Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1902-07-19

zytywne srodki, kt6re moga zfo zmniej-
szyc.' Zfem sa naturalnie Polacy. Wzywa
tez do dyskusyi mad temi propozycyami,
dyskusyi, kt6ra ma pouczyt, czego Menu
cy moga powinni domagac sic od rzadu.
Rozprawa ia ma sic toczyG mas. lecz-o-
czywiscie-bez mas. Mimo to, aczej VIA
snie dlatego warto poznat wyw6d. zanie-
szczony W ''Preuss. Jahrbuecher,' bardzo
charakterystyczny dla psychologist antypol-
skej propagandy Prusiech.
Kwestyi polskiej-zaznacza przedewszy-
stkiem 'Teutonicus'' da sic rozwia-
zac bez zmiany konstytucyi, tax, jak to
dziafo sic przy wszystkich waznicjszych
problemach. konstytucya jest dzielem lu-
dzkiem, ME kwlntesencya madroscl pollty-
cznej. Stworzono ja ola ludzi, ME ludzi ola
niej. Pclak6w nalezy uznat traktowac,
jeko czfonk6w istniejacego, lecz niezorga
nizowanego poltycznie naroiu polskiego.
Try miliony Polak6w nalezy politycznie
do cesarstwa niemieckiego, czy tez kr6le-
stwa pruskiego.
Me jest jeolnak rzecza sfuszna pozwalac
, Polakom. czfonkom obcego narodu, ma u
dziaf W prawodawstwie niemieckiem pru-
skiem, skoro pahstwami temi mic W sercu
wsp6lnego ME ma ia mice ME n,oga. Po.
lacy winni przeto utracic czynne hierne
prawo wyboru do cia1 reprezentacyjnych.
Ustawy powinny bye tworzone przez Mem
COW, Polacy zas ME sa Niemcami. Przyna-
leznosc do panstwa a do narcdu. to dwle
rome rzeczy. Teraz uwazamy bfednie ka-
zdego obywatela panstwa "a Niemca da-
jenny mu prawo Niemca. lecz zadamy W
zamian tego, czego on nam dac ME moze
mi}osci niemieckiej ojczyzny, niemieckleJ
mysli politycznej, niemieckiego scrca.
Ia Polaka ma bye uwazany kazdy, kto
sic przy spisie ludnosci zapisze jako Po-
LAX Polacy maja bye wciagani do osobnych
stwem "a nalezacych do narodowosci pol
skiej W granicach cesarstwa niemieckiego.
W zamian "a strate praw politycznych, ma
kt6ra sic ME beda skarzyli Polacy, skoro
jak twerdza, chca tylko zachowania swej
> narodowosci swego jezyka, ma Eyc i'm
przyznane prawo uzywania jezyka polskie-
go ma pewnem ograniczonem terytoryum.
Te koncesye nalezy i'm uczynic. Me uzna-
: jac Polak6w "a obywatel paistwa pod
wzgledem politycznym. maja Niemcy obo-
: wiazek zrobic to ustepstwo. Trzeba wiec
zafozyc osobne szkoiy dla dzieci polskich
? Do szk6f tych ME wolnoby bylo uczeszczac
dzieciom niemieckim; polskie moga bye do
, szk6f niemieckich przyjmowane, lecz W ta-
: kim razie ME wolno i'm sic uskarzac Ma
przymus jezykowy. Ze szk6} ludowych pol
2 skich ma bye jezyk niemiecki wykluczony
= zupefnie. Nadto trzeba zniesc ola Polak6w
przymus szkolny, to dla pozytku sprawy
j. niemieckiej. Przez przymus szkolny jezy
: kowy podnosi sic gwaftem Polak6w ma tax
V stopien kultury, kt6regoby ME osiagnel
e nigdy, pozostawieni samym sobie. Una
> cniamy ich do walki nami. w okolicacE
: narodowo mieszanych, Polak, posiadajacy
), oba jezyki, polski iniemiecki, ma wyzszost
J. mad Nemcem, m6wiacym tylko po niemie
cku. w wielu miastach ME moze sic utrzy
l. mac niemiecki lekarz a]bo rzemieslnik
:. gdyz ME umie movie po polsku, Niemca
y mi zas bardzo uprzejmie rozmawia po ME
q miecku. Nalezy wiec dazyc do tego, ab.
q Polacy posiadali tylko jeden jezyk, Mem
Q cy zas diva. To da i'm przewage, gdyz 70
II lax umiejacy tylko po polsku, ME Ga sobl
J. rady. Me MONA r6wniez watpic. re Pola
"a cy skorzystajq chetnie prawa nieposyia
II MIA dzieci do szkofy, wtedy tembardzle
l. wezmiemy mad mimi gore.
o Szko}y wydziafowe nalezy r6wnlez roz
IL dzielic ma polsKie niemieckie. Gimnazy
e nlusza bye tylko niemieckie, /, to gf6wni
II powodu znacznych koszt6w. Rodzice pol
- soy moga jednak zakfadac prywatnycl
v, fundusz6w polskie gimnazya. Ia to matura
| kt6ra dale wstep do wyzszych zakfad6N
10 nemieckich, musi bye skfadana po niemie
J. cku. Jak sic Polacy do niej przygotuja, t
E. juz ich rzecz. Me beda sic jednak mog
D. skarzyc ma przymus jezykowy. W sadac
q, piervszej instancyi nalezy r6wniez zaprc
z wadzic jezyk polski o lie obie strony vic
20 dace MIN wtadaja postarac sic stosown
l. ilosc sedzi6w polskich, lub wfadajacyc
~ tym jezykiem.
ie W jednym natomiast punkcie nalezy PC
a. stepowac GAIA surowoscia; kazdy op6r
wyszydzanie niemieckosci W prasie i ste
warzyszeniach musi sic zgniatac bez lite
sci.
w tym wzgledzie nalezy sig wzorowa
ma Rosyi, gdzie Polacy siedza cicho, ma
zas krzy ycza ha}asuja. Ustaliwszy raz prt
wnopanstwowe stanowisko narodowos'
e. polskiej pahstwie niemieckiem, }atwo bf
a. die zawiesic odnosnie do Polak6w, wolnos
v. prasy stowarzyszen. Kazde wykroczeni
e. narodowe bedzie karane przez wfadze &C
Va ministracyjne ma mocy osobnych pe}nomt
e. cnictw, bez sadu. Goraca krew polska r.
o. chic sic uspokoi, gdy jedno lub drugie p