Høgni Hoydal (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2021-02-17
Topic: 1. viðgerð LM-074/2020  Uppskot til samtyktar um at einans Føroya fólk og Løgtingið hava avgerðarrættin um hernaðar- og trygdarmál í Føroyum
gersovælfrú forkvina eg fari bara at takka fyri vegna tjóðveldið og uppskotstillararnar fyri orðaskifti sum verðuð hevur og eg haldi at øll framsøgufólk h flokkunum tey sum hava tikið orðið hava viðgjørt málið í síni heild eri ikki so øgiliga hugar at siga tað sama um landsstýrisfólkini og eg skal greiða frá hví ølandsstýrismaðurin vil teg taka landssmannin í utanviksmálinum jenus arana so royni mann nú at flyta fokus og eg haldi at hann segði nakað um at undanfarna samgongan skuldi hava viðgjørt hetta her øhpál mikkesen táverandi uttanríksráðharrið er ikki í tinginum nú tíverri men men hann gjørdi púra greitt júst tað sama sum okkara uppskot sigur og hann átti atkunna svara fyri seg og tað fer han okkon yðua eisini at gera hann segði í øllum samskifti sum var bæði við amerikanskar myndugleikar har beinleiðissamskifti var við amerikanskar ambasadørar at tað má eingin samráðing fara fram eingin avgerð takast eingin leggja ætlanir fyri føroyar uttan so at føroyar eru beinleiðis við í samráðingum um tað sum fer fram í okkara landi í okkara sjóøki í okkara loftrúmi tað meldaði hanni eisini alment út hann segði tað púra greitt og tað bleiv væl móttikið av til dømis usa tað ernokk heldur eingin eingin eingin ivi um at t tann útmeldingin tá var frá póul mikkelsen tá var eisini púra avgerandi fyri at at amerikanarar nú hava faktisk hava gjørt eina avtalu við føroyar eina sum jensarana hevur lagt fyri tingi sum vit øll taka undir við nevnliga teir skiltu tað at tíðin er farin frá vit liva í tvey túsund g nú í tvey túund og einogtjúgu tíðin er farin frá at lond bara kunnu brúka onnur til egið gagn út frá sínum egnu áhugamálum og at tað býr fólk í føroyum tað skiltu amerikanaar teir skiltu tað skulu vit hava nakað ígjøgnum í føroyum so mugu vit tosa við føroyingar beinleiðis og tað er tað sum alt hetta málið snýr seg um tað snýr seg ikki um tað sum løgmaðuri nú roynir at siga um mann skal velja millum eystur og vestur ella móti millum verjusamgongu tað snýr settkiki máls slerkki um tað tað snýr seg bara um hvør ið samráðist og eri við til at taka avgerðir um lægnina hjá hesum landinum hjá hesum fólkinum hvørki meira ella minni og eg eri ótrúliga harmur um at hoyra løgmann siga at fyri tað fyrsta alt tað sum hann segði vist anhersagt tað saman við danir sum hann segði haratangsrúrarpalli og tað sum verður sagt um hesin málini verður og lisið runt um allan heim og tá ið danir hava tíðindafund um hetta her so verðu tað lisið í øllum stórveldnum og sagt avgerðin er tikin og sum tað ljóðar á løgmanni tí sum hann sigur so vá hannslett ikki havt nakað krav um at føroyingar skulu hava ávirkan ella avgerðarrætt ella samráðingar og eg havi spurt løgmarur um tað ávur e kann gott t enntaka tað tá ið málið kemur fram viðvíkjandi radarar eg skilti hara verið leiri fundir hevur løgmaður so nakan t umhugsað sagt tað hyggr visti tit ætlað at gera nakaðvið iniradarar í føroyum ein hernaðar radara sum tað jú er og eg haldi ikki mann skal loyna at fjala tað fjala tað undir nakað teppi so mugu tit fyrst fáa grønt ljós frá okkum um nakað skal samráðast um vegna okkara land tað heviki vr ringt at sagt tað tað er tað einasta vit biðja um tí sum eg nevndi í mínari røðu tá hetta her við at siga tað at vit eru við fyri at læra torsaka frú forkvinna tað ljóðar næstan sum hann er farin yvir ta heilt heilt gomulugu undir brátligheitina sum er ógv nógv longri í dgypri farið enn tingfólk í hesum høga tingi hava gjørt í tey síðstu hálvfjerðs árini tí har hava øll sambandsfólk øll fólkafloksfólk øll sjálvstýrisfólk øll javnaðarfólk øll tjóðveldsfólk framsókn vara ikki tá men tað gera tey eisini nú tey hava sagt nei tá tað kemur til hernaðarmál vit hava ongantíð foroya fólk hevur ongantíð givið ræði frá sær til onkur annar skal brúka okkum hernar endamálin at gera okkum bumbumál ella hvat sum helst hetta skal løgtingið avgera men løgmaður fer longut iki nei nei neiei vit hava sær ikki avgerðarrættin tí formliga sæð so víshndi heimasýrðislógina ja hvar stendur í heimastrýrslógini at froya fólk ikki kan taka avgerð um um tey skulu brúka vera bumbmál tað stendur ongastaðni sum mann man góðkennir og keypir tær fortreytirnar sum í hesum førinum danmark leggur fram og vit vita øll tað vit muga vit b vit ublíva vaksin og skilja tað at danmark hevur síni áhugamál at røkja tað er einki løgi í tí tað er einki løgi í at danmark brúka føroyar og grønland sum eitt hernaðar politiskt kort høvdu øll onnur stórvellur gjørt á eisini og kanska við harðari maktin hvat danmark hevur gjørt men vit tosað enn sum um at hetta er bara ein spurningur um at danir skulu hjálpa okkum nei teir hava síni áhugamál teir spara óteljandi milliardir krónur í hernaru útreiðslum tí teir brúka føroyar og granlandi kunnu ikki koma so langt í hvussuer og so samráðast út frá tí og hetta uppskotið sum løgmaðurinum mælir til at fella tað staðfestir bara tað at eingin kann taka hesar avgerðirnar uttan at løgting løgtingið føroya fólk og løgtingið vegna føroya fólk tekur avgerðina og tá tosað ta ikki bara um at taka eina lidna avgerð hjá onkrar annar heúr samráðast sum ein pakka fyri fyri fyri fyri føroyar bárðrnlelsin hevð ikki góðtikið tað sum stjór í einara fyritøku at eitn onnur fyritøka apliða samráðis um hvat skuldu henda hansara fyritøku leyðan pakka fyri hann hann hevði jvandi kvið til samráðingarnar fyri at útint áhugamálini hjá teirri fyritøkuni men tað er ovmært ikki galdandi tá tað snýr seg um tjóðina ella um áhuamálini hjá føroyafólki og landið vit mugu sjálv taka ábyrgdinaí hesum málinum tað eru vit væl før fyri vit ikki við fara at læra bárðu nielsen segði í áðni at at tað her ongantíð viðgjørt á løgtingi fyrr í hesum málinum ja eg kann bara taka tey fyrstu sjey løgtingsmálini standa her drúgvar útgreiningar av natostøðuni av lorðan c at hevur viðgjørt á tingi óteljandi ferð so vit mugu heldur ikki gloyma søguna ella hvussu ikki umskriva søguna løgtingið eviðgjørt tað óteljandi ferð og tað gera vit afturnú so frú forkvinna hetta er púra greitt at talan er um er hernarar radara tað mugu it ikki fjala tað er púra greitt at nógvav áhugamálum í hesun her og nú liggur tað á okkum at siga so taka vit sjálvand sjálv og samráðast um fortreytirnar her skal hann gerast so halda vit og tjóðveldi at so skal mann sjálvur gera enar ratara tað geva íslendingar uttan trupulleikar og visti tað skal ver onkur annars o regutað og brúkar okkum nú aftur í hernapolitskum samanhangi so eru vit ikki við upp á tað men løgmaður hevur bar tað ikki sagt nakað signal til danir taðe ikki r løgið í at danir við við donsku politikarum sum einki hava føroyar at gera at tand o halda tíðindafundur fyri allari verðini um hvat skal henda íí