กุเดทามะ

กุเดทามะ(ญี่ปุ่น:ぐでたま;โรมาจิ:Gudetama;ทับศัพท์: กูเดตามะ) เป็นตัวละครการ์ตูนในปี พ.ศ. 2556 สร้างโดยบริษัทซานริโอประเทศญี่ปุ่นตัวละครเป็นมานุษยรูปนิยมของไข่แดงผู้มีอุปนิสัยหลักคือขี้เกียจและเศร้าสร้อยชื่อ "กุเดทามะ" มาจากคำภาษาญี่ปุ่น "กูเดกูเดะ"(ぐでぐで,gudegude)ที่มีความหมายว่า "ขี้เกียจ" และ "ทามาโงะ"(たまご,tamago)ที่มีความหมายว่า "ไข่"กุเดทามะสร้างสรรค์โดย Amy นักออกแบบของซานริโอ ซึ่งมีชื่อจริงว่า เอมิ นางาชิมะ(永嶋 瑛美,Nagashima Emi)
เดิมกลุ่มเป้าหมายเจาะตลาดวัยก่อนวัยรุ่นวัยรุ่น และผู้ใหญ่ที่เกี่ยวข้องความรู้สึกของกุเดทามะเกี่ยวกับความยากลำบากในการเอาตัวรอดในสังคมยุคปัจจุบันด้วยเหตุนี้กลุ่มเป้าหมายจึงขยายไปถึงคนรุ่นมิลเลนเนียลด้วยในปี พ.ศ. 2562 กุเดทามะเป็นตัวละครที่ทำกำไรมากที่สุดเป็นอันดับสามของซานริโอกุเดทามะปรากฏในซีรีส์แอนิเมชันช่วงเช้าทางช่องทีบีเอสของญี่ปุ่นตั้งแต่ปี พ.ศ. 2557 ถึง พ.ศ. 2563 และปรากฏในซีรีส์ของเน็ตฟลิกซ์ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2565มีการสร้างวิดีโอเกมและหนังสือการ์ตูนที่อิงจากตัวละครกุเดทามะ เครื่องบินและรถไฟได้รับการตกแต่งในธีมกุเดทามะ และร้านอาหารก็มีบริการเมนูไข่ในธีมกุเดทามะ ตัวละครยังได้ปรากฏบนสินค้าหลากหลายประเภท เช่น เครื่องแต่งกาย เครื่องเขียน และของเล่น
กุเดทามะถูกสร้างสรรค์ขึ้นในปี พ.ศ. 2556 โดย Amy หรือเอมิ นางาชิมะ(永嶋 瑛美,Nagashima Emi)นักออกแบบอายุ 26 ปี (ในเวลานั้น) ของซานริโอการสร้างสรรค์กุเดทามะได้แรงบันดาลใจจากจากไข่ที่ Amy เตรียมจะใช้ทำอาหารเย็นหลังการทำงานตลอดทั้งวัน Amy เห็นว่าไข่แดงดูน่ารักเพราะท่าทางขี้เซาของมันและรู้สึกว่าไข่แดงดูเหมือนคนรุ่นเยาว์ในยุคนี้ที่รู้สึกว่าชีวิตน่าเบื่อหน่าย เธอจึงออกแบบตัวละครไข่และสร้างบุคลิกให้ดึงดูดคนยุคมิลเลนเนียล
ในปี พ.ศ. 2556 กุเดทามะเข้าร่วมในการแข่งขันเกี่ยวกับอาหารที่จัดขึ้นโดยซานริโอ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้กับนักออกแบบและทดสอบตัวละครใหม่กุเดทามะได้อันดับสองในการแข่งขัน โดยผู้ชนะเลิศคือเนื้อปลาแซลมอนผู้ร่าเริงชื่อคิริมิจังแม้ว่าในตอนแรกกุเดทามะจะได้รับความนิยมน้อยกว่าคิริมิจัง แต่ภายหลังก็มีแฟน ๆ เพิ่มขึ้นและขึ้นมามีมูลค่าทางการตลาดสูงกว่าตัวละครปลาแซลมอน
ชื่อ "กุเดทามะ" มีที่มาจากคำสองคำ คำแรกคือเสียงสือความว่า  "กูเดกูเดะ"(ぐでぐで,gudegude)ซึ่งใช้สื่อถึงความรู้สึกเกียจคร้านและขาดพลังงาน คำที่สองคือคำภาษาญี่ปุ่น "ทามาโงะ"(たまご,tamago)ที่มีความหมายว่า "ไข่"ดังนั้นชื่อ "กุเดทามะ" จึงแปลได้ว่า "ไข่ขี้เกียจ"
ซีรีส์แอนิเมชันกุเดทามะเปิดตัวครั้งแรกในปี พ.ศ. 2557 ในรายการโทรทัศน์จของช่องทีบีเอสทีวีชื่ออาซะจัง!(あさチャン!)ช่วงข่าวครอบครัวยามเช้าแต่ละตอนของซีรีส์กุเดทามะมีความยาวเพียงประมาณหนึ่งนาที และในปี พ.ศ. 2560 ซีรีส์กุเดทามะมีจำนวนตอนเกือบ 1,000 ตอน
ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2565 บัญชีทวิตเตอร์ของกุเดทามะอย่างเป็นทางการโดยซานริโอมีผู้ติดตาม 1.029 ล้านคน ถือเป็นตัวละครที่มีผู้ติดตามมากที่สุดในบรรดาตัวละครซานริโอทั้งหมด.ในปี พ.ศ. 2562 กุเดทามะเป็นตัวละครที่ทำกำไรได้มากที่สุดเป็นอันดับสามของซานริโอ รองจากเฮลโลคิตตีและมายเมโลดี้
กุเดทามะเป็นไข่แดงของไข่ดิบที่มีสีเหลืองเข้ม มีหัวแต่ไม่มีคอ ลำตัวมีแขนขาแต่ไม่มีนิ้วมือหรือนิ้วเท้า ดวงตาถูกวาดเหมือนวงรีสองวง ท่าทางเฉื่อยชา มีปากมีลิ้นแต่ไม่มีฟันที่ชัดเจน อาหารโปรดคือโชยุและเป็นหนึ่งในไม่กี่อย่างที่ช่วยกระตุ้นกุเดทามะได้มักเป็นปรากฏในท่านอนบนไข่ขาวที่ใช้ต่างเตียง และใช้เบคอนต่างผ้าห่ม นอกจากนี้ยังมีภาพอื่น ๆ อีกมากมายเกี่ยวกับกุเดทามะที่สอดคล้องกับวิธีการปรุงไข่แบบต่าง ๆตัวละครปรากฏเช่นไข่ที่ยังไม่ได้ปอกเปลือกไข่คนไข่ดาวไข่ต้มไข่สไลซ์ แซนวิชสลัดไข่ไข่เบเนดิกต์คัสตาร์ดมายองเนสไข่เยี่ยวม้าและขนมอบที่ทำจากไข่
ปัจจัยด้านวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับกระแสความนิยมของกุเดทามะสามารถสรุปได้เป็น 2 ประเภท คือวัฒนธรรมคิโมะ-คาวาอี และวัฒนธรรมอาหารของญี่ปุ่นวัฒนธรรมทั้งสองนี้สามารถอธิบายถึงแนวโน้มที่ไม่หยุดยั้งของกุเดทามะและเหตุผลที่อยู่เบื้องหลังความนิยมได้
กุเดทามะแตกต่างจากตัวละครที่น่ารักและมองโลกในแง่ดีอื่น ๆ ในวัฒนธรรมคาวาอีของญี่ปุ่น เนื่องจากกุเดทามะมีแง่มุมที่แย่จึงถูกจัดให้อยู่ในประเภทคิโมะ-คาวาอี (ซึ่งแปลว่า "น่ารักน่าขยะแขยง" หรือ "น่ารักน่าขนลุก")ความคิโมะ-คาวาอีของกุเดทามะแสดงออกผ่านความหดหู่ใจซึ่งทำให้มันบ่นเกี่ยวกับชีวิตที่ลำบากของมันอยู่ตลอดเวลา
การที่กุเดทามะพูดค้านสิ่งต่าง ๆ ต่อหลายสิ่งหลายอย่างในชีวิตทำให้กุเดทามะกลายเป็นที่นิยมอย่างไม่เคยมีมาก่อนในหมู่ชาวญี่ปุ่นที่น่าจะอดทนและขยันหมั่นเพียร  มีผู้ให้ความเห็นว่าความนิยมของกุเดทามะสามารถตีความได้ว่าเป็นสัญญาณของความไม่สนใจต่องานของคนยุคมิลเลนเนียล และยังอาจจะถึงบ่งบอกถึงอาการของภาวะซึมเศร้านักแปลชื่อแมตต์ อัลต์แสดงความคิดเห็นว่า "มาสคอตเช่นกุเดทามะเป็นวิธีที่เหมาะในการแสดงตัวตนมากกว่าแค่พูดหรือพิมพ์แสดงอารมณ์ออกมา"
วัฒนธรรมประชานิยมของญี่ปุ่นก่อนหน้านี้มีตัวละครที่เกี่ยวกับอาหาร เช่นอันปังแมนซูเปอร์ฮีโร่ถั่วแดง กับซีรีส์แอนิเมชันที่มีตัวละครต่าง ๆ ที่ทำจากไข่
โดยทั่วไปแล้ว ไข่ในประเทศญี่ปุ่นมีเสียงสะท้อนทางสังคมที่หลากหลาย เอมิ นางาชิมะ ผู้ออกแบบกุเดทามะ กล่าวว่าต้นกำเนิดของตัวละครนี้มาจากอาหารเช้าของพนักงานชาวญี่ปุ่นคือทามาโงกาเกโงฮัง(ไข่ดิบราดบนข้าวขาว) เป็นที่ถกเถียงกันว่าไข่มีศักยภาพเชิงสัญลักษณ์และเชิงเปรียบเทียบมากมายในแง่ของพนักงานยุคมิลเลนเนียลจึงเป็นแรงบันดาลใจในการสร้างสรรค์ตัวละครไข่ กุเดทามะเป็นเพียงไข่แดง ไม่ใช่ไข่ทั้งฟอง บ่งบอกถึงลักษณะการจ้างงานแบบเลือกสรรและการประเมินค่าแบบทุนนิยม ซึ่งเรียกร้องสิ่งที่ดีที่สุดจากผู้คนและทิ้งส่วนที่เหลือไป คนในสังคมปัจจุบันถูกประเมินค่าด้วยสิ่งที่พวกเขาสามารถอุทิศตนให้สังคมได้เฉกเช่นไข่ ดังนั้นกุเดทามะจึงแฝงเสียงสะท้อนทางสังคมและได้รับความนิยมอย่างสูง
ซีรีส์แอนิเมชันขนาดสั้นของกุเดทามะออกอากาศทางช่องทีบีเอส (Tokyo Broadcasting System) ของญี่ปุ่นระหว่างปี พ.ศ. 2557 ถึง พ.ศ. 2563ออกอากาศทุกวันโดยเป็นส่วนหนึ่งของรายการข่าวครอบครัวยามเช้าอาซะจัง!(あさチャン!,Asa Chan!,แปลว่า"โอกาสยามเช้า!")แต่ละตอนยังมีเกมที่ชื่อว่า "Gudetama Chance!" ซึ่งให้ผู้ชมใช้รีโมตคอนโทรลเพื่อชิงรางวัล แต่ละตอนและส่วนเกมจะใช้เวลาเพียงหนึ่งนาทีเท่านั้นในปี พ.ศ. 2562 มีมากกว่า 1,200 ตอน
ซีรีส์เป็นเรื่องราวของกุเดทามะและตัวละครมนุษย์ที่ปรากฏซ้ำ หนึ่งในตัวละครดังกล่าวคือ คุณนิเซทามะ(ニセたまさん,Nisetamasan, แปลว่า "ไข่ปลอม")ชายหนุ่มที่สวมชุดสีเหลืองคล้ายกับชุดเซ็นไตแต่เปิดใบหน้า คล้ายกับกุเดทามะที่มีรูปร่างเหมือนมนุษย์ ช่วงสั้น ๆ ของซีรีส์จบลงด้วยเพลงประจำตัวของกุเดทามะและการเต้นรำสไตล์ร่วมสมัยที่แสดงโดยคุณนิเซทามะ
ซีรีส์โทรทัศน์ผ่านสัญญาณต่อเนื่องไลฟ์แอ็กชันผสมคอมพิวเตอร์แอนิเมชันชื่อเรื่องว่ากุเดทามะ ไข่ขี้เกียจผจญภัย(ญี่ปุ่น:ぐでたま ～母をたずねてどんくらい～;โรมาจิ:Gudetama: Haha o Tazunete Don Kurai) ผลิตโดยสตูดิโอโอแอลเอ็มกำกับโดยโมโตนาริ ซากากิบาระ กำกับโดยโยอิจิ คาโต และแต่งดนตรีประกอบโดยโคจิ เอ็นโด ปล่อยฉายทั่วโลกทางเน็ตฟลิกซ์ในวันที่ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2565 มีทั้งหมด 10 ตอนเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับการผจญภัยของกุเดทามะและตัวละครลูกไก่ชื่อชากิปิโยะในการเดินทางข้ามประเทศญี่ปุ่นเพื่อตามหาแม่ชุนซูเกะ ทาเกอูจิรับหน้าให้เสียงพากย์ตัวละครไข่ที่แตกต่างกัน 24 ตัวละครในซีรีส์รวมถึงกุเดทามะ ส่วนชากิปิโยะให้เสียงพากย์โดยเซรัง ฟูกูชิมะ เพลงประกอบซีรีส์ร้องโดยยูโกะ ฮาระจากวงSouthern All Starsในรูปแบบพากย์ไทย ตัวละครไข่ต่าง ๆ รวมถึงกุเดทามะให้เสียงพากย์โดยคมสรร รัตนากรบดีชากิปิโยะให้เสียงพากย์โดยสิษฐารัตน์ ปี่ทอง
วงอัลเตอร์เนทีฟร็อกThey Might Be Giantsสร้างสรรค์เพลงที่ชื่อว่า "Gudetama's Busy Days".
มีวิดีโอเกมญี่ปุ่นสองเกมเกี่ยวกับกุเดทามะบนเครื่องเล่นนินเท็นโด 3ดีเอสวางจำหน่ายในปี พ.ศ. 2558 และ พ.ศ. 2559 และทามากตจิในธีมกุเดทามะในปี พ.ศ. 2560
Gudetama Tap!เป็นเกมมือถือที่เปิดตัวในปี พ.ศ. 2562 เป็นเกมเล่นฆ่าเวลาหรือเกมสะสมเกมนี้เล่นง่ายแต่ใช้เวลารอนาน เกมนี้เกี่ยวกับการใช้สูตรอาหารต่าง ๆ ปรุงกุเดทามะประเภทต่าง ๆ เป็นหลัก สูตรอาหารที่ต้องใช้เวลารอนานหลายชั่วโมงสามารถปรุงกุเดทามะที่หายากได้ และผู้เล่นมีเป้าหมายที่จะรวบรวมกุเดทามะทุกชนิดเท่าที่จะทำได้
ในปี พ.ศ. 2562 เซ็นโตซาซึ่งเป็นเกาะนอกชายฝั่งแผ่นดินใหญ่ของสิงคโปร์ได้รับตุ๊กตากุเดทามะเป่าลมมากกว่า 800 ตัว ซึ่งใช้ในการเฉลิมฉลอง Sentosa Funset ประจำปี
เดิมกุเดทามะมีกลุ่มเป้าหมายคือผู้ชมวัยก่อนวัยรุ่นแต่ภายหลังได้ขยายตลาดไปถึงคนรุ่นมิลเลนเนียลด้วย มีการส่งออกในหลายประเทศ เช่นจีนสิงคโปร์สหราชอาณาจักรและเกาหลีใต้ภายในสองปีหลังการเปิดตัวกุเดทามะ ซานริโกได้ส่งออกสินค้าในธีมกุเดทามะในประเทศญี่ปุ่นเกือบ 2,000 ชนิด ตั้งแต่ดินสอไปถึงกระเป๋าเดินทาง
ในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2559EVA Airได้เปิดตัวเครื่องบินธีมของซานริโอใหม่ในธีมกุเดทามะ เป็นเครื่องบินแอร์บัส A321-200ที่จุผู้โดยสารได้ 184 ที่นั่ง โดยแบ่งเป็นชั้นธุรกิจ 8 ที่นั่ง และชั้นประหยัด 176 ที่นั่ง บินระหว่างไต้หวันและโตเกียว หมอนและเก้าอี้วาดเป็นรูปกุเดทามะพร้อมแว่นกันแดดในมือ แสดงถึงบรรยากาศยามว่างของการเดินทาง
ในปี พ.ศ. 2559 แบรนด์เครื่องสำอางเกาหลีชื่อ Holika Holika สร้างสรรค์ชุดเครื่องสำอางในธีมกุเดทามะ มีสินค้าทั้งหมด 11 รายการในชุด ซึ่งมีหน้าของกุเดทามะอยู่บนผลิตภัณฑ์กุเดทามะและตัวละครของซานริโออื่น ๆ ยังได้ปรากฏบนผลิตภัณฑ์บำรุงผิวของ Creme Shop
มีร้านอาหารธีมกุเดทามะในประเทศญี่ปุ่นจีนสิงคโปร์และในกรุงลอนดอนร้านอาหารตกแต่งด้วยภาพกุเดทามะ บริการเมนูไข่ต่าง ๆ ที่มีใบหน้าของกุเดทามะให้กับลูกค้า ในปี พ.ศ. 2557Village VanguardDiner Lumine Machida ได้เปิดคาเฟ่ธีมกุเดทามะในเวลาจำกัด โดยบริการเค้ก เบอร์เกอร์ พุดดิ้ง และอื่น ๆ ตามธีม
ในปี พ.ศ. 2559 โชริวราเม็งได้สร้างรายการอาหารพิเศษจำกัดจำนวนที่ปรุงขึ้นเพื่อให้ดูเหมือนตัวละครจากซีรีส์กุเดทามะ ใบหน้าของกุเดทามะถูกวาดบนขนมปังเบอร์เกอร์และอาหารส่วนใหญ่มีไข่เป็นส่วนประกอบ
ในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2559 แบรนด์ Stayreal ของไต้หวันร่วมกับกุเดทามะ และออกรายการเสื้อยืด หมวกแก๊ป ถ้วย หน้ากาก และผลิตภัณฑ์อื่น ๆ ในจำนวนจำกัด
ในเดือนเมษายน พง.ศ. 2562 Stayreal ร่วมงานกับกุเดทามะเป็นครั้งที่สอง โดยเพิ่มแบรนด์ผู้หญิง Rockcoco ความร่วมมือเน้นที่หัวข้อ “Lazy is the new busy” (ความขี้เกียจคือความวุ่นใหม่)
ยูนิโคล่ร่วมกับซานริโอออกสินค้าอย่างเสื้อยืดกุเดทามะ
Anwar Carrots ออกสินค้าจากความร่วมมือของกุเดทามะ เช่น กระเป๋าคาดเอว หมวก และเสื้อเชิ้ต
ในปี พ.ศ. 2561รถไฟเซบุสร้างรถไฟในธีมกุเดทามะรถไฟขบวนนี้แล่นไปตามสายเซบุชินจูกุและสายเซบุไฮจิมะตั้งแต่กลางเดือนสิงหาคมถึงพฤศจิกายน จากนั้นจึงแล่นไปตามสายเซบุอิเกบูกูโระจนถึงสิ้นเดือนธันวาคม พ.ศ. 2561 รถไฟทั้งขบวนทาสีเหลือง โดยมีใบหน้าของกุเดทามะด้านหน้าและด้านหลัง ภายในรถไฟมีการติดตั้งกุเดทามะขนาดใหญ่ที่ด้านข้างของที่นั่งและเหนือชั้นวาง