davidaulloa/AmericanStories huggingface dataset:
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13
SEMINARYUM POLSKIE
w ORCHARD LAKE, MICH.

rozpoczyna Pc wakacyach 35ty
rok szkolny ma wszystkich kur--
sach we wtorek dnia 11go wrzc-
Snia 1918.
Egzamina wstepne odbcdq sig
dnia Ago wrzeSnia. Wszyscy
studenci kursu Klasyczneso, Fl
lozofii i Teologii, majqcy zamiar
pobierac nauke W tutejszym Ia
kladzie, zgiosza sic %pisemn;e
pred 10. ~wrzesnia, p6zniejsze
.zgioszenia moga bye uwzglednio-
ne o lie bedzie miejsce.
Oplata "a caiy rok szkoIny
wynosi $4,000, kt0re raiczy o.
pIacac ratani $500 m;c~icczH;c
Z CORY. 20 ukonczcniu kur$u kla-
syczncso t~utcjSzcso Iakiadm, stu-
.denci maja wStgp ia | nlwcr>y-
tct Stanowv be- cgzam;nw.
Pc blizszc informacye i W2run-
XII zglaszac sic pod adrescm:
KS. NJ. ]. Grupa.
Rcktor Sem. PolSkiego.
Orchard Lake. Mich.
muN
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13
mitetowi Obywatolskiemu i innym,
skladamy serdeczne podziekowanie.

Niniejszem kwitujemy nastepujace
ofiary zfozone W Centrum No. 2 OBJ.
Teofil Stan zamiast wienca ma trum-
ne swego brata S. p. Leona Maryana
Stan, stosownie do wyraznei wolf
zmarfego, nadeslai GEEK ma sumo
$500. Adwokat Stefan Lowe Sly
diowski poszedi "a jego przykiadem
i nadeslaf $500 przeznacZone ma po-
moe Armii Polskiej. Ma chrzcinach u
up. j. Kozdron, 1928 Iowa ul., ze-
brano ma Fundusz Tytoniowy razem
$11.00. OBJ. Franciszex Pacylowski,
1541 Tell pl. ma FIndusz TytOniowy
$40. OBJ. B. Kieltyka, 1904 - IL
ul., E. Chicago ofiarowal kilka ksi2-
EEK. x. Frapciszek Jagielski ofiaro-
wal jeden rocznik Przegladu Katol!c-
kiego. Oh. Andrzej J~aszczak, 7OG L.
113ta ul., Pullman, Ill. kilka kSia--
zcR. OBJ. Felix's Pawlowski, 3219 y.
Monticello ave. ofiarowai i ksia--
EEK / L6 tygodnik6w amerykanskich.
- Wszystkim ofiarodawcom sklada-
my staropolskie: Bog zaplat.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

1a}, jak obIqkany i runa} caiem
cia}em IL stop stojacego kap}ana'
Ksiqdz Iagodnym ruchcm pod
ni6sf nicszczesliwego.
- Jake to divine! ..,... N;cS}::'
chanie dziwne?..... szcptat WIG
zicn, a gwaltowne ikanic wstrI&
sne1o him do g}ebi. Mnie yewno
- ksiadz ME pamieta, ale ia "a to
przypqminam sobie doskonale te
chwile picrwszej mojej spowie-
dzi i ten CLOS i te nauki / kazde,
lkazde slowo!......
Bozc dlaczegoz mic opus
cii?...... zawolaf maggie, a Ivy L 6cz
lego p~opiyne}y strumieniem.
- Ach ME! to ia! to ia go opu
Scilem!. IT,. dodaf z ciezkiem west
chnieniem i maggie jakby wiedzio
ny gwa}towna potrzeba wypowie
dzenia co rychlej calej swej wi
my, jail szybko, beziadnie mowit
o sobie, o matce, 0 SVEN dawniej
SEEN pragnieniu poswiecenia
sic Bogu, a potem o towarzy-
szach, ktorzy go zawiedli ma be-
droze / o TEN wszystkiem co go
Irycza bezmierna zalewalo mu du
sze. 1 mowifby tax dfugo, dug
bez konca czerpiac pocieche o.
statnia w zrzuceniu z duszy brze
mienia grzechu, ale do drzwi "a
stukano i krotkie slowo: Para.
Ouz czas)., pablo zlowieszczo.
II y j.
Dnialo. - Minuty juz tylko Cd
dzielaiy miodego skazahca Cd O.
statnieg0z zyciem pozegnania.
Ksiadz dawszy mu rozgrzeszc
ME, gSeboka skrucha mfodziehca
ujety przemawiai don peinemi
siodyczy slowami.
Byl PREY MIN do kohca, byi pod
szubienica, krzepiac z g}ebi SER
ca plynaca modlitwa.
Skonczyio sie!....
Nieszczesna zb}akana dusza o
dleciala Z tel ziemi.
.......... ....''.. .....''''
Gdy ksiadz powraca} przygne-
biony bolesnem wspomnieniem,
Iprzezytych pred chwila wrazeh,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

BIyskoszowi ME doreczono anr
dekretu nominacyjnego, ami "a
wiadomienia telegraficznego pa
ia Marszalka Rady Stanu, wobec
czego pan Blyskosz ME mogf
przybyc ma pierwsze p~osiedzenie
Rady Stanu i jak kraza pogloski,
wogo1e, ME zostanie dopuszczony
DO Rady Stanu. Widzac w ten
postepowaniu jaskrawe narusze-
ME praw czionkow Rady Stanu,
.podpisani zapytuja: y czy panu
prezydentowi ministrow fakt ten
Jest wiadomy, p jake Srodki "a
mierza pan prczydent ministrow
.przedsiewziac by pan J6zef Bly,
skosz mogf w ca}ej pe&ni re swych
praw czlonka Rady Stanu korzy-
STAG i by1 jak n~ajpredzej do niej,
jake jej prawowity czlonek, do
puszczony.
Bye moze, re mad, przepaScia
stojaca Austrya chcialaby W spra-
vie Chelmszczyzny szukaG jake
COS wyjScia ,,krakowskim tar
Ale Niemcy pilnuja spra-
wy. l OTTO "a glosem Z Berlina rad
ukraihski wystosowai do rzadu
austryacko = wegierskiego note z
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

tuz "a ponurcmi murami tcgo o.
kropncgo domu Smierci, ~ujrzai
Wijaca sic W s~zalonej ruZpaczy
kobiete, o siwych. rozwianyc'I
w}osach, lamiaca rccc i krzycz2.
ca bczprzytomnic. ..Bozc!".... 80
ze!.... Bozc!... wo}ala, ja Tobic
go dat ME chciaIam, a OH mi Dis
cko mole zabrali !....
Ksiqdz ~podszcdf do nicSzczc:-
liwej matki, ably ostatniq Gat iri
wieSc o synu.
Ale zgasle ocz$kobiety zdaWa
ly sic patrzec nc ME widzac
pred SODA. Powtarzala tylko
wciaz uparcic:
- ,,Boze!.... ia Tobie go dat
ME chcialam!... ia Tobie 80 dai
ME chcialam !..."
Bolesny clos odebrai jej zn;y--
sly i tylko znat ten jeden gorzki
wyrzut sumienia utkwit wyraz'
ME W m6zgu Z bolu oszalafcj, tel
matki, ktora powoianiu syrl sig
,oparia, ably W nastepstwie Wi
dziec dowodrie najsmutnic;:@c
swej samolubnej mi}osci wynlki;
zamiast czysta i nieskalanq dlsze
dziecka poswiecit Bogu, dcswiad
czyG musiafa wszystkich n,ewy--
slowionych meczarni maclerzyIi.
skiego serca odczuwajacego, re ,
wa dusza ukochanego l7iecka ia
Ia sic w zdradne pochwyc:c sirla,
Cd Boga oddalila sic, bratni2
krwia skalala i zaledwie wstepu-
JAG W zycie, zlozyc je mIafl " -
fierze namietnej walce, przyno'
szace1 zamiast korzysci ] n W,
hanbe jedynie i rozklad moralny
spoieczehstwa.
Janusz Tarczyc.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

Podlasia i Cheimszczyzny, czy Z
.polskiego czy z ruskiego pnia ida,
sa najlepszymi, najwierniejszymi
SWAMI Polski. To, co Polska tam
zaprowadzita, panowie Niemcy i
panowie Ukraiiscy, to So skarby,
ktore lezq gleboko W duszy ludu
tamtejszego i jak pouczyly VIE
loletnie najsrozsze przesladowa--
mia moskiewskie, dada sic wyko-
rzeniG tylko z zyciem.
Badzmy spokojni o Chelmszczy
zne. Broni jej straz nieugieta, co
niejedna O wiele ciezsza przeszla
probe. Bedzie vice trwac PREY ME
wzruszcnie, ,,az sic rozpadnie w
.proch i py1 krzyzacka zawieru--
cha"
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13
Ma Wolna Chwile.
Odebrany Bo&u.

lat szesnaScie. Wyrosi, zmezniaf,
|jednak w duszy jego m~arzenia Int
dziecinnych pozosta}y niezmicn--
ne.
- Mako droga, mowii raz po-
wracajac Z uroczystego nabozeh-
silva, pocwol, abym ukohczywszy
szkofe wstapi} do seminaryum-...
Matka spojrza}a ma niego re
smutkiem i liza b}ysneia w jej O.
'ku.
- Dziecko moje, ~szepneia, czyz
ME c~zujesz, jak bolesnem bedzie
ola mnie to zupelne sieroctwo mo
je 80. MAJ mnie odumar}, pozosta
wiajac mi was dw6ch ma pooieche
Stasieczka, mole ukochanie Bog
60 nieba powoiai, tvs wyszedi
szczesliwie re strasznej szkarla-
tyny, ktorej Stas przeniesc ME
mogl, czyz ma to ciebie odzyska
lam, ably znowu utracic?... Po-
mysl, jak bardzo by}abym osamo
%tniona i nieszczesliwa.
Karolek ogromnie byl do mat
Xxi przywiazany, ME mogl patrzet
obojetnie ma Ivy matczyne, Dol
SciSkal jego serce."...
- Dobrze, zostane mako PREY
tobie, rzek glosem wzruszonym,
bede pracowal ma chleb, wstapie
do fabryki, azebys mama o "a
robku zadnym mySlec ME byia
zmuszona.
q q q
Nadeszly smutne dni strajkow,
nedzy, niepQkojow i walk partly
nych, szarpiacych lnarod caly tax,
iak burza targa drzewami.
| WrzaIo teraz w fabryce, gdzie
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

zapytaniem, jakiem prawem ma u
~kraihskiej Chelmszczyznie odby}y
Isle wybory do Rady Stanu? ia
KEN prawem Rada Regencyjna
zaliczyia do sadownictwa polskie-
go powiaty Zamojski, Bilgoraj-
ski, Tomaszowski i Hrubieszow-
ski? Wreszcie nota domaga sig
stanowczo, ably ,,zosta}o odrzuco-
ne i skasowane to wszystko, co
zaprowadzi}a Polska ma teryto--
ryum Chelmszczyzny." Wystar-
czy zwr6cit uwage ma gwaltowny
ton tel noty ,,ukraihskiej', by
zrozumiec, re dyktowali ia Pru-
sacy, ktorzy ME robia sobie cere-
monii z kochanym sprzymierzeil-
Gem austryackim.
Ach, gdyby MONA byio tax Cd
razu ~,,odrzucic i skasowac wszy-
stko, co Polska zaprowadzila ma
terytoryum Chelmszczyzny" Ale
Polska tam zaprowadziia Cd VIE
Ik6w swoja kulture i oSwiate, swo-
ia move i obyczaje, swoje umi-
I}owanie WARY i ojczyzny. Zapro-
wadzila ME gwaltem, ME przymu-
sem, ale praca, wolnoscia, miloS-
cia. DIS odwieczni mieszkaicy
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

dnia ludnoSc zmuszona jest zao-
.patrywac sic W przepustki. Pomi-
mo niezmiernych trudnoSci szkol-
nictwo polskie rozwija sic pony
Slnie w Siawucku i w kukow--
each szkoiy ukrainskie. do kt6--
.rych yczeszczaja dzieci sprowa--
ozone zdaleka przez wladze oku-
pacyjne.
Wszelkie rozporzadzenia, dru-
kowane dawniej W jezyku pol
skim i niemieckim, po traktacie
| krzeskim drukowane So W jezy-
Ikach: niemieckim, ukrainskim,
polskim
W poczatkach czerwca przybyl
do Biaiej komisarz ukraihski,
lksory ma objaG sprawy koScioia,
szkoi i uchodzcow. Giowny komi-
lsarz ukraihski Skoropys Joitu-
~chowskij rezyduje w dalszym cia-
gu w BrzeSciu. Rozes}a} on "a po-
Srednictwem miejscowych komen
dantur zapytania, dotyczace O.
Igolnej statystyki ludnoSci i szkoi,
ma kt6re jednak wielu soltysow
lodpowiadac ME chce. Pomimo SEE
rokiej agitacyi ukrainskiej, lud-
nose Podlasia zaznacza swojq
polskoSc PREY kazdej okazyi, ME
Ipoddajac sic zupeinie wpiywom
tukrainskim.
Agitacya ukraihcow ME pre-
biera w Srodkach tax d~alece, re
az Austryakom to dokuczylo.
TAX mp. pred kilku tygodnia-
mi osiadi w Cheimie ks. Bocian,
delegowany specyalnie ma Cheim-
szczyzne przez metropolite lwow-
skiego ks. Szeptyckiego, dla &C.
How agitacyi koScielnej w duchu
ukrainskim. lego dziaialnoSc wy
wolywala wszedzie take wzbu--
rzenie, il w}adze okupacyjne
zwrociiy baczniejsza uwage ma ks.
Bociana, a przekonawszy sic o
szkodliwoSci jego dziaiania, po-
stanowily temu kres potozyG. Ks.
Bocian original rozkaz bezzwio-
cznego opuszczenia Cheimszczyz-
my.
Najznamienniejsze wszakze jest
Ito, re w}adze okupacyjne ME
chca dopuSciG do Warszawy wy
branych z Cheimszczyzny i Pod
lasia czlonkow Rady Stanu. Kill
ku czionkom udalo sic do War
szawy dostaG, natomiast znany
pracownik ludowy, b. pose} do
Dumy, p. ]. Biyskosz, ME zostal
dopuszczony.
z tego powodu grono czion-
k6w Rady Stanu wystosowalo do
rzadu take zapytanie:
Pan J6zefat Blyskosz zostal
dekretem najdostojniejszej Rady
Regencyjnej z dnia 26 kwietnia
191S roku zamianowany czion-
klein Wysokiej Rady Stanu. We
die otrzymanych wiadomoSci P,
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13
0 ChGImSzCzyzne.

Niemcy, pred tysiacem lat,
wytepili Slowian poiabskich l
zaodrzanskich W ten spos0b, &c
ich plemiona nawzajem ma siebie
przer6znemi intrygami szczuli, o.
siabiali jednych przez drugich,
wreszcie skloconych i nienawi-
dzacych sic przeciwnikow bez tru
dnoSci "a leb brali. Traktat brze-
ski podobnie miai ma celu stwo-
rye niewygasajace ognisko was
III miedzy Polska a Ukraina.
Przedmiotem intrygi krzyzackiej
staIy sic stara Chelmszczyzna
Fodlasie, tax obficie krwia me-
czennik6w "a Ware i ojczyzne
skropionc. Ukraihcy, kt6rym
pred wojna udowodniono maj
Scisleisze tajne stosunki z haka--
tystami ! rzadem prusk,m, Po-
wiedzieli sobie, re skoro Niemcy
GAIA. to trzeba brac. choc i'm sic
to ME nalezy. Austryacy wiedzieli
re sobie Polak6w ma zawsze IRA
"a, ale pokornie speinili rozkaz
n:emiecki: a moze i sami chcieli
uzyc wyprobowanego sposobu,
ludzac sic jakiemiS widokami ma
Ukraine. Ale traktat bgzeski wy
woIal W calej Polsce taxi wybuch
gniewu i ~oburzenia, re Austrya
-zralazia sic miedzy miotem i ko-
wadlem. Klamie wiec i kreci ma
wszystkie strony. Polakow cape
wnia, re traktat brzeski jest ME
waznv. DO Ukraina ME daia zbo-
"a; Ukraihcom znow przysiega,
re traktat brzeski stoi jak muir, a
nawet dodaia nova umowe, zobo-
wiazujac sic podzieliG Galicye i
oddac wschodnia jej Geese polio
"a miliona Polakow pod rzady
Rusin6w. M6wiac, re Austrya
kiamie, ME ~uzyli$my w~yrazenia
niewla$ciwego ami przesadzone-
go: cziowiek po prostu wzdryga
sic ma ten ogrom kiamstw, kto--
rvch bezwstydnie d~opuszczaja sic
,,mezowie stanu' austryaccy.
Coz sic dzieje ma Podlasiu i
Cheimszczyznie?
Naprz6d trzeba stwierdzic, re
zandarmi austryaccy i niemieccy
znecaja sic mad ludnoScia: praw-
dopodobnie bedziemy mogli
wkrotce ogiosic dokumenty. Gale
zycie publiczne i Prywatne podle-
Ga wielkim ograniczeniom. Ruch
ko}owy i pieszy powstrzymany
prawie zupeinie. Z powodu po-
dzielenia niekt6rych parafii mic
dry r6znemi komendantami, lud-
nose ma prawo raz ma tydzieh, W
niedziele, przebywac grantee ko-
mendatury, i to wyiacznie pieszo,
w razie potrzeby korzystania z
posing religijnych W ciagu tygo-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

Wczorai w%yjechalo do obozu 10
sciuszki okoIo 70 ochotnik6#. Obiad
smaczny i zdrowy podany i'm byi
przez panic z Wojciechowa. Ma sta
cyl kolejowej o~bdarzy}y ich cukier-
kami, . papierosami / k~siazechkami
panic: Ulanowska 2 c6rka, Brzozow-
ska 2 c6rka, F~lGczyhska i parma
Przeclawa Jankowska. Wszystkim
kt6rzy sic przyczynili do uSwietnie-
MIA odjazdu ochotnik6w, t.. ]. pa
MON z Wojciechowa, ksiezom, K5-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

,jMamusiu skohczy}em 1ekcye
p6jde sic bawiG-.- m6wii jasno,
wfosy o delikatnych rysach die
siccioletni chlopaczek.
-Dobrze dziecko, odpocznij
pobiegaj troche, DO juz nadto sic
dziaIeS, odrzekla troskliwie mat
ka, WEI swoja pike pobawisz sic
ma Podworzu.
Me mamo, wole zostac W
domu rzekl malice.
- Coz tn bedziesz robii? Dzien
pogodny, czyz ME przyjemniej
pobiega6 po ogr6dku?
- Urzadze sobie oitarz i bede
udawa6 ksiedza, a Stasio bedzie
mi do mszy siuzyl.
- Zawsze CT moi Karotku ia
kles n1emadre pomysly przycho
dza do giowy!... Stasio zreszta
musi PojSc re nina do sklepu, DO
mu nowy MUSIC kupic kapelusik,
rzek}a matka stanowczym tonem.
- Stasio niece iScl.... Stasio 20
stanie z Kalolkiem!.... wolaI ka-
prySnie piecioletni malice.
- Widzisz, re Fly przykiad
nieposluszenstwa dajesz mlodszc
mt bratu, przyganiia matka. Pc
wiedziaie5, re ME p6jdziesz i N
sobie to samo powtarza. Vice.
ME tylko strugacie krzyzyki. u,
rzadzacie sobie jakieS kapliczki "
ogr0dku, ME wypada nawet swie
tenn rzeczami sic bawic, rzek}a
matka 2 niezadowoleniem.
Kiedy DO widzi mamus;a. ia
koniecznie chce bye ksiedzcm
rzeki Karolek z Powaga.
Co tam o tenn movie. Jal
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

wyroSniesz bedziesz dopiero sic
zastanawia{ mad tenn, czem be
dziesz, odpowiedziala matka wzru
szajac ramionami z lekcewaze
MEM. To mowiac wkiadaia pred
lustrem kapelusz, Stasiowi buzie
otaria mokrym recznikiem, alb. z
niej Shady jagged 'zetrzec i zatrd-
wszy z SODA m}odszego syna Wy
szla pospiesznie do miasta.
Karolek pozostawszy sam
wziai ksiazeczke pod tytutem:
,Przygotowania DO pierwsze Ko
munii" czytai ia z zajeciem. Ksi2
zeczke te dai mu dobry ksiad7
|Zygmunt mowiac, ably dokfadnie
sobie zapamietal wszystko CO w
niej jest zapisano, gdyz w tym 70
ku w{aSnie ma Zielone Swiatki MA
odbyc pierwsza spowiedz.
q q i
Nadeszla Wreszcie tax goraco
przez Karolka oczekiwana cnwi-
Ia.
ogarneio go niezmierne WRIT
szenie, gdy sic zblizaf do konfe-
syonalu. Ujmujacy CLOS i sfowa
zachety, jake usiyszaf, oSfn'eil'
by go dodaiy odwagi.
Jake niezmiernie czui sic. szcze
Sliwym przystepuiac do stofu Fan
skiego!
Clos organu wydawai mu sic a
nielskiem pieniem, czui, re W du-
lszy jego gosci Jezus i W zachwy
ceniu kleczai diugo, d}ugo boJac
sic spioszyG cudne n~iebiahskie WI
dzenie!. ....
q q q
Mijaly lata. Karolek mial jrz
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

Kto chce czytae ~naJlepszr CO.
dzienne pismo polskie. nieci. sic
uda do pana F M PAWOLL,
naszego agenta ma Duncan i oko-
lice i zaabonuje Sobie .Dziennik
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

Niniejszem prostujemy wiado-
NOSE, jakoby Pawei Szymahski byi
tch6rzem. Wyjeahai on do obozu
KoSciuszki W KaradZie, dnia 2Ogo
maja tego roku i dis prawdopodob-
ME jest juz we Francyi. Ochotn1ka
p. Szymanskiego "a wyrzadzona mu
rrzykrosG naiserdeczniei p~rzeprasza-
my.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

Reklama sost podstaws ilcanyca
orzedsiebiorstw ameryk.tsYich. vieo
przemysfowiec polski dobrze zrcbi
isfeli stale reklsmowac bedzie swot
lnteres " DZIENNIKU CHICAGO
VISIM-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13
re SPRAW
'Armii Polskiej
WE FRANCYI.

Dzisiaj zamieszczamy wyjatkt z
drugiego listu zolnierza Armii Pol
skiet j. Wawrzyniaka. List pisany z
linii boiowej, pc bitwie:
,,Kochani Rodzice: Pc kilku
dniach odpoczynku pisze do Was
slow a Donosze VAN, re wszyst-
ko nam sic powiodlo W naile2szym
porzadku. P%onieslismy jak zwykle
male straty, ia take dotychczas nam
~szczescie, DO zostaiem tylko lekko
ranny. 1 powiadam VAN. re ME ta-
XII dyabel straszny, jak go maluJa.
SpaG niemieszkom ME dajemy wca-
lie, nekamy ich wszelkimi sposobami
Il moim oddzia}em byaem W takim
ogniu, re zdawalo sic, IL wszyscy zg1-
niemy, ale sic obeszio bez powazniej-
szych STRAIT, DO tylko ranili jednego
dcsyc ciezko, a 3 lekko. ia dostafem
troche 20 plecach odiamkiem Strap
nela. Byio to "a lipca o godz. 2 rano
o Q wieczorem. WiecZorem patrolka
wywiadowcza poszia dostaG zywego
| Nlemca do ich okopow, lecz zostaia
| odkryta, DO Niemcy maja sic ma ba-
cznosci pred nami, BIO juz nieraz da-
lismy sic i'm we znaki. Rozpoczeli
wiec ogieh 2 dial wszelkiego kali
bru, ably oddzialowi naszemu odciac
odwr6t, lecz i'm sic to ME uda}o die
ki naszym wysiikom. Bo maja oni
swoje sposoby, a my many tez swoje.
Vice nasi mogli precise przez druty
1 rowy. Wtedy dopiero niemiaszki
widzac, re naszej patroli ME zrobia
mic rozpoczeli ma nasz oddziai strasz
nv ogien. Lecz dzielna nasza artyle-
rya zmusiIa ich do milczenia. Byla to
straszna chwila ola mnie, ale i chWi-
la dawno oczekiwana. Wtedy pre-
szed}em pierwszy chrzest bojowy.
mozecie bye pewni, rodzice, re syn
Wasz W tel pierwszej bitwie strasznej
ME okazai sic tch0rzem i ME. zlakt
sic ami ME cofnal, iecz Walczyl TAX,
lax tylko dis Polak pOtrafi. Zreszta
prosze sic ME martwiG, DO ME tax tn
straszno, jak tam mySicie. Pozdra-
wiam Was w~szystkich, Wasz syn,
sierzant j. Wawrzyniak''.
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

w ciemna, dzdzysta noe mad
ranem zawezwano ksiedza do cy
tadeli.
Ia pare godzin miano wyko-
mas wyrok.
Pc ciemnych korytarzach WIG
ziennych szed} kaplan przejety
ciezkiem uczuciem.
Odsunieto rygle; W g}ebi ponu
rel cell siedziai ma drewnianych
narach m}odzieniec o zwichrzo,
nych wiosach, blady, wynedzna a
ly, wiecej do cienis, niz do zyj9'
ccj istoty podobny.
Podni6sl nagle oczy, zerwal
sic nagle z miejsca i zatoczyl sic.
Ija pijany.
- To on!..... = To on -. Ten
sam ksiadz 49,. Ten sam!..... wo-
Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1918-08-13

drzaly, twarz Gala powlok1a sic
bladoSciq trupa Krwawy noz
trzymai W d}oni i patrzyf osfu--
.pia}ym wzrokiem dokola, jakby
ME p~ojmujqc lo5rze co uczyn1.
Me bronii sic navel gdy, go IL
.jeto i pod Scis}a straza odwlezlo-
MO do cyrkuiu.
u wrot zamknietych i strzezo
nych przez zo}nierzy, jeczaia ME
s~zczesliwa kobieta, blagajqc, ably
JIG wpuszczono. zolnierz odtracii
ja brutalnie lecz kobicta ME da-
wa}a "a wygrana.
Syna mi wzieli !..,. Jedyna-
ka mi zabrali - woiafa uparcic.
- Me zobacze go juz wiecej !.,,.
Nlgdy! 1llSdy l cara Slfa, ileprzy
tomna Z ro1paczy rzuca}a sic ma
'ciezkie, zamkniete wrota.
Zolnierz kolba zamierzyi sic
ma MIA i cisnal jej W oczy ohyd-
ne przekleistwo.
- Syn moi tam jest!.... Syn je
dyny - }ka}a za}osnie.
- Zobaczysz go predko, tam
ma szubienicy, wysoko !.... "a
Smia{ sic zolnierz ~szyderczo.
TIum sic liberal widowiska "a
wsze chciwy, vice poczeto rope
dzac energicznie zebrana groma-
de.
Perth Amboy evening news., 1918-09-23
CANDIDACY
COST S4,593
George j. Haney Contributed
$500 -SCuIly Spent Nothing
But Has $400 Liability
BN speeial co1respondeMt.

BIZ Special Correspondent.
TRENTON. Sept. 23:-The state
nlcnt OF expenses of Governor Edge
which has been filed in the Office Of
the secretary of state shows that there
was contributed the sum Of $6.3 and
a total Of $4.593 spent in his cam
paign for tho Republican nominal
tion4or-Epted States senator. or the
total contributed the governor put In
$4,000 himself, according TO the
btd tement. and the next largest con
tributor was George +. Wright OF
Paterson, q member of the Public
Unity Commission, who donated
$500. The other contributors and
their amounts follow: Simon Gerson.
Trenton. 500: George J.. Haney.
Perth Amboy, $500; c. I. Hudson.
Red Bank, 5000: Judge Edward Scho-
In. Newark. 5000; Benjamin ID. Liss-
her, Newark. $50: Louis Kamm. New
ark. 500; Clarence T. a Deren.
Harrison. 5000.
Most Of the money was spent for
advertising and postage and for the
hiring of men TO GO to the canton
ments where Now Jersey soldiers are
encamped. These men were hired TO
work for the candidacy of the gov
erDor in the training camps. and were
paid at the rate of $40 a week and
expenses. The secretary OF state paid
The official election commissioners $za
a week and expenses. The governor
will file n supplemental statement
when the final expenses of the cantor
ment are known.
George l.. Record spent $13.366.7o
In his tent campaign, out OF a total OF
t14.S92.O 90 contributed. OF the latte
sum. Mr.. Record put In $3.50 him
SELF.
George NJ. Ia Monte's statement. as
o candidate for the Democratic NOM
tnnt.on. showed nothing contributed
Perth Amboy evening news., 1918-09-23

scared. wba
n had enlisted for. This is what !
had come for. / vas going 70 see
q crack at the Germans. nave Oeen
q good shot for a When q Doy
r roamed in the hills and hunted loA
and rabbits and squirrels ana uueA.
And we had been told time ahu liz
AGAIN bv our officers not to 90 IKE
tho cermans-shoot from the mp.
we we're told to keep cool and FIX the
sights on our guns, tab careful I'm
and hen let 'em have 1t, SO nat
every shot counted for something.
{ 7 said to one of my pals that l was
going to get q certain NUMBER OF
Germans. He grinned and asked
what IL they got me instead. toid
him there was no shot they mad tnAI
could hurt me, but they fooled me.
We went into the third line n
es the night before we went inro
, hattie and were on our feet all night
! Tired? If was / didn't realize IT,
n don't think any of the fellows olu.
! we were too excited about the big
eame the next day. At 6 the next
morning we were taken into the sec
tond line trenches. There were French
and Americans in the f1rst line
trenches. Our officers told US we WeHe
going into battle. The Americans
were going to try to stop the GER
mans at Chateau-Thierry. We were
to take Hill 2O4. l believe it was. and
a stretch of woods to the right OF
! Chateau-Thierry.
Before we went into the fight there
was none of thai movie picture stuff
Our officers got right dow with US
and spoke to us quietly and seriously.
II was almost as IL they were the
! fathers and we the children. They
said we should be sure to wait for
commands and to take good care OF
ourselves. DO. you think that made
us solemn? II you do, you don't
know the American soldier. We
cheered and sang and whistled until
they told us to be quiet.
Shortly after that the word came
to go and drive the old kaiser out OF
those woods in front of us. We had
TO cross an open field and we spread
out so as to give just as little target
as possible to the enemy. They got
lots of our fellows with machine guns
but wher we came into the woods
the enemy beat 1t. They won't stand
up to us man to man.