Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1901-03-02
KROL EDWARD w NIEMCZECH.

korzystaj jac choroby cesarzowej Fry
derry kowej, krol Edward wybraf sic Z re-
wizyta do cesarza Wilhelma. Taxi po-
spiech Jest W etykiecie dyplomatycznej zna-
klein wielkiej serdecznosci i przyiazpi
Ma jak d1ugo wystarczy tel wzajemnej ado
racyi, trudno jest przewidziec; lecz tax jak
jest dzisiaj, przyjazn angielsko o-niemiecka
jest najwiekszym czynnikiem politycznym
W Europie Wobec niej nawet romans fran
cusko- -rosyiski, pomimo ozdobienia pana
Milleranda orderem sw. Andrzeja, wyglada
jak kawafek starego wypfowiaiego gobeli-
nu. Ma jakich kombinacyach ma przy-
szfosc opiera sic przyjazn nglo-niemiecka,
o TEN vie dzisiaj zaledwie kilku ludzi My
mozemy tylko przypomniet sobie kr6t-
kosci historye stosunkow wzajemnych
tych dw6ch mocarstw, tax wanna odgrywa-
jacych role W swiecie politycznym.
AZ do roku lS7lgo. t. ]. do upadku Ma
poleona IIIgo, Anglia trzymata wyraznie
Z Francya i obydwa te panstwa stanowify
kombinacye zachodniej Europy przeciwko
|srodkowej wschodniej -Po rozbiciu
rye 'wspaniafego odosobnienia" (splendid
isolation). Byf to powr6t do dawnej poll
tyki Henryka VIII Elzbiety, kiedy An
glia, stojac na uboczu, korzystafa zamie-
seek na kontynencie Europy, ME angazu-
jac sic zadnym kierunku Podczas VOL
ny rosyjsko- tureckiej kongresu berlinskie-
go stosunek Anglii do Niemiec byf bardzo
niewyrazny. Chytry Bismark tax umiat
pokierowac kongresem, re zadna dw6ch
stron ME wiedziefa, komu on wfasciwie
sprzyjaf. Moskale po dis dzien przekli-
naja Bismarka re ME daf i'm pofknac Tur-
cyl, podczas gdy Anglicy skarza sic ma
niego. re zawiele daf Rosyi skrzywdzif
Anglie. Jedna Austrya zarobifa wtedy
grubo, "a co tez i zapfacita zawarciem
przymierza Niemcami W nastepnym roku.
Przez cafy czas rzadow Bismarka ME mo-
gfo dojsc do blizszych stosunk6w miedzy
Niemcami Anglia. Starry kanclerz ME
lubif nastepcy tronu Fryderyka, >pozniejsze-
go cesaarza, AMI jego zony, corki krolowej
Wiktoryi Cesarz Wilhelm wychowaf sic w
atmosferze ntybismarkowskiej domu
swoich rodzic6w. Bismark wyraznie zazna-
czaf, ze dobre stosunki Z Rosya wiecej sa
warte dla Niemiec, niz wszystkie inne.
Znana jest wzajemna adoracya miedzy
Bismarkiem Aleksandrem III. Dopiero
po upadku Bismarka, do czego bardzo
sic przyczynifa cesarzowa Fryderykowa,
zaczefo sic kokietowanie Anglii przez Mem
cy. Cesarz Wilhelm, pozbywszy sic swego
tyrana, zaraz wybraf sic do Londynu,
wfasnie wtedy, gdy eskadra francuska
bawi1a pod Petersburgiem. Przyjmowano
go tam z bajecznym zapatem. Juz wtedy
zaczyna1o zanosic sic ma przechylenie sic
Anglii ku potrojnemu przymierzu. Ma
chwile jednak popsuf sprawe sfynny tele-
gram cesarza Wilhelma do prezydenta
Krugera po najezdzie DIR. Jamesona ma
Transwaal. Anglicy, wrazliwi niezmiernie
ia etykiete, zrobili sic odrazu zimnymi jak
lod; Wilhelm ME pokazywaf sic wiecej W
Anglii. Dopiero zachowanie sic rzadu ME
mieckiego wobec wojny burskiej nieprzy-
jecie prezydenta Krugera przez cesarza
naprawify wszystko. Smierc pogrzeb Wi
ktoryi daily zrecznosc do dfuzszej wizyty i
wzajemnej wymiany grzecznosci. Rewizyta
kr6la Edwarda jeszcze lepiej postawi te
sprawe. Anglia wyrzucifa "a bort ''wspa-
niafa izolacye'' przystapifa do trustu po-
litycznego. ktorego zafozycielem byf Bi-
smark. Warunki kontraktu So naturalnie
tajemnica stanu; skutki jego bedziemy
moze ogladac jeszcze wfasnemi oczami