Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1894-01-31
Y dxiej6w
Narodu POlskiego.
(CiSg dalszy).


POlsce brzegi mora B.ltyokiego, zws.
nego takAe morzem polskiem, ola tego
podni6sf sic wieloe handel polski. IA
handlem " slad idzie dobrobyt, bogao-
two, dostatek. Nsstaiy tsdy pomyslne
ola Polski o.ssy. Zaczeto p~iekniejsze
stawisc domy, starano sic o lepsze j
piekniejszs sprzety domowe.
Nietylko Pomorze wr6cilo do Polski,
ale / ozesc Mazowsra t. ]. ziemis piocka
i soohaozewsks, orsz ksiestwo oswiecim
skie i sic wierskie. To o~statuie kupii
Zbiguiew Olesnicki, .biskup krsko wski.
Hofdowali zas Polscs: mistrz krzyzackI,
han tatarski, hospodar woloski i niekt6
Fey sls.oy ksisteta.
"a panowania Ksximierza Jagislloh-
czyka rzeczywis, sic Polska miedzy dwo
ma morzami sic rozoiagaia, gdyt na
p6fnoo dochodzila do worzs Bsltyokie-
20 . M poludnie do NORA Crarnsgo.
Lecz juA roku 1884 Turoy kraje mad
morzem Carmen zdohyli 1 przez to
Polske cd mora Czarnego odsuneli.
w tym to. czssie obudzita sic " Cre
chach chez scislego z Polska p~oiaczenis.
Czesi re wszystkioh Stowisu - nam
najbli.si, to nasi najlep,i bracia. Byl'
oni i 50 podobnie, jak my, wystawieni
ma gwaitowne parole niemczyzny, kt6ra
cd wicklow aywi6t siowiahski pochionae
u~siluje. Otoz CzeE poEuawszy, se sa-
mym truduo sic uporac Z Niemosmi.
zapragueli Z Polsks sic potaczye. W
lynn celu roku l471 zawetwaK Cresi IA
tron cseski Wlsdysiaws, naistars rego
SYM Kazimierzowego. Objst Wiady-
shaw tron ozeski,.a nswet pozniej i tron
wsgierski pozyskal, ale Mo byi on INA
komitym monarchs. Syn Wiadysiawa
Ludwik Jsgiellohczyk zginat " bitwie
przeciw Tuskom pod Mohsczen 1925 Z.
TAX w6wcras dom jagiellohski mad trzs-
ma pote.nemi psnowal kraJsmi. q tel
tea przyozyny aaczsis Polska siynac
daleko "a granicf, gdya nswst szsch
ozyli krol perski siai posiow do Kszi.
mierza.
B,iby m6gf dsleko trwalszych j
wiekszych dziei ten monacrha dokonae
ale raz niestatecznego isiabego byl umy-
siu, pr1ytem bsrizo rozrzutnym, q pow
tore moani litewscy panowie nietylko
ME pragneli sc'sle z Polska sic iaczyc,
ale owszem cd Polski odrywali ziemie j
wog6le nieprzyiaznie pr.eciw Polakom
wystepowali. Trzeba bowiem wiedziec,
ze pod6wczas Polsks Litwa tylko
Jednego miafy rzsdEce, ale zreszta kaa
dy krsj osobne stanowii pshstwo. Me
byfo j~esIcse zupeanego pOisczenia.
-Ifokazaio sic wymownie w6wczas, ae
sgoda buduje . niezgoda ~rujnuje, gdyz
poniewaz Litwini Polakom mic ME po-
magali / owszem i'm szkodzili, nawzs.
jem i Polaoy Litwie pomocy ME niesli
Ktc m tenn zyskai, OTTO wielki ksiaze
moskiewski, kt6ry cd Litwy oderwai
miasto Nowogrod | inne p~osiadlos,i.
Zs Kszimierza Jagiellohczyka krze-
why sic wieloe " Polsce nauki. "a
jego panowania zaiozona pierwsza dru-
karnia W Krakowie roku 1475 (druk
wynaleziono okolo r. 144O). Stswni j
uczeni mezowie z nsrodu Polskiego
pod6wozos wychodzili isk n. p. Woj
o'ech Brudzevski, professor matemstyki
PREY wszechni,y W Krakowis, Jan z
Gsogowy, Grzegorz re Sanoks, q misuo
wicie Jan Dfugosz, stynny polski dzie-
jopis, maz peieu cnoty ! miioici oicxyz-
ny. "a psnowsuis Kszimierzs urodsii
sic W Toruniu Mikotsj Kopernik, jedeu
z nsjsaswniejszych medrcow nietylko
Polski, ale i swiats.
Byl p~owolnym / opieszsiym Kazi
mierz, Ola tego Polsks i Litws niemsto
M tenn uoierpisiy, gdys Tstsrzy bezksr-
ME ziemie polsks ~nsjetdtsli, . Mosksle
cd Litwy nsczn kswsiy oderwsli, ale
ns pochwase tego krols przyzuse trze
bs, 10 nsdz~yczai dobrym byi
ojcem, bardzo stsrsnnie wychowuJsoym
- ax;ac; Nia .zczadzl I r6zoi 0dv