Ameryka w Toledo i kuryer Clevelandski. [volume] (Toledo, Ohio) 1892-1892, 1892-10-29


zwano. Ludvie ci So uwazanl "a 'nie-
bezpieczna klase dla naszej cywiliza-
CYL" cho6 dzisiejsza cywilizacya jest
stokro6 razy wiekszym niebezpie-
cze1stwem dla robotnika ca3ego
swiata. Kt6ryz bowiem z robotni-
k6w, sprzedajacych swoja prace,jest
pewnym,ze nieprzewidziane zmiany,
ME pozbawia 60 nazajutrz piracy j
ME postawia W rzedzie w}6czeg6w?!
Policya w}6czegowie, to jakby
ogieh woda. Jeden O drugim do.
brze ME powie. Niechaj bedzie mai
tkliwszego serca policyant, przedsta-
via on zawsze k!aseludzi, ,kt6rzy w}6-
czeg6w przesladuja,i wytepi6 ich pra-
gnaw z}y sposob. .W4oczegostwowzra-
sta zar6wno miedzy kobietami, kto-
re puszczaja sic ma droge bezwstydu
-nierzadu. Niegdys byli to wszys-
cy ludzie piracy.
Ale oto przemys}, &agromadzi}
niezmierne bogactwa do rak jedno-
sick, obrabowa} re wszystkiego mi
liony ludzi, ktorzy wed4ug biblii
stworzeni zostali rowni i wolni. Pre-
mys} zaw}adna} wszystkiem-nawet
robotnikiem, kt6ry wznosi gmachy,
siegajace pod b}ekity, ,buduje parow-
ce morskie, przepyszne palace o mar
murowych observation-disclosures wszy-
stko, co tylko uprzyjemni6 moze ~
Gle kilku jednostkom, sam tego ME
uzywajac. Ma oko wszedzie dobrobyt
ale tylko ma oko!.... Poza obrazem
tego przepychu i szczescia mniema-
nego, stoja ludzie, ktorzy po}oze
MEM przecza temu wszystklemu. Ich
czo}a krwawy pot oblewa, zagiete
rekawy swiadcza, re ci ludzie-to
robotn:cy. To ludzie, ktorzy pozo
staja ma }asce nie}asce moznych,
ktorych kaprys pracodawcy, moze
pozbawic chlaba.
Przyk}adow tego moznaby nall
czy6 tysiace. Pewien cztowiek, W
wieku lat 20, by& przez d}uzszy czas
subjektem W sklepie b}awatnym. Ia
jecie to jednak utraci}. Daremnie
szuka} piracy; ME m6g} jej znalezc.
Me mia} nlkogo,ktoby 60 oporatowa3.
sta} sic w}oc zega. o po}ozeniu swoim
m6wi} on: "Watpie czy znalaz}bym
prace, majac tax podarte brudne u
branie. Mkt by mie takim ME przy-
ja}. Chodzi}em d&ugi czas "a praca,
ale napr6zno; gdzieniegdzie psami
mie wyszczuto."
Widzia{em takze starego cz}owie-
ka, ktory mimo wykszta}cenia, jake
posiada}, upadl jak najnizej. zy}
chlebem, jaki ma smietniku znajdy
wal, do ,ludzi bal sic przyblizyc, by
ME obudza6 wstretu!...
Gdy przyby} do Ameryki, praco-
wal W biurze, zna} pie6 jezyk6wb
ale ME hugo potem zachorowa{. Cho
roba tax wp}vne}a ma jego umys}, re
po wyjsciu re szpitala wroci}- jako
w}oczega. Zna} swoje po}ozenie, a
przeciez ME mog} sic niego wy
dzwignac. Przytocze tn niekt6re
jego slow: "Nle wierz pan, kto ci
mowi, ze w}6czegostwo jest wrodzo-
ne. Zycie takie jest okropne. Lato
jeszcze znosne, ale d}uga s}otna je-
sieh, mrozna zima!-Gdy pierwsza
TAXA zine mia}em przepedzic, ME
wierzy}em, co sic re NINA sta}o. Ale
ME wiesz pan, jak sic czujesz po pa
ru taklch tygodniach. Me dbasz pan
ma mic, stracisz wszelka nadzieje i
ambicya; wreszcie nadeidzie dzleh,
w ktorym zrywasz stosunek swia-
tenn. Jedynym }aczn1kiem miedzy
toba reszta swiata jest policyant.
Pamietam jaka zgroza Pr2ypatrywa.
lem sic swemu po}ozenju;pozniej zzy
lem sic tenn zapomnia}em wresz-
Gle. Jakaz pora dnia jest najsmut-
niejsza? Rano. Budzic sic z wscho
dem s{ohca, niewyspany, niewypo.
cze}y, 'aby znowu jeden dz1eh pre-
bye W tym okrutnym stanie-to o.
kropne! Zaczyna sic nowy dzieh bez
przyjemnosci, bez nadzieji-i czuje
sic, ze sic mic wiecej ME zdobedzie,
procz nedzy. w niedziele s}yszymy
g}os dzwonow koscelnych-czasami
widzimy szczesliwe rodziny przecha-
dzaiace sic W parkach. So to dla mas
jakby obrazy z innego swiata-dla
mas nigdy niedoscig}e."
Czytatem o zag}odzeniu Jean'a
Vatican, pi6ra Wiktora Hugo, czyta-
lem tortury Inferno'a, skreslone
przez Dantego, a wszystkie one BILE.
dna wobec tego, co sic dzieje.
I jestze to mozebne, ze my navy
wamy sic cywilizowanym narodem.
chrzescianami, pozwalamy ma takie
okrucienstwa? Wszak tutaj odbywa
sic nietylko fzyczne uposledzenie,a ,ale
stopniowe, umysfowe moralne u
bezw1adnienie.