Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1899-03-30
(DokoGczenie).

Nasz bohater, bedac sam szlachcicem, ME zwazaf
ma to, albowiem czuf dobrze, IL ME Eta VIOLA, lecz VIE
kowe przesady byfy przyczyna tych s~zyderstw obu-
rzenia.
Smiafo wdziaf ma bark swoje str6j chfopski, owa
R~acfawicka sukmane, by byfa symbolem r6wnosci sta
now, by gfosifa, re jedynie szlachectwo czynow lest
godnem uznania.
Ia Racfawicka sukmana jest dis dla mas godfem
Polski wolnej, niepodlegiei ludowej!
Jakimze jednak sposobem STATIC sic, re szlachcic
z dziada pradziada, jenerai wojsk polskich, w chfopa sic
przeistacza?
Odpowiedzmy ma to pytanie.
W~ychowany W warszawskiej szkole kadet6w, gdzie
honor rycerski ceniOno nadewszystko, a nastepnie pre-
bywaJac dfuzszy czas we Francji, KoSciuszko miaf, co.
prawda, sposobnosc dobrze zapoznac sic z pradami idei
wyzwolenia ludlow, nurtuacymi w0wczas po cafei
Europe! Tam zapewne W duszy jego zaczeio nurtowac
przeswiadczenie, re zbawienie naszej Ojczyzny ley
w rownouprawnieniu klas wszystkich; kto vie iednak
czy umiaiby zastosowac w zyciu tie wiadomosci teore-
tyczne z taxa energja, jaka okazaf w bitwie Racfawic-
kleJ. gdyby ME popped szachetnej duszy lego, kt0ry
rzucif go ma lad amerykaiski.
Tu wfasnie, w tel krainie wolnosci. uirzaf urze-
czywistnienie tego, o czem czytaf w dziefach encyklo-
pedystow, o czem gtoszono z katedr we Francii i Mem
czech, lecz co uwazano tam jeszcze Ia bunt przeciwko
staremu porzadkowi.
Smiaio vice twierdzic moaemy, re Ameryka bvIa
ola Kosciuszki szkofa praktycznego zycia. L boku
Waszyngtona, wsrod tud0w obozowych. wsr0d gw,ru
bitew, SERGE naszego bohatera zabiio tax. lax zabifo
w dzien przysiegi ma rynku krakowskim, w dzien bit
wy Racfawickiej - zabiio bezgraniczna mifoscia ola
Iludu.
Washington byf wielkim, Kosciuszko dor0wnaf
mu pod kazdym wzgledem. Washington nigdy ME
skalaf ust kfamstwem -Kosciuszko sfynaf z prawosci:
Waszyngton byf fagodnym Kosciuszko nigdy ME
uni6sf sic gniewem; Washington kochai Ojczyzne mad
zycie Kosciuszko szukai smierci pod Maciejowicami;
Washington wreszcie Ola mifosci ludu zrzekf sic tytu-
tow szlacheckich - Kosciuszko przywdziaf sukmane
chfopska. CT dwaj ludze, to zesfancy niebios, nieska-
zitelni szermierze Ia wolnosG postep swiata. Coz div
nego, re "a jednym i drugim lud szedf, ufajac slepo, re
prowadza 20 do boju "a dobra, Swieta sprawe?
DUO woody ~upfynefo cd dnia bitwy Raciawickiei,
easy sic zmienily! w roku 1916 lud nasz morduie
obywateli w GalicT, W roku 1868 ten sam lud w ME.
ktorych okoicach Polski wydaje W rece moskiewskie
nieszczesliwych obro6cow Ojczyzny!
Czyja W tenn wilma? Czy nasza? o ME, bosmy w
niewoi, DO kajdany przemocy krepujq nam rugby, cisna
szalenie, ledwie dyszeG dajq! Me NIGGA jednak okief-
znac mysli, vice z giebi serc naszych woiamy:
Alez o Panic oni ME winni,
Choc nasza przyszlost cofneli wstecz,
Inni szatani byli tam czynni;
o, reke karaj, ME SLEEPY miecz!
TAX, oni ME winni, ale co "a meka dla mas patrzec
ma tie ~podfosci, ma wfasnej ziemi ME mice prawa glosu,
ME modz z Chrystusowemi sfowy ma ustach niesc mi
fosc i prawde do tych serc prostaczych!
Piesci sic zaciskaja, W piersi wre ogien przekle1-
silva, boo przeciez my ME z kamienia, boo przeciez my
ludzie, kt6rym Stw6rca dat dusze. a matki z mlekiem
SVEN wlaiy do serc mifosc ola tel biednej O~jczyzny
naszej!
wy, kt6rzyscie brazil udzial W walkach "a Polske,
o ilescie szczesliwsi cd mas, pogrobk6w s~wietego zapa-
fu! Wsrod nedzy, fez, trud6w, wysifk6w WALK ME-
rdwnej' wyScie %oddychali przynajmniej powietrzem
%woEnosci, czuli pod strudzonemi giovanni piedz wolnej
ziemi!
Nam nawet tel pociechy o~dm6wiono. S~krepowani
niewolq, wzgardzeni przez inne narody, brniemy pc
~Sciezce zywota, a ok:zyk szyderski: Vac victis bia-
da zwyciezonym! - brzmi wciaz mad Mani. Me wat
pimy jednak. Niewola qpadla i niszczy siabych, ale
jednoczesnie hartuje ducha meznych, rodzi bohater6w.
Tysiqce mas zginq, ale miljony powstana i ~przyjdzie
lchwila gdy zawofamY. lax Kokcinszko: SmierG albo