davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Ziemia Brzeska do Polski.

Brzeskie Tow. Rolnicze uchwali-
10 zioEyc ma rece Naczelnika Patst-
va, preZesa ministrow | Marszaika
Sejmu nastepujace oswiadczenie:
"Og6lne zebranie czionk6w Brze-
skiego Tow. Rolnlczego, odbywajace
sic po RAJ pierwszy W odnowionych
warunkach politycznych, kt6rych z
utesknieniem oczekiwaiy diva poko-
lenia Polak6w |polskiej ziemi Brze
skiej, uchwalilo przeslat CT, Czcigo-
dny Panic, jake Naczelnikowi Pahst
wa Polsktego, kt6rego czeScia inte-
gralna bylismy / bye chcemy wyra-
zy holdu | czci najglebszej. R6wno-
czeSnie zebranie, popierajac dalej
r~o7ciaglosci uchwaie Brzeskiego Sci
miku powiatowego jake dzielnicy
tejie ziemi Brzesklej W tych dniach
j.. W. p. zakomunikowana, jaknaj-
gorecej zarzadzenia, z~mierzajace do
wcielenia naszej ziemi Brzeskiei ma
zasadach integralnosci do Panstwa
Polskiego. Rozumiemy, 4e zarzadze-
MIA tie dotyczyc winny:
l. wyeliminowania naszych spraw
kresowych z ministeryum spraw "a
granicznych,
2. dopuszczenia do udziaiu W o.
bradach sejmowych naszych poslow
3. iak najszybszego udzielenia
nam pomocy cd Rzadu Polskiego "
dziedzinie zaprowiantowania I erek-
cyl naszych zrujnowanych siedzib /
warsztat0w pracy".
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
o polski wyg1ad Poznania.

2 powodu dyskusyi o spolszczeniu
zewnetrznego wygladu Poznania
p~odkresla .,Kuryer P~ozna1ski", re
trzeba kierowaG sic sprawiedliwo-
Scia, a ME zasada cd wetu. Niemcy
sa p~rzybyszami, korzystajacymi z
naszej g%oscinnosci. Biorac przykla-
dy p%raktycznie, nalezy mp. napisy
ulic W Poznaniu niemieckie zastapit
polskimi, BIO mniejszosc niemiecka
W mieScie pc usunieciu napiywowych
mas urzedniczych bedzie nieznacz--
ma i niedawno przybyIa. sNatomiast
sfuszna jest rzecza, ably W Gdan--
sku. gdzie ludnosG zasiedziala jest
W wiekszosci niemiecka, zostaly ma
pisy ulic niem;:ckie, trzeba zas ola
oryentacyi Polak6w doda6 napisy
polskie. Teatr niemiecki W Pozna-
niu, utrzymywany przez miasto, mo-
re bye tylko polskim. Siusznie tez
nakazano %tramwajom, kt6re sa VIA
s~noScia niemiecko- zydowskiego sto-
warzyszenia akcyjnego, dodanie ma
pis6w %polskich, kt6re W przyszlosci
zajma miejsce niemieckich.
,,Niecierpliwit sic ME trzeba. -
Wiasnie jezeli W tym czasie przej-
sciowym okazemy. re ~potrafimy pa
nowat mad SODA i ME unosimy sic
slepa nienawiscia, danny ~najlepszy
dow6d naszej ~dzielno5ci / silly,
MScit sic ME chcemy / ME bedaie
my. Ale tez prawa nasze jake wlad-
COW tel ziemi przeprowadzimy 2
zimna krwia | zelazna energia W
mySl stopniowego, ale stalego WV
mazania wszelkich cech germaniza-
cyl z obllcza tel ziemi'.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Jak teraz Niemcy przemawiaja do
Polak0w.

Biskup Adolf Bertram W swojem
oredziu do katolik6w slaskich o.
swiadcza:
Mojem napomnieniem jest: La
g6dzcie i umiarkujcie r6znice i pre-
ciwienstwa narodowe. Mkt ME moze
VAN z tego zarzutu c7ynic, re Ko-
chacie wasza ~odrebnost narodowa !
wasza MOVE. PrzeSwnie. Nova !
odrebnose narodowa, to Diary dane
nam p:zez Boga z przyrodzenia. Czy
iestescie Niemcami czy Polakami'
czy Czechami, czy Morawianami, czy
tez Serbami, milujcie wasza move
oiczysta. Lecz daleka cd mas MECH
bedzie odraza i nienawisc narodo--
wa. Daleka cd mas MECH hedzie
wzajemna pogarda.
Dalekie MECH bedzie p~odburza-.
ME przez mowy namietne Tub rrze-
sadne obietnice. kt6re zwykie kon'
CA sic ma gorzkiem rozczarowaniu.
Kazdemu wolno omawiaG gruntoW'
ME i rzeczowo wszystko, CO pre-
mawia "a / przeciw zmianie przyna-
leznosci pahstwowej W przyszloscl,
wprawdzie ME ma Swietem miejscu,
lecz ma miejscu do tego odpowied--
MEM. Lecz powinno sic to czynit ,
TAXA posciagioscia, kt6ra odpowiada
waznosci zagadnieh tax gleboko size
gajacych I ktora ME dopuszcza an:
pozoru p%odzegania. Do wiadz zas 6
becnie sprawujacych rzady MECH
nam wszystkim bedzie wolno wysto-
sowae napomnienie. ably zostaic
trwaiem owe ~rozsadne uwzslednie-
ME jezyka, narodowosci / ~wyznania
kt6re ma Slasku zapoczatkowa--
no. (?l
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15

niepokojenie wsr6d licznej kolonii
rosyjskiej. Sprawl ia ME schodzi re
szpalt nWarsz. Rieczy". Pismo to
wysuwa caiy szereg argumentow
przeciw. TAX vice dowodzi, re Ro-
sya cd ~poczatku wojny, a wiec
w~czesniej niz Polska, jest czionkiem
Ententy z niej ME wystapila, oby-
watele wiec rosyjscy powinni z
praw obywateli Ententy korzystat,
re przeciwnikami Ententy Jest tylko
Rad bolszewieki, w~alczacy wlasci--
vie i z caiym narodem rosyjskim,
z drugiej strony, gdyby nawet Ro-
syan W Warszawie uznac "a obywa-
tell Rosyi sowieckiej, to i tax pre-
ciez Polska ME jest l z ia Rosya W
wojnie.
Z~arzadzenie komisarza Anusza
jest niewatpliwie bardzo uciazliwe
i wobec wielu Rosyan navel krzyw-
dzace, to tez pragnelibysmy szcze-
RE, by W praktyce znalazio ono "a
stosoWanie jedynie wzgledem Ro-
syan, kt6rych pobyt " Warszawie
jest szkodliwy i niepozadany, must
my jednak stwierdziG, re ,,Warsz.
Riecz' W pogoni "a argumentami
~wykazuje brak taktu / maci ~jasnost
sprawy. w jednym z ostatnich nu-
merow dowodzi to pismo. re dawn
mieszkancy Kr6lestwa Kongresowe-
go Rosyanie maia prawo do obywa-
telstwa polskiego i dop6ki ME o.
sWiadcza, re tego prawa sic zrzeka-
ia, jake obywatele traktowani bye
wirni. N~astepnie zaS oSwiadcza. re
z~arzadzenia podobne wobec cudzo-
Ziemc6w cd wielu wicklow ME So luz
W Europe stosowane i stoia W spree
cznoSci z prawem miedzynarodowem
/ miedzynarodowa praktyka.
Jest to ~oczywista nieprawda. -.
Gromadne wysiedlanie cudzoziem--
COW p~raktykuje sic podczas wojny
we ws5ystkich bodaj krajach. w Ro
syi zaS "a rzad6w Kierehskiego usu-
wano re stolic bez zadnej ceremonii
re w2gledow aprowizacyjnych u
chodzc6w. kt6rych przygnaly gwal-
tenn wojska rosyjskie PREY SVEN WV
cofywariu sic z Kongresowki i
Litwy.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Sprawy aprowizacyjne.

Sprawl aproWiantowania War
szawy posuwa sic stale naprzod. Do
dnia l. maTca przybyio OGDEN
1900 wagonow %zywnoSci. Il darow o.
trzymala Warszawa S19 wagon0w
i tie oddaae Zostaly instytucyom spo-
}ecznym do rozdzialu. q zam6wien
przybylo AT wagon6w maxi. 221
tluszczu j 10 mleka skondensowa--
ne:o - razem 81 wagonow.
2 transport6w tych oddano 90 u
zytku Warszawy gel wagonow ma
XII, beG~po$rednio przez Gdahsk wy
siano 20 wagon6w do Kielc, Is do
Lwowa. 80 do Radomia, &C do Olku-
sza III DO Dabrowy. IS do krako-
Wa / II do L.odzi.
Rozpoczela sic sprzedaz tluszcz6w
amerykaiskich W Genie 8 i pol "a
funt. TluszcZe otrzyma nadto Lwow,
Krakow. Poznah, Zaglebie / LODI.
Nadeszlo juz r6wniez 500 ton u
bran t. j. okolo $4,000 garnitur6w
kt6re beda rozsprzedawane ludno-
S,i DO Genie niaszej niz nasza rynko-
wa. w najblizszej prZysziosci pro-
jekt Jest wypiek pieczywa biaiego,
co r6wniez wplynie ma mike cen.
R6wnlez W prayszloSci, pc zatwier-
dzeniu przez Sejm kiedy tn maka
sprzedawara bedzie pc nizszej &C.
ME cd dotychcZasoWej.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Polskose slaska.

,.GTiazdka CieszyGska" podaje
nastepujace wymowne zestawienie:
Stowarzyszeh politycznych / ME-
politycznych istniejacych ma podsta-
vie ustawy z dnia Is listopada r.
1867 ~zapisanych do katastru wfadS
politycznych i~nstancyi jest W sta
rostwie bielskim go, czeskich /, w
~starostwie cieszyhskiem polskich
219, czeskich u, W starostwie fry
sztackiem z wyjatkiem gmin male
zacych do komisaryatu morawsko--
ostrawskiego polskich Is a czeskich
10. Stowarzyszeh Zarobkowych |
gospodarczych, w~zglednie kredyto-
wych istniejacych ma podstawie u
stawy z dnia 9 kwietnia 1878 r,
Sapisanych do katastru w}adz poll
tycznych 1 instytucyi, W starostwie
bielskim jest polskich 68, ~czeskiego
niema wcale: W starostwie cieszyn-
sklem polskich 81, czekich 8; W sta
rostwie frysztackiem Iacznie z 6 gmi
nami, majacemi czeski zarzad gmin-
nv polskich 60 | czeskich 10. W 6
powyzszych gminach istnieje sto-
warzyszehh gospodarczych polskich
). czeskich 10. I to stowarzyszenia
stwierdzaja polskost Ksiestwa Gle
szyhskiego.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15

Dnia 21go grudnia 1914 roku,
1szv battalion 3go puiku marszo-
wego Legii Cudzoziemskiej, -
kt6rego trzecia Geese skiadala SIC
2 Polak6w, otrzyma} rOzkaz
udania sic do okopow. Stalismy
we wsi Morcourt. mad Somme'a.
Okopy byly o - KIN. stamtad.
Wyznaczono nam odcinek pod
VISTA Frise, ma zboczu piasko-
wzgorza spadajacego gwaltow-
nie ku szerokiej i biotnistej doll
ME Somme'y.
OpuSciliSmy MOrcourt, o godz.
loci wieczorem. o 2-ej rano by
lismy juz W ~okopach, gdzie Ia
jelismy miejsce jednego z batalio-
now 3Ogo pu}ku piechoty. ByS to
luz naSz druS1- poOyt w pier"
szej linii.
Gas byi okropny. Deszcz pa
dai noe i dzieh. Okopy piytkie
zle utrzymane - peine by1y
bIota. Schronisk ME bylo. Byl TO
dopiero poczqtek wojny okopo-
wei, a zmeczone czteromieSiecz-
nemi waEkami wojska francu-
skie ME przedsiewzieiy jeszcze
ziadnych rd56t ziemnych. Ably
sic schroni6 nieco pred desc
czem i spoczac, kiedy sic ME jest
ma posterunku, kazdy z mas ko
cal sobie jamy W zboczach oko-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
BarbarzyiistwO niemieckic.

clos polskich jenc6w W Zgorzelcu)
Pisma g~6rnoslaskie zamieszczaja
list pewnej Niemki re Zgorzelic W
Dolnym Slasku, ktora zwiedziia tam
ob6z ienc6w Polak6w. q listu tegc
podajemy szczegoly ~nastepujace: W
Zgorzelcu, bylym obozie greckim,
znajduje sic 700 os6b polskich. pc
wiekszej czesci zoinierzy, kt6rych
podczas demobilizacyi wprost tam
przewieziono. Tam maja sic gorzej
cd bydIa. Nasz piesek ma dwadzie-
scia ray lepiei. Jedzenie jest nizej
wszelkiej krytyki. Juz cztery tygo-
dnie tam So, a ME otrzymali zad--
nych ziemniak6w, tylko mieso kof.
skie. Niemozliwie ludzie CT tam
cierpia. Zupeinie niewinnie j ktu
vie jak dlugo.
Chodzi tutaj prawdopodobnie o
jenc6w Polak6w z Poznahskiego.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
(Zdarzenie prawdziwe.)

'pu, co sic robilo bardzo iatwo, bo
teren gliniasty.
Plynely dnie szare i dzdzyste,
na ktore jednak Mkt sic ME skar-
zyl, DO byliSmy tn ochotnikami,
BIO chcieliSmy czynnie wziqSc u
dial w tel wojnie. OczywiScie
ME tax wyobrazalismy ia sobie.
Dnia 23go grudnia deszcz pa
dac przestai. Niebo wypogodzilo
sic nieco, choc slonce ME przehi
.jaio oiowianej powloki chmur.
Przeto zaludnilo sic w oIoPie
pierwszej linii, W ktorym staia
nasza kompania. Polakow w niej
.byio kilku dziesieciu, wiec zbie-
rally sic male ~gromadki. Niejeden
zagadnal:
A to jutro' wigilia?
- TAX, wigilia.
Me mowilo sic wiecej. l tax
kazdy Z mas byi mysla hen, ma
polskiej ziemi, wsrod swoich maj
blizszycfl l tak chwytaia mas
tesk1lota "a strzecha r~odzinna.....
Siuzylismy ojczyznie W warun
kach niezmiernie ciezkich: w OBJ
.cych szeregach, wmieszani W roz
nojezyczna gawiedz, Powod6w
co upadku ma duchu byio dose.
20 co sic jeszcze bawic W sentY.
menty!'
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
MA WOLNA
z Notatnika Wolontaryusza.
noe WIGILIJNA OKOPACH

Noe przeszia chicho i spokoi-
ME. Ma warcie stalem Cd godziny
12-ej do Pei wraz I Wlodarcza-
klein, poznanczykiem. Deszcz
ME padal, z czego cieszy}em sic
niezmiernie. Jeno wiatr silny
wy} w poblizkim lasku tuz "a
pierwsza LIMA niemiecka. Niemcy
ME strzelali, ami nawet rakiet ME
wypuszczali.
Nazajutrz, w dzieh Wigilii, cze
kaia mas niespodzianka. Otto kuch
MIA kompanii przyslala nam,
procz obfitego rannego posiiku,
pc jednem jablku, jednej poma-
rahczy i garsci orzechow, ma kaz-
diego, a oprocz tego butelke wilma
szampaiskiego ma czterech. 10
mas rozochociio. Podjadiszy So
bic, zebraliSmy sic wszyscy W
grupe i zaczeliSmy spiewac ko-
ledy. Inni zaS ustawili puste btu
telki REDEEM ma przedpiersiu O.
kopu, TAX re mogli je widziec
Niemcy.
Spiewalismy chorem nAniol
pasterzom mowil', kiedy ktorys
z mas, co obserwowal okopy ME
mieckie przez strzelnice, krzyk
nal:
- P~atrzcie, Niemcy!
Spojrzelismy ostroznie. w i
stoeie z okopu niemieckiego wy
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
NIEUDALE STREJKI Boil
SZEWICKIE.

Strajk komunistow W Zag}ebiu.
Zapowiedziany ma d.. II i Is
marco przez komunist6w strajk.
ktory wszedzie zrobii kompletne
fiasko, skonczyi sic krwawo W
Zaglebiu.
Geese kopalni We Srode STANG
Ia, - iak donosza stamtad: -
Pred poiudniem tium manifesto
jacych komunistow z Koszelewa
i Paryza re sztandarami komu-
nistycznymi, opatrzonymi napisa
mi ,,Precz z wojSktem" chciaf sic
przedostac ma Reden, ably sic po-
laczyG z idacymi z Mortimera.
Wojsko precise i'm ME pozwala-
10. Gdy jednak manifestanci po-
czeli obrzucaG wojsko wymysia-
mi i-zaatakowali je, zolnierze dali
salwe skutkiem ktorej paddy po-
dobno 4 osoby zabite i I rannych.
zandarmerya poczela manifestan
tow rozpedzac, kiedy manifestan
ci wracajac do Koszelewa, ME pc
sluchTwali wezwania, ably sztan-
Diary z napisem nprecz Z VOL
skiem" zwineli, zandarmerya ia
Ia salwe. Dwie osoby zostaiy "a
bite, 6 rannych.
Wskutek otrzymanej wiadomo
sci, re milicya ludowa ma roz-
broiG zandarmerye, w}adze woj-
skowe dokonaiy rozbrojenia mi
licyi ludowej, a k~omendanta jej
i oficerow zaaresztowaly. JakiS
zbrodniarz zamordowa} z rcwol-
weru oficera wojsk polskich, ida
cego re stacyi.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15


nios}o bolesne, choc ME niebez-
pieczne rany, wielu cato wyszlo z
opresyi z siniakami ma twarzy.
Paru mlokosow ujeli robotnicy /
- powloklszy do pobliskiej Pros
ny, zanurzyli ich W wodzie ma
,,pamiatke". Do Prosy wrzucono
tez strzepy zargonowych sztar-
darow.
o godz. 2 pc poiudniu panowai
juz ma I'll. WrocIawskiej spokoJ.
Geese robotnikoW wrocila do pra
cy, czest zas, liczaca kilkaset
glow udala sic do gmachu dawneJ
ugubernii", gdzie zastepcy koml-
Sara powiatowego, inz. Warde-
skiemu, przediozyla swe zadanie:
natychmiastowego usuniecia zy-
dow z urzedu powiatowego. I'M.
Wardeski p~rzyrzeki zadanie to
przedstawic komisarzowi, po--
czem robotnicy p~owr6cili do pra-
cy.
w ten sposob robotnicy kali
soy sami z~likwidowali agiracye
bolszewicka ma rzecz straiku po-
wszechnego. Niestety jednak, Z
wystapienia ieh korzystala ban
da wyrostkow, ktora - rada z
nadarzajacej sic s~posobnoSci - Z
nastaniem zmierzchu poczela sic
dopuszczac karygodnych eksce--
sow wobec Boga ducha winnej
ludnoSci zydowskiej. Lobuzy te,
wyrostki kilkunastoletnie, zacze-
piali ma odleglejszych ulicach
przechodniow zyd6w i kilku Z
Mich poturbowali dotkliwie. Row
niez pred budynkien kinemato-
grafu Luna zebraia sic okolo
godziny Z wieczorem grenada
gapiow, grozac zdemolowaniem
teatru. Ma szczeScie ME przysz}o
do tego, pobito jcdnak bolesnie
kilku przechodzacych zydow.
Karygodne tie ! pozaiowania
godne wybryki re strony Glenn
>nych zywioi6w, spotkaiy SIC z SUI
rowem potepieniem re strony og6
iu mieszkancow miasta. Many
tez nadzieje, re ME powtorza sig
one wiecej, a powolane wladze
mazda dose silly, ably m zapo-
biedz ma przyszloSt.
Nauczka, jaka robotnicy nasi
dali bandzie agitator6w Z oDozu
Lcnina i Trockiego, ME powinna
! ME moze stanowic impulsu do
jakichkolwick w~ykroczen pre-
civ czeSci mieszkancow miasta.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15

mi twarz, predko mic ocucii. L.
s;adIem wprost ma przedpiersiu
okopu, ably mi nogi ME marty
W blocie.
Bylem odkryty wprawdzie, ale
noe byla tax ciemna, re tylko
przypadkiem mog}em dostac ku-
le.
Czatowalem juz' Cd godziny,
s~tarajac sic przebic mrok nocny
oczyma i wsfuchujac sic W kazdy
sinner.
Maggie zdalo mi sic, re ktoS pei
"a. Zeszediem ostroznie do oko-
pu. Wysunalem pred siebie ka-
rabin, opariem go ma parapecie,
przyiozy}em kobe do ramienla,
otwarlem zamek i czekam. Cisza
Swisnalem lekko ma W}odarcza-
ka, kt6ry stall o kilka metrow o.
demnie. Zblizy} sic, chiapiac W
bocie..
- KtoS sic zbliza, slyszalem
podejrzany szmer - szepnafem
mu do ucha.
Me wierzyi. Sp~ojrza}em mu
zblizka w oczy. Byl spokojny.
w tenn znow szmer.
Szarpnaiem go "a rekaw. Wy
raznie, obaj tym razem, uslysze-
lismy pelzanie. Czlowiek zatrzy-
mai sic ma chwile j znow peizai
nanowo.
Wlodarczak rowniez zlozy} sic
do strzalu. Slyszaiem bicie Was.
nego serca. Przyznam sic, re GU
hem sic ME swojo. Kiedy szmer
stall sic najwyrazniejszy, zebra
hem sic ma odwage i krzyknaiem:
- Qui vive?"
Cisza.
,Qui vive GU je tire" wo-
lam.
W6wczas uslyszelismy W po-
blizu CLOS jakby drzacy i }amana
| francuszczyZna:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Ostatnie Wie$si PoIski.
Wydalenic CudZoLiemC0w z War.
szawy.
Gazeta Warszawska pisze:

Gazeta Warszawska pisze:
Zamierzone gl0wrie z %powod6w
trudnosci aprowizacyjnych wysiedle
ME obcokrajowcow Z Warszawy.
jak wyjaSnil komisarz nadzwyczaj-
ny, pan Anusz, ME dotyczy obywate-
Ii panstw Eententy i dodai do te-
go, re pozostaC maja take Niemcy,
Czesi i Rosyanie wladajacy fabryka-
mi i nieruchomosciami, jeSli udo--
wodnia, re pobyt ich W WarszaWle
jest ola ludnoSci miasta ~pozadany.
Zarzadzenia te wywolaly wielkie "a
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
aosnierzy ME zamykajac listy ska

zoinierzy ME zamykajac listy ska
dek.
Rekrut "a pare dni stenie wsrod
mas W Warszawie.
Niechze go ma progu tych nowych
nieznanych mu ob~owiazk6w ME Wi
ia chl6d, gl6d 1 niedostatek.
Zarzau ,,Polskiego Bialego Krzy-
ia" stworzyi Komitet i zajai sic zor-
ola no%wobrahca, W wielkim paiacu
Mostowskich ma ulicy Przejazd. Ale
.bez pomocy og6lu ME >podoia cieza-
rom, jake ponosi "a SODA wyzywie-
ME, chotby przez czas kr6tki setek
ludzi.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Organizacya LIB Handlowych W
POlscc.

,,Przeglad Wieczorny" dowiaduje
sic z miarodajnego zr0dla, re mini
steryum handlu l przemyslu opra-
cowuje projekt ustawy ustalajacej
organlzacye LIB handlowo-przemy--
slowych.
Izby take istnieja juz obecnie ma
ziemiach zabor6w austryackiego ]
pruskiego, natomiast niema ich zu-
pelnie " Kroletwie Polskiem.
Prey tworzeniu jednolitych LIB
Handlowo-przemysiowych panst-
vie polskiem "a wzor siu1yt bedzie
o~rganizacyi tel fnstytucyi W Galicyi,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15

- ,,Kamerad. -. pas prussien,
mais polonais"..
Zdretwiaiem. Pc chwili py--
tam:
- Wyscie Polak
TAX, Polak, panic, z poznan
skiego.
- Bron macie?
- Me nam.
- Zblizcie sic.
I ciemnej nocy wylonlfa sic
postac prawie tuz pred Mani.
Ustqpilismy nieco, trzymajac ka-
rabiny z naEozonemi bagnetami
w pogotowiu, dajac nieznajome'
mu rozkaz wejscia do okopu.
Wskoczyl pospiesznie.
Rece do CORY - krzykna-
lem. poczem zblizylismy sic obaj
Z Wlodarczakiem z nastawiony-
mi zawsze karabinami.
- Jak sic nazywacie? - spy
talem.
- Andrzejewski Piotr.
Skad jestescie?
- Ze Sremu.
- Ze Sremu? - zawola{ WHO"
darczak - znam, znam. A BIO ia
Z Gostynia.
Me bysc watpliwosci. To bys
Polak.
Bezdenny smutek zalaf mi du'
see. Los postawii nagle przede-
nina straszliwa tragedye mego
narodu. Me wiedzialem, co po-
czac.
Wreszcie powiedziafem do ME
znajomego:
- Jestesmy rodakami, ale bio
re was do niewoli.
- TAX, - odpowiedziaf - a
byloby przyszio mas wiecej, tyl'
ko mas zaraz po waszych spie-
wach wysunieto z pierwszej linii'
Bylo mas W kompanii kilkunastu'
ia sic schowalem, DO postanowi-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15

iowa przez bolszewik6w caly skiad
poselstwa z radca legacyjnym B. Ku-
tylowskim wyjechai do Winnicy, do
kad %przeni6sl sic tel dyrektoryat-
Stosunek Ukraihc6w do poselstwa
stawal sic coraz bardziej nieprzy-
chylny, mimo ich zapewnieh o cheei
porozumienia sic z Pcfska, tax. Re
poselstwo z poczatkiem lutego do
.pusciio Winnice i udaio sic do O.
dessy, gdzie dotychczas pozostaje.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Chyhiony wystep bolszewikow
kaliskich.

w zwiazku z krotkiemi wiado-
moSciami otrzymanemi o nieuda-
nym zamachu bolszewikow kali
skich podaje YGazeta Kaliska"
nastepujace ciekawe szczegoiy:
Pomimo, re wszystkie Stronni-
ctwa i zwiazki robotnicze W Ca
lei Polsce uznaly strajk powszech
nv W danej chwili "a zgubny ola
kraju i dobra calego spo{eczen-
silva, a wiec i robotnikow W pierw
Sym rzedzie, nasi ndomorosli"
bolszewicy ME dali "a wygrana.
Znikoma garstka kaliskich krzy-
kaczy bolszewickich postanowila
sprobowac szczeScia, liczac ma ME
uSwiadomienie polskiego robotni
ka i w nadziei, re uda sic go pre-
c;agnac ma strone paskarskich
pseudo-komunistow. Spotkal ich
jednak zawod bolesny.
Robotnicy kalrscy, zajeci PREY
usuwaniu gruzow oraz PREY bu-
dowach, zdajac sobie nalezycie
sprawe z powagi chwili, jaka pre-
zywa obecnie GAIA Polska, ME u
sluchali podszept0w zgrai agita-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
,,Polski BiaIy Krzyt" ola rekruta.

Pisma warszavskie donosza:
Branka ma ziemi polskiej idzie
razno. Ca}y kraj zorganizowany'
Prowincya sypnela p%ieniedzmi W
swoich powiatach. W ziemiach Kali
sklej, Kieleckiej, Piockiej, Lubel-
skiej sprawnie krzataja sic Komite-
ty op,eki mad zolnierzami.
Jeden sejmik W Lucku zadeklaro-
wal 900 tysiecy marek ola swych
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Poselstwo Poiskie ma Ukraine -
" Odessic.

Cd osoby, kt6ra dnia 5 b. m. PREY
byIa z Odessy do Warszawy, otrzy-
mai Clos Kresowy" nastepujace in
formacye O losie poselstwa polskie-
60 ma Ukraine. Pred Zajeciem XII
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
KOmunikaty Urzadu PraSoWo |nfoTma-
CyjnegO WydziaIu Mar. Pol.

tor6w bolszewickich i w dniu
wczorajszym stanelT w komplec1e
do piracy.
Tylko ma t. wv. placu Cyklistow
skim zebraio sic okolo 200 osob
liczaca grupa r~obotnikow, ktora
nastepnie niosac sztandary czer-
wone z okolicznoSciowymi napi-
sami, ruszyia ku ulicy KoSciusz-
kowskiej pod magistrat. Pc dro-
DE przylaczy}a sic do mich oko}o
80 osob liczaca grupa zydow-
skich ,,bundzistow' i npoale-syo-
nistow", niosac rowniez sztanda-
ny z napisami zargonowymi.
Delegacya tych demonstran--
tow, zlozona. W poiowie z zydow,
a w poiowie chrzeScijan, udaia sic
do Ego burmistrza p. Motylew-
skiego, zadajac, ably magistrat
,,niezwiocznie obnizyi ceny ma
wszystkie artyku}y spozywcze
it'd" Delegation wyjaSulono, re
magistrat niema SHY w tym kie-
runku, ma co ci, oSwiadczywszy,
re w takim razie oni te side znaj-
da, opuScili magistrat.
Byia godzina l pc poludniu,
gdy poch6d esdecko = bundowski
skrecii z III. Kosciuszki w Wroc-
iawska, dazac w strone Alei 10
zefiny. Gdy wznoszac okrzyki:
Yprecz z wojskiem i rzadem!'
,,niech lyle rewolucya i komu-
ma" - pochod mija} wylot III.
Wiejskiej, nadciagna} wiaSnie ia
Dor .lorek", wiozacych CRUZ "a
miasto. ,Lorki" skrecajac w vi.
Wiejska, przecieiy pochod w ten
sposob re Geese jego zydowska
znalazla sic odosobniona Cd resi-
ty.
Pod adreSem robotnikow pro-
wadzacych ,,lorki" poczely sic sy-
pac re strony bundzistow zada-
ME zaprzestania n~atychmiast pra
cy. Przyszio do ostrej wymiany
zdan, przyczem z nowowznoszo-
nej opodal budowli, rzucono ma
demonstrantow odlamki cegiei.
Podnieceni robotnicy, porwali "a
dragi i poczeli mimi okladac u
czestnikow pochodu bolszewickie
go. Byfo to hasfe1n do powszech-
nego Zam1eSZanla.
Re wszystkich stron poczeiy
nadbiegaG gromady robotnikow /
robotnic, przylaczajac sic do alta
kujacych. Kobiety ME majac, mic
innego pod reka, zdejmowafy
drewniane trepy z n6g ! okiadaiy
niemi niefortunnych demonstran
tow bundowych. przewaznie wy
rostkow w wieku Cd lat l. do 20.
Powstai zamet ME do opisania.
Kto mogi, uciekai, az wreszcie na
placu ,,boju" pozostali tylko try
umfujacy robotnicy i poszarPane
przez mich w strzepy czerwone
sztandary z zargonowymi napi--
sami. Kilku demonstrantoW od--
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1919-05-15
Szkolnictwo niemieckie W Polsce.

W ,,Monitorze Polskim" ogloszo-
no uchwaie rady ministr6* o szko-
bach powszechnych z niemieckim je-
zykiem nauczania.
Ma mocy tel uchwaly istniejace
ma terytoryum dawnej okupacyi ME-
mieckiej b. Kr6lestwa K~ongresowe-
go niemieckie gminy szkolne zostaja
z dniem 81 marca 1919 r.-zamknie-
tie.