davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
Odnawianie
Wawelu.

Pomimo wojny, ma Wawelu
nietylko idzie praca potrzebna /
pozyteczna, ale praca ia wydaje
nawet zdumiewajace wyniki,
wprost nieocenione ola polskiej
historyi i nauki.
Co ma Wawelu robiono w CA
sic wojny? co zrobiono? co sic
obecnie robi, co bedzie robione
ia n~ajblizsza przyszsosc?
w chwili wybuchu wojny stan
prac ma Wawelu przedstawiai sic
nastepujaco:
w Zamku ukonczono odnawia.
ME kruzgankow, wybudowano
dachy ma wiazaniu zelaznem !
wyfugowano fasady, ktore W
mySl uchwaly komitetu wawel--
skiego miaiy pozostac nietynko-
wane. Rownoczesnie w biurach
kierownictwa odnawiania poza
rysunkami potrzebnemi, do prac
powyzszych, ro1poczeto projek--
towanie d~ekoracyi wnetrza posi-
czeg6lnych pokoj6w. Kierowni--
klein odnawiania byi wowczas sp.
architekt J. Sowihski.
z chwila wybuchu wojny
wstrzymano roboty ma Zamku, a
navel przez pewien czas i w blu
RE restauracyi. Dopiero w roku
1916 Wydzial .Krajowy zdecydo-
wal sic podjat ma nowo prace re-
stauracyjne, a to gsownie w zakre
sic kompozycyi. Wtedy ma sta
rowisko kierownika restauracyi
Wawelu powolany zosta4 profe--
sor Politechniki lwowskiej Adolf
Szyszko-B ohusz.
Z chwila ia ola Wawelu zaczal
sic nowy okres. Zadanie, jake pc
dyktowal Wydzial Krajowy,
przystepujac ma nowo do robot,
bylo take samo, jake W swoim
czasie otrzymaf %poprzedni kiero-
wink. Mianowicie: dekoracya sal
I III pietra, a specyalnie zapro-
jektowanie stropow tychze sal,
ktore to stropy bylyby pierwsza
wieksza robota. ma Wawelu W a
zie nastania normalniejszych wa
runkow.
Prof. Szyszko : Bohusz obej--
mujac kierownictwo robot, stana}
re ten jedynie mozliwem i racyo-
ralnem stanowisku, re ably modz
urzqdzac poszczegolne sale, TREE
la wpierw okreslic ich przezna-
genie, ably projektowac szczego.
ly, trzeba znac eel calosci. Do
tychczas ma take ujscie sprawy
zupelnie ME zwrocono uwagi i
projektu urzadzenia wzgorza wa
welskiego jake calosci, poza lite
rackim pomysiem Wyspiahskie--
60 ! Ekielskiego, wcale ME by}o.
Stworzenie takiego realnego
projektu musialo wiec STAG sic
pierwsza praca, a dopiero potem
lnoznaby bylo przystapic do pro-
jektowania poszczegolnych sal,
poczem W pierwszym rzedzie ma
lezaioby odrestaurowac tycb kill
ka izb zamkowych, ktore stosur-
kowo mniej ucienpiaiy, a wow
czas o~pierajac sic ma ich charakte
RE - przy ustaleniu przeznacze-
MIA kazdej z sal zamkowych, Cd
rowiednio do projektu ogolnego
l. latwiej przyszioby proJekto'
wac MOVE dekoracye do takich
izb, W kt6rych z dawnych deko-
racyi pozostaiy tylko minimalne
s7czabki. do takich naleza mp.
wszystkie sale ma drugiem pie.
trze).
O~pierajac sic ma tych przesian-
kach prof. Szyszko-B ohusz w
pierwszym roku swej dzialalnos-
c., ii. do poiowy e. 1917, wypra--
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

Me rozumieja tego Niemcy i
peine stekanin ich pisma-przy-
kiadem tylko osiawiona tutejsza
hakatystyczna nStaatszeitung",
kt6ra ma Polakach sobie, uzywa6
lubi, ale wzgledem Stanow lie
dnoczonych pokorna i potulna :
rece skiada, slepiami przewraca i
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
WytrWa6
do Konca!

z zakonczeniem wojny Rad
Stanow Zjedn. ma szereg <caiy
spraw wazhych, zywotnych, o
ktorych myslec trzeba, mad ktore-
mi pracowac trzeba - PREY tylu
innych zadaniach natury pier
wszorzednej, polityczno : dyplo-
matycznej, oraz -spraw t. wv.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

b mtr. WysoKosci, Jeden z Sled
miu pochodzacych z Zamku Wis
niowcu, a ofiarowanych ola Wa
welu przez Katolckie Towarzy-
stwo Dobroczynnosci W Peters,
burgu. Oddrzwia sail, bogato
rzezbione, odnowiono juz, a jesz-
cze pozostaja do odnowienia try
okna, jakotez uiozenie posadzkl
/ Wreszcie W mysl ogolnego pro
jektu urzadzenia Zamku, dawny
szpital a~ustryacki (ktory stanaf
W roku 1907 ma miejscu zachod~
niego skrzydia palacu i dawnych
kuchen kr6lewskich), przeznaczo
ny og6lnym planem ma mieszka-
rie sluzby palacowej oraz czes-
c;owo ma Muzeum Wawelskie,
przerabiany jest od%powiednio do
tego ostatecznego przeznaczenia
i wkr6tce jake Muzeum stanie sic
take wielka osobliwoscia.
Jak wiadomo, wtasnie W gina.
chu tym, W jednej z sal parteru,
odnaleziono owa rotunde sw. Fe-
liksa i Adaukta. Otoz zaraz po u
kohczeniu jej odkopywania przy-
stapiono do robot, majacych ma
celu zabezpieczenie i wzmocnie--
ME tel rotundy, oraz uprzystep-
nienis jei ola publicznosci. FRO.
bono to W sposob bardzo orygi"
rainy, mianowicie wykopalisko
wykorzystano TAX zrecznie, re
sama rotunda wdhodzi W Iskiai
Muzeum, jake jego qierwszy O.
kaz. Molina tez sobie wyobrazit,
jaka niezwykia atrakcya, przede-
wszystkiem dla obcych, bedzie O.
wa rotunda, jake okaz wprost
wyjatkowy, a do tego bezcenny.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
MACIERZ POLSKA.

,5sst organizacya lsczaca miodzies pol
aka oboiya p{cl w pracach naukowych'
patryotycznych / bratniej pomocy ga
oodniesien.a, ducha moralnosci l dooro-
bytu W SpolscZenstwte. a s~zczeSoInte
sac sic IA pOSUiertne Cd lat IA DO a.
ma czlonk6w Stowarzyszonych bez o.
Rraniczenia wieku.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
Ze Spraw ZdroWia
P~ubicznego.

w mieScie naszem odbywa sic
zjazd czlonkow lekarzy - Sto--
warzyszenia Zdrowia Publiczne-
go, ma kt6re przybylo wielu po--
waznych i wybitnych lekarzy Z
kraju caiego. Obrady tego Sto-
warzyszenia, jego prace i rekord
istnienia So dowodem pomySl-
nym tel troski, jakq PROFESSIONAL
ne kola medyczne odczuwaja W
sprawach socyalnych, a w szcze-
golnosci W sprawie poprawy zdro
via w spoleczenstwie naszem.
OStatnie zajScia wojenne uczy-
niiy kwcstye zaiozonq szczeg0l--
mel aktualna: Wykazano W obra-
dach wzmiankowanych, re z po-
wolanych do siuzby wojskowej-
so do 70 procent .okazalo sic
niezdolnymi; stosunek to- zastra-
szajqco wysoki nadzwyczajnie
niekorzystny; ot6z lekarze utrzy-
muja, IL w~iekszoSG owych niezdol
nych - PREY odpowiednich wa
runkach i Srodkach moglaby jed
max bye zdolna do siuzby wojsko
wei, ktora uwazana jest "a pro-
bierz przecietnie dobrego stanu
zdrowia; choroby, braki, ma jake
cierpieli ludzie odrzuceni - BY
ly i So ~przewaznie natury takiej,
re moznaby i'm. zapobiedz, MOI
naby bylo ustrzedz ich, gdyby
warunki zycia, prewencya chorob
/: leczenie ich by}o tn lepsze, IL
przystepnione i spopularyzowane
odpowiednia Tu wiec zadanie O.
gromne, tn pole do Piracy, tn
przedmiot kolosalnie wazny w
spolecznej edukacyi narodu! u
czyt trzeba ludzi, jak Eye, by IL
nikst chor6b, by ME dawac sic
slabosciom, owszem coraz silniej-
Sym sic czyniG W chorob odpie-
raniu; jesli ludzie beda uswiado-
mieni odpowiednio w tych dziedzi
mach zycia, to ME podobna, by
sic warunki ME poprawiiy rychfo
Il wydatnie, poniewaz kazdy be-
die chcial Eye i lepiej i zdrowiej,
skoro tylko bedzie wiedziai, jaE
to zycie lepiej i zdrowiej urza--
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

cowal plan urzadzenia caiego
vzg6rza, a r6wnoczesnie W Zam-
ku wyrestaurowal sale ma l. pie
trze w baszcie senatorskiej.
|. w roku nastepnym, ii. do
chwili obecnej, Szyszko- Bohusz
dalej rozszerzai ten sw6j pro-
gram, przystepujac do projek-
towania dekoracyi, wnetrz zam-
kowych, a rownoczesnie ma bu-
dowie festaurujac sale l.. pietra
w skrzydle wschodniem, dawny
sypialny pok6j Zygmunta Stare
go, najlepiej re ~wszystkich sal
zachowany.
w zwiazku Z realizowaniem
projektu caiego wzgorza pozosta-
waly poszukiwania archaeological
re, kt6re, jak wykazaiy ich wy
Mkt, maja tax donios}e znaczenie
ola caiego projektu i niewatpli--
vie wplynae musza ma pewne W
MIN zmiany. Podjecie tych poszu-
kiwan byio re strony kierowni'
ctwa bardzo zrecznem wykorzy.
staniem pewnego zastoju budo--
wlanego ma Wawelu, skutkiem
kt6rego podw6rza ME So pozawa-
lane materyafem budowlanym,
ami ME pozajmowane pod dolly
wapienne.
Chociaz bahama archaeological
lie prowadzono dotad tylko W Id
der drobnym zakresie i r~aczej do
rywczo, mimo to, dzieki moze
naukowym kombinacyom, moze
intuicyl ich kierownika, wydaly.
one tax doniosie wyniki, jak Cd
nalezienie rotundy sw. Feliksa i
Adaukta, oraz odkrycie owej ba-
szty obronnej z pierwszego TO-
m~aiskiego zamczyska, a wreszcie
odkrycie resztek gotydkiego po--
ludniowego skrzydla Zamku.
Rownoczesnie z owemi bada-
miami, z projektu urzadzenia ca
lego wzg6rza wykonywano to, co
sic dalo najiatwiej ~wykonat, a
co ola Wawelu mogio mice ma te-
raz najwieksze z~naczenie jake
ola tego miejsca, dokad stale
zdazaja tfumne reese Publiczno-
sci, czy to ola zwiedzenia, czy dla.
przechadzek.
w tym zakresie podniesc male
zy stworzenie przeslicznej pro-
menady cd katedry do Smocze1
Jamy, wzdiuz murow fortecz-
nych, ii. W czesci wzgorza cd lat
kilkudziesieciu zamknietej. Zbu-
rzono mrry, zamykajace to przej
scie, usunieto zreby murow All
stryackich, zaslaniajace wspa-
niass PANORAMIC Wisiy i bion az
ku Bieianom, przejscie upolzad-
kowano, przyozdobiono staremi
kamieniami, wazami / poustawia
no }awki.
Uprzystepnienie tel osobliwo-
sci zwiedzajacym, kt6ra Cd szere-
gu lat byia zamknieta, nastapi W
lecie przysziego roku.
Obok owych biezacych robot
ma wzg6rzu, W samym Zamku O.
becnie wykohcza sic ma pierw--
seem pietrze sypialnie Zygmun-
ia Starego, gdzie odnowiono
strop modrzewiowy polichromo-
wany wraz z fryzem i strop ten
podciagnieto do konstrukcyi o.
gniotrwafej. w sail tel stawia
sic nadto sliczny piec majoliko--
wy, ogromny, BIO dodhodzacy do
6 mtr. w~ysokosci, jeden z sled.
miu pochodzacych z Zamku Wis
niowcu, a ofiarowanych ola Wa
welu przez Katolickie Towarzy-
stwo Dobroczynnosci W Peters,
burgu. Oddrzwia sail, bogato
rzezbione, odnowiono juz, a jesz-
cze pozostaja do odnowienia try
okna, jakotez uiozenie posadzkl
/ Wreszcie W mysl ogolnego pro
jektu urzadzenia Zamku, dawny
szpital austryacki (ktory stanaf
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

die wiedziai, re i w jego wlasnej
mocy to ley, by sobie zycie znos-
$niejszem uczynie, a chorob do
siebie i rodziny swei ME dopuscic.
w takiej edukacyjnej Rampant
wszyscy rozumni, socyalnie IT,
Swiadomieni o~bywatele powinni
brac udzial: prasa, szkoiy, orga--
nizacye, wladze - wszyscy tn
pomagac moga i musza, TAXI tez
p~ostulat jest esencya rad'i prac
wzmiankowanego Stowarzysze--
MIA.
Wsrod szczegolow owych i rad
podnieSG ~pragniemy takze pare
kwestyi specyalnych: Mianowi--
Gle radzono mad sprawami, ~zlaczo
nemi z powrotem zolnierzy i IL
zdrowotnieniem tych, ktorzy G.
wentualnie przywioza jakiekol--
wick choroby re SODA: chorych
bedzie DUO, zwiaszcza tez jrz
teraz wiadomo - re wielu jest /
bedzie chorych ma ,,lues venerea'
i inne tego rodzaju choroby, kto-
re So w~szystkich armii playa mai
straszniejsza! We Francyi, w
Niemczech, w Anglii - masy.te
go Gale i ustrzedz sic tego ME by
10 MONA - mimo najwieksze
wysiiki i zabiegi - wiadz i in
stytucyi wszelkiego rodzaju. VIE
III vice z tenn niezaWodnie przy-
|jedzie i do Ojczyzny przyno--
szac straszna groze zaka5enia o.
kropnego rodzinom swvm, oraz
wszystk;m podlegajacym bezpo-.
Sredniemu zetkn;eciu sic 7 tyni.
ktdrzy pierwszym p~owitania po~
calukiem NIGGA udzieliG zarazy o.
wei, W pokolenia idacej. Zlokali-
zowanie takiego niebczpieczei-'
silva Jest rzeczq kolosalnie wazn9,
wiemy tez, re juz o TEN W krajn
sic mySli, re sic tel sprawy ne
zapoznaie i mic zanicdbuje: jestc
smy pewni, re zdanie lekarzy, ze-
branych w Stowarzyszeniu Zdrc~
via Publicznego przyczyni sic
niemalo do cncrgicznego a skut".
cznego rzcczy uiecia.
Druga podobna sprawl - +"
influenza, kt6ra faktyczn!e mir
Jest influenza ME wiedza dotad,
co to Jest, a wszelkie ochronnc
szczepienia ma te chorobe oddzia-
hula do pewncgo stopnia prewcn-
tywnie, lecz pozytywnem jej "a
zegnaniem ME So. Influenza w ca
lynn kraju naszym w sezonie
grasowania swego naczyni}a szko
dy wiecej, nizesmy STRAIT ma woj-
rie poniesli! To = fakt! Wszy-
stkie straty amerykahslkie VOICE.
ne ME siegaja liczby zgonow ma
influence. Taxa kleska - taxa
playa wymaga akcyi wsPolnej,
zicdnoliconcj, systematyczncj. nir
jak dotad bywalo, przewaznie en-
perymentalnej: kazdy lekarz ex"
perymentowai poprostu z leczc--
MEM influenzy, stwierdzono, i
lekarze zapisywali przenajrozn1a-
isze srodki, najczesciej niewfaSci-
we, a ludzie umierali i rady ma to
ME bylo.
a. obecnie w mieScie ma.
seem znowu wzmaga sic fala iU-
fluenzy, jak to lekarze zapowia-
dali (pisaliSmy o TEN swego CA
SUD. a z dnia ma dzieh liczba no.
wvch zaslabnieG wzmaga sic Sill
ME; przytaczamy z ostatnich dnl
paru: ego grudn:a bylo w ME-
scie 81 wypadkow influenzy, 81
zgon6w ma MIA, oraz 100 wypad-
k6w zapalcnia pluc i 50 zgon"w
ma mic; 1890 grudnia bylo 6Ol
wvpadk6w influenzy. i zgonow
"a. a zapalenia p}uc wypadk"w
1872 i zgonow %. Jesli sic zwaay,
re zapalenie pIuc najczeSciej Ia
CIV sic z influenza i jest jej wynl-
klein - nastepstwem, to otrzy--
many co dnia blisko setke Ego
now z powodu epidemii omawia~~
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
z TEKI%R EDAKCYJNEJ.

krokodyle Ivy fontannami wyle--
wa-wszystko z powodu ,,krzyw-
dy" n~iemieckie, a u~przedzen Swia
ia do niewiniatek niemieckich -
wszystko, DO Niemcy square
deal' dostac ME moga!...
Me wiadomo doprawdy, czy to
II mich taxa przewrotnoSc az do
gruntu, re sami szczerze ten
swoj ,~,gejammer" rozwodza i W
,,krzywde" swoja wierza, czy tez
TAXA giupota, IL mysla, re SWAT
tutejszy i caly Cd mich glupszy,
re ma tax grubych plewach ich
perfidii sic ME pozna!
Przypomniec til jeszcze MONA,
=e nawet juz po rozejmie i "a
wieszeniu broni - Niemcy ME
poniechali swoich :intryganckich
knowan, ktorych dopiero teraz
najpiekniejsze kwiatbi wschodza
ola publicznej informacyi :wszak-
re re strony Niemiec usilowano
wp}ynac ma prezydenta Wilsona,
azeby koniecznie starai sic .zla-
godzic" ciezkie warunki rozejmo-
We, Niemcom przez marszaika
Focha podyktowane! To "a robo-
ty niemieckie z okresu przedwo--
jennego w Ameryce - prawda?
- "a spiski celem unieruchomie-
ria amerykaiskiej produkcyi a.
municyi i jej exportu, "a wrogie
przcciw wiadzom kraju tutejSze-
go roboty, "a pogr6zki pod adre-
SEN Stanow Zjedn.., re til maja
Niemcy krocie swoich rezerwi--
stow. gotowych ma kazde zawola-
ric - "a wszystkie podobne LOLA
lizmu niemieckiego sztuki i pre-
jawy, miaf sic Wilson poroznic
Z Aliantami, ably wstawiac sic "a
mimi! Podobniez Wilson mial bye
poSrednikiem ~jeszcze i pred It
Wreszcie miaiby Menu
com sktadaG oficyalna wizyte w
Bcrlinie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12
Odm6Wi}.

PreZydent Wilson z CORY "a
powiedziai i ogiosic pozwolil, re
zaproszenia re strony rzadu ME
mieckiego - do odwiedzenia Me
mice i Berlina W czasie swej po--
drozy po Europe - ME przyj-
mic. Krok ten prezydenta zasiu-,
guje ma najwyzsze uznanie, iak
rowniez umotywowanie takiej je-
go decyzyi; - prezydent wyra-
I'll sic, re Niemcy tax ogromnie
wiele popeinili przestepstw
zbrodni w siagu tel wojny, re ma
razili sic ma pogarde i antypatye
u caiego Swiata cywilizowanego
- dlatego DUO woody uplynie,
rim sic do Mich ludzie nawroca
z mimi pojednaia; tymczasem -
Mkt, szanujacy sic, Mkt - zy-
wiacy szersze, humanitarne pole
cia, idee powszechno-ludzkie, ME
powinien udawac sic do tego kra-
ju, jeSli go do takiej niemifej Wi
zyty ME przymuszaja konieczne
nkolicznoscf i potrzeby.
lego rodzaju postepienia ma
lezalo sic spodziewac pc prezy--
dencie. Wiadoma rzecz jest, re re
strony Niemiec podniesiono g}o-
sy, by Wilsona do Niemiec - do
Berlina take zaprosiG, skoro Cd
wiedzi on, bawiac W Europe, ME
ktore inne kraje i narody. -.
Jedynie pc bezgrahicznej aro--
gancyi. 20 bezcelowej efronteryi
charakterystycznie niemieckiej
MONA byho oczekiwaG podobnych
inwitacyil.. Niemcy ME moga
zrozumiec tego, ME moga zoryen-
towac sic W tym fakcie, re oni So
nietylko narodem i pahstwem,
Pobitem pokonanem, ale take
maja bye panstwem i narodem-
karanym! Csly SWAT stosunek do
Mich pojmuje w ten sposob. Gdy-
by Niemcy byli staneli do woiny,
ak inni, gdyby te wojne prowa-
dill jak inni, wowczas byiaby
rachuba prosta - i~atwiejsza i
ola Mich i ola, drugiej strony: w
wojnie porzadnej - porzadnie
przegrali, wynik - wyrownanie
rachunk6w i p~retensyi politycz--
rych, terytoryalnych czy ja--
kichkolwiek innych sprawl
skonczona: stosunki dobre po "a
warciu pokoju NIGGA bye nawia-
zane bezzwlocznie. Alec z Mem
cami sprawl ma sic zgoia ina
czej! Niemcy zaczeli wojne pod
stepna i wystepna intryga do
prowadzili do niej zbrodniczo,
prowadzili ia zaS tax, re skupili
ma sobie nienawisc i pogarde
wszystkich LUDLOW, ME tylko tych,
co z mimi walczyli, ale nawet /
neutralnych. Niemcy SVEN w
tel wojnie zachowaniem - zaba-
brali ia zawsze swa historye i mic
Z niej nigdy ME wytrze faktow
njezaprzeczonych ich barbarzyn-
silva i bestyalstwa, ktorych dowo
dy przejawili W wieku dwudzie-
stym, kiedy inne Judy nawet VOL
lie staraly sic uczynic o lie MOI
noSci jak najhumanitarniejsza.
lego ME zapomnieG tax latwo j
predko!
A Niemcy o tenn juz zapomina-
ia! l roszczq sobie prawa i pre-
tensye, a giosy podnosza i krzy-
wdy swe teraz rozwodza !Wszak-
re - bezpoSrednio, n%atychmiast
DO zawieszeniu broni - re strony
Niemcow krzyk podniesiono o zy-
whose! Oni pierwsi oni, co po-
rabowali chleb i zboze z Polski,
Rosyi, Ukrainy, co kradli zyw--
nose ratunkowo posylana Belgii /
Francyi, CO tuczyli sic przez CITE
ry lata kosztem Austryi i We
gier - oni maja bye pierwsi! A
przecie stwierdzono ponad wat
pliwoSc wszelka, re ME W Mem
czech najgorzej przedstawia sic
sytuacya zywnosciowa, IL Mem
cy-w kazdym razie CO najmniej
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

MeSoupte staRu Wssedze SgG-
dzdjq sig ID zdQnfn, &c nznst LSt-
nice zJedRocsoRa, HteSnkSna d
edm0ZsqdRa PotSk0.
- Woodrow Wilson
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12


sowania kraju do warunkow po-
kojowej produkcyi po wysilkach
radzwyczajnych produkcyi wo--
jennej. Kazdy wydzial tych
spraw przedstawia nieskohczenie
wiele mniejszych dzialow i gale
ri, ktore razem stanowia ogrom
prawdziwy roboty, ola podolania
iej i ME rozwlekania ma lat die
siatki potrzeba ~wszystkich sii i
zasobow rzadu naszego, a jeszcze
wiecej kooperacyi szczerej caiego
kraju i jego patryotycznego oby"
watelstwa.
Z lasu spraw, wcfodzacych tu
W rachube, wzmiankujemy ME-
ktore:
Kupujcie Znaczki Wojenno-O.
szczednosciowe! w miescie ma
seem kampania ma ME wiaSnlc
trivia - potrwa do kohca miesia-
ca. - Me ociagajmy sic W niej,
dobra rzecz to jest - dobra ola
kraiu, dobra ola mas! Mic ME t1a-
c;my, niczego ME ofiarujemy, XII
pujac znaczki take, owszem skar
bimy sobie swietny procent i
zysk niema}y, TAXI, jakiegoby nam
laden bank, zadna lima lokacya
kapitalu ME dafa. Pisa, re Stan
Illinois jest z~nacznie w lyle "a
innymi w kupowaniu Znaczkow
Woienno = OszczednoSciowych.
PuStmyz. go W tym miesi2cr -
,,over the top! Znaczki owe ma
daja sic 5wietnie i ma podark'
gwiazdkowe! Jake wiele osob
rozdaje podarki w pieniadzach,
niechze ci zamiast got6wki daJa
podarki owe w znaczkach oma--
vianych, ksiazeczka takich zna--
czk6w - to podarek suty | pick
ry, a szlachetny, kt6ry jest pa
!ryotyczna krajowi pomocq, a po-
nadto moze zachecic tego, kto ia
f.: dar d~ostanie, azeby sam sobie
dalei liberal znaczki owe: W ten
sposob dar wywiera wpiyw Pc
dagogiczny. Znaczki dostac MOI
ia wszedzie - kupowac je MOI
IA Cd najmniejszcj sumki 25c.,
vice dostepne one ola dzieci ma
wet. Mic ma przeszkodzie ME stol,
wymowki niema zadnej: rada
dobra. nakaz narodowy: KupuJ-
cic Znaczki Wojenno Oszcze"
dnoSciowe!
Druga rzecz: Trzymajcie Bon
dy Wolnosciowe, ktorescie zaku-
Pill! Wielu jest nieuczciwych spe
kulant6w, ktdrzy pragna wy}u--
die Cd prostaczkow ich bondy
wolnosciowe Z dobrym ola sic zy-
ma teraz i ma przyszlosc: So
sklady, kt6re je przyjmuja "a 60
t6wke - oczywista bez DANA pro
ccntu odstepujacemu bond, So
agenci, ktorzy "a bondy ofiaruja
akcye przer6zne-najczescie bez-
wartosciowe, So wydrwigrosze, co
i gruntowc proponuja trans
akcye - pewnie watpliwej war-
toSci, byle bondy dostac - biora
jc najchetniej. Me dajcie sic brac
ia take propozycye: Lepszy wro
bel W garSci, niz kanarek ma da-
clu, lota ma Michiganie, albo ko-
palma ma ksiezycu! Bondy owe
przydac sic wan moga kiedys W
przyszio5ci, w ciezkiej zycia
chwili, w waznej jakiej potrze--
bic - bedziecie wtedy mieli pie
niadz-jakby znaleziony-nie po-
zbywajciez sic go teraz ma oczy-
vista strate wasza. PatryQtyczne
przytem wzgledy powlnny til
take odgrywac role pewna: Wy
trwac, wytrwac nalezy do kohca,
p6ki kraj w potrzebie, a ME opu-
szczac spraw, ME uchodzit - jak
szczur z tonacego okretu umyka.
Nasz okret ma szczescie ME tonic
-Bogu dzieki - ale porownanie
Z uchodzacym szczurem odnosi
sic do tych wszystkich, co kupuja
bondy, gdy kraj caly ma Mich pa
try ! zmusza ich prawie do tego,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

Zdajc SIG, re Niemcy PREY ca
lei swej zbrodniczej przewrotno-
sci i wyrachowanym ma wlasne
zyski sprycie - So jednak W RE
czywistoSci tacy glupi, jak ich so.
bic zawsze wyobrazai ~powazny i
CHOP polski, kt6ry o
Niemcu inaczej ME powie, jak
,,glupi Szwab' - inaczej, ME mo-
gliby nj ma chwile przypuszczac,
il ma ich haki ! majaki da sic kto-
kolwiek w Swiecie zlapaG i ujac,
a przedewszystkiem - Ameryka
i Amerykanie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

Ma specyalnem zebraniu Feka'
RE omawiali sprawe influenzy-
zeodzono sic ma to, re narazle G.
dukacya prewentywna najwiecej
zdo{a zdziaiac w kierunku ogran',
czenia epidemii, czego wiec do
magat sic nalezy ma kraj cafy W
akcyi jednolitej a intensywnle e
n~ergicznej: take tez w. tel kwe-
stvi zajeli stanowisko lekarze &c
Stow, Zdrowia Publicznego.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-12-12

Trzccia wreszcie sprawl, o kto
rel choc wzmiankowac pragnie-
my ma zakonczenic - to Aseku-
racya zofrierzy, kt6rych obecnie
many ubezpieczonych w rzado-
wei asekuracyi ola floty i mary
narki, w obu dzialach tego ma
szego zbrojnictwa, okolo CITE
rech milionow. Me nalezy saddle,
il z ukonczeniem wojny - zol.
nierz juz wszelkich niebezpie-
czeistw jest zwolony: ME, uto-.
mac MONA j prey samym brzegu,
a i W powrocie i juz tn w kraju
20 powrocie, czy w obozie nieje-
dino przydarzyc sic moze. Dlate-
60 dobrze jest opiacac to ubez--
p:eczenie, ktore dane jest zo}nie-
rom - mozliwie przystepnle.
Porzucenie go narazicby mosio
kazdego ma wielkie ryzyko, even
tualnie rodzine ma ciezkie straty
The Daily Ardmoreite. [volume] (Ardmore, Okla.) 1893-current, 1918-07-16
HAL M. CANNON

The Ardmoreite is authorized to
announce
The Daily Ardmoreite. [volume] (Ardmore, Okla.) 1893-current, 1918-07-16
Notice for Bids.

Office of Clerk, Carter County,
Oklahoma. July s, 1918.
Bids will be received for the con-
struction of Concrete Arch Bridge
90 feet long by 10 feet roadway,
across Whitlog Greek, Section q,
Miles 2.
There will be meeting OF the
Board of County Commissioners OF
Carter County. Oklahoma, on the
10Th day of July, 1918, for the pur-
pose OF letting contract for above
mentioned bridge.
Plans and specifications OF said
bridge are now on file in this of
fee. Sealed bids will be received
until IL O'Clock noon, July 20. 1918.
All bids must be accompanied by
certified check or other security in
the amount of ten per cent of the
bid which shall be forfeited to the
county on failure to execute bond
as hereinafter provided. The party
to whom said contract is awarded.
shall execute TO the county a bond
in the sum OF the amount of the
contract, to become void upon per-
Torrance of the conditions set
forth in said contract. IS per cent
of the contract price shall be re-
tanned by the county until the con-
The Daily Ardmoreite. [volume] (Ardmore, Okla.) 1893-current, 1918-07-16
Huns Executing Jews.

Washington, July l6.-A number
of Jews have been condemned to
death and executed at Kherson,
Ukraine. for hiding grain, accord
ing to a report which the state de-
partment characterizes as more or
less circumstantial. A priest who
endesvored to aid the condemned
men has since died of injuries.
Jewish merchants at kherson have
been executed also for refusing to
give the names OF the peasants with
whom they dealt and who were
charged with concealing grain->
A report from Finland says mem
bers OF the red guard are being ex-
cuted daily BY German firing
squads.