Sunda Krallığı

Sunda Krallığı(sunda.ᮊᮛᮏᮃᮔ᮪ ᮞᮥᮔ᮪ᮓKaracaan Sunda)669-dan1579-cu ilə qədərYavaadasının qərb hissəsində yerləşənhinduistSunda Krallığını indiki Banten,Cakarta,Qərbi Yavaərazisi və Mərkəzi Yavanın qərb hissəsi əhatə edirdi. Sunda Krallığı paytaxtını öz tarixi ərzində bir neçə dəfə köçürmüşdü.ŞərqdəQaluhla (Kavali) qərbdəPakuan Pacacaranarasında dəyişmişdi.
İlkin tarixi qeydlərdənBucanqqa Manikəlyazmasına görə krallığın şərq sərhədiPamalı çayı(Ci Pamali bugünkü Brebes çayıdır) və Mərkəzi Yavada Serayu (Ci Sarayu) idi. Sunda Krallığına aid mənbələrin əksəriyyəti 16-cı əsrdəki ilkin tarixi qeydlərdən gəlir. Onun sakinləri əsasən eponalı etnikSundalılaridi, əksəriyyəti isə hinduizm dininə məxsus idi.
Sunda adı sanskrit önşəkilçisindən gəlir - "yaxşılıq" və ya "yaxşı keyfiyyətə malikdir" deməkdir. Məsələn nümunə qızıl təsvir etmək üçün suvarna (yanan: "yaxşı rəng" )dir. Sunda həmşinin Hindu tanrısı Vişnu üçün başqa bir addır. Sanskritdə Sundara (erkək) və ya Sundari (qadın) sözü "gözəl" və ya "mükəmməllik" deməkdir.Sunda sözü parlaq, yüngül, təmiz, təmiz və ağ deməkdir.
Sunda adı həmçinin Sunda və Upasunda hind mifologiyasında Brahmadan enerji almaq imkanı qazanan güclü Asura qardaşlarından biri kimi tanınır. Güclü Asura qardaşları dünyanı fəth etmək və tanrılara hədə-qorxu gəlmək üçün yola çıxdılar. Sonda onlar Tilottama (Hindu mifologiyasında təsvir edilmiş birApsara(göy pəri).) görə  bir-birləri ilə vuruşdular.Sunda və Upasundanın hekayəsiMahabharata  I: Adi Parvakitabında yazılıb. Bununla yanaşı bu Sunda eposunun bu hind mifindən  olub-olmadığı tam aydın deyil.
Göründüyü kimi 10-cu əsrdə "Sunda" adı əcnəbilər tərəfindən əsasən erkən hind araşdırmaçıları,Malay Srivicayantacirləri, müstəmləkəçilər, həmçinin Yavanın qonşuları tərəfindən Yavanın Qərb hissələrini müəyyən etmək üçün toponim kimi istifadə edilmişdir. "854 Saka"ya  (932-ci il) aidJuru Pangambatyazısı bunu təsdiqlədi. Daha sonra bu ad Kedridən olan Horren yazısında (11-ci əsr) qeyd edilənyavalılartərəfindən qərb qonşusunu, həmçinin rəqib və düşmənlərini müəyyən etmək üçün istifadə edirdilər .
XII əsrin əvvəllərindəÇinqaynaqları Banten və Sunda Kalapa limanlarına istinad edən Sin-t'o (Sunda) bibər limanının olduğunu bildirmişdir. XVI-XVI əsrdəSri Baduqa Maharacatərəfindən krallığın birləşməsindən sonra  Sunda adı eponalı toponimadan bir krallığı və xalqını müəyyən edən bir ada keçdi. Beləliklə, sonradan sunda xalqının etnogenezinə doğum, ad və şəxsiyyət verildi.
Sundalı xalqlar arasında səltənətin öyrənilməsi SundaPantunşifahi xalq ənənəsi Sunda Pacacaranın qızıl dövrü haqqında poetik ayələrin və Sundanın ən məşhur kralının Prabu Silivanqinin əfsanəsi ilə canlı saxlanılmışdır.
Curu Panqambat,Cayabupati,KavalivəBatutuliskimi yazılı abidələr səltənəti qeyd edir. Sunda Krallığına aid əksər mənbə və qeydlər sonrakı dövrlərdən 15-dən 16-cı əsrə qədər olanBucanqqa Manik,Sanqhyanq Sıksakanda ng Karesian,Carita ParahyanqanvəKidunq Sundakimi əlyazmalardan gəldi.
Sunda padşahlığının tarixiVanqsakertaəlyazmalar kolleksiyasındakı bir kitab olanPustaka Racyaracya i Bhumi Nusantarada da ətraflı şəkildə qeyd olunur. Halbuki "Vanqsakerta" əlyazmaları tarixən tarixçilər arasında etibarlı tarixi bir mənbə kimi təsdiq olunmayıb, çünki bu mübahisəli əlyazma psevdoxistiyanı (tarixli qeydləri təhrif etmək və ya yanlış təqdim etməyə çalışır, tez-tez qanuni tarixi tədqiqatlarda istifadə olunanlara bənzər metodlardan istifadə edir.) saxtalaşdırmaqdan şübhələnir.