davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

,,Podczas e~ksploracyi mojej W po-
iudniowej Ameryce poda&yiem okolo
1900 mil cd ujscia rzeki Orinoco ku
zr6dlom wielkiego tego strumienia"
- m6wil Roger Wells, ktory po--,
wrocii z powyzszych okolic, do repoF
terra czasopisma Philadelphia Bulle
tin. Byi on jedynym biaiym czfo--
wiekiem, kt6ry dotari do tel dziczy-
my, przynajmniej cd czasu pier
wszych Hiszpanow.
,,Orrhoco" jest jedna z najwiek-
szych rick W Swieeie, jak sic mozna
przekonae przegladajae mape poiu-
dni6wej Ameryki. Znajduje sic W
niej wielka liczba malych wysp a
gorne jej woody, So przerywane przez
rozliczne wodospady. Podczas dfu-
giei mojei podroiy ku jej zrodiom
czesto trzeba bylo nies6 mole Ca
noe" (cz6tno) po ladzie, ably omfnac
wodospad. Gdy JUL cziowiek do
trze do Rio Meta, kt6ra jest mai
wiskszs rzeka p~oboczna rzeki ORR
noeo, aegiuga napotyka ma dalsze
urzeszkody. gdyt tam mieszkaja dzi-
cy Indyanie, ktorzy utywali zatru-
tych strzaf, a handlarSe, ktorzy kupo
wall / sprzedawali toTary wzdfuz
rzeki 1 zarzucan kotwice ich statkow
W srodku koryta rick! noca, stree
gil ich z strzelbami W reku przeclw
mozliwei niespodziance.
W tel czesci kraju / jeszcze IA
lei. dokad dotariem, krajowcy TAX
me1czyzni jak 1 niewiasty, chodziii
W .;kostyumie Adamowym", nakrywa
FAC chyba biodra wazkim pasem ma
teryi z paciorkami. Jednakowoz O.
paski tie byly bardzo sztucznie zro-
bione. 200 mil Cd ujscia rzeki Rlo
Meta wpada rzeka Infrlda do orr
noco. Pc tel rzece plynaiem' ma1ao
! walsna lodi, napeiniona hyskotKa7
mi dla krajowcow, ktorzy sa NADER
dzikiemi. chociaz So przyiaznie uspe-
sobionymi I z~wyezajnie nikomu
krzywdy ME wyrzadzali, Byii zupei,
ME nagiemi. wyiawszy powySszscn
opasek. i tywia sic polowaniem ma
zwierzyns. lecz giownie ryooio''-
wem. .
Bardzo mnie zajmowai ich sposoa
Iowienis RIB "a, pornoca iuku strSs-
". W tym celu uaywali strzai szesc
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

reaIizuja. Jemu ~jeszcze troche -
bard1o sprzyjaIO i s~zczeScie, re pre-
dewszystkiem urodzii sic | dziaiat
W czasach, w kt6rych kompetycyi
ME byIo, w kt6rych cokolwiekby
kto byl zaczal robic ma nova, wielkq
skale, mial szanse zrObienia majat-
ku: byi OF y czas0w f'ludzi, co byh
tn budowniczymi, Co budowali po-
dug swoiej mysli | byli W pelni pa
Mani sytuacyi: dis iuz ME TAX to
Iatwo nj budowac, nj miliony zgar-
MAC: - easy sic zmienily bardzo-
tcdy | typy wlaSnie takich ludzi, jak
Carnegie - W trumny sic kladq. -.
u chwila, kiedy Carnegie - sgt
~rozgIosu j milion6w - usunat sic Oh
aktywnego udziaiu W pracach sweSo
trustu, zachowujac jednak akcyi nal
rozmaitszych Gala mase, kt6re mu
dalsze miliOny niOsiy, obliczano
majatek jego ma zg6ra sto milion6w
dOlar6w...
,.Fortunki'' tel uiywal Carnegie
inteligentnic, iakcSmy sic wyrazili
wyicj | o ten - tenn chetnicj nam tn
pisac przychodzi: Miliony zebrane w
s%tworzeniu OlbrzXmiego przcmyslu
aelaznego / kolejOwego w Amcryce-
obr6cii zmarly milioncr W ZnaczneJ
bardzo mierze ma dziGia dobrc | szla-
chetne. DUO ich jest znanych W ca
lynn kraju, kt6ry jak dlugi | szeroki
- pokryty jest siecia bibliotek Car
negiego np.; w kaidem miescic -
m~iastcczku Carnegie budowal piekne.
n~owoczcsnie urzadzone gustowne
gmachy bibliotecznc | dOstarczai
ksiahek, a mieiscOwosG dana mia'a
daS tylko miejsce ma budOwe l Srodki
ma utrzymanie dalSZe instytucyi -
tax, ably w tel miejscOwosci / jcj Ia
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

Czyz ME molina temu zlemu Zapo-
biedz? CYL zaNsze talk bye musi, law
SEE bedziemy musieli z bieda sic bory.
lac?
Ha, Jest na to rada j prOsta bardzO.
Gdy co kupisz Tub zamierzasz sic Ia
bawit, zapytuj siebie ME tax, jak to
zwykle bywa; czy mi ma to w~ystarczy
~pieiedzy? - Iecz: czy mi to jest kO-
niecznie potrzebne? 0dpowiadajac So
bic sumiennie ma to pytanie pOstepu'
jac stosownie do odpOWiedzi. nile be-
dziesz iyf mad stan, !, co "a tenn idzie,
bedziesz m6gi nieco grosz zaOSzcze.
die. Gdy zas ~jeszcze potrafisz te "a
o~szczedzone pieuiadze puscic W ruch.
ably ci przyniosly zysk, dojdziesz nape'
VINO do dobrobytu.
Ma obecna dobe = wOlna spOfeczne'
70 tycia naszego TAXA metoda postepo'
wanna pCwima byt zasada k~Onieczna
- wsp6lna WSzystltm, a gdy ia u
znamy ME usty, lecz czynem, wnet ME
,jakoS" - ale lepiej bedzie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
zafo3ona 1897 roku.
MACIERZ POLSKA.
e MONROE 43oS.
ZARZAD GLOWING

w.. F~raneIszsk Gordon, ModerateR.
e. a Klowo. wics-MoGsrAtor.
WotcIech r. Soska. orezes-
AntouIna BsEanowska, WEce-preLesAA
Wofciech Menkicki. Vic r-prezes.
Tomasz q ~BlachowSkL Sekretarh
rraneiszek witkowskL Skaronik-
gtanislaw LicZmanski. Dyrektor.
Wladyslaw Lopatka, .Dyrektor.
Antoni MaZurk. Dyrektor.
Ieokadya Koncsyk. Dyrektorka.
seiomea Urbanska. Dyrektorka.
rranciszka Bieschke. Dyrektorka-
Or. FIR. A. Dulak. Lekarz NacLelny.
Adv. Piotr p. MindSS. Doradca Prawny.
Rerta g. WottAlswicz. Asyst. Cen.
GODZINH BIUROWEi
Bfuro ZarEadu Glownego otwarte "
AMI powsSelnis Cd godz. 9-tej rano do
ste! wieez9Tem. lw ooots do LEI Pc
ME { wvjatkiem sobotyO, Cd godEiny
I-mej do 9-tet - W niedZiels l swieta
srocZyste. biuro jest Eamkniete.
Presesni " poniedziafki pistki Wis-
szorami Cd godz!ny I-ms1 do s-tst-
Wsselkie korSepondencys do Gowns.
70 Presesa naiezy adresowac:
wOJCIECH r. S0SKA,
'S15 w. Division str. GhieaEo. NJ
,ro syf / SeawartkTf. %R Tecs Cd Eodsi.
Az 7-msi 40 s-teJ, I cd 1-szeJ popofu-
dniu codzlennis. = WyJstkiem soboty, Cd
b-teJ do i-szet
SkRrbnIkas we wtorkl, srody I pistki
81 A0A9AAN Nk
y~<ladania opIat. WsZelt1e oplsay do Ka-
sy Gf0wnej prBy1muje Kssyer Glowny
podczas godzin ofisowych. albo we dnie
W godzinach ofisowych. Isekretarz &C.
nerainy.
Wszelkis listy nadsyiac nale8y M re-
90 SekretaFZa GeBe-alnego:
TO9fASZ =. BSACHOWSkI.
Secretary Polish Alma Mater
IeSs w. Division str. Chicago III.
FINANSE.
Przekazy bankowe pOcstoWs
(ehecks. money orders stc.) nalsky w.
Btawiac ma organizacye:
POLISH ALMA MATER.
przasylae pod adresem:
FR. W1TK0WSKL
E1BB w. DfytsfOn Strg ChicaEo. m
MACIERZ POLSKA.
Biuro Zarzadu 6l6wnego:
1A55--57 w. Division Uliea,
M drugisD pietres,
Chicago, III.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
TEKIREDAKCYJNEJ.

Andrzej Carnegie pochodz1 re
SzkOcyi. gdzie sic byI urodzil W ubo-
giej rodzinie W 1887 r. (umierajqc
liczyi lat S2), majac dziesie6 lat PREY
byl z rodzicami do Ameryki, zaczaa
karyere - jake chlopak pomocny W
fabryce tkackiej, potem byl chiopcem
do posylek, potem klerkiem telegra.
ficznym, potem dostal sic ms stanowi-
sko sekretarza dyrektora jednej z ko
lejowych kOmpanii, w kt6rej gdy sic
ma jego z~dolnosciach poznano, rychlo
zostal wiceprezydentem: powprowa-
DIAL rome 1 wazne u~lepszenia W
sluzbie Solejowej, a a%utorytet jego
wzrastal W ~otoczeniu, oraz w kolejo-
wo-zelaznym przemysle; po wojnie
domowej, " kt6rej bral udziai, po-
wiedzmy nawiasem - r6wniez ma je-
90 umanie II kt6rej niemale cd.
dal uslugi - wprowadzil wagony
sypialne ma kolejach amerykanskich:
to byI poczatek jcgo osobistej wiel--
kej fortuny; vidal sic n~astepnie W
| spekulacye 1 przedsiebiorstwa nafto-
we / zelazne - stalowe, a wreszcie
Pittsburgh stall sic tel akcyi jego
punktem kulminacyJnym: Carnegie
przewidujac przyszly rozw6j olbrzy-
mi stalowego przemyslu w Ameryce
- stworzyl " Pittsburgh centrum
ma dlugie lata p~rzemyslu tego - TAX
ogromne, re Gala miasta tego okoli-
ca jest iedna hutq jedna kopalnia'
jedna kuznia, ogromne masy zelaza
| stall W SWAT wysylajaca. PrZedsie'
biorstwa C~arnegiego mnozyly sic tn
jak grzyby Pc deszczu, przysparzajac
mu milion6w, ale jednOczeSnie wy.
twarzajac w calym kraju nieby-'
vale, ~nieznane przedtem ozywienie
wielko-przemysiowe, mnoiqc boga'
ctwo kraju W niezaznany dotad spo'
sob - zar6wno co do skali szybkici
przyrostu, jak | CO do tempa czasu-
nadzwyczajnie szybkiegO. Bogacil sic
kraj caIy, nietylko Carnegie: Milo
nerami sic stall liczni jego wsp6lni'
CIV, akcyonaryusze porobili majatki,
robOtnik6w rzesze krOciowe miatJ
dobrobyt, o jakim ME miano pOiecia
" Swiecie starym. To byla kuinia
CarncgiegO - to dzieio jogo miota
to jego rObota.
1 ZasIuga! Ni"ezaprzccZona Zaslu-
GAL. Re w tenn wsZystkiem on Zro-
bii miIiony? Toe - ME m6gf ina.
czej!... Bylby nieudOlnym mrzon--
KAREN - gdyby ich ME Oyr zrobii;
gdyby ich ME mial - ME sfuchatby
go SWAT caly finans6w 1 przemysiu
wielkiego, ne .miaiby wpiyw6w, mic
miaiby %znaczcnia, ME mialby kraj
nasz olbrzymiej czeSci tego mlenia.
lake ma, ME mialyby setki tysiecy
- miliony bOdaj ludzi - piracy 1 "a
robk6w dOstatnich -. Musiaf l
m6gI sIusznie zrobiG miliory owe.
ZarobiIy je - jego rzutkosc, smia-
lose inicyatywy, przedSiebiorczosc,
umiejetnOSCi administracyine, po-
xnanie i dob0r ludzi odpowiednich:
to wszystko zalety pierwszorzednc'
/ kt6re sic W zyciu - zlotem l fortuna
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
Wiecej ZastanoW1enia!

SiyszeliSmy kiedys taie Opowiadanie:
tyd widzi u pana pieknegO PISA ! pyta:
- Co to "a pies?
Wyie4, - Odpowiada pan.
A ma 60 on panu petrzebny?
Bedzie mi gOni{ Zajqce.
A lie on kosZtuje?
Sto z}otych.
"A lie kosztuje ten Iajac, kt6rego
on zfapie?
- Jeden zlOty.
No, no - dziwi sic tyd, to ia
sadie lie pahskie sto ziotych gonia !e'
den. To jest ely interes. q mnie raw
SIZE jeden zioty goni sto.
Kiedy sic mad ten Lastanowimy u
waiamy, Re ten iyd mial Iupe}ra stu
sznos6. W narod1ie naszym Cd CORY do
dolu zauwa1y6 sic dale ma kaidym kro-
ku brak wyracbowania. iycie mad. stan
lyle mad stan pan bogaty, iezdzi poza
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
Andrea Carnegie.

Jeden . najwybttnfejszych Amery-
kan6w, typ specyficznie amerykahski,
a miAnowicie typ - milionera -
,,self-made-man'a" zeszedl re swia-
Ia: zmarl many W calym kraju, q
raczej w swfecie caIym - Andrzej
Carnegie.
\. Cho6 to milioner = plutokrata -
dorobkiewicz, q vice typ demokraty-
cznym : ludowym usposobieniom ME-
zbyt sympatyczny poswieci6 Smu
wypada jednak slow pare wspomnie-
MIA pozgonnego, zwlaszcza IL ten ME-
naprseczenie znakomity ,,~groszor6b'
-sasfuguje ma to W wysokiet mierze.
=
Przodewszystkiem zamacZamy 2
CORY, IL Carnegie byl nawet 4 W swej
niesympatycznej k1asie dolarowej a
rystokracyi tntejSzej - okazem pra-
wdziwie wyjatkowym, a W kazdym
razie o wiele sympatyczniejsym cd
innych 1 niezaprzeczenie zasluien-
Sym: MONA rec smiele i ~slusznie,
Ii odium, jake W kraju zwraca sic
prBeciwko milionerom - trustowi'
czom, jego do ~znacznego stopnia O.
mijalo - cho6 1 on byi trustowicz,
jego w kaIdsm razie dotykalo o vie
Ie mniej, hrytyka prawie be go ME
siegala, owszem o instytucyach jegc
| wielokrotnie pisano . uZnaniem
Rys ten W odRoszeniu sic ~spoleczeh'
silva do Carnegiego gruntuje sic M
tenn, Ii Carnegie - posiadai nieza-
~przeczenie duia doze altruizmu -
najpewniej szczerego, re zycie jegc
bylo naprawde nieustanna Czynnoscis
pIlne, skrzetna 1 wysoce pozyteczn'
tax - dIa indywidu6w, jak ola og6
h, re olbrzymia fortune swa ME tylC
uwaiai jakby "a swa w~yiaczna VIA
snos6 niepodzielna, lecz wiaSnie sta
raj sic z niej ~wydzielaG spore dziaiy
innym - W najszerszem sl0wa tegc
Enaczeniu, dzialy to bardzo inteli'
gentnie urzadzal. a wielkich swoicf
korporacyi, kt6re stworzyf - nit
lyle wlascicielem sic mienii 1 uwa'
zaI, jak raczej jednym z u~dzalowc6w
dyrektor6w, ME wykorzystujac swe.
nprzyWilejowanej ~~pozycyi W spos6t
dcspotyczny - a co tn ter czestO by
wa - dcspotycznie - giupi.
Andrea Carnegie - iyciem cafem
swojem, czynnem, tw6rczem, pre-
ogromnie produktywnem - naleiy
do generacyi dawniejszych, kt6re jul
zeszIy z widowni tutejszego kraju
dzisiejszego czasu: byl on jednym Z
tych, kt6rzy budowali kraj ten, jego
przemysi kolosalny, jego bogactwa
nieprzebrane: Carnegiego korpara--
eye trustu stall, dziefa W kolejnictwie
amerykanskiem - oplotly kraj ter
siecia SYN zelaznych, kt6re jak arte'
rye W ciele, krew zyciodajna rozno.
sra. tax one po kraju naszym niosa
mienie, w~ymieniaja je, krzewia pro-
dukcye wszelkiego rodzaju - So o.
Eywieniem stron wszelkich 1 Stan6w
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
ZAWIADO

Z~awiadamiamy niniejszem Ro-
dakow, IL w paru dniach bedzie
otwarty nowy Hurtowny Sklad,
pod nazwa North West Produce
Co.. mieszczacy sic pnr. S34 n.
Racine ave. i Chicago. = Bracia
Bukowscy- Is
(Ogi.)
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

Rsst organizaeys iscsees mlodgies peg
pka oboJga pkcI " preach ~naokoWySn.
oatryotycznych 1 b~ratnieJ pomoey az
Dodniesienia duchs moralnosel ooS
hvtu W spofeczehstwie. . szc1esoInie
miedzy miodzieza polsk2- Mosna Sapi-
aaf sic ma posmieTtne, Cd lat II DO -;
"a cz{onkow StowarByszorych oax %
WranicEenia wieku.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

rzadzie wytworzyc rzcczywiste real
ne zainteresowanie sic ~biblioteka !
lei ~posiadaniem. Y innych dziel jego
wspomnieG wypada miliOnOwe kon-
trybucye ma zakiady naukowe 1 dObro
czynne: ~wszystkic wieksze 1 wazniej-
SIZE uniwersytety kraju tego maja je.
GO fundacye bogatc, zalozyi osobnq
fundacye pensyjna ola p~rofesor6w
uniwersyteckich, zaIoiyi. wspaniale
uposazone Instytuty naukowe swcgo
imfenia W Pittsburghu / Waszyngto-
| ME, kt6re staIy sic nieposledniemi
centrami kulturalncmi kraju. Ola
celu podniesienia walor0w osobistej
dZielno$ci W narodzie amcrykaiskim
zorganizOwai t. wv. Hero Fund -
fundacye, ,kt0ra udziela nagr6d a
tosciowych IN cByny OsObistcgo po-
S~wiecenia sic, noszqcc wszclkie ce-
rhy bohatcrstwa: ~podkresliC nalezy,
Ii nagrody SO udzielane po bardzo
sCislyCh dOchOdzeniach. W sumach
pienieinych, znacznych wcale, plat
nych w spos0b ~czeSciowy - ME ma
limo celc, iak poza o~patrzenicm ro-
dziny, ma cdukacye, ma posyianie do
szk6i wyiszych dziatwy nagrodzonc-
90 osobnika, Tub jego samego itp.
Podobne fundacye bohaterskie zor-
g~anizowal Carnegie r6wniez i W in
nych kraiach zagranicznych. W o.
statnicm 15tolcciu zaintcresowaf sic
SLIME propaganda pOkoju, dla kt0rej
stworzyl r0wnicz wiclka - miliono-
wych ZasObOw fundacye; fnStytu-
eva tn bada stOsunki miedzynarodo-
we, ogIasla studya / dziela naukOwe
bardzo pOwainc u dziedziny swoich
spraw 1 niczawodnio przyczynia sic
wydatnic do niwelowania umiejetne-
go poict warunkach trwaieSo po-
koiu wSr6d narod6w-na przysziosc
lcpsza. Wreszcie wspomniec wypada
siowo @ zamiiowaniu Carncgiego W
sztuCc: iego ZbiOry obraZow, rzezP-
dawnych 1 nowych So n~ieoszaco--
wanci wartoSci | r6wniez mienic ma
rodu amerykahskiego W kulturalnem
znaczcniu pOdnosza.
4
Ma zakoncZenie dOdamy, liz zadne
dzielO dObre - dobroczynne, miio--
sierne, OSwiatOwe - ME bylO cZ0-
wiekowi tcmu Obojetne, wszystkie
wspicral chetnie i szczOdrzc: osobi-
scie przystepny, w Obejsciu niewymu-
SONY, skromny - byl zasypywany
prosbami O zasiIki ma budOwy kOScio-
low, szpitali, r6znych innych instytu.
cyi I wiele z Mich zawdziecza mu re
NczywiScie moznoSc powstania utrzy-
mania sic.
Wszystko to So szczeg0y piekne
dobre. TIE stanowia trwaiy dorobek-
trwalszy nawet oil p~ozostajqceSo pc
MIN ziota - ~zrobionegO stala!....
To zioto - te stall pozostawia on tn
/ one mu iuz ME wiele dopomoga A.
nadaI, ale panied o MINI, o jego die
ZACH dobroczynnych ia swiadczyc
O MIN bedzie hyczliwie - dtugo W
~przyszle %pokOlenia; totez kiedys pc
wieIu Iatach, kiedy swiatu zatracs sic
zbyt wyrazne, powszcdnie szczegoly
1 rysy postaci jcgo w6wczas ludzie
zapomna, ze to byi milioner-trusto--
wicz, a pamietac beda, czytac beda w
bibliotekach jego imienia, ksztaicic
sic bcda w instytucyach jeGo funda-
cyi, re byi to ~zasiuzony tw6rca wiel-
kiego amerykahskiego przemysiu
znakomity kontrybutor d~obrobytu a
merykahskiego narodu.
-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

MeSoUEe .stGnu Dssedste sHd'
dsuiQ sic " zdGHtA, Se must N
MED zednOc2oa0, HtRauIeSN1 I
pomoZzqdnG PoIskd. -, :
- Woodrow Wilson
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
TRZEWIKI.

TRZEWIKI.
Kupujcie trzewiki jutro - mic
cZekajcie diuzej - ~fabrycZne ce-
ny ida w-Ng0re. My Ofiarijemy
trZewiki i Slipry po dawnych nj
skich 'cenach.
DARNO. - DubeltOwc Columbus
tykIety w cDwartek z Zakupnami
w departamencIe trLewik0w.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
TOWARY

Jedwabiem w~ykohczony poplin-
wszystxie kolory, &C ga IL
tunek, jard .......... HoS
Paskowaty swiss ma fl 1C1.
rauki. 23c gatunek tard AGzS
Materya ma reczniki, czerwona
borta, niebielona, l5c 10ln
gatunek, jard $3.50. AVZN
/ lard szeroki bielony mu- Do
slim. Csc gatunek ,jard HOS
/ lard szeroki. 30c ME- C2c
bielony muslin. lard pc HOS
Piekne ginghamowe sukie nki dla
dziewczat, $50 wartosci 10
DO
Chowajcie Columbus Tykicty.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

RsQd ndTudu prses ndn6d Ola
narodR, Me zgi1EsrR poDieEzchni
WsML i
- Abraham Linc0h
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13

granica, trwoni pieniadze beZ celu /
rzeczywistej ~potrzeby, al przehula ma
jatek. lyle mad stan jegO oficyalista,
kt6ry zamiast mysleG 0 zaOszczedzenlu
sobie grosza ma starOSG, kiedy bedzie
niezdolny do piracy, pozycZa Il lydia,
wyprawia hulanki, chcac sic zabawic.
lyle mad stan I najuboiszy ro-
botnik wydaje pieniadze ma w0dke, a
gdy bieda przycisnie, wtedy dOpiero
rozmysla, mad tenn, re przecie be-
togo wszystkiegO molina byfO sic o.
bejSG. Navel iebrak nieraz cd ust So
bic odejmie, by maple sic w6deczki. l
dlategO nar6d nasz jest ubOgi, dlategO
ma paIcach moina pOliczyG u "a ludzi
bogatych.
Me talk postepuje niemiec albo zyd.
Oni nigdy ME wydadza grOsza, zanim
sic dobrze ME namySla, ely to, co ku-
pia, przyniesie i'm jaka kOrzysc. Daj
biednemu iydowi setke zaiOzy
OH zaraz jakiS handel, zacznie pracO-
wac, | DO kilku atach bedzie ,,panem
kupcem". Daj naszemu biedakOwi set
Ike - straci Oh glove re szczescia, ]
gdzies te pieniadze talk mu sic pOdzie-
i4, re sam ME bedzie wiedzial, ma co pO-
SLY. A dlaczegO? 30 gdy iyd dostanie
pieniadze lyle talk samO, jak zyf pred
tenn, Oszczedza TAX same "a nasZ majac
wiecej p~ieniedzy. zaraz wymysli sObie
wiecej pOtrzcb. Juz mu sic zechce | le-
piej zjesG. i lepiej sic ubraG, i kupie
to i kupiG owe / wiele, wiele in
nych drobnych rzeczy, bez kt6rych pred
tenn doskonaIe sic ObchOdzii. Wszystko
to mole bye zrobione, ale dopiero wte-
dy, gdy pieniadze p~rzyniOsa tyle- ~
sku, re MONA bedzie sObie ma to pO-
zwoIit. Tymczasem my czekaG ME chce-
my, pOzwalamy s0bie ma wygOdy, przy-
jemnosci, a pOtem patrzymy - niema
pioniedzy, rOzlaziy sic.
Al strach bierze, kiedy sic pOmysli,
iak my ami trOche ME dbamy o jutrO.
JakoS to bedzie! - powtarzamy sObie.
l to - jakos to bedzie! - jest maj.
gorsze. Kiedy W heszeni pustki, a wy.
padnie wyprawi6 ja4ies chrzciny, czy
wesele, ME zastanawiamy sic diugo, pO
wiadamy - iakoS to bedzie i pO-
iyczamy. A T. czego Oddasz? Zarobisz?
Alei sl1ariysz sic, re ME mozesz mic
zaoszczedzit. DO wszystkO. co ~zarobisz.
idzie ma iycie! Czyi pOtem ME bedziesz
potrzebOwal jeSG ami ubrac sic, lecz
wszystko bedziesz odkIadai? Oj ME,
pewnie! ZaiOiyG sic molina, re ably Cd
daG ten dug, zrobisz nOwy. A jezeli
nawet bedziesz TAX O~szczedzaf, re zbie-
rzesz z wlasnego zarObku ia zaplacenie
diugu. czy pomyslaIes, lie take Oszcze-
dzanie ,OdAawianie Scbie rzeczy po-.
trzebnych, mole ci z~aszkodzit? Czyz
warto ola chwili, ola jednego wieczora
przyjemnoSci naraiaG sic ma lyle ME
wyg6d? A lie tie niewygody bieda
przyjda 20 takiem zyciu mezna bye
pewien. Me ,.jakoS" to bedzie, ale be-
die zle..
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-08-13
UWAGA
Ten skInd Otwnrty jest do otej
wiecz0r w cEwnrtek.
UWA0A.

UWA0A.
WszyHtkie tOwary zakupionc u
tai do wysyiki do EurOpy, bSdS
zapakOwane dnrmO, GOtOwe do
wysinnin. Me liczymy "a REV.
niane nIbO papierOwe pudia.
South Bend news-times. (South Bend, Ind.) 1913-1938, 1919-10-24

bers AT the close OF the social hour.
Mrs George Secor. 207 ". Marion
ST. viii be hostess Nov Is.
The regular business meeting OF
the Harmony Reading circle was
held az the home Of Mrs. j. Berger.
sixth ST.. Thursday afternoon. Nine
members were in attendance Plans
were formulated for an all-day
meeting which will be held at the
home Of Mrs. c. n. Defreese. $40 <.
Taylor St. Nov. l..
The Mothers club held its regu-
lar meeting Thursday afternoon at
the home Of Mrs. G. l. MiIlhOuse.
707 " Colfax av. A social hour
and refreshments were enjoyed by
20 members. The next meeting will
be luncheon 70 be held in two
weeks. The place TO be announced
later.
South Bend news-times. (South Bend, Ind.) 1913-1938, 1919-10-24
Revelations of a Wife
Their Second Honeymoon
Nv ADEJ CADDIC0N

the dog were. beside nay own. the
only sounds / heard except OF
course. the sweet familiar noises Of
the woodland which stretched on
either side OF the road
Into the Woods.
The road was deserted. save for
Pete and me As far a. I could see
in front OF me not q person or even
AN animal was visible. / turned and
looked behind me There was the
same emptiness. save that far in
the distance 4 horse. whose rider /
could scarcely see. SO far was ne
away. was cantering along the road.
There was nothing in this TO
cause me alarm. for / had seen doz-
entS of equestrians passing our
house during \the spring days But
my nerves had been so shaken b%
the espionage of my new neighJors
that / saw hidden observer of my
movements in every bush. ] resolv-
ed TO keep "A wary eye out for the
horse man until he passed me- as ne.
OF course, must do very shortly
But that was just the thing he
didn't do. although whenever
turned I could see him still on the
road. a little nearer than he had
been at first. but still al such a dis
lance that I couldn't distinguish
either his features or the outline Of
his figure.
His horse was evidently a spirited
one. for / could see the ANNA
prancing impatiently The rider
was evidently putting him through
his PAGES, as if the road were
railed-in training ground
! don't know from whence came
the sudden impulse to edge nea~er
the woods TO wait until the horse
and rider were turned away from
me. and then TO bolt into the v Gods
at the side Of the road and 10
crouch down with Pete i'm order to
see the borseman when he should
como past our hiding place
South Bend news-times. (South Bend, Ind.) 1913-1938, 1919-10-24
Personals

Mrs Lyman Bracket. of Roches-
ter, Ind. is visiting Hon. and Mrs.
r. c. Stephenson. 2O3 North Shore
dr.
Miss Henrietta and Miss Pauline
O'Brien returned TO their home
Wednesday after a three weeks visit
with their grandmother. Mrs Pat
rick O'Brien. 732 W washington av.
Miss Marie Voedisch. 1927 Por-
tage av., returned Thursday night
from Chicago. where she has been
visiting since Monday.
AIRS. +. : Fish Of Sunnyside. has
gone TO New York for the winter
Mr.. and Mrs. r. NJ. Sanders and
daughter. Virginia, 1917 r. Jefferson
blvd. nave gone TO Milbrook. y. y.
where Miss Sanders will take "A post
graduate course in art at Miss Ben
nett's school Mr.. and Mrs. Sanders
will also visit their son. Daniel who
is "a sophomore in Harvard univer-
sity, Cambridge. Mass. Before re-
turning home Mrs. Sanders will visit
her former home in York. Pa.
Mrs Henry Sandhovel and daugh-
ter. Miss ora a. Sandhovel. 500 For
est aV.. have gone TO California.
where they may reside permanently.
Edward G. Toner. of Anderson.
Ind. was a visitor in South Bend
Thursday.
Mrs. Paul : Raglan OF Indian
apOlis is spending several days with
her parents. MIR. and Mrs. Arthur Il.
Perley. 707 r. Madison 81.
Mrs. s u. Moran. 500 LaWndale
av.. has returned from several
days visit in Battle Greek and Jack
son, Mich
South Bend news-times. (South Bend, Ind.) 1913-1938, 1919-10-24

The Nonpariel club was entertain
ed Thursday afternoon by Mrs. j. w.
Becker. 122 5. Chapin ST. During
the business meeting two new mem
bers were admitted TO the club. Re
freshments were served 10 10 mem
South Bend news-times. (South Bend, Ind.) 1913-1938, 1919-10-24

Mrs. a ?. Perlev. 707 r. Madison
ST.. was hostess Thursday afternoon
TO 30 members of the Circle of
Mercy. Routine business was trans
acted. The next meeting will be held
Nov. s with Mrs Julia Lane. 637
r.. Bronson ST.