davidanugraha/M4-RAG huggingface dataset:
Kasultanan Banten

Cithakan:Sajarah Indonésia
Kesultanan Bantenpunika sebuah kratonIslamingkang naté madég ingProvinsiBanten,Indonésia. wiwitanipun sawétawis1526, ingKarajan Demakmperluas prabawa ing kawasan pasisir baratPulau Jawa, kaliyan naklukakné pintén-pintén kawasan pelabuhan lajéng dadosaken ing pangkalan militèr sarta kawasan dagang.
Maulana Hasanuddin, putéraSunan Gunung Jatigadhah peran ing penaklukan kasébut. sasampunipun penaklukan tersebut, Maulana Hasanuddin madég bètèng pertahanan ingkang dipunnamaniSurosowan, ingkang ing ngajéng dintén dados punjer papréntahan sasampunipun Banten dados kesultanan ingkang madeg piyambak.
Ngantos 3 abad Kesultanan Banten mampu bertahan manawi nggayuh kejayaan ingkang saé, ing wekdal sami kaliyan penjajah saking Éropah sampun berdatangan lan nanem prabawa. Perang saudara, lan persaingan kaliyan kabetahan global punika ngerubetaken sumber daya utwi dagang, sarta gumanutung badhé persenjataan sampun nglemahaken hegemoni Kesultanan Banten manawi tlatahipun. Kekuatan pulitik Kesultanan Banten pungkasan runtuh ing taun1813sadèrèngipun Pura Surosowan minangka simbul kekuasaan ing Kota Intan dipunahancraken, lan ing mangsa-mangsa pungkasan pemerintananipun, para Sultan Banten boten langkung saking ratu andhahn saking papréntahan kolonial ingIndhiya Nèderlan.
Ing wiwit kawasan Banten ugi dipuntepang kaliyanBanten Girangpunika péranganingKarajan Sunda. Kedatangan wadyabalaKarajan Demaking ngandap pimpinanMaulana Hasanuddining kawasan mau sanèsipun kanggé perluasan wewengkon ugi kanggé penyebaran dakwahIslam. Lajeng dipunpicu déning wontenipunkerjasama Sunda-Portugaling babagan ékonomi lan pulitik, hal punika dipunanggep saged mbahayakan kalungguhan Karajan Demak selepas kekalahan punika ngusirPortugalsakingMelakataun1513. Atas dhawuhTrenggana, sami kaliyanFatahillahnglampahi penyerangan lan penaklukkanPelabuhan Kelapasawatawis taun1527, ing wekdal punika tsih merupakan pelabuhan utami saking Karajan Sunda.Sanèsipun wiwit yasa bètèng pertahanan ing Banten, Maulana Hasanuddin ugi ngelanjengaken perluasan kekuasaan ing laladan penghasil lada ingLampung. Piyambakipun gadhah peran ing penyebaran Islam ing kawasan mau, sanèsipun punika piyambakipun ugi sampun nglampahi kontak dagang kaliyan ratuMalangkabu(Minangkabau,Karajan Inderapura),Sultan Munawar Syahlan dipunanugerahikerisdéning ratu mau.Seiring kaliyan kemunduran Demak mliginipun sasampunipun minggalTrenggana,Banten ingkang sadèrèngipunvazalsaking Karajan Demak, wiwit nglepasaken piyambakipun lan dados kraton ingkang swatantra.Maulana Yusufputra saking Maulana Hasanuddin, naik singgasana ing taun 1570ngelajengaken ekspansi Banten ing kawasan pedalaman Sunda kaliyan naklukakenPakuan Pajajarantaun1579. Lajeng piyambakipun dipun-gantos putranipunMaulana Muhammad, ingkang nyobi nguwasaniPalembangtaun1596dados péranganing usaha Banten ing mempersempit obahan Portugal ingnusantara, nanging gagal amargi piyambakipun ninggal ing penaklukkan mau.
Cithakan:Karajan di Jawa
I Nyoman Alim

I Nyoman Alim Mustapha(lair ingDhènpasar,Bali13 Fébruari 1952) ya iku juru tatah saka Bali sing saiki netep ningPabelan,Kacamatan Mungkid,Magelang,Jawa Tengah. Seni tatah miturut Nyoman punika kanggé wujud puji sukur ing ngarsané Gusti Pangeran kang Maha Agung. Miturut Nyoman ora gampang  anggoné nyinaoni kagunan amarga jaman biyen durung ana sekolah kang ngajaraké kagunan apa manèh kagunan tatah banjur Nyoman gladhèn kanthiotodidak.Èwunan karya kagunan tatah kaya tapatung,reliéf,karo miniatur bangunan kang digawé Nyoman karo para pengrajin karya kagunan kang dirangkul utawa gelem kerja sama karo Nyoman. Nyoman iku uwong kang ngadhekake tempat wisata lan tempat produksi aneka macem kagunan tatah kagunan tatah ning daerahKecamatan Mungkid, yaiku Taman Nakula Sadéwa Edupark. Saorané ana 300 pegawé sing kerja ing  lan 50 pengrajin kang dadi pegawé tetapé Nyoman. Para pengrajin mau duwé kéahlian dhéwe-dhéwé kaya ta tatah batu, tanah liat,alumunium.
Sakwisé lulus seka SMA Pendowo Muntilan (1971) kanthi bekal tékad kuat lan getih kagunan saka ramane yaiku I Ketut Kicen (suwargi) minangka pelukis, dhèwèké banjur sinau kagunan tatah kanthi otodidak. Sinau dhèwè kuwi ora gampang merga jaman biyèn durung akeh sekolah lan perguruan tinggi jurusan kagunan. bareng Karo 300 pekerja lan 50 pengrajin dhèwèké sukses ngadhekaké Taman Nakula Sadewa Edupark.
Sakwisé Nyoman ngadhekaké Taman Nakula Sadewa Edupark, Nyoman ngasilaké luwih saka atusan karya kagunan tatah. Kabeh karya saliyané patung yaikukaligrafi, artwork macem-macem fiberglass, marmer,watu, aluminium, lahperunggu
Nyoman mbangun taman iki ningKecamatan Mungkid,Jawa tengah.Puluhan werna karya kagunan tatah manéka warna ukuran kasebar ana ing tlatah kasebut.Tamaniki ana TELU (3) bagian, bagian pertama yaiku bagian taman nasional. Ing kono ana patung-patung para pahlawan kan pendiriNegara Kesatuan Republik Indonesia. patung-patung kuwi antaranéIr. SoekarnolanMoh. Hatta,Panglima BesarJendral Soedirman,I Gusti Ngurah Rai,A. Yani, nganti tekanPangeran DiponegorolanPatih Gajah Mada.
Pérangan ka-2 ya iku taman internasional, panggoné taman iki ning jèjèrétamannasional. Ana ingtamaninternasional Iki ana miniatur bangunan megah ing dunya, antaranéCandi Borobudur,Patung Liberty, Shwedagon Pagoda, lanAngkor Wat. sakwisétamannasional lantamaninternasional, ana jenengetamanbudaya. Ana ing njerotamanIki ana puluhanpatungwayangkang werna-warni.
TamanNakula Sadewa Edupark menika ora mung nuduhaké karya kagunan saka watu nanging uga nuduhaké proses anggoné gawé. Para pengunjung uga bisa gaweé karya kagunan lan bisa gawa bali hasil karyané. Tujuan saka taman iki yaiku supaya para pengunjung ora mung foto-foto nanging uga bisa ndelok proses carane gawe karya kagunan lan bisa gawe karya kagunan ingTamanmenika, saéngga bisa nuwuhaké rasa remen kerajinan kagunan gawepatung, ora liya mahatwatu.TamanNakula Sadewa Eduprak padintenané buka saka jam 09.00-17.WIB. Ing taman iki uga ana kolam renang kang dihias kanggo bocah-bocah sing padha ngunjungi Taman iki. TiketTamanNakula Sadewa Edupark kanggo bocah-bocah Rp. 10.000,00 lan dhiwasa  Rp. 20.000,00 sarta  Rp. 75.000,00 kanggo minat khusus.
시엠레아프

씨엠립(크메르어:ក្រុងសៀមរាប)은캄보디아씨엠립 주의 주도이다. 씨엠립은 17세기타이의아유타야 왕조와의 전쟁에서 승리한 것과 관련이 있다.앙코르 와트,바이욘등이 있는앙코르 유적군관광의 거점이 되는 도시이다. 남쪽으로는 동남아시아 최대의 호수인톤레삽 호가 있다.
오늘날 씨엠립은 인기있는 관광 도시이며 수많은 호텔과 레스토랑이 들어서 있다. 대부분의 현지 거주민들은 옛 시장 지역에 있고, 값비싼 호텔은 주로씨엠립 국제공항과 6번 국도를 따라서 있다.
시엠레아프라는 이름은 "시암을 격퇴하다"라는 의미이다. 시암은 오늘 날의타이로 17세기아유타야 왕조와의 전쟁에서 승리한 것과 관련된 지명이다.
1901년 프랑스 극동 학회는 바이욘을 탐사하는 기금모집의 일환으로 앙코르에 대한 긴 협의를 시작하였다. 타이의 통치 하에 1907년 씨엠립은 캄보디아에 반환되었고, 프랑스 극동학회는 전체 유적을 청소하고 복원하는 책임을 졌다. 1907년 첫 번째 탐사대 200명이 3개월에 걸쳐 시엠레아프에 도착하였다. 이렇게 함으로써 앙코르 와트는 세상에 드러나게 되었다.
시엠레아프는 프랑스 탐험대들이 처음 찾아왔을 때는 조그마한 마을이었고,1907년프랑스 통치 하에 캄보디아에 반환됨으로써 여행자들의 발길을 받아 성장하기 시작하였다.
The Grand Hotel d'Angkor는1929년에 문을 열었고,찰리 채플린이나 제키 케네디와 같은 방문자들에게 앙코르의 여러 사원들은1960년대까지 아시아에서 가장 빛나는 유적으로 각광 받았다.
1975년에 들어서크메르루즈반군을 피해 외곽으로 러쉬가 이뤄졌다. 씨엠립의 역사는 1998년 폴 포트의 사후에 다시 활기를 찾았다. 전쟁의 발발로 긴 잠에 빠졌던 시엠레아프는 90년대 중반에 들어 다시 활기를 띠게 된 것이다.
오늘날 시엠레아프는 확실히 캄보디아에서 가장 빠른 성장을 하는 도시이다. 앙코르 유적들은 매력적인 세계 유산으로 남아서, 주요 관광의 허브로 발전하고 있다. 오늘날 시엠레아프에는 현대식 호텔과 건축물들이 즐비하게 늘어 서 있다. 이러한 빠른 발전은 물가상승과 더불어 부동산 폭등 등의 부작용을 낳았지만, 이러한 영향에도 불구하고, 시엠레아프의 사람들은 전통과 문화, 이미지 보존에 적극적이다.
시엠레아프에는 5성급 고급 호텔부터 저렴한 게스트 하우스까지 다양한 종류의 숙박이 있다. 또한 한식이나 일식을 비롯하여 이태리 식당, 프랑스, 독일, 러시아, 타이 음식까지 다양한 종류의 숙박이 있다. 또한 사르 차를 비롯하여 많은 전통 시장과 새로이 만들어진 시장이 있고, 서양식 펍과 나이트 라이프까지 다양하다.
시엠레아프 국제공항은 이곳을 접근하는 주요 통로이며, 많은 여행객들은 대부분 시내 북쪽으로 6km 정도 떨어진앙코르 와트나앙코르 톰, 그리고톤레삽 호를 비롯하여 기타 앙코르 유적을 방문한다.압사라 댄스와 같은 다양한 문화적 볼거리를 비롯해 어촌마을이나 공예품점, 실크 공장 등을 자전거나 오토바이를 빌려서 돌아볼 수 있다.
왓(Wat)은 태국이나 이곳이나 모두 사원을 의미한다. 앙코르 와트는 앙코르 유네스코 세계문화 유산의 핵심 볼거리이다. 크메르 문명의 찬란한 유적들이 남아 있다.
12세기 말에 세워진 내부의 미려한 황궁 유적이다.
이곳 지뢰박물관은 지뢰사상자 퇴역군인들의 단체인 아키라에 의해 운영되는 지뢰박물관이다.
새롭게 건축된 박물관으로 크메르 제국 황금기의 역사적 자취를 엿볼 수 있다. 멀티미디어로 소개를 한다.
프사 짜(Psar Chaa)는 현지인들의 특성을 가장 잘 나타내는 벼룩 시장이다. 여행 기념품도 쏠쏠히 구매할 수 있다.
동남아시아에서 가장 큰 호수로 시엠레아프 외곽으로 6km 떨어진 곳에 있다. 호수 관광과 수상에 떠 있는 휴게실에서 호수를 관찰하는 관광을 할 수 있다. 누른 황토물이 흐르는 끝없는 수평선을 보는 이색 체험이 가능하다.
그외에도 많은앙코르 유적이 있다. 전통적인 먹거리로 캄보디아 국수와 일찍부터 북한에 망명하여김일성과 친분관계가 있었던 시하누크 전 국왕의 적극적인 지지로 세워진 평양랭면이 있다.
시엠레아프 국제공항(IATA code REP)은 시내에서 7km 떨어진 곳에 있으며, 프놈펜, 시아누크빌, 싱가포르, 방콕, 콸라룸푸르, 인천, 부산, 쿤밍, 까오슝 등에서 직항이 있다. 육로로는 프놈펜, 태국 국경을 통해 들어가는 경우가 있으며, 프놈펜에서 보트나 버스로도 접근이 가능하다.
시엠레아프의 기후는 대체적으로 보면열대 기후중 동계 건기 성격이 짙은사바나 기후에 예속된다. 우기는 주로 여름철에 집중되어 있는 것으로 보인다.
자매도시는 다음과 같다.
앙코르 유적

앙코르(Angkor)는캄보디아의 북서부똔레삽 호수북쪽에 있는 유적으로,9세기부터15세기까지캄보디아에 있던 옛크메르 제국의 수도였다.
앙코르 시대를 정확하게 정의하면,802년크메르의 힌두교도 황제자야바르만 2세가 자신 스스로 "만국의 군주", "신왕"이라고 선언을 했을 때부터 시작이 되며,타이의 침략자들이1431년크메르의 수도를 약탈하여,프놈펜의 남쪽으로 이주를 한 1431년까지를 말한다.
앙코르 시는 크메르 제국의 황제 자야바르만 2세에 의해 창건되기 시작했다. 신왕(神王)이라 자칭한 그는 권력과 부를 과시하고 사후에 신과 합체한다는 신앙심으로 300년에 걸쳐 수도 앙코르를 건설한다.
앙코르 왕조를 처음 개창한 자야바르만 2세(802년-850년)는825년불교에서 말하는 이상세계인수미산(Sumeru)처럼 높은 산의 꼭대기에 신이 머문다는힌두교의 전설에 따라씨엠립(Siem Reap)에서앙코르 톰남문 왼편에 있는 프놈 쿨렌(Phnom Kulen) 언덕에 왕조를 건설하고, 나라 이름을 캄부자(Kambuja)로 정한다. 훗날 캄부자는 캄푸치아(Kampuchea)가 되었고,1431년태국의시암족인아유타야 왕조가 앙코르를 함락시킨 이후부터는 지금처럼 앙코르(Angkor)라고 불리기 시작했다.
앙코르 왕조는802년-1432년까지 630여년간 28명의 왕을 말한다. 앙코르 왕조는1170년베트남남부에서 살고 있던참족(Champa)에게 정복 당하기도 했으나,자야바르만 7세(1181년-1201년)가 이를 물리치고 그 뒤로 600년 넘게 번영을 누리도록 기초를 확립했다. 바르만 '승리의 수호자'라는 칭호를 가진 자야바르만은 원래 왕족이 아니라 지방호족 출신이었다. 군사적 천재이며, 행정적 수완도 대단한 그는앙코르 와트의 벽면에도 조각되어 있다.
이들의 최초의 종교는힌두교에서 시작하여 점차관세음보살신앙으로 자리를 잡아간 탓에 앙코르에는 힌두교와 불교 미술 모두를 볼 수 있어 그 전체가 하나의 미술관이나 다름없다. 앙코르 왕국의 기록은 남아 있지 않다. 다만 사원 벽화에 새겨진산스크리트어로 그 역사를 짐작할 뿐이다.
앙코르 정권의 주사원이었던앙코르 왓은1113년부터1150년사이에수르야바르만 2세에 의해 건설되었다. 수르야바르만은 왕자의 난에서 승리하여 왕좌를 쟁취하였다. 앙코르왓의 기록에서는 전투의 과정과 경쟁 왕자의 전투용 코끼리 위에 올라가 그를 죽이는 장면을 기록하고 있다.
전쟁과 외교를 통해 정치적인 안정을 다진 후에 굳건한 내치 경영을 하며, 그의 왕실 전용 사원 능묘로 앙코르왓의 건설을 시작하였다. 크메르 왕국의 전통을 깨고, 당시 인도에서 태동하기 시작한 힌두교의 영향을 받아시바에게 봉헌하는 사원이 아니라비슈누에게 봉헌하는 사원을 지었다. 사원의 중앙에 신들의 고향인수미산을 의미하는 탑을 쌓고 사방에 1km 이상이 되는 외벽을 쌓았다. 외벽은 세상을 나타내는 산을 말하고, 해자는 바다를 의미한다. 그런 다음 수르야바르만 2세는 외벽에 신화의 역사를 남기기 위한 부조를 조각하게 했다.
1150년수르야바르만이 죽자, 왕국은 내전의 풍화에 휩싸이게 되었다. 이 기회를 틈타 지금의 베트남 남부에 있던참파가1177년메콩강과똔레삽 호수를 타고 수로로 침공을 하였다. 참파는 크메르의 수도인 야소다라푸라를 약탈하고, 왕을 죽이는 데 성공한다. 그러나 나중에자야바르만 7세가 되는 크메르의 왕자는 가신들을 거느리고 호수와 육지의 전투에서 승리하여 참족을 물리친다.1181년자야바르만은 왕좌에 등극하고,앙코르 왕조의 가장 위대한 왕이 되었다. 폐허가 된 야소다라푸라에 자야바르만은 성벽도시인앙코르 톰과바이욘사원을 건설한다. 바이욘 사원의 석벽 부조는 참족과 왕의 전투 장면뿐만 아니라 부근의 촌락민들의 삶을 묘사하고 있다.
자야바르만 때는타 프롬과프레아 칸과 같은 사원이 건설하여, 그의 부모에게 바친다. 이 대형 공사로 인해 국가의 종교는힌두교에서대승 불교로 바뀌게 된다. 자야바르만 자신이 불교 신자가 되었기 때문이다. 자야바르만 7세의 통치기간 동안힌두교사원은 모두 부처로 상을 모셔두게 된다. 그리하여앙코르 와트도 불교 사원이 된다. 그의 사후에 힌두교는 다시 부활하게 되고, 14세기에 소승 불교가 자리를 잡을 때까지 불상을 훼손하는 대규모의 운동이 벌어진다.
1296년중국원나라의 사신으로주달관(周達觀)(1266년-1346년)이 앙코르에 도착하게 된다. 주달관은 원나라저장성온주 사람으로 원나라테무르 칸의 사신으로 1296년 온주를 떠나푸저우항을 거쳐하이난을 경유하여,안남을 거쳐 캄보디아 캄퐁 참의 도시에메콩강수로로 도착하게 된다. 이곳에서똔레삽 호수로 작은 배로 갈아타고 12일을 항해하여 당시 수도인앙코르 톰에 도착하였다.
주달관은 인드라바르만 3세가 통치하는 이곳 크메르 수도에 1년을 머물면서 크메르 사회를 관찰한 40장 분량의 기록진랍풍토기(眞臘風土記)를 남긴다. 그는 종교나, 법제도, 왕위, 농경, 노예제도, 새, 식물, 목욕, 의식주, 도구, 동물, 상거래 등의 자세한 기록을 남겼다. 그의 기록은 현재 앙코르를 이해하는 데 가장 중요한 사료로 평가받으며, 또한 재미있는 여행기로 남아 있다.
앙코르 문명 자체는 13세기~14세기를 거치면서 쇠락해졌지만, 일반적으로 앙코르 왕조의 몰락은 1431년타이침략자들에 의해 시작되었다고 평가된다. 15세기에 이르러 불교 사원이 있는 앙코르 왓을 제외하고는 대부분의 것들이 버려진다. 여기에 대해서는 이론들이 분분하다.
크메르의 수도가 버려지게 되는 가장 유력한 설은시암의 침략으로 인한 것이다. 계속되는 전쟁으로 주달관이 방문을 하게 되는 시기에 이미 활력이 떨어지고 있었다. 그의 기록에서 주달관은 이러한 전쟁으로 국토가 전부 황폐해졌다고 기록하고 있다.1431년앙코르 멸망 이후 많은 사람들과 서적, 연구물들이 타이의 수도아유타야로 옮겨졌다. 대분의 사람들은 남쪽의프놈펜근교로 새롭게 중심 이동이 된 것이다.
어떤 학자들은 앙코르 몰락의 원인을자야바르만 7세이후 힌두교에서 소승 불교로의 개종한 데서 몰락의 원인을 찾기도 한다. 소승 불교의 개인에 대한 극단적인 실체의 부정으로 인해, 왕조 숭배의 활력이 떨어졌다는 것이다.
이 위대한 도시는 19세기 프랑스 고고학자들이 탐험을 해서 발굴할 때까지 밀림에 묻혀있었다. 1907년~1970년까지의 작업은프랑스 극동학원의 관할 하에서 진행되었다. 그들은 숲을 제거하고, 제단을 수리하고, 배수로를 설치하여 붕괴를 막았다.1993년이후캄보디아 내전으로 중단된 이런 작업들이 재개되었고,프랑스와일본,유네스코가 합작을 하여 국제위원회를 만들어 보존에 힘쓰고 있다.
일체유심조

일체유심조(一切唯心造)는 〈화엄경〉의핵심사상을 이루는 말로 "모든 것은 오직 마음이 지어낸다"라는 뜻이다.유식(唯識)에서는 '일수사견'의 비유를 든다.
우리는 행복과 불행이 상황에 따라 또는 환경에 따라 온다고 생각하는데 매우 큰 착각이다. 행복과 불행은 마음에서 지어내는 것. 그 누구도, 어떠한 상황도 날 행복하게 할 수 없고 불행하게도 할 수 없다.
법륜스님의 말을 예로 들면, 달을 보고 슬픈 감정을 느꼈다고 가정하자.
그럼 달이 나에게 슬픔을 준 것일까? 아니면 자기 스스로 슬픈 것일까?
누가 나에게 욕을 하든 내마음만 바로 선다면 어떤 곳에서든 행복할 수도 불행할 수도 있다.
같은 것을 동시에 바라보는 데에도 보는 이에 따라 다르게 보일 수 있다는 것은 사람들은 물을 보면, 누구나 마신다든지, 발을 담그고 싶다는 생각을 한다. 그러나 지옥의 중생들은 물을 피고름으로 본단다.물고기는 그냥 사는 집일 따름이다. 즉 물이라는 객관적 형태를 보는 입장에 따라서는 천차만별로 볼 수 있다는 뜻이다.
그러나낙엽지는 호숫가에서 첫사랑을 속삭였던 이는 물만 보면 다정하고 아름다운 감정이 솟구친다. 즉 물에 대한 객관적이고 교과서적인 해석은 존재할 수 없다. 물은 결국 우리들 마음 속에 있는 것이다. 만약 지금 견딜 수 없는 고통과 미움에 시달리는 이가 있다면, 옛 기억을 떠올려 보자. 죽을 것만 같았던 그 고통의 시간들이 지금 와서 생각하면 모두 부질없는 번뇌망상이다.
마찬가지의논리로 지금의 현실도 언젠가는 추억이 될 따름이다. 문제는 고통이 아니라, 그 고통을 어떻게 받아 들이느냐 하는 상념의 차이다. 이 세상을 바라보는 안목도 마찬가지이다.신문사회면으로만 본다면 이 세상은 저주와 불행으로 가득 차 있다.
그러나 아름다운 면으로 보면, 여전히 세상은 따스하다. 문제는 어느 쪽에 포커스를 두는가 하는 점이다.
삶은 자신의 주관에 달려 있고 해석하기 나름이라는 말이다. 모든 사실은 그 해석에 따라서 개인의 진실이 된다. 그 다음은 창조에 대한 의미이다. 자신의 마음, 믿음에 따라 외부 세계는 형성된다.
참고로,의학 용어플라시보 효과또는노시보 효과도 일체유심조와 일맥상통하는 개념이라고 할 수 있다.
캄보디아의 불교

캄보디아는 국민의 대다수가소승 불교의 신자이다. 주민의 대다수는크메르족으로중국에서는 이들을부남(扶南)이라고 불렀다. 이들은 다른동남아시아와 마찬가지로대승 불교와힌두교등인도문화의 영향을 받고 있었다.
크메르 왕조의 역대 왕은 도읍지인 앙코르에 많은 사원을 건립하였다. 유명한앙코르 와트(Angkor­ Wat: 都城寺院)는 12세기 초수리야바르만 2세가힌두교의비슈누신을 위하여 건립한 것으로 남방 불교 건축의 정수(精髓)로 일컬어진다. 1181년에 즉위한자야바르만 7세는 열렬한 불교 신자로서 짧은 기간이나마 대승불교의 포교에 힘썼다. 이러한 시기에 건립된 바이욘 사원의 사면불상은  관세음보살과 자야바르만 7세 본인의 얼굴을 혼성적으로 표현했다고 간주되고 있다. 왕은 인도의아쇼카왕을 본받아 병원을 세우는 등 많은 불교적 사회 사업을 일으켰으나 그 후 이 왕국은 쇠운의 길을 걷게 되어 크메르의 불교도 쇠퇴하게 되었다.
13세기 말에 크메르가타이에 의하여 정복되었기 때문에 종교 또한타이 불교의 영향을 크게 받게 되었다.
앙코르 톰

앙코르 톰(អង្គរធំ, Angkor Thom)은 옛캄보디아씨엠립에 있는크메르 제국의 마지막 수도 유물군이다. 12세기 후반에자야바르만 7세에 의해 건립되었다.
캄보디아 톤레사프호(湖) 북방에 있는 앙코르문화의 유적이다. 앙코르는 왕도(王都)를 톰은 큰(大)이라는 뜻을 나타내므로 앙코르톰은 '대왕도'라는 뜻이다. 현존하는 유구(遺構)는 자야바르만 7세가 왕국의 수도로서 1200년경에 조영(造營)한 것이다. 1변 3km인 성벽의 정사각형으로 주위를 둘러싸고, 중앙에는 세계의 중심으로 보이게 한 바이온묘(廟)가 높이 솟고, 그 동서남북으로 2추축대로(樞軸大路)가 도시를 4분하며 2추축이 성벽과 만나는 곳에 왕도의 문이 4개, 왕궁에서 동으로 뻗은 대로 위에 1개, 모두 5개의 문이 있다. 이 5개의 문은 앞면에 돌의 커다란 뱀을 껴안은 거인상(巨人像)의 열(列)을 난간으로 한 육교를 끼고 있으며, 문 자체는 거대한 4면의 얼굴을 한 탑문으로 되어 있다. 육교의 양측에는 7개의 머리를 가진 큰 뱀의 몸으로 줄다리기를 하는 54체의 거상(巨像)이 늘어서 있고 신들의 줄과 아수라(阿修羅)의 줄이 서로 마주보고 있다. 성문의 높이는 23m이고, 윗부분 4면의 보살의 얼굴이 연꽃 왕관을 쓰고 사방을 노려보고 있다. 바이온사원은 수미산을 상징화한 것이고 성벽은 히말라야 영봉을, 환호는 대양(大洋)을 의미하며, 이것들은 왕권의 신격화와 결부된 크메르적 우주관에 기초한 것이다. 바이온사원, 파괴된 왕궁, 그곳에 있는 천상의 궁전 파미아나카스사원이 있고, 개선한 군단이 지나가는 승리의 문(성문의 하나)이 있다. 이 밖에 불교사원 프리아파리라이, 절, 테프프라남, 10세기 말에서 12세기 초에 걸쳐서 건립된 사원과 사당 등이 있다. 특히 이 유적의 중심부에 이 중심부에 있는 바이온묘는, 그보다 반세기 정도 앞서 세워진 앙코르 와트와 함께 앙코르문화의 쌍벽을 이룬다.
앙코르 톰은 9 km면적을 차지하고 있으며, 자야바르만과 그 후대의 왕에 의해 건설된 여러 유적군들이 자리를 잡고 있다. 앙코르 톰의 중심에는 자야바르만의 상이 있는바이욘사원이 있고, 그 위쪽으로 빅토리 광장 주변으로 주요 유적군이 자리잡고 있다. 주위의 유적군과 함께 세계유산으로 등록되어 있다.
앙코르는 고대 인도의 산스크리트어로 '도시'라는 의미이다. 또한 톰은 크메르어로 '크다'를 의미한다. 앙코르 톰은 주변 3km의 수로와 라테라이트로 만들어진 8m 높이의 성벽에 둘러 쌓여있다. 외부에는 남대문, 북대문, 서대문, 사자의 문 그리고 승리의 문 다섯개의 문으로 연결되어 있다. 각 성문은 탑이 되고 있고, 동서남북 사방에는관세음보살이 조각되어 있다. 또 문으로부터 수로를 연결하는 다리의 난간에는나가의 상이 조각되어 있고, 이 나가를 당기는아수라와 기타 신상들이 조각되어 있다.
앙코르 톰의 중앙에는바이욘 사원이 있고, 그 주변으로코끼리 테라스,문둥왕의 테라스, 프레아 피토우 등의 유적이 남아 있다.
캄보디아의 국기

캄보디아의 국기는1993년에 제정되었다. 현재의 국기는캄보디아 왕국시절이었던1948년부터1970년까지 사용되었던 국기를1993년에 다시 채택한 것이다. 파란색, 빨간색, 파란색으로 구성된 세 줄의 가로 줄무늬에 빨간색 줄무늬 안에는 하얀색앙코르 와트가 그려져 있다. 국기의 비율은 2:3이며, 줄무늬 비율은 1:2:1이다. 파랑은 왕실을, 빨강은 민족을, 하양은 불교를 의미한다.
ख्मेर साम्राज्य

ख्मेर साम्राज्यहेइ.स. ८०२-इ.स. १४३१दरम्यानआग्नेय आशियातअसलेले एक साम्राज्य होते. आजच्याकंबोडियाव जवळच्या भूप्रदेशावर त्याचा विस्तार होता. यावरख्मेर राजवंशातीलराजांनी राज्य केले.
दुसरा जयवर्मनयाचेन्लाराज्याच्या एका शासनकर्त्याला जावा साम्राज्यात बंदी ठेवले होते. बंदिवासातील सुटके नंतर त्याने सैन्याची जमवाजमव करूनइ.स.७९०पासून पुढे १२ वर्षे जावा साम्राज्याशी निकराने लढा दिला.इ.स. ८०२मध्येत्याने स्वतःचा राज्याभिषेक करून घेतला आणि अशा प्रकारे ख्मेर घराण्याचा आणि आंकोर राजवटीच्या सुवर्ण काळाचा आरंभ झाला. आपल्या राज्यकाळात त्याने कंबोडियाच्या अनेक प्रांतांवर स्वाऱ्या करून आपला राज्य विस्तार केला आणि एकछत्री अंमल प्रस्थापित केला. याबरोबरच त्याने "देवराजा" ही महत्त्वाची प्रथा सुरू केली. राजा हा ईश्वरी अंश असतो, ही हिंदू संकल्पना त्याने प्रत्यक्ष अमलात आणली. निर्विवाद वर्चस्व आणि आधिपत्य स्थापन करून एंगकोर साम्राज्याची पाळेमुळे कंबोडियात घट्ट रोवण्यास या प्रथेचा फार मोठा उपयोग झाला. इतिहासावरून दिसून येते की जयवर्मन आणि त्यानंतरच्या पुढील देवराजांच्या मागे सर्व प्रजा एकजुटीने उभी राहिली आणि एका बळकट साम्राज्य निर्माण झाले. आंकोराचे साम्राज्य सुमारे ६०० वर्षे टिकले.
बऱ्याचशा ख्मेर राजांच्या नावामागे लावली जाणारी "वर्मन" ही उपाधी रक्षणकर्ता या अर्थाने वापरली जाते.
याच वंशातीलसूर्यवर्मन दुसरा(राज्यकाळइ.स. १११३-इ.स. ११५०) याने जगप्रसिद्धआंग्कोर वाटया भव्य देवळाची निर्मिती केली. भगवान विष्णूंचे हे मंदिर स्थापत्यशास्त्राचे जगातील एक आश्चर्य मानले जाते. हे देऊळ पूर्ण करण्यास ३७ वर्षे लागली व याकामी सुमारे ५०,००० मजूर राबले असा संदर्भ वाचनात येतो. या वंशातील इतर कलाप्रेमी राजांनीही अशा अनेक मंदिरांची निर्मिती केली.
कालांतराने ख्मेर राजांनी बौद्ध धर्म स्वीकारला. असे अनुमान काढले जाते की बौद्ध धर्माच्या स्वीकारानंतर 'देवराजाची' प्रथा मोडीत निघाली व हळू हळू राज्य विस्तार, नियंत्रण या सर्वांना खीळ बसली. त्यातूनच पुढे हे साम्राज्य कमकुवत झाले.
कंबोडिया-भारत संबंध

कंबोडिया-भारत संबंधहेकंबोडिया राज्यआणिभारतीय प्रजासत्ताकयांच्यातील द्विपक्षीय संबंध आहेत. कंबोडियाचा दूतावासनवी दिल्लीतआहे आणि भारताचा दूतावासनोम पेन्हयेथे आहे.
कंबोडिया आणि भारत यांच्यातील संबंध प्राचीन काळापासून आहेत. कंबोडियामध्ये भारताचा प्रभावअंगकोर वाटच्याहिंदू शैलीतील मंदिरांपासून लिखितख्मेर भाषेपर्यंतदिसून येतो, जी सध्याच्यादक्षिण भारतातीलपल्लव लिपीचा व्युत्पन्न आहे.
दोन्ही राष्ट्रेअलिप्ततावादी चळवळीचाभाग आहेत.भारताने पीपल्स रिपब्लिक ऑफ कंपुचेयाशी औपचारिक राजनैतिक संबंध प्रस्थापित केले आणि १९८१ मध्येपनॉम पेनयेथे दूतावास उघडला जेव्हा कंबोडिया आंतरराष्ट्रीय स्तरावर अलिप्त होता. १९८६ ते १९९३ दरम्यान कंबोडिया सरकारने आवाहन केल्यावरभारत सरकारनेआंग्कोर वाटमंदिराचे जतन करण्याचे मान्य केले आणि या संवर्धनादरम्यान सुमारे ४ दशलक्ष डॉलर्स खर्च केले.
थेरवाद् बौद्ध धर्महा कंबोडिया देशाचा राज्य धर्म आहे, जो सुमारे ९५% लोकसंख्येद्वारे पाळला जातो आणि त्याच्या आंतरिकभारतीय संस्कृतीचासमाज आणि संस्कृतीवर लक्षणीय परिणाम झाला आहे.
जगातील सात नवी आश्चर्ये

जगातील सात नवी आश्चर्ये(२००१ - २००७) हा २००१ साली सुरू झालेला व जगातील सात नवी आश्चर्ये शोधून काढण्यासाठी बनवलेला एक उपक्रम आहे असे सांगितले गेले. लोकांनी त्यांच्या मते आश्चर्यांत नोंद व्हावी अशा २०० इमारतीं व वास्तूंची नावे न्यू७वंडर्स नावाच्याझुरिचशहरामधील एका संस्थेकडे पाठवली. त्या संस्थेने घेतलेल्या या लोकप्रियता कौलामधील विजेत्या वास्तूंची घोषणा ७ जुलै २००७ रोजीलिस्बनयेथे करण्यात आली.ह्या कौलादरम्यान इंटरनेट व फोनद्वारे १० कोटी लोकांनी मते टाकल्याचा न्यू७वंडर्सने दावा केला. परंतु हा कौल शास्त्रशुद्ध पद्धतीने न घेतल्यामुळे एकाच व्यक्तीला अनेक वेळा मते देणे सहज शक्य होते. ह्यामुळे ह्या कौलाच्या अचूकतेवर शंका व्यक्त केली गेली आहे.
ह्यांव्यतिरिक्त ऐतिहासिक जगातील सध्या अस्तित्वात असलेले एकमेव आश्चर्यगिझाचा पिरॅमिडह्याला मानाचे स्थान देण्यात आले.
Ангкор-Тхом

Ангкор-Тхом, такжеАнгкортхом(кхмер.អង្គរធំ[ʔɑŋkɔ: tʰom],букв.«великая столица») —столицаКхмерской империивXII— 1-й пол.XVвв. Построен в1177 году, в правлениеДжаявармана VIIна месте разрушенной в результате войны сЧампойпрежней столицы —Яшодхарапуры.
В1431г. город был взят тайцами. Несмотря на то, что вскореПонхея Ятупри поддержке населения удалось полностью очистить Ангкор (а затем и страну) от остатков тайских войск, в1434г. столица была перенесена вПномпень. Тем не менее, достаточно укреплённый, Ангкор стал основной крепостью страны на западе и остался религиозным центром государства.
Согласно Х. Штерлину, город состоял из 144 пад со стороной 246 метров, каждая из которых занимала площадь в 60 516 м². Население Ангкора в период расцвета могло достигать миллиона жителей.
Комплекс сооружений, отображающих небо на земле, включает в себя Ангкор-Тхом,Та Прум(1186 г.), Бантей-Кидей (который считают самым ранним из его храмов), Неак-Пеан, Та-Сом, Сра-Сранг, Пра-Хан (1191 г.) и самый последний — яркий и внушительный Байон, завершенный в 1219 г.
В настоящее времяАнгкори входящие в его составхрамовые комплексыАнгкор-Тхом,Ангкор-Вати др. являетсяисторическим заповедником.
Любовное настроение

«Любо́вное настрое́ние» (англ.In the Mood for Love,кит.花樣年華,кант.:fa1 yeung6 nin4 wa4,пиньинь:huā yàng nián huá, дословно: «Годы, подобные цветам») —гонконгскаяартхауснаямелодрама2000 года режиссёра, сценариста и продюсераВонга Карвая, получившая признание публикии множество профессиональных наград. В главных ролях занятыМэгги ЧуниТони Люн. «Любовное настроение» принято объединять втрилогиюс фильмами «Дикие дни» (1991) и «2046» (2004).
Действие фильма происходит в Гонконге в 1960-х годах. Журналист Чоу Мо Ван (Тони Люн) и Су Ли Жен (Мэгги Чун) в один и тот же день въезжают в две соседние комнаты вдоходном доме. У обоих есть супруги, часто задерживающиеся на работе. Несмотря на добродушие хозяйки дома и соседей, Чоу и Су часто скучают в одиночестве в своих комнатах. Вскоре между ними завязывается дружба.
Чоу и Су делятся друг с другом сомнениями насчёт верности своих супругов, догадавшись, что те изменяют им друг с другом. Чоу предлагает Су восстановить в лицах то, что происходит между их супругами-любовниками, и постепенно граница между игрой и настоящим романом начинает таять.
Су предлагает Чоу помочь ему с книгой обоевых искусствах. Вместе с тем, как Чоу и Су становятся всё ближе друг к другу, они пытаются убедить друг друга в том, что у них всё не закончится так же, как у их супругов.
Затем Чоу переезжает в Сингапур, но незадолго до конца фильма он возвращается в Гонконг, туда, где когда-то судьба свела его и он познакомился с Су, и когда понимает, что всё то, что было, уже прошло и это не вернуть, он уезжает вКамбоджу, чтобы вАнгкор-Ватенавсегда оставить свою тайну — любовь к Су.
Несмотря на то, что действия фильма происходят в Гонконге, на самом деле съемки проходили вБангкоке(Таиланд). Одна из сцен фильма снималась в храмовом комплексе Ангкор-Ват (Камбодже).
В этом фильме используются два нестандартных художественных приёма: кажущийся повтор похожих сцен и отрывки, которые выглядят одной сценой, но на самом деле являютсяколлажемиз многочисленных встреч главных героев. К созданию этого эффекта был причастен и оператор фильмаКристофер Дойл. Эти приёмы создают у зрителя впечатление, что два главных героя повторяют одни и те же действия каждый день в течение очень долгого времени. Однако, если внимательно следить за платьямиципао, в которые одета Мэгги, можно заметить, что в каждом новом кадре в этих сценах на ней надето новое платье. Очевидно, что это не одна сцена, переснятая много раз, а отдельные самостоятельные дубли, каждый с новыми костюмами и новымгримом.
Супруги Чоу и Су редко появляются в кадре, но когда это происходит, зритель не видит их лиц. Эти сцены полностью сняты с одной стороны, таким образом, что видны только Чоу или Су.
Номер комнаты, где живёт мистер Чоу — «2046» — отсылает к следующему фильму Карвая.
За время показа в Гонконге фильм собрал 8 663 227гонконгских долларов(более 1 млн.долларов США).
2 февраля 2001 г. 6 американских кинотеатров начали показ фильма, в которых он собрал 113 280 долларовСШАза первый уик-энд (18 880 в каждом). За всё время показа вСеверной Америкефильм собрал 2 738 980 долларов США.
Общемировые кассовые сборы от показа фильма составили 12 854 953 долларов США.
นครธม

นครธม(เขมร:អង្គរធំ) เป็นเมืองหลวงแห่งสุดท้ายและเป็นเมืองที่เข้มแข็งที่สุดของอาณาจักรขะแมร์ปัจจุบันตั้งอยู่ในจังหวัดเสียมราฐประเทศกัมพูชาสถาปนาขึ้นในปลายคริสต์ศตวรรษที่ 12โดยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7มีอาณาเขตครอบคลุมพื้นที่ 9 ตารางกิโลเมตร อยู่ทางทิศเหนือของนครวัดภายในนครมีสิ่งก่อสร้างมากมายนับแต่สมัยแรก ๆ และที่สร้างขึ้นต่อโดยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 และรัชทายาท ใจกลางพระนครเป็นปราสาทหลักที่สร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าชัยวรมัน เรียกว่า "ปราสาทบายน" ซึ่งยังประกอบด้วยกลุ่มปราสาทและลานกลางแจ้งขนาดใหญ่โดยรอบ
สัญลักษณ์สำคัญที่โดดเด่นสำหรับนครธม คือ พระพักตร์สี่หน้าของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7หรือตามแหล่งข้อมูลอื่นเชื่อว่าเป็น พระพักตร์ของพระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์ซึ่งปรากฏพบตามปราสาทบายน หรือ ตามประตูเมืองทั้งสี่ด้าน นอกจากนี้ ประตูเมืองฝั่งเข้าสู่นคร จะพบถนนหลักที่ทั้งสองฝั่งเป็นแถวของยักษ์ (อสูร) ในทางด้านขวา และเทวดาทางด้านซ้าย เรียงรายแบกพญานาคอยู่สองข้างสะพาน โดยบริเวณประตูด้านใต้นี้ได้รับการอนุรักษ์ฟื้นฟูไว้ได้ดีกว่าบริเวณอื่น ๆ
นครธม(อังกฤษ:Nokor Thom,เขมร:នគរធំ) หรือตามชื่อภาษาอังกฤษเรียกว่าอังกอร์ธม(อังกฤษ:Angkor Thom,เขมร:អង្គរធំ) โดยคำว่านคร(เขมร:នគរ) มาจากภาษาสันสกฤตที่แปลว่านครส่วนคำว่าธม(เขมร:ធំ) นั้นมาจากศัพท์ของเขมร แปลว่าใหญ่, ยิ่งใหญ่
นครธม สร้างขึ้นเพื่อเป็นเมืองหลวงแห่งใหม่ในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 และยังเป็นศูนย์กลางของการก่อสร้างปราสาทขนาดใหญ่ต่าง ๆ มากมาย ดั่งจารึกหนึ่งได้กล่าวว่าเปรียบเปรย พระเจ้าชัยวรมันว่าเป็นเสมือนเจ้าบ่าว ส่วนเมืองนั้นเปรียบเป็นเจ้าสาวของพระองค์
นครธม อาจไม่ได้กล่าวว่าเป็นเมืองหลวงแห่งแรกในบริเวณที่ตั้งแห่งนี้ แต่ถึงอย่างไรก็ดียโศธรปุระในช่วงสามศตวรรษก่อนหน้านี้ เคยเป็นเมืองหลวงของเมืองพระนครที่ตั้งอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือ ซึ่งได้ถูกผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งของนครธมในเวลาต่อมา ศาสนสถานที่สำคัญที่ตั้งก่อนเป็นเมืองหลวงใหม่ภายในเมืองได้แก่ ปราสาทบาปวน และ ปราสาทพิมานอากาศ ซึ่งได้ถูกผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งของพระราชวังหลวง การเรียกชื่อเมืองหลวงของชาวเขมรนั้น ไม่ได้แบ่งแยกอย่างชัดเจนระหว่างนครธม หรือ ยโศธรปุระ จะเห็นได้จากในช่วงศตวรรษที่ 14 จารึกก็ยังคงใช้คำว่า ยโศธรปุระ อยู่แม้ว่าจะสิ้นสุดยุคยโศธรปุระ ไปแล้วก็ตามโดยคำว่า นครธม ในปัจจุบันนั้นถูกนำมาใช้ในช่วงศตวรรษที่ 16 เป็นต้นมา
ศาสนสถานแห่งสุดท้ายที่ก่อสร้างขึ้นในนครธม คือ ปราสาทมังคลารัถถะ ในราวปี ค.ศ. 1295 โดยศาสนสถานอื่น ๆ ในยุคหลังจากนั้นมักจะเป็นการปรับปรุง พัฒนาต่อจากปราสาทเดิม แต่วัสดุที่ใช้ในช่วงหลังนั้น มักเป็นวัสดุที่เปลื่อยสลายง่าย ทำให้ไม่ปรากฏให้เห็นในปัจจุบัน
ในรัชสมัยสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 2แห่งอาณาจักรอยุธยาได้ขับไล่ชาวเขมรในสมัยพระบรมราชาออกจากนครธม แล้วได้ย้ายเมืองหลวงแห่งใหม่ไปตั้งที่กรุงพนมเปญ
นครธม ได้ถูกทิ้งร้างในบางช่วงเวลา จนกระทั่งถึงปี ค.ศ. 1609 เมื่อชาวตะวันตกช่วงแรก ๆ ได้เดินทางเข้ามาแล้วพบกับเมืองร้างแห่งนี้ และได้เขียนบรรยายเปรียบเทียบกับ ตำนานนครแอตแลนติสของเพลโตซึ่งเชื่อว่าอาจมีประชากรอาศัยได้มากถึง 80,000–150,000 คน
13°26′36″N103°51′35″E﻿ / ﻿13.4433026°N 103.8596821°E﻿ /13.4433026; 103.8596821
เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา

เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยาเป็นเทศบาลนครครอบคลุมพื้นที่ 10ตำบลในอำเภอพระนครศรีอยุธยาจังหวัดพระนครศรีอยุธยาโดยในอดีตเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงเก่าของประเทศไทยคือกรุงศรีอยุธยาซึ่งปัจจุบัน ยังหลงเหลือโบราณสถานที่น่าสนใจภายในตัวเมืองอยุธยา
เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา เดิมมีฐานะเป็นสุขาภิบาลเมืองกรุงเก่า ซึ่งได้จัดตั้งตามพระบรมราชโองการประกาศให้ใช้ในพระราชบัญญัติการจัดตั้งสุขาภิบาลตามหัวเมือง ร.ศ. 127 เมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม พ.ศ. 2459 สุขาภิบาลเมืองกรุงเก่า ตั้งอยู่ในพื้นที่อำเภอรอบกรุงเก่า ซึ่งในปัจจุบันคืออำเภอพระนครศรีอยุธยา และมีเขตการปกครองในเขตรับผิดชอบ 5 ตำบล ได้แก่ ตำบลหัวรอ ตำบลหอรัตนไชย ตำบลท่าวาสุกรี ตำบลคลองสวนพลู ตำบลกระมัง ต่อมา พ.ศ. 2478 ได้มีพระราชกฤษฎีกายกฐานะสุขาภิบาลกรุงเก่าเป็นเทศบาลเมืองนครศรีอยุธยา พร้อมทั้งได้มีการขยายเขตตามพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลเมืองนครศรีอยุธยา พ.ศ. 2481, พ.ศ. 2499, และ พ.ศ. 2505 ตามลำดับ และในปี พ.ศ. 2542 ได้มีพระราชกฤษฎีกายกฐานะเทศบาลเมืองนครศรีอยุธยาเป็น เทศบาลนครนครศรีอยุธยา
ปัจจุบันได้เปลี่ยนชื่อเป็น เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา ตั้งแต่วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2548 เป็นต้นมา
ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการเปลี่ยนชื่อ เทศบาลนครนครศรีอยุธยา อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นเทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา ด้วยเทศบาลนครนครศรีอยุธยา ประสงค์ขอเปลี่ยนชื่อ เพื่อความเหมาะสมและสอดคล้องตามเจตนารมณ์ของประชาชนในเขตเทศบาล อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 12 แห่งพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. 2496 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติม โดยพระราชบัญญัติของเทศบาล (ฉบับที่ 12) พ.ศ. 2546 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย จึงให้เปลี่ยนชื่อเทศบาลนครนครศรีอยุธยา อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นเทศบาลนครพระนครศรีอยุธยาประกาศ ณ วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2548 นายสมชาย สุนทรวัฒน์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย
เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา ตั้งอยู่บนที่มีสภาพเป็นเกาะและเคยเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงเก่ามาก่อนมีแม่น้ำไหลผ่าน 3 สาย คือแม่น้ำเจ้าพระยาแม่น้ำป่าสักและแม่น้ำลพบุรีเมื่อก่อสร้างกรุงศรีอยุธยาได้มีการขุดคูเขื่อนจากหัวรอไปบรรจบแม่น้ำบางกะจะที่บริเวณป้อมเพชรทำให้ที่ตั้งของตัวเมืองและเทศบาลมีสภาพเป็นเกาะมีแม่น้ำล้อมรอบ ลักษณะดินเป็นดินปนทรายน้ำซึมได้ง่าย คูคลองในเขตเทศบาลจึงเก็บน้ำไว้ได้ไม่นาน ในฤดูร้อนน้ำจะแห้ง สภาพภูมิประเทศโดยทั่วไปเป็นที่ราบลุ่ม
ตัวเมืองอยู่ห่างจากกรุงเทพทางตอนเหนือไปประมาณ 40 ไมล์ (64 กิโลเมตร)
เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยาตั้งอยู่ในภาคกลาง มีอยู่ 3 ฤดู:
ดวงตราของเทศบาลนครพระนครศรีอยุธยาเป็นประสาทอยู่ใต้ต้นหมัน ภายในประสาทมีหอยสังข์ประดิษฐ์อยู่บนพานแว่นฟ้า ซึ่งมาจากตำนานการสร้างเมืองนครศรีอยุธยา ซึ่งเล่ากันว่าในปี พ.ศ. 1890 โรคห่าระบาดผู้คนล้มตายเป็นจำนวนมาก พระเจ้าอู่ทองจึงอพยพย้ายผู้คนออกจากเมืองเดิมมาตั้งเมืองใหม่ที่ตำบลหนองโสนซึ่งมีแม่น้ำล้อมรอบ ระหว่างที่พักเขตราชวัติฉัตรธงตั้งศาลเพียงตากระทำพิธีกลบมิตรสุมเพลิง ปรับพื้นที่เพื่อตั้งพระราชวังอยู่นั้น ปรากฏว่าเมื่อขุดมาถึงใต้ต้นหมันได้พบหอยสังข์ทักษิณาวรรตบริสุทธิ์ พระเจ้าอู่ทองทรงโสมนัสในศุภนิมิตนั้น จึงสร้างปราสาทน้อยขึ้นเป็นที่ประดิษฐานหอยสังข์ดังกล่าว
เทศบาลนครพระนครศรีอยุธยา มีพื้นที่ 14.84 ตารางกิโลเมตร มีเขตการปกครองในความรับผิดชอบ 10 ตำบล คือ
จำนวนประชากรในเขตเทศบาลมีทั้งสิ้น 52,952 คน เป็นชาย 25,564 คน หญิง 27,388 คน จำนวนบ้าน 19,908 หลัง มีความหนาแน่นของประชากรเฉลี่ย 3,568.19 คนต่อตารางกิโลเมตร
โรงเรียนในสังกัดมีทั้งหมด 8 โรงเรียน ได้แก่
รายชื่อวัดในจังหวัดกำแพงเพชร

รายชื่อวัดในจังหวัดกำแพงเพชร
วัดป่าสมพรปณิธาณ
วัดจอมทองสามัคคีธรรม ตำบลหินดาต
วัดนาใหม่เจริญผล ตำบลโพธิ์ทอง
องค์การบริหารส่วนตำบลปากนคร

องค์การบริหารส่วนตำบลปากนครตั้งอยู่ในเขตอำเภอเมืองนครศรีธรรมราชจังหวัดนครศรีธรรมราชห่างจากอำเภอเมืองนครศรีธรรมราชประมาณ 10 กิโลเมตร เป็นพื้นที่รองรับการขยายตัวของเมืองนครศรีธรรมราชทางด้านทิศตะวันออก มีพื้นที่ในเขตปกครองประมาณ 56.32 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 35,200 ไร่
ตำบลปากนคร เมื่อสมัยก่อนการเดินทางเข้าสู่ตัวตัวเมือง ซึ่งชาวบ้านทั่วไปเรียกว่า "นคร" ต้องใช้เรือเข้าทางปากคลองสู่ตัวเมือง ชาวบ้านจึงเรียกท่าเรือหรือปากคลองว่า "ปากนคร" ซึ่งหมายถึงปากทางเข้าสู่เมือง ตำบลปากนครมีจำนวนหมู่บ้านทั้งหมด 6 หมู่บ้าน ได้แก่ หมู่ที่ 1 บ้านปากนํ้า หมู่ที่ 2 บ้านปากนครบน หมู่ที่ 3 บ้านนางพระยา หมู่ที่ 4 บ้านโคกข่อย หมู่ที่ 5 บ้านคันธง หมู่ที่ 6 บ้านคลองขุด
เป็นที่ราบลุ่มน้ำท่วมถึง โดยมีแม่น้ำปากนครไหลผ่านทางทิศใต้ ทางทิศตะวันออกเป็นพื้นที่ที่ได้รับอิทธิพลของน้ำขึ้น-น้ำลงทำให้กลายเป็นที่ราบที่มีป่าชายเลนอย่างหนาแน่น อาชีพหลักของตำบลปากนครได้แก่ การประมง  ทำนา เลี้ยงสัตว์ ส่วนอาชีพเสริม ได้แก่ ก่อสร้าง รับจ้างทั่วไป
องค์การบริหารส่วนตำบลปากนคร ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของอำเภอเมืองนครศรีธรรมราช
จำนวนหมู่บ้านในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลปากนคร มีทั้งหมด 6 หมู่บ้าน คือ
จำนวนวัดในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลปากนคร มีทั้งหมด 5 วัด คือ
เทศบาลนครสงขลา

สงขลาเป็นเทศบาลนครที่ตั้งอยู่ในเขตตำบลบ่อยางอำเภอเมืองสงขลาจังหวัดสงขลาเป็นเขตองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ตั้งศาลากลางจังหวัดสงขลา การที่นครสงขลาตั้งอยู่ติดกับชายฝั่งทะเลอ่าวไทย จึงทำให้มีการค้าขายทางพานิชย์นาวีป็นจำนวนมาก
สมัยโบราณสงขลาเป็นชุมชนประมงบนคาบสมุทรสทิงพระต่อมาพ่อค้าชาวตะวันตกใช้เป็นท่าเรือขนส่งสินค้า ชุมชนจึงขยายตัวเป็นเมืองท่าสำคัญที่ปรากฏในประวัติศาสตร์ว่า"Singora (ซิงกอรา)"โดยชื่อนี้สามารถสันนิษฐานได้หลายแบบ โดยข้อสันนิษฐานที่เด่นชัดที่สุด คือ เมืองสงขลาในสมัยก่อนมีชื่อว่า สิงขร เมื่อพ่อค้าชาวตะวันตกเข้ามาจึงได้มีการเรียกตามสำเนียงฝรั่ง และเพื้ยนมาเป็นสงขลาในปัจจุบัน
สมัยกรุงศรีอยุธยาสมเด็จพระนารายณ์มหาราชได้ส่งกองทัพมาทำลายเมืองอย่างราบคาบ จึงได้มีการย้ายตัวเมืองไปยังฝั่งแหลมสน (ปัจจุบันอยู่ที่บ้านบ่อเตยอำเภอสิงหนคร) ส่วนเจ้าเมืองก็จะเป็นชาวพื้นเมืองบ้าง ชาวจีนบ้าง ตามยุคสมัยนั้นๆ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวแห่งกรุงรัตนโกสินทร์เมืองสงขลามีฐานะเป็นเมืองประเทศราชของอาณาจักรสยามพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดให้สร้างเมืองใหญ่ขึ้นใหม่ที่ฝั่งบ่อยาง (ที่ตั้งปัจจุบัน) ใช้เวลาสร้างเมืองนานถึง 10 ปีพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จมาพำนักอยู่ถึง 2 ครั้ง
ในปี พ.ศ. 2439 สงขลาเป็นที่ตั้งของที่ว่าการมณฑลนครศรีธรรมราชปี พ.ศ. 2463 สถาปนาเป็นสุขาภิบาลเมืองสงขลา ปี พ.ศ. 2478 ยกฐานะขึ้นเมืองเทศบาลเมืองสงขลา และในปี พ.ศ. 2542 ได้มีพระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงฐานะเทศบาลเมืองสงขลาเป็นเทศบาลนครสงขลา (ราชกิจจานุเบกษาเล่ม 116 ตอน 110 ก. วันที่ 10 พฤศจิกายน 2542) และก่อตั้งเป็นเทศบาลนครสงขลา เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2542
รายชื่อโรงเรียนที่ตั้งอยู่ในเขตเทศบาลนครสงขลา
รายชื่อชุมชนในเขตเทศบาลนครสงขลา
Angkor

Angkor(Khmer:អង្គរ, nangangahulugangkabiserang lungsod), kilala rin bilang Yasodharapura (Khmer:យសោធរបុរៈ;Sanskrito:यशोधरपुर)ang kabiserang lungsod ngImperyong Khmer. Ang lungsod at emperyo ay  tinatayang umusbong noong ika-9 hanggang ika-15 na siglo. Matatagpuan sa lungsod na ito ang nakamamanghangAngkor Wat, isa sa pinakatanyag na atraksyon ng turista sa Cambodia.
Ang salitangAngkoray nagmula saSanskritonagara(नगर), nangangahulugang "lungsod". Ang panahon ng Angkorian ay nagsimula noong AD 802, nang ideklara ng KhmerHindungmonarkiya na si Jayavarman II na siya ay isang "universal monarch" at "god-king", at tumagal hanggang sa huling bahagi ng ika-14 na siglo, unang nahulog sa ilalim ng Ayutthayan suzerainty noong 1351. Ang isang paghihimagsik ng Khmer laban sa awtoridad ng Siamese ay nagresulta sa pagkawasak ng Angkor sa ilalim ng pananakop ng Ayutthaya  noong 1431, na naging sanhi ng paglikas ng mamamayan nito sat timog sa Longvek.
Ang mga guho ng Angkor ay matatagpuan sa gitna ng mga kagubatan at bukirin sa hilaga ng Great Lake (Tonlé Sap) at timog ng Kulen Hills, malapit sa modernong lungsod ng Siem Reap (13 ° 24′N, 103 ° 51′E), sa Lalawigan ng Siem Reap. Ang mga templo ng lugar ng Angkor ay may bilang na higit sa isang libo, mula sa sukat mula sa mga na tambak na mga bato na nakakalat sa mga palayan hanggang sa Angkor Wat, na sinabing pinakamalaking monumento ng relihiyon sa buong mundo. Marami sa mga templo sa Angkor ay naibalik, at ang mga ito ang bumubuo sa mga pinaka-makabuluhang lugar ng arkitektura ng Khmer. Ang mga bisita ay lalapit sa dalawang milyon taun-taon, at ang buong kalawakan, kasama ang Angkor Wat at Angkor Thom ay sama-sama na protektado bilang isangUNESCOPandaigdigang Pamanang Pook. Ang katanyagan ng pook na ito sa mga turista ay nagtataglay ng maraming hamon sa pangangalaga nito.
Noong 2007, isang internasyonal na pangkat ng mga mananaliksik na gumagamit ng mga litrato mula sa satellite at iba pang mga modernong pamamaran ang nagpahiwatig  na ang Angkor ay ang pinakamalaking pre-industrial na lungsod sa buong mundo, na may isang detalyadong sistema ng imprastraktura na kumokonekta sa isang lumalagong bayan na hindi bababa sa 1,000 square kilometre (390 mi kuw) sa mga kilalang templo sa gitna ng lungsod.  Ang Angkor ay itinuturing na isang "lungsod ng haydroliko" sapagkat mayroon itong isang kumplikadong sistema ng pamamahala ng tubig, na ginamit para sa sistematikong pagpapatatag, pag-iimbak, at pagpapakalat ng tubig sa buong lugar.  Ang network na ito ay pinaniniwalaan na ginamit para sa patubig upang matugunan ang hindi pabago-bagong panahon ng tag-ulan at upang suportahan ang pangangailangan nang dumaraming populasyon.  Bagaman ang laki ng populasyon nito ay nananatiling isang paksa ng pagsasaliksik at debate, ang mga bagongtuklas na sistemang pang-agrikultura sa lugar ng Angkor ay maaaring sumusuporta sa pagitan ng 750,000 at isang milyong tao.
Imperyong Khmer

AngImperyong Khmer(/kəˈmɛər/;Khmer: ចក្រភពខ្មែរ:Chakrphup Khmeror អាណាចក្រខ្មែរAnachak Khmer) oImperyong Angkor(Khmer: អាណាចក្រអង្គរ:Anachak Angkor) ay ang mga katawagan na ginagamit ng mga dalubhasa sa kasaysayan upang tukuyin angCambodiamulaika-9 na dantaonhanggangika-15 dantaonnang ang bansa ay isang imperyongHindu/BudistasaTimog-silangang Asya. Tinutukoy ng imperyo ang sarili bilangKambujaoKambujadesana sinaunang katawagan para sa Cambodia. Lumago ang imperyo mula sa datingkabihasnanng Funan at Chenla, na pinamunuan at/o sinakop ang karamihan ng kalupaang Timog-silangang Asyaat bahagi ng KatimugangTsina, lumalawak mula sa dulo ng Tangway ngIndotsinatungong norte hanggang sa makabagong lalawigan ngYunnan,China, at mulaVietnampakanluran hanggangMyanmar.
Ang pinakamalaking pamana nito ay ang Angkor, sa kasalukuyangCambodia, na ang lugar ng kabiserang lungsod noong tugatog ng imperyo. Nagpapatotoo ang mga marilag na bantayog ng Angkor, tulad ngAngkor Watat Bayon, sa napakalawak na kapangyarihan at kayamanan ng Imperyong Khmer, kahanga-hangangsiningatkalinangan, pamamaraan saarkitektura, mga nakamit saestetika, at iba't ibang sistema ng paniniwala na tinangkilik nito sa paglipas ng panahon. Naisiwalat ng paglalarawan ng satelayt na ang Angkor, sa panahon ng rurok nito noongika-11hanggangika-13 dantaon, ay ang pinakamalakingurbanongsentro sa buong mundo bago ang panahong industriyal.
Kombensyonal na pinetsahan ang simula ng panahon ng Imperyong Khmer noong 802 nang inihayag ni Haring Jayavarman II ang sarili bilangchakravartin("pangkalahatang pinuno") sa Phnom Kulen. Natapos ang imperyo noong pagbagsak ng Angkor noong ika-15 dantaon.
Angkasaysayanng Angkor bilang gitnang lugar ng paninirahan ng makasaysayang kaharian ngKambujadesaay kasaysayan din ng kaharian ng Khmer mula ika-9 hanggang ika-13 dantaon.
Mula saKambujamismo—at gayundin mula sa rehiyon ng Angkor—walang nakasulat na talaan na nakaligtas maliban sa mga inskripsiyong bato. Samakatuwid, pangunahing hinango ang kasalukuyangkaalamanng makasaysayangkabihasnangKhmer mula sa:
Ika-12 dantaon

Angika-12 dantaonay isang panahon mula1101hanggang1200sang-ayon sakalendaryong Huliyano. Sa kasaysayan ngkalinangangEuropeo, tinuturing ang panahon na ito bilang bahagi ng Mataas naGitnang Panahonat tinatawag minsan bilang angPanahon ng mga Cister. Ang Ginintuang Panahon ng Islam ay patuloy na nakakaranas ng kaunlaran, partikular ang Islamikong Espanya,Selyusida, at mga teritoryongGurida. Karamihan sa mga Krusadong estado kabilang ang Kaharian ngJerusalemay bumagsak sa dinastiyang Ayyubid na itinatatag niSaladin, na nilampasan ang mgaFatimid. Humarap angdinastiyang SongsaTsinang isang pagsakop ng mgaJurchen, na nagdulot ng isang paghahating pampolitika sa hilaga at timog. Umusbong angImperyong KhmerngKambodyasasiglona ito. Pagkasunod ng paglaki ng mgaGhaznavidatImperyong Gurida, ang pananakop ng Muslim sasubkontinenteng IndiyanohanggangBengalay nagsimula sa huling bahagi ng dantaon.
Komonwelt ng Pilipinas

AngKomonwelt ng Pilipinas(Ingles:Commonwealth of the Philippines;Kastila:Commonwealth de Filipinas) ay ang tawag pampulitika saPilipinasnoong 1936 hanggang1946kung kailan naging komonwelt ngEstados Unidosang bansa. Bago noong 1936, isang pook-insular na di-komonwelt ang Pilipinas, at bago pa doon, teritoryo lamang ito ng Estados Unidos.
Ibinatay saBatas Tydings-McDuffieang pagbuo sa Komonwelt. Ayon sa batas, magiging panahong pantrasisyunal ang Komonwelt bilang paghahanda sa ganap na kalayaan at soberanya na ipinangako saPhilippine Autonomy ActoBatas Jones.
SiManuel L. Quezonang unang pangulo ng komonwelt. SiSergio Osmeñaang ikalawang pangulo ng komonwelt. Si Manuel L. Quezon ang naging huling pangulo nito. Tuluyan nang ibinuwag ang Komonwelt noong 1946 at nagingrepublikaangPilipinas.
Nokor Reach

AngNokor Reach(sinusulat din bilangNokoreach;,Noko Reach[ nɔˈkɔː riəc̚ ];lit. na'Maringal na Kaharian''Majestic Kingdom') ay angpambansang awitngKambodya. Ito ay batay sa isang tugtuging pambayan ng Kambodya at isinulat ni Chuon Nath .
Ang "Nokor Reach" ay nagmula sa isang tulang pambayan na karaniwang ginaganap kasama ng chapei noong sinaunang panahon para sa pagkukuwento at upang ibunyag ang anumang kamakailang mga kaganapan.
Ang musika ng "Nokor Reach" ay kinatha sa kalagitnaan ng 1938 at 1939 ni Prinsipe Norodom Suramarit sa panahon ng paghahari ni Haring Sisowath Monivong sa tulong nina Sir J. Jekyll at Sir François Perruchot,ang mga tagaturo ng musika ng Royal Palace . Ang liriko nito ay hindi natapos hanggang 20 Hulyo 1941 ni Choun Nath, ilang buwan pagkatapos ng koronasyon ni Haring Norodom Sihanouk . Sa parehong taon, ito ay pinagtibay pagkatapos ay muling kinumpirma noong 1947 bilang isang pambansang awit ng bansa.
Noong 1970, ang monarkiya ay inalis ng Republikang Khmer, sa gayon ay pinalitan din ang pambansang awit ng estado. Matapos ang tagumpay ng mga komunista noong 1975, ang mga dating maharlikang simbolo, kabilang ang "Nokor Reach", ay naibalik sa loob ng ilang sandali. Pagkatapos ay pinalitan ito ng Khmer Rouge ng " Dap Prampi Mesa Chokchey " (" Maluwalhating Ikalabinpito ng Abril") noong Enero 1976.Matapos talunin ng maharlikang partido na FUNCINPEC ang mga dating komunista ( Cambodian People's Party ) noong halalan ng 1993 , ibinalik ang pambansang awit ng estadong maharlika.
Ang "Nokor Reach" ay isang tula na binubuo ng tatlong taludtod at bawat taludtod ay binubuo ng limang linya. Ang unang taludtod ay itinuturing na opisyal at karaniwang ginagawa sa karamihan ng mga opisyal na lugar.
Hanggang sa katapusan ng protektoratong Pranses, isang ikaapat na taludtod na pumupuri sa pagkakaibigan sa pagitan ng Khmer at ng mga Pranses ay inaawit:
Padron:Symbols of Cambodia
大吳哥

大吴哥（高棉语：អង្គរធំ，罗马化：Angkor Thom高棉语发音：[ʔɑːŋ.kɔː.tʰum]）又譯吳哥通、吴哥城，是吳哥古都最後的主城池。其高棉語名字意思是“大城”。該城市位於今天的柬埔寨，是由國王闍耶跋摩七世於十二世紀末建立。
大吴哥佔地9 平方公里，位於吳哥窟以北，園區內保存幾座早期的紀念碑以及阇耶跋摩及其繼任者建立的紀念碑。城市的中心是阇耶跋摩的國家寺廟巴戎寺，其他主要遺址聚集在勝利廣場周圍，在这范围内包括一系列各朝建立的古都遗迹：苏利耶跋摩一世重建的空中宫殿，優陀耶迭多跋摩二世建立的巴普昂寺，闍耶跋摩七世建立的巴戎寺（Bayon）、群象台和瘌王台（英语：Terrace of the Leper King）等。該遺跡群是東南亞最受歡迎的旅遊景點之一。
吴哥（អង្គរ高棉语发音：[ʔɑŋ.ˈkɔː]）在高棉語中意思是「首都」；該詞彙來源於梵語詞彙「城」（नगरnagara）。該城的正式名稱是耶輸陀羅補羅（高棉語：យសោធរបុរៈ高棉语发音：[jeaʔ sao tʰeaʔ reaʔ boʔ raʔ]；梵語：यशोधरपुरYaśōdhara-pura），意爲“榮光的她之城”。
不過，Angkor Thom（高棉語：អង្គរធំ）是大吴哥的另一個替代名稱（高棉語：នគរធំ）的變換名稱，由於忽略了錯誤發音而被認為是正確的名稱。Nokor（高棉語：នគរ，Nôkô ）這個詞字面意思是源自梵語的Nagara（梵語：नगर），意為大城市，並結合了高棉語單詞Thom（高棉語：ធំ ，Thum ）。
大吴哥是阇耶跋摩七世帝國的首都，也是他進行大規模建設城市計劃的中心。在城裡發現的一處銘文稱阇耶跋摩為新郎，而城市則是他的新娘。鑑於先前被占城入侵的慘痛經驗，闍耶跋摩七世將吳哥城城牆築得特別高又厚實，城外建有護城河。城中心的巴戎寺，最著名的就是以闍耶跋摩七世面容為藍本來雕刻的54尊四面佛像，也是「微笑高棉」的由來，寺廟牆上浮雕不只展現闍耶跋摩七世與占城戰鬥的壯闊場面，也有描繪市井小民的生活場景。而因為闍耶跋摩七世篤信佛教，吳哥地區信仰開始由印度教轉變為佛教，在巴戎寺中也可以看到印度教與佛教並存的特殊風格。除此之外，闍耶跋摩七世還建造了大批寺廟如塔普倫寺（Ta Prohm）、達松將軍廟等，也興建了不少醫院、旅舍。「吳哥城-偉大的城市」這個名字從 16 世紀就開始使用。
已知在吳哥城建造的最後一座寺廟是曼加拉薩寺（英语：Mangalartha），它於 1295 年投入使用。此後，現有的結構不斷進行修改，任何新建造的建築都是用易腐爛的材料製成的，並且沒有倖存下來。
最終在13世紀由國王波隆摩羅闍二世（英语：Borommarachathirat II）領導的阿瑜陀耶王国最終洗劫了大吳哥，迫使博涅亞領導的高棉人將首都遷往東南部的金邊，棄守後的吳哥漸漸凋零。
吳哥城在1609年之前的某個時間被遺棄，最遲於16世紀六十年代被柬埔寨人重新發現，當時一位早期的西方遊客寫道「這是一座無人居住的城市，“就像柏拉圖的亞特蘭蒂斯一樣奇妙」。[4] : 140 據信該城市曾居住了80,000–150,000 的人口。
1622年用高棉詩作的吳哥窟詩，曾描述了吳哥城的美麗。
大吳哥的建築物採用巴戎風格設計。其結構多以砂岩、紅土建造，每個城市入口處的面塔設有那伽雕像的巨型人物塔。
大吳哥位於洞里薩河的支流暹粒河西岸，距河約四分之一英里。大吳哥南門位於暹粒以北7.2公里，吳哥窟入口以北1.7公里。城牆高8公尺，兩側有護城河，每條長3公里，圍合面積 9平方公里。城牆是由土支撐的紅土結構興建，頂部設有欄杆。每個基點都有大里通往市中心或巴戎寺。由於巴戎寺本身沒有城牆或護城河，考古學家將這座城市的城牆或護城河解釋為代表须弥山周圍的山脈和海洋。另一座城門「勝利門」位於東門以北500米處；勝利之路與通往勝利廣場和巴戎北部皇宮的東路平行。距暹粒市中心約30分鐘路程。
城門高23公尺的塔樓是後來添加到主體結構的，沿用了巴戎的表面，上頭刻畫的人物可能代表國王本人、觀世音菩薩、 帝國的守護者或某種組合。每座塔前的護城河都有一條堤道：左邊有一排提婆，右邊有一排阿修罗，每排都拿著一隻龍以拔河的姿態呈現。這似乎是對印度教著名的创世神话故事《搅乳海》神話的參考。龍族也可能代表從人類世界到眾神世界（巴戎）的過渡，或者是守護者。
南門現在是遊客最多的地方，因為它是遊客進入城市的主要入口。在城市的每個角落都有一座由砂岩建造的角落神殿（英语：Prasat Chrung），供奉觀音菩薩。這些建築通常為以中央塔為基準的十字形結構，面向東方。
大吳哥內設有運河系統，水從東北流向西南。被城牆包圍的大部分土地將被城市的建築所佔據，這些建築現已不存。並被森林覆蓋。
大多數吳哥遺址都有大量的淺浮雕展示，描繪了古代印度教的神話故事和史詩中出現各種神、女神和超凡脫俗的生物。以及實際已知的動物，如象、蛇、魚和猴，此外還有看起來如是中国神话、中国民俗中的传说生物龍樣貌的生物。
在塔普倫遺址中，在一個巨大的石入口附近，可以看到「西入口南側壁柱上的圓環設計不同尋常」。人們能夠看到該遺跡描繪各種常見動物，如豬、猴子、水牛、公雞和蛇的圓形。這些圓形中沒有神話人物，因此可以合理地得出結論，這些人物描繪的是12世紀古代高棉人常見的動物。
來源
書籍
暹粒國際機場

暹粒国际机场（又名吴哥国际机场，高棉語：អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាប；IATA代码：REP；ICAO代码：VDSR），于柬埔寨暹粒省西北，是該國第二大机场，僅次於首都的金邊國際機場。由於機場距吴哥窟5公里，所以机场為柬埔寨重要觀光門戶。柬埔寨政府计划用距离旧机场60公里开外的新机场取代原暹粒国际机场。新的暹粒吴哥国际机场於2023年10月16日開幕，本機場隨即關閉。
暹粒

暹粒（高棉語：ក្រុងសៀមរាប，高棉语发音：[kroŋ siəm.ˈriəp]）是柬埔寨第二大城市，也是柬埔寨西北部暹粒省的首府和最大城市。西哈努克亲王的行宫在暹粒市中心，6号公路与Pokambor大道交叉处。6号公路西通暹粒国际机场，Pokambor大道北通吴哥窟。
暹粒在舊法國區和舊市場周圍保存法國殖民時期和中國風格的歷史建築。市內設有博物館、傳統飛天舞蹈表演、柬埔寨文化村、紀念品和手工藝品商店、絲綢農場、鄉村稻田、漁村和洞里薩附近的鳥類保護區，以及國際化的飲酒和餐飲場所。在 2020年10月22日舉行的第9屆東盟文化藝術部長會議(AMCA)上，由於是著名的吳哥窟所在地，暹粒市被評為2021-2022年東盟文化城市。
今天的暹粒是柬埔寨最受歡迎的旅遊目的地之一，古迹吴哥窟、大吴哥位于暹粒市北郊。市區設有許多酒店、度假村和餐館。居民大部分信奉上座部佛教。
「暹粒」一名通常被解釋為「擊退暹羅」的意思，常被視為柬埔寨國王安贊一世（1516-1566）在1549年擊退暹羅（今泰國）國王摩訶·查克臘帕（Maha Chakkraphat）入侵後的命名。然而，學者認為這說法只是在近代才出現。亦有學者認為暹粒之名，可能來自古代中國對柬埔寨的古稱──真臘。
16世紀至19世紀期間，柬埔寨陷入長期的內鬥中。1794年，柬埔寨被迫將暹粒、馬德望、詩梳風三地割讓給暹羅。在暹羅的統治下，暹粒被改名為暹瑪拉（เสียมราฐ），意思是「暹羅的土地」。1901年，法國人在暹粒附近發現了吳哥古跡，此古跡的發現震驚了全世界。1906年，暹羅將暹瑪拉割與法屬印度支那。同年，恢復舊名暹粒。
法國殖民政府將暹粒打造成了一座旅遊城市，暹粒從一個小村莊迅猛發展為一座城市。1929年，吳哥大酒店（Grand Hotel d'Angkor）開業，這裡成為亞洲領先的畫廊之一。然而1960年代的戰亂使遊客遠離了這裡。1975年，同其他柬埔寨城鎮一樣，暹粒的居民被紅色高棉驅趕到鄉下勞動。至1998年紅色高棉覆滅之後，暹粒才重新煥發活力，旅遊業為當地重要產業。
暹粒市有一个机场，叫暹粒吴哥国际机场，由原來的暹粒國際機場搬遷而建成。从暹粒吴哥国际机场有航班直达曼谷、新加坡、吉隆坡、胡志明市、台北、香港等地。也可搭航班到金边，然后由陆路搭长途汽车或由水路搭快艇到暹粒市。
市内交通工具有出租汽车、机动三轮车（当地称为 嘟嘟车 tuk-tuk）和三轮车。
暹粒市為觀光城市，有多个星級飯店，相比之下基礎建設較慢。搭乘嘟嘟車遊覽暹粒市是最方便的方式，市區內單程約2－3美元。
市中心有皇家獨立花園、西哈努克國王行宮、老市場，還有许多出售柬埔寨特产寶石的高级珠宝店和手工艺品商店，其中以吳哥購物中心為代表，出售各種鑲嵌紅寶石、藍寶石的項鍊及戒指，還有出售黑木雕沉香和其他柬埔寨土產。另外中央百货市场販賣各種生活民生用品及各種蔬菜、熱帶水果，例如山竹、紅毛丹、度古、龍貢、蛇皮果等，以Kg為單位販賣。殺價是普遍的消費模式。
在夜市有許多的酒吧和BBQ烤肉店，這些店家供應的Angkor Beer為當地著名啤酒。夜市中有酒吧街，來自西方各國背包客旅人聚集在此。另外較熱鬧的街道都找得到柬式按摩店，價格高低差異大。
依據柯本氣候分類法，暹粒市屬於Aw:熱帶乾濕季氣候，4至11月為雨季，12月至3月為乾季。
13°21′44″N103°51′35″E﻿ / ﻿13.36222°N 103.85972°E﻿ /13.36222; 103.85972
柬埔寨國旗

柬埔寨國旗（高棉語：ទង់ជាតិកម្ពុជា）是於1948年設計、1993年柬埔寨政體恢復君主制後重新使用。以紅、藍及白色為主色，正中間白色殿堂為吳哥窟，被紅及藍條包圍著（線條比例 1:2:1）紅色代表民族，白色代表佛教，藍色象徵王室，符合柬國的國家銘言「民族、宗教、國王」。
自1859年起，柬埔寨便以吳哥窟作為主圖，設計出第一面代表柬埔寨的國旗，並在1948年獨立後沿用至今。1970年10月9日，龍諾建立的高棉共和國採用了新國旗，這面國旗才第一次被取代。而紅色背景和黃色吳哥窟構成了民主柬埔寨的國旗；1979年，柬埔寨人民共和國成立，把前政权國旗稍做修改，卻沒有被联合國所承認。隨後，柬埔寨都曾使用過其它方案的國旗，但都沒有脫離吳哥窟的設計構思。1993年，柬埔寨内战结束，1948年版國旗被重新使用，并对吴哥窟图案增加黑色描边。
蘇利耶跋摩二世

苏利耶跋摩二世（高棉语：ព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី២，罗马化：Suryavarman II，又译苏耶跋摩二世，意译为日铠，？—1150年），柬埔寨吴哥王朝国王（1113年—1150年在位）。他在位时是吴哥王朝疆域最广的时代。苏利耶跋摩二世曾与湄南河河谷地带的孟人国家作战（吴哥是高棉人的王朝），后来又与占婆进行战争。
苏利耶跋摩二世的国家是以印度教信仰为基础。苏利耶跋摩二世信奉婆罗门教的毗湿奴派（高棉帝国的国教为湿婆派），并为之修建很多庙宇，包括今天吴哥遗迹中最著名的建筑之一吴哥窟（或称吴哥寺）。
苏利耶跋摩二世的统治留下的最辉煌的成就是吴哥窟。苏利耶跋摩二世耗费30年来修建吴哥窟，活着时作为宫殿，死后又成了他的陵墓。后来由于柬埔寨的政治中心转移至金边，吴哥窟被人们遗忘了。1860年，法国探险家亨利·穆奥在雨林深处发现了这些壮丽的建筑。
暹粒吴哥国际机场

暹粒吳哥國際機場（高棉語：អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ，法語：Aéroport International de Siem Reap-Angkor，IATA代码：SAI；ICAO代码：VDSA）是柬埔寨暹粒省索尼貢縣的一個國際機場。機場位於Damdek東北約18公里，吳哥窟以東約40公里及暹粒以東向50公里。該機場也是柬埔寨最大的機場。暹粒吳哥國際機場總面積達到700公頃，並設有3600米長的跑道。機場可以處理每年65,800架次航班與每年700萬人次進出，預計到了2040年將增至每年112,700架次和1200萬人次進出。
暹粒吳哥國際機場的興建源於原有的暹粒國際機場無法處理更大的客流量，同時由於過於接近歷史古蹟吳哥窟，造成該地區不少的污染和破壞。新機場規劃於2010年啟動，而中國雲南航空產業投資集團於2016年12月獲選興建新機場。新機場根據一項為期55年的BOT模式協議興建。
新機場工程於2018年7月開工，但受到2019冠狀病毒病疫情及勞工短缺影響延誤，最後新機場於2023年10月16日啟用，原有的暹粒國際機場隨即關閉。
高棉帝国

高棉帝国（高棉語：អាណាចក្រខ្មែរ发音：[ʔaː.naːc.krɑː kʰmaːe]），又称吴哥帝国（អាណាចក្រអង្គរ:发音：[ʔaː.naːc.krɑː ʔɑŋ.ˈkɔː]），是東南亞中南半島的一個印度教-佛教帝國。這個國家是今日柬埔寨的前身，現代高棉人以「柬埔寨」（កម្ពុជា）或「高棉國」（ស្រុកខ្មែរ）來稱呼自己的國家。高棉帝國是繼之前扶南和真臘這兩個王國發展起來的，在一段時期曾統治或臣服了東南亞大陸大部份地區以及中國南方部份地區，其地域從印度支那半島向北延伸到今日中國的雲南省，從越南向西延伸到緬甸。中國古籍稱這個國家為真臘、占臘、吉蔑、閣蔑。
高棉帝國最大遺產是吳哥，位於今日柬埔寨境內，是帝國鼎盛時期的都城。吳哥古跡證明了高棉帝國龐大的實力和財富，令人印象深刻的藝術和文化、建築技術、美學成就以及各種信仰體系。衛星成像顯示，吳哥在11世紀至13世紀的鼎盛時期是世界上最大的前工業時代城市中心。
高棉帝國時期的開始通常可以追溯到802年，該年闍耶跋摩二世在荔枝山自稱轉輪王。15世紀吳哥陷落標誌著這個時期的終結，進入柬埔寨黑暗時代。
高棉帝國的前身是中國古籍中所稱的國家真臘、扶南。8世紀末，真臘被來自爪哇的夏连特拉王朝征服。802年，真臘王子阇耶跋摩二世擊敗夏连特拉王朝，自稱轉輪王，立都於吳哥城，標誌著高棉帝國的建立。不過中國史籍仍以「真臘」稱之，例如13世紀《真臘風土記》以及15世紀鄭和航海圖中提到的「真臘」指的都是高棉帝國而不是真臘王國。
採用母系繼承，舅父傳位給外甥，受印度影響後，才採用嫡子繼承。
1010年至1150年是蘇利耶跋摩一世和蘇利耶跋摩二世統治的時期，高棉帝國國勢鼎盛，有戰象百頭，征服了周邊許多地區，今日吳哥遺址中的吳哥窟就是這個時期建立的。
1177年，占婆國王闍耶因陀羅跋摩四世（此人可能與占族傳說中的傳奇國王波克朗加萊是同一人）攻破了吳哥，將高棉降為占婆的附庸。闍耶跋摩七世即位後，高棉擺脫了占婆的統治，後來又在1203年征服了占婆，直到1220年占婆才得以復國。
高棉帝國從14世紀開始迅速衰敗，在其西部，泰族人的素可泰王國和阿瑜陀耶王國相繼崛起，此後阿瑜陀耶王國成為了高棉帝國的勁敵。1352年，阿瑜陀耶的烏通王包圍並攻破了吳哥城，數年後高棉恢復獨立。但在1394年，吳哥再度被阿瑜陀耶王拉梅萱（英语：Ramesuan (king of Ayutthaya)）攻破。高棉王博涅亞認為吳哥城無法防禦，於1431年遷都金邊，自此高棉帝國時代結束。
吳哥文明的衰落至今仍是個謎，其原因眾說紛紜。
一種說法認為，在15世紀30年代時，高棉帝國由於中世紀溫暖時期結束，氣候由夏季降雨穩定型態轉為聖嬰現象與乾旱頻繁的氣候型態，以往為了支持吳哥王城的龐大人口，高棉人大舉砍伐森林、開墾農田，導致水土流失，使得長年戮力建設的洞里薩湖水資源管理系統淤積，在乾旱季節無法有效供應農田用水；遇到乾旱時狀況更加嚴重，使農作物產量遽降，無法再供應數十萬人的糧食需求，致吳哥城衰落，終於16世紀末期成為廢城。
另一種說法認為，吳哥的衰落與災難無關。14世紀至15世紀時期，可能是因為中國同東南亞國家的海上貿易迅速擴張的緣故，柬埔寨的地理和行政中心開始向南遷移，並導致了吳哥的衰落。迈克尔·维克里（英语：Michael Vickery）、奥利弗·威廉·沃尔特斯（英语：O. W. Wolters）、大卫·钱德勒等学者都认同这种观点。
[在维基数据编辑]
Bo̍h Sū-lîn

Bo̍h Sū-lîn(莫士麟,Oa̍t-lâm-gí:Mạc Sĩ Lân,Thài-kok-gí:ม่อซื่อหลิน,1700 nî–1780 nî), mā thang kiò chòBo̍h Chong(鄚琮,Mạc Tông,Khmer-gí:ម៉ាក់ តុង),Bo̍h Thian-sù(鄚天賜,Mạc Thiên Tứ,ម៉ាក់ ធានទឺ) ia̍hBo̍h Thian-sek(鄚天錫,Mạc Thiên Tích), sīHà Tiên(Hô-sian) chóng-tok,1736 nîkàu1771 nîkap1773 nîkàu1777 nîchāi-jīm.Kampucheabûn-hiànkiò iNeak Somdec Preah Sotoat(អ្នកសម្ដចព្រះសុទត្ដ),Siam-lô(Thài-kok) ê bûn-hiàn kiò iPhraya Rachasethi Yuan(พระยาราชาเศรษฐี ญวน) ia̍hOng Chien Chun(องเชียงชุน).
Bo̍h Sū-lîn sīBo̍h Kiúê toā-kiáⁿ, tī 1736 nî kè-jīm Hà Tiên chóng-tok, hō͘Nguyễn Phúc Chúchhek-hong chòTông Đức hầu(琮德侯, Chong-tek Hâu). Chāi-jīm ê sî-kî, chiong Hà Tiên hoat-tián sêngThài-kok-oanê tiōng-iàu káng-kháu.1739 nî, i pang-chānOutey 2-sètoa̍t kàu Kampuchea ông-ūi.
1767 nî,Bián-tiānbia̍t-bôngAyutthaya Ông-kok,Thai Saê sun-áChao Chuicháu lâi Hà Tiên. Siam-lô kok-ôngTaksiniau-kiû kau chhut Chao Chui, hō͘ i kī-choa̍t. 1771 nî, Taksin phàiPhraya Phiphit(Tân Liân) chiàm-niá, i cháu khì Trấn Giang (kin-á-ji̍tCần Thơ), 1773 nî chiah tńg lâi Hà Tiên.
Bo̍h Sū-lîn tī Oa̍t-lâm loē-chiàn lāi-bīn chi-chhîNguyễn Chú, hoán-tùiTây Sơn Tiâu. Nguyễn Chú bia̍t-bông í-āu, i cháu khì Siam-lô, siū kàu Taksin ê siu-liû.1780 nî, i siūⁿ-beh cháu tńg Hà Tiên, hō͘ Taksin lia̍h khí-lâi sím-mn̄g.I tī kaⁿ-lô lāi-bīn chū-sat.
Bo̍h Sū-lîn ū chin chē kiáⁿ-jî, pau-koat:
吳哥窟

13°24′45″N103°52′0″E﻿ / ﻿13.41250°N 103.86667°E﻿ /13.41250; 103.86667
吳哥窟（粵拼：ng4go1wat1；高棉文：អង្គរវត្ត），係柬埔寨嘅一間古代神廟，原本叫做Vrah Vishnulok，意思係「毗濕奴嘅神殿」。吳哥窟係祿兀入面保存得最好嘅神廟，亦係世界上最大嘅廟宇。1992年，聯合國教科文組織將佢列做世界文化遺產。
吳哥

吳哥（粵拼：ng4go1；高棉文：អង្គរ；英文Angkor或者Angker），又叫吳我屋或者安谷，喺中南半島上。佢係古時真臘國都，喺今日柬埔寨西北部，吳哥高棉話解「城」。佢至出名係城寺（Angkor Wat），家下叫吳哥窟。城寺極之雄偉，係世界著名古蹟。
13°26′N103°50′E﻿ / ﻿13.433°N 103.833°E﻿ /13.433; 103.833