Wiarus. (Winona, Minn.) 1886-1893, 1889-06-06
Stuletnia Rocznica
MARgYEIBANKA.

Monarchowio Europy z trwoga
przypatrywali sic wzrostowi rewo-
lucyi francuskie;. ~Kasdy dz'eh
przynosli swiatu MOVIE wiesci o
tenn, he mysl r%ewolucyjna rozwija
sic. &e stare porzadki coraz bar
dziej sic chwieja ie korona Lu-
dwika XVI spada mu z gtowy.
Monarchowie Eulopy zaczeli oba-
Wac sic tego, by idee rewolpcyj-
ne ME zarazify ich KRAKOW i dIa-
tego postanowili stIumic pfomieh
buntu tam, gdzie on wybuchnai.
Rzady europejskie d~ccydowafy
sic niesd ponce krolowi Francyi,
a atystokracyja francuska przywo
}ywasa najezdzcow, by ratowali iej
przywileje.
Rewolucyjna Francyja ME da-
Ia sic przestraszyc. Peina WARY,
wyzywafa n despot6w do walki.
,,WoJna kro|om, Il pok6j narodom"
- wofali rewolucyJonisc'. Nurod
zas francuski, obudzony z uspienia
reformami spofecznemi, spieszy}
bronze kraju, ktory poczaf bye jo-
go krajom. z Francyi szlacheckiei
ju& mic ME zostato, a lud frar.ou-
ski p"czat juz kruj "a sw6j uwa-
lac. Tiumnle vice spieszyli ochot-
nicy pod sztandar Francyi, kt6ry
byf je%dnoczesnie sztandarem VOL
nosci rewolucyi.
W tych to chw;Iach Walk, na
wschodzio Francyi, W Strasburgu,
officer in&ynieryi Rouget de L'Isle
(czytaj: RuAe de Lily, natchniony
wielkobcia chwili, ufozyt byf piesh,
kt6ra NAVAL: ,,P,esh armli Renu."
Sfowa poety wyra6aty wiernie
u~czucia &olnierzy. To tel i plesh
dostata sic wszedzie. Marsylczyey,
ktorzy spieszyIi do Paryka, by
zgniesc tam krola i by potem bic
najezdzce, wzieli to p;esn ola SIZE
bic, by pray jej dzwiekach walczyG
Z despotyzmem i lud do walk "a
checac. Ztad piesh wziefa pazwe
,,Marsylijanki."
Pierwszy raz zagrzmiaf; ona
w powietrzu w walce ludu z kr6-
lem i z szlachta; ruch rewolucyjny
dat jej clrzest. To tez mic Divine
go, re potem zostafa ona piesnia
Francyi, piesnia zwycleztwa j
chwaty.
,,Nigdy pisze jeden z histo-
rykow rewolucyi = pioro ME be-
die W stanie godnle i wlernie o.
pisao tych czasow, prawdziwie
cudownycb. Jaki to byf niezwy-
%ciqsony, jaki to byi ~powszechny
ten zapaf, kt6rym ochotnicy
spieszyli do granic kraju! l jak
szlachetnym byf wowczas nar6d
%francuski, gdy pelen natchnlenia,
dreszczu rezolucyl rodzif on to
n%iezllczone legi.jonv, niecierpliwe
smierci chwalebneJ W obronie ME.
smiertelnej oJczyzny! Drogi byfy
pokryte oohctnikaml! Cate wsie
wyruszyfy! Wiesniak oddawaf os.
tatni sw6j grosz, matki pfakafy 1
dawa'y swe dzieci. Jeden z wsn6f.
czesnych pisze na samym poczat
ku wojny:: ,,Juz przeszfo 100000
ludzi zapisa4o SIG DC szeregow. A
ruch dopiero co sic zaczat i Mat
wkr6tce wzrastac.'s
w Marsylii rzucono haslo:
Chodzmy zgniesc %tyranal l wnct
tys,ace ida ku PMyzowi, wiozac
-e SODA Sywno5c j broh, by Pary&
mic nie mat do pfacenia." Ich
dowodzca dat i'm jeden tylko roz-
kaz:
- Umiejcie umieraG!...
l ME div temu zarafowi!
RewoIucyja wszak ~spofcczna miata
juz miejsce. Ludzie czuli sic wy
zwoleni.
w osmdzieslat lat %pozniei, W
1870 l., Napoleon, z~rozpaczony
kleskami, kaza} %muzykom grac
Marsv(ijanke repubIikahska... Ale
ME saowa piesni daja zwycieztwo.
tylko wypadki, ktore So jej duchem.
70 r%ewolucyja dafa sife Francyi,
a plesh byfa tylko olgtosem tel
sifv moralnej, ,eJ silly rewolucyj-
nej... Sztucznle ME MONA obudzic
takiej silly.
Przytaczamy tn bardziej
d%os}owny przek}ad tel piesni.
Idzmy ojczyzny synowie!
Wybija godzina chwa}y!
Juz tyrani ma mas W zmowie!
Juz sztanderw ich powia}y!
Rozpuszczaja swe zagony,
Sfychac wsciek1osc 1ch zofnierstwa;
Ida nam hrot 1ziooi INV