Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1920-01-16

R.zam 1890 441OoO so5oo 41o5OO 100000 $4,000
OGDEN ma terenie plebiscytowym Kom. Warmihskiego jest: Polak6w
katolfk6w okoIo 100 900, Niemc6w katolik6w protestant6w okoao 100000
- M terenie plbisytowym HON. Mazurskego jest: Polakow $4,000 "
tenn naespeha 10000 katoik6w, Niemc6w 100000.
N,edawny numer ,MAzURA", wychodzacego W szczytnie powtarza cie-
kave wynurSenia prezesa rejencyi Oisnyhskiej, Won Oppen' dotycace pie
biscytu ma Nazurach 1 WazmH.i
Prezydent Vol Open przyznaje nnreszce, u wiadze nlenheckle mu'
sa opuscie Mazury, 10 wojska koalhyjne wkrocza tam nh1"d"go' 70
do m1ednik6w, pOwiada Open, 10 ME ws1yscy "puszcza MazuFy; sOstane
napewno sredni nisi urDednicy, ur1ednicy komunainh pocZo'"l' A0'e'o-
vi, nastspnie sadly, duchowiehstwo rek%rzy.
Wyobraiamy sobic, jakby W takich warunkach plebiscyt wysladat
Ale chyba koaHcya nj Posfuchn w tch sPrawach snmeso Vn upon
Dalei komunikuje pan prezydent, ie t. N. polcye be1pieczcnstwa or
sanizowal 4 wiedza poSwoeniem nastepc6w koalcyi W BerIinie. Polakdw
udaniem co do owej ,PoIicyf", deydowa6 beda ME zastepcy koatcyi W Ber-
lnie, lez Najwyisza Rada W Paryzu- lud mazurski zS, domaga sic gfosno
znsestenia owej -POncyi beqdeczehstwa'' stojsoej pod "fndNe a oPpe-
ma / rzqdu nienieokiego.
wielka nadzeje poklada pan Open W Angla, hytykujac przytsm
Francye, kt6ra posiada najwieoej sympathy wsr6d miescowej iudnosci. -
Godzimy se z tenn. 1e Niemcy NIGGA poklada6 W Anglia. daleko idce na-
dzhje, wobec jj zagadkowego stanowiska wEgledem Polski. W Londynde
cznS no d.is Iekkie sumery sympathy do Niemiec. w kohcu zapowisda pan
Oppen, ie komisya zamerza przyspeszy6 PlebScyt N Mazurach. Me VIA
domo. lie jest W tenn prawdy, ale lud msSurski zada jednogsoSnie. ably
pshscyt 0dbyI ss conajmniej po d"u latach. lyle czasu potr1e'a, "by
niemmdoVana wyteiona praca " zniemczonej dis czesci lDdnosci o
budzic uspionego duchn.
Pmy,k. LA VICTOIRE zamieszcza ponhszy artykul Andre Mchten-
Mo, p-yrteseie W Pdsce pametajac o wezach, lczacych muio z pro-
rodak6w, giownie zas wsp64wyznawc6w. Niency przygotowujR sic do wy
zyskania ma swoja korzsSt antagontzmu katoickiego.
Mazury Tub Mazowxe - jest to pekna lesista / jezorna kraina, sta
noviaca ezsst Prus wschodnich, Rosyanie zjeli ia W 1914 r" a linden
burg odni6sl tam swoje pierxsze zwyGestwa- Kraina ia obejmuje po~ierz
chnie 10000 kim. kwsdr. Ma 100000 mfeszkahc6w - zaledWfe $4,000
Jest Niemc6w, 100000 nalely do starej ray polsHej m0wf jezykem
polskfm z XVII wieku. Ale znaczna fh czeSc przesla n a prdstanty1n.
Niemcy wyzyskuja wietka relisijna naiwnost tego wiejskiego ludu, straszR
hh urzeladowaniem W katOickiej Pokee. recznie tez usauja ma korzys6
niemczymy ,wyzszej kultmy" zdyskredytcwae gware ich przodk6w pol
skose.
Polacy, jak moga przeciwddlaja tel pTesyi - Ma1ows1e bowem
nietylko etnograhcznie do mich nalezy. Posiadanie Mazowsza ma ola mich
r6wniei ogromna doniooS6 strategicna. Rad waEszawski postanowii
zapro~adzis tam r6wnouprawniene wyznaniowe, ME ustanawiajac regi
panujscej. Me wyiecnone jest takze Madame zemim azurskiej autononii.
Liezni turysi polscy prekonaja ludnoS6 meScowa, re Ntency ME
UoSs.dla u%ononoIu toLrancyi N UJkWintn{Ch manier.
Niemcy jednak dotad ME ewakaowai tercn6w plebiscytoWych. NaSi
Polacy praxna pfgySpiesy6 nadeisce wojsk ententy Zam4ane urZednk6W
panswowych. iandarmeryi nnuczycieli kt6ry So najlepszJmi agentami