Zgoda = Unity. [volume] (Milwaukee, Wis.) 1881-1901, 1893-08-30
SzTUKA POLSKA.
(Ciag dalszy)

drobnostki, Re artysta to ME fotogrs6czny aparat, 70 ma m.lym
rwlszcza obra.ku take szczeg6ay uwydatnione, .epsulyby ogolns
harmonic. Zreszta tn przeciea chodd ME o malowana ale o praw-
dziws o rzadowa harmonic . " obec tel tamta jest niczem must
i6 " kat Artysta skoro maluje ma obnnch handle, slusznie jest
uwaianym iako whsccel handful ma r6wni Z wiascioielem skiadu
obuwia lub stsrzyxny, winien sic st6sowae do og6lnych przepis6w,
DO cy handel maowany czy rzeczywisty, wszystko jedno = zawszeI
to handel a VIOLA carska swieta. Nikogo MO ME a6msczy. TAX
nspsano, to dosc. Ma harmonic zreszta cenzor Una sic lepiej ua
artysta, DO on z swa gorliwa ola cara slu.be dostai ju1 diva Orderly
diva krzyte, nieiczRc " to nsturalnego, q Orderly przeciez wiecej|
znaczs nia ws.elkie skademckie patiently, wisc ten misyonarz must
mie6 rozum vie co robi.
Ale tart ms strone, 30 to zreszts tart 1byt bolesuy.
/ pytam: czyA to sic ma nszywse pcpiersniem sztuk naux,
kt6rem sic tax rad bezwstydnie pred swiatem cheiPis Cys to
sic nazywa krzewieniem oswiaty postepem, jak o tenn klamliwie
gioszs platni jego sgenoi slutacyr
GdzieA Jest ten postepr Ma czem on polegap Czy ma ulepszo-
nych wiezeniachr ma mocuieiszych cetszyoh kajdanach lub ma
wiekszei produkcyi syberyjskioh kopalh kosztem lez przeklehstwr
Me; opr6cz armat karabinow naJnowszego systemu, wszystko tam
jeszcze sredniowieozne, to Z srednich wicklow Azyi. Navel ow|
slawny knut, = ta podwslina carstu - je.zc1e ten sam, jeszcze i
tax samo spada ma grzbiety niewolnik6w iak Z czasu Iwana
Groznego.
1 ME mote bye inaozej. Rad zbudowany opiersjscy sic nj.
azyatyckich podstawach, vie Re jake anomaija, ME mogiby sic osta6|
pod wptywem wstretnej mu dlatego cywilizacyi zachodu. Boi sic
Pr1eto tel Hsraay, broni jej PrzystePu, gsai kaAdy jej Promyk,a je
dnoczesuie stars sic rozwijac, wpsjac umacnis6 to Pierwiastki Z
kt6ryoh sam wyr6sl. lego wymsga ieSo wlasne bezpieczehstwo
Ale on idze dalej marry o narzuoeniu swei kultury caiej Europie
Wmawia tea " swoich niewolnik6w Re jest to narodowe welkie 20
siannictwo swietei Rosy. w gawedksch . nawet W ltesaturzeI
juA oorsz smielei gaosnej z tenn sic odzywac zaozyna. Jest to tyl
ko daisy ciag wytknietej przez Phtra w. polityki caratu. A
przyznae trzeba, il W ciagu dwoch wicklow Rosys ma tel drodIe ds
leko postapila. zaczyna bye grczua. Iut 1854 1. Mikoaaj woaail
do ludlow EuroPy: nPokoriies jazycy"i (upokorzCie sic Poganisl
ko bowiem ME khnia sic prawosawnemu bogu ME Bile czosem
pred carem - Jest Ia Poganina uwatany.
Byl to okrzyk przedwczesny, ale winien byc przestroga Re sic
powtorzye mote. Rosya BOWEN cierDliwa, wcaa gotowi sic do
speinenia swej misyi. A MECH sic mkt ME fudz Pozoeami; DO
Rosys, cry W swoim dziegoiem cuchnFcym kaftanie czy We faku,
zswsze tn sauna. Pod kazda jej suknia kryjs sic to same ideally, to
samo nieokrzesane jeszcze grabiezy chciwe miesEka SERGE, zawsze
goowe stana6 pod sztsndsrem swego c.rstu prawosiawia. Blichtr
sslonowy, gladkie maniery, to tylko zreczns msska fAiszu - q pray
ka.dei sposobnosci odzywajs sic instynkty Przewrotnego kacsps, =
Prawa miedzynarodowe, prawa ludzkie 50 ola nij niczem. Trakta-
ty rowniea niczem. Niewygodne Jamie, korzystne tylko kaae sza-
nowa6. M6gibym to popped tysiacem Przykaad6w. Ale dosy6
chyba gdY przypomne ze " wojnie tureckiej schwJtanych ma placu
hoju doktorow Polak6w, bez aadnego wzglsdu kazano Po kilku M
rz wiesza6, cho6 oni tylko niesi ponce blznieuu pod ~nietykalnym
znakiem czerwonego krzyaa.
A ezyA inaczej postepowaI TatarzyP II czegoa sic cd takiej Ro-
si spodzewae MONS, ,jesli zawczasu ME zostapie cofnista do Azyif
Pc trupie Polski, przeE KonstantyncPol dosegaby mote serca
EurOpy.
dw6ch przeciwnych pradow cywilizacyi. Rosys Przedewszystkiem
tam sic z przeciwnikiem chce upora6 ably Polsc dalej. Ale ma zcze
Sole, narzedza gwaltow bezprawis ME wyStarczaja " walce z mo-
rana sha narodu. w bezmocy Swej nspastnik zzyma sic nsci, ale
zadawalniac sic must tylko pozorsmi zwYceztws. Ma pierwszy
rut Okla krsj iuz zdaie sic przerobionym. Coraz wiscej widie
~wschOduOh Cerkwi, ale bez m~Odlacych sic, " biuraeh siyszee jeEyk
urEedowy; nszwy uie, znski handlowe = ur.sdowe; wiele tea miast
przechrzoono q ubi6r VIC znioom, nawet uprzaz ma kcnie gwsltem
narzucono rOsyiIkie i I'd. Ale zmyj ten sewnstrzny pOkOst zi
ryj do giebi duszy nsrodu, kt6rsj nsjs1niejsEym wyrazem jest lite
raturu SItuka, 9. pr1ekonasz sic te eva zamordowana Polska je-
s1OIe ME zginss, ale ayjei skUtecznie dslszy Poch0d wroga Po
wstrzymuje.
Ale ten CiOhy, ten bObatsrski Op6r, sCiass Demsts. Rad vie
co mu zswsda stale ma drodze vice Przedewszystkiem gOdzi W lite
rSture Sztuke.
SWAT malo, 90 prawdS, INA Rosye, tsmsardzej IL Rad PrzszI
SwYch plAtnyeh apostoi6w fslszu, stsra sic oslabic wratenie prawdyl
i uspio uwsge. Ale ko swiadcmy r1eozy lub instynktem pre-
czuwa zbizajsce sic niebezpieczehstwo, ten pie mote ME powinien
oboisnie patrzec ms to poskie zapasy jako Przedniei stray cywili-
zscyi, a ztad dzeje sztuki polkiej interesowac go powinny, DO toI
jedna z tarcz ochronnych, |
A jus wykazaiem jak iei tam OiaSnO i dus1nO wirOd takich stO
sgnkow, zwaaszcza Re krsj zuboaony, a vice ibrsk ludd %zdOlnychI
obrazy kupoSac,
To tsa gdyby ME dzislalnoso wars1awskiegO TOwsrzystws 2
w POsOaenie sEtystow byioby wPFost oPisksnem. TOvsrzySt"oI
to, 90 roku rozdsje swym czIonkom jakSs piekna r~eProdukcye al
nsdto zskuPuie ter Pewns losc pt6cien rzezb " celu rozlosowanisl
tskowych. To samo ozyni tousrzyStwo krskowSkie. w ten sPo-