Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-07-30
Stal i WegieI ola
FranCW.

Pred wojn2 obecna Niemcy
probationary mniej wieccj cztcry
razy lyle stall, CO Francya, lccz Cd
czasu wojny wybuchu, a raczeJ-
Cd chwili, kicdy Nicmcy opano--
waly zelaznc tcreny Bclgii i
Francyi, produkujq stall Is razy
lyle co l'rancya i gdy E'rancya no-
slada obccnic okolo 3Otu wiclkich
stalowni, Nicmcy majq ich $50
oczywista swoich i cudzych - O.
kupowanych. Ten brak stall, ia
wielka nicr6wnowaga w por6wna
niu z produkcya stall niclnieck2-
jest powazna trudnoSciq wojenn9
ola Francyi, to tez staraja sic jej
radzic ma wszelkie sposoby, a jc-
dnym T. Mich jest projekt expcrta
fracuskiego spraw artyleryi, gen.
Percina, ably ola oszczednosci IL
wiecej PREY ostrzeliwaniu
wroga dial typu Archer, ME cicz-
kiej artyleryi, kt6ra potrzebuje ko
niecznie naboi w ciezkich luskach
stalowych. Dziala Archer typu pc
trzebujq do swych pocisk6w led
vie polowe stall tel, kt6rej trzeba
Go pociskow dial innych typ6w,
d jednak sile i celnosc uderzenia
maja bardzo znaczna ma tel samej
co tamte mecie: ma 600 yd. odle-
gloSci pocisk dziala Archer trafia
w tarcze 40 razy, a pocisku tego
kula i luska - jak SIC rzekIo zu-
zywaja polowe tylko stall dzia;
ciezszych, choc explozyw6w masa
jest ia sama, co sprawia, IL pocisk
ow expladujc nawet z wieksza ST.
I2 i efcktywnoScia. Gen. Percin
oblicza. il zniszczenie transzy
nieprzyjacielskicj w odlcgIosci n.
r. Sch mil, ma diugosci 375 mill
"a pomoca pocisk6w dziat Archer
kosztowaioby 100000, OOC. gdy
PREY uzyciu ciczkiej artyleryi ko-
sztowaloby $4,000, oOO,O 900.
Taxi sam brak, jak co do stall,
odczuwa Francya i co do wegla,
jake re Niemcy w}asnie i weglo-
we pola Francyi p6lnocnej okupu-
ia, zyski Z mich ciqgnac rabunko-
we: weglowo . stalowe okolicc
Laon zajete zostafy przez Mem
COW 81. marca, a odtad Francya
zostala pozbawiona najwiekszych
swoich dostaw wegla, kt6rego -
i4two zrozumicc - potrzebujc
masy nicprzebranc. .Jcdynem zr6-
diem, Z ktorcgo potrzcby owe mo-
"a bye zaspokojonc - to Stany
Zjcdnoczone, XII kt6rym I'rancya
iStotnic spoglada, oczekujac
siamtad wspomozcnia. Wiadomo
juz teraz, re wiecej nawet potrze-
ba tel pomocy tego wegla STA
i, niz sic spodzicwano niz wyli-
czano w poczqtku prac programu
wojcnnego amerykahskieso: juz
tt sobic zdaja sprawe, IL trzeba
bedzic Francye wspom6dz ener--
.g;czniej, dorazniej i obficiej, DO i
~naczej - produkcya broni i anti
nicyi. tax tan Swietnic postawio-
ia w ciagu wojnv moze bye ma
razona ma szwank dotkliwy nic
dla Francyi tylko, a ola calej koa-
.l1cvi. w ciagu ostatnich trzeCh lat
Francya produkowala wegla rocz-
.nic Cd 3Otu do 40 milion6w ton :
z masy tel wieksza Geese pocho-
dziEa Z kopali pod Laon, ktore
Niemcom odebrano pc bitwie
|pierwszej mad Marne'a; w roku
biezacym Niemcy zn6w odebrali
kopalnie owe i okolice Laon, lecz
pozytku Z Mich ME maja, ponie--
waz ustepujqcy Francuzi szyby
weglowc zawalili, a odgrzebanie
ich kosztowa}oby co najmniej rok
~czasu, vice przynajmniej tych ko-
pali Niemcy nic rabuja i pozytku
z Mich zadnego mic mlaja, Lecz ME
majq wegla iI'rancuzi a dostac go
musz9 ma teraz ia zime przy
szia, dia ludzi, ola fabryk, okre--
tow muszq go dostat z Anglii
z Amerykl, z wielkiej ulgi uczu--
elem MONA podat do wiadomosci,
/; o+,,- ziadp I,,5 9oia}v sic