Jaspur Langgaard (Sambandsflokkurin (Union Party)), speaker, 2022-02-17
Topic: 1. viðgerð LM-063/2021  Uppskot til løgtingslóg um barnaváttanir (Barnaváttanarlógin)
røða verður jaspur langaard ger svæfrúforkvina ja fyrstfremst takkttil landsstýrismannin at hetta her komið her til eg veit tað vara nakrar aðrar lógir sum skuldu koma ígjøgnum áðrenn vit hetta bar til kundi hugsað mær líka at viðmerkt tað sum rut vang byrjaði við at spyrja um endamálið hjá okkum í tinginum má vera at vit fara eftir einari nullhugsjón tað vil siga at tá tað kemur til seksuellan ágang á børn so krevst ein nullhugsjón og tí eri eg púra samdur at hetta uppskotið á loyna ger ikki tað hetta er eitt av fleiri tingum hetta er eitt fantastiskt uppskot hetta er ein bati men hetta er ikki nokk nú kunn vit ikki leggja ognum aftur at siga nú havi eg gjørt hvat vit kunnu ov langt ug frá tí tað skulu fleiri onnur ting gerast áðrenn vit kunnu siga at vit eru komin á mál innan fyri etta øki men allurbati bøtur hetta er ein byrjan og bara ein byrjan og tí haldi eg tað er øgiliga viktigt at mann ikki beginnur at sita soiva um hetta uppskotið um hetta uppskotið er berætti ella ikki tí so sanniliga er hetta her uppskotið berætti at koma hetta skuldi langt síðani verið komin og tí eri eg glaður fyri hetta tað kann gott vera hetta verður eitt lítið sindur meir umsitingarligt arbeiði vit hava legur vit hava ítróttarfeløg vit hava frítíðarvirksemi kanska eitt tað mest mest aktiva frítmen fyri skótar so víðari í heiminum í føroyum og hetta kemur sjálvandi at krevja nakað meira av umsiting og tí haldi eg eisini at tað er viktigt at vit seta ta neyðugu orkuna til hví tí hetta snýr seg um trygdina hjá okkara børnum vit mugu ikki spæla við hvørki heilsuna ella trygdina tá hjá okkara børnum tá aðkemur til hvat er vit mugu iki seta spurtpa sæg um et tað kostar eina millión ella ikki tí hvat kostar tað tá ið eitt barn ella fleiri børn verða misnýtt hvat kostar tað seinni ta færi læknaliga hjálp ella sálarlguhjálp og annað hvat er prísurin tá hetta er eitt uppskot sum skal fyribyrgja so vís sum til ber at vit koma har til hetta er ikki nokk hetta er bara eitt av fleiri og tað kostar nógv í dag tað kostar nógv í dag rúsdrekkaviðgerð sálarviðgerð og eitt og annað eg kundi nevnt eg kundi blivið við tí fólk hava ikki fingið frið ella børn hava ikki fingið frið fyri vaksnum innan fyri hetta her økið tað er ómetaliga tryst og tað er ómetaliga viktigt at vit tora at tosa um hetta her og taðvur torað at gera nøkur átøk løgmaður er er arbeiðir við einum uppskoti sum er ávegis um at hera revsingina tað stendur heldur ikki einsamalt men tað er eisini eitt av teimum tingunum sum má gerast bara fyrst og fremst at koma upp á at fáa somu revsirammum sum er niðri men tað er heldur ikki nokk tit niðri arbeiða meg vð at fara enn o longur og eg veit í føroyum í dag eigutog vyr kynslig ágang eiga knu kunna fáa upp í tólv ár men eingin hevur fingið meira enn seks mánaðar er tað tí at tey grovu tey tey tey kynslu ágangini hava verið so mildir í føroyum um at tey ikki náa tey tólv árini nei tí at vit ikki praktisera tar revsirammurnar sum eg sett men eg eisini varugur við at tað er ein vandi í øllum sovorðnum kann tað hugsast at vit taka frástøðu frá børnunum hvussu verji eg meg eg kanska eigi eina gentu sum er fimm ára gomul hon hevur eitt eina vinkonu inni at spæla og vinkonan hevur verið á verið á ves og eg skal hjálpa henni hvussu skal eg sum vaksin tá verja meg hvussu skal eg fara inn at hjálpa til tá ið tað er og tí haldi g tað er viktigt at tað krevst kunning tað krevst opinleiki og tað krevst at vit tora at seta orð á og vit tora at siga men hetta er neyðugt fyri at hugsa eina nullhugsjón men vit mugu ikki koyra børnini frá okkum vit mugu ikki taka frástøðu hvørki inni eini barnagarði ella í skúlanum ella á á á dagstovnum ella aðrastaðnis hær sum børn koma tvørturímóti skal hetta vera við til at vit taka børnini enn ov tættari til okkum og enn og tættari uppá so er tað nakrar fáar viðmerkingar sum eg skal koma inn á tíðin gongur skjótt tað eina er skúlanir og dagstovnar serliga skúlin sum viðmerkir tað tað er tað at tú setir ein lærara og øgiliga nógvur lærar at arbeiða kanska alt seítt lív á sama skúla og hvat hendir tá ein lærari fyrstu ferðnr hann søkir starv hann kemur inn við einari váttan at eg havi eg havi eina at royna t vátta ein revsivátnata barnaváttan men so ganga nøkur ár tíggju ár fimtan ár og eg fái ikki spurt viðkomandi aftur so er tað kanska royst ein ivi um um hesin her nú hevur gjørt seg inn eitt barn og tá er tað skúlaloysnar siga men tá má tað vera neyðugt hjá okkum sjálvt um um e lærarin verið í starv í nógv ár at eg eisini kann fara inn og fáa loyvi til at spyrja um hanner verðið andsettur í fleiri ár bara tí at ein illgruni er hví tí vit ynskja at verja okkara børn framum at verja tey vaksnu ella starvsfólkini so tað haldi eg er ein ein góð viðmerking at skúlaleiðslur og leiðslubarnall innan fyri dagstovna øki og annað at tey eisini kunnu biðja um eina eina váttan visti teg er illgruni aftan á at eitt starvsfólk hevur verið í starvi í fleiri ár e so hevur almennverki tvær hugleiðingar viðmerkingar sum eg haldi eisini góðar tað er at kunna biðja visti tað er soleiðis ati biðja aftur í tí tað lelisi at vit hava í dag at lógin kemur í gildi vónandi skjótast einaferð nær í summar ella nær tað verður men vit mugu eisini kunna fara aftur í tí at biðja um at fáa royna revsivátta ella barnaváttan tá i tað kemur til tey starvsfólk sum longu eru í dag í starvi hetta skal ikki vera galdandi frá nú av og frameftir men vit mugu eisini tryggja tað sum eg fari aftureftir tí tað hendir sjálvandi eisini í dag og fyri at umganga sað so mugu vit gera tað og so nevna almannavertuhjaldið eina góða gott ting afturat tað er tað tey hava tey hevði eitt øgiliga stórt arbeiðsfólk við túsund arbeiðsfólkum og tey hava tað at at arbeiðsfólk flyta frá einum stovni til eiannanstovni og har ynskja tey eisini at at eisini har ímillum flyting frá einu staði til eitt annað at mann eisini skal kunna brúka biðja tann nýggja arbeiðsgevaran sjálvt um tay sami stovnur eisini skal kunna biðja um at fáa bbarnavátna ella royna revsuváttan tá tað kemur til hettar so er tað veri eitt sindur frammi um tey ttalgildu eg haldi tað er viktigt atat tað gongur skjótt við tann talgilda loysnin er á trappuni so er tað fínt at vit bíða eftir henni men er tað hinvegin at tað er kanska gangi fleiri ár ella eitt ár ella so fórlangd tíð ja nemiliga vist tað sígja uppskoti hjá trandfersluni at tað ganga fleiri ár ter kemur so haldi eg ikki at vit kunnu bíða nú er komið so nær við nú haldi eg tað er viktigt at visti tað er neyðugt so taka vit síðsta skrifti i vón um at tann talgigdar loysnin kemur skjótast gjørligt øog so tosaði viðlandstýrismannin eg var øgiliga glaður fyri t tí vit tosaðu eit sindur um morgun inni í kaffistovuni um hvussu hetta uppskotið skal hondheva astso tað og tann nevndi landstýrismaðurin sjávandi at koma nakrar leiðreglur og kunning akkurá hvussu tað verður men tað er soleiðis at tað áliggur arbeiðsgevaranum tað tað áliggur tann sum skipar fyri einari legu ella tann sum hevur kótarørslu ella tann sum hevur frítíðarvirksemi at vera tann sum skal innheinta váttanirnar og tað haldi eg eri ger tað nógv lættari og nógv betri so er tað nøkurundantøk til dømis vissi eg havi eina eina legu í nesvík og so hendir tað tveir dagar áðrenn at eg havi fingið ein ein ein leiðara melda seg til og so kann viðkomandi koma har sum eitt undantak og so so so eg og djóni nolsø joensen um hetta her tað er fínt men tað má ikki blíva ein snarvegur inn á legurnar at eg so árið eftir brúki eg bara sama máta og ári eftir sama máta soleiðis at mann onkursvegna at tryggja sær at sjálvt um viðkomandi evr verið á legu men so allíkavæl tryggja sær ella mann hevur arbeitt innan ferði venjing ella mann heur hvat mann so eina ferð at ger har tað er neyðugt at man allíkavæl tryggja sær at mann kann fara eftir tí revsuváttanini ella barnaváttanini eftirfylgjandi soleiðis at visti tað skuldi hent hesa ferðirnar so eg má hvussu so erðun eisini altso hetta er ein eg trúgvi at ag er tað ver mannagongdir og tað verðu sikkur fleiri ting sum skulu skulubroytast sum rættast tað sum er viktigt hjá okkum hetta er eitt ittrætta vegin vit skulu bara læra okkum læra okkara feilum sum sikkurt verða gjørdur hendanvegin og vera opin fyri at hetta er eitt av fleiri tingum sum skulu gerast fyri at tryggja okkara børnum at vaksin ikki gera seg inn á tey og tað trúgvi eg at øll sum eru inni her og øll føroya fólkiynskja ynskja so hetta er sera gott og