Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1900-07-21
TOLEDO, OHIO, SOBOTA, p LIPCA, 1900

We wszystkich poprzednich starciach z
Europa nar6d chinski zachowywa1 sic obo-
jetnie. Nawet podczas wojny Japonia lud
przypatrywaf sic spokojnie, jak wojska re-
gularne brafy po plecach od Japonczyk k6w.
Dzis jest inaczej To co dzieje sic W tel
chwii wyglada juz ma ruch ludowy ma
przebudzenie sic olbrzyma, kt6ry spaf snem
twardym, az go W koncu gwaitem posta-
wiono ma nogi. Kto zawinif najwiecej W tel
sprawie? Misyonarze europejscy i amery-
kanscy? Bynajmniej. Chinczycy sa naro-
dem filozoficznym, dose obojetnym dla
w1asnej religii toleruja wszelkie wyzna-
MIA. Misyonarze So i'm wstretni ME jake
nauczyciele opcego i'm wyznania, lecz jake
cudzoziemcy, jake pionerzy zaborcow, ja-
ko ludzie, "a ktorymi W slad zacze1y zjawiac
wac cafe kawafki terytoryum chihskiego.
skale przez odebranie Chinom prowincyi
"a mimi znowuz Moskale, kt6rzy zabrali
Port Artura zaczeli budowat kolej przez
Mandzurye. Miedzy ludem chinskim zacze-
iy chodzic pogfoski O zamierzonym rozbio-
RE Chin i-smok sic przebudzif. Przebu-
dzenie to nie bytoby jeszcze tax straszne,
gdyby Rosya mu ME dopomogfa przez swo-
ja przewrotna polityke. Reformy, kt6re ce-
sarz Kwang-Su chciaf wprowadzic pred
dwoma laty pod wpfywem Anglii, byfyby
moze zazegnafy burze Lecz utrzymanie sic
tych reform oddafoby Chiny faktycznie W
rece Anglii, na to ME mogfa zezwoic
Rosya. Urzadzifa vice rewolucye pafaco-
wa, oddafa wfadze W rece cesarzowej wdo-
wy, wzmocnifa pierwiastek barbarzynski re
szkoda krzywda bardziej oswieconej po-
stepowej klasy ludnosci doprowadzifa W
rezultacie do dzisiejszej katastrofy. Ia cia-
gfa polityka Rosyi, polegajaca ma popiera-
niu zacofanc6w we wszystkich krajach ma
robieniu zaburzeh sasiad6w, ably nafowiC
ryb W metnej wodzie, jest, naszem zdaniem,
gf6wna przyczyna tego strasznego zwrotu
spraw chinskich, ktorego odgfos cafy SWAT
przerazif. Jest to jeszcze jeden dow6d te-
GO jak szkodliwq jest polityka Rosyi dla
wszystkich KRAKOW wszystkich narod6w.
Go tego wszystkiego wyniknie ME via
domo. Rosya juz jakoby zgodzifa sic ma to,
ably Japonia wysadzifa na lad chinski ca
! Ia dywizye wojska W sile okofo $4,000 lu-
dzi. Zgodzic sic musiafa pod naciskiem
mocarstw i wobec pewnoSci, re Japonia
bez tel zgody zrobi swoje, gdy zechce. Ale
i sama Rosya tez mobilizuje swoja armie i
wysyfa do Pekinu juz teraz $4,000. A lie
wyszle ich "a miesiac, "a diva mieslace?
Car Mikofaj popiakaf sic podobno, pre-
czytawszy rapport admira1a Aleksiejewa O
strasznej smierci ambassadors rosyjskiego
Giersa. Straszna to rzecz zaiste bye zyw-
Gem ugotowanym W kotle. Jesli sic ia po-
gfoska sprawdzi, to bye moe pan wszech-
wfadny swiata pofowicy zastanowi sic choc
ma chwile, re cos podobnego moze spot
kac kiedys jego swieta osobe, gdy lud ro-
sy]ski obudzi sic Z uspienia i zrozumie
czem jest carat dla niego dla innych pod
wfadnych mu narod6w. Cos podobnego W
przenosni moze spotkac cate carstwo mo-
skiewskie, gdy sic obudza ludy cywilizowa-
ne zabiorq sic do zrobienia porzadku W
Europie.
Ale tymczasem swietej'' Rosyi wszy-
stko idzie po staremu. Lud ciemny, gfo-
dny, wyzyskiwany przez czynownikow, a
najlepsi jego synowie W wiezieniach. Zno-
WI nachwytano setki mfodziezy / ludzi u
czonych Kijowie Whine, "a co? Oto
"a to, re chcieli sic uczyt sami nauczac
innych. Doprawdy, Jezeli zestawic wybryki
rozdraznionego barbarzynskiego motfochu
chinskiego Z tenn systematycznem tepie-
MEM swiatfa cnoty, kt6re "cywilizowa-
N.Y. Rad rosyjski uprawia juz Cd dwoch
wicklow, to por6wnanie wypadnie na ME
korzysc pekinskich bokser6w
T. SIEMIRADZKI.