Ameryka. [volume] (Toledo, Ohio) 1893-1902, 1895-01-19

jako nader wazna, przysz3a raz jesz
cze pod obrady wiecu;i ulegla korzy
stnym zmianom.
Jezeli chcemy pracowa6 dla oj
czyzny i dla wspoibraci, to robmy
ME to, co dsbre, lecz co najlepsze.
Szkoiy sa dla kazdego spoaeczeh
stwa jego wychowaniem. Polacy VI
Ameryce ME moga bye dosyc dbali
o swe szkolnictwo. Warunki W ia.
kich zyjemy So trudne, musimy stu
zyc temu krajowi nieszczesliwej oj.
czyznie ME zapominac sobie, bye
patryotami j obywatelami, by pozo-
stac podw6jnemi W zadaniu, trzeba
rozumnego wychowania, trzeba
szkolnictwa, kt6reby uaatwi&o POI,
niejsze kroki.
Me jest naszym zamiarem wcho-
dzi6 " poszczeg5lna krytyke szk6}
polsko-amerykahskicb, zaznaczymy
tyko, il przedewszystklem brak i'm
jednolitego kierunku.
Po}ozenie polakow W tym kraj ia
jest wszedzie jednak;e, obowiazki ich
takie same, a szkoly W kazdej parafii
So inne.
Raz ksiadz jest rozumny patryota,
potrafi wybrac cnauczyc1eli ipoprowa-
dzi6 szko1e; to znowu ciemny faro.
zumia}y, ME dba czy dzieci rozumie-
ja CO., czy ME, lub tylko katechizm
umia1y ma panied; "a nauczycieli do
biera sobie pochlebcow, ktorzy po-
trafili mu sic przypodoba6.
Me jest to gospodarka porzadna,
ktora moze przyniesd powazne ko-
rzysci.
w casym swiecie oddawna zrozu-
miano, il kierunek wszystkich szk6I
powinien bye jednaki -aby powsta
wall obywatele pojst zblizonych ME
dzielili kraju ma partye partyjki.
We wszystkich krajach istnieja
ministerstwa oswiaty, kt6re zarza
dzaia szko}ami; Polska powo}a}a do
zyciaKomisya aEdukaoyjua;my jestes
my spo}eczehstwem wolnem temi
samemi potrzebami i'm PREDICT pod
danny nasze szkolnictwo pod zarzad
grona wybranych obywateli tenn sku.
teczDiej wystawimy sobie swiadec,
two dojrza3osci umys}owej.
Wydzisl oswiaty organizacyi
g6lno polskiej, "a jake sic podaje
Liga ma w}asnie do spe}nienia wiel-
kie zadanie zreformowanie cs{egc
szkolnictwa Polonii St. Zjed.
Powinien on okreslic jake szkoly
So potrzebne W warunkach, W kt6
rych ayjemy; opracowa6 program
kazdej klasy, zaprowadzit wszedzie
jednakie podreczniki ustanowit
egzamina dla nauczycieli. Nauczy
cielami tymi powinui bye swieccy
kieza lub panic, byle tylko odpowie
dzieli postawionym wymaganiom.
Wraz zarzadem szkolnictwam "
reku wydzis}u oswiaty winien pozo
stawa6 zarzad fundusz6w szkolnych
zadna kolonia polska ME skapl ma
oswiate swych dzieci, dawalyby
jeszcze wiecej, gdyby widzia&y wick
SEE korzysci.
Dop6ki szkolnictwo nasze zawisso
cd }aski lub nie}aski proboszcza, do
p6ty ma brak oswiaty narzekac ME.
przestaniemy, wszelkie usi}owaoia
.tym kierunku zelda ma marny wy
slick. Inhego rodzaju praca ma polu
oswiaty bye winny czytelnie, odczy-
ty, wydawnictwa popularne; jest to
dziaa drugi, ME mniej wazny, lecz
inaczej zsstosowany. o lie W pierw-
Sym, wydzia{ oswiaty ma g3os decy-
dujaoy i w&adze despotyczna mad kie-
rlnkiem szk6}, tyle W drugim,
stano'7isko jego stale sic pomocni-
cze Neutrality-suspicious. tu role winny
gra6 jednostki, ich potrzeby zami
}owania; gdziekolwiek SIG dadza
wzbudzic, gdziekolwiek sic pojawia,
wydzial oswiaty powinien spieszyc z
.pomoca moralna j materyalna. Gdzie
szkolnictwo rozwija sic I, potrzeba
czssu sprawa czytelni i. t. p. pred
stawia sic nadzwyczaj wdziecznie: