Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1900-04-28

mieniem, kt6rzy placili po Is ct.
dziennie, az chlopi zaczeli od tych
'dobrodziejstw uciekat. stojQ teraz
bezradni. DO wiosenne roboty "a
progiem, a "a X niema do piracy!
Trzeba jednak radzit wolaiq. |
OTTO many pred soba ksiqzeczke
prof. PLATA. gdzie podaje on rady
ma zahamowanie tego ruchu!
Wychodztwo z ka2dym rokiem
rosnie. Wedlug dat urzedowych.
wyszfo Z Galicyi do Niemiec na ro-
boty pome W roku 1896: IL tysiecy
4O5:-wr, 1897: II tysiecy 500 :
w roku 1898: Is tysiecy 4Sl a W
r. 1899: 26 tysiecy 2S3 ludzi. Au-
tor zas twicrdzi, le lic2by te sq
nizsze od rzeczywistych wychodz-
two do Niemiec ma robote oblicza
W roku 1899 na 40 tysiecy ludzi.
Przyczyny wychodztwa tego wi
dzi autor naprz6d W zwiekszonym
popycie wfascicieli folwark6w ME
mieckich "a robotnikiem galicyj-
skim, jako fatwym do dostania,
mniej wymagajqcym i od nicmiec-
kiego spokojnieiszym. Ten popyt
jedmak oczywiscie, jezeli ma wpfy-
mac na brak robotnika w Galicyi.
musi bye popytem skutecZnym a
skutecznym on jest powodu, IL
wynagrodzenie znacznie wyzsze.
niz W kraju, przyneca naszych robo-
tnik6w. | OTTO gf6wna przyczyna -
DO przytoczona jeszcze przez dra
PLATA dalsza przyczyna werbu-
mex ze strony faktor6w. ciagnq-
cych tego posrednictwa znaczne
zyski. Jest zupemie uboczna. Me
byfoby tych agent6w, gdyby wyA-
sza plaza ME byia przynetq. He
zas W Niemczech pfaca istotnie
jest wyzsza dowodzi Or. PLAT da-
tami. zaczerpnietemi Z original
nych niemieckich kontrakt6w.
Przez czas cafy od jesieni do
wiosny wynosifa:
Plaza miesieczna
dIa kosiarzy 20 % marek
g parobk6w dorosfych Is -
- mniejszych chfopcow Is -
" kobiet dziewczat l6-lS q"
Plaza dilemma
dla mezczyzny dorosfego l5l fe-
nig6w W zniwa; zas po "a mi
wem IS fenig6w;
dla chfopca so fenig6w W zniwa,
zas po "a zniwem 65 fenig6w;
dla ko5iety lub dziewki so feni-
gov W zniwie, zas po "a zniwem
65 fenig6w.
(Marka wynosi 100 fenigow, ii.
ma amerykanskie pieniqdze okofo
"a centy).
w obu wypadkach mieli zgodze-
nj robotnicy wikt, kt6ry sadzac po-
dug ilosci wyznaczonych tygo-
dniowo na glove, jest obfity. Da-
lei mieszkanie wsp6lne W domu
dla robotnik6w, izby oddzielne dla
kazdej pfci, a nadto dla kazdego
miejsce do spania wefniana kof-
Dire!
w kontraktach niemieckich czas
piracy oznaczany jest od godziny 5
rano do 7 wiecz6r - co po strace-
niu 2 do . godziny na posifek i
odpoczynek czyni II do 123 godzi-
ny-gdy W Galicyi zachodniej czas
piracy wynosi srednio 10 do II 60
DIN, a we wschodniej s do 10 60
DIN.
Jezeli sic to uwzgledni, to r6z-
MICA miedzy pfaca robotnika W
Niemczech, u mas okaze sic
mniejsza, niz sic IA pierwszy rzut
Okla wydaje. Autor sqdzi, ze nasze
galicyjskie gospodarstwa ME mo-
gfyby zniesc znaczniejszej podwyz-
XII pfacy "a prace, rzeczywiscie dis
dokonywana-ale, ze znalazfyby u
pewnoscia swoj rachunek, gdyby
podwyzszyfy place z r6wnoczesnem
zwiekszeniem ilosci i wydajnosci
piracy. A juz dzisiaj osiega sic
wiekszq wydajnosc i dfuzszy czas
piracy tam, gdzie zapfate stanowi
pewna Geese zbioru-jak IA Podolu
(lO-ty. 1l-ty, lub 12-ty snop)-al-
DO przy systemic akordowego, au-
tor usilnie gospodarzy zacheca.
Dla obszarnika jest zapfata "a
prace ma akord naturalnie korzy-
bo pfaci "a tyle roboty,
lie jej wykonano, robotnik powi-
lien zas zawsze domagac sic pra-
~ na dzien roboczy. Zresztq praca
IA akord mp. przy zniwach ME "a
vsze sic i dla obszarnika opfaci,
lie m6wiac robotniku, DO robot
Xix spieszac sic, ably zebrac jak
zboza czyni to Z pospie-
hem, wskutek czego DUO kfosa
die ma marne).
Jako srodki ia wyr6wnanie RE