Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1920-01-05

AkOA IAAAiAOhg AGNJN1NS ~
jake rOk fiaSka / kOnfuzyi. Byi to W
rzeczywistoSci rok Zamieszek i mic
zgodnych narad. Jak dlugo byiy W
toku dziaIania wojenne, energia ca
lego cywilizowanego swiata byia sku-
pions dla jednego celu, jakim bylo
zwyciestwo, skoro jednakowoz costa
10 ono osiagniete, zaczely mOcarstwa
aIianckie - naturalnym zresZta re
czy porzadkiem - mySle6 o swoich
wIasnych, oddzielnych ~interesaCh,
bez wzgledu ma 6w Gel, kt6ry je ra-
zem byi zlaczyl.
WieksZa Geese roku upiyneia M
naradach i deliberacyach konferen--
Cyl pokojowej. 1 cokolwiek mona Ia
rzucaG jej sporom, niedokladnoSciom
| niekonsekwencyom, przyznaG trze-
ba mimo to wszystko, re zmienifa
postac Europy i mape calego swiata
ma lepsze. Powolano do zycia MOVIE
narody, inne wyswobOdZonO z jarZma
niewoli, n jeszcze inne pchnieto ma
MOVIE drogi, ma kt6rych dazyc beda
mogIy do dalszego rozwOju bez Oba-
wy pred zewnetrznymi nieprzyja--
ci6Imi. Zamiary konferencyi byly wi
docznie godne pochwaiy i dalekie cd
tego samOlubstwa ACKNOWLEDGEMENTS
go, jake cechOwalo jedyny moSqcy
bye por0wnanym z mia kongreS -
Kongres Wiedenski z pred zgora 100
lat temu.
Gdziekolwiek tez postanowienia
tel kOnferencyi byly wprOwadzane W
dobrej wierZc, tam w z%nacznej wick
SzoSci wypadk6w mialO to blogi sku-
tex ola ludlow intereSowanych, a mic
dIa dynastyi i absolutnych wiadc6w.
\ postanowienia tie opierano, biorac
og6Inie, ma cZterech nastepujacych
pierwiaStkach:
PierwSzy - etnOgraficZny, dajqcy
miejscOwej ludnosci moznoSc samO-
stapowienia o swej prZynaleznoSci,
co, m6wiac innemi slowami, r0wna
sic amerykanSkiej ZasadNe rZadu o.
partego ma wolf r~zadzOnych. Drugi,
strategiczny, dajacy nowym grant,
com take naturalne obrony, jake
PREY normalnej przezornosci i W nor
maInych warunkach "a wystarcZaja-
ce, ably zabezpieczyc panstwo pred a.
takiem sasiad6w. Trzeci - ekonomi-
czny, dajacy narodom odcietym wsku
TEX swego poiolenia geOgraficzneSo
cd handful Swiatowego wylot do dToS
h~andIowych przez kurytarZe Zamie-
! szkane przez inne Judy. CZwarty wre-
szcie, historyczny, u~znajacy history
czne prawa poszczeg6lnych narod6w
do pewnych terytory6w, o lie ME sto-
ia temu M p~rzeszkodzie try wymie-
nione p~oprzednio ~podstawy.
Wytknawszy sObie to cztery pier
wiastki jake drogowskazy, rozpocze-
10 sic konferencya pokOjowa pierw--
sza sesya W sobote, d. IS s%tycznia, W
Hall PCkoju'' francuskiegO MIMI
sterstwa spraw zagranicznych w Pa
ryzu przy Quot d'Orsay ma lewym
brzegu Sekwany. Obecni byli przed--
stawiciele dwudziestu oSmiu panstw,
z kt6rych try, POlska, C~zechosfowa"
eva / Hedjaz zostaly powolane do no.
wego zycia i jake take juz byiy o.
trzymaIy uZnanie mOcarstw allan
ckich. Zaraz cd poczatku ster spraw
ujeIo W wv rece pie6 gi6wnych mo
carstw spr2ymierzonych: Wielka
Brytania, Stany Zjednoczone, Fran
eva, Wlochy i Japonia i Z posrod ich
przedstawicieli utworzOna Zostala
Rada Najwyzsza. W praktyce kierow-
nictwo sprawami i obradami konfe-
rencyi ~spOczeIo W rekach Pieciu lu--
dzi: brytyjskiegO premiera Lloyd
Georgia., prezydenta Wilsona, kt6ry
po odwiedzeniu Anglii i Wfoch po--
wr6cil byl do Paryia Ego stycznia,
fr~ancuskiego premiera Jerzego Cle--
menceau, wloskiego ministra spraw
zagranicznych Vittoria Orlando i
markiza Saionji, bylego premiera ia
pOnii.
Pieciu gl6wnym dominion brytyj-
skiego Imperyum, Kanadzie, Austria
lii, Novel, Zelandyi, PoiudniOwej A
fryce / Indyom p~rzyznano osobne
przedstawicielstwo w projektowanem
zeromadzeniu ~zamierzonej Ligi Ma
rod6w, in~stytucyi powolanej do W
cia Ida zapewnienia miedzynarodo--
wego pokoju i bezpieczenstwa przez
przyjecie ma sic zobowiazania ME u
ciekania sic do wojny". Zgromadze-
ME to postanowiono sformowaG jake
ciaIo raczej doradcze, podczas gdy
wIaSciwa wfadza rzadzaca miala spo-
czaG W reku Rady Wykonawczej. fax
tycznej nastepczyni Rady Najwyzszej,
~zIozonej z przedstawicieli pieciu mo-
| carstw gl6wnych. Fakt jednak, re tie
wspomniane wyiej dominia brytyj.-
skie otrzymaiy opr6cz Anglii osobne
przedstawicielstwo pomimo ~repre1en-