Endhog

Endhog(Krama:tigan,Kawi:antelu,antiga) iku zigot kang diasilaké liwat fèrtilisasisèl endhogsakamanuklanreptilialan fungsiné ngrumat lan njagaèmbriyo.Endhog-endhogreptilialanmanukkabuntel kulit (thothok), kang duwé pori kanggo ambegan.
Sabeneré mèh kabèh jinis endhog bisa dipangan, nanging mung sawatara jinis endhog waé kang biyasa dipangan minangka lawuh utawatamba.Endhog kang biyasa dikonsumsi antarané endhog saka unggas kayapitik,bèbèk,banyaklan sawatara jinismanukkayamanuk untalanmanuk puyuh.Minangka bahan panganan endhog duwé kandhungangizikang cukup pepak, antaranékarbohidrat,protéinlan wolung warnaasem aminosaéngga migunani tumraping awak manungsa, mligi kanggo bocah cilik kang isih ana ing mangsa patuwuhan.
Endhog dadi salah sawijining sumber protèin kéwani kang rasané énak, gampang dicerna, lan giziné akèh.Endhog uga gampang tinemu lan regané murah.Endhog bisa kagunakaké dadi lawuh, bahan campuranpanganan,glepungendhog, lantamba.Endhog kang bisa kanggotambaya iku endhogpitik kampung.Endhog ngandhutprotèin13 %,lemak12 %,vitamin, lanmineral.Gizi endhog kang paling akèh ana ing endhog kang rupanékuning.Endhog kang rupané kuning ngandhut asem amino esensial kang dibutuhaké awak lan mineral kaya tadat wesi,pospor,dat kapur, lan vitamin B komplèk.50 persèn protèin lan kabéh lemak ing endhog ana ing endhog kang rupané kuning.Endhog kang rupanéputihkang cacahé kurang luwih 60 persèn saka endhog ngandhut 5 jinis protèin lankarbohidrat.Nanging endhog nduwéni sipat gampang rusak, embuh amarga karusakan alami, kimiyawi lan karusakan kang disebabaké mikroorganisme kang lumebu ing pori endhog.Mulané usaha kanggo ngawètaké endhog wigati banget kanggo njaga kwalitas endhog.
Endhog luwih apik digodhog setengah mateng tinimbang digodhog nganti mateng.Endhog kang digorèng nganti garing uga kurang apik, awit protèin endhog ngalamidenaturasiutawa rusak, tegesé protèin ing endhog rusak.Jinisé endhog ya iku endhog pitik kampung utawa ras, endhog bèbèk, endhog puyuh.
Lumrahé endhog bisa netes kanthi alami yèn diangremi.Nanging endhog uga bisa ditetesaké kanthi gawéan.Tuladhané nganggomesintetes.Tingkat dayatetes mesin tetes pancèn ora kaya yèn diangremi babon.Yèn diangremi baboné, endhog bisa netes kurang luwih90nganti100persèn, nanging yèn nganggo mesin tetes kurang luwih75persèn nganti90persèn.Nanging uga ana faktor-faktor liyané kang gawé rikat orané endhog netes.
Endhog puyuh nduwèni gizi kang apik kanggojaninlan wong sepuh. Puyuh kalebu manuk kang ora bisamaburdhuwur.Ukuran awaké cilik, sikilé cendhèk, lan bisa ditarungké.Manuk puyuh ngasilaké endhog kang ukurané cilik lan wernané trotol-trotolbiru, putihireng.Endhog puyuh lumrahé disenengi bocah cilik amarga dhapuré lucu lan wernané unik.
Lumrahé endhog puyuh dimasak kanthi digodhog utawa kanggo campuransayurankaya tahotplatekangkung,kimlo, dansup,sambelkenthang, utawa kanggo isibakso,tahulansiomay.
Giziné endhog puyuh uga ora kalah yèn dibandingaké karo endhog bèbèk utawa endhog pitik.Endhog puyuh iku sumber protéin kang paling apik.Saben 100gramendhog puyuh ngandhut13,05gram protéin.Ing ngisor iki bédané kandhungan protéin, lemak, karbohidrat, lan awu (kanthi itungan %) endhog puyuh yèn dibandhingaké karo endhog unggas liyané.
Kang dadi kaunggulan protéin endhog puyuh yèn kabandhingaké karo protéin héwani liyané ya iku protéin saka endhog puyuh gampang dicerna.Sabengramprotéin bisa dicerna awak kanthi sampurna.
Saliyané protéin, lemak, vitamin, lan mineral, endhog puyuh uga ngandhutkolin.Kolin nduwéni mupangat kang wigati kanggo awak, mligi kanggo ngrembakane fungsiutek.Kolinnduwéni fungsi dadi komponénasétikolinkang bisa dadi pengantarsinyalsaraf.Kolin kang cukup bisa mbiyantu makarya sarap ingutek, saéngga bisa nambah daya éling ing bocah-bocah lan nyegah pikun ing wong sepuh.
Datluteinlanzeaksantining endhog puyuh bisa mbiyantu nglindungimripatmligi ingbayilan bocah.
Endhog bèbèk ya iku endhog kang diasilakébèbèk.Endhog bèbèk soklat rupané biru enom utawa biru laut, déné endhog bèbèk ngos rupané putih.Endhog bèbèk ukurané luwih gedhé tinimbang endhog pitik.Endhog bébék lumrahé digawé endhog asin utawamartabakendhog.Thothok endhog bébék luwih tipis tinimbang endhog liyané.Cangkang kang tipis iki njalari baktéri gampang lumebu ing endhog. Tuladhanébaktèri salmonéla.Racun saka baktéri Salmonela iki mbebayani tumrapkuwarasan.Kususé tumrap wong kang nduwéni kekebalan awak kang cendhèk kaya ta wong sepuh lanbayi.Baktéri iki bisa njalari mriyang, kejangweteng, lan mèncrèt.
Endhog asinya iku endhog bébék kang diasinké kanthi dilapisibataabangkarouyahkanthi perbandingan kang pas.
Endhogasinya iku endhog wutuh kang diawetké nganggo uyah.Ana telung cara kanggo nggawé endhog asin.
Martabak endhog ya iku jajanan kang digawé saka lembaran-lembaran martabak kang digawé saka kulit lumpya.Banjur diisi karo onclang,daging, kang dicampur endhog.Lumrahé endhog kang digawé martabak ya iku endhog bèbèk.Isiné martabak uga bisa divariasi manut kasenengané kang nggawé martabak.Adonan isi kang isiné daging, onclang lan endhog mau diisiké ing lembaran lumpya kang gedhé banjur diwangun pasagi papat.Adonan lan kulit lumpya banjur dilimkaro endhog pérangan putih kang isih mentah.Martabak endhog uga diarani martabak asin.
Endhog ceplok ya iku endhog gorèng kang kuningé pas ning tengah.Carané nggawé ya iku endhog kang putih digorèng dhisik, sawisé rada setengah mateng, endhog kang rupané kuning banjur digoréng.Kanthi cara iku bakal éntuk endhog goréng kang kuningé pas ning tengah.