Etnik milliyətçilik

Etnik millətçilikvə yamikro millətçilik, milli kimliyi yaradan,mədəniyyət,tarixvə məqsəd birliyi kimi hakim mədəni ünsürlərin yaratdığımilli biz şüruyerinə,etnik birlikkimibizşürunu mənimsəyən etnosentrikmillətçiliknövüdür.Hakim mədəniyyətin də bir etnik qrup kimi düşünülməsi lazım olduğu fikrini müdafiə edir. Azlıq mədəniyyətlərinin inkarı və asimiliyasiyası etnik millətçilik hisslərinin inkişafında mühüm bir təsir kimi qəbul edilir..Özünü sosial bağlarla və ortaq mədəniyyətlə tərif edən, bütünləşdirici təbiətə sahib olan kültürəl millətçilikdən ayrılır.
Millət dövlətstrukturunun həyati əhəmiyyətli ünsürlərindən biri ölkə sərhədləri içində tək millimədəniyyətinvar olmasıdır.Ulus dövlətlərdəhakim millimədəniyyətinxaricində qalanlar dəstəklənməz və eyni zamanda da məcburi şəkildə ortadan qaldırılmazlar. Milli mədəniyyət ilə qaynaşmazlıq halında ötəkiləşənmədəniyyətləranamillətdənqopmağa qədər gedə bilərlər.Ernest Gellnerəgörə mərkəzi rejimdən başqalaşanmədəniyyətləriniki seçimi vardir: assimiliyasiya və ya özmillətçiliyiniyaratmaq. Çoz etnik azlıqlarda daha çox qarşımıza çıxan assimiliyasiyadır ancaq getdikcə bəzilərimilli dövlətdaxilində hüquqi bir haqq qazanma mübarizəsinə qoşulmaqdadır. Tək mədəniyyətlimilli dövlətlərdəbir azınlıq mədəniyyəti hakim milli mədəniyyəti rədd edərsə ayrı birmillətolma istəyini ortaya qoyar.ŞotlandiyavəKataloniyanümunəsinə qarşıBasknümunəsində olduğu kimi, əgər tarixdə ayrı birdövlətvar olmayıbsa bölücü tələblərin hüquqiliyi etnik, mədəni və yadilfərqliliklərinə dayadılır.
Bölücü tələblər keçərli səbəblərə dayadılarsa belə ana ölkənin yeni birmilli dövlətəbölünməsiylə dünyadakı real etnik və mədəni bölümləməni əks etdirən bir həllə nail olunmaz.Milli dövlətlərinsiyasi sərhədlərinin tərsinə sosial qruplarınki nizamsızdır.Mədəniyyətvədilsabit deyil.Mədəniyyətlər,dillər,dinlər,məzhəblərdəyişkən bir struktursa olduğu haldamilli dövlətlərinqəti və dəyişməz sərhədləri elə deyil.Bu mədəni sərhədlər sabit olsa belə bu bölümləmələri hüquqi bir qavram içində ifadə edə bilməsi münkünsüzdür. İnsanlar etnik baxımından, danışılandilvələhcələrə,mədəniyyətvədinlərəgörə müntəzəm bölümlənmiş bölgələrə ayrılmış hissələr halında yaşamırlar.Yer kürəsindəkiheç bir sərhədmədəniyyət, inanc və var olan kimlikləri əks etdirmir. Hər hansı bir bölümləmə cəhdi daim hər hansı bir kütləni də bölünənlər içində buraxır. ƏgərBask bölgələrinəmüstəqillik verilmiş olsaydı belə, bu bölgələrdə yaqşayan xeyli saydafransızcavəispancadanışanlar narahat olacaqdı."Qəti sərhədlər" fəlsəfəsinin faciəvi nəticələri köhnəYuqoslaviyadameydana gələn hadisələrdə görülmüşdür. Radıkal-fanatikmikro millətçilərinhər biri özmilli dövlətlərinivə ya öz ölkələrini tələb etdilər. Əslində istəklərinə uyğun bölümləmələr torpaq üzərində heç olmamışdı.Mikro millətçiradikalların özlərinə cizdikləri sərhədlərin nəticəsi həmin torpaqlarda yaşayan yerli əhalinin köçürülməsi və ya qovulması idi.Yuqoslaviyadabaş verən bu hadisələr tək belə hal deyildir.Bask bölgəsiEuskadidəETAözBask ölkəsiuğrunda hələ dəİspaniyayaqarşı döyüşməkdədir.Şimali İrlandiyadaikimədəniyyətillərlə savaşdı.FransanınKorsikavəBretan bölgəsindəseparatçılarFransayaqarşı keçən 30 il boyunca mübarizə etdi.
Etniz azlığın tərifiniCon Milton Yingerbelə vermişdir:
Bu üç bənd qruplarda və fərdlərdə dəyişkənlik göstərir. Bundan başqa bu 3 bəndin birləşməsi şəxsdən şəxsə fərqli dəyərləndirildiyindən sabit deyil dəyişkəndir.