Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1898-06-30
Przeciw pOlityce "a
borczej.

Mkt ohyba ME moae zaprzeczyc
szozerych uozue patrjotyoznych by
semu Prezydentowi Stan6w Zjedn.,
Groverowi Clevelandowi, a jednak
jest on goracym przeciwnikiem poll
tyki zaborczej, tej novel drogi, ma
jaka wchodza obecnie, przez wojne
Hiszpani4, Ssany Zjednoozone. "a
mieniajac sic wielkiej amerykafi-
skiej rzeczypospolitej kontynental-
nej, ma pahstwo kolonialne posiad-
fosciami W Indjach Zachodnich (Ku-
ba i Puerto Rico) W dalekiej Azji
(wysPy Filipihskie).
Byly prezydent, przewidujac ME-
bezPieozehstwa, jake ztad wyniknat
moga, skorzysta} uroczystosci
zamkniecia roku szkolnego W uni
wersytecie Princeton, New Jersey,
ma ktora to uroczystosc zosta{ zapro-
SONY jako giowny m6woa, by
ostrzedz pred ideami zaborczemi
mfodzie1 W SWAT idaoa. Nova ia
uczyni}a wielkie wrazenie W ca{ei
Ameryce, to tez przytaczamy z MEL
wyjatki poniaej, zaznaczajac, ze trud-
no ME zgodzic sic wywodami zna-
komitego meza stanu m6wcy.
Wciaz niemal - m6wi Cleveland
- narod amerykahski jest wiedzio-
ny ma Pokuszenie, ably sic puszczai ma
awanturnicze wyprawy, nigdy jed
max W dziejach naszyoh ME bylismy
tax niebezPiecznie kuszeni jak teraz,
gdy Podniecona wsjna ambicja sep
ce nam do ucha rozszerzeniu gra-
mic naszych daleko poza lad amery-
kahski j o podbojach wojennych.
Czytalem kiedys bardzo pozytecz-
na ksiaake pod tytulem ,Nie ozy6
tego". w ksia.ce tel opisano wiele
rzeczy, ktorych czynic ME nale.y.
w duchu tel ksiazki przemawiam do
was, gdy was Ostrzegam pred obec-
nemi niebezpieczehstwami, zagraza-
jacemi zdrowiu i bezpieczehstwu
amerykahskiego obywatelstwa.
Vase studja i rozmyslania dopro-
wadzily was zapewne do wniosku,
ze nasze pahstwo zalozone zosta}o
ma to, ably stat sic nowym swiatem,
nowym narodem, opierajacym sic ma
zupe}nym samorzadzie ludu ktore-
go bezPieczehstwo dobrobyt opar-
te sa ma zupe}nem oswobodzeniu sic
od zawikiah starego swiatai ma unika-
niu wszelkich podboj6w pa6stw OBJ
cych, a ktorego pos}annictwo ley
W cywilizowaniu madrem zuzytko-
waniu olbrzymich swoich obszarow.
Obecnie jednak radza nam dawnej,
Przyrodzonej naszemu narodowi po-
lityki sic wyrzec, a natomiast wejsc
ma droge monarchicznej polityki
szczescis, polityki zaborczej.
Podboje zagraniczne, nienatural-
ne rozszerzanie terytorjum i anekta-
cja, to niebezpieczne spaczenie ma
szego narodowego posiannictwa, a
doswiadczenie ! dzieje mas ucza, ze
take spaczenie posiannictwa Jest
niebezpieczniejszem dla prawdziwej
rzeczyPospolitej, wiecej niszczacem
cd wojsk nieprzyjacielskich.
Pomimo olbrzymiego, stuletniego
rozwoju, W drugiem stuleciu nasze
go istnieuia many jeszcze naszej
ojczyzuie miljony, ale to miljony
akrow ziemi nieuprawnej.
Wobec doswiadcze6 naszej przesz-
iosci, wobeo czynow, ktore naszem
zyciem narodowem kierowsly, "a
chodzi pytanie: czy rzeczywiscie
istnieje potrzeba zmisny obecnego
naszego postepowania oraz ozy ma
drem, sprawiedliwem potrzebnem
jest rozszerzanie naszyeh posisd}os-
ci?
Zwolennicy zaborow uniewinniaja
sic, ae take nabytki terytorjalne 50
potrzebne jako pozycje strategiczne
W razie wojny. Ale przeciez do
tychczas zawsze cheipilismy sic te-
go, ae aadnych wojen prowadzic ME
potrzebujemy, re wielkie armje ME
potrzebne 50 dls nsrodu, ktorego
zwyoieztwa 50 natury pokojowej !
Hreszcie. ze krai nasz. iako xolnv