Kodandarama məbədi

Kodandarama məbədi—HindistanınAndhra Pradeş ştatının,Kadapabölgəsinin Racamet talukdakıVontimittaqəsəbəsində yerləşən ilahiRamayahəsr edilən bir hind məbədidir. Vicayanaqara memarlıq üslubunun bir nümunəsi olan məbədXVI əsrdəinşa edilmişdir. Bölgədəki ən böyük məbəd olduğu bildirilir. Məbəd Kadapadan 25 km uzaqlıqda Racampet yaxınlığında yerləşir. Məbəd və ona bitişik tikililər, milli əhəmiyyətli qorunan abidələr sırasına daxil edilmişdir.
Yerli əfsanəyə görə məbəd əvvəl soyğunçu olmuş sonradaRamanınmüridlərinə çevrilən Vontudu və Mittudu tərəfindən tikilmişdir. Məbədin tikintisi bitdikdən sonra onların daşa çevrildikləri deyilir.
MəbədXVI əsrdə, Çola və Vicayanaqra krallarının dövründə tikilmişdir.
Vontimittada yaşayan Bammera Potana, şah əsəri olan"Maha Bhagavatham"ıteluqu dilindəyazır və onu Ramaya ithaf edir.ValmikininRamayanasını(Ramanınhekayəsindən bəhs edən hind dastanı)teluqu dilinətərcümə edən və "Andhra Valmiki" kimi tanınan Vavilakolanu Subba Rao, buradaRamayaibadət etmək üçün vaxt keçirirdi. Müqəddəs şairAnnamaçaryanınməbədi ziyarət etdiyi vəRamanınşərəfinə mahnılar və yakirtanlarbəslədiyi bildirilir. 1652-ci ildə məbədi ziyarət edən fransız səyyah Jan-Batist Tavernie, məbədin memarlıq üslubuna heyran olduğunu bildirib.Bhavanasi Mala Obanna adlı Rama Baxta, məbədin önündə Ramaya tərifləyən yağdıran mahnı və ya kirtanlar söyləyir və Qopuramın şərq hissəsində Mandapam (Utla Stambam) Bhavanasi Mala Obanna simvolu var.
Bölgənin ən böyük məbədi, Vicayanaqara memarlığı üslubunda, divarlarla əhatə edilən düzbucaqlı həyət isə "Sandhara" tərzində tikilmişdir.Siddhutdan Bakarapetaya qədər 16 km məsafədə yerləşən məbəd, memarlıq baxımında zərif və gözoxşayandır. Məbədin üç ədəd bəzəkli qopuramları (qüllələri) vardır, bunlardan biri əsas girişin üzərindədir və şərq tərəfə baxır, digər ikisi isə cənub və şimal tərəfə baxan qüllələrdir. Mərkızi qüllə beş mərtəbəli şəkildə inşa edilmişdir və qüllənin giriş qapısına gəlmək üçün pilləkanlar quraşdırılmışdır.
Mandapavə ya açıq hava teatrı olan Ranqamantapamın çox gözəl heykəlləri vardır. Mandapa 32 sütun vasitəsilə dəstəkləndiyi üçün,Madhyarangardapamkimi də tanınır.Mandapanınkolonnadalarıapsaralarınoymaları ilə bəzədilmişdir. Cənub tərəfdəki mərkəzi dəstək sisteminin sütunları üzərində Krişna və Vişnunun təsvirləri oyulmuşdur. Künc sütunlarının hər biriapsaralarvə ilahların təsvirləri ilə bəzədilmiş üç mərtəbəyə malikdir. Mandapanın orta hissəsində, əfsanəvi varlıqlar olanyalilərintəsviri ilə bəzədilmiş dayaqlar vardır. Orta hissənin damı bir çox dekorativmötərizəvəkonsollarilə bəzədilmişdir.Mandapanın sütunlarından birindəRamavə qardaşıLakşmananınheykəlləri vardır. Rama sağ əlində yay, sol əlində isə ox tutmuş halda ayaq üstündə təsvir edilir. Ramanın təsvirindəki digər dekorativ incəsənət təsvirləri kundalas (sırğalar), haras (çələnglər), valayalar,yaqnopavitalar(müqəddəs toxumalar) və bu kimi bəzəklərdən ibarətdir.Lakşmananın heykəlitribhanqaduruşunda, sağ əli boş, sol əlində isə yay tutmuş şəkildə təsvir edilmişdir. Bu təsvirdəki digər dekorativ incəsənət təsvirləri kirtimukuta (tac), qrayvevakas, çannavira, udarbanda (bel kəməri), yaqnopavita və purnakuralardır.Krişna, sol ayağı yerdə, dvibhanqa duruşunda dayanmış, sağ ayağı isə dizə qədər əyilmiş və vyatyastapada adlandırılan stildəki kimi sol ayağına keçirilmiş şəkildə təsvir edilmişdi. Sağ əli Qovardxananın, sol əli isə katinin üzərində təsvir edilir. Təsvir kirtimukuta və başqa bir neçə bəzəklərlə bəzədilmişdir. İki inək təsviri də bu tərəfdə təsvir edilmişdir.
Qarbhaqrihamandapadan bir antaraalayam və ya heykəllərlə bəzədilmiş bir iç otaq vasitəsilə ayrılmışdır.Qarbhaqrihada,Rama, həyat yoldaşı Sita və qardaşı Lakşmana bir qaya üzərində kompozisiya kimi təsvir edilmişdirlər. Qarbhaqrihanın tək bir sütundan ibarət olduğu düşünülür.Ramanınmüridi olan meymun-ilahHanuman, adətən iki başqa fiqurla təsvir edildiyi halda, burada digər iki fiqur təsvir edilməmişdir. Bundan əlavə, burada Hanuman üçün ayrı bir məbəd də vardır. Mandapamda bir rəqs duruşunda olan Qaneşanın da təsviri vardır.
Əyalət hökuməti Hindistian Arxeologiya Tədqiqatları ilə birgə bu məbədin baxımını üstlənmişdir. Bu məbəd Hindistan Arxeologiya Tədqiqatları tərəfindən Qədim Abidə kimi qəbul edilmişdir.İki müqəddəs su bulağı — Rama sersam və Lakşmana sersamları məbədin ərazisindədir.
Məbədin rəhbərliyiAndhra Pradeşhökuməti tərəfindən Tirumala Tirupati Devasthanamsa (TTD) verilmişdir. TTD məbədin idarəçiliyi qəbul etmək məqsədilə 2015-ci il 29 iyulda qərar qəbul edir.
Telanqanaştatı 2014-cü ildəAndhra Pradeşştatından ayrılmışdır.Ramanındoğum günü qeyd edilənRama NavamibayramiAndhra Pradeşştatı tərəfindənBadraçalam məbədindəqeyd edildi. 2015-ci ildə bayramı qeyd etmək üçün alternativ məbəd kimi Vontimittadakı Kodandarama svami məbədi seçildi.