Abdul Samad Ismail

Tan Sri Abdul Samad Ismail(18 April 1924 - 4 September 2008) merupakan tokoh kewartawanan terkemuka diMalaysia. Beliau juga tokoh sasterawan dan pejuangbahasa Melayu, aktivis politik dan kesatuan sekerja, pejuang hak asasi selain menjadi pembekal senjata kepada pejuang kemerdekaanIndonesiadalam taun 1940-an. Beliau juga pernah ditahan di bawahAkta Keselamatan Dalam Negeridua kali iaitu olehBritishsebelum dan juga selepas kemerdekaan selepas kematianTun Abdul Razak, Perdana Menteri Malaysia pada taun 1960-an.
Beliau dilahirkan pada 18 April 1924 diSingapura. Anak ke-8  daripada 16 adik-beradik. Bapanya Ismail Shairazi dan ibunya Aida Abdul Majid, keturunanJawa,Indonesia. Bapanya merupakan guru besar di sekolah MelayuSingapura, penulis pelbagai artikel  berbahasa Melayu.
KartunisLatmenggambarkan beliau minangka tokoh bermisai tebal dan bercermin mata sarta menghisap rokok.
Isteri pertamanya  Puan Sri Hamidah Hassan juga merupakan bekas pemberita diSingapura. AnaknyaNuraina Samadmerupakan penulisblogyang terkenal dan pernah bersemuka dalam program Blog diRTM1. Anaknya Maria turut terlibat dalam dunia kewartawanan.
Ketika berumur 16 taun selepas tamat Senior Cambridge, beliau menjadi pemberita kadet diUtusan MelayudiSingapura. Dari situ, Samad Ismail mendapat bimbingan daripadaAbdul Rahim Kajai. Semasa pendudukanJepundari taun 1941 hingga 1945, Tan Sri Samad pernah menjadi ketua pangarangBerita Malaiiaitu gabunganUtusan MelayudanWarta Melayu.
Di dalam zaman penjajahan Jepun, beliau bekerjasama denganwartawanIbrahim YaakobdanKesatuan Melayu Mudabagi  memperjuangkan kemerdekaanIndonesia. Beliau juga menjadi ahli pengasas Parti Kebangsaan Melayu yang menuntut kemerdekaanMalayaketika itu.
Pada taun 1946 iaitu apabilaBritishkembali menjajahTanah Melayu, Abdul Samad Ismail menjadi penolong ketua pangarangUtusan Melayu. Kemudian beliau dipenjarakan olehBritishdi kem pulo Sekijang Pelapah,Singapuradari taun1951hingga1953kerana beliau telah disyaki membantu komunis di bawahAkta Keselamatan Dalam Negeri(ISA).Pada masa itu,Yusof Ishaktelah melantikLee Kuan Yewmenjadi peguambela kepada Abdul Samad.
1953 selepas dibébaskan, beliau bersekongkol denganParti Tindakan Rakyat(PAP) pimpinanLee Kuan Yew, menulis draf perlembagaan parti  dan manifesto parti.Bekas tahanan,Devan Nair(bekasPresiden Singapura) turut berunding untuk menubuhkan PAP pada 1954.  Apabila Tanah Melayu merdeka1957, beliau tidak sehaluan lagi denganLee Kuan Yewdan meninggalkanPAP.Lee Kuan Yew melantik Yusoff Ishak menjadi présidén Singapura yang pertama setelah beliau meninggalkan Utusan atas désakan anggota Jabatan pangarang dan kakitangan Utusan Melayu di Kuala Lumpur dalam taun I959.
1957 dihantar menjadikorespondendiJakarta,Indonesia. Ini berikutan beliau berkrisis dengan ketua pangarang Utusan Melayu,Yusof Ishak.SebenarnyaLee Kuan Yewtidak senang dengan Samad yang bersekongkol dengan kumpulan kiri dalam PAP yang diketuaiLim Chin Siong.Beliau kenal rapat dengan TunAdam Malik, Menteri Luar Indonésia ketika itu.  Kemudian menyertaiNew Straits TimesdiSingapura. Seterusnya menjadieditordalam akhbar baru,Berita Harianpada 1958 dan pindah keKuala Lumpur.
1976 Menteri Dalam Negeri Malaysia,Ghazali Shafiemenahan Samad di bawahAkta Keselamatan Dalam Negeri(ISA)selepas kematian Perdana Menteri,Tun Abdul Razak. Buku memoir Lee Kuan Yew, From Third World to First World mendakwa Samad menjadi ahli PKM sejak 1950 lagi. Setiausaha Akhbar Perdana Menteri, Abdullah Majid danAbdullah Ahmadturut ditahan di bawah ISA. Tangkapan 'Tiga Abdul' hasil konspirasi dan maklumat 'sulit' yang disogok oleh Lee Kuan Yew ini mengejutkan rakyat Malaysia. Lee Kuan Yew berjaya menyekat Abdul Samad menanjak naik dalam politik Malaysia padahal sahabatnya dalam PAP dahulu.
Samad merancang gerakan yang membawa kepadaPerdana Menteri Malaysia,Tun Abdul RazakdanTengku Razaleigh Hamzahketika itu Menteri Kewangan mengarahkan syarikat Straits Times memindahkan pemilikannya ke tangan rakyat Malaysia. Pada 17 Januari 1972 sekumpulan wartawan menghantar memorandum yang mengandungi fakta lengkap jumlah rakyat asing dalam Jabatan pangarang Straits Times, pendapatan mereka dan keistimewaan yang mereka dapat yang jauh lebih baik daripada rakyat tempatan dan carta jabatan pangarang yang menunjukkan bilangan dan kedudukan wartawan asing di Straits Times termasuk dari Singapura.Nama  The Straits Times ditukar menjadi New Straits Times (NST) .
Samad mengasaskanHadiah Kajaiiaitu hadiah tertinggi dunia wartawan Malaysia menerusi Institut Akhbar Malaysia (MPI) .Abdul Rahim Kajaimerupakan mahaguru wartawan diUtusan Melayu.
Antara wartawan besar hasil bimbingan beliau ialah sasterawan dan wartawanKeris Mas,Osman Awang, Tan SriMazlan Nordin,Melan Abdullah,Osman Wok,Azhari Taib,Abdul Samad Idris,Osman Abadidan ramai lagi.
Pak Samad merupakan antara tokoh pengasasAngkatan Sasterawan 50(ASAS 50) yang memperjuangkan hak dan kebébasan orangMelayu1950-an. Beliau juga aktif dalamPersatuan Penulis Nasional(PENA), Persatuan Penulis-Penulis Kebangsaan dan membantu menubuhkanDewan Bahasa dan Pustaka1956.
1976-1981 beliau ditahan di bawahAkta Keselamatan Dalam Negeri(ISA) ketika éraTun Hussein OnnmenjadiPerdana Menteri Malaysia. Beliau dituduh  berkomplot menggulingkan kerajaan Malaysia dan Singapura. 1981 sebaik sahaja Tun DrMahathir Mohamadmenjadi Perdana Menteri, beliau dibébaskan bersama ramai tahanan ISA yang lain.
Ogos 1981 beliau dilantik menjadi penasihat akhbarThe Star. November 1982 menjadi penasihat editorial New Straits Times. 1988 beliau bersara dari dunia kewartawanan.
Novel beliau yang diterbitkan ialah 'Patah Sayap, Terbang Jua' dan 'Tembok Tidak Tinggi' iaitu kisah pengalaman beliau semasa pendudukanJepun.
1976 beliau dianugerahkan 'Hadiah Pejuang Sastera' oleh kerajaan Malaysia. Tetapi ditahan semula di bawahISAoleh Menteri Dalam Negeri, Tan SriGhazali Shafie.
Pada 1988 beliau dianugerahkan 'Tokoh Wartawan Negara' anjuran Institut Akhbar Malaysia (MPI). 1994 menerima Anugerah Ramon Magsaysay bagi Kewartawanan, Kesusasteraan dan Seni Komunikasi Kréatif.
taun 2000 buku 'A Samad Ismail:Journalism and Politics' diterbitkan. Buku ini merupakan artikel berkaitan beliau yang ditulis oleh isteri pertamanya Puan Sri Hamidah Hassan, Tan SriMelan Abdullahdan lain-lain. Penyusunnya ialah Chéah Boon Kheng.
Pada 31 Ogos 2008 beliau telah dimasukkan kePusat Perubatan Pantai,Kuala Lumpurakibat  jangkitanparu-parudan meninggal dunia pada hari Khamis 4 September 2008.