Yozef Qabçik

Yozef Qabçik(slovak.Jozef Gabčík;7 aprel1912,Poluvsie,Macarıstan krallığı,Avstriya-Macarıstan–18 iyun1942) —İkinci Dünya müharibəsiillərindəÇexoslovakiyaordusunun rotmistrı,Antropoid əməliyyatınıniştirakçısı. Əməliyyat zamanıBohemiya və MoraviyanınnasistrəhbəriReynhard Heydrixməhv edilib. Çexoslovakiya Sosialist Respublikasının Milli Qəhrəmanı. Milliyyətislovakidi.
Yozef Qabçik 1918-ci ildə yaranmışÇexoslovakiyanıntərkibinə daxil olanAvstriya-Macarıstan imperiyasınınSlovakiyahissəsində anadan olub. Atası Frantişek işləmək üçünABŞvəArgentinayagedən fəhlə, anası Mariya (qız soyadı Barankova) isə evdar qadın idi. Yosefin 2 qardaşı və bir bacısı var idi.
Raetsk-Teplice şəhərində məktəbi bitirdikdən sonra o, Çexiyanın Vltavou üzərində Kosteleç kəndində yerli dəmirçi Y.Kunikin ailəsində yaşamış, 1932-ci ilə qədər burada dəmirçilik və metal işləmə ixtisasları üzrə təhsil almışdır. 1927-ci il məktəb məlumatlarına görə, o, həm də qonşu Kovarjov kəndində ikiillik ticarət məktəbində oxuyub.
1932-ci il oktyabrın 1-də Koşitsedəki 14-cü piyada alayında hərbi xidmətə başladı. O, Preşovdakı zabitlər məktəbini çox yaxşı nəticələrlə bitirib. O, komandir (kiçik çavuş) rütbəsi almış, 1934-cü ildə hərbi xidməti başa vurduqdan sonra onu öz istəyi ilə müddətdən artıq xidmət edən yarımzabit kimi orduda saxlayıblar. Bu zaman o, çatar (çavuş) rütbəsi almışdır.
1937-ci ildə hərbi müqaviləsini başa vuraraq Zilinadakı hərbi qaz istehsalı zavodundadövlət qulluqçusuolur. Qaz boğulmasına məruz qaldığı qəzadan sonra xidmət yeri Trençindəki anbara dəyişdirildi. 1939-cu ilə qədər orada işləmişdir.
Çexoslovakiyanın faşist işğalı zamanı, alman ordusunun hərbi anbarları ələ keçirməmişdən əvvəl Yozef gəmi konteynerlərini zədələmişdi. Həbs təhlükəsini nəzərə alaraq, 4 iyun 1939-cu ildəPolşailə sərhədi qanunsuz keçərəkKrakovşəhərində Çexoslovakiya hərbi birləşməsinə qoşuldu. Burada o, çexYan Kubişlətanış olur. 1939-cu ilin iyulunda Malye Bronovitsi düşərgəsində qısamüddətli xidmətdən sonra onlar birlikdə Fransaya yola düşürlər. Burdan isə Fransnın koloniyası olanƏlcəzairəgedirlər. Burda onlar avqustun 2-də Fransa Xarici Legionuna daxil olurlar. Yozef Qabçik Kolom Beşar və Sidi Bel Abbes qarnizonlarında 1-ci təlim alayında xidmətə başlayır. O orada olandaİkinci Dünya müharibəsibaşlayır. YozefFransayaAqd şəhərinə göndərilir. Burada o, Çexoslovakiya Ordusunun 1-ci Piyada Alayının pulemyot tağımının komandir müavini kimi xidmət edir. 29 dekabr 1939-cu ildə Fransada Çexoslovakiya ordusunun çatar (çavuş) rütbəsini alır. Qabçik Fransa uğrunda gedən döyüşlərdə iştirak edir.
1940-cı il iyulun 12-də Fransız qoşunlarınınməğlubiyyətindənsonra o,Böyük Britaniyayatəxliyə edilmiş və burada sürgündə olan Çexoslovakiya prezidenti Edvard Beneşin təşkil etdiyi xaricdəki Çexoslovakiya hərbi qüvvələrinə qoşulmuşdur. 1941-ci ilin martında rotmistrların qısa kursunu bitirdikdən sonra rotmistr rütbəsi aldı (gizirlər Çexoslovakiya ordusunda zabitlər sırasına aid idi).
1940-cı ilin dekabrından Yozef xüsusi təyinatlıların təlimi üçün kurslara daxil oldu. 1941-ci il avqustun 15-dən dekabrın 27-dək Kubiş xüsusi təyinatlıların kurslarını keçərək özünümüdafiə üsullarını öyrənir, avtomobil və partlayıcı maddələrlə davranmağı öyrənirdi. Yan Kubişlə birlikdə Britaniyanın Xüsusi Əməliyyatlar İdarəsinə müraciət etdilər. Hər ikisi Frantişek Moravecin ümumi rəhbərliyi altında 2-ci Çexoslovakiya kəşfiyyat şöbəsi tərəfindən hazırlananAntropoid Əməliyyatıüçün seçildilər.
Yozef Qabçik 1941-ci il dekabrın 29-da saxta sənədlərlə almanlar tərəfindən işğal olunmuş Çexiya ərazisinə endi. Qabçikin də iştirak etdiyi xüsusi əməliyyatın məqsədi almanlar tərəfindən işğal olunmuş Çexiya ərazisində yaradılmışBohemiya və Moraviya protektoratınınrəhbəriReynhard Heydrixinməhv edilməsi oldu.
Heydrixin həyatına sui-qəsd Edvard Beneşin Çexoslovakiyanın “sürgündə olan hökumət”i tərəfindən Britaniya "Xüsusi Əməliyyatlar İdarəsinin" iştirakı ilə planlaşdırılmışdı və "Müqavimətin" nüfuzunu artırmağa yönəldilmişdi. Eyni zamanda, almanların cəza tədbirləri qaçılmaz idi, lakin güman edilirdi ki, onlar da öz növbəsində əhalinin işğalçılara qarşı müqavimətini artıracaq."Antropoid" adlanan əməliyyatın birbaşa icraçıları ingilislər tərəfindən hazırlanan agentləri Yozef Qabçik vəYan Kubişoldu.
Qabçik və silahdaşları Çexoslovakiyaya hava yolu ilə gəldilər. Lakin pilot xətası ucbatından Yan mərkəzi Bohemiyanın Neqvizdı kəndi yaxınlığında deyil, 100 kilometr aralıda, Eypovitsə (oradan Pilsenə çox da uzaq deyildi) eniş etdi.Yan adamları ilə əlaqə saxlamağa və Heydrixi məhv etməyə çalışmaq üçün Pilsendə məskunlaşmalı oldu.
Bəzi digər paraşütçülər "Kennonberri" əməliyyatında iştirak etdilər, bu müddət ərzində PilsendəReyxinəsas simalarından olan Heydrixi məhv etməyə cəhd edildi. Diversiya baş tutsa da onlar məqsədinə çatmadı.
27 may 1942-ci ildə Yozef Qabçik Yan Kubişlə  birlikdə Kobylisski döngəsində Liben yaxınlığında Heydrixi gözləyirdi.Yozef və Yan tapançalarla silahlanmışdılar. Bundan əlavə, Yan ingilis istehsalı 73 qumbarasına, Yosef isə STEN MK FF 209 avtomat silahına sahib idi. Heydrx saat 10:32-də üstü açıq avtomobildə döngəni dönərkən (cangüdənlər olmadan, yalnız bir sürücü ilə hərəkət etməyi üstün tuturdu) Qabçik Heydrixi güllə-baran etməyə çalışdı, lakin avtomat silahının çaxmağı ilişib qaldığından atəş aça bilmədi.Heydrix sürücüyə maşını saxlamağı əmr etdi və xidməti silahını çıxartdı.Kubiş vaxtında gəlib çatdı. Belə ki, o Heydrixin maşınına tərəf qumbara atdı. Amma düz atmadığından qumbara maşının sağ arxa təkəri arxasında partladı. Qabırğası qırılan və dalağı partlayan Heydrix (dalağına bir metal parçası və avtomobil oturacağının döşəməsinin bir parçası sancılmışdı) maşından düşdü, lakin çox keçmədən yerə sərildi. Sui-qəsd hadisəsi baş verən vaxt oradan keçən çex polisinin yük maşını tərəfindən Reynhard Bulovka hospitalına çatdırıldı.Günorta saatlarında Heydrix əməliyyat olundu. Cərrah onun zədələnmiş dalağını çıxardı.Mayın 27-də Himmlerin şəxsi həkimi Karl Qebhard hospitala gəldi. O, xəstəyə böyük dozada morfin təyin etdi.İyunun 3-də səhər saatlarında Heyrixin vəziyyətinin yaxşılaşması barədə məlumat gəldi, amma günorta saatlarında o, komaya düşdü və ertəsi gün öldü. Ölümün səbəbi kimi "septik orqan çatışmazlığı" qeyd edildi.1972-ci ildə ölüm səbəbi "anemik şok" göstərildi. Son diaqnoz bu günə qədər hələ də qoyulmayıb.
Britaniya agentlərinin gizlədikləri yer (Çexiya və Slovakiya Pravoslav KilsəsininPraqadakı Kiril və Mefodiy kafedral kilsəsi), müqavimət hərəkatının iştirakçısı paraşütçü Karel Çurdanın xəyanəti nəticəsindəGestapoyaməlum oldu.İyunun 18-də kilsəyə basqın oldu. 
İyunun 18-də almanlar kilsəni mühasirəyə aldılar və hücuma keçdilər. Müdafiəçilər bir neçə saat müdafiə olundular. 7 çexoslovak - Yozef Qabçik, Yaroslav Şvars, Yan Hrubi, Yozef Valçik, Adolf Opalka, Yozef Bublik, Yan Kubiş bir neçə yüzSS,Gestapovə polisə qarşı döyüşdü.
Döyüş zamanı Adolf Opalka və Yosef Bublik ilə birlikdə Yan kilsədə keşişə ayrılmış yerdən atəş açırdı. Düşmən qumbarasının partlamasından sonra ağır yaralanan Kubiş huşunu itirərək, digər altı desantçı kimi intihar edə bilmədi. Xəstəxanaya gedən yolda əsir Yan özünə gəlmədən qanaxma nəticəsində öldü.Vəziyyət ümidsiz olanda (almanlar yanğınsöndürənlərin köməyi ilə kilsənin zirzəmisini su ilə doldurmağa başladılar və döyüş sursatları tükəndi) ağır yaralı Kubisdən başqa kilsənin bütün müdafiəçiləri intihar etdi.
Daha sonra kafedral kilsənin bütün keşişləri, Praqa Qorazd yepiskopu və Çex Pravoslav Kilsəsinin digər ruhaniləri güllələndilər. Çex Pravoslav Kilsəsinin özü isə qadağan olundu.
Yeddi paraşütçünün hamısının cəsədi yarılma və şəxsiyyətinin müəyyən edilməsi üçün Almaniya Məhkəmə Tibb İnstitutuna aparıldı. Desantçılar Dyablicadakı kütləvi məzarlıqda dəfn edildilər.