davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
Tow. zapoCzatkOWa-
mia pOIskiej legIugi
morSkiej.
ZAWIADOMIENIE.

Cd p. Kazimierza Proszyh-
skiego, inzyniera z N.Yorku O.
trzymujemy ponizsze komunika-
eye:
Wielki nasz Wodz duchowy,
przewodnik czterech pokoleh, A
dam Mickiewicz, uczyl mas modli-
twy: % Wojne Powszechna "a
WolnoSc Ludlow prosimy Gle Pa
ME" Nauczyi mas wierzyc, re
wolnoSc wszystkich narodow
wolnoSc Polski zbudowane beda
ofiarami i krwia wojny pOwsze--
chnej.
Losy zrzadziiy, re najwieksi
wrogowie wolnoSci, Moskwa i
Prusy o$wiadczyli sic pierwsi,
choS nieszczerze, "a niezaleznoS-
c;a Kraju naszego.
w miesiacu czerwcu RIB. ko-
uiecznoSc odtworzenia Polski ME
podleglej n a zostaia formal
ne przez pahstwa Sprzymierzo-
ne ma sIynnej K~onferencyi Wer-
salskiej.
Sprawdza sic przepowiednia
innego wielkiego Poety-Filozofa
naszego, Zygmunta K~rasihskie--
GO, gioszaca. re narody potezne,
wrogie hub obojetne dotychczas
sprawie Polskiej, przeScigac sic
teda wzajemnie W o~dtworzeniu
niepodlegloSci Polski, rozumiejac
ze bez niej SWAT cywilizowany
istnieG ME moze.
Me mole bye juz obecnie zad-
rej watpliwosci, re pc Wojnie
pOwstanie Polska niepodlegia, sill
ma, mogaca zyG i rozwijaG sic
swobodnie, rowna innym wiel--
KIM pahstwom i majaca wolny
dostep do mora.
Gas myslee o niezaleznej ko-
munikacyi morskiej.
K~onferencya Wersalska uznaia
koniecznoSc odtworzenia Polski z
wolnym dostepem do mora, jake
jcden z warunkow trwaiego po--
koju.
Krai nasz ME posiada tradycyi
morskiej. Me rozumiano II a
caiej waznoSci komunikacyi z da-
lekiemi krajami, a zarodek floty
2danskiej "a czasow potegi poll
skiej ME miai p~owaznego znacze-
MIA i zniki ma diugo pred rozbio-
rami Polski.
Pc n%astaniu pokoiu wysiiki
kraju skierowane beda przede--
wszystkiem ku odbudowaniu
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

choroba, i to tax nagle I 2 TAXA slfa,
jak latem przychodzi burza.
Odrazu straci{ moe W koSciach.
Chcial sic ~przezegnae i z rrudem wiel
kim podni6si reke DO czoia, nastep-
ME zawl6kI ia ma piersi, ale do lewe-
go ramienia ami rusz! I ;ezai tax czas
IakiS, bezwiadny, jak pieh. Jednak-
re, ~poniewaz przytomnosc go ME o.
pu$ciia jeszcze, wiec naprzod zdje4a
SO ogromna tesknota i zal, re ludzie
iuz odeszli i re zosta} tax sam, jak
Lazarz ma obczyznie. Bo OTTO, Bog ra-
cry wiedziec, kiedy tn kto zajrzy te-
raz do tego baraku, a przez ten czas
Mkt mu i dzbanka z woda ME poda.
Co tn zaS przecie bywa}o zawsze
gwaru pod wieczor - iudznich gio-
SOW, i rozm6w, i ~narzekan, / spor6w,
/ smiechu, i spiewsn:a. a teraz CT
cho. Myszy jeno, kt6re jesienia chro-
mia sic zp6l pred chiodami do Ia
budowah, chroboca wszedy i gryza
zawziecie drzewo, a blizko wygasie-
On ogniska, W kupie grochowin
swierkajs swierszcze polne. Spo1rzy
Lipiecki po t~apczanach, ~stojacych
pod scianami, jakby " nadziei, re
moze kto zaspai i Eostai; spojrzy ma
drzwi, ze moze kto czego zapomniaf
/ wr6ci. ale ME widae i ME saychac
mic, Barak tylko wydaJe mu sic tax
ogromny, jak nigoy, i W gteoi cat-
KLEIN zape}niony mrokiem, DO tylHo
ia jedna iampka nrzed obrazem go
-oswieca.. Chlopu robi sic jakos dzi-
wnie nieswo5o i poprostu straszno.
Zeby choe jedna ludzka dusza PREY
MIN, - zeby cho6 jedno polsk1e sfo-
wo ozwaio sic "a sciana ieby ehoc
jedno! Mic, | nici = A niechze BOG
broni chorowac W tskiej pustce, =
zas jeszcze bardziej umierae beS
ksi2dza, spowiedzi l sakramentoW!
Prsyszlo mu ma mysl, re, gdyby tax
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

Gdy po wykopaniu zfemniakow wy
placono W koncu> strudzonym najmi-
tom naleznosc "a caly czas robot pol
nych. pobrali wszysLy ma plecy PREY
rotowane jua po2rzednio wezeiki /
1uszyli pod wieczor do najblizszeJ
stacyi kolejowej. Przyzostai tylko
Woiciech Lipiecki, chop z pod ko-
sciana, kt6ry przypadkiem przytaczyt
ale wraz z kilku innymI co Obey
sas6w z Kr6lestwa i razem z mimi
n~racowaf PrzyzostaI on dlateso, re
sic " dzien podzwigai worem zie-
mniak6w i czui sic iaIis siaoy, a Po-
wtore i z tel jeszeze przyczyny' re
chcial wstapiG do baraKu, W ktoryn
ludzie przez caly. czas kOczowall' l
zabraG stamtad obrazek Matkl o
kiej Czestochowskiej i ofowiana
lampke. Sam je byi zawiesii, jake
chop poboznv z Kac1e and sWolm
t~dpCEducu, 1 OCAy WAS$AO SHN
byio swietych rzeczy, a to tenn bar
dziej, re Niemcy-lutrzy ME umielioy
ieh uszanowaG. Vice W tym zamla-
RE, 20 otrzymani= zaplaty W kance-
laryi, powl6ki sic do oaraku, wznie-
sionego ma skraju przestronnego Ia
la pod lasem, ukladajac soDie W my
sli po drodze, re sic przeSpi, wypocz-
ME, a jutro skonczY pakowanie i po-
ciagnie "a innymi.
Ale szio mu sic iakos dziwnie ME-
sporo = / czul, re ma nogi, iak
sIomiane, re krzyze go bola i re W
piersiach ma jakby gwozdzie, kt6re
k4uja go PREY kazdem p~oruszeniu.
Robilo mu sic to goraco, TO zimno.
pred samym baraktem rozebralo jua
chlopa do szczetI. lyle tylko, ze
wszedL ledwo-ledwo zapalil lamp
ke pred Obrazem i zaraz gruchnal
sie. jak diugi, IA tapczan. Mdsz-ze
teraz! Dopiero5 klaki sic, Do zrozu-
miaI, &s przyszia na niego ciszka
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

szlych wladz polskich w kraju.
Praca mad Tow. poparta jest
patronatem osob najwyzej posta-
wionyck.
Pc ostatecznem skompletowa--
niu zarzadu i komisyi ~ogioszone
Deda wszystkie nazwiska, a mia
nowicie: czionkow komitetu "a
zarzadu, komisyi spraw-
dzajacej fundusze Tow. it'd.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

go czlowieka. Me bede proroko-
wal i ME chce zostac prorokiem.
Oczekujemy z niecierpliwoscia
wykonnaia planu jaki wysnuto W
maju, a urzeczywistnienie tegoz
polega ma utworzeniu jak ~najlicz-
nych aeroplan6w, ktore W dosta.
tecznej iloSci So teraz wysy}ane
do Francyi ola uzytku wojsk anne
rykahskich. Oczywiscie typy ae--
roplanow ME So liczne, ale cato
motory budowane we Francyi i
Anglii dostarcza nam dostatecz-
ma liczbe aeroplanow. Liczbe "a
m6wieh ma motory Liberty" po-
dnieslismy z $4,000 do $4,000.
Zam6wilismy wielka liczbe mo-
torow Liberty g.; ktore narazie
zawieszono ably wiecej czasu WHO
zyc ma budowe motorow nLiber-
|ty ~.
Obecnie wszyscy uzywaja mo-
tor6w Liberty, ktorych proba
IwypadIa znakomicie. Kazdy z A
'liantow zamawia Liberty" moto-
|ry, gdyz ME moga nastarczyc we
wyrobie wiasnych motorow. An
|blicy tax wyrazili sic o tych mo-
torach: ,Wiedzielismy, re motor
ten Jest doskonafy zanim wyscie
so "a takiego uznali", wszyscy So
2 niego zadowoleni i zadaja takiej
iIosci tychze, re trudno nam jest
.Podolac produkcyi. Mimo to ME
dostarczamy dostatecznej ilosci
maszyn ma plac boju gdyz jest to
niemozliwem. Pc zadnej stronie
wojujacej ME posiadaja dostatecz
nej iloSci maszyn. Ponadto budu-
jenny motory typu ,,Hispano-Sui-
"a; w rzeczywistosci budujemy
m%niejsze maszyny o sile 1870 koni
ale w przyszioSci zajmiemy sic
budowa wjekszych, maszyn Ills
pano" O sile 800 koni. Pomiedzy
motorami Liberty II" o sile 400
koni a ,,Hispano' o sile 300 koni
zaczelismy prace mad Liberty 8"
.ktoraby laczyia tie diva motory o
tax nierownej sile. Wyrabiamy
takze aeroplany DE Hajiland 4"
kt6re jak sic okazalo W ostatnich
czasach, zupe}nie odpowiadaja
wymaganiom. Opr6cz tego probu-
jenny cztery inne aeroplany
.paistw alianckich. Aeroplany ma
Liberty" motory beda wierna
kopia angielskich bristol" kto-
ry posiada motor o mniej wiecej
tel samej sile."
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

ko wargi mu sic trzesiy DO cd CA
su dc czasu braiy go dreszcze. Po-
tenn jednak oblaia go nova fala Ia
ru, | powt6rnie pomieszafy mu sic
mysli. A re to W goraczce, tax jak
W jaselkach, widzi sic coraz to inne
rzeczy, czasem straszne, a czasem
mile, wiec przyszic ma nIego teraz
widzenie bfogie.
Take zaS byIo wrazenie, ze juz
ME ~starczylo Lipieckiemu r%ozeDna--
mia, zeby sobie powiedziet, re to
jest zluda, ale byI pewien, re Matka
Boska naprawde u uczyniia i ka-
zala go ~przenieSG anio}om W mig do
Koscian. Idzie OTTO szerokim lipowym
goScincem cd miasta ku swojej sadly
bic. Jest jesien i pogoda cudna.
Liscie, jedne czervone, jak p}onieh,
drugie 26lte, splywaja cicho 2
drew ma ziemie, DO niema zadnego
wiatru. Ma dachach dom6w zioci sic
slohce. Lipieckiemu cEyni sic Jakos
rzewliwie ma duszy, i .rucoSc zaleWa
MI. SERGE. Pamieta, re by} chory, ale
teraz czuje sic zdr6w i wraca do do
mu. Wida6 juz tego chafup1ne
"a wisniowym sadkiem ma prawo o.
de drogi. Tymczasem przechodzi we
die stawu, po kt6rym, mimo jesien-
nego chlodu, bobruj& z sieciami chic
paki a ma brzegu stoi starowina pro-
boszcz i pilnuje poiowu. ~Przychodzi
do niego CHOP, ca}uje go W reke, a
ksiadz, spojrzawszy mu ma twarz,
m6wi: - ,,B6jcie sic Boga, Lipiec-
XII, a wyjscie sic gdzie TAX wymizero-
waltz" - ,,Dobrodzieju - odpowia
da - chor6bsko opadio mnie ma
saksach, alem z pomoca Bota wy
zdrowiai". A ma to ksiadz: - ,,Oj!
- powiada - podziekujcie Matce
Boskiej, DO smiere ma obczyznie to
zatrata ME tylko ola ciaia, ale cze-
sto i ola duszy".
- Prawda, prawda, prawda!
Tu wsr6d widen zasna} ma dobre.
Ale W godzine, albo I we dwie poz'
niej, drgnai magic / zbudzii sic. wy
! daio MI sic teraz, re przytomnost
| calkiem mu wr6ci}a. TyNzo czcfo
miaf zlane zimnym potem, i po'
czeiy mu ziabnat rece nogl I nos
| Ogarnefo go niewypodziedziane o.
! STE bienie. Usiyszal jakby dalekit
| d.wony, choe nawet myszy przestal!
chrobotat 1 byia cisza zupe}na.
Pomyslal wtedy, re zaczyna konac
Jeszcze raz chcia} sic przezegna'
= i ME m6gI. Dalekie dzwony je
cza}y ~zalosniej i zalosniej. Lipieck
patrzyi, lezac ma wznak, osiupiaie
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

bylo tylko jego spokojny, r6wny cd
dech.
w kilka dni p6zniej wrocii ch(op
W dobrem zdrowiu do rodzinnej wio-
ski / przez Gala potem zine -
miescie, I pc chalupacn - rozpo--
wiadal, co mu sic W owej nocy PREY
godziio. Wiec niektorzy dziwili sic
wielkim driven, inni zas mysleli, 70
to wszystko widzial tylko wgoraczce
albo we snie. Jednakze proboszcz,
starowina, wierzyi gieDoko, re to byi
cud p~rawdziwy. Pewnej niedzieli po-
wiedziaI nawet ludziom W kosciele
q ambony, 5e pIonyk 2 pred obli-
CA Bogarodzicielki portrait sic ma
Jej rozkaz W oria przemienic i Re
moze nieraz jeszcze obroni chiopa
polskiego pred niejednym Czarno-
bogiem | niejedna zmora smiertelna.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
Z NUROW.

Port kanadyjski, 29-go sier-
pnia. - Trzymasztowy zalowiec
nalezacy do Observation-Disclosures
przedsiebiorstwa, zosta} zatopio-
ny przez nur niemiecki w sobote
wieczor. zaglowiec ten, nazywa
sic Blanca. Zaioga wyladowaia
dzisiaj. Zaglowiec miai fadunek
tytoniu i jechai z Brazylii do Ka-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

mast, wsi, ku podniesieniu roll
In:ctwa i przemyslu, a wanna spra
wa bezpoSredniej i niezaleznej
komunikacyi morskiej cierpiec
moze zwioke. Organizacya mary
narki i budowa floty bedzie mu-
siaia bye zapewne oddana w oboe
.rece, o lie juz dis ME wezmiemy
sic do przygotowania p~odwalin
pod przysz}a polska zegluge NOR
ska.
Ola Polakow W Ameryce O.
riviera sic piekne pole piracy. Te-
raz, podczas wojny; my tn jedy-
ME many moznoSc stworzenia
.tych podwalin. Prey dobrych
checiach latwo nam bedzie zdo-
bye sic ma budowe pierwszego O.
.kretu. Prey ogolnem zrozumieniu
doniosfoSci sprawy i korzySci, ia
k1e odniesie z tego Ojczyzna, a w
znacznym stopniu i my tn, w A
meryce, utworzycbySmy mogli
.powazny zaczatek floty polskiej.
w kazdym razie, cokolwiek u
.czynimy w tym kierunku teraz,
.bedzie Acknowledgement ola kra-
.ju w przyszioSci; wzmocni poczu
Gle silly i godnoSci wlasnej, przy-
Spieszy samodzielne korzystanie
z mora otwartego, przyczyni sic
jednem slowem ~poSrednio i bez--
..poSrednio do podniesienia dobro-
.bytu kraju, a nam zyska wdzie--
cznoSc nietylko wspofczesnych,
ale i przyszlych pokoleh.
MySlami tenn powodowane
grono osob u~tworzy}o w tych
dniach towarzystwo pod nazwa:
Tow. Zapoczatkowania Polskiej
.zeglugi Morskiej. Do komitetu
zalozycieli zapisaio sic ma razie z
sotowoScia przeszio 100 os6b,
miedzy niemi kilku fachowych
rcbotnikow, majstrow z tel die
dziny i inzynierow. Ola uiatwie--
mia kontroli mad towarzystwem
kazdemu z czionkow Tow. to 20
stafo utworzone ma zasadach Sci
Sic acknowledgement i wysokoSt
wkiadki jest ograniczona. Przy--
stepowac moga tylko Polacy.
Kapital inkorporacyjny Iowa.
rzystwa So, 100000.
MySl Tow. tego powsta}a, jake
rozwiniecie projektu, ktory zro--
dill sic w Ionic t. wv. Komitetu
kobotniczego W mieScie porto--
wem Wilmington. Komitet ten
riai zamiar zbudowania statku /
oddania go, jake ofiare przysz}e-
mu Panstwu Polskiemu.
Pierwszy statek Tow. nosic ma
imie POLONIA. Kursowa6 ma
podczas wojny pod flaga Polska
lub Polsko = Amerykahska samo-
dzielnie, ewentualnie moze bye
wydzierzawiony rzadowi Stan6w
Zjednoczonych. Pc wojnie wszy-
stkie statki i gotowka Tow. ma
ia bye oddane pod zarzad przy-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

Poprawka senatorska nWalcz
Tub pracuj" bedzie, jak sic zdaje,
najgiowniejsza sprawl ma konfe-
rencyi. Welding tel poprawki ro--
botnicy strajkujacy NIGGA podpi-
.pasc prawu wojskowemu, jezeli
rie ~przedstawia swych zadan Wo
jennemu Wydzialowi Piracy i ME
.powroca do piracy, czekajac ma de-
cyzye Wydzialu.
Referendum senatu So: Senator
Chamberlain, prezes; senator
Warren i senator Hitchcock,
wszyscy trzej cz}onkowie komite-
tn wojskowego., Reference Izby
.pos}ow maja bye wybrani dzisiaj.
Wszyscy ci, ktorzy wedlug no.
wego prawa beda sic regestrowat,
musza odpowiedziec ma wiecej py-
tan odnoszacych sic do ich oso-
bistosci, niz poprzedni regestrow-
cy. Karta regestracyjna przygo-
towana przez marszaika general
nego zawiera 20 pytah. Pewna Ii
czba tych pytah odnosi sic do
obywatelstwa. Kazda narodo-
woSc jest wyszczegolniona, ably
MONA by}o zastosowac prawo
wojskowe narodu alianckiego do
ich poddanych. Ponadto wyma-
gao sic bedzie scisiej informacyi
co do piracy, nazwiska pracodaw-
cy, miejsca piracy, nazwiska maj
blizszego ~krewnego, oraz miej--
sea, skad regestrant pobiera ko-
racDOr6encye
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
SEM ADWOKAToW w

Cleveland, O., 20. sierpnia.

NS1oAAh, ~ AS' oASA HAAAo'
Ma sejmie adwokatow, ktorzy
maja sic zjechac w Cleveland, o.
Z calego kraju, bedzie omawiana
sprawl rozwodow, oraz plan, kto
.ryby mogl rome prawa rozwodo-
we W roznych Stanaeh zespolic
mniej wiecej W jedna reguie. O.
'pr6cz tego maja omawiac adwo--
kaci sprawe prawa odnoszacego
sic do rekonstrukcyi warunkow
socyalnych i przemyslowych pc
wojnie.
Move powitalna sejmu bedzie
miai Andrew Squire z Cleveland,
pc niej Dsdzie wygioszona nova
doroczna przez Walter George
Smith Z Pennsylvania. Sesya
wieczorna odbedzie sic jutro pod
przewodnictwem Elihu Root, by
lego prezydenta organizacyi praw
riczej. Wyg}osi take move T.
.Miyaoka, japohski prawnik oraz
dyplomata, ma temat: ,,Samoobro-
ny osobstej, wolhoSci w Japonii."
.AMERYKA WYBUDUJE $4,000
LIBERTY"
Washington, 20. sierpnia. -
Nowo mianowany asystent sekre-
TARA wojny, ktory ma zarzad mad
produkcya aeroplanowa, tax sic
wyrazil: ,,Bede sic stara} utwo-
rive sobie reDutacye praktyczne-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
A
CZYK0W.

Londyn, %. sierpnia. = Wido-
Hi ma pomyslna kampanie rekruta
cyjna ochotnikow irlandzkich Una
cznie wzrastaja pod kierunkiem
novel rady rekrutacyjnej irlandz
.kiei. w rezultacie spodziewaj9
sic, il rekrutacya przyniesie WIG
eel ochotnikow, niz prawo wyma-
ga.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

Kto chce czytat r~ajleps2e Co
dzienne pismo polskie. nieei. sic
'uda do pana F M. PAWoLL.
naszego agenta ma Duncan i oko-
lice i zaabonuje sobie -Dziennii
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

iiouJ. OL1OllNOW WIG lluId pOWlS
dzieli %kapitanowi z~aglowca, re
zatopili okret z olejem i maja ma
dzieje zatopic osm wiecej pa
rowcow, ktore zdarzaja do tego
portu.
sMIERc SENATORA z KEN
/! lucky.
Baltimore, 2S-go sierpnia. -
Senator Ollie NJ. James re Stanu
Kentucky zmar} W tutejszym szpi
talu ma chorobe watroby. PAM
iona se%natora, tudziez jego
brat E. H. James byli PREY MIN
do samej smierci, ktora, nastapi-
la o Gas rano.
Senator James byl przewodca
partly demokratycznej odgry-
wal wielka role, W polityce Stanu
Kentucky. Obierany byl ma kon-
gres piet razy. Ma senatorskie
krzesio dostai sic W roku 1912,
nominowany przez olbrzymla
wiekszosc giosow.
Urodzii sic W roku 1871; Cd
wczesnej miodoSci zajmowai sic
sprawami politycznemi. Uczyl sig
prawa Cd swego OLGA, sedziego l.,
H. James'a i otrzymai pozwolenie
praktyki tegoz zanim doszedf do
pe}noletnoSci. Jeszcze ME miaf
lat rs, gdy zosta} wybrany ma de
legata sejmu narodowego, ma kto-
rym nominowano William'a Jen-
nings Bryan'a W roku 1896. L
MIN tez James zawarf blizszy sto-
sunek przyjac.elski, ktory TRIVIAL
do kohca jego zycia, pomimo re
poglady ich pod wieloma wzgle-
damn byly rome. Brai udzia} W
szesciu acknowledgement kon-
wencyach, a w roku 1912 1915
by1 stalym, prezesem konwencyl.
GUBERNATOR
cIEzKo AMY.
indianapolis, 2s-go sierpnia. -
Gubernator Stanu Indiana T.
Goodrich, zostal ciezko ran;ony,
gdy automobil, jego zderzyf sic
z t~ramwajem elektyrcznym. Ou-
bernatora zabrano do szpitala sw.
Wincentego. Welding oznaJmle-
MIA lekarskiego, nabawia sic
wstrzasniecia m6zgu, maiego "a
}amania czaszki, ziamania oboJ-
czyka oraz ~zwichniecia Level no.
gi i masy pokaleczeh. Jest on tyi-
ko czesciowo przytomny.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
ZRYWAJA


Nogales, 20. sierpnia. -
Strzelanina ma nowo rozpoczeia
sic wczoraj wieczor oko{o 9:55 ma
ranicy~meksykahskiej Okoic
dwadziescia strzaiow pablo z tam
tel strony. Uderzono ma alarm, pc
'ktorym nastapi{a ogolna mobili--
zacya wojska amerykahskiego O.
raz ludzi cywilnych. Liczba
wojsk amerykahskich wzrosia pc
'przybyciu innych oddziai6w.
Strzelanina nastapiia kilka 60
DIN po ,,okazaniu zalu'' z powo-
du zajscia przez meksykanskiego
dowodce gen. Elias'a Calles'a,
Nojskowego gubernatora Stanu
Sonory. Gen. Cabell spotkai sic Z
gen. Gales ma moScie, ktory jest
czeScia miedzy-narodowej linii.
Konferencya trwa}a godzine. Gen.
Gales przyrzeki gen. Cabell'owi,
re takiego zajscia ma ~przysz}oSc
ME bedzie, zarazem obaj postano-
will podjac pewne kroki zaradcze.
Kapitan J. H. Hungerfor, kt6ry
zostal zabity, gdy dowodzii Cd
dziaiem murzyhskich zo}nierzy,
mial zaledwie % lat; pogrzeb
odbedzie sic W Arlington ma cmen
tarzu narodowym.
,WALCZ LUB
PRACUJ" PoJDZIE MA KON-
Washington, %. sierpnia. -
Poprawka ,,Walcz lub pracuj", IT,
bita w Izbie posiow, a przepro--
wadzona w senacie, pojdzie pod
k~ouferencye kongresu, ably Z koh-
Gem tego tygodnia wreczyc mo-
INA bylo projekt poborowy PREF.
Wilsonowi do podpisania. w ty-
godniu lub dziesieciu dniach, roz-
.pocznie sic regestracya wszyst--
kich tych, kt6rzy podpadaja pod
move p1awo poborowe.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
zMIANA N1EMIECKIEGO
WODZA.
Rzvm. 20. sierpnia

Rzym, 20. slefPl1I"' Os0f
nvm przedmiotem dysput w
Niemczech - jak sic ~dowiaduje
Agenzia Liberia - jest kwestya
uowego naczelnego wodza ME-
mieckiego, ktoryby zajal miejsce
Hindenburga.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
INNE
STAN ZDROWIA CESARZO-.
WEI GORSZY.

Londyn, %. sierpnia. - Stan
zdrowia cesarzowej niemieckiej,
ktora choruje juz Cd kilku dni.
znacznie sic pogorszy}. Zwlaszcza
SERGE jej okazuje coraz wieksze O.
sIabienie.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
WIESCI ZE WSCHODU.

"AL<SN4 IL "SS1lODO
Londyn, 20. sierpnia. - Usilo.
Wanie generala Horvath'a a. PREY.
wodcy anty-bolszewik6w W sly.
beryi, ably objac dyktature i ma
czelne dowodztwo mad wszystkie-
mi silami ma Wschodzie, speiz}y
liza niczem wobec energicznej ak
cyl representative Aliantow we
Wladywostoku, ktorzy udarem-
Mill zamach stanu, planowany
przez general Pleszkowa Ia zee
gen. Horvath'a. Gen. Horvath
jest uczniem i zwolennikiem sta
rel szko}y rosyjskiej autokracyi i
objai swe stanowisko z ramienia
.hylego cara.
Pekin, 20. sierpnia. - Donosza,
re Alianci objeli kontrole mad ko-
lejami W Syberyi. Beda one pra-
wdopodobnie pod kierownictwem
amerykanskich inzynier6w z !. F.
Stevenson ma czele.
Archangielsk, 20. sierpnia.
Przez dobrowolne poddanie sic
miasta Szenkurska mad rzeka Wa
ga Alianci przyszli do wiadzy mad
Gala rzeczpospolita p6inocna /
rozproszyli silly bolszewikow i ich
flote w caIei tel okolicy.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
I VQjNY!
noL1a-.
(Dokonczenie str.

kow hiszpahskich przez nury ME
mieckie. Twierdza tutaj, re Mem
beda sic stara}y skomplikowac
uk}ady W nadziei, re uratuja sy-
tuacye. H~iszpahski Rad nct~
miast jest zdecydowa1r -aDrac o.
niemieckie, skoro tylko nu
ry zatopia jeden statek hiszpah--
Ski
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29
TELEGRAMY KRAJOWE
(Dokohczenie re STRONGLY %.

sic wyrazii w>tej sprawie: uJedy-
lynn narodem ma Swiecie, ktory
mic ME vie o sprawie wyrobu ae-
roplanow, jest narod amerykah--
ski, znaja ia natomiast nasi A
lianci i nieprzyjaciele i jedynym
rezultatem takiego zakazu byloby
to, re nicby ME wiedziano o inwe-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

rrsun kn.dy lekars poiski So.
ttaSZs ,rr!NTKI CHlC A6rSRtHOo
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-29

nady. Cz}onkowie nura powie-
dzieli kapitanowi' z~aglowca, re
zatopili okret z olejem i maja ma
dzieje zatopic osm wiecej pa
rowcow, ktore zdarzaja do tego
portu.
Nord stern. [volume] (La Crosse, Wis.) 1856-1921, 1918-01-11

mcrtben .3uitdnoen MIR C3leifmuth
entgegcnbrinqt, 10 mare es Die Tflldlt
DER 8un0esregierumg. umtlidc Grhe-
bungen 5ltr 6~eittellung Der llriahcn
mo ltmit0noe an3uitellcu, Die iitr ei.
tie in mOoernen 3eiten ieglider 80.
raaelc ent6ebrenoc 6dIiiigteit nom
W%orofoaen uerontportlid gcmadt
mer0cn Fourteen"
Hus Der Stotiitif lit 3lt eriebeu,
oob Die fuuf Stdote nit Der relatip
ar0Btcn ,3uhl uon Dlorof1llen idrnmt.
lih i'm iilolidJcn [beil oes 2anoes &c,
lcacu limo. mo onB lid Die Rate in
IS Der 81 g~ennnuten 5td6te I'M SAB.
re 1916 erbobt bat. Die pier Stdote,
Ole III 1916 Die ~nieorigite Rate bon
@rmorolmgen auitpieien, iino Ncm.
mart, q. :. 8ropi0ence, u. s., 30.
deter, u. y, mo Rcooing, go. Gle
ie 5tdotc liu0 r%eprdientatipc \Snou-
itrieccntren uno bdbcn cinem bctrddlt-
liden 9ro5entioB iremogeborencrGin.
nohucr.
Nord stern. [volume] (La Crosse, Wis.) 1856-1921, 1918-01-11
(@eitl 4oIt)

Cnrd &,tbun4 mu [uij
nuOUi ditt CoclltNir politIp e,tt-
rrjldI pic olu3. du urlltcn 5ppl9.
Set oen &undmu Il, DE .Npr',
id3er" llno, 3llt e lis 0~eloupets rDs
%renacll, cine 5ruu Jtto,et 81 glbeu.
DOe OImalugd &teuut;b
nSuunureu trItlnctp.d" tcmmt NOT
IN ether 003e uon $500 UietsrH rort,
Ger 0"rttn0er oer .,jrI-
llIt8@ 5ccid.IunNe" loll Der irnu5o-
ride %ournoliit @o}Iuu ncrueien
tW.
Go& Moiiet or9 Wcnret
ices III bcuu1hc nupvrll is flor
u0 0urdnidltIN me 0u9 oe5 No.
oculcr9.
NobeIic8eno. 6: limo
NOS miro priu @,ntcr lagcu, mcill
or oOa rnltrcr aCjmtid)cn Vicbv
hort? 9tl@ Toltor wir0 or icoca.
iolI8 ichr itreNNc 0drijbcr urtcilcI.
Sic: &dl ntili, Ser ialt 81 alitul
I'm en-!
Nord stern. [volume] (La Crosse, Wis.) 1856-1921, 1918-01-11
lin Oas nmcrifaniidJc %Olf, 10 wet

teri college Moli in oer4eorid Son
ne. nor Dem boicn gmiluB Der ocut
iten <ltur ST. b%elpahrcu, muB man
linn ole Cucllcn obIhueiocu. oic 90
pon ourhicudt iiu0. sic oeutidc
1prnhc, Die 0eutidc Dfuiif mo ic0ea
N}jttcI, ooa ocrirlben Nu90rlf per
lcibt. Nnh 0icier %oQif oc@ potrio,
tiid)en @robiuauiItorcn non 8corio
lolItc cIgentIIh uud) Ole Cpcr M a r
/ ho" ucrbotcu mcr0cu. 0Ic 0%cmnddNt
her 5lr NuifiIhrlmQ qclollqt. Ger
Gonpouiit 0icir5 rlclo0ioicu @crfc5
lit n1mlih cin Y}cfIulburacr
4 Iotom heift 0ic GQnaiac.