İlon Mask

İlon Riv Mask(ing.Elon Reeve Musk;28 iyun1971,Pretoriya,CAR) — biznesmen və investor. O,SpaceX-in qurucusu, prezidenti,baş icraçı direktoru(CEO) vəbaş texnologiya direktoru(CTO),Teslaşirkətininmələk investoru, CEO-su, məhsul memarı və eks-prezidenti,X Corp.şirkətinin sahibi, idarə heyətinin sədri və CTO-su,The Boring CompanyvəxAI-nin təsisçisi,NeuralinkvəOpenAI-nin həmtəsisçisi vəMask fondununprezidentidir. Dünyanın ən varlı insanlarından biridir."Forbes"jurnalının 2024-cü il aprel ayına olan məlumatına görə, xalis sərvətinin 196 milyard ABŞ dolları olduğu təxmin edilir.
Cənubi Afrika RespublikasınınzənginMask ailəsindənolan İlon Mask paytaxtPretoriyadadoğulmuş vəPretoriya Universitetindəoxumuşdur. 18 yaşındaKanadayamühacirət edərək Kanada əsilli anasının vasitəsilə vətəndaşlıq almışdır. İki il sonra o, KanadanınKinqstonşəhərində yerləşənKuins Universitetinəqəbul oldu. Mask daha sonraPensilvaniya Universitetinəkeçərək iqtisadiyyat və fizika üzrə bakalavr dərəcəsi aldı. O,Stenford Universitetindəoxumaq üçün 1995-ci ildəKaliforniyayaköçdü, lakin iki gündən sonra təhsilini yarımçıq qoydu və qardaşıKimbalilə onlayn şəhər bələdçisi proqram təminatı şirkəti olanZip2-ni qurdu. Startap 1999-cu ildəCompaqtərəfindən 307 milyon dollara alındı. Elə həmin il Mask birbaşa bank olanX.com-un həmtəsisçisi oldu. X.com 2000-ci ildəConfinityilə birləşərəkPayPal-ı yaratdı.eBay2002-ci ilin oktyabrında PayPal-ı 1,5 milyard dollara aldı. PayPal-ın satışından əldə etdiyi pulun 100 milyon dollarını istifadə edən Mask 2002-ci ildə kosmik uçuş xidmətləri göstərənSpaceXşirkətini qurdu.
Mask 2004-cü ildə elektrikli avtomobil istehsalçısı olan Tesla Motors (daha sonra Tesla) şirkətinin ilk investorlarından biri oldu. O, şirkətin idarə heyəti sədri və məhsul memarı oldu, həmçinin 2008-ci ildə baş icraçı direktor vəzifəsini öz üzərinə götürdü. Mask 2006-cı ildə 2016-cı ildə Tesla tərəfindən satın alınan və Tesla Energy-yə çevrilənSolarCityadlı günəş enerjisi şirkətinin yaradılmasına kömək etdi. 2013-cü ildəhyperloopyüksəksürətli vakuum qatarı daşıma sistemini təklif etdi. 2015-ci ildə qeyri-kommersiya məqsədlisüni intellekttədqiqat şirkəti olan OpenAI-nin həmtəsisçisi oldu. Növbəti il Maskbeyin-kompüter interfeysləriniinkişaf etdirənneyrotexnologiyaşirkəti olan Neuralink-i və tunel tikintisi ilə məşğul olan Boring Company-ni təsis etdi. 2018-ci ildəABŞ Qiymətli Kağızlar və Mübadilə Komissiyası(SEC) Maskın Tesla-nın şəxsi ələ keçirilməsi üçün maliyyə vəsaiti aldığını yanlış formada elan etdiyini iddia edərək onu məhkəməyə verdi. Mask məhkəmə işini həll etmək üçün Tesla-nın idarə heyəti sədri vəzifəsindən istefa verdi və 20 milyon dollar cərimə ödədi. 2022-ci ildəTwitter-i 44 milyard dollara satın aldı. Daha sonra şirkəti yeni yaradılmış X Corp.-a birləşdirdi və növbəti il xidməti X olaraq yenidən brendləşdirdi. Mask 2023-cü ilin mart ayında süni intellekt şirkəti olan xAI-ni qurdu.
Mask onu qütbləşən fiqura çevirən fikirlər söyləmişdir.O,COVID-19 dezinformasiyasıvəantisemitikkonspirasiya nəzəriyyələridə daxil olmaqla qeyri-elmi və yanıltıcı bəyanatlar verdiyi üçün tənqid edilmişdir. Onun Twitter-in sahibi olması da eyni dərəcədə mübahisəli olmuş, çoxlu sayda işçinin işdən çıxarılması, nifrət nitqinin artması, vebsaytda yanlış məlumat və dezinformasiyanın artması, eləcə də "Twitter Blue" verifikasiyasında edilən dəyişikliklərlə yadda qalmışdır.
İlon Riv Mask 28 iyun 1971-ci ildəCAR-ınPretoriyaşəhərində anadan olmuşdur. Anası Mey Mask (qızlıq soyadı: Haldeman)KanadanınSaskaçevanşəhərində anadan olmuş dietoloq və modeldir,amma o,Cənubi Afrikadaböyümüşdür. Atası Cənubi Afrikalı elektromexanik mühəndisi, pilot, dənizçi, məsləhətçi və bir vaxtlarTanqanikagölü yaxınlığındaZambiyazümrüd mədəninin yarı sahibi olan Errol Maskdır.Maskın özündən kiçikKimbal(1972-ci il təvəllüdlü) adlı qardaşı vəToska(1974-cü il təvəllüdlü) adlı bacısı var.Ana tərəfdən babası Yoşua Haldeman macəraçı Amerika əsilli kanadalı macərapərəstdir və ailəsini tək mühərrikliBellancatəyyarəsində Afrika və Avstraliyaya səyahətlərə çıxarmışdır.Mask uşaq olanda həkimlər onun kar olduğundan şübhələndiyi üçünadenoidləriçıxarılmışdı. Ailəsi vaxtilə çox varlı idi; Errol Mask bir dəfə demişdi: "Bizim o qədər pulumuz var idi ki, bəzən seyfimizi bağlaya bilmirdik".Valideynləri 1980-ci ildə ayrıldıqdan sonra Mask əsasən atası ilə Pretoriyada yaşayırdı,bu seçimi özü etmişdi, amma sonra peşman olmuşdu.Mask atası haqda "Dəhşətli bir insan… Demək olar ki, ağlınıza gələ biləcək hər pis hərəkəti edib" deyərək atasından uzaqlaşdı.Onun ata tərəfdən ögey bacısı və ögey qardaşı var.İlon uşaqlığında Anqlikan Sendi məktəbində oxumuşdur.
Mask təxminən 10 yaşındakompütervəvideo oyunlarlamaraqlanmağa başladı vəCommodore VIC-20aldı.O, şəxsi olaraqproqramlaşdırmaöyrəndi və 12 yaşındaBASICəsaslı yaratdığıBlastaradlı video oyunu "PC and Office Technology" jurnalına təxminən 500 dollara satdı.Fiziki gücsüz və özünə qapanan uşaq olan Mask uşaqlığı boyu zorakılığa məruz qalıb və hətta bir dəfə bir qrup oğlan onu pilləkəndən aşağı atdıqdan sonra xəstəxanaya yerləşdirilib.Pretoriya Oğlanlar Məktəbinibitirməzdən əvvəlUoterkluf-Haus Hazırlıq MəktəbindəvəBrianston Məktəbindətəhsil almışdır.
Kanada vətəndaşının ABŞ vətəndaşlığı almağının asan olduğunubilən Mask Kanada pasportu almağa Kanada əsilli anası vasitəsilə müraciət etmişdir.Sənədlərin qəbul prosesi ərzindəPretoriya Universitetindəbeş ay təhsil aldı və bu da onaCənubi Afrika Silahlı Qüvvələrindəməcburi xidmətdən uzaqlaşmağa şərait yaratdı. Mask 1989-cu ilin iyun ayındaKanadayagəldi və bir ilSaskaçevandaikinci əmisi oğlu ilə yaşadı. O burada fermada və taxta fabrikində əlavə işlərdə çalışdı. 1990-cı ildəOntarioştatınınKinqstonşəhərində yerləşənKuens Universitetinədaxil oldu.İki il sonra isəPensilvaniya Universitetinəqəbul oldu və oranı 1995-ci ildə iqtisadiyyat və fizika üzrə bakalavr dərəcəsi ilə bitirdi.
Mask 1994-cü ilin yay aylarındaSilikon Vadisindəiki təcrübə keçirdi: enerjinin saxlanması üçün elektrolitiksuperkapasitorlarıtədqiq edən Pinnacle Araşdırma İnstitutunda və Palo-Altoda yerləşənRocket Science Gamesstartapında.1995-ci ildə KaliforniyanınStenford Universitetindəmaterialşünaslıqüzrəfəlsəfə doktoru(Ph. D.) proqramına qəbul olundu. MaskNetscape-də işə düzəlmək üçün sorğu göndərsə də, sorğuları cavabsız qaldı.O, iki gündən sonra Stenforddan ayrılaraqdotkom köpüyünəqoşulub startap yaratmaq qərarına gəldi.
1995-ci ildə Mask, Kimbal və Qreq Kori mələk investorların köməyi iləZip2veb proqram təminatı şirkətlərini qurdular.Şirkət Palo-Altoda icarəyə götürdükləri kiçik bir ofisdə yerləşdirdi.Şirkətin məhsulu qəzet nəşriyyatı sənayesi üçün xəritələrdən ibarət internet şəhər bələdçisi idi.Maskın dediyinə görə, şirkət uğur qazanmazdan əvvəl, o, mənzil ala bilmədiyi üçün ofis icarəyə götürüb orada yatır, duş alır və bir kompüteri qardaşı ilə birgə işlədirdi. Kimballa biznes qərarlarında razılığa gələ bilməyəndə, fikir ayrılıqlarını güləşərək həll edirdilər.Mask deyirdi ki, "Veb-sayt gündüzlər işləyirdi və mən onu həftənin yeddi günü, hər zaman gecə kodlayırdım".Mask qardaşı ilə "The New York Times" və "Chicago Tribune" ilə müqavilələr əldə etdilərvə idarə heyətiniCitySearchilə birləşmə planlarından imtina etdiklərinə inandırdılar. Maskın Riç Sorkinin tutduğu vəzifə olan baş icraçı direktor olmaq cəhdləriidarə heyəti tərəfindən qəbul edilmədi.Compaq1999-cu ilin fevral ayında Zip2-ni 307 milyon dollara satın aldı.Maska bu məbləğdən 7 faizlik payına görə 22 milyon dollar düşdü.
Mask 1999-cu ilə qardaşı ilə birlikdə onlayn maliyyə xidməti verən vəe-poçtödəniş sistemi olanX.comşirkətini təsis etdi. Startap ilk federal sığortalı onlayn banklardan biri idi və fəaliyyət göstərdiyi ilk aylarında 200.000-dən çox müştəri qazanmışdı. Şirkətin investorları Maskı təcrübəsiz hesab etdilər və ilin sonuna kimi onuIntuit-in baş icraçı direktoru Bill Harrislə əvəz etdilər. Növbəti il X.com rəqabətdən uzaqlaşmaq üçün onlayn bank olanConfinityilə birləşdi.Maks LevsinvəPiter Tiltərəfindən qurulan Confinity-nin X.com xidmətindən daha populyar olanPayPaladlı pul köçürmə xidməti var idi.Şirkətin birləşməsindən sonra Mask CEO vəzifəsinə geri qayıtdı. MaskınLinux-dan daha çoxMicrosoftproqram təminatına üstünlük verməsi şirkətdə fikir ayrılığı yaratdı və Tilin istefasına səbəb oldu. Yaranan texnoloji problemlərə və vahid biznes modelinin olmamasına görə, idarə heyəti Maskı vəzifədən uzaqlaşdırdı və 2000-ci ilin sentyabrında onu Til ilə əvəz etdi.Şirkət Tilin rəhbərliyi altında PayPal xidmətinə diqqət yetirdi və 2001-ci ildə PayPal adını aldı.PayPal 2002-ci ildəeBaytərəfindən 1,5 milyard dollara satın alındı və şirkətin 11,72% səhmlə ən böyük səhmdarı olan Mask satışdan 175,8 milyon dollar əldə etdi.
Mask 2017-ci ildə PayPal-dan X.com domenini açıqlanmayan məbləğə aldı və bunun sentimental dəyəri olduğunu dedi.
Mask 2001-ci ildə qeyri-kommersiya təşkilat olanMars Cəmiyyətinəüzv olur. O, Marsda bitkilər üçün böyümə qabları yerləşdirmək planından ilhamlanır və layihənin maliyyələşdirilməsini öz üzərinə götürür. Mask 2001-ci ilin oktyabrında istixana yüklərini kosmosa göndərə bilən yenilənmişqitələrarası ballistik raketlər(ICBM) almaq üçünCim SentrellvəMayk Qriffinilə birlikdəMoskvayagetdi. OnlarNPO LavochkinvəKosmotrasşirkətləri ilə görüşdülər, lakin Maska təcrübəsiz kimi baxırdılar və hətta rus baş dizaynerlərindən biri ona tüpürdü. Qrup ABŞ-yə əliboş qayıtdı. 2002-ci ilin fevralında üç ədəd ICBM almaq üçün yenidən Rusiyaya qayıtdılar. Onlar Kosmotras ilə başqa bir görüş keçirdilər və ruslar 8 milyon dollara bir raket təklif etdilər. Mask isə bunu rədd edərək, əvəzində ucuz raketlər istehsal edə biləcək şirkət yaratmağa qərar verdi.Mask ilk əldə etdiyi kapitalın 100 milyon dolları ilə2002-ci ilin may ayındaSpaceXadı ilə ticarət edilən Space Exploration Technologies Corparation-u qurdu.2021-ci ildən etibarən o, şirkətin icraçı direktoru (CEO) olaraq qalır və eyni zamanda texniki direktor (CTO) titulunu da daşıyır.
SpaceX ilk dəfə 2006-cı ildə Falcon 1 raketini buraxmağa cəhd etdi.RaketYerin orbitinəçata bilməsə də, həmin ilin sonundaNASAtərəfindən Kommersiya Orbital Nəqliyyat Xidmətləri (COTS) proqramı müqaviləsi ilə təltif edildi.Maskın "kabus gördüyü, qışqırdığı və fiziki ağrılar keçirdiyi" bildirilən daha iki uğursuz cəhddən sonraSpaceX 2008-ci ildə Falcon 1-i orbitə çıxarmağa müvəffəq oldu və beləcə bu raket ilk özəl maye yanacaqlı raket adını qazandı.Həmin ilin sonunda SpaceXNASAiləFalcon 9raketi vəDragonkosmik gəmisininBeynəlxalq Kosmik Stansiyadan(ISS) 12 uçuşu üçün 1,6 milyard dollarlıq Kommersiya Təchizat Xidmətləri proqramı müqaviləsi imzaladı.Dragon 2012-ci ildə özəl müəssisə istehsalı olaraq ilk dəfə ISS-də yerləşdi.Yenidən istifadə edilə bilən raketlər istehsal edən SpaceX 2015-ci ildə Falcon 9-un ilk enişini uğurla həyata keçirdi.Enişlər daha sonra okean əsaslı bərpa platforması olan avtonom-kosmodrom dron gəmisində həyata keçirildi.SpaceX 2018-ci ildəFalcon Heavy-ni buraxdı. Raketin missiyasıİlon Maskın şəxsi Tesla Roadster-ini kosmosa aparmaq idi.Şirkət 2017-ci ildə SpaceX-in bütün buraxılış xidməti təminatçısı imkanlarını dəstəkləyəcək yeni nəsil buraxılış aparatı və kosmik gəmi sistemi olan daha sonraStarshipolaraq dəyişdirilən Big Falcon Rocket-i təqdim etdi.SpaceX 2018-ci ildə planlaşdırılan 2023-cü ildə Ay ətrafında dövrə vurma missiyasını,dearMoonadı altında şəxsi layihəsi olaraq açıqladı.2020-ci ildə SpaceX ilk ekipajlı uçuşu olanDemo-2-ni həyata keçirdi və belədə insanı orbitə yerləşdirən və ekipajlı kosmik gəmini ISS ilə birləşdirən ilk özəl şirkət oldu.
SpaceXpeyk internetəçıxışı təmin etmək üçün 2015-ci ildə aşağı Yer orbiti peyklərinin Starlink bürcünün hazırlanmasına 2018-ci ilin fevralında orbitə buraxılan ilk iki prototip peyklə başladı.İkinci sınaq peykləri və bürcün bir parçasının ilk yerləşdirilməsi 2019-cu ilin may ayında ilk 60 operativ peyk buraxılanda baş verdi.Bürcün layihələndirilməsi, qurulması və yerləşdirilməsi üçün onillik davam edən prosedurun ümumi dəyəri SpaceX tərəfindən təqribən 10 milyard dollar məbləğində təxmin edilir.
Şirkət Starlink peyklərinin səmanın görünüşünü əngəllədiyini deyən astronomların və peyklərin toqquşma riskini və kosmosda təhlükə yarada biləcəyini iddia edən ekspertlərin tənqidinə məruz qalıb.Mask tənqidlərə peyklərin təsirinin "heç nə" olduğunu və "kosmosun böyüklüyünün qarşısında peyklərin çox kiçik olduğunu" deyərək cavab verib tənqidləri rədd etdi.
Tesla (ilk adı — Tesla Motors) 2003-cü ilin iyul ayındaMartin EberhardvəMark Tarpenninqtərəfindən təsis edilmişdir.Hər ikisi Maskın şirkətə qatılmasına qədər ilkin inkişafda fəal rol oynayıb.Mask 2004-cü ilin fevralında şirkətə 6,5 milyon dollar sərmayə qoyaraq əsas səhmdara çevrildi və Tesla-nın direktorlar şurasına sədr kimi qatıldı.Mask şirkət daxilində fəal rol oynayırdı vəRoadsterməhsulunun dizaynına nəzarət edirdi, amma gündəlik iş əməliyyatlarında dərindən iştirak etmirdi. 2007-ci ildə bir sıra gərginləşən münaqişələrdən və 2008-ci il maliyyə böhranından sonra Eberhard şirkətdən uzaqlaşdırıldı.Mask 2008-ci ildə baş icraçı direktor və məhsul dizayneri kimi şirkətin rəhbərliyini öz üzərinə götürdü.2009-cu ildə Eberhard ilə məhkəmə mübahisəsi nəticəsində Mask Tarpenninq və digər iki nəfərlə birlikdə Tesla-nın həmtəsisçisi kimi təyin olundu.2019-cu ildən etibarən İlon Mask qlobal miqyasda avtomobil istehsalçıları arasında ən uzun müddət işləmiş baş icraçı direktor olub.Mask 2021-ci ildə nominal olaraq "Texnologiya kralı" ləqəbini götürdü.
Tesla ilk dəfə 2008-ci ildə elektrikli idman avtomobili Roadster istehsal etdi. Təxminən 2500 avtomobilin satışı ilə bu,litium-ion batareyalarındanistifadə edən ilk tamamilə elektrik avtomobildən ibarət olankütləvi istehsaloldu.Tesla 2012-ci ildə dörd qapılıModel Ssedanını tədarük etməyə başladı.KrossoverModel Xisə 2015-ci ildə istehsal edilməyə başladı.Kütləvi istehsal sedanıModel 3isə 2017-ci ildə bazara çıxarıldı.2020-ci ilin mart ayına olan məlumata görə, bu model 500.000-dən çox tədarüklə dünyanın ən çox satılan elektrik avtomobilidir.Beşinci avtomobilModel Ykrossoveri 2020-ci ildə buraxıldı.Tamamilə elektriklə işləyən pikapCybertruck2019-cu ildə təqdim edildi.Maskın rəhbərliyi altında Tesla həmçininNevadadaGigafactory 1vəÇindəGigafactory 3kimi çoxlu litium-ion akkumulyator və elektrik avtomobillərinin yığılması fabrikləri tikib.
2010-cu ildəilkin ictimai təklifdənsonra Tesla səhmləri əhəmiyyətli dərəcədə artdı.Beləcə Tesla 2020-ci ilin yayında ən qiymətli avtomobil istehsalçısı olduvə həmin ilin sonundaS&P 500-ə (birja sıralaması) daxil oldu.2021-ci ilin oktyabrında 1 trilyon dollar bazar kapitalına çataraq bunu ABŞ tarixində edən altıncı şirkət oldu.Mask 6 noyabr 2021-ci ildəTwitterplatformasında Tesla səhmlərinin 10%-ni satmağı təklif etdi, çünki "son zamanlar çox şey vergidən yayınma vasitəsi olan reallaşdırılmamış qazanclardan əldə edilir".3,5 milyondan çox Twitter hesabı satışı dəstəklədikdən sonra Mask noyabrın 12-də həftəsonu Tesla-nın 6,9 milyard dollarlıq səhmini satdıvə ilin sonuna qədər 16,4 milyard dollarla 10%-lik hədəfə çatdı.Wall Street jurnalı2022-ci ilin fevralında həm İlon, həm də Kimbal Maskın satışla bağlı mümkün insayder ticarətinə görə SEC tərəfindən araşdırıldığını bildirdi.
Mask 2018-ci ilin sentyabr ayında Tesla-nın potensial olaraq özəlləşdirilməsi üçün maliyyə ilə təmin ediliyini iddia edən tvitinə görə SEC tərəfindən məhkəməyə verildi.Məhkəmə iddiaya əsasən Maskın 2018-ci ilin iyul ayında xarici investorlarla apardığı müzakirələrin əsas müqavilə şərtlərini təsdiqləmədiyini və beləliklə, tviti yalan, aldadıcı və investorlara zərər verən kimi səciyyələndirdiyini iddia etdi və Maskın şirkətin baş direktoru vəzifəsində işləməsini qadağan etməyi bildirdi.Mask isə iddiaları əsassız adlandırdı.İki gün sonra Mask SEC-in iddialarını təkzib etmədən SEC ilə razılaşdı. Nəticədə Mask və Tesla hər biri ayrılıqda 20 milyon dollar cərimələndi və Mask üç il Tesla sədri vəzifəsini tərk etmək məcburiyyətində qaldı, lakin CEO olaraq fəaliyyətdə qala bildi.
Maskın idarəçilik tərzi və işçiləri ilə rəftarı ciddi tənqidlərə məruz qalmışdır.Business Insiderxəbər verir ki, Tesla işçilərinə Maskın "vəhşi atışmalarına" görə onun masasının yanından keçməmək tövsiyə edilib.Wall Street jurnalıyazır ki, Mask avtomobilləri "özünü idarə edən" kimi markalamaqda israr etdikdən sonra mühəndislərin tənqidi ilə üzləşdi. Onlardan bəziləri cavab olaraq istefa verdi, bir mühəndis Maskın "ehtiyatsız qərar verməsi ilə potensial olaraq müştərilərin həyatını riskə atdığını" dedi.2021-ci ildə nəşr olunan "Güc oyunu" kitabında Maskın işçiləri təhqir etdiyinə dair çoxsaylı müddəalar yer alır.Keçmiş icraçıWiredməqaləsində "Tesla-da hər kəs İlon ilə təhqiramiz münasibətdədir." demişdir.
Mask əmisi oğullarıLindonvə Piter Rivin 2006-cı ildə birgə təsis etdiyiSolarCityüçün ilkin konsepsiya və maliyyə kapitalı təmin etdi.Şirkət 2013-cü ilə qədər ABŞ-də günəş enerjisi sistemlərinin ikinci ən böyük təchizatçısı idi.Mask 2014-cü ildə SolarCity-ninNyu-York ştatınınBuffaloşəhərində ABŞ-dəki ən böyük günəş stansiyasından üç dəfə böyük ölçüdə qabaqcıl istehsal obyekti tikmək ideyasını irəli sürdü.Zavodun tikintisi 2014-cü ildə başlayıb 2017-ci ildə tamamlanıb. ŞirkətPanasonicayrılana qədər — 2020-ci ilin əvvəlinə qədər Panasonic ilə birgə müəssisə kimi fəaliyyət göstərib.
Tesla 2016-cı ildə SolarCity-ni 2 milyard dollardan çox qiymətə satın aldı vəTesla Energy-ni yaratmaq üçün onu batareya enerjisi saxlama məhsulları bölməsi ilə birləşdirdi. Razılaşmanın elan olunması Tesla-nın səhmlərinin qiymətinin 10%-dən çox azalması ilə nəticələndi. Həmin vaxt SolarCity likvidlik problemləri ilə üzləşirdi; lakin bu haqda Tesla səhmdarlarına məlumat verilmədi.Nəticədə, bir çox səhmdar qrupları Mask və Tesla-nın direktorlarına qarşı məhkəmə iddiası qaldıraraq, SolarCity-nin satın alınmasının yalnız Maskın xeyrinə olduğunu və Tesla və onun səhmdarlarına mənfi təsir etdiyini iddia etdilər.Mask 2019-cu ilin iyun ayında məhkəmə zamanı etiraf etdi ki, şirkət günəş bölməsindəki hər bir işçini Model 3-də işləmək üçün yenidən yerləşdirib və Maskın sözlərinə görə, "nəticədə günəş zərər çəkib". Bu əvvəllər səhmdarlara açıqlanmamışdı. 2019-cu ildə möhürlənmiş məhkəmə sənədləri də Maskın şirkətin likvidlik problemlərindən xəbərdar olduğunu təsdiqlədi.Tesla direktorları 2020-ci ilin yanvarında problemi həll etdilər və Mask yeganə cavabdeh olaraq qaldı.
Mask 2016-cı ildə insan beyninin maşınlarla birləşməsini asanlaşdırmaq üçün insan beyninə daxil edilmiş qurğular yaratmaqla insan beyninisüni intellektlə(AI) inteqrasiya edən neyrotexnoloji startap şirkəti olanNeuralink-in həmtəsisçisi olmuşdur. Cihazların həmçinin yenilənmiş olması üçün cihazlar süni intellektin ən son yenilənməsi ilə uyğunlaşdırılacaq. Bu cür yenilənmələr yaddaşı gücləndirə və ya cihazların proqram təminatı ilə daha effektiv əlaqə saxlamasına şərait yarada bilər.
Mask 2020-ci ilin avqustunda keçirilən canlı nümayişdə ilk cihazlarından birini iflic, karlıq, korluq və digər əlillikləri tezliklə sağalda biləcək "kəllədəki Fitbit (smart saat)" kimi təsvir etdi. Bir çox nevroloqlar və nəşrlər bu iddiaları tənqid etdi.Belə ki,MIT Technology Reviewbunu "yüksək spekulyativ" və "neyroelm teatrı" kimi təsvir etdi.
Mask 2016-cı ildə tunel tikintisi üçünThe Boring Company-ni təsis etdi.Şirkət 2017-ci ilin əvvəlində tənzimləyici orqanlarla müzakirələrə başladı və heç bir icazə lazım olmadığı üçün SpaceX-ə məxsus ərazidə eni 9,1 m (30 ft), uzunluğu 15 m (50 ft) və dərinliyi 4,6 m (15 ft) olan "sınaq quyusu"nun qazıntısına başladı.Las-Veqas Konqres Mərkəzininaltında tikilən tunel 2021-ci ilin əvvəlində tamamlandı.Yerli rəsmilər tunel sisteminin daha da genişləndirilməsini təsdiq etdilər.
The Boring Company ticarət və reklam məqsədilə 2018-ci ildə 2000 yeni alov qurğusu satdı.Bu ideyanınMel BruksunKosmos topları(1987) filmindən ilhamlandığı iddia edilir.
Mask 2013-cü ildə "vactrain" (vakum qatar) layihəsinin konseptual əsasların və ilkin dizaynların hazırlanması üçünTeslavəSpaceX-dən onlarla mühəndisi topladı.12 avqust 2013-cü ildəHyperlooplayihəsi təqdim edili.Sistemin alfa dizaynı Tesla və SpaceX bloqlarında nəşr olundu.Layihə konsepsiyasındaLos-AncelesvəSan-Fransiskoşəhərlərini birləşdirən 6 milyard dollara hazırlana bilən sürət qatarı sistemi yer alır.Əgər təklif bu büdcəylə hazırlana bilsə uzun səyahət üçün digər nəqliyyat vasitələrindən ucuz olacaq.
Mask 2015-ci ilin iyun ayında 2015–2017Hyperloop pod yarışmasındaiştirak etmək üçün Hyperloop podları qurma yarışması keçirdi.2017-ci ilin iyul ayında Mask Nyu-Yorkdan Vaşinqtona qədər hiperlup qurmaq üçün "hökumətin şifahi razılığını" aldığını iddia etdi.
Mask 2015-ci ilin dekabrında bəşəriyyət üçün faydalı olan süni ümumi intellektin inkişaf etdirilməsi məqsədi daşıyan qeyri-kommersiyasüni intellekt(AI) tədqiqat şirkətiOpenAI-nin təsis edildiyini elan etdi.Şirkətin tezisi "super kəşfiyyat sistemlərinə sahib olmaqla həddindən artıq güc əldə edə bilən böyük korporasiyalara və hökumətlərə qarşı mübarizə"dir.Mask 2018-ci ildəTesla Autopilotvasitəsilə süni intellektə daxil olarkən Tesla-nın CEO-su olduğuna görə gələcəkdə OpenAI ilə mübahisələrin yaranmasının qarşısını almaq üçün şirkətin idarə heyətindən ayrıldı.
Mask 2018-ci ilin iyul ayındaTailanddasu basmış mağarada qalan uşaqların xilas edilməsinə kömək etmək üçün işçilərinə kiçik bir xilasetmə podu hazırlatdı.Beynəlxalq xilasedici dalğıc qrupunun lideriRiçard StentonMaska daşqın şiddətləndiyi təqdirdə istifadə edə bilmək üçün ehtiyat mini sualtı qayıq hazırlamağı təklif etdi.Uşaq futbol komandasının şərəfinə "Vəhşi qaban" (Wild Boar) adlandırılan bu sualtı qayıq1,5 m (5 ft) uzunluğunda, 30 sm (12 inch) enində və 41 kq (90 pounds) ağırlığında idi.SpaceX və The Boring Company mühəndisləri səkkiz saat ərzində mini sualtı qayığı düzəltdilər və şəxsən Tailanda çatdırdılar.Lakin bu vaxta qədər 12 uşaqdan səkkizi tam üz maskalarından və anesteziya altında oksigendən istifadə etməklə artıq xilas edilmişdi; nəticədə Tailand səlahiyyətliləri sualtı qayıqdan istifadə etməkdən imtina etdilər.İlon Mask 2019-cu ilin mart ayında Tailand şahzadəsi —Vaçıralonqkorntərəfindən xilasetmə işlərində iştirakına görəDirekgunabhorn ordenikimi mükafatlara layiq görülən 187 nəfərdən biri oldu.
Mask 30 mart 2019-cu ildəSoundCloudplatformasında Emo G Records şirkəti vasitəsilə "RIP Harambe" adlıhip hoptreki yayımladı. Sinsinatti zooparkındakı qorillaHarambeninöldürülməsinə və hadisə ilə bağlı sonrakı "dadsız" sensasiyasına işarə olan trekin sözləri Yanq Cek və Karolin Polaçek tərəfindən yazılmış vəBloodPoptərəfindən istehsal edilmişdir.Mask 30 yanvar 2020-ci ildə öz sözləri və vokalını özündə əks etdirən "Don't Doubt Ur Vibe" adlı EDM (elektronik rəqs musiqisi) trekini paylaşdı.The GuardianrəyçisiAleksi Petridistreki pis qiymətləndirsə də,TechCruchqəzeti isə trekin "elə də pis olmadığını" demişdir.
Mask məqsədi fəlakət bölgələrində günəş enerjisi sistemini təmin etmək, eləcə də tədqiqat və inkişaf, təbliğat və təhsili dəstəkləyənMask Fondunun prezidentidir.Fond 2002-ci ildən indiyədək 350-dən çox müxtəlif töhfələr verib. Bunların yarısını elmi tədqiqat və ya təhsil qeyri-kommersiya təşkilatlarına edilmişdir. İanə etdiyi təşkilatlar arasındaVikimedia Fondu,Pensilvaniya Universitetivə KimbalınBig Greenqeyri-kommersiya şirkəti yer alır.Voxveb saytı fondu "sadəliyi ilə demək olar ki, əyləncəli və hələ də heyrətamiz dərəcədə qeyri-şəffaf" olaraq təsvir edib.Fond həmçinin ianə edilən sərvətin nisbətən az olmasına görə tənqid edilib.Fond 2002-ci ildən 2018-ci ilə qədər 25 milyon dolları birbaşa qeyri-kommersiya təşkilatlarına verdi,bunun təxminən yarısı Maskın keçmiş qeyri-kommersiya təşkilatı olan OpenAI-yə verilmişdir.Mask 2012-ci ildə Bağışlama əhdi (Giving Pledge) verdi və bununla dasərvətininböyük hissəsini ya sağlığında, ya da öz vəsiyyəti ilə xeyriyyəçilik işlərinə verməyi öhdəsinə götürdü.Forbes2020-ci ildə Maska xalis sərvətinin 1%-dən azını ianə etdiyi üçün hələ də 1 xeyriyyəçilik balı verdi.
Mask savadsızlığın aradan qaldırılmasında innovasiyaları təşviq etmək üçün 15 milyon dollar və təkmilləşdirilmiş karbon tutma texnologiyasını mükafatlandırmaq üçün 100 milyon dollar da daxil olmaqlaX Mükafat Fondunaianə ayırdı.2021-ci ilin noyabrında Mask Tesla-nın 5,7 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyəçilik məqsədilə bağışladı.
Mask 2022-ci ildəRusiyanın Ukraynanı istila etməsininardınca digər Avropa dövlətləri tərəfindən satın alınanStarlink peyk şəbəkəsiniUkraynadainternetə çıxışı və rabitəni təmin etmək üçün oraya yardım məqsədilə göndərdi.Ukrayna prezidentiVolodimir ZelenskiUkraynaya verdiyi dəstəyə görə şəxsən Maska təşəkkür edib və müharibədən sonra həyata keçiriləcək kosmik layihələrlə bağlı ikisi arasında gələcək danışıqlardan söz açdı.
Mask 31 yanvar 2022-ci ildə davamlı olaraqTwittersosial media şəbəkəsinin əhəmiyyətli miqdarda səhmini almağa başladı və 14 mart 2022-ci ildə şirkətdəki payı 5%-ə çatdı.Mask aprelin 1-də ümumilikdə 73.115.038 səhmə çatdı, bu da həmin vaxt 2,64 milyard dollar dəyərində olan Twitter-in ümumi səhmlərinin 9,13%-ni təşkil edərək, onu şirkətin ən böyük səhmdarına çevirdi. Mask şirkətdəki payının 5%-i keçdikdən sonra 10 gün ərzində SEC-i xəbərdar etməyə məhəl qoymadı, bu da ABŞ qiymətli kağızlar qanunlarını pozurdu.Mask 4 aprel 2022-ci ildəABŞ Qiymətli Kağızlar və Mübadilə Komissiyasının13G sənədinə investisiyasını açıqladıqda, Twitter səhmləri 2013-cü ildən bəri ən böyük gündaxili artım yaşadı, çünki ticarət fəaliyyətinin dalğalanması səhm qiymətinin 27%-ə qədər artması ilə nəticələndi.Maskın Twitter-də əhəmiyyətli bir pay alması ilə bağlı açıqlama, onun 25 və 26 mart tarixlərində Twitter-in söz azadlığına sadiqliyini şübhə altına alan və rəqib sosial media saytı yaratmağı düşündüyünü söylədiyi tvitlərindən sonra gəldi,baxmayaraq ki, tvitlər o, artıq şirkətin 7,5%-ni aldıqdan sonra edilmişdir.Aprelin 4-də Mask şirkətin 14,9%-dən çox hissəsini almağı qadağan edən müqavilə çərçivəsində Twitter-in direktorlar şurasına təyin edildi.Amma Mask 9 apreldə idarə heyətinə qatılmağı qəbul etmədi.
Mask aprelin 13-də Twitter-i satın almaq üçün bir səhmi 54,20 dollardan ümumilikdə 43 milyard dollar təklif etdi. Twitter-in idarə heyətinə yazdığı məktubda o, şirkəti özəlləşdirmək arzusunda olduğunu bildirib: "Twitter indiki formada nə inkişaf etməyəcək, nə də özsöz azadlığıictimai imperativinə xidmət etməyəcək. Twitter özəl şirkət kimi transformasiya edilməlidir."Buna cavab olaraq, Twitter-in idarə heyəti səhmdarların hüquqları planını qəbul etdi ki, hər hansı bir investor üçün idarə heyətinin təsdiqi olmadan şirkətin 15%-dən çoxuna sahib olmağının dəyəri əhəmiyyətli dərəcədə bahalaşdırılsın.
Twitter aprelin 25-də Maskın təklifini qəbul etməyə hazır olduğu bildirdi.Elə həmin gün İlon Mask Twitter-i satın almaq və şirkəti təqribən 44 milyard dollara özəlləşdirmək təklifini uğurla başa vurdu.Mask açıqlamasında bildirdi:
Mask 2002-ci ildə PayPal-ın eBay-a satılmasından 165 milyon dollar qazanmışdır.O, ilk dəfə 2012-ci ildə 2 milyard dollar sərvəti iləForbesmilyarderlər siyahısınadaxil oldu.
2020-ci ilin başlanğıcında Maskın sərvəti 27 milyard dollar idi.İlin sonunda isə sərvəti 150 milyard dollar artdı, bunun əsas səbəbi Tesla səhmlərinin təxminən 20%-nə sahib olması idi.Bu müddət ərzində sərvəti tez-tez dəyişirdi. Məsələn, sentyabr ayındaBloomberg milyarderlər siyahısıtarixində ən böyük fərqlə 16,3 milyard dollar azaldı.Həmin ilin noyabr ayında MaskFacebook-un həmtəsisçisiMark Zukerberqikeçərək dünyanın üçüncü ən varlı adamı oldu; bir həftə sonra isəMicrosoft-un həmtəsisçisiBill Geytsikeçərək ikinci ən varlı adam oldu.Mask 2021-ci ilin yanvarında 185 milyard dollarlıq sərvətləAmazon-un qurucusuCeff Bezosugeridə qoyaraq dünyanın ən varlı adamı oldu.Bezos növbəti ay birinciliyi geri aldı.Forbes 27 sentyabr 2021-ci ildə Maskın 200 milyard dollardan çox sərvətə sahib olduğunu və Tesla səhmlərinin artımından sonra dünyanın ən varlı adamı olduğunu açıqladı.Mask 2021-ci ilin noyabr ayında sərvəti 300 milyard dollardan çox olan ilk şəxs oldu.
Maskın sərvətinin təxminən dörddə üç hissəsini Tesla təşkil edir.Mask Tesla-dan maaş almır; 2018-ci ildə şəxsi qazancını Tesla-nın qiymətləndirilməsi və gəliri ilə əlaqələndirən şuranın təzminat planı ilə razılaşdı.Müqavilədə Maskın təzminatı yalnız Tesla müəyyən bazar qiymətinə çatdıqda alacağı nəzərdə tutulmuşdu.Bu müavilə CEO və idarə heyəti arasında edilən ən böyük belə razılaşma idi.2020-ci ilin may ayında verilən ilk mükafatda o, təxminən 800 milyon dollar dəyərində olan 1,69 milyon TSLA səhmini (şirkətin təxminən 1%-i) bazar qiymətindən aşağı qiymətə almaq hüququ qazandı.
Mask 2014–2018-ci illər arasında 1,52 milyard dollar gəlirindən 455 milyon dollar vergi ödəyib.ProPublica-ya görə, Mask 2018-ci ildə federal gəlir vergisi ödəməyib.Onun 2021-ci ildə ödəməli olduğu verginin miqdarı 14 milyard dollarlıq Tesla səhmlərinin satışına əsasən 12 milyard dollar qiymətləndirilirdi.
Mask dəfələrlə özünü "pul kasıbı"(əhəmiyyətli iqtisadi aktivlərə sahib olan, lakin pul əməliyyatları üçün onları tez və ya asanlıqla ləğv edə bilməyən)olaraq təsvir edibvə "sərvətin maddi tələlərə az maraq göstərdiyini" deyib.In 2012, Musk signedThe Giving Pledgeand, in may 2020, pledged to "sell almost all physical possessions".Mask 2021-ci ildə "digər planetlərdə yaşamağı təmin etmək və şüur işığını ulduzlara yaymaq üçün resurslar topladığını" deyərək sərvətini qorudu.2000-ci illərin əvvəllərində Mask özəl pilot idi,onun sevimli təyyarəsiL-39 Albatrosidi, baxmayaraq ki, 2008-ci ilə qədər pilotluğu dayandırmağa qərar verdi.Mask SpaceX-ə məxsus şəxsi təyyarə istifadə edirvə 2020-ci ilin avqust ayında ikinci bir təyyarə aldı.2018-ci ildə təyyarənin qalıq yanacaqlarından istifadə edərək 150.000 mildən çox səyahət etdiyini müşahidə etdi.
Mask 2015-ci ildə "demokratlar üçün əhəmiyyətli (birinci səviyyəli olmasa da) donor" olduğunu, lakin respublikaçılara da çox şey verdiyini söylədi. Mask siyasi töhfələrin ABŞ hökumətində söz sahibi olmaq üçün bir şərt olduğunu demişdir.MaskDonald Trampıiqlim dəyişikliyiilə bağlı mövqeyinə görə tənqid edibvə Trampın iki biznes məsləhət şurasına qoşulduqdan sonraMask 2017-ci ilin iyununda Trampın ABŞ-niParis sazişindənçıxarmaq qərarına etiraz olaraq hər ikisindən istefa verdi.Mask 2020-ci il Demokrat prezident seçkilərində namizədEndrü Yanıdəstəklədi və onun təklif etdiyi universal əsas gəliri də dəstəklədiyini bildirdi.Ümumi seçkilərdə isəKanye Vestinmüstəqil kampaniyasını dəstəklədi.Mask Marsdakı nəzəri hökumətinbirbaşa demokratiyaolması lazım olduğunu düşündüyünü bildirmişdir.2021-ci ilin sentyabrındaTexasdaabortla bağlı ciddi məhdudiyyətlərin qəbul edilməsindən sonra Texas qubernatoruQreq AbbottMask və SpaceX-in Texasın "sosial siyasətlərini" dəstəklədiyini bildirdi. Cavabında Mask, "Ümumiyyətlə, inanıram ki, hökumət nadir hallarda insanlara öz iradəsini tətbiq etməlidir və bunu edərkən, onların ümumi xoşbəxtliyini maksimum dərəcədə artırmağa çalışmalıdır. Bu siyasətdən kənarda qalmağı üstün tutduğunu söylədi."Milyarderlərə vergilərin artırılması ilə bağlı demokrat təkliflərə gəlincə, Maskın cavablarına tənqidi siyasət şərhləri və senatorRon Uaydenkimi tərəfdarları təhqir etmək daxildir.
2020-ci ilin iyul ayında Mask partnyoruQrimsdə daxil olmaqla Twitter-də əhəmiyyətli əks-sədaya səbəb olan "Əvəzliklər pisdir" tvitini yazdı.Tvit bəziləri tərəfindəntransfobikvəqeyri-binar genderlərəhücum kimi qəbul edilib.2020-ci ilin dekabrında paylaşdığı tvitlərində Mask yenə də əvəzliklər istifadəsini ələ saldı.İnsan Hüquqları Kampaniyasıonun tvitlərini tənqid edərək üzr istəməyə çağırıb.
Mask ABŞ hökumətinin şirkətlərəsubsidiyalarverməli olduğuna inanmadığını bildirib; əvəzində onları pis davranışdan çəkindirmək üçünkarbon vergisindənistifadə edilməlidir.Mask deyir ki,azad bazarən yaxşı həll yolu tapacaq və ekoloji cəhətdən təmiz olmayan nəqliyyat vasitələrinin istehsalının öz nəticələrini verməsi lazımdır.Onun bu mövqeyi "ikiüzlü" adlandırılıb, çünki biznesləri milyardlarla dollar subsidiyalar alıb.Bundan əlavə, Tesla Kaliforniyada federal səviyyədə təklif edilən sıfır emissiya kreditlərinin hökumət tərəfindən başlatdığı sistemlərdən böyük məbləğlər qazanmışdır. Bu, Tesla avtomobillərinin ilkin istehlakçıların qəbulunu yaxşılaşdırmağa imkan verdi, çünki hökumətlər tərəfindən verilən vergi kreditləri Tesla-nın akkumulyatorlu elektrik avtomobillərinin mövcud aşağı qiymətli daxili yanma mühərrikli avtomobilləri ilə müqayisədə qiymət baxımından rəqabətə davamlı olmasını təmin etdi.Qeyd etmək lazımdır ki, Tesla həmAvropa İttifaqı Emissiya Ticarət Sistemi, həm dəÇin milli karbon ticarəti sxemitərəfindən şirkətə verilən karbon kreditlərinin satışından əhəmiyyətli dərəcədə gəlir əldə edir.
Qısamüddətli satışınuzun müddətdir əleyhdarı olan Mask dəfələrlə bu praktikanı tənqid edib və bunun qeyri-qanuni olduğunu müdafiə edib.Maskın qısa satışa qarşı çıxmasının, qısamüddətli satıcıların hazırda həddən artıq qiymətləndirildiyinə inandıqları şirkətlər haqqında müxalif araşdırmaları tez-tez necə təşkil etmələri və dərc etmələri ilə bağlı fərziyyələr irəli sürülür.Mask həmçininkriptovalyutalarımütəmadi olaraq təbliğ edərək, onları ənənəvi hökumət tərəfindən buraxılan fiat valyutaları üzərində dəstəklədiyini bildirib.Onun onlar haqqında yazdığı tvitlərin dəyişkən təsirlərini nəzərə alsaq,kriptovalyutalarla bağlı açıqlamalarıNuriel Rubinikimi tənqidçilər tərəfindən bazar manipulyasiyası kimi qiymətləndirilmişdir.
Mask 2021-ci ilin noyabr ayında Twitter-də ABŞ senatoruBerni Sandersiələ saldığına görə tənqid olundu. Sanders Twitter-də bir mesaj yayımladı: "Biz son dərəcə varlılardan ədalətli paylarını ödəmələrini tələb etməliyik." Mask daha sonra cavab verdi: "Hələ də sağ olduğunu unuduram".
Mask insan əhalisinin azalması ilə bağlı narahatlıqlarını dilə gətirərək,"Marsda sıfır insan əhalisi var. Buranı çoxplanetli sivilizasiyaya çevirmək üçün bizə çoxlu insan lazımdır." demişdir.2021-ci ilin dekabrındaWall StreetjurnalıınCEO Şurasının iclasında danışan Mask doğum nisbətlərinin və əhalinin azalmasının bəşər sivilizasiyası üçün ən böyük risklərdən biri olduğunu bildirmişdir.
MaskRusiyanın Ukraynanı istila etməsinipislədi və Ukraynanın müdafiəsini dəstəkləmək üçün ölkəyə pulsuzStarlinkgirişinin təmin etmək barədə tədbirləri açıqladı. Ukrayna prezidentiVolodimir Zelenskiikisi arasında gələcək danışıqları elan edərkən Maska şəxsən təşəkkür etdi.Bəzi hökumətlər Starlink-dən Ukraynanın işğalına cavab olaraq Rusiya xəbər mənbələrinə girişi əngəlləməyi xahiş etsələr də Mask özünü "azad söz mütləqiyyətçisi" kimi təqdim etdi və "silah gücü olmadan bunu etməyəcəyik" dedi.
MaskCOVID-19 pandemiyasıilə bağlı ictimai şərhlərinə və davranışlarına görə tənqid edilib.O, xlorokini təbliğ etmək və ölüm statistikasının manipulyasiya edildiyini fərz etmək də daxil olmaqla virus haqqında yanlış məlumatlar yayıb.Pandemiyanın başlanğıcında uşaqlarınSARS-CoV-2koronavirusuna qarşı "əsaslı immunitetə malik olduğunu" iddia etmişdir.Twittermüəyyən etdi ki, "Tvitin ümumi konteksti və nəticəsi" nəzərə alınmaqla, onların COVID-19 şərhi ilə bağlı qaydalarını pozmayıb;The Vergebu qərarı "məsuliyyətsiz" adlandırdı.
Mask həmçinin "koronavirus panikası…axmaqdır" ifadəsini işlətmişdir.Mask dəfələrlə karantin qaydalarına əsasən müəssisələrin bağlanmasını tənqid etdi və Tesla Fremont fabrikini yenidən açaraq yerli qanunları pozdu.2020-ci ilin mart ayındaNew York Timesqəzetinin Çindəki ölkədaxili yeni yoluxmaları bildirmədiyi barədə xəbərini şərh edən Mask, "aprel ayının sonuna qədər ABŞ-də yəqin ki, sıfıra yaxın yeni yoluxma halları olacağını" proqnozlaşdırmışdı.Politicodaha sonra bu şərhi "2020-ci ilin ən cəsarətli, inamlı və heyrətamiz dərəcədə yanlış proqnozlarından biri" adlandırdı.2020-ci ilin noyabr ayında "Space Karen" ifadəsi Twitter-də MaskCOVID-19 testinineffektivliyi ilə bağlı dezinformasiyanı tvit etdikdən sonra trend oldu.
Mask həmçinin, 2020-ci ilin mart ayında Tesla-nın hazırlayacağı və ya satın alacağı ventilyatorları (tibbi qurğu) ianə etməyi təklif etdi.Bir çox xəstəxanalar qeyd etdilər ki, bu cihazlar BiPAP və CPAP maşınlarıdır, daha bahalı və çox axtarılan invaziv mexaniki ventilyator (IMV) maşınları deyil, lakin cihazlar ən ağır xəstələr üçün istifadə edilə bilər.İnvaziv ventilyatorların qiyməti 50.000 dollara qədər olarkən, CPAP aparatları isə təxminən 500 dollara alına bilər.
2021-ci ildə SpaceX-in həkimlər və akademik tədqiqatçılarla birlikdə yaratdığı antikor testi proqramının tapıntıları həmmüəllif kimi qeyd olunan MasklaNature Communications-da dərc olundu.
Mask tez-tezsüni intellektin(AI) potensial təhlükələri haqqında danışır və dəfələrlə onu bəşəriyyət üçün ən böyük təhlükə adlandırıb.Maskın süni intellektlə bağlı fikirləri mübahisələrə səbəb olub vəYan Lekunkimi ekspertlər tərəfindən tənqid edilib.Nəticə etibarilə,CNBC-yə görə, Maska süni intellekt tədqiqat cəmiyyəti tərəfindən "həmişə müsbət baxılmır".HəttaMark Zukerberqdə bu məsələdə Mask ilə toqquşdu, Zukerberq onun xəbərdarlıqlarını "olduqca məsuliyyətsiz" adlandırdı.Maskın insanların kompüter simulyasiyasında yaşadığına dair iddiaları da tənqid edilib.
2021-ci ilin dekabrındavirtual reallıq(VR) ilə idarə olunanmetakainathaqqında fikrini bildirən Mask, "məcburi bir metakainat vəziyyəti görə bilmədiyini" dedi və daha sonra qeyd etdi ki, "Məncə, metakainatda yox olmaqdan çox uzağıq. Bu, sadəcə olaraq, bir növ cızıq-söz kimi səslənir."
Şirkətlərinin müxtəlif nəqliyyat sahələrində fəaliyyət göstərməsinə baxmayaraq, Maskictimai nəqliyyatıtənqid etmişdir.Bu mövqeelitizmadlandırılır, çünki ictimai nəqliyyat növləri bütün insanlara xidmət göstərir, halbuki avtomobillər yalnız sahibi və ya icarəyə götürə bilən və idarə edə bilən şəxslər tərəfindən istifadə edilə bilər.
2017-ci ilin dekabrındaKaliforniyanınLonq-Biçşəhərində Neyron Məlumatların Emalı Sistemləri Konfransı çərçivəsində keçirilən Tesla tədbirində ictimai nəqliyyat və şəhərlərin genişlənməsi ilə bağlı auditoriya sualına cavab olaraq Mask qeyd etdi:
Onun şərhləri həm nəqliyyat, həm də şəhərsalma üzrə ekspertlərin geniş tənqidinə səbəb olub və onlar qeyd ediblər ki,sıx şəhər ərazilərindəictimai nəqliyyat daha qənaətcildir, daha çox enerjiyə qənaət edir və şəxsi avtomobillərdən daha az yer tələb edir.
Mask 2020-ci ilin avqustundaMisir piramidalarınıyadplanetlilərin tikdiyini iddia edən saxtakonspirasiya nəzəriyyəsinitəbliğ etdi.MisirinBeynəlxalq Əməkdaşlıq naziriRania Əl-Maşatbu iddialara cavab olaraq Maskı ölkəyə dəvət edərək, tikinti ilə bağlı əlavə dəlillərə baxmasını xahiş etdi. Misir arxeoloquZahi HavassMaskın iddialarını rədd edərək, bunu "tam hallüsinasiya" adlandırıb. Mask daha sonraBBC-nin məqaləsini tvit edərək, "Bu BBC məqaləsi bunun necə edildiyi barədə ağlabatan xülasə təqdim edib." dedi.
Bəşəriyyətin "sadəcə fizika"dan ibarət olmadığını, "bir növtaleninmövcud olduğuna" inanıb-inanmadığını soruşduqda Mask belə cavab verdi:
"Elm və dinin birgə mövcud ola biləcəyini düşünürsən?" sualına Mask "Yəqin ki, yox" cavabını vermişdir.
SpaceX-inDragonkapsulunun 2020-ci ildəMeksika körfəzinəuğurla enməsi ilə bağlı Mask, "Bilirsiniz, mən çox dindar deyiləm, amma bunun üçün dua etdim" demişdir.
2021-ci ilin dekabrında xristian mühafizəkar satirik saytıThe Babylon Beeilə müsahibədə Mask, "Mənİsanınmüdafiə etdiyi prinsiplərlə razıyam. İsanın təlimlərində böyük bir hikmət var və mən bu təlimlərlə razıyam." demişdir.
Mask ilk həyat yoldaşı, kanadalı yazıçıCastin Vilsonilə Kuins Universitetində oxuyarkən tanış olub, 2000-ci ildə ailə həyatı qurmuşdur.O, 2000-ci ildə Cənubi Afrikada tətildə olarkənmalyariyayayoluxmuş və az qala ölürmüş.2002-ci ildə ilk övladları olan Nevada Aleksander Mask, 10 həftəlik olarkən qəfil körpə ölümü sindromundan (SIDS) öldü. Ölümdən sonra cütlüksüni mayalandırmadan(IVF) istifadə etmək qərarına gəldi.Əkizlər Xavier və Qriffin 2004-cü ilin aprelində, ardınca 2006-cı ildə isə Kai, Sakson və Damian üçəmləri dünyaya gəldi.Cütlük 2008-ci ildə boşanıb və beş oğlunun qəyyumluğunu paylaşmışdır.
2008-ci ildə Mask ingilis aktrisasıTalula Rayliilə münasibətə başladı və 2010-cu ilin sentyabrında cütlükŞotlandiyanınDornok-Katedralqəsəbəsində evləndi.Mask 2012-ci ildə Raylidən ayrıldığını açıqladı.2013-cü ildə Mask və Rayli yenidən evləndilər. Mask 2014-cü ilin dekabrında Raylidən ikinci boşanma ərizəsi verdi, lakin ərizəni geri götürdü.İkinci boşanma 2016-cı ildə bitdi.Mask daha sonra 2017-ci ildə bir neçə ayAmber Hördilə münasibətə başladı;onun Hördü 2012-ci ildən bəri izlədiyi bildirildi.Mask daha sonraConni Depptərəfindən hələ Hörd ilə evli ikən münasibətdə olmaqda tənqid edildi.Mask və Hörd hər ikisi münasibəti inkar etdilər.
2018-ci ilin may ayında Mask və kanadalı musiqiçiQrimesgörüşdüklərini açıqladılar.Qrimes 2020-ci ilin may ayında oğullarını dünyaya gətirdi.Musk və Qrimesə görə, onun adı "X Æ A-12" idi; lakin müasir ingilis əlifbasında olmayan simvolları ehtiva etdiyi üçün ad Kaliforniya qaydalarını pozmuş olurdubuna görə də"X Æ A-Xii"olaraq dəyişdirildi. Bu, daha çox çaşqınlıq yaratdı, çünki Æ müasir ingilis əlifbasında hərf deyil.Uşağa sonda "X AE A-XII" Mask adı verildi, ilk ad olaraq "X", ikinci ad olaraq "AE A-XII" və soyad olaraq "Mask".Mask 2021-ci ilin sentyabrında "yarı ayrıldığı" xəbərini təsdiqlədi; 2021-ci ilin dekabrındaTime-a verdiyi müsahibədə isə subay olduğunu dedi.Qrimes 2022-ci ilin mart ayında Mask ilə münasibəti haqqında "Yəqin ki, mən onu sevgilim adlandırardım, amma biz çox axıcıyıq" dedi. O, daha sonra Y ləqəbli Eks Dark Siderael Mask adlı ilk qızının daşıyıcı ana (surroqat) vasitəsilə 2021-ci ilin dekabrında doğulduğunu açıqladı.Həmin ayın sonunda Qrimes tvit ilə Maskdan yenidən ayrıldığını və "amma o, mənim ən yaxşı dostum və həyatımın sevgisidir" sözlərini paylaşdı.
2000-ci illərin əvvəlindən 2020-ci ilin sonuna qədər Mask həm Tesla, həm də SpaceX-in qurulduğu və mərkəzinin hələ də yerləşdiyiKaliforniyadayaşayırdı.Mask 2020-ci ildəTexasaköçdü.
Mask 2021-ci ilin may ayındaCanlı şənbə gecəsiverilişindəasperger sindromuolduğunu bildirdi.
Mask ailəsiCənubi AfrikavəKanadamənşəliABŞ-də məşhur bir ailədir. Ailə üzvləri əyləncə və iş dünyasında seçilir, onlardan biri də İlon Maskdır.
MaskDəmir adam 2(2010),Niyə O?(2016)vəQara geyimli adamlar: Beynəlxalq(2019) filmlərində rol almışdır.Çəkildiyi teleseriallara isəSimpsonlar("Yerə düşən Mask", 2015),Böyük partlayış nəzəriyyəsi("Platonik permutasiya", 2015),Cənubi Park("Yalnız üzvlər", 2016),Rik və Morti("Krevkus Morti üzərində ekipaj", 2019)vəCanlı şənbə gecəsi(2021) aiddir.O, həmçininYox olma yarışı(2015) vəLo və Behold(2016) sənədli seriallarına müsahibə verib.
İlon MaskSouth China Morning Post(SCMP)-ə görə Çində nəşriyyat, restoran, tekstil və dizayn daxil olmaqla çoxlu məhsul üçün ingilis dilində adını və ya Çin dilində transliterasiyasını istifadə edən qeydiyyatdan keçmiş ticarət nişanına sahib 270-dən çox müxtəlif şirkət ilə "ticarət nişanı fenomeni" oldu.
Mask 2018-ci ildəLondon Kral Cəmiyyətinin(FRS) üzvü seçildi.O, 2015-ci ildəYel Universitetindəmühəndislik və texnologiya üzrə fəxri doktor adı aldıvəIEE-nin fəxri üzvü seçildi.Falcon raketlərinin inkişafına verdiyi töhfələrə görə 2008-ci ildəAmerika Aeronavtika və Astronavtika İnstitututərəfindən Corc Lov Nəqliyyat mükafatı,2010-cu ildəBeynəlxalq Aviasiya Federasiyasıtərəfindən Qızıl Kosmik medalvə 2012-ci ildəKral Aeronavtika Cəmiyyətitərəfindən Qızıl medalla təltif olundu.MaskTime 100siyahısına 2010,2013,2018,və 2021-ci illərdədaxil edilmişdir. O, həmçininTimejurnalı tərəfindən 2021-ci ildə "İlin adamı" seçilmişdir.Time-ın baş redaktoruEdvard Felsentalyazır ki, "İlin adamı təsir göstəricisidir və çox az adam Yerdəki və Yerdən kənardakı həyata Maskdan daha çox təsir göstərmişdir".Mask 2022-ci ildəABŞ Milli Mühəndislik Akademiyasınınüzvü seçildi.