Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1896-04-02
(Ciag dalszy.)

(Ciag dalszy)
wojna roku 1870 1871 Zjednoczonych Niemieo przeciw Ia
rodowi fnncuskiemu, stanowi punkt zwrotny W dziejaOh poityki
starej Europy.
Dotsd uoosiy sic mad mia przyjazni antagonizmy gabineto-
we z XVIII wieku, stosunki rzad6w wystepujacyoh W roll opieku-
now swdch wisrnyoh maloletniOh ludlow, koaatal sic duoh swietego
przymierza tylko BRICK Gaibaldijskiej s1abli mad tronami drob-
nyoh tyrauow wloskioh z ,Boaej aaski" W bramaoh odwie oznego
miasta by} dysonansem W tel b2ogiej cnzy.
Tam sic lud zaalpejski odezwal slowem zjednoczenia. Gabi-
net piemonoki ME smial bye rzeoznikiem wykonawca wolf roz.
czlonkowanego w}oskiego narodu, ale wielki Cavour ohetnie wi
dzal awanture samozwahczego jeneraia, oiskajaoego pod nogi sar.
dyhskioh Carigan6w tyrahski tron Ferdynand6w obojga Syoylji,
chetnie slyszal strzaly " bramach Rzyru.
Niechcia{ niby s}yszec o awanturniku,a ale uznal skwaplwie fax
ia dokonane, a temi faktami by}o zjednoczenie w}oskiego narodu,
utworzenie krolestwa wlOskiego, poegi novel, ozynnika nickname
go starej dyplomaoji Europy, kr6lestwa W zlym gatunku, dzwignie-
tego czerwonemi bluzami Garibaldczyk6w, nieszanujacyoh nj tro.
now, nj przezytej teokracji Rzymu.
w kr6tce jedna wieksza cd drugiej w Niemczech zagrzmialy
trey wony z tymAe samym, jasno wytknietym, oelem zjednoozenia.
Zacza} cabinet pruski, skohczyl lud niemieoki.
Genjusz tw6rcy zjednoczonyoh Niemiec, Bismarka przeozu},
re nastapla chwila przelomu W splesnia}yoh tradycjach gabineto-
wych, poteane daaenia ludlow ME da~aay sic jua zamknac W ola
snych1 formuakaoh swisego przymierza, dzecie- Herkules rozbuszal
swojs kolebke rival powijaki z lat 1875 184S.
w roku 1855 Bismark poszedl W Shady Cavoura podal reke
powstajaoemu pod Klapka widmu rewolucji wegierskiej.
By} jua meaem stanu novel szkoly; pomimo rzad6w, wohodzil
wpertraktacye zludami, a do dopjeca wielkich zakreslonyoh oel6w,
kazda broh uwatal Ia dobra. Cardiff posadzeniami o demsgogje i
zgorszeniem sic staryoh rutynist6w, jak gardzi} odwieczna ob}uda
rztd6w to, @ o tamoi wykonywai z ~hipokryzja swieto'.kow, wy
powiedzial dobitoie jasno:
SMa pred prawem!
W tel epooe przejsoiowej m6wl prawde. On co gardzi} thu
mem, co niby deptal wole reprezentaoji narodowej, byl tylko sluga
swojego narodu, byi wykonawca jego wolf, jego dazeh jego ma
rzeh. By{ jego Mojzeszem. A gdy widzial, re zamiast cel6w
wiekiob, do ktoryoh wiodi go ciernstemi drogami, gdzie panowa-
Ia sma mad prawem gdzie jasnalo slohce zjednoozenia, lud jego
oielca ziotego postawi, wtenczas ma g}owaoh drobnyoh przeciwni.
kow, 90 jak owady obsiadiy olbrzyma, zdruzgOtai spelnione tablioe
rarodowych przykazah, a psonia potezna zawrocl poltyke swiata.
On junker pruski, pies swego monarchy, W powsta}yoh z rewo.
luoji pahstwach wloskiem wegierskism zdobyf sympatje ludlow
ola obrony wspanaaego swego dzie3a wywroc} wszystkie tradyoje
dyplomacj, a ma gruzach rutyny Neselrodych Meternich6w, ma
gruzach odwieoznej przyjazni rosyjskiej, stworzyl r6jprzymisrze.
PObta Francja zaoseia garnae sic pod skrzydia ~rOsyjskie; car,
zagrozony przycisniety, chociaz re wstretem, zacza} protekcjonal-
ME wydaga6 dion franouskim republikanom przyjmowa6 cd Mich,
ma zaaatanie swei autokratycznej biedy, wielosetmiljonowe poda-
darunki W konwersjOh pozyczek rosyjskoh.
A Francis, ia niegdys wspanisla, bohaterska Franoja, ideal Ia
dow, jake poniaajaoy Przedstawiia widok, zniaajac swe dunno i
niepodlegle choragwie pred oiemnym autokrata, ktorego prossyoh
sa}dat6w nosi{a ma rekach W wielkich miastach stolicy swojej OBJ.
sypujao ziotem kwiatami; oni posomkowie wielkiej rewoluoyi
franouskiej, gdy tymczasem senatoro~ie niepodleg}ego, republi-
ka6skiego narodu sk.adai ppeien ozci hold uniaony" ola przedsta-
wioela swiatowej oiemnoty.
Bojazh upadla.
Cd pierwszego strzaiu mad wisla Bugiem SWAT lada chwila
spodziewaa sic usiyszec grzmot walki mad reuem, Ia tyOh historycz-
nych bloniach Lotaryngi Szampany, ma kt6rych cd ozasow Ceza-
ra sciera}y sic najslawniejsze wojska, najznakomitsi wodzowie swia-
ia, ma tenn polu odwiecznego Pojedynku germshskiej romahskiej
rasy.
wielkie masy, wieksza polowa wojsk niemieokioh, staly zgro-
madzone n ziemiaoh, ktore wedlug jednych byiy starem dziedzi.
otwem, wedlug drugich swiezym }upem Niemiec; a gorzysty Pie
mont rozegal sic gwarem miljonowej armji zjednoozonego naro-
du ~wloskiego, gotujacej sic do ataku ma wlosko-francuska Sa.
bsudje Nicee.
Bojowy powiew Marsyljanki zrywal sic z mad sztandarow fran.
cuskich.
Allons, enfants de Ia Patrie,
lie jour de gloire est arrive!
Francuzi!
Jakiz urok miaio to czarodzisjskie s,owo da dawnyOh bojow.
nikow, 90 szi do walk z piesniami swoioh poetow ma ustacb, z ide-
aiami wolnosci W serou.
Que veut cette horde d'esclaves,
De traitres, de ros conjures?
Rozlegiy sic dalej dzwieki marsyljanki wobec szeregow des.
potycznyoh armj.