davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
New-York tribune., 1919-03-30
BROOKLYN

MAJESTIC-"The Little Brother"
with Walker Whteside and Tyrone
Power, comes here from its New York
run.
MONTAUK-"Penrod PLAYS re-
turn engagement.
New-York tribune., 1919-03-30
Who's Who in
Current PLAYS

E. Lyall Swete, who is playing the
name part in Maeterlinck's "a Burgo-
master of Belgium" at the Belmont
Theatre, won his first fame at the Hay
market in London. At that theatre for
nine years he was both actor and pro-
ducer, first with Herbert Trench and
later with Frederick Harrison Of the
plays brought out under his direction
the most important was Macterlinck's
"The Bluebird." 1t was only after the
plays long run at the Haymarket that
Winthrop Ames was persuaded to give
the play at the New Theatre, now the
Century Theatre, in New Yorl, CITY.
Mr.. Swete was brought to America
by Morris Gest for the particular pur-
pose of directing "Chu Chin Chow"
The call of the stage, however, was
too strong for Mr. Swete to remain as
director. He joined Ethel Barrymore
in "The Off Chance" playing the part
only in New York. Since then he has
appeared in Belinda" in Barrie's "Thc
New-York tribune., 1919-03-30

New World" as the uncle in "Helen
With The High Hand" and finally this
fall in Freedom" the spectacular Of
terlng which opened the Century's
present season. Not only did he play
seven different and exacting roles in
the spectacle, but he also directed the
entire production.
When Miss Tessa Kosta, the little
prima donna of the new Cohanized
Royal Vagabond," was five years old
Sam Forrest, general stage director
for Cohan & Harris, was an itinerant
actor Their paths then crossed for the
first time. Forrest was playing a one
night engagement in Salt Lake City,
but business was bad, for on that even
ing Miss Tessa Kosta, a local child
wonder had chosen to demonstrate at
an opposition theatre-her talents as a
pianist. All Salt Lake City thronged
to the kosta child's support, and the
next day the papers ran columns about
the event, while scarcely a mention
was made of FORESTS play.
In Chicago some years later, when
Forrest had found his meter as q pro-
ducer, Miss Tessa Kosta came again to
his attention. She was now a profes-
New-York tribune., 1919-03-30
CHRONICLE AND COMMENT OF THE STAGE
NeaU Plays This Week

MONDAYAt the Broadhurst Theatre Messrs
present Rachel Crothes reeact comedy "39
headed by Henry Hull
Skipworth,
John Kirkpatrick The play love tells
of girl who Yorkin
search of fame "39 East" the
fashionable boarding The
1t From Me- musical comedy The book
World
Anderson. The includes Mchena, Alice
Raftery Baour Wizard
and the
New-York tribune., 1919-03-30
At the One-Week Houses

STANDARD-"A Tailor-Made Man.
with Grant Mitchell, is this weeks at
traction.
SHUBERT RIVIERA-Bertha Kalich
and the original cast of "The Riddle
Woman" comes here this week.
LOEW'S SEVENTH AVENUE-Bay-
ard Veiller's melodrama, "The Thir-
teenth Chair" will be presented here.
BRONX OPERA HOUSE-'Lom-
bardi, Ltd, with Leo Carrillo and
Grace Valentine, is this weeks bill.
New-York tribune., 1919-03-30
Bowery Burlesquers at
Columbia This Week

The Bowery Burlesquers, one of the
oldest organizations in this class of
entertainment, will be at the Colum-
bia Theatre tomorrow afternoon with
new two-act burlesque called "The
Health Hunters" and a long programme
of vaudeville specalties.
New-York tribune., 1919-03-30
''The Kiss Burglar Mores
To Nora B1yes Theatre

"The Kiss Burglar" the musical ro-
nance, with Marie Carroll, Denman
Malcy and Harry Clarke, moves to
Nora Bayes's Theatre tomorrow even
ing. The engagement there, it is an
nounced, is indefinite.
New-York tribune., 1919-03-30

sional dancer, and friendly Chicago
critics hailed her as the coming Genee.
Forrest, having seen her on the stage,
agreed that they might be right.
Last season when "Chu Chin Chow"
was in New York Miss Mary Ryan, who
is Mrs. Sam Forrest, attended a per-
formance and came home singing the
praises of "that silver voiced little
Tessa Kosta"
"But she's a dancer" protested For
rest. "Also I've heard her play''--
"You should hear her sing!" purred
his wife. Which Forrest did.
Some weeks ago when the cast of
''The Royal Vagabond" was being en-
gagged and Miss Kosta presented her
self at Mr.. FORESTS managerial door
for the ingenue role he remembered
her varied accomplishments "But this
part requires an actress" he ex-
planned "Your singing and dancing
would be secondary"
"But l can act" said Miss Kosta
sweetly, "Why, have notices that
"Never mind" gasped Forrest. 81
know a future Bernhardt, and all that
No, don't show them to me. Just take
along this part and report at rehearsal
tomorrow morning. I'll believe you
can do anything."
New-York tribune., 1919-03-30

"And don't forget to get me another
hundred of those anatomical charts,
Moses"
"Yassah," acknowledged the colored
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
Instytut Zycia.

Miasto Chicago bedzic posia--
dalo w niedalekiej przyszlosci
bardzo ciekawa instytucye nau-
Notwithstanding w dziedzi-
ME medycyny, mianowicie t. wv.
.,Instytut zycia', ma ktorego cze-
lie stanie znakomity lekarz fran
cuski prof. DIR. Oktawian Laurent
L Paryza. Instytut ten przypad-
ME w udziele miastu naszemu
dzieki fundacyi pewnego filantro-
pa, ktory narazie anonimem pra-
gnie pozostac, a ktory dal do dy-
spozycyi sumo 100000 ma zalo-
zenie i poczatkowe Potrzeby o.
mawianego zakiadu. Tymi czasy
bawit W Chicago przyszIy szef
y~Instytutu zycia", prof. dr.. Lau-
rent, kt6ry obok znakomitego
rowniez francuskiego lekarza,
doktora Garcia, szefa in
stytutu medycyny doSwiadczal--
nej Rockefellera w Nowym Yor-
ku - jest jednym z najpierw-
szych siaw i powag d~zisiejszej
medycyny. Juz to Francuzom
przyznaG nalezy pierwszehstwo
niezaprzeczone W medycynie no.
woczesnej: Carrel istnych cud6w
dokazuje ma punkcie regeneracyi
czionkow chorych, podczach woj
ny tez caiy szereg swietnych po-
czynil wynalazkow w dziedzinie
chirurgii, oraz W leczeniu ran;
Laurent wsiawii sic operacya "a
szycia serca przebitego i urato-
waniem zycia pacyenta w takich
dotad niebywalych okoliczno--
Sciach. -. Bylo to z operacya
ia tax, il Laurent opatrywa} zoi-
nierza, ktorego SERGE zostaio w
prawej czesci przebite kula kara
binowa, przyczem kula ugrzezla
w okolicy kap sercowych; Lau-
rent ia wydoby}, rane oczyscif i
zamknai, a nastepn1e zapomoca
masazu serca i sztucznego oddly
chania przywrocii zycie zo}nie--
rzowi, ktory byi juz najkomplet-
niej martwy - podlug dotych--
czasowych zasobow wiedzy i MOI
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
,By1em Nagi a Przyo-
dziaHSCie Mnie....".

Ostatnie dni, Rodacy; zbiorki
rzeczy przenoszonych, a jeszcze
uzytecznych ola ubogich rodakow
w O~iczyznie. Sekcya Ratunkowa
Polek, zorganizowana PREY Wy
dziale Narodowym, krzata sic
nader energicznie ! prawdziwe u
znanie nalezy sic jej "a dotych-
czas zrobiona robote - jeszcze
lepsze ma przyszloSc zapowiadaja
ca rezultaty. Tymi dniami 3D.
jedzie drugi okret do Polski l.
nowojorskiego portu, ktory 'Po-
wiezie tie szaty, sprzety i przybo-
ry domowe, jakiesmy w ostat-
Mich paru tygodniach zebrali ola
Polski: wobec tego zbi6rke ODE
cna trzeba kohczyG i faktycznie
zamknieta ona bedzie "a dni pare,
azeby modz ma czas wszystkie
ziozone rzeczy przebrat, posorto-
wac, spakowac i wysiac ma okret.
-
z okazyi tel stosujemy jeszcze
niniejszych slow kilka wezwania
serdecznie naglacego, azeby kto
ma ieszcze co do ofiarowania, ME
zwlekaf, lecz poSpieszyf sic "a
raz - n~atychmiast, gdyz bieda
W Kraju ME czeka, a miliony
nieszozesnych rodakow naszych
wygladaja Pomocy naszej - jak
zbawienia! Miasto nasze, jakkol-
wick zlozy{o juz w skladnicach
Sekcyi Ratunkowej Polek - bar
do wiele odziezy, obuwia, my
dla, i innych rzeczy - jednak W
stosunku do liczby Polonii ma
szej - ME zrobifo ~jeszcze wcale
lyle, ileby ma ME wypadlo W pro-
porcyi do innych naszych osad w
lynn kraju. Opowiadano nam w
biurach Wydzialu Mar, re inne
wielkie miasta polskie W tym kra-
ju spisa1y sic znacznie lepiej cd
chicagoskiej Polonii, ktora wiec
W ostatnich tych dniach zbiorki
~omawianej powinna pokwapit sic,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
ZalozonR 1897 roku.
MACIERZ POLSKA.
E MONROE 1903.
ZARZAD GLOWING

Ks. Franciszsk Gordon. Moderator.
ks A A. Klowo, wlce-Moderator.
wojcIech F. Soska, OreZeS-
AntonIna BaEanowska. WIce-preEeskA
Wojcisch Menkicki. W~ie!-pre1es
Tomasz 8 B~lachowskl, SekretarI
Franciszek Witkowski, Skarontk. .
StanIslaw Liczmanski, Dyrektor.
wladyslaw LOpatka. Dyrektor. &
An&oni Mazurk Dyrektor.
Leokadya KoncZyk. DyrektorkS.
Saiomea Ur5ahska, ,Dyrektorka.
Franciszka Bieschke, DyrektorkA-
DR.. FIR. A. Dulak, Lekarz Naczelny.
Adv. Piotr P. Mlndak, Doradca Prawny.
Berta c. Wojtalewicz. Asyst. Sekr Gen.
GODZINY BURROWS;
Biuro Zarsadu Glownego o:warte "
dnl powszel nie cd Godz. 9-tei rano do
S-tet wieczorem. Nv sobote do lei po-
E~oSudniu). WiecZorem, W dnj powszed-
ME z wYJatkiNm sobotyO. Cd godZiny
T.meJ do s-tet. " %niedziele 1 swieta
Prezeaa; " ~ponledzlalki / piatki VILE
Moran! cd godEiny 7-mej do 9-teJ.
wszelkie korespondencye do Glowne-
20 Presesa nalezy adresowac:
WOJCIECH +. SOSRA,
ItSS w. Division str, Chicago, III.
sekretarza: W ponIedziaiki. wtorki.
sro6y / cZwartki. Wieczorami Cd godZi-
ny 7-meJ do 9-tet, I cd l-szej popolu-
dniu codZiehnie. z wyjatkiem soboty' Cd
S-tej do l-SZet.
SAaEouAAAa We "ASAh NJ SAOOg 4 pAtAA
Cd godzlny I-mej do 9-tej wieczorem.
Bk~ladanIa opIst. WsZslkie Op}aty do Ka-
sy Glownej Orzyjmute Rasyer Giowny
podefas godzin ofisOwych. albo we dnie
W godZinach Ofisowych, SekretarE Ge-
neralny.
wszelkis llsty nadsylac nalesy na re-
90 Sekretarza Generalnego:
TOMAsZ y. 3LACHOwsKI,
Secretary Polish Alma Mater,
1855 W.. Division str. Chicago, III.
FINANSE.
PrZekaZy bankOwe pocxtowe
teheeks, money orders etc.) nale4y wy
ataWiac ma or~gaGiZacye:
OLISH ALMA MATER,
przesylac pod adresem:
FIR. WITk0WSKI,
xAkJ w. DiyisIon str, Chicago, III.
MACIERZ POLSKA.
Biuro Zarzadu Gl6wnego:
1856 w. Division Utica, ]
Ma druSIem pietrse. s@I
Chicago, Ill.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
WIADOMOSCI!

wsAJstkIeh InteresaRtow n~ajuprset-
&Iej prOsimy o prEestrkegnnte ponls-
eEyeh wskak0wekI
BIura AdmInlstraeJi nasEej Otwarte
90 prEeE dzieh caly Cd gOdsiny s-meJ
Ernna do 1880 NiecEorem - CO dnlas q
wyJgtkIem nledEiel 4 SWist krajOWyeh'
obowiQEuJacyeh.
ZGrEsdca PIsmn nRszegO przyjmule
iuteresnnt0w CO dnia w GODZINACH
POPOLUDNIOWYCH cd 2-gieJ do 5-teJ
- n wyJatklem sob0t.
Rednkcya ola Interesantow otwarta
lest TELKO w GoDZINACH RANNYCH
- Cd GODLINY 1880 DO
1850; DO pOludnlu tylko IN ~specyalns
Eednktor NaczeIny prEyJmuJe Int
Resant6w TYLKO Pc 1o-tej
PRED POLUDNIEM.
UprnHEa sic o lie moznoSci Wskelkle
sprauy, z Rednkcya zalntSNfae PISEM-
ME. BIO nm kOuwersncye dfuRie ME ma-
my cEaauG tylkO W spraUaeh szczegoI-
niejSEej uaGl, Osobistych, Tub ME daJa-
sycb sic EaiaIwie Ewir4Ir droSs ko-
reEpoadencyi prOsimy JaSyte sic oso-
biSeie. ERchoyyuj9c M wBgledEle, Re o
kolo S0dEiny II-tet kamykamy gazette
1 ns4yscy n~njbardEieJ jesteEmy wted1
Korespondent6w upraszamy naJmoe-
nieL aby pISah CZITELNIE - ATRA-
MENTEM, Ma MASZYNIE. ME
DNEJ sTRONIE PAPIERU,
JesIi utwOry JAkIekoiSYiek nile nata
bye O~gloszone. pochtaniR je - kos.
E~eSakcyJnyJ jeSll pOGsdRne - do ESro-
Az, W rRSe nIe UxiOsEenlA, nnieky 90
HlnAZNIE ZAZNACZlC I ZALACZfC
zNACZEK POCLEOWI Ma ZwROTNA
PRZESGLKE.
Yadnych kOmunikat6w do oEioszenia
NE nuIeSy przesylae ma kRrSkach ODD
krytych; zSdnych ted ME prkyJnuJe sic
k-OmnnikaeJ telctonicEnyeh - chybn
~ gyyIaTkOwyeh vSypadkachJ r6wniez o
ElVszen. d~otycEscych ruehu W iowa
rxystyYaeh tclrfOnlcEnle ME przytmu-
tcmY.
n OnlosSen " AdministrRcyl 4 tam sic
= aiemI EwracaS nale4y.
PodniekOwaBIa - SEELiSIEIo re-
AraIn, REZOLUCYE ZALoBNE, PoLI-
TYCZNE 4 q. .. nsieis do DEialn ogfs-
asen.
W..elkIs korcSpOBdencye, Ea"iads-
~,enJn I tip. musEq bye podpisane -
.sfaem DasVvlskIem wrHs . adresem Pc
sxaeexoi heEImioRnyeh. Tub pobpisapych
S-owvsInIktem, aibD wresseie stouem
Sn1ft,tn = ko4uHnIkseyIs M A~Feo-
&~ondsncx nIs AAmIesEe1snS'
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
aaukj RuSSe||a, "a
tolyCie|a sekty uBa-
daczy".

Zanim W dalszym ciqgu przy-
stapimy do zbijania pojedyh-
czych ~faiszywych teoryi, biora--
cych sw6j poczatek Z biednej nau
ki Russella, jak II. p. o nicsmier-
tclnoSci duszy, 0 czyScu, O spra-
wiedliwosci Bozej czyli O pickle,
jake karze "a grzech, o ~poslannl-
ctwie KoScioia Bozego i o innych
prawdach biednie przedstawlo-
nych przez Russella, rozbierzemy
przedewszystkiem podstawe jego
blednej nauki, ma ktorej sic opie-
ra, a z kt6rej wiaSnie biora pocza
tex wszystkie tie falszywe poje-
cia. Otoz podstawa fanatycznej
teoryi R~ussclla, jak juz ~poprzcd-
Mo wspomnia}em, jest t. wv.
,,Drugie przyjscie Chrystusa Pa
ma w celu zalozenia t~ysiacletnie-
go panowania ma ziemi, ktore ma
nastqpic pred kolcem swiata.
Russell twierdzi, re drugie
przyjScie Chrystusa Pana miaio
juz miejsce W roku 1874 &c
wszyscy prawdziwi chrzescijanie
zmarli przedtem, zostali wskrze-
szeni w roku 1878, czyli w cztery
lata pc przyjSciu Chrystusa Pa
ma. Dalej twierdzi on, re Chry-
stus Pan i Ct chrzescijanie wskrze
szeni So pomiedzy Mani, -
chloe ola mas niewidzialni / zaj-
muja sic jakaS nadzwyczajna pra
ca, tudziez, re W pazdzierniku
1914 - Chrystus Pan miai za{o-
Eye t. wv. .Tysiecletnie panowa-
ME" liza ziemi, a temsamem po-
znosic wszystkie rzady dotych--
czasowe. I tax, chcac jakoS. uzu-
peinic te swoja chroma teorye,
musial koniecznie poprzekrecac
nauke Pisma sw. o osobie samego
Chrystusa Pana i W ten sposob
naturalnie podminowat wszystkie
giowne Fundamental WARY chrze-
scijahskiej. Te teorye o Ydrugim
przyjsciu Chrystusa p, kt6ra
glosi, my stanowczo uwazamy
"a bezpodstawna i bezrozumna
jake owoc jego wybuja}ej wyo-
brazni.
Albowiem: - /. Dzien drugie-
go przyjscia Chrystusowego jest
nam niewiadomy. Wiemy to z
ust samego Chrystusa P, ktory
powiedzial: ,,Lecz o onym dniu
godzinie Mkt ME vie, ami Anio-
lowie ~niebiescy, jedno SAM o.
ciec" (Mat. "a. 56.). Nadto ola
dobitniejszego zrozumienia po--
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04

nosci medycznej, a ozywiony
przez kaurenta zyje dis zdrow
jak ryba. Procz tego najsensa-
cyjniejszego wypadku, miaf pfpr,
Laurent caly szereg podobnych,
w kt6rych SERGE r6wniez bylo u
szkodzone; wogole operacye ma
sercu byiy mu rzecza zwyczajna
w czasie wojny i ME poniechaf
ich nigdy, gdy tylko motive "a
chodzily okolicznosci. Wielu IT,
dziom zycie W ten sposob urato-
wal znakomity chirurg tego
bye moze i sam dobrze rec ME
moze, operacyi BOWEN takich wy
konai szereg diugi.
Prof. DIR. Laurent bawii ME
dawno w Chicago i wygiosif til
wykiad w koiach le~karskich, ma
stepnie wyjecha} w podroz okrez-
ma po innych miastach Ameryki,
w kt6rych r6wniez odczyty wy
giaszaG bedzie, pc skohczeniu
zaS tego objazdu - ma osiast ma
stale W miescie naszem, by zajac
sic tn wzmiankowanym ma wste-
pie ,Instytutem zycia", ktory TO
zaklad bedzic niezawodnie wsp6l-
zawodniczyl szlachetnie ma polu
cxperymentalncj medycyny z
Rockefellera instytucya nowo-
jorska.
Prof. DIR. Laurent przcz lat
cztcry wojny pracowa1 W szpita-
lu paryskim w t. wv. Grand Pa
lais de Paris, gdzie dokonywa}
przccietnie po 10 operacyi dzien-
ME. Ia pracc swe znakomite -
otrzyma} niedawno oficerska
wstege Legii Honorowcj.
Pisa o MIN, re jest to clio
wick nicpozorny, skromny, Sred-
niego wzrostu zaledwie. lccz kre-
Ply i silny. Liczy lat SIS, lecz ma
wiele mniej wyglqda zawszc po-
wazny rzadko sic srnieje lub IT,
Smiccha - slowem wyglqd i "a
chowanie typowc - uczonego.
Miasto naszc bedzic sobie mo-
gio powinszowat - pozyskujac
sobic tcgo mega - jedna Z pierw-
szych slaw $wiata w dzicdzinie
nauki, a Z MIN instytucye, ia
kiej - poza wzmiankowanym
rockfellcrowskim zakladem -
bodaj &c drugiej dotad W calcj
Amerycc niema.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04

Dwie mielace we miynie: jedna
bedzie wzieta, a druga zostawio-
na." (Mat. "a. 40-4l.) Teraz py-
tam czy cos podobnego fnialo
miejsce W roku 1874? Czy cos po-
dobnego sic ~zdarzyio, albo COS
nadprzyrodzonego? Jesli wiec
Chrystus Pan ~przyszedf W roku
1874, W takim razie ME mogl to
bye prawdziwy Chrystus Pan
Odkupiciel nasz, ale jakis tam
chrystus urojony w schorzalej
mozgownicy Russella; DO kiedy
ten prawdziwy Chrystus Pan i
Odkupiciel nasz przyjdzie, wten-
czas oznajmi On Swoje przyjscie
wszystkim mieszkancom ziemi, a
nietylko samemu Russellowi. w
drugim liscie do Tessalohczykow
r. 2, w. 2, sw. Pawef naucza, re
skoro Chrystus P. drugi raz przyj
die, wtenczas Ouch sw., ktory
teraz powstrzymuje czlowieka Cd
grzechu, odejdzie Cd ludzi, a 20
stawi miejsce ksiazeciu tego swia
ia t. J.. szatanowi. A przeciez mai
widoczniejszem jest, re Ouch
sw. jeszcze obecnie mieszka i
dziaia wsrod ludzi, przeszkadza-
JAG mocom nieprawosci, a to jest
dowodem, re Chrystus Pan ME
przyszed{ jeszcze drugi raz.
Dalej Pismo sw. naucza ! lu-
die swieci dawnych wicklow juz
W to mocno wierzyli, re skoro
Chrystus Pan przyjdzie za}ozyc
tysiacletnie panowanie ma zicrni
i ukaze sic &c swymi swietymi W
ob}okach, bedzie to zdarzenie mad
zwyczajne i mad wyraz zdumiewa
lace, albowiem Zbawiciel ukazc
sic wtenczas w swej potedzc /
chwale, niebo oznajmi uroczy--
5cic te wesoia moving swiatu, t.
j.. ludziom Z trwoga przygladaja-
Gym sic temu Wszechwiadcy,
zstepujacemu W pelnym Majesta-
Gle Swej wspania}oSci nieograni-
czoncj. Sam Chrystus Pan mowi
u Sw. Mateusza: "A ma OIL czas
sic ukaze znak Syna Cziowieczc-
60 ma niebie: i tedy bede narzc-
kat wszystkie pokolenia ziemi; i
ujrza Syna Czlowieczego przycno
dzacego W obiokach niebicskich z
moca wielka i majestatem."
(Mat. "a, 30.). A w Objawienln
sw. Jana r. |, W. 7 czytamy, co
nastepuje: ,Oto idzie z ob:o%a-
mi i ujrzy go wszelkie oko, i Ct,
ktorzy go przebodli i narzekac
beda mad MIN ~wszystkie pokolc-
MIA ziemi."
Czy mole bye co jaSniejszcgo
niz te diva wyjatki z Pisma sw..
oznajmujace wyraznie to drugic
przyjscie Zbawiciela naszego, a.
by tn zalozyc tysiacletnie piano.
wanie - re to przyjscie Jezusa
Chrystusa bedzie ogladat kazdc
oko?
Ale ME koniec ma tenn; w dali
Sym ciagu artykuiow wykaze-
my jasno wiecej fa}szerstw Rus
selIa, zawartych w jego nauce.
Lechita.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
.ZTEKI R%EDAKCYJNEJ.

wsrod pahstw tych i poteg -
wiele jest alianckich - tych VIA
snie, ktore same zasade oma--
wiana przyjeiy i w jej imie woj-
ne prowadzily: jake te pahstwa
i potegi zgodza teraz wlasna ra-
eye stanu z idea czysta, ktora po-
wiada stanowczo i niedwuznacz--
ME, re po tel wojnie, poprowa-
dzonej ola wyswobodzenia ludlow
IA swiecie wszystkich - kazdy
narod ma mice prawo zdecydowa-
MIA sam O sobie - jaki ma bye
jego przyszfy byt polityczny, czy
wiec chce bye sam, czy z kim,
czy taxi, czy owaki Rad mice
pragnie.. .. I OTTO many ponizej
liste dluga pahstw, trzymajacych
Judy i ludlow, ktorym, jak innym
samostanowienie nalezy sic nieza
Przeczenie, ktore juz tez w wick
szoSci pretensye tie w sposob sill
ny i Smia}y oglosily: Anglia try
ma ~Irlandye, wyrywajaca sic z
brytyjskiego uScisku juz cd lat;
p~odobniez Anglia panuje mad In
dyami i Egiptem, W tym ostatnlm
kraju juz navel i powStanie thu
mia - podobno wcale grozne;
rowniez i o innych koloniach an
| gielskich powiedzietby MONA, re
zupelnic samodzielnemi rie So,
lecz przynajmniej maja one -
przvznac slusznoSc kaze - TAXI
rozlcgfy samorzqd, &c poza zagra-
nicznq polityka So prawie nicza-
wisfc i - niby dobrowolnie do
quasi fcderacyi brytyjskiej MALE
"a; dalcj Francya ia wolnoSci
wszechludzkiej bojownica i gfo.
sicielka najpicrwsza - trzyma
tcz przecic pod wfadaniem swo-
jcm Algier, Tunis, Trypolis i Ma
rokko; Wlochy dzierza TryPolis,
Japonia zadfawia Kofee, a nawet
najidealniejsza republika pod
sloHccm - Stany Zjednoczone-
maj2 pod swq zwicrzchnoScia FL
iipiny, Haiti i Portorico; to -
tylko najwazniejszc konflikty
praktyki Z idea czyst2, wiele ich
sic jeszcze wyioni z czasem II
to pewnie w niedalekiej przyszlo-
sci, mp. ma przestrzeniach dawne-
>go rosyjskiego %imperyum, gdzie
sic tuzin pahstw nowych zapo-
wiada; ale tego narazie przewi--
dziet ME podobna... Jak sic
wszystko to uksztaituje, uregu-
luje - rzecz wysoce ciekawa;
ciekawszem jeszczc Jest pytanie,
lie tcz naprawde Z hasei i idei,
kt6re tax pieknie posluzyly w
wojnie - lie sic ich zrealizuje pc
wojnie ma staly juz dorobek i po-
step wydatny stosunk6w pow
szechno = ludzkich?...
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04
Sprawas Same Stano-
vienna o Sobie, a Me
samodzielne Ludy.

Wiadomo, re W wojnie Swiato-
wei, dobiegajacej przypuszczal-
ME do kresu swego - podniesio-
mem zostaio jake jedno z przewo-
dnich hasei, jake jedna z nowych
'idei, ktora odrazu zachwyciia
wszystkich i zdobyla przyjecie i
uznanie entuzyastyczne ma swie-
Gle ca3ym - prawo Samo-Stano-
vienna Politycznego Ludlow
wszystkich o sobie, o swoim prey
sziym bycie i rozwoju. Pred ia
wojna wiele ludlow zyio W jarz-
mach zupefnego bezfadu politycz-
nego, Judy wielkie, milionowe
mialy kuratele najniesprawiedli--
wiej narzucone, mialy panow,
rexploatujacych zasoby sill KRAKOW
Fl narodow ca}ych, a we wSzy-
lstkich czeSciach Swiata drzemaly
SSwiadome = czesto nieuSwiado-
tmione pragnienia i ambicye -
Fwyrwania sic z wiezow, skohcze-
mia z niewolnictwem narodow,
Etak jak juz dawno ludzkoSc roz-
brat wzieia z niewolnictwem jed
nostek. Owe pragnienia, owe am
hicye zszeregowaiy przeciwko
Observation-Disclosures deSpotyzmu
= przcciw Centralnym - wszy-
stEie narody wolnoSci pragnace,
DO jim ia wQJna obiecaia wyswo
bodzenie i nieskrepowany ma
przyszloSc dalsza rozw0j samo-
Gziehny: szczcgolnie w drugiej
czeSci wojny Swiatowej owe da-
zcnia wolnoSciowe - u~wydatniiy
sic SLIME, staiy sic idea, ozywia-
.jaca dzialania Koalicyi i podtrzy-
mujaca wytrwanie ludlow W wal
&c - dlpgo niepomySlnej.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-04-04

Jezeli macie bielizne Tub ubran-
ko ola niemowlecia oczyscie i "a
raz zaniescie do najblizszej skiad-
nicy odziezy ola biednych W Pol
see. Glowna skiadnika pnr. 1912
Milwaukee ave.