Himagsikang Moro

AngHimagsikang Moro(1902–1913) ay isang armadong labanan sa pagitan ng mgaMoroat ng militar ng Estados Unidos sa gitna ngDigmaang Pilipino–Amerikano.  Ang pag-aalsa na ito ay naganap pagkatapos ng pagtatapos ng salungatan sa pagitan ng Estados Unidos at angUnang Republika ng Pilipinas, at nakita ang pagkilos ngEstados Unidosna ipataw ang awtoridad nito sa mga estadongMuslimsaMindanao,Joloat kalapit naKapuluan ng Sulu.
Ang mgaMoroay may 400-taong kasaysayan ng paglaban sa dayuhang pamumuno. Ang marahas na armadong pakikibakalaban sa mga Espanyol, laban sa mgaAmerikano,laban sa mga Hapon, atlaban sa mga Pilipino, ay itinuturing ng kasalukuyang mga pinuno ng Moro bilang bahagi ng apat na siglong "pambansang kilusan sa pagpapalaya" ng Bangsamoro.Ang tunggalian na ito ay nagpatuloy at naging kanilang kasalukuyang digmaan para sa kalayaan laban sa estado ng Pilipinas.Isang "kultura ngjihad" ang umusbong sa mga Moro dahil sa mga siglong digmaan laban sa mga mananakop na Espanyol.
Ang populasyon ng etnikong Moro sa katimugang Pilipinas ay lumaban sa kolonisasyon ngmga Espanyolat Amerikano. Ang mga lugar ng Moro sa Kanlurang Mindanao ay ang pinaka-mapaghimagsik na mga lugar sa Pilipinas kasama angSamarat angRehiyon ng Bicol. Ang mga Kastila ay limitado sa isang maliit na bilang ng mga garison sa baybayin o kuta at gumawa sila ng paminsan-minsangmga ekspedisyong parusasa malawak na panloob na mga rehiyon. Pagkatapos ng sunud-sunod na hindi matagumpay na pagtatangka sa loob ng mga siglo ng pamumuno ng mga Espanyol sa Pilipinas, sinakop ng mga puwersang Espanyol ang inabandunang lungsod ngJolo, Sulu, ang upuan ngSultan ng Sulu, noong 1876. Nilagdaan ng mga Kastila at ng Sultan ng Sulu ang Kasunduan sa Kapayapaan ng Espanya noong Hulyo 22, 1878. Ang kontrol sa arkipelago ng Sulu sa labas ng mga garrison ng Espanyol ay ibinigay sa Sultan. Nagkaroon ng mga pagkakamali sa pagsasalin ang kasunduan: Ayon sa bersyon sa wikang Espanyol, ang Espanya ay may ganap na soberanya sa kapuluan ng Sulu, habang ang bersyonng Tausugay naglalarawan ng isangprotektoradosa halip na isang tahasangdependency.Sa kabila ng nominal na pag-angkin sa mga teritoryo ng Moro, ipinagkaloob sila ng Espanya sa Estados Unidos saKasunduan sa Parisna hudyat ng pagtatapos ng Digmaang Espanyol-Amerikano.
Kasunod ng pananakop ng mga Amerikano sa Hilagang Pilipinas noong 1899, ang mga puwersang Espanyol sa Timog Pilipinas ay inalis, at sila ay umatras sa mga garison saZamboangaat Jolo. Kinuha ng mga pwersang Amerikano ang kontrol sa pamahalaang Espanyol sa Jolo noong Mayo 18, 1899, at sa Zamboanga noong
Disyembre 1899.
Matapos ipaalam ng gobyernong Amerikano sa mga Moro na ipagpapatuloy nila ang lumang kolonyal na protektoradong relasyon na mayroon sila sa Espanya, tinanggihan ito ng Moro Sulu Sultan at hiniling na makipag-usap sa isang bagong kasunduan. Nilagdaan ng Estados Unidos ang Kiram–Bates Treaty sa Moro Sulu Sultanate naginagarantiyahan ang awtonomiya ng Sultanate sa mga panloob na gawain at pamamahala nitokung mananatili sila sa labas ng Philippine–American War. Nagbigay-daan ito kay Brigadier General John C. Bates na ituon ang kanyang pwersa sa pagsupil sa paglaban ng mga Pilipino saLuzon. Nang matalo ng mga Amerikano ang hilagang Pilipino, ang kasunduan sa mga Moro ay kinansela ni Bates, ipinagkanulo ang sultan, at sinalakay ng mga Amerikano ang Moroland.
Pagkatapos ng digmaan noong 1915, ipinataw ng mga Amerikano ang Carpenter
Treaty sa Sulu.