Braziliya yaponları

Braziliya yaponları(yap.日系ブラジル人, nipo-brasileiro;port.nipo-brasileiro) —Cənubi Amerikaqitəsində yerləşənBraziliyadaməskunlaşmışyaponəsilli əhali.Braziliyada2,000,000 nəfərə yaxın yapon əsilli vətəndaşın yaşadığı təxmin edilir. Bu rəqəm ölkə əhalisinin 1 % təşkil edir. İlk yapon icması1908-ci ildəBraziliyayagəlib.Bu günYaponiyadansonra ən çox yaponların yaşadığı ikinci ölkəBraziliyadır.
XIX əsrin sonları XX əsrin əvvəllərindəqəhvəBraziliyanınəsas ixrac məhsulu hesab olunurdu. XIX əsrdə fermerlər özplantasiyalarındaəsasənAfrikadanolan qara dərililərin əməyindən istifadə edirdilər.1850-ci ildə ölkədə qul əməyindən istifadənin qadağan edilməsindən sonra bu üsul aradan qalxdı. Quldarlığın qadağan edilməsi plantatorları çətin vəziyyətə salmaqla yanaşı, ümumi məhsuldarlığın aşağı düşməsinə də səbəb olurdu. Mülk sahibləriAvropadansahələrdə çalışmaq üçün işçi cəlb etməyin yollarını axtarmağa başladılar. Bu axtarışlar dövlətin daxili,ağlaşdırmaqsiyasəti ilə də oxşarlıq təşkil edirdi. Həmin dövrdə rəsmilərafroamerikalılarınkütləvi artımının qarşısının almağın yeganə yolu kimi Avropadan əhalənin ölkəyə gətirilməsində görürdülər.
Hökumət və plantatorlarAvropadayaşayan minlərlə fermerə yeni bir ölkədə yaşamaq təklifi ilə çıxış etdilər. Təklif on minlərlə avropalı, xüsusi iləkənd təsərrüfatıilə məşğul olan italyanlar tərəfindən böyük həyəcanla qarşılandı.İlk vaxtlar böyük ümidlərlə ölkəyə gələn italyanlar zamanla ağır şərtlər altında işləməyə məcbur edildilər.Afroamerikalılarabənzər şərtlər altında işlədilən, yaşayış və qida üçün münbit şəraitlə təmin edilməyən bir çox italyanın bir digər problemiplantasiyasahiblərinin tələb etdikləri yüksək məhsuldarlıq tələbi idi. Yaranmış problemlərdən sonraİtaliya1902-ci ildə parlamentdəBraziliyayamiqrasiyanı məhdudlaşdıranDecree Prinettiadlı qanun layihəsini qəbul etdi.
Bu dövrlərYaponiyadafeodalizmsisteminin sona çatmasıkənd təsərrüfatıilə məşğul olan təbəqənin yoxsullaşmasına səbəb olmuşdu. İnsanlar daha yaxşı şərtlər altında yaşamaq və işləmək ümüdləri ilə açıq miqrasiya siyəsti yürüdən ölkələrə üz tutmağa çalışırdılar.1930-cu illərdəYaponiyadasənayeləşmə sürətlə davam etsə də, orta təbəqənin başqa bir ölkəyə miqrasiya etmək imkanları çox məhdud vəziyyətdə idi. Bu illərdəAmerika Birləşmiş Ştatlarıağ olmayan insanlarınŞimali Amerikaqitəsinə miqrasiya etməsinə müxtəlif əngəllər yaratmağa davam edirdi. Yaradılan əngəllərin əsas şərtlərindən biri miqrasiya edən insanların cəmiyyətə inteqrasiya etmək cəhdlərinin neytrallaşdırılmasından ibarət idi.
ABŞ-da1924-cü ildə qəbul edilənİmmiqrasiya Aktındayaponlar xüsusi şəkildə hədəf qrup kimi göstərilmişdi.İmmiqrasiya AktınagörəAmerika Birləşmiş Ştatlarıamiqrasiya edən insanların sayı1890-cı ildə keçirilmiş siyahıyaalınmadakı nəticənin 2% həddini keçməməli idi. Eyni zamanda həyətə keçirilənAğ Avstraliya siyasətiağdərili olmayan şəxslərinAvstraliyayaimmiqrasiya etməsini məhdudlaşdırırdı.
1907-ci ildəYaponiyavəBraziliyaarasındayaponlarınBraziliyayaimmiqrasiya edə bilmələrinə imkan verən müqavilə imzalandı. İlk yapon immiqrant qrupu1908-ci ildəKasato Marugəmisi ilə ölkəyə gəldilər. 790 nəfərdən ibarət olan ilk qrup əsasən fermerlərdən ibarət idi.Kobeşəhərindən hərəkət edən qrupunmarşrutxəttiCənubi Afrika RespublikasıərazisindənÜmid burnunukeçib,Braziliyaistiqamətində hərəkət etmək idi.Gələn yaponların əksəriyyəti qəhvə plantasiyalarında işləməyə başladılar.
İtalyanların Braziliyaya immiqrasiya etməyə marağının itməsi və qəhvə plantasiyalarında işçi qüvvəsinə ehtiyacın artması yaponların ölkəyə gəlməsi üçün yeni imkanlar yaradırdı.1908-ci ildən etibarən yapon immiqrantlar daha böyük qruplar şəklində gəmilərlə Braziliya limanlarına yan almağa başladılar.
İlk yeddi ildə, 3.434 yapon ailəsi (14.983 fərd) Braziliya immiqrasiya etdi.Birinci Dünya müharibəsininbaşlaması və Yaponiyanın müharibədə tərəf kimi iştirak etməsi Braziliyaya köç edən yaponların sayında demoqrafik partlayışa səbəb oldu.1917-1940-ci illər aralığında 164 min yapon öz ölkəsindən daha yaxşı iş və həyat arzuları ilə Braziliyaya üz tutdu. Yaponların üz tutduğu bölgələrdən ən əsasıSan-Pauluidi. Ölkəyə gələn immiqrantların 75% məhz bu şəhərə üz tuturdu.San-Paulunundigər ştatlara nəzərən daha çox üstünlük əldə etməsinin səbəbi isə tütün və qəhvə plantasiyaların burada daha yaxşı işlər təklif etməsində idi.
Braziliyayailk dəfə gələn yapon immiqrantların ilkin məqsədi ölkə də pul qazanıb öz vətənlərinə geri qayıtmaq idi. Bununla yanaşı,sürətli varlanmaqhəvəsi imkansız görünürdü. İmmiqrantlara ödənilən az maaşın əvəzində ağır iş saatları olan işdə işlədilməsi yaponlara vəd edilən münasibət deyildi. Eyni zamanda immiqrantların torpaq sahibləri ilə yaşadıqları problemlər və çox zaman hökumətin torpaq sahiblərinin tərəfində dayanması vəziyyəti daha da çətinləşdirmişdir.
Braziliyalıtorpaq sahiblərində hələ də quldarlıq təfəkkürü hakim idi.Əmək hüquqununimmiqrantlara tam formada şamil edilməməsi ölkəyə gələn yaponların daha ağır şərtlər altında işləməyə məcbur edirdi. Qəhvə plantasiyalarında çalışan yapon immiqrantların vəziyyəti daha ağır olmuşdur. Belə ki, daha çox gəlir əldə etmək məqsədi ilə fasiləsiz işlədilməyə məcbur edilən və etiraz edənlərin fiziki şiddətə məruz qaldığı qəhvə plantasiyaları bəzi yapon immiqrantların intihar etməsi ilə nəticələnmişdir. İntiharla yanaşı geniş yayılmış bir digər metodyonigeqaçış forması idi.Yonigeformasına əsasən plantasiyalarda işlədilən yaponlar gecə ilə qaçır və bir daha həmin ərazilərə geri dönmürdülər.
Dil, din, qidalanma, iqlim və həyat tərzi ölkəyə gələn yaponların əsilmədəniyyət şokuyaşamalarına səbəb olmuşdur. Bəzi yaponlar bu qədər müxtəliflik faktorlarına və ağır əmək rejiminə görəYaponiyayageri qayıtmağa çalısada, plantasiyasa sahibləri immiqrantları dövlətlər arası imzalanan müqavilələrə və torpaq sahibləri ilə işçilər arasında imzalanmış müqavilələrə əməl etməyə çağırırdı.
The New York Timesqəzetinin1908-ci ilin1 noyabrtarixli sayındaBraziliyadayapon immiqrantlara qarşı göstərilən münasibət səbəbindən iki dövlət arasındakı münasibətlərin heç də yaxşı olmadığı yazılmışdır.Braziliyadadünyaya gələn yapon uşaqlar yaponlar tərəfindən yaradılmış məktəblərdə təhsil almağa başladılar.
Ölkədə doğulan yeni nəsilin bir çox fərdi sadəcəyapon diliniöyrənərək, həyatları boyu icmanın yaşadığı ərazilərdə yaşadılar. İllər ötdükcə yaponlar arasında torpaq sahibi olanların sayında da artım yaşandı. Əsasən kiçik ferma təsərrüfatı yaradan yaponlar burada çiyələk, çay və düyü əkməyə başladılar. Yeni doğulan uşaqların cəmi 6% müxtəlif irqlərdən gələn insanların övladları idi. Braziliya yaponları XX əsrin əvvəllərində nadir hallarda yapon bir şəxsin, qeyri millətdən biri ilə ailə həyatı qurmasına icazə verirdilər.
1921-ci ilin28 iyultarixində nümayəndələr palatasının iki üzvü Andrade Bezerra və Sinsinato Braga 1. maddənin icazə verdiyi qanun layihəsinin təklif etdi. Qanun layihəsinə görə qaradərili şəxslərin ölkəyə immiqrasiya etməsi qadağan olunurdu.1923-cü ilin22 oktyabrındanümayəndə Fidel Reis qaradərili şəxslərin ölkəyə girişinin qadağan edilməsi məsələsinə baxılmasını tələb etdi. Təklifdə ölkəyə gələn yeni qaradərili immiqrantlar, ümumi immiqrantların 5%-dən çox olmamalı idi. Yapon immiqrantlar üçün də ümumi rəqəmin 5% göstəricisi tətbiq edilmişdi.
İkinci dünya müharibəsindənbir necə il öncə prezident Qetulio Varqas ölkəyə gələn immiqrantların zorlaassimilyasiyaedilməsi prosesini başlatdı.1934-cü ilinkonstitusiyasıassimilyasiyaprosesinin sürətlənməsinə əlavə imkanlar yaratmışdı. Belə ki,konstitusiyaimmiqrantların bir bölgədə kütləvi məskunlaşmasını, seçmə və seçilmə hüququnu məhdudlaşdırırdı. Qanunlardan ən çox təsirlənən alman, italyan, yəhudi və yapon immiqrantların ailələri olmuşdular.
Hökumətin apardığı əsas siyasətportuqal dilindədanışan braziliyalıların ölkədəki üstünlüyünü təmin etməkdən ibarət idi. Qaradərililərin və immiqrantlarınassimilyasiyaedilməsi, onların öz dillərindən daha çox dövlətin rəsmi dilində danışmağa məcbur edilməsi əsas siyasətin istiqamətlərindən biri idi. Bu baxımdan italyan, yəhudi və yaponların etnik icmaları üzərində daha çox iş aparılması qərara alındı.Braziliyadavahid xalqyaradılması düşüncəsi immiqrantların ciddi narazılığı ilə qarşılanırdı.İkinci dünya müharibəsiningedişatındaBraziliyailəYaponiyaarasındakı münasibətlər tamamilə kəsildi.YaponiyamüharibəyəNasist Almaniyasıtərəfindən qoşulması ölkədə yaşayan yaponların diskriminasiyaya məruz qalmasına səbəb oldu.
Yapon dilindənəşr edilən qəzetlər vəyapon dilindətəhsil verən təhsilmüəssisələribağlandı.Portuqal diliyaponlaratəhsildə istifadə edilmək üçün yeganə seçim kimi təklif edildi.Almanvəitalyanicmalarıda gəldikləri ölkələrin müharibədki mövqeyi səbəbindən müxtəlif məhdudiyyətlərlə qarşılaşdı. Həmin icmalara məxsus qəzetlər tam şəkildə bağlanmasa da, müxtəlif qadağalarla qarşılaşdılar.1939-cu ildəEstrada de Ferro Noroeste do Brasiltəşkilatının araşdırmasına əsasən ölkədə yaşayan yaponların 87.7%-i gündəlik yapon dilində nəşr edilən qəzetləri oxuyurdu. Bu rəqəmBraziliyakimi savadsızlığın geniş yayılmış bir ölkədə yüksək rəqəm hesab olunmalıdır.
Artıq yaponlar hökumətin ağlaşdırma vəassimilyasiyasiyasətində arzulanmaz qrup kimi təsvir olunmağa başlanmışdı. Vəziyyət1942-ci ilinavqustayındaBraziliyanınYaponiyaya qarşı rəsmi müharibəyə qoşulmasından sonra daha da dramatikləşmişdir.Braziliyadayaşayan yaponların yaşadığı bölgələri icazəsiz tərk etmək qadağan edildi. Yaponiyadan gələ biləcək kodlaşdırılmış qısa dalğaların qarşısının alınması üçün ölkədə olan 200-dən çox yapon dilli məktəb tamamilə bağlandı və yaponlara məxsus radio-texniki vasitələrin hamısı dövlət tərəfindən müsadirə edildi.
Həmin dövrdə yeni-yeni yaradılmaqda olan yapon kapitallı şirkətlərin əmlakları rəsmilər tərəfindən müsadirə edilirdi. Qadağaları arasında yapon torpaq sahiblərinin öz mülklərində motorlu nəqiliyyat vasitələrindən (taksi olsa belə) istifadə edilməsi və avtobus, yük maşını istifadəsi də vardı. Qonşular arasındakı mübahisələr, borc məsələləri və hətta uşaqlar arasındakı davalar səbəbi iləmilli təhlükəsizliyə qarşı fəaliyyətlərbaşlığı ilə yaponlara qarşı bir çox anonim şikayət məktubları yazılmışdı.  Braziliya yaponlarının təşkil etdiyi mədəni tədbirlərin bir çoxu beləşübhəli fəaliyyətsəbəbi ilə qadağan edildi və tədbir iştirakçılarının arasında həbs edilmə halları baş verdi.
1943-cü ilin10 iyultarixində təxminən 10 min nəfərə yaxın alman və yapon Santos şəhərindəki evlərindən və iş mərkəzlərindən çıxarılaraq Braziliyanın sahil bölgələrinə göndərilmişdir. Polis immiqrantlara heç bir xəbərdarlıq etməkdən hərəkət etdiyindən bir çox şəxs bu təqibdən xilas ola bilmədi. Şəhərdən çıxarılan insanların 90%-i yaponlardan ibarət idi. Ölkənin şimalında yerləşənParaştatının ərazisindəkiTomé-Açubölgəsində qırmızı bibər təsərrüfatı ilə məşğul olan yaponların yaşayışı həbs düşərgəsindəkindən fərqlənmirdi. DönəminBraziliyanınABŞ-dakı səfiri Karlos Martinas Pereriya Souza ölkəsində yaşayan yaponların toplama düşərgələrində cəmləşdirilməsi siyasətini müdafiə edirdi.
1946-cı ildə məclis tərəfindən keçirilən növbəti iclasda yaponların ölkəyə gəlişinin qadağan edən qanun layihəsi müzakirəyə çıxarıldı və cəmi 1 səs çoxluğu ilə qəbul edilmədi.İkinci dünya müharibəsininbaşa çatması, Yaponiyanın müharibədə məğlub olması Braziliya yaponlarının gələcəyə daha ümidlə baxmağa imkan yaradırdı. Dövlətin immiqrantlara olan münasibətinin dəyişməsi üçün isə hələ uzun müddət zamanın keçməsi tələb olunurdu. Hökumətin yaponlara qarşı aparmış olduğu diskriminasiya vəassimilyasiyasiyasəti tam şəkildə baş tutmadı. Braziliya yaponları, xüsusi ilə müharibə dövründə bir çox məhrumiyyətlərə məruz qalsalar da, öz dillərini və adət-ənənələrini qorumağı bacardılar.
Şimali AmerikavəCənubi Amerikayaimmiqrasiya etmişyaponlardörd nəsildən ibarətdir. Bu nəsillər yapon mədəniyyətindəbirinci nəsil(isseyi),ikinci nəsil(niseyi),üçüncü nəsil(sansayi)vədördüncü nəsil(yonseyi)olaraq adlandırılır.2008-ci ilin rəsmi məlumatlarına görə(sansayi)olaraq adlandırılanüçüncü nəsilölkədəki yapon icmasının 41.33% təşkil edir.Birinci nəsildənolanların faiz göstəricisi 12.51%,ikinci nəsildənolanların 30.85% və sonuncudördüncü nəsildənolanların isə 12.95% nisbətindədir.
XX əsrin sonların və XXI əsrin əvvəllərindən etibarən  Braziliya yaponları arasında qeyri yaponlarla evlilik halları çoxalmaqdadır. Ölkəyə gəldikləri ilk zamanlardan etibarən qapalı həyat yaşamağa üstünlük verən yaponlar başqa millətlərdən olan insanlarla ailə həyatının qurulmasına müsbət baxmırdı. XX əsrin ortalarında qeyri-yaponlarla evlilik hallarına nadir hallarda rast gəlinməsi bu faktı bir daha sübut edir. Braziliya yaponları ölkə əhalisinin 1.0%-ni təşkil etməkdir və bu göstərici təxmini 2.0 milyon nəfərə yaxındır.
Bu göstərici iləBraziliyaYaponiyadansonra ən çox yaponların yaşadığı ikinci ölkə hesab olunur. Qarışıq nikahların ilk kütləvi hal aldığı ştatlarSan-PauluvəParanaolmuşdur. Braziliya yaponları arasında etnik müxtəlifliyin artması səbəbindənxalis yapon köklərindənuzaqlaşmaq meyilləri görülməkdədir.Soy-köklərinə bağlılıqbirinci nəsildə(isseyi)61 % həddində olmuşdursa, sonuncudördüncü nəsildə(yonseyi)6% təşkil edir.
Braziliya yaponlarının dilə olan münasibətini nəsillərə uyğun bölmək mümkündür.Birinci nəsilolaraq adlandırılan yaponlar daha çoxyapon dilindənistifadə etməklə,Braziliyanınrəsmi dili olanportuqal diliniöyrətməkdə çətinlik çəkmişdilər.Multilinqualizmanlayışı isəikinci nəsilinnümayəndələrinə tam şəkildə şamil edilə bilər. Zaman ötdükcəBraziliyadadünyaya gələn yaponlar arasında dil bariyeri aradan qalxmağa başladı.Sansayiolaraq adlandırılan üçüncü nəsilin nümayəndələriyapon diliilə yanaşıportuqal dilinədə tam formada hakim idilər.Yaponların Braziliyaya immiqrasiya etməmişdən əvvəl öz ölkələrində portuqal dilini öyrəndikləri məlumdur.
Bu məqsədlə Yaponiyada müxtəlif kurslar təşkil edilmiş və kurslara cəlb edilən yaponlara əsasən Braziliyada onları gözləyən həyat, ölkənin mədəniyyəti və adət-ənənələri haqqında müxtəlif məlumatlar verilmişdir. İlk nəsildən olan yaponlar arasında keçirilmiş rəy soğrusuna əsasənbirinci nəsilin(isseyi) 26.8% Braziliyaya gələrəkənportuqal diliilə bağlı ümumi anlayışlara malik idilər. İmmiqrantlara keçirilən dərslər arasında Braziliya tarixi də xüsusi önəmə sahib olmuşdur.Birinci nəsilin(isseyi) üzvləriBraziliyayagəldikləri ilk illərdə icma daxilində və ailədə sadəcəyapon dilindənistifadə edirdilər.
2003-cü ilin məlumatına əsasən isə yaponların üstünlük təşkil etdikləri Aliançada məişət və icma daxili yapon dilindən istifadənin göstəricisi 58.5 %, Fukuokada isə 33.3% təşkil etmişdir. Zaman keçdikdə portuqal dili Braziliya yaponlarının məişətinə daxil olmuş və bir müddətdən sonra yapon dilini üstələmişdir. İcma daxilindəyapon dilininqorunmasına xüsusi önəm verilir. Gənc nəsilin daha çox portuqal dilinə üstünlük verməsinə baxmayaraq, məktəbə qədər tədris müəssisələrində, məktəblərdə yapon dili tədris olunur və dilin qorunmasının vacibliyi gənc nəsilə çatdırılır.
Ölkədə yaşayan yapon gənclik,yapon dilindənəsasən baba və nənələri ilə ünsiyyət yaradarkən istifadə edir. Bütün bunlara baxmayaraq Braziliya yaponları arasında yapon dilindən ümumiyyətlə anlayışı olmayan çox məhdud sayda insan vardır. Həmin insanlarda əsasən qarışıq nikahlardan dünyaya gələn insanlar və yapon icmalarının kompakt yaşamadığı bölgələrdə yaşayan yaponlardır. Braziliya yaponları tərəfindən istifadə edilən dil, standart yapon dilindən fərqlənir. Həmin dil daha çoxportuqal dilindəntəsirlənərək,yapon dilininyeni bir axımını formalaşdırmışdır.
Braziliya yaponlarının əsas ardıcılı olduqları dinşintoizmvəbuddizmdir.Roma-Katolik kilsəsininBraziliyadaüstünlük təşkil etməsi və qarışıq nikahların çoxalması, icma daxilində katolik məhzəbinin də genişlənməsinə səbəb olmuşdur. Günümüzdə Braziliya yaponlarının 60%-iRoma-Katolik kilsəsinəmənsubdur. Yerdə qalan hissə isə ənənəvi yapon inanclarına inanırlar.
Braziliya yaponlarının ştatlar üzrə yayılma coğrafiyası və artımlarla bağlı məlumlatları ölkənin rəsmi qurumu olanBraziliya Coğrafiya və Statistika İnstitutumüntəzəm formada elan edir. Qurumun2000-ci ilə aid məlumatına əsasənBraziliyada70,932Yaponiyadaanadan olmuş immiqrant yaşamaqdadır.1970-ci ildə bu rəqəm 158,087 həddində olmuşdur.
Yaponiyadadoğulan immiqrantların ən kompakt yaşadığı ərazi 51,445 nəfər olmaqlaSan-Pauluştatının payına düşür. Böyük şəhərlərdə yaşayan immiqrantlar əsasən 60 yaşın üzərində olan insanlardır. Yaş ortalamasının çox olmasının əsas səbəbi XX əsrin ortalarından etibarən köç dalğasının kəsilməsidir.Braziliya Coğrafiya və Statistika İnstitututərəfindən 2000-ci ildə nəşr edilən yapon diasporu ilə bağlı kitabda, Braziliyada yaşayan bütün yaponların sayı 1,405,685 olaraq göstərilmişdir.
BraziliyavəYaponiyadadoğulmasından aslı olmayaraq, Braziliya yaponlarının 49.3%San-Pauluştatında yaşamaqdadır. Bu faiz göstəricisinə əsasən bu ştatın ərazisində 693,495 nəfər yapon əsilli şəxs yaşayır. İkinci sırada 143,588 nəfərləParanaştatı qərarlaşmışdır. İcmanın az məskunlaşdığı ştatlarda belə zamanla ciddi artımlar müşahidə olunmuşdur.
Məsələn1960-cı ildəBaiyaştatında 532 nəfər etnik yapon yaşayırdısa,2000-ci illərdə bu rəqəm 78,449 həddində olmuşdur. Bu göstərici ilə ştat əhalisinin 0.6% yaponlardan ibarətdir.Şimal regionuolaraq adlandırılan bölgə də1960-cı ildə 2,341 yapon yaşamaqda idi.
Qarışıq nikahların çoxalması, bəzi icma üzvlərinin daha yaxşı həyat səviyyəsi səbəbindən ölkəni tərk etməsi və Yaponiyadan gələcək yeni immiqrant dalğasının kəsilməsi səbəbindən  Braziliya yaponlarının sayında azalma müşahidə edilir.
1980-ci illərdəYaponiyanıniqtisadi vəziyyəti yaxşılaşmağa və stabilləşməyə doğru gedirdi. 80-ci illərdəYaponiyadaiqtisadi vəziyyətiBraziliyadandaha yaxşı olması səbəbindən Braziliya yaponlarından bir qrupuYaponiyayagedərək müxtəlif sahələrdə işləməyə başladılar. Braziliya yaponlarının yenidən öz tarixi ölkələrinə qayıtması, yeni bir etnik formasiyanın yaranmasına səbəb olmuşdur. Həmin formasiyaDekasegiolaraq adlandırılır.1990-cı ildəYaponiyahökumətiBraziliyayaköç etmişyaponlarıntarixi vətənlərinə daha rahat şəkildə gəliş-gedişini təmin etmək üçün qanun layihəsi hazırladı.
Bu dövrlərdəYaponiyadaPakistan,Banqladeş,ÇinvəTaylanddanxeyli sayda qanunsuz immiqrantların yaşaması Braziliya yaponlarının geri dönüşündə bəzi çətinliklər yaratmaqda idi.
YaponlarBraziliyayagəldikləri ilk vaxtlardan etibarən öz dillərini unutmamaq və yerli millətlərin tərkibindəassimilyasiyaolmamaq üçün öz mətbuat orqanlarını yaratmağa çalışırdılar.Braziliyadayapon dilindəfəaliyyətə başlamış ilk qəzet1916-cı ildə yayımlanmağa başlananNambeiqəzeti olmuşdur. İmmiqrantların sayının artması müxtəlif mövzularda gündəlik, həftəlik və aylıq mətbuat orqanlarının yaranmasına təkan verirdi.1933-cü ildə Braziliya yaponlarının 90% gündəlik həyatlarında icma ilə bağlı məlumatların əks olunduğuqəzetvəjurnallarıoxumaqda idi.İkinci dünya müharibəsinəqədərBraziliyadayaponlarla bağlı 20 dövri, 15 jurnal və 5 qəzet nəşr edilməkdə idi.
BraziliyavəYaponiyanınİkinci dünya müharibəsindəqarş cəbhələrdə olması səbəbindən sözügedən mətbuat orqanlarının hamısı qapadılmışdır.Bu günSan-Pauluşəhərindəyapon dilindəiki qəzet -San-Paulu ShimbunvəNikkey Shimbunçap edilir.San-Paulu Shimbunqəzetinin əsası1946-cı ildə,Nikkey Shimbunqəzetinin əsası isə1998-ci ildə qoyulmuşdur.Nikkey ShimbunqəzetininJornal Nippakadlıportuqal dilindəəlavəsi də mövcuddur.
Braziliyadamüxtəlif təyinatlı icma ilə bağlı peşə və orta məktəblər mövcuddur. (yap.Nihonjin gakkō) olaraq adlandırılan beynəlxalq məktəblər şəbəkəsinin bir çox bölməsi ölkənin müxtəlif şəhərlərində yerləşir.Rio-de-Janeyroşəhərində yerləşən vəYaponiyatəhsil sisteminə uyğunlaşdırılmış (port.Associação Civil de Divulgação Cultural e Educacional Japonesa do Rio de Janeiro) məktəbi1971-ci ildə yaradılmışdır. Orta məktəblərlə yanaşı yapon dilini və mədəniyyətini tədris edən həftəsonu məktəbləridə mövcuddur.
2003-cü ilin məlumatına əsasən ölkənin cənub ştatlarında yüzdən çox yapon təmayüllü həftəsonu məktəbi fəaliyyət göstərməkdədir. Tədris müəssisələrində direktor vəzifəsini adətən qadınlar icra etməkdədir.Yaponiya Təhsil Nazirliyi Braziliyada yapon təmayüllü təhsillə məşğul olan orta və həftəsonu məktəbləri ilə daima koordinasiya əlaqəsindədir.Kuritibaştatında yerləşən (port.Escola Suplementar Japonesa Curitiba) məktəbi Yaponiya Təhsil Nazirliyi tərəfindən rəsmən tanınmışdır.
Braziliyadayapon təmayüllü ilk təhsil müəssisəsi1915-ci ildə yaradılmışTaishoməktəbi olmuşdur.Ölkədə yaponların sayının artması yeni məktəblərin açılmasını zəruri edirdi.1932-ci ildəSan-Pauluştatında yaşayan on mindən çox yapon uşağın təhsil aldığı iki yüzdən çox tədris mərkəzi fəaliyyət göstərirdi.
1938-ci ildə yapon məktəblərinin sayı altı yüzə çatdırılmışdı.1970-ci ildəBraziliyatəhsil sistemində 400 yapon müəllimi, 22 min şagird və 350-dən çox orta məktəb fəaliyyət göstərməkdə idi.
1992-ci ilin məlumatına əsasən 319 dil kursu yapon dilinin tədrisi ilə məşğul olmuşdur. Dil kurslarında əsasən tədrisin portuqal dilində aparıldığı məktəblərdə təhsil alan yapon şagirdlər iştirak edirdi.1992-ci ilin məlumatlarına görə 18 mindən çox şagirdin dərsdən sonra dil kurslarında iştirak etdirdi. 18 min şagirddən 10,050 qız, 8,732 nəfəri oğlanlardan ibarət idi.
San-Pauluştatından sonra ən çox yapon dilli təhsil müəssisələrinə sahib olan ikinci bölgə Parana ştatıdır. Burada 54 yapon təmayüllü orta məktəb fəaliyyət göstərməkdədir. Braziliya yaponlarının ölkədə yaratmış olduğu təhsil şəbəkəsi Braziliyada yerli olmayan etnik toplumlar tərəfindən yaradılmış ən böyük təhsil sistemi olmuşdur. 1980-ci ilin göstəricilərinə əsasən hər 60 şagirdə, 2 müəllim düşməkdə idi.