Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1920-12-29
GarSc Informa c y
re Syberyi.

stach, jak napr5ykIad W miaste@kl
Mandzurya; ostatnimi easy, W okre-
sic dzialalnosci Macierzy Szkolnej /
Komitetu Ratunkowego, zaczely po-
wstawaG szk6iki W mniejszych osa--
dach, a nawet wioskach. Co do cha
rakteru tych szk6iek, nalezy zazna-
czyc, re zaledwo dwie szk6Ski So t-Es
klasowe (W7adywostok j Charbin),
reSzta za5 ma charkter s0koiek po-
czatkowych i nieraz nadzwyczaJnie
prymitywnych. q racyi braku nau--
czycieli i ludEi dobrej wolf, sprawie
oSwiaty wiele dopomagajacych. spo-
tykamy ma Dalekim Wschodzie take
dziwolagi, jak szk6lka poiska W mia
steczku Mandzurya: Polonia miej-
scowa zdobyia sic ma wybudowanis
wasne-o gmachu ola szkoSki. maja
nauczyciela Polaka ! to kwaltfikowa
nego f~schowca, maja okolo 40 die
eli polskieh W tel szk6{ce, lecz wy
klsdy W tel polskiej szkole odby-
waja sic W iezyku rosyjskim, a to
przedewszystkiem z racyi komplet-
nego braku podrecnikow ~polskich.
Pomimo TAX nadZwycZajnie t=udnych
warunkow, W Harbinie staraniami
spoieczeistwa i przedewszystkiem
miejscowego proboszcza, ksiedza
W7adysSawa Ostrowskiego, powsta3o
polskie gimna2yum imienia Henry
ka Sienkiewicza, ktore ma juz 4 kla-
sy, a obecnie powstaje 1 sta klasa.
okolo tego gimnazyum skuply sic
wszystkie starania zdobycia zewsZad
potrEebnych p~odrecznik6w, a nawet
odbywa sic drWkowanie wlasnym spo
sobem litograficznym. Krakow oczy-
wiScie jest wie!e, iednak gimnazyum
mimo to istnieje i przeszao 200 die
eli ma moinoSe ksztaRcenia sic W ie-
zyku polskim. ogolem wszystkiego
ma Dalekim WschodEie MONA uwa-
FAC "a i~stniejace obecnie okoio Smiu
szk6iek poczatkowych, dwie trzykIa-
SoTych i tedno gimnazyum imienia
Hen.yka Sienkiewicza W Harbinie.
W maju r. B.. odbyla sic konferen-
eva oSwiatowa, ma ktorej pierwszy
raz poczyniono ~starania, ably tstnie-
jaCa ju5 obecnie 1swiatowa prace ma
caiym Dalekim Wschodzie ujac W
jednolita organizacye i jednoc9esnie
uiozono plan, oraz poczyniono Ia
biegi, celem utworzenia szeregu no
wych szkolek poczatkowych we wszy-
stkich osadach, gdzie sic znajduja
wieksze erupy ludnoSci. polskiej, a
przedewszystkiem polskich dzieci.
q tego wszystkiego mona wnio--
skowat, re pomimo wszeEkich trud-
noSci, praca oSwiatowa Jest zapu-
czatkowana i naleiy ia ~podt-zymac,
zeby wszystkie wysffki / truly ostat-
Mich kilku lat lie poszly ma marne.
OSwiata polska ma Daiekim Wscho-
die Syberyi ma doniosie znaczenie.
LudnoS6 polska losem rzucona ma
Syberye, pochEania przedewszyst-
klein rusyfikacya jezykowa, przeciw
kt6rej wprawdzie Polacy r~ozpaczli-
vie sic bronia, lecz jest to zadanie
bsrdZo trudne W warUnkach istnie-
jacych .obecnie. a najwiekszs pre-
sEkods XII temu Jest b-ak szk6lek
polskicb, W kt6rychty przynajmniej
dzieci mosiy sic uczyc 20 polsku. O.
Prov rysyf.kacyi ieEykoVej, grot-
uieisEa Jest bardEiei ~jeszcze niebe-
pieeEua rusyfikacya moralns, siege
g6laie zas Ia rusyfikscys moralpa,
kt6ra przybrala naibardziet dixie /
potworne formy TosyjsEieso oolsze-
vumu. Jsk pred rusyfSSaeya jszy-
kows, tax r6Wnlei I pred rusyfika-
eva moralna IvdnosE bronI SIC jak
mole. pamimo hrsku wsselkich ku
temu srodk6w. Mokna przytoczye ca
~ szersg nsdzwyezaJ ~jaskrawych
-. III -.