davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

azeby Niemcy ~posiadaTi "a Re-
mem strategiczne ugruntowania,
to znaczy ME bedzie i'm tam VOL
TO zakladaG fortec, utrzymywac
koncentracyi wojskowych, ME
bedzie wolno odbywac cwiczen
wojskowych, nj wogole przepro-
wadzac zadnych strategicznych
urzadzei. .
Zdaje sic, re takie zaiatwienie
kwestyi owych tcrytory6w jest
zupelnie sluszne i sprawiedl;we,
- re strony Francyi bardzo IL
miarkowane, a Niemcom do znie-
sienna najIatwiejsze, gdyz w .po-
litycznem i ekonomicznem wlada
riu kraje i'm owe %pozostana,
F'rancya odebrat pragnie tylko-
@;ezaprzeczenie swoja Alzacye !
L-otaryngie, oraz wzmiankowany
powyzej basen weglowy mad RE
ka Sarre, dawniej nalezacy do
Francyi - to wiec ME tabor, t.
zwrot tylko, powt6re zas odebrac
.chce basen ten Francya dlatego,
il Niemcy w czasie wojny znisz-
czyli francuskie kopalnie weglo-
we tax strasznie, re ma lat kllka
sd one mic do uzytku ; otwierac
jje bedzic trzeba PREY ca}ej masie
robot kosztownych i diugich, re
zaS tymczasem wegla trzeba,
przeto odbierze Francya swe ko-
palnie dawniejsze i tax dose dfu-
90 przcz Niemcow exploatowane.
::
Tel zasadniczej opinii sprzeci-
wiajq sic. tylko dwic ukraine
frakcyc: pierwsza rojalistow, kto
.rzy ~domagaja sic bezwarunkowej
annexyi caiego kraju ia lewym
brzegu Renu, oraz skrajnych So
cyalist6w, kt6rzy i odbior Ala
cyl Z L%otaryngia zwa annexya, a
radziby dat tym krajom niepodlc-
CLOSE; tel w socyalistycznem po-
jeciu one Wcale ME chcq, II. ME
chca innej. anizeli z Francya, DO
Z MIA przecie francuskie tie ziemic
tenn samem niepodleg}emi sic sta
ma. Obie tie opinie ME majq wiele
s;lv nj znaczenia. wobcc zgQdnie
przyjmowanej zasady, Powyzel
streszczonej.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
ZnlozOna 1897 roku.
MACIERZ POLSKA.
TELEF0N MONROE 1908.
ZARzAD GLowNYI

EAhLAD GLO"N1
Ks. Frauciszak Gordon. Moderator.
KS. A. A. Kiowo. Wice-Moderator.
woJciech +. Soska. orezeS.
AntNnina Bsranowska. WIce-prezeskh
wojciech MeukiCki. Wice-prezes.
Tonasz g Blachowski, SekretarL
T-ancJszek witkowski. Skarbnlk.
tnIslaw L~tczmanski; Dyrektor.
tadyS!aw Lopatka. Dyrektor.
Aatoni Mazurk, Dyrektor.
Ienkadya KoncZyk, Dyrektorka.
Sa,OTea Urbaiska, Dyrektorka.
Franciszka Bieschke. Dyrektorka.
DR.. Fr. A. Dulak. Lekarz NacZelny.
A0w. Plotr p. Miudak. Doradca Prawny.
Berta c. Wojtalewicz. Asyst. Sekr. Gen.
GODZINY BURROWS:
Biuro ZarL2du Gl0wnego otTart "
dni powsEeduie Cd godz. 9-tei rano do
s-teJ wieczOrem. (w sobote 10 Lei po-
ME Z wyjatkisn sobotyOS Cd .godEiny
T-mej DO 9-ret. - W 'niedZiele 1 swieta
uroczyste. bturo Jest zamkniete.
Prezesni " poniedzialki | pistkl wie-
ezoraml od godziny 7-meI DO s-tet.
wszeIkie korespondsncye do Gaowne-
70 Prezesa nalezy adresowae:
wOJCIECH +. SOSKA,
I45S W. Division str. Chicago, III.
sekretarzn; " poniedziaiki. wtorkL
srody / cEwartki. WiecZorami cd godZi-
ny 7-mei do s-teL 1 cd i-sEej popoiu-
dniu codzieurls. Z wytstkiem soboty. Cd
S-NcJ 10 A-SACJ
s~karbaIhnI we wtorki, srody 4 piatki
cd godziay 7-meJ do 9-tej wieczorem,
~skhadanIa opiat. WsBelkie opiaty do Ka-
Sy Gl6wHej Drzyjmuje Kasyer Glowny
podczas godziB ofisowych. albo we dnie
W sodz!nach Oflsowych. sekretarz &C.
neTaIny.
wszelkie listy nadsyiae nalezy IA re-
&c SekretarEa ~Generalnsgo:
TOMASZ =. BLACHOwSKI,
Secretary Polish Alma Mater,
1855 ". DiViSlon str. Chicago, III.
FINANSE.
Przekazy bankowe pocztowe
(ch 1cks. money orders etc,) nalezy wy
RtaWiaG ma organizacye. =.
POLISH ALMA MATER,
: przesy{aG pod adresem:
FIR. wITK0wSKI.
1S5S w Division str, ChicaHo, III,
MACIERZ POLSKA.
Biuro Zarzadu Gl6wnego:
I455-57 W. Division Utica,
Ma drugiem pIetrEe. (,
Chicago, Ill.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
sPRAWY PoLSK|E.
Uchwala S%tronnictw.
i Warszawy donoszq:

Nizej podpisane s~tronnictwa
zgromadzone w osobacl sWolch
przcdstawicicl:. W dniu s iistopa-
da rb., w celu naradzeriia sic mad
obecnem p~olozeniem polityczncm
zakladajq stanowczy protest pre-
ciwko probom narzuccnia naro--
dowi poIskiemu dyktatury RIA
dow partyjnych hub lokalnych
(naprzyklad W Lublinie) i Stwier
dzaja koniecznosc bezzwloczne--
90 u~tworzenia rzadu narodowego,
pos:adajacego pelnie wIadzy, zlo-
zonego Z Representatives wszyst-
k;ch kierunkow politycznyc1.
stojacvch ma gruncie panstwowcm
polskim. Z przewagq przedstaWi-
cieli stronnictw ludowych / robo-
tniczych. W tym ce!u zcDrani pc.
stanawiaja:
az dolozyt wszclkich ~staraii, a.
by Rad narodowy W jak nalszyb-
Sym czasie by} utworzony;
By wybrat komi<ye. kt5raby "
zwiazku Z rokowaniami. proWa-
dzonemi Z inncm; dzlclnic"m1
Polski. uiozyla liste osob, ktorc "
skiad rzadu narodowegQ weJS>
maja. w rece tax utworloncEo
rzadu narodowcgo Rada Rc&cn--
cvjna wyrazila gotowosc ziozc--
ria swcj wfadly.
Ko1o Miedzypartyjnc. Zwiazek
Budowy PanstwaA Narodowy
Zwiazek Robotniczy. Polskie
Zjednoczcnic Ludowe. Liga
Panstwowosci Polskiej
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
sytuacya zywnosciowa Europy.

Washington. D. c. (Komunikat
Rzadowy). - Herbert Hoover, Ad-
ministrator Zywnosciowy st. Zjed.
Dyrektor pomocy Europe, nadestat
obecn:e je.aliczne sprawozdanie, W
,akich warunkach iywnosciowych
znalazl kraje earopejskie do SPECIAL
nej komisyi pod przewodnictwem DR..
Alonzo Taylor. sprawozdanie m6wi,
lie W miejscowosciach, 'kt6re juz ko-
nisya zbadaia, jesienne zasiewy OBJ
ieiy przestrzen znaeznie mniejsza cd
rormalrej, a to z powodu braku ziar
ma. zwIerzat pociagowych i robotni-
k6w, jak r6wniez ostatnie zniwa ME
pokryja zapotrzebowah i ola teso
sytuacya z~ywnoSciowa stanie sic kry-
tyczns. W najblizszej przysz}osci, pre-
to okazuje sic ~potrseba wysyiania do
tych m~iejscowosci 1,400, 900 ton ~
wnosci, co koNtowac bedzie $780,
100000. !.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
1,151, 900 iolnierzy bedzie zwOl-
nionych.

Washington, D. c. (Komunikai
Rzadowy). Naczelnik sztabu woJskc
wego W Westinghouse Gener. March,
.z%awiadamia. re Hose zoinierzy zWol
nionych z czynnej sluzby W armii a.
merykanskiej wynosit bedzie 1,l5l,.
900. 2 tel liczby $4,000 zostaio zwol
nionych i przywiezionych z Francyi,
pozostaia zas Hose bedzie %zwolniona
z tuteiszych obA6w. Do dnia Ago
stycznia r. b. zwolnionych zostaio Z
oboz6w ~miejscowych 657,524 zot--
merry, a W ~tygodniu do 11go stycs-
mia 1886. w liczbie zwolnionycn
zolnierzy, przybylych z Francyi ME
sa policzeni chorzy | ranni zoinie--
RE, kt6rzy najpierw beda wyleczeni,
a dopiero n~astepnie z~walniani.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
WE FRANCYI.

Dnia 14go bm. p. Clemcnccau
prezes Gabinctu, minister wojny.
,przyjal Delcgacye X. \. p. p.
O. prezesa, fr. Maurycego Ia
moyskiego; delegate przy Rzq--
die Francuskim, p. Erazma Pill
TIA; i Wodza Naczelnego Wojsk
Polskich, generala Hallera, , -
kt6ra zlozyla zyczenia Z powodu
zwycieskiego zakohczenia VOL
nv. P. Clemenceau W rozmowie
oswiadczyl, re z tego zwyciestwa
pierwszym rzedzie skorzysta
Polska i re sam dolozy wszelkich
starah, ably jak najlepiej sprawl
ia zostaia rozwiazana.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
O Zachodnia GRANGE
FrancWi

Francya zaznaczy}a podczas
wojny, re godzi sic w zasadzie ma
pokoj bez annexacyi; podboje i
zabory zostaly wog6le potepione
; wykluczone przez wszystkich
bellingerentow, - nawet przez
strone Centralnych, przez tych n.
b. gadaniem jedynie, DO wiemy,
jak pieknie zrealizowali Mem
cy idee ,,bez annexacyi" W
brzesko :. litewskiem porozumie-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
Korespondency
Redakcyi.

.Czytelniczce' z RoxbIry, Boston:
.Korsspondencyi anonlmowych ME
zamieszczamy, jak r6wniez ME od-
anonimom!! Prose- czy-
tao nasze informaeye ,,do wiadomo-
sci", tut obok zamieszczone. "a ma
desianiem nazwiska / adresu odpo--
wiemy ma pytania ! zamiescimy ko-
respondencye.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

o sytuacyi zywnosciowei W Poi
see pau Hoover m6wi: ,Wlesniacs
prawdopodobnie beda mogli pre-
trzymaG. w miastach Smiertelnosc,
gl6wnie wsr6d dzieci, pochodzi 2
braku ttuszcz6w, mleka, miesa / chile
ba. lego ostatniego jest zaledwie ma
niecale diva miesiace".
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
Orzeczenie ". ChurchilE'a.

Ma .zcbraniu, dn;a % listopada
l. powodu Rampant ciekcyjncj W
Dundee, w Szkocyi, min. ".
Churchill, omawiajac Sprawc Ii.
- narod6w. wspomnial miedzy
innemi. &c PoIska musi bye od--
hudowana, jake paistwo I III
sciem do mora i Niemcy musza
sic wyrzcc r~rowincyi ~polskich.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
'ZTEKI %REDAKCYJNEJ..

sano pred 200 laty! Jake to
Swietnie Swiadczy o giebokosci IT,
myslu tego, ktorego mySli pro-
micniuja W odlegla przyszlosc i
pc dwu wiekach ola ludzkosci ME
traca aktualnego znaczenia.. =.
A W innem miejscu pism swo-
ich powiada Franklin:
Male zaniedbanie moze spo-
wodowaG wielkie . z4o; brakio
gwozdzia, w. bucie - a wnet sic
cafy rozleciaf - ME naprawiony !;
utrata buta spowodowaia strate
konia, z braku tegoz jezdziec zgi-
mai, dopedzony i zabity przez ME
przyjacio}: wszystko przez brak
drobnego cwieka - VEGAS ME u
zupeiniony.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
HISTORIC 1 rozciqglosc nicmicckiego
zagraniczncgO handlu pred wojna.

Washington, D. C. (Komunikat
Rzadowy). Dokiadna historya
rozprzestrzenienia sic niemieckiego
handlu ma zagranicznych rynkach
Jest obecnie wykazana, jak zawlada-
mia Biuro Zagranicznego | Miejsco-
wego Handlu W ksiazce Statistics OF
German Trade 1~909-1913). ktora 20
staia napisana ma podstawie raportI
O niemieckim handlu przez Chaun-
|cey D. Snow, dawniejszego asystenta
zarzadzajecego buren,. Ksiazeczke
ia MONA nabyc p~osy}ajac 10 centow
ma adres: Government Printing or
flee, Washington, D. G."
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
MACIERZ POLSKA.

fest organ'zacys Saczsca mlodzie4 poi-
ska obotEa picI W pracach naukowyens
patryotyczuyc CHI I bratniej pomocy Ola
oodniesienia dueha moralnosci dooro-
bytu " spoiecsehstwie. a s~zczesoLnie
n1ledzy miodzie4a polsks- Mozna zapi-
sac sic m poSmiertne cd lat IL do 20;
ma csionk6w Stowarzyszonych bez o.
granicZenia wieku.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
Korespondeneya Redakcyi.

LobzowiaIie: Prosimy ~zaprzestat
nasyiania nam anonimow! Anonimy
pisze tylko tch6rz ~nikezemny. Kto
pewny swego = uiema powodu sic
chowat / obawiac. List ostatni nedz-
ne. brukowe plotkt zawiera:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

podzlelare w sferach dyplomaty-
cznych powszechnie-zasadnicze
identyczne, moze rome tylko w
podrzedniejszych szczegolach.
Otoz talk m6wif 6w dyplomata:
Miniony wick dale lekcye, kto-
IA powinna oduczyG potegi annex
towania cudzych ziem; Mem
cy So takiej polityki fatalna pre-
stroga. Nalezy z tenn zerwac, ow-
seem rwaczej zwr6cit - komu sic
nalezy to, co kiedyS przez anne
xye zostalo zrabowane: oddac
Danii Szlezwik i Holsztyn, Belgii
= Luxembourg, oraz pewne Prus
czesci przylegajace, toz samo Ho-
landyi, to samo Francyi, to samo
Polsce. Tylko tym sposobem mo-
&c bye szansa i nadzieja za}atwie-
mia calej masy wylaniajacych sic
trudnoSci. CO do Polski trudnoSc;
owych moze bye wiele, ale wszy-
stkie zalatwiG sic dadza ia VIA
Snie metoda. Ola cafej Europy
jest esencyonalnie zywotna RE
CA utworzenie silnego Panstwa
Polskiego, mic podobna umniej-
sac roll, jaka takie pahstwo mo-
re w Swiccic odegrat i z~naczenia,
jake mice bedzic w odnowioncj
l:uropie: przyznaje to kazdy,
chocby nawct i ME byf nadzwy-
czajnymprzyjaciclcm wszystkich
Slowian wogolc Gak mini mic jest
wtaSnic interlokutor Dillona....)
Ia przyszla Polska ma >swc wy
brzezc, ma w;elki port, - Gdansk
- kt6ry dostat sic jcj musi, ma
za MIN kraj rozlegly i zamozny.
Wprawdzie przyznanic Polscc
Gdaiska oddzieli cd Nicmi&c mi
lionv Niemc6w We Wschodnich
Prusach. ale chocby to sic krzyw
da ola Nicmc0w wydalo, trudio-
wiecej warte dla Koalicyi p~oteznc
Panstwo PolSkie Z 20 milionaml
iudno$ci. anizeli owe . miliony
Nicmcow we Wschodn;ch Pru-.
sach. Nicmcy mic zaslugujq chy-
ba ma szczcg6lnicjszc Mzgledy &c
strony Europy, a Polska jczcli
ma mice znaczcn;c i Si}c, mus po-
siadat port i wybrzczc. GdybE~
smy Niemcom przyznali W tcl
kwestyi racye ! favor nasz XII
MIN zwr6cili. PolSka zosta}aby ma
Gala przyszlost uzalclnion2 cko-'
nomicznic cd niemicckiego han
dlu, a to sic stanowczo mia Z Wi
dokami ma PolSke alianckimi. loz
samo mnicj wieccj odnosi sic do
Slqska, kt6ry pc picrwszc jest
prastara rols'iq dzielnicq, zagar-
meta tylko rszez Nicmcy i Pru-
sy. a powt6re jest warunkiem ME
odzownym bytu ! rozwoju prze--
myslu polskicgo, kt6rcgo rozw6l
lest zachcinim panstwom bardzo
IA rekc: Swietny slaski weglel 4
Polski ! zclazo potrzebne ma to.
dlatego Slqsk G0rny musi Polska
dostat, gdyz inaczej skazana by
iabv ma wegesacye rolniczq Wy12-
cznie a temsamcm znowuby sic
dziaia w kieszeniach n~icmieckich
IA punkcie fabrycznej produkcyl.
K
Take sa mniej wiecej pogl2dy
owego polityka, kttrego cytujc
vymicniony, jeden I najpowaz--
niejszych korespondcnt6w angicl-
skich i amerykahskich. Przypusz-
czamy, owszem pcwni jcsteSmy,
il mic ma wiatr p. Dillon podaje
siowa powyzsze i poglady, re jak,
holwiek mic przytacza, kto to mo-
will, zwiazany dyskrecya, lccz &c
nie wlasnc sadly podszywa pod dy
plomatyczne opinie, ale &c iakty-
c7nie cytujc giosy powazne &c
sfer decydujacych, lub bliskich
tym, co decydowac. beda O spra-
wach, ma Kongresie Pokojowym
rczwazanych. Opinie owe, jake
ola mas wysoce korzystnc i pozq-
dane podkreSlamy, dodajac cd
c;ebie - zdaie sic - naDraWde
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

Niu do Polskl poJmoWal1 oWa "a
sade, z Gala r;::asa zastrzezeh, IVY
rownah" linii granicznej, ,,zwro-
tow, re faktycznie ia Polska
miala bye. pod ich najkomplet-
niejsza kontrola, a jeszcze oEro-
jena by}aby terytoryalnie do nie7
wiela wiecej poza okolicami War
szawy.
No, ale wszystkie niemiecko-
ce%ntralne propozycye upad1y ma
calej linii, a reorganizacya granic
|pahstw europejskich dokona sic
podiug wskazah, przyjetych przez
hliantow, zadecydowanych ma
Pokojowym Kongresie, ktory via
Snie rozpoczaf swe prace w Pa
ryzu.
~
Ma temat dzisiejszego artykuft,
wezmiemy Z calej masy terytory-
alnych problematow, jake ma O.
wynn Kongresie zafatwienia cze-
kaja, tylko jedna, ale tez jedna I
rajwazniejszych kwestye zachod-
riego pogranicza Francyi, Vie
my, il zachodnia ia granica. LIMA
Renu i mad mia bezposrednio po-
iozonych ziem cd starozytnoSci
prawie by}a przedmiotem sporow
: przcsuniec Przerozmaitych. Cd
czasu kicdy sic l. paiistwa Karola
Wiclkiego Potworzy}y .odrebne
organizacyc, wieccj narodowo
skupionc - ma zachodzic l'ran--
eva. ma wschodzie cd Renu Men,
cy. cd tcgo Czasu oba tc narody
walczyly o Rem, o jego wyborna
- na~turalna linie graniczna, po-
"a kt0rQ statecznic przcwala{y
sic ma zacllod wplywy niemieck;c.
" rezultacic znaczna Geese krai-
ny ma zach0d cd dolno-SrcdnicSo
blegu Rcnu to dis zicmia niemic-
cka, zamicszkala przcz nicmieckq
l;'dnoSG W masic slime zwartcJ {:
t. wv. P%alatynat, Nadrcnia, oraz
miedzy mimi a Francyq LEGACY
Luxembourg - to przewaznlc ME
micckic krainy. a i W dalcj ia po-
ludnic lczacych Alzacyi i
L.otaryng;i - Nicmcow liczba
Jest bardzo spora, zwiaszcza, &c
krajc te ostatnio przez Prusakow
zabranc I'rancyi 0S7D intensy-
wnej gcrmanizacyi probe precise
musialy.
Zicmic tc wSzystkic ]statecznic,
pcwoli niemczyly sic. interesy
nicmieckic je ~ogarniaiy, osnuwa-
b, potem szedf tabor formalny,
rzccz sic utwierdza}a, ustalala
t'aktatami: W wieku 19tym stra-
cla ~l'rancya ma rzecz Nlemlec ba-
sen weglowy. nader bogaty. mad
rzeka Sarre 1SS5.) i Alzacye L
Lotaryneia OS71.) Wiemy do
brzc. re Niemcy W pySze / bucie
d zachlannoSci swej nienasyconej
n:gdy i niczem - ME myself
zgoia p~oprzestac ma tenn, re chcie-
Ii w tel wojnie o~statniej sieSnac
al ponad kanai La Manche i "a
brac porty irancuskie mad Allan
tykiem.
OtGz wybitnie doniosfym ola
nrzysz}oSCi Francvi. ola lei beZ-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

pNDtntfK W1cAoo0kI an,s.
pscss wiscsj drounysh ogiosssA. an.
tsli wssystkIs inns dsienniki polskis
. chicago nADaA WEaeA
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

MeSo1se stanu Wszsdsie syd-
dzaja sic I'd zdaniu, Se nlnst ist-
nice SjednocsORa. ntesuIeSn0 .
sdnaozrqdnG PotSkG.
- Woodrow Wilson
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17
Dz1en Benjamin.
FrankHna.

Dzieh d~zisiejszy, poSwiecony
Jest w calym kraju wielkiemu pa
tronowi zapebiegliwosci i pred
siebiorczoSci amerykahskiej, jed
remu z najwiekszych MEOW No
wego Swiata Benjaminowi
Franklinowi Cur. II. stycznia
1706. = I'm. II. kwietnia 1900.
Dwusetna-trzynasta ia roczni'
ca urodzin znakomitego Amery--
kanina - Swietnego typu i pier
wowzoru tutejszego ,,self-made-
mana" bedzie swietem krajo-
wen, a zarazem inauguracya
Rampant oszczednoSciowej, usil-
rie ~popieranej przez Rad.
Wogole ma diuga ~przysziosc "a
leca nam rad nasz-i wszystkie
z MIN wspoidzialajace czynniki,
wpiyw majace ma opinie narodo-
wa, azeby W caiem zyciu Pubhcz-
mem, czy prywatnem zaprowadzlc
jak najSciSlejsza ekonomie, O.
graniczaG nietylko luksus, ale i
zbedne, a skiadac grosz
i lokowaG go w r~z9dowych Pozy-
czkach, kt6re. najlepsza beda !
rajpewniejsza, a zarazem naJpo--
platniejsza lokacya. Rozpoczyna
SIC to wiaSnie w dzisiejszym dn;u
Franklina kampania sprzedazy
Znaczk6w Wojenno = Oszczedno
sciowych, kt6re specyalnie wyda-
no z podobizna wielkiego MEGA ;
w caiym kraju beda urzQ-
obchody, demonstracye ]
.celebracye, specyalnie poSwieco--
ne owemu ,,patronowi" n~aszej O.
szczednosci. oraz samcize idei O.
szczednoSci, Swietnic dis uosa-
przez Znaczek Wojenno-
OszczednoSeiowy.
Usilnie polecamy n~aszej publ
uczestniczenie w tym ru-
thu i przypominamy to wszystko,
pisali wielokrotnie o Ina
OszczednoSciowych: maj
epiej oddamy hold Franklinowi
- wraz z calym krajem i reszta
ssp6iobywatelstwa, jeSli zakupi-
NY i stale kupowac bedziemy O.
We znaczki: tenn dopomozemy
trajowi, ktory ma dzieia rekon--
'trukcyi powojennych potrzebuje
laszych pieniedzy, a zarazem sa-
nj sobie dobrze zrobimy, ponie-
saz skiadac bedziemy pieniadze,
<toreby sic nam, jak to najczeS-
lei bywa, rozpiyneiy ma rzeczy
moze; w ten sposob tez
-cdzine Gala - mp. dziatki nasze
uozemy przyuczac oszczednosci,
azeby ME wydawaly
CROSBY ma glupstwa, ale "a ME-
znaczki sobie kupowaiy... TAX
robota systematyczna ma
ockolenia Gale, moze bye nauka
moze przetworzyc W
znacznej mierze spoleczeistwo tn
ktoremu sic pred wojna
noze i "a dobrze dziaio, stad do
sic nieco wzwyczaiio-
noze je przyuczyc do skrzetnej
i oszczednoSci-
ak nadzwyczajnie nam potrzeb-
1ej obecnie i ma dluga przyszlosc.
Franklin pisai: ,JeSli cheese
Bye zanoznym, mysl o oszczedno
Sci tax, jak o zarobku. Powstan-
my, pracujmy i pracujmy Z ja--
celem. Dzisiaj jeden ju-
no wart diva! Me odkiadajmy ma
;utro, co dis uczynic mozemy.
nasze mozemy sami znacz-
aie poprawi6, iesli sic do tego "a
Dierzemy dobrze. Przemysi -
obejda sic be- pra-
snien i zyczen, a ten, kto tylko
lyle, umrze gfodny!"
Moznaby mniemat, IL to pisa}
dzisiejszy jaki mySliciel, a tym-
czasem znamienne slowa te napi'
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

przyjaci6i: wszystko przez brak
drobnego cwieka - VEGAS ME u
z~upeiniony.
Albo nastepne mySli:
,,Jezeli zamvslasz nabyc nova
suknie, zobacz wpierw, czy ME
moznaby sic stara szata obyc choe
rok jeszcze. wyczysciwszy,- ma
prawiwszy lub i przydajac late,
gdy potrzeba. Pomnij - lepiej
mice late ma kapocie, a zioto W
kieszeni, anizeli mice z wierzchu
polor i bogactwo, ma grzbiecie,
bez moznoSci wyp1aty. Cziowiek.
jesli ME vie, jak oszczedzac z PREY
chodow swoich-moze przez Gale
zycie szlifowac nos ma toczysku
umrze rfie wart szelaga! Precz z
kosztownemi glupstwami, a ME
bedziecie mieli lyle przyczyn do
skarg ma ciezkie easy ciezkie pc.
datki i ciezkie koszta utrzymania
rodziny. Moe mniemacie, re cd
czasu do czasu herbatka, pom
czyky wystawniejsze jadio, szma-
tiki fajniejsze i zabawa tn tam
ME wiele znacza, ME czynia roz-'
nicy! Ell - uwazcie z kropli -
rzeka i morze! Strzezcie sic i ma
iych wydatkow, DO maia dziura,
ktora vino wycieka, wysuszy Gala
beczke, a maiy otwor zatopi mai
wiekszy okret."
Doskonaie to So slowa, w swo-
Jej lapidarnoSci - nader tratne,
dosioWnie, jak gdyby ma dzisiej-
SEE nasze stosunki i ~potrzeby pi-
sane.
Vice jeszcze kilka zdai Frank
lima:
Ma staroSt i ubostwo oszcze-
dzaj, skoro mozesz; nigdy wschod
sionca ME trivia przez dzien ca}y!"
,,Bierz, co mozesz, a trzymaL
&C bierzesz; OTTO czarodziejski ka-
mien, kt6ry wszystko CT W zioto
obroci."
~UmiejetnoSc uzycia pieniedzy
- OTTO wszystka zaleta p%osiadania
pieniedzy."
,Kto wyda 5 szelagow, ME tyl-
ko tract te surne, ale i wszystka
sposobnosc, jakaby ona dac
roogia, gdyby ia obr6cono W To-
kacye take, ktore W tym czasie,
gdy mlody cziek starcem sic sta
ME - zamieniiyby owe szelagi W
spora sumo"
Pomnijoie przyjaciele w kam-
panii oszczednoSci - urastaiq I
ma}ych rzeczy ogromy: zaoszcze
dzcie ma giupstwach i rozrzutno-
sci, a kupujcie Znaczki Wojenno-
OszczednoSciowe; Z Mich urosna
wan ma staroSt sporc sunny, kt0re
beda wan i rodzinom waszym
pomoca, droga do zamoznoSci, IL
trzymaniem i bfogosiawienstwem.
Ostatni ten ustep - to juz ME
Frankliua slowa, ale jcgo mySli
co dzisiejszcj potrzeby zastoso--
wanc. Oszczedzajmy - OTTO osta-
tnie wezwan;c: oszczedzajmy: W
tel oszczednosci patryotyczncj H.
siuzymy krajowi tax, jak wielki
ow mySliciel i patryota sfuzy} o.
c~zyznie, ktora go W czci zacho--
waIa ma wieki.
Przviinuie sic RO9Lad
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

Ot0z wybitnie doniosiym dla
p~rzysz}osci Francyi, ola jej bez-
pieczchstwa i spokoju cd Mem
cow ia lata dlugie i ola spokoju
Swiata calego ten samem jest
postulat. azcby zachodnia grant
C cd strony Rcnu Francyi zabez-
pieczyt pred agrcssywna Tabor
czosciq sqsiad0w. .lezeli sic cd
tel strony ME da silnej fanny -
.grobli, .oslaniajacej l'rancye. to
iicmicckie lakomstwo spekula--
tywnc przecickat znowu hedzic
systematycznic, statecznie -
rlolc przez dlugic, dlugic lata.
zwfaszcza. zc lud francuski 60
Scinny, iatwy W stosunkaclr, PREY
stepny i &broduszny - stano--
w;tby mdgi %nietrudny objekt do
eksploatacyi chytrze wyrachowa-
ncj Niemc6w, kt6rzy zaniemczy-
.wszy pogranicze francuskie
p6zniej kiedys mogliby znowu
podnieSt kwestye przynaleznosci
tych krain i swojc do mich ozyw;t
prctensye.
Gala ia kwcstya jest jasna zu
pefnic i Iirancya zdaje z niej So
bic sprawe calISiem dobrze: jest
tedy VIC Francyi opinia zgodzona
-. +y,n Dt1nlscic. n wvrazic ia mo-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

Gala ia kwestya jest jasna zu
pefnic i Iirancya zdaje Z niej So
bic sprawe calkiem dobrze: jest
tedy VIC I'rancyi opinia zgodzona
ia ty1n punkcie, a wyrazic ia mo-
INA naj!epiej siowy marszalka
Focha, ktory gfosi i pisze, re ME
przyjmie odpowiedzialnosci "a
dis ksztaltowane przyszie bez-
pieczehstwo Franeyi, jezeli POGO
stawi sic Niemcom " militarno-
strategicznem w}adaniu zacho.
dni brzeg rzeki Renu, ii. wfaSnie
tc krainy, o ktorych wyzej wspo-
minamy. Brzmito troche ciezko,
ale Francya zaraz dodaje - zno-
WI zgodnie w opinii wszystkich
swych partyi wazniejszych =,
narodowyeh, re ME mysli o anne
XVI niemieckich dis ziem mad Re-
mem, lccz tylko ME pozwoli ma to,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-01-17

nizej poglady, dodajac, IL So one
podzielane W sferach dyplomaty-
cznych powszechnie-zasadnicze
identyczne, moze rome tylko w
podrzedniejszych szczegolach.