Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1902-06-21
TOLEDO, OHIO, 21 CZERWCA 1902.

Niekt6rZy wystaplli nowego Zwiazku. a
zaczeli obmyslac sposoby, jakby
MONA ma nowo vskrzesic pierwotne hasfa.
Ci, kt6rzy sic znajdowali najblizej zlobu,
pokornie tym, ktorzy sic o ha.
sfa trwozyli: my tax samo wierzymy, jak
wy, ale prawo ME pozwala wpisac tych ha-
SCI do konstytucyi, powt6re potrzebuje-
my cos takiego, c9by nam czfonkdw przy-
sparzafo."
To uspokoifo wszystkich. Przynajmniej
pozornie wszyscy sic uspokoili. Wiara
W to, re Zwiazek ma dawniejszy program,
jest powszechna. Bo my juz tacy jestesmy,
ze wolimy siebie wmawiac fa(sz, re to,
co umarfo, zyje, niz zabrac sic do piracy
znosic trudy.
ze ia wiara jest zfudnq, 0 tenn przekony.
wa has ostatnie wystqpienie "Zgody'.
kt6ra jest urzedowym organem Zwiazku
Mar. Pol. Pismo to dnia IL czerwca 1902
r. zamiescifo obszerny artykut pit. "ldee
Zwiazkowe.'
Ma wstepie zaznaczono, re Zwiazek to
ME zadne stronnictwo polityczne, ale Gala
Polska W miniature.
Nastepnie same "idee zxiazkowe' sa
tax przedstawione:
''W spo}eczenstwie takiem, jak Zwiazek
N. P, gdzie sic znajduja ludzie r6znych
przekonah religijnych, spofecznych poll
tycznych gdzie wszystkle t. rome prze-
konania powinne musza sic wa jennie
tolerowac, szanowac zyc W zgodzie obok
siebie, idea przewodnia ME moze bye ha-
sfo zadnego poszczeg6lnych stronnictw.
Me moze MIA bye zadne wy}aczne hasfo
ani religijne, ami spofeczne, AMI polityczne.
Jest to niemozliwe dIa tego. re basfo je.
dnego stronnictwa. jakkolwiek bye moze
dobre piekne. ME mogloby STAG sic ha.
STEM drugiego trzeciego. Jednostronnosc
W tym wzgledzie, czyniac zadosc zycze-
niom ambicyi ludzi jednej kategoryi, cd.
pychafaby cd Zwiazku ludzi innych prze.
konan; taz jednostronnosG uczynifaby re
Zwiazku narzedzie jednej jakiejs partyi. a
to byfoby przeciwne interesom Zwiazku i
jego zasadom. TAX n. p. dziedzinie reli-
gil Zwiazek ME moze popierac tax zwanych
niezaleznych, gdyz obrazafoby to uczucia
religijne katolik6w. O popieraniu katolicy-
zmu przez Zwiazek ME potrzeba movie,
gdyz katolicyzm jest tax potezny tax do.
skonale zorganizowany, re obchodzi sic
wybornie bez poparcia nawet re strony
rzad6w wielkich mocarstw.
w dziedzinie wiec religii Zwiazek powi-
MEN, szanujac wszystkie wyznania, pozo-
stawiac sprawy czysto religijne ma stronie,
zabierac gfos tylko W takich wypadkach,
gdy jakas sprawa relgiijna jest scisle zwia-
zana re sprawa narodowa, jak to byfo mp.
wypadku przesladowania biskupa Zwie-
rowicza ma Litwie. Swoim porzadkiem,
gdyby Zwiazek spostrzegf, re kt6remukol-
wick wyznaniu obrebie Zwiazku dzieje
sic, lub ma sic dziac krzywda re strony
:1-kx INV,
wo obowiazek zabrac swoim organic
g1os obronie uci5nionych. Me by}oby
to wtracanie sig do spraw religijnych,
lecz tylko obstawanie przy Zwiazkowei "a
sadie r6wnouprawnienia.
w dziedzinie spofecznej Zwiazek ME mo-
re wywieszac ma swym sztandarze zadnego
specyalnego hasfa spofecznego lub ekono-
micznego. Doktryny ekonomiczne So rome.
Jedni wierza W socyalizm, drudzy wierzyc
Wen ME chca oczekuja poprawy stosun k6w
spofecznych ekonomicznych cd powolne-
go postepu i reform stopniowych. Nauka
ME orzekfa jeszcze, kto ma racye. kto
jej ME ma. Jak ME jest zadaniem zdrowe-
go panstwa nowozytnego walczyc to lub
owa doktryne ekonomiczna, tax ME jest
to zadaniem naszego Zwiazku.
W dzidzinie politycznej wszyscy zgadza-
my sic ma to, re Zwiazek ME ma mic do
czynienia tax zwanq politykq amerykah-
ska. Mic mas ME obchodza interesy repu-
blikan6w, lub demokrat6w. Natomiast OBJ
chodzi mas interes, godnosc powaga Sta
now Zjednoczonych, kt6rych jestesmy oby-
watelami. Many wiec prawo obowlazek
poruszac sprawy panstwowe amerykanskie,
chwalic GO jest dobre ganic krytykowac
to, co zasfuguje ma nagane.
Najtrudniejszem jest stanowisko zwiazku
wobec polityki narodowej polskiej. Tu bo-
wiem zasada zwiazkowa szanowania wszel-
kich przekonan politycznyoh sciera sic z
interesem sprawy narodowej. w jaki mp.
spos6b moglibysmy szanowac przekonania
polityczne pan6w ugodowc6w, skoro te
przekonania sa wprost zab6jcze dla intere-
SOW ojczyzny? W polityce wiec polskiej
docieramy do granicy naszej tolerancyi. a
zarazem do prawdziwej idei Zwiazkowej.
Ia idea must bye COS takiego, ma co musi
zgodzic sic kazdy Polak zdrowych zmy
sfach uczciwie. q rozsadnie myslacej gfo-
vie. Szukajac tel idei przez por6wnanie z
innymi narodami, przychodzimy }atwo-
scia doidei i e p Q d segtos &C p l.
| tycznej Polski. Musimy wykluczyc
no "a obreb tolerancvi zWiazkowei tych