Apple

Apple— mərkəzi ofisiKupertinodayerləşən Amerikan çoxmillətli texnologiya şirkəti. 2023-cü ilin mart ayına olan məlumata əsasən, Apple bazar kapitallaşmasına görə dünyanın ən böyük şirkətidirvə 394,3 milyardABŞdolları ilə 2022-ci ilə qədər ən böyük texnologiya şirkətidir.2022-ci ilin iyun ayına olan məlumata görə, Apple vahid satışlarına görə dördüncü ən böyük fərdi kompüter satıcısı, gəlirə görə ən böyük istehsal şirkəti və dünyanın ikinci ən böyükmobil telefonistehsalçısıdır.Alphabet(Google-un ana şirkəti),Amazon,MetavəMicrosoftilə birlikdə ən böyük Amerikan informasiya texnologiyaları şirkətlərindən biri hesab olunur.
Apple 1 aprel 1976-cı ildəStiv Voznyak,Stiv CobsvəRonald Ueyntərəfindən VoznyakınApple Ifərdi kompüterini hazırlamaq və satmaq üçünApple Computer Companyolaraq təsis edilmişdir. Şirkət 1977-ci ildə Cobs və Voznyak tərəfindən "Apple Computer" adı ilə yaradılmışdır. Şirkətin ikinci kompüteriApple IIən çox satılan və ilk kütləvi istehsal edilən mikrokompüterlərdən biri oldu. Apple 1980-ci ildə ani maliyyə uğuru üçün birjaya çıxdı. Şirkət 1984-cü ildəMacintosh 128Kdə daxil olmaqla, innovativ qrafik istifadəçi interfeyslərinə malik kompüterlər hazırladı və bunu həmin il "1984" adlı tənqidi olaraq bəyənilən reklamda elan etdi. 1985-ci ilə qədər onun məhsullarının yüksək qiyməti və rəhbərlər arasında hakimiyyət mübarizəsi problemlərə səbəb oldu. Voznyak Apple-dan istefa verdi və başqa işlərlə məşğul olmağa başladı, Cobs isə istefa veribNeXT-i qurdu və bəzi Apple işçilərini də özü ilə apardı.
1990-cı illərdə fərdi kompüterlər bazarı genişləndikcə, AppleIntelilə işləyən kompüter klonlarında ("Wintel" olaraq da tanınır)Microsoft Windowsəməliyyat sisteminin aşağı qiymətliduopoliyasıqarşısında böyük bazar payı itirdi. 1997-ci ildə, iflasa həftələr qaldığı bir müddətdə şirkət Apple-ın uğursuzəməliyyat sistemistrategiyasını həll etmək və Cobsu şirkətə qaytarmaq üçün NeXT-i satın aldı. Növbəti on il ərzində CobsiMac,iPod,iPhonevəiPad-i tənqidi bəyənmə ilə təqdim etmək, "Think different" kampaniyasını və digər yaddaqalan reklam kampaniyalarını başlatmaq,Apple Storepərakəndə satış şəbəkəsini açmaq və şirkətin məhsul portfelini genişləndirmək üçün çoxsaylı şirkətlərin alınması kimi bir sıra taktikalar vasitəsilə Apple-ı gəlirliliyə doğru istiqamətləndirdi. Cobs 2011-ci ildə səhhətinə görə istefa verəndə və iki ay sonra vəfat etdikdə onun yerinəTim Kukbaş direktor təyin edildi.
Apple 2018-ci ilin avqustunda dəyəri 1 trilyon dollardan çox, 2020-ci ilin avqustunda 2 trilyon dollar və 2022-ci ilin yanvarında 3 trilyon dolları ötmüşilk ictimai ABŞ şirkəti oldu. Şirkət podratçılarının əmək təcrübələri, ətraf mühitlə bağlı təcrübələri və işgüzar etika, o cümlədən rəqabət əleyhinə təcrübələr və materialların alınması ilə bağlı tənqidlərə məruz qalır. Buna baxmayaraq, şirkətinböyük izləyici kütləsivar və yüksək səviyyədə brend loyallığına malikdir. Həm də ardıcıl olaraq dünyanın ən qiymətli markalarından biri olaraq sıralanır.
Stiv CobsApple şirkətini qurduğu zamanlarda fruktorian idi (yalnız meyvə ilə qidalanırdı). Ən çox sevdiyi meyvə isə alma idi. Yaşadığı ərazinin yaxınlığında böyük bir Makintoş (alma sortu) bağı yerləşirdi və ilin müəyyən aylarında dostları ilə birgə o bağda yaşayırdılar. Şirkətin bu ada layiq görülməsinin ikinci səbəbi almanın cazibə simvolu olmasıdır. Üçüncü səbəb isə ondadır ki, Apple qurulduğu günə qədər Stiv attari şirkətində işləyirdi. Şirkətin adını Apple qoyaraq siyahılarda əlifba sırası ilə Attaridən öndə olmaq istəyirdi. Həmçinin, belə bir maraqlı səbəb də var ki, Cobs qurduğu şirkətə ad fikirləşərkən demişdir ki, 6 saat ərzində mənim şirkətimə ad tapmasanız, mən onun adını Alma (Apple) qoyacağam. Şirkətin ilk loqosundaİsaak Nyutonvə başına düşən alma əks etdirilib. Az müddətdən sonra loqonun həddindən artıq qəliz olmasına görə şirkətrebrendinqetdi. Hazırkı loqoda almanın dişlənmiş olması isə onun pomidorla səhv salınmaması üçündür.
Apple şirkəti 1976-cı ilin 1 aprel tarixindəStiv Cobs,Stiv Voznyakvə Ronald Veyn tərəfindən, Apple I kompüterini satmaq məqsədilə yaradılmışdır. Apple I-i tamamilə Stiv Voznyak özü dizayn edib və onu Hombrew kompüter klubunda ictimaiyyətə tanıdıb. Bu kompüterRAM,mərkəzi prosessorvə video çiplərdən ibarət ana lövhə kimi satılırdı. Apple I birinci dəfə 1976-cı ilin iyununda satışa çıxarılıb və onun o zamankı qiyməti $666.66 idi.