Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1902-06-21

hZeCL pEOSId Ze me. L u SkOuCZy1aDy SlS
tolerancya amerykanska. TAX samo gra-
nc idei niepodlegfosci Polski konczy sic
tolerancya polska, vice zwiazkowa.-
Natomiast ME potrzebujemy spierac sic
ostro miedzy soba o sposoby dazenia do
niepodlegfosci ojczyzny.
w obrebie tel idei N e;ci sic ME malo
r6znych dr6g i sposob6w. Q wartosci tego
lub owego najlepiej rozstrzyga historya W
pofaczeniu praktyka.
DO mich vice nalezy udawac sic o pomoc
przy wyborze najlepszych dr6g dla piracy
walkl swoja idee.
Historya Polski od lat $50 wykazuje, ze
pracowali i walczyli utrzymanie poi
niej odzyskanie niepodleglosci Polski ci
synowie Polski, kt6rzy laczyli patryoty-
zmem pojecia postepowe. 4 dawnej szlach-
ty ci tyl1o zas}uzyli sic ojczyznie kt6rzy
wyznawai demokratyczna r6wnosc wszy-
stkich ME bali sic postepu Najlepszym
typem takiego polskiego postepowca demo
kraty byf kosciuszko Nasladowcy tego ty
pu naJwiecej uczynili dla ojczyzny okre-
sic porozbiorowym.
z doswiadczenia wiec historycznego wy
pada, re i Zwiazek, wyznajac idce niepo-
dlegfosci Polski, powinien kierowac sic w
swych metodach postepkach przyk laden,
ideami predominant ostatnego wel-
kiego Polaka kosciuszki.
Zga,za sic to zasadam fundamental
nemi Zwiqzku Sa one bowem opartc na
zasadach konstytucyi amerykahskiej, te
zasady wyznawane przez Waszyngtona, wy.
znawaf r6wniez Kosciuszko
Idea vice zwazkowa jest niepodlegiosc
Polski oparta Ma fundamencie zasad kor-
stytucyi Stan6w Zjedn., kt6re s5 zasada-
mi Zwiazku t. j. ma fundamencie r6wno-
sci wszystkich ludzi wobec Boga, prawa i
chleba"
Postaramy sic rozebrac owe idee punkt
po punkcie.
Wyrazenie, re Zwiazek jest Polska mi
niaturze, mic ME znaczy, DO Zwiazek, ma
wet kazdy czfonek Zwiazku moze bye ME-
tylko Polska, ale cafyln swiatem W mnia-
turze, a kazdy moze sobie to pojmowac
wedfug swego widzimisie.
Bfedne jest zapatrywanie 'Zgody'', ze
Zwiazek znaczy tyIe, co centraIny rad
W kt6remkolwiek paistwie. Takiej parallel
W laden spos6b przeprowadzic ME MONA.
Do zarzadu W Zwiazku ME wybieraja sic
czfonkowie r6znych towarzystw. w Sta
mach Zjednoczonych mp. partya rzadzaca
moze bye republikanska. lub demokraty-
czna, stosownie do tego, kt6ra platforma
lepiej sic podoba wyborcom. Czy Zwia-
zku jest to mozliwe? Czy moze Zwazek
dostac sic rece ugodowc6w lub socyali-
stow? Ami rzeczywiste, ami idealne pojecie o
Zwiazku ME pozwala ma takie por6wnania
Idea (Zwiazku)-m "Zgoda' '-ne
moze bye hasfo zadnego poszczeg6lnych
stronnictw.' A jakiez to stronnictwa So W
Zwiazku? Gdzie one? Ami tez ME O to idz;e,
ably Zwiazek miaf has1a jakichkolwiek
stronnictw, ale to tylko, zeby miaf SWO-
,JE. Czy Zwiazku ME STAG ma hasfo? Jezeli
ia 'miniaturowa Polska" ME moze sic
zdobyc ma wypisanie sobie programu poll
tycznego, to czy ME nabiera wtedy znacze
nia zarzut stawiany nam przez obcych, re
ME umiemy sic sami soba rzadzic?
Brak programu politycznego narazic mas
moze na wiele nieszczesc. Naprzykfad: my
wszyscy jestesmy "a odbudowaniem Polski,
ale mkt z mas ME potrzebuje skfadac ma to
przyrzeczenia. Do naszej organizacyi wste-
puje czfowiek, kt6ry ma DUO sprytu, umie
fadnie gadac, wybieramy go vice swoim
przewodnikiem. On, jako nasz przewodnik,
wydaje n. p. odezwe, abysmy posfai powin-
szowanie carowi ma imieniny. Go wtedy po-
wiemy? Naiwnie bedziemy sic tfomaczyc, ze
tego sic ME spodziewalismy, on powie,
ze postapif, jak jemu sic widziafo najlepiej.
Czy mozemy go osadzic "a zdrade? Pre-
ciez mic ME zdradzit DO niczego ME byto.
Uczynif tylko nieprzewidziana rzecz.
Brak programu pozwala kazdemu czfon-
kowi kazdemu ur2ednikowi organiza-
cyl ma potworne nieraz wystapienia.
Me majac programu, ME jestesmy W sta
ME ulepszac swych poglad6w, ME mozemy
sfuzyc niczem ami narodowi, ami swiatu.
Brak programu czyni mas anarchist6w
lub zera, ktoremi Mkt ME potrzebuje sic
iczyc.
Stokroc lepiej by byfo, gdyby szeregi
Zwiazku byfy mniej iczne, ale swiadome
celu. Nawet lepiej by byto gdyby program
zagradzaf droge do szereg6w trwoziwym
ludziom, niz z powodu braku programu do
puszczaf zdrajc6w.
Ciekawi jestesmy, jakby Zwiazek wygla-
daf, gdyby zabraf gfos-jak radzi "Zgoda'
W obronie ucisnionych przez kosciof?
Szlachetny Zwiazek byiby:: tedy ogolnem
posmiewiskiem, albowiem ME posiada on
wiadzy mad zadnym kosciotem, ami tez ME
ma mocy pomagac ucisnionym.