davidanugraha/M4-RAG huggingface dataset:
ヤム

ヤム（英語:yam）、ヤムイモ、ヤム芋は、ヤマノイモ目ヤマノイモ科ヤマノイモ属(Dioscorea)のうち塊根（芋）を食用とする種の総称。ヤマノイモ属には約600種が含まれるが、そのうち塊根を食用とするのは一部である。
学名からディオスコレアともいう。日本では日本原産のヤマノイモ（D. japonica）が自然薯としてよく知られており、ヤム類を総称してヤマノイモと呼ぶこともある。
9割以上が西アフリカの沿岸部、ギニアサバンナと呼ばれる地域で栽培されている。熱帯アジア、ラテンアメリカ、西インド諸島、オセアニアにかけての広い地域で主食や根菜として栽培されている。中国では根の外皮をはぎ乾燥させて漢方の原料にも利用される。地域の伝統的な儀式や祭りの供え物などにも利用される。
アメリカ合衆国では、オレンジ色のサツマイモがヤムと混同され、頻繁にyamと呼ばれる。ヤム栽培の経験があった西アフリカ出身の奴隷が、ラテンアメリカから北アメリカに導入されていたサツマイモをヤムと呼んだのが原因らしい。さらに1930年代に行われた消費拡大キャンペーンにより、ヤムという誤った通称が定着してしまった。アングロアメリカでは、アフリカ系やラテンアメリカ系の食料品店を除けば真のヤムがほとんど流通していないため、ヤムとサツマイモの違いを知る者は稀である。ヤムとサツマイモを両方「Sweet Potato」と呼ぶ人も多い。
スコットランドでは、ジャガイモもヤムと呼ばれる。
ユリ目で有毒なアルカロイドを持つグロリオサと地下茎の形状が似ており、誤食による死亡事故が起きている。
石焼き芋

石焼き芋（いしやきいも）は、サツマイモを加熱した食品である。焼き芋料理の一種であり、加熱された石を利用する。
熱した小石の中にサツマイモを埋めて、間接加熱によって焼いたもの。
焼き芋屋が屋台や軽トラックに専用の釜（窯）を積み売り歩く姿は、日本の冬の風物詩の一つである。売り歩く際は「いーしやぁーきいもー、おいもー」といった独特の節回しで呼びかけるのが定番である。地域によっては「ポー」あるいは「ピヨーーーー」と聞こえる音が鳴る独特の笛の音を響かせて街を巡る。この笛は芋を焼く窯に取り付けられており、排ガスの圧力で鳴る仕組みになっている。この笛を鳴らすタイプの焼き芋屋は関西方面に多く採用されており、業界では「関西式」と呼ばれている。また、その他でも東北地方（宮城県）や北海道、高知県でも笛を用いたタイプの焼き芋屋が確認されている。
焼かれた芋は、紙袋に入れられたり新聞紙や銀紙で包まれたりして渡される事が多い。
最近では家庭用の「石焼き芋器」も市販されており、家庭でも手軽に石焼き芋が楽しめるようになってきている。屋台が減少した今はスーパーマーケット軒先での路上販売やコンビニエンスストアなどで売られている。
蓋付き鍋やダッチオーブンの底に石を敷いて加熱するだけの手軽さから、キャンプなどでも調理される。
石焼きに適した品種としては、ほくほくとした食感の「紅あずま」「鳴門金時」や「紅おとめ」が挙げられる。近年は「紅はるか」「安納いも」「シルクスイート」のように、甘くねっとりとした食感のサツマイモが人気を集めている。
2020年2月21-24日には、さいたまスーパーアリーナで各地の焼き芋店が参加する「さつまいも博」が開かれた。
密閉容器の底に小石を敷き、その上にサツマイモを乗せ容器の下から過熱すると小石から遠赤外線が放射される。放射された遠赤外線は容器内で反射しサツマイモの表面全体を加熱する。サツマイモの表皮付近の温度は250℃に達し、水分は急速に蒸発する。しかし、内部の温度は65-75℃に維持され水分を損なうこと無くゆっくりと加熱される。
サツマイモ内部の温度が60℃に達すると、デンプンが水分を吸収して糊化する。サツマイモに含まれるβアミラーゼ（デンプン分解酵素）が、糊化したデンプンを加水分解して麦芽糖に変える。そのため、通常の焼き方よりも甘く仕上がる。
石焼き釜を使わず焼いたものは、単に「焼き芋」と呼ばれる。
日本では昭和やそれ以前の時代において、冬の時期に道路や庭に積った落ち葉を集め、焚き火として燃やす際に、一緒にサツマイモを入れて焼く光景は、冬を物語るものとして扱われ、冬を表す季語ともなっている。こちらは石焼き釜とは違い裸火を使うことから火加減が難しいなどの問題もあるが、上手に焼ければ甘い風味を味わえる。ただ、2002年12月に施行された改正廃棄物処理法により、一部の例外を除いてゴミを野焼きすることが禁止された。焚き火などの軽微なものは例外に該当するが、産業廃棄物は量の如何を問わず禁止されているほか、家庭ごみも地方自治体が可燃ごみとして排出するように指導している場合がある。千葉県香取市では、毎年11月に5トンのサツマイモを籾殻で焼く日本最大規模の焼きいも大会「栗源のふるさといも祭」が開催されている。
産業機械メーカーの群商によって、焼き芋オーブンが開発された。群商の焼き芋オーブンのイメージソング、CMソングの一種として、2007年に『まちかどのヒーロー やきいも!』（歌：吉野麻衣子）が制作され、音楽配信で発売された。2017年には同曲の冷やし焼き芋版として『まちかどのヒーロー やきいも!〜Cool Version〜』（歌：泉水 いづみ）が制作され、音楽配信で発売された。
イモムシ

イモムシ（芋虫）は、チョウやガの幼虫のうち、顕著な毛や棘が体表にないもの。円筒形の体を有し、腹部に腹脚を持つ。漢字で蜀とも書く。
元来はサトイモの葉につくセスジスズメやキイロスズメ、サツマイモの葉につくエビガラスズメなどの芋類の葉を食べるスズメガ科の幼虫を指す言葉である。イモのような風貌なのでイモムシというのではない。伝統的な日本人の食生活においてサトイモやサツマイモは穀物に次ぐ重要な主食作物であった。そのため、これらの葉を食害する巨大なスズメガ科の幼虫は、農村で農耕に携わる日本人がしばしば目にする昆虫であった。そのため、イモムシが毛の目立たないチョウやガの幼虫の代名詞として定着するに至ったと考えられる。
チョウ・ガの幼虫のうち、毛や棘で体が覆われているものはケムシ、体が緑色のもの（キャベツ等を食害するモンシロチョウの幼虫など）はアオムシ、ヨトウガ類の幼虫はヨトウムシ、イチモンジセセリ等の幼虫（イネの葉で巣を作りイネを食害する）はツトムシ、シャクガ科に属するガの幼虫はシャクトリムシ、枯れ葉や枯れ枝で体を覆うミノガの幼虫はミノムシ、絹糸の繭を作るカイコガの幼虫はカイコ（蚕）という。
イモムシと呼ばれるチョウ、ガ（まとめて鱗翅目）の幼虫は、普通、円筒形の体をしている。頭部は丸っぽく小さく、あごは下を向き、触角は短い。触角のそばに小さな単眼が約6個並んでいる。視力は非常に悪く、明暗の区別ができる程度である。胴体は胸部と腹部の区別なく続く。胸部の下面には3対の歩脚がある。歩脚は短い。腹部の下面には各体節ごとに一対の腹脚がある。腹脚は節がなく、短い円筒形で先端には爪が多数あって引っ掛かるようになっている。腹部は10節あり、最初の2節には腹脚がなく、その後の体節から4対、2節おいて最後の体節に一対の腹脚がある。腹部の側面には各体節に1対ずつの気門が並んでいる。足はほぼ体の下にあり、体の断面は円形に近い。
歩く時は体を波打つように動かす。多くのものは植食性で、葉をかじる。緑色か黒っぽい糞をする。糞は円筒形。口（下唇）から糸を出すものが多く、種類によって、蛹になる時に繭を作ったり、葉をつないで巣を作ったりする。
シャクトリムシは、シャクガ科の幼虫で、典型的なものは細長いイモムシであるが、体の中ほどの腹脚が退化している。そのため普通のイモムシのように全身を基物に沿わせるのではなく、体を伸ばし、胸部の歩脚で掴まると、後端の腹脚を離して胸部の足の後ろに引き寄せる、特殊な歩き方をする。シャクガ科以外にも、ヤガ科の一部などでシャクトリムシ型の幼虫が知られている。
ハチ目にはハバチという、幼虫が植食性の仲間があり、その幼虫もイモムシ型である。チョウ、ガの幼虫とは、腹部の体節全部に腹脚があることで見分けられる。ハバチの幼虫は体の後半部を丸めるものが多い。
鞘翅目（甲虫類）の幼虫は、腹脚が無い、頭部の外骨格が発達、主に地中や腐植ないし植物体内部で生活しており表皮は太陽光に耐える色素を欠く等の相違はあるが、概略としてはイモムシ状である。双翅目（ハエ目）の幼虫はイモムシに比べ小型でいわゆるウジや水中性のボウフラと呼ばれるが、外骨格や歩脚が発達しない棒状の体制はやはり似通っており、完全変態を行う昆虫の多くで幼虫期は共通してイモムシ形態をとることになる。
いずれにしてもイモムシ形態は総じて防御力も逃避能力も劣るのだが、完全変態性の昆虫は不完全変態性の種よりも後から出現し、種数で大きく優るようになった成功したグループである。昆虫があえて無防備なイモムシの幼虫、また蛹の時期を経るようになった理由は定かでないが、一つには固い外骨格や発達した歩脚を形成しないことで成長が早く、この点は特に気候が不安定・寒冷化した新生代以後に有利に働いたとも考えられる。
イモムシは多くが植食性で、それぞれの種が、決まった範囲の植物を食べる。それぞれの種が餌とする植物を食草（しょくそう）と言う。親は普通、食草を探して、そこに産卵する。孵化してからは、その上で食べてさえいればよく、そのため移動能力が低い体つきをしていると思われがちだが、実際には、かなりの距離を移動するイモムシは少なくない。ヒョウモンチョウの仲間はスミレを食草にしており、これは小さくてすぐに食べ尽くすので、イモムシは自力で新しい株を探さなければならない。ヨトウムシ（ヨトウガおよび近縁種の幼虫）も、大発生して畑から畑へと移動することが知られる。これはいわゆる飛蝗と呼ばれるバッタに見られる相変異とほぼ同様の現象である。どちらかというとケムシの部類であるが、ヒトリガ科の幼虫には地表の様々な草本を摂食するものが多く知られており、地表をかなりの速度で移動してはそこに生えている植物を食べる行動を繰り返すものがよく見られる。
少数ながらも肉食性の種類も存在しており、例えばゴイシシジミはアリマキを捕食する。
イモムシには、鳥などの捕食者に対して防御の仕組みを持つものがある。アゲハチョウの仲間の幼虫は、頭部の後ろから伸縮性のある角状の突起を出し、同時に悪臭を放つ。マダラガ類の幼虫も背中から異臭のする液を出す。
実際に毒を持つものもある。マダラチョウ類は食草に有毒植物を選び、その体内に毒成分を蓄積する。
また、体の側面に黒と黄色や白の同心円の模様を持つものがある。これは眼状紋と言われ、鳥にとっては捕食者の眼を想像させるため、脅かす効果があるとも言われるが、よく分かっていない。しかし、実験室内でムクドリなどを用いた実験では、確かに眼状紋が鳥の忌避反応を引き起こす場合があることが示されているという報告もあり、実際に種によって刺激を受けるとこの模様を誇示する行動が見られるのは確かである。たとえば、アケビコノハの幼虫は真っ黒な体の側面に眼状紋を並べた細長いイモムシであるが、指でつついたりすると体の前半分を持ち上げて曲げ、そうすると目玉が2つ並んだ部分がひどくはっきり見える。また、スズメガの幼虫では、体の前の方に1対の眼状紋を持つものがあり、刺激すると、体をやや縮め、前半身を激しく左右に振る動作をする。この場合、体をやや縮めることで眼状紋がある部分が幅広くなり、マムシの頭を想像させるとも言われる。
人の生活に最も身近であったイモムシはカイコであろうが、養蚕業の衰退に伴い、最近は身近に目にする機会が少なくなっている。
モンシロチョウの幼虫は、キャベツなど、アブラナ科の植物を食べる。緑色をしており、アオムシとも呼ばれる。アゲハチョウの幼虫はミカン類の葉を食べる。若齢幼虫は小鳥の糞を連想させる黒と白に塗り分けられた体色を持ち、終齢幼虫になると緑色となる。この2つがよく教科書などに取り上げられるイモムシである。
道端などでよく目立つのは、体の後端の背中側に1本の角をもつ、スズメガ科の幼虫である。サツマイモ、サトイモ、ヘクソカズラなど、身近な植物にいろいろな種がおり、目にする機会が多い。
ヨトウムシ（夜盗虫）というのは、何種かのヨトウガ科の幼虫で、さまざまな野菜を食べる害虫として名高い。昼間は草の根もとの物陰に潜み、夜に出てきて野菜を荒らすのでこの名がある。
Ketéla rambat

Ketéla rambatutawauwi legi(Ipomoea batatasL.) iku jinistetuwuhanbudidaya. Pérangan sing dimupangataké yakuwi oyod sing wujud uwi kanthi kadhargizi(karbohidrat) sing dhuwur. IngAfrika, uwi ketéla rambat dadi salah siji sumberpanganan pokoksing wigati. Ing Asia, saliyané dimupangataké uwiné,godhongsing isih anom uga dadi bahanjanganan. Ana uga sing dadi pethètan amarga warna godhongé kang éndah.
Ketéla rambat asal sakaAmérika Kidul
Cithakan:Tetuwuhan-stub
Kolak

Kolakyaiku panganan/ombènan kang ana ingIndonésia. Kolak kagawé saka bahan-bahan kayagedhang,ketéla pohung,nangkaketéla rambatkang diwènèhi duduhlegisaka bahansantenlangula Jawautawagula putih.
Kolak akèh macemé, gumantung bahan mligi, nanging biayasa uga dicampur dadi siji:
Kolak biyasa kanggo suguhan pambuka ing wulanPasasadurungé buka.
Bajigur

Bajiguryaikuombèn-ombènanget khas masarakatSundhasaka laladanJawa Kulon,Indonésia. Bahan mligi yaikugula Jawalansanten. Supaya tambah énak, ombènan iki ditambahijaé,uyahlan bubukpanili.
Ombènan kang disuguhaké nalika isih panas iki lumrahé didol kanthi nggunakakégrobaklankompor. Bajigur paling cocog diombé nalika kaanané adhem utawa sawisé udan. Panganan kang kerep disuguhaké bareng bajigur yaikugedhanggodhog,ketéla rambatgodhog, utawakacang brolgodhog.
Palawija

Palawijakanthibarèstegesé "tuwuhan kaloro". Tembung iki kamungkinan asal sakabasa Sangskreta:phaladwija('asil kaloro') lan dadi asil panèn kapindho sajabanépari.
Sajeroning pangertèn saiki, palawija tegesé kabèhtetuwuhanpertanian samangsa sing ditandur inglahan garing.  Lumrahé palawija wujud tuwuhankacang-kacangan,serealiasaliyané pari (kaya tajagung), lan uwi samangsa (ketéla pohunglanketéla rambat).
Ana sawatara jinis golongan palawija, dideleng saka dunungéwohutawa uwiné, ya iku:pala kapendhem,pala gumantung,pala kasampar,Pala kirna/pala kitri.
IngIndonésiaana loro lembaga panelitènpertaniansing mligi naliti palawija:
Cithakan:Tetuwuhan-stub
Bergedèl

Bergedèlya iku panganan kang kagawe sakakenthangkang digoreng uawa digodhog sadulunge diremukake banjur dicampur karo daging cincang, irisangodhong bawanglan godhong seledri banjur di campur bumbu-bumbu. Dibentuk bunder-bunder gepeng, dicelupake ing kocokan endhog pitik banjur digoreng.
Bergedèl uga ana kang kagawe sakaketéla rambat,ketéla pohungdigodhog utawa digoreng lan diremukake, kang kagawe sakatahu, tahu diremkake dicampur karo bumbu-bumbu lan endhog pitik banjur digoreng. Bergedèl kang kgawe saka tahu racaké diarani bergedèltahu.
Istilahbergedèlasalé sakaBasa Walanda:Frikadel, iki nuduhake prabawaWalandasajeroning seni masak Indonésia. Versi asline ingÉropahfrikadelkagawe sakadagingcincang kang remukake banjur digoreng, déné ing Indonésia bergedèl kagawe saka bahan kenthang kang kadang mung sithik dicampuri daging cincang utawa kornet.
Mangsa paceklik

Mangsa paceklikya iku mangsa susah pangan, amarga ing mangsa iki tuwuhan susah urip lan uga ora ana panènan. Lumrahé ing mangsa paceklik iki reregan kebutuhan sandhangpangandadi larang lan para among tani ora duwé pengasilan amarga tuwuhan ora subur malah kerep dadi gagal panèn. Ing tlatahsawah tadhah udanracaké mangsa paceklik iku kedadéyan ingmangsa pancarobalanmangsa katigaamarga curahudanmung sethithik lan ora nyukupi kanggo kabutuhantetuwuhan. Kanggo ngatasi kakurangan pangan, para kadang tani biasa nenandurpalawijakaya tajagung,ketéla pohung,ketéla rambat,ganyongutawakaérut. Asil palawija iki bisa kanggo pangan kulawarga kang kakuranganpariutawaberaskang wis dadi kabutuhan pokoké.
Ing mangsa paceklik iki racaké banjur disusul usumpenyakit. Bab iki disebabaké anané kakurangan gizi lan sanitasi kang kurang olèh kawigatèn. Rega obat-obatan uga larang saéngga para padunung ora kuwagang tuku obat. Kaanan kaya ngéné iki banjur bisa nuwuhaképageblug.
Kanthi anané kabiasaan iki, para padunung karang padésan banjur padha nandurtuwuhan obat kulawarga, supaya bisa nambani warga kang ketaman lara, nganggo obat-obatan hèrbal utawajamu.
Karédhok

Karédhokiku panganan khas laladanJawa Kulon.Panganan iki unik awit kabèh janganan kang digawé isih seger.Janganan kang digawé karédhok ora dimasak dhisik saéngga ngandhutgizilan serat kang akèh.Kang mbédakaké karédhok karolotèkyaiku karedhok jangananémentahyèn lotèk digodhog dhisik.Kang mbédakaké karédhok karosaladyaiku yèn karédhok diwuwurisambelkacangdéné salad nganggosausmayonès.Karédhok kalebu panganan kang séhat awit ora ngandhut pengawét, orakadalu warsa, lan ora ngandhut zat-zat kang marakaké kanker.
Sambel karedhok digawé sakakacang brolkang diocéki lan digoréng.Bumbu-bumbu kanggo nggawé sambel yaikulombok rawit,lombok abangkriting,asem,ketéla rambatkang digodhog.Bumbu-bumbu iki banjur diuleg ingcowèklan dicampur bumbu kacang brol, yèn wis alus banjur diwènèhibanyuputihlan dicampur nganti rata.
Janganan kang digawé karédhok yaikukacang lanjarankang isih enom,godhongkol, godhongketélapohung kang wis digodhog,timun,kecambahutawataugédikethok-kethok lan dicampur.Jangananiki banjur diwènèhibumbu kacang.Karédhok uga biyasa diwènèhi tambahankrupuk.Karédhok uga bisa digawé saka bahanleunca.Karédhok kang digawé saka leunca diaranikaredhok leunca.
가와고에시

가와고에시(일본어:川越市)는일본사이타마현의 남서부에 있는시이다. 사이타마 현 남서부의 중심 도시이다.
에도 시대에는 성시로서 발전했고, 시 중심부에는 현재도 당시의 거리가 남아 있다. 따라서 "작은 에도"라고 불리고 있다.
도시는 역사적으로 "작은 에도"(小江戸)로 알려져있었다.가와고에 성은도쿠가와 막부와 가까운 곳을 차지한가와고에번의 본부였다. 건물의 대부분은 1870년대에 철거되었으나 일부는 남아있거나 이전하였다. 1873년에 사이타마 현에 합병되기 전까지는 가와고에 현(1871)과 이루마 현(1871~1873)의 현도였다.
1889년4월 1일에 가와고에 정(川越町)이 성립하였다.1922년12월 1일에 사이타마 현에서 첫 번째로 시로 승격되어 가와고에 시가 되었다.2003년4월 1일에중핵시에 지정됨.
도쿄 도시권의 일부로서도쿄의위성 도시중 하나이나 또한 사이타마 현의 정치, 상업, 업무의 중심지이다. 일본 정부에 의해중핵시와업무핵도시로 지정되어있다.
가와고에는 고구마로 유명하고 고구마 칩, 고구마 아이스크림, 고구마 커피, 고구마 맥주 등을 생산한다.
거리의 일부에는에도 시대의 옛 성시가 보존되어있다. 가와고에에서 중요한 곳은 종루로 고에도(小江戸)의 상징으로서의 역할을 했고 하루 세 번 울렸다. 다른 장소로는 중요한 사찰인기타인의 500나한상(羅漢像)이 있다. 이곳은 인기있는 새해 맞이 장소이다. 12월 31일의 한밤중이되면 절에서 거의 세 시간 기다리는 것은 으레 있는 일이다.
당나귀

당나귀(영어:donkey 또는 ass, Equus africanus asinus,문화어:하늘소)는말과의 동물이다. 몸높이 1~1.6m, 몸무게 100~480kg 정도이다. 여러 가지 면에서 말과 유사하다. 털은 회색인데 등을 따라 검은 선이 있다. 또한 귀가 길고 다리가 짧으며 꼬리 끝부분의 털이 길다.가축화된 당나귀는 선택 교배를 통해 크기·색·털 길이가 다양해졌다. 성장이 빨라 만 3년 6개월(말은 4년)에 발육이 끝난다. 임신기간은 평균 364일로서, 말보다 약 1개월 정도 길다. 수컷은 생식력이 왕성하여 5-6개월의 종부기간을 통해 매일 8-10회의 종부 능력이 있다.
체질은 강하며 거친 음식에 잘 견디고, 수분이 적고 냉혹한 지역에도 잘 적응한다. 질병에 대한 저항력이 강하고, 체격에 비해 힘이 세고 지구력이 강해 사역용·운반용으로 이용된다. 또한 말보다 느리고 안전한 동물로서 교통 수단으로 이용됐다. 당나귀 수컷과 암말을 교배하여 나온 것이노새이며, 당나귀 암컷과 수말을 교배하여 나온 것이버새이다. 예전에는 야생당나귀도 많았으나 지금은 거의 대부분 멸종되었다. 그 예로시리아들당나귀를 들 수 있다.
미국민주당의 상징이기도 하다. 당나귀는아시아,남아메리카등 넓은 지역에 분포되어있다. 식생은 보통 풀, 수피, 나뭇잎 등이 있으며,당근이나고구마,호박,오이등 각종 채소류도 먹는다.
रताळे

रताळेही भारतात उगवणारी एकआयुर्वेदिकऔषधी वनस्पती आहे. याचा कंद जास्त उपयोगात येतो. यात पांढरा व लाल असे दोन प्रकार आहेत.लाल रताळे जास्त गोड असते व गुणांनी जास्त चांगले असते. उपवासाचे दिवशी याचा खाद्य म्हणून वापर अनेक ठिकाणी होतो.तसेच हे गरीबांचेही खाद्य आहे.हे पचनास हलके आहे.
रताळ्यात पंधरा प्रकारची पोषकद्रव्ये असतात.
महत्त्वाचे: ज्याला कधीही ऑक्झिलेटने झालेल्या मूतखड्याचा त्रास झाला आहे त्याने ते खाण्यापूर्वी तज्नांचा सल्ला घ्यावा.
संदर्भ:यूट्यूववरची माहिती स्वीटपोटॅटोजhttps://www.youtube.com/watch?v=31bwE0Y3hJM
भाजी

भाजीहामहाराष्ट्रातीलखाद्यपदार्थआहे.
भाज्यांचे प्रकार
01. Amaranth - काटेमाठ/कोरांटी
02. Ash Gourd, winter melon - खारे कोहळे
03. Beetroot - बीट/चुकंदर
04. Bitter Gourd - कारले
05. Black Lentil - उडीद
06. Black Pepper - काळी मिरी
07. Black-eyed pea, cowpea - काळा वाटाणा, चवळी
08. Bottle Gourd/Calabash - दुधीभोपळा
09. Cabbage - कोबी
10. Capsicum / Bell Pepper - ढोबळी मिरची
11. Carrot - गाजर
12. Cauliflower - फुलकोबी
13. Celery - कुर्डूभाजी/माठ
14. Chilli, Green chilli - हिरवी मिरची
15. Chilli, Red chilli - लाल मिरची
16. Cluster Beans, French Beans - गवार
17. Corn, Indian Corn, Maize - मका
18. Cucumber - काकडी
19. Curry Leaf - कढीपत्ता
20. Drumstick - शेवगा
21. Eggplant, Aubergine, Brinjal - वांगी
22. Garbanzo Beans, Chickpea, Bengal Gram - चणे
23. Garlic - लसूण
24. Ginger - आले
25. Chickpea flour, Gram flour - डाळीचे पीठ
26. Green Gram - हरभरे, मूग
27. Mushroom - मशरूम, आळंबे
28. Mustard greens - मोहरीची पाने
29. Peanut, Groundnut - शेंगदाणे
30. Peas - वाटाणे
31. Potato - बटाटा
32. Pulses - डाळी
33. Pumpkin - लाल भोपळा/कोहळा
34. Radish - मुळा
35. Ridged gourd - दोडका
36. Snake Gourd, pointed gourd - पडवळ
37. Spinach - पालक
38. Spring onion - कांद्याची पात
39. Sweet Potato - रताळे
40. Tamarind - चिंच
41. Tomato - टोमॅटो
42. Tapioca - आरारोट
43. Turmeric - हळद
44. Yam, Taro - अळूकंद/कोनफळ
उकडहंडी

उकडहंडीहा पालघर जिल्ह्यातील समुद्र किनारी असलेल्यामहिकावती,केळवे,शिरगाव,माकुणसार,दातिवरे,मथाणे,कोरे,एडवण,चटाळे,वेढीह्या गावातील लोक मकरसंक्रांतीच्या दिवशी बनवित असलेल्या पदार्थांचे नाव आहे. 
उकडहंडी बनविण्यासाठी खालील पदार्थ वापरले जातात.:-
वरील सर्व भाज्या चिरून घ्यावयाच्या.
एका टोपात/भांड्यात तेल टाकावे.
तेल गरम झाल्यावर हिरव्या पातीचा कांदा त्यात परतून घ्यायचा.
नंतर आले, लसूण, मिरची, कोथिंबीर वाटण टाकावे.
शिजल्यावर किसलेला ओला नारळ, मिरची पावडर, गरम मसाला, हळद, चवीपुरते मीठ, टाकावे.
नंतर चिरलेली भाजी टाकावी.
हे सर्व वाफेवर शिजवावे.
हेच मिश्रण मडक्यात टाकून मडक्यात केळीचे पान टाकून आणि वरून मडक्याचे तोंड केळीच्या पानाने घट्ट बंद करून सर्व बाजूंनी सुका पालापाचोळा ठेवून व मडक्याच्या भोवती विस्तव रचून शिजवले जाते. साधारणपणे एक दोन तासात उकडहंडी तयार होते. वाफेवर शिजवलेली असल्यामुळे उकड आणि मडक्यात शिजवली असल्याने हंडी असे ह्याला उकडहंडी नाव पडले आहे. वाडवळी भाषेत ह्यालाउकरांडीम्हणतात.तांदळाच्या भाकरीबरोबर ही केळीच्या पानावर खाल्ली जाते.वाडवळ,भंडारी,आगरीसमाजात ही मकरसंक्रांत सणाच्या दिवशी खाल्ली जाते.
उपवास

उपवासया शब्दाची फोड उप+वास अशी आहे.उप म्हणजे जवळ आणि वास म्हणजे राहणे. 
उपावृत्तस्य पापेभ्यो  यस्तु वासो गुणै: सह| उपवास:स विद्न्येयः सर्वभोग  विवर्जित:||अन्नपाणी वर्ज्य करून राहणे म्हणजे उपवास होय. सामान्यपणे उपवास याचा अर्थ हलका व मित आहार घेणे असा होतो.बृहदारण्यक उपनिषदात ईश्वराप्रत जाण्याचे जे विविध उपाय सांगितले आहेत त्यापैकी उपवास हाही एक आहे असे मानले जाते.उपवास हा पापक्षालनाचा एक मार्ग आहे असे गौतम धर्मसूत्रात सांगितले आहे.यज्ञ कर्माला उपयुक्त असे धान्य शिजवून त्याचा अल्पाहार घेणे असा उपवास याचा अर्थ काठक गृह्यसूत्रात सांगितला आहे.तपाच्या निरनिराळ्या प्रकारात उपवास हा श्रेष्ठ असेमहाभारतया ग्रंथात  सांगितले आहे. आषाढी एकादशी,महाशिवरात्री, हरितालिका, रामनवमी अशा विविध व्रतांमधेही उपवासाचे स्थान महत्त्वाचे आहे.
कमी दर्जाचे अन्न-धान्यभक्षण करून राहणे याला उपवास म्हणतात. रोज आपण जे अन्न-धान्य खातो, त्याच्या सतत वापराने, त्या विशीष्ट धान्याच्या पुरवठ्यावर ताण पडतो. तो ताण कमी करण्यासाठी, एका विशिष्ट दिवशी वऱ्याचे तांदुळ,भगरवा तत्सम किंवाफळफळावळेया उपवस्तु खाण्यात येतात. 
जैन धर्माने उपवासाला विशेष महत्त्व दिले. त्यांनी सरसकट सर्वांनाच उपवासा करण्याचा धार्मिक आदेश दिल्याने समाजाच्या सर्व सत्रात उपवास संल्प्ना पोचली असे दिसते.उपवास ही एक शरीर, मन व आत्मा यांना एकत्र जोडण्यासाठी केलेली योजना आहे असे मानले जाते.
आयुर्वेदअसे सांगते की लंघन (उपवास) हा श‍रीराला निरोगी करतो. उपवासामुळे श‍रीराच्या  चयापचय संस्थेवर सतत पडणारा ताण कमी होतो.ज्याप्रमाणे, आपण रजेच्या दिवशी वेळ असल्यामुळे घराची साफसफाइ करतो त्याप्रमाणे, या कमी ताणाच्या वेळेत श‍रीरही साफसफाइ करते व दोष बाहेर काढून टाकते. आपल्या श‍रीरात या साठी यंत्रणा आहे. सबब, आठवड्यातुन एकदा उपवास, हा शरीर शुद्धीकारक व आपल्यास हितकारक आहे.अल्प आहार,शर्करायुक्त कंदमूळ खाणे(बटाटे,रताळे),दूधअथवा दुधापासुन केलेले पदार्थ यांचे सेवन त्याजोडीने,ईश्वरभक्ति,चांगले विचार,भजन,कीर्तन,कमी वा चांगलेच बोलणे,सत्संग  या गोष्टी उपवास काळात करण्याचा उपयोग होतो.
उपवासादरम्यान भरपूर थंडपाणीपिणे, दिवसाझोप,मैथुन,उच्च शारीरिक कष्टाची कामे,हिरव्या भाज्या खाणे, कुसंगती,वाईट विचार,शिव्या-शापयुक्त बोलणे,पोटभर खाणे हे टाळावे.
शाकाहार

शाक/भाजी, हिरव्या वा वाळलेल्यावनस्पती, बिगरमांस (दुग्धजन्य पदार्थ) इत्यादीच फक्त ज्यांच्या आहारात आहे ते (बहुधासस्तन) प्राणी.
शाकाहारी अन्नासाठी ते बंदिस्त केलेल्या पिशवी-डबा इत्यादींच्या वेष्टनावर तसे नमूद करणे अनिवार्य असते.  वेष्टनावर पुरशी जागा नसेल तर त्यावर एक हिरव्या रंगाची पट्टी किंवा हिरव्या रंगाचे भरीव वर्तुळ असले तरी काम भागते.
शाकाहारी अन्नपदार्थांमध्ये विविध प्रकारची धान्ये, कडधान्ये, तेले, मसाल्याचे पदार्थ इत्यादींचा समावेश होतो.
चपाती/पोळी,
पुरणपोळी,
भाकरी - ज्वारीची / बाजरीची / नाचणीची / तांदळाची
या लेखामध्येभाजीपालायाअंतर्गत उल्लेख असलेल्या सर्व प्रकारच्या पदार्थांची भाजी.
पांढरा भात
फोडणीचा भात
मसाले भात
नारळी भात
पुलाव
बिर्याणी
आमटी, कढी
काकडीची कोशिंबीर
टोमॅटोची कोशिंबीर
कारळे चटणी
जवस चटणी
लिंबाचे लोणचे
कैरीचे लोणचे
हळदीचे लोणचे
माईनमुळ्याचे लोणचे
पापड - उडीदाचे / बटाट्याचे / मुगाचे / तांदळाचे
कुरडई
भजी
साखर
गुळ
काकवी
मिश्मी जनजाती

मिश्मी किंवा डेंग जनजाती ही प्रामुख्यानेतिबेटआणिअरुणाचल प्रदेशया भागात निवास करणारी आदिम जनजाती आहे.  इदू मिश्मी, मिजु मिश्मी आणि दिगारो जमाती अशा यांच्या उपजमाती मानल्या जातात.
मध्य अरुणाचल  प्रदेशातील ईशान्येकडील डोंगराळ भागात मिश्मी जनजाती राहतात. लोअर दिबांग व्हेली,लोहित आणि अन्जाव जिल्ह्यात यांची वस्ती आहे. यांना तिबेटमध्ये यिदू ल्होबा तर आसाममध्ये छुलीकाटा असे संबोधिले जाते.
तरोन ज्यांना दिगारू मिश्मी असेही ,म्हणले जाते ते दिगारू, लोहित या नद्यांच्या प्रदेशात  वस्ती करून आहेत.कामान म्हणजे मिजु मिश्मी हे लोहित आणि काबांग नद्यांच्या खो-यात वसलेले आहेत.
यांची तिबेटी-ब्रह्मदेशी भाषा समुहातील भाषा आहे. या जमातीची वेशभूषा, पोशाख हा अरुणाचल प्रदेशातील अन्य जनजातीपेक्षा वेगळा असल्याने त्यांचे वैशिष्ट्य लक्षात येते.
वाघहा या जमातीचा आदिम पूर्वज आहे, त्यांचा मोठा भाऊ आहे अशी यांची धारणा आहे.त्यामुळे या जनजातीला वाघाची शिकार करणे मान्य नाही.श्रीकृष्णाचीपत्नीरुक्मिणीही या जनजातीतील होती अशी या समाजाची धारणा आहे. या जनजातीमधे रुक्मिणी  हरण या पौराणिक संकल्पनेवर आधारित नाटके आणि नृत्ये नेहमी सादर केली जातात. 
यामागे आख्यायिका अशी आहे की श्रीकृष्णाला रुक्मिणीशी विवाह करण्यापासून मिश्मी लोकांनी विरोध केल्याने त्याची शिक्षा म्हणून कृष्णाने त्याना केस काकापाय्ला लावले. यामुळे मिश्मी लोकांनी चुली म्हणजे केस आणि काटा म्हजे कापलेले अशा अर्थाने छुलीकाटा असे संबोधिले जाते.यानिमित्ताने  रुक्मिणीचा अरुणाचल प्रदेश ते गुजरात असा प्रवास माधवपूर जत्रेच्या निमित्ताने साजरा केला जातो.सर्व वस्तूमध्ये आत्मा आहे अशी या जनजातीची समजूत आहे.
दिगारू मिश्मी जनजातीत दोन प्रकारची नृत्ये केली  जातात. 
१. बुइया आणि २. नुइया असे याचे दोन प्रकार मानले जातात.
स्वतः पिकविलेलातांदूळ,बाजरी,रताळेयासारखे कंद तसेच घरात तयार केलेली तांदळाची दारू हे यांचे रोजचे अन्न आहे.
१ ते ३फेब्रुवारीया  काळात साजरा होणारारेह उत्सवयेथील प्रमुख उत्सव  मानला जातो. नान्यी इन्यीत्या म्हणजेच दैवी मातेची पूजा करण्याचा  हा सण आहे. देवीच्या आशीर्वादामुळे समाजात एकोपा, बंधुता आणि मानवता टिकून राहते अशी यांची धारणा आहे.
Хехе

Хехе,вахехе—народ, обитающий на юго-западеТанзаниив регионахИрингаи Мпвапва (Мбея). Большинство хехе говорит на языкехехевосточной группыбанту.
Этническая группа хехе сложилась на основе мелких племён, объединившихся в серединеXIX века, чтобы отразить нападениянгони.
Численность хехе во второй половинеXX векастабильна, в1967и1994 годахнасчитывалось около 0,75 млн человек.
Хотя большинство хехе придерживается африканских традиционных верований, значительная часть —растафариихристиане, удельный весанимистовснижается. При этом у новообращённых растаман часто присутствуютязыческиетрадиции.
Основное занятие хехе — сельское хозяйство, какземледелие(просо,батат,кукуруза,арахис,овощи), так искотоводство.
Ранняя история народа неизвестна, первые достоверные данные относятся лишь к серединеXIX века. В конце XIX века стали известны благодаря долгому сопротивлениюколонизации Германиейпод руководством вождяМквава, продолжавшемуся до1898 года.
Ипомея

Ипоме́я(лат.Ipomoea) —родцветковых растенийсемействаВьюнковые(Convolvulaceae), самый крупный род своего семейства, насчитывающий 788видов. Наиболее известный вид —батат(Ipomoea batatas), ценная пищевая и кормовая культура. Многие виды культивируются какдекоративные растения.
Научное название рода образовано от греческих словips, означающего «червь» иhomoios— «похожий», что объясняется особенностями строения корневой системы многолетних видов. Иногда растение упоминается под устаревшими ботаническими названиями, вошедшими в синонимику рода: фарбитис (Pharbitis), квамоклит (Quamoclit), луноцвет или калониктион (Calonyction) и некоторыми другими. В англоязычных источниках некоторые виды, в первую очередьIpomoea violacea, называютангл.morning glory, что в русскоязычных материалах зачастую переводится как «утреннее сияние».
Род встречается всюду по тропическим и субтропическим областям мира. Включаетоднолетниеимноголетниетравянистые растения,лианы,кустарникии небольшиедеревья; большинство видов — вьющиеся травянистые растения.
Виды рода Ипомея используются как кормовые растения личинками некоторых видовчешуекрылых.
Род включает важные пищевые культуры:батат(Ipomoea batatas) иводный шпинат(Ipomoea aquatica). Многие виды рода Ипомея и их сорта являются популярнымидекоративнымикрасивоцветущими растениями, культивируются как садовые иликомнатные культуры.
Если ипомеи выращиваются как декоративные красивоцветущие растения, почву для них используют питательную, но без существенного количестваорганических удобрений, в противном случае цветение будет слабым. Семена можно непосредственно высевать в грунт либо предварительно ненадолго (в пределах суток) замачивать.
При культивировании любых видов ипомеи следует учитывать, что все они являются очень теплолюбивыми и светолюбивыми растениями. Отрицательную температуру молодые растения не выдерживают, поэтому в условиях умеренного климате рассаду можно высаживать только после того, как минует угроза заморозков (при этом желательно не допускать, чтобы рассада сильно вытянулась).
По информации базы данныхWorld Flora Online(2016), род включает 788 общепризнанныхвидов. Некоторые из них:
Всинонимикурода входят следующие названия:
මොරවක

ශ්‍රී ලංකා ද්වීපයේ නිරිත දිග තෙත් කලාපයට අයත් දකුණු දේශයේ සුන්දර සිංහරාජ වනෝද්‍යානයට නුදුරින් පිහිටි කොටපොල ප්‍රාදේශීය මහා ලේකම් කොට්ඨාසයට අයත් බටහිර මොරවක්කෝරළයේ, මුහුදු මට්ටමේ සිට අඩි 2377 ක් පමණ උසින් මොරවක් කන්ද නමින් කදුයායක් පිහිටා ඇත. ඒ පාමුල දකුණු පසින් ගලා බසින නිල්වලා නදීය ඇත. මේ සුරකුමරිය මිල්ල ඇල , අමුණුදොල නමින් යුත් යෙහෙලියන් දෙදෙනෙක් සමග කෙලිදෙලෙන් සිට වන සිරි විදිති.
මොරවක වැසියන්ගේ ප්‍රධාන ජීවනෝපාය තේ වගාවෙන් සලසා ගෙන ඇති අතර වී ගොවිතැන, අල , බතල, කෙසෙල් , පොල් ගෙවතු වගාවන් ද අතනොහැර පරිභෝජනයට ගෙන ඇත.
කෑගල්ලේ වරකාපොලද මොරවක නම් ගමක් ඇත.
හත්මාළුව

සාම්ප්‍රදායිකසිංහලවෑංජනයකි.
විවිධ ප්‍රදේශ වල හත්මාළුව පිළියෙළ කිරීම විවිධ වේ.
උදා. කජුමද, වට්ටක්කා දළු, කොස් ඇට, තිබ්බටු, ඇඹුල් කෙසෙල්, කිරිඅල, රත් තම්පලා
පුරාණ රෝහණයේ හත්මාලුව යනු හොද්ද, තැම්බුම, මැල්ලුම, ආනම, බැදුම, පැලහුම සහ  නියඹලාව වේ.
කිරි නොදමා යම්තමින් මිරිස් පොල් දමා පහේ නොදමා හදන පිසමන.
කිරෙන් හෝ වතුරෙන් තම්බා පසුව අබ, සුදුලූණු, රම්පේ, කරපිංචා ඇතුළුව ජාති තෙලට දමා රන්වන් පැහැ වන තුරු බැද තම්බාගත් එළවළුව එයට දමා තෙම්පරාදු කර හදන මාළුව.
නොගැඹුරු තෙලේ බැද පිසින මාළුව.
ගින්නට අල්ලා හෝ අළුයට සඟවා කරන පිළිස්සීමෙන් තම්බා ගැනීම.
වතුරෙන් එළවළුව තම්බා අවශ්‍ය කරන තුනපහ, සහල් (බැදපු හෝ නොබැදපු), පොල් (බැදපු හෝ නොබැදපු) ආදිය ගලේ අඹරා දියරයක් කොට හොද්දට දමා පිසින උකු හොද්ද.
කියුෂූ

කියූෂූ(九州; Kyūshū; වචනාර්ථය: "පළාත් නවය") (ජපන්:[kjɯᵝːꜜɕɯᵝ]) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේජපානයේතෙවන විශාලතම දූපත වන අතර, එයප්‍රධාන දූපත් සතරෙන්වඩාත් නිරිතදිගට වන්නට පිහිටි දූපත ද වේ.මෙහි පුරාතන විකල්ප නාමයන් අතරක්‍යූකොකු("ප්‍රාන්ත නවය"; 九国),චි‍න්සෙයි("සංසිඳවූ ප්‍රදේශයේ බටහිර"; 鎮西) සහට්සුකුෂි-නෝ-ෂිමා("ට්සුකුෂිහි දූපත"; 筑紫島) වැනි නම් ප්‍රකට ය. ඓතිහාසික කලාප නාමය වනසයිකයිඩෝ(西海道; සාහිත්‍ය. බටහිර මුහුදු පළාත) යන්න ක්‍යූෂූ සහ ඒ අවට දූපත්වලට භාවිතා විය.
8 වන සියවසේ දී,ටයිහෝ ව්‍යවස්ථාප්‍රතිසංස්කරණ මගින් ප්‍රදේශය සඳහා විශේෂ පරිපාලන වදනක් ලෙසදසායිෆුයන්න ස්ථාපිත කෙරිණි.
2016 වන විට, ක්‍යූෂූහි ජනගහනය 12,970,479 වූ අතර, එමගින් වර්ග කිලෝමීටර 36,782ක (ව.සැ. 14,202) ප්‍රදේශයක් ආවරණය විය.
මෙම දූපත කඳු සහිත ප්‍රදේශයක් වන අතර ජපානයේ වඩාත්ම ක්‍රියාකාරී ගිනි කන්ද වන මීටර 1,591 (අඩි 5,220) උසැතිඅසෝ කන්දපිහිටියේ ද කියූෂූහි ය. මෙහි භූ තැටිකාරක ක්‍රියාවන් සිදුවන බවට තවත් උදාහරණයක් ලෙස මෙහි ව්‍යාප්තව ඇති උණුදිය උල්පත් ගණනාව දැක්විය හැක. මින් වඩාත් ප්‍රකට උල්පත් නැගෙනහිර වෙරළේ පිහිටිබෙප්පුසහ මධ්‍යම කියූෂූහි අසෝ කන්ද අවට පිහිටා ඇත. මෙම දූපතහොන්ෂුදූපතෙන් වෙන් වන්නේකන්මොන් සමුද්‍රසන්ධියඔස්සේ ය.
කියූෂූයන නාමය පැන නැගී ඇත්තේ දූපතේ පිහිටා තිබූසයිකයිඩෝපුරාතන පළාත් නවය හේතුවෙනි. එම පළාත් නවය පහත පරිදි වේ:චිකුසෙන්,චිකුගෝ,හිසෙන්,හිගෝ,බුසෙන්,බුංගෝ,හ්‍යූගා,ඔසුමි, සහසත්සුමා.
වර්තමානයේ ක්‍යූෂූ කලාපය (九州地方; කියූෂූ-චිහෝ) යනු දේශපාලන වශයෙන් නිර්ණිත කලාපයක් වන අතර, එයට කියූෂූ දූපත තුළ පිහිටිප්‍රාන්තසතක් (මෙයට පැරණිට්සුෂිමාසහඉකිනාගසාකිහි කොටසක් ලෙස ඇතුළත් කොට ඇත) සමග දකුණින් පිහිටිඔකිනාවා ප්‍රාන්තයද ඇතුළත් ය:
ක්‍යූෂූහි ජනගහනයෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් වයඹ දෙසටෆුකුඕකාසහකිටකියූෂූනගර වටා සාන්ද්‍රණය වී ඇත. ජනගහන මාර්ග නිරිතදිග ඔස්සේ සසේබෝ සහ නාගසාකි වෙතත්, දකුණු දිගින් කුමමොතෝ සහ කගෝෂිමා වෙතත් විහිදී පවතී. ඕයිටා සහ මියසාකි නගර හැරුණු විට, නැගෙනහිර වෙරළබඩ ප්‍රදේශයේ ජනගහනය ක්‍රමයෙන් හායනය වන ස්වරූපයක් පෙන්වයි.
කියූෂූහි මියසාකි සහ කගෝෂිමා ප්‍රාන්ත ඇතුළු ඇතැම් ප්‍රදේශවලඋපනිවර්තන දේශගුණයක් දක්නට ලැබේ. මෙහි ප්‍රධාන කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදන ලෙසසහල්,තේ,දුම්කොළ,බතලසහසෝයාසැලකේ.සේදද පුළුල්ව නිෂ්පාදනය කෙරේ. මෙම දූපත අරිටා, ඉමාරි, සත්සුමා, සහ කරාත්සු ඇතුළු නොයෙකුත්පෝසිලේන්ප්‍රභේද වෙනුවෙන් ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි. ෆුකුඕකා, කිටකියූෂූ, නාගසාකි සහ ඕයිටා වැනි උතුරුදිග ප්‍රදේශවල බැර කර්මාන්ත ද කේන්ද්‍රගත වී පවතී. මෙහි දී රසායන ද්‍රව්‍ය, මෝටර් රථ, අර්ධ සන්නායක සහ ලෝහ පිරිසැකසුම්කරණය සිදු වේ.
2010දී, මෙම කලාපයේඋපාධිධාරී රැකියා නියුක්තිප්‍රතිශතය රටේ පහළම අගය, එනම් 88.9%ක ප්‍රතිශතයක් විය.
දකුණෙහි ගිනිකඳු කලාපය හැරුණු විට, දූපතේ උතුරු කො‍ටසෙහි බෙප්පු අවට ප්‍රකට මඩ උණුදිය උල්පත් පිහිටා ඇත. මෙම උල්පත් අතිශයින් උණුසුම් පරිසරවල පවා නොනැසී සිටියේ හැකියාව සහිතආන්තික තාපකාමීක්ෂුද්‍රජීවීන් ව්‍යාප්තව සිටින ප්‍රදේශයක් ලෙස සැලකේ.
කියූෂූහි පිහිටි ප්‍රධාන විශ්වවිද්‍යාල සහ කොලීජී පහත දැක්වේ:
මෙම දූපත විශාල දූපතක් වනහොන්ෂුසමග සම්බන්ධ වී ඇත්තේකන්මොන් උමං මාර්ගඔස්සේ ය. මෙයටකියූෂූ දුම්රිය සමාගමේසන්යෝ ෂින්කන්සෙන්සහෂින්කන්සෙන්-නොවන දුම්රිය මෙන්ම වාහන, පදික සහ බයිසිකල් ප්‍රවාහන මාර්ග ද ඇතුළත් ය.කන්මොන් පාලමමගින් ද මෙම දූපත හොන්ෂු සමග සම්බන්ධ කෙරේ. දූපතේ පිහිටි දුම්රිය මාර්ග ක්‍රියාත්මක කරන්නේ කියූෂූ දුම්රිය සමාගම සහනිෂිටෙට්සු දුම්රිය මාර්ගයමගිනි.
ඛණ්ඩාංක:33°N131°E﻿ / ﻿33°N 131°E﻿ /33; 131
සමබල ආහාර සහ විටමින් A

📷 රෙටිනෝල්(retinol), කැරොටිනෝයිඩ් ඇසිඩ්(carotenoid acid) යන විවිධ නම් වලින් හදුන්වන විටමින් ඒ යනු මේදයේ ද්‍රාවය විටමිනයක් ලෙස හැදින්විය හැකිය. එලෙසම විටමින් ඒ (Vitamin A) යනු අපේ ශරීරයේ පැවැත්මට ඉතා වැදගත් සාධකයක් ලෙස හැදින්විය හැකිය. මන්ද, ඉතා සුලු ප්‍රමාන වලින් අවශය වුවද ශරීරයේ ක්‍රියාකාරීත්වයේදී විටමින් ඒ (Vitamin A) ඉතා වැදගත් කාර්යය භාරයක් ඉ‍ටු කරන බැවිනි. ඒ අනුව සමබල ආහාර වේලක ඉතා වැදගත් සංඝටකයක් ලෙස විටමින් ඒ හදුන්වා දිය හැකිය.
ඇසෙහි මනා ක්‍රියාකාරීත්වය සහ විටමින් ඒ විටමින් ඒ වල ප්‍රධාන වැදගත්කම ලෙස දැක්විය හැක්කේ පෙනීමට සම්බන්ධව එහි ඇති කාර්යය භරයයි. අපේ ඇසෙහි ක්‍රියාකාරීත්වය රදා පවතිනුයේ ආලෝකය වැටිමත් සමගම සිදුවන ඉතා සංකීර්ණ රසායනික ක්‍රියා දාමයක ප්‍රතිඵලයක් ලෙසය. ඒ අනුව මෙම ක්‍රියවලියේ අවසාන වශයෙන් දෘෂ්ඨික ස්නායුව උත්තේජනය වීම සිදුවේ. එමගින් අපට පැනීම ලැබේ. නමුත් මෙම ක්‍රියා වලිය අඩු ආලෝකයේදී සිදුවන්නේ ඉතා අක්‍රමවත් ලෙසය. මෙය ක්‍රමවත්ව පවත්වාගෙනයාම සදහා විටමින් ඒ අතයාවශය වේ.
සමෙහි පැවැත්ම සහ විටමින් ඒ සමෙහි බාහිර සෛල ස්තරය අපිචර්මය ලෙස හදුන්වනු ලැබේ. ඒ අනුව මෙම අපිචර්මයේ මනා ක්‍රියාකාරීත්වය රදාපවතින්නේ විටමින් ඒ වල සැපයුම මතය. ඒ අනුව සමහර සමේ රෝග සහ රූපලාවන්ය කටයුතු වලදී විටමින් ඒ භාවිත කිරීම සිදුවේ. ප්‍රතිශක්තීකරන පද්ධතියේ මනා ක්‍රියකාරීත්වය සහ විටමින් ඒ ප්‍රතිශක්තීකරන පද්ධතිය යනු විවිධ අවයව සහ සෛල වර්ග රාශියක එකතුවකි. එය බාහිර රෝගකාරක වලින් අපව ආරක්ශා කිරීමට ඉතා විශිෂ්ට කටයුත්තක් සිදුකරයි. සම හා විවිධ ආවරණ පටක රාශියක ක්‍රියකාරිත්වය රදාපවතිනුයේ විටමින් ඒ මතය. ඒ අනුව මනා ප්‍රතිශක්තීකරනයක් සදහා විටමින් ඒ ඉතා වැදගත් වේ.
ජාන වල නියමිත ක්‍රියකරීත්වය සහ විටමින් ඒ ජාන යනු අපේ ශරීරයේ ඉතා වැදගත් කොටසකි. සෛල නයෂ්ටියේ ඇති වැදගත්ව කොටස ලෙස මේවා දැක්විය හැකිය. මේවා අපේ ශරීරයේ ක්‍රියකාරීත්වය පාලනයේදී හා ඉදිරි පරම්පරාවට දත්ත ‍රැගෙන යාමේදී ඉතා වැදගත් වේ.
මෙලෙසම බොහෝ අවයව හා පද්ධතිවල ක්‍රියාකාරීත්වය සදහා විටමින් ඒ ක්‍රියාකාරීත්වය වැදගත් වේ.
මෙහි වැදගත්ම හා මූලිකම රෝග ලක්ෂනය ලෙස සැදැ කාලයේ නොපෙනීම (අඩු ආලොකයේ/night blindness) දැක්විය හැකිය.
මූලිකවම ආහාර මේ සදහා වැදගත් වේ. කැරට් වැනි කහ පැහැති ආහාර වල වැඩි වශයෙන් විටමින් ඒ අඩන්ගු බව සදහන් වෙනවා. ඊට අමතරව අබ, බතල වැනි ශාක ආහාර මෙන්ම පීකුදු වැනි සත්ව ආහාර වලද මේව දක්නට ඇත. එයට අමතරව අපට පෙති වශයෙනුත් මේවා ලබාගත හැකි වෙනවා. නමුත් විටමින් ඒ විෂ විය හැකි තත්ත්ව ඇතිවිය හැකි නිසා වෛදය උපදෙස් වලින් තොරව ඒවා ලබ නොගත යුතු වෙනවා. 📷
වයස අනුව පුද්ගලයෙකුගේ විටමින් ඒ අවශයතාව වෙනස් වෙනවා.
සංස්කරණය - මදුසංක බිබිලෙ
බෙනුයි ප්‍රාන්තය (නයිජීරියාව)

බෙනුයි ප්‍රාන්තයයනු 2006 සංගණනයේදී 4,253,641 පමණ ජනගහනයක් සහිතනයිජීරියාවේඋතුරු මැදප්‍රාන්තවලින් එකකි. එකල නිර්මාණය වූ රාජ්‍ය හත අතරින් 1976දී ප්‍රාන්තය නිර්මාණය විය. ප්‍රාන්තයට එහි නම ලැබී ඇත්තේ නයිජර් ගඟට පසුවනයිජීරියාවේදෙවන විශාලතම ගංගාව වන බෙනූ ගඟෙනි.එහි ප්‍රධාන වශයෙන් ටිව්, ඉඩෝමා සහ ඉගෙඩේ වාසය කරයි. බෙනුයි හි සුළුතර ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් වන්නේ එතුලෝ, ඉග්බෝ, ජුකුන් ජනතාව යනාදියයි. එහි අගනුවර මකුර්ඩි වේ.බෙනුයි යනු පොහොසත් කෘෂිකාර්මික කලාපයකි; දොඩම්, අඹ, බතල, මඤ්ඤොක්කා, සෝයා බෝංචි, ගිනියා ඉරිඟු , හණ, අල, තල, සහල්, රටකජු සහ තල් ගස් පොදු භෝග වේ.
බෙනුයි යනු විසිවන සියවස ආරම්භයේදී උතුරු නයිජීරියාවේ ආරක්ෂක ප්‍රදේශයෙන් කැටයම් කරන ලද පරිපාලන ආයතනයක උරුමයකි. 1918 දී එහි ප්‍රමුඛ භූගෝලීය ලක්ෂණය වන ' බෙනු ගඟ ' යන නම සම්මත කරන තෙක් මෙම ප්‍රදේශය මුලින් මුන්ෂි පළාත ලෙස හැඳින්විණි.
බෙනුයි  නම් කර ඇත්තේ බෙනුයි ගඟෙන් වන අතර එය 1976 දී ඉගල සහ ක්වාරා ප්‍රාන්තයේ සමහර ප්‍රදේශ සමඟ පැරණි බෙනු-සානුව ප්‍රාන්තය වෙතින් පිහිටුවන ලදී.1991 දී, බෙන්යු ප්‍රාන්තයේ (බොහෝ විට ඉගල කතා කරන ප්‍රදේශය), ක්වාරා ප්‍රාන්තයේ ප්‍රදේශ සමඟින්, නව කොගි ප්‍රාන්තයේ කොටසක් බවට පත් කිරීම සඳහා කෙටුම්පත් කරන ලදී. ඉග්බෝ ජනතාව ඔබි, ඕජු සහ අඩෝ පළාත් පාලන ප්‍රදේශ වැනි මායිම් ප්‍රදේශවල දක්නට ලැබේ. එය නයිජර් ගඟට උතුරින් "මැද තීරයේ හෘද ස්පන්දනය" සහ " මැද තීරයේ විනෝදාස්වාද අගනුවර" ලෙස හැඳින්වේ. ඉඩෝමා ජනයාගේ සාම්ප්‍රදායික සහ පරිපාලන අගනුවර වන ඔටුක්පෝ, සිංහ හදවත සහ නිර්භීත දේශය ලෙසද හැඳින්වේ.
බෙනුයි ප්‍රාන්තය පළාත් පාලන ප්‍රදේශ විසිතුනකින් (23) සමන්විත වේ.
Palawija

Palawijasacaraharpiahhartina "pepelakan kadua". Kecap ieu boa-boa asalna téh tinabasa Sangsakerta:phaladwija('hasil kadua') nyaéta hasil panén kadua salian tiparé.
Dina pengertian kiwari, palawija hartina sakabéh pepelakan sausum nu dipelak dinalahan garing. Biasana palawija mangrupa pepelakankakacangan,serealiaiwal ti paré (sapertijagong), jeungbeubeutiansausum (sampeujeungboléd).
DiIndonésiaaya dua lembaga panaungtikanpertaniannu ngahususkeun diri kana panalungtikan palawija:
Aci

Aciatawakanjimangrupakarbohidratkompléks atawa mangrupa golonganpolisakaridanu teu leyur nacai.. Aci nyaéta polimér karbohidrat nu dijieun tina loba unit glukosa nu digabungkeun maké beungketanglikosidiknu disebutna polimér.Polisakaridaaci ieu téh diproduksi tinatutuwuhannu gunana keur nyimpen énérgi. Karbohidrat nu paling umum nu aya dina wilangan gedé nyaéta sapertikentang,jagong,béas,gandum,sampeu,kawungjeungboléd. Aci (hususnaaci jagong) dina papasakan dipaké salakusaos. Diindustri, aci dipaké pikeun nyieunelém,kertas, jeungtékstil.
Sacarabiokimiawi,acimangrupa gabungan duakarbohidratpolimérik(polisakarida) nu disebutamilosajeungamilopéktin, numonomérnaunitglukosanu disambungkeun hulu ka buntut jadi tumbu alfa-1,4. Unit liniér ieu jadiamilose.Amiloselajeng ngagabung dina beungkeut alfa-1,6, ngabentuk struktur nyagak. Unit-unit nyagak ieu mangrupaamilopéktinna aci.
Sacara struktural, aci ngabentuk ikatan polimér liniér, nu di mana ranté α-(1,4) ngabentuk kolom unitglukosanu nyagak sacara teratur kana ranté α-(1,6). Kandunganamilosajeung amilopéktin tiap jinis sumber béda-béda. Pikeun conto, jagong luhungamilosangandung 85%amilosa, sedengkeun aciwaxy cornngandung leuwih ti 99%amilopéktin.
Fungsi utama aci dina tutuwuhan jeung sato (nu disebutglikogéntéa), nyaéta salaku molekul simpenan/cadangan tanaga. Dina tutuwuhan, gula basajan nu kabeungkeut na molekul aci dinaorgansélular husus disebutamiloplas.
Aci teu leyur na cai, bisa direcah kuhidrolisisnu dikatalisan kuénzimnu disebutamilase, nu bisa megatkeun beungkeut glikosida antara komponén 'alfa-glukosa' napolisakaridaaci. Manusa jeung sato lianna mibanda amilase, antukna bisa nyerna aci. Aci dicerna ngaliwatan prosés gampang: molekul aci direcah jadi komponén unit-unitgulabasajan. Gula nu dihasilkeun laju diolah ku énzim lianna (misalnamaltase) na awak urang, sarua jeung gula séjénna na asupan.
Aci téh aya dinabungbuahan,sisikian, jeungbeubeutian. Bahan anu ilahar dipaké/diproduksi (sacara masal) ku masarakat di antarana tinajagong,kentang,béas,gandum, jeungsampeu. Katuangan Kulon nu tina aci (gandum) nyaétaroti. Di urang, aya katuangan tina aci nu populér pisan, nyaéta ciréng.
Kanji(clothing starchatawalaundry starch) nyaéta cairan nu disiapkeun ku jalan nyampurkeun aci sayur na cai (digolakkeun), dipaké dilaundrypakéan. Dinaabad ka-19jeung awalabad ka-20, kanji dipaké pikeun ngaheurasan & ngalemesan kerah kaméja nalika diistrika.
Di sagigireun kerahna jadi lemes ogé katempo nyiripit rapih, sacara praktis kanji téh ngajaga pakéan tetep bérésih, sabab késang/daki tina beuheung nu makéna ukur napel kana lapisan aci, gampang dibérésihanana.
Ayana aci diuji maké leyuraniodin. Mun iodin dikeclakkeun kanacairannu ngandung aci, warnana bakal robah jadihideung, alatan asupnaion iodinka jero kompléksmolekulamilosa.
Aci satomangrupa ngaran lain pikeunglikogén, teu sarua jeung aci biasa.
Aci bisa dihidrolisisjadi karbohidrat nu leuwih basajan makéasam, rupa-rupaénzim, atawa kombinasi ti dua éta. Konversina biasana diukur kuékivalén dékstrosa(dextrose equivalent, DE), nyaéta fraksi beungkeut glikosida na aci nu geus pegat. Produk pangan nu dijieun ku cara ieu di antarana
Humbut

Humbutnyaéta bagian pucuk kalapa anu geus dituar. Sanggeuskalapadituar saterusna dipotongan kaina, mangka aya bagian pangpucukna anu ngora, uduh henteu teuas. Humbut mangrupa bagian luhur tangkal kalapa anu masih ngora kénéh, bahan dahan, daun, tangkal jeung buah kalapa.
Humbut kacida ngeunah lamundiangeun. Carana mah gampang, tinggal pilihan bé bagian humbut anu hipu atawa uduh, tuluy dipasak. Bumbuna mah teu béda eujeung bumbu gulé, ngan ulah poho makécipatingarah leuwih ponyo. Rasa angeun humbut, mun dikira-kira méh sarua rasana sigabolédatawakentang, ngan leuwih ngeunah tur sedep.
Angeun humbut kaasup kana kadaharan anu jarang tur hésé ditéanganana, mun urang hayang teu bisa ngadadak néangan ka pasar. Lamun hayang ngangeun humbut kudu keur kabeneran aya nu nuar kalapa.
Buah

Buahnyaéta bagian tinatutuwuhan kembangananu mangrupa parobahan tinabakal buah; Pibuaheun (ovarium). Buah biasana ngabungkussiki. Ieu wangenan henteu ngawengku buah dina hartitatanén(hortikultura) atawapangan. Alatan éta sakapeung buah kalawan harti nu ieu disebutbuah sajatipikeun ngabédakeun jeung buah anu kabentuk tina bagian séjén tutuwuhan. Buah mindeng ogé mibanda ajén ékonomi minangka bahan pangan atawa bahan baku industri alatan di jerona ngandung sagala  produkmétabolismetutuwuhan nu ngawengkukarbohidrat,protéin,lemak,vitamin,mineral,alkaloid, nepi katerpénasartaterpénoid. Élmu anu ngulik sagala hal ngeunaan buah dingarananpomologi.
Dina panempobotani, buah nyaéta buah sajati sakumaha anu disebutkeun di luhur. Dina watesan ieu, rupa-rupa buah bisa pohara jembar, ngawengku buahmanggah, buahapel, buahtomat,cabé,paré, 'siki'jagong, 'siki' kembangsrangéngé, 'siki'pedes, atawapeuteuy,kacang taneuh. Dumasar watesan ieu, buahjambu monyétatawa buahnangkahenteu kaasup buah sajati.
Buah dina hartihortikulturaatawapanganmangrupa harti anu dipaké ku balaréa. Dina harti ieu, watesan buah jadi leuwih lega. Saban bagian tutuwuhan dina kulit taneuh anu tumuwuh ngagedéan sarta (biasana) boga daging atawa réa ngandungcaibisa disebut buah. Dina harti ieu, urang bisa manggihan buah dina harti botani anu digolongkansasayuran, kawas buahtomat, buahcabé, peuteuy,kacang panjang, sarta buahbonténg. Urang ogé bisa manggihan buah henteu sajati anu digolongkan minangkabungbuahan, kawas "buah"jambu monyét(anu sabenerna mangrupa dasar kembang anu ngagedéan; buah anu sajatina mah nyaéta bagian tungtung anu ngabentuk kawas monyét dongko), "buah"nangka(tongkol kembang anu ngagedéan); buah anu sajatina mah nyaéta eusi buah nangka anu boga kelir bodas, geutahan, sedengkeun bagian "daging buah" anu didahar jelema nyaéta hateup kembang), atawa "buah"ganas.
Hidayat, Rachmat Taufik, spk., Peperenian Urang Sunda, Kiblat, Bandung, 2005.
Cingambul, Majalengka

Cingambulnyaéta hijikacamatandiKabupatén Majalengka,PropinsiJawa Kulon,Indonésia.
Sacara géografis Kacamatan Cingambul aya di tenggara Kabupatén Majalengka nyaéta antara 108⁰17’ - 108⁰24’ Bujur Wétan sareta 6⁰57’ - 7⁰03’ Lintang Kidul, kalayan batas-batas wilayahna:
Lega wilayah Kacamatan Cingambul nyaéta 37,03 Km, nu hartina Kacamatan Cingambul ngan ukur kira-kira 3,07 % tina lega wilayah Kabupatén Majalengka (nyaéta kurang leuwih 1.204,24 Km) sarta luhurna lokasi kantor kapala désa antara 470 – 778 m di luhu beungeut laut.
Jarak ti ibukota Désa/Kalurahan ka ibukota Kacamatan kira-kira antara 0,3 – 7 Km, Désa Sedaraja mangrupa wewengkon nu mibanda jarak pangjauhna ti ibukota Kacamatan. Sedengkeun jarak ti ibukota Kacamatan Cingambul ka Ibukota Kabupatén Majalengka kira-kira 33 Km. Kacamatan Cingambul ngawengku 13 désa, di antarana:
Jumlah penduduk Kacamatan Cingambul dina taun 2015 dumasar hasil Proyéksi Penduduk BPS nyaéta 35.987 jiwa ngawengku 18.090 jiwa lalaki sarta 17.897 jiwa awéwé kalayan babandingan sex ratio 101,08 sarta laju pertumbuhan gedéna 0,49% per taun. Jumlah rumah tangga lobana 10.064 kalayan rata-rata anggota rumah tangga lobana 4 urang. Rata-rata kapadetan penduduk Kacamatan Cingambul dina taaun 2015 nyaéta 972 jiwa/km, kapadetan penduduk nu pangbadagna nyaéta Désa Cingambul kalayan kapadatan 1.945 jiwa/Kmsarta kapadetan pangsaeutikna nyaéta Désa Kondangmekar kalayan kapadetan 368 Jiwa/Km.
Pikeun tutuwuhan paré sawah dina taaun 2015 lega tanahna 3.585 Ha kalayan lega panén 3.259 Ha sarta produksi 21.236 ton (GKP). Salian paré sawah di Kacamatan Cingambul ogé ngahasilkeun palawija di antarana jagong kalayan produksi 997 ton, kacang tanah 11 ton, sampeu 2.284 ton sarta boléd 1.004 ton. Pikeun lalaban nu jadi andelan nyaéta suung kalayan produksi ngahontal 57.253 ton. Sedengkeun pikeun komoditi buah-buahan produksi panglobana nyaéta kadu kalayan produksi kira-kira 1.065,50 ton, dituturkeun ku alpukat kalayan produksi kira-kira 722,90 ton.
Dina subséktor paternakan polpulasi ternak pangbadagna nyaéta domba lobana 37.224 siki. Sedengkeun pikeun ungags populasi hayam padaging ngahontal 37.224 siki sarta hayam buras lobana 24.271 siki.[1]
มันเทศ

มันเทศ(อังกฤษ:sweet potato) เป็นพืชหัวเกรียนใต้ดินเถาเลื้อยราบไปบนพื้นดิน ปลูกเป็นพืชไร่ มีเนื้อสีหลายสีตามสายพันธุ์ ใช้ประโยชน์ได้ทุกส่วน เช่น เถา ใบ หัว นิยมนำมารับประทานโดย ต้ม หรือ เผา ทำเป็นอาหารคาวหวาน ส่วนผสมของอาหารสำหรับเด็ก ใช้เป็นอาหารสัตว์ เป็นต้น
มันเทศ เป็นพืชอายุยืน ไม่มีเนื้อไม้ รากแตกตามข้อและมีรากที่ขยายใหญ่เพื่อสะสมอาหาร มีรูปร่าง ขนาด จำนวนและสีของหัวต่างกัน ตั้งแต่สีขาว สีเหลือง สีน้ำตาล สีแดง และสีม่วง ใบเดี่ยว ไม่มีหูใบ มีต่อมน้ำหวานสองต่อมตรงขั้วใบ ก้านใบด้านบนเป็นร่องลึก กลีบดอกรูปกรวยสีขาวหรือสีม่วงแดง กลีบดอกในส่วนที่เป็นหลอดมีสีม่วง รังไข่ล้อมรอบด้วยต่อมน้ำหวานสีส้มเป็นพู ยอดเกสรตัวเมียมี 2 พู สีขาวหรือสีม่วงอ่อน ผลเป็นแบบแคบซูล มันเทศที่หัวมีสีม่วงบางครั้งเรียกมันต่อเผือกด้วย
มันเทศมีถิ่นกำเนิดในอเมริกากลางหรืออเมริกาใต้เส้นทางการกระจายพันธุ์ของมันเทศมี 3 ทิศทางคือ เส้นทางกูมาราออกจากทางเหนือของอเมริกาเหนือไปยังแถบตะวันตกของพอลินีเซียเส้นทางบาตาตาสเข้าสู่แอฟริกาและเอเชียผ่านทางยุโรป และเส้นทางกาโมเต จากเม็กซิโกเข้าสู่ฮาวายกวมแล้วผ่านไปยังฟิลิปปินส์มันเทศเป็นพืชที่ใช้หัวบริโภค ใช้เป็นอาหารสัตว์น้อย ในทางอุตสาหกรรมใช้ผลิตแป้งและแอลกอฮอล์ในเขตร้อนของเอเชียนิยมรับประทานเป็นอาหารว่าง ส่วนในเกาะนิวกินีและแถบโอเชียเนียบางประเทศรับประทานเป็นอาหารหลัก ยอดอ่อนรับประทานเป็นผักได้ องค์ประกอบในหัวมันเทศส่วนใหญ่เป็นแป้ง หัวที่มีเนื้อสีส้มมีเบตาแคโรทีนหัวสดมีวิตามินซีมาก
มันเผา

มันเผาหรือมันเทศย่างเป็นอาหารที่ทำจากการเอามันเทศมาทำให้ร้อนถือเป็นวัฒนธรรมอาหาร ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะในเอเชียตะวันออก
ในประเทศญี่ปุ่นจากผลิตภัณฑ์มันเทศ814,200ตันที่ผลิตในปี 2015 นั้นทั้งหมด 60,000 ตันได้ถูกนำมาทำเป็นมันเผานอกจากนี้ มันเผายังเป็นคำตามฤดูกาลสำหรับฤดูหนาว
ในประเทศจีนมีมันเทศพันธุ์ต่าง ๆ เช่น "ปักกิ่ง 553" (北京553) และ "ซูสู่หมายเลข 1" (蘇薯1号) ที่ผลิตขึ้นสำหรับมันเผาโดยเฉพาะมีร้านขายมันเผา 250 แห่งในเซี่ยงไฮ้และในปักกิ่งฉงชิ่งและฮาร์บินก็ยังมีร้านขายมันเผาที่เปิดเป็นแผงขายหรือรถเข็น ย่างบนถ่านในช่วงฤดูหนาว
แฟมิลี่มาร์ทในไต้หวันเปิดตัวมันเผาในปี 2010และขายมันเทศได้ 8 ล้านชิ้นต่อปีผ่านเคาน์เตอร์
ในประเทศเกาหลีใต้ร้านขายมันเผาซึ่งก่อตั้งเมื่อปี 1954 เปิดดำเนินการตามท้องถนนโดยใช้ถังตั้งนอนเป็นเตาอบ และมีหม้อไฟแบบเปิดสำหรับใช้ในบ้านซึ่งมีขายที่ร้านสะดวกซื้อ
ตำบลลำมูล

ลำมูลเป็นตำบลหนึ่งในอำเภอโนนสูงจังหวัดนครราชสีมาพื้นที่ทั้งหมดอยู่ในความรับผิดชอบขององค์การบริหารส่วนตำบลลำมูลตั้งอยู่ห่างจากอำเภอโนนไทย ประมาณ 15 กิโลเมตร
ตำบลลำมูล แบ่งการปกครองออกเป็น 7 หมู่บ้านคือ
ขนมไข่นกกระทา

ขนมไข่เต่า,ขนมไข่นกกระทา, หรือขนมไข่ก๊องเป็นขนมที่ทำจากแป้งข้าวเหนียวผสมมันเทศ ปั้นเป็นลูกเท่าไข่นกกระทา ทอด รสออกไปทางหวานและหอมมันเทศ บางประเภทผสมมันม่วง ส่วนขนมไข่เต่า เป็นขนมทำจากแป้งข้าวเหนียว ทำโดยการห่อไส้ถั่วทองผสมกับมะพร้าวทึนทึกค่อนแก่สับ รสหวาน คลุกกับงาให้เข้ากัน ก่อนที่จะนำไปทอด
เป็นขนมที่นิยมมากในอดีตตั้งแต่สมัยสุโขทัยกรุงศรีอยุธยา แม้กระทั่งรัตนโกสินทร์ จนถึงปัจจุบัน
ขนมไข่หงส์

ไข่หงส์เดิมชื่อขนมไข่เหี้ยเป็นของหวาน ที่ทำจากแป้งข้าวเหนียวผสมมันเทศสอดไส้ด้วย ถั่วเขียวผัดเค็มและมีน้ำตาลเคลือบด้านนอก
ขนมนี้มีตำนานเล่าต่อ ๆ กันว่าเป็นขนมที่เจ้าจอมแว่น(หรือสมัญญาที่พระเจ้าลูกยาเธอและพระเจ้าลูกเธอ เรียกว่า คุณเสือ) พระสนมเอกในรัชกาลที่ 1คิดทำขึ้นถวายพระองค์ เพราะครั้งหนึ่งทรงพระประสงค์จะเสวยไข่เหี้ยแต่ระยะนั้นไข่เหี้ยหายาก เจ้าจอมแว่นจึงประดิษฐ์ขนมไข่เหี้ยขึ้นถวายแทน ในสมัยก่อนขนมนี้ยังใช้ในพิธีขันหมากหรือติดกัณฑ์เทศน์ด้วย ปัจจุบันคนส่วนใหญ่เห็นว่าชื่อขนมไม่ไพเราะจึงเปลี่ยนเป็นขนมไข่หงส์ ทำให้ลักษณะของขนมเปลี่ยนไปด้วย จากที่เคยฟองใหญ่ คล้ายไข่เป็ด เนื้อแป้งหนา กลายเป็นฟองกลม ๆ เล็ก ๆ แป้งบางลง
ขนมที่คล้ายขนมไข่หงส์ คือขนมฟองแลนรูปร่างคล้ายไข่ ใช้แป้งข้าวเหนียวผสมกับแป้งข้าวเจ้า นวดผสมกับฟักทอง แล้วนำไปหุ้มไส้ที่ทำจากถั่วเขียวนึ่งผัดกับหอม พริกไทยและเกลือ เสร็จแล้วนำไปทอด เคลือบด้วยน้ำตาลมะพร้าวเคี่ยวกับกะทิ อีกชนิดหนึ่งคือขนมไข่นกกระสาไส้เหมือนขนมไข่หงส์ แต่หุ้มด้วยสาคูแล้วนำไปนึ่ง
ส่วนประกอบหลักของแป้งขนมแต่เดิมจะใช้แป้งข้าวเหนียวผสมมันเทศต้ม นวดเข้าด้วยกันแล้วใส่หัวกะทิเล็กน้อย พอนวดจนนุ่มก็นำมาหุ้มไส้ขนมที่ปั้นเป็นลูกเล็ก ๆ รอไว้ ไส้ของขนมไข่หงส์ประกอบด้วยกระเทียม พริกไทย รากผักชีโขลกรวมกันเอาไปผัดกับถั่วเขียวนึ่งและเกลือป่น จากนั้นนำไปทอดให้เหลือง เคลือบด้วยน้ำตาลที่เคี่ยวในกระทะทอง คาดว่าขนมชนิดนี้ได้รับอิทธิพลจากขนมเทียนซึ่งไส้เป็นถั่วเขียวนึ่งผัดกับพริกไทย เกลือ น้ำตาลและหอม
แป้งทอด (อาหารจีน)

ระวังสับสนกับ:แป้งทอด (อาหารญี่ปุ่น)
แป้งทอดหรือขนมเปี๊ยะสด(จีนตัวย่อ:烧饼;จีนตัวเต็ม:燒餅;พินอิน:shāobǐngเซาปิ่ง;จีนตัวย่อ:火烧;จีนตัวเต็ม:火燒;พินอิน:huǒshāo"ฮวงกั๊วะเปี๊ยะ") เป็นขนมโบราณของคนจีน ทำจากแป้งหรือเป็นแป้งผสมมันเทศบดยัดไส้ด้วยถั่วเหลืองหรือเผือกกดให้แบนแล้วนำไปทอดอาจโรยงาด้วยก็ได้
การที่ชาวจีนเรียกขนมแป้งทอดว่า "ฮวงกั๊วะเปี๊ยะ" (火燒) เนื่องจากการทำขนมต้องใช้มันเทศเป็นส่วนผสม เพราะชาวจีนปลูกมันเทศเป็นจำนวนมาก จึงนำมาทำอาหารและขนม
โชจู

โชจู(ญี่ปุ่น:焼酎) เป็นเหล้าชนิดหนึ่งของญี่ปุ่นที่มักกลั่นจากข้าวบาร์เลย์มันเทศหรือข้าวปกติมีปริมาณแอลกอฮอล์ประมาณร้อยละ 25 จึงแรงกว่าสาเกซึ่งทำให้ได้รับการขนานนามว่า "วอดกาแห่งญี่ปุ่น" โชจูมีต้นกำเนิดมาจากเกาะคีวชูปัจจุบันมีการผลิตโชจูทั่วประเทศญี่ปุ่น
โชจูสามารถแบ่งออกเป็นสองประเภทใหญ่ ๆ คือแบบโค และแบบอตสึ โชจูแบบโคจะถูกกลั่นหลายครั้งจนทำให้รสชาติที่เจือปนหายไป มีแอลกอฮอล์ไม่เกินร้อยละ 36 ส่วนแบบอตสึจะถูกกลั่นเพียงครั้งเดียวทำให้เหลือกลิ่นเฉพาะของวัตถุดิบที่ใช้ มีปริมาณแอลกอฮอล์ไม่เกินร้อยละ 45
ตูโบ้

ตูโบ้,โบโบจาจ้าหรือต้มบวดรวมมิตรเป็นอาหารหวานท้องถิ่นภูเก็ตและตรังทำจากถั่วแดงเม็ดเล็ก (คนภูเก็ตเรียกว่า "ถั่วย้อแย้") มันเทศ เผือก (คนภูเก็ตเรียกว่า "หัวบอน") และแป้งมันสำปะหลัง (คนภูเก็ตเรียกว่า "แป้งตั่วจูหุ้น") ต้มรวมกันในน้ำกะทิเติมน้ำตาลและเกลือพอให้มีรสหวานนำและเค็มปะแล่ม จะกินร้อน ๆ หรือเติมน้ำแข็งก็ได้
ตูหมายถึง "หมู" และโบ้หมายถึง "แม่" รวมความแล้วตูโบ้หมายถึง "แม่หมู" ที่เรียกเช่นนี้น่าจะเป็นเพราะลักษณะของหวานเป็นแบบรวมมิตร เอาของกินหลายอย่างมาต้มรวมกันเหมือนต้มอาหารให้แม่หมูกิน
ส่วนโบโบ จาจ้า คำว่า โบโบ แปลว่า โจ๊ก คำว่า จาจ้า หมายถึง เต้นรำ ชื่อนี้มักเรียกกันในแถบจังหวัดตรัง และบางพื้นที่ในตรังเองก็มีการออกเสียงที่หลากหลาย และแตกต่างกันออกไป เช่น โบโบ ชิชิ หรือโบโบ เจี๊ยะเจี๊ยะ
ต้มจิ๋ว

ต้มจิ๋วหรือต้มจิ่วเป็นอาหารไทยโบราณ เป็นต้มรสเผ็ดร้อน เค็มนำเปรี้ยว ใส่ใบโหระพาและหอมหัวใหญ่นิยมต้มกับเนื้อวัวที่ติดเอ็นหรือเนื้อน่องลาย ใส่อบเชยมันฝรั่งหรือมันเทศและมะเขือเทศโรยหอมเจียว ลักษณะคล้ายซุปหางวัวผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศันสนีย์ จะสุวรรณ์ ระบุว่าเสน่ห์ของต้มจิ๋วอยู่ที่รสเปรี้ยว "...จากเนื้อมะม่วง หั่นเป็นลูกเต๋า เนื้อหมู หรือเนื้อวัวหั่นเต๋า หอมหัวใหญ่ มันฝรั่งหั่นเต๋า ถ้าทำอาหารถวายต้องชิ้นพอคำ ในหนึ่งช้อนต้องมีทุกอย่างครบ ด้วยเหตุนี้จึงเป็นที่มาของต้มจิ๋ว"
หม่อมหลวงอารชว วรวรรณ ให้ข้อมูลว่าต้มจิ๋วเกิดขึ้นครั้งแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโดยเป็นสูตรอาหารของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเยาวภาพงศ์สนิทโดยเขากล่าวไว้ว่า "...เมื่อทรงเจริญพระชันษาขึ้น ทรงสนพระทัยประกอบเครื่องเสวยถวายสมเด็จพระบรมราชชนกทั้งในยามทรงประชวรและทรงพระสำราญ เครื่องปรุงทรงเลือกที่มีคุณค่าทางอาหารและเป็นยาในตัว..."
Ube halaya

Angube halayaohalayang ube(alternatibong pagbaybay halea, haleya; mula sajaleangKastila) ay isangpanghimagasngPilipinasna gawa sa pinakuluang at nilupak na ube (dioscorea alata).Ginagamit din ang ube halaya sa mga pastelerya at iba pang mga panghimagas tulad nghalo-haloat sorbetes. Karaniwan itong pinapaingles bilangube jam, o tinawag nanilupak na ube, ang orihinal na pangalan nito.
Ang pangunahing sangkap ay binalatan at pinakuluangubena ginagadgad at nilulupak. Inilalagay ang nilupak na ube, na maykondensada(orihinal na pinatamis nagata),  sa isang kasirola na mayroong tunaw na mantikilya omargarina. Hinahalo ang sahog hanggang lumapot ito. Pagkalapot nito, pinapalamig ito at inilalagay sa isang bandehado o sa mga lalagyan ng iba't ibang mga hugis.
Kadalasang inihahain ang ube halaya nang malamig, pagkatapos na eladuhin. Kasama sa mga opsyonal na sahog ang pinakayumanggi at ginadgad na niyog,latik, o kondensada.
Ang ube halaya ay isang klase ngnilupakna mayroong iilang mga uri na gumagamit ng iba pang mga uri ng magawgaw na lamang-kati o prutas. Kadalasan, inilalaan ang salitang halaya para sa nilupak na gawa sa ube, habang ang nilupak ay mas karaniwang ginagamit para sa mga uri  na ginawa gamit ang nilupak nakamoteng-kahoyosaba. Ang mga uri na gawa sakamoteatgabiay maaaring itukoy bilang halaya o nilupak.
Ang ube halaya na inihahain kasama angmacapunoay isang kilalang kombinasyon na kilala bilangube macapuno. Ginagamit din ang kombinasyon sa iba pang mga kaluto ng ube, tulad ng sa mgaubeng keykat ubeng sorbetes.
Ang kamote halaya, na kilala rin bilang "camote delight" o "sweet potato jam", ay isang uri na gumagamit ng nilupak nakamotesa halip ng ube. Magkatulad ang paghahanda nito sa ube halaya. Kanaryo ang kulay nito.Ayon sa kaugalian, kilala ito bilang nilupak na kamote, lalo na kung inihahain sa mgadahon ng saging.
Ang halayang kalabasa, na kilala rin bilang "squash halaya" o "pumpkin jam", ay isang uri na gumagamit ng nilupak nakalabasa. Magkatulad ang paghahanda nito sa ube halaya. Karaniwang kulay-kahel o kupasing kayumanggi ito.
Angbinagolay isang natatanging bersyon mula saSilangang Kabisayaanna gumagamit ng nilupak nakalislindigsuloynggabi. Ibinebenta ito sa mga hinating bao. Ang kulay nito ay maaaring nasa pagitan ngkulay-lumang laso at kayumanggi.
Ang nilupak na ube at gabi ay isang bersyongTagalogkung saan pinagsasama ang ube sa mga kalislindigsuloy ng gabi.
Kamoteng-kahoy

Angkamoteng-kahoyokasaba(Ingles:cassava,tuber, (/kəˈsɑːvə/),) ay isang uri ng halamang-ugat na nagsisilbing pangunahing pagkain saPilipinas, katulad ng saMindanao.Maharina ang ugat na ito na nagagamit sa paggawa ng mgatinapayatmamon.
Ang lathalaing ito na tungkol saGulayay isangusbong. Makatutulong ka saWikipediasapagpapalawignito.