Bill Justinussen (Miðflokkurin (Centre Party)), speaker, 2021-03-15
Topic: 1. viðgerð LM-100/2020  Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um sjófeingi (Sjófeingislógin) (Heimild hjá landsstýrismanninum at krevja rættindahavarar eftir upplýsingum og at taka veiðirættindi aftur, strika treytina um veiðiloyvi og fiskiloyvi í bólki 5 í sambandi við ávíst slag av vinnuligum royndum og verkætlanum ávikavist fyri royndarfiskiskap og vinnuligar fiskiroyndir)
gersvæja takk fyri frú forkvinna í grundini er talan ikki um eitt stórt uppskot men taðó kanska eitt sindur prinsipielt við tað at endamáli við uppskotinum er at tað skal bera til at fáa lut í kvotu til vinnuligar royndir og verkætlanir í sambandi við skipakeyp uttan treyt um veiðuloyvi sambært grein níggjuogfjøruti og tað er har ið tað er har ið tann parturin sum ikki fer til verandi flota ella tá tann traditionella flotan verður lutaður út vit hava tá ið vit hava viðgjørt fiskivinnupolitikk í samgonguni og eisini í samgonguskjalinum so eru vit samd um at vit skuldu venda aftur til ta skipan sum var galdandi áðrenn undanfarna samgonga tók við tó við teirri treyt at tað skuldu vera pláss fyri at onnur eisini skulu fáa atgongd til tað ríka uppsjóvartilfeingi og tí hava vit roynt at fingið í lag onkra onkrar ásetingar og onkrar skipanir øsum kundu lata onkra hurð vera opnað og tað er ikki tí at eg haldi ikki nakar kennir sannleikan ella veit hvussu í ein røtt fiskivinnuskipan sær út fiskivinnuskipanin hon snýr seg um at luta út rættindi og tað verður ongantíð rættvíst altso rættvísir finst ikki sum eitt sum ein absolutti sannleiki í tí at býta út rættindi tí at rættindi eru skerd tað eru ikki øll sum sleppa framat men grundleggjandi ynskja vit at øll skulu hava sama møguleika fyri at sleppa framat men tann møguleikin má regulerast so ella so tí at tað er avmarkað tilfeingi og vit ynskja eisini øll at vit skulu hava virðing fyri náttúruni fyri veiðutrýssunum og fyri at vit ikki ovfiska og vit ynskja eisini at tað skal vera altso fíggjarliga skal loysa seg at kunna vera í fiskivinnuni soleiðis at tað er nóg mikið til teir sum eru í fiskivinnuni so øll tann kabalan skal jú ganga upp og tað er tí at kríggið upp stendur hvussu gera vit hetta undanfarna samgonga royndi at gera tað við einum slag av uppboðssølu fyri ein lítlan part millum fimtan og tjúgu prosent meðan restin varð lutað út til verandi reiðarí og vit sóu eisini hvussu hvussu tann bardagin fór fram og tað vóru øgiliga nógvar meiningar bæði aftur og fram um hvussu tað skuldi gerast vit hava so roynt at sagt at vit vilja ikki gera okkum inn á tey sum í seinastu samgongu fingu rættindini og tað var serliga menningarkvoturnar og kvotur seldur á uppboðssølu vit høvdu virðing fyri at tað vóru nøkur sum høvdu spent seg út fyri at fáa fatur í kvotum ígjøgnum tann politiska meirilutan som tá var galdandi men so havi vit sagt eftirfylgjandi attað má vera grundarlag fyri at kunna hava reiðarí og tað eru onkurt reiokkurt reiðarí komið afturat við grundarlagið í teimum kvotunum sum koma ígjøgnum menningarkvotur uppboðssølu seinast og síðani hava vit sagt at ein lítil partur av tí sum er eftir um vit kunnu kalla tað so átta komma fimm prosent tað mugu vit hava eftir til møguligar nýggjar ella veikar partar av flotanum og tað er tað sum vit í veruleikanum viðgera framvegis tað bleiv ikki lutað út í fjør av tí sum eitur vinnuligar royndir og verkætlanir og tað er so flutt fram frá tvey túsund og tjúgu til í ár og tað eru samanlagt kanska ikki so fá tons allíkavæl tá ið vit leggja alt tað saman sum skulu lutast út í ár av makreli eru tað góð tíggju túsund tons og av svartskjafti góv áttaogtjúgu túsund og a norðrasild góð trýogtjúgu túsund so fyri tey sum hava hava eina ætlan um at gera vinnuligar royndir hava onkra verkætlanir sum tey kanska hava droymt um at seta í gongd so so verður møguleikin í ár at fara í holt við tað og vit vita at tað finst tað finst nógv skaan nýskapanar hugsan ímillum føroyingar ímillum føroysk føroysk sjófólk millum føroysk vinnufólk og tí halda vit at tað er áhugavert og spennandi at kunna fara í holt við hendan partin sum eitur vinnuligar royndir og verkætlanir at luta tað út og landstýrismaðurin er so komin við einari uppskrift upp á hvussu mann kann gera tað uttan alla tíðina at skula binda møgulig nýggj reiðaríir afturat teimum stóru sterku reyaríunum tað er hann so gjørt við hesari ásetingini um at tú skal kunna fáa eina tilsøgn um ein kvotapart og síðani skalt tú kunna fara og útvega tær eitt eittskip uttanum verandi føroyska flotan o tað er tað sum onkur her inni hava sett spurnartekin við eg haldi í hvussuur at hetta her er so ein máti at loysa ta avbjóðingina uppá ja jóhandal nevndi eitt dømi um at visti at tú var onkur sum hevði onkra ætlan við onkrum fiskiskapi sum ikki er í føroyska flotanum í dag og tað vil siga tað finnast kanska ikki skip við tí útgerðini og bygd til tað fiskaríið í dag so eigur tann møguleikin at standa opin fyri at ein ein sum hevur fingið tillutað eieina tilsøg frá landsstýrismanninum um eina verkætlan ella eina royndarverkætlan at hann kann útvega særeitt fiskiskip uttan um verandi flotan uttan at annars at hava veiðuloyvi uttan annars at hava atgongd til annan fiskiskap og tað er so eisini kan mann siga visu vit hugsa um tað sum ingolb sólan olsen nevndi athann heldur hann hann hevur illgruna um at nøkur kanska royna at fáa loyvi til at royna eftir millum annað reyð æti ikki við tí sum høvuðsendamálið men bara við tí sum undanførslu fyri at kunna koma inn ígjøgnum baklitirnar og fáa fatur í tí dýra fiskatilfeinginum so so er hettar at tú ikki fært ikki pjøðast at hava veiðiloyvi tað ger jú eisini tað at tú í veruleikanum ikki hevur atgongd til nakað annað enn bara tað sum tú fært í einari royndarverkætlan frá landsstýrismanninm so tað burdi last fyri í so máta at tú ikki kanst brúka hetta sum einari eina síðu eina síðudyr til at fáa fatur í øðrum rættindi hvat hetta fer athava við sær tað er tað er øgiliga ringt at rokna út tí at her finst ikki nakar absoluttir sannleiki eg haldi at øll eru framvegis leitandi eftir hvussu vit kunnu dyrka fram tað nýskapanarlyndið sum finst teir møguligu møguleikar sum finnast fyri at finna upp á onkrar nýggjar ætlanir onkrar nýggjar mátar at framleiða uppá kanska bæði innan fyri hesi her trý høvuðsuppsjóvartilfeingini og eg haldi hvussu er haetta her er absolutt eina roynd vert verandi floti koyrir í upp á ein tryggan máta við sínum tryggum karmum sum eisini veru eitt endamál við hesari fiskivinnulóggávuni sum vit hava sett í verk eg haldi framvegis at teir veikaru partarnir kundu gott verið styrktir nakað og møguliga hetta her kann vera við til at styrkja tær nakað men hetta er eisini ein øgiliga spennandi tíð haldi eg fyri møguligar nýggjar verkætlanir og nýggjar aktørar at vísa á onkrar aðrar leiðir sum møguliga kunnu gangast innan fyri hetta her og ofta finst krativiteturin mest hjá teimum sum verða noydd til at hugsað nýtt og og kanska kundi onkur komið inn á banan sum var við til at eisini at brótaslóg fyri teimum verandi at kanska vísta á nýggjar leiðir hvør veit