davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

da Wydzialu Narodowego prowadzl
dis re~krutacye do armii polskiej we
Francyi? Me da4a sobie zrobic tedy ona
krzywdy ,,lewica narodowa" w Wydzia
lie Narodowym, 1 ME da ona sobie krzy
wdy zrobic z pewnoscia i ma Sejmie ro-
wniez Wychodztwa. Niechaj przywod-
COW Komitetu Obrony Narodowej o lie
vice" te g1owa ME boil.
Pytanie. Dlaczego regulamin sejmo-
wy co do zabierania glosu ma sejmle
przez delegation robi pewne Zastrzeze-
MIA / warunki, dlaczego wyraznie on "a
znacza, re pewne uchwaly i sprawozda-
MIA in pleno izby przyjmowane albo u
chwalane SO bez dyskusyi 1 czy ME jest
to uczynione celowo, ably juz z CORY ubic
ma sejmie o~pozycye?
Odpowiedi. Regulamin sejmowy ro-
bi pewne. zastrzezenia i warunki co do
z~abierania giosu ma sejmie przez dele
gat0w i wyraznie ~zaZnacza, re pewne
uchwaly / ~sprawozdania in plenO izby
przyjmowane albo uchwalane So bez
dyskusyi, DO regulamin sejmowy jest
ma to-, ably ma sejmie umozliwiG delega-
tom istotna prace, a ME d%opuScic do
rozgardyaszu / jarmarku, kt0ryby mas
tylkO oSmieszy}, a pozytku zadnego Ego
la ME przyni6sI. We wszystkich parla-
mentach SO juz 2 CORY przewidziane pc
wne reguly p~arlamentarne. Ma wszySt-
kich zgromadzeniach obowiazuja pewne
zasady, kt6re sic juz z CORY publikuje,
zgromadzenia take zwolujac. I'm wick
sze zaS zgromadzenia, tenn wieksza "a
wSze mozliwoSc roZgardyaszu, TEN tru-
dniejSze utrzymanie dyskusyi W 3adzie,
i dlatego TEN konieczniejsze ogranl-
czenfa | co do Zabierania g}osu ma sail.
Me NIGGA ma sejmie zabierac g}osu de-
legaci wszyscy razem, albo W pojedyn-
Ike, ale bez zadnego wyboru, chOcby ola
tego, re zjechac sic moze ich tam | 2
tySiac i nawet re diva tysiace. Gdyby
O byle jakim drobiazgu zaczal ka2dy z
Mich in pleno izby dysputowac, albo glo
sowat, i gdyby kazdy q tych delegat6w
m6g} bez z~astrzezeG, kiedy tylko mu
sic spodoba CLOS zabierac, to przeci-
wnikom sejmu, albo jakim ~szkodnikom
narodowym wystarczy}oby zorganizo-
wac i posiac ma Seim Wychodztwa kill
ku dobrych krzykaczy, ably ca3y sejm
rozbit, ably ciagle ma MIN dop6ty krzy-
czec, az delegaci beda musieli do domu
wracat, i ma zadne zgola uchwa}y GA
SUI wcale ME beda mieli. Ma to So VIA
snie Sgraniczenia, ably sejm W porzad-
ku m6gl sic odbyc i ably lada warchol
ME m6gi ma MIN W piracy patryotycznej
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

Pytanie. Czy zwolanie Sejmu Wy
chodztwa ME jest tylko dalSzym cia-
giem zabieg6w stronnictwa klerykalno-
konserwatywnego czyli pprawicy", a
aeby sobie podporzadkowat stronnictwo
narodowo = postepOwe czyli ,,lewice",
DO zwoIania Sejmu Wychodztwa donna
ga3y sic najgorecej wlaSnie sfery spo-
~3ecze6stwa naszego idace luzem / do
zadnego z tych stronictw nalezace. Je-
zell bowiem nawet i p~rzypuscimy, co
ME Jest prawda, re W Wydziale Naro-
dowym, kt6ry Sejm Wychodztwa Two
luie, skupiaja sic elementy spoieczen-
silva naSzego NEUTRALITY-SUSPICIOUS.
nego, to faktem znanym jest przecie, re
elementy to Sejmu ME pOzadaly zale-
dwie pod wpIywem coraz g&oSniejSzej
Opinil publicznej W Sp~oieczenstwie ma
Sejm ten sic zgodzily. Me jest tedy
Sejm Wychodztwa dzielem ami konser-
watyst6w, ami tez klerykal6w, DO i je-
dni / drudzy ME tylko Sejmu ME chcie-
II, ale mu sic opierali, a gdy przyszedf,
traktowali go bardzo zimnO i obojetnie.
Dowodem ~najlepSzym na to zachowanie
sic wobec Sejmu niekt6rych pism, kt6re
uchOdzily zawSze i uchOdza "a pisma
NEUTRALITY-SUSPICIOUS., a ktore Sci
mu zbytniO ME pOpieraiy. ZreSzta caly
ten podzial emigracyi naSzej dziSiaj ma
.,prawice' i ma .,lewice" jest tylko try
Klein 'przyw6dc6w KOmitetu Obrony
N~arodowei, kt6rzy pc skompromitOwa-
niu sic ME tylko wobec wychOdztwa, a
lie i wobec rzadu W Waszyngtonie pro-
pagOwana przez mich tutaj %oryentacye
polityczna, azeby istnienie swoje ratio
wac, chcienby teraz z KOmitetu ObrO-
ny Narodowej utwOrzyc nam jakaS lie
vice, kt6raby mOgla znalezc tn racye
istnienia W walce swojej z jakas ,,pra-
wica". W oswietleniu rzeczy prawdzi-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

riviera W takim razie mad dana spra-
wa dyskusye pred giosowaniem IN pie
no izby. Kto wobec tego twierdzi, re re-
guIamin sejmowy juz z CORY wyklucza
opozycye, ten albo regulaminu tego ME
rozumie, albo te4 swiadomie klamie i
ME opozycyonista jest, ale warcholem
zadnej wiekszosci glosow ME u8naja-
gym. Me mieisce jest ola tak4ego ma
seimie naszym Wychodztwa, DO sejm
wychodztwa ola patryotow jest ojczy-
zne miiujacych 1 ola niej naswet ida
MIC swoje poswiecajacych, a ME ola
warchol6w 1 ola krzykacz6w nikogo
ponad SODA ME uznajacych.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

ma okazala wielkosG niektorych, co
widocznie ucieszyla staruszka, albo-
wien rzeki
- FL! daleko szc.;ac raKiej dru-
giej dzwonnicy / rax1ch dzwonow'
One to, panic; takoz / najwieksza
moja pocieaha. Me moge powiedziet..
tn ludzie dobrzy, spokojny kat Jest,
fundusik malenki - tn znizyi CLOS
obejrzal sic dookoia - jest, ale CA
sem to tax teskno, re / zaplaczesz
a ME s~pfynie CT zalost lzami, to CT
jeszcze teskniej.
- ROzumiem, rozumiem..
- To TAX panic, jak bywaio IL
ma DO lasach W szesGdziesiatym TREE
elm roku. Przykryjesz sic W nocy
kozuchem, podScielisz sic p1aszczem,
twardo CT, podscielisz SIC kozuchem,
przykryjesz sic plaszczem, zlmno ci'
I tax lie l TAX niedoorze. Dawsze cos
Goleaa! Bo, co swoje katy, to swoje.
Juzci 1 tn swoi. Ale, inszy chot do
sssiedniego powiatu polezie, TO juz
mu obco, a tn, panic, daleko, dale
ko!.. vice, jak czlowiek sobie po-
mysli, re juz nigdy W zyciu ME oba-
CIV nj tamtejszego pola, nj boru, nj
chat, nj czfeka 1 Eye ME tam pod
krziem kosci jego spoczna, to jakby
mu kto reke pod zebra wiozyf l SER
&c scisnaI. Me ciSnij-ze ty, zalu, ME
clsnij! DO I tax lata juz cisna.
- A dzwony - zapytaiem - to
dlaczego pahska ~pociecha?
- Dlatego, re CLOS dzwon6w idzie,
panic, daleko 1 ma ~wszystkie strony
sic rozchodzi. Ludzie juz go ME sly
sza,a on Ieci 1 leci bez powietrze, DO
take juz ma ~pozwolenie, zeby az do
nieba dolatywa{. No, to "a tax sobie
mysle, Re, jak zamre, to mi zadzwo-
mia, to Bog mifosierny, MIN dusze
ma sad wezwie, mote jej po7woli, ze-
by z tym OTTO giosem polecia}a mad
nasza Litwe / pobujaia mad MIA chot
z dzionek, jake ia slwowronka ME-
boga albo ia jask6ika, co az z "a
mora przylatuje. Bog milosierny!
pozwoli choc poaegnacI p~rzeAegnac..
Tu umilki, tylko wypukle oczy
EASILY mu jakby mgla, a mnie mimo-
wolf przyszly ma panied stesknioae
slowa Mickiewicza:
1.-two, ~ojczyzno moja, ty jesteS, jak
zdrowie,
lie Gle trzeba cenic, ten ty1ko sic
dowie,
Kto Gle stracil...."
A potem zaczalem przypatrywac
sic dzwonom.
Jest " dzwonaeh is,otnie eos vie
cej, ni4 W innych martwych przedmio
tach, majs iniona, maJa niemal iud2
kie giosy, ozuja, jak 1ywe, ludzka
dole | niedoie. swieca tryumfy, ,opia-
kujs taiobe. woiaja ma trwoge 1 MO
"a mo6iitwy, skarsi chwaie b.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20
Ma Wolna Chwile.
DZWONNIk.
H. SIENKIEWICE.

- Litewski akcent! litewski ak
cent! - powr6trzyl, przerywajac
chwilami, jakby rozwazal zosobna
kazde sIowo. - Kto jego vie! To i
tn ludzie to samo powtarzaja, a jaki
tam litewski akcentI Oni m0wia:
noga, i ia movie: noga; oni m6wia
glowa, i ia: glowa. No, tax czego1
ode mnie chca? Powiadaja, re pre-
ciagam? toz wiadomo, re koronia-
rye sam przeciagaja, a jak i'm to
movie. to sic ~jeszcze smieJa.
- ia sic ME smieje ale poznaiem,
re pan Litwin, bonn ma Litwie DUO
bywai / nawet p'salem o tych RE"
each, kt6re sic ma Litwie kiedyS
dziaiy.
- To pan dobrOdziej 1iterata czy
jak?
- TAX jest.
: "A ,,jaka ksiazka" pan o naszej
Litwle napisal?
- o wojnach szwedzkich "a kr6-
Ia Jana Kazimierza.
Twarz staruszka r~ozjaSnila sic,
jakby padf ma MIA promieh slonca. 1
poczsI m6wiG predszym juz / zyw--
Sym giosem:
- Dobrodzieju! ,Potop" - co?
Znam! jake? I az mi teraz dziw,
zem ia pana odrazu ME poznal, BIO
ia panski ,,landsa aft" u jednego
ksiedza widzia{ / ME raz, I ME diva
go oglada{. Ach. Boze ty moi mily!
Toi Ia z tamtych stron!.. ia tam
niedaleko cd Laudy.. Tam trafiaja
sic ~jeszcze i Butymy / Gosciewicze
Domaszewicze, a W P%acunelach to ia
/ nieraz "a m}odu bywa}.
A Pacunelki zawsze take lad
ne?
Bywaja, bywaja, ale niektore
TO sic cos niecos cd tamtych czasow
zmieniiy. Ach, Boze miiy! to pan
napisaf ,,Potop"? I pewnie ME kto
innvm. BON widziai ,,Iandszaft". OF
1 dobra godzina! Ale juz ia panu "a
to istorye o naszych stronach tax po-
kaze kosci6i 1 wszystko, co W MIN
Jest, jak nikomu n,e pokazuje.
Weszlismy do katedsy, 7 po6azy--
wal mi ia rzeczywiscie z caiego SER
ca, ale ME tax mole dokiadnie, 1ak
przy5oieca}, aIbowiem mysl jego ule-
ciala widocznIe W easy miodoscl do
gniazd rodzinnych. Zwiedzilismy jed
max kosci6 i zakrystye dose szczego-
iowo, obejrzeli obrazy W o~ltarzach'
starry gotyckt tryptyk, renesansowe
grobowce rycerzy, ktorzy nswiatu
przegra1ali", kielichy, monstrancye,
a nawet 1 ornaty, spoczywajace Cd
kilku wicklow " skarbcu. a nastsp-
ME poszlismy obejrzyc wie2e. z kto-
rych jsdna byia raz dzwonni-
ca, m~isszczaca W sobie kilkanascie
wiekszycn 4 mniejszycn dswonow.
Zwr6eiiem uwage ma ich hozbs !
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

powiem, dlaczego ty q MIN dis wo-
5ujes1, Ty z MIN wojujesz dlatego, re
ty jego najmniej sic boisz, DO on ME
ma Sybiru nj bata. 2 innymi trudniej,
z MIN 3atwtej, wiec ty - haj-ze ma ME
90, chloe on twoja krew 1 tw6j brat,
A jesli tax, to ty / Ely, 1 durny. Grzech
takoz 3atwiejszy, niz kazdy uczciwy
uczynek. -.
- To tax ia gadal 1 gadal, panic.
p6ki ME usta}, az do ostatniego tchu.
Ale czy ME mia1 racyi? jak?
- Z%upeinie! 1 mysle, 2e pa6ski Ia
dziuk musiai ia uznac.
- Gdzie tam uznaI! Ki6cili my sic,
klocili, az 1 pokl6cili ma dobre. On mi
p~owiedzia1 ma %odjezdnem: ME przy-
jezdzaj-ze do mas, %stryjaszku, DO byio-
by ci mledzy nami zle". A ia mu od-
rzek1: JeSli tam DUO takich pohanych
duch6w, jak ty, to / ME przyjade.
Tu zamilkl l zakryl oczy dionia, a
potem jail movie wiecej do sicbic, niz
do mnie:
ia mysla}, re gdy tam jaka TAXA
wolnosc nastanie, to ludzie chyba po.
p}acza sic z radosci, I jeden drugiemu
bedzle, jake aniof, Ivy obcicral. a tam
OF. wOjna. Nie..... TAX i ME wr0cc.....
Wole ia tn sObie myslcc PREY dzwonaclI
o tel dawnei mojcj Litwie - n~ieszczr-
sllwej i umeczonet, panic, jak ten Pan
Jezus ma krzyzu, ale bez zIoscI W du-
szy....
Pozegnalismy sic, albowiem wicch6r
sic zbliza}, a re byI to dzicn c%ztcrnasty
sierpnia, wigilia Matki Boskiej Ziel.
mel, vice yAnioi Panski" miai bye uro.
czyscie wydzwoniony. Ma placu pred
koScio}em DUO juz byio mieszczan !
chlop0w, przyby}ych re VS.! Okolicznyct
ma jutrzejszy odpust, i, gIzie5 okiem
rzuci}, rozkwita}y, jak max kwitna'
cy, jaskrawe chustki kObiece. Wipcz6r
by} ~pogodny, niebo przezroczystc, iak.
by ~szklanne, rozplomienione M zacho.
die.
I nagle " tie blaski wieczOrne. ude.
rzyly ~spiAowym hymnem dzwony. Ia.
trzasi wie4a 1 rozpioszyi goiebie wielki
ian, jeknal Andrzej Bainbyk, zawt0.
rowaly inne / billy, billy, a miedzy ich
dzwieki huczne, ogromne | potezne
wplatal sic wysoka, czysta nuta krysz.
taIowy gfos panny Slepsciowny.
A gdy rozbujaiy sic wreszcie, jake Ia
bedzie pc niebie, %pomyslaiem, Re ia ich
skrgydlach uteskniona dusza starego
d%zwonnika leci do swojej dawnej Ii
ivy.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

Dlaczego ME wymieniam nazwiska
miasta, kt6rego osobliwoSci zwledza-
lem W s~ierpniu zesziego lata, to sic
pokaze z dalszego ciagu tego opowia-
DANA. Tymczasem dose bedzie po-
wiedziet. Be jest to miasto, lezace W
granicach Krolestwa Polskiego i re
wszech MAR godne widzenia. Posia-
ia ono ciekawe, kryte chodniki, cxy-
Ii TAX zwane podcienia PREY domach
ma rynku, starry ratus5 l JeszCze star
sza wielka omszala katedre z wne-
trzem pelnem ciekswych zabytk6w
z grobowcami takiCh ludzi, o kt6-
rych piesn mowi:
,yOni swIatu ~przegrazali, a cnoc dzi-
stat W trumnie,
PrzecIez okiem marmurowem spogla-
daja dumnie".
Pc p~rzyjezdzie, poniewa1 mogiem
pozosta6 tylko do w~ieczora, poczs-
lem W gospodzie wypytywac o clio
wieka, kt6ryby mi m6gi predko 1 do
kIadnfe miasto pokazae. odpowte--
dziano mi, re, o lie to chodzI o ka-
tedre, moze to uczyni6 ~najlepiej ko-
scielny, kt6ry wcals ME Jest Zwyk-
lynn dziadem, ale do1orca CADET usiu-
ri miejscowej, a zaraeem dzwonni-
KLEIN, 1 kt6ry, sluzac PREY katedrze
cd lat czterdziestu kirku, INA ia ME
zgorzej cd ,,samego ksiedza bisku-
pa" 1 pokazuje z wielkiem zamiiowa-
MEM.
Upewntony W ten sposob, W kwa-
drans p6zniej zapukalem do domku'
kt6ry przy ogromis katedry wyda-
wal sic, jak maiy grzybek, wyrosfy
W cieniu ogromnego dsbu. Otworzyi
mi sam koScielny - jedyny, jak sic
pokazafo, domku mieszkaniec, 1, wy
s~fuchawszy, o CO idzie, zgodzil sic
chetnie przewodniczyc mn 20 koscie-
le / cmentarzu.
Byf to starzec z biala, 1ak mleKo,
czupryna, nasunieta ma oczy, 1 z bia-
lynn, obWislym ku dolowi wasem.
Wygladal ma chodaczkowego szlach-
cica. Uderzyla mnie jego szczeg6lnis
delikatna, niemal mIodziehcza cera
/ wypukle, niebieskie oczy, p~atrzace
badawczo i nieufnie. To nieufne
s~pojrzenie stanowiio dziwna sprzecz-
nose z dobrotliwym, a nawet naiw-
nym wyrazsm twarzy. Pc pierwszych
ssowach, jake staruszsk wym6wii.
noznalem, 70 ME naleay do ludnosci
~miejscowej.
By4 widocznie przygluchy Tub uda-
wa, giuehego, zeby sobie dac Gas
do namysfu mad kazda odpowiedzia,
rdyz przystauai I0sarnai ucho do
MA i dopiero po chwilf odrzeki po-
wolnyui, przecisglym giosem:
Albo CO?
- 30 pan ma litewski akcsnt.
Ma to wzruszyl ramionami Z WI
Socznem Observation-Disclosures.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

zegnac - ale juz wr6cic tam W gree
sznem ciele ME chce, DO terazbym tam
wiecej, niz tn, do dawnej Litwy tesk-
nil.
- Ma Boga Moze 1 domyslam sic,
dlaczego, ale wytlomacz mi pan to do
kladniej
Nastala chwila ciszy, jakby starzec
namySla} sic, jakiemi Slowly ma to, co
czuje, wyrazic, poczem tax movie po-
czal:
- Powiem, panic, wszystkO, jak BY
TO-. Tadziuk - on / p0zniej nieraz
mnie .jezcze odwledzal i nawet MEDIA
VINO tn zajecha}. ia prNcie ostatni kre'
wniak, a Re tam cos pc mnie ~zostanie,
to on I ma to chce mice oko. A ia mu
to chwale, DO macy sic: stateczny. TAX
tedy, jak tn ostatni raz byf - lipcu
miesiacu tax rozgadali my sic o
naszych stronach | o znajomych lu-
dziach, a W kOGcu pytam ia jego: A
coz, czy teraz naszemu narodowi tro-
che LEI? - A on ma to p0wiada: IL
iak jeszcze. ME tylko (powiada)
LEI, ale juA l wojuje". Z~aciekawi} ia
sic ogromnie | zn6w jego zagabuje: -
u kim, Tadziuk, a 2 kim? - I dasz
pan Ware, co OH Ia to: III kim-zeby
(pOwiada) jeSli ME 2 POlakami!" My
Salem, hem ME doslysza1, vice pytam
drugi raz, a on drugi raz powiada
II Polakami". - Dopieroz otworzyl
ia, moi panic, geba, wybaluszy} ma ME
go oczy 1 movie: - Tadziuk, a czy ty
czasem ME masz trocha tn / postuka}
ia sic W ciemie. Upaf wielki by}, my
Salem, re mu m6zgi W glowie zaki-
piafy.
- co panu odpowiedzial?
- Dopieroz wziai prawic, jak sic n
rod litewski rozbudzif, jak Litwini ma
wet / W niekt6rych szlacheckich ,,oko-
leach" ME chca bye Polakami, jak sic
nova litewska, wszystko, rozwlja, jak
drukuja sic pc litewsku ksiaAki l gaze
ty, jak juz z kosciol6w niekt6rzy ksie-
"a ~wypedzaja polskie n~aboze6stwo -
/ tax prawie do obiadu gada}, a Re 60
race bylo, to al sic spoci}, DO mnie
chcial koniecznie przekonac | nawr0-
Gle, a ia tylko sluchal / sluchal.
- A potem co?
- Potem my siedli jesc 1 ME m6wili
do siebie mic, tylko ia wszystko, roz
mysla{ mad tenn, com siyszal. Skohczy-
wszy obiad, poszed} on spac, DO dwie
noce jechai, a ia ~jeszcze rozmyslal. Do
piero wiecz6r, jak przyszio dzwonic,
wzial ia go re SODA ma wieze /, oddzwo-
niwszy swoje, przystepuje do niego ME
spodzianie i movie: - Jakoz mySlisz?
dlaczego ia sic biz l wisial W szesc-
dzieslatym trzecim? CIV ME dlatego, re
by Litwa by}a wolna a? A jakby
ona by}a wolna, czy to ME macy, be
kaAdy mialby wolnosc bye, czem chce.
TAX czy nie2 A kto sic wtedy biz wraz
re NINA? czyja sic krew lala pc lasach
i pc polach? kogo wiezili, kogo zsy-
Hall, kogo w~leszali, komu zabierali, pa
ME, majatki? - tobie? TAX ty ME smiej
wojowac z tym, kto "a ciebie krew lal.
Budzi sic, m6wisz, nar0d litewski? to
chwaia Bogu! cheese po litewsku ga
dac? gadaj cheese mice ksia&ki, cheese
mice szkoly 1 nabozehstwo? - miej.
Ten, co krwi ola Gle ME szczedzil, jesz-
cze ci dopomoAe, ale ty lego ME kasaj,
DO on razem z toba jeczy, razem z toba
cierpi 1 razem Q toba o swoje sic pra-
wO upomlna. A coz CT to on?- osztra-
fowaI twoje lItewskie slowo, tax jak
Murawiew polskie? zsy}al Gle W ka-
forge "a twoja litewsks dusze? A wspo-
mnij ty dawne easy: kto Gle okrzcii?
kto Gle oswiecil? kto Gle Niemcu, panie,
jake psu z gardia, wyrwal? Ale ia Cd
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

tn zejscia "a aycia spisywac niepodo-
bna. Koniec kohcem jednnk bumagi 20
stawi} W takim porzadku, re cos tam
tyIko ,,zachwycili", ale wszystkiego
rozdrapac ME mogli. Natomiast, jake
trudno byIo potem dochodzic spadu
c~zlowickowi, kt6ry ma Litwie byl ska
zany ma smierc I musia3 ukrywac sic
pod zmienionem n~azwiskiem gdziein-
dziej. Szczesciem by1 w Grodnie syno-
vice, po rodzonym bracie. rTadziuk' 4,
kt6ry caly spadek odebral, poczem do
Kr6lestwa przyjecha} i odda} uczci-
vie, co sic nalezalo.
- Dlatego - kohczy1 opowiadanie
staruszek - ia pana bardzo prosze, ably
pan nikomu ME powiedzial, ami gdzie
mnie pan widzial, ami jak ia sic teraz
nazywam. A toby, conajmniej zaraz o.
debrali to, co Tadziuk tn odwi6zl.
- Tos pan by1 jednak skazany ma
smierc W szescdziesiatym trzecim? -
spytalem.
- Kto "a Murawiewa ME byl ska
zany? - odpowiedzia1. - A ia, MIN
by1 skazany, to przedtem byf juz po-
wie%ony.
Jakto?
- A tax. Jechal in raz z Zydkiem do
oddzla1u | z p%icniedzmi, az tu mas ma
paddy jakies, panic, marudery kozackie
/ obu powiesill. No, szczesciem niespo-
dzianle nadszedt pan Narbutt, kozak6w
rozegnali, a a odcieli.
- I odhylcs pan?
Spojrza1 ma mnie, jakby re zdziwie-
MEM, re 2 ust cz}owieka, kt6ry pisze
ksiazki, mog}o wyjsc r6wnie giupie py-
tanie.
- Toz gdybym ME odzy}, tobym z
panem teraz ME gadal!
- Prawda, prawda, ale jake to by
10?
- zydek, co mial ciefsza szyje, po-
szedf ma tamtcn SWAT, a ia, co mial
grubsza, wr6cif m6wi} powoli sta
rec. - Byi tea tam PREY oddziale je-
den mlody medyk z akademii z War
szawy, kt6ry mas ratowal. Ale potem,
gdy juz ia otrzezwia1 - jake to ko-
roniarze zawsze ciekawi - coraz to
przyleci do mnie / pyta Cos pan czul?
Jake wrazenie males, kiedys wisia1?"
OF madry!.... jake tam wrazenie T..
Jesc sic kce, wisiec nudno - wiadomo,
ME przywykszy.
Me odpowiedziaIem mic ma te slu-
szna uwage DO istotnie do podobnego
poIozenia 60 lie powieszenie moze sic
nazwac poiozeniem) trudno przywyk-
nae. Starzec zas ~pociagnal miodu, po-
czem machna1 reka 1 rzekf:
- Dawne to, panic, dzieje!.... Me
wr6ca, jak | ia tam ME wr6ce.
W0wczas zacza1em mu %tl0maczyc, re
badz co badz easy ogromnie sic zmie-
nlIy 1 re, gdyby koniecznie chcia1 jesz-
cze swoje rodzinne strony' zobaczyc, to
m0g1by bez wielkiego niebezpiecze6-
silva ma Litwe pojechac. Ze zdziwie--
MEM jednak zauwa4y1em, Re W miare,
jakem m6wi}, twarz jego, rozweselona
poprzednio pod wplywem wspomnieh,
a moae / mlodu, poczela stopniowo
mlerzchnqc 1 ~gasnat, a W kohcu odbil
sic ma niej tax cieAki smutek, be umil-
KLEIN, ME rozumiejac, co staruszka mo-
g1o talk zabolec W moich sIowach.
A on siedzia1 czas jakis re spuszczo-
M giowa.
- Czasy sic zmleniiy - rzeki - ale
| Litwa sic zmieni}a.
- Movies pan jednak, Re chwilami
tesknisz okrutnie?
- Bo tesknie. !, jakom r2ek1, CO.
dzieh W pacierzu Boga prosze, by du-
sly mojej pozwoili tam poleciee, popa-
trzyd, potegnat Eiemie rodzona ] pre-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

"a cd ziemi ku niebu.
- Czy wsZystkie tn - spytafem
po chwili - maja swoje imiona2
- Me - od3zek} dzwonnik -
wielkie maja, a male ME maja. Ten
ratwiekszy nazywa sic Jan. I co, pa
ME, "a CLOS! jak jeknie, 70 az wieza
zadrzy / ~wszystkie KawKi 1 golebie,
choc Cd malego do niego zwyczajne,
zrywaja sic z dachu 1 2 zalamkow.
Ten drugi ma ma imie Andrzej, ale
dziady, ME WIEN dlaczego, przezy-
waja go Bambyk. A to mala sygna-
turke to ia sam %przezwa}: Terka.
- Dlaczegoz tax?
Staruszek uSmiechna1 sic, jakby z
pewnem zawstydzeniem:
- Innemu toby ia tego ME pbwie-
dial, DO to jakos 1 dziwno gadac, ale
panu do wszystkiego trzeba sic PREY
znac. u r0znych ia tam piecow chleb
iadal ma Litwie | ma Imujdzl, vice
czas jakis to ia mieszka} W Wilkomie-
rzu. A byla tam wtedy parma Terka
SlepScl6wna, TAX ctdnej urody, re chy-
ba takiej drugiei ziemia ME nosiia. 1
mic ~jeszcze uroda, ale | CLOS miafa,
wszystko, TAXI, re jak sic Odezwala,
tax ty, cz1owieku, presto ME wiedztaf,
czy to skowronek zaSpiewa}, czy gree
szna dusza ludzka przem6wl}a. Parma
byIa z wielkiego rodu l z ,,funduszem",
c0rka pana marszalka Slepscla, tax
choc ia niby i szlachcic, gdzie mnle
tam by3o do niei! OF jakby ,%,gwiazda"
IA nicble pokocha1! Patrzy1 tez ia ma
MIA tylko zdaleka, jak ma Obrazek. Ale
jakiem tn pc szescdzlesiatym trzecim
p~rzyiecha}, a pierwszy raz te sygna-
turke ~uslyszaf, to ma1o sic SERGE we
mnie ME skreciio 1 wraz ia zakrzy-
kna. parma SlepSci6wna To 1 dla-
tego nazwa1 ia ia: Terka. Wszystkie
one mile duszy - te dzwony ale ia
sygnaturka najmilsza.
- A zyje jeszcze parma SlepSci6w-
ma?
- Me by1o kogo pytaG, a jeden, kt0
RECON- pytal, ME wiedzial. Pewnie "a
MAJ poszIa, moze zyje, moae umar}a,
ale, jeaeli lyle. TO moze sic take zmle-
Mia. Czterdziesci kilka lat dodac, to
ju ME to!
Tu westchnal cicho | umilkf.
Ma zegarze wiezy uderzy4a trzecia.
Zeszlismy ma dol, a poniewaz staru-
seek ME chcial przyjac ode mnie, jake
cd cz1owieka, kt6ry o Litwie pisal, Ia
dnego wynagrodzenia, vice ~zaprosiaem
90 ma butelke miodu 1 ma dalsza ga
wedke do pobliskiego kupca.
Jakkolwiek Litwina Zawsze 1okiec
mad ziemia, q diva W ziemi, 5ednakze
mia} do mnle wyjatkowe zaufanie, l z
tel pogawedkl dowiedzialem sic wielu
rzeczy. Ogladal sic wprawdzie stare
wilma dokoIa, choc w salce nile by3o
procz mas nikogo | chwilami zniza1 CLOS
bez Aadnej potrzeby, ale wyznal mi, re
ME mieszka tn pod wlasnem nazwi--
sklem, choclaz paplery ma W porzad-
ku. Niby to "a szescdzieslaty trzecl nj
kogo juz ME pociqgaja, ale Re W swoim
czasie mocno 60 szukall, wiec wolf bye
ostroznym: ,ktoby tam i'm ~wlerzy1!"
- Mai on z powodu tego ~po2yczonego
nazwiska k1opot 1 frasunek W swoim
czasie niemaly! mianowicie, gdy u
mari jego rodzony wuj, kt0ry zostawii
,,fundusz" ma Lltwie. Ten wuj by} czfo
wick madry 1 ntakoa" ostrozny, tax ma
wet ~ostrozny, &c, gdy zachorowal, -
chcial koniecznie mied ~jeszcse "a hy-
cha spisany akt zejscia., -, lie to, jak
,,bumagi" ME beda W porzadku, zaraz
wszystko r~czdrapia", Me MONA mu
bylo sadna miara wytlomaczye, 70 aR'
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-20

Oglesby.
ks. FIR. Bobkiewicz.
Cicero.
Ks. Br. Czajkowski.
Jadwiga Myler.
INDIANA.
South Bend.
J. J. O1e5niczak.
Whiting.
Ks. J. Mard.
Gary.
Fr. Z~awadzki.
A, P. Stagowsh
MASSACHUSETTS.
Springfield.
KS st. or1emahsh.
Ludlow 1 Indian Orchard.
Jozet Haluch.
Holyole.
Ks. *. owtklthski.
WI. Banas.
MARYLAND,
Baltimore.
A. RupihskL
Wagners Point.
KS. K. Kotlarz,
MICHIGAN.
Detroit,
KS. 8. Trepczynsk1.
Stanisiaw Jankowsk1.
W. G~rabowskL
M. Kuliw1ckL
q. Dworkowska.
Helena Rotahska,
KS. AL. GrDdzihski.
Wal. Jaroszewski
KS. st. Zawadzki.
FIR. Wondolowski.
Grand Rapids.
st. JackowskI
Fr. Andrusiak.
MISSOURI.
st. Louis,
st. Lorkowski.
NEW HAMsPHTRR
Manchester.
Jam Olesniewioz.
NEW JERSEY.
Bayonne.
KS. 3. 3. Miklaszewski.
Trenton.
Jan Nalazek.
Kingsland.
ks. J6zet O1szewski.
NEW YORK.
Syracuse.
KS. st. Lniski.
Buffalo.
Ks. A. Garstka.