Talaan ng mga salitang hiniram ng Tagalog

Pinayaman ng wikang Tagalog ang bokabularyo nito mula nang mabuo ito mula sa Austronesyong ugat nito sa pagkukuha ng mga salita mula sa Malay, Hokkien, Kastila, Nahuatl, Ingles, Sanskrito, Tamil, Hapones, Arabe, Persa, at Quechua.
Naghiram ang wikang Filipino ng mga salitang Kastila bilang resulta ng 333 taon ng paghahantad sa wikang Kastila. Sa kanilang pagsusuri ng Talahuluganang Pilipino-Ingles ni José Villa Panganiban, itinawag-pansin ni Llamzon at Thorpe (1972) na 33% ng mga salitang ugat ang nagmula sa Kastila. Dahil hindi isiniwalat ng nabanggit na pagsusuri ang dalas ng paggamit ng mga salitang ito ng mga katutubong nagsasalita, isang pag-aaral ang isinagawa ni Antonio Quilis upang maintindihan ang porsiyento ng mga salitang hango sa Kastila na ginagamit ng mga Pilipino sa mga pang-araw-araw na usapan. Sa kanyang pagsusuri, anupat inilathala ang resulta para sa Tagalog noong 1973 at Sebwano noong 1976, nalaman na 20.4% ng leksikon na ginamit ng mga nagtatagalog ang nagmula sa Kastila, habang 20.5% naman ito para sa mga nagsesebwano. Ayon kay Patrick O. Steinkrüger, depende sa uri ng teksto, halos 20% ng bokabularyo sa tekstong Tagalog ang nagmula sa Kastila. Sa isang pagsusuri ng korpus ng wikang Tagalog na binubuo ng pasumalang balita, at mga artikulong piksiyon at di-piksiyon na inilathala mula 2005 hanggang 2015, nalaman ni Ekaterina Baklanova na bumubuo ang salitang hango sa Kastila ng 20% ng leksikon na ginagamit. Isang halimbawa ang pangungusap sa ibaba kung saan pahilis ang mga salitang hango sa Kastila (nakapanaklong ang orihinal):
Dahil sa pagkupkop ng alpabetong Abakada noong 1940, nagbago ang baybay ng karamihan sa mga salita sa wikang Filipino na hango sa Kastila. Nareporma ang mga baybay ng salitang hango sa Kastila ayon sa mga patakaran ng bagong ortograpiya. Kabilang sa mga halimbawa ang:
Dumaan ang mga ibang salitang hiram sa mga pagbabago sa ponolohiya. May mga patinig na nagbago sa ilang mga salitang Kastila noong hiniram sila sa wikang Filipino, kagaya ng pagpapalit ng patinig /i/ ng /a/ sa salitang Filipino na paminta na nagmula sa salitang Kastila na pimienta, at pagpapalit ng pre-nasal na /e/ ng /u/ sa mga ilang salita katulad ng unano (mula sa Kast. enano) at umpisa (mula sa Kast. empezar). Indinagdag ang protetikong /a/ sa mga salitang alisto (mula sa Kast. listo) and aplaya (from Sp. playa). Natanggalan ng patinig ang mga ibang salita, hal., pusta (mula sa Kast. apostar), tarantado (mula sa Kast. atarantado), kursonada (mula sa Kast. corazonada), Pasko (mula sa Kast. Pascua) at labi (mula sa Kast. labio).
Maoobserbahan din ang mga pagbabago sa katinig sa ilan sa mga salitang Kastila noong hiniram sila ng wikang Filipino. Makikita ang pagpapalit ng katinig [r] ng [l] sa mga sumusunod na salita:
Maoobserbahan ang pagkawala ng ponemang /l/ sa salitang kutson sa Filipino na nagmula sa colchón sa Kastila. Maoobserbahan ang pagkawala ng ponemang /t/ sa mga salitang Filipino na talino (mula sa Kast. talento) at tina (mula sa Kast. tinta). Natanggalan din ang mga ilang salitang hango sa Kastila ng katinig o pantig noong hiniram sa Tagalog tulad ng limos (mula sa Kast. limosna), masyado (mula sa Kast. demasiado), posas (mula sa Kast. esposas), restawran (mula sa Kast. restaurante), riles (mula sa Kast. carriles), sindi (mula sa Kast. encender) at sintunado (mula sa Kast. desentonado).
Noong panahon ng Renasimiyento, /j/ ang pagbigkas ng digrapong [ll] sa wikang Kastila at makikita ito sa pagbigkas at pagbaybay ng mga salitang Tagalog hango sa Kastila na ipinakilala bago ang ika-19 na siglo, kung saan naging [y] ang digrapong [ll] sa Tagalog. Ganito ang kaso sa mga salitang barya (mula sa Kast. barilla), kabayo (mula sa Kast. caballo), kutamaya (mula sa. Kast. cota de malla), lauya (mula sa Kast. la olla), sibuyas (mula sa Kast. cebollas) at tabliya o tablea (mula sa Kast. tablilla de chocolate). Marahil ipinakilala (o muling ipinakilala) ang mga salitang hango sa Kastila kung saan binibigkas ang digrapong [ll] bilang /lj/ sa Tagalog noong ika-19 na siglo. Kabilang sa mga halimbawa ang apelyido (mula sa Kast. apellido), balyena (mula sa Kast. ballena), kalye (mula sa Kast. calle), kutsilyo (mula sa Kast. cuchillo), makinilya (mula sa Kast. maquinilla de escribir), sepilyo (mula sa Kast. cepillo de dientes), silya (mula sa Kast. silla) at sigarilyo (mula sa Kast. cigarrillo). Mayroon ding mga bihirang kaso ng mga duplikado sa Tagalog na nagmula sa parehong etimolohikal na ugat sa Kastila na kapwa nagpapakita ng impluwensya ng Renasiymentong /j/ at ang huling /λ/ na tunog, tulad ng kaso ng salitang kapares sa Tagalog na laryo at ladrilyo, kapwa mula sa Kast. ladrillo. Mayroon ding mga halimbawa kung saan naging [l] ang digrapong [ll] sa Kastila noong hiniram ng Tagalog. Ganito ang kaso sa mga sumusunod na salita: kulani (mula sa Kast. collarín), kursilista (mula sa Kast. cursillista) at uling (mula sa Kast. hollín).
Nakikita ang mga natitirang impluwensya ng /ʃ/ ng Lumang at Gitnang Kastila sa ilan ng mga salitang hiniram ng Tagalog mula sa Kastila, kung saan ang tunog /ʃ/ ay naging /s/ sa Tagalog. Kabilang sa mga halimbawa ang relos (mula sa Kast. reloj, /reˈloʃ/ ang pagbigkas sa Gitnang Kastila) sabon (mula sa Kast. jabón, /ʃaˈbon/ ang pagbigkas sa Gitnang Kastila), saro (mula sa Kast. jarro, /ˈʃaro/ ang pagbigkas sa Gitnang Kastila), sugal (mula sa Kast. jugar, /ʃuˈgar/ ang pagbigkas sa Gitnang Kastila) at tasa (mula sa Kast. tajar, /taˈʃar/ ang pagbigkas sa Gitnang Kastila). Mayroon ding mga salitang hiram sa Tagalog na may bigkas na nagpapaaninag ng pagbabago ng /ʃ/ ng Gitnang Kastila tungo sa /x/ ng Modernong Kastila. Ang tunog /x/ ng Modernong Kastila ay isinasalin bilang [h] sa Tagalog na siyang pamantayang pagbigkas sa mga ibang diyalekto ng Kastila. Kabilang sa mga halimbawa ng kaso ang ahedres (mula sa Kast. ajedrez), anghel (mula sa Kast. ángel), halaya (mula sa Kast. jalea), hardin (mula sa Kast. jardín), hepe (mula sa Kast. jefe), kahera at kahero (mula sa Kast. cajera at cajero) at kahon (mula sa Kast. cajón). Mayroon ding mga bihirang kaso ng mga doblete na nagpapakita ng mga impluwensya ng /ʃ/ ng Gitnang Kastila at /x/ ng Modernong Kastila tulad ng halimbawa ng muson at muhon sa Tagalog (pareho mula sa Kast. mojón) at relos at relo (pareho mula sa Kast. reloj).
Mayroong tambalang salita na batya't palo-palo, isang parirala sa negosyo ng paglalaba kung saan marami ang mga salitang Kastila. Kinuha ang mga salita mula sa Kastilang batea para sa "banyera" at palo para sa "tungkod", na maaaring isipin na hindi nanggaling sa Kastila ng isang karaniwang Pilipino dahil sa pandiwang palo sa wikang Tagalog.
Nagbago ang kahulugan ng mga ilang salitang hiram, tulad ng kursonada (corazonada, na orihinal na nangahulugang "kutob"), na nangangahulugang "ninanasang bagay"; sospetsoso (sospechoso) na nangangahulugang "kahina-hinalang tao" at hindi ang "suspek" tulad ng orihinal; insekto (insecto) na may parehong kahulugan pa rin ngunit tumutukoy rin sa isang "pesteng mapayasong tao"; o kahit sige (sigue), isang salitang Kastila para sa "magpatuloy" o "sundin", na naintindihan na ngayong ng marami bilang "okey" o "tuloy lang".
Ikinakabit ang mga ibang Kastilang panlapi sa mga salitang Tagalog para makabuo ng mga bagong salita. Kabilang sa mga halimbawa ang pakialamero (mula sa Tag. pakialam, at sa Kast. hulaping –ero, paksang panlalaki); majongero ("mahjong", mula sa Tsino, at ang Kast. hulaping –ero); basketbolista, boksingero. Ang daisysiete ay paglalaro ng salita at portmanteau ng daisy sa Ingles at diecisiete sa Kastila ("labimpito"), na may kahulugang magiliw at kanais-nais na dalaga (na menor de edad, 17 anyos). Isang halimbawa ang bastusing katawan (Kast.: basto -> bastos & Tag.: katawan) ng dalawang kataga para sa napakaseksing katawan.
May impluwensiya pa rin ang wikang Kastila sa pagbubuo ng bagong salita sa Tagalog, hal., alaskador ("Alaska" + Kast. hulaping –ador); berde (verde = "luntian", na may kahulugang "katatawanang bulgar", isang literal na salin ng green(-minded) sa Pilipinong Ingles; na hindi madaling nauunawaan sa Espanya o alinmang bansa sa Amerikang Latino.
Bagama't napakaliit ang impluwensya ng Kastila sa morposintaks ng wikang Tagalog, may mga ginagamit na salitang hango sa Kastila na nakapagbago sa palaugnayan ng Tagalog. Makikita ang mga malilinaw na impluwensya ng Kastila sa morposintaks ng paghahambing at pag-iiral ng mga pamaraan at pangatnig, gaya ng tatalakayin nang mas detalyado sa ibaba.
Hindi nagmumula sa Kastila ang lahat ng mga salitang pananong sa Tagalog maliban sa kumusta. Nagmula ang salitang kumusta sa ¿cómo está? sa Kastila na nagsisilbi bilang salitang pananong sa Tagalog na ginagamit bilang kapalit ng pang-uring panlarawan o kondisyonal. Maaari ring gamitin ang kumusta bilang pambati (parang Hello! sa Ingles) o bilang pandiwa (mangumusta, kumustahin).
Ang Tagalog ay may ilang katagang panularan na may etimolohiya mula sa Kastila. Ginagamit ang salitang mas (mula sa Kast. más), kasabay ng mga iba pang katapat (kaysa + katagang sa, sa, kay) bilang katagang panularan ng di-pagkakatulad. Ang kumpara (mula sa Kast. comparado) ay isa pang katagang panularan ng di-pagkakatulad na kadalasang sinusundan ng katagang sa. Panghuli, ginagamit ang salitang pareho (mula sa Kast. parejo), na kadalasang dinudugtungan ng -ng, bilang katagang panularan ng pagkakatulad.
Mayroong mga iilang salitang nagmula sa Kastila na nakakuha ng tungkulin bilang mga modal sa Tagalog. Ang mga modal sa Tagalog, kabilang yaong mga may palaugatan sa Kasila, ay maaaring uriin sa dalawang pangunahing grupo: ang mga salitang nagtutupad ng deontikong modalidad (yaon ay, mga modal ukol sa pagpapahayag ng inklinasyon, obligasyon at abilidad) at mga salitang nagtutupad ng epistemikong modalidad (yaon ay, mga modal ukol sa antas ng katunayan).
Natutupad ang deontikong modalidad sa Tagalog sa pamamagitan ng mga salitang isinabalarila ni Paul Schachter at Fe T. Otanes bilang mga "pandiwang huwad". Isang halimbawa ng Tagalog na deontikong modal mula sa Kastila ang gusto (mula sa Kast. gusto), na ginagamit bilang pantukoy ng pagkiling o pagnanais. Itinuturing na mas ginagamit ang gusto kaysa sa kanyang mga kauri tulad ng nais o ibig, dahil nauunawaan ang mga huling nabanggit bilang mas pormal kaysa sa gusto at mas ginagamit sa pagsusulat kaysa sa pagsasalita. Isa pang halimbawa ang puwede (mula sa Kast. puede), na ginagamit upang ipahayag ang pahintulot o kakayahan. Magkasabay umiiral ang salitang puwede sa kanyang katumbas na hindi nagmula sa Kastila, maaari, at itinuturing na kaunti lamang ang pagkakaiba ng dalawang pandiwang huwad sa semantiko. Mas kolokyal at di-gaanong pormal lamang ang puwede kumpara sa maaari.
Natutupad ang epistemikong modalidad sa Tagalog sa pamamagitan ng mga salitang nagsisilbi bilang malapang-abay. Ang mga salitang ito, kapag ginagamit bilang mga modal, ay karaniwang inuugnay sa sugnay na isinasamodal nila sa pamamagitan ng mga pang-angkop -ng o na. Ang isang halimbawa ng epistemikong modal mula sa Kastila na ginagamit upang ipahayag ang mataas na antas ng probabilidad ay sigurado + -ng (mula sa Kast. seguro + -ado), na itinuturing bilang salitang kasingkahulugan sa tiyak. Ang salitang siguro (mula sa Kast. seguro) ay isang epistemikong modal na nagmamarka ng katamtamang antas ng probabilidad, na magkasingkahulugan sa marahil. Ang salitang siguro ay tinutukoy rin ni Ekaterina Baklanova, isang dalubwika, bilang markador ng diskurso sa Tagalog na nagmula sa Kastila, at sa gayon ay nagkakaiba sa mga pag-aangkin ng mga ibang iskolar tulad ni Patrick Steinkrüger na wala sa mga mararaming markador ng diskurso sa Tagalog ay nagmumula sa Kastila. Katulad din sa Tagalog, ang salitang siguro ay itinuturing din bilang klitikong malapang-abay sa Sebwano at sa Minasbate. Ang posible + -ng (mula sa Kast. posible), ay isang epistemikong modal sa Tagalog na nagmamarka ng mababang antas ng probabilidad. Kabilang sa mga halimbawa ng mga epistemikong modal ng Tagalog mula sa Kastila na nagmamarka ng labis na antas ng katindihan ang masyado + -ng (mula sa Kast. demasiado) at sobra + -ng (mula sa Kast. sobra) habang nagmamarka ang medyo (mula sa Kast. medio) ng katamtamang antas ng katindihan.
May mga iilang pangatnig sa Tagalog na may Kastilang palaugatan. Pinalitan ng o, isang pangatnig na pamukod (mula Kast. o) ang "kun", ang katutubong katapat sa lumang Tagalog, kaya lumpias na ang huling nabanggit. Ang dalawang pangatnig na paninisay sa Tagalog na nagmula sa Kastila ay pero (from Kast. pero) at kaso (mula sa Kast. caso), kapwa itinuturing na magkasingkahulugan sa kanilang mga katutubong katapat ngunit, subalit, atbp.
Noong inadopta sa Tagalog, nagbagong-semantika o nagbagong-kahulugan ang iilang mga terminong nagmula sa Kastila. Sinasabing nagbagong-semantika ang isang salitang hiram kung ang kanyang kahulugan ay lumilihis sa orihinal na kahulugan ng salita sa pinagmulang wika (sa kasong ito, Kastila). Ang isang uri ng pagbabagong-semantika ay ang tinatawag na pagkikitid-semantika, na isang pangyayari sa lingguwistika kung saan ang kahulugan ng isang salitang nagmula sa Kastila ay nagtamo ng di-gaanong pangkalahatang o ingklusibong kahulugan sa Tagalog. Nagkakaroon ng pagkikitid-semantika kapag nagiging mas tiyak ang paggamit ng isang salita. Halimbawa, ang salitang kuryente ay nagmumula sa Kastilang , na isang pangkalahatang termino na pantukoy sa anumang agos, de-kuryente man o hindi. Noong isinama ang salitang corriente sa Tagalog bilang kuryente, kumitid-semantika ito at naging limitado ang paggamit nito sa pagtukoy sa dagibiting agos, di-gaya ng kanyang katapat sa Kastila. Isa pang halimbawa ng pagkikitid-semantika ay ang salitang ruweda, isang salitang nagmula sa Kastilang rueda na tumutukoy sa anumang uri ng gulong. Noong isinama ito sa Tagalog, naging mas tiyak ang paggamit nito at naging limitado ang kanyang kahulugan sa sasakyang pangkarnabal.
Maaari ring magkaroon ng pagbabagong-semantika sa pamamagitan ng pakikialam ng isa pang wika, kadalasan ang wikang Ingles. Maaaring magresulta ang pangyayaring ito sa bagong interpretasyon ng isang salitang nagmula sa Kastila sa pagpapaugnay nito sa isang kahulugan sa Ingles kapag naging bahagi ito ng Tagalog. Isang halimbawa ang salitang libre, na nagmula sa pagsasalin sa Kastila ng free sa Ingles, ngunit ginagamit sa Tagalog na may kahulugang "walang gastos o bayad", isang paggamit na ituturing bilang mali sa Kastila dahil mas angkop ang salitang gratis. Isa pang halimbawa ang salitang iskiyerda, na nagmula sa Kastilang izquierda na nangangahulugang "kaliwa", ngunit ginagamit ito sa Tagalog na may kahulugang "tumalilis".
Narito ang talaan ng mga salitang nagmula sa Kastila na nagbagong-semantika noong naging bahagi ng Tagalog:
Lumilitaw ang iilan sa mga salitang hiniram ng Tagalog sa Kastila sa kanilang pangmaramihang anyo, minamarka ng -s o -es. Gayunman, sa Tagalog, hindi itinuturing bilang pangmaramihan ang mga ganitong salita at katulad ng mga katutubong salita sa Tagalog, kailangang magdagdag ng mga, ang markador ng pangmaramihan, sa unahan ng salita. Halimbawa, ang salitang butones (mula sa Kast. botones) ay itinuturing bilang isahan sa Tagalog at ang kanyang anyong pangmaramihan ay mga butones.
Ikinapit ang iilang pandiwa ng Kastila sa Tagalog. Karamihan sa mga ito ay nasa anyong pawatas na kakikitaan ng pagtanggal ng huling /r/, tulad ng salitang intindi na nagmula sa entender, isang Kastilang pandiwa. Makikita rin ito sa mga pandiwa ng Chavacano na nagmula sa Kastila at maipangangatuwiran na nagmula ang mga salitang ito sa ibinagong anyo ng Kastila (Chavacano o isang pidgin). Maaaring tingnan ang isang talaan ng mga salitang hiram na ito. Sa kabilang panig, noong ikinapit sa Tagalog, ang huling /r/ ng mga pandiwang Kastila sa kani-kanilang anyong pawatas ay nagigigng /l/. Gayon ang kalagayan ng mga sumusunod na salitang hiram: almusal (mula sa Kast. almorzar), dasal (mula sa Kast. rezar), duplikal (mula sa Kast. repicar), kasal (mula sa Kast. casar), kumpisal (mula sa Kast. confesar), minindal (mula sa Kast. merendar), pasyal (mula sa Kast. pasear) at sugal (mula sa Kast. jugar). Sa mga ilang kaso, nanatili ang huling /r/ sa salitang Tagalog tulad ng andar (mula sa Kast. andar), asar (mula sa Kast. asar) at pundar (mula sa Kast. fundar).
Ikinakapit din ang mga binanghay na pandiwang Kastila sa Tagalog. Kabilang sa mga halimbawa ang: para (mula sa. parar), pasa (mula sa Kast. pasar), puwede (mula sa Kast. poder), tira (mula sa Kast. tirar) at sige (mula sa Kast. seguir). Ang imbiyerna ay nagmumula sa Kastilang pandiwa infernar at diumano’y inilikha ni Ricardo "Rikki" Dalu, noong una para ilarawan ang maimpiyernong karamdaman at pagkabigo habang dumadalo sa klase sa Kastila. Sa mga ilang kaso, isinasama ang pandiwang binanghay sa isa pang salita para makabuo ng mga morpema sa Tagalog tulad ng mga sumusunod: asikaso (mula sa kombinasyon ng Kast. hacer at Kast. kaso), balewala o baliwala (mula sa kombinasyon ng Kast. valer at Tag. wala), etsapwera (mula sa kombinasyon ng Kast. echar at Kast. fuera) at kumusta (mula sa kombinasyon ng Kast. cómo at Kast. estar).
Binubuo ang ilang salitang tambalan ng Tagalog sa pamamagitan ng pagkakahalo ng katutubong salita sa Tagalog at salitang nagmula sa Kastila, tulad ng sa kaso ng sawikaing balat-sibuyas, na kombinasyon ng Tagalog na balat at Kastilang cebolla. Itinatangi ni Ekaterina Baklanova, isang dalubwika, ang di-kukulangin sa dalawang uri ng Kastilang-Tagalog na salitang tambalan: ang hibridong salitang hiram ([hybrid loanwords] Error: {{Lang}}: invalid parameter: |italicize= (help)) o pinaghalong paghiram ([mixed-borrowings] Error: {{Lang}}: invalid parameter: |italicize= (help)) ay mga bahagyang naisalinwikang salita na inangkop sa Tagalog, hal. karnerong-dagat (mula sa salitang Kastila carnero marino) at anemonang-dagat (mula sa salitang Kastila anémona de mar), habang ang mga hibridong neolohismo ([hybrid neologisms] Error: {{Lang}}: invalid parameter: |italicize= (help)) ay mga bagong salita na inimbento ng mga Pilipino na gumagamit ng katutubong materyal at hiniram na materyal na asimilado na, hal. pader-ilog, na nagmula sa pagkahalo ng salitang Tagalog ilog at salitang Kastila pared (na inangkop sa Tagalog bilang pader).
Nasa ibaba ang talaan ng mga ilang salitang tambalan na may nakahalong Kastila at Tagalog. Dahil sa kakulangan ng pagsasapamantayan, iba ang pagkasulat ng ilan sa mga salitang tambalan na nakalista sa ibaba (yaon ay, walang gitling) sa ibang panitikang nakabatay sa Tagalog. Halimbawa, habang karaniwang makikita ang terminong sirang-plaka sa maraming akdang Tagalog na walang gitling, mayroong mga ilang pagkakataon kung saan isinusulat ang salita na may gitling tulad ng kaso sa isa sa mga aklat na isinulat ng Tagapangulo ng Komisyon sa Wikang Filipino Virgilio Almario, na pinamagatang Filipino ng mga Filipino: mga problema sa ispeling, retorika, at pagpapayaman ng wikang pambansa. Isa pang halimbawa ang terminong takdang-oras, na matatagpuan din sa panitikan na walang gitling. Bilang panuntunan, gigitlingan ang salita sa ibaba kung mayroon itong kahit isang instansya na nakasulat ito na may gitling sa mga akdang pampanitikan batay sa Tagalog.
Ginagamit ang Ingles sa mga pang-araw-araw na pakikipag-usap sa Tagalog. Taglish ang tawag sa ganitong uri ng pakikipag-usap. Makabago at panteknikal ang karamihan ng mga salitang Tagalog na hiniram sa Ingles, ngunit ginagamit din ang mga salitang Ingles bilang pampaikli (napakahaba ang mararaming salitang Tagalog na isinalinwika mula sa Ingles) o para maiwasan ang literal na salin at pag-uulit ng isang salita sa Tagalog. Pangalawa ang Ingles sa pinaghihiraman ng salita sa Tagalog pagkatapos ng Kastila. Sa nasusulat na wika, pinapanatili ang baybay ng mga salitang ingles sa isang pangungusap sa Tagalog, ngunit kung minsan, isinsulat sila ayon sa palatinigan ng Tagalog. Narito ang mga iilang halimbawa:
Marami ang salitang Malay na pumasok sa bokabularyong Tagalog noong panahong pre-kolonyal dahil naging lingguwa prangka ang Lumang Malay ng kalakalan, komersyo at ugnayang diplomatiko noong panahong pre-kolonyal sa kasaysayan ng Pilipinas gaya ng pinatutunayan ng Inskripsiyon sa Binatbat na Tanso ng Laguna ng 900 PK at mga salaysay ni Antonio Pigafetta nang dumating ang mga Kastila sa bansa mga limang siglo pagkatapos. Ang iilang salitang hiram sa Malay, tulad ng bansa at guro, ay kalaunang idinagdag sa wikang Tagalog noong unang bahagi ng ika-19 na siglo. Ang mga salitang binanggit ay mga mungkahi ni Eusebio T. Daluz, isang yumaong na dalubwika, na tanggapin para sa paglilinang ng wikang Tagalog at sa kalaunan ay naging laganap ang paggamit ng mga ito sa edukadong bahagi ng populasyong nagtatagalog.
Tinatantiya ni Jean Paul-Potet na may halos 280 salita sa Tagalog na nagmula sa Sanskrito. Gaya ng karamihan ng mga wikang Austronesyo, karamihan ng bokabularyong Sanskrito na isinama sa Tagalog ay di-tuwirang hiniram sa pamamagitan ng Malay o Habanes. Habang ipinaniwalaan noon na may mahalagang papel ang Malay sa pagkalat ng impluwensiya ng Indiyanong leksikon sa Timog-silangang Asya, may mga ilang salita na hindi atestado sa Lumang Malay ngunit naroroon sa Lumang Habanes, kaya binibigyang-diin ang posibilidad na mas mahalaga ang papel ng Lumang Habanes sa pagkalat nitong mga salita sa Maritimong Timog-silangang Asya kumpara sa inakala rati. Kabilang sa mga halimbawa ng ganitong salita na umabot din sa Pilipinas ang anluwagi ("karpintero"; mula sa uṇḍahagi sa Habanes na may parehong kahulugan) and gusali (mula sa gusali sa Habanes na may kahulugang "panday"). Dahil mas malapit ang mga salitang ito sa mga katapat na Gitnang Indo-Aryano, hindi nakalista sa ibaba ang mga ganoong salita.
Ang ugnayan sa pakikipagkalakalan ng Indiya at Maritimong Timog-silangang Asya sa loob ng mahigit 2,000 taon, na pinatibay ng pagtatag ng Tamil bilang isang wikang pampanitikan sa Indiya simula noong ika-9 na siglo, ay nagpahintulot sa pagkakalat ng mga salitang hiram mula sa Drabida sa mga iilang lokal na wika ng Timog-silangang Asya, kabilang dito ang Lumang Malay at Tagalog. Ipinapakita sa ibaba ang isang talaan ng mga salitang Tagalog na nagmula sa Tamil.
Napakaunti ang mga kilalang salitang Tagalog na nagmula sa wikang Arabe o Persa, ngunit madalas na ginagamit ang iilan sa mga ito tulad ng "salamat". Ayon kay Jean-Paul Potet, mayroong 60 salitang Tagalog na nakikilala nang may makatuwirang kompiyansa na nanggaling sa Arabe o Persa, at nahiram ang kalahati rito marahil (halos 23%) o walang alinlangan (halos 26%) sa pamamagitan ng Malay. Tuwirang nagmula ang natitirang kalahati naman sa Arabe o Persa. Ipinapakita ng talahanayan sa ibaba ang mga iba't ibang salitang hiram sa Arabe, kabilang ang mga makalulumang at matutulaing salita, na isinama sa leksikong Tagalog. Kung itinuturing na hiniram ang isang salitang Arabe sa pamamagitan ng Malay, tinutukoy rin ang dinaanang salita sa Malay.
May iilang salitang hiniram ng Tagalog sa Kastila na may pinagmulan sa wikang Arabe. Kabilang dito ang alahas (mula sa Kast. alhaja na nagmula naman sa Arabeng الْحَاجَة, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral., "bagay na kinakailangan o mahalaga"), albayalde (mula sa Kast. albayalde na nagmula naman sa Arabeng الْبَيَاض, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral., "puti" o "kaputian"), alkansiya (mula sa Kast. alcancía na nagmula naman sa Arabeng كَنْز, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral., "kayamanan"), alkatsopas (mula sa Kast. alcachofa na nagmula naman sa Arabeng الخُرْشُوف‎‎, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral.), almires (mula sa Kast. almirez na nagmula naman sa Arabeng المِهْرَاس, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral.), asapran (mula sa Kast. azafrán na nagmula naman sa Arabeng اَلزَّعْفَرَان‎‎, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral.), baryo (mula sa Kast. barrio na nagmula naman sa Arabeng بَرِّيّ, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral.), kapre (mula sa Kast. cafre na nagmula naman sa Arabeng كَافِر, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral.), kisame (mula sa Kast. zaquizamí na nagmula naman sa Arabeng سَقْف فِي اَلْسَمَاء, Kamalian sa panitik: Ang tinukoy mong tungkulin ay hindi umiiral., "kisame sa langit"), atbp. Hindi kasama sa ibabang talahanayan ang mga ganitong Hispano-Arabeng salita dahil nakatuon lamang ito sa mga salitang hiram na tuwirang nagmula sa Arabe at Persa, o di-tuwirang hiniram sa Malay.
Karamihan ng mga salitang hiniram ng Tagalog sa Tsino ay hinango sa Hokkien, ang Timog Tsinong uring sinasalita sa Pilipinas. Kamakailan lamang ang halos lahat ng mga 163 salitang hango sa Hokkien na tinipon at sinuri ni Gloria Chang-Yap at hindi lumalabas sa mga unang Kastilang diksiyonaryo ng Tagalog. Pumasok ang maraming salitang hiram tulad ng pansit sa bokabularyong Tagalog noong pananakop ng mga Kastila kung saan naranasan ng Pilipinas ang pagdagsa ng mga mandarayuhang Tsino (karamihan mula sa mga lalawigan ng Fujian at Guangdong sa Timog Tsina) habang naging pandaigdigang entrepôt ang Maynila sa pagyabong ng Kalakalang Galeyong Manyila-Acapulco Pinalakas ng mga kaakit-akit na pagkakataong pangkabuhayan ang imigrasyon ng mga Tsino sa Kastilang Maynila at dinala ng mga bagong dating na Tsino ang kani-kanilang mga kadalubhasaan, tradisyon sa pagluluto at wika, na nakaimpluwensiya ang huli sa mga katutubong wika ng Pilipinas sa pamamagitan ng mga salitang hiram, karamihang may kaugnayan sa pagluluto.
Kaunti lamang ang mga salitang Tagalog na nagmula sa Hapones. Ipinakilala ang karamihan nito noong ikadalawampung siglo lamang tulad ng tansan (mula sa 炭酸 sa Hapones na tumutukoy sa soda at karbonado) at karaoke (mula sa カラオケ sa Hapones, na literal na nangangahulugang "orkestrang walang laman") ngunit may mga kakaunting salitang Hapones na lumitaw sa mga unang diksiyonaryong Kastila ng Tagalog tulad ng katana (espadang Hapones, mula sa かたな sa Hapones na may parehong kahulugan).
Nanggaling ang iilang biro sa Tagalog sa nakakatawang reinterpretasyon ng mga terminong Hapones bilang mga salitang Tagalog tulad ng otousan (mula sa お父さん ng Hapones na nangangahulugang "ama") na binigyan ng kahulugang utusan (na nangangahulugang "tagapaglingkod" o "katulong") sa Tagalog. Para naman sa salitang Japayuki sa Tagalog, tumutukoy ito sa mga migranteng Pilipino na dumagsa sa Hapon simula noong dekada 1980 upang magtrabaho bilang mga tagapaglibang at isa itong pinaglaguman ng salitang Japan sa Ingles at ang salitang Hapon na yuki (o 行き, na nangangahulugang "papunta" or "nakasalalay").
Nakakuha ang Tagalog ng mga salitang Nahuatl sa pamamagitan ng Kastila mula sa Kalakalang Galeon sa Bireynato ng Mehiko noong panahon ng Kastila.
Narito ang mga iilang halimbawa:
Nakakuha rin ang Tagalog ng bokabularyo mula sa wikang Quechua, sa Timog Amerika sa Bireynato ng Peru, lalo na pagkatapos mag-ankat si Don Sebastián Hurtado de Corcuera, dating Gobernador ng Panama, ng mga Peruwanong sundalo at nanduyhan na maglingkod sa Pilipinas.
Naghiram ang Tagalog ng mga ilang salitang Sebwano, karamihan ay dahil sa migrasyon ng mga Sebwano at Bisaya sa mga rehiyong nagsasalita ng Tagalog. Tumutukoy ang ilang mga salitang ito sa mga konsepto na hindi dating umiral sa Tagalog o may kaugnayan sa kulturang Sebwano o Bisaya; ang ilan pa ay may mga dati nang katumbas at ipinakilala sa Tagalog ng mga katutubong nagsasalita ng Sebwano. May pinanggalingang Sebwano ang ilang balbal sa Tagalog (hal. Tag. jombag, mula sa Seb. sumbag)