Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-07-12
ZbroIdniia
Podziiafu
POlski.
Jozefa Conrada (Korzeniowskiego. }
Artykuf
Dokonczenie.)
,,WszYsTKO BEDZIE DOBRZE".

,WSZYSTkO BEDZlE BRL
By6 moae -odmienne stanowisko byloby ciosem da niemieckei
WARY W sfebte i wybujasy mIitar,zm musiaIby zamrzet z nadmiaru swych
wIasnych sR. Jaki byihy w6wczas moralny stan Europy trldno Powie'
dzie6. Jakas lima wybujaloS6 zajeiaby pewnie miejce mHtaryzmu mad
I MAR teoryi, hub nadniar ucDucia, Tub wreszcie nadmiar peNnosc bezpie-
czehstwa, prowadzecy do innego rodzaju katastrofy, ale pewna, re W ta-
kim razie sprawl poska ME wzeaby n siebie konkremej formy pr1ez'
lata cale. Moae ME uczynlaby tego ji - nigdy! Ma tym sWiecie, gdzio
wszyskto Jest przelotne. nawet widlna, kt6re natwiecej spTOwad1ate wy
- 80 znu..nier 10 starvc dom6v mieszkanych, T. ludhhdegi
sumienia. Czy t. postep oswieoenia, q upadek WARY? w latach. poprze-
dzajacych wojne, widmo Polski stawalo sic TAX mike, ie mic NORMA bSh'
'uzyskae o MEM jaknaimniejsnej wzmianki W gazetach.
Mildly Polak, kt6ry DO mne W tym czasie przyjechai Z Paryza, br
z tego powodu szdene oburzony' ale ia pozwalajac sobie ma ten inny
punkt widzenia, kt6ry jest wynikiem starszego wteku, dlulszego doswiad-
on do widu wpIywowych os6b. bagajac o s4owo n a temat PosH, ale oni
wszyscy bz wyjatku powiedhei mu IL t@o ME uczynq. To wszystko bi
Iudze idi - i wobec tego mogHby bye azWan ideaistami, ale wiaSnte
ide,. kt6ra W ih umyslach bia najwyrazniejsza, stanowito pocTude gfu-
poty poruszania jakes sprawy, kt6ra w zadnym rade ME jest aktualnq, a
mialaby niepozadany skutek - wywolania gniewu ich dawnych wrogoW,
a iednoczesnie naruszenia wraaliwosci nowych przyjaci6I. To byh ME-
zbfty argument! Me mogiem dzfeie Dziwienia, ami gniewu mego mfode-
90 przyjacieIa. Moja praktyka reheksyjna prDekonala mnie takze, il mic
ma swiecie ME keci sic bardzej n a oi swojej, nz wlaSnie pditycmy te-
alizn w6wczas, gdy go SVEN tchnieniem owionie praktyczna pontyka.
Dobrze bedzie " tel chwir pami etat, IL Niepodlegosc Polsh, TAXA,
jaka wyobraia panstwo poskte, ME jest darem iadnego rodzaju zurnali-
mu; ME jest nawet r6wnieiwynikiem 1adnej specyaInie dobroczynnej idc',
cy tez jasno okreslonego Poczucia sprawiedl"osc' Movie o EN- CO vic"
napewno, IL jedyna idea, jaka per~otnie tstniaa w tel spraWie w Euro
pie, bya mysl cddania l0u Poski W ree rosyjskiego caratu. pamietaj-
my, Ii w6wczas tel carata wydawaf sic bye D"ycieSklm. OWL SIG o &c"
otwarcie, powainie, przedstawiato sic myl te, jake o dobroczEnneg-
kisruiac sic ciekawa sepota c. do ji smieszheso wprost - dzkiego cha
rakteru. Byi to projekt oddania ofary z serdecznym nsmiechem ufn"m
announcements: ,Wszystko bedzie dobrze" W rece tic a mic nj zafuj2cego
zab6icy. kt6ry DO tenn. gdy jj gardIo podcnai, cap gwaitownosca przez
iaris Sto lar mia tak Iiczono - maggie nawiazac Z mia stosunki PREY
iscielskie pocalowa6 ia W oba poHczki W mistycny spos6b rOsyjski.
To byIa wyjatkowo widmowa kombinacya uchwal medzynarodowych
- laden sept o jakmkolwiek bqdz innem rozwiazaniu tel kwestyi lie byf
w6wczas urzedowo tolerowany W Europe. zaprawde' IL ME mysle' &c n "a
kGy mialby zamar rueczywiscie cos szepnac o tel spraWie.
Byly to dnie cemnej przyszosci, gdy to Benckendorf zaps"l sic do
komtetu pomOcy ola polskiej ludnosci' pedzOnei przez armie rosyjSkIe "
samo serce Rosy, gy to widki kSaze MkOlaj Rt6ry zachecat d urza-
okazywaI swoa rboskq" (czytatem take w%nre okreslehe " "g'eiSN'e
gazecie, cieszacej sic dobrq reputacya) strategic W gromadnem cofaniu sic
wojsk, a p. Izwolski zaczqi okazywa6 swojq pyche nj brzegu sekwany'
powoh cos przychodzho niekt6rym ludzom do gowy, il jest on jes"7e
gems nudneiszem, nz nawet. poSka kweStya.
Ale nfema CO movie o tenn wszystkem! Jak"S m@dr" osoba po"ic-
dziaIa, il zawszez darzaia sic rzeczy nespodziewane, a ola spOkojnogo
beznamietneeo obserwowania SWAT przedstawia sic rzeczywiscic pre-
waznie jake scena peIna ziawisk cudownych. Il silly Niemiec, W eel kt6rej
twin vierzy6 ME chdalo, wynikia sposobnos6 ola Poski, a ji wcale ME
MONA blo sic spodziewaG cd nikogo, ably W spOsobnos6 te wierzyl. u T.
PADKU ROsYI wYNIKLO TO ZJAWIsKO NIEDozWoLONE- ME-
PODLEGLOsC PoLsKI, KToRA PoWsTALA ME JAKo MszCzACA
SIZE POsTAC. z4DAJACY ODKUPIENIA Glen ZBRODNL, ALE JAKO
cos DALEKo BARDZIEJ SOLIDNEGO I cos, co DALEKo TRUDNiEJ
Y DRoGI UsUNAG JAKO KoNIECzNosG POLITYCzNA I MORAL
NE ROZwIAZANIE' KWEsTYL
Me MONA byIo zaprzeczyt praktycznego pozytku Polski faktu - re
bez wzgIedu ma to- czy Ia dObre to pdjdde cy nj ze - ME bedzie ju7
MONA pozbyt sic jj z drogi, chSba, re niemozi"ym do pomyslenia sr"-
sobem nOwego rozamu' nowego podziaiu' novel zb0dni'
ODRODZONA POLSKA.
i ma TEN wIasnie pOlega sHa przyszfosG rzeczy, tax ostro wzbronio-
mel ME wieces jak pred 2 laty nepodlegtos6 Poski wyrazona W for
mic Paistwa Polskiego. Otto przychodzi ma SWAT moralnie wolna, ME die
XII przeiytym cierpieniom, ale dzeki endowment odrodzeniu ogromnym
usiugom, oddanym Edrope.
Ami ieden q walczacyeh ma jakinkol"iek fronce swiata lie umarf
swiadomie W imie niepodIegIosci Polski. sposobnost ia nawet zostala ode
brana dzieciom pobkiej ziemi! A zreszta ito dObre! opatrznos6 byfa
dobroezynna W sw6j niezglebiony spos6b, gdyz gdyby tylkO byo przecfw-
ME, brzemie wdziecznosci staoby sic zbyt ciezkiem, poczucie zobowiazania
zbyt gnitacem, rados6 oswobodzenia zbt sraszna ola smiertelnych' ta-
kch samych grZeSnlkOW, Jak reSLUa LhO " OChdCh "yNN
Ct. kt6rzy pohgi ma Wschodzie i ma zachodzie - pozostawiajac "a
soba tyler ozpaczy tye dumy, ME zginei ami ola utwOrzenia panstw, ami
ola slow pustych, ami nawet - W imie zwyciestwa powsfechnych idei. Me
'polcgIi oi ola demokracyi, ami ola zwiazk6w, cZy tz systemu. Me Ola
abstrakcyjnej sprawiedIwosci, kt6ra jest nezgebiOna tajemnica. Pdegh
oni W imie tego, c. jest zbyt gebokie ola slow, zbt potezne ola zwykiych
|miar. kt6re rozsadek stosuje do wartosci zycia snierci - zbyt Swiete
wreszcie, by mogIy to uja6 PRONE rozmowy marzycei, fanatyk6w, PREY
iaci6I ludzkosd dygnitarzy.
NepodlegIos6 Polski rzeczywiscie wyn1kia z teo onbrzymiego posWie-
cenia,. ale ME oprzes sic ona n niczem podobne krePujacem 1 ostrem, jk
poczucie niezmernego zobowazania, tel wddecznosci - kt6ra, W movie
potOcznej nazywana jest czasami wieczna' lee ktora za"szez naJduJe ne
ma iascep rosego znuzenia jest fatalne skazana ma zagiade Wskutek ME-
staiosci Iudzkiego uczucia. Me, Intercollegiate Polsh opiera6 sic bedze ma
czems daleko trwalszem sohdnhszem, n czems, czego nigdy ME MONA
nazwa6 wiecznem, lecz = co - W grunce rzeczy trivia przez cafe zycie
cT011I :, MI .SrIfTcT |