Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1920-03-31
Walka 0 Indye.

we" "6IqC
przes Napoleona wyprawie do lndyi,
2wrocily uwage An2lii ma niebezpie-
czeistwo, grozace jej potedze re str.
ny nlenasyconego carstwa. Jedyna
pod6wczas droga ladowa do Indyi
wlodla przez Peryse. Pospiesznie "a
warla tez Anglia przez swego pesno-
mocnika Hartford Jonesa z Persya IL
k&ad, oddajacy panstwo szacha pod
protektorat Wielkiej Brytanii, w Ia
milan "a znaczne subsydya pieniezne.
WyprawA Aleksandra spelzia ma nj
czem, nastepcy zaS jegO mieli rece
zwiazane walkami W Daghestanie i
porzuciG musieli Ma czas pewien mysl
wyprawy do Indyi. Poczucie zupef'
nego bezpieczesntwa uSpilo ca}kowl-
Gle opinie angielska, hcldujaca Ia"
lccanej przez lorda Lawrence poll.
tyce mastery inaction" i uczyniio
ia slepa ma wielkie postepy Rosyj W
zakatskich krajach i stepach kir--
gizklcl. Wytrwaiym staraniom Mae
Neillu. %UrQuardta i lorda Rawlinsona
udalo sic dopiero wzbudziG W ojczy-
sym kraju zrozumienie n%iebezpie--
czehstwa, g~rozaceg& Indyom. Coraz
niellczniej odzywaty sic giosy, po--
pierajace zdanie Salisburego, re
dose jest W Azyi miejsca dla Anglii i
ola Kosyi. Rozw6j wypadkow pouczyl
przytem Anglie, re jej polityka uste
pujr rosyiskiej ma terenie Azyi GEN.
tralnej, poniewaz tam nahajka koza-
cka bardziej przekonywujaco dziaia,
nia wszelkie uklady i pozyskiwania
sympathy.
Persya czuia aelazna reke moskie-
wska ma swej p6lnocnej granicy /
| przechyla}a sic zwolna ma jej strone.
Chiwa, Buchara i A~f3anistan przeko
nywaly sic rag pc raz, re Anglia mi
mo najlepszych checi ME jest W sta
nie ochroniG ich ziemi pred inwazya
rosyjska. Jedynym Srodkiem wstrzy-
mujacym %ekspanzye Rosyi W AzyI
| bSiy zawik{ania W Europe, wyma--
| gajace wyteaenia sill W tym kierunku.
Dlatego tez stanowiia otwarta / ME
zalatwiona Rwestya polska ola An
gill d~ogodna sposo5noSC ola zajecia
| caratu ma zachodzie i odwrocenia je-
- uwagi cd dalekiego wschodu. Me
| znano jednak duszy r~osyjskiej. Jedy-
ny Palmerston ia przejrzal. ..Rosya'
- pisze on do lorda C~larendona -
~.,dokonywa swych p~odbojow, wyzy-
| skujac apatye i sfabosc innych RIA
| dow. w razie natrafienia ma op0r cof
ME sic. lecz juz p-zy najblizszeI spo-
sobnosci rzuci sic zn6w ma upatrzo-
ma ofiare'.
Wojska rosyjskie staneIy mad Syr
- Darya. Zatrwolna dyplomaCya an
gielska uderzyla' ma alarm. Z~apropo-
owano utworzenie strefy neutral
nej miedzy sierra wpiyw6w Rosyi i
Anglii. Gdy jednak ia ostatnia zada-
Ia rozgraniczenia topograficznego.
Gorczakow obstawaf PREY etnografi-
cznym podziale. Rokowania trwaly
cafe lata, tymczasem zajeiy wojska
| rosys:kie Serachs / Merw. Opinia an
gielska przyjeIa to jake casus telli
lord Beaconsfield zarzadzii W In
dyach przegrupowanie wojsk, RoSya
wyciehczona wojna q Turcya, a zaje-
(! ia kwestya b~u}garska, ustqpi}a. Gre
nice miedzy Rosya a Anglia uregu-
Iowano W ten spos6b, re Afganistar
poddano pod wy}aczny wplyw Anglii
Rosya otrzymala zamian PanG"
szedek i uznanie ~dokonanych podbo
j6w.
Ten stan rzeczy przetrwal az d.
1914 T. Rag tylko W czasie wojny bal
kahskiej zajeia Rosya chwilowo pol.
nocna Persye, ~cofnela sic jednak
wskutek interwencyi ~angielskiej.
Dopiero wojna Swiatowa dokonaia
Zupeinego przewrotu dawnego po"-
rzadku. Wyzyskujac osiabienie We
wnetrzne Rosyi po obaleniu caratu,
umocnila Anglia sw6j wplyw w Per
syi i Mezopotamii i posunela sic az
ma Kaukaz, po Baku. Wskutek mai"
Swiezszego kroku o~fenzywnego boz
szewik6w mad Amur-Darye wkracza
walka O Indye W howe STADIUM. All
glia, chroniona wysokiem pasmen
HiRdukuszu i wyzyna iranska, ME
potrzebuje sic wprawdzie obawiac
inwazyi sowieckiej, idee bolszewickie
szerzone przez licznych agent6w SOW
depskich W pograniczu indyjskiem
iodine So jednak wywoiaG wrzenie
wSrod ACKNOWLEDGMENT Hindusow !
Muzulman6w. Mimo BOWEN dlugo"
wiekowego %panowania Antglik6w n
Indyach, ME zdolali oni zdobyt Eau
fania calej ludncSci i to ME tylko
uizszych kast, ale nawet warstw wy"
ksztaiconych, czego dowodem n. p.
ptsma laureate nagrody Noble Ra--