Dəmir adam (film, 2008)

Dəmir adam(ing.Iron Man) —Marvel Comicstərəfindən yaradılmışeyniadlı personajdanbəhs edən və2008-ci ildə çəkilən Marvel Studios istehsalı super qəhrəman və fantastika filmi."Dəmir adam"filmi Marvel Kinematoqrafiya Kainatının ilk filmidir. FilminrejissoruCon Favro, ssenaristləri Mark Ferqu, Havk Ostbi, Art Markum və Mett Holloveydır. Filmin baş rollarındaRobert Dauni,Terrens Hovard,Ceff Brices, Şon Toub vəQvinet Peltrouçıxış edir. Filmdə məşhur iş adamı və mühəndisToni StarkınDəmir adamzirehinihazırlaması vəDəmir adamadını alaraq superqəhrəman olmasından bəhs olunur.
Filmin çəkilməsi məsələsi1990-cı ildən başlayaraq müxtəlif vaxtlardaUniversal Pictures,20th Century FoxvəNew Line Cinematərəfindən gündəmə gətirilib.2006-cı ildə Marvel StudiosDəmir adamhaqqında filmin çəkilməsi hüquqlarına sahib olub. Marvel Studios filmin istehsalı ilə məşğul olub,Paramount Picturesisə filmin distribütori olub. Filmin rejissoru Con Favro seçilib. O, filmin yetərincə naturalist alınması və filmiNyu Yorkdaçəkilən bir çox super qəhrəman filmindən fərqləndirmək üçün əsas çəkiliş yeri kimiABŞ-nin şərq sahillərini deyil,Kaliforniyanıseçib. Filmdə oynayan aktyorlar öz xüsusi dialoqları yaratmaqda azad idilər, çünki hazırlıq işlərində əsas diqqət süjetə vəhekayəyəyönəlmişdi. Filmdə istifadə olunankauçukvəmetalDəmir adamzirehləriStenli Vinston kompaniyası tərəfindən hazırlanıb vəzirehindaha effektli görsənməsi üçün CGI kompüter qrafikindən istifadə olunub.
"Dəmir adam"filminin premyerası2008-ci ilin14 aprelindəAvstraliyanınSidney şəhərində baş tutub.2 may2008-ci ildə isə kinoteatrlarda film göstərilməyə başlayıb. Film tənqidçilərdən müsbət rəy alıb. Filmin büdcəsi 140 $ABŞ dollarıolsa da, əldə olunan gəlir 585 $ABŞ dollarıolub.Robert Dauniisə oynadığıToni Starkrolu ilə böyük diqqət toplamışdır. Amerika Film İnsitututu"Dəmir adam"filmini2008-ci ilin ən yaxşı 10 filmindən biri kimi göstərib. Filmin davam filmləri olan"Dəmir adam 2"7 may2010-cu ildə,"Dəmir adam 3"3 may2013-cü ildə ekrana buraxılıb.
Dahi, milyoner, pleyboy və atasından Stark Industries şirkətinin idarəsini alanToni Starkdostu leytenant-polkovnik Ceyms Rouds ilə birlikdə düzəltdiyi"İerixon"raketlərini nümayiş etdirmək üçünƏfqanıstanasəyahət edir.Əfqanıstandaçölün ortasından keçərkən terrorçular onun da olduğunəqliyyatkarvanına hücum edirlər vəToniöz şirkətinin istehsalı olan raketlərin biri tərəfindən yaralanır. On Halqa adlı bu terrorçu qruplaşmaToniniələ keçirib birmağarayaaparırlar. Onunla birlikdə mağarada dustaq olan alim Yinsen onun ürəyinə doğru irəliləyənşrapnelparçalarını dayandırmaq üçün sinəsinə elektromaqnit mexanizm yerləşdirir. On Halqanın lideri RazaToni Starkaonlara"İerixon"raketini düzəldəcəyi halda azadlıq təklif edir.Tonivə Yinsen bu təklifi qəbul edir, amma Razanın sözünün üstündə durmayacağını bilirlər.
Starkvə Yinsen gizli şəkildə qaçmaq planı qururlar.Starkhəbsxanadanqaçmaq üçündəmirzirehhazırlamaq qərarına gəlir. Əvvəlcə özü üçün yeni reaktor hazırlayır. Zireh demək olar ki, hazır olduğu bir vaxtda On Halqa onların məqsədini anlayır. YinsenStarkzirehigeyinənə qədər terrorçuların fikrini yayındırmaq üçün özünü qurban verir.Starkhazırladığızirehigeyinib terrorçuları məğlub edir, onların silah-sursatlarını məhv edir vəmağaradanqaçır. Uçaraq birsəhrayadüşür vəzirehiparçalanır. Onu uzun müddət axtaran dostu Ceyms Rouds tapıb xilas edir və evə gətirir. Geri qayıdanStarkictimaiyyətə şirkətinin bir dahasilahistehsal etməyəcəyini bildirir.Starkınatasının keçmiş həmkarı və şirkətin meneceri Obadaya SteynStarkabu qərarının şirkəti və atasının irsini məhv edəcəyini deyir.Starkevindəzirehinindaha təkmilləşdirilmiş və gücləndirilmiş versiyasını hazırlayır. Mağarada istifadə etdiyi reaktoru sinəsindən çıxarıb daha güclü reaktor taxır.Starkınşəxsi katibəsi Pepper Pots köhnə reaktordan suvenir hazırlayıb və[Starkahədiyyə edir. Steyn onun bu layihəsi haqqında məlumat istəyir, lakinStarkhər şeyi gizli saxlayır.
Bir xeyriyyə mərasiminə qatılanStarkmüxbir Kristina Everhartdan son dövrlərdə şirkətinin istehsal etdiyi silahların On Halqaya göndərildiyini vəsilahlardanYinsenin vətəni olan Qulmiraya hücum etmək məqsədi ilə istifadə olunduğunu öyrənir.Starkonu da öyrənir ki, Steyn şirkətin başına keçmək istəyir. Bundan hiddətlənənStarkyenizirehinigeyinərək Yinsenin vətəniƏfqanıstanauçur və onun kəndini xilas edir.ABŞ-yə qayıdarkənABŞ ordusunaməxsus iki F-22 Raptor tipli qırıcı təyyarə ona atəş açır. Qırıcı təyyarələr ona atəş açarkənStarktelefonlaRoudsa atəş açdıqları hədəfin o olduğunu deyir. Bununla yanaşı, On HalqaStarkınzirehininprototipininsəhradakıqalıqlarını tapır. Raza Steyn ilə görüş təşkil edir, lakin Steyn onu və qrupunu öldürübzirehiələ keçirir. Steyn bu qalıqlardan yenizirehdüzəltdirir. On Halqaya göndərilən digər silahlar haqqında məlumat almaq üçünStarkPepper Potsu Steynin ofisinə göndərir və ondan şirkətin kompüter sistemini qırmasını istəyir. Pepper kəşf edir ki, Steyn On Halqanı silahla təchiz etmiş, onlaraStarkıöldürməyi əmr etmiş, lakin sonra onlara xəyanət etmişdir. Pepper Steynin bu fəaliyyəti haqqında məlumat vermək üçün SHIELD cəsusu Fil Kolson ilə görüşür.
Steynin alimləriStarkındüzəldə bildiyi reaktordan düzəldə bilmirlər. Buna görə SteynStarkınevinə gedib onun sinəsindən reaktorunu götürür.Starkaz qala öləcəkkən suvenir kimi saxladığı köhnə reaktor sayəsində sağ qalır. Potts və SHIELD cəsusları Steyni yaxalamaq üçün hərəkətə keçirlər, lakin Steyn yenizirehinigeyinərək onlara hücum edir.Starkonunla döyüşür, amma köhnə reaktor onun yenizirehinintam gücdə işləməsinə mane olur.Starkonu şirkət binasının təpəsində tələyə salır və Pottsa oradakı böyük reaktoru həddən artıq yükləməyi əmr edir. Yaranan böyükelektrikdalğası Steyninzirehiniməhv edir və o ölür. Növbəti günToni Starkmətbuat konfransında"Dəmir adam"olduğunu təsdiqləyir.
Post-kredit səhnəsində SHIELD direktoru Nik FuriStarkınevinə gedir və onaDəmir adamın"dünyadakı yeganə super qəhrəman olmadığını" deyir, onunla"Qisasçılar"təşəbbüsü haqqında müzakirə aparmaq istəyir.
Bundan əlavə, Faran Tair On Halqanın lideri Raza rolunda, Lesli Bibb"Vanity Fair"müxbiri Kristina Everhart və Klark Qreqq SHIELD cəsusu Fil Kolson rolunda çıxış edib.Pol Bettani isəStarktərəfindən yaradılmış JARVIS adlı süni intellekti səsləndirib. Uil Liman açılış səhnəsində kadr arxası səslərlə məşğul olub.Post-kredits səhnəsində SHIELD direktoru Nik Furini Samuel Leroy Cekson canlandırıb.Bundan başqaSten LiStarkıntədbirində Hyu Hefner,Con FavroStarkıncangüdəni Heppi Hoqan,film üçüngitaramusiqisi də bəstələyən Tom Morello terrorçu və Cim Kreymer özükimi filmdə görünüblər.Qostfeys KillanınStarkınDubaydaolduğu qısa səhnədə yer alsa da, bu səhnə daha sonra kəsilib.
1990-cı ilinaprelindəUniversal PicturesbirDəmir adamfilmi çəkmək hüququ əldə edir.Stüard Qordona kiçik büdcəliDəmir adamfilminin çəkilməsi işi tapşırılir,amma1996-cı ilinfevralındaDəmir adamfilmi çəkmək hüququna20th Century Foxyiyələnir.1997-ci ilin yanvarında Nikolas Keyc,1998-ci ilin sentyabrında Tom Kruz filmin baş rolunda oynamaq istədiyini ifadə edir.Ceff Vintar vəSten Lifilm üçün ssenari yazırlar. Vintar ssenaridəDəmir adamınmənşəyinə yeni istiqamət verir, filmin baş antiqəhrəmanı kimi MODOK-u nəzərdə tutur.20th Century Foxistehsal prezidenti Tom Rotman belə filmin çəkilməsinə razılıq verir.1999-cu ilinmayındaCefri KeynəLivə Vintarın ssenarisini yenidən işləmək tapşırılır.Həmin ilinoktyabrayında Kventin Tarantino filmin rejissoru olur.Amma1999-cu ilindekabrayında20th Century Foxfilmin çəkiliş hüquqlarınıNew Line Cinemakino şirkətinə satılır. Vintar vəLininssenrasini yaxşı yazılsa da,20th Century Foxbu qərarının səbəbi kimi Marvel super qəhrəmanları ilə bağlı xeyli layihələrinin olduğunu,"hamısının üzərində işləyə bilməyəcəklərini"göstərir.2000-ci ilin iyulunda Ted Elliot, Terri Rossio və Tim MakkinlisNew Line Cinemaüçün yeniDəmir adamfilmi ssenarisi yazmağa başlayırlar.Makkinli filmdə Nik Furinin kameo görüntüsünün olmasını istəmişdir.2001-ci ilin iyunundaNew Line CinemaDəmir adampersonajının fanatı Coss Uidon ilə filmin rejissoru olması üçün danışıqlara başlayır.2002-ci ilindekabrındaMakkinlis filmin ssenarisini tamamlayır.2004-cü ilin dekabrındaNew Line Cinemafilmin2006-cı ildə tamamlanmasına və rejissorunun Nik Kassavetis olmasına qərar verir.Filmin ssenariləri Alfred Qou, Devid Heyter və Mils Miller tərəfindən təkmilləşdirilir. Filmin ssenarisindəDəmir adamınMüharibə maşını olmuş atası Hovard Starka qarşı mübarizə aparması nəzərdə tutulmuşdu.
Filmin çəkilişi bağlı nəticəsiz qalan iki ilin ardındanNew Line CinemaNik Kassavetis ilə yaşanan fikir ayrılığı üzündən filmin çəkiliş hüquqlarını Marvel Studios-a qaytarır.2005-ci ilin noyabrında Marvel Studios film üzərində yenidən işləməyə başlayırvəDəmir adampersonajından bəhs edəcək ilk filmin çəkiləcəyini açıqlayır.Filmin prodüserlərindən biri Ceremi Latçman deyir:"Biz təxminən 30-a yaxın yazıçı ilə görüşmüşdük".
2006-cı ilin aprelində Con Favro filminrejissorutəyin olunmuşdur.Favro Marvel prodüseri Avi Arad ilə birlikdə başqa filmi üzərində işləmək istəmişdi. Onlar daha əvvəl"Daredevil"filmi üzərində birlikdə işləmişdilər.Favro bu işi əldə etməsini pəhrizlə qeyd etmiş və bir neçə funt arıqlamışdır.DirektorCeyms Bondpersonajından və"Robot-polis"filmindən ilham alaraq"Dəmir adam"filmində siyasəsi ambisiyalı "casus filmi" yaratmağa imkan tapmışdır.Con Favro öz filmin çəkilişləri zamanı"Betmen başlayır"filmindən ilham aldığını qeyd etmişdir.Favro istəyirdi ki, filmdə dünyanın fikirləşdiyindən daha qarışıq olduğunu öyrənən yetkin insandan bəhs olunsun.OrijinalkomiksdəDəmir adamınmənşəyiVyetnam müharibəsiilə əlaqəli olsa da, Favro bunu Əfqanıstan müharibəsi ilə əvəz etmişdir, çünki filmi"köhnələşdirmək"istəməmişdir.Art Markum və Mett Hollovay film üçünssenariyazmağa başlamışdırlar.Eyni zamanda Mark Ferqus və Havk Ostbi başqa ssenari yazmışdırlar. Sonda Favro hər iki qrupun yazdığı ssenarilər əsasında ortaq ssenari çıxartmış,Con Avqust isə yekun ssenarini təkmilləşdirmişdir.Con Favro həm dəssenarinintərtib edilməsi üçün bəzi komiksçilərdən — Mark Millar, Brayan Maykl Bendis, Co Keseda, Tom Brivut, Aksel Alonso və Ralf Makçiodan dəstək almışdır.Favro film çəkilişlərinin başlanmasına qədər SpaceX-in qurucusuİlon Maskilə görüşmüşdür. Dauni demişdi ki, İlon bir növ"Toni"dir.
Film üçün baş düşmən seçmək çətin idi. Favro daha çox Mandarin variantı üzərində dayanırdı, amma Mark Milların məsləhətindən sonra daha realistik bir şey tapmaq istəmişdir.Favro davam filmlərində Mandarin personajına yer vermək qərarına gəlmişdir.Con Favro Mandarini"Üzüklərin hökmdarı"ndakı Souronvə ya"Ulduz müharibələri"ndəki Palpatin personajı ilə müqayisə edirdi.FavroDəmir adamınböyük və güclü bir düşmənlə üzləşməsini istəyirdi. Buna görə dəBricesinfilmin aktyor heyətinə qatılmasından sonra filmin baş düşmənin Obadaya Sten olması qərarlaşdırılmışdır.Əslində isə Obadaya Sten personajı davam filmləri üçün nəzərdə tutulmuşdu.Ssenarininilkin variantında hətta baş düşmən kimi Qırmızı dinamo göstərilmişdi.Favro filmdə Marvel Studiosun gələcək filmləri haqqında bəzi detallara yer verməyi vacib hesab etmişdir. Məsələn, filmin bir səhnəsindəStarkınemalatxanasındaKapitan Amerikanınqalxanını görmək mümkündür, bu,2011-ci ildə çəkiləcək"Birinci qisasçı"filminə bir istinad idi.Bundan başqa, filmdəDəmir adamınvuruşduğu iki qırıcı təyyarə"Whiplash 1"və"Whiplash 2"adlanırdı və bu rejissorun davam filmində baş düşmən kimi Qamçını (ing.Whiplash) nəzərdə tutduğunu göstərirdi. Filmin post-kredits səhnəsinin ssenarisi Brayan Maykl Bendis tərəfindən yazılmış və həmin səhnədə Nik Furi rolunu Samuel Cekson ifa etmişdir.
Produksiya keçmiş Hughes Company şirkətininKaliforniyaştatınınLos-Ancelesşəhərinin La Plaza məhəlləsində yerləşən keçmiş studiyalarında cəmlənmişdir.Hovard Hyuzkomiksseriyasının yaranmasında əsas ilham mənbəyi idi və film istehsalçıları Hughes H-4 Hercules-in inşa olduğu yerin Dəmir adamın Mark IIIzirehinihazırladığı yer olduğu təsadüfünü qeyd edirlər.Con Favrokomiksəuyğun olaraq filminABŞ-ninşərqsahillərində çəkilməsini rədd etmişdir, çünki bir çox super qəhrəman filminin orada çəkilmişdir.Filmin çəkilişləri12 mart2007-ci ildə başlamışdır.Çəkilişlərin ilk həftəsiStarkınƏfqanıstandakıəsirliyinə həsr olunmuşdur.Starkınəsir saxlandığımağaranınölçüləri 150-200 metr idi.Mağaradaistifadə olunan folkliftlər çəkiliş heyətinə rahat işləməyə imkan verirdi.İstehsal dizayneri Maykl RivaƏfqanıstandabirTalibandöyüşçüsünün görüntülərini görmüşdür və onun soyuq nəfəslə danışdığını müşahidə etmişdir. Mağaraların soyuq olmasına baxmayaraq, Rivamağaralarakondisionersistemi yerləşdirmişdir. Riva həmçininDaunininməsləhətini nəzərə alaraqStarkınsaxlandığı həbsxanada bəzi obyektləri əvəzləyicisi ilə əvəz etməyə çalışmışdır. Məsələn, filmin bir səhnəsindəcorabdançayhazırlamaq üçün istifadə olduğunu görmək mümkündür.Starkınəsir saxlandığı səhnələr Lon Paynda, digərƏfqanıstansəhnələri Olança qum təpəliklərində çəkilmişdir. Olançada çəkiliş heyəti 2günsaatda 60–100 km sürətlə əsənküləkləmübarizə aparmalı olmuşdular.Edvards Hərbi Hava Bazasındakı çəkilişləraprelinortalarında başlamış və2 maydabaşa çatmışdır.Starkınevinin xaricdən görüntüsünü çəkmək üçünKaliforniyanınMalibu şəhərindəki Dyum burnundan istifadə olunmuşdur.Starkınevinin interyeri Playa Vistada tikilmişdir, burada Favro və RivaStarkınevinin daha az futurist görünməsinə çalışmışlar.Çəkilişlər25 iyun2007-ci ildəNevadanınLas-Veqasşəhərinin Caesars Palace otelində tamamlanmışdır.İlk dəfə döyüş filmi çəkən Con Favro qeyd etmişdir:"Mən cədvəl üzrə olduğuma görə şokdayam. Mən düşünmüşdüm ki, biz çoxlu çətinliklə qarşılaşacayıq". O qeyd etmişdir ki, filmi çəkən çəkiliş heyəti işində çox yaxşı idi.
Dialoqsəhnələrində bir çoximprovizasiyaolmuşdur. Çünki filmin çəkilişləri başlayarkənssenarihələ tamamlanmamışdı (çəkiliş heyəti diqqətini əsasən hekayəni anlaşılan etməyə yönəltmişdi). Favro etiraf etmişdi ki,improvizasiyalarfilmi təbiidən çox duyğulu edə bilərdi. Bəzi səhnələri çəkmək üçün iki kameradan istifadə olunmuşdur. Çəkilişlər zamanı bir səhnə bir neçə dəfə çəkilmişdir,Daunihər dəfə yeni bir şey yoxlamaq istəmişdir.Starkınmətbuat konfransını döşəmədə oturmuş vəziyyətdə keçirməsi ideyasıDauniyəməxsus idi.Dauni"İerixon"raketlərinin təqdimatındaStarküçün nitq hazırlamışdır.Brayan Maykl Bendis kameo səhnəsində Nik Furi üçün 3 səhifəlik dialoq yazmışdır, çəkiliş heyətinin fikrincə bu, filmin ən yaxşı dialoqu idi.Kameo səhnəsini gizli saxlamaq üçün skelet çəkiliş heyətindən istifadə olunmuşdur, lakin bir neçə gün sonrainternetdəbu mövzu ilə bağlı şayiələr peyda olmuşdur. Marvel Studios prezidentiKevin Fayqininmüdaxiləsi ilə fanatların intizarını saxlamaq və sürpriz etmək üçün səhnə bütün sınaq nəşrlərindən yığışdırılmışdır.
Favro filmin inandırıcı olması üçünzirehinüç mərhələdə hazırlanmasını göstərmək istəmişdir.Komiksseriyasının fanatı Stenli Vinston və onun şirkətizirehinrezinvəmetalversiyalarını hazırlamışdır. Onlar daha əvvəl Favro ilə"Zatura"filmində birlikdə işləmişdilər.Favronun effektlərlə bağlı əsas narahatçılığı kompüter generasiyalı geyim ilə real geyim arasında keçidin real görünməyəcəyi ilə bağlı idi.Vizual effektlərABŞ-ninIndustrial Light & Magickampaniyasına tapşırılmışdır, lakinThe OrphanagevəThe Embassy Visual Effectskampaniyaları da filmin vizual effektlərinə töhfə vermişdir; Favro"Karib dənizinin quldurları: Dünyanın sonu"və"Transformerlər"filmlərini izlədikdən sonraIndustrial Light & Magickampaniyasına güvənmişdir.Filmdə görünən ilkzireholan Mark I-in dizaynı elə qurulmuşdur ki, tamaşaçılar onun ehtiyat hissələrindən hazırlandığını anlasınlar. Zirehinkürəkhissəsi önə nisbətən daha azzirehləndirilib, çünkiStarkhücumlarını öndən həyata keçirir. Bu, həmçinin Steninzirehinindizaynının xəbərçisi idi. Zirehin əvvəlcə 41kiloqramlıqversiyası hazırlanmışdır, lakin kaskadyorun içində özünü rahat hiss etməməsi narahatlıq  doğurmuşdur (baxmayaraq ki,zirehəzərər dəyməmişdir). Zireh elə dizayn olunub ki, hərdən ancaq onun üst yarısını geyinmək mümkün olsun.The Embassy Visual Effectskompaniyası Mark I-in rəqəmsal versiyasını hazırlamışdır.Stan Winston Studiosfilmin əsas antiqəhrəmanı Obadaya Sten üçün hündürlüyü 3metr, ağırlığı 360kiloqramolan"Dəmir tacir"(Obadaya Sten) adlızirehinanimatronik versiyasını düzəltmişdir.Obadaya Sten filmin əvvəllərində özünü vəStarkı"Dəmir taciri"adlandırsa da, filmdə buzirehinbu cür adlanması heç vaxt aktual olmamışdır. Animatronikin qolunu hərəkətə gətirmək üçün 5 operatora ehtiyac var idi və animatronikin gəzdiyini göstərmək üçün onu xüsusimexanizmdətikmişdilər.Bəzi səhnələr üçünzirehinmaketindən istifadə olunmuşdur.
Mark IIzirehitəyyarəprototipinixatırladır, həttazirehinarxasında iki kiçikqanadcıqyerləşir.Dəmir adam komikslərindəfəaliyyət göstərmiş Adi Qranov illüstrator Fil Saunders ilə birlikdə Mark IIIzirehinindizaynını hazırlamışdır.Qranovun dizaynı film üçün əsas ilhamverici ünsur olmuşdur və o, işini Con Favronun rəsmi MySpace səhifəsində təqdim etdikdən sonra filmin idarə heyətinə gətirilmişdir.Saunders onun dizaynını sadələşdirmiş, onu daha məxfi etmişdir.Bəzən Dauni mo-kap üçünzirehinancaqdəbilqəsini,əlcəklərinivə sinə hissəsini geyinmişdir.Mark III-ün uçuş səhnələrinə animasiya tətbiq olunmuşdur.Dəmir adamilə F-22 Raptor tipi qırıcı təyyarələr arasında baş vermişdöyüşsəhnəsini çəkmək üçün havaya kameralar buraxılmış və kameralar əsasında obyektivlərdə görünəcəksəhnələrüçün məlumatlar edilmişdir.Uçuşunfizikasıdaha dəqiq öyrənmək üçünparaşütçülərşaquli aerodinamik borusunda uçarkən çəkilmişdir.Fil Saunders Müharibə maşınınınzirehiüçün konsept-art yaratmışdır və onu filmdə görünməsi üçün nəzərdə tutmuşdur. Lakin çəkilişlərə hazırlıq dövründə ssenaridə dəyişiklik edildiyindən bu plan baş tutmamışdır. Saundersin dediyinə görə onlar Müharibə maşınızirehiniMark IV adlandırmağa hazırlaşırdılar:"BuzirehiToni Stark final döyüş səhnəsində də geyinə bilərdi".
Dəmir adam komikslərinin fanatı, həttakomiksin1970-ci ilə aid nəşrlərini hələ də saxlayan bəstəkar Ramin Cavadi1990-cı ilin əvvələrindənmetal musiqisahəsi ilə məşğul olur. Cavadi əsasən filmin montajından sonra işləsə də, filmintizerinigördükdən sonra işləməyə başlamışdır. Con Favro film üçün"heavy"gitaramusiqisi istəmişdir və Ramin Cavadi orkestra uyğunlaşdırılana qədər musiqi aləti ilə musiqi bəstələmişdir. Bəstəkar demişdir ki,Daunininperformansı bir neçəDəmir adammelodiyasına (onun müxtəlif əfvali-ruhiyyələrinə görə) təsir etmişdir (məsələn,Starkınpleyboyleytmotivi). Cavid qeyd etmişdir ki, filmdə ən çox bəyəndiyiDəmir adammelodiyaları "həddini bildir"dir, çünki " onun ritmik quruluşu ona uyğundur. Musiqi daha çox maşın kimidir". Digər melodiyalar isə "çox da personaja uyğun deyil"."Rage Against the Machine" və "Audioslave" musiqi qruplarının üzvü Tom Morello gitara ifası ilə film musiqisinə töhfə vermişdir.
Filmin premyerası14 aprel2008-ci ildəAvstraliyanınSidneyşəhərinin Corc küçəsindəkiGreater Unionkinoteatrında baş tutmuşdur.ABŞ-də isə2 may2008-ci ildə göstərilməyə başlanmışdır.Beynəlxalq şəkildə yayımlanması30 aprel2008-ci il tarixində başlamışdır.
Marvel vəParamount"Transformerlər"filmi üçün tətbiq olunan marketinq kampaniyasından istifadə etdilər.2008-ci ilin mayında Sega çoxlu platformalar üçün"Iron Man"videooyun hazırlamışdır. Bu, filmin rəsmivideooyunudur.Robert Dauni,Hovardvə Taub filmdəki rollarını buvideooyundatəkrar etdilər.Filmin 30 saniyəlik ilk spotu Super Boul XLII-in fasiləsində nümayiş etdirilmişdir.ABŞ-də 6.400 7-Eleven mağazası filmin tanıdılmasında kömək etmişdir, LG Group isəParamountilə əməkdaşlıq etmişdir.Hasbro film əsasında Titanium adam və Halkbaster kimi oyuncaqzirehlərhazırlamışdır.Beynəlxalq səviyyədəBurger KingvəAudişirkətləri filmi reklam etmişdir. Con Favro Maykl Beyin"Transformerlər"filmi üçün etdiyi kimi festfud reklamlarında rejissorluq etmişdir.FilmdəToni StarkınAudi R8 markalı avtomobil sürdüyü vəƏfqanıstandanqayıtdıqdan sonraBurger King-dən aldığı çizburqerləri yediyi səhnələri görmək mümkündür. Filmdə Audi S6, Audi S5 və Audi Q7 SUV markalı avtomobillər də görünmüşdür.AudiGeneral Motors-un"Transformerlər"filmi üçün etdiyi kimi ayrıca sayt açmışdır.Oracle Corporation da öz saytında filmi reklam etmişdir.Marvel Comicstərəfindən film ilə əlaqədar bir neçəkomiksnəşr olunmuşdur.
20 sentyabr2008-ci ildəŞimali Amerikada,27 oktyabr2008-ci ildəAvropadafilmBlu-raydiski şəklində yayımlanmışdır.DVDsatışları uğurlu keçmişdir, ilk həftədə 4 milyondan çox nüsxə satılmış və 93 milyon ABŞ dollarından çox gəlir əldə edilmişdir.Ümumilikdə isə 9 milyon nüsxə satılmış və satışlardan $160 milyon ABŞ dolları əldə olunmuşdur (Blu-ray daxil olmamaqla).Filmin səhnələrinin birində,StarkınDəmir adamolduğundan söhbət açan qəzetdə yer alan şəkilə görə həvəskar fotoqraf Ronni Adams şəklindən icazəsiz istifadə etdiyinə görə Marvel vəParamount Pictures-i məhkəməyə vermişdir.Walmart-ın xüsusi buraxılışında"Dəmir adam: Zirehli macəralar"cizgi serialının anonsunu görmək olar.
Film həmçinin 10 diskdən ibarət"Marvel Cinematic Universe: Phase One – Avengers Assembled"disk komplektinə də daxil edilmişdir. Bu disk komplektində Marvel Kinematoqrafiya Kainatının birinci fazasına daxil olan bütün filmlər yer alır.Disk komplekti2 aprel2013-cü ildə yayımlanmışdır.
"Dəmir adam"filmiABŞ-də 318,4$, digərölkələrdə266,8$gəlir əldə etmişdir. Ümumilikdə əldə olunan gəlir isə 585,1$olmuşdur.
Film açılış həftəsindəABŞvəKanadanın4.105kinoteatrındagöstərilmiş və 98.618.668$gəlir əldə etmiş, bu göstəriciyə görə 11-ci yerə qədər yüksəlmiş,kinoteatrkassalarında 1-ci yerdə göstərilmişdir.Həmçinin film ilk həftəsində göstərildiyi kinoteatrların sayına görə ümumilikdə 9-cu yerə yüksəlmişdir.2008-ci ildə ilk həftəsində ən çox gəlir gətirən filmlər siyahısında isə"İndiana Cons və Kristal kəllə krallığı"və"Qara cəngavər"filmlərindən sonra 3-cü yerdə olmuşdur. İlk günündə isə film 35,7 milyon $ gəlir əldə etmişdir və bu göstəriciyə görə 13-cü yerə qədər irəliləmişdir."Dəmir adam""Hörümçək-adam"filmindən sonra ikinci ən yaxşı qeyri-davam, ümumilikdə isə dördüncü ən yaxşı super qəhrəman premyera filmidir.Film ikinci həftəsindəABŞvəKanadada51,1 milyon $ gəlirlə№ 1 film olmuşdur və ikinci həftəsində əldə etdiyi gəlirə görə ən yaxşı 13-cü film, qeyri-davam filmləri arasında isə ən yaxşı 5-ci film kimi göstərilmişdir.18 iyun2008-ci ildə"Dəmir adam"filmininABŞkinoteatrlarındaəldə etdiyi gəlir 300 milyondollarıkeçmişdir.
Rotten Tomatoesrəy aqqreqatorundan Cen Yamatonun filmin 107 rəy əsasında 95% müsbət göstərici əldə etməsini açıqlamasından sonra “Dəmir adam” filmi2008-ci ilin mayında“ilin ən yaxşı rəy almış filmi”elan edilmiş və bu mövqeyini2010-cu ilin yanvarına kimi qoruyub saxlaya bilmişdir.“Rotten Tomatoes” saytı 266 rəyə əsaslanan 94% müsbət rəy əsasında filmə 7.7/10 reytinqi vermişdir. Sayt tənqidçilərinin ortaq rəyində isə deyilir:“Rejissor Con Favro və filmin əsas ulduzu Robert Dauni elə maraqlı və yüksək təsir gücünə malik film ərsəyə gətirmişlər ki, hətta komiks həvəskarı olmayan şəxsləri belə özünə cəlb etməyə qadirdir.”Metacriticisə 38 rəy əsasında filmə orta normal səviyyədə 79 bal verir.
“Variety”jurnalından Todd MakKarti filmi“təmiz enerji, stilistik cilalanma və  geniş əyləndirici xüsusi effektlərə malik feeriya”adlandırır.“The Hollywood Reporter”dən Kirk Hanikatt filmi yüksək qiymətləndirsə də, qeyd edir ki,“Dəmir adamın müxtəlif prototipləri arasında klimatik döyüş, həmçinin Toninin kostyumdan istifadəni necə öyrənməsi məsələsi məyusluq doğurur.”“Newsday”dən Frenk Lavisi filmi tərifləyərək qeyd edir ki,“emosional həqiqət [...] mükəmməl aktyor seçimi və düzgün təqdim olunan super-elm”filmi yenilənərək təqdim edilən yaxşı materiala çevirmişdir.“The New York Times”dan A.O.Skott filmi“qeyri-adi dərəcədə yaxşı super qəhrəman filmi. Və ya ən azı super qəhrəman filmlərinin malik olduqları problemlərin qeyri-ənənəvi yolla həll edildiyi film”adlandırır.“Dark Horizons”dan Qart Franklin deyir ki,“mükəmməl dekorasiya və texnika filmin məzmununa incə şəkildə uyğunlaşdırılmışdır”, daha sonra isə“Robert Daunirejissor Con Favro ilə birlikdə filmin yüksəlməsində böyük rol oynamışlar. Nəticədə orijinal, asan qəbul edilən tünd dramatik stilistika və müharibəyə qarşı ruha malik yaxşı döyüş filmi meydana çıxmışdır.”
“New York”jurnalından Devid Edelşteyn filmi“mifyaratma mərhələsində mühüm gövdə”adlandırır və vurğulayır ki,“ [...] Favreu ən azı filmin birinci yarısında komiks filmlərinin stilləşdirilmiş adrlarından uzaq durmağa çalışmışdır. O, hadisələri o qədər reallaşdırır ki, izləyicilər hərbi triller izlədiklərini düşünürlər.”“The New Yorker”jurnalından Devid Denbi filmə mənfi rəy verərək“film boyunca depressiv ruh hiss olunur [...]Qvinet Peltrougözlərini geniş açaraq və lirik mimikaları ilə Starkın onu sevən lakin etiraf edə bilməyən ənənəvi qız yoldaşı rolunu yaxşı calandıra bilmir”deyə qeyd edir. “IGN”dən Todd Gilkrist Daunini“filmdəki ən yaxşı şey”adlandırır və deyir ki,“o, avtopilot rejiminə qoyulmuş, süjetə lazım olan inkişaf, obrazın detalları və hekayənin tamamlanmasını təmin edən  funksiyadır”.“Bright Lights Film Journal”dan Kristobal Katalanın fikrincə filmdə heç bir mədəniyyət elementi yoxdur, o, yazır ki,“Dəmir adam filmi daha çox pleyboy fantaziyasını xatırladır; bu kontekstsiz təqdim edən ABŞ xarici siyasətidir [... və] yüksək nəql xüsusiyyəti və rejissor işi ilə, bu dəfə dəHollivudunməşhur olduğu qadın düşmanlığı və anti-müsəlman əhvali-ruhiyyə təbliğ edilir.”
Rocer Ebertvə Riçard Korlis"Dəmir adam"filmini2008-ci ildə ən sevdikləri film adlandırmışdılar.Film həmçininAmerika Film İnstitututərəfindən2008-ci ilin ən yaxşı 10 filmindən biri seçilmiş,"Empire"jurnalının"Bütün dövrlərin ən yaxşı 500 filmi"siyahısına düşmüşdür.Həmçinin"Empire"jurnalıToni Starkpersonajını"Bütün dövrlərin ən yaxşı 100 film personajı"ndan biri kimi göstərmişdir.Dəmir adampersonajı həm də Fandomania.com saytının"Ən yaxşı 100 personaj"siyahısına da salınmışdır (37-ci yer).
"Dəmir adam"filminin davam filmi olan"Dəmir adam 2"filmiABŞ-də7 may2010-cu il tarixində göstərilməyə başlanmışdır. Bu filmin də baş rolundaRobert Daunioynamış, rejissorluğunu Con Favro etmişdir. Film üçün ssenarini Castin Teru yazmışdır. Polkovnik Rouds rolundaTerrens HovardınəvəzinəDon Çidlçıxış etmişdir. Don Çidl həm də filmdə Müharibə maşını kimi görünmüşdür.Qvinet PeltrouPepper Potts rolunda,Mikki Rurkfilmin baş düşməni İvan Vanko rolunda, Sem Rokuel Castin Hammer rolunda,Skarlet YohanssonSHIELD cəsusuQara dulrolunda və Samuel Cekson SHIELD direktoru Nik Furi rolunda çıxış etmişdir.
3 may2013-cü ildə Disney, Marvel Studios vəParamount Picturestərəfindən hazırlanmış"Dəmir adam 3"filmi göstərilməyə başlanmışdır.Favro2010-cu ilin dekabrında"Möcüzəvi Krallıq"filminə görə 3-cü Dəmir adam filmininrejissoruolmayacağını bildirmişdir, lakin"Dəmir adam 3"filmində Heppi Hoqan rolunda görünmüşdür.Onun əvəzinə filmin rejissoru Şeyn Bleyk olmuş, ssenarini Dru Pirs yazmışdır.Robert DauniyenəToni Starkrolunda,Qvinet Peltrouyenə Pepper Pots rolunda vəDon Çidlyenə Polkovnik Rouds rolunda görünmüşdür. Don Çidl həm də Dəmir vətənpərvər rolunda çıxış etmişdir. Qay Pirs Aldrix Killian rolunu,Ben Kinqsliisə Mandarin rolunu ifa etmişdir.