Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-11-12

pTdWe ShTzyulo WrOSd ar
mia, kt0ra ma pole walki przywie-
ziono automobilami z Paryza.
Brytyjezycy i Francuzi wtedy
wspolnie z wielka sila uderzyli ma
| armie niemiecka i W tel ~pierwszej
bitwie mad rzeka Marine odparli ia,
zm~uszajac Won Klucka do odwrotu
cd dnia ego wrzeSnia do dnia 1890
wrzeSnia.
Niemcy schronili sic mad rzeka
Alsne, gdzie sic oszahcowali 1 zajeli
stanowiska juz poprzednio ufortyfi-
kowane.
Wtedy. nastapily istne wyscigi po-
nliedzy niemieckiem prawem skrzy-
diem a silami brytyjskiemi i fran
cuskiemi do wybrzeza Kanala An
gielskiego, skad Niemcy zamierzali
zaatakowaG Angle. z tych wyScig6w
zwyciesko wyszli Alianci. Lecz ma
newr ten ogromnie front wojenny
l~rzedluzyi.
Doznawszy zawodu pod tym wzgle
| dem, Niemcy zwr0cili uwage
swa ku armii belgijskiej, kt6ra
1aje}a pozycye ~pomiedzy Antwerpia
J Malines. Zn6w sprowadziwszy swe
clbrzymie dziala 42-centymetrowe,
Niemcy zburzyli forty Antwerpii i
cnia 9-go pazdziernika zajeli miasto.
Reszta armii belgijskiej przylaczy-
Ia sic do armii francuskiej i brytyj-
shiej we Flandryi.
Nlemcy zn0w uderzyli ma miasta
Lortowe mad Kana!em Angielskim,
czyniac rozpaczliwe wysiiki celem do
tarcia do Dunkirk ! Calais, gdzie
wybrzeae Anglii W Dover Jest tylko
25 mil odlegle Cd Francyi. 1 znow
Felgijczycy meznie walczyli. Dostali
okropne ciegi i zmuszeni zostali do
cofniecia sic, lecz przybyla i'm z po-
moca flota brytyjska i wstrzymali
Niemc6w. Przecieli wreszcie groble
i zalali ogromne obszary, co wszyst-
kie ataki niemieckie udaremniio. Il
koncem r. 1914 front zachodni ju6
objaf ten og6lny zarys, jaki zacho--
wal p6zniej bez zadnych powaznych
lmian. Zaczynajac sic ponizej Dun
kirk, ciagnai sic przez maiy zakatek
Belsii, nastepnie przez p6inocna
Francve w kierunku poludniowo-
! wschodnim do Scissors, dalej ma
wsch6d wzdluz rzeki Aisne do Yer
dun, a wkohcu ma poludnie do gra-
ricy szw~aicarskiej.
Ma wschodnim froncie Austro-
Wegry ~wkroczyly do Serbii, lecz Cd
niosiy sromotna porazke.
Rosya tymczasem najechala PruSy
Wschodnie, torujac sobie droSe ku Der
linowi. Ma ~przeszkodzie jednakze sta
nelly wielkie bagna i ~jeziora Manu-
skie. Tutai wojska Hindenburga zada-
" kleske Rosyanom zabierajac PREY
tenn 10000 je6ca. Stalo sic to PREY kon-
Gu czerwca, 1914-go roku.
Dalej ma poludnie Rosya Gaia swa
| sin uderzyIa ma Austro-Wegry. Ida
, 10 i'm sic wprawdzie Odniesc kilka wick
szych zwyciestw W Galicyi, kt0re Je-
dnak tracily ma znaczeniu w miare
zwyciestw H%indenburga ma p01nocy'
Najwazniejszym rezultatem bitew ma
wschoJnim froncie bylo zmntejszenle
naporu sil niemieckich ma frOncie "a
cnodnim. gdyz Niemcy ola wstrzyma-
mia nawaly rosyjskiej musieli uzyc po-
lowy swych sif, dajac wiecej a ma
prxycotowanie sic Aliant6w do walk,
kt6re wkr0tce potem wywiazafy sic ma
froncie zac4odnim, miedzy armiami
fra~ncuskiemi, angielskiemi a niemie-'
ckiemi.
Tymczasem inne narody zOsta}y wcla
cnipte do wojny. Turcya, kt6ra dawno
byIa ~popleczniczka i admiratorka Me
/ mice. ME omieszkala PREY pierwSzcJ
! sposobnosci daG wyrazu Swego. hotdu
militaryzmOwi niemieckiemu przez
p~rzekroczenie praw neutralnoSci. Pre-
stapiepie tyeh praw da&o Aliantom po-
w6d do wypowiedzenia wojny Turcyi,
" listopadzie, 1914 r.
Japonia, sprzymierzOna z Anglia pod
iela sic Walk Z Niemcami ma dalekim
wschodzie. Najpierw zazada4a cd Mem
COW opuszczenia c~hihSkieSo te~rytoryum
Tsin" Tau. kt6re Niemcy Zabrali Chi
nom. dajac jake pow6d z~amordowanie
| lw6ch misyonRrzy niemieckich. Mem
cy odrzucili zadania Japonii, wskutek
czego Japonia wypowiedziaia wojne
DO dw6ch miesiacach zdoby}a Using
Tau, 1870 listOpada.
II ko6cew roku 1014go morza byfy o.
rzvszczonc z flOty ~niemieckiej z wy
iatkiem kilku p~omocniczych statk0w
w~ojennych, PREY kt6rych pomocy Mem
cy r~ozpoczelt swe napady ma flote han
.llowa Aliart6w. pc kilku jednakze mic
| Siacach, korsarskie okrety tie paddy o.
fiara floty wojennej Alianckiej. Gala
natomiaSt flota wojenna ni2miecka
| sclroniia sig do port6w ~wOjennych W
villain urSDo uolpo1ond mic