davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12

wAsiIINgTON May H. Navy
department officials said tonight
that the C-b. tho latest built Amer
ican dirlRible. would leavc Montauk
Point soon for test fligh, to New
foundland a-,.-As to the possibility Of
using the alrship for n trans-At-
tAnuc flight officials refused to com.
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12

GEOLOGY STUDENTS ARE
AT'W0RK IN ARBUCKlES

Special " The World.
NORMAN, oklh.. May it.---one
hundred and nifty geology students
OF the University of Oklahoma are
spending this weekend doing prac-
ticsl work In the Arbuekle noun
tairs near Crusher, Okla Another
section Of about the same number ~
students will visit the mountains
next weekend. A permanent camp
for the students IN being cnnstruot-
sd In the mountains by the uni
verpity
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12

~ The Associated Press
PARIS. MAY 1.-THE Russian
commission In Parts of which
Prince Lvoff ls chairman. has pro-
tested to the entente powers against
The unconditional recognition Of
Flnlunds independence on the
ground that Rusaias consent must
he obtained before Finland can be
legally separated from the Russian
empire.
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12

CAMP DIX. ". j.. May II Mai.
Cen, Hush /. Scott who had been
IN charge of the great army mobii-
isation camp here since December.
1919. was today succeeded by Gen,
Marry c, Hale. General Scott VIII
take up his duties as member OF
the Indian commission
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12
Diamonds Stolcy,.

NEW YORK. MAY II Theft Of
i10O,o00 In diamonds from the I'M
porting firm Of Neycrowlh Broth
ers was reported by the police to-
night
The Morning Tulsa daily world. [volume] (Tulsa, Okla.) 1919-1927, 1919-05-12
Allies Attack .

ARCHANGEI.. May 1.-THE al.
He'd Siver fiotilla has taken the Of
fensive on the Dyina and Naxa riv-
ers The flotilis bombarded TuRas
on the Dyina, and kitkks on the
vaxa. .
The Denison review. [volume] (Denison, Iowa) 1867-current, 1919-10-15
Powerful Sturdy
:. and Simple

Mechanically the Cleveland Six is OF extraordinary uness and
simplicity throughout 1t is distinctive 1t has refinement of
ton not commonly found in owprced cars.
The wheebae than ample permit of the most pleasing
body designs and provide adult
the extreme of comfort with pitch cushions and lots of
leg-room. ,
that takes the loaded flying the hills and speed that
would wish the roads and highways Power
flexible responsive the slightest touch the throttle that those
us who have driven know there indeed
that compare with a all.
And this other 1t is the exclusive Cleveland Six
motor designed of the Cleveland Company built under
their supervision in the Cleveland factory.
The Denison review. [volume] (Denison, Iowa) 1867-current, 1919-10-15
Skill and Sincerity are Built
Into This Car .~s .

The Cleveland Six the of spenddy experienced
the design and making of fine who have contributed their
and skill the building Of Americas
finest gqualy the Cleveland expression Of the best
ideals the world dependable transportation and
recreation 1t is really unusual 1t brings genuine motoring
within reach thousands who have wanted such 1t
brings motor-car quality low price.
The Denison review. [volume] (Denison, Iowa) 1867-current, 1919-10-15
THE new Cleveland Six is here,

Today splendid plant, the last word modern
and method this built YOU Managing this great
directing all its departments guarding operation
OF whose sincerity Of purpose of excellence
in their
The Denison review. [volume] (Denison, Iowa) 1867-current, 1919-10-15
Test Cars on the, Road
Three Years .,....-,

The Cleveland finished product There suggestion Of The
experimental public the who
ceived it and developed the Cleveland perfected
Cleveland undergoing
Two
the ready for production But the coming the
land
The Denison review. [volume] (Denison, Iowa) 1867-current, 1919-10-15
CONDENSED SPECIFICATIONS


rpunlppo
CAR Stromberg
andev
type
Thinker Bearings wheels
srearw
'i"fee "s
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05

sumicnia. Prawo Swobodnego wyznawania reIlgll
wymierzyIa Rzeczpospoita szerOka i ~szczodra do
MIA ma pami2tnym sejmie acknowledgement r. 1873,
kt6ry we wspanialy sposob zadokumentowa1 poll
tyczna i kulturalna Polski dojrzafoSc. W chWlll,
gdy ma zachodzie szalal fanatyzm, a 6w s{awny
,pok6j' augsburski, kt6ry orzekf, IL wiara ksiecia
ma bye wiara poddanych, zdoia1 doprowadzic ma
kr6tko do porozumienia sic dWoch tylko uprzyWl-
Iei0wanych wyznan, wiekopomna uStawa seJmoWa
polska DE pace inter dissidentes" Z 28 stycznia
1873 +. wsp6{czesna niemal nocy Sw. BartSo-
mieja - r6wnouprawniia wszystkie wyznania W
kraju i orzek}a, re bezwzglednie Mkt w Polsce ME
mole bye probationary z powodu swoich przeko-
nan religiinych. Poiecie tolerancyi rellglJneJ we
szFo do konstytucyi Rzeczypospolitej, sta4o sic jed
ia z ustaw zasadniczych, ktora kazdy krol zaprZy-
siega} odtad PREY obejmoWaniu w}adzy. SWoboda
wyznaniowa, przys}ugujaca de jure tylko szlachcle
i mieszczanstwu, de facto przyslugiwa}a r6wnlez
chlopom, kt6rych ACKNOWLEDGEMENTS pomi-
nawszy oczywi5cie wyjatki, nawet W Okresie nal
wiekszego wzrostu Reformacyi ME unusual do
prz~yjmowania swoiej WARY, jak sic to wszedzie
w6wezas dzialo. ABLY kego do zboru niewolono -
m6wi pisarz polityczny polski XVII wieku ably
penowano (~karano), IL tax wier7yc ME chce jake
pan, albo il do koSciofa chodzi, to nigdy ME by&o."
(Rembowski ,.Konfederacya i rokosz").
w Europe, ~zalanej potokami krwi podczas
woien religijnych, Polska wygladaSa iak wyiatko-
we, bezprzyk}adpe zjawiskoS).
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
u CLEVELAND, O.

Tomiczowa H., zam. CS0S Prospect
ave. ~przechodzqc z ~siostra swoja
przez. tor kolejowy Ia krzyzowce
New York Central, zosta}a ma miej-
Sou zabita przez nadjeadzajacy po-
ciag, a siostra iei odrzucona ma Cd
leglosC 90 stop bez odniesienia po-
waznieiszych obrazeh ciaia, opr6cz
p~odrapania.
- SOb6I Jan, ham. pnr. 06O1 An
derson ave. podczas walki ~uliczneJ
z swoim kolega stracil nos wskutek
glebokej rany cietej, zadanej mu
przez W~alczacego z MIN kolege.
- Mai MARGIN, zam. pnr. 1865 +.
57th str, s~trzeiil do siebie z rewol-
weru Z rozpaczy "a iona, kt6ra go
opuscila. Rannego odwieziono do
szpitala St. Clair.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
DO WIADOMOSCIl

wszystkieh IntereSantOw p~njuprSei-
nieJ DrOslmy o PrsestrEeSanie ponis-
BEyeh wRkns0wekI
Biura AdRainEstrReyi nnsGej otrarte
- przez dzien euly Cd EodNtny S-me3
srnna 10 1850 wieczOFem CO dnlas .
u~yJEtkiem niedEisI 8 S1ySJS krajOuyeA
8b~oStRsuJReyeh.
1srEadca PIsEnW massage prsytnuJs
f~ntrresaat6w co 9nhI ~ GODzlSACH
POPoEUDNI0wYtH cd 2-EIsJ do S-tsJ
- . ~wyjatkieHi Gob0t.
RedRkcya dIa I~Bterrsantow otwar
test TGLKo W GODzINACu RANNYCA
- Oh GCDzINH 1880 DO GoDEINV
IIt35I PO Roladniu tyiko m s~pecyRlne
umOWq.
RedaLtor Nz~1elu- przSJnutS Int
Z 20 GOSLiNIE 1S-teJ
PRED POiUDNjEN.
UpraEzR Sir q To n~rosno4ci UsEelkfS
UprRWy . Redakeys 1nfatUiat PGsEsI-
ME, DO m kenver~Scye dsuSae nte laa-
ny ezhsuI tC!IO " ~PTawAch SheEeGcl-
EielEzej vast o"7ei~tJch' iGS ME eajS-
eych EIe EaTatUit zUisfle dr0SS kO-
FtabSndeneSI - proyiny IaWtS sic oao-
biEcic. sscbUwHSRc ma ~WEElSGAie, 40 o.
kaiO EodziGy I1-tei EamykanaJ ERaets
. NrsEyESy najbarGsiej jestsSny Wtsdy
E~2truSaleaE
Karrs oaHaent0w u~prnszsry stauo-
wee. aby PtS1'i CONFERENCE.-THE -
AEsTET, LCB Ma MASzYNIE. NIH
gIHT SCIsIlWIE I TYLkO Ma JE-
DNEJ STRONIE PAPIERC.
JeaI utNOry JRkIekotuiek ME ma1a
bye oEIoxzone, pOchlania Je - ko<a
redakeyinyI Iesli pO&Sdane 80 do s~rO-
IN, " r-xl- ME 0ElCSZSnln, naieky 90
wYRAZNIE ZAENACzYC Z 1AhACzGC
ENACzEk POCLTOwY Ma zwRorNA
PRZEBGEK8.
EadHych komuHikatSw 10 c=iosxenia
aIe naie1y PrESsyiac na knrtkaeh od-
krytych; ZADNECH TEE ME 'PR3YJ-
hCJE SIZE KOMUNIHACNk
NICzNTCH - ehyba " wyJatkoNyeh
w~ypAdkaeaI r0unIrA OEiossea, dotyeAS-
eYch Fnehu W tOVVnTzyHtwRch teleIoni-
eERie nie PrEyJnu5eF-y.
wsEelISie SgtoSEeBiR nalesq do DHtS.
"a oElOEzeh W AdmfnIAtrnsJi tara Ele
a uieml INyrarac nniSay.
Po~dxEek0wRnia - wSZELKHGO rN-
AraJu, R~EHOLUCYE POLL
TNE6NE I &. .. AaISks 10 DstAhu oSto-
sEeA.
wsssTkie korespOndens-e. EawiadO-
nAeRin 4 Z. ,. musAa bye podpissne -
peinem nREuiskiem wraH = adresem pc
sxacegoI heEimIennyeh, luh podpis1RyeA
ao~myilnikieu, aIbo wresscie Bio vrena
.KOmIteT" - ko~munlkncyI. nj kOEeS-
SSndeneyI ME EnRieaHezarsy.
st~nnoWeEO ME oEtnsnRny NADNYCH
.BALOUTr. nal wyeiecHek. Iub -piksf.
row., CR8ADZANYCH w NIEDZIELB.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
u 4 T MICH

Ma'a c6reczka Karol0w Bladec-
kich. z pnr. 1902 Wenonah ave. pre-
jechana zostala pr2ez tramwaj j ma
miejscu zabita, bedac przecieta pra-
vie ma po'owe. Oiciec / matka byli
Swiadkami wypadku i ojciec VI roZ-
draanieniu wskutek utraty dziecka
chcial wywrzeG boleSc serca ma motor
manic. lecZ powstrzymany zoStal Uu
gwaltownego kroku przez obecnych
seslaGfw. Zawolany koroner uznai
potrzebe przeprowadzenia sledztwa
i wybra} sedzi6w, kt6rzy maja PREY
czyne wypadku zbadaG | wydaG sad;
czy kto byl winnym Smierci dziecka.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05

Caly okres czasu, poczawszy Oh
roku 1914 do 1919 - stanowil ME-
jake nova epoke W przemysle We
glowym, W kt6rej rok 1917 odegrai
najwazniejsza role, DO byl najbar-
dZiei chaotyczny i monumentalny W
historyi przemysiu z powodu wypo-
w~iedzenia wojny przez Stany lied
noczone.
Wskutek bezprzykladnego wprost
zapotrzebowania, W roku 1917 wy
produkowano ~551,790.563 ton mick
kiego wegla, czyli blisko 10 proc.
wiecej niz roku poprzedn!ego. Pro-
dukcya twardego wegla wynosiia W
lynne roku 99,611.S11 ton, czyli 0
1871 proc. Wiecej niz W roku 1916.
Razem wyprodukowano zatem pre-
szlo 650,00O,000 ton twarde2o |
miekkiego wegla. w tym celu "a
trudniano W kopalniach miekkiego
wegla 603,143 g%ornik6w, a W ko-
palniach wegla t~wardego 154,1'4
g6rn,k6w. Okazalo sic, re mimo po-
boru do wojska, liczba g6rnik0w W
kopa!niach miekkiego wegla W roku
1917 prZewyzszala znacZnie liczbe
g6rnik6w W tych samych kopalniach
w roku 1916.
Znaczny postep daf sic r6wniel
zauwaayc po zaprowadzeniu oSmio-
god-innego dnia piracy I TAX, W roku
1916 W kOpaln;ach miekkiegO We
'gla, gdZie dzieh piracy wynosii vie
cej. niz osiem godzin, zatrudniann
blisko II proc g6rnik6w - podczas
gdy W roku 1917 liczba ia spadla do
q proc. R6znica ia byia niezawodnio
wynikiem zredukowania godzin pra-
cy W Stanach Kentucky, Maryland,
Pennsylvania, Tennessee, Virginia |
West Virginia - prZewaanie W ko-
Dalniach nieunijnych.
Ctekswa jest take statystyka'
wykazujaca stosunek iloGi wyGoby-
tego wegla do gruho&ci pok]sd6w.
" roku 1917 w%ydobvto przesz'o
30. 600. 900 ton t~wardego weGla Z po-
k'ad6w 0 g%rubokci trzech stop.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
= HIFFAIO. y. Y,

w sqdzie miejSkim skazano VIA
dySla va G6rkicWicza, 5S4 Perry st,
ma so dni wiezieni2 "a naruszen.e
spokoju publicznego i napad. Rzu-
cal on kamieniami ia idacych do
piracy W stalowni Union Furn. Co. Ill
dzi. Dwaj jego bracia kdwaj przyta-
cieie aresztowani jednoczesnie, 10
stall wypuszczeni la wolnoSG Z bra
ku dowod0w. Taxa sauna kara spot
kala Lud. Milakale, 9S Red Jacket
ul., s~traj,..2ra stalowni Donncra, Nt0
~ napadl ma iamistrajka [snacego
Mocha. .496 Peckham u. i pobi! 90.
..- Truck ciczarowy, kicrowany
przez Edwina krummel Z pnr. l'l6
Seneca ul. skrecajac nagle W celu
unikniecia wiekszegO nieszczescia.
uderzyi W slup telegraficzny. Maszy-
ma eksplodowala a ogien powstaiY
zniszczy{ czeSciowo automobil. Pa
sazerskie samochody r6wniea zostaly
2niszcZone.
Najgorzej z wypadku wyszed! $50
fer trucka, szklo z maszyn poka!e--
czy}o mu rece Pan Kiionka i Yak
uszli Gallo.
Roczny synek pahstwa Starow
skich. SO Lewis uI.. Antos, kapiac
sic wziaI W raczke puszke Z 1ugiem.
a mySlac, re to cukier, Zjad} odrobl-
Zmari on Pc kilku g~odzinach.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
Antoni Cho1oricVvsii.
Ouch Dziej0u PO|ski,
CwyGac.ny Przsdruk dla ,DzionnikA ChieaEoskIsEo'
xastrEe&onyJ
Gag oASzy.

Nawet Jezuita polski, Skarga, pc kt6rym najmniej
lnoznaby oczekiwae jakichkolwiek w~zgledow ola
innowierc6w i kt6ry zwalcza ich plomienna wymo
wa, ME VIOLA o represye, lecz ogarniety nastrojem
powszechnym, 7m6wi: ,,Z}e odszczepienstwo, ale
krew mia" Podobniez inny wysokiego stanowiska
duchowny katolicki, ks. podkanclerzy Myszkow-
ski, kt6rego siowa zauwaza Kubala est. Ore
chowski") - ,,pfyneiy jakby z pod serca ca}ego
Earodu", zacheca: Rome rozumienie p;sma MECH
ME maci miiosci miedzy nami, niechaj ME uraga
jeden drugiemu a kazdy PREY swojem rozumieniu
~zostaje." Kanclerz koronny Jan Zamoyski wyrzekf
typowo Neutrality-suspicious. ola ducha ~polskiego
sOwa: ,,Kiedyby to mogio bye, abyscie wszyscy
byii papieznikami, daIbym "a to poSowe zdrowia
mojego, zebym druga poiowa zyjac, cieszy4 sic z
tel swietej jednosci. Ale jesli kto bedzie wan
gwaIt czyni{, dam wszystko swe zdrowie PREY was,
abym IA te niewole ME patrzyf
Obok faktycznej, zyskali innowiercy polscy
tAk1e ustawodawczo zagwarantowana wolnoSc
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05

wyzszych pytaniach, r6wniez wiado-
moSci o Rodakach, przebywajacych
W okolicy pOlskiej, W osiedliskach
w~iekszych i mnieiszych, gdzie jednak
parafii niema; wreszcie przypuszczal-
ME dokiadna date przybycia Polakow
DO danej okolicy.
y
Many nadzieje, IL prZez ducho-
wienstwo podje!a statystyka da istot-
lie rozultaty pomysIne / je5eli ME
natychmiaSt zOstanio zeStawiona mai
dokiadniej we wszystkich szczeg6-
ZACH, to iednak W kazdym ranie be-
dzic odrazu tel d~okladnoSci najbliz--
sza, u w kaadym razie da nan pewna,
realna podstawe do naSzyCh tutej--
sZyCh rachub | plan0w M prZysZlOsC;
da nam poCZQtek powainy takiejrsta-
tystyki. kt6rt oczywiScie trzeba be-
die prowadziC dalci syStematycznie,
uzupeiniaG iq i wykanczac, azeby ME
zanietlba6 i ME zatrocic tego, co sic
nareszcie tcraz mohc przecie zrohi pc
tylu latach Oczekiwai / prob nieuda-
iych. Zyczymy jak najprZychylniej tel
statystycc - robocie tel dopom0dZ
rragniemy - lie tylko zdolamy, a
Przcbicgiem iei i wynikami intereso-
WAC sic Erdzicmy 'ywo, informujac o
rzcCzy tel spoIec2eistwO j zaChccajac
ie ku iak najzywsEci wspoipracy w
doniosfcj tel Sprawie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
Wobec tych obyczaj6w ludzkich, wobec praw

Wobec tych obyczaj6w ludzkich, wobec praw
i swob6d, jakich nar6d polski uzywa4, ~zwraca}y
sic ku menu z sasiednich a nawet dalekich kra-
low oczy wszystkch, ktorzy cierpieli "a przeko-
mania ~religijne. Tuz pc nocy Sw. Bartfomieja hu-
gonoci we Francyi domagaja sic, ably krol francu-
ski poszed} "a Pexemple de Poulogne." Erazm z
Rotterdamu siawif swobode mysli W Polsce, mo-
wiac O kraju naszym, re jest ,jedyna oJczyzna
tych, co maja odwage bye uczonymi." W okresie
wrzenia wielkiej Reformacyi zamieni}a sic Polska
" asylum ola przeSladowanych ma Zachodzie no
watorow. Dzialali tn wypedzeni skadinad wybitni
refor7natorzy obey: Ochino, Stankar, Statorius,
Lismanin, Lelio i Faust Socyni. Gale sekty szuka-
1y tn bezpiecznego schronienia pola d~zia}ania. Cd
lam husyt6w, Bracia czescy, po>wygnaniu z Czech
schronili sic t1umnie do Wielkopolski w roku 1913.
Jeszcze W XVII w., podczas p~rZekwitu tolerancyi,
ma zachodzie Rzeczypospolitej wzd}uz granicy
orandehburskiej Slaskiej osiad1o mn6stwo Mem
COW, kt6rzy W g~o5cinnej Polsce kryli sic pred
pr~ze$ladowaniem "a Ware we wiasnej ojczyznie.
P0sniej t. wv. starowiercy ~rosyjscy. scigani przez
carat, chcac swobodnie wyznawac swa Ware, pre-
~ Obch6d czterechsetlecia reformacyi W
Polsce, odbyty W Warszawie W r. 1917, Otwarty
zosta} przez m6wce-ewangielika s@owami: ,,Chce-
my wybiedz mysla do owej. krainy szczesliwej,
kt6ra obywateli swoich najwieksZa ma swiecie da-
rzy}a wolnoScia, do dawnei Rzeczypospolitej pol
skiej. $50"
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
I Polskiego Biura.
Foreign Language Governmental In.
formation Service, Polish Bureau.
ia East 2Sth St. New York City.
Dobrobyt u zdrowie narodu.

w ulA6 IOdD l.. ~
!, obywateli danego spoleczenstwa, czy
narodu ME polega jedynie ma pod
stawach czysto finansowych. Zdro-
vie, wygodne warunki ekonomicz--
ne, rozwoj prZemysfowy, stale / do
bre zajecie, a przedewszystkiem wy
soki stopien moralny OTTO So Pc
wne i slime podstawy og6lnego do
brobytu | silly narodowej.
Ub6stwo jest choroba zarazii--
wa, n~iebe2pieczna ! dziedziczna. Me
dawno. ma konkursie W New Yorku,
wazono tysiace dzieci, z ktorych
przesz}o 80 proc. ME mia4o odpowie-
dniej wagi. Powodem teGo sa:. ub6-
stwo, brak pozywienia, czesto brak
! rodzic6w, a co "a TEN idzie ma
lezytej opieki. Kto temu winien, re
te malenstwa cierpia?
W pierwszym rzedzie winni TO-
dice, czy opiekunowie, lecz trudno
wIa$ciwie ich winiG, jesli oni sami
! ayja W ub6stwie. Ot6z wnikajac gle
biej W istote rzeczy, spoieczeistwo
same lest temu WHINE i "a to odpo:
w%icdzialne.
Ro~zrzutnoSG tych, co maja "a du-
70, brak zmys!u oszczednosciowego y
tych. co maja maio. siowem, zycic
nienormalne ca}ego spoieczenstwa
wytwarza warunki przykre i DOcia-
! saiace "a SODA smutne konsekwen-
eye.
W roku 1910 przesz}o ~5,273.346
meaczyzn. kobiet ! dzieci zg'osifo sic
o Usparcie do Publ!cznych Instytu--
cyl Dobrcczynnych.
CtrZymanie tych instytucyi w tych
%warunkarh kosZtowaio sp~oleczehst-
Ewo 1oO.SO4.4S6 Tdolar6w. Suma ia
bvla wydana niezaleinie cd prywat-
nych stowarzyszeh wzaiemnei pomo!
Cy, firm przemyslowyeh, ~korporacyi
i I1zytulk0w, kt0re wydaly tytuiem
wsparG kolosalna sumo ~5S9,330.624
dolar6w.
W warunkach, jake dis istnieja,
domy ola ubogich daja przytuiek
S4,19S ubog:m, czyli, &c W Stanach
Zjednoczonych 80 ubogich przypada
ma kazde 1000 ~mieszkanc0w. -
Koszt utrzymanie tych ubogich j
wog6le Instytucyi DoDroczynnych,
gdyby r~ozFozyc ma Gala ludnosc Sta
now Zjednoczonych, to ma kazdego
mezczyzne. kobiete i dziecko przeciet
ME przypadalby jeden dollar i diva
dzieScia jeden cent0w rocznie.
TIE ogromne sunny zcstaiy popro-
stu wyrzucoue ma marne. al5oWiem
ME ty!kn. 10 ni4 usune'H rh6s:W.,
lecz owszem, ~pobudzily masy hiedne
10 0alSLtJ LtDl dllby' O''lIDs -
Made zostaly uzyte ma podnie-
sienie przemysIu i polepszenie wa
runk6w za~robkowych tax, ably kazdy
kto mclc pracowac, m0gl mice Cd
p~owiednie zajecie i Odpowiednie wy
nacrodzenie - stosunki zmicniiyby
sic caIkiem. Zwiekszyiaby sic pro-
dukcya, a co "a TEN idzie, zmalafa-
by armia bezrobotnych, co razem
p~odnios}oby ogolny iobrobyt j tenn
samem spowodowaIo zanik ub6stwa.
N~aturalnie wymaganem jest, ably
i masy ]pracujace zastosowywafy sic
do ~warunk6w zamiast ro~zrzutnosci,
oszczedzaly rozumnie swoje dochody,
siowem, potrzeba, ably Gale spoteczen
stwo przyjeIo "a zasade TO haste:
Odpowiedni podzial piracy, Oszczed-
nose - Dobrobyt.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
chodzili wielkiemi gromadami polska granice.

chodziEi wielkiemi gromadami polska granice.
Ten stan rzeczy TRIVIAL diva ~stulecia. w ciagu
XVII W., gdy katolicyzm wzia} ostatecznie gore
mad wyznaniami reformowanemi, ~przysz}y ograni-
'~czenia dawnej swobody innowierc6w, ME by}y one
Jednak niczem w porownaniu z TEN, co p~rzezywa}a
zachodnia Europa. Najwieksze napiecie rozdraz-
nienia religijnego W Polsce wy}adowywa}o sic W
przewaznie b~ezkrwawych tumultach miejskich,
przeciw ktorym zreszta kilka razy uchwalano spe-
cyalne ,,konstytucye 0 tumultach" ktore nigdy
ME zamieni}y sic w donowQ wojne, jakich penO
by}o gdzieindziej. w wojnach kozackch, ktore
mia}y charakter zrazu socyalny a p6zniej ~politycz-
ny, moment wyznaniowy byf ubocznym. ObecnoSci
lego, mianowicie W dalsZem TOzwinieciu sic wy
padkow, mimo to ME mySlimy ami ~przecZyc ami o.
siabiac. Polska sprzeniewierzyia sic iuz w6wczas
swym d}ugoletnim zasadom tolerancyjnyr1, ktore
.znalaz}y tax wspanialy ! bezprzyk}adny ma owe
Gzasy wyraz W us'awie seimowei r. 1873. o lie
.przeciei idzie o dyzunit6w, kt6rzy upoSledzeni
i krzywdzeni przez katolik6w stall sic czynnikiem
ciagiego wrZenia ma wschodzie Rzeczypospolitei,
ME wolno zapominac o podzegajacej roll Moskwy,
.p4ynacej z pobudek czysto politycznych, o draznie-
niu celowem, kt6re utrudnic miaio wszelka akcye
porozdmiewawcza- q tych samych pobudek sasiad
protestancki podsyca} ferment wyznaniowy ma Ia
chodzie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
ZAlo&OnR 1897 rOku.
MACIERZ POLSKA.
TELEFON MONROE 4S03.
GLOWING

LAREAD
Ks. Francisz.k Gordon. Moderator.
Ks. A. A. K}owo. Wice-Moderator.
Wotciech F. SOSka, Freezes.
Antoaina Bsranowska. Wtce-preZeskA-
WoJciech NenklcAi. W.ce-Prezes.
Fomasz 6. Blachowski. SekretarL
Franciszek witkowsSi. Skarbnik.
stanislaw Liczmshski. Dyrektor.
Wladysiaw LopatEo Dv-ektor.
Antoni Mazurk. Dyrektor.
eafonea Urbsnska. DyrcEtorka.
Franeiszka Bieschke. DyrektorkA.
Adv. Piotr p. M!ndak, DOradca Pr2wny.
Berta C. w~ojtAlewlcz. Asyst. Sekr. Gen.
o0DZINH BIUR0WE;
Biuro ZarzSdu Gl6wnsgo stUarts ~
dni powsEednis Cd godz. s-tej rano do
s-teJ wIecIOrsm, ~ soeote do lei po-
ME . WyJatkism soboty)).. Cd godEiny
T-mei 90 S-tsI W nisdzieie I swista
u~rocxJste. b.Sro Jest xamkniste.
= PreEsaas " p0nisdEialkl 1 platkl WiS-
ezOrami cd EOdEIny 7-msj do s-tej.
Wszsikis koresp0ndencye do Gowne-
20 PreIesa aalszy adrsSowac:
wOJCIECH r. SoSKAs
iks5 W.. BTVlsLou str. Chicago, III.
s~ekretarIai " ~PsnisdzialkL wtoskt
ny f-mej do S-tef. Cd 1-szej pSDOlu-
dniu codxiennis. ! UyJatkiem SoeoSy' %
O-tej 80 1-sZst
S~kArbnIka: we wtorkL srody ! pletki
Cd godSIny f-mej do S-tej wieczorem-
TklnaaR1a OPiat. WsIelkis opfaty Do KA-
~ CloWnsj przyjmuJS Kasyer G4oWny
nodczas Eodzln ofiso Hych, Ribo we dnis
" soaEiaAeh Sflsowyeh. sekrstars g.
neralny.
WsEslkIe lIsky nadsyae nAisSy m ~
a SEX retArEA GeaerAlneSo:
F0MASZ 3. BLACHoWSru.
Secretary Polish ALA Natter
g w. DtVtsaSa str. CAAe@SeS M
PTEANSE
Przekazy hAnk0Ws poc4eoWe
GsheskA Money Orders steO nalS1y ~
63AwtaG m OrganlI&cys:
Polish ALMA MATHR
A prxasyAae ped a1esem:
FL WTTk0wBAI
RAsS ". ntytst00 Btss CAfeAB9S -
MACIERZ POLSKA
Biuro ZarESdu Ga6wneeS:
ll5S-S7 W. Division Ubea6
M eEuEs~a USstssS
Chicago, III
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05
ZTEKI REDAKCYJNEJ.

=" hSAlHS POAs 1OSA pSN-SOhei
n wiec w tym wypadku - pOtrafi o.
no najskuteczniej przeprowaddG o.
wo p~Oliczenie sic nasZe i wpiywem
swoim skloni rodak6w w O~rganiza-
cyach i wSzystkich tutejszych zrzcszc
mach naszych do zarzadzenia i dOko-
mania takichle SamyCh pOraChun-
k0w.
Statystyka TAXA - zaznacZamy to
q naciskiem - przyda sic r0wniez
naszej POlonii tutejszej we wszelkiCh
Sprawach naszego wlasnegO tutejsze-
go zycia duchownego / s~polecznego,
bedzie pOdstawa wiclu naszyCh dzia-
Ian i w~ystapien, dopOm64e nam W "a
latwianiu naszych pOtrzeb, W naszej
r]eprezentacyi wobec innenarodowych
zywio!6w przewazajqcych tn liczbq j
wPIywami, bedzie dzwigniq ku po--
mySlnemu refcrowaniu spraw ma
szych w tutciszei Hierarchii KoSciola
KatOIickiego, a tax widzimy, il kO-
rZySCi z dzieia togo, z~rob;one~O do
brze i rychlo - zar0wno ola POlski,
lax III, poIop;; bolo bordzo nnopip,
W tenn przekonaniu XjednOczenie
Kapian6w POlskich W Ameryce StO-
suie do Ducbowieistwa usiIne we
zwanie do wsp6Irracy " zestawieniu
sprawncm. szybkicm | Scislem ONO
wicnei poyyzei statystykiS dla kt6-
rci ulotu.;cDia dolacza sic zarazem
kwestyonaryusz, W ktirym nastcpu--
;oco wvszczer6Injono zapytaoia:
I. Dyecezya
=. Stan
3. Miasto
J. Porafia
;. Rok z~oloicnia parafii ........
q Nozwisko Y. prohosycza
N,zwiqka Xxx. AsyStcnt6w
&. IicZha rcd7in W pGrafii ......
@, Liczha samctpych w purafii
10 Szkola. czy lest lie ma
L,,.o ,y+onrn
:, u. I;c-r d,iooi S,koI,vcbo
10 Ito Iic,,. &C N,uc,rcic,ek"
=. 10 rm,. ,,uczvc;,Ii r., r,uc,v
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-11-05

Przemysl weglowy W roku 1917.
Washington, d. c. - Sporzadzo-
nv podczas wojny inwentarz natu-
ralnych bogactw panstwowych wy
SwietliI w dziedzinie produkcyi We
gla kilka nowych, nadzwyczaj Gle
kawych fakt6w, ktore beda miaiy
ni~eoceniona wartoSt ola przomySlu
/ og6lu.