Ameryka w Toledo i kuryer Clevelandski. [volume] (Toledo, Ohio) 1892-1892, 1892-12-24
BETLEEM.

q okazyi SWAT Bozego Narodze-
nia,obchodzonego przez ca}y Kosci6l
katolicki, ME Cd rzeczy bedzie, gdy
podamy tu opis miejscowosci,w kt6
rel lat temu 1892 urodzi} sic Jezus
Chrystus.
Miejscowoscia ta jest Bet'eem. Ma
zwa miasta pochodzi z hebraj jskiego
Beth lehem, ,coznaczy wpolskiem:dom
chleba. DawnieJ zwa4o sic Efratah,
czyli zyznos6. Lezy ono W pokoleniu
Judy rs KIN. Cd Jezoroliny. Jak-
Aolwiek wiele waznych wypadkow
" historyi biblijnej kojarzy sic z tenn
niastem (smier6 i gr6b Rachel, ,miej-
see pobytu Booza i Ruth, miejsce u
rodzenia Dawida), na;wazniejszym
jest wszakze ten, re tu sic narodzi}
Jezus Chrystus, wed}lg ustnej ira
dycyi, W grocie, nad kt6ra stoi kos
cio} Fanny Maryi, jeszcze W r. 800
przez cesarza Konstantyns Helene,
natke jego, wzniesiony. ze W tej-.
to mianowicie grocie przyszed} ma
SWAT Chrystus, ME ulega watpliwo.
sci ma jmniejszej; tax bowiem ntrzy-
anuja najdawniejsi pisarze koscielni
ojcowie koscio}a, tax twierdzi sw.
JUSTIN meczennik, urodzony okoio r.
100, W Sichem, kt6ry miejsce to ma
w&asne oczy oglada}; W kofcu zas i
sam nawet CELSIUS, oko1o roku $50
take wspomina o tel grocie; po
niewaz by{a jest jedyna W Betlee-
Enie, do zsdnej przeto innej swia-
dectw tych ne mona odnosi6. O.
procz tego, grote to cd niepamiet-
nych czas6w mieli chrzescianie we
ozci ajwiekszej, ktorej chcac prze-
szkodzic, cesarz Hadryan, +. 131 ka-
za3 by} wystawic mad MIA swiatynie
Adonisa, lecz W ten sposob w1asciwie
poiozy} tylko znak w:doczny ma tenn
nlejscu, na kt6rem cesarzowa Hele
na wznios}a pozniej wspomniany, ,wy
zej kosci6{ chrzesciahski. Kosci0{
ten, po{ozony W niewielkiem cd wsi
oddaleniu, ma brzegu gory,ma kszta}t
krzyza }acihskiego, ktorego wszyst-
kie cztery ramona zakohczone So W
po1kola wypuk}e. Wnetrze jego, bez
przedsionka, wynosi 67a m. diugos
oi, 23a szerokosci i jest podzielone
na piec nav przez cztery rzedy mar
murowych korynckich kolumn, W
kazdym 20 dwanascie. Swiatynia ia
jest bardzo wspania{a, razi W niej
tylko brak sklepienia, najbardziej
wynios}osci jej szkodzi proste ME
zgrabne przesnarowanle oddzielajace
aoge krzyza cd jego ramion. Wznic-
siono je dla tego, ably zapobiedz pro
fanacyi, dawniej bowiem podr6zuja-
cy turcy i arabowie stawali tn ma po,
pas. Ia ia zagroda widac diva ramlo-
ma glove krzyza, co wszystko sta
nowi presbiteryum, gdzie SO cztery
o}tarze, Z ktorych try nosza tytu}y:
"Narodzenia," ssTrzech KroL' CO.
brzezania." Pod presbiteryum ley
grota Narodzenia, do ktorej So diva
wejscia po obu stronach wie!kiego
oltarza, z kt6rych lewe nalezy do ka
tolik6w, prawe do grekow or.
mian. Po szesciu schodach forfro
wych przychodzi sic do drz~i W sza-
gym marmurze, potem sic zstepuje
kurytarzykiem wazkim po dziewie-
ciu stopniacd do samej groty, ktora
jest II krok6w d}uga, 5 szeroka, a
4 }okcie wysoka; W niej, tuz naprze
civ lewego wejscia Jest druga ma
lutka pieczara "zfobu," pod samym
zas wielkim oFtarzem, re strony
wschodniej, kohczy sic ia jaskinla
pofokrag}a framuga, uwazana "a
miejsce narod; enia Chrystusa. We
wnatrz, po bokach tel framugi, znaj
duja sic dwie kolumienki, ma ktorych
sic opiera deska marmurowa, stano-
wiaca mense o}tarza. w samym do
lie, pomiedzy temi kolumnami, jest
posadzka jaspisowa, Ma niej gwiaz-
da srebrna o Ia promieniach. daw,
niej ozdobionych drogimi hamiena-
mi, po ktorych pozosraiy tylko opra
wy. w srodku tel gwiazdy rniesci
sic ko}o srebrne, na ktorego opasce
wyry;e s}owa: ''Hic de Virgine Ma
riae Jesus Christus natus est" Gu z
dziewicy Maryi narodzi} sic Jezus
Chrystus). Wspomn;ana wyzej "gro
ia zfobu'' ley pie6 krokow cd
groty Narodzenia j jest zupeinie O.
twarta; zstepuje sic do niej pc trzech
stopniach, a GAIA jej przestrzeh wy
nosi tylko 5 krok6w kwadratowych.
Niema tn wszakze z}obu prawdziwe-
go: W VII W. wycieto 60 re sciany i
przewieziono do Rzymu, do koscio'a
Maria Maggiore, na miejsce jego