Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1900-08-09
KatOrgi ma Sachalinie.
(Ciag dalszy)

Pomnozeniu kary 2OO nieszczesliwych;
zazwyczaj strzezenie skazahcow Jest
nader trudnem, zwiaszcza podczas DO.
ohod6w przez Sybir. Tu nieraz zdarza
sic, Tub przynajmniej zdarzalo, re officer
z kilku zolnierzami konwoiu musiai
p%rowadzic partje kilkuset aresztantow,
pc ~wiekszej czesci zbrodniarzy, czasem
zbojow, kt6rym zabicie cz}owieka ME
ciezy wieoej, niA zabicie psa. Wtedy
jest jeden tylko ratunek: odwo}a6 sic
do honoru tych ludzi, wymodz ma mich
s}owo ,,aresztanckie", czyli t. wv. , war
nackie" i pusci6 ich bez konwoju, beg
kajdan. Jeden z ofcerow sybirskich
oPowiadal %autorowi, IL, gdy raz, jeden
z takiej partyj, prowadzonej pod $40.
wen honoru, z}ama} to siowo i uciek},
towarzysze odnalezli go pc kilku dniach
odstawili do w}adzy zbitego do ME-
Poznania. Pytanie, czy take ~,,siowo'
daloby sic zastosowaG ma statku? O.
szozedziloby to wiele cierpienia.
Podczas, gdy inni zamyslali ucieka6,
m}ody Russian, ow Kaukazczyk tax cho-
ry W dzieh rokowania, wybiera} sic tez,
ale W dalsza niz oni droge, Podczas
podrozy gas& powoli, cicho, bez jeku, nj
skargi. zlozony w kacie szpitalu. VIA
ros@aw' zbliza} sic do Formozy, gdy le-
karz SENSATIONAL konanie; starszy of
Ger kaza} don przywo3ac uwiezionego
W jednym z oddziasow brata:
oDrzwi sic otworzyly i W Mich stanas
wysoki Multa w czapce bialej, wiaza-
mel. Przyprcwadzono go ma pozegna-
ME z bratem konajacym. T}umacz jake
t-ko potrafii mu powiedziee: ,,idz, brat
bardzo chory". Wszedl, stanal i ska
mienia}. Twarz mu pobladia, oczy
szklanne utkwi W konajacego. Thu
MACE zacza} cos movie. Multa sta{ ME-
r%uchomie, mic ME siysza}. Tlumacz "a
czaa ~krzycze6 z calej SHY, jak do g}u-
chego, mad samem uchem.
Dlugo sta} Multa o~slupiaiy, nieru-
ebony, poczem westchnaa, spojrzaa ma
tlumacza, zblizy} sic do brata, przysiad}
ma pod}odze i zlozywszy dionie, zaspie-
wal cicha, smetna modlitwe przedsmier-
telna, drzaca ma trzech nutach. Wszyst-
kim by}o przykro i smutno. Multa
wsrod ciszy grobowej umilk}, wsta}
zrobi} krok ku Iozu brata, przycisnai
jego reke do ust: zdawalo sic, re prosi
przebaczenie... D}ugo tax klecza} tu-
lac do ust reke brata. Tylko ramona
jego drgaiy, jakby cd lkah powstrzy-
mywanych. Nastepnie wyprostowa1 sic,
wstal i skierowa3 kroki ku wyjsciu.
-Zwierzchnik pozwolil, jezeli, cheese,
zostac na moo rzeki t}umacz.
Jakis pomruk, raczej gsebokie west
chnienie wyrwalo sic z piersi Multy:
= Mowi, re ME moze rzek} thu
MACE.
Multa ME ogladajac sic wyszed}...
Russian skona{ oko1o po@nocy. Zwloki,
krom g}owy, zaszyto W smiertelna ko-
szule i 6 rano, bez zatrzymania okre-
tn, spuszczajac je ma desce, ,,oddano
morzu'. Mad cia}em Multa pomodli{
sic chwile, z%wrocony ku wschodowi, "a
plonionemu blaskiem r%ozowym, poczem,
schylony mad burta, pc raz ostatni spoj-
rzaI W twarz brata, niknaca W spienio.
mel fall.
Niestety, m}ody Kaukazczyk ME by}
~jedynym chorym wiezionym IA ,,Jaro-
sfawiu'. Wkrotce przekonano sic, ze
Jest i drug i, smutniejszy - DO warjat.
Wypytujac wiezniow oficerowie dowie-
dzieli sic, re by} juz chorym W wiezie-
niu, re go trzymano W szpitalu, a po-
mimo to wysiano do ciezkich robot.
uNiestety pisze autor - ME jest to
wypadek wyjatkowy. Dozorcy vie
ziennemu zupe3nie wszystko jedno, ko-
60 wysylaja do katorgi: zdrowego czy,
chorego, takiego, kt0rego MONA karac,
Tub, ktorego leczyc trzeba, byleby jak-
kolwiek pozbyc sic aresztanta. Mech
tam dalej robia z MIN co zechca. Glow
ME chodzi o to, ably rapport by} ,,czysty";
ME dobrze jakos, gdy W wiezieniu DUO
obiakanych. NIGGA to przypisac ,~nieza-
radnosci", ,,niedozorowi', ,,ziym po-
r~zadkom". Chorego zwykle trzymaja
W szpitalu, dopoki trocbe sic ME uspo-
koi. Nastepnie, nikogo ME uprzedza-
jac, nikomu ME mowiao siowa, pozby-