จังหวัดโกรนิงเงิน

โกรนิงเงิน(ดัตช์:Groningen) เป็นจังหวัดที่ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือสุดของประเทศเนเธอร์แลนด์มีเมืองหลวงชื่อเดียวกันคือเมืองโกรนิงเงินจังหวัดโกรนิงเงินมีพรมแดนทางตะวันออกติดกับรัฐโลว์เออร์แซกโซนีของประเทศเยอรมนีทางตอนใต้ติดกับจังหวัดเดรนเทอทางตะวันตกติดกับจังหวัดฟรีสลันด์และทางเหนือติดกับทะเลวัดเดินมีประชากร 585,881 คน (ค.ศ. 2019)และมีพื้นที่ 2960 ตารางกิโลเมตร
ในอดีต เคยเป็นส่วนหนึ่งของราชอาณาจักรแฟรงก์จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์และสาธารณรัฐดัตช์ตามลำดับ ก่อนจะกลายมาเป็นส่วนหนึ่งของราชอาณาจักรเนเธอร์แลนด์ในปัจจุบัน นอกจากนี้ ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 โกรนิงเงินเคยเป็นส่วนหนึ่งของสันนิบาตฮันเซอที่มีอิทธิพลในการค้าขายแถบทะเลบอลติกอีกด้วย
จังหวัดโกรนิงเงินมีเมืองหลวงชื่อเดียวกันคือเมืองโกรนิงเงินมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่เกษตรกรรม มีท่าเรือริมทะเลมากมาย และเมื่อมีการค้นพบก๊าซธรรมชาติในปี ค.ศ. 1959 อุตสาหกรรมก๊าซและการแปรรูปได้มีบทบาทอย่างมากกับเศรษฐกิจและวิถีชีวิตของประชาชนในจังหวัด นอกจากนี้ ยังมีมหาวิทยาลัยโกรนิงเงินที่เก่าแก่และชื่อเสียงอีกด้วย
ประวัติศาสตร์ของจังหวัดโกรนิงเงินเริ่มต้นขึ้นจากการเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรฟรีเชีย ก่อนที่อาณาจักรจะพ่ายแพ้ให้กับราชอาณาจักรแฟรงก์ราวปี ค.ศ. 785ชาร์เลอมาญกษัตริย์ชาวแฟรงก์ได้ประกาศให้ศาสนาคริสต์เป็นศาสนาประจำดินแดนที่ยึดครองใหม่นี้โดยให้ขึ้นตรงกับนักบุญลุดเกอร์
ราวศตวรรษที่ 11 เมืองโกรนิงเงินเป็นเพียงหมู่บ้านเล็กๆในจังหวัดเดรนเทอซึ่งขึ้นตรงกับราชรัฐมุขนายกยูเทรกต์และส่วนอื่นของจังหวัดตกเป็นของราชรัฐมุขนายกมึนสเตอร์ในยุคกลาง โกรนิงเงินค่อนข้างมีเสรีภาพในการบริหารเมือง และราวศตวรรษที่ 14 ได้เข้าร่วมสันนิบาตฮันเซอที่มีอิทธิพลในการค้าแถบทะเลบอลติกจนรุ่นเรืองสุดขีด แต่ในปี ค.ศ. 1514/15 โกรงนิงเงินตกเป็นส่วนหนึ่งของดัชชีแห่งเกลเดอร์สและตกอยู่ใต้การปกครองของราชวงศ์ฮาพส์บวร์คนับตั้งแต่ ค.ศ. 1536
ในช่วงสงคราม 80 ปีที่ชาวดัตช์ลุกฮือต่อต้านการปกครองของสเปน โกรนิงเงินได้ถูกปลดแอกจากกองทัพสเปนโดยชาวสาธารณรัฐดัตช์ในปี ค.ศ. 1594 และกลายเป็นจังหวัดหนึ่งของเนเธอร์แลนด์นับตั้งแต่นั้นมา
ช่วงสงครามโลกครั้งที่สองเนเธอร์แลนด์รวมทั้งโกรนิงเงินถูกยึดครองโดยพรรคนาซี เยอรมนี ก่อนจะได้รับการปลดปล่อยในเดือนเมษายน ค.ศ. 1945 จากผลการสู้รบในยุทธการโกรนิงเงิน
จังหวัดโกรนิงเงินตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของเนเธอร์แลนด์ เป็นจังหวัดที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับ 7 ของประเทศ มีพื้นที่ 2,960 ตารางกิโลเมตร แบ่งเป็นผืนบก 2,325 ตารางกิโลเมตรและผืนน้ำ 635 ตารางกิโลเมตร พื้นที่ราวร้อยละ 80 เป็นพื้นที่เกษตรกรรม อีกร้อยละ 9 เป็นพื้นที่เมือง ร้อยละ 6 เป็นพื้นที่ธรรมชาติ ร้อยละ 3 เป็นพื้นที่โครงสร้างพื้นฐาน และอีกร้อยละ 2 เป็นพื้นที่สำหรับการพักผ่อน
ผืนดินในจังหวัดโกรนิงเงินค่อนข้างราบเรียบ พื้นที่ส่วนใหญ่อยู่ต่ำกว่าระดับน้ำทะเล โดยจุดสูงสุดของจังหวัดคือ เขาฮัสเซอแบร์ก (Hasseberg) นั้นอยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเลเพียง 14.6 เมตรเท่านั้น
แหล่งก๊าซธรรมชาติของโกรนิงเงินเป็นแหล่งก๊าซที่ใหญ่เป็นอันดับ 8 ของโลกมีการขุดเจาะตั้งแต่ ค.ศ. 1959 แต่มีรายงานว่าการขุดเจาะได้ส่งผลให้เกิดแผ่นดินไหวในจังหวัดอยู่เป็นประจำ บางครั้งรุนแรงถึงระดับ 3.6 ตามมาตราริกเตอร์จึงเป็นปัญหาที่จังหวัดกำลังเผชิญอยู่ในปัจจุบัน
ทะเลวัดเดินได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกโดยยูเนสโกตั้งแต่ ค.ศ. 2009ประกอบไปด้วยสันทรายและเกาะตามธรรมชาติที่ไม่มีมนุษย์อาศัยอยู่ 3 เกาะ นอกจากนี้ยังมีอุทยานแห่งชาติเลาเวอร์เมร์อยู่ภายในตัวจังหวัดตรงรอยต่อกับจังหวัดฟรีสลันด์อีกด้วย
จังหวัดโกรนิงเงินแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 20 เทศบาล โดยมีเมืองโกรนิงเงินมีประชากรมากที่สุด 231,299 คน รองลงมาคือ โอลดัมบต์ (ประชากร 38,129 คน) และสตัดสกานาล (ประชากร 31,789 คน)
นอกจากเมืองโกรนิงเงินจะมีประชากรอยู่มากที่สุดเป็นอันดับ 6 ของประเทศแล้ว ยังเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจของจังหวัดอีกด้วย มีหน่วยงานหลักได้แก่ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยโกรนิงเงินมหาวิทยาลัยโกรนิงเงินเทศบาลเมืองโกรนิงเงิน ศูนย์บริการการศึกษา และบริษัทก๊าซยูนีเป็นบริษัทร่วมทุนระหว่างบริษัทรอยัลดัตช์เชลล์บริษัทเอ็กซอนโมบิลและรัฐเนเธอร์แลนด์
นอกจากนี้ บริเวณสามเหลี่ยมเอมส์ อันเป็นที่ตั้งของท่าเรือเดลฟ์ไซล์ และเอมส์ฮาเฟน ยังเป็นแหล่งเศรษฐกิจที่สำคัญของจังหวัด มีเรือบรรทุกสินค้าราว 11,589 จอดเทียบท่า (ค.ศ. 2015) คิดเป็นสินค้าราว 11,309,000 ตัน
โกรนิงเงินมีสำเนียงท้องถิ่นคือสำเนียงโกรนิงส์ ในตระกูลภาษาเยอรมันต่ำและยังมีคนพูดภาษาฟรีเชียตะวันตกในบริเวณที่ติดกับจังหวัดฟรีสลันด์อีกด้วย แต่ทุกวันนี้ ชาวเมืองไม่นิยมพูดภาษาถิ่นเท่าไหร่นัก โดยเฉพาะในพื้นที่เมืองโกรนิงเงิน
อาหารดั้งเดิมของชาวโกรนิงเงินคือสตัมปอตไส้กรอกแห้ง ซุปเครนท์เจอบราย ขนมโพฟเฟิร์ต และแพนเค้ก
จังหวัดโกรนิงเงินมีสโมสรฟุตบอลเพียงแห่งเดียวคือเอฟซีโกรนิงเงินปัจจุบันเล่นในเอเรอดิวิซีนอกจากฟุตบอลแล้วยังมีสโมสรบาสเกตบอล วอลเลย์บอล และสปีดสเก็ตอีกด้วย
การศึกษา มหาวิทยาลัยโกรนิงเงิน ก่อตั้งขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1614และเป็นมหาวิทยาลัยวิจัยเพียงแห่งเดียวของจังหวัด มีนักศึกษาทั้งหมด 29,407 คนและบุคลากรมหาวิทยาลัย 5,238 คน (กันยายน ค.ศ. 2013) นอกจากนี้ยังมีสถาบันวิชาชีพขึ้นสูงฮันเซอ สเตนเดิน ตั้งอยู่ภายในเมืองโกรนิงเงินอีกด้วย
วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับจังหวัดโกรนิงเงิน