Karajaan Sriwijaya

Sriwijaya(atawa disebut ogéSrivijaya; Thai: ศรีวิชัย atawa "Ṣ̄rī wichạy") nyaéta salah sahiji kamaharakaan maritim anu kungsi ngadeg dipuloSumaterajeung loba méré pangaruh diNusantarakalawan wewengkon kakawasaanna tiKamboja,ThailandKidul, Semenanjung Malaya,Sumatera,Jawa, jeung basisirKalimantan.DinabasaSansekerta,sriartina "gurilap" atawa "burinyay", jeungwijayaartina "menang" atawa "kajayaan",ku kituna ngaran Sriwijaya boga makna "kajayaan anu gumilang". Bukti munggaran ngeunaan ayana karajaan ieu asalna tiabad ka-7; saurang pandita tiTiongkokI Tsing, nuliskeun yén anjeunna datang ka Sriwijayataun671jeung dumuk salila6bulan.Salajengna prasasti nu pangkolotna ngeunaan Sriwijaya ogé dinaabad ka-7, nyaétaPrasasti Kedukan Bukitdi Palembang, taun682.Mundurna pangaruh Sriwijaya ka wewengkon handapna dimimitian ku sabab sababaraha perangdi antarana serangan ti raja Dharmawangsa Teguh tiJawadi taun990, jeung taun1025serangan Rajendra Chola I ti Koromandel, salajengna taun1183kakawasaan Sriwijaya di handap pangaruh karajaan Dharmasraya.
Sanggeus runtag, karajaan ieu dipohokeun jeung éksisténsina dipikanyaho liwat publikasi taun1918ti ahlisajarahPerancisGéorge Cœdés tiÉcole française d'Extrême-Orient.
Euweuh catetan leuwih jero ngeunaan Sriwijaya dinasajarahIndonesia; Ingetan nu kapopohokeun diwangun deui ku sarjana asing. euweuh urangIndonesiamodérn anu nguping ngeunaan Sriwijaya nepi taun1920-an, nalika sarjanaPerancisGéorge Cœdés ngawanohkeun pamanggihna dina koranbasa Walandajeungbasa Indonesia.Coedés ngebrehkeun yén referensi Tiongkok ka "San-fo-ts'i", sateuacanna dibaca "Sribhoja", sarta sababarahaprasastidinabasaMalayu Kuna ngarujuk ka kaisar nu sarua.
Sriwijaya jadi perlambang kaagunganSumateraawal, jeung karajaan badagNusantaraiwal Majapahit diJawaWétan. Dinaabad ka-20, dua karajaan éta jadi referensi ku kaom nasionalis pikeun nunjukkeun yénIndonésiamangrupa hiji nagara sateuacanHindia Walanda.
Sriwijaya disebut ku sababaraha ngaran. Urang Tionghoa nyebutnaShih-li-fo-shihatawaSan-fo-ts'iatawaSan Fo Qi. Dina basa Sansekerta jeung Pali, karajaan Sriwijaya disebutYavadeshjeungJavadeh. Bangsa Arab nyebutnaZabajjeung Khmer nyebutnaMalayu. Loba ngaran mangrupa alesan séjén kunaon Sriwijaya hésé kapanggih.Iwal ti peta Claudius Ptolemaeus kapanggih katerangan ngeunaan ayana 3puloSabadeibeinu mungkin aya pakaitna jeung Sriwijaya.
Dina taun1993, Pierre-Yves Manguin ngalakukeunobservasijeung méré sawangan yén puseur Sriwijaya ayana diSungaiMusi antara Bukit Seguntang jeung Sabokingking (nu ayana di provinsiSumateraKidul kiwari).Namung sateuacanna Soekmono nyawang yén puseur Sriwijaya ayana di wewengkon sehiliran Batang Hari, antara Muara Sabak nepi ka Muara Tembesi (di provinsiJambikiwari),kalawan catetan Karajaan Melayu teu di kawasan eta, lamun Malayu di kawasan éta, condong ka pamadegan Moens,anu sateuacanna oé geus boga sawangan yén puseur karajaan Sriwijaya aya di kawasanCandiMuara Takus (provinsiRiaukiwari), kalawan asumsi nunjuk ka lalampahan dina catetan I Tsing,sarta hal ieu bisa ogé dikaitkeun jeung warta ngeunaan diadegkeunna candi nu disembahkeun ku raja Sriwijaya (Se li chu la wu ni fu ma tian hwaatawa Sri Cudamaniwarmadewa) taun1003ka kaisarCinaanu dingaranancheng tien wan shou(CandiBungsu, salah sahiji bagéancandinu ayana di Muara Takus).Namung nu pasti dina mangsa kakawasaan Rajendra Chola I, dumasar prasasti Tanjore, Sriwijaya puseur dayeuhna diKadaram(Kedah kiwari).
Teu acan aya bukti fisik ngeunaan Sriwijaya anu kapanggih.Karajaan ieu jadi puseur niaga jeung mangrupa nagara maritim, namung karajaan ieu teu ngagedéan kakawasaana si luar wilayah kapuloanAsia Tenggara. Sababaraha ahli masih madungdengkeun kawasan nu jadi puseur pamaréntahan Sriwijaya, salian éta mungkin karajaan ieu biasa mindahkeun puseur pamaréntahanna, namung kawasan nu jadi puseur dayeuh angger diparéntah langsung ku pangawasa, sedengkeun wewengkon pangrojongna diparentah ku dātu.
Kakaisaran Sriwijaya geus aya ti671saluyu jeung catetan I Tsing, di prasasti Kedukan Bukit di taun682dipikanyaho imperium ieu di handap kapamingpinan Dapunta Hyang. Diabad ka-7ieu, urang Tionghoa nyatet yén ayaduakarajaan nyaétaMalayujeungKedahjadi bagéan kamaharajaan Sriwijaya.Dumasar prasasti Kota Kapur anu angkana taun686kapanggih di pulo Bangka, kamaharajaan ieu geus ngawasa bagéan kidulSumatera,puloBangka jeung Belitung, nepi kaLampung.Prasastiieu ogé nyabutkeun yén Sri Jayanasa geus nyieun ekspedisi militer keur ngahukumBhumiJawaanu teu babakti ka Sriwijaya, kajadian ieu babarengan jeung runtagnaTarumanagaradiJawa Kulonjeung Holing (Kalingga) diJawa Tengahnu kamungkinan sabab serangan Sriwijaya. Sriwijaya mekar jeung bisa ngandalikeun jalur paniagaan mariti di Selat Malaka,Selat Sunda, LautChinaKidul, LautJawa, jeung Selat Karimata.
Ekspansi karajaan ieu ka Jawa jeung Semenanjung Malaya, ngajadikeun Sriwijaya ngontrol dua puseur paniagaan utama diAsia Tenggara. Dumasar observasi, kapanggih sésacandi-candiSriwijaya diThailandjeungKamboja. Diabad ka-7, palabuan Cham di beulah wetan Indochina mulai ngalihkeun loba padagang ti Sriwijaya. Keur nyegah hal éta, Maharaja Dharmasetu nyieun serangan ka dayeuh-dayeuh basisir Indochina. Dayeuh Indrapura di sisi sungai Mekong, di mimitiabad ka-8aya di handap kakawasaan Sriwijaya. Sriwijaya neruskeun dominasi kaKamboja, nepi raja Khmer Jayawarman II, nu ngadegkeun imperium Khmer, megatkeun hubungan jeung Sriwijaya diabadnu sarua.Di ahirabad ka-8karajaan diJawaHoling aya di handap kakawasaan Sriwijaya. Nurutkeun catetan, dina mangsa éta ogé wangsa Sailendra migrasi kaJawa Tengahjeung boga kawasa di dinya. Di abad ieu oge, Langkasuka di semenanjung Melayu jadi bagéan karajaan.Di masa salajengna, Pan Pan jeung Trambralinga, nu ayana di beulah kalér Langkasuka, ogé aya di handap pangaruh Sriwijaya.
Sanggeus Dharmasetu, Samaratungga jadi panerus karajaan. Anjeunna ngawasa dina périodeu792nepi835. Teu jiga Dharmasetu nu ekspansionis, Samaratungga teu ngalakukeun ekspansi militer, namung leuwih milih keur nguatkeun pangawasaan Sriwijaya diJawa. Salila masa kapamingpinanna, anjeunna ngawangunCandiBorobudur diJawa Tengahnu réngsé di taun825.
Salaku puseur pangajaran Buddha Vajrayana, Sriwijaya ngirut loba paziarah jeung sarjana tinagara-nagaraAsia. Antarana nyaéta pandita ti Tiongkok I Tsing, anu ngalakukeun kunjungan kaSumateradina lalampahan studina di Universitas Nalanda,India, di taun671jeung695, I Tsing ngalaporkeun yén Sriwijaya jadi imah keur sarjana Buddha nepi ka jadi puseur pangajaranagamaBuddha. Sémah anu datang kapuloieu nyebatkeun yén koinemasgeus digunakeun di basisir karajaan. Salian ti ajaran Buddha aliran, Buddha Hinayana jeung Buddha Mahayana ogé ngilu mekar di Sriwijaya. Nepi ka ahirabad ka-10,Atiśa, saurang sarjana Buddha asal Benggala anu boga peran dina ngamekarkeun Buddha Vajrayana di Tibet dina kertas gawénaDurbodhālokanyebutkeun ditulis dina mangsa pamarétahan Sri Cudamani Warmadewa pangawasaSriwijayanagaradiMalayagiridiSuvarnadvipa.
Karajaan Sriwijaya loba dipangaruhan kubudayaIndia, mimitina kubudayaHindusalajengna diturut ku agama Buddha. Raja-raja Sriwijaya ngawasaan kapuloan Melayu ngaliwatan niaga jeung naklukeun tiabad ka-7nepiabad ka-9, sacara langsung ngilu ngembangkeunbasaMelayu sarta kabudayaanna diNusantara.
Mungkin ogé yén Sriwijaya nu kamahsyur salaku bandar puseur paniagaan diAsia Tenggara, tangtu waé ngirut minat padagang jeung ulamamuslimti Timur Tengah, nepi ka sababaraha karajaan nu mimitina mangrupa bagéan Sriwijaya, salajengna tumuwuh jadi cikal-bakal karajaan-karajaanIslamdiSumatera, nalika lemahna pangaruh Sriwijaya.
Aya sumber nu nyebutkeun, ku sabab pangaruhmuslimArab anu loba datang jeung niaga di Sriwijaya, ku kituna saurang raja Sriwijaya anu ngaranna Sri Indrawarman di taun718disebutkeun yén anjeunna asupIslamatawa sahenteuna kairut keur diajarIslamjeung kabudayaan Arab, nepi ka mungkin kahirupan sosial Sriwijaya nyaéta masarakat sosial anu di jerona aya masarakat Buddha jeungMuslimsakaligus. Kacatet sababaraha kali raja Sriwijaya ngirim surat ka khalifahIslamdi Damaskus,Suriah. Dina salah sahiji naskah surat anu ditujukeun ka khalifah Umar bin Abdul Aziz (717-720) eusina paménta ka khalifah sangkan ngirimkeun da’i ka istana Sriwijaya.
Dumasar sababaraha sumbersajarah, hiji masarakat anu kompleks jeung kosmopolitan anu dipangaruhan ku alam pikir Buddha Wajrayana digambarkeun mekar di puseur dayeuh Sriwijaya. Sababaraha prasasti Siddhayatraabad ka-7sapertiPrasastiTalang Tuwo ngagambarkeun ritual Buddha anu ngaberkatan kajadian pinuh berkah nyaéta peresmian Taman Sriketra, anugerah Maharaja Sriwijaya keur rahayatna.Prasasti Telaga Batungagambarkeun karumitan jeung tingkatan jabatan pajabat karajaan, iwal ti étaPrasastiKota Kapur nyebutkeun kagagahan balatentara Sriwijaya di handapJawa. Sakabéhprasastiéta ngagunakeunBasaMelayu Kuno,basaanu digunakeun ku Sriwijaya nyaéta leluhurBasaMelayu jeungBasa Indonesiamodérn. Tiabad ka-7,basaMelayu Kuno geus digunakeun diNusantaraditandaan kalawan kapanggihna sababarahaprasastiSriwijaya jeung sababarahaprasastibasaMelayu Kuno di tempat séjén, saperti anu kapanggih dipulo Jawa. Hubungan dagang anu dilakukeun salaku bangsaNusantarajadi wahana nyebarkeunbasaMelayu, ku sababbasaieu jadi alatkomunikasikeur kaom padagang. Ti dinya,basaMelayu jadilingua francasarta digunakeun sacara luas ku loba panutur di kapuloanNusantara.
Sanajan disebut mibanda kakuatanekonomijeung kaperkasaan militer, Sriwijaya ngan ninggalkeun saeutik patilasan purbakala di jajantung nagarana diSumatera, béda jeung episode Sriwijaya diJawa Tengahnalika kapamingpinan wangsa Syailendra anu loba ngawangun monumen badag; sapertiCandiKalasan,CandiSewu, jeung Borobudur.Candi-candiBuddha anu asalna ti masa Sriwijaya diSumateradi antaranaCandiMuaroJambi,CandiMuara Takus, jeung Biaro Bahal, tatapi teu saperticandipériodeuJawa Tengahanu dijieun tibatuandesit,candidiSumateradijieun ti batabeureum.
Sababaraha arca sipatna Buddhisme, saperti sababarahaarcaBuddha jeung Bodhisatva Awalokiteswara kapanggih di Bukit Seguntang, Palembang, Jambi, Bidor, Perak,jeung  Chaiya. Sakabéh arca-arca ieu nampilkeun kaagrengan jeung langgam nu sarua saperti "Seni Sriwijaya" atawa "Langgam/Gaya Sriwijaya" anu nembongkeun kamiripan ku langgam Amarawati India jeung langgam Syailendra Jawa (diabad ka-8nepiabad ka-9).
Di dunya paniagaan, Sriwijaya jadi pangatur padagangan tiIndiajeung Tiondkok, nyaéta ngawasaan selat Malaka jeungselat Sunda. UrangArabnyatet yén Sriwijaya mibanda komoditas nu loba nyaéta kapur barus, kayu gaharu, cengkeh, pala, kapulaga, gading,emassarta timah anu nyieun raja Sriwijaya sabeunghar raja-raja diIndia..Kabeunghatan anu loba geus ngamungkinkeun Sriwijaya meuli kasetiaan vassal-vassalnya di sakabéhAsia Tenggara.
Salian ngajalin hubungan dagang jeungIndiasarta Tiongkok, Sriwijaya ogé ngajalin paniagaan jeung taneuh Arab, ngamungkinkeun utusan Maharaja Sri Indrawarman anu nganteurkeunsuratka khalifah Umar bin Abdul-Aziz ti Bani Umayyah taun718balik deui ka Sriwijaya kalawan mawa hadian 'Zanji(budak wanita berkulit hitam), sarta ti kronik Tiongkok disebutkeunShih-li-fo-shihkalawan rajanaShih-li-t-'o-pa-mo(Sri Indrawarman) di taun724ngirimkeun hadiah keur kaisarChina, mangrupats'engchi(maksudna sarua jeungZanjidina basa Arab).
Dina mimitiabad ka-10, di antara runtagna dinasti Tang jeung naékna dinasti Song, padagangan jeung luarnagaracukup ramé, utamana Fujian, Karajaan Min jeung Karajaan Nan Han kalawannagarabeungharna Guangdong. Sriwijaya meunang kauntungan ti padagangan ieu.
Keur nguatkeun posisina di luhun pangawasaan di kawasan diAsia Tenggara, Sriwijaya ngajalin hubungan diplomasi kalawan KaisarCina, jeung sacara kaatus nganteurkeun utusan jeung upeti.
Dina mangsa awal Karajaan Khmer mangrupa daérah jajahan Sriwijaya. Loba ahli sajarah ngaklaim yén Chaiya, di provinsi Surat Thani,ThailandKidul, salaku puseur dayeuh karajaan éta, pangaruh Sriwijaya katempo dina wangunan pagoda Borom That anu gayana Sriwijaya. Nepi ka runtagna Sriwijaya, Chaiya kabagi jadi tilu dayeuh nyaéta (Mueang) Chaiya, Thatong (Kanchanadit), jeung Khirirat Nikhom.
Sriwijaya ogé deukeut jeung karajaan Pala di Benggala, dinaprasastiNalanda angkana860nyatet yén raja Balaputradewa ngadedikasikeun hiji biara ka Nalanda. Relasi jeung dinasti Chola ti kidulIndiaogé deukeut pisan, tiPrasastiLeiden disebatkeun yén raja Sriwijaya diKatahaSri Mara-Vijayottunggawarman geus ngawangun hiji vihara anu dingaranan kuVihara Culamanivarmma, namung jadi goréng sanggeus Rajendra Chola I naék tahta anu ngalakukeun serangan diabad ka-11. Tuluy hubungan ieu balik deui ka mangsa Kulothunga Chola I, di dinya raja Sriwijaya di Kadaram ngirimkeun utusan nu ménta dikaluarkeunna bagéan ti dinasti Chola, ti kronik Tiongkok nyebutkeun yén Kulothunga Chola I (Ti-hua-ka-lo) salaku raja San-fo-ts'i ngabantuan renovasi candi deukeut Kanton di taun1079, dina mangsa dinasti Songcandiieu disebut ku ngaranTien Ching Kuanjeung di mangsa dinasti Yuan disebut ku ngaranYuan Miau Kwan.
Kamaharajaan Sriwijaya nyirikeun karajaan maritim, ngandelkeun hégemoni dina tanaga armada lautna dina ngawasaan alur palayaran, jalur padagangan, ngawasaan jeung ngawangun sababaraha kawasan stratégis salaku pangkalan armadana dina ngawas, ngalindungi kapal dagang, nagih cukai sarta keur ngajaga wilayah kadaulatan jeung kakawasaanna..
Dina catetan sajarah jeung bukti arkeologi, dinaabad ka-9Sriwijaya geus ngalakukeun kolonisasi di sakabeh karajaan-karajaanAsia Tenggara, antarana:Sumatera,Jawa, Semenanjung Malaya,Thailand,Kamboja,Vietnam,jeungFilipina.Dominasi diSelat MalakajeungSelat Sunda, ngajadikeun Sriwijaya salaku pangawas rute padagangan rempah jeung padagangan lokal anu meunang bayaran ti unggal kapal anu ngaliwat. Sriwijaya ngaakumulasikeun kabeungharanna salaku palabuan jeung gudang padagangan anu ngalayanan pasar Tiongkok jeungIndia.
Sriwijaya ogé disebut boga peran ngaruntagkeun karajaan Medang diJawa, dina prasasti Pucangan disebutkeunn salaku kajadianMahapralayanyaéta kajadian runtagna istana Medang diJawa Timur,Haji WurawaritiLwaramanu kamungkinan mangrupa raja handapeun Sriwijaya, dina taun1006atawa1016nyerang jeung nyababkeun kabunuhna raja Medang pamungkas. Dharmawangsa Teguh.
Taun1017jeung1025, Rajendra Chola I, raja ti dinasti Chola di Pantai Koromandel,Indiakidul, ngirim ekspedisilautkeur nyerang Sriwijaya, dumasarprasastiTanjore taun1030, karajaan Chola geus naklukkeun wewengkon – wewengkon koloni Sriwijaya, sakaligus meunang ngalawan raja Sriwijaya nu boga kawasa dina mangsa éta Sangrama-Vijayottunggawarman. Salila sababaraha dekade saterusna, sakabeh imperium Sriwijaya geus aya dina pangaruh dina Chola. Sanajan kitu Rajendra Chola I geus méré lolongkrang ka raja-raja anu ditaklukeunna keur tetep boga kawasa salila tetep taluk ka anjeunna.Hal ieu bisa dipatalikeun jeung ayana warta utusannaSan-fo-ts'ika Cina taun1028.
Namung dina mangsa ieu Sriwijaya dianggep geus jadi bagéan ti dinasti Chola, ti kronik Tiongkok nyebutkeun yén dina taun1079Kulothunga Chola I (Ti-hua-ka-lo) raja dinasti Chola disebut ogé salaku raja San-fo-ts'i, anu salajengna ngirimkeun utusan keur ngabantuan renovasi candi deukeut Kanton. Salajengna dina wartaCinaanu judulnaSung Hui Yaodisebutkeun yén karajaan San-fo-tsi dina taun1082masih ngirimkeun utusan dina mangsa Cina di handap pamaréntahan Kaisar Yuan Fong. Duta besar éta ogé nepikeunsuratti rajaKien-pihandapeun San-fo-tsi, anu mangrupasuratti putri raja anu dipasrahkeun urusan nagara san-fo-tsi, sarta nyerahkeun227tahil perhiasan, rumbia, sarta 13 baju. Salajengna ogé ngirimkeun utusan di taun1088.Pangaruh invasi Rajendra Chola I, ka hegemoni Sriwijaya kalawan raja-raja handapeunna ngaheureutan, sababaraha daerah handapan ngaleupaskeun manéh, nepin ka muncul Dharmasraya salaku kakuatan anyar anu salajengna ngawasaan deui wilayah jajahan Sriwijaya mimiti ti kawasan Semenajung Malaya,Sumatera, sampaiJawabagian barat.
Dumasar sumber Tiongkok dina bukuChu-fan-chianu ditulis di taun 1178,Chou-Ju-Kuangajelaskeun yén di kapuloanAsia Tenggaraaya dua karajaan anu kacida kuat sarta beunghar, nyaéta San-fo-ts'i jeung Cho-po (Jawa). DiJawaanjeunna manggihan yén rahayatna ngagemagamaBuddha jeungHindu, sedengkeun rahayat San-fo-ts'i ngagem Buddha, jeung boga 15 daerah handapan nyaéta;Si-lan(Kamboja),Tan-ma-ling(Tambralingga, Ligor, kidulThailand),Kia-lo-hi(Grahi, Chaiya kiwari, kidulThailand),Ling-ya-si-kia(Langkasuka),Kilantan(Kelantan),Pong-fong(Pahang),Tong-ya-nong(Terengganu),Fo-lo-an(muara sungai Dungun daerah Terengganu kiwari),Ji-lo-t'ing(Cherating, pantai timur semenanjung malaya),Ts'ien-mai(Semawe, pantai timur semenanjung malaya),Pa-t'a(Sungai Paka, pantai timur Semenanjung Malaya),Lan-wu-li(Lamuri diAceh),Pa-lin-fong(Palembang),Kien-pi(Jambi), jeung sabagéanSin-t'o(Sunda).
Namung, istilahSan-fo-tsiutamana dina taun1178teu identik jeung Sriwijaya, tatapi geus identik jeung jeung  Dharmasraya, ti 15 nagara handapan San-fo-tsi éta mangrupa daptar jajahan karajaan Dharmasraya, sanajan sumber Tiongkok geus nyebatkeun San-fo-tsi salaku karajaan anu aya di kawasan laut Cina Selatan. Hal ieu kusabab dina Pararaton geus nyebutkeun Malayu, disebutkeun Kertanagara Raja Singhasari ngirim hiji ekspedisi Pamalayu atawaPamalayu, jeung saterusna mere Arca Amoghapasa ka raja Melayu, Srimat Tribhuwanaraja Mauli Warmadewa di kabupaten Dharmasraya sakumaha anu katulis dina prasasti Padang Roco. Kajadian ieu salajengna dihubungkeun jeung manuskrip anu aya di prasasti Grahi. Kitu ogé dina Nagarakertagama, anu ngadadarkeun ngeunaan daérah jajahan Majapahit anu geus teu nyebutkeun deui ngaran Sriwijaya keur kawasan anu sateuacanna mangrupa kawasan Sriwijaya.
Wangun hiji nagara dina dimensi struktur otoritas politik Sriwijaya bisa dilacak ti sababaraha prasasti anu nyangkem informasi penting ngeunaankadātuan,vanua,samaryyāda,mandalajeungbhūmi.
Kadātuanbisa ngabogaan makna kawasandatuk, (tanah rumah) padumukanbini hāji, geus disimpenemasjeung hasil cukai (drawy) salaku kawasan anu kudu dijaga. Kadātuan ieu dilingkung kuvanua, anu bisa dianggep salaku kawasan kota ti Sriwijaya anu di jerona ayaviharakeur tempat ibadah masarakatna.Kadātuanjeungvanuaieu mangrupa hiji kawasan inti keur Sriwijaya éta sorangan. Nurutkeun Johannes Gijsbertus de Casparis,samaryyādamangrupa kawasan anu pagigir-gigir jeungvanua, anu kahubung jeung jalan husus (samaryyāda-patha) anu bisa boga maksud kawasan jero. Sedengkeunmandalamangrupa hiji kawasan otonom tibhūmianu aya dina pangaruh kakawasaankadātuanSriwijaya.
Pangawasa Sriwijaya disebutDapunta HyangatawaMaharaja, jeung dina wilayah raja aya dina wilayah raja anu ngentep seureuhyuvarāja(putra mahkota),pratiyuvarāja(putra mahkota kadua) jeungrājakumāra(pewaris salajengna).Prasasti Telaga Batu loba nyebutkeun jabatan dina struktur pamaréntahan karajaan dina mangsa Sriwijaya.
Munculna hubungan antara Sriwijaya jeung Wangsa Sailendra dimimitian kusabab ngaranŚailendravamśadina sababarahaprasastidi antarana dinaprasastiKalasan dipuloJawa, prasasti Ligor di kidulThailand, jeungprasastiNalanda diIndia. Iwal ti éta dinaprasastiSojomerto kapendakngaranDapunta Selendra. Najan asal-usulna dinasti ieu masih jadi padungdengan nepi ka kiwari.
Majumdar boga pamadegan dinasti Sailendra ieu aya di Sriwijaya (Swarnadwipa) jeung Medang (Jawa), kaduanana asalna ti Kalinga di kidulIndia.Salajengna Moens nambahkeun kadatangan Dapunta Hyang ka Palembang, nyababkeun salah sahiji kulawarga dina dinasti ieu pindah kaJawa.Iwal ti éta Poerbatjaraka nyawang yén ieu dinasti asalna tiNusantara, dumasarCarita Parahiyangansalajengna dikaitkeun jeung sababarahaprasastidiJawaanu basana Malayu Kuna di antarana Prasasti Sojomerto.
Para Maharaja Sriwijaya
Sanajan Srwijaya ngan nyésakeun saeutik titinggal arkéologi sarta dipohokeun ti émutan masarakat pangrojongna, papanggihan deui kamaharajaan bahari ieu ku Coedés di taun1920-an geus ngabangkitkeun kasadaran yén hiji wangung persatuan politik raya, mangrupa kamaharajaan anu eusina gabungan karajaan-karajaan bahari, kungsi ngadep, tumuwuh, sarta jaya di mangsa bihari.
Warisan penting Sriwijaya nyaéta basana. Salila mangabad-abad kamekaran kakuatanekonomisarta kaperkasaan militérna, Sriwijaya boga peran badag ti nyebarna pamakéBasaMalayu Kuna diNusantara. Sahenteuna di kawasan basisir.Basaieu jadibasagawé atawabasaanu fungsina salaku panghubung (lingua franca) digunakeun di sababaraha bandar jeung pasar kawasanNusantara.SumebarnabasaMelayu Kuna ieu mungkin geus muka sarta méré jalan keurBasaMelayu salakubasanasionalMalaysia, jeungBasa Indonesiasalaku basa “pemersatu”Indonesiakiwari.
Di sagigireun Majapahit, kaum nasionalisIndonesiaogé ngagungkeun Sriwijaya salaku sumber kabagjaan jeung bukti kajayaan mangsa bihariIndonesia.Kajayaan Sriwijaya geus jadi sumber kabagjaan nasinal sarta identitas daérah, hususna keur masarakatkotaPalembang, provinsiSumatera Selatan, kaagungan Sriwijaya geus jadi inspirasi seni budaya, saperti lagu jeung tarian tradisional Gending Sriwijaya. Hal anu sarua ogé lumaku ka masarakat kidulThailandanu nyiptakeun tarianSevichaidumasar kana kaanggunan senibudayaSriwijaya.
DiIndonesia, ngaran Sriwijaya geus digunakeun sarta diabadikeun salaku ngaran jalan di sababarahakota, sarta ngaran ieu digunakeun ku Universitas Sriwijaya anu diadegkeun taun1960di Palembang. Kitu ogé Komando Daerah Militer II/Sriwijaya (unit komando militer), PT Pupuk Sriwijaya (Perusahaan Pupuk di Sumatera Selatan), Sriwijaya Post (Surat kabar harian di Palembang), Sriwijaya TV, Sriwijaya Air (maskapai penerbangan), Stadion Gelora Sriwijaya, jeung Sriwijaya Football Club (Klab sepak bola Palembang), sakabéh dingaranan kitu keur ngahormatan, ngamuliakeun, sarta ngarayakeun kamaharajaan Sriwijaya anu agung.