Dziennik Chicagoski. [volume] (Chicago [Ill.]) 1890-1971, 1893-10-10

midski, prezydent Kom. Cen
tralnego. M6wca podnosil
wspaniaiosc ,Dnia polskiego"
i zyczy} nam powszechnego
braterstwa. Ma prezydenta
powo}al sedziego La Buya; Sc
kretarzem obchodu zostal p.
F. Jabio6ski.
Program, kt6ry juz podawa.
lismy W ,Dzienniku" zosta}
wykonany prawie bez zmian.
Tylko Najprzew. biskup Spal.
ding powodu s}abosci ME
m6gl przybye dla wypowie-
dzenia mowy angielskiej. o.
pr6cz obfitego i bardzo piekne
60 programu muzycznego wy.
powiedziane zosta}y try mo.
wy programowe. Po polsku
m6wi} DIR. Midowicz, po an.
gielsku sedzia La Buy i bur-
mistrz m. Chicago p. G. H.
Harrison.
Za}ujemy, ze brak miejsca
ME pozwala nam podac wybor-
nei mowy sedziego La Buya W
ca}osci; umieszczamy 2 niej po.
nizej najwazniejsze wyjatki.
Move to przyjmowano Z zwiel-
kim zapa}em. Brzmia}a ona,
jak nastepuje: \
Nova sedziegO La Buya.
wv wielkim tym turnieju sztuk,
umiejetnosci, przemysiu i wycbowa-
mia, prawie kazdy krai swiata udziai
bierze. Jednego kraju iednakowoz
brakuje. Krajem tym jest Polska.
A przeciez Polska niegdys byla W
Europe przodownica w wychowaniu,
przez wieki bysa przedmurzem i o.
brohca Chrzescijahstwa. Podczas,
gdy zyd6w wyganiano prawie re
wszystkich KRAKOW, PoIska jedyna
przyjesa ich goscinuie pod sw6j sztan-
dar. We wojnach Polska zawsze.
braia obronei .walczy}a W imleniu
slabych i uo'aiisnych przeciw moa-
nym despotyctnym radon. W roz.
licznych swych zwycieztwach mad
kr6lestwami cesarstwami nigdy ME
}akomila sic ma zloto lub kraje. Pol
ska obrouiia Austrye Niemcy pod
Wiedniem, a jakiejze "a to doznala
wdziecznosci? Fletcher powiada:
,,PoIska uchroni}a Cd smierci meza,
kt6ry potem odwr6cii sic i ugryzi ja
"a jej uprzejmos6". sobieski nigdy
ME zadai wyuagrodzenia "a uslugi
swe pod Wieduiem: uwazai to "a sa-
siedzka tylko grzecznost. A pre-
ciez te same kraje sasiedzkie pozba-
WHY Polski uczestniczenia W tel wy.
stawie. Miejsce przynalezne Polsce
ma tel wielkiej wystawie zajefy trzy
wielkie, despotyczne zaborcze mo-
carstwa Europy. Po peryodzie mo-
narchii absolutneJ, a potem rzad6w
arystokratycznych, reprezentauci Pol
ski zebrali sic r. 1888 W Wsrsza-
vie ma konwencya czyli sejm, kt6ry
okazai sic jednem z najmadrzejszych,
nsjumiarkowahszych i najrozsadniej.
szych ciat poltycznych, jake kiedy-
kolwiek naradza}y sic mad prawami
cz}owieka. Zamiarem ich bylo u}o-
ayt przyjad wolna konstytucye dla
Polski. Byi to w}asnie czas, W kt6-
rym og6lny zapai dla wolnosci ogar-
nas narody. Fraacuzki nsr6d otrzasi
sic kajdan rzad6w feudalnych i "a
mieni} nieszczesciem wolnosc swieAo
pozyskana W krwawa tragedye. Tu
"a morzem George Washington sta
nal ma czele nowego i wolnego rzadu
konstytucyjnego, kt6ry wytworzyia
jego waasna madrost j energia, pie.
knie mu W tenn dopom6gl nasz ME-
por6wnany patryota, Tadeusz Ko-
sciuszko. Posaod ,tylu historyczuych
zdarzeh, kt6re wzbudzaly entuzyazm
patryotow, rozwaga, rozsadek ma
drost Sejmu warszawskiego byiy ME-
NAL endowment. Polska konstytucya
praws narodu rozszerzyla, ustanowila
wolnos6 religijna wyznaczyla spra-
wiedliwe madre ograniczenia dla
wiadz wykonawczych.
w ostatnich latach XVIII wieku
polski sztandar rozwinieto W obronie
wolnosci kraju. Upadi wzni6si sic
znowu; upad} powtornie, ale nigdy
ME upadl hafiba dla kraju. Nar6d