davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23
RAPPORT 81 MULTUMTTA PU
BLICA,

Societatea de ajutor 81 cultura
Rominul Ardelean din Cleveland,
Ohio find infiintata in 16 De-
cemvrie 1917 Gu un numar de 40
membrii, despre carl primul con-
spect s'a TRIMS d-lui secretar
general in 2 Ianuarie 1918.
Functionarii Societatii au fost
alesi pc termin de 6 luni urma-
tori domni: loan Dana, prese-
dinte, Nicolae Popp, vice prese-
dintc, loan Miron, secretar prim,
loan Georgiu, secretar financiar,
Augustin Barani, easier, Parte-
ME Pintea 81 George Clapa, con-
trolori.
Membrii in cpmitet au fost a.
lesi urmatorii: George Gherman,
loan Sleam. Alecsa Petrut, "a
cheiu Boga, Nicolae Man, Grigo-
re Sleam, Gavril Hoza, loan Pop,
Mihaila Botca, Vasile Glodean,
Andron Dudescu 81 Vasilica No
dis. Guardieni: Simion Popp 81
loan Bedea.
D-nul loan Georgiu, voind sc
mearga din Cleveland in alt oras
STA dat dimisia, he putindu-si sus
tinea functia de secretar finn-
ciar, din care cauza in ziua de
10 Martie 1918, a avut loc con-
trolarea registrelor, pc timpul de
la infiintarca Societatii 81 pima la
data mai sus mentionata. S'au
gasit toate in buna regula 81 a.
hume:
nitrate in total ....... $425. .25
Este in total -. ....... $18O.29
VENT curat ). j. $244. Sc
In locul. d-lui loan Georgiu s'a
ales un alt secretar financiar Gu
numelc Ilisie Sabou, care iadats
dupa alegerc depus juramintul
81 i-s'a dat in prinire registrele
apartinatoare Societatii.
/ Societatea All numara SO mem
bril- 81 multi Sc vor 5nscrie indata
dupa sedinta G. s. E. cind vom
Fl Gu toate in regula.
Din partea Societatei aducem
o calduroasa multumita fostului
secretar financiar, find Cd s'a nj
zuit 81 sisa condus -functia ia
mod cinstit.
In numelc Socictatii Rominul
Ardelean:
loan Dana, preesdinte.
loan Miron, yecrotar.
monDosoucs1ouDononoaIco
1H1 NATIONAL LAungunY
CLEANING 90.
63S \. Union Avs., Allianee q,
MOI earant1m toats ~ ~.
cxm Cd ter electric. (6l
Phone @. 8. 6163 mn I 11No
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

loan SISSEA. - Tot felul
de bautrui racoritoare. - I'll
gari 81 tigarete. - Locul de in
tilnire al rominilor din Allan
Sc 81 Sebring, Ohio. = 1900
E. Summit Str, Alliance, O. Pho
ue: u. S. 2218. (5)
NN<NNN NN'
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

AUGUSTIN HISSEA. ~ ~
la de biliarde. - Cuglarie Anne
ricana. - Tot felul de bauturi
racoritoare. - Trimiteri de bani
Vindere dc Bilete de vapoark. -
l39 North Street, Newark, Q,
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

ERATu COSMA. - S5O1 Pen
40 Ave, Indiana Harbor, Ind. -
Tot felul de bauturi racoritoa-
re. - Pitarie. - Vinzare de
sifcarti. - Trimiteri de bani in
.,atrie 81 ori &c afaceri. AdrsssFl-
VI ca tOatx tncrederSA.
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

TEODOR ISTRATE, Garrett,
md. Aduc Ii cunostinta ro-
ninilor din Garrett q jur, al Dc
. IL Iulie 1918 am deschis A.
3ENTlA MEA propris do gh-
:4rti, trimiteri dc bani, sts. -
.eOOL-ROOM, tigAri, tigareta, "
Jacuri etc. u Hotel aproaps e
3. + o. Depot lit Covsn 6t1.
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

NICOLAE BARDAS (din Po-
rumbacul de sus, Transilvania). =
Notary Public, Realitati, Vindere
de farme 81 loturi. Asigurari q
Colectari. 623 w. Washington
Str, Indianapolis, Ind.
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

D1oNIsIs SANDRU. - Con-
testionery, T&bacuri do toatk eS
itatea, tigari si tigarete, Popiss,
1ocul de fntflnire IL Rom1niloE.
40 Clark Str, Martins Ferry. @.
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23

PETRU RUSS. - Tot felul de
bauturi racoritoare. Tabac, IL
gari 81 tigarete. Locul de intfl-
nire al Tirnovenilor. - 25 S.
West Str, Indianapolis, Ind.
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23
MOSCA & ANTHONY

COR ~ STR. 81 DETROIT AVE.
CLEVELAND, OHIO
Este cunoscutul Stor al ROmi-
nilor, unde Sc gaseste acum de vim
zare Gu preturi mici tot felul dc
haine 81 costume de primavara pen
tru Dame. - Preturi resonabile GU
ocazia Pastelui. - Veniti ca sd We
deti pravalia nOastra. 3-1-5
America. [volume] (Cleveland, Ohio) 1905-current, 1918-03-23


,,Ce-arc aface!'' Use Marioara
zimbind. Loviturilc Sofitei a fost
mIngiieri pc linga cele date de Ma.
thilda, 81 unde mai pui ca a batut-o
81 in lipscanie. Dupa cum mia spus
Mathilda acolo a pisat-o sdravan in
coasta."
Isl vczi ca ma dat-o in judcca-
ia !" zisc Ana mirata.
,,Cine? Elena? Ala odata Gu ca.
pul nu ar ceda ca fost cineva in
stare so bata'', zise Frunzescu.
Char daca s'ar fl pornit o actiu-
ne 1mpotriva Mathildei din partea
ncamurilor ci, ca ar fl fost in stare
sd zica ca mint 81 Sc sustina Cd ca a
batut pc Mathilda.
,,Cind a batut-o Moscovicioaia
trei zilc a cazut in pat 81 Sc cllno-
steau lesiunile pc fata 81 pc corp,
II Gu toate aceSte susilnea ca ca a
batut pc Moscovicioaia 81 lesiunilc
lea capatat prin cadere cind s'a
impedicat de ca, dupa care la mai
tras citeva.
IN 'ati vazut desmintirea pc care
a publicat-o in Zimbrul ca cele pu-
blicate de Buciumul Moldovei sunt
pure inventiuni 81 ca q tarbacit be
cite treie doamne anonimel
Ma prind ca daea cazul din ur-
ma ar fi ajuns la nreehea preset
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
Z Ostatniej Poczty.
KoPIEC woJsK PoLsK1CH W

w obrebie fortecy W Bobrujsku
korpus generala Dowb6r Musnickie-
go urzadzif cmentarz, ma ktorym
| grzebaf nieszczeSliwe ofiary, zezwie'
rzecenia bolszewik6w. Bolszewicy W
okrutny spos6b ohchodzili sic z woJ-
skowymi polskimi, ktorych spotykali
odosobnionych. Wyiupywali i'm O.
czy scyzorykiem a nastepnie aywcem
zakopywali W dole. Wypadki tax O.
hydnego morderstwa byly liczne. Ga
dziaiy polskie, dowiedziawszy sic o
morderstwie, wyruszy}y ma miejsce,
bolszewikow surowo ukara}y, -
Zwioki zaS ofiar - pomiedZy ktore-
mi byli take / majorowie - odko-
pywali | grzebali 2 honorami wojsko
wemi ma cmentarZu W Bobrujsku.
w kilka godzin pc otrzymaniu roy
kazu O demobilizacyi, oficerowie kor
pusu postanowili p~ozostawic- w Bo-
brujsku ma wieczne easy pamiatke
pobytu wojska polskiego W fortecy.
Zapadia %uohwaia, ably ma cmentarzu,
kryjacym zwloki Polak6w, zamordo-
wanych przez bolszewik6w, usypac
kopiec. Jakoz n~azajutrz zrana pier
wszy general Dowb6r Musnicki po-
wi6z} troche ziemi ma kopiec. Ia je"
go przykiadem poszedl general Kar-
nicki, a dalej dlugi iancuch pulko-
wnik6w, majorow, kapitan6w, po-
rucznik6w, i szeregowcow. w ciagu
dw6ch dni usypano kopiec wysokoSci
2ch peter. Ma szczycie zatknietO
krzyz zelazny, naoko}o kopca zas po-
wbijano szyny kolejowe / polaczono
je lahcuchami. W sypaniu kopca
wziely takze udzial tysiace Polak6w
cywilnych, zamieszkalych W Bobruj-
sku.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
DELEGACYA POLSKA L HETMA.
Ma SKOROPADSKIEGO.

,,Dziennik Kujawski" donosi: Nv
piatek d. IA czerwca, delegacya pol
skiego komitetu wykonawczego "
osobach: prezesa T. MichalowskicgO,
wiceprezesa st. Zielinskiego i sekre.
TARA z. Berezowskiego byla przyje.
ia przez hetmana Ukrainy /. Skoro-
padskiego. Pc zdekIarowalu hetma-
nowi polskiego komitetu ~wykonaw-
czego, jake wyzszej i~nstytucyi spo-
iecznej ma Ukraine, z kt6ra rad W,
~miejscowych sprawach polskich wi
MEN porozumiewac sic, rozmowa to-
czyia sic o wprowadzeniu W zycie
prawa o autonomii narodowo-eprso-
nalnej. Hetman, odkiadajac estate
czna decyzye W tel sprawie do czasu
otrzymania opinii cd prezesa mini
str6w, zaznaczyi, re chociaz wrpowa-
dzenie tego prawa napotyka wielkic
trudnosci / przeto rbudzi powazne
w~atplfwosci W rzadzie, to jednak OH
must oswiadczyt, re Rad ME bedzie
stawial zadnych przeszk6d, przeciw-
ME: bedzis popierai zrzeszeEie sic 1
organizowanie spoieczenstwa polskie
90 ma polu obrony ku%lturalnych, c.
konomicznych | narodowych spraw
polskich ma Ukrainie".
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
Y CLEVELAND, o.

- H.. MichaIik ZaskarzyI miasto
O SO, 900 odszkodowania W imieniu
swego syna, kt6ry dozna1 skruszenia
reki podczas piracy ma farmie popraw
czej W Hudson.
- Zamieszkaly tn dawniej pnr.
6527 Superior ul., Jan Burzynski -
zostaf ciezko raniony ma polu bitwy
we Francyi.
- j. Cckowski, lat 4, z pnr. $40
Haigh V r~ozlaczywszy sic ma chwi
le z swa Sletnia siostrzyczka, pod
biegi ma tor kolei New York Central
prey ul. 53ciej - i przez ~nadchodza
cy pociag zosta1 zab.ty ma miejscu.
- StanisIaw Burgahski, pnr.
1107 Rovley ave-, poni6si smierc ma
miejscu - gdy go przejechai swym
]. Klimak, 1880 E. 117ta ul.
- Samoch6d, k6rym jechali Jo-
anna Lukwinska, $500 Osmon ave-,
j. Kujawinski, 1871 E. 6Scia ul.
Kar. Grabowski 2 pnr. $500 Fleet
ave., zderzyi sic z tramwajem, skut-
klein czego wszyscy troje odniesli
gro5ne obrazenia.
- Skutkiem ~wypadku PREY lapa,
niu ryb utonai w. Maka}owicz, $50
E. 70ta ul. Dw0ch innych %niefortun-
nych rybak6w, W podobny spos6b zy
Gle zakonczylo.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
Polacy a Rusini.

Korr. Austria donosi: Ukraihskie
| parlamentarne przedstawicie!stwo,
| powoiujac sic ma swe oswiadczenie
pezydyum Kola Polsktego W POlni--
schc Nachrichten, z d. Is czerwca,
10 kompetentne polskie czynniki go
towe sa teraz tax samo jak przedtem
do podjecia, ma zasadzie jednolitoScI
kraiu, rokowan z Rusinami, celem
wyr6wnania r6lnic, oznajmie, re re
swej strony uwaza dalsSe pertrakta-
eye "a zbedne. Co sic tyczy Ckraln-
COW. to W kilkakrotnych e~nuncya--
cyach przedstawili oni jasno i sta
nowczo swoje stanowisko / do tych
ME dwuznacznych oswiadczeh nie
NIGGA mic dodat. Ma polskie sts1oT'i-
sko, wedle kt6rego Ukraincy nile iby
rozpoczac pertraktacye ma zasadzie
niepodzielnosci Galicyi, Ukraincy ME
zgodza sic pod zadnym w~arunkiem !
oSwiadczaja, re podstawa do roko--
wan moze bye tylko ~powaanie podje.
ty projekt podzialu Galicyi IA zasa-
die etnograficznych granic. W ta--
kim wypadku, a vice PREY ustaleniu
zasady podzialu Galicyi, byliby t.
kraincy r6wniez gotowi do rozEocze-
cha pertraktacyi W sprawie ochrony
I praw narodowych mniejszoSci W
Ukrainskim CbszarZe.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
w

Dnia 20 czerwca b. r. wobec stu
chocz6w kursow. nauczycielskich W
Kijowie wyglosif ,,hetman Ukrainy".
a do niedawna general moskiewski
Pawel Skoropadskij, przem6wfcnic
W kt6rem rzekl:
Panowie n~auczycielc. Wieccj,
niz ESQ lat minelo cd chwili, gdy
Ukraina aktem ugody perejasiaw-
skiej ziaczyia sic q Moskwa, jak
rowna z r0wna. Caly ten okres
wsp6izycia Ukrainy z Moskwa MOI
na nazwac ciezkiem 250-letniem
narodowej niewoli narodu ukraih
skiego. w przeciagu tego dlugiegO
czasu moskiewska polityka ,,obru-
ssienja" centralizmu osiagnela
to, re narod ukrailski zapomnia.
kim jest. Doszlo do tego, IL wick
szoSc syn6w Ukrainy wstydzila sic
nazwac siebie Ukraincami, posiu-
giwae sic jezykiem praojc6w ito.
,Hetman" wystapil tn jake wr6g
Rosyi, goracy patryota ukrainski.
las tuz pred wojna, W r. 1913, to-
czyia sic W rosyjskiej Dumie pahst-
vowel ozywiona Tozprawa ma temal
ruchu ukraihskiego. w czasopismie
ukrainskiem observation-disclosures,
Wistnyk z tegoz r. 1913, znajdujemy
W sprawozdaniu z tel rozprawy W
~zeszycie vi (str. SAD nastepajacy
ustep:
Obroncom Ekrainy odpowie--
dial wsr6d oklaskow carmel
sotni potomek hetmana, posel-paz-
dziernikowiec Pawei %Skoropad-
ski. Zapewnil on, re caiy lud
,,maio-ruski" czuje sic czastka IA
rodu rosyjskiego i nigdy ME prze.
chodzi mG przez mySl uwazac sig
"a inorodc6w. .,,Malorusy, Bialo--
rusy 1 Wielkorusy - mowii rodn-
witty ,,Ma}orus" - sk}adaja sic
ma nar6d rosyjski". Nastepnie o.
swiadczyl Skoropadskij, re wyod-
rebnienia cd Rosyi domaga sic
niewieika garstka ~intelisentST.
kt6ra zatraciia poczucie narodo-
We, lud zas ME zada aadnej auto.
nomii = jemu potrzebna jedna
potezna Rosya.
Zestawienie tych dwu wynurzen
jednego 1 tego samego czlowieka flu
struje W zajmujecy sposob, W jak
niezawodne recedosta la sic sprawl
narodowei p~ahstwowej samodziel-
nosci UErain-.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
(WiadomoSci 2 Folskiej Prasy
Europejskiej.)
PreZydent Wilson - zoInierZom 1-go
PuILu Strye,chw

PreZydent Wilson - zoinierZom 1-go
PuIku Strze.c6w.
,,Polak" paryski pisze: Pred poi
Sciem do okop6w, 1-szy punk Strzel-
COW dlugo staf W Sompuis (dep. Mar
ne), Gwiczac sic W rzemiosle wojen-
mem. Zolnierze polscy, W woInych
chwilach, przystroili tamtejszy ob6z
W try wielkie komby, obfozone dar
nina, ma kt6rych z r6znokolorowych
kamyczk6w i kawaik6w szkfa uiozy-
Ii try pi2kne desenie. Pierwszy
przedstawial herb Polski, a vice Bia-
lego Orla ma tie amarantowem, dru-
gi - KoSciuszke ma koniu, a trzeci
herb Stan6w Zjednoczonych, do kto
rego dodano napis ma Geese prezy--
denta Wilsona.
Fotografia tych trzech klomb6w
zostala przeslana prezydentowi Will
sonowi, jake dowod wdziecznosci
poIskich zolnierzy "a stanowisko A
meryki W sprawie polskiej wogole,
a.. W polskim ruchu wojskowym W
szczeg6lnoSci.
Fotolgrafia zostala ~przeslana "a
poSrednictwem p. Waltera Stanley
Schutz'a, kierownika oddzialu potez
nego amerykanskiego Stowarzysze--
MIA Chrze$cijanskiej Mlodziezy (Y.
M c. A PREY wojsku Polskiem. w
odpowiedzi p. Schultz original ma
stepujacy list:
Bialy Dom Washington, 10 lipca
1913 r.
Prose- wyrazic 1-mu pulkowi
Strzelc6w Polskich mole zaintereso-
wanie sic rycina, ktGra Pan raczy@
mi nadeslaG W ich imieniu, oraz mo-
je wielkie zainteresowanie sic pol
skim ruchem wojskowym, wsp6ipra-
cujacym re Stanami Reinforcement
i Koalicya.
Mice taxa wspolprace - to objaw
pocieszajacy i dajacy otuche.
~Serdecznie j szczerze panski
WOODROW WILSON.
List powyzszy jest jeszcze jednem
Swiadectwem, re W prezydencie Will
sonic many zyczliwego p~rzyjaciela.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
STANOWIsKO RUSIN0W W GA.
LICiI.

Wediug wiadomosci nadeS'anych
z Wiednia, Komitet Narodowy t.
krainski oglosi{ deklaracye, potwier-
dzajaca uchwaie Klubu Ukraifsk!cgG
W paralamenc!e wiedehskim. zwal-
chacz6w kurs6w nauczycielskich W
Hussarka. Komitet wyrazil zadanic
podzialu Galicyi i utworzenie no.
wych KRAKOW koronnych uhraih-
skich".
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16

q udzialu Polak6w W ostatniej
kontr-ofenzywie francuskiej, wielki
dziennik francuski Petit Parisien, 2
d. 6 s~ierpnia podaje nastepujacy cpl
zod, kt6rego opis nadeslal mu jego
correspondent wojenny:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
SWIETNY AJAX JEDNEJ KOMPA
MI POLSKIEJ.
Wziela 135 jehc6w i 20 m~itralicz.

q udzialu Polak6w W ostatniej
kontr-ofenzywie francuskiej, wielki
1ziennik francuski Petit Parisien, 2
/. 6 sierpnia podaje nastepujacy cpl
zod, kt6rego opis nadeslal mu jego
correspondent wojenny:
u ...., W
Armia Polska, niedawno utwo-
Roma, otrzymala W S%zampanii
chrzest ognia.
q pomiedzy czyn6w wojennych
tych w~spanialych zolnierzy wy
mienic nalezy rozprawe 2 d. 20
lipca, kiedy to jedna kompania
polska, kt6rej powierzono odebra-
ME punktu odleglego i trudnego,
ruszyla z miejsca jednym pedem
ma froncie przeszlo dwu kilometro
wynn, zdobyla natychmiast wyzna-
czony sobie teren i wzieia 1875 jeh
cow oraz 20 mitraliez.
Przez jedna chwile zdawafo sic,
re pod silnym naciskiem wroga,
pewna chwiejnoSc zakradnie sic
W polskie szeregi. Wahajacy sic
spostrzegli w6wczas dw6ch Mem
COW z rekoma podniesionemi W
gore, kt6rych pochwycili juz
Smielsi towarzysze. RadoSc, jaka
ten widok spowodowal, podnieciia
odwage Polak6w, kt6rzy ruszyli
dalej z moca.
Pewien podporucznik niemieCki
wziety do niewoli oSwiadczyl, re
ME wiedziat o obecnoSci Armil
Polskiet W szere2ach Aliant6w.
Polacy zdobywszy wyznaczone
i'm poz.cye, odparli tegoz dnia z
nadzwyczajna wytrwa}oScia piec
silnych kontratak6w wroga. w
chwili najkrytyczniejszej, komen-
da polska posiaia i'm dwie sekcye
W posiiku pod dow6dztwem MO
diego kapitana.
Nagle ma kapitana, idacego z
kilkoma ludzmi ma czele swego
oddziaiu, natari silny oddzial ME-
miecki. W6wczas kapitan wskaku-
je ma parapet okopu i sam zmu-
sza wroga do ucieczki zasypujac
go recznemi granatami, kt6rych
Gala skrzynke jego zoinierze INA
lezli W dawnem n~iemieckiem schro
nisku, i kt6re mu podawali jeden
po drugim.
Podnieceni odwaga swego do
w6dcy wszyscy zolnierze iacza sic
razem, ida do kontrataku i posu-
waja sic o 800 metr6w. Officer jes.
ranny W reke, krew mu plynie OBJ
ficie, ale czuje doskonale, jaka
ufno5G wznieca jego obecnosG tym
dzielnym zolnierzom, ktorzy go
o~taczaja; zostaje tez z mimi az do
konca.
Otto wspanialy poczatek, kt6ry
wiele obiecuje i kt6ry zaszczyt
przynosi naszym bohaterskim
sprzymierzencom.
A my dodamy, re Polska dumna
,edzie re swych zofnierzy, kiedy
.arszawa, Poznah, Krakow, Lw6w
Wilno dowiedza sic o ich wspania-
y"h czynach. \Tacy zolnierze i tacy
,ficerowie - to chluba ola, narodu
laszego. Geese VAN, zolnierze! Wy
esteScie najlepszymi budowniczymi
zjednoczonej i nispodleglej.
PosxukuIeaH praeyf - Czyta1 piinis
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
Gen. Halter o Armii Polskici.

n hSl SOPOAuSNN p'SAbh A''S
London Daily Chronicle" dOnosi:
Wszyscy Polacy SO obecnie screen l
| dusza z aliantami - tax powiedziai
general Halter. Halter organizuje pol
skie ]rzuco SHY militarne wo'
bee o~stateczncj walki 2 Niemcami.
ME potrzebuje dodac - m6wi ge-
neral -. re Polacy walczyG beda z
| tradycyjnym zapalem 1 poswiece--
MEM W swojej krucyacie w%olnoscio-
wei. Halter jest dzielny w6dz, kt6ry
| ze Sigma zelazna Brygada Polakow
bill Niemc6w pc traktacie pokojo--
wynn W Brzesciu Litewskim / kt6ry,
chociaz Geese jego wojska musiala
sic poddaG przewazajacej masie
wojsk Won Eichhorna, zdolai wydo-
STAG resztki i przywieSG je ma wybrze
ae Murmahskie, mimo niezliczonych
przeszk6d I systematycznej opozycyi
Bolszewik6w.
,,Teraz - m6wi general - od--
dial jest bezpieczny. Jest take pol
ski kontygent ma Syberyi 1 z Polski
oraz re wszystkich czesci Rosyi Po-
lacy daza pod wiasne sztandary.
Pred opuszczeniem Moskwy wy
daiem p~roklaniacye 1 generalny roz-
kaz mobilizacyi ola wszystkich mo-
ich rodak6w 1 WIEN, re byf przyjety
z entuzyazmem.
Bolszewicy robia co tylko mozli--
We, ably ME pozwolit Polakom dosta-
wac sic do naszych militarnych CEN
tr6w / oddzialow. Aresztowali wtelu
poszczeg6lnych zolnierzy polskich 1
zatrzymali grupy mezczyzn, oraz Una
CINE ilo5ci materyalu, w~ysyianego
do naznaczonych miejsc. Nasi rodacy
iednak predko naucza sic omijac Boil
szewiS6w, kt6rych panowanie jak
mySle predko sic skohczy.
Mojem zdaniem W danej chw1ll
Jest skoordyonowanie ruch6w wszy-
stkich naszych rozproszonych sill IA
Sybcryi, ma Murmanskim Brzegu,
we Wloszech / We Francyi. Chociaz
walcza oddzfelnie wszyscy ida ma
wsp6lnego wroga. Lecz nasza ambi-
eva Jest stworzenie jednej wielkieJ
armii polskiej. Chcialbym, ably wiel-
kie znaczenie tel kwestyi bylo cal
kowicie zrozumiane wszedzie. Pola-
cy maszeruja re ~wszystkich krahc6w
ziemi, ably walczyt pod jedna flaIga,
swoja wiasna, pc wieku niewolnict-
wa, odzyska6 PREY pomocy swoich a
liant6w narodowa wolnosc / pahst-
wowosG.
Me zapominajmy o wojskach pol
skich, kt6re podaiyf z Ameryki, ably
zaia6 miejsce ma polach bitew we
Francyi. Me podaje cyfr, lecz armia
polska rosnie szybko / obiecuje bye
potezna.
Halter powiedziai mi pisze ko-
respondent, re panstwa c%entralne W
swoich stosunkach z Polska pred
DO traktacie brzeskim o~dznaczaly sic
zdradziecko$cia. Co ofiarowali jedna
reka to zabierali druga. Polacy daw-
no poniechali wszelkich iluzyi. Mem
cy i graja z Polakami ola wiasnych
ce!6w i ME maja zamiaru pozwolic
Polakom ~cieszenia sic rzeczywist.
niepodlagioscia.
Alianci, przeciwnie, stwierdza Hal
Ter, przez usta prezydenta Wilsona
| mellow stanu zgromadzonych w
Wersalu, uznali swiete prawa Pol
ski do niepodleglosci / p~oiaczenia jej
terytoryi 2 dostepem do nora. Ko-
Sci rzucone! Jestesmy z wami. -
Mech lyle Polska republika!
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16
Process ~Legionist6W
WMarmarOsZ SziSet.

Kiedy Cd 28go sierpnia zaczely
nadchodzit transporty lcgioni,
stow do PrzemySla, sprawl pred
stawiala sic bardzo n~iepomyslnie,
Wagony byly oblepione portreta-
mi Piisudskiego; ME brak tez by
10 obraz0w wydrzezniajacych
wysokie osobistoSci. Siychac BY
|lo okrzyki: MECH zyje Pilsud--
skip Geden wierz skreslony)
LegioniSci wciaz dawali posluch
podszeptom ,rozmaitych komite--
tow i sluchali ich bardziej niz IL
przelozonych.
Nastepnie przedstawif Swiadek
zajScia krytycznej nocy 10 ma 16
lutego br. Swiadek otrzymaf mi,
Isye wyjcchania i zatrzymania Le-
Igionow. Scene uwiezienia go
Iprzez 1egionistow opisuje w ma
Istepujacy spos6b:
Gdy minql dlugi szereg woz6w,
samochod musia} sic zatrzymac,
wskutek ustawicznego w poprzek
drogi pojazdu. w tel chwili PREY
Istapii do samochodu jakiS officer
Iiegionowy, wydoby} revolver i
skierowawszy go ku swiadkowi,
zawolal:
- Ami kroku dalej, DO stree
lam! - zmusil przytem SWiadka
do op~uszczenia samochodu. Ma
z9danic musialcm zgasit Swiatla
samochodu. Natychmiast otoczy-
10 Ekscelencye 10 do 20 legioni-
Ist6w Z najezonymi bagnetami.
Swiadek zapytai legionist6w O
powod tego nierozsadnego po-,
lstepowania i mowif o tenn, re zoi-
pierz jest podstawq paistwa, i
ME powinicn prowadzic polityki.
Ma to mu odpowiedziano, re jest
to odpowicdz ma czyny hr. Ger
Irina.
Gdy Swiadck zazqdal, ably "a
prowadzono go do ~komendanta
gcn. Zielihskicgo; odpowiedziano
mu, &c legioniSci ME maja zadne-
go komendanta. Ma pytanie o eel
marszu, dali mu legionisci do po'
znania, re pragnq polaczyc sic z
MuSnickim.
Tymczasem rozpoczai sic zy--
wy ogien. Powstafo zamieszanie.
tax, re wszyscy stojqcy ko}o ME
(go,. znikli. Swiadek ~pozostai sam,
PoSzedi w kierunku kuzan wSrod
nieustannego ognia karabinow
rakiet Swietlnych. w dalszej dro-
DE dotarl do stacyi Sadagora,
skad wrocii do Czerniowiec.
Eksc. Schilling przyznaje, re
Ichluba jest ola legionistow, IL pc
Lego uwiezieniu, chociaz byl oto-
czony przez ludzi Z najeionyml
bagnetami, Mkt go ME dotknal
Ii Mkt ME zazqdaf Cd niego wyda-
mia broni.
Ma pytanie przewodniczacego
ley ma jake podstawy sQdzic, re
Ioficer, ktory zatrzymai jego sa--
mochod i grozif rozstrzelaniem,
m6gl bye ks. Panasiem, oswald
CA Swiadek, re mozliwoSc taxa
Iistnieje, gdyz sylwetka owego O.
I~ficera zgadza sic z postacia ks.
Fanasia. -.
Pc zeznaniach gen. Schillinga,
rozpraWe przerWanO.
Drugim swiadkicm by} kap. A.
IUnger, kt6ry w krytycznym CA
sic przydzielony by} do srupy
wojsk eksc. Kossaka, kt6ra zaj.
mowala front bukowihski. Swia-
Idek podaI mniej wiecej tie same
lszczeg6ly co feldmarsza}ek Schil'
ling.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16

Dnia 20 czerwca b. r. wobec stu-
chocz6w kursow. nauczycielskich W
Kijowie wyglosif ,,hetman Ukrainy".
a do niedawna general moskiewski
PaWel Skoropadskij, przem6wfcnic
W kt6rem rzekI:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16

NsklaHa ~ HoustsVS IicsayG
prIedssbiorstw amerykateiich. vice
przemysiowisc polski dobrze xrtbi
iofeli stale rekl2mowac bedSio sw6J
intsres y DZIENE1KU CHICAGO
0KEM-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-09-16

DM1NNrK CE1cAoo0KI mnios
Dscsa wieceI drouAyoh osiosSst. aaL
tell wszystkie inns dSlenniki pobkio
= Chicago razsa WaatA