Taenia (cacing pita)

Taeniainggih punika salah satunggaling kéwan jinis cacing sakingmargacacing pitaingkang kalebètKarajanAnimalia,FilumPlatyhelminthes,KelasCestoda,BangsaCyclophyllidea,SukuTaeniidae.Jinis sanèsipun kawentar dadosparasitvèrtebrataingkang saged ndamel lelara utawa nginfeksimanungsa,babi,sapi, lankebo.
Wonten tigangspésiesingkang kedah dipunmangertosi saking jinisingcacing pitaTaenia, inggih punikaTaenia solium,Taenia saginata, kaliyan jinisTaenia asiatica.Tingang spésies cacing pita punika dipunpitadosi dados kéwan kang kedah dipunmangertosi amargi saged damel manungsa samilelara, lelara punika inggih punika ingkang dipunsebattaeniasiskaliyansistiserkosis.. Bèntenipunantarspesiescacing pitaTaeniasaged dipunpirsani wonten ing Tabel 1 ngandhap.
Tabel 1. BèntenipunTaenia solium,Taenia saginatakaliyanTaenia asiatica
Cacing pitaTaeniaingkang sampun diwasauripingususmanungsadadosinduksemang definitif.Segmen awaké cacing iki bakal medal piyambak sakinganusmanungsamanawi sampun mateng kaliyan ngandhut tigan, ugi saged kanthi cara pasif inggih punika bebarengan kaliyanfesesmanungsa.Manawi manungsa punika dadosinangdefinitif, inang sawatara saking kéwan punika inggih punika (sapikaliyanbabi) manawi boten sengaja ngelegtigansaking kéwan cacing punika,tiganpunika
bakal nètèsembrio(onchosphere) ingkang mengké saged nembusdindingusus.Embriocacingingkang tumutsirkulasigetihlimfe bakal urip lajeng dados sistiserkosis ingkanginfektifwonten ing lebètipunotottartemtu.Ototingkang paling asring kaserang sistiserkus inggih punika ototjantung,diafragma,ilat,ototkanggé nguyah, laladanesofagus,gulukaliyan otot ingkang wonten ingbalungrusuk.
Infeksi utawa lelara amargiTaeniadipunsebat ugiTaeniasiskaliyanSistiserkosis.Taeniasisinggih punika lelara amargiparasitcacing pita ingkang kagolonggènusTaenia, saged nular sakingkéwandhumatengmanungsa, utawi sawalikipun.Lelara taeniasis ingkang kadadosan wonten ingmanungsapunika dipunsebabakén déning spésiesTaenia soliumutawi kaloka ugicacing pita babi, nangingTaenia saginatalangkung kawentar kanthi namacacing pita sapi.
Sistiserkosis, lelara infeksi ingkang kadadosan dhumatengmanungsapunika nyerangjaringan.Ingkang damel lelara punika nuninggihlarvaTaenia(sistiserkus), amargi naté wontentigancacingTaenia soliumingkang boten sengaja dielěg (cacing pita babi).Cacing pita babisaged njalari sistiserkosis déningmanungsa, nangingcacing pita sapiboten kados punika. Cacing pita ingkang wonten ing sapi punika boten saged njalari sistiserkosis déning manungsa.Nanging, kanggé cacing pita jinisTaenia asiatica, para ahli dèrèng aged mestikaké saged boten damel manungsa lelara sistiserkosis.Terdapat dugaan bahwaTaenia asiaticamerupakan penyebab sistiserkosis di Asia.
Lelara taeniasis saged nyerangmanungsamanawi naté dhahardagingsapiutawababiingkang dèrèng mateng uatawi satengah mateng, daging punika jebul ngandut sistiserkus, sistiserkus punika lajeng dadosTaeniadiwasa wonten ing lebetipunususmanungsa.Benten malih kaliyan manungsa ingkang gadhah lelara sistiserkosis, infeksi punika saged amarga ngelegdhaharanutawiunjukaningkang ngandhutendhogTaenia solium.
Lelara punika uga saged kadhadosan amarga wonten prosèsinfeksiipunpiyambak saking individu ingkang sakit, kados muntah nanging ngeleg manèh untahanipun..
Sumber panularan cacing pitaTaeniadhumateng manungsa inggih punika
Cacing pitaTaeniakasebar wonten ingdonya.. Kasus panyebaranipun langkung asring dipunngertosi wonten ing tlatahtropisamargi kathahjawahkaliyaniklimipuningkang cocog kanggé perkembanganipun parasit cacing punika.Taeniasis kaliyan sistiserkosis ingkang dipunsebabaken infeksi cacing pita babiTaenia solium.Salah sawijiningzoonosis, wonten ning laladan ingkang masarakatipun asring ndhahari daging babi kaliyan gadhahsanitasilingkunganingkang boten saé, kados ta tlatahAsia Tenggara,India,Afrika Selatan, kaliyan tlatahAmérika Latin.Ya iku kasusTaenianing nagara tropis bisa dideleng ning Tabel 2.Tabel 2. Kasus Infeksi Cacing PitaTaenianing Nagara Tropis
Salah sawijining bukti penyebaranipun infeksiTaeniawonten ing tlatahtropispunika kapanggihspésiescacing-cacing tiga wau, cacing ingkang saged penyebabaken lelara taeniasis dhumateng manungsa wonten ing nagaraAsiaingkang kawentar kanthi namaTaiwan TaeniautawaAsian Taenia.. Asian Taenia dilapuraken sampun naté kapanggih wonten ingnagara-nagaraAsiaingkang padatanipun gadhah cuacatropiskaya taIndonésia,Thailand,Malaysia,Filipina,Koréakaliyan nagaraCina.KiniAsian TaeniaingaranTaenia asiatica. KadadianT. asiaticakang sok ningPulauSamosir,Indonésia.
Sistiserkosis punikainfeksiingkang asring kapanggih wonten ing kéwanbabikaliyanmanungsatarutami wonten ingnagarakang taksihtumuwuh.Panyebaran sistiserkus wonten ingmanungsakadadosan amargi wonten kontak watara kéwanbabikaliyanfesesmanungsa.Infeksi punika boten namung dijalarani wontenipun pameriksaankeséhatandagingnalika nyembelih, kaliyankonsumsidagingmentahutawa setengah mateng.Panyebaran lelara punika nyebar amargiTaeniasaged mroduksi puluwan ngantos atusansewutigannggal dintenipun, tigan ingkang bisa disebar déningtoyajawahdhateng tlatah reged ngantos panggènan ingkang tebih.
InfeksicacingpitaTaeniaasring wonten ingIndonésiapunika kadadosan ing ProvinsiPapua.sakingKabupatènJayawijayaPapua,Indonésiakapanggih 66,3% (106 tiyang saking 160 responden) positif lara taeniasis solium/sistiserkosis selulosae sakingbabi. Sewetara wonten 28,3% tiyang ingkang lelara sistiserkosis ngantos katingal kaliyan saged diraba saking benjolanipun, benjolan ingkang wonten ing ngandhapipunkulit. 18,6% kathahipun (30 tiyang) ingkang kena lelara sistiserkosis selulosae, sampun naté nedahaken tandha-tandhaepilepsi. Saking 257pasieningkang gadhah lelara borok kobongan ning Papua, 82,8% kathahipun tiyang ingkang sakit epilepsi amargi wonten sistiserkosis wonten ing utek.Prevalensisistiserkosis wonten ing manungsa sami kémawon kados prekawis ingkang dipunpretelakaken nalika pameriksan serologismasarakat.Wonten ingBali, pameriksaan punika ngantos 5,2% nganti 21%, nanging prevalensi taeniasis wonten ingprovinsipunika ngantos watara 0,4%-23%.Kathahipun ngantos 13,5% (10 saking 74 tiyang) pasien ingkang naté sakitepilepsiingBalidipundiagnosa gadhah sakit sistiserkosis ingutek.Prevalensi taeniasisT. asiaticaingSumatra Lorwatara 1,9%-20,7%.KasusT. asiaticaingProvinsipunika padatanipun dipunsebabaken déning konsumsidagingbabi hutaningkang boten dipunmasak ngantos mateng.Cacing pitaTaeniasaged ndamel lelara ingkang dipunsebat taeniasis kaliyan sistiserkosis. Tandha-tandha klinis paling akèh ingkang damel ngresula punika:
Sistiserkosis punika njalari tandha-tandha utawi efek ingkang warna-warna sesuai kaliyanlokasiparasiting awak.Manungsa kang kening siji nganti atusan sistiserkus ing jaringan awak kang  béda-béda.Sistiserkus dhmateng manungsa asring pinanggih ing utek (dipunsebatneurosistiserkosis),mata,ototkaliyan lapisan andhapipunkulit.
Amargi lelara punika kagolong lelara ingkang paling dipunajrihi ugi mbebayani, amargi larva cacingTaeniautawi neurosistiserkosis punika saged damel kepaten.Neurosistiserkosis inggih punika infeksi sistem saraf punjer amarga sistiserkus saka larvaTaenia solium. Neurosistiserkosis punika faktor risiko ingkang njalaristrokesaged kadadosan déning manungsa ingkang taksih enem,epilepsidan kelainan padhacumplung.Sistiserkosis punika ingkang njalari 1% kepaten ingrumah sakitumum ingMeksikoCity lan penyebab 25%tumorutek.
Caranipun ngendalikakécacing pitaTaeniainggih punika medhotaké siklus urip saka kéwan parasit punika.Wontenobatcacing ingkang saged dipunagem, inggih punika Atabrin, Librax kaliyan Niclosamidedan Praziquantel. Nanging, kanggo nambani sistiserkosis bisa digunakaké Albendazole lan Dexamethasone.Kangge ngirangi wontenipun infeksi déningTaeniadhumateng manungsa utawikéwandipunperlukaken paningkatan daya tahanawak. Prekawis punika saged dilakoni liwat vaksinasi maring kéwan ingon, kaya ta babi ning laladan endemis taeniasis/sistiserkosis sarta paningkatan kualitas lan kacukupangizining manungsa.Panggonankang resik uga perlu kanggo medhotsiklus uripéTaeniaamarga panggonan kang reged dadi sumber penyebarané lelara. Faktor risiko utamatransmisiendhogTaeniamaringbabiya iku ngingu babi kanthiekstensif, defekasi manungsa ning cedhaké manungsa ngingu babi, nganti babi mangani kotoranipun manungsa lan ngingu babi cedhak karo panggonané manungsa.Prekawis ingkang sami uga kadadosan nalika transmisi endhogTaeniamaringsapi. Endhog cacing iki bisa kegawa déningtoyanganti tekan ing panggonan kangtelesnganti endhog cacing luwih suwi urip lan nyebar tekan ngendi-ngendi.
Kontrollelara amargaTaenianing lingkungan bisa dilakoni kanthi cara ngundhakaké saranasanitasi, nyegahkonsumsidagingkangterkontaminasi, nyegah kontaminasilemahlan tinja ningpangananlan minuman.Mbangun sarana sanitasi, misalé kakus lanseptic tank, sarta nyediakakébanyubersih kang diperlukaké. nyegah konsumsi daging kangterkontaminasibisa dilakoni nalika nyembelih kéwan ingon ningrumah potong hewan(RPH) ingkang diawasi déningdhokter kéwan.
Petunjuk Pemberantasan Taeniasis/Sistiserkosis di IndonésiaArchived2010-10-19 at theWayback Machine.