davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
PARNfK WASHINGTON ODPLUJE DO
EVROPY PRO WlLS0NA.
SVOLAM ZVLASTNlCH ZASEDANi.
PRESIDENT PO PRESTALE CHOROBE, ZAPOCNE
DNES OPET PRACOVATI.

Pariz, g. dubna Parnik George Washington dosta
rozkaz ably oznaml dobu ky dorazi bfehum evropskym
ably do Ameriky dopravi presdenta Wsona. Navrat Will
vykada dvojm smerem budto re jest sgt salehO
usmovan rznych difference spojenekych vad aneb re pra
navrhem mrovym sou z upln6 skonceny Jest oceka
o Washnton prirazi kolem IT, dubna neb jste
oveikonocich Franci dobe kdy miru ma by ednano
s n6meckou deegaci.
Angicky premier Lloyd George jakoz francouzsky "a
hranicn mnsr Pichon pni rdzovych nade ale JIM
stanc chova povazve Obavy behem prlstch dvou dn
mohou oba jmenovanl docka skfaman. kdyz spole
deegace shodnou konecne mrov dohod pfedoze
ma nemeckemu shroazden We Vymaru, kde pod
mnkach bude zajiste veice pacve uvazovano Snad
tepre kvetnu pfjedou nemeGt deegat do Versau aby
konferova pravdepodobnych zmenach.
zadnou poitickou ajnosti re situace ma mirove
konferenc pfs teo zavnen Jest iedne
evropskou potikou domaci.
We Washngtone prevada mn6ni ze kongres nasledkem
nepfedvidanych prec bude syo!an nimoadne
mu zasedani 5. kvetna s .ss.~s
Zdravotni presidenta Wisona zeps. tar re
ieho osobn ekar pvo ably pfja nektere ceny amercke
mrove deegace Posedni lekaiske zpravy ozamu re pa
ce bude pondeli daece zoaven ably ujat moh
aspon castecn6 svych praci.
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
BAVORSn SEDLAU PROTl VLADE
SOVET0.
v RURSKE OBI LAST STAVKUJE
$4,000 E1ORNiKU.
SPARTAKOVCI NABYVAJf PUDY MEZI
DUSTOJNICTVEM.

Berlin, 6. dubna. - v Bavorsku schylue obGanske
valce Sedaci organisu ozbrouji ably tahi hlavn
mesto Mnchov. Berlne neni situace mic epS ztfek
ohasena jest generan savka pf volbe pehasova neodv
s sociaste sparakovci sociaisckou venu prospech
srajku. Ably bylo move povsan vya Ebertova
vada do NEST slime vojenske posadky zem6na do Berlna
do Vymaru.
Vzdor vsem opacnym zpravam vladimir vrdsta stavkovn
hnuti rurske oblas take as sparakovc prehan kdyz
trd ze zahal vice ak 350000 honiku Zpravy srzlves
muv jen 100000
Augspurku vcera spartakovci vefene pozadovai ably
osran9na bya dnesn bavoska vada zaveden neomezeny
komunsm ustredn radou Mnchove Poslednesi instuce
konaa poslednho vecera sehzi znamem mnichovskem p
Loewenbrau ere spartakovs jeff nacelnc proha
sill: "Bavorsky snem tery zasedati nebude Co bylo
Augspruku zahaeno generani stavkou must by Mncho-
sonceno Ia nekok mao dnf generani savkou pro-
hlas komunistcka vada sbratreni ruskym madarskym
proletaratem Zadna svete tomu nezabrani."
Revoutni schize trvala po ceou noe. Plukovni rady
mnchovske posadky zasay rozhodnu re vojsko boje
spartakovc pro bavorske vad9 zstane neuraln hodla
ejich sranu podporovat bude mit povstalych boju
1spxchu Posadka vye en pro ably obyvatelstvo chra-
memo bylo pred zlocinci.
cel&m Bavorsku ma byt konfiskovan osobn majetek
podobnym zpdsobem ako tou byo pied nedavpem Buda-
pes Pondxek probasen narodnlm svatken, mz ohlasen
ma bSh u&stup vl&dy komunisicke.
Mnchovske uice jsou neobycejn6 ozveny, ac ma Mich
ez dve stopy ajc{ho snehu lid horve pfefasa zenu
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
Velikonoce prinesou cel&mu sv&tu mir
Porazka prohibice
v Chicagu
mIze NIT dalekosahle ma
sledky pro cele Spoj.
Staty.

Chicago, 5. dubna. = Velke
vitezstvi pratel osobni svobody
bylO jeste vcera predmetem
vseobecneho hovoru a nelze 20
chybOvati o tom, re bude NIT
Galekosahly vliv ma celou Ame
riku.
Vymluvy prohibicnikI, re o.
Eli mic nedelali lnic neutraceli
isou smesne. Kazdy prece vi,
re oni jsou Ia svoji farizejskou
cinnost placeni a pravi-li re mic
lnedelali. pax bud nemluvi pca-
vdu. anebo .isou prizivniky,
iichz by Sc jejich "zamestna-
>atele' NELL hledet co neidrive
zbavit.
! Mimo to kazdy tez vi. re O.
nj We sve pokrytecke cinnosti
pracuji bez oddechu a re u We
domi velke blamaze, kdyby W.
stoupili verejne a pracovali
, tim usilovneji = tajne.
Pratele .osobni svobody zvi-
tezili v kazde warde, ba ano j
lchicazske zeny porazily prohi-
II
llhiGlikX. ~A24,73l. prot 1925
IhlasGm. A zeny to byly. ma nez
ii pokrytci Sc spolehali neivice.
VeSkere okolnosti dosved|u-
il, re otazka prohibice bude We
lednlezitou, nell hlavni otaZ-
kou v pristi narodni Rampant.
Odpor proti prohibici rosie na
vsech stranach a Chicago Ia
sadilo il ranu, ktera zajiste ne
zistane jinde bez ohlasu. Pro-
; hibice jest neamericka nedemo
lraticka a dava Spatne vysved-
Ceni o .vysp6losti kazdeho ma
roda, jenz il zavadi. Stale vice
vychazi ma jevo. re kongres a
zakonodarny ruznych statG.
l,ter6 odhlasovaly prohibicni 10
datek k ustave. netlumocily
rrani vetsiny lidu a re uzakone
nj prohibice jest odvaznym po-
kusem, dokud il neschvali vet
! ana lldu. Ocekava Sc, re bude
ma zaklade tohOto vySledku pO
5adano ihned o zruSeni prohi-
bice. kterou byly zavreny vse-
fcky hOstince uz l. Gervence t.
r. ze vyroba piva vina bude
zas dovolena.
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
NEHODA MA EAST CLARK
MOSTE.

37lety Roy Howard. bytem
V elsie 1923 Branch Ave. chtel
ycera prejiti East Clark via
dukt "a sveho pochodu stretl
Sc autem p. j. Kabata. 1863
vych. AZ ul. Neopatrny chodec
utrpel vazne poraneni, takze
.nusi byt v nemocnici osetro-
van. Ma ODE nohy prerazene.
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07

cich dolenniho mesta urceno
ma ctvrtek, kdy Lakeside la
zaretni druzstvo do Clevelan-
du prijede a dotcene vojenske
parady Sc sucastni. Rovnez cle-
velandsti inzenyri budou do
ctvrtka donna a do pruvodu pc.
81 nasi milice budou zaradeni.
Patty pluk pozdsrAva tener re
.samych Cleveland'and a proto
jeho privitani slibuje byt. nej
skvelejsi. ~~,s
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07

vlady podn6covan ohnvym Tecniky spatakovske srany
Ebert Scheideman srachuj zakroc proti revoucion-
rum ejch odstoupen by nebyo zadnym pfekvpenim Re-
volucn nalada prenesa Sc z do Wuertemberska Okla
mite dspechy nemalo povzbud sparakovce Berne kde
prot nynejsi Wade panuje nechut podobna.
Pozoruhodnym dkazem jest, ze strana sparakovcu ry.
chile nabyva prime mez dGstonictvem um9c sfedn
sam obavany starry general Fakenhayn jest vpoves ze
sparakovci sympatisuje. 8
Berlin, d. dubna. (Opozdena zprava.) sNasedkem me-
shody dalnictya tran rznxsN5cA
Kruppovych zbroovkach prohasena bya generan savka
sraku ma by pokracovano tax dlouho dokud vSechny
rodmnky delnku nebudou prijaty.
Boufe Frankurtu byly poaceny yysetrovani
re spaeno bylo veke mnozstvi cennych papr
cen archv Poce pr prohdce naleza cele skla-
dy nakradeneho zbozi Ac redn zpravy tvrd rurske
hornicke oblas zjednan by kid zahai dosud as
hodin vzrost $4,000 ma 10000 havifG bochumskem
distriku pracue jen nekok mao sachet mnohym hroz
topen{, jelikoz byly opusteny cerpac stance.
Nemecku panue jista predtucha, re dome mez 8.
Is dubnem dode velkemu pozdvzen proti Wade dub
ma seti Berne kongres vseho denicva souciho
zahace vda opravnen strachuje re teto preztos
snadno mGze dojit velkym nebezpecnym bourm Srana
neodvsych sociaist ppravuje resouc tax radikanho r
prpad6 eiho preti donucena bude dnesn vlada
odstoupen Jest arc dos pochybno zda
neodvsym poda zkat vetsny jeikoz proti MIN sav
jne dost slime socialne demokrahcke frakce.
Nen pochyby, re prtomnost nezamestnaneho denictva
havnim znamente posi komunisty ak dnes pre-
kti spartakovc eichz radach stall pry zlocnc nejhor
sho razu Nova frma jest pokusem ably lid zapome nesav
ne ejich minulosti.
Spartakovc Sc netaji ze ocekavaji bosevcke emary
Ruska Uher cenes revolucionare byvaleho Rakouska
Bavorska kdezto bolsevic propagato Berna pfipravu
pudu Badensku Wurtembersku Vsude propuknout hro
povsan stejnou dobu komunse isou ist tentokr
te svym vitezstyim.
Nalada ldu stale meni, tax do nedavna vseobecne
uznavany Ludendor uznal dobre pesidi do hoteu
Adon kde ze pod zasttou amerckych dstonikd Sparta
kovc hrozi verene padne Jim do rukou ze ej obes
rebky prorazene Hndenburgove Seges Alice neb
tride Vitezne.
Delnctvo jest nemalo poboufeno zpupnym chovanim
mladsich dhstonik tax zvaneho svobodneho voska fra
sar Jnm nebezpecim vady jest tax zvany vzdeany pro-
etaa jenz nasedkem ztray zamestnan nucen jest vyde
ava cheb tez praci povazlive rozsue poslhuje rady
Napadne mnozstvi znamench hercd hudeb
nku jinych umelcu jest hladem sledova polku
proletariatu.
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
GERMAN POVOLUJi POLAKUM
PRUCHOD NAPRiC NEMECKEM.
ZpRAVY 0 SCHuZCE FOCHE ERZBERCREM
VS. SPA Sc TAU.

Berlin s. dubna. - Vlada oZnamila dnes vudcum poh-
ckych san ze polskemu generaa Haera NIUE by
dovoeno pat Gdansku kdyz spojenci podai zaruku re
promnost Poaku nevyvoa nepokoe. Nahla povonos Mem
c lest patrne nasedkem konference marsaa Foche Err
berprem We Spa Ma verenost konferenci Spa nedo
staa zprava, krone nezarucene poves ne
meckem navrhu die ktereho Nemecko ochono povol
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
MOVE PROTlzIDOVSKE REzE
V UKRAINE.

z New Yorku Sc oznamue. re dosly kabelogram vypra
ye vekych masakrech Ukraine Jakych
nr nen pametnka We Felstenu zabto bylo vojaky 800
zid6 400 zraneno domy obchody jech vypaeny lrt
skorosu zabto 1000 dovskch oby
vate Reze udaly soucane fech msecsh coz prozr
zue ze Ukraine panuie snaha zdy Vybitl Ma mnonycn
msech israete hromadne isou vypovidan
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
BOHATfMAbARIPRCHA

Bern, Svycarsko, s. dubna. Znacny pocet madarskych
slechcd bohacd pfiby do Svycar do hrancc rakouske
provnce Vorsrberku aby b sote pied revolucnm hnu
zajmy Grady vorarberskk ovoy vsak bezenc1m en neko
kadenn pobyt vyzvou, aby sobe heda jine mi
sto pobytu. .-s..@
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
Patty PLUk PRIJEDE We
STREDU.
Lakeside lazaretni druzina
bude Sc ma ctvr.ecni parade
rovnez podileti.

Byvaly patty p'uk milicnlch
pesich, nynejsi 145. pluk RADIO
w. vrati Sc do Clevelandu o
den dfiv nez phvodne oznamo-
vano. Prijede tdJiz We stredu,
nicmene ieho paradovani uli-
SveÌŒt = World. [volume] (Cleveland, Ohio) 1911-1939, 1919-04-07
VLADA MADARSKYCH BOLSEVIKU
PADLA.
DOPOLEDNf BULLETIN:

Londyn z. dubna. - DIE Vdn koujici povest' byia
vlada sovsti Budapest madarsky president mini
sterstva Bella Kun zabt
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15
UCZMY DZlECI NASZE !CZYTAC, PlSAC
M0WlC P0 P0LSKU.
anneryka1ska do Pc.
lak6w " Syberyi

W Ameryce, pred czasem mo-
jego wyslannictwa, W drugiej po-
aowie tycznia 7. b., ME wielse sly
szelismy o naszych braciach W
Syberyi, MieliSmy og6lne pojecie,
re jest tam wojsko polskie i re
1szy pulk strzelc6w i'm. T. KoSciu
ski zas}ynaf walecznosciq. Ale o
liczbie wojska i mieszkac6w polls
kich W Syberyi, o zyciu spolecz--
mem, o potrzebach wojska, ME ME
lismy wyobrazenia. Dopiero cd
czasu przybycia Misyi Wojskowej
Polskiej z Paryza, ia kt6rej czele
stanal p. major Okulicz, Polonia
amerykanska zainteresowala sic
,Wami. Ia staraniem p. majora O.
kulicza Wydzial Narodowy posta
nowif wyslac reprezentanta do
Was, azeby naocznie sic przeko~
nae o Waszem ~polozeniu i o gwal-
townych potrzebach wojska. To
wlasnie jest mojem zadaniem.
A tymczasem przypuszczam, re
Was zainteresuja i sprawy amery
kanskie, dzia}alnosc Waszych licz
nych braci ma wolnej ziemi amery
kanskiej, ma ziemi Washingtona,
ma kt6rej pc dis dzien swieci sic
panied naszego KosciuszG i Pu-
}askiego.
Polonia amerykahska, pomimo
tego,ze pc najwiekszej czeSci PREY
jela obywatelstwo amerykanskie,
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15
Polskie.

Woisko polskie we Wschodnie:
Rosyi jest oficyalnie znane jake
Plata Dywizya Wojsk Polskich
Pierwsze poczatki tegoz wojska
z%a4ozono zaraz pc obaleniu RIA
dow bolszewickich przez Czecho-
Slowak6w W kwietniu roku 1919:
a w1asnie organizacyi dokonano
w czerwcu roku 1919 W Bugurus-
1aniu dokad ma poczatku lpca
przyby1 legionista pu1kownikWa]
Czuma, obecny dow6dca Wojsk
Polskich we Wschodniej Rosyi'
W pazdzierniku roku 1918 bolsze
wicy grozili odcieciem Buguru-
slania i wojska polskie i czesko-
sfowackie wycofa1y sic do Nowo
Niko1ajewska. q polskiego wojska
jednakowoz pozostal do obrony
odwrotu pierwszy pufk piechoty,
jeden szwadron kawaleryi i jed
ma baterya artyleryi pod dowodz
TWEEN pulkownika Rumszy. Cd
dial ten bill sic z bolszewikami az
do grudnia roku 1918. z Swietnym
rezultatem.
.Imie tego walecznego pu1ku "a
s}yne1o i poza granice Syberyi, a
rosyjskie w1adze uznaly jego "a
slugi przez ogolny rozkaz genera
la majora Kappela. Do kwietnla
roku 1919 oddzial ten pozostaf ma
froncie W rezerwie, a podczas mo
jej obecnsci wr6cil do Nowo Nj
kolaiewska. .Pu1k ten zostaf zor-
ganizowanym przez majora, obec-
ME brygadyera Skorobohatego.
Cd pazzdziernika roku 1918 WoJ-
sko Polskie stoi W Nowo Niko1aje
wsku. Stanowi ono kompletna dy-
wizye, skladajaca sic z czterech
pulk6w piechoty, jednego pu1ku
kawaleryi, jednego pu1ku artyle-
ryi, batalionu szturmowego, szko
y officerskiiejj i wszysktich oddz1a
low technicznych i pomocniczych,
obrachowanych na potrzeby cafe
go jednego korpusu. Wojsko hczy
teraz mniej wiecej $4,000 zonie-
RIA, ale liczba ia wzmaga sic 2
dniem zanneeWWne= :Wzros-
ME przez przybycie ochotnik6w j
mobilizacye al do 5000. Naczel--
rym dow6dzca Wojsk Polskich
Wschodniej Rosy jest pulkow
nix Czuma, a dow6dca dywizyi
Jest pu1kownik Rumsza, dawniej-
sly officer armii rosyjskiej, kt6ry
ucieklszy Z niewoli, niemiecksii1ej
udal sic do Serbii. PulkownikCzzu
ma, % rozwiazaniu i uwiezieniu
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15

bee naszej Wspolnej Matki Pol
ski, Moglbym smia1o rec, ze Wy,
Polacy, Syberyjscy, mozecie ma
sza .dzia1alnosc brac ma Wz6r ola
siebie, laczyc sic ola wsp6lneggo
dzie1a i bye gotowymi do takich
using, jakich Ojczyzna Wasza wy
magac Cd Was bedzie. Jest PREY
puszczam, oko1o 100000 Polak6w
" Syberyi. Niejeden 2 wss juz 2
pewnoscia zapomnial Q Polsce,
wzy1 sic W t~utejsze stosunki, akli
matyzowal sic ma Syberyi, wyrobil
sobie pewne stanowisko dosta--
tex i uwazal sic jake poddany
rosyjski. JednakoWoz MONA sic
spodziewac, re powazna wiekszosc
poczuwa sic do oboWiazk6w wzgle
dem naszej wsp6lnej Matki : Pol
ski tax, jak i my W Ameryce Cd
czuwalismy ten obowiazek cd sa-
mego poczatku naszego wychodz-
ctwa do Ameryki. Moze do MEDIA
VIVA braklo Wan zachety i wznio
s1ego celu do wsp6lnej piracy. Te-
raz jest chwila, W ktorej kazdy
So s-%4-s.Er SO - ~. @
Polak, gdziekolwiek sic znajduje
ma kuli ziemskiej, ma do wypef-
nienia swiety obowiazek. Polacy
W Syberyi powinni j musza poma
gao Polsce, moze ME W tel samej
mierze, lecz W ten sam spos6b i
z ia sama d~aznoscia, jak my Pola
cy amerykanscy. Dlatego trzeba
sic zorganizowac, 1aczyc sic ola
dobra naszej Ojczyzny. Tam wiel
ka potrzeba nietylko zywnosci i
odziezy, ale przedewszystkiem lu
dzi dobrych i zdolnych ola piracy
rekonstrukcyjnej.
Najwazniejszym Waszym zada-
MEM W obecnej chwili jest utrzy-
mamie Wojska Polskiego W Sybe-
ryi i jak najpredsze wys1anie go
do Polski, gdzie 60 tax bardzo. po-
trzeba. 30 poc6z wszelkie zabiegi
i starania, wszelkie ofiary i d1u-
goletnia praca, jezeliby nasza
wskrzeszona Ojczyzna mia1a zgi--
nae pod nawa1a bolszewizmu? w
tym zadaniu Wasi bracia W Anne.
ryce chca Wan przyjsc, o lie MOI
nosei, z moralna i materyalna po-
moca, sla VAN dzisiaj przezemnie
serdeczne s1owa zachety.
Mech zyje Polska!
Mech zyje Wojsko Polskie!
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15
ku i okolicy maja gleboki respekt

XII l okollcy maja gfeboki respekt
ola naszych zuch6w. Wyglad fly
czny wojska polskiego jest nadz-
wyczaj dobry. Rzadko kiedy, je-
zeli wog6le, widzia}em lepszy ma
teryal zo}nierski. Przecietny wick
zo1nierza obliczam ma 80 lat. Zby
tecznie jest nadmienic, re zw1asz-
cza kawalerya przedstawia sic
swietnie. Uzbrojona W :rosyjskie
sable, karabiny i ogromne dzidy,
IA kt6rych powiewaja polskie bar
wy, wymustrowana ma doskona-
1ych, silnych koniach, u}ani nasi
niosa nasze mysli wstecz do cza--
s6wk Sobieskiego. Wzruszony do
glebi serca sta1em W pamietna
niedziele ego kwietnia ma polu
rewii. Pierwszy raz W zyciu wi
dzia}em masowe wojsko polskie
ma improwizowanym o1tarzu, kt6-
rego stopnie bogatym tureckim
dywanem by}y pokryte, odpra--
vial ks. kapelan Msze sw. Pred
o1tarzem sta1 dow6dca Z sztabem a
20 stronie zony i dzieci oficer6w i
uciekinier6w. Po1aczone kapele
wojskowe grady "Boze cos Pols-
Ike" i :"'Jeszcze Polska ME zgine
1a." Czesto grozne chmury wybu
chilly zimnym deszczem, ma kt6ry
Mkt ME zwaza@, a gdy W chwili
podniesienia Gale wojsko prezen-
towa1o bron, 4 pewnoscia ME BY
10 tam ma tym zimnym, mokrym
polu sybiryjskim ami jednego ser
ca kt6re by Z duma ME odczuwa-
10, ze W MIN plynie polska krew,
kt6reby cicha, a goraca modlitwa
ME dziekowa1o Opatrznosci, ze
w~reszcie, wreszcie doczekali sic
wolnev i niepodleg}ej Polski, -
Prey. slicznej pogodzie, chociaz,
cd topniejacego sniegu ma woda
zalanym polu, odby}a sic rewja ma
GEESE gen. Janin, nacze]nego do
w6dcy wojsk sojuszniczych we
W: chodniej Rosyi Zaliczony do
sztabu, zostafem przedstwaiony &c
nera1owi przez pulk. LIE Magnen.
szefa misyi francuskiej W Nowo
Niko1ajewsku, mialem sposobnose
wy1uszczye cele swojej misyi. Gen
Janin wyrazil swe uznanie dlaWy
Narodowego i Polak6w W
ze i ma Syberyi W tax
spos6b pokazali swe przy-
ola sprawy polskiej.
zycie ,towarzyskie we wojsku
jest bardzo rozwiniete,
weso1e i przyjemne. w kasyno o.
f;cerskim i W klubie zolnierzy Cd
bywaja sic tanee, kabarety, kon-
certy i odczyty. A jak do dzwie-
swietnej muzyki kapeli woj-
skowej, pulk. Skirgiello, Jacewicz
poprowadzi mazura, to az sic dom
a SERGE skacze z radosci.
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15

zachoWa1a poczucie narodoWosci
polskiej W mierze wielkiej j god
nej pochWaly. Cd samego poczat-
lku wychodztwo polskie " stanach
Zjednoczonych, dokladalo well
kich i szczerych staran, ably ME
uledz wynarodowieniu. Osiedlano
sic W grupach, tWorzono polskie
kolonie, budowano koscioly i szko
~. z czesem, W przeciagu lat so,
kolonie te wzmog1y sic do wybit-
nej roll W zyciu spolecznym i po-
litycznym W Ameryce. TAX naprz.
w miescie Chicago ~zamieszkuje
30O,O 900 Polak6w, w Buffalo $780,
600 W Milwaukee i Detroit pc 100
900 it'd. Wog6le liczy sic Polak6w
W Ameryce przesz1o try miliony.
wiekszosc zajmuje sic 70
bota W fabrykach, warsztatach,
kopalniach i rolnictwem. Wydzia
1y agrykultury, federalny, a tax
re poszczeg6lne wydzialy stano--
we przyznaja Polakom pierwszen-
stwo W rolnictwie. Reprezentacya
polska W r6znych zawodach jest
wcale pokazna. So tam adwokaci,
doktorzy, profesorowie uniwersy-
tet6w i wyzszych szk61. Dzienni-
polskie stoi ma wysokim
poziomie. Wychodzi okolo trzy--
dziestu dziennik6w oraz daleko
wieksza liczba pism tygodnio-
i miesiecznych. Zas1ugi du-
chowienstwa polskiego W Amery
ce ma niwie polskosci So bardzo,
wielkie. Ia ich staraniem stane1y
koscio1y i doskona}e szko}y
Niezmordowana ich praca ola
sprawy polskiej, moze W najwiek-
sze:j mierze, przyczyni}a sic do "a
chowania ducha polskiego W ma
wychodztwie.
Ogniskiem dzia}alnosci polskleJ
zw1aszcza podczas W jny, by4o
miasto Chicago. Tam jest siedziba
najsilniejszych o%rganizacyi polls
kich: Zwiazku Narodowego Pol
i Zjednoczenia Rzymsko--
Katolickiego. z iona tych organi-
zacyi, jak tez i z Iona Zwiazku So
ko16w, Stowarzyszenia Polakow W
Zwiazku Ksiezy Polls
Uni Polskiej, it'd. wychodzi
la wszelka dzialalnosc W sprawach
polskich podczas wojny. z repre-
zentant6w tych wlasnie organiza-
cyl formowaly sic cia}a, kt6re "a
Jelly sic potrzebami naszych niesz-
,zesnych braci W kraju, jak i tez
polskimi ma niwie poll
tyki i dyplomacyi.
Wreszcie skupiono d%zia}alnosc
poszczegolnyeh Komitet6w W jed
.ej organizacyi. Ia organizacya
byl i jest "Wydziaf Narodowy Pc
na ktorego czele stana1, az
do cazsu swego wyjazdu do kraju
" listopadzie I. ub., mistrz Pade
rewski, a obecnie stoi pan Jan F.
Smulski, najwybitniejszy Polak W
Zabraknie miejsca, azeby szcze-
g6lowo opisac dzialalnosc tego pc
ciala W sprawach pols--
kich. Wydzial Narodowy Polsh,
oznany przez Rad Stanow zjed-
noczonych jake pehomocnik do
wszelkich spraw polskich W Anne
ryce, W lacznosci z Polskim Komi
tetem Narodowym W Paryzu, al
obecnie i z rzadem polskim, PREY
sic wlaSnie do tego, re Sta
ny Zjednoczone oswiadczyly sic
l4go stycznia roku 1919 "a pola-
:zona wolna i n~iepodlegla Polska
Z dojsciem do mora. Przez Komi-
tet Ratunkowy, a p6zniej przez
Wydzial Narodowy wysfano juz
miliony dolar6w Zapomogi do Pol
ski. Obecnie zbiera sic fundusz 10
milionowy, a W ostatnim tygodniu
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15

ACKNOWLEDGEMENTS III II
SEVER! CO.
CEDAR RAPIDS IOWA
stycznia Wydzia1 NarodoWy wys-
1a} statek do Gdanska 2 zywnos-
cha i odzieza wartosci dw6ch mill
on6w dolar6w.
w sprawie tworzenia wojska
polskiego we Francyi nalezy sic
najwieksze uznanie Zwiazkowi So
kol6w, z Iona kt6rego wysz}y po-
czatki tegoz wojska. Rekrutacya
zajeli sic Sokoli, centra rekruta--
+cyjne znajdowaly sic we wszyst-
kich wiekszych polskich osadach
pc ca1ej Ameryce, "a siedziba Clio
wnej Komisyi Wojskowej by1a W
rliescie Pittsburgh, Zwerbowano
W ten spos6b przesz1o $4,000 Po-
lak6w, kt6rych odsy}ano z posi-
czeg6lnych zbornych punkt6w do
Niagara on the Lake, Ontario, Ca
NADIA, skad pc kilku tygodniach
intenzywnego cwiczenia wyjezdza
Ii do Francyi. Do wojska polskie-
go ME mogli wstepowac obywate
le Stan6w Zjednoczonych, chyba,
re byli uwolnieni cd s1uzby wojs-
skowej W kraju w1asnym. Geese i
chwa1a tym Polakom, kt6rzy pos
wiecili wszystko, azeby s}uzyc Oh
czyznie. Opuszczali dobre posady
p}atna prace, W wielu wypadkach
nawet rodzine, ably stanac pod
sztandarem Bialego Or1a. Wojsko
to odznaczy1o sic wielka walecz-
.noscia. Rekrut6w acknowledgement
z Ameryki zegnano uroczyscie i
z wielkim zapa1em wsr6d ogol-
nych i serdecznych objaw6w sym
patyi re strony publicznosci anne
rykanskiej. W wojsku amerykans-
kim sluzy1o przeszlo 100000 MILO
dych obywateli polskiego pocho--
dzenia Polonia W Milwaukee wy
s1ala ca1y battalion ochotnik6w
polskich, IA czele kt6rego 'stanela
sfynna Gwardya Kosciuszki.
Wszyscy oficerowie, cd pu1kow
nika do najmlodszego podporucz-
nika, byli Polacy, Chlopcy ci spi-
sail sic swietnie pod Chateau THE
ry i Bellau W 80, dywizyi amery-
kanskiego wojska. Mieli nasi chic
pcy dwojaki pow6d do wygarbo-
wanna sk6ry przeknetemu i but
MENU prusakowi: zemsta "a dlu-
goletnie krzywdy wyrzadzone ma
szej Ojczyznie i wdziecznosc Anne
ryce "a szczera przyjazn ola niej.
Wydzia} Narodowy zajmuje sic
take sprawami publicystyh pol
skiej W amerykanskiej prasie. VIA
ssnie W tel piracy stanely nam wiel
kie trudnosci ma przeszkodzie, z
powodu, braku ludzi, wladaja-
cych pi6rem angielskiem W stop
niu, potrzebnym ola publicysty.A
lie znalezli sic i tacy, chociaz W
ograniczonej liczbie, i juz prawie
cd samego poczatku wojny Polls
XII Centrally Komitet Ratunkowy
zajal sic wydawnictwem dwu ty--
godnika "Free Poland. Wcale
okaza}e to czasopismo, z poczytna
trescia i dobremi ilustracyami, bar
dzo sic przyczynilo do zapoznania
Amerykan6w historya polska | 2
obecnemi potrzebami i daznoscia
mi narodu polskiego. Przez ca1y
czas wojny prasa amerykanska,
zW}aszcza W miastach Milwaukee
i Chicago, drukoWala liczne arty-
kuly dw6ch polskich pisarzy. w
ten spos6b broniono tez polskeJ
sprawy pred ohydnemi napada--
mi zyd6w.
z glebokiem w%zruszeniem j 2
re ;W;ekszym nznaniem wspom!--
nam dzia1alnosc naszych patryoty
cznych Polek W Ameryce. Oby na
rod polski ME %zapomnial ocenie
tel wielkiej ofiarnosci, piracy j po1
swiecenia jake Wykazaly szlache-
the Polki amerykanskie.
2 tego, co tutaj skreslilemn kk1r'ot
ko j pobieznie, mozecie wniosko--
wac, re Polonia amerykanska ME
zaniedba1a sWoich obowiazk6w wo
Wiarus. (Winona, Minn.) 1895-1919, 1919-07-15
MASH AGENCl

Upowaznieni So do kolektowa-
MIA abonamentu Wiarusa naste-
pujacy nasi agenci miejscowi:
BREMOND. Tex. M. c. Basi6ski.
GRENV1LLE. s. OAK. J6zef Gruba
GENESEO. N. Oak, Max. Ciemihski
INDEPENDENCE: Wis. Frank Wise.
MANISTEE Mich. Stanislaw Pogorzelski.
MELLEN, Wis. Teofl Derdowski
NANTICOKE. Pa. FIR. Jab}o6ski
LEO. MINI. Mateusz Bilski
ST. PAUL. Mimi. FIR. Waletzki.
WARSAW. N. D. Jan Herek
WILMINGTON. DEL. M. M. Potaszewski