Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1896-09-10
Ideal Bellamy' ego W Nv stuleciu.

Pred kilku lsty DUO wrzawy naro-
bila ksiazka pisarza amerykahskiego,
Bellamy'ego, pit. Wick XX". Nakre-
slil W niej autor utopie, mrzonke o
idealnym, wedlug niego, stanie ludz-
kosci. Mic jednak nowego pod SION
Gem. Ostatnie bahama historyozne wy
kaza}y, il w XIV stuleciu n~aszej cry
m~ieszkahcy Peruwji ~zastosowali u Sic
bic ustroj, jakoby zywcem wziety z
ksiazki Bellamy'ego. Zajmujaca to
kartka z dziej6w cywilizacyi Ameryki
po}udniowej.
Podzia} enthusiastically Peruwji O.
piera} sic w6wczss ma systemic die
s~ietnym, IA jednostke zas przyjeta by
Ia chuncha czyli gmina, liczaca 10 TO-
dzin. Dziesie6 chuncha tworzyly je-
dina pachaca, dziesiec pachaca jedna
huardnca, wreszcie dziesie6 huaranca
jedna hunu, czyli okrag z $4,000 lud-
nosoi. Ma ozele katdej z tych jedno-
sick administracyjnyoh stall urzednik,
odpowiedzialny pred swoimi zwierz
chnikami w hierarohji, W najwyzszej
zas instancji pred Incq czyli szefem
biurokracji peruwiahskiej. Czynnosci
takiego urzednika byly dwojakie: obo-
wiazany by3 spieszyc z pomoca kazde-
mu z mieszkahcow W razie potrzsby,
nadto mis} ob~owiazek dokonywa6 po-
dzialu zboza. sukns, materya}6w budo-
wlanych ftp. Nadto spelnial funkoye
sedziego koronnego, W razach zas wy
jatkowych odsyial sprawe do w}adz
wyzszych.
Ziemia uwazana by1a jake w}asnosc
kazdej chuncha, podzielona zas byla ma
made dzialki, z ktorych kazdy wystar
ozal do wyzywienia jednego mezczyzny
jednej kobiety. Jak u s~tarozytnych
germanow co pewien czas dokonywano
podzialu gruntow, ably podzial zawsze
by} usprawiedliwiony i sprawiedliwy.
Produkcye ziemi dzielono ma trey oze,
Sci: jedna szla ma rzeoz Inca, drugs by
Ia udzialem k~ap1anow s}ohca, trzecia
stawala sic wlasnoscia ludu. Przede-
w~szystkiem %uprawiane byly ziemie ka-
p}an6w, potem chorych, zniedo}eznia-
lycb, widow, %sierot, W kohou dopiero
dzialki ludnosci zdrowej i zdolnej do
piracy.
Najwazniejszym p~rzemyslem byl
tkacki, zwlaszcza fabrykaoya sukna,
przygotowanego welny lamy domo-
wei i kilku innych zwierzat. Polowa.
ME odbywalo sic W pewnych oznaczo-
nyoh terminacb, a brazil W MEM udzial
wszyscy zdatni do nOszenia luku nez
ozyzni pod wodza przedstawicieli admi-
nistracyi. Kazdy z mieszkahcow pra.
cowa} ma swoja potrzebe, kazdy zas
byi kolejno tkaczem, krawcem, ciesla,
rolnikiem. Jedynie kopalnie kruszoow
byly eksploatowane ma wyiaczna ko-
rzysc Inca i kap}anow; obrabianie tez
metsli, jake wymagajace s~pecyalnego
u~zdolnienia, powierzane bylo wyiacznie
temu poswieoonym artystom j robotni-
kom. Jsk wiadomo, ~obrabianie metal
doszlo W Peruwji do najwyzsrych szczy-
tow rozwoju.
Robotnicy W kazdej wiosce podzie-
leni byli ns cztery kategorje: do pier
wszej n~alezeli m~ieszkahcy cd lat do 20,
do drugiej cd 20 - 25, do t~rzeciej cd
% - so, do czwartej cd ~ 60. Kla-
sy pierwsza j Czwarts pracowaly lekko,
roboty ciezkie ~wykonywaly wylacznie
klasy druga i ~trzecia. Kobiety ME by
~ wylaczone z tego podziaiu.
Jakkolwiek pismo byio nickname W
Peruwji Xv-go wieku, utrzymywano
jednak bardzo dokladne REGISTRY lud.
nosoi, a uzywano do tego sznurow 70
znobarwnyoh, quipusz, tax, IL Rad mial
dane dokladne o stanie ludnosci, 70.
zwoju rzemios}, wysokosci produkoyi
it'd. Jezeli klesks zywiolowa dotyka1a
wioske. wiadomosc o tenn sz{a bardzo
szybko do administraoyi, ktora wyda.
wsia poiecenis, zmierzsjsce do zaradze.
MIA potrzebom mieszksfc0w.
Kilka razy do roku odbywasy sic "a
bawy ludowe, W ktorych brazil udzial