Annika Olsen (Fólkaflokkurin (People's Party) → Tjóðveldi (Republic) (Nov 2022)), speaker, 2023-03-23
Topic: 1. viðgerð LM-052/2022  Uppskot til  ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar  Anordning om ikrafttræden for Færøerne af visse bestemmelser i forskellige love om ændring af lov om finansiel virksomhed
esderektivur og fororningar sum eg trúgvi at tey faktisktu av okkum hava innlit í sjálvt um okur royna av øllum alvi her eru hetta e lógaruppskotið her eru hundrað og fýra paragraffur sum vísa til ja eg kann ímynda mær eini upp til túsund esderektivur og fororningar og tað er ein djungla sum eg trúgvi at øgiliga fá í tí føroyska samfelagnum hava eitt innlit í og sum tað eisini verður víst í viðmerkingunum frá teimum føroysku peningastovnunum so eigur mann eisini at hava lóggávu á økinum sum onkursvegna er tillaga til okkara samfelag men okur kunna ikki bara lata eyguni aftur og lata vera við at dagføra okkara lóggávu og tí standa okur eisini í hesi støðuni at okur verða noydd til ati seta hesa lóggávuna í gildi fyri føroyar tí annars kemur tað sjálvandi at ganga út yvir føroysku bankarnar føroysk vinnulív og føroyska húsarhaldið høvuðslógin fyri føroysku peningastovnar er lógin um fíggjarligt virksemi eftir bankakreppuna í tvey túsund og átta varð mikið kjak um hvussu okur kunna fyribyrgja at líknandi bankakreppur aftur raka føroyska samfelagið úrslitið var at okur fingu banka pakkað eitt og bankapakka tvey sett hann í gildi fyri føroyar sum setti eina ørgryni av treytum til føroysku bankarnar eftir hetta hava okur so fingið í tvey túsund og seytjan b r r d lógarpakkan samtyktan fyri føroyar og í tvey túsund og einogtjúgu komu smærri tilagingar fyri siðfibanka ella fyri siðfipeningastovnarnar hetta lógaruppskotið sum undanfarni røðarar hava verið inni á inniheldur seksogtjúgu lógaruppskot sum broyta lóg um fíggjarligt virksemi og sum verða settar í gildi fyri føroyar tað er umráðandi at okur í føroyum ikki dragna afturút men dagføra bankalóggávuna tí annars kann tað gerast truplari fyri peningastovnarnar at virka í mun til føroyskar skipanir sum teir arbeiða upp ímóti uttanlands avleinkin kann eisini vera at tað gjørst tyngri at virka á altjóða marknaðinum og at atgongd til kapitalog gjaldføri gjerst trupullari hetta uppskotið sum okur viðgera hevur tvey høvuðsendamál tað einati er at dagføra lógina um fíggjarligt virksemi sum í danmark fekk gildi fyrsta januar tvey túsund og einogtjúgu og at verkseta cr d fimm direktivi tað var fýra árunn í gildi fyri føroyar og hetta uppskotið tað hongur eisini saman við uppskotinum sum bleiv samtykt í løgtinginum tveyogtjúgunda apríl í tvey túsund og tveyogtjúgu tann sokallaða c r r tvey lógin hesi bæði lógaruppskotini fáa sú gildi sum sagt fyrsta juni tvey túsund og trýogtjúgu hetta er í stóran mun es reglur og varð hetta á føroyskum hondum so høvdu okur neyvan havt nakað annað væl enn at tryggja tær føroysku bankarnar upp ímóti altjóða peningakervinum men eg hevði ynskt at okur høvduð meira fingurin á pulsunum á hesum her økinum og gjørdu okum greitt hvat er neyðugt at gera fyri tað føroyska bankakervið og ikki bara blint trýsta á jaknøttun og siga at hetta her má setast í gildi fyri føroyar í løtuni er tað støðan og sum eisini hoyringssvarið frá føroysku peningastovnunum vísa á so eigur mann í framtíðini at hyggja meira tann vegin at tryggja tað føroyska peningakervið uttan at skula seta allar møguligar óneyðugar lógir í gildi sum øgiliga fá í tí føroyska samfelagnum hava innií viviðsnakar men hetta uppskotið tið er eisini at økja um fíggjarliga støðufesti og at styrkja um um óstøðugleikan hjá fíggjarfyritøkunum í føroyum tryggja peningastovnum móti stórum tapum og tryggja kapitalgrundarlagið í kreppustøvum tað sum eg havi heft meg við í hesum her nú komi eg kanska ikki so langt sum árni skoli til at lesaa resumegi í las sær almennu viðmerkingarnar men har haldi eg at har eru nógv ting sum sum eg bleiv eit lítil sindur heita um orini av og tað er millum annað leiklutin hjá fíggjareftirlitinum ikki tí eg eri glað fyri at okur hava eitt øgiliga gott ætirlit tað hevði bara verið ynskiligt at tað megnaði tað betur í tvey túsund og átta ø ta gjørdi tað kanska ikki sítt arbeiði tá ið ið tann eini bankin fór av knóranum eg haldi at tað kundi verið gjørt betur men í fíggjareftirlit teytær heimildirnar sum fíggjareftirlitið fer í hesumuppskotinum tað eri millum annað at savna inn upplýsingar um bústaðarlágn frá peningastovnum tað fyr sovurgt ókey tryggja gjøgnumskygdni og kapping á bústaðarmarknaðin og at sparikassar skulu boða skráseting føroya um veruligar eigarar og so er tað nøkur onnur ting so sum reglur viðvíkjandi leiðslunevnd og lyklapersónar krav um útbúgvingar til nevndarlimir og starvsfólk í einum peningasovni sum skal fráboða óreglusemi um um nakað óregluligt er í bankanum at tey verða betri vrdt so langt so gott men tað sum eg haldi er eitt sindur merkverdigt í hesum uppskotinum tað er at fíggjareftirlitið fer heimildir at seta leiðandi starvsfólk úr starvi um hykkja hesi lúka neyðugu førleikarnar og at geva boð um at serkønu persónur vegna fíggjareftirlitið verður settur inn í ein peningastovn í upp til seks mánaðar har hesin kann røkja neyðugar eftirlitsuppgávur eg føli tað eitt lítið sindur inngrýpandi at fíggjareftirlitið kann seta seg inn í ein føroyskan peningastovn og hyggja eftir hesum viðurskiftunum tað tað hóðart mær øgiliga lítið tað má eg siga akkurát sum er men sum sagt hetta málið tað fer í vinnunevndina o okur skula sjálvandi viðgera tað bæði væl og virðiliga og tað vera uttan iva eisini innkallingar gjørdast soleiðis at okur kunna gera okum eitt sindur betri hómikið av hvat ið hetta uppskotið gongur út uppá men men hetta skal fáa eina góða viðgerð tá i tað tá ið tað kemur so langt takk fyri harra formaður ja takk soer tað tvær viðmerkingar tan fyrsta tað er lilja veiði ger sovæl ja takk fyri harra formaður ø nú nevndi annika olsen tar í sínari røðu og aðrir røðarar nevndi tað áðrenn hon at hetta er eitt øgiliga stórt lógarverk og eisini at tað er rættiliga komplekst og at vit her í løgtinginum ikki eru útbúgvin innan fyri bankakervi hava hatta heilt neyva innlitið í tað men eisini at tað hevur verið eftirspurt at mann ynskir at tillaga lóggávuna sum vit faktiskt eitt sindur av gera stempilkontór fyri at vit tillagja hana til føroysk viðurskifti so tveir spurning