Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-04-06

op}akanej odsionic trzeba szcze-
g6fy by wiedziano, re Polska W
woinie swiatowej ofiare swa zio-
zy1a }zawa i krwawa zaprawde
ME mniejsza, raczej wieksza cd
ofiar innych narodow.
Paderewski opowiada niektore
szczegoly z n~aszej niedoli, opo--
wiada O 10 milionach ludzi W gio-
die, chiodzie, nagosci, opuszcze-
niu, chorobie j ranach - w dosio-
wnem powolnem - meczarnem
konaniu!
;Przypomina, re i Polska i Bel
gia So ofiarami wojny - mimo-
wolnemi i So wsrod bojow, tocza-
cych sic ma ich' obszarach - bez-
wolne w laramie nieWoli
wprawdzie Rosyanie posiadaja O.
kolo 5000 mil naszych ziem, ale
piec szostych tych ziem trzyma-
ia dis Niemcy i wiasnie W tych
stronach zniszczenie jest najwie-
ksze. a niedola naigiebsza.
Co do samych walk - ma ziemiach
Polski - to, zgroza 1 rozpacz ogarnia
Polaka czujacego, gdy o mich mysli;
rozdarci ma try czesci, pod jarzmami
trzech wojujacych pa6stw, W ich ar
mach - przymusowO walczymy
przeciw sobie wzajem, doslownie tam
rozgrywaja sic ojcob6jstwa 1 bratob0j-
silva, a walki tie So ola mas bezbrzez-
ME tragicznem przymusowem i maso-
wen - ca1ego narodu samobojstwem !!
Me ma tego Belgia i ME bylo jeszcze
w dziejach czegos podobnego!
Opowiada p. Paderewski o pewnym
Polaku lekarzu, W sluzbie austryackiej
kt6ry pc jednej z wiekszych bitw otrzy
mai ~polecenie identyfikowania pole
glych, kt0rych z obu stron pablo ponad
| 1900. Poszedi ma pobOjowisko / z
przerazeniem stwierdzil, Re byli to ME
ledwie wylacznie - sami Polacy, choc
W odmiennych mundurach, choc we
wrogich armiach; wzajemnie sic wy
mordowali, jake Moskale i Niemcy -
pewnie nawet ME wiedzac, IL wlasnych
braci rodak6w, moze krewniak0w ma
ia pred SODA. Lekarz 6w ma pobojo-
wisku dostal oblakania zmysl6w.
w innej bitwie, W walce ma bagnety,
zacietej i morderczej aolnierz pruskl
przebija rosyjskiego soldata; 6w o.
trzymawszy smiertelne p~chniecie, o.
statniej mysli swej reakcya gfosno "a
wo}af: ,Jezus Marya! ia mann dzieci
piecioro 49," Owego zoinierza kt6ry
przebii nieszczesliwego OLGA - jakby
plorun W SANG czaszke ugodzil. Pc b.
Ltwie wzieto 60 nieprzytomnego do szpi-
tala, gdzle po chorobie m6zgowej po-
zostaIo mu obiakanie. I chory 0w bic
dak mic innego movie ME moze, jeno
powtarza cd chwili do chwili ,,Jezus
Marya &c.. ia nam piecloro dzieci!'
l on vice byl Polakiem... Raj poraz
ma pobojowiskach Galicyi | Kr6lestwa
DO bltwach, gdy W chwilowem Zawie-
szeniu broni obie strony zabieraja
swych rannych | grzebia trupy, wymte-
niaja sic oficerskie grzecznosci pomie-
dry lekarzami, oficerami | prawie "a
wsze prawie bez wyjatku ma wymie
nlanych kartach Polskie widnieja ma
zwlska - saml Polacy - wszedzie sa-
mi Polacy!....
Zastrzegamy sic przeciwko wszelkim
tendencyom politycznym: narazie -
ratowac musimy ginacych z g}odu i
nedzy, tax st~rasznej, re o niej pojecia
realnego SWAT mice ME mole, jesli
ME widziaf tego NORA niedoli, jaka
jest Polska. Many juz organizacye po
mocy narodowej, a Polski Komitet Ra
tunkowy W Genewie - jest pierwszem
cd czasu ostatnich podzia1ow Polski
cialem reprezentacyjnem ~wszystkich
trzech zabor6w; So W MIN Polacy z Au
stryi, Prus i Rosyi, katolicy, protestan
cl i zydzi - jest reprezentowane | wy
chodztwo i nasza Polonia Ameryka6-
ska. Komitet ten, jak dotad - zewszad
doznal poparcia; nawet W Niemczech
zapewniono uroczysHa, re p~ieniadze "a
brane przezeh, beda NIrupulatnie wy
dzielane ola Polak6w jedynie. -Chodzi
o te pomoc, o ten grosz! Danny go!.
Inny dow6d ~nieszczescia' jake spa
do ma Polske dale nan niedawpo
Ameryka6ski pisarz Corey " tutejszej
Chicago Daily News. Corey ME
wchodzi W to, kto tam ~nieszczesns .te
wojne s~powodowa, gdAe jej przyczy-
ny, gdzie wiec So winni tych strasz-
nych kiosk, jake ma niewinny a ME-
szczesliwy kraj polski spadly; "a to
omawia samez owe nedze | kleski, o.
pisuje je publicznoSci amery---
kahskiej W spos6b realhy, a
wierny l stara sic to nasza tutejsza