Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1901-08-31
PRZEGIAD POTITYCZNY

SZkOhY MA FILIPINACH- - Fred.
W, Atkinson, generalny superintendent O.
swiaty na Filipinach, ustanowiony przez
rad Stao6w Zjednoczonych, ogiosif swe
sprawozdanie "a rok fiskalny od llipca
1900 r. do 80 czerwca 1901 r. Ze sprawo-
zdania tego dowiadujemy sic, re rad po-
zwolii ma ustanowienie 1000 nauczycieli, ale
ustanowiono tylko 7Sl, choc aplikant6w
byfo przeszfo 5000 Dlatego ME ustano-
wiono wiecej nauczycieIi, re ME MONA by
10 znalezt odpowieduich budynk6w ma
szkofy. Niekt6re szkoty SO pozaktadane W
budynkach bez oklen bez podfogi. Sa to
wielkie szopy ktorych po kilku nauczy-
cieli musi uczyc naraz, 60 Mprowadza cze-
sto zamieszanie. Szkofy sa tax przeiado-
wane, re niekt6rzy nauczyciele musza u
czyc po 100 do 200 dzieci. "a Stanach
Zjed. W polskich szkoiach jeden nauczyciel
musi uczyc DO 400 do 500 dzieci-i w1adze
ME dbaja to; prz. red -Wszystkie szko-
| fy zamieniono dawniejszych katolickich
na bezwyznaniowe, Pousuwano re scian
| krzyze, obrazy, modlitwy wszelkie reli-
gijne emblemata. Pan Atkinson zapewnia,
re tego wzgledu ME byio zadnych prote-
stow re strony publicznosci ami nauczycieli
-owszem wszyscy czuia sic zadowoleni, a
| liczba uczacej sic mfodziezy jest diva razy
wieksza niz byla W klasztorach. .-Dawniej-
| sly system trzymania chfopc6w razem z
dziewczetami W szkole zamieniono, II. IL
stanowiono oddzielne szko1y dla chfopcow
i oddzielne dla dziewczyn. Ze zmiany tel
rodzice So zadowoleni w roku 1902 W
kazdej prowincyi W gf6wnem miescie po-
wstanie wyzsza szkofa, na co juz kontrakty
zostafy wydane wiekszej czesci Pan At
kinson zapowiada takze znaczny przyrost
szk6f elementarnych, abowiem wfadze
miejscowe poczynify juz kroki celu zbu-
dowania odpowiednich budynkow. Filipin-
czycy ucza sic dobrze nauka rozwija sic
teraz daleko lepiej, niz "a rzadow hiszpan-
skich Dotychczas wyk1adowym jezykiem
we wszystkich szkoiach byi jezyk hiszpan-
ski, ale ludnosc domaga sic zaprowadzania
jezyka angielskiego lub filipinskiego Ia
prowadzenie ostatniego okazuje sic bardzo
trudnem re wzgledu ma brak elementary i
ksiazek naukowych W tym jezyku. Dop6ki
ludnosci ME narzuca sic jezyka angielskie-
go, to sama 60 chetnie przyjmuje.
VENEZUELA / KOLUMBIA- = Ze
wzgledu ma mozliwy wybuch wojny pomie-
dzy Venezuela Kolumbia, ciekawe beda
ndSISpuJdce udne.
Venezuela nosi tytuf ''Zjednoczonych
Stan6w Venezuela (Estados Unidos de
Venezuela liczy II stan6w, l dystrykt
zwiazkowy, 3 terytorya 3 kolonie Jako
panstwo samoistne istnieie Venezuela cd
1880 roku, poprzednio od 1927 do 1880
r. tworzyfa ona Geese rzeczypospolitej Ko-
lumbii. Stad pomiedzy obu panstewkami
istnieje nienawisc / ciagna sic przer6zne
spory graniczne.
Prezydentem rzeczypospolitej jest gene
raj Cipriano Castro; prezesem ministrow
dr. Rafaf Cabrera Malo. Obszar kraju wy
nosi l 1,027 .O30 kim. kwadr. czyli niemal
diva razy tyle, lie wynosi obszar Francyi
europejskiej. ..Gdy przeciez we Francyi zyje
So, SIT ,875 ludzi (czyli Y ludzi na jeden
kilometr kwadratowy), W Venezuela ma
przestrzeni niemal diva razy wiekszej zyje
2 ,444, 4,816 mieszkanc6w, Wsr6d tel ludno-
sci jest zaledwie pre-. kreolow to jest bia-
fych, zrodzonych Ameryce, podczas gdy
GAIA ludnosc skfada sic z mieszkancow,
wsrod ktorych przewazaja mulaci Ito jest
|potomkowie biafych czarnych) zambos
Ito Jest mieszancy biafych czerwono-
sk6rych.) Armia staia wynosl tylko 10 ba-
talion6w piechoty; kazdy battalion iczy 6
kompanii; kazda kompania 60 lndzi, to
.znaczy, ze GAIA armia liczy 3, 600 zofnierzy.