Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1896-03-05
DZIAf LITERACKI.
Przyezynek do genezy ,Ucieczki".
(Urywek z piracy niewydanej ,,Balady Mickiew icza~)

oSsaSy OSSICNLhl .
(Urywek z piracy niewydanej ,,Balady Mickiewicza") y.
Gfowny motyw ,,Ucieczki" stanowi
Oak wszystkim wisdomo) bash ludowa
o ucieczoe dziewczyny z kochankiem-
umarfym. Podanie to istnieje dis je.
szoze W ludowej literature wszystkioh
euroPejskich narod6w, jest nadzwyozaj
rozPowszeohnione miedzy narodami slo-
wiahskimi, szozegolniej miedzy ludem:
polskim, bia}oruskim, rusko- ukraih.
skim, rosyjskim i kroackim.
Wszysoy nasi krytyoy zgadzaja sic
ma to- ze Miokiewicz siyszal to bash W
formie rodzimej polskisj Tub biaioru-
skieJ' Motywujao swoje twierdzenie
t. okolioznoscia, re poeta ME rozumia}
wcale litewskiej ami lotewskiej gwary
ludowej, p~rzytaozali nadto swiadeotwo
samego Miokiewioza, zawarte W prey
Piskaoh do "Ucieozki": ,Niniejsza bal.
lade u~aOsyiem podlug piosnki, ktora
niegdys sayszalem ma Litwie spiewana
Pc Polsku". Same jednak siowa poety
osaabiaja znacznie powszeohne twier.
dzenie krytyki: DO i ma coaby pisal Mic
kiewicz: piosnke nsiyszalem ma Lit
vie sPiewana Pc polsku, gdyby
ona byfa rodzina polska opowiescia"?
A Jednak musimy ten biad w~ybaozye
szan. krytykom, gdya ME mogli mad
basni, ktora przetrwala dlugie lata ME-
znana nikomu, przechodzac z pokole-
mia ma pokolenie W kurnyoh chatach 10.
tewskiego ludu, W zesziym bowiem do
piero roku ogiosiia te opowiese p. Ste
fanja Ulanowska p. t. % narzeozonym
= nieboszczyku".*)
Legende to zna& zapewne Miokie.
wicz, j z tego to powodu umiesoii uwa-
&c, se sfyszal ia Una Litwie", lecz
przetiomaczona ma jezyk polski, ona
bowiem jest ze wszystkich analogicz-
nych basni polskich, biaioruskich, litew-
skioh i sotewskich nsjbardziej zblizona
do " cieczki". Kto przefozyi to bash
ma jezyk polski i cd kogo ja slysza1 po-
eta - ME wiadomo; mole cd ktorego
z Przyjacio, moze tez podozas swych
ozestych wycieczek ma wies cd WHO'S.
clan, Tub moze cd samej Maryli? Me
mozemy sic dziwic, re poeta pisa& jako-
by sfyszaf Piesh, a ME prozsicz-
ne oPowiadanie, gdyz ona z bic,
glenn czasu zagine}a, lecz i dis ~jeszcze
many we wszystkich prawie analogioz-
nych legendach narodow s~iowiahskioh
kilks rymowanych strofek, ktore So
wed1ug wszelkiego prawdopobiehstwa
zabytkami j Pozostalosoiami tego poda.
mia formie piesni.
L tax mp. W basni, zapisanej przez p.
Ulanowska, widzimy jedna strofke ry-
mowana:
nMieniejs spiz
Zwajdzienis lejb,
Dziej VS. ar numyruszu braue. -
Woj bajs, jaunuprawa?"
,Miesiac swieci,
Gwiazdki mrugaja,
Zywy z umariym eddie
Czy straoh b, OF"
w kazdym rszie analogiczne miejsce
,,Ucieczki" Jest bardzo zblizone do
wierszy, Powtarzajacyoh sic trzykrotnie
" iotewskiem opowiadaniu:
M siac swieoi,
Jezdzieo leci,
Pc zaroslach j pc lsssch -
no, panno, czy ME strach?"
w tresci tel basni iotewskiej widzi.
my Pierwotne zarysy uUcieczki". Dziew.
czyna P4aozem przywoiuje zmarlego
k~oohanka, beg wahania udajs sic z MIN
W daleka droge, "a pomoca przedmio-
tow P~oswieconych jak: szkaplerza, TO.
zahca ksiazki do modlenia, ktore re
SODA wziefa, przedluza szalona jazde,
koniec jej tylko jest odmienny, gdyz
~dziewczyna ucieka do trupiarni, widzac,
ze kochanek chloe ja wciagnac do gro
bu i czeks tam W s~miertelnej trwodze
az do switu, wtedy BOWEN musial
truP Powrocic do swojej mogiiy - W
kohcu przyszediszy do domu, umiera z
przaroza,;.