtjúgu og fimmogtjúgu hendan samgongan hevur samtykt at útseta tað markið tað áramálið og tað eg dugi ikki at síggja at tað er nøkur góð orsøk til at útseta tað at útlendskur ognarskapur skal út annað enn at tað er ein politisk neyðsemja og tey sum vilja varðveita útlendskan ognarskap hugsa trúgvi eg at tað er ein kjansur fyri at við at útseta tað til tvey túsund og tveyogtretivu so arbeiðir tíðin vinnan gjørst sterkari tað hava vit jú eisini ítøkiligar ábendingar í nú vit fáa eitt uppskot um veiðugjald sum vinnan hevur gjørt gott nokk saman við umsitingini nú er blivið nokk so nógv gjørt burtur úr hesum her at hetta blívur ein sovorðni sosialistisk hugsjón sum liggur aftanfyri tað at taka tilfeingisgjald og tað er rætt tá ið mann velur hendan leistin við at taka eitt gjald frá einari vinnu sum í pørtum hevur tað sýnast a hava tað øgiliga gott har avkastið er sera sera høgt sammat við aðrar vinnur so fer tað at verða atlit til bløðandi almannaverk bløðandi sjúkrahúsverk sum fer at verða avgerandi fyri hvussu nógv mann tekur inn í tilfeingisgjaldið og tað kann gott verða at tey sum eru meira reyð meir úti á vinstrabeingjunum trýsta meira á fyri at fáa tikið meira inn men tað fer at verða lagt á eitt trýst á allir flokkar og vit síggja bara hvussu vit hava flutt okkum hesir flokkarnir sum prinsipielt vóru ímóti at taka pengar frá vinnuni vilja nú hóast alt taka trý hundrað milliónir og trúgv mær við hesum forbrúkinum sum hendan samgongan leggur fyri dagin so fer hetta hendan upphæddin at vaksa sjálvandi ger hon tað tað sigur seg sjálvt vit eru ikki sosialistar í framsókn vit ynsktu okkum eina marknaðargrundaða skipan vit vildu gjarna sleppa frá at seta krónur og oyra á tilfeingisrentuna vit vilja gjarna sleppa frá at seta navn á hvør skal hava atgongd til vinnuna báðar teir sera torføru politisku spurningarnar loysir ein uppboðssøla og eg veita væl at vit her í føroyum eru farin frá at trúgva upp á uppboðssølu men eg havi hug at nevna at nobell prísmóttakarnir í búskaparfrøði í tvey túsund og tjúgu vóru serfrøðingar innan fyri uppboðssølu ásannandi at uppboðssøla kemur at hava størri og størri týdning í búskapinum kring heimin og tað sum hesi báðir granskað í eri eg minnist ikki um tað vór amerikanari ella ella bretar og hvussu er vorðu teir ella enskt talandi granskaðu í teimum veikleikunum sum sum oftani tann sum vinnur eina uppboðssølu hevur hetta her við at prísurin sum eisini hevur verið víst á í diskussiónini um uppboðssølu at prísurin verður trýstur uppeftur har sum hesir høvdu eitt boð upp á hvussu sleppur mann undan tí í einari uppboðssølustøeg helt faktiskt at tað var rættiliga áhugavert ella ásannandi at tað ikki er undirtøka fyri uppboðssølu so hava vit eisini verið sinnaði at hugt eftir øðrum leistum at fingið tilfeingisgjald inn uppá og eg haldi at vit innanflokkan vóru nokk so avkláraðir við at í fall man legði seg onkursvegna nokk so tætt upp at prinsippinum um tilfeingis rentu so høvdu vit verið sinnaði at tikið undir við einum veiðugjaldi ella tilfeingisgjaldi hvat ið mann nú kalla tað men tað sum hettarger í veruleikanum er at tað tað tekur tað tekur lutfalsliga nógv úr vinnuni tá ið tað er lítið av vinningi meðan tað tekur nógv minni tá ið tað eru nógvir ella stórur vinningur í vinnuni har sum vit høvdu ynskt at eitt veiðugjald legði seg tættari upp at prinsippinum um tilfeingisrentu hvør tilfeingisrentan er nær er tað rímiligt tað er ein sera torførur spurningur og og sum sagt høvdu vit ynskt at slappið undan at set krónur oyrur upp á tað og latið eina marknaðargrundaða skipan við einari uppboðssølu einum uppboðssølu lartið avøðrum slag loyst tann spurningin fyri okkum hvar ið tað liggur í millum trý hundrað milliónir og eina milliard tað tað havi eg ikki nakað ítøkiligt boð uppá men allarhelst liggur tað munandi hægri enn trý hundrað milliónir soleiðis sum vinnan sær út í dag her eru nógvir smálutir í hesum her uppskotinum sum vit vístkoma at hyggja nærri at í fíggjarnevndini millum annað lutfallið millum uppsjóvarvinnuna og bárenshavi tað haldi eg hevur verið nokk so nógv viðgjørt í tilgongdini við hesum her uppskotinum um tað er rímiligt og tað er sovorð sum vit fara at viðgera nærri í fíggjarnevndini takk fyri harra formaður tíðin hjá mær g fari jatakk so er tað jóhannes joensen sum fær eina viðmerking takfyrha formaður ja eg haldi tað er í viðgerðini her so verið tilfeingisgjaldið oftani sagt tat vera ein skattur og tað er blóðskeivst at siga tað og tað mán mann lata vera við tí eitt tilfeingisgjaldið er eitt brúksgjald til nøkur rættindir akuá sum rulang segði og sjálvandi skal vinnan hava yvirskot og sjálvandi skal hon kunna gera íløgur men tá iðmann hevur sagt tað so er ikki neyðugt at vinnan uttevr uppsjóv vinnan við snakka um nýtist at keypa bygningar á anað á di tiíløgur í fiskivinnuna við snakka um takk fyriruttvangtakk fyri harra formaður ja tá ið mann velur at gera taðupá hendan mátan so verður mann noyddur til at fara niður í smálutir og hyggja eftir vinnuni og vit vita at partar av føroysku fiskivinnuni hevur eitt avkast sum liggur munandi hægri bæði í samheitt við aðrar partar av fiskivinnuni og eisini samheitt við heilt aðrar vinnur og tað eru altso vinnur sum megna at gera neyðugar nýíløgur fyri at yvirliva so hetta her at partar av føroysku fiskivinnuni skulu hava so heilt øgiligt ógvusligt avkast fyri at kunna gera íløgur tað trúgvi eg simpulen ikkiupá takk fyri harra formaður olareynatúgvu ja takk formaðurin eg vil bara nýta høvi at takka ruttvang fyri eina góða røðu og fyri at vísa á ati at tað sum samgongan í veruleikanum ger tað er bara ein ella onnur skatting ella eitt ella annað avgjald sum er rættiliga tilvildarliga ásett og er ikki tent at teir tilfeingisrentu sum sum eg haldat tað samlaða politiska skipanina skuldu miðjað ímóti fingu vit semju um hvør ið tilfeingisrentan var so varð eisini glættari at krapt pengarnar inn upp á ein rættan máta teiman og ikki vil lata marknaðin gera tað so nú er so er tað bara eitt ett tal sum mann hevur sussað seg fram til og tað talið verður so brúkt til at krevja skatt frá frá einum vinnu sum grundleggjandi ikki ynski tað takk fyriruttvangja sum eg segði so hava handlarnir hese seinni ella ella í farnum árum skorið út í papp at her er ein tilfeingisrenta til staðar og tað hevur so eisini sannført nokk so breitt politisku skipanina um at hvussu er partar av henni hoyra heima í landskassanum og tað er heilt víst at við hesum leisnum sum vit velja í dag sum verulia trýst á almennar tænastur sum sum fer at leggja eitt størri og størri trýst á at taka hægri og hægri tilfeingisgjald inn tað haldi eg er nokk so innlýsandi og faktiskt haldi eg at tað er ein øgiliga keðilig skipan bæði fyri fyri okkara samfelag og eisini fyri vinnuna sum heild tí hon fer ikki at kunna stól upp á tað verða politiski vindar og tørvar í landskassanum sum fara verða avgerandi fyri hvussu nógv mann tekur inn í tilfeingis ella veiðugjaldið takk fyri ja takk so er tað landsstýrismaðurin sum fær orðið jørgun niclasen gersovælharra formaður havi vit áhuga at lurta eftir framsøgufólkunum og eg haldi eg tori at siga at frá teimum trimu andstøðuflokkunum hevur tað verið tosað meir í akademiskum úttrykkum heldur enn í ítøkiligum uppskotum altso hetta her at vinstravendur flokkarnir hava lyndi til at at uppfinna akademisk heitið siga tilfeingisrenta tað er ligvið teir ómetiligu teir fámannaveldu og so uppfinnur mann veðurlagsbroytingar taer hesir ræðuligu kapitalistanir versins undirgangur og so so víðari so víðari so víðari tí tá eg hoyri jamen tað skal vera tann veruliga tilfeingisrentan ókey hvat er tað hesa flokkarnar sita samgongu fýra ár roknaðu uppeftir og niður eftir løgdu uppskot fram sum betíddu í tilfeingisgjaldið skuldu teir rinda yvir hundrað prosent av vinninginum í skatti tí mann hevði gjørt eitt sórt akademiskt roknisstykki sum skuldi svara til og so víðari altso mann tosar so nirandi um fiskivinnuna fyrsta eg kom uppa í politikk tá var ein rúgva av fiskimonnum í løgtinginum øhog í dag situr ein hann er varamaður øh umtalan av okkara høvuðsvegnu og tí stríðið sum liggur úti á havinum hon er nógv broytt og eg vil siga til tað verri mann sigur at hetta er tey sum hava fingið og so víðari so víðari altso í fiskivinnuni altso vit kunnu fara út í kirkjugarðin og hyggja hvussu nógv eru farin haðani rík av fiskivinnu tey kunnu kanska telja est einari hond altso eg sjálvur komi í einari familjufyritøku sum í hundrað ár dreiv fiskiskap hog onkur ár gekk tað væl onkur ár gekk tað verri og øhpápi mín royndi seg eisini og hjá honum gekk tað verri og han misti eg havi hvussusu altíð fingið at vita at eg nú skittaða meg skipagørðu halt eg langt vekk frá tí men vit hava havt onnur sum hava kempa og sum hava innvesterað sum hava sett hús heim í veg har evur gingið hin vegin tað hevur gingið væl úttrykkið sum eg hoyri inni her tilfeingisrenta eri ikki iva um at vilstrarvindaflokkarnir meina at er tað avlop skal landið hava alt er tað hall so kunnu tit eiga bara rokningina og og tað er har tað blívur galið altso tað er tað tað er so so vánaligt prát altso er tað tað tit vilja so sita so sigur mann tilfeingisrenta hvat er tað akademiskt útrúgg sigi eg onnur siga tað er tað sum ávísir búskaparfrøðingar ar sett uppi á rokniark har mann tekur vinnuna samlaða virðið og so setir mann rokniarkir ótrúliga tolið altso eg haldi øll vinnan fór fór á heysin av rokniorkuni sum blivu sett upp í fýrsunum av grannskoðaranum h so seti mann inn hvat skuldi so rokna við at útreiðslurnar burdu verið og sovíðari sovíðari so víðari jú og so sleingi eg mann bara eina miliard tað var nú eitt ótrúliga runt tal mann skuldi trúta álá kanska eitt sindur meira akademiskt á einum øðrvísi føslum tali ein miliard so hyggi eg ja men also hví kann man ikki bara hyggja eftir hvat vinningurin er í vinni hygg eftir tí vinninginum og sig so hvat av tí eg ynskj vit at fáa inn nei nei nei nei nei nei nei rokniarki sigur fyri at koma langt upp so skulu manningahýrðirnar vera tvey hundrað túsund krónur til hvønn mannin tvey hundrað túsund krónur per mannin mann hevur roknið eisini sett fýra hundrað túsund í manningarpart og tað eru altso tveir onkuntíð tvey og onkuntíð enntá tvær sum deila hetta teskja tvey hundrað túsund krónur í partur so fær man eitt hægri tal tað eru tey roknistykki sum eru setta upp av ávísum til at siga hetta er tilfeingisrentan eg fari tí at spyrja javnaðarflokkin er tað tað mann ætlar fyri at fáa tilfeingisrentuna so skulu hýrurnar knúsast niður um hungursmarkið niður á tvey hundrað túsund krónur er tað tað mann vil eg spyrji eitt sindur harðligt tí at er tað soleiðis at mann hevur eina uppskrift upp á eitt tilfeingisgjald jamen hví kann so akselv johannesen ikki fua upi og siga at at tilfeingisrentan er tað og tað sambært hansara hugsan ella hví kemur rutt vang ikki upp og sigur tað altso akseve johannesen hevur verið løgmaður í fýra ár og teir hava sitið og roknað uppeftir og niður eftir kann han ikkikoma og siga hvat er tað hella kann tjóðveldið ikki siga hvat er tað vit siga tí tað er hendan samgongan samd um at vit halda tað skai vera trý hundrað milliónir og vit halda løgtingið skal ikki inn at skera fiskimanni niður á hungursløn fyri at hála pengarnar um landskassan og tá vit siga umleið trý hundrað milliónir krónur so verður spurt hvussu sær tað út jú eg havi tikið tað seinasta roknskaparárið havi tað fingið allan nótaflotan samleiðan ein roknskapi har í øll feløgini har høvdu tvey hundrað milliónir krónur í avlopi tey rindaðu trý hundrað milliónir í veiðugjaldi tær rindaðu fjøruti milliónir í partafelagsskatti tað vil siga her tosa vit um ein skatt av vinninginum taðvilsig skatta av øllum vinninginum sum eri omanfyri trýss kanska upp móti fimmogtrýss prosentum tað haldi e er for høgt hvør inni er hevð viljað betalt fimmogtrýss prosent av sínari inntøkuskatt tá eg hoyri fólk tosa her um inntøkuskatt so halda øll at henn burdi verið lægri men tá tað kemur til vinnuna og serliga fiskivinnuna so er ein heilt annar málburður og hugsanarháttur um ta vinnuna so hharra formaður tá ið eg havi hoyrt andstøðuna so haldi eg at nú skulu tey steðga við útrikkum og siga tilfeingisrentan sum má mánn koma og siga hvat hon er tað eru fleiri mátar at rokna tey út uppá tí tað kemur annað upp á hvat fyri fortreytir tú byggir inn í rokniarkið altso í hoyringsskrivum eru eisini aðrar fortreytir koyrdir inn á rokniark og og hjá búskaparfrøðingum har sum sagt koyra teir hýrirnar niður ogá tvey hundrað túsund krónur ja altso er tað er tað ta man vil jamen so so sig tað eg eri bara ikki samdur í tí vit her gera gjald sum kemur at svinga við hvussu tað gongur tað vil siga hægri prísurin verður eitt hægri prosent av prísinum skal í kassan lægri prísurin verður eitt lægri prosent tað vil siga við lækkandi prísum minkað gjaldið lutfalsliga skjótari við hækkandi prísum veksur gjaldið lutfalsliga skjótari uppeftir og tað eru okkara boð upp á hettar her hevur mann eitt annað boð kom við tí øhog so verður spurt her um heimaflotin skal rinda ella ikki eg skilti at javnaðarflokkurin vildi hyggja upp á at heimaflutunum eisini burdi betalt tað skilti eg á kringvarpinum men tað sum vit gjørdu her var at vit settu vinnuna taseða reiðara felagið og felagið nótaskip saman við embætisfólkum har ið vit siga at vit hava sett út í kortið at tilfeingisrentan er sigur góðtrýss prosentini sum and sumann skal betala til landið umleið trý hundrað milliónir oghvussu halda tit skuldu rinda tað og her sigur so flotin við okkum lati manningarnar ni atheimaflotan sleppa undan tað betíddu so tað at hinir átóku sær størri part og tað hava teir gjørt fríviliga ivaleyst tí teir eisini halda tað sama sum vit á heimaflotanum ikki skal rinda so sigur onkur ja men legg eisini á heimaflotan ja ókey so er tað ein avsláttur til tiltil dømis nótarskipini so eru spurningar her í tinginum hvar við barenes havi kontra tí sum er í føroyum ja men altso vit søgdu hvat upphæddin skuldi vera og hvussu halda tit at tað er best sett saman og har vóru umboð fyri fyri fyri báðar partar taðvlsið bæði fgð bæði fyri nótarskip og fyri barnshavið og teir blivu samdir um hetta tilmælið og tað fylgja við men upphæddin tað samlaða vinningin sum vit haldast skal í landskassan hann hava vit bestemmað og tá eg nevni fyri tykkum hvussu úrslitið hevur verið í mun til hvat teir hava rindað ja men altso so meti eg tað at vera ríkiligt at rinda altso nú erður tú omanfyri trýss prosent sum hesar vinnur koma at rinda í landskassan aðrar vinnur í føroyum rinda átjan prosent í partafelagsskatti so mann má siga at hetta er eftir mínum tykki eitt nógv forhøgt gjald men í hesari samgonguni eru v samd um at hetta er tað og so er tað tað ið fór eftir vit hava ímun til undanfarna samgongu inndrigið vinnuna at vera við í at at seta tað saman men ikki ikki at fara niður í gjaldið tað var meira atað er hetta vit skuldu hava inn vilja tit vera við til at siga hvussu ið tit skulu rinda tað takk fyri formaður ja takk so er tað nakrar viðmerkingar fyrst pálla reynatúgvu gersovæl tað kundi verið áhugavert at spurt fólki hvat tað skal rinda fyri at verða til hvat fólkið skal rinda fyri at arbeiða tað eru ikki øll sum hava tey preoligeraðu framvígjararættindini at sleppa at siga hvussu nógv skal eg ella hvussu nógv tími eg at betala fyri tey framgjarrættindini sum eg fái tað er eitt sindur undarligur spurningur av sendi til vinnuna meðan meðan fólkið sum skal betala sín vanligan skatt tað fær ikki tann møguleikan tá tað kemur til línimannin altso ein vanlig hýra hjá hjá nógvum á línumonnum ta síðsta árið trúgvi hevir liðug um hasær tvey hunrað og fjøruti tvey hundrað og trýss túsund krónur so tað er tann veruleikin sum er galdandi meðan jørgun niclasen er landsstýrismaðuri í fíggjarmálinum meðan fólkaflokkuinum umsitur fiskivinnumál so eg haldi ikki tað er so ræðuligan rógv at reypa sær tað er veruleikin tvey hundrað og fjøruti tvey hundrað og hálvtrýss túsund krónur annars haldi eg at tað er øgiliga troyttandi at hoyra landsstýrismenn ein varða løgmann sum er so polimiserandi so áloypandi á andstøðuna sum sum hann sær í tað at vanligt var at ein ein ein landsstýrismaður varð var so er tað jørgunniclasen gersuvæja síðan hetta vælskeiðið byrjaði so hevur andstøðan skinerað okkum í samgonguni niður enn tá tosa um korromperaðar persónar og so víðari sovíðari tað er umtalan sum samgongan og vit landsstýrinum fáa av andstøðuni og so sigur pollareynatiúgvu sum annars er ein ein ein eminentur semjingsmaður ogg plagarligur persónur at at vit skulu ikki dytta okkum at siga nakað altso vit skulu bara leggja okkum niður og sigu slá meir traðka meir nei álvara tos trýst gevur móttrýst tað er prógvað í fysikkini og tað eksisterar altso í tí veruleikanum sum vit liva í so er tað annika olsen sum fær eina viðmerkinja takk fyri harra formaður í undanfarni seti varð uppboðssølan sett í verk og eg haldi eftir øllum brøgdum at merkjast so spældi tann uppboðssølasalitt og tí fór fólkaflokkurin eisini til væl upp á at leggja fiskivinnuna í tryggar karmar hvat okur eisini gjørdu við lógini um sjófeingi nú er so eitt uppskot á borðinum um veiðugjøld kann landsstýrismaðurin greiðast frá nú verður øila nógv tosað um gjøgnumskygdini í fiskivinnuni og tað at fiskivinnan er løgd í trygga karm at fiskivinnan veikaton skal hvussu hon skal disponera síni viðurskifti tey árini sum koma hvat er munurin sæð frá landsstýrismannunum eygum ímillum tilfeingisrentuna og í mun til veiðugjøldini hvat er meira gjøgnumskykttilfeingisrentan er eitt hugtak sum summ e hava brúkt men í mínum eygum er akademiskt prosjekt makar í tí eg trúgvi at vistú far út at spyrja so trúgvi tú fór forskellig roknistykki skett upp altso ímyndi tykkum bara nú skal eg siga hvat ein vinna hevur av vinningi og so fari eg inn í at roknaí ark og sigi hetta her inntøkurnar tað kann vera nøkurlundarætt men so taki eg sigur útreiðslurnar tað seti eg til nakað heilt annað enn útreiðslurnar eru og so komi eg til eitt tal sum sigur tilfeingisrendan er dag altso a gjøgnumskygdi tað er alt annað enn gjøgnumskydið tað sum er í hesum uppskotinum hetta er eitt øgiliga einfalt uppskot sum sigur hvussu nógv prosent av avreiðingarvirðinum vit vilja hava fyri hvørt kilo sum tit fiska fáa tit betri prís enn enn tann miðalprísur sum í dag er so skulu tit betala meir enn tá hægri prosent og hin vegin hetta uppskotið er so mikið greitt at øll vinnan følir tryggar karmar við hesum uppskotinum meðan fer mann í eta prátið um tilfeingisrentu so gongur galið tí eg haldi ikki nakar úr uppskriftina upp á hvat hvat tað er fyri nakað tað er alt annað upp á hvør situr og smekka tølini inn í rokniarkingjákom mikkelsen harra formaður tað er einki minni enn eit bragd at landstýrismaðurin hevur evnað til eitt uppskot sum vinnan og politiski myndugleikin eru blivin samd um og tað er ómetaliga týðandi tí kundi eg hugsað mær at landstýrismaðurin hugleiddi eit lítissindur um leiklutin hjá javnaðarflokkjinum javnaðarflokkurin hevur hetta valskeiðið í stóran mun verður konstruktivur og og í teimum samráðingunm vit hava havt javnaðarflokkinum í samband við hetta uppskotið so hevur tað verið týðilig tekin um at javnaðarflokkurin kundi gera ein semju við samgonguna og tí er spurningurin fekk javnaðarflokkurin ringar nervar til endans hordi hann ikki av politiskum orsøkum ella av taktiskum orsøkum ikki at gera eina avtalu ella var tað betri og tryggari hjá teimum at hanga uppi í skjúrtuveløgini hjá tjóvarflokkinumharra formaður javnaðarflokkurin akselve johannsen segði tað her eisini at hann kundi hugsað sær at gjaldið hækkaði enn meir um prísirnar hækkaðu enn meir og tað lækkaði skjótari visse í prísirin fór enn longur niður og tað gjørdu við so eitt uppskot út frá teirra útsøgnum hog roknaðu so við at at nú vóru tað við tit høvdu verið konstruktivir men ístaðin so kemur bara eit eitt bræv undirskrivað av avja eg ver etsu fór eisini ikki undirskrivað tað varð sent klokkan fýra tíggju eina náttina frá telduni hjá høgna hoydal hog har ið tey bara har tey bara hann playð hannans ikki at lesa teldupostar so har ið tey avvístu at tey tóku ikki undir við uppskotinum nú ynski eg jakum mikkelsen o hini fíggjarnevndini hepnar í hond tá ið mann nú fór at viðgera til fíggjarnevndini vit mann kann koma longur so er tað jóhannes joensen sum fær eina viðmerkingtakk fyra hara formaður ja tað lýsir tíðligani at landssmaðuin er fyrtun yvir at hann ikki fekk javnaðarflokkin upp í tilfeingis gjaldið ella tað sum teir ætla at gera viðkallaða fyri brúksgjald tað kundi mann eisini brúkt men eg haldi at tað er eitt sindureg veit ikki um at skal siga eitt sindur ofta kend at mann leggur eftir javnaðarflokkinum tí at tan ikkivilja vera við í øllum tí í hesin her mann kann siga tað e eg veit ikki um vit siga atað hetta ómannaverk men men hvussu art hesin gjaldin sum sum fólkaflokurin vil hava tí fólkaflokkurin vanar at fáa sum vilja í samgonguni men tað merkir ikki tað at hann fær sum vilja eisini yvir á okkum andsstøðusflokkunum vit vilja ikki vera við tí at vit halda at her e ikki soleiðis sum vit høvdu ynskt at tað var og meiri longuri er tað ikki mann pjøar iki at leggja eftir javnaðarflokkin fyri tað vit hava sagt støðuna aksur at e legði tað tíðili fram ogeg haldi eisini at landsýrsmaðurin skal vera hampiligur og rímiligur og ikki leggja eftir flokkinum fyri at mann ikki hevur somu støðu sum fólkaflokrnig tí tað hava vit ikkinú havi eg síðan vali hoyrt andstøðuflokkarnar siga nú má samgongan koma gera breiðar semjur við okkum koma at gera breiða semjassvr eyðkó alla tíðina og so bjóðaði mann inn hevi javnaðarflokkurin nú kunnu tit fáa ávirkan á hetta uppskotið og javnaðarflokkurin kom so við sínum tonkum hvat ið tey vildu hava ávirkan á vit gjørdu og fingu tað altso etta tragar seg um at fáa ávirka altso breiðar semjur í onkur flokkur her í løgtinginum so betí er breið semja at man kal gera nei akt hasum tey siga einki annað kann brúkast tað var ikki tilfeldi her tí gjørdu vit so eitt uppskot har ið vit eftirlíka av teirra ynskjum øh men tað eydnaðist ikki mann valdi heldur at fara aftur til til tjóðveldið og tað er soval taðer bara tað at at tú er taðoyrirligt hjá okkum full hvønn dag at mann vildi hava breiðar semjur so má mann í hvussu so er royna tað og eg føldi ikki at at mann vildi tí tá i vit eftirlíka av tí sum bleiv biðið um so vildi man kki alíkaálso er tað arn jacobsen sum fær eina viðmerkinein avstovnau stovnarin tdfloksins og formaður líka inntil aitn fór hiðani av foldin elindre patesin varð formaður í fiskimannafelagnum í meira enn tjúgu ár at hoyra jørgun niclasen standa her og siga at tjóðveldisflokkurin ætlað sær við lóg at skera hýrurna hjá føroyskum fiskimonnum niður á tvey hundrað túsund perstøkk fyri at fáa inntøkuna burtur úr tilfeingisrentuni so høgast sum møguligt tað má eg siga at ljóðar heilt meir kottligt í mínum oyrum eg og eg kundi hugsað mær at fingið at vita hvaðani hann hevur hesa tíðindini frá jørginiclasen tað hevur verið tosað um hesa tilfeingisrentuna at hon er eina milliard valevnið hjá tjóðveldi hava eisini verið fram við tí hog roknistykki har handa milliardin kemur fram er at seta hýrðirnar niður á fýra hundrað túsund krónur per manningapart ella tað sum svarar til tvey hundrað túsund krónur per mann framsøgumaður tjóðveldis var her uppi og segði at hann vildi hava hetta gjaldið til at vera eftir tilfeingisrentuni tí spurdi eg nú hvør er tilfeingisrentan er tað tann sum hesi hava roknað út so skulu hýrðirnar niður á tvey hundrað túsund er tað eitt annað ein aðra tilfeingisrentu te at rokna seg framtil so sig mær hvat tað er ta ofisiellu sum er komi frá búskaparrøbúskaparfrøðingum á ávísum sentralum pørtum í almennu fyrisitingini so er tað at hýrðurnar skulu niður á tvey hundrað túsund so hava vit pengar landskassan tað verji eg ikki viðso fær næsti røðari orðið nú er tað jóhan eli polsen ger so væltakk fyri harra formaður paragraf eitt i slói fyrri liggur nú ásetir reitt at tað er eigarin av fiskifarinum skal rinda tilfeingisgjaldi og hetta er eingin trupulleiki sær sjálvum tað at løgtingi staðfestir at tað e rættindahavarin sum skal betala eitttilfeinsgjaldi tá maðurin sum eg væntaði var her í dag navni honum stendur her men tað torbi jacobsen sum snakkar tá navnið stendur frammi hann hevur brúkt nógva tíð høvni hoydal um at vísa á at manningarnar skulu verða skaðaleysar me tað er soleiðisnar við formansins loyvi so skal eg endurgeva úr paragraff seytjan í sáttmálan millum manningafeløginim a ger sovælhar stóð áðrenn avgjøld fyri fiskiloyvur av einum og hvørjum slag ganga av óbýttum tó eg keyp og søla av fiskidøgum og kvotum millum føroysk skip ikki loyvd hetta var fingið okur eftir tógvistríð og drúgvar samráðingar við einara serminsroynd broytt til at alment ásett veiðugjaldi levdifrádráttur tá varð hendanher vanlukkuliga upposølaninni og hana fingu okur broytt soleiðisnar at tað kundi ikki bjóðast upp á nakkan av manningunum fyrr enn meir enn tvær krónur kilo og tað skal gud hava stóra takk fyri og kanska telja sigroson afturat men hetta kjakið sum komi at manningarfeløgini hava ikki verið við til at gera hesa semjuna sum nú er gjørd summi halda atað er forkalstligt at manningarfeløgini ikki hava sitað við tí tey rinda ein part av veiðugjaldinum av hesum her tilfeingisgjaldinum sum mann hevur roknað seg úttil men g metir tað als ongan trupulleika at vera manningarnir hava ongantíð enn góðkent at our kulu betala eitt tilfeingisgjald og tað fara okur ongantíð at góðtaka hóast tað fleiri ferðirarur ver ávíst á s røðarapalli at formanni tjóðveldsins at manningarnir hava góðtikið tað fyri einav tíma í dallaso hava tær aldrin góðtikið tað men okur hava góðtikið at ein orðing sett inn áðrenn mann visti at nakað so sjúkur kom við einum tanka um at mann skuldi fara og betala tilfeingisgjald av at veiða fiskum í føroyum men tað sum nú er er tað at reiðararnar hava verið við til hesar samráðingarnar um at siga hvussu gjaldið er besta gjalda tað sigu okur so mikið sum tað at reiðararn hava góðtikin teir betala gjald tað var manningarnar ikki hetta kemur mær at styrti á okra støðu til lestursamráðingar sáttmálasamráðinkarar millum manningarfeløgini og føroya reiðarafelag uppæftur sterkari næstu ferð tí nú hava reiðarin sagt ja til eit gjald sum manningarnar stadvek ongantíð hvt sagt jatil undanfarni røðari landsstýrismaðurin í fíggjarmálin g jørgun niclasen var inni á tilfeingisgjaldinum hvat er eitt tilfeingisgjald hvat er tilfeingisgentan tilfeingisrentan tekur støði í hvar hevur mann ein manning umborð fyri lægskt krónutal sum verður verandi við tavilsiga hvar klárar tú hóvast stabilt fólk fyri lægsta krónumtal tað eru høvd komin eftir at fyri fýra hundrað túsund altso ein manskaspart uppá fýra hundrað túsund klárar at hóast stabilfólk ergo eingi má tjena meir nfra hundrað túsund brúka okur hetta dømi so kunni okur siga at okur hava handlar runt um í føroyum okur hava sekstan ára gomul sum arbeiða í handlinum hvat fáa tey tímaløn jú tey fáa eina tímaløn sum er væl undir einari vanligari tímaløn tí at tey eru ung ergo eingin í handilin skal tjena meira enn tann sekstan ára gamli sum hevur aeina niðursetta løn og tað sum er meiri enn tað tað skal krevjast inn sum yvarnatúrligu vinning hjá handlinum tí hann kann hava arbeiðskravt bíligari hetta tykist mær at vorða heilt ótúliga marhotl og tað mann kann taka okur taka lægsta felagstænnara hvør hevur tað ringast og er har kanska v neyð so big sm eisinisagt fleiri er ja har kann ei verið av sínari neyð inni í einari fyritøku fyri eitt ávíst krónutal per ár og so verður tað bara dragið sum á felags einafyr alt at eingin má tjena meira enn tann sum tjenar minst hetta er jú púra sosialistrisk hugsan at øll skulu tjena tað sama men øll skul sjálvandi ikki gera tað sama tí vitt øll gera tað sama mann skal fara niðran í sovna løtuna so ger eingi nakað eftir hondini eg segði einum mótmælistiltakið svar her tá ið undanfarna samgonga legði sítt fiskivinnuuppskot fram at manningarnir hevði ein felags fullinda tað fari eg enn einaferð at staðfesta nú sum løgtingsmaður av tyngsins røðarapalli at manningarnir í føroyum hava ein veruliga felags fígginda ein felags fíggingaynskir at knokkroyta vinnuna við einum tilfeingisgjaldi sum kemur at merkja manningarnar um mann so gjørdi tað so ótrúliga iteellast mann ætlaði at mann skuldi her í løgtinginum gera seg inn á tann frælsa samráðingarrættin og settu vit ló at manningarnir iki kuldu betala so hevði tað eisini merkt at reiðararnar eftir hondini hevði sagt at okur hava ikki ráð at betala tykkum til løn sum tikur eiga at fáa tit kundu niður í løn ella bera skipini í løtu okur fingu gjørt skipini út ergo til ein og hvørja tíð so verða tað okur sum starvast ví vinnuni so verða tann stóri taparin ímeðan man kann floyta her á havnargøtu fyri binningin hjá teimum sum liggja í draga viðuritið inn hetta landið og tað haldi eg eri virkuliga forkaltul sum eg so um at siga harra formaður ja so er tær viðmerkingar aksel johannesen fyrst ger suvælja takk fyri harra formaður øh nú var undanfarna røðara altso áðrenn jóan elji poulsen jørgun niklasen inni á hetta her at mann kundi ikki roknað tilfeingisrentuna út eg dugi nokk ikki gera tað jóan eli poulsen kanska heldur ikki men búskaparfrøðingar og grannskoðarar at duga nok so væl at gera tað gangera út frá tað er ikki so trupult mann hevur nøkur faktu elltølfr athaldast til men egeri samdur jón eli poulesen at eg haldi at tað var skeivt at búskaparráðið gjørda tve túsunog fjúrtan hari mann setti hýrurnar til fýra undrað túsun krónur tað haldi eg vara skeivt og sjálvandi skal mann seta hýrðurnar til tað sum ereielt eru tá mann ger sena útrokning og so hevði talið verið lægri enntá an kom framtil tesun fjúrtan eingin ivi um tað jnelig polsen takk fyri harra formaður hvat er ein reell hýra er tað tað sum eg keni í dag unundir fátækamarkinum ella e ta tvey trý fýra fimm seks sjey átta hundrað túsund ella ein millión hvat er eit reellhýra tað verður akkurát tað sum ecelspetialisturin setir tá videellu hýrina verður á og mínar rfaringar eru at esel spetialistarnar fáast ikki at gera nakað annað enn at fylla nøkur óbrúkuligt tøl inni í nøkrur óbrúkulig ccalerk takk fyriso er tað pollareynatúgvu kfyri harra formaður hýran er væl tað sum mann kann samrøða seg fram til á arbeiðsmarknaðinum tað er væl tað sum er tann tann tann rætta hýranin vist mann virðir samráðingarrættin á arbeiðsmarknaðinum eg eg dugi ikki odiliga at síggja síggja meiningin í nøgrum av hasun her tingunum sum verða søgd serliga um um tjóðveldið at tjóðveldi hevur ikki uppfunnið nakað talð harbeint afso í í sambandi við tilfeingisrentua tað eru óheft fólk sum hava gjørt tað visti ey havi gjørt tað skeivum grundarlagið so er tað so er tað sjávandi líka skeivt sum alt annað tað sum er týdningarmikið tað er at viðfinna semju um hvussu mann roknar tilfeingisrentuna ogtí kundi hugsað mær at spurt jóandelil poulsen er tað soleiðis janil pousen hevði tikið undir við tí at brúkt tilfeingisrentuna sum grundarlag undir veiðugjøldunum vissu vit funnu eina semju um tilfeingisrentuna takk fyrieli poulsen takk harra formaður gleðiligt at hoyra nýggja tónara aftur hatta bonki tað ið eg var her fyri einum góðum hálvum ári síðan tá vórðu hasir tónarnir ikki at fræfta atu hasa bonki ja visssi mann kundi tilfeingisrenta eg havi hug at rópa etta fyr a brúksgjald tí hvat er ein tilfeingisrenta egslepki við uppá at tat hugtaki eg nakað eitur av tilfeingisírenta í heila tikið men kundi mann sagt at hetta skal so betala fyri at vera inni í vinnuni og mann kundi funnið fram til hvat tað rætta var ja jón eli poulsen skuldi verið tann fyrsti settja inn yvir borðið at snakka um tað so leinger tað ikki kemur at merkja teir armaðin syndar sum hava dytta sær aplíva sjómint takk fyrijóhannes joensene tá mann snakkar undi fiskivinna so blívur tað ofta ein hu umogneind men tað er ein stórur partur av fiskivini sum ikki ráð til at gjalda nakað sum helst har hýrurnar rættiliga lágar púra samd vjpósunm um tað tað er nokk uppsjóvarvinnan og og og barnesa bóltfiskakvotan í barnesen við snakka um og har er hýrurnar rættiliga stórar og vinning er rættiliga stórur tað er tað vit snakka um tá tað í brúkl men tá eg hugsi um eisini mann hevur gjørt eina avtalu um at fiskimaðurin skal gjalda ein part av tilfeingisgjaldunum ella á brúksgjaldi tað haldi eg ein tað eigur mann o hvussuser at fáa hvussu er gjørt eitlana við tí tað er ikki rætt og tað má ongantíð vera soleiðis at fiskimaðurin eigur at rinda fyri rættindini takk fyrijaneli polsen takk fyri harra formaður tað er soleiðis ár at eg skal ikki hongja upp á hvør segði tað men tað er sagt úr andstøðuflokkum eg meini hana fyri flokkinum hjá jóannes jóhanjóannes joensen at mann snakkaði um at eisini heimaflotin so fer um eg gevras um at segða eina olmossukvotu av makreli fyri at hjálpa hesari harðtrongdu vinnuni sum eitur heimaflotan har snakkar mann eisini um at tann parturin kundi eisini betala tilfeinisgjalda á makrelinum og tað haldi eg nemliga eg tað sum tað vísir at mann leggur seg í hvør ið tjenar bara hann ikki tjena meira enn fýra hundrað túsund og tað er mær ein gáta at mann vil sjómann sum draga virðini inn hetta landið so illa takk fyrijtakk so er tað næsti røðari fær orði núer tað jarnhammegersuvæl ja takkfyri hara formaður ja okur viðgert ð eini tilfeingisgjøldini sum eru borin niðan í tingi og nógva tíð sum er sagt er kanska ikki neyðugt at endurtaka skipanin hátturin er roknaður út og so framvegis tað er eingin ivi um at tað er eitt sindur meira einfalt enn enn skipanir sum hava verið sum hava verið lagt fram frammanundan landsstýrismaðurin í fíggjarmálanum hevur sagt vera eitt sindur harðligur í og álopandi fyrr ennai løtu síðan eftir allari allari andstøðuni sum hog varð haldi eg og og orsøkin var nokk so einfult segði landstýrismaðurin tað var tí at trýst førur til móttrýst tað er nokk eisini tað kanska sum av tí sama av tí at ákoyringarnir og álopini eru so stór frá landsstýrismanninum sum ynskir eina breiða semju á tey sum mann ætlaði at gera semjuna við jamen so blívur kanska eisini eg veit ikkium tað tað er vil vilja fyri at syrgja fyri at eingin vil semjast við landsstýrismanninin tá ið ákoyringarnar blíva so stórar tað veit eg sjávandi ikki men tað er eisini trupult at sum hevur víst frammi at mann ynskir eina breiða semju innanfyri tilfeingisgjøldini tá ið mann eittanastað ikki ynskir naka breiða semju innan fyri nakað annað vissi mann skal hyggja aftureftir sum sjálvandi ikki hevur nakað her málið at gera tí tað var eingin ivi um tað at tað var eingin møguleiki at sleppa at gera nakað sum helst semju innan fyri allar tær stóru broytingarnir sum blíivu gjørdar gjørdar ílógini u sjóðfeingi sum leiv samtyktu í tvey túsund og nítjan men nakað sum er tað er kanska tann javnvágin ella tann manglandi javnvágin eg veit ikki um tað er men tað er at síggja til so er tlfeingisgjaldið sum liggur nú og fyri tvey túsund og einogtjúgu eftir hesum útrokningini her peint er tað er sjálvandi ein øgiliga munur á uppisjóva fiski hvat hann skal betala perkilo og hvat hóskurin skal betala tað er o tað er eingin tað er eisini tvey ymisk fiskasløg og tvær ymiskir mátarar at fiska tað uppá og tað er eisini tað er nakar øgiliga stórir munur á nøgdunum í tonsum men men tað er eingin ivi um tað at tað tað loypir eitt sindur eyguni hvussu stórir munurin er tá ik minnast til hvussu stórt hvussu hvussu nógv dýrari annar fiskaslað er men tað er tað sum mann hevur valt at gera men vist mann so sigur hvat skal tilfeingisrentan vera altso hvat skal tilfeingisrentan vera ella tilfeingisgjaldið vera tað er altso ringt at seta eisini beint orð eitt senda at seta á tað er ein annað upp á kanska hvør eg situr í landsorinum og so víðari men at mann má heldiski gloyma tað at tað eru nógvur fá ár síðani tá var eingin tá betalt tá betalti fiskivinna lítið o einki inni í tað føroyska samfelagið annars sjálvandi við við lønum og hýrum og tí tað snýr seg faktiskt um hvat er tað sum fólkið skal hava aftur fyri til tey sum fáa einaher fram í tjórótna fiska men hvat eta rætta gjaldið til at fáa tað og tað er í løtuni eta tvey undrao hávtrýss milliónir pluss tað sum uppboðssølan taðsum tann parturin sum eg bleiv seldur uppboðsølugevur í nøkur ár afturat haldi fjøruti milliónir sirka tað gjeldi dettur burtur tá ið tey sumav keyptu uppboðssøluni fáa hesi her loyvini varandi men tað er sjávandi eisini umráðandi at gjaldið ikki verður ella hvar er javnvágin kann mann siga at mann mann ansa eftir sjálvandi at gjaldið ikki verður so mikið høgt at árið verður tikið burtur til at gera hesa íløgurnar at skapa hesi nýggja arbeiðsplássini sum eru so viktig fyri tað føroyska samfelagið men tað er eisini nógv av teimum heilt stóru íløgunum sum heru gjørdi tay síðstu árini í tey heilt stóru uppisjóva virkini heilt stóri tað kom av at ella tað bleiv eisini av sterkum fyritøkum og sjálvandi av ati at føroyar vóru boykeiddar á es og eisini sum faktiskt beiv gott at tað bleiv eitt lagt at gjalda á tvær krónur pakilo makrel um tú valdið at landa uttanlanda tað hevursun gjørt tað í dag hóu virkivii kunna taka ímóti øllum uppsjóvafistkinum í føroyum tað haldi eg rætt eg haldi havi altíð hildið tag eg haldi tað enn eg haldi at føroyingar eiga at kunna og royna at virka og meirvirka hvørt einasta kilo av bæði uppisjóvarfiski og av botnfiski í føroyum ttað er eisini øgiliga ymiskt harra formaður hvussu ymiski reiðaríini klára seg millum annað er eitt lítið mannkann kalla eitt lítið nýtt uppisjóvareiðarísett á stovn fyri nøgvum fáum árum síðan ella tveimum árum síðani haldi eg nú við menningarkvotum startaði tað við sum var blúvnar varandi l reiðarí lítlakvotu stórt yvirskot okur hava eisini heilt stórur reiðaríur við stórum kvotum sum hava nógv minni yvirskot so tað eru eisini ymiskt hvussu hesi feløgini eru skrúvað saman undanfarni røðari var inni á heimaflotanum og har er eingin ivi u javnaðarflokkinum um nøkur myskilin skuldu verið at sjálvandi heldur javnaðarflokkurin tað at heimarfloktin skal ikki betala tilfeingisgjald tað skal javnaðarflokkurin ikki nei tað skal heimaflotuin ikki av hesum herverðinum tað er eingin ivað um tað javnaðarflokkurin hevur nakar spurningar okur at halda at eg er inntøkandi heilt høg jamen so kann gjaldið vera eittsindur hægri men er er eg fátenastan lítil eri eri avreiðingarprísirn lítil jamen so skal sjálvandi eingin tilfeingis rentivera tí so forsvinnur hon men heimaflotan skal ikki gjalda tilfeingisgjald av teimum fáu tonsunum sum tei hava fingið takk yrhra formaður eina viðmerkingja takk fyri harra formaður tað var faktiskt akkurát hettað seinasta sum bjarni bjarni kom inná ogviðvíkjandi hetta sumútsøgnin sum sum aksel johannesen hevði tá ið hann bleiv spurdur um hví hví tey ikki fingu eina semju um hesi veiðigjørnun hetta her at hann segði ati atijavnaðarflokkurin vildi virka fyri ati heimaflotin eisini skuldi gjalda eitt ella eitt eitt gjald men tað afturvísti bjarna hammer nú ttað tað gleði eg meg at jat tað er so takk fyri takk yhara formaður øll vita av at á heimaflotanm hevur tað tungt heilt tungt men og hann gott kanska skapar ikki tann stóra vinningin men hann skapar óteljandi arbeiðspláss bæði sjógvir og á landi og tann makrelurin sum anhevui fungið sjálvandi skal hann ikki gjalda tilfeingissevla tíð tá ið tá ið formarin javnaðarflokkinum var í í útvarpinum eg hoyrdi tað sjálvur eg haldi tað bleiv eitt sindur lagt í íí í orði munnum á formanninum tí ati tað var nú ikki tað hann nevndi at mnn kundi hyggja upp á tað og tað er yvirhøvur ikki tað sum javnaðarflokkurin sum so ynskir heimaflotin hevur ikki ráð at betala nakarð tilfeingisgjald hann hevur tað trupult ogvið si her tonsini kunna hjálpa heimaflotan at menna seg og styrkja seg í tí fiskiskapinum sum teir annars hava so sjálvandi skula teir fáa møguleikan til at styrkja seg við hesum her fáu tónsunum takk fyri hara formaður ella frú forkvinna ja takk og har er ein viðmerking edva jacobsen ger sovæl takk fyri frú forkvinna ja nú bleiv tað sagt tað var nakað tí sama tí ati eg havi fylgt við eisini í sambandi við tey sum hava samráðst um hetta her og har legðineg mær serliga merki til at javnaðarflokkurin ella eg vildi hilduð at tað sum formaðurin segði javnaðarflokkinum tað við eði nokk so tungt men tað ljóðar ikki her sum tað er allir sannleikin men tað bleiv sagt nokk so greitt at tað fer nógv makrelur út til bolfiska flotan og taðv stóð end á hvat tað vildi givið í krónum oyrum tað vildi givið tretivu milliónur afturat sum javnaðarflokkurin ynskti at hava oman á tilfeingisgjaldið sumsamgongan kom við og hvussu tað er so vit misførtaði ella ikki tað tað kann so bara tey vita sum havi verið til staðar men men tað bleiv hvussur greitt endurgivið táð ver lagt dent á at tað var eitt ynski frá javnaðarflokkinum at at tað skuldi vera tilfeindisgjald av øllum makrelinum og so má tosa um heilt up ína miliard so eg veitikj orla hvar bjarni hammer er í øllum hesum her tosan um tað tað heilt stóra gjaldið sum man ja takk bjarni hammer ger sovæl takk fyri frú forkvinna bjarni hammer er har sum javnaðarflokkurin er tað er at okur hava sagt at um tað er ein heilt yvirnormalur vinningur heilt heilt har sum tað tað roknistykki sum landsstýrismaðrin er borin niðan tað gevur tað steðgar við einum marki og um prísurin kom upp á tretivu krónur og avreiðingargjaldiper kilo sum vildi hann verið tann sami okur halda við seg at prísurin fer somiki at hangt upp langt upp í eina avvarðing jamen so kann hann eisini hækka itt sindur men tað sum okur eisini hava sagt sum g ikki eru við hesum her at hann kann eisini forsvinna heilt gjaldið um prísurin av einliga aðrari orsøk veruliga fór niður altso fór niður her í hesum uppskotinum er tað at hann kann lekka niður n í helvt men okur máina han kann takast burtur visti tað skuldi eitt ella annað hent sum okur vónandi ikki fer at henda at hann forsvinnur takk fyri frú forkvina ja takk næstur at røða er brndursandr gersovælja takk fyri frú forkvinna ø ja tað hevur verið arbeitt við hesum uppskotunum um um veiðugjaldi nú íella tilfeingisgjald nú í í í langa tíð eftir hondini ogh eg má siga at eg var øgiliga skuffaður tá ið ið tá ið mann ikki megnaði at finna eina felags semju í millum teir politisku flokkarnar um at um at mann kundi finna út av einum su ella a fáa ásetta gjald í felag sum ø politiska skipanin stóð samlað aftanfyri sum hevði vart uttan iva í longri tíð enn inn inn hvat ið ein ein smøl semja kemur at kemur at vara tað sum er gott við hesum sum verður lagt fram í dag tað er at hetta er gjørt í semju við vinnuna tað meti eg vera tann størsta styrkin í akkurát hesum uppskotinum tað at tú hevur semju við vinnuna um hvussu tú krevur eitt gjald inn øhspurningurin er so hvat hvhvussu ber tað til at vit krevja gjald inn yvirhøvur jú men tað er tí at vit hava eina vinnu sum vit hava ein positivan trupulleika av h tað er for nógvir pengar inni í tí vinnuni tað er forstór virðir innií sum vitikki bara kunnu lata øtey reiðaríini fáa sum summ sum nú einaferð er inni í vinnuni og og tað er sjálvandi hevur sjálvandi verið att gilt høvið at fingið tað inn í landskassan til at gera gott við til ymiskt annað trupulleikin hevur so verið bara tann at so hvørt sum hetta gjaldið kemur inn nú tað komi uppá trý hundrað milliónir so verðu tað brúkt út aftur blakað út aftur til ymiskt annað eg haldi at tað hevur verið gagligt um so er hetta gjaldið sum vit vita ikki verður støðugt vit vita at fiskur hevur sterkt vit vita at hann svimur aftur og fram út og inn av føroyskum øki knappliga ein dag er kanska einki til av lat okum siga norðraseðil ella av makreli hvat gera vit tá tá mangla teir pengarnar í tær trý hundrað milliónirnar ella tær tvey hundrað miliónirnar ella tær eitt hundrað milliónirnar og hvat gera vit tá so so eg tað eri ikki meiri en ein styrki íti enn so at hetta kann hetta er óstøðugar inntøkur hetta er ikki sum at fara í kjallin eftir kjøti hetta erhetta er fiskur sum svimur og sum til ein hvørja tíð kemur at svimja og hann verður ikki altíð á føroyska grunninum tað er so hundrað prosent eg skilji grundgevingarnar hjá andstøðuni um at mann ikki er havdi við tá ið tá ið fiskivinnuskipanin varð gjørd og tí vil mann ikki verða við nú gjøldini skulu ásetast men eg trúgvi at tað er meiri av politiskum áðum tað at mann ikki vil læsa seg øog mann gjarna vil hava samgonguflokkarnar at standa sjálvur við hesum hesum veiðugjaldum men tað er so tað er so tað politiska spælið sum er uppgávan hjá okum sum løgting má vera at syrgja fyri at vit hava eina vinnu aftaná henda dag tá ið vit hava ásett hetta gjaldið vinnan má hava eitt rímiligt avkast og hvat tað rímiliga avkasti er ttað er so tað øh tað er eitt avkast sum má tryggja vinnuni tað at vinnan kann endurnýggja seg og vinnan kann kanska seta menna seg altso seta aðrar vinnugreinar á stovn ella ella víðari virka tað tilfeingið sum hon nú einaferð far inn øhog so eisini at pengar koma inn í í landskassanm tað sum andstøðuflokkarnir hava verið bangnir fyri og tað i í ein ein ávísan mun kann eg fylgja teimum í tí ati at ein stórur partur av tí vinninginum sum tey reiðaríini fáa í dag liggur í feløgum sum eru á partvíst á útlendskum londum har kann eg fylgja øgiliga væl fylgja andstøðuni tí eg meti sjálvur at tað er eingin grund til at útlendingar eiga inni í føroyska veiðliðnum eg haldi at vit eiga sum skjótast at fáa at fáa útlendingar út úr veiðiliðnum spurningurin er eisini um hvat vit gera við endskan lendska lánútlendska fígging í føroysku fiskivinnuni tað er altíð tann sum lænir tær pengar sum avger hvat ið tú ger við tín títt avkast og og tí er tað í mínari verð burdu vit havt ásetingar um at tú tað er í lagi at tú hevur útlendska fígging inni men tann fíggingin burdi komið frá bankum sum hava ávísar reglur at virka undir eg haldi ikki at taðe í ordan at tann fíggingin kemur frá partafeløgum í øðrum londum sum mann kann so illgruna um hvar ið pengarnir blíva av tað er mín niðurstøða takk fyri ja takk her vóru nakrar viðmerkingar bjarni hammer fyrst ger sovæltakk fyri frú forkvinna spurning um brandur sandur veit ella hví eingin eingin av manningarfeløgini eru við hesum bólkinum sum var til at hesum arbeiðsbólkim um at finna tilfeingisrentuna so sovítti eg dugi at síggja so er er manningarfeløgini av nøkrum slag ikki við tey hava onkrar viðmerkingar og hava víst á haldi eg onkra einkltur men men men eingin er tikin við arbeiðsbólkinum tað hevði g kanska verið skynsamt men men sum eg dugi at síggja eta ikki men mbrandur sandur møguliga veit hvat orsøkin er til tay iki tikin við takk fyri frú forkvinna ja takk brandur sandoy ger sovæl eg veit ikki hvør orsøkin er til at manningarfeløgini ikki hava verið við men eg skilji øgiliga væl at tey ikki hava verið við tí at tað hevði bara viknað støðuna hjá ømanningafeløgunum yvir fyri reiðaranum um so er at tey nú vóru við upp á at seta eitti eitt tilfeingisgjald á sum tey so skuldu taka lut í manningarfeløgini hava ongantíð sagt seg til reiðar at taka lut í nøkrum tilfeingisgjaldi og tí hevði tað gingið divir samráðingarstøðina hjá teimum tá ið tey nú fara at diskutera løgnina aftur næstu ferð so tað tað er skilligt at tey ikki at tey ikki hava verið við takkfyrija takk so er tað torbjarn jacobsen gersovælja takk fyri eg haldi at eg skilti brandur sandoy ella brand sandoy soleiðis athann ivaðist í akkurát hesin her modellinum har tað í grundini er tvey høpi altso viltúhava veiðuliga har mann ásetir eitt eitt eitt veiðugjald og so er tað eitt annað høpi sum situr og skrúvarp á sjunti ð tað er ikki minst at hesin báði heimarnir altíð koma at balansera nóg væl tí um so er atsum tað kanska sær út til at vera at tað fær í hvussu er ikki at at blíva við at vaksa up hendan máttan sum tað hevur gjørt tí trøini vaksa seg ikki inni himmalit so kemur tað væl saktans so eisini at vera soleiðis at so hvørt sum tað er tørvur á tí í tí politisku skipanini so fer mann at skrúva upp á skjúntin eisini í hesum førinum soleiðisnar at mann yngann sera so nógv sum møguligt fyri at fáa fíggjarlógina at síggja so góða út sum møguligt tey næstu árini altso kann hetta her ikki blíva eitt problem ímillum tveir heimar sum sita og oppurera í sama fasti og við fullkomiliga hvør sínari ydag um hvat mann kal brúka penganar ja takk ur ger soætakk fyri frú forkvinna jú tað er ein ávísurtað er ein ávísur vandi í tí og tað hevur tað ðjú eisini verið tað vitiðskiftandi landsstýri nú frá ellivu tá ið hetta gjaldið koma á til nú í einogtjúgu gjaldið hevur verið rímiliga stabilt men í fórot tilfórt til onnur lond síggja a tað verr liggja øgiliga høgt altso í í perkilo veiddan fisk eitt annað sum eg haldi kanska burdi verið meiri inni í hesin her tað er eitt innsitta mang til í hesum veiðugjaldinum at tú skal skal fáa meir burturúr visti tú blívur betri og dugnaligar til dømis vist tú byggir tú burdi fingið avsláttur í veiðugjaldinum visti tú øhbyggiskip sum brúka lng ella illa orku sum er bílig og so í mínari ja eitt ávíst innsita mang er í hesum men men tað burdi verið meir men hetta er so tann skipanin sum verður ngi úfrá takkfyrija takk fyri frú forkvina eg haldi at hetta er eini gleðiligur dagur vit hava nú lagt fram eitt uppskot um eitt tilfeingisgjald og tað er líkasum tað síðsta tkrúnana tí samlaða verkinum sum vit hava veg ígjøgnum hetta við fiskivinnuni hevur verið ein lang prosess løgtingið uppseyði kanska í óðumverkum øll loyvir at fara í gildi fari fyrsta januar tveytsund og átjan trað tað hendi í tvey túsund og sjey og vit komu inn í eina stóra óvissu inanfyri i føroyska fiskivinnuna ongar nýíløgur vóru gjørdar og mann eð fylosoferðaði so nógv fram til hvussu skuldu mann gera tað ú tað nýggja skipaninr skuldi koma í gildi og vit fingu undanfarna samgongu sum fór at eksperimentera við føroysku fiskivinnuni og tað gekk galið og tað mátti ganga galið so henda samgongan til og vit hava nú gjørt eina nýggja fiskivinnuskipan hvar vit hava gjørt tað vit hava faktiskt gjørt tað sama sum vit gjørdu saman við altso tað tann fiskivinnulógávan sumliggur á borðinum í dag líkist mest teirri fiskivinnulóggávu sum fólkaflokkurin gjørdi saman við tjóðveldi í áttaoghálvfems og vit hava longu nú sæð at tað er ofta mismattur at síggja í fiskivinnuni tað verða gjørdar stórar íløgur og fleiri nýbygningar eru á veg til til landið og tað eru alt samalt øgiliga positivt fyri tað føroyska samfelagið vit hava eina skipan í dag sum byggir á varandi loyvur og vit hava eina skipan sum byggir á eina umsetiliga skipan og vit hava eina rímiliga langa uppsagnar tíð upp á tólv ár og vit hav eisini skapt møguleikar og hava gjørt lóggávuna soleiðis n at tað skal vera pláss fyri nýggjum aktørum nakað sum undanfarna samgonga eisini legð standent á og vit hava eisini gjørt reglur so soleiðsinar at vissu í veiðuloyvi verða seld so verður tað skattað sera hart vit hava sett serligar skattaðarreglur í gildi fyri at forða spiklatión av sølu av veiðarættindum og hvussu soðsiai at landskassin fær meginpartin av vinninginum og vit hava eisini loyst mál í ítlendskum kapital sum eftir tí lógini sum nú er galdandi skal vera úti í føroyum áðrenn tvey túsund og tveyogtretivu og nú hava vit so fingið tað síðsta sum skal til fyri at fáa tað samlaða verkið til at hanga saman og tað er tilfeingiskjøldini og tilfeingisgjøld tað má vera soleiðis at tað er ein skipan sum blívur ein ein ein varandi skipan tað ber ikki til sum onkur hevur sagt her fyrr í dag at hetta erbara ein sjumtur monn kansn krúva upp á sosinalt alt eftir hvat landskassan hevur tørv á so kunnu vit skrúva hendan sjumtun aftur og fram tað ber ikki til vit halda tað at hetta her vogi vit hava lagt nú upp á góðar trý hundra milliónir um árið undir verandi umstøðum tað er eitt rætt nivoð og tað vil so vera soleiðis attilfeingisgjaldi fer at vaksa ella lækka alt eftir hvørji prísirnir verða tí vit hava sett tilfeingisgjaldið í mun til marknaðarvirðini á tí veiðu sum verður veidd og tað er tað er serliga tann pelagdiska vinnan ssum skal betala gildi her og hon hevði jú ja ja hon hevði eftir eitt hamtligt yvirskot í fjør upá eina tjeyhundrað milliónir men tað er ei eitt eitt øgiliga stórt gjald at leggja á vinnuna upp á trý hundrað milliónir og so hava vit eisini lagt tilfeingisgjald á barensharnsflotan tað má vera eitt mark fyri hvussu leingi mann kann blíva við at skjussa seg fram til hvussu okkara høvuðsvinna skal innrætta seg tað má liggja nóg nógv eftir botnlinjuni hjá fiskivinnuni so hon hevur klár til a endurnýggja seg tí tað er øgiliga kapitalkrevjandi vinnan eg haldi at nú eiga mann t fara at konsentrera seg um tann partin av fiskivinnuni sum ikki virkar so væl tað er okkara heimaflotu og okkara partrolarar og sovíðari har eru nógv sum liggur í aftur láni eg haldi at man eigur at fara at hyggja eftir hvussu mann bøtir um teirra viðurskifti kanska við at opna upp fyri ý fyri fyri teimum teimum kassum sum eru stongdir við við kanska við við bíða eftir við við rist og suvíðari og og kanska gera tað meira smilugt at at at at rígja tann skipanin sum tann tann partin av fiskivinnuni arbeiðar eftir ikki er ikki er so so stirvin sum hann er í dag so og tað sum kanska eg harmast yvir vit hava í sambandivið hasa tilgongdina hava vit virkuligani roynt at fingið funnið semjur og vit hava rætt hvussu hondina út til javaðarflokkin at vat vera við í nøgdum hesum her eg havi faktiskt ein øgiliga stóran varlugan av at tann fiskilóggávan sum eg galdandi í dag tekur javnaðarflokkurin faktiskt undir við tað er tað er ikki taðeur ikilangt á leið og tað tey tilfeingisgjeildini sum vit nú hava sum vit nú er fyrvi at samtykkja nakað sum javnðarflokkurin eisini í prinsippunum tekur undir við so eg haldi at tað er upá tíðina at at at at javnaðarflokkurin begina at føra at føra real politikk og og kemur inn í í í í diskusiónina síðan a vit fáa eina breiða semju um hesi her tilfeinisgeldini soliðinr at tað kann blíva ein varandi loysn fyri ta føroysku fiskivinnuna fiskivinnan í føroyum hevur einki meira brúk fyri enn stabilum viðurskiftum tað hevr verið alt for óvist um kring hesa vinnuna ígjøgnum alt for nógv ár tey síðstu árini hava hava hava verið stórir bætar og nú er tað simpulten fáa tað forseglað so vit fáa tryggar karmar um ta føroysku fiskivinnuna takk fyri frfrú forkvinna ja takk havvr ein viðmerking bjar cobsen gersvæja eri púra samdur við kristian andreasen er tí at mann eigur at farat eftirhyggja ymiskum pørtum av flotanum sum hava tað alt annað enn enn gott í løtuni millum annað nevnir hann hetta her sum hevur verið í átrokanum nokk so leingi at mann fer at kanna eftir um allar hasar her stongdu leiðirnar fyri trolvoyu altso um um at har eru rættir alt tað sum bleiv sum leiv avgjørst einaferð miðskoysið í hálvfemsun altso við fimmogtjúgu árum síðani sum virka næstan religiøst altso eingi eingin tór at fara í holt við tá íma tímar fyri fimmogtúgárum síðan eg helt at hetta var ætt og hetta snýr seg slett ikki um um gvýtingarleiðir ella ella um veiðarongfiski oso víðari men so eitt annað tað einasta sum eg eri bangin fyri við hesum her føstu gjøldunum sum hann leggur inn í fíggjarlógarviðgerðina av hesum her slagnum altso blokstuðulin ppá seks hundrað milliónir skapar seks hundrað milliónir av politiskum leti í føroyum hesar trý hundrað milliónar fara at skapa trý hundrað milliónir av politiskum leti í føroyum og tað fara at geraja takk christiana andreasen gersovæltakk fyri frú forkvina tað fyrsta er tað sum bleiv sagt um heimaflotan og ikki minst partolararnar eg haldi vit skjótast gjørlika aft hygga efti esum her at fáa jhjálpt um teirra støðu at latahesar stongdu veyðurnar uppaftur kanska so estan mann evið rist og tað er eitt mál sum hastar sum vit arbeiða eisini fyri í samgonguni tað veit at landsýrsmaðun arbeiðir við hitt við politiskum leti og hetta gevur ja hetta gevur eina avhangliheit tað er fullkomiliga rætt sum nei sum tarbja jacobsen sigur og tað er faktiskt blivið soleiðis hær at mann viðhvør fær mann ein eina ein framistank um at politikarar í føroyum ganga við einari fíggjarliga í búkinum soleisnar at vit nokk skulu bara m tá ið so tá ið so úrslitið fyriliggur og tann mankui sum er í kassanum hah tað kundi verða senda rokningin út íl vinnulívið at betala tí at har er nokk at taka av og souvíðari eg hoyri eisini tað at alivinnan verður nevnd altso alivinnan hevur seinastu fimm árini goldið tvær komma tvær milliardir í landskassan og har er heldt ikki plássafektir meira so vit politikarar mugu læra okkum at liva við tí teimum pengum sum vit kunnu fáa fatur á og vit lata vera við at blíva við at hugsa um at fara og ognartaka ta føroysku fiskivinnuna og alivinnuna takk fyri hara formaður ja akknæstur at røða er sel johannesen gersovæljja takk fyri øfrú forkvinna líkan taka um endanarha hjá khristian andreasen sigur at alivinnan tað seinastu fimm árini er goldi tvær komma tvær milliardir í landskassan er gjøldin fyri loyvum og fyri skatt og vinnusbýtusskatt og soframvegis og hav er ikki meira at fara eftir kann eg upplýsa í soma tíðarskeiði her alivinnan aftaná goldið henda skattin og gjølduni kanst ikki skatta tú aftan á gjøldini havt sirka sjey milliardir í yvirskot hettar tíðarskeið tað r ikki smávegis tríggjar fyritøkur men tað sum eg ætlað at kom a inn á tað er tað at nú vil sagt at so javnaðarflokkun hevur givið inntrúgv úttúgv fyriat mann samdur og og alíkaval eg taki eg undirvið uppskotinum tað er iki heilt rætt tað sum it hava sagt eg kann endurtaka tað at vit eru samd við loystunum sum he tekur gjøldini inn vit hava verið frammi fleiri ferðirnar bæði her í tingoskum røðarapálli og í miðlunum har hevur sagt hvussu loysnurin burdi verið og tað hevur landssýrismaðurin fíggjarmálanm sum hvanin rós fyri hann lagsað eftir tí loysninum so sjálvu hvussumann tekur gjøldini inn eru vit samdír hann er rættiliga einfaldur og vit eru eisini samd við sjálvt um landsýrsmaðurin siga okurt annað at heimafloturin ikki skal rinda tí har er eingi tilfeinisræntan tað sum vit ikki eru samd við og orsøkin virikkitaka undir vð uppskotinum tað er so prosentsatsir sum ar setur inn har vit halda at prosentsatsurin fyrst og fremst tá ið prísurini er góðir alt alt forlágur har vit taka tet slet iki tilfoings rettina inn ogí øðrum lagi so halda vit at prosentsalsurin er forhøgur tá ið avráðingarprísurin er láur ein skrivaði til mín fyri lítlari løtu síðani meðan eg sat í tingsalinum og skrivaði at hýrurnar hjá teimum og ein siglum o uppsjóvarskipi heva ikki verið so góðar higartíðl í ár ein orsøk var tann at mann ikki hv fiskað á makreli í agskeyptinum og hin orsøkin var at avráðingaraprísurin fyri svartskjafti veru rættiga lágur niðri á eina krónum tretivu og tað haldi eg faktiskt at teir prísurin eru einakrónurog tretivu á svartskjafti so ein spurningurm eru líkum tilfeingisrentan skal tað vera nakað gjald øllum førum minni gjald enn hetta uppskoti hegu upp til men so haldi hetta svartkasta fprísurinfer up á tríggjar krónur so mann gott taka hægri gjald in hetta uppskotið legr upp til tí tá er tá er veruligan tilfeinisgentan harpeint tað er har javnaðarflokkurin er og tað har ð javnaðarflokkri er ósamdir við samgonguni øh so jørgun niclasen vild hava vita frá mær hvat tilfeindsgentan er eg dugi ikki at svara upá hvat tilfeinskentan er tað roknir held iki jørgun niklasen dugir men taðer nógv fólk sum duga at gera tað tær útrokningarnar eru faktiskt noksk so einfaldar at gera fólk sumhava skil fyri tølum altso grannskoðarar og og búskaparfrøðingar so framvegis og tað einasta mann knn ivastt sindur í tað er tað er heta her við hýrunum altso búskaparráðið gjørdi at mistaka í mínum hugaheimi aftur í vey túsn og fjúrtan hattar søgdu vit hava eina tilfeinisrentu í fiskivinnuni eina milliard og mann setti hýrunar til fýra hundrað túsund krónur øheg haldi jóaneli poulsen kanska misskilti meg ett sindur eg segði at seta reellu hurðirnar tað meinti eg við tar sum sum mann fær reelt far tað standa í roknskapinum tað sum mann samráðist til at práta arbeiðsmarknaðinum hevði mann sett har inn so skilti havi eg skilt teg hvussuhr eg skal ki iga hunrað felund rætt men ann skilt at so hevði tað úrslitið í tvey túsund og fjúrtan ikki verið eina milliard menn sjeyhundrað milliónir nú eru vi tvey túund og einogtjúgu nú kundi tølin sígja eilt øðrvísi hjálp og hetta var so tveytúsuno fjúrtan øh men eg haldi at vit fáeiga gera hsar útrokningini monn sum han ger hesa útrokningina so kunnu vit í tinginu taka støðu til ókey hatta er reella tilfeinsgentan skuldu it vera samd til ósamd um vit skuldu taka ei lítlan partin ein stóran part ella alli inn vit hava ikki agt vusta takað allir inn í javnaðarflokkinum mnt mim alda eia at taka ein stóran part øh billjusstinusen var var nei inni á hesum her at tað var itoologisktá tað er at tosað um tilfeingisrænt ætræntu og tosað um um fólk sins ogn eg veit ikki ordiliga um biljustinussen meinti tað at hetta er privat ogn eg kann bara vísa á at í teimum londunum líka viki hvat tilfeingin er um tar er olja ella um tað er gull ella um tað er gimsteinar ella um tað er fiskur har sum hann er priveatiserað tilfeingi oftani í afrika har tað nøkur fá og kanska útlendskur útlenskr kapitalur sum setti á tilfeingi tey londini vilja vit helst ikki búgva í so tað at hetta er almennt ogn haldi eg rættiliga avgerandi eins o eins við oljum og øllum øðrum tilfeingi og so tekur mann eitt rýmiligt gjald fyri tey sum fáa a fram új á rætt eitt rýmiligt gjald og her halda vit gjøldrn er forlág tá prísurin r forhøgur og forhøg tá prísurin er lágur og ein onnur avleiðing um vit ikki taka hatað inn í fyrsta liðið tilfeingisgjaldið tað sum tilfornsgentan reelt er tað er hetta her at tað kann fara óskattað av landinum útie tikkar gera íløgur í føroyum bæði í í vanligu vanliga vinnuvirksemi men eisini í aluvinnuna og í fiskivinnuna og tá fær vinningur av landinum oftani óskattaður tí er heimahoyrandi millu annað í norðralondum so egr iga at dumpulsskattaavtalurnar alt hesar fyritøkurnar ella einstaklu einstakir persónarnir er skattskyldir í heimlandinum og ikki í føroyum og skal mann fáa tann skattin inn í føroyum at naka partin liggja eftir í føroyum so er mar noygdur til at hava eitt gjald við fyrsta lið um til dømis taka luvinnuna so er ein norsk fyritøka í føroyum tá honbetala vinnusbýti út so rindar hon skatt í norrø ikki í føroyum men rindar han tøkugjald her í føroyum so liggur okkurt eftir frá í fyritøkuni umframt sjálvandi skapar honum betalir starvs starvferis betala skatt o hon skapar virksemi og alt annað sum allar aðrar fyritøkur í føroyum men sjálv vinningurin som má man taka tøkugjald inn ella verður tað bara skattað í norra vinningurinm takk fyri frúu forkvina ja takkjóhan eli poulsen eina viðmerking ja takk fyri frú forkvinna nú sigur aksel ve johannesen at hann heldur at gjaldið skal vera veiðugjaldið skal vera væl hægri men við teimum skattu sum eri í dag pluss hesum gjaldunum tekur mann á leið trýss fimmogtrýss prosent av av yvirskotinum hjá einra fyritøku inn hvat er rímiligt eg hugsi hvat er rímilig tá mann fer uppá um helvtina men tá fimmogtrýss prosent ikki rímilikku hvussu langt upp hugsa aksenn vel johannes sata sær at bara áttaoghálvfems prosent kanska ella hvat er rímiligt takk fyri ja takk akselvæ johannesen gersæl ja nú segði at gjald kal hægri tá tað gongur væl í uppsjóvarvinnuni og barransahavni í hesum førunum og lægri tá tað ongur illan men tað e øgiliga viktigt at halda a halda fast í at eitt ela veiðugjald er ikkiein skattur tað er ei rinda nakað fyri at fáa ein framýtsarætt í mun til øll onnur og tá tað skal roknast út so er øiliga stóran týdningumann tekur hædd fyri at tann vinnan sum er at hon skal hava ráð til ai endurnýggja seg hon skal rátilðog betala allar útreiðslur og hýrur og annað og hon skal hava ráð til ati eisini betala vinning til til eigararnar sum allar aðrar vinnur gera sum útgavðspunkta tá man rokna tað út so kemur mann fram til ókey hvat er sovrni tilfeingisrenta og so setur mann eitt gjald út frá tí ja takk fyri næstur at røða er erhard joensen gersovæltakk fyri frú forkvinna til viðgerðar eruveiðugjøldini sum fíggjarmálaráðharrin her borið niðan ø tað hevr verið tosað nokkso nógv um hvatum tilfeingis rentuna hvat er hon hvussu nógv skal mann taka inn eg havi gjørt mer eiv lítið roknistykki um so er at tað er eitti reiðarí sum hevur nøkur rættindir í svara til eitt avreiðingarvirði upp á eini eini fýrsoghálvfems milliónir eg havi tikið útgangsstøði í at eta e eitt reiðarí sum hevur tjúgu túsund tóns av svarkskjafti eini fýra fimm hundrað tóns av sild á eini fýra fimm hundrað tóns av makreli og sett avreiðingarprísirnum á svarkjafti til eina króna íg fýrs á makreli til átta krónur og á sild til tríggjar ein hálv so hevur hetta her reiðaríið eini eitt avreiðingarvirði upp á umleið sjeyogfýrs milliónir so sigur tað at tilfeingisgjaldi eftir tí skálanum sum landsstýrismaðurin hevur borið niðan tað svarar til fjúrtan milliónir fjúrtan komma fimm milliónir hýrurnar eru umleið fimmogtjúgu prosent á uppsjóvarflotanum forstandi tað svarar til einogtjúgu komma sjey milliónir og eftir roknskapinum hyggjast tá sær mann at at rakstrarútreiðslur fyri eitn sovorðu reiðarí saman við avskrivingum svara til umleið tveyogtretivu milliónir tað gevur eitt úrslit áðrem skatt fyri eitt hereiðaríið upp á átjan komma átta milliónir í prosentum so er tað soleiðis at fyri hetta reiðaríið so svara tilfeingisgjøldini til sekstan átta hálv prosent hýrurnar til fimmogtjúgu rakstur og avskrivingar til seksogtretivu og úrslit aftaná skatt er átjan prosent tað mil siga at veiðugjøldini og partafelagsskatturin hjá hesum feløgnum pluss skattur av hýrðinum svara til tretivu prosent av tí samlaða avreiðingarveginum er tað ókey í mínari verð so haldi eg at tað er nøkulunda tað er nøkulunda ókey viðsæ tilfeingisgjalla veiðugjaldi og tað sum er eftir aftaná skatt balanserar nøkulunda tað liggja bæði tvey um seytjan átjan prosent so haldi eg at mann hevur fingið fatur í nokk so nógvum av tilfeingisrentuni hetta saman við visti mann hugsar í einum breiðari høpi eitt sovorð reiðar í hvussu kann tað kann tað seljast ja tað kann seljast men har eru altso nakrar skattalógir ein serskattalóg fyri sølu av rættindum sum gott nokk ikki til viðgerðardag men nú taki eg tað bara fram tí tí tí tað hevur eisini verið tosað ett sindur um tað hendan hesim samlaði pakkin hvar tú tekur tilfeingisgjald inn tú skattar við við altso rættindur við sølu rættiliga hart tað burdi alt annað líka tað burdi drigið øgiliga nógv virði burtur úr hesum partinum av flotanum sum okur vita tjenapengar men fyri at sleppa inn fyri at vilja sleppa inn í ein sovorðnav sovorð virksemi so ert tú klárur yvir upp á forrond at tú hevur nøkur veiðugjøld skalt tú út aftur so hevur tú nakar skattaskipanir sum skatta teg rættiliga hart so tað alt annað líka burdi drigið ein stóran part av virðunum burturúr hesum her flotanum tað er hvussur verið eitt av mínum poangum í hesi her samlaðu viðgerðini av veiðugjøldum og serskattalóg hvat er tað sum er negativt við hesum her uppskotinum mín persónliga meining er eg eg skilji ikki hví hevur mann líkasum sagt ein flagtbreyt tá ið prísurin á tilfeinginum fer øgiliga nógv upp hvat eg forkláringin upp á at mann sigur at fer prísurin á makreli upp um eitt vist jamen so skal man ikki betala meir tað dugi eg ikki ordiligani at skilja og finni ikki ordiliga eina logiska forkláring uppá tá ið mann tosar um e veiðugjald tí visti mann sigur at mann hevur sett veiðugjaldið at veiðugjaldið skal vera eitt nakað absolutt tað skal vera trý hundrað milliónir óansæð um umsetningurin í í vinnuni fordáblast so gevur tað í hvussur í mínari verð ikki ordiliga meining tíðin hon flýgur avstað so mann hevur ikki tí til so øgiliga nógv meira eg hevði hug at siga at lítið sindur og veiðugjaldið í barushalsflotan kanska mann kann koma inn áupp á tað í onkrum spurningi takk fyri ja vónandi heer nakrar viðmerkingar billjustinussen fyrst ger sovæltakk fyri frú forkvinna áhugavert roknistykki hjá erhard joensen men eg gangi út frá erhard í hasum roknistykkinum roknar við at hetta reiðaríið hevur fingið kvotuna fyri einki frá landinum men eg kann taka eitt annað dømi um eitt uppsjóvraraskip sum soast seg onga kvotuher fingið frá landinum fimm hundrað tons av makrel og túsund tons av sild og tólv hundrað svartkjafti fiskað nógv men e má keypa alt hvussu hevði roknistykkið sæð út um so var at kvotan varð keypt hvussu hevði úrslitið tásað út sæð í mun til tilfeingisgjaldið ja takkerhard joensen gersovælja takk fyri frú forkvina og takk fyri spurningin biljus deensen tað havi eg ikki roknað út men eg kann hvussur siga at tað hevði verið betýðiligt verri enn tað sum eg nú segði taðv v verri tí tú hevði tú havt tvey kjøld inn tú hevði báði havt veiðugjald og at tað at tú skuldi keypt tí kvotur so tað hevði verið betýðiligt verri mítt boanga er bara at tá ið tú hevur eitt veiðugjald inni í liðnum nú sum svarar til nøkulunda tað sama í prosentum sum hetta reiðaríið hevur eftir aftaná skatt so hevur tú væl funnið ein balansa sum er liggur rímiliga gott og tá ið mann tá mann tosar um tilfeingisrentuna so er tað væl ein balansim mann skal finna tað skal ikki vera ein óbalansi í takk fyri frú forkvina ja takk pollareynatygvu ger sovæltakk fyri erard joensen er á spurningin um veiðugjald te kundi hugsað mær at at hetta her uppskotið leggur upp til at at jú lægri veiðugjald lægri prísir ella rægri óvreiðingarprísir lægri veiðugjald dugir erhard joensen t síggja nakran vansa í tí at tað ber til at fáa avtalað spæl millum tann sumkeypir tann sum selur takk fyri ja takk erhard joensen ger sovæltakk fyri frú forkvina ja pálla reynatúgvu tann vandin er absolutt til staðar er tá i ð tað snýr seg um fár rætning to er altíð spæl mann hevur so sagt at mann færi líkasum at ati finna fáa eina hómingu av hvat er tann veruligi marknaðarprísurin at mann kann avreiða fimtan prosent uttanlanda tað er væl fyri at fáa fáa eitt eitt pailimerki um hvat tann føroyski prísurin er um hann er nøkulunda á leið við tað sum marknaðarprísurin altjóðaðir eg haldi sjálvur tað at tað er ein góða áseting simpultenn fyri at fáa fyri at fáa prísirnar í føroyum so góðar sum yvirhøvur gjørligt er hvussu so rættvísandi sum yvirhøvur gjørligt hetta er sjálvandi ein skipan sum um tað vísir seg at mann beginnur at at fifla við tølunum hvat ið eg ikki rokni við at mann ger tí tað er væl í í interessuni hjá hjá hjá virkinum at spæla við so opnum kortinum sum yvirhøvur gjørligt so so eg gangi bara út frá at at men men skjóti vandin um møguleikin hann er til staðar takk fyri frú forkvina ja takk magnus rasmussen ger sovæltakk fyri frú forkvina nú kom erard joensen ikki inn á hett er við barrensaflotanum eg kundi hugsað mær kanska fingið eina viðmerking um hetta hvussu gjaldið sær út har í mun til tað á makreli og sild og svartskjafti hvussu hann heldur um ta balansina takk fyri jtakk erhard joensen ger sovælja takk fyri frú forkvinna vissi okur taka árið tjúgu tjúgu so gjørdi eg sjálvur nakrar útrokningar av hvussu kvotan í barshavinu hon her jú keypt við uppisjóvarfiski og øðrum men men okur at veiðugjaldið snýr seg bara um uppsjóvarfisk so visti mann roknar veiðugjaldið av um kvotan vildi verða fiskað av føroyskum skipum og seti tað í mun til tað veiðugjald sum okur fáa inn frá barenshaldsflotanum pluss tann skatt okur fáa frá hýrum ið stavast frá barnshaldsflotanum so var tað ein minni munur á hann var har tað vil siga okur keypa faktisk kvotuna vistu man hugsar veiðugjøld og skatt skalvs ja inntøkur til landskassan so keypa okur barrensas kvotuna nakað for altso forhøgt takk fyri ja takk næstur at røða er jacuvestegaard landsstýrismaður gersovæl takk fyri frú forkvinna hetta er eitt uppskot sum er eitt fíggjaruppskot um tí sum so í tar uppskot sum eg varði av men hetta snú seg snýr seg um fiskivinnuna og hvat fiskivinnan skal rinda og tí inderrekta hevur tað rættiliga stóran ávirkan á ta málsøkið sum eg varði av hetta her við tilfeingisrentu og útrokning av tilfeingisrentu tað hevur verið ja teg havi sett fleiri roknistykkir tí viðvíkjandi og tað sum eg kann siga um tey í roknistykkini eyðkent fyri tey roknstykkini er at tey sum rokna rokna út haldi g ikki at sjómenn skulu hava nakra serliga løn hýrurnar skulu langt niður og við tí at hýrurnar fara langt niður so fær mann tilfeingisrentuni av rættiliga stórar ein tað fyrsta roknstykkið eg sá eitt tólv fjúrtan arastaðni tá var fýrs prosent av tilfeingisrentuni fór nógv goldnar hýrur til føroyskar sjómenn og onkursvegna heldur mann at mann kann brúka pengar fleiri ferðirnar eru ein stórur partur av tilfeingisrentuni golnar úti og hýri til sjómenn jamen so eta pengar sum eru farnir ít umfar at so hesir her sjómennini teir betala skatt og og mbg og eru partur av samfelagnum og hesir pengarnir hava skapt búskap og so heldur mann at visi teir ikki fáa hesar her pengarnar at tað almenna ferðta beinanvegin í forkant ja soso soso kann mann brúka tað eina ferð afturat tað er bara ikki so meginpartin av hasum pengunum so so kallaða tilfeingisrentuni sum búskaparfrøðingar rokna út eru pengar sum eru í umfar í samfelagnum g har liggur ein ávís trongd í hjá teimum sum rokna út at fortelja at føroyskir sjómenn summir av teimum tjena al for nógv og mugu liður løn eg haldi tað er tað er ein partur av tí sum eg haldi er rættiliga óserjøst okur hava ein frían arbeiðsmarknaður har mann samráði seg fram til býtusáttmálar tá ið tað snýr seg um ella hýrusáttmála tá ið tað snýr seg um fiskivinna o tað egir mann at taka útgansstøði í og og sjálvandi sjálvandi taka til eftirtektar eisini teimum roknistykkjum mann setir upp hetta her við tilfeingisrentuni virka tað sum um at tað er øgiliga ja tilvildarligum roknistykki eftir mínum tykki tað fyri at siga tað akkurát sum tað er tað havar verið gjørdar nógvar royndir til atfinna út av hvat hetta tilfeingisgjaldrið skal vera og ja fram til dagin í dag hevur mann hevur mann brúkt nakað sum okur í fiskimálaráðnum settu á fyri nógvum árum síðan undir síðsti samgonguni sum eg var partur av sat man og gjørdi stór roknistykkir um hvat mann kundi og hvussu mann kundi seta upp við tilfeingissgjaldi tað bar ikki á mál alla síðsti samgongu sat mann og royndi at finna útav innbiglaðum roknistykkjum hvussu mann skuldi fáa tilfeingisskatt framdan tað bar ikki eitt mál og nú hevur mann so gjørt eit roknistykki gjørt heitta uppskot sum vónandi kann bera mál eg skal skunda mær at siga at eg eri ein av teimum sum sletti k haldi at mann skal betala nakað serligan skatt frá fiskivinnuni inni í landskassan mítt hugsanarligt støði er tað at tað e vinnan sjálv sum dugir nógv best at arbeiða í teimum pengunum sum vinnan tjenar og skapar nógv meiri og størri búskap í samfelagnum upp á sygt visi vinnan sleppur at brúka teir pengarnir sum vinnan tjenar til at gera okur upp aftur betri til at gagnnýta ta tilfeingið sum okur hava lat slett ongan sum helst iva vera um tað men hendan trongdin um at tað almenna føroya skal hava meiri og meiri pengar hon er gjøgnumgangandi og tað er hon eisini í hesi samgonguni og tí hevur mann gjørt avtalu um at mann skal fáa eitt ávíst krónutal uppfrómt frá fiskivinnuni inn í landskassan og tað er tað sum landsstýrismaðurin er komið við og ja tað er so tað er so tað tað er og eg haldi at uppskotið alt annað líka kann kann brúkast til tað eg hopi bara ikki mann tekur for nógv frá fiskivinnuni inn í landskassan tað grør um gangandi fót tí okur hava fingið eina trygga góða skipan fyri fiskivinnuna tað verða gjørdar íløgur í milliardarklassan í føroyskar fiskivinnuni á sjónum sum mann kanska ikki hevur sett fyrr og tí er ótrúliga viktigt at okur halda ta góðu gongdina gangandi og ikki binna nápa for nógvar pengar frá tí produktiva produktivu vinnuni inn í landskassan tað er og verur drepandi fyri fyri at samfela tíl landskassan dugir sær ikki hógv pengarnir verða verða brúktir og orsakað út tú iki misbrúktir lat vinnuna sleppa at brúka st nógvar pengar sum vinnan kann til at gera okur upp aftur betri og bera o dugnaligari og skapa okur upp aftur meira inninnflutningsvirði tað er tað er tað allarviktigasta við vinnu so hetta her við at tosa um at at krevja meira frá onkrum og at hasim skal betala eisini lat he ser sum hava saksin vilja betala eftir her lat tey betala og og lat okur lata hetta tilfeingisgjaldið ber hesum hesum í vonum eg havi hoyrt onkrar røddir framvegis vera frammi um hesa her varsignaði uppboðssøluna hetta oðsølu prosjektið sum hann var í gongd við sum ikki kundu brúkast sjálvandi til nakað sum helst sum skapaði hendan her ótrúliga ótryggleikan úti í vindini hetta ekeksperimentir sum mann ongastaðni í heiminum hevði brúkt til fiskivinnu og tíbetur sluppu okur burturúr tí men eg hoyri statvek onkrar at røddir at halda at tað er ein gong leið gloymir tað latið vinnuna hjá okum sleppat arbeiða so vinnurnar arbeiða í grannalondunum tað sum tann framkomni parturin av heiminum brúkar sum sína skipan um setiligar um setiligar eginkvotur som vinnan sjálv sleppur at passa seg til tær karmarnar sum mann yvirskipa setir og ikki binnur við smartu loysnin at blanda seg upp í hvussu mann skal skipa vinuna eg skali eg skal ikki leingja meira um hetta takk fyri øfrú forkvina ja takk her vóru nakrar viðmerkingar torbjar jacobsen ger sovælja tað eri eitt sindur træklig komiskt at vera vitnir til t hendan hersjónleikin títeir sumeru ella hava borið hesa rokningina upp á trý hundrað milliónir inn í tingi koma einfyrii og annar eftir upp á løgtingsins ráðarapall og vitna um at hetta helst skuldi verið ein rokning upp á null krónur sum tað rfyrr tá ið einein landsstýrismaður komið í tingi við einari rokning sum s sendast út til skattaborgararnar ella til onkran annan so royndi mann at verja hatta við hond og fót men men her renna allir undan ábyrgdini av tí teimum uppskotunum sum teir leggja fram og nú ljóðar tað enn einaferð sum um at millum annað tjóðveltdsfokkurin ætlar at lóggeva fyri at hýrðurnar á í fiskiflotanum ikki skuldu vera thær sum mann hevur samráð seg til í millummanningarfeløgini og og royðarafelagið og tað er bara ikki so tjóðheldsflokkurin fer ongantíð at søkja at teimum avtalum sum verða gjørdar á tí fría arbeiðsmarknaðuinum hesum viðvíkjandi punktumja takk jakobvestegaard ger sovæltakk fyri frú forkvinna jú tá ið mann tosar um at mann skal hava eina tilfeingisrentu inn í landskassan sum svarar til eina milliard eina millird segði undanfarni fiskimálaráðharan eina milliard hevur hann staðið í pretigum tá er meginparturin av tí fór nógv goldin hýra til føroyskar sjómenn man nyttar iki at blása hava mjølmunninum teð er veruleikin hygg at roknistykkinum sum búskaparfrøðingar seta upp meginpartin av roknistykkinum er for nógv goldin løn til føroyskar sjómenn so lyttar ikki at siga nei okur vilja ikki lata føroyskar sjómenn betala men allíkavl skuldu pengahandur í landskassan tað hongur ikki saman takk fyri frú forkvinna ja takk tað ber til at gera seg galdandi uttan rópa so øgiliga hart soti tey flestu hoyra rímiliga væl uttan at nevna nakran nulansoya viðmerka polla reynatúgvu ger so væltakk fyri frú forkvinna eg haldi at landsstýrismaðurin fiskivinnumálin í ov stóran mun ger setið likvið millum búskaparráðið og tjóðveldið í hesum førinum vit hava púra greitt sagt at vit taka undir við tilfeingisrentuni men vit hava ikki ásett hvørja fortreytirnar eru tí havi et í fleiri ferð í hesum orðaskiftunum sagt ber tað til í samlaðu politisku skipanini at finna semju um hvussu vit definera usom at siga tilfeingisrentuna tí tað er væl har ið hundurin liggur grivið altso fólkaflokkurin kann ikki siga tað at hann ikki tekur undir við at taka pengar inn í tilfeingisgjaldi tað er jú fólkaflokurin sum er avsendari av hesum uppskotinu upá góðar trý hundrað milliónir tað er bara ein spurningur um hvussu vit gera tað kunnu gera tað so rýmiligt sum gjørligt og at vit ikki víslu at taka manningarnar í í tí glantrileikinæsar sægt jestgard gersovænú veit ikki hvussu hart eg skal tosa men eg helt ikki at tað var orða ella ni vogi var tónardi vogi var ein trupulleiki í tinginum men tá ið ið tá ið mann fór tjóðveldi hevur sitið í fýra ár fiskimálaráðnum tosa um at tilfeingisrentan er ein milliard ein milliard og tá ið eg hyggi á roknstykkinum og síggi at meginpartin av milliardini fór nógv goldin løn til føroyskar sjómenn so nyttarn ikki at sita og siga her jamen okur vita ikki hvat hvat tilfeingisrentan er tað both verið fullkomiliga kent hjá tjóðveldi altso niður í smálutur hvat tilfeingisrentan var tí mann hevur sitið við hesum her og gjørt uppskot um hetta her útfar einum tilfeingisrentu sum er ein milliard takk fyri frú forkvinna ja takk so er tað edva jacobsen ger sovæl takk fyri frú forkvinna tað verður kanska ikki ein so høgar volummu men tá ið mann nú vísar sær ein stór avbjóðing við hesir milliardini at nú nú er tað nú ar tað undanrenning eingin vil eingin vil hava sagt seg eit part av henni eingin hevur borið tað fram á mál eg havinú ikki sitið alla tíðina men fylt nokk so væl við á síðulinjuni og eg haldi tað at eg eri se ikki ókent við mær at a roknistykki við at tað var fýra hundrað túsund permann tað var nakað sum bskaparfrøðingar komu við og tað var nakað sum mann helst vera árdiliga hugvekjandi og gott og so var tað tvey hundrað visti tað var dupult manning men eg haldi tað er ein avbjóðing ug sjóvandi sær men hvat hugsar jakvestegaard hevði mann farið innan fyri nakrað aðra vinnu fari at sett lønirnar kanska ein tvær tríggjar ferði niður fyri at fáa eitt penari úrslit tá mann visti mann fær út um mann tosar um nakað aðra vinnu hevði mann gjørt tað nakað aðrastaðni uttan fiskivinna at mann sigur at visti nakað hevði kent hatta í staðin fyri hattar so hevði tað sæð betri út og so skuldu taið koma ímor í landskassan jja takk jakubvestigaard so hart sum hann vil takk fyri frú forkvinna fólkaflokkurin og jakup e jakup vestegaad jørgun niclasen skuldu ikki renna undan nøkrum uppskoti tí okur eiga hetta her uppskot líkaso nógv sum restina av samgonguni sjálvandi tað okur eru partur av henner samgongu gera okur avtalu víð einar samgongushalda okur tær avtalurnar og renna ikki undan teimum og millum annað tíð er hetta uppskotið komið í tingi undanfarna samgongu lukkaðist illa at fáa slíkt tingi tá ja vat tað ikki táverandi løgtingsformann so so hevði verið í staðið upp afturverri til jú mann viðger føroyski fiskivinnuna heilt øðrvísi enn mann viðger allar aðrar vinnur bæði tá ið tað snýr seg um at diskutera hvat ið fólk tjenarog eisini tá ið tað snýr seg um hvør skal betala og hvussu mann skal betala og tað er fyri mær fullstendiga óskiljandi men tað er bæði her og oppinónini eta fiskivinna mann tosar um takk fyri ja takk so er tað billjustinusen ger sovæltakk fyri frú forkvina ja eg eri rættiliga samdur við jakuvestegaard í hansara sjónarmiðu øh mín spurningur er eitt sindur øðrvísi altso tað eru øgiliga ymiskt hvussu flotin er fyri altso nøkur hava kvotu sum tey fáa frá landinum ókeypis onnur mugu keypa seg til kvotur ø men tey eru øll líka tá ið tað kemur til hetta her at gjalda tilfeingisgjald heldur jaku vestegaard at tað skal vera soleiðisnar frameftir ella burdi tað verið tvær skipanir soleiðis at tey reiðaríini sum keypa seg til tað mesta av sínum kvotagrundarlagi kanska høvdu eina aðra útrokning enn tey sum ø fáa kvoturnar frá landinum ja takk ovestgaard ger sovæltakk fyri frú forkvina fyrstu vili siga at tað at tey allarflestu reiðaríini í tag hava keypt sítt kotagrundarlag og tí eru tað rættiliga fá æftir sum ikki hava keypt sær sínir rættindur og kvotagrundarlag men eg eri ikki ósamdur við biljustinussen tá i ann sigur at fortreytirnar eru ymiskar o fortreytirnar sjálvandi eisini ymiskar fyri hvussu hvussu stór volummum tú hevur á á kvodagrundarlagi og annað sum hevur verið frammi sum hevur verið frammi her í dag men so fert tú aftur inn í hini innviklaðu roknstykkini sum ja millum annað undanfarna samgonga sæt og og barðsleiðið við í fýra ár og tú kom ongantíð burturúr tí hetta er eitt rímiliga rímiliga einfaltroknstykki men ja tað tað er ikki í gásareygum so gott fyri tey sum hava eitt veitt kvodagrundarlag og tey sum nýliga hava keypt sær kvotu til sítt vinnuliga grundarlag takk fyri frú forkvina ja takk so er ta jóanelvi poulsen ger sovælja takk fyri frú forkvina tað er júst so sum jakodvestegaard vísir á við hesari uppboðshølu eksperimentuni sum var tak okur nú bara ein ganska in vanligan harihig í føroyum sum dømi hann verður forglætt vekk seldur fyri tjúgu túsund krónur skotta verða trýss og hálvfjerðs hárur tá pertrónur og annað er goldið so ligga okur á ein prís banaharið upp á eini trý hndrað oghálvtrýss krónur perharið og tað er áðrenn nakar hvð ingið løn tí tað kal man eg ikki hava er so tilfeingisrentan á harin í føroyumtra hundrð og hlvtrýss krónur tað má tað væl merkja vera eftir hesum retu rykjum sum førdi fram í dag annars vili eg siga afturat tá ið torbjar jacobsen spyr jakub vestegaad at hann ikki skilur heftir her við at mann leggur eitt uppskot fram sum han ikkitekur undir við og eg taki heldur iski undirvi hesum uppskotunum men um nakað so skuldi torbur jacobsen kent til hug takað sum eiti bross halvarí eg havi bjargað minni fyri meiri nei at bjarga meiri fyri minni tað skuldi hann kent takk fyrija takk jakovestegaard ger so væl takk fyri frú forkvina jú uppboðssølari pínd til at selja harið hagar men hon kann ikki brúka s stórt annað en tað og hon kann slett ikki brúkast til fiskivinnuna tað haldi okur okur hava setttýðiliga og klárt og hetta her roknistykkið um tilfeingisrentuna tað havi eg sett og eg havi sett fleiri av teimum eg kann endurtaka tað ein stórur partur av tí so kallaði tilfeingisrentuni sum man heldur mann kann brúka fleiri ferðirnar tað for nógv goldin hýra til føroyskar sjómennin men ttann hýran og ti eg goldi út tað eri í umfari úti í samfelagnum so hetta hev mann væntar at fáa burturúr ímistmann knokk roytir millum annað føroyskar sjómenn tað tað er longu brúkt og tí tí hongur tí hongur hattarikki saman og uppboðssøla vóni eg ikki at nakað fer undir aftur føroyskari fiskivinnu takk fyri frú forkvina ja takk næstur at røða e norbar jacobsen ger sovælgerstakk fyri tað einasta sum er broytthir hesi tíggju árárini síðani eg vari seinast er at nú eg mar noyddur at siga frú forkvinna ogtað er í hvussu er ein menning í mun til øgiliga nógv annan tíð sum eg segði í einari viðmerking fyrr í dag var tað at annars tykist ikki so øgiliga nógv at broytt millum annað í esum her málinum tí at tað var eisini til viðgerðar tá og ósemjan var akkurát líka stór sum hon er nú men nú havi eg hvussu er allir flokkarnir flutt seg har til at nú nú hevur mann í hvussu e eitt minsta mark sær út til fyri at eg ynga særa trý hundrað milliónir um árið burtur úr øflotagnum fyri at fáa landshúsarhaldið at hanga betri saman men hað snýr seg í grundini um hetta snýr seg um at taka hesa vælsignaðu eilfeingisrentuna inn sum er tann vinningurin sum onkur fær burturúr at fáa ein eksklosivan rætt at fisfiska í einum avmarkaðum marknaðin og hvussu tað skal ásetast tað eru tað nógva raður um og hetta her uppskotið sum nú er frammi er ein máti at gera uppá og uppboðssølan sum onkur hevur nevnt tað var ein annan máti og og tað rennur seg uppá turt og hetta her fer ivaleyst at koma ígjøgnum tí at tað verið ígjøgnum eina ígjøgnum ein real politiskan leik har rokni við at ein meiriluti í tinginum tekur undir viðtuð øtað er spurningurin um hvussu hetta skal ásetast nú er tað verður nógvir tosað um búskaparfrøðingar og nú royni mann líkasum at tangja summarflokkar upp í búskaparfrøðina ella tað sum búskaparfrøðingar siga menium so er at teir hava megnað at roknað seg fram til attað kanska gongur eini milliard leys í tí føroyska samfelagnum av tilfeingisrentu so e gangi út frá at tær eisini eisini máttu kunna klára at gjørt tað matomatiska roknisstykki har ið tað ber til at finna fram til hvør er hendan tilfeingisrentan í veruleikanum og tí skilji g ikki ordiliga hví tað ikki ber til at koma fram til ta tíð sum eg segði eina viðmerking til t khristian andreasen í áðni eg eri ivaleysur í hvat ið hesari her fór at enda við vinnan koyrir í sínum høpi og og hon hevur bara eitt endamál og tað er at fáa ein góðan rakstur athanga saman og at gera nýggjar íløgur og eru hasar báðar fyritreytirnar ikki í lagi ja so hevur samfelagið ein stóran trupulleika ein almektigan trupulleika men tað sum eg eri bangin fyri er tað at eitt tað politiska høpið situr í einari heilt aðrari verð og tað er líkamikið hvør situr landsstýrið at meg siga tað líkamikið hvør flokkurin situr r úti so fer tað at vera soleiðis serliga nú tá ið búskapurin fer at flata út at mann fer at skula hava eina púra nanei púra natúrliga vøkstur uppá eini fýra fimm seks sjey prosent um árið í rakstrinum hann skal fíggjast og hvar skal fíggingin koma frá við at skrúva upp á teir skjúmtanar sum tað ber til at skrúva uppá og hetta verður garanterað ein av teimum tað kann eg lova tykkum fyri so at og og og tað tað verður sletts ikki hugsað ímillum ttaðr ðtðr tað er eingin konnektión ímillum hasar boðar heimanar annar parturin situr bara og skal liva sítt lív og sum sum tað varð sagt í áðni seks hundrað milliónir av bloksstovuli trý hundrað milliónir av av tilfeingisrentu garantera skapa níggju hundrað milliónir av politiskum leti sum ger tað at tú ongantíð fert inn og rationalisera nakað sum helst og tí hevði tað einasta rætta verið um so er at mann skal fara eftir pengum uppá hendan mátan at latið teir fari inn í ein búskapargrunn soleiðisnar at mann setti eina fíggjarlóg saman eftir teimum fortreytunum sum nú einafereru í samfelagnum og vaman komin í ein tronga annars so kundi tað verið rætt at brúkt hendan her hjálpmotorurin at hjálpa sær við eitt sindur fram á leið tá ið tað snúraði rundanum tað sum eg eri bangin fyri í hesum her førunum altso tað sum patik karagata staðfestir er at vit frá nítjan hundrað og fimmoghálvfjerðs til nítjan hundrað og treyoghálvfems brúka trettan komma seks millimilliardir krónur til onga verlsins smittum fyri tað mesta í sum sitiin í gjøgnum ráðgøgru tað sum er bangin fyri er tað at vit eru í ferð við at gera ein øvutan ráðgøgrun har ið að vr reiðaríini sum koma at halda landskassanim nøkulunda lends í eina tíð men øgiliga skjótt fer hetta her gjaldið at vera so høgt at alt skal blava saman saman við landskassan og víð veiðuflotanum tí er tað tað einasta rætta at gera um so er at mann hevur ein meiriluta aftan fyvrð hettar her tað er at hesir pengarnir ikki fara inn á fíggjarlógina men at mann roknar hann inn í ein búskapargrunn sum kann verða til at taka í staðin fyri at mann fer at liva upp á eina nái sum er ógvuliga tíðaravmarkað eri eri bangin fyri takk fyri ja takk so er tað nakrar viðmerkingar fyrst er tað christian andreasen gersvætakk fyri hara formaður formaður eg má siga tað at tað eru skilagóðurð hjá hjá frama jacobsen her í dag tað má eg siga eg taki fult undir við honum tað ljóðar av honum sum hann eisini heldur tað hetta boløpið sum vit taka inn nú í hesinher lógini tað er ríkiligt og og tað má ikki vblíva til ein sjumtur hvar mann skrúvar aftur og fram alt eftir hvønn politiskan tørvman hevur fyri rakstrin á fíggjarlógini og eg haldi eisini tað er sera skilagott at at at tat hugsa um at tað er ik ikki forsvarligu fíggjarpolitikkur at lata fíggjarlógina vera avhangu av einari so óstabilari inntøku sum sum tilfeingisjøl vilja vera og eg vita altíð vil vil vera svingningar í fiskivinnuni so eg haldi tað er sera skilagott at hoyra og eg taki fult undir við tað sum røðarin segði takkfyri ha formaður torbjat jacobsenja mín vviðmerking til til kristian e er tað tso tað sum eg havi hoyrt í hesum orðaskiftunum í dag hevur snúð seg nógv for nógv um pengar um upphæddur ogog eg haldi eg grundini ikki at táð tað snýr seg um tað altso í mínum hugaheimi ella líka mikið um tað ernull ella rhundrað milliónir ella trýhundrað milliónir altso tað sum tað sum tað snýr seg um tað er at fáa tann parturin sum er ógn føroya fólk altso tilfeingisrentuna sum kemur burturúr at tú hevur fingið eina rættin at fiska íenum ví einum avaka marknaði tað er ogn føroyafólk tí vit kunnu ikki øll fara rudda á fiska enna fiskin tað er tað sum skal koma inn til til felagsfelags kassan tí at av systemi er soleiðisnær tí meini eg tað at tað má bera til at finna eitt matimatiskt modell líka mikið hvussu nógvar krónur tey kevur í kassan sum ásetir hvør í handan har tilfeingisgentan er eg skilji ikki hví tað ikki ber til og fyri mær snýri hta s slett ikki um um um utað er untað er null krónir ella hundrað milliónir ella trý hundrað milliónir slett yvirhøvurikki ja so er tað annika olsen ja takk fyri harra formaður ja eg haldi eisini at tervur jakobssen hevur havt nakrar skilagóðar viðmerkingar í dag serliga hetta við ati mann er bangin fyri at at veiðugjøldini verður ein knøtturmann kemur at skrúva upp á tei ið pengarnir mangla í landskassanum og tað sum eg søknist undir hesum her orðaskiftinum tað er orðaskifti um hvussu kunnu okur skapa meiri inntøkur uttan at fara beinleiðis eftir vinnuni hvussu kunnu okur virðisøkja okkara tilfeingi hvussu kunnu okur fáa meira burtur úr hvørjum sterti og hvussu kunn okur fáa eina betri marknaðaratgongd tað er væl tann vegin okur í tí politsku skipanini eisini eiga at leggja okkum meira eftir heldur enn tann konservativan mátan bara at skrúva uppá gjøldini til fiskivinnunisi fremst fyri einari kommunu tíeg veit hon at at um so er at sleppa sleppa at renna avstað púra ótamdar so endar tað við at tú ongar pengar hevur til íløgun tað er tann endin sum tú mást koma til ogtá ið hon nevnir virðisøking og annað tað tað orðaskifti sum vit veruliga sagna í føroyum og tann landsstýrismaðurin e eg nokk ikki eri í løtuni vthava bara ein fiskiveiðupolitikk vit hava ongan fiskivinnupolitikk altso vinnumálaráðharrini eg spyrji bara hvar er hann hvar er vinnumálaráðharrin tað er tað mest avgerandi tí tí otasløgið vit skuldu ikki rokna við at kvotasøður fer at hækka nakað serligt tí er tað bara ein kjansur fyri at fáa vøkstur í tí føroyska samfelagnum og tað er at fáa eina virðisøking í tí sum kemur upp á landin og tað er vinnumálaráðrinum sum skal yrsyrgja fyri at tað hendir okkurt har men tað fari eg kanska at enda edvar jacobsen takk fyri harra formaður fór is lítil eftirlýsing út so taka vit harfrá tað sum torbar jacobsen segði nú og hevur sagt eisini í einari viðmerking tað er tað at tað politiska landslagið verð stýrt av níggju hundrað milliónum av politiskum leti og og tað eru ikki smápengar tí ter kundi hugsað mær bæði teir flokkar sita nú og kanska eisini teir sum sótu í síðstu samgongu nígguhundrað miliónir í politiskum hevur torbin jacobsen boð upp á tað at skulu halda nøkum ta vælferðina sum vit hava og sum hann kallaði letur fingið tað burturúr at hvussu vil torba jacobsen fíggja níggju hundrað milliónir hevur bara ordiliga st nakrir tankar sum terva jacobsen hetakk fyri harra formaður lokkurin hevði ein vinnupolitikv sum gjørdi tað at tað bar til at fáa eina nógv størri virðisøking uppi á landi í føroyum av tí tilfeinginum so tað er einki land í heiminum sum hevur ei so stórt tilfeingi períbúgva sum føroyar hava einki tí eru møguleikarnir óánaðir og lat meg so siga tað afturat við edivu tann størsta katastrofan sum er hend í føroya landi er at bloksstuðulin ikki bleiv barberaður niður til null krónur í tvey túsund og trý tí síðani tá er búskapurin vaksin so nógv sum ongantíð fyrr í føroyasøgu punktum so er tað billjustinussen gersvæltakk fyri harra formaður ein øvutur rásfisikagrunnur haldi eg var eitt ógvuliga rámandi heiti og vit vita jú hvussu ið ráfiska grunnurin opireraði í føroyska búskapinum og vissu ið mann metir hetta sum ein øvutan ráfiskagrunn so haldi eg at allar alarklokkur eiga at ringja í sambandi viðhetta uppskotið og vit vita at tað er øgiliga vandamikið at gera landskassan tann vanliga raksturin tengdan at eini so ótryggari inntøku sum hesari og tí haldi at tað er avgjørt rætt at mann ikki letur slíkari inntøkur bara fara inn tann vanliga raksturin og tað frægasta hevði verið sum eg segði mína røðu tað var tað at hesir pengarnir sloppu at vera úti í vinnuni og gjørdu gagn har heldur enn at mann parkeraði teir í einum búskapargrunni sum sum man ikki ordiligasen gersvætann størsta ólukkan sum hendir vinnuliga frá nítjan hundra og fimmoghálvfjerðs fimmoghálvfjerðs til nítjan hundrað ogtveyoghálvfems er tað at mann í staðin fyri at struktirera allan flotan sum kemur av fjarleiðum og miðleiðum inn á nærleiðirnar er at mann í staðin fyri at umstrokturera ferð inn og suppsitigera og tað er katastrofan í nítjan hundrað og tveyoghálvfems næstan øll sum hon er og hvat er tað sum hendir í hasum árinum ta er tað at politikararnir liggja inni og í vinnuni og blanda og seg upp í næstan alt og áseta hendan vegin og handan vegin hvør skal geda hatta av sover tað ráfískargrunni og soer tað eg minnist var sjálv íin trolar tá pápi bjørn mær nei pápi blvar var skipari og vit avroyddu kongafisku á bakkalá og vit fingu nítjan oyrur í av reiðingarvirði og tvær krónur og níggjuogtjúgu í av rokningarvirði samstundis sum íslendarrin selda kongafisk í kugsaafm fyri ellivu krónur kilom so lítið skil var á í tí tíðini tað tað er tað sum eg meini við tá eg tosi um ei øvutan rásisíkargrunnur er bangin fyri at politikararnir fara at blanda seg for nógv upp í attá soleiðisnar ait vinnan ikki fær frið at virkafyriso er tað erhard joensen takk fyri hara formaður og eg eri púra samdur við tormun jacobsen um at tað er ein fiskivinnupolitikkur sum manglar tað at taka eitt veiðugjald inn er ikki ein forðing fyri at hava ein fiskivinnupolitikk og kunnu taka norra sum dømi í hálvfems tá gjørdar ásetingar um hvussu oljugrunnurin skuldu virka í seksoghálvfems komu tær fyrstu krónurnar inn í dag eru ellivu milliardir norska krónur í grunnnum samstundis sum mann hevur beskattað oljuvinnuna rýmiliga hart í norra hevur hon klárað at umstilla seg ekstremt gott og fara frá einum framleiðslukostnaði upp á hálvfjerðs norskar krónur niður á tíggju norska krónur á níggju norska krónur per tunnu samstundis sum hon hevur havt ein rýmiliga harðan skatt so tað er ikki ein andsøgn í at skatta nøkur ting men at koyra tey í ein grunn og heldur brúkt teftir fiskivinnu menning tað sum verður nakað heilt annal tað eri púra samdur við torbur jacobsenjobsen gersuvælja eg e eri púra samdur við við erhard joensen og tað tað sum er verður ógvuliga átrokandi og tað er at tann politiska skipanin strimbrar undir at vit fáa ein ikki bara ein fiskivágupolitikk men ein fiskivinnupolitikk í altov stóran mun hevur kjakið í tí politisku skipanini snúð seg um alt sum hevur frátí at gera at fiskurin kmukemur a botni og til hann er komin í lastin o ein skipi og til hann er komin upp á kaiina so hendir einki so hendir einki meir í tí politiskum verkinum sum um at at at sum um at tað fungera bara sum ei tmeira ella minnist sum eina útróðrarsløðu altso nú hevur alivinnan verið nevnd onkunar fyrr í dag mann má siga tað atí mun til at hon er so ung í mun til fiskivinnuna er tað ótrúligt at hon hevuryvirhálana við við so stórum fetum tá ið tað kemur til atverða einum so stóri spælari í mun til marknaðin enn hvat ið vit higartleivu klára hvat ið fiskivinnuviðvíkur tað kann vera at koltururin fór gamal men vit mugu hvussu er seta skjót ellá onkustaðni so at tann parturin fæst at virka tí annars fáa it ikki vakstur í samfelaginumso vóru ikki fleiri viðmerkingar so fær jørgunniclasenðigersvæl harra formaður tá ið undanfarni røðari fekk orðið so kom forkvinna løgtingsforkvinna sum sat var eitt sindur mismælt og siga nú fær høgni hoydal orðið um fekk so rætta tað til torbjørn jakobsen eg vil siga at tað var ein óeldig samanbering tí tær tónar sum eru hoyrdir frá torbjørn jakobsen í dag havi eg virkuliga saknað hoyrt frá tjóðveldi eg haldi hels ikki tað er verið so unniligt í á æftasta bonkin nú nú hesir her báðir eru komnir inn við viðnýggjum tónum og tónum sum enntá ljóðað sum tónleikur í fólkafloksoyrum altso tá tað er er broyting og og tað er gleðiligt harra formaður øh vit hava ásett eitt tilfeingisgjald á hvørjum ári tað hevur verið so so nógv oyrur per kilo og tað er tað tá er øgiliga stórur vandi fyri at so flytur mann prosentini upp og niður alt hefti vusnógvar pengar mannskal havaá fíggjarlógnum og tað er akkurát tað vit vilja sleppa undan við hesum og tá ið vit siga tær trý hundrað milliónir krónirnar so er tað bygt á fortreytirnar frá tvey túsund og átjan altso taðvil a seg siga at talið skal ikki bara vera trý hundrað milliónir um árið altso vissu prísirnir fara upp sum leggur uppskotið upp til so veksur gjaldið skjótari enn prísurin og tískil kann tað blíva væl hægri enn trý hundrað milliónir og okkurt ár meðan onnur ár blíva væl lægri enn trý hundrað milliónir tí at nú hevur mann bundið tað endurligað segði eina eina ferð altso ein varandi lóg tað er so tað solso spurningurin er vandi fyri at mann fer at at bara skrúva upp á knøttarnar og har er galdandi lóggáva so at tilfeingisgjald oman fyri tvey hundrað og hálvtrýss milliónir krónur skal í búskapargrunn altso tað vil altso siga at at a hevur mann trý hundrað milliónir a nú vil eg vil gjarna hava eitt sindur afturat upp á trý hundrað og hálvtrýss ja men tað er líkamikið tí alt omanfyri tvey hundrað og hálvtrýss skal sambært nú galdandi lóggávu í búskapargrunn so onkursvegna hevur mann roynt at fáa tta varandi og roynt at fáa bundið fyri at hetta ikki blívur eitt sovorðigt jo jo alt eftir hvussu nógv almenna nýtsluman kann hugsa sær at hava og og ynskini um almenna nýtslur eru øgilig meni harra formaður nú fer málið í nevnd og vit skulu hjálpa til við øllum teimum upplýsingum sum fíggjarnevndin ynskir og vit vóna at tað kann fáa eina góða viðgerð har og og verða samtykt eg haldi hetta her er er tann besta loysnin sum higartil hevur sæð dagsins ljós hon er varandi og hon læsur eisini fyri at vend til anir ikki bara verða skrúvaðir frá aftan á láv meira pengar takk formaður j so er ta viðmerkingar fyrstbjart jacobsen gersuvæl nú skal eg ikki vaksa umorðaskiftini ella en leingi umorðaskifti meni tað er akkurát hetta her við jo jonum sum fíggjarmálaráðini tosar um altso ein samgonga við seytjan móti átjan átjan atkvøðum sum samtykki era tær her nú sigur jørgundniclasen gott nokk at hetta er e lóg sum ásetir at um so er tað fyr upp umat vist so fer til búskapargrunnin og sovíðari mn lóg er ikki ein lóg longri enn at hon verður broytt tí hevði tað verið ynskiligt at mann veruliga gjørdi eina roynd og fekk allar partar at boyggja so so langt at mann fekk ein infrastruktur sum vinnan kundi standa á í nógv ár frameftir so og tað er tann besti tryggleikin hon kann fáa tí tí vandin fyri at há ta her verður broytt afturin í tvey ár hann er øgiliga stór tíverrijørguniklasen ja harra formaður altso nú føldist tað sum man vara nær við eina semju og so allíkavæl ikki men allir flokkar hava eisini sagt her í dag at tey dáma væl leistin og tað vil siga onkursvegna er hesin leisturin góðtikin spurningurin er bara hvar ið gjaldið skal vera og eg havi gjørt eina líknandi semju við alivinnuna um gjaldið til alivinnuna og tað var eisini bara samgongan sum tá sat so kom ein heilt onnur samgonga til og tá fór mann ikki inn og broytti leistin mann skrúvaði eitt pikkuligt sindur upp á onkra vend til men tað gjørdi mann bara eina ferð og sso helt tað so so onkursvegna hetta her at mann byggir á herðarnar hjá tí undanfarna tað respektera vit øll onkursvegna so eg havi okkurt at hava mína vón í men mann veit aldrin tá tað er politikkur erhard joensen takk fyrihara formaður av hesum pengunum sum koma inn í av veiðugjaldi hevði tað ikki verið eitt hugskot ella ein máti at komið víðari við einum fiskivinnupolitikki upp á einum fiskivinnupolitikki at mann brúkti at mann oyramerkti nakað av hesum her pengunum til víðari menning og gransking innan fyri fiskivinnu uppi á landið soleiðis at ikki bara alt fór í stóra pátt og fór út til forbrúk men nakað kom aftur til vinnuna sum kundi verið veruliga við til at skapt nakað av nýggjum tí ur okur mangla okur mangla innan fyri fiskivinnudag at tað verður hugsað nýtt at tað verður granskað tí tað eru óteljandi møguleikar við ein symun og proteinum og víðari mega hesum og hasum men tað tað hendir forspakuligani í føroyum og tað er tí at formillarnir til at granska og fara í gongd eru ikki til staðar ella at vinnan ikki hevur nóg stóran áhuga men hetta kundi verið við til at skumpa tað víðari jørginiclasen ja hharra formaður altso eg havi onkuntíð brúkt eitt óargaligt heiti um tilfeingisgjald og og samanborið tað við við narku altso landskassin er blivin av hangiur av hesum pengunum at tað vil altso siga at at vissu ið vit skulu gera tað sum er hard joensen sigur sum absolutt er skilagótt at taka burtur av hesum gjaldunum og koyra yvir til víðari gransking og menning jamen so mugu vit taka tað onkra aðrastaðni frá tí vit hava longu brúkt tar altso vit hava gjørt landskassan av hangian til sítt til sínar útreiðslur í dag av hesum so eg taki fult undir við tankunum fái bara øgiliga ilt við altso við hesum vit hava brúkt tær pengarnar sum lerua í hesum uppskotunum og allíkavæl hava vit hall so so tað eru avbjóðingarnar ja takk fyri so vórutað ikki fleiri sum hava biðið um orðið orðaskifti er enda og hetta málið verður beint í fíggjarnevndina til víðari viðgerð vit koma so til fyrstu viðgerð av løgsmáli nummar hundrað og sjeyogtretivu tð er uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtslóg um sjófeingi sjófeingislógin til loyvi at landa og avreiða í mesta lagi fimtan prosent uttanlands skuldi biðiað um framsøgufólk fyri fólkaflokkinum er ta beinir johannesen fyri javnaðarflokkin bjarni hammer fyri sambandsflokkin edva jacobsen fyri tjóðveldi høgni neitorbjarn jacobsen fyri miðflokkin billiustinessen og bjarni kárason petersen fyri framsókn fyrst fær beinir johannesen rðger so væl takk fyri harra formaður ja hetta er ein broyting í lógini um sjófeingi og tað er um at loyva at landa og og avreið í mesta lagi fimtan prosent uttanlands og tað er ein broyting ígrein einogfjøruti ið er eg var soleiðis at veiða á fiskiførurum undir føroyskum flaggi skal landast og avreiðsum bryggjikanti í føroyum tó kunnu í mesta lagi fimtan prosent av veiðum fyri hvørt fiskaslag av sær gjørda upp einogtretunda desembur fyri árið frammanundan landasaveisuttanlands og og tað er so ein broyting frá tí at í dag so er tað jú bara ein kunngerðaheimild at mannkann geva undantøk tó beheldur landstýrsmaðurin kunngerðina her beint ogeisini e broyting í mun til hvat mann hevði í lógini um vinnuligan fiskiskap har tað var jú fimmogtjúgu prosent uttanlands fyri hvørt kortstal og ja í dag so er tað jú soleiðis har at landstýrismaðurin hann kann í kunngerð gera ásetingar har mann kann loyva landing uttanlands og hann kann eisini geva undantak fyri einkultum fiskasløgum og tað hevur hann eisini gjørt hann hevur millum annað tað eru nøkur fiskasløg sum eru heilt undantikin mann kann til dømis steðga rækir og stinglaks sum tvey dømir har tað er jú so sær at fiskurin ikki verur virkaður í føroyum meni hin vegin so kemur tað alt annað upp á um landsstýrismaðurin vil hetta um um skip skulu sleppa at landa uttanlands og landsstýrismaðrin tørra júskiftir út og hava eisini ymsar hugsanir um hvussu ein sovorðn kunngerðaheimild skal ásetast og handferast tað kann vera ein í dag ver ein landstýrismaður sum er hevur kanska eina hugsan ið er laðarligur og ásetir nøkur undantøk meðan tað í morgin kann vera ein annar ið er strangur og loyvir lítil og eingin undantøk og tískil haldi er gott at mann kemur við einari lógarásettarimarkið fyri hvat kann landast uttanlands og ein tilur upp á fimtan prosent sum mann ger her peint gevur øllum í størri mun møguleika fyri at landa sínan læst fyri bestprís iðsamstundis sum hevði givið skipið manning tí bestu úrtøkuna øh oftani er prísurin á summum fiskastøvun væl hægri uttanlands enn í føroyum og vænti eg athesin her vendilurin kann geva møguleikar fyri at lyfta prísin at fiski í føroyum upp munandi tá ið kaffikarelementið er inni og til dømis í fjør tá tað varð givið undantak av svarðskjaftinum so sama skjótt munandi prísbroytingar í føroyum í viðmerkinum til hesa lógina so kemur fram athetta uppskotið kemur í samband við at veiðihjaldið kemur og tí skal mann tryggja at rætti prísurið er á tilfeinginum sjálvur havi eg jálv víst fleiri ferðir á at hetta átti at verið ein festi rættir og ikki í kunngerð ø vit tosa oftani um tryggar karmar til vinnuna og og sjálvandi tað er best at mann ið so stóran mun sum møguligt hevur tað lógarfest tað sum mann hevur í lóggávuni og og tað er eisini bæði fyri skip og eisini fyri virkir soeisarða tey vita hvat tey hava arbeiðt við og at tey vita áhvørjum forsetum mannarbeiðir tá ið árið byrjar og ikki so sær at mitt í einum ári so kann ein landsstýrismaður gera undantøk fyri ymsum alt eftir hvat hannhugsar men eg undr eitt sindur á tá im mann tosar um við viðmerkinum at hetta kemur í sambandi við at veiðugjaldi kemur so a ikki fyri t an veiðugjaldrið skal kerast inn at mann ger átøk ið skuldi tryggja tann besta prísin og ikki fyri at betra sum heild fyri hesi skipini hygg mær at hoyringsvarunum so særð mann tað at virkini eru ímóti tað er so kaska ikki yviraskandi atat tey eru tað og so er onkur sum mælur til tað at tey fimtan prosentiniið verða vit skulu avraðis uttanlands vera bjóðaði skulu vera bjóðaði uppboðið øh tað er ein áhugaverdur spurningur í dag hevur landsstýrismaðurinkunngerðarheimild at minst tretivuprosent av bólnfiski tó minus undantikið upsa skal um uppðssøluna og og tá kunnu vi væl saktans tá ið hetta her søgu kemur í gildi lendskluttaka og kunnu bjóða ímóti føroyskum fiskjum so er spurningurin um um tað er nokk ella ella hvussu og so er tað eisini tá mann sigur fimtan prosent av øllum fiskasløgum umtað pilagiska so eisini skal verða inno holiverað her beint ella ikki tað burdi mann kanska tikið upp so er u eisini ein spurningur um virkið verða um tað verðar kanska summir virkimi sum eru fyri vambýdd vit vita tað at at tað eru nøkur loyvir úti mann hevur menningarkvotur og vinja royndir og annað og har tað eru nakrar treytir ásettar millum annað tað at fiskurin skal virkast á svirki og so framvegis at tá ið mann situr ov sorterfimtan prosent a umø um tað hevur verið jú bara galdan fyri summir virkir at tey missa fimtan prosent meðan onnur virki kanska eru tryggjaðir alla fyru rávøruna tað mann eisintaka upp øog hyggur mann so at hoyrinskrivinim frá nótaskip og fiskifelaráðnum so eru tey fyri men ynskja eitt hægri prosent summ førin hald onkur ynskir tað at tað var sum í lógini villja fiskiskapi so er spurningurin um tá ið vikjunð er ímóti og at og tá ið nøkur eru fyri og ynskja hægri prosent um mann er lendur á rætta stað mn man má leggja dent á tað at tá mann sigur tað fimtan prosent kunnu verða lantast uttanands so sigur mann tey kunnu tað er ikki einsmerkjandi við tí at tey skulu og í viðmerkinum frá fiskimállaráðnum verður tað víst á at tá fimmogjúgu prosent var galdandi so varð tað lítið brúkt og tað er áhugavert at fingið at vita í kvørtsí nevndini at hvussu nógv tað var ta sum mann sær veruliga tfyri ávirkað tá a kann hava at mann ger hesa broytingina nú so tað hevur koyrti at verið áhugavert og kanska eisini hevur fingið at vitað nøkulunda at hvat fyr ávirkan hevði tað fyri skipini og manningarnar at mann hevði hendan møguleikan tá í mun til edag og føroya arbeiðsgevrafelag hevur eitteisini eitt hoyringsskriv og har er vísa tey millum annað á at at um tað er so sær at onnur lond og aðrar tjóðir hava verjutiltøk móti okkara vinnu so eigiri eg verða mett um hvussu opnar dyrnar skulu vera okkara lítla marknaðin og tað haldi eg eri øgiliga áhugavert atmann kundi kanska hugt at tí er tað so sær atmær vitanin er so ikki at kanska føroyskt skip ella at ynflakskip fyri sovit kunnu landa øgiliga frítt inntil okkara havnir og at vit mugu eisini passa upp á at vit ikki eru ov neiv tá mann hugsar umtá vit seta eru kanska protektionistiskt atvit ikki eru tað ísnógv tí tað kann vera tað fleiri fleiri virkir her á landinum sum liva av ella í stóran mun liva av atat fáa fisk ella ráðvørur frá útlendskum skipum so at vit ið ikki skulu vera kanska á seta forðingar fyri onnur meðan vit lata tey frutt sleppa inn til okkum at tað kann raka longur aftur tað mugu vit eisini ansa uppá men samanumtikið so haldi egur tað er gott at mann gevurskip om manning hendan møguleikan atat sleppa at landa uttan lands og mann kann fara og tryggja besta prísin og eg haldi er gott at mann ger tað við lóg at tað verður í lógartryggjað og ikki er ein kunngerðarheimild og so hal eg eisini tá ið vit fara í vinnunevndina við hesum málinum at vit kunnu taka líkasum lýsa betri hvørja ávirkan t hevur og í mun til hvat mann hevur sæð fyrr tá ið fimmogtjúgu prosent var galdandi í mun til nú at mann setur fimtan prosent takk fyri harraformaður ja takkbjarni hammer eina viðmerking ja takk fyri hara formaður ella spyrja beini johannesen um hann heldur at við at loyva hesum fimtan prosentunum á landa uttanlanda metir beini johannesen at tað er betur ella verri fyri flakavirkini í føroyum takkfyriha formaður ja tað kemur alsann uppá um hvussu ó land uttanlands sjálvandi verður verður tað øll skiptini sum brúka hesir fimtan prosentini so kannmann vælsaktans síggja tær fyri sær at meir ferð og tum landoddarnir at verða virkað men hin vegin so verur tað ikki tað og vit síggjast tað at vit hava minst træti prosent í dag í kunngerð sum skal serjast um uppboðið á landi tað gevur so øllum virkim møguleika til at fáa fatur á rávøru har millum annað tey virkir sum kanska ikki eru tengd av skipum so sjálvandi visti ja ja upp milipart so visti tað er øll tey fimtan prosenti so sjálvandi so fer tað rakað virkini men so hin vegin hvat fyri ávirkanin hevur tað so á skipini tað kann eisini bara te era posuti ávirkan á tey tarba jacobsen annasí en eg kundi hugsaðmær at spurt al so soliðisum eg havi lisið hettar uppskotið so so snýr hetta seg soleiðis sum tað stendur í viðmerkinguni frá landsstýrismannum sjálvum høvuðsendamálið við uppskotinum er at geva eitt munadyggari grundarlag fyri at áseta veiðugjald og ikki í nógv størri mun at flyta arbeiðspláss á landin altso høvuðsendamálið er at finna eit eitt virði á tí fiskinum sum mann skal leggja veiðugjald á hvat heldur beini johannesen um tað at mannfer og broytist so nokk so kollveltandi við at koma við einari áseting um fimtan prosent sum kannlandast uttanlanda fyri at finna hvat hvat grundstøði skal vera tá ið mann fer at rokna veiðugjald eg haldi ikki tað virkar ikki fyri mær sum sum hesin tingini hanga ordliga saman hetta virkar øgiliga nógv sum ein uppfunnin argumentatión fyri at koma til rtbeini johanesen ja aso mín hállingur e til tað er akkurát tað at eg at tá ið mann skal sjálvur haldi eg at tað er rætt at havi hn vent til sum skal tryggja skip manni kanska tann besta prísin fyri teirra voði at mann so ballar tað kanska inn í eitt her haldi eg eit sindur løgi at tá ið mann kanska vil gjarna geva hendan møguleikan út at so er tað tamann endiliga ferð at gera tað so er tað ikki við tí fyri eyga at tryggja skipinum og manning bessa prísin men soa fyri at fáa kanska tryggja best úrtøku til landskassan tað haldi eg eg fari spyrja hann rætt í at tað er eitt sindur løgið at mann ballar tað inn í tað takk fyri ja takk fyri frú forkvinna ja sum sakt so viðgekur va loyvi at geva landsstýrismanninm loyvi við lóð at landa fimtan prosent av hvørjum einstøkum fista fiskaslagi sær uttanlanda og í verandi løtu so er skal øll veiða upp um føroyskan kaikant uttan so at tað er ið serligum førum nær hevur landsstýrismaðurin í dag hann hevur eina nokk so breiða heimild at hann kann lata nokk so nógv landast uttanlanda við seg við seg eitt hvørt stala fyri tí tað sum torbun jakobsen eisini var inni á at hetta er eitt sindur at ta er eitt sindur eitt sindur merkiligt og gott at fáa ein sura frágreiðing frá landsstýrismannim um tað at hann vil ganga við til at hann vil ganga við til at siga at fimtan prosent av øllum fiskjum í føroyum skal landast kann landast uttanlanda fyri at hjálpa taks við at áseta sær eitt veiðugjald apulagiskan fisk hvussu kann fiskimálaráðharrin seta her la í fyrstu linjunum í tekstinum at tað er ein stór orsøk til at mann ynskir í faktiskt av flyta at faktiskt í prinsippinum it skal koma inn á tað longur at uppsiga fimtan prosent av fólkunum sum arbeiða lagavikkinum fyri at hjálpa taks við at áseta eitt tilfeingisgjald akkurát tað har loypur ketan fullkomiliga av men men men manskilur sjávandi gott at tað er at manningar ynskja at sleppa a landa ein part uttanlanda tað er eingin ivi um tað at teir ynskja tað uttan at koma til landsstýrismannin og biðja hann geva undantak fyri tí eg vil eisini føra tað til at mann snakkar altso mann snakkar mann snakkar um at veiða við summi siga mann snakkar um at veiða og so snakkar mann um at virka men tað kemur sum so ongantíð fyrri herpeint næstan at mann snakkar um bæði bæði bæði hesi hugtøkini saman at smakka um at veiða utslappan at virka men aldrin er saman tað er akkrásum tvey fullkomil ymisk univers tí at hvat eta mann eittanastað vil við virðisøkingin í føroyum eg má siga tað soleis ær at hetta her vísir enn einaferð at mann ikki at mann hevur tikið hædd fyri teimum sum veiða fiskjum men mann hevur dansað elegant forboð fiskivinnuna ella flakavirkina á landi tí hoyringsvarin vísið eisini at hetta her er veruliga aftur ein steinur oman eina tunga byrðu hjá flakavirkinum í føroyum tað er eingin ivi um tað hetta er ein tung byrða ett ein tung byra í forvinum og hon verður nú munandi tyngri í ringasta føri fimtan prosent tyngri hjá nøkrum virkjum sum ikki hava mær en eitt prosent kanska at geras av tað er tað sum er trupulleikin frú forkvinna eg kunni øli gott hugsað mær at vita hví hevur mann ikki spurt millum annað føroya arbeiðrafelag um hetta málið her hví er tey iki livin hoyrd tí limirnir hjá føroya arbeiðsfelag sum arbeiða í flakavirkinum í føroyum í dag tey standa beint her í nú til at missa fimtan prosent av arbeiðsmegini inn án fiskaarbeiði tað stendur tær tað stendur her at fimtan prosent kundu landast uttanlanda ogtað kann sjáandi vera at tað kann eisini gott ikki vera men sum útgangsstøði so fer fimtan prosent av ráðvøruni afturat afturat kann fara á landinum í forvegin fer longu stórar nøgdir av landinum fullkomiliga óvirka til virkir til dømis kanska í litevá og kina og hvar tað skuldu verið eitt annastað har føroyskur fiskur endar við at kappast at kappast viðaltso kappast vig føroyska fiskin sum er virkaður í føroyum sum sagt jeg haldi og javnamarðurin heldur javnaðarflokkurin heldur eisini tað at landstýrismanurin hevur eina heimild í dag summann eigur at kunna brúka vis hann meti tað er neyðugt tað er sjávni eitt sindur ymiskt hvørjum førum hann kann brúka hana men hetta her er eisini fara kanska eitt sindur grovt sagt so meti eg sjálvur og javnaðarflokkurin í einum sínum stóru heila eisini at hetta her er aftur ein niðurgerð av flakavirkinum á landi í føroyum og serliga øllum teimum sum arbeiða á flakavirkinum á landi í føroyum tí landsstýrið sigur við hesum her lógaruppskotinum at føroyingar eru igóður nokk at føroyingar eru ikki góður nokk at virka tann føroyska fiskin teir siga tað at at vistimann tekur tað breittur okkum a at útlendingar eru betur til ait virðisvirðisøkja fiskin sum føroyingar fiska tí nú vil mann loyva við lóg aftur at fimtan prosent av øllum fiskasøgum skulu flytast vit skulu landast uttanlanda soe skannkoma um keikanti og nú hevur tað verið gott nokk heilt nógv uppi við útlendskum eiðarskapi hann skal út og og og tað er so tað men lesur mann hoyrissvarið millum annað frá tí einasta ella so so at siga tí einasta føroyska pilagiska virkinum so sigu er tað lesur tað gott lesur tað gott fleiri ferð tað sigur klárt og týðilig at hetta vil vera eitt stórt bakkast fyri alt sum er bygt upp í føroyum tey seinastu tíggju árini eitt stórt bakkast fyri tað sum er bygt upp tey síðstu tíggju árni tá ynskir mann at at bróta niður aftur spakuligan og eg skilji ikki hví og eg hopi ig eg vóni ikki at einasta grundum títa eri ik tín einasta grundum at mann vil hjálpa taks at fáa sett eitt rætt veiðugjald á teir siga at teir fáa ein beturi prísa uttanlanda uttan iva fyri onkur einstøkfiskasløg men millum annað var hein danskur pulagiskur bátur er á tvøroyri fyri nøkum einam mánað síðan sirka landaði makrel teir havi ongantíð enn fingu so góðan frís nakrantíð sum á tvøroyri og hví skal mann so blíva við tað bleiv hví førvarandi landsstýri iki n fs also og áðrenn teir søgtu tað at alt skuldi um bryggikand í føroyum land evti ein makrel uttanlanda sum skuldi tað vera tvær krónur perkilo umframt gott nokk egilsboykoti kom so eisini tí er tað bygt ein stór vinna visti ukur snakka um pulagiskt botnfiskaflakia að botnfiskaflakavinnam í føroyum hevur lagið á knønum í nógv harransár men tær hava hundraðavís a arbeiðsulkuvistu ikki yvir túsundfrú forkvinna tí vil eg siga at javnaðarflokkurin er sera ivasamur við hesum lógaruppskotinum tí stórur vandi er fyri at tað kemur at raka fullkomiliga forkert fullkomiliga forkert tað vil viðføra at fimtan prosent av arbeiðsmegini í fiskivinnuni á landi tey kunna veruliga missa arbeiðið og tað er eisini sera greitt og týðiligt at tað verða fimtan prosent minni av ráðum í føroyum og har skal og minnast til okur loyva longu nú stórar partur av av av ráðvuruni at fara óvirkað landinu fullkomiliga óvirkaði tá hugsað verður um hvussu trupult fleiri virki longu hava tað sum vile segði so e tað steinur oman á byrði umsetningurin og framleiðslan vil minka tilsvarandi sparda fíggjarorkan minkar enn meira og tí vil eisini prísurin minka fyri hvat virkini kunnu keypa ráðvøruna fyrri frá skipinum í longdini sjálvandi virkini vilja vikna fíggjarliga og at tisama so kunna tey spjóða tann høga prísin sum tey gera í allarflestu førunm í dag tað er einki virkið í dag sum ætlanastað sum undirbjóðar fiskimannin í føroyum taey pressa prísin upp sum langt sum tey kunna so er tað gott nokk eisini mann kann siga útlendskar interessur serliga kanska har sum man eg meina vila keypa fiskin í føroyum og flytir hann óvirkan a landinum tað er nakað annað men tað rakar eisini virkini tey presta prísin so høgt upp sum møguligt men virkini eisini mundu ikki gloyma serliga flakarikini bæði botnfisk og polagiskt tey hugsa um arbeiðsmannalandið og um fiskivinna og um fiskivinnuna á veiðuna hetta uppskotið tekur hædd fyri beðimanninum men sum sagt men dansa elegant forbí flagafisina landi hetta her kann blíva ein nd ringrás tá fer tað nokk eisini sum fer at býta okkum øll í hala øll í ringasta føri so verður hetta her hat tað eg sagt fyrrtað er ein grund til at mann tók eisini hasir fimmogtjúgu prosentini burtur hetta kann vera mønistingurin aftur nú hjá einum stórum parti av flakavirkini av landi í dag og tei vita okurtsmarkaðar sum okur vita hvussu trupult tað er at dríva hesa vinnuna okur skulu heldur hjálpa til royna at hjálpa teimum at fáa enn meira ráðvøru sjálvundi frá kappingarføra prísur men man behøvust ikki at sparka fimtan prosent afturat av rávøri frá hesum virkini tí tað er eingin ivi um mínari verð at okur noyðast at stremba eftir at hvør einasti sterktur sum føroysk skip fiska skal virðisøkjast og virkast í føroyum er tað okkurt einkult fiskaslag ella eitt ella annað sum simpult tenn tá standa nøkur nevnda í hepan sum ikki kunnu landast í føroyum lat tað so vera men okur eiga at royna at virðisøkja allan fiskin í føroyum nk við tykur bara fordoblaði útflutningsvirði á øllum tí sum kunnu fiska lat okkum siga bara svartskjaftið fordoblaði tað okur snakka um milliardar upphæfdir beint inn í tað føroyska samfelagið í staðin fyri nú nú alt ikan geva fimtan prosent út til okkurt virki í norra ela danmark ella gud vita hvart er okur munnu semjast um at føroyingar eiga at virka og royna at menna fiskivitanina í føroyum og prøva at øllum førum at hekka um útfetingasvirði tí tað er einastu vegur fram og hetta her er eitt skritt aftur tað er eingin ivi um tað í mínari verð og tað metir allir javnaðarflokkurin eisini takk fyri frú forkvinna ja takk so er ein viðmerking frá torbjarn jacobsen ger sovæl ja takk fyribjarni hammer eg eg haldi okur eru eitt lítsindur aftur í tí problematikkinum sum var uppi í vendi í áðni við at kiveiðupolitikkur og fiskivinnupolitikkur ikki a hanga saman í føroyum og atog soleiðis sum tað hevur verið íg hvussu er so eru stikini so mikið høg ímillum ráðini at tað er ikki ikki serliga nógv samstarv tí haldi eg faktiskt at tað einasta rætta var at mann legði fiskivinnupolitikkin út í fiskimálaráðið soleiðisnar at tey bæði tingini hingu meira meira saman tí tað sum serliga tað segmentið sum bjarni hammer hevurtosað mest um tað eru flakað við tað sum hann kallaði fyri flakavirki fyrr teytey hava tað ikki serliga gott í í løtuni og tað sum tey alla tíðina hava róð framundir er at tað er neyðugt at tað sum verður fiskað á føroyskum kjøli tað verið kemur í útboð útboð í føroyum um umsjiavnan soleiðisnar at hesir aktørarnir á teimum føroysku fiskavirkinujatakk bjarni hammer gersæja takk fyri frú forkvina ja eri samdur tørvur jakobsen í at haðt er kanska nakað sum hann burdi tikið upp at hvítað er so øgiliga langur vegur frá fiskimálaráðnum til vinnumálaráðið tá okur snakka um fiskivinnu og hvussu stórin er í føroyum tað virkar sum vinnumálaráðið hevur nokk at gera tað virkar so øllum førum eg trúgvi at fiskimálaráðið hevði uttan iva veriða nógv betur stað at nógv betur stað at tú snakkaði um fisk ai fiskafisk at veiða fisk og at menna a virðisøkja fisk snakkaði tú við fiskimálaráðið so bygt tað út um tað vr um tað var um tað var tørvur fyri tí tað kannmann sjándi nokk ikki gera eftir eftir eini degi men tað hevði øllum førum verið ein munandi betri loysn enn tað er í løtuni og so er tað tað sum hava sagt oftani lógur sáttmálar lønarsátmann alt skal verða uppfylt áðrenn tú sleppur at fiska fiskin so sjálvt sum fiskurni komin upp á land so er tað líkamikið so eru ongir lógur galdan ta meira mann kann senda fiskin til eitt land har sum eg trúgvi summastaðni kanska atey fáa eg kanska ikki løn fyri at arbeiða føroyskan fisk tað er í í ordan lat okkum standa saman um at virðisøkja alt í føroyum uttan at okkurt smáting sum kanska ikki ber til tað veit g ikki men okkurdu noyðast at vera samd um aðalmálið at virðisøkja og menna og hekka útfunningsvirði av fiskivinnulig í føroyum ja takk æli poulsen ger sovæl takk fyri frú forkvina bjarni hammer hevur fatur á rætt aftrháðnum tán fy at tá bjarni hammer nemliga vísur á at tað er ein rúgva av óvirkaðum fiskifer á landinum tað er jú ein trupulleiki tað er tann størsti reelli trupulleikin tann at tú skal vera tvingaður á landa fisk og føroyskan kaikant sum tvey trý fólk tjena upp á fyri síðan fór hann óvirkan av landinum tað gevur eina minni inntøku í landskassan enn at tú kundi avreitt tannfiskin uttanlanda tað okur sum politikarali ikki hugsa um flakarru seg sjálvan ella fiskimannin fyri seg sjálvan men upptil at hugsa um heildina og í hesum uppskotunum meti eg um at kemur at forfara heildina eitt sindur betri enn vannman gevur null prosentum har uma tvingar fisk og føroyska keikan fyri síðan at vera forerdur uttanlands so tvey trý fólk kenna uppo takk fyrija takk bjarni hammer ger sovæl ja takk fyri frú forkvinna hatta má eg siga eg ei øgiliga keddur av jonhete poulsen fer møguliga úr tinginum í dag tí beint nú liggur á lógaruppskot í vinnunevndini um at leggja eit avgjald á óvirkaðan fisk sum fer á landinum soleiðis at tað vildi øllum førum givið flakavrki virkinum væl betri møguleika til at menta fiskin í føroyum enn kortan forertan uttanland á landinum tí so hevði kanska johan eli poulsen tikið undir við tí tað er eisini ein máti at gera akkurát sum jan elin poulsen sigur hví skal mann tvinga fiskini í føroyskan keikant fyri at forer hann uttanlanda mann forerur hann ikki men hann fer uttanlanda til veruliga láglønarlond sum kina og litaða og hvørja aðrastaðnis skuldu verið og eittanastað oftani við føroyskari leiðslu har niðri og spakuliga tekur lívið á teimum virkjunum sum eru í føroyum við faktiskt hundraðtals faktiskt yvir túsund arbeiðsplássum í dag okur munnu at royna at hangja teg saman siðan eler poulsen eisini er inni á og prøvað tað el sær ikki at eydnast enn tí er ikki at eydnast enn men mann má blíva við at siga tað tí onkur segði blív ma við og blíva við onkur sagt taði sum eg hví blívur tað við jame kanska eina ferð so hendir okkurt takk fyri frú forkinaaja takk biljustinusen eina viðmerking ger sovæltakk fyri frú forkvina ja eg eri samdur við bjarna hammer um at tað ertað tað snýr seg um tað er at fáa allan fisk um føroyskan keikant og tað er eisini nakað sum stendur í okkara samgonguskjali ø og eg vænti ikki at tað fyrst og fremst er heimaheimaflotin sum kemur at brúka hesa her hendan møguleikan so sera nógv altso hetta her er kanska mest tey uppisjóvar skipini sum koma liggja í bíirøð tá ið verkstíðin er og tá ið tað verður trongt at sleppa fraat fiskinum og kanska eisini tá ið tað er tá ið tú ert tætt við til dømis íland og fiskasvartkjaft og prísurin kanska er generelt lágur at at tað vil vera ein ein stór fyrimunur hjá teimum skipunum at sleppa skjótt til landingar at sleppa skjótt út aftur tað kunnu vera stórur fyrimunur í tí eg giti at tað er tað sum í høvuðsheini liggur aftan fyri hetta uppskoti tí vit hava havt slíknandi skipanir fyrr hvar ið hvær heimaflottin ikki hevur brúkt tað serliga nógv so ja takk bjarnihammer gersætakk fyri frú forkvinna eg ja møguliga er tað soleiðis sum biljustinessen sigur men ið okur vita av tí tað flest fylgja itt sindur við og tað stendur eisini á hoyrðingsrørinum her at tað er longu en ein rímiliga stórur partur sum av svartskjafti sum mann landar í føroyum gevur ikki so øgiliga nógv yvirskoti ella á vinningi men tað heldur hesi arbeiðs tað heldur øllum førum arbeiðsfólki í gongd tann partin av árinim har sum tað ikki vanliga er nakað arbeiði innan fyr tað polagiska so okur munu heldur fara tann vegin at fáa meira svartskjaft eisini til mátna eg skilji gott um skal liggja í kø í vikuvís men tað er eingin ivi um tað at að iki bara uppisjóvar virkjuni sum ella bátarnir sum hava ynsktett her altso pelagiski flotan er biðin ja fleiri fer um ári øllum førðum síð en eg koma í vinnunevndina og bátarnir sum fiska á fjarlaginum biðja um tað eisini tað er eingin ivi um tað menmen samanumtikið so so meti eg at meti javnaðarflokkurin at her kann veruligani vera eitt enn eitt eitt stórt aftur eitt stórt bakkast fyri flakavinnuna í føroyum og eg vóni ikki tað verður so takk fyri frú forkina ja takk næsta røða er edva jacobsengersovæltakk fyri frú forkvinna ja sum tað longu sagt so er tað stutta í hesum her uppskotinum tað er tað at loyva at landa og avrá í mesta lagi fimtan prosent uttanlanda sum er so hevur landsstýrismaðurin heimild upp til fimmogtjúgu prosent eftir undantakslóg og tá ið møwíst tá ið uppsjóraskip liggir kø og ikki fáa á landa kanska um summarið at mann hevur møguleika fyri at at kunna fara í aðrar havnir í staðin fyri at kanska liggja eina heila upp í eina heila viku og og bíða so so bleiv tað tosað eitt sindur aftur og fram tí tað hevur ofta verið ein fyrispurningur um hesi her fimtan prosentini enda um fimmogtjúgu prosent vit síggja eisini tað at hoyringshoyringsfarin sim er komin inn er øgiliga ymisk annað upp á hvatð fyri øki mann er í og tá ið tað skuldi vera tað t at viðgera fiskivinnu so hevur mann eisini sumhá eg persónliga eisini spurt inn til tí at sjálvandi ver tað nøkur sum ongantíð fara uttanlanda tað er ta tað er sjávandi tann tann smærri flotin men fleiri av av skipunum hava eitt sum eg ein vinkul sum eg heldur helst vara áhugaverdum sum ikki kanska er komin fram her í dag tað er í sambandi við teir sum kanska teir sum fiska teir støddirnar í bólkin trý millum annað teir hava nokkso nógvar av teimum sum hava kvodu undir íslandin og bara fyri at vinkla tað at sum nú var bjarni hammer kanska malleidd øgiliga svart ta fimtan prosent av starvsfólkum innan fyri innan fiskivinna fóru at fara heim og og eg haldi eg haldi at mann kann kanska tanga forsketthilsi kann kanska vera kanska í sa ógvusligt teir sum tosaðu megt sum eg tosaði við sum hava kanska havt avbjóðingar síðani hasin prosentsaksurin bleiv tiknar av tí tað vísir seg at hetta her við fimmogtjúgu prosent undantak taðr hesin tung prosess tað skal okkurt vera galið við skipinum okkurt sum ger at altso tað er ikki so einkult at tú tú bara fært ígjøgnum tðskal tað skal meira til ent so og eitt sum eineitt fiskaslag sum verður fisk undir íslandi av av hasari stódna skipum tað er hýsa og hýsa er í sovorðnum standi ati tú kanst skki føraanda heimin til føroyar so tað er verið en ein trupul vissa tí ir árunum hvar ið hon er hvar hon er í stórur møguleiki at fáa faturi í enni er hon hesarstandi at sum slettisker egnað til at føra tvørtur umav tá tá kundi tað so gjørt at teir kundu fingið møguleikar fyri í einum tveimum túrum at fara eftir eftir hesum fiskaslagi sum allíkavæl ikki kemur her eg haldi ikki at mann kann siga sum so at alt alt innanfyri fimtan prosenti er fiskur sum í dag kemur inn á tey føroysku virkjuni tí tað eru eisini rættiliga stórar mongdir sum sum í dag blíva jóan elive poulsen var so varð inni á tí eisini at fiskur sum mann liggur rættiliga langt burtur frá føroyum um mann mann skal heim her við tí fyri síðani at tað fer í bingjur og fer á staða aftur og har sjálvandi sigur bjarn hammer so eisini eitt mál liggur í í tí sambandi men men eg haldi sjálv at ein partur av hasum her eisini tað at tað er nógv undantøk innan fyri serliga svarkjaft mitt um summarið hevur mann tann generella liggjandi inni her so so ger tað tað kanska at mann meira veit hvussu tingini hanga saman staðin fyri at tað eru undantøk so veitst tú ikki ordiliga hvussu tað liggur í framtíðini men eitt sum er eisini øðrvísi nú enn tað varð seinast tá ið mann hevði loyvi at landa uttanlanda tað er tað at nú brúka fiskimálaráðið tólv mánaðar tað vil siga at tann kvotan sum tú hevur hon verður deildi tú tekur eitt heilt ár av gangin áðrenn brúkti mann fýra mánaðir at gangin og tað gjørdi so tað ati visti mann kanska tað var mest um kanska apríl mars apríl lat mann brúkti hefta her so bleiv tann løgdingur ov lítil og tað var kanska ómøguligt at fara eftir tí kanska serliga tí fiskinum sum mann kanska ikki fær gagnað av eini á føroysku virkinum so tað er eisini eisini við at at gera tingini av møguleist eitt sindur leðarligari hjá hjá sjómanninum sum ofta heilsa og siga siglir langt og og ikki bara man sigur hevur so lagt altíð við at fáa fongin til lands og hevur eisini eina manning umborð sum sum hevur eina kvotu sum mann kanska ikki sleppur eftir tí mann ikki hevur loyvi til at avreiða tað í tí økinum sum mann er so tað er fiskur sum í dag ikki ikki kemur inn a tay føroysku virkini men eg kann gott fylgja avbjóðingini g eri ikki sjálv vinnunevndini so at nú kemur hetta málið í vinnnevndina og har sjálvandi verða so allar innkallingar soleiðis at summi vilja fimmogtjúgu prosent sumljóga null so tað er tað er líkasum annaðbáð hvat fyri økið mann arbeiða innnfyri eg havi lisið øllhoyringssvarini og tey er rættilia ymisk bæði frá tað at mann sindur ræðist um hetta her men tann fiskivinnulóggávan sum er hon har havut eisini gjørt møguleika fyri at mann kann bjóða upp á fisk uppi á landi tretivu prosent tað er eisini fyri at tað skal vav meira atkomiligt hjá øllum virkjum og tað hevur kanska verið ein avbjóðing í nøkrum førum at tá ið tú ikki hevur skip inni í tínum reski í í virki og skip so heur tú kanska trupult at fáa ráðvørur tað skuldi so uppboðssølan pá tretivu prosent hjálpt uppá men sjálvandi eitt sovorðt mál kann altíð vera fyr ímóti anba hvørji eyguumann sær tað av men men øllum førum fleiri av teimum innan fyri innanfyri fiskivinnuna sum mann hevur tosað men men sjálvandi bjarni sigur at so hann tosaði nógv út frá hinum vinklunum men har haldi at ein ein rættiliga stór nøgd av hesum her ikki kemur inn á ta føroyska fiskivinnu føroysku flakavirkinu í dag so so tað er ikki tann puljan sum stendur her sum mann frá dei eitt stendur at missa tað ger mann ikki hetta ger kanska tað at tú hevur møguleikar fyri at fara eftir tí tilfeinginum sum tú hevur kanska eina avbjóðing við at fara eftir í dag nú kemur hettar í vinnunevndina hvar isambandsflokkrnu eisini skal vera við til at geva hesum málinum eina eina góða viðgerð hvar mann líkasum hyggur upp á upp á allar vinklar í hesum uppskotinum men tað er ikki nógv beiin í hesum uppskotinum akkurát tað hvat tað inni ber og tað er eisini soleiðis at í sambandi við veiðugjald so so er bara ein viskapping og kanska sum gera at mann kann kann betri líka sum síggja hvat fyri tann rætti prísurin er men men eg haldi bara tað í sær sjálvum einsamalt haldi ikki akkurát skal bera hetta uppskotið men men tað hevur fleiri ferð verið ein ynski um at fáa nøkur prosent inn aftur soleiðis at man kann gera fiskivin ei lísindur liðiligar í forhold til tað sum hon er í dag fyri tann flotan sum sum fiskar á rættiliga ymiskum farleiðum tað vita vit av og tá ið tú liggur kanska nærri vestan fyri ísland og liggur heilt einum øðrum øki og tú skal fiska í hýsu sum kanska er viðbrekini at fáast við so kundi tað gott verið gott at kunna fingið onkran túr har harvið kunna styrkt um um tann vanlikapartin og styrkt um um úrslitið av tí skipinum altso og har er kanska kkanska draativut um hetta dragas teg kanska um í tveir tríggjar túrar hjá onkum av teimum sum kanska tú ikki hevur møguleika ella sum tú rættiliga ringan møguleika at fara fara at fara eftir í dag í øllum førum grundað á tí at at tað er ein sovorðin tíð hvar ið ráðvøran ikki er so góðum strandi at hon riggar væl at sigla langt við so at eg haldi er nógvir vinklar sum eru ikki bara tann eini at frá degi eitt so so verða fimtanprosent av starvsfólk sett til hús so hali soleiðis haldi eg rølja ógvusligt at lýsa hetta málið men tað er so tann vinklin su javnaðarflokkurin hevur valt at brúka í hesum her og og tað er haldi eg ein ræðustøva um at eisini hyggja upp á hvussu nógv fer óvirka á landinum ú dag hvat fyri kvotur hevur mann ikki møguleika at fara eftir tí attí at ráðvøran ikki er so góðum standi tað tíðina árinum og vildi hetta kanska givið eitt eitt ella eyka tveir túrar hjá onkrum skipi sum annars ikki sleppur eftir so tað eru tað er fleiri vinklar hetta kann ikki standa einsamalt men tað vænti eisini at at vinnunevndin kemur at lýsa eitt sindur nærri tá ið hon far at viðgerða uppskotini takk fyri frú forkvinna ja takk viðmerkingar jan elvi poulsen ger sovæl takk fyri sera góð hugleiðing fir edvar jakobsen um hvussu tingini hanga saman eitt nú sær mann tá ið eitt nú línuskipini er undir íslandi at tey eiga ikki fult til tveir túrar ella tey eiga kanska ein komma tveir túrar so mína tey antilør velja at sigla tvær ferðinar heim til føroyar við hálvum skipi við hesum fáa tey so møguleika til at leggja ein lítlan part av veiuni upp so tey fáa gagnnýtt alla kvotuna tey eyga undir íslandi heldur enn at nøkur tons fer at liggjan dig eftir tí tað er ikki grundarlag til at fara yvir aftur eftir teimum fáu tonsunum og eg meti hettað vera rættilga skilagott og fimtan prosent er nokk tað sum er beði sæð frá vinklunum hjá sjómánnum men eisini hjá virkjum og hjá landinum landskassan sum heild nokk eitt rættiliga rætiliga gott tal haldi eg takk fyri frú forkvina eg sanni meg roknistykki hvar ið fimmogtjúgu prosent hvar ið tú deildi tað upp á tríggjar ferðnar fýra mánaðir hvar ið hvørji árið varð deilt upp í mánaðir og tú kanska fiskað meginpartin í eina periodu so kundi tú gav tað kanska møguleika fyri bara tað hálva av sum hetta gera sjáltum hetta eitur fimtan prosent tí tí at tú tekur tólv mánaðir ogter alla tína fimtan prosent av tí samlaðu nøgnini tá koyrdi mann kvoduna hevði tú hevði tú tólv hundrað tons so var tað fýra hundrað tons pper fýra mánaðir o og so var tað fimmogtjúuprosent av tí og vist hetta bara fall í einari periodu jamen so so bleiv tað bara tey tonsini og so nittaðin eikki hvat hinar periotirnar góðar so har eru øgiliga nógvr vinklar inni sum sjómaðurin eisini hyggur eftir so man kanikki bara skera altíð ov ein kamb og og og ikki kanska fara niður í nakrar aðrar detaljur sum eg haldi týdnngarmiklar og tað er ráðvøra sum vit ikki fáa til landið og kanska fær mann ikki ein gong fisk akvotuna parkrunda av hasum her tað haldi eg mann skal eisini taka við í øllum hesum her sambandinum takk fyri frú forkvina ja takk bjarni hammer eina viðmerking takk fyri frú forkvina ja okur vita hvat okur hava í dag okur vita ikki heilt hvat her kann innibera edvar jacobsen vídu sigur sigur á røðarpállinum at hann fer longu ein stórur partur av av ráðvøru óvitka landinum í dag annars havi eg ikki sagt at frá degi eitt hendan her lógin kemur í gildi frá fimtan prosent av arbeiðsmegni á flagavirkinum koyrt heim tí vil eg spyrja etva jacobsen um hon kann geva mær rætt í at hetta her lógaruppskotið við at fimtan prosentkum landast uttanlanda kann blíva steinur om ein á byrði hjá flakavirkinum í føroyum tí dóas uppskotið sigur greitt at fimtan prosent av øllum fiskaslovum kann enda uttanlanda beinanvegin umframt alt tað sum eytvar jacobsen vísir longu ferðalandinum takk fyri frú forkvina ja takk edvar jacobsen ger sovæltakk fyri frú forkvina tað sum eg royndi at lýsa tað er tað tann nøgdin sum fer á landinum hon vil verða uppi í hesum her fimtan prosentunum tí mann kanska kann kann avreiða tað uttanlanda og og í staðin fyri at koma heim við tí og kanska senda teg á staðaftur tí ikki er akkurát tann ráðvøran sum má fær brúkt at arbeiða á tí føroysku flakavirkinum tí er hetta ikki so svart hvítt hetta er ikki so svart hvítt tí eg rokni við at ein stórur partur av hesum her er í tí nøgdini sum stendur í konternarum í dag og fer ombor á skip tí at tað ikki hevur tann rávørukvalitetin sum vit nýta til okkara framleiðslu men mannars kann mann ongantíð vita hundrað prosent tað tað veit bjarni harmvar eisini at tað er ein trupulleiki at svara entia ella lei akkurát á handa spurningin men tað er nógvir vinklar í hesum ogtí haldi at fimtan prosent vildi eg hildu mær meir brúkalilga eina ferð inn aftur íð fimmogtjúguprosent tað vildi eg slettiki gingi við til tí tað er for nógv takk fyri frú forkvinna ja takk næstur at røða er torbjørn jacobsen ger sovæltakk frú forkvinna og sum tað er sagt famaundan so er hetta her eitt uppskot um eina broyting í løgtingslógini um sjálvfeingi og tað er grein einogfjøruti sum ella sum ásetir atella har ið tað stendur at veiða áá fiskiførum undir føroyskum flaggi skal landast avreiðast um bryggjukant í føroyum og so er tað komið sum eitt soplivang at tó kunnu í mesta lagi fimtan prosent av veini fyri hvørt fiskasa særið gjørd upp einogtretinda desembur fyri ár frammanundan landast og avreiðast uttanlands og eg skilja lanum at akkurát tann allarseinasta ásetingin er er komin aftaná at vørðin hevur gjørt eina viðmerking fyri at fáa ásetingin áv neyvari soleiðisnar at tað verður lættari at halda skil á hvat er nú fimtan prosent av hvørjum altso tað vil siga áðrenn frammanundan ta ta kvotuna sum tú hevði til dømis í tvey túsund og tjúgu tað verða fimtan prosent av tíkvotuni sum tú kanst hava avroytt uttanlands tá ið alt árið verður gjørt upp í mun til sum tú verður fyrr annars er tað at siga athendan ela hetta orðaskiftið er ikki heilt ógent mann hevur havt málaðv hessum slagnum fyri í tinginum áður eisini í mínari tíð har mann sum tað ofta stendur í hesum her tilfarinum at mann einaferð nær lendi á fimmogtjúgu prosentum og nú er tað onkur annar sum eg vil koma upp aftur at fimmogtjúgu prosent men so er mann politiskt endaður á fimtan prosentum sjálvt um tað eru øgiliga nógvar ymiskar meiningar serliga frá aktørunum um hvat ið er er rætt og eg haldi at íi hoyringsskrivini tey siga okkum bara einaferð enn hvussu nógv og hvussu máttmikil í áhugamálini í fiskivinnusektorunum er alt eftir hvatskal mann nú brúka tilfeingi til fari vit hyggja lítsindur aftur í søguna so so er tað so er øgiliga nógv broytt í føroyum í hvussu er í okkara tíð sum eru á mínum aldri tað sum eg minnist einamest til tá ið eg var smádrongur tað var at mann stóð í handlinim hjá hjá abba mínum og har stóðu gamli skiparar o gamli fiskimenn og og tosaðu serliga vetrar dagar og tað vóru øgiliga áhugaður í í hvat ið varð hevntvið prísinum hjá teimum skipum sumsum høvdu siglt til market annaðhvørt í skotlandi ella í englandi og kanska onkuntíð í norra og sjálvandi meginpartin av sildaflotanum í danmark og tá bað tað ein stórur partur av orðaskiftunum í einari bygd hvat hevði hevði hetta skipið avroytt fyri og hvussu nógv mundu manningarnir hava forvunnið burturúr gava fiskiparturin burturúr hesum her sum nú varð avroytt so koma allar broytingarnar í fyrst við at fiskimarkið fer út á grækarismessu í a var tað var fýraogtrýss haldi eð og sol fyr tað úttr sjeyoghálvfjerðs ogfaktiskt er tað tostani at mann fer at tosa um ogn fóroya foss og nú liggurliggur hata líkasum eitt sindur meira undir húðini alt hetta virðið tað vil siga at hvat skulu vit nú gera aftaná at vit hava flutt avroyðingarnar úr apereyn úr grimsby úrlitt og úr hrsas til føroyar kanska serliga s seinnu árini við tí sum uppsjóvarskipini hava fiska tí máella tí hevur gongdin á søguliga gongdin í hvussu er allan vegin verið tann at vit hava flutt okkum frá at verið eini fiskiveiðutjóð sum hevur avroytt feskan fisk til fremmandamarknaðir at vit hava avroytt til gags fyri eina vinnu uppi á landi altso hesir tingini hava gingið saman tað er tí eg havi sagt tað tvær frinar fyrr í dag at eg haldi faktiskt at mann átti at lagt fiskiveiði og fiskivinnu saman í sama ráði og ikki havt hvør sínum ráði tí eg bangin fyri at vinnuvinnumálaráðið ongantíð kemur til hettar her tí har liggur so øgiliga nógv annað inni í tí ráðnum tað er faktiskt blivið í ei super ministerium sum hevur øgiliga trupult við at koma runt tí hevði tað liggið nógv betri í í fiskimálaráðinum tað meini eg soleiðisnar at mann fekk eina samanhangandi ketuvíaftur tar her líka frá tí at fiskurin verður tikin av botninum og til hann er klárur at selja á einum fremmandum marknaðin sleiðistað su eg undraðist á jáðni við einari viðmerking tilbeinir johannesen tað var tingmann tað var at eg haldi faktiskt at argumentatiónin fyri uppskotinum hon er í grønnaralagi altso mann fer inn við einari generellari áseting um at øll fiskasløg skulu kunna avreiðast uttanlands upp til fimtan prosent og tann einasta grundgevingin sum sum er sum nøkur tingdur í tað er tað er tí at mann v vil altso má mmann má mann má broyta eina eina eina áseting vivið fimtan prosentum fyri at fáa grundarlag fyri at meta um virðið á tí sum mann skal leggja veiðugjald á men altsoupsin sumjneli og aðrir hava fiska í nógv heimans ári inni inni í runavík altso hann hann kemur so einki tilfeingisgjaldið gjalda atatgjalda ella veiðugjald at gjalda tíhar er einki har er eingi rónt ta at fara eftir tað eru nøkur fá skip í føroyum í dag har nøkur tilfeingisgenta er at fara eftir tað er sanleikin av tí heila og tí í veit ikki um tað er neyðugt at fara so generelt til verkassin mann ger í hesum her førinum eg haldi faktiskt at felagið nótarskip onkursvegna raka sreymin og høvdið tá ið teir siga tað at at altso er tað veruliga eitt problem sum mann roynir at loysa við at skapa nøkur onnur altso er tað tað at køin í fuglafirði er solang at skipiðlin gig bíðar í fýra fimm seks dagar i fyri at sleppa framat á landá á havsrúnum altso hví fær mann so sjálvt við tann trupulleikan títað sum sagt verður er er at eru og fái keypa tær so kann tað vera at ásetingin um at alt skal um føroyskan kaikan kann vera viðvirkandi til at eg gera eina prísáseting sum er lægri enn hon kanska burdi verið men eg dugi ikki at síggja at tann ta er trupulleikin tá ið tað kemur til botnfisk í føroyum tí tað eru nokk so nógvi keyparar nú segði joanelse vátnangi í áðni at at egiliga nógv eg haldi tað var hon segði ella var var tað elva nakað nógv avbotnviskinum íð hvussu er av øllum ørumi toski og ferð eisini hýsanferðað á landinum óvirkað øgiliga nógv av tí at tað fer á landinum kortini men hinvegin so hevur tað verið sagt uppaftur og uppaftur av bæði zalfiskavirgjun og flakavirkjum at tað er ein fyrimunur um so er at tað føroyska tilfeingið kemur í útboð í føroyum annars altso eru teir noyddir at fara yvir til noregi ella yno funnland ella til íslands atbjóða upp á hesi her fimtan prosentini í kapping við allar aðrar og tá liggur mann altso so so nógvar fjórðingar úr føroyum eg kan vera samdur við aneliu í í ein einari viðmerkinum hann hevði í áðni at um so er at ein frystilínibátur hevur eina kvotu sum ger tað attað kanska bara er eini tíggju ella sekstan tóns sum erudyvir tað sum summnú fæst niður í fryst lastna so so kundi tað vei skilagott at landsstýrismaðurin kundi givið viðkomandi skipið loyvi til at lat tey sekstan tonsini fari upp á land í í einari bingju annaðhvørt í á afnafjørðinum ella ella í sampyr ella hvar tað skuldi vera men men tað er so ein ein ein heilt onnur harmonikasum sum yvirhøvur einki hevið eini generella áseting at gera um at fimtan prosent nú kunnu fara út av út av landinum í hendan mátan men hin vegin so so hevur tað veriðfram um ivasemi um at tar yvirhøvur um at tær yvirhøvur hevur nakan týdning altso ella ella fer at hava nakan týdning í veruleikanum tað kann mann so ivast í tí tí hvat er fimtan prosent av teimum máði møguleikunum sumnógv av hesum skipunum hava altso sskal mann fara at sigla við eini tvey trý samdøgur fyri at fyri at trýst samdøgur hvønn vegin fyri at sleppa av við við nakrar sterktari fyri ein prís sum er nakað hægri enn hann kanska er á kaikantinum í føroyum tað tað loyvi eg mann faktiskt ivastí so eg eg eg veit í grundini ikki um um hetta uppskotið fyri at hava nakran praktiskan týdning uttan akkurát har sum felagið nótaskip er at køin í fuglafirði fer at minka eitt lítið e sindur og at prísurin í fuglafirði kanska fer at snúra sær eitt lítið sindur upp eftir av tí tí at møguleikin er fyri at fara út ígjøgnum evdag enilin upp á fimtan prosent so eg haldi at hettara uppskotið eigur at fáa eina gjølla gjørliga viðgerð og akkurát hvat mann nevndir tað veit eg so ikki men í prinsippinum haldi eg tað at vit í størstan mun skulu fáa so nógva virking burtur úr føroyska tilfeinginum sum yvirhøvur gjørligt í føroyum takk fyri eli poulsen fær eina viðmerkingharra formaður terveur jacobsen eg eri rímiliga samdur í tí allarflesta sum ser jakusen før fram eitt nú haldi etað er ógvuliga intesant at ta kemur inná hann sagt eisini fyrr í kjakinm í dag inn á at mann átti at flutt alt sum hevur við fiskivinnu at gera út í fiskimálaráðið tí tú eitur fingið ein saman hang í sum hevði kunnað skapt øgiliga stórur virðir meiri virði fyri hetta samfelagið tat eg hava ú tað og tað tað tað taki eg fult undir við at mann fer í holt við sum allarskjótast takk fyrifyri fyrst ferður nok so leingi rósa jakuvvestegaard altsotað sm tað sum hendir fyri nøkrum árum síðani er tað at nakrar kvotur er hækkar og tað er tað sum lyftir búskapinum upp til tað sum hann evr verðir nokk so leingi taðtaðtað er bara tilfact soleiðis nú eru tær tur tær vera kvoturnar vera øgiliga truplar at fáa longur upp hvar hvar skal nú faðið til til alt hettar húsarhaldir koma frá altso prísurinir á makrelinum á feskum makreli fyri neyvan at at vaksa nakað serligt og og og og og so víðari so vissu i vit ikki fáa eina virðisøking inni í hesum samlaða goyranum í fiskiveiu og fiskivinnu so kann tað fara at standa á vælferðarsamfelagnum áðráðrenn vit hava tað eri eg rættiliga vísur í tí mæli eg framvegis til at hesi her bæði hesi bæði politisku lutirni verða lagdir saman altso fiskive og fiskivinnu ja sso er tað siri stenberg ja tað ereingin ivi um tað at fiskivinna nokk hevði verið væl kent við eisini at verða viðgjørd kanska sum onnur vinna nú var røðarin inni á hesin her við ati hvønn praktiskan týdning hendan lógin hevði at tað var kanska eitt ávíst problem sum hann vildi loysa j tí tað kanska vóru køir onkustaðni at leppa framat men mín spurningur er um hetta her uppskotið tí tað er so gegenerelt sum tað er um tað ikki eisini kann hava ávirkan á arbeiðspláss og fiskivinnuna á landi altso flakavirkini og tey arbeiðsplássini sum eru har tað kanntð hava altso altso altso íog við at mannger eina lóg altso ger eina lógáseting um tað um tann møguleikan atfimtan prosent kunnu fara út á landinum óvirkaði ella enn á at verða avroydd aðrastaðni enn í føroyum tað tað er ein broyting altso í mun mun til tað sum hevur verið og við som minnast á tað politiska kjakið aftur í í í hálvfjerðsuni og fýrsuni tá ið nógvar greinar blívu skrivaðar av nógvum ymiskum politikararnum úr øllum flokkum um at føroyar blivu við at vera hendan her útróðrarstøðin sum ikki komi víðari enn at vera ein ráðvøruleðuran dørur og tað eru vit faktiskt í í nógv nógv ov stóran mun framvegis men um so var at tað sum ofta er erðið eftirlýst at vit komu víðari frá kaiikantinum í tí virkingini sum har skal verða so hevði tað eisini givið arbeiðið til nógv fleiri fólk tí at við tí fólkavøkstrinum sum vit hava so koma vit at hava eitt útboð av arbeiðskaft sum eisini skal fáa okkur vyri enturnar at gera so er tað biljustinussen ja eg haldi at júst orðaskifti um hvussu vit gera frá tí at fiskurin er komin inn um keikantin og víðari er nógv meira áhugavert enn at afturvendandi um um at fiska tí tað er har ið tann veldigi vøksturin kann blíva vit hava eitt øgiligt tilfeingi oman fyri hálva millión tons og en øgiliga stórur partur av tí fer púra órørt av landinum øog tað er grundarlag kanska fyri túsund tans tíggju túsund tans føroyingum afturat sum kunnu hava okkurt at liva av føroyum og eg haldi at vit eru ongantíð komin ordiliga í gongd við tað orðaskiftið men tað er júst har ið tann stóri vøksturin kann koma og spurningurin er bara hvussu mann setir gongd í tað og hvussu mann eisini við lóggávu eggjar til at fáa sparkað tað veruliga í gongdb haldi eg erhard joensen hevur verið inni á tí fyrr í í dag í samband við við einri víinari viðmerking altso tað tað hevði eg alt heta her verið koblað saman sum t teva tosað um soofta so hevði tað verið møguligt atsettein rímiligar upphæddur kanska saman við vinnuni av til at fara undir eina gransking og eina menning í tí sektorunum sum er frá kaiikantinum og til marknaðin eg haldi mann mann kundi farið og hugt eftir hvat er sum er hent millum annað í íslandi á hasum ar økinum altso alt øll tann virðisøkingin sum teir hava eg veit ikki hvussu ofta teir hava faldað útflutninsvirði á fiskinum vvvitvið teimum somu kvotunum tí at mann hevur funnið útav at gera so mikið nógvir produktir við so mikið høgari við so mikið høgum virði atmann eur fingið ein heilt annað búskap í tann partin av av búskapinum enn mann hevði frammanundan so tað vóru tey seinastu orðini í hesum umfarinum takk fyri ja takk fyri so fær biljustinussen orðiðger so væl ja takk fyri harra formaður ja tað er rættiliga viðkomandi at mann í sambandi við eitt slíkt uppskot eisini hav handi huga at tað klárt stendur í samgonguskjalinum at allur fiskur skal um føroyskan kaikant at mann viðger hendan spurningin hvat hendir við okkara tilfeingi eftir at tð er fiskað vit hava sæð í tí alternativu vinnuni sum hevur verið alivinnan at at hon hevur fleirfaldað virðið á sínari framleiðslu og selur í dag vøru til ógvuliga høgar upphæddir per kilo og eg haldi at á ein ella annan hátt so er tað innan fyri ávís øki verið so nógvur fiskur í føroyum at takið hevur snúðseg fyrst og fremst um at royna at fáa allan fiskin upp altso tað hevu verið tann stóra avbjóðingin hvussu klára vit at fiska alt hetta tilfeingið og mest tað pilagiska tí í í heimaflotanm hevur tað verið næstan øvugt at hevur verið for lítið og í heimaflotan hevur mann sæð haldi eg eina stóra menning av at framleiða góðar matvørur úti heim og hóast tað ofta er gingið niður við kvotun so hevur mann allíkavæl megna at hildu útflutningsvirður nokk so høgt tá ið vit tosa um tann hvíta fiskin tí haldi at tað er øgiliga spennandi at hugleiða um hvat tað kann blíva til við sild og makrel og svartskjafti og hvussu mann eisini frá politiskari síðu kann gera tiltøk fyri at sparka tað veruliga í gongd altso tað hava verið nøkur átøk í seinasta samgongu ásetti mann nakrar menningarkvotur og í mínari verð var høvuðsendamálið við teimum var at royna at fiska eftir hugskotum millumallar føroyingar um tað ikki var vóru hugskot úti í samfelagnum um hvussu mann kundi gera okkurt afturat okkurt annað og vit hava tað hava eisini verið ítøkilig intiativ til dømis at byggja srivivirki suðuri a tvøroyri og onnur intiativ eisini men framvegis so er tað stóra lopið á hesum økinum tað tað bíðar og eg haldi at tað er har onkustaðni og so nevnir torben jacobsen hettar at kanska skuldi mann sett av pengar til gransking og menning og vit hava havt píðligur í nógv ár til til gransking og menning av ymsum slag men eg haldi at øgiliga nógv av teimum pengunum onkursvegna eru farnir til tað sama farnir til at stuðla nýggjum mátum av fisku upp á nýggjum roysskapi og sovíðari og hevur verið meiri í tí partinum sum er úti á sjónum enn uppi á landi og eg haldi eisini at tað hevur nakað við okkara útbúgvingarskipan at gera eg haldi at tað er kanska liggur for lítið í okkara útbúgvingarskipan vist vit hugsa um miðnám og fróðskaparsetur at menna útbúgvingar sum snúgva seg um ati góðska og víðari menna matvørur úr okkara fiski og tað er eisini eitt stórt tak at fara undir hetta her uppskotið er fyri sovið bygd á eini eina nokk so einfalda sannroynd sumkanska hevur bara tvær orsøkir tann eina orsøkin eru bíðirøðir tá ið tað er vert tí tá tað er hási song at uppsjóvarskipini hava brúk fyri at kunna arbeiða skjótt at kunna sleppa skjótt í havn at sleppa skjótt av í fiskin og at sleppa skjótt út aftur men so er tað eisini til dømis í januarmánað hevur hevur tað verið svartskjafta fiskiskapur heilt heilt har suðuri suður móti írlandi og har hevur tað verið ynski um at uppsjóvarskip kunnu sleppa at landa svartskjaft í onkrari havn nær við har fiskifelti fyrst og fremst títt er langt at sigla tað kostar nógví olju fiskurin er bíligur tað vil siga at í summum førum so hava reiðaríini valt ikki at fara eftir fiskinum tí at tá ið mann roknar tað út so so loysir tað seg ikki men við at kunna sleppa at landa í onkrari havn sum liggur nær við so hevði mann fingið úrslit burturúr og tað er eisini ein grundgeving sum eg haldi er skilagóð tí tað er øgiliga keðiligt vissi ið tað hendir for ofta at at fiskur sum kann fiskast ikki verða fiskaður tí at tað ikki loysir seg upp á grund av sovorðnum tekniskum forðingum sum tað er at tað skal um føroyskan keikant so eg havi eg havi verið øgiliga trekur við at taka undir við at hendan lógin skal verða løgd fyri løgtingið tí eg haldi at tann ásetingin um at alt skal um føroyskan kaikant alt samanlagt so er tað tann besta ásetingin og hon tænir sum jóni e eli poulsen nevndi í áðni visti mann hugsar um heildina so tænir tað samfelagnum best tað er hvussur mín sannføring men tað eru nakrar góðar grundgevingar fyri at gera hetta og tí haldi eg at tað er rætt at gera tað hinvegin skilji ikki ordiliga at mann ger tað fyri allan flotan tí at trupulleikin er fyrst og fremst í einum parti av uppsjóvarvinnuni og ikki sum eg havi skilt ikki serliga stórur tá ið vit tosa um heimaflotan tí at vit hava vit hava virkhir og vit hava kapping um fiskin eftir kapping um fiskin um botnfiskin og tí hava vit ikki somu støðu øviðvíkjandi botnfiskinum og uppsjóvarfiskinum men so kemur eitt sovort akademiskt orð inn her sum man brúkar tá ið mann kanska eg veit ikki manglar eina grundgeving ella eg veit iki ví mann skal hava hesa grundgevingina men mann sigur til tess at tryggja líkskap í vinnuni fevnir lógaruppskotið um øll fiskasløg o eg veit ikki hvat efe líkskapur mann hugsar um men tað er eingin líkskapur í vinnuni yvirhøvur altso einki er líka wázóver havi havi eg hug at siga tí at uppsjóvarvinnan vist tú tekur svartkjaft so hevur tú bara ein keypara í føroyum fyri tað mesta meðan vist tú tekurvist tú tekur botnfiskiskap so hevur tú fleiri keyparar og tú hevur kapping um fiskin tú hevur ymiskar ásetingar um uppboðssølu á landi tú hevur ymiskar ásetingar um manningarpartar tú hevur ymiskar ásetingar ung voyðu av øllum møguligum slag altso tað er eingin líkskapur yvirhøvur annað enn tað at tað einasta sum er líka tað er tað at tú hevur á skip un dúr fiskar altso annars er einki líka tí tí er hetta ein eitt sindur løgin uppfunnin akademisk grundgeving haldi eg men líkamikið við tí hetta her kemur allarhelst at tæna tí endamálinum sum sum liggur aftanfyri og og tað haldi eg at vit kunnu vera nøgd við takk fyri ja tað eru nakrar viðmerkingar edva jacobsen ja tað sum biljustinusen eisini var inni á tað sum hevur stóran týdning tað er næsta lið hvat gera vit við fiskini aftaná komin upp og har er sjálvandi tað sum eitur andilsavtalur sera týdningarmiklar til at gera nisiproduktir soleiðis at mann soeit ein og hvør sum er dirvi kann tann stovni virkið og fáa fatur í fiski uttan at skula hava nøkur skip og so var biljustinusen eisini inni á at svartsettabatarnir onkuntí januarmánaða eru í í økjum hvar tað kanska ikki betali seg at koma her tað tað var tað sama sum eg tosaði um um okkara heimaflota at teir til tíðir nakrar av teimum ella fleiri hava hava kvotur í íslandi hvar tað eisini eru í í í periotum hvar kvaliteturin ikki er til at føra føra hýsuna fram til føroyar og og nakað av tí sat so kemur her so fer í bingin kanska til onnur lond sum fáa brúkt ta og tí rokni eg nógva tí sum feri bingin møguliki heldur verðar avreitt har og ger tað møguligt hjá teimum kanska fáa hesa túrarnar staðin fyriat teir lata vera sobilljustinusen ja takk fyrihara formaður ja ja ta tað er rætt sum edvar jacobsen sigur at tað að tað eru orsøkin til kanska eisini innan fyri uppsjóvarflotuna innan fyri botniska flotan at tað tað kunnu vera umstøður sum gera tað at tað er skilagott at hava hesa her lynkingina í teimum strangu treytunum og og tað kanska gagnar tí samlaðu heildini eisini altso tað tú kanst fáa prís fyri fiskin heldur enn at tú førandi til landið og tú fært lítlan ongan prís fyr han og og hann hann hann er so ring ringu a standa tað kemur fram at tú fært ikki gjørt tað heilt stóra burturúr hinum og er tað soleiðisnar so er tað eisini skilagott at mann mann hevur hendan møguleikan takk fyri ja ogso er tað jóhanneliy poulsen takk hara formaður áhugavert at lurta eftir biljustinussen tað er serliga trupulleikin i hjá uppsjóvarskipinum ísambært smarka sum kemur at sláa fult út her eg trúgvi nemliga hesir fimtan prosentini vistú tekur heima á flotan sum úgansstøði so dragar tað seg kanska um maksmun sjey prosent ella seta hálvt prosent av hesum fimtan sum er fiskur sum annars ikki í dag fer óvirkar á landinum og eg hugsi ofta hevur mann lagt fiskaríið soleiðisnar telerætti sat man ikki farin eftir einum fiskaslagi sjálvt um taðhevu verið nakað at fáar av tí tí mann ikki sloppin av h tæ t vist hevum market í føroyum fyri tí tí um mann heldur ligið við lítlum og ongum fiski enna ferð eftir á fiskaslaðið sum tú allíkatl ikki sleppur av ið serlig ikki vist útú kemur við nakra rødd so hetta kann also verðahasanum trygk ven tilur sum kemur at skapa betri dinamikvinna takk fyrija og hatta veit eg han eli poulsen eg eisini hann er jú hann er jú sjómaður og kennir til hasi viðurskiftini og aleiat tað hevr brúk fyri hesum eisini til sovorðnar umstøður hvar ið tað tú kanska frá velur at fara eftir fiskinum tí at tú fært einki fyri hann men visti tú hevur henda møguleikan so so kanska tú fert eftir honum og og tú fært meiri virði til landið sjálvt um tar veru landað uttanlands a so eisini sæð út frá tí stóru myndini er tað skilagott fyrr ídagssoleiðis at roynt objektiv so haldi eg at øll kunnu bíva samd um at argumentatiónin ella grundgevingin fyri uppskotinum er ómetaliga tunn hon snýr seg um atfáa til vega eitt grundarlag til at rokna veiðugjald út til til nøkur heilt ávís ella nakrar heilt ávísar bólkar í skipanini og sjálvandi allar viðmerkingarnar subjektivar sum koma við høsum hoyringsvarðinum tað sigur tað sigur eg sjálvt tí tær umboða tey áhugamálini sum eru men nú lesi eg líka upp hvat ið varði til dømis skrivari vilja vit ofra arbeiðspláss á landi vilja vit minka um virðisøkingina í vinnuni vilja vit gera politisk tiltøk sum minka um avleitt virksemið í føroysku fiskivinnuteðgini og minka um føroyska útfluttin fyri bara fyri at umsitingin møguliga kann fáa eitt betri grundarlag at áseta eitt tilfeingisgjald altso heldur biljustinussen ikki æt at soðið er øgiliga tunt í argumentatióninibiljustinusen jú avgjørt altso eg skilj eg skilji als ikki at mann brúkar hatta sum grundgeving fyri hesum tí hetta er ein standandi trupulleiki eisini langt áðrennmann nakrantíð fór at áseta veiðugjaldd at tað er tørvur viðhvørt á at kunna hava hesa reglurna og eg skilji slettiski at mann hevur drigið drigið hatta inn sum eitt argument fyri at kunna hava eina rætta prísáseting so eg altso eg eg haldi at aðrastaðni í uppskotunum sær mann veruligu orsøkirnar og eg eri púra samdur altso nógva tí sum varinskrivar í sínum hoyringsskrivi er akkurát tað sum eg haldi er sensurin í í hesari skipani ogtaðeru eisini eina orsøkuna til at eg haldi at mann skal vera øgiliga skeptiskur við at lata upp fyri at standa uttanlands tí at tí at teir vísa á nógv viðurskiftir sum sum faktiskt ikki eru serliga skilagóð í sambandi við hetta uppskotið takk fyri ja takk jarnipeersen gersuvælvit viðgera eitt eitti lógaruppskot sum hevur til endamál ati atmann kann gera undan tøk ella mann hevur ein sovorðnan buffara á fimtan prosent tá tað kemur til at landa fisk uttanlands og eg haldi at tað sum eyðkennir uppskotið og viðgerðina nógv tað er tað at tað er nokk so nógv mótstríðandi áhugamál ímillum partarnar tá ið tað viðvíkir hesa broytingina tí at tú hevur egentiliga keyparan og seljaran og í hesum førinum til góða sært tú seljaran og ikki keyparan altso tú hevur framleiðsluliðið sum er fiskavirkini í flaggavirkini og tú hevur reiðaríini sum skulu selja fiskin og sjálvandi fyri virkini so er tað jú gott at fáa ráðvøru til høldar soleiðis at mann kannvirka tað og fáa meirvirking upp at standa á og tá skilir mann sjálvandi øgiliga væl at tað er ein ávíst mótstøða fyri at skula kunna loyva reiðaríum at landa fiskin aðrastaðni hinvegin er tað øgiliga keðiligt haldi eg hjá fiskiskipum at tey eru noydd til at landa í føroyum vissu tey kunnu fáa tað til ein betri prís aðrastaðni so hetta her er ræðiliga nógv eyðmerkt av av mótsetandi áhugamálum í ávikavisti veiðuliðnum og framleiðsluliðnum kkanska fyrst og fremst men so er tað eisini eitt summ eg halditópar jacobsen var inni á tí ati hetta her við at tað skal vera við til at at hjálpa taks til at seta veiðugjaldi tað havi eg onkursvegna eitt sindur trupult við at skilja eg kann gott skilja tað at mann fær ein ein meira rættvísan prís millum keypara og seljara men eg veit ikki heilt hvussu takx skal brúka tað til at áseta veiðugjald natúrliga yvirskipa sæð eg eri ein leberalfýrur mær dámar øgiliga væl at mann kann keypa og selja sum ein hevur hug til men í hesum her førinum so er tað kanska tað vit eru í tí trupl støðu at øll londini rundanum okkum hava onkran form av protektionismu fyri at tryggja arbeiðspláss í heimlandinum og og tað tað eri har føroyar sjálvandi einki undantak men tað sum mítt intrik hevur verið tá eg havi sitið í vinnunevndini og viðgjørt fiskivinnunuskipanina í sínari heild so havi eg so havi eg sæð at to hevur verið eitt ávít ynski um at hava ein sovorðnani buffara til at kunna fara landa aðrastaðni visti tað erbráðtørvur og tá meini eg orðið brátørvur á tí tí at heimildin hjá landsstýrismanninum nú til at geva undantak hevur hevur nakrar praktiskar konflirsatiónir við sær tí at vissu mann tekur avgerði um at skula landa onkra aðrastaðni jamen so skal tað helst vera her og nú mann hevur ikki tíð til at bíða frá fríggjadag klokkan fimm til mánaðmorgun klokkan átta um mann sleppur at landa uttanlands tí haldi eg at hetta her er gott sum ein buffari hjá fiskiskipinum til at fara aðrastaðni um tey vordera tað er neyðugt øh og tað kemur sjálvandi pápi kostning av av framleiðsluliðnum tey fara ikki at fáa eins nógvar ráðvuru kann mann ímynda sær nú er tað jú sletiki sikkurt at mann fer at gagnýta hendan her buffarin á fimtan prosent til fulnar taðtað eri nógv so úttrúgv fyri at tað kanska verðið væl lægri hóast ynskini hjá summum er at tað er hægri heilt upp á fimmogtjúgu prosent sum eg kanska haldi eri í tí í tí hægra endanum tað er sjálvandi ymiskvar hoyringspartarnir siga tað er millum annað hetta við at tað stendur ikki so ræðuliga væl til við botnfiskinum og í so máta so skilir mann væl at at støðan er sum hon er øsummi halda eisini til dømis at tað eru ávísir fløskuhálsaramann hevurikki hevur hesi her fimtan prosentini til dømis fyri svartkjaftin at tað koma í song sum koma langa bíðirøðir til at sleppa at landa og tað er sjávandi eit stórt problem um visti mann kann avlasta ella ella avvikkla teir fløskuhálsarnir sum eru við at lata eitt undantak á fimtan prosent fyri hvørt fiskaslag so er tað jú nakað jaligt í í mínari verð øh eg havi ikki so ræðuliga nógv at leggja afturat eg viðurkenni fult og heilt at hetta her er eitt annað kompromi sum mann ger ímillum tfeir mótsírandi partar ella tvey mótsírandi áhugamál millum seljarar og keypara og í hesum førinum ja so undirminder eg tað eitt sindur støðuna hjá framleiðsluliðnum men mann mánn minnast til at tá ið mann hevur lóggivið at alt skal um føroyskan kaikant so hevur mann faktiskt setti keyparan í eina øgiliga gunnstigav støðu og fimtan prosent av fimtan prosent fara til onnur lond at virka haldi eg ikki er verðinsundirgangur tá ið mann longu hevur lóggivið at fimmoghálvfjerðs prosent skal við lóg landast í føroyum tá haldi eg at egentiliga sita flakavirkini í føroyum ei rættiliga tryggari støðu í so máta tá má okkurt heldur vera galið við rakstrinum ella nakað annað ella prísinum tað var sirka tað sum eg hevði at siga í hesum her umfari nú fara vit so at viðgera tað í vinnunevndini og vit vóna at vit fáa fáa eina góða viðgerð takk fyri ja ær er ein viðmerking fyrst er tað ja tað er bjarni hammer gersuvæl takk fyri harra formaður grundin til at at et her er enn ein steinur um ein at byrja hjá flakavirkinum tað er at fimtan prsent at fimtan prosent v enn kunnu fara á landinum afturat ímeðan í í dag há flakavirkini hava tað eisini sera trupult tað er eisini at tað er loyvi so leingi tá ið fiskurinir komu p á landa í føroyum serliga ð so er allur heimurin ein marknaður og tað er har tað veruliga stóra er at fiskurinsum eru fiskar á føroyskum virkjum serliga eisinihmullana í føroyar hann endar í kina endar lita og aðrastaðni og tá er tað tað kappingar at tað blívu fullkomiligar kappingaravlagandi tí at har eru ongar treytir yvirhøvur yvirhøvur um lønarsáttmálar á á á á sama støði sum í føroyum takk fyri harra formaður gtakk fyri harra formaður eg eri ferisovítt samdur við bjarna hammer um at tað kann vera øgiliga trupult at kappast við virkir sum sum dumpa lønina so nógv sum tær gera aðrastaðni og vist tú hevur allan heimin sum marknað so fert tú altíð at kunna finna onkran sum kann undirbjóða eitt føroyskt fiskavirki í so máta skilji eg væl logikkin í í tí at skula verja føroyska framleiðslu og nú er bjarni hammer jú eisini lagt eitt uppskot fram um at seta á seta gjøld á fiskasløgini og tað er jú eisini ein roynd í at gera virkini í føroyum kappingarføri men tað sum eisini hevir undrað meg nú eri eg ikki serliga innarliga í fiski vinnuna sum heild men men tað undrar meg at mann ikki eg føli onkuntíð tá mann situr í so tryggari støðu í mun til lóggávuna tað man siga at alt skal um føroyskan kaikant og nú vil mann leggja gjøld á fyri at fyri at verja ídnaðin eg skilji ikki ella eg havi illgruna um at tað eisini kann vera eitt slag av sovupútu fyri virkjuni sum í mínari verð ikki at síggja til gera so nógv fyri at nýskapa seg og prøva nøkur nýggj ting og prøva at fáa meira burturúr minni tað haldi eg eisini er eitt problem sum sum ídnaðuri hevur ikki so nógv politiska skipanin ney túrvliga men tað eru til dømis tað eru til dømis vørur sum sum medisinalídnaðrun og so framvegis har mann kann fáa nógv meira burturúr og tað haldi ikki man gagnnýtir til fulnar í dag takk fyri so er tað jóanele poulsen sum fær orðið takk fyri harra formaður ja hetta málið her um at kunna avreiða fimtan prosent uttanlands meti eg tiltað vera eitt øgiliga gott mál sæð úr vinklunum sum fiskimaður so vildi eg gjarna ynskt at at at tað skuldi verið væl meir kanska eini fimmogtjúgu tretivu prosent men sæð úr vinklunum frá fiskavirkuni av so skuldi tað verið null prosent men upp á ein annan máta so má eg í løgtinginum síggja tað úr vinklunum hjá landskassanini hvussu fáa okur sum samfelag mest burtur úr tí tilfeingi sum okur veiga og eg hugsi at við ait null prosent kunna veiðast uttanlands tað tryggjaði okum ikki tað besta virðið men fimmogtjúgu prosent er kanska nakað nógv og hetta liggur so eitt eitt stað nakað mitt ímillum null og fimmogtjúgu kanska eitt sindur nærmar teimum fimmogtjúgu sum eru mítt ynski so tað tað fellir mær bara væl at tað eitur fimtan prosent tað er serliga í verkstíðini hjá uppisjóvrarskipunum serliga vertini av svartkjafti í hetta uppskotið her kemur at sláa fult út sæð í vinklunum frá heimaflotani av sum bjarni hammer hevur verið inni á nakrar ferðirnar um tað at fiskavirkin kumna missa nógvan fisk so eg eri ikki heilt samdur í at fiskavirkin koma missa nógvan fisk hetta er fimtan prosent men av hasum fimtan prosentunum sum virkin nú fimtan roset nú verða blandaði uttanlands er kanskar nógv ahastu tonsunum sum eru koyrdu um kaikant í føroyum og farin óvirkaði av landinum af taðvilr siga ein sølumaður og kanska tveir sum áaar pakkar hendan fiskin onkur flutningsfyritøku kenta upp á tað tað gevur minni í sær sjálvum ennhvat tað vildi givið við at skipið sum hevur veikt hendan fiskin og tess manning fær løn og hýri ella fær hýri og og yvirskotið av hesum fiskinum hetta er eisini ein øgiliga góður trygdarmntl eitt nú tá ið okur vita skipið kanska ikki hava fulla kvotur til at gera tveir túrar kanska tú hevur eina lítla avlopskvotu staðin fyri at lata hana liggja ófiskar ella samlaðan uppi gjøgnum ár vissi tað ber til ella skiftast um so so ber tað til at kanska fara inn eitt nú tá líniskipini er í íslandi við nøkrum fáum tonsum leggja tað í upp inn í íslandi fyri síðani at fara út aftur asum hava lagt eitta eina elstra fiskin upp verður tað kanska illvegur til tegmer at liggja bakk nakran dagar tað er ikki ókent so hevur tú kunna hava fingið hendan her feskaa fiskin upp soleiðisr at hann ikki er vánaligtá tað kemur til føroyar eisini fevur mann betri at skipa fiskiskapin eitt nú sæð frá trolarasíðuni av so kemur tað fyri at tit lígja at fáa og at tað kanska kundi verið skynsamt at fara o laksu á hýsuna og úti ímóti bankanum har men tað ger mann ikki tí tú hevur slett einki markað fyri at sleppa av ið hanumil føroyum altso vyð at koyra hn til føroyar skal hon up umføroyskan kaikant so fært tú slett einki føroyam at eg meti t her er eisini samfelagsvirðir sum detta niður ímillum tann trupulleikin sum bjarni hammer hevur verið inni á við at at fiskavirkin í føroyum missa tað er generelt øgiliga ofta av tí at fiskur fer óvirkar á landinum otað er ein trupulleiki heilt fyri seg sjálva hann hann er slett ikki tengdur at hesum tað er ein trupulleikin heilt heilt fyri seg sjálvan og tann trupulleikin skal mann taka har som tann trupulleikin er føroyski fiskavirkin keypa eisini fisk uttanlandafrá frestanas eitt nú úr norra og aðrastaðni keypa tey føroysku fiskavirki inni fiskaheim er ti ikkieitt sindur í ansøgn ella eitt sindur dup og moralst at siga at nú skal avgjald setast á viðse nakað fór frá okum men okur vinna gjarna taka frá øðrum uttan avgjald hetta er eitt sindur at glorifisera seg sjálvan tað er ikki heilt rætt ikki eiftir míni meting eg meti at hetta uppskotið fer at geva ein tá tað kemur til heimaflotan eina merking upp á kanska sjeyo eitt hálvt prosent av fiski sum í dag verður koyrdur om føroyska kafikant vildi verðið landaður uttanlanda og kanska nøkur tons av fiskasløgum sum ikki verða fiskað í annars kanska eisini blíva fiskaði so samanumtikið haldi at hetar eitt øgiliga gott uppskot sum eg fegnist yvir at að er komin fyri løgtingið eg helt sjálvur tá eg sá tað a fyrstan sinni fimtan prosent skuldi verið meir men tá i eg seti meg niður og taki sjómalsbrillurnar av og hugsi meiri úr samfelagsbrillunum ofta eg men ongur brilla tá tíverri tá tá haldi eg síggi eina ávísa rímiliga tað í hesum og fimtan prosent tað haldi er tað er til at liva við hjá øllum partum og samanumtikið er tað nokk tað sum samfelagið kenna mest uppá takk fyribeini johannesen na vimerking takk fyri hara formaður jú sumjanel poulsen sigur so er ikki so sær at tað eru nógv virðir sum kanska kunnu fáa fáast betri í heildar við hetta her til dømis mann tosar um í ein stóran prís mun mann hevur oftan hevur mann svartkjaldið frammi har er tað kanska ein last sum fer í landað kanska uttanlands ímun til í føroyum tað kann vera millión á virði meðan til dømis hýsan sum jan el posin eisti tøku fram tað kann eisini gerast stóran mun hjá teimumskipi og manningini harpeint um mann kanska fær landa tað uttanlands men nú tosaðu nógv um hetta her viðvirkinum so er tað jús so sær í dag atmann hevur gjørt eina kunngerð landssýrsmaðurin hevur gørt ein kunngerð um at minsta lagi tretivu prosent av bóltfiskinum undantikið uppsin skal um uppsøla og gevið hetta her ikki fiskavikkinu nógv betri møguleikar enn tey hava kanska hava havt eisini teimum sum ikki hava skip tengt at sínum virki at fáa fatur á bráðvøru og eisini serliga kanskajóaneli polsentakkfyr hara formaður beini johannesen nemliga inni á akkurát einum intersantum sjónarmiði aftur har at okur hava jú nøkur virki sum koyra upp á vertikala integratión har ið virkir og skip hanga saman tey virkini vildu ikki fara mist fisk upp á hetta meðan okur kanska serliga í tí økjunum landinum sum eg sjálvur o bjarni hammer koma frá hava virkir sum ikki hoyra til skip sum vildi mist men tær kunnu nú javna teg út við at tey hava javnbjóðað sær eftir til at bjóða upp á hinum tonsini so hesi tingini hanga eitt sindur saman men fyri at fáa eina heilt ideella skipan so má man eins og sórbjør jacobsen hevur skuldi upp her í dag leggja alt út í fiskimálaráðið soleiðisir at tú kansn fáa ein heildarpolitikk sum gevur meining í starin fyri at gera tær tveimum geirum sum slett ikki snakka samantakk fyribjar jacobsen ja takk harra formaður altso talið fimtan prosenter ikki serliga áhugavert í í sær sjálvum tað er meira áhugavert hvat taðer fimtan prosent av og nú nú veit eg atavjóðaneli hevur verið í uppsaflotanum í øgiliga nógv ár altso fimtan prosent av tí sum uppsaflotuni far í dag eru nógv minni enn tað sum enn tá fiskifrøðingarnir mæla til t verður kið tikið úr stovninum um árið og enntá hava teir í rágnu sagt at stovnurin er øgiliga væl rin og tað verða fiskaðin mil millum tíggju og fimtan túsund tóns minni um árið enn tað sum tilráðingin sigur so er okkurt annað galið nú veit eg atmillum annað aðrir skipar á kaiini enn hjá okkum hava tosað nógv um hesar friðaðu leiðirnar heldur tú at tað ber til at fáa hetta talið upp í staðin fyri altso vvissi í hetta her nú blívur veruleiki í vi hesum fimtan prosentuni so kann kompenserso er ta jóhan eli poulsen ger su væl takkfyri harra formaður tað er júst sum torvi jákusea vísir á at hesin akvariums politikkurin sum hevur verið førdur ftá adraga seg um fisk og føroyskum sjóøki mann má fara á fráum hetta er altso ikki eitt akvarium har tú bara skalt hava nakrar fiskar sum bara sklepa næstan doyggja vekk heldur en ata veiðjast forsvarliga tak ongur eitt nú eina trøð við einaeinum tíggi seyðun inniá við kil eg bara a lati hesar eydnar lemba og lemba o lemba og einki drepi til enda so veru trøini avbygdin og altíð dag efti raki og tað er jú akkurát tað sum hendir við hesær stongdum leiðini mstongindi er fyribils men mann finnur ikki upá opnandar aftur og tað ið sær sjálvum bara tað mann beginnur upp á at fær opnar nakrar leikur aftur mær sjálvum persónliga dámar ikki rist men er tað kravi en ein riska til so heldur tað enn einki tað tað hugsi egí øllum førumja so er ta edva jacobsen takkfyri harar formaður jtoybja jakosen nevndini evniga eftar her tí eg skuldi akkurátfyt at siga hetta her at mann mann kanska evur havt trupulleikar við at hugsa eitt sindur í tum boksina vit hava hugsað um at kanska skuld mann hugsa um fiskivinnuna og líkasum hvat kanno geva avsær og hvat kann mann víðari frá etla akkurát sum í einari heild man man eg vana bundin ofta og hugsar í tí sama og øgiliga nógv av okkara landgrunni er øgiliga lítið broyttur í rættiliga nógv ár og hevur verið rættiliga nógv økir sum hava verið stongd so at mann kanska eisini eisini hugdi og tordi at at royna nøkur ting av eisini á tí økinum s til til gags fyri sjómannin og harvið eisini fyri vinna landið sum sum so hevur kanska meira ráðvør t arbeiða við enn enn og kanska nakað í nøkrum førum hevur í dag men tretivuprosentini burdu so eisini hjálpt har sum ikki skiperu og bara tað at tey kunnu at tey kunna hava møguleika fyri at fáa fatur í hesum tretivu prosentunum partu av tí sjálvt um tey ikki hava eitt jan elig olsen ja takk fyri harra formaður tað er júst sum edvar vísir á tað er at tað eru so nógvur trupulleikar at smanga as smávegis trupulleikar sum hanga saman kapað ein stóran trupulleika øheg hugsi um tann virðisøkingin kundi farið fram í føroyum visti mann visti man verður leidaði seg eftir hon kundi verið øgiliga stór tað gongur eitt nú eitt uppskot sum bjarni hammer hevur liggjaðdi her at mann skal seta avgjald á allan óvirkaðan fiskufer á landinum so vita okur at tað eru nøkur fiskasløg sum føroyingar sletti ikki arbeiða so kongafiskur verður slettkiki arbeiddur í føroyum meir men okur hava skip í føroyum sum í løtuni faktiskt tveir bótnfiskatrolar sum meir ella minni liva av kongaviski skuldu onkur seta t av gjál á hendan flyta hanna út ja so kappingur høvdið av hesum skipinum tað mán eisini ansa upp á at eð eri samanhang ímillum hvthvat reellur marknaður okur hava her og og og hvat tilfeingir ivr koma upp við tí tað má sjálvandi makkjatakk fyrie gsælnei erhard joensen orsaka tað er blivi for seint útakfyri harrar formaður tað ger einki tað er ikki tað viktigasta her harra formaður til viðgerðar er eitt uppskot um at loyva upp til fimtan prosentum at blíva avreidd uttanlands av tilfeingi í mínari ver eru sjálvt prosent talið púra yrrelevant um tað er tíggju fimtan tjúgu ella fimmogtjúgu er fyri oviðlíkamikið tá ið tá ið okur innføra skipanir sum hesi her so er tað væl tí at okur ætla eitt ella annað altso við hesi skipanini og tað verður brúkt eitt hugtak her sum at at mann skal líkasum fáa fáa javn altso samett tann føroyska avráiðingarprísin við tísum eventuelt verður avreitt uttanlands spurningurin skuldi heldur verið hvussu koma okur har til sum okur veruliga vilja hvat er tað sum okur vilja yvirhøvur viðvíkjandi okra tilfeingi í mínari verð er tað slett eingin ivi um hvar okur skula tá ið okur veiga eitt kilo av fiski so skulu okur framleiða eitt kilo av úrtróttum burturúr hesum fiskinum fiskur er ikki bara eitt eitt flak sum kann seljast sum sum hain produkt kanska úti á meginlandinum fiskur er flak tað er innvølur tað er skraða tað er ryðgjørd tað er alt tað sum fiskur inniheldur tað er tað sum gevur tað meir virðið sum okur yvirhøvur tað er tað sum okur hava liva av í framtíðini hvat hvussu koma okur har til hvørja skipanir kunnu okur innføra fyri at koma har til tað hevur verið mín spurningur faktiskt líkastaðni eg koma ting og eg seti hann aftur í dag eg havi nakrar degir um hvussu mann kann gera tað mann kann brúka til dømis partar av tí sum okur taka inn sum veiðugjøld og annað og kanalisera tað út aftur direkta til menning og gransking devolutiónin innan fyri fiskivinnu í dag tað er ikki bara flakið tað er tað er enn symur tað eru proteinur tað er alt tað sum er í innvølum í skræði í feittinum í beinagrindini tð tað er har okur skulu til um hetta uppskotið kann vera við til at seta gongd á tað so so er tað so er tað positivt eg ivist í tí men lat okkum lat okkum prøva at finna skipanir saman við hesari skipanini sum kunnu føra okkum hatta líkasum stigið fram á mál eg kann taka eitt lítið dømi um hvussu hvussu tað verður hugsað uttan fyri boksina aðrastaðni tá eg í í mínari tíð sat sum sum leiðari fyri einum virki niðri í hisshals tað var eitt eitt gott nokk eitt eitt alivirki so gjørdu okur tað at okur okurbløðgaði fiskin uppiálandi hetta var eitt landbaserað aliandlekt so okur bløggaði fiskin uppi á landi og tá ið okur høvdu gjørt tað í eini tæ tríggjar vikur tá ringdu telefonin og spurdi um tað var nakar møguleiki fyri at samla blóðu upp frá hesum her laksinum okur søgdu tað var tað vartað var møguleiki fyri tí tí okur høvdu gjørt eina skipan sum gjørdi tað møguligt og teir vildu hava at okur samlaða nakrar dunkar eini eini eini fýrs hundrað lyttrar soleiðis at tey kundu fara og kanna er nakað í hesum her sum okur kunnu brúka og ð og tað er handan har hugsanarháttin sum eg gjarna vild hava inn í føroyska fiskivinnu hvussu kunna okur brúka hvørt einasta gramm sum verður avreitt í føroyum mest burðardygt og positivt til størst altso inntøku fyri hetta samfelagið okur eru sletkiki komin hartil okur hugsa seg hasum banunum og akkurát hetta her uppskotið um tað fer at gera nakran munar evta ikki tað veit ikki men okur mugu hvussu so í at gera alt sum okur kunna fyri at koma hartil eg havi í í mínari tíð serliga innan fyri alivinnu hugsað kvalitet líka frá byrjan til enda og eg havi altso eitt fornemmilsi av at tað tað er for nógv tilfeingi í føroyum serliga a botnfiskinum sum ikki tá ið tað kemur til lands hevur ta góðskuna at okur veruliga kunna brúka tað til alt tað sum okur vil fáa mest burturúr og og tað er har okur muga okur mága koma burturúr tí eg ivist ikki í at at manningar og og og reiðar gera sítt besta men okur mugu altso hava nakað her inni frá eisini sum ger at okur koma eitt eitt stig fram á mál tí hetta gongur for seint so eg vóni at onnur uppskot kunnu kunnu koma saman við hesum uppskotinum til at flyta okkum fram har sum okur skula á góðsku og eiog meirvirking og har við meir virði tí tað er tað sum okur nú skulu til at liva av tí tí okur okur fáa ikki meira tilfeingi upp á borðið enn hvat okur hava nú hægst sanlíkt takso er ta viðmerkingar ja ein kunngerð sum er lýst tað er tað sum eg nevndi í áðni at mann kann fáa fatur í tretivu prosent av av ráðvøruni á uppðsølu so at tú eisini lættari at koma framat áu sum um tú ikki hevur skip men tað er ikki eins við v at ráðvøran hevur góðan kvalitet man hevur eisini onkuntíð sett nøkur ting í verk umborða eg veit at tá ið vit høvdu skip vadav smærru bátinum tá vit høvdu útróðrarbát tað var so ikki skip men te smærru tá hevði mann so gjørdi mann nakrir reglar sum ann ynskti at at tað bleiv livað upp til og men tað vísti tað er øliga ójavnt mis hvussu hetta bleiv gjørt men tað vísti seg ikki at tá ið tú hevði fantastiskan kvalitet so gav hattð ikki ordiliga eftirspæl í prísinum og og so missi mann hugin visti mann kanska fær enn enntáverri prís enn ein sum kemur inn við vánaligum kvaliteti so so tað heldur erhard joensen eisini kanska hyggur uppá tað at at at onkursvegna er eitt eftirlit við at tá mann setir nakað í verk at tað sum verður givið profitt fyrierhardjensentakk fyriharra formaður júst tað sum edva jacobsen nevnir hetta her við at mann upplivir at tá mann veruliga ger sær ómak í føroyum so materialisera tað seg ikki í prísinumeg skilji tað bara sletki eg havi havt ein eini ein fyrispurning hjá millum annað vinnumálaráðharranum kunnu eirikki fara inn og innføra eina eina vrakaraskipan aftur í føroyum soleiðis at tá ið tilfeingi kemur so er tað altso ein sum kemur her og vorderar hvussu er hesin kvaliteturin hatta har og hatta ar kann ikki seljast fyri tað sama hatta r fyrsta floks hattar er fimm dagar gamalt hattar eru níggju dagar gamalt tað hevur ikki sama kvalitet lat okum fáa st sovorðnar skipanir upp at virka tí tað kemur at undirstuðla tí at fólk fara at hugsa øðrvísini tí visi mann rakar nakran á pengapungin so beginnur mann at hugsa øðrvísini so leingi okur hugsa mongdirnar og bunk hvar alt verður koyrtið ein pott óansæð um tit fisk í gjár ella fyri níggju døgum síðan so koma okur ikki víðari u hasari her leiðini takk fyrijóhaneli polsen takfvyriharar formaður altíð áhugavert at hoyra erhard joensen huleða eg haldi at hann hevur jú fatur akkurát erhard joensen fatur akkurát í rætta endanum at okur munna fara frá at hugsa bara mongdir um kvantitet til at fa at hugsa kvalitet og okur hava so nógvar møguleikar í føroyum at mann eigur at seta seg niður øll politiska skipanin saman og finna altso nýggjar leiðir at ganga sum mann enni ikj evur troytt tí møguleikarnir eru nógv meiri enn tá tið okum farið takk fyrierhard joensentakk fyri harra formaður tað sum johoneli poulsen nevnir tað er jú er sensurin av tí laatlat okum taka hetta samlaða tilfeingið sum okur hava í føroyum í dag tá ið okur okur blivið partur av einum nógv størri makrel silda og og altso og og svartasta tilfeingið sum kom sum kom sum okur fingu inn í eí tvey túund o níggju og tíggju síðani tá hevur búskapurin hjá okum vaksið betýðiligt heilt betýðiligt av tí sum eg komi inn tað sær ikki út til at tann mongdin fer at vaksa hon verður kanska stabil kjemur kanska kaðkemur kanska at minka samsýluvíst at minka tað vil siga fyri at upprathalda ein búskaparvøkstur hann kann ikki koma frá tí almenna sektorunum búskaparvøksturin má koma frá tí privata sektorunum og tað er frá framleiðsluvinnuni so verðu okur noydd til at hugsa øðrvísini og tað gera okur ikki í dag og okur skulu pískast til tað og tað mástarta herfrá tí tað gongur for seint tað verður mín í hvussu mín uppliving av fiskivinnuni at hon hevur flutt seg for seint tann rætta vegin okur ikki blivi partur av hesi her revolutiónini hvar tú brúkar hundrað prosent av tínum tilfeingi takk fyriorba jacobsen ja takk eg haldi ikki at tað eru reiðararnir og føroyski fiskimennir sum eru orsøkin til at vit ikki k komi longur a te gera sum so tað sum teir skulu teir eiga skipini og se fáa fiskihinbaland í stóran mun haldi eg tað er batnað betýðilig við við góðskuni tí sum verður avroyttur í kainkantini í føroyum tað sum kkanska manglar sagar tað at mánn færa ein politikk sum hongur saman altso sum eg havi sagt fleiri ferðnar fyrr frá tí at fiskurin verður tikin av botninum og til hann er klárur at selja á marknaðin ogeg rokni við at ein partur sum manglar í tí kjetuni er at fáa eina nógv meira masiva gransking og menning inn í tann sektorurin soleiðis at vit fáa ta virðisøkingina sum skal halda vælferðarsamfelagnum føroyar uppi tey næstu nógvu árini takk fyri hara formaður ja tað sum okur máttu taka støði í itvarbur jacobsen tað er tann kvaliteturin okur hava í dag er hann góður nokk hann er sikkurt nokk so góður sum hann kann vera undir teimum fortreytum sum fiskimenn og reiðarar hava púra samdur í skulu okur koma víðari so er tað gransking ið skal til og menning tá eg sigi teð ur gingið for seint so haldi eg at í flestu førum visti mann tekur uttanlanda so er tað soleiðis at reiðarir ella fiskivinnusamtøk og tað almenna saman skipað gransking og menning í føroyum hava okur so at siga einki av tí í dag tað er isigu tað er tað sum eg meini við at tað gongur for seint lat okur fáa hesi her hesar skipanirnar upp at standa ímillum alment og privat soleiðis at okur kunna koma saman koma víðari tí tað er tað er veruliga til reiðar og og og og og og ksum koma at hava ágóðan av í síðsta enda takkfyri harra formaður júst sum erhard joensen vísir á við einum slaks granskingarstovnir millum alment og privat tað var komið nokk so langt seinastu tretivu menkom tíverri ikki á mál og har má eg tú siga at oftani í hesum førinu hamá fólki eitt sindur einsamallan og tað er gott at hoyra at tað leggst afturat fár boðum síðun her og tí er tað eingin ivi um tað at tað er ein fín leið at royna tað at síðani eg kom inn í erhard joensen hjáhna sagt meðn síðani hann kom inn og eg havi agt um tað síðani eg kom inn men nokur hava flutt tykkum øgiligani stutt alla tíðina so tað er veri tað hevði veruliga verið gott fyri allar partar og serliga fyri alt føroya land og ikki e kundi gjørt tað okkurt at okur hjálpti til at menna fiskivinnuna soleiðis at útflutningsvirðið bara hækkaði nøkur fá prosent takk fyri haharra formaður erhardjotakkfyriharra formaður eg haldi at eg og bjarni hammer skuldu fara ein túr úti til helga abramsen og tosa við hann um hesi her tingini at vit um okur ikki kunnu fáa skrúvað nøkur ting í gongd tí um um tað er soleiðis at bæði andstøða og samgonga eru eini um at hetta her er veðurin at ganga og og tað er tað tíð r iki ein spurningur um tað er tað er tað tí um okur skulu hava búskaparvøkstur so kunnu okur ikki fáa hann við at gera tað sama sum okur gera í dag við teimum somu tonsunum okur hava í dag tað ber bara ikki til so eg haldi at okur skuldu taka ein fund við helgja abramsen so skulu okur nokk fáa sett gongd ág hettar arbeiði tí eg ivist ikki í at eisini landsstýrismaðurin og alt landsstýrið er interesserað í at okur koma í holt við hetta her arbeiðið sum tíverri liggur steindett í dag takk fyri ja so er tað gersvæl takk fyrihara formaður nú veit ekki hvat tóna lag eg si kal tosa í men tað verður so nøkulunda tað sum eg ætli sjálvur æ hetta her við viðmerkinguri til at uppskot sum torbin jacobsen hevur verið inni á púra samdur og viðmerkingarnir eru tiknir úr einum áliti sum bleiv skrivað um tilfeingisgjøld har mann mælt av mann mælti til at fimmogtjúgu prosent av hesum her fiskasløgunum skuldi kanmansiga heimild verða heimilað at landa uttanlanda soleiðis at mann fekk tað rætta røttu prísásetingina meni tað hevur sum so ikki so nógv at gera við uppskotið annars generelt tí hetta er galdandi fyri allan allan fisk okur minnast lógini og viljan fisiskap har tað bara ein standandi regla um at mann kundi landa fimmogtjúgu prosent av botnfiskinum í føroyum g íslandi uttanlanda og visseg kans man siga hyggja at tí so var øgiliga lítið landað uttanlanda av teimum fimmogtjúgu prosentum sum loyvt var í allarflestu førum komu skipini til føroyar á landa og tað hendi seg onkuntíð kanska upp undi jól um mann fór at keypa karamelluni í skotlandi ellaosovorð so formanni ein túr niður til skotlands við einum last og og tað var kanska tað var soleiðis mann uppførti seg eg okkurt skip burturav eghaldi eg minnist græni tá líniskipið á tvøroyri landaði fast nið í skotlandi meni tað var undantakið tað vartað var fyrisovð undantakið so eg havi ikki mett hesi fimtan prosentini vera tann revulitiónin sum onkur vil hava tað til eg trúgvi upp á sakgið í føroysku fiskimonnunum sjómonnunum og teimum sum arbeiða á virkunum í føroyum at mann skal ivaleyst kunna klára seg í kapping við aðrar tað hav okur altíð kunna gjørt og tað fara okur eisini at kunna gera og tá ið mann tosar um hetta her við landing uttanlanda eg haldi tað var joneli poulsensvar inni á tí jame okur halda tað fínt at okur halda at tað fínt at skipa aðrastaðni frá at koma til føroyar at landa onkur reypaði av makrelprísinum á tvøroyriti til donsk skip altso tey sum hava sett verjugarðar um seg sjálvan eru sjáldan komin væl burturúr tí tí okur eru alt annað líka partur av hesum her samfelagnum já siberini r norðuratlants avu londunum sum okur liva kan mann siga saman við og uppat so hetta her við at seta verjumúrar upp fult og heilt tað tað er tað er neyvan neyvan øgagnligt tað hevur eg havi altíð hildið at tað hever rætt at hava glopp í at tú altíð kanst fara uttanlanda ja eisini fyri at fáa tann rætta prísin og eg haldi ati fiskimennineru allir samdir um tað at tað er rætt at hava at møguleika at fara uttanlanda men í høvuðsheitinum vil eg siga at føroysk skip vilja altíð landa í føroyum og vissi okur hyggja at hvussu skipi og virkir og annað hanga saman í dag so eru tey rættiliga rættiliga nógv sum eru knýtt saman og tey væl avgera hvussu hvussu tey bera seg at og so eru einstøk skip sum kunnu fara uttanlanda uttan at nakar hálari oyruni á teimum og tey kunnu so brúka seg her hesi her fimtan prosentini sum heldur at tað er skilagott oftani hoyrir mann um tær stóru fínu sølurnar men mann hoyrir ikki umbumtúrarnar tá i mann fer uttanlanda og teir eru eisini til skal eg heilsa og siga diskussiónin um virðisøking er altíð ótrúliga áhugaverd og eg vildi eisini ynskt tað sama sum tormur jacobsen nniá erhard joensen eg inni á at okur komu skjótari og nógv skjótari ávegis men tað er hent nøkur ting seinastu árini øh fyri ikki so nógvum árum síðan tá bleiv eingin pelagiskur fiskur landaður til matn í føroyum og nú er tað ja hundrað tað vísa túsund tonsins verða gjørt tað ella ja og tað er alt annað líka framstig og og tí tí eri eg sannførdur um at okur við tíðini koma longur á leið okur diskutera ei tilfeingisgjald fyri eini løtu síðani eg hevði ymisk uppskot um hva mann kundi brúka tilfeingisgjald til okur vóru teim eina ferð í norrø hugdu at hvussu hvussu gjørdu norðmenn við teir við teirra grunni teir brúktu hann til útflutningsfama teir brúktu brúktu hann til at marknaðarføra norsk sjónmat um allan heimin teir brúktu hann til forsjónlig granskingarprosjektir og teir brúkti hann til alt møguligt tað ið eg skoti upp eisini fyri landsstýrismiðan ar í partur av ekið uppá tal tað skuldi inn í stóra pátt landssjúkrahúsið og føroyingar øll skuldu hava tæil tesiligathava skuldi ikki vera nakað tilað einki perspektiv einki einki perspektiv um at menna vinnuna við teimum við teimum krónum sum vóru lat okur som kanska prøva brúka tað til onnur ting sum stuðla upp undir vinduna nú ert tú eit nýtt í havransonssibygt í eg s eta einaferð upp kanska at brúka pengar til at byggja afturat tá nei nei tað skuldi alt inn á stóra pott og tað evur verið ður tað hevur verið niðurlagið líka til nú eg havi so skotið upp á bigsuman sum kanska fór at deffensera visti tú setti í gongd nøkur prosjektir við hesin her tilfeingisgjaldinum so sagt tú bíligari tilfeingiskjaldið visti tú legði ger selanr til at menna prúkt hvør skalt mennast uttan teir sum eru í tí og hava virkir vist tú legði ger selarnr til at menna eitt til annað hugskot s kundi tú kanska sloppið bíligari tilfeingiskjaldi nei tað erja eg havi tosað fyri deyvum oyru men tað er gott at onkur at onkur hevur onkur núg hugsað tað sama og hetta ikki bara nú hetta er veri ein tilgongd fyri tíggju árum síðani tá i meg bint at tosa ella mair tíggju áría tíggju árum síðani nú tá ið man bint at tosa um tilfeingisgjald tá ið fólkaflokkurin stakka av ú landsstýrinum tí mann nevndi orðið tilfeingisgjald so máta nógv broytt kann mann so siga eitt sum er grundleggjandi tá ið mann tosar um virðisøkin til marknaðaratgongd og nú sigur kanska nakað sum ikki hoyrir til mítt málsøki men tá ið onkur og tað eru tey sum nokta okur marknaðaratgongd á europeiska marknaðinum okur hava gingið bygdaragongdí ára tíggjur til es og onnur um at sleppa at fáa javnbjóðsrættindir á marknaðinum tá ið tær somu vilja koma til føroyar og seta radar upp í føroyum so skjalt fylgur seg ja ja tað er fínt men altso nakað fyri nakað tá mann tosar um altjóða politikk so eta nakað fyri nakað og tað er einki sum eitur mann ikki kann blanda saman sjálvandi kanna tað og vissi tey ski blanda tað saman onkur aðrastaðni so skulu okur blanda tað saman sjálvandi tí tey skulu ikki bestemma hvat okur blanda saman ikki blanda saman men so siga nei mann mugu ikki blanda saman tí mettu prtersen sigur tey l onkur annar dagin gór altso ikki nakað fyri nakað okur koma ongan veg at siga ja nú eru tey væl viljaði onkustaðni í onkrum landi e og ganga við hattini í hongdini tað má vera nakað fyri nakað annars koma okur onganvegin marknaðaratgongd er ótrúliga umráðandi fyri nøkrum árum síðan hevði mann í gøtu eitt veldri prosjekt um at makrel i dós er so nevnt at siga ttekning av einum veldigum virki har mann kundi að virðisøki á makrelum sum mann sum virkir sjálvt fekk og koyra ein dós tað sum okur keypa dtað sum okur keypa úr handlinin sum es flytur inn til okur uttan toll men so okur sulu flyta eina dós av makreli til eitt aðasland til danmarkar tvey osent tolli altso tú renur teg ímóti tú renur teg ímóti alla tíðina tú hevur ikki javnjóðbara finguð javnbjóðinsmøguleikar sovorð í lagi og tí er marknaðaratgongd rættiliga týðandi fyrrstillandi bara sega tonsini á makreli sum okur havi viki kundu viðursøkt i nokk so nógv av tí til at koyrt í dós hvat tað hevði givið beinanvegin ha to púra rætt sum mann sigur tilfeingi er avmarkað óðansætt hvussu nógvar kvotagrundarlógur annars kunnu samráðast okum til tilfeingið er avmarkað okur noyðast at virðisøkja tað alt sum tað er okur síggja eisini í alivinnuni allir avlaksrin fer óvirkað ár landinum allir ein stórur partur av men et tað tað besta seljaan óvirkaðan kanska nærnær eta virðisøking og nær etað ikki virðisøking á bakkasa sigur mann at tað er tað er ein virðisøki altso teir missa pengar við at virðisøki gásar virðisøkja men men tað er arbeiðsskapandi so men lallur úrtrótturin tað sum kann sum ehard ver inniá etta her við tú kanst gera burtur úr garni tú kanst gera burtur úr skræði tú kanst gera burtur úr ja blóðinum taer komnir al for stutt við tá ið tað er sagt so eru tar ymiskir spírar kring landið sum hava nyrkjuframleiðslu haman frleiðir og hvirðisøkir hamansendir til kundarsymsastaðni eitt øgiliga áhugavert viðger er hevur verið nevi verið á kaini inni ú runavík sum hevur spesialiserað seg at senda fínar út ítróttir til til hotellur matstovur í europa sum framvegis tað er spíra forskeljgastaðni eg hevði bara vónað at tað vóru nógv fleiri og at mann kundi sett skumpa undir soleiðis at serliga hetta her stóra tilfeingið sum okur hava sum eitur tað pilagiska tilfeingi kundi verið virðisøkt uppaftur eir ta liggur eftir veldur potensiali í tí takk fyri harra formaðurja so er tað nakrar viðmerkingar fyrst er tað torbjarn jacobsenja takk fyri harra formaður ja spurningur er um jakovestegaad ikki umframt at blivi fiskivinnumálarárið eisini burdi blivið í uttanríkisráðrimen eg eri bangin fyri at eg atfólkaflokkurin og miðflokkurin hava sjálvt um miðflokkurin hevur uttaniismálaráðharranir hava deponerað alt tað sum hevur við viðurskiftini millum danmark og føroyar at gera hjá sambandsflokkinum fyri at hann skal hava okkurt at spæla við í hesari her samgonguni hann hevur annars onga ávirkan á nakað sum helst men tá ið tað kemur til atr okur mu hugsa um at inenli sváløkur og ynni sommer altso nú nevndi bjarni hammer etir einu bátur hevði verið át svøroyri oghann heði fingið orðila góðan prís men fara vit at hyggja eftir útlendskum avreiðingum í føroyum so rokni eg við tað er promellu vit tosa um av tí samlaðu avroiðingini so at hetta her hongur nokk so nógv saman við at fiskibørkini fóru út og at at at tað sum var innanfyri bleiv ett búskaparøkið sum hvørtjóð í sær í sær sjálvum sum hevði tað markið onkursvegna skuldi liva av og tí bleiv tað samband í millum havið og taja so er tað jacob vestergaard ja takk fyri harra formaður ja tað við uttanríkispolitikki skal eg ikki blanda meira upp í enn eg havi sagt men eg haldi ati eg haldi tað manv aðrari av fiskivinnuni sum eigur at fáa uppaftur betri marknaðaratgongd so egar mann at brúka tað sum mamann hevur til at skaffa sær ta marknaðuratgongd jvvit nevnt tað fyrr her á tyngsúrðar palli tað pjøðast ikki at verja meg í føroyum fyri russarum tað ver fullstendiliga óunturseraður í at tað er tað tað skuld verja heinin fyri ella ill á onkrum øðrum h men tann sum m ætlar sær at koma her við einum raddara og tað er fínasta slag visti mann vil tað men altso nakað fyri nakað og tað er tað haldi eg mann tað haldi eg altso tað er púra ivaleysur í at sjálvandi eigur mann tað at seta at seta treytir við hitt við ja vestikalari intigratiónir verður ov nógv diskuterað fiskimenn iskja altíð so glaðir fyri vertikala intigratión onkursvegna má mann stýr hesin her fiskinum frá tí hann kemur av botni til hann endar í einum kølidyrki ella ella einum supermarknaðin onkurstaðni úti í heiminum sum hann fer tað allarbestu góðskuna og mest burturúr takk fyri harra formaðureli poulsen takk hara formaður jakup vesturgord kom inn á tíð mann segði tað kanskaiki ordliga ferligt eitt sum mann hevur kanska gloymt at lísindurísinda hugtakin eisini við at mannreiði avreiðingar uttanlanda tað er eisini tað at fyrr at fara at avreiða uttanlanda skal prísur verða munandi betri uttanlanda fyri tð ð ska at loysa seg tað hevurmann eisini glárt at siga at tað vr siga at tann vøksturin í sítt søluni uttanlanda sler nógv kraftigari út sini tað tað haldi er ea viktigt argumenti at var viðhví man kann avreiða í uttanlandajakobvestegaard ja takk fyri harra formaður tað er púra rætt sum jonel poulsen sigur ati áðrenn mann fer so kalkulera mam var vi siglitíð og og brúka av brúka brennievni og ogog øðrum mistummistum imistari fiskitíð tá ið mann fer uttanlandan tí skal prísurin vera rættiliga høgur og eg eri nokk so samdur íð tí sum torbur jacobssen segði fyri eina løtu síðan fimtan prosent eru ikki eru ikki meir enn fimtan prosent og tað skal loysa seg at fara við hesum fimtan prosentum tí tú brúkar báði tíð og orku til at fáa hesi fimtan prosentini til marknaðin og eg kann endurtaka tað at føroyskir fiskimenn vilja helst land í føroyum tað skal nokk so nógv til áðrenn at fara uttanunda tað hevur í øllum førum kann mann siga søgan la tíð um prógva undir lógini og vinjan fiskiskap takk fyri harra formaðurtakk ra formaður ja nú nógv hevði gjørt og nógv hevu roynt at gera fyri at at menna fiskivinnu sum so eisini herfrá millum annað í tí sindri av partinumsu var uppboðssølu í seinastu setvu tá skuldi fimtan prosent brúkast til fiskivinnu menning ella ein matiskt líknandi stovn men spurningur til jakud vestegaard tað er taðhevur eisini veri upp at venda fyrr nú í lógin um tilfeingisgjøld er fyrri hevði tað kanska verið áhugaðurt ber tað til at taka upp nú nú okur snakkað serligum polagiskan fisk at visti tú fer undir av meirivirka og virðisøki polagiska fiskin kundi mast tú fingið ein avsláttur í tilfeingisgjaldinum tí eittanastað burdi tann meirvirkingin givið hasu nógv meira hægri virði til landskassan enn bara betalt eitt gjald og sígta tað altso ettrabatt í tilfeingisgjaldinum um tú á ein anna máta virðisøkir polagiska fiskivin í føroyum takk fyri hara formaður takk fyri harra formaður ja tað havi eg altíð hildið at tað hevði verið tað hevði verið ein pín máta at gjørt uppá eg haldi erhard joensen verð inni á tí sama eisini kann man ikki brúka ein part av hasum her til virðisøking men tann flokkurin sum bjarni hammerumboðar hevur fyrr sagt hetta skal í stóra pott og hevur altíð hildið upp á at tað skal í stóra pott men eg helli meira hinvegin bjarni hammer hevur eisini verið inni á hett her við at seta avgjald á at hvat fæa fá nógvur fiskur óvirkaður á landinum føroyskur virkir eisini delt á tvøroyri fyri at nevna tað hevur arbeitt væl av norskum fiski í ár altso norðmenn seta ikki norðmenn seta ikki avgjald á ella tollað á útflutning av fiski og so framvegis eru sovorður taðer sovorður tíðeggjasvør eisini hetth vur landingum uttanlanda serliga í grannalondunum hevur tað volpt til kann mann siga diskussiónir millum londini so seint sum í gjár tosaði eg við norðska fiskimálaráðrinum sum hevði hetta orðið at mann setti fullstendigt band tá átti mann ikki at gera tí a var ikki tráð við avtalur og handilssáttmálar og annað sumeg haldi at hesir fimtan prosentini eru fín hav í so máta takk fyri har formaðja so er tað erhard joensen ja takk fyriharra formaður eri púra samdur við jakuvestegaard um at krummtappurin í eini og hvørjari menning sum kemur frá nú av serliga innan fyri ðtað heiðend menningina av av føroyskum fiskavørum og og úrtróttum harfrá má taka støði í eini fríarntsavtalu og so ella so so mugu okur fáa hann ígjøgnum og tað sær út til at tað gongur sum núkk sagt ongan veg so okur mugu hava tey vápnini sum okur nú kunnu fáa har undir tann vælsignaða radarin sum eg haldi er er er er upplagdur at mann brúkar annars so eru tað eru nógvar skipanir ok kunnu læra av í útlandinum hvar ið teir sum sidiera upp á ymiskar mátar hvar ið granskingin florerar til dømis í danmark innan fyri biotekt hvar teiy hava serliga skattaskipanir serligar afturberingarskipanir bæði til til sjálva granskingina til fólk sum jacovesteigaard ja takk fyrihara formaður og teyggur mann so at fiskivinnuní á tjónum so hevur hon implemhevur duga ómetaliga gott implementera tað sum onnur eru funnið fram til taka alivinnuna m imple implementera nógva tí sum gransking er aðrastaðni og tað er skítfult av ærhesa her granskingini rundan um okur íslandi norrara aðrastaðni tað ber væl til at implementera tað sum onnur fáa hava funnið fram til umframt at okur sjálvur skula eisini leggja orku í at granska í tað men tað virkar sum um og tað føli eg tað siti eg við hvønn dag tað tað virkar sum um at tað sum statvekk upptekur øgiliga nógv tað er at fáa skip og sleppa út at fiska eg havi nevnt tað fyrr hetta her við at alla tíðina mann skal framat tað liggja tíggjunda túsundda talið á tonsum av óvirkaðum fiskikipi á landi í føroyum næstan hvønn einasta dag hjá fólgi já tað mesti pilagiskur fiskur hví hví er tað eingin sum tekur faturísfiskinum og og og fær hann virðisøktarm so framvegis okur útbúgva fólki í ja eina rúgvu av fólki til attilhøstørv hví kann hví kann mann ikki fáa hágoskuproduktir burturúr hesum fiskinum tað hevur verið mær ein gáta nógvi seinastu árini hann er her hann er hann er til at fáa fatur á fyrr ein ein rímiligan prís øll øll skulu ikki út at fiska takk fyri harra formaðurja takk so er a ikki fleiri sum hava biða um orðið orðaskiftið á enda og hetta málið verður beint í vinnunevndina til víðari viðgerð vit eru komin til seinasta punktið á skránni tað er framløga og eg skal boða frá atjørgunjørgen niclasen landsstýrismaður hevur lagt løgtingsmál ella uppskot til eykajáttanar løgslóg fyri apríl tvey túsund og einogtjúgu fyri tingi og tað er gjørt við átjan undirskriftum tað eru ikki fleiri mál til hendan fundin tingfundur verður aftur í morgin fríggjadagin sekstanda apríl og fundurin byrjar klokkan ellivu tá verður fyrst triðja viðgerð av teimum trimum ríkislógartilmælum sum vit samtyktu við aðru viðger í gjár tað er løgtingsmál nummar hundrað og níggju tað er uppskot til ríkislógartilmæli a set gildi fyri føroya annorðningníkraftriin varferðina í forskelliga lóg um endringarlóg um autorisation av sunnuhets personur á um sunnuhetsfaklig virksemhet og triðja vigger av løgsmál nummar hundrað og tíggju tað er ríkislógartilmæli og tað er somuleiðis at seta eina annorðning í gildi um endring av lóg um vitinskaps etisk fyhandling av sunnhes tlig forsins prosjektir sum tað eitur og triðja vitgerð av løgsmál nummar hundrað og ellivu tað er t eisini ríkislógartilmæli mást seta gildi fyri føroyar annorning um íkrafttretivund av fígjarligu lóg um endring av sunnuhetslógin síðani verður fyrsta viðgerð av trimum málum tað er fyrsti løgtsmál numar hundrað og fjøruti tað er uppskot løgtslóg um stuðul til ferðavinnufyritøkur fyri fastar útreiðslur samband við ko við nítjan fyri tíðarskeiðið frá og við fyrsta septembur tvey túsund og tjúgu til og við tretivunda apríl í ár og fyrsta viðgerð av løgtsmál nummar hundrað og níggjuogtretivu uppskot til løgtingslóg um stuðul til listafólk í samband við kovi nítjan og fyrsta viðger av løgsmál um hundrað og áttaogtretivu uppskot til løgslóg um tillagingar av próvtøkum á geminasialum miðnámi orsakað av kovinítjan tí sambandi kann siga at teg komið umbøn um frá stan seks tingmonnum um at tað málið um próvtøkur at tað verður vitjið frá víkt frá tíðarfreistini í tí málinum so mann kann rokna við at tað verða tríggir tingfundur í morgin í samband við málið um tilaga próvtøkur á giminasialum miðnámim so vita tingfólk tað so er hesin fundur ja og framløga er eisini á skránni í morgin so er hesin fundur k