Ameryka echo. [volume] (Toledo, Ohio) 1902-1971, 1903-04-25
kwestya lrlandzka.

kWestya lrlandZka.
Co "a zmiana losu! Cabinet zachowa.
wczy angielski W kt6rym zasiada Cham
berlain, wni6sf do izby gmin bill, reguluja.
cy cafa kwestye irlandzkq, a mianowicie
posiadanie zemi ma wyspie Po siedmiuset
latach, ba! nawet po osmiuset nastanie
lr]an1yi spok6j. Pc rag pierwszy cd poke.
ju W IT'S r. miedzy Henrykiem II. kr6lem
aneielskim. krdlem catej Irlandyi Rode.
rykem OConnorem zapanujq W Zielonym
Erynie stosunki ludzkie, sprawiedIiwosc j
wa jennie zaufanie. Ocean Atlantycki ma
mniej wo1y, nia W Irandyi wylano krwi
fcz. juz wtedy baronowie angielscy wy.
pedzali ccltyckich wiasciciel ziemskich,
kt6rzy einel po lasach giodu, podczas
gdy baronowie opiywali dostatki. Je-
szcze gorsze czasy przyszfy ma Irlandye "a
czas6w fanatycznej protestartki Elzbiety,
kt6ra chciala narZucit lndowi irlandzkiemu
nova wiare. Xa op6r karaia konfiskatami
majqtk6w nieruchomych. W 1901 r. skonfi.
skowano trzeciq czesc majqtk6w oddano
kolonstom angielskim. Kr6l Jak6b I, ma.
odwr6t, konfskowaf majatki tych arysto-
krat6w irlandzkich. kt6rzy wynarodowi.
wszy sic, zostali baronami angielskimi Ia.
brawszy 100000 morg6w, sprzeduf je Szko.
tom AnGlikom. .jrszczc wieksze konfi.
skaty przeprowadzif krwiozerczy Cromwell
W lG49r. Wiekszq czesc udnosci katoli
ckiej spedzf do Connaught, grunta nato
miast oddaf swym oficerom zofnierzom
w 1920 r. "a Wilhelma III parliament an
gielski uchwa!if jeszcze konfiskowac mi
lion morg6w i rozdac 90 miedzy protestan.
tow. Iakazano tez katolikom nabywac zie
mi, Tub tez zapisywac ia W testamencie ko.
mu innemu, anizeli potomkom W prostej
linii.
Perwsze ulgi prawodawcze dla Irland.
czyk6w Rad angielski nadaf dopiero po
klesce TAX wielkiej, Jskq byfa utrata kolo.
Mi amerykahskich. Stafo sic to 1882 r.
Od tel pory stanowisko prawne Irlandczy-
k6w poepsza sic stale. Stosunki materyal-
ne przeciez ciqglc byfy opiakane Ziemia
nalezy przewaznie do baron6w angielskich,
kt6rzy wydzierzawiaja "a wysoki czynsz
parcele dZerzawcom narodowosci irlan-
dzkiej Niekt6rzy tych ostatnich So dzier-
zawcami ma dluzszy termin; wielu Mich
przeciez MA kontrakt niekorzystny dla
sicbie, gdyz pozwalajacy wfascicielom
zemskim usunac ich kazdej chwiIi z zaj-
mowanego gruntu. TAX zwany CHOP irlan-
dzki jest poprostu wyrobnikiem dziennym,
kt6ry pracuj je ma innych otrzymuje jako
wynagrodzenie chate z ziemi lub gliny,
oraz kawafeczek gruntu, ma kt6rym sadzi
kartofle.
Dopiero Gladstone 1870 roku rozpo-
czqt prace prawodawcza celem rozwiazania
W Irlandyi kwestyi rolnej. Bill owego ro-
ku usunqt raduzycia krzyczace, kt6rych
wielcy wfasciciele ziemscy dopuszczaG sig
ma dzierzawcach. w 1881 r. uchwalono
drugie prawo, dajace dzierzawcom jeszcze
wieksze rekoimie. w 1886 r. Salisbury
przeprowadzi} trzecie prawo, znizajace
czynsz dzierzawny ufatwiajace dzierza-
wcom nabywanie grunt6w ia reforma
prawodawcza umozliwia przesz}o 10000
dzerzawc6w kupno grunt6w.
Obecnie ,Balfour Chamberlain chca
p6jsc jeszcze dalej, II. formalnie wywia.
szczyc wielkich wfascicieli ziemskich W IT.
landyi, Anglik6w, ma rzecz Irlandczyk6w,
dzierzawc6w Sadza, re dzieki temu nasta.
ME wreszcie ma wyspie spok6j, poniewaz
powstanie wielka klasa ludzi zadowolo.
nych istniejqcych stosunk6w czu]aca
wstret do wszelkich zmian.
Projektowana ustawa umozliwia kazde.
mu dzierzawcy zakupno grunt6w cd VIA
sciciela Rad dostarcza dzierzawcy odpo-
wiednich srodk6w pienieznych, bardzo nj.
sko oprocentowanych e "a prc.). Suma
przeznaczona ma ten eel, wynosi 100 milIo-
now funt6w czyli 500 milion6w dolar6w.
Rzecz jasna, ze ME potrzeba p}aci6 tel SUI
my odrazu. Prawdopodobuie wystarozy
kredyt pieciu milion6w funt6w rocznie.
Pr6cz tego daje Anglia IL milion6w fun.
tow jako zapomoge bezpowrotna dla maj
biedniejszych, dla owych wyzej wsponnia-
nych wyrobnikow, kt6rym takze nalezalo-
by umozliwic nabywanie gruntow. Zapo-
moge zwrotna ma rodzina dzierzawo6w
splaci6 " 68a lat.