Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1897-06-12
TOLEDO 1891.

ma, pozbawiona hartu i silly wolf,
tax malo zdolns do zyoia polityczne,
90 ma w}asnem smieciu, a tax plod
na " perekihozykow najrozmaitsze
go gatunku? .Czy moze man ko.
chst swietna przvszlost tel Rusi,
kt6rej ME znam, dla kt6rej swietno
6ci sadnyoh ME widze podwalin?
"Jezei mimo to ozuje sic Rusinem
i wed2ug moznosci i sii myoh pre- cuje
dla Rusi, to jak widnsz, szanowny
czytelniku, woale ME powod6w
sentymentalnej natury. Sklania mie
do togo przedewszystkiem poozuoie
psiego obowiazku. Jako syn oh}opa
ruskiego, wykarmiony czarnym
ch2opskim chlebem, praca twardyoh
rak ohlopskich, poczuwam sic do
obowiazku pahszczyzna calego 'zy ola
odrobic to szelagi, kt6re wydaaa
chlopska reka ma to, bym m6gl sic
wydrapac ma wayne, gdzie widac
swiat2o, gdzie pachnie ~oboda,
gdzie jasnieja ideally wszeobludzkie.
Moi pstryotyzm ruski to ME senty-
me 1T, ME duma narodows, to ciezkie
jsrzmo przez los wlozone ma mole
barki. Moge sic zzyma6, mogs po
oichu przeklinat los, ze mi wiozyl
ma barki to jarzmo, ale zrzuoit 60
ME moge, innej ojczyzny szukac
ME moge, bobym sic stal pod{y IN
wobec wlasnego sumienia. I jezeli
co u}atwia mi dzwiganie tsgo jsrzma,
to vidok tego ludu ruskiego, kt6ry,
chociaz gnebiony, ociemuisny de.
moralizowany dsugie wieki, chocisz
i dis ubogi, niedoaezny nieporad-
ny, przeciez pomslu podnosi sic, ozu-
je " ooraz szerszych msssch aadze
swiat2a, prawdy i sprawiedliwosci,
szuka dr6g do nch. A vice warto
prscowa6 dla tego ludu, zsdna uoz-
oiwa praca ME p6jdzie na marne."
w tejze samej przedmowie odzy.
wa sic on rakze Polaksch:
"Nazywaja mie nieraz gorliwi pa
tryoci polsoy nieprzyjacielem Pola
k6w. Co man powiedzie6 ns TAXI
zsrzut? Czy powoaa6 sic na s~ia
dectwo tych Polak6w iPol-k, kt6-
ryoh kocham, kt6ryoh wysoko Genie
i dla kt6rych man wszelki ssacu
mex? Me, pojde prostssa droga i
powiem otwarcie: ME lubie zbyt gor
liwych patryot6w, tych, kt6rzy ma.
js usta pe&ne Polski, kt6ryoh ser.
CO zimne jest dla niedoli chiopa lub
najemnika polskiego. Sceptyoznie
snalisujae swdj .wiasuy patryotyrm
ruski, stosuje te sama miare do pa
tryotyzmu patentowaaych patryotow
polskich ME moge W nioh zasmako,
wac. l ME dziwie sic, ze nj paaca ta
sama m on.ts sowitym prooentem.
"M6wiono moie, u niena widze
szlaohty polskiej. Jeaeli do szlaohty
polskiej zaliozyc Oczeszkowa Ko
nopnioka, Prusa Lenartowioza,
Ostoje Kar{o wiczs-to zdanie takie
o mnie bedzie nsjzupe4niej niesausz.
ne, DO to prawdziwa szlachte polska,
te elite narodu polskiego Genie ko-
cham, jak kocham wssystkich ludzi
szlachetnych w}asnego i kazdego
innego narodu. ze takim samem
uozuciem ME ogarniam togo lub o
wego sslaohoics galioyjskiego lub
nawet wiekszej ich ozesoi to zapew-
ne powod6w wreoz odmiennej ma
tury cd tych, jake mie powoduia
koohac tamtych. Jezeli posr6d
szlachoicow galicyjskich znajde kie.
dy jake sympatyczne wyjatki, ME
omieszkam uderzyd o mich W wi Xxi
dzwon."
. z tyoh jego wyznah widzimy, ze
Franko ME zas2uguje ma miano wro.
ga ludu ruskiego lub polak6w. "a
g}upie elukubracye Mickiewiczu
ME on odpowiedzialuy, ale jsgo per-
wy czlowiek ten oceniany powi-
MEN bye w&asnie ze stanowiska jego
nerw6w. zy2 on d&ugo ipraoo waa z
polakami, pisa} po polsku, ze ma
taxa szelmowska nature, ME on wi.
nien. w politycznej swej karyerze
do r6znyoh przerzuoa4 sic oboz6w, a
na miano socyalisty, jakiem obdarza-
u 60 pewne pisma polsko amery.
kahskie wcale ME zas}uguje.
w r. 1893 wystepowa} ma wieou
ch1opskim W KrakoWie "a rzadowvm
projektem wlosci rentowycb, a pre-
civ projektowi sooyalistycznemu. W
rok p6zniej ten sam Franko ma kon-
gresie partyi sooyalno' demokratycz.
nej we Lwowie broni} scisle socya.
listycznego stanowiska W kwestyi
sgrarnej!... Przez dlugie lata pisa}
do polskioh i niemieokich organ6w
socyalistyczoych, a nawet byl jed.
nym z autor6w "programu sooyali.
stow polskish i rusklch wschodniej
Galicyi," o czem sam wspominaa. Poz.
niej nieco wszak&e, podozas wysta,
n