Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1897-02-18
GORZKA PRAWDA.

Gorzks prawde wyrznal niemcom cieszscym
sic z powodu rozwiazywan zebraG polskich, pc.
wien niemiec z Siedmiogrodu. Ten krai paleay
do Wegier, kt6rzy tamtejszych niemc6w chcieli-
by przerobiG tax samo ma wegr6w, jak Niemcy
mas Polak6w zgermauizowaG czyli zniemczyc u
si}ujs.
Otto nspisal ON z okazyi zuanego urzedow ego
zapytania posl6w centrowych W sejmie, do br.
Stephana list, W kt6rym miedzy innemi tax
pisze:
rWyraaam panu, jake obey. podziskowanie
Ia pa6ska move W sejmie pruskim. Zhe trakto.
wanie narodowosci W Niemczech jest woda ma
m}yn ola wegr6w, kt6rzy uciskaja niemiecka
narodowosc ma Wegrzech. Gdyz tego aadac ME
mozna, azeby Wegry zasady quod licet Geo ucho,
dzi) uzywali ma swa nieb orzysc. Niejednokrot,
ME powstaje w niemczech oburzenie z powodu
ucisku biednych niemc6w xagranicznycb, ale pa
movie Won der Recke i inni ME maja W gruncie
rzeczy prawa do tego. Jeaeli niemcy W sprawie
narodowosciowej ME beds sobie szlachetniej pc
stepowali, W takim razie sprawl narodowoscio
wa bedzie sic coraz wiecej zaostrzala" ~(nastepu
je nazwisko).
Do tego dodaje katolicka Germans" W
BerIinie bardzo trafne uwagi, z kt6rych najwaz-
niejsze warto podac do publicznej wiadomosei.
Ot6z rzeczone pismo tax sic wyraza:
.,Trekc listn jest TAXA, &c ME potrzebuje wy.
oohiOhi CHC "TS'IJ Ia OiOuhIloSIOuIic uCl
skaja zywia niemiecki, to nasi niemieccy pola-
kozerczy W szklanym domku winni bye cicho;
wegrzy akurat tax samo sobie postepuja, jak
polakozerczy niemcy w Prusach.
,,Nie potrzeba iednak do Wegier chodaic, ale
wystarcza spojrzee ma Austrya. Komenda spo,
eczywa tam W rekaeh galicyjsko-polskiego hr.
Badeniego, kt6ry take umie prowadzic ,,ostra
komende." Coz powiedzieliby nasi prusko ina,
rOdowi" polakozercy, gdyby br. Badeni i Go}u-
chowski sic zrewanzowali i niemc6w W Galicyi
traktowai podiug wzoru pruskiego?...
,,Konstytucya pruska mic ME robi r6znicy
pomiedzy niemcami a polakami, ME INA r6znicy
pomiedzy poddanymi niemieckiego, ,platt".
niemieckiego, prowincyonalnego, Tub polskiego
jezyka; konstytucya pruska powiada, Ae r6wne
prawo ma bye ola wszystkich t. j., &c wszyscy
poddani pruscy So wobec prawa r6wni, tax stoi
W artykule 4 konstytucyi p%ruskiej. Azeby pola
cy mieli bye z prawa tego wykluczeni, tego ME
ma W kOnstytucyi. Prawo konstytucyjne Jest
wazne ola jednych i drugich i jezeli prawo to sic
lamie hub chce sic je }amaG, to ME Jest pc ME.
miecku.
,Jeaeli polacy domagaja sic swych praw
konstytucyjnych, maja s}usznosc, kto odmawia
i'm tych praw, postepuje sobie nieprawnie. -"
Prey ko1cu brzmi 6w ciekaw artykul Ger
manii," jak poniaej podajemy:
,.... Ktokolwiek jednak ~zostanie przyszlym
prezydentem, MECH pamieta o zasadzie sprawie
dliwosci. Jest zasadniczo b}ednem i sprzeciwia.
jacem sic konstytucyi, jeaeli polak6w degraduje
sic ma obywateli drugiej klasy. Mona ich u.
czyc niemieckiego jezyka, mona i'm dawac Okla.
zys uczenia sic pc niemiecku, ale jest niespra
wiedliwoscia, azeby polak6w uciskac ola tego, re
ME wladaja jezykiem niemieckim.
,,Jest to smutna pozostaloscia ,,Bismarkow.
skiej polity.ki," kt6ra Rad pruski chce dalej pro-
wadzic. lie polacy ostatni porojekt wojskowy
przeprowadzili, o TEN Rad widocznie zapomniai.
,,Murzyn' polski zrobil wtedy swa powinnosc-
teraz moAe nietylko odejse, ale dostaje ,podzie.
kopniecie!"
To So najwazniejsze ustepy z ,,Germauii,'
kt6re dotycza lyle mas obchodzacej, a lyle dla
mas bolesnej sprawy roz~wiazywania polskich re.
bran pubicznych, kt6re policya rozwiazuje, jedy.
ME dla tego, poniewaz dozorujacy urzednik ME
umie pc polsku.
POsheDD