Páll á Reynatúgvu (Tjóðveldi (Republic)), speaker, 2022-03-15
Topic: 1. viðgerð LM-110/2021  Uppskot til  Løgtingslóg  um  fyrisiting av skatti, tolli og avgjaldi (Skattafyrisitingarlógin)
ger so væl ja takk fyri formaðurin onkursvegna noyðist eg nokk at siga tað at tað kennist eitt sindur løgið at viðgera spurningar um skattakærnevndirnar skulu avtakast og um toll og skattaráðið skal hava ein leiklut el tað er ikki skal hava ein leiklut tá ið øgiliga stórir politiski spurningar eru rundanum okum og millum okum til dagliga so løgtingið viðger ikki spurningurin um flótta fólk skulu vit hvørjar støður skulu vit sum samfelag hava til tiltil tær flottar sum longu byrjaðir at koma til landið skulu vit byrja viðgera tey sum persónar ella skulu vit hava nøkur prinsippir sum eru galdandi og eg kundi nevnt eg veit ikki hvussu nógvar aðrar spurningar sum eg haldi eru ótrúliga týdningarmiklið ikki minst spurningurin um umlofteftirlitsradarar og so framvegis ð að tað tað virka ótrúliga løgið av løgin raðfesting av av orkuni hjá hjá hjá parlamentunum hjá løgtinginum at viðgera savnað smáar fyrisitingarligar pdtessur tá ið vit í veruleikanum áttu at viðgjørt stórar spurningar sum hava grundleggjandi ávirkan á hvønn einasta einføring hvønn einasta ein europear a hvønn einasta heimsborgara men hvat er tingi tingið viðger smáttaríir í staðin fyri at viðgera tey stóru tingini sum sum sum vit sum parlament eiga at viðgera og eg má siga tað harra formaður eg aðeri eitt sindur skelkaður av at at mann kann hava eina so ábyrgdarfjara fatan av hvat færi leiklut eitt parlament skal hava at mann yvirhøvur ikki viðgerð teir stóru viðkomandu spurningarnum sum vit sum samfelag eiga at viðgera og sum vit sum parlament eiga at viðgera men í staðin viðgera vit smáttaríir sum sjálvandi kunnu vera relevant men sum absolutt ikki standa fremst í røðini av teimum trupulleikunum sum vit eiga at loysa flóttafólkini byrjaði at koma til føroyar men vit sum politisk skipan hava yvirhøvur ikki fingið møguleikan g fingið høvi at viðgera tann spurningin otað haldi er heilt ótrúligt at eitt parlament kann kann livi í eini sovornari paradoksalari verð har sum mann har sum mann viðger ting sum sum eru púrasta errelevant fyri fyri fyri fyri fyri ta ta tað dagliga trýsti ella tað dagliga lívið sum er rundan um okum og og meðan meðan heimurin er í stórari broyting men eg skal so eisini sum tær flestu framsøgufólkini her hava gjørt velja at viðgera hetta málið sum er til viðgerðar so absurd sum tað kann tykjast meni men men undarligta er tað undarligt er tað at parlamentið brúkar so nógva orku upá at viðgerða øll møguligi viðurskiftir uttan uttan at viðgera tey viviðurskiftini sum vit absolutt áttu at viðgjørt hetta málið snýr seg um at í høvuðsheitunum sum ókini a hava víst á at at ein spurningur um at einfald gera tollskattafyrisitingina millum annað skal mann burturtaka tær kommunalu skattakærnevndirnar a gdtðerrasionelsia so kann mann gott siga tað er sikkurt púra rætt men samstundis gera vit okur eisini inn á inn á ta kannman siga ta fólsligu viðgerðina av skattamáluum altso tað at vit hava havt eina skipan har sum vit hava havt eina eina fyrisiting sum sjálvandi er mest av av teirr teirr stovnshugsanir sum ræðar í eina fyrisiting meðan skattakærðunevndirnar hava verið tað fólksliga íkassti til at at tryggja borgaran í mun til hvussu borgarin verður viðfarin ella handfarin skattamessi skulu vit púrasta taka burtur tað fólksliga elementið tð euttan iva nógv sum tala fyri tí men men men sjálvur eri eitt sindur iva eg eri eitt sindur iva tí at vit vita eisini tað at at gera vit skipanir alt ov sentralistiskar og alt ov fjart frá borgarunum so so byggjaðut eisini undireitt eitt biokrati ella eina bueokratiska fatan av hvussu samfelagið skal verða skipað og eg má siga at eg veit ikki um eg eri púra sannførdur um at tað er tað rætta tað at hava fólslig element inni í tí lóggávu sum vit sum vit bjóða okkara borgarum sum sum kanska er eitt sindur lokalt staðset ella hevur atlit til tey menniskjuni sum liva í samfelagnum tað er tað er ikki bara v tringa tað er eisini av tí góða tað er eisini ein orsøk til at mann hevur havt tað elmenti inni tí at tað hóast alt snýr seg um um um menniskjur og ikki bara um skipanim so eg eri ikki so so sannførdur sum allir aðrir framsøgumenn um at um at hetta her við at sentralisera hesa uppgávuna kalla tað einfald gera ella rationalisera tað kann man eisini gera at tað bara er gott tí tað er uttan iva uttan iva onkur ting sum fara fyri skeyti við tí hin spurningurin um leiklutin hjá tolloskattaráðnum har eri kanska ikki so har havi eg eg kanska ikki so sterkar meiningar men eg má siga tað at tað leypi í eyguni at tá ið man fer at gera eina nýggja óg um tol skattafyrisiting at tað skal vera so bara at regulera skattaviðurskiftir at tað skal vera so fløkasligt og innviklað sum tað er visum eg havi talt rætt so er tað einogtjúgu lógargreinar í hesum uppskotunum tær eru allar rættiliga løliga orðaðar so tað er tað er í útgangsstøði er tað ein nokk so biokratiskir máti at at at at at arbeiða pa ot vit skuldu hugsa um tan vanliga borgaran so trúgvi eg at øgiliga fáir av okara landsinsborgaranum í prinsippi skulu vit altíð gera lógir sum er til fyri borgararnar og soleiðis at borgararnir hava ein møguleika at fata hvat lógina snúgva seg um tí visu borgarin ikki kann fata hvat lógin snýr seg um so er hann heldur ikki nakað serliga góðan møguleika afyr innrætta seg eftir teiri lóg sum er galdandi og her hava vit eina eina lóg um toll og skattafyrisiting sum hevur einogtjúgu greinar við fleiri undirpunktum og við øgiliga nógvum tekniskum samansetingum men eg má tó róvsaav landsstýrismanninum fyri eitt og tað er tað at í hesari lógini so fær mann ta fatan av hóast alt at hetta er ein ein lóg sum roynir at viðgera viðurskiftini og ikki bara ein rammulóg sum sigur at meginpartin av hesum viðurskiftunum skulu loysast kunngerð tí eg dugi sum eg viskun havi lisið rætt so er tað bara einaferð í hesum lógaruppskotinum at tað stendur at landsstýrismaðurin kann tavilsig a tað er bara ein kunngerðarheimild hjá landsstýrismanninum í øllum lógaruppskotinum og tað haldi eg er ein fyrimunur vit eru farin alt ov nógv yvir til at hava rammulógir summ sum geva landsstýrisfólkunum óendaligar heimildir á stórsa øllum økjum og harvið gera vit eisini gloppið millum millum okum sum parlament ella lóggevandi myndugleika og fyrisitingina óvanliga stórt so harra formaður hetta málið skal fáa góða viðgerð og eg skilji væl tankarnir í uppskotinum men eg havi eisini míni fyrivarni um tað at púrasta at sleppa tí fólksliga atlitinum í í í skattaseting ella skatta borgarans atlitum ø og og haldi annars at vit eiga at hava fyri eygu at gera lóggávu sum er meira borgaravinarlig enn hetta her uppskotið leggur upp til eg sigi ikki at hetta uppskotið er líka trupult ella torskilt sum eitt nú bankalóggávu og tryggingarlóggáva har vit í veruleikanum samtykkja lógir sum hvørki parlamentið neyvan heldur landsstýrisfólkini sjálvi vita heilt hvørjar avleiðingarer av teimum og tað má eg hvussur vera eitt syktir sum vit seta okkum fyri sum parlament at vit royna at stremba eftir at gera lóggávu sum er til at skilja tí annars so flyta vit út eftir einum ása har sum vit har sum tað ikki samsvar millum millum tað samfelagið sum vit sum vit onkursvegna royna a selja til borgaran og tað samfelagið sum borgarin fær men yvirskipað haldi eg at vit áttu at viðgjørt nøkur heilt onnur og nógv størri og