Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-12-19
Z Okazyi MianoWania
PoIskIoh KardynaI0W.

Jak pOdane w tegotygOdniOwem
wydaniu wtOrkowcm naS2cgO PiSma
t~eIegramy doniosly, Papici Benedykt
zamianowal na Ostatnim tajnym
KonsyStorzu siedmiu nowyCh hardy
naI6w, miedzy mimi zaS dwu Pola--
k6w, Xxx. Arcybisbup6w K~akCwskie-
60 i Dalbora. u racyi tel pragniemy
dziSiaj w kr0tkOSci przynajmniej Ia
znajomiG Og6l naszych Czytemik6w
tax Z Sama inStytucyQ kardynaIstwa
jak i Z dOtychczasOwq jej historya w
Polscc.
Naive kardynal0w nosza duchow-
nj KosCiOla katolickiego, stojQcy gO-
dnOScia najblizej Papieia | stanOwia-
cy jegO senat i radc przyboczna. "
razie Smierci Papieia czy tez opr6z--
nienia Z jakiego innego powOdu Sto-
Icy ApOstolskiej, Oni dokOnywuia
wyboru nastepCy Sw. Piotra. Odzna-
ka ich jest str6j i hapcluSz purpurO>
wy.
Kardynalem dawniei n&Eywal sic
kazdy biSkup, kapian i dyakon, kt0-
ry, sPrawujac prIy jaEimS koScicle
poWicrzonym sObio uTZad, byi TAME
jakoby przymocowany, OsadzOny lin
cardinatuS" (od laciiskiegO slOwa
cardo - zawiasa). q poSr6d wszyst-
kich kardynai6w wyjatkOwe co do
SodnoSci n,iejsce Zajmowali zaNNszc
kardynalowie CZyli duChOwri kOScio-
low rzymskiCh, q to Ola pOwagi i GO
dnOSci StOliCy ApOstolskici, stanowili
BOWEN najblizSze Ot0cZCnic Siowy
EOSCiGla katOliCkiegO. 10 OwegO Sc
natu naleIeli kaplari znakCmitSzych
kCSCiolGw miasta Rzymu, u nadto
sieGmiu dyakCn6w, kt6ryCh Papici
Fabian W trzcCim wicku UCHS I'll prZc
Ioionymi Siednliu dOm0w (pO jcdnym
w kazdcj dziclnicy rzynlSkiej-(dia-
contact, przeznacZonyCh na schroni-
ska ola ubOgich i Chorych. W wieku
dziewiatym do Owego Scnatu do}acZe-
nj zOstali biSkupi miaSt OkolicZnyCh,
poczatkowO oSmiu, n p6znicj sIe&ciu.
ObOwiaZani 81 Oni stale micShkaG W
RZynriC i raZcm Z inuymi kardynata-
mi hyE pomoca Papie6owi tak W spra-
wow @ju Sluzby Bozei jak i w zarza-
die EcScicIa, wIasne ZaS ich dyece-
I'VE, Earizo zrcszta niewiClkic, poZo-
staia pod zawiadywaniem wikaryuSzy
generalnych. Nadto do grona kGrdyna
low weszli czterei dyakOni kOSCioia
IateranenSkiegO, nOszaCy NAIVE ,,paia
tini'' ola odr6znienia iCh do pOwyzci
wSpomnfanych ..dyakOn6w''. WOg0le
icdnak stan liczbowy kollegium kar-
dynalskiego wahaf sic dose diuSO, az
wreSzCie Papiez SyXtus Y. pOStanO-
viii, re ma ich bye 40, a mianowicie:
so Observation-Disclosures, - kardy-
nal6w-dyakonGw i 6 kaIT:ynal6w-bi-
skup6w. RZadko iedGak tylkO kicdy
kollegium kardynakkie jest skOMl--
pletcwane, n zwykle kiika, albO ma
wet kilkana&cie mieiSc jest nieObSa-
dzonych. EardynalOwie kaplani i dya-
koni nazywaj2 sic cd swegO tytuiu
czyli keSciola w Rzymie, bcz wZgl@du
na dyeCezye ~pOwierZOne iCh picCZy "
innych krajach Swiata.
Co sic tyczy POlski, to przCb dug.
czas ME miaIa Cna wcale zadnegO
kardynala pomicdzy swymi synami.
Pierwsza rzeczywi@Cie pOlska nomi--
nacya i ola Polski byla k~ardynala
Zbigniewa Olcsnickiego. Byl o MAJ
tax znamienity, re zwracal M Sic6ic
uwage powszechna ME tylkO w Poll
see, ale W caiym KoScicle katolic--
kim, ale zy} W czasaCh, gdy KOSci6!
ten byf bardzo ro2dwoiony. rOzdzie-
lOny sam W sobie i dlatcgo SWAT ka-
tOlicki sic wahal, kCgo Z kilku r6z-
nych wSp6fzawOdnikGw do wladzy IL
mac "a prawdziwego namieStnika