ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර්

ප්‍රයිවට් හෙවත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් එකක් යනු ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවියක් වන අතර, එහි පොදු ටොරෙන්ට් අඩවියක මෙන් ටොරෙන්ට් ඩවුන්ලෝඩ් කිරීමට හැකි නමුත්, ඒසඳහා ලියාපදිංචි විය යුතුය. එනම් ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වෙබ් අඩවියක් (Private Torrent Tracker Web Site) වෙත පිවිස එහි තොරතුරු දැන ගැනීම හා එහි අඩංගු ටොරෙන්ට් ෆයිල් බාගත කිරීම සදහා එම අඩවියේ සාමාජිකයෙකු වීම අත්‍යාවශ්‍ය වේ. සාමාන්‍යයෙන් මෙවැනි ටොරෙන්ට් සයිට් එකක සාමාජිකයෙකු ලෙස ලියාපදිංචි වීම සදහා දැනට එහි ලියාපදිංචි සාමාජිකයෙකුගෙන් ආරාධනාවක් ලැබිය යුතුය. පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවියක් ඇතුලත ඊට ආවේණික නීති රීති පද්ධතියක් පවතින අතර, ඒ අනුව කොතරම් ප්‍රමාණයක් බාගත කළ හැකිද?, කුමණ ආකාරයේ දෑ උඩුගත කල හැකිද? උඩුගත හා බාගත අනුපාත කෙසේ විය යුතුද? බාගත කරන ලද දෑ කොතරම් කාලයක් අනිවාර්යයෙන් සීඩ් කල යුතුද යනාදිය ප්‍රධාන වශයෙන් අඩංගුවේ. මෙය නීති රීතී වෙබ් අඩවියෙන් අඩවියට වෙනස් වේ.
සමහර දූෂිත ටොරෙන්ට් අඩවි එහි පරීශීලක තොරතුරු විවිධ ලාභ ප්‍රයෝජන පිණිස බාහිර පාර්ශව වෙත විකුණනු ලබයි. ඒ අනුව පහත කරුණු වැදගත්වේ.
පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි වල අන්තර්ගතය අනුව (Content-wise) වර්ග දෙකක් දක්නට ලැබේ. එනම් විශේෂිත (Specialized) අන්තර්ගතයන් අඩංගු හා විශේෂිත නොවන (General) අන්තර්ගතයන් අඩංගු ආකාර වේ. ඉන් විශේෂිත අන්තර්ගතයන් අඩංගු ආකාරය යනු, සංගීත ටොරෙන්ට් පමණක් අඩංගු ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි, චිත්‍රපට පමණක් අඩංගු ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි, රූපවාහිනී නාට්‍ය පමණක් අඩංගු ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි යනාදිය වේ. මෙවැනි පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් එම ක්ෂ්ත්‍රය පිලිබද හොදම ටොරෙන්ට් අඩවි ලෙස සාමාන්‍යයෙන් පිලිගනී. විශේෂිත නොවන අන්තර්ගතයන් අඩංගු පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවි යනු ඕනෑම ක්ෂේත්‍රයන් පිලිබද අන්තර්ගතයන් (Content) අඩංගු අඩවි වේ. මෙම එක් අඩවියකින් චිත්‍රපට, රූපවාහිනී නාට්‍ය, සංගීත, නිල් චිත්‍රපට හා මෘදුකංග බාගත කිරීමේ හැකියාව පවතින අතර එය එක් ක්ෂ්ත්‍රයකට පමණක් සීමා නොවේ.
පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වෙබ් අඩවියකට සම්බන්ධ වීමේදී පරිශීලකයෙකු විසින් ඔහුගේ අවශ්‍යතාවයන් මොනවාද යන්නත්, දැනට එම අවශ්‍යතාවන් සපුරා ගැනීමට යොදා ගන්නා ක්‍රම මොනවද යන්න සලකා බැලීය යුතුය. අනවශ්‍ය පරිදි පෞද්ගලික ට්‍රැකර් සදහා ලියාපදිංචි වීම කාලය නාස්ති කිරීමක් මෙන්ම, තවත් අයෙකුට ලියාපදිංචි වීමට ඇති සීමීත අවස්ථාව නැති කිරිමක් ලෙස සැළකෙන බැවින් අවශ්‍යතාවයන් සැපිරිය හැකි පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වෙබ් අඩවියන් හදුනා ගැනීම කල යුතුය. අයෙකුට උසස් තත්වයේ (High Quality) චිත්‍රපට නැරඹිමට අවශ්‍ය නම් හෝ තත්වයෙන් උසස් පුළුල් පරාසයක සංගීත රසවිදීමට අවශ්‍යනම් හෝ සෑම විටම විද්‍යුත් අධ්‍යාපන සඟරා හෝ පොත්පත් කියවීමට ඇල්මක් දක්වන පුද්ගලයෙක් නම් හා දැනට එම අවශ්‍යතාව සපුරා ගනීමට හැකියාවක් නොමැති නම්, මෙම විශේෂිතකරණයවූ ප්‍රයිවට් ට්‍රැකර් සදහා යොමුවීම උචිත වේ. එහෙත් එවැනි අවශ්‍යතාවයක් නොමැති අයෙකුට දැනට එම අවශ්‍යතාවය සපුරා ගන්නා ක්‍රමය හෝ විශේෂිතකරණය නොවූ (General) ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් සදහා සම්බන්ධ විය හැක.
IPT වැනි කුප්‍රකට පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවි සදහා සම්බන්ධවී ලියාපදිංචි වීම ඉතා පහසු කාර්යයකි. එහෙත් හොද තත්වයේ පිළිගත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් සදහා ලියාපදිංචිවීම පහසු නොවේ. What.CD නැමැති සංගීත වෙබ් අඩවිය ප්‍රංශ බලධාරීන් විසින් වසා දැමීමෙන් පසු පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් සදහා නව සාමාජිකයින්ට සම්බන්ධ වීමට ඇති අවස්ථාව විශාල වශයෙන් මග හැරි ඇත. දැනට MyAnonamouse නැමැති පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරය මගින් පවත්වන සම්මුඛ පරීක්ෂණ (Interview) වලට සහභාගී වී එහි සාමාජිකත්වල ලබාගත් පසු, එහි පරිශීලක මට්ටමකට (User Class) ලගාවී ආරාධනා ෆෝරම (Invite forum) මගින් අනිකුත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් සදහා සම්බන්ධවිය හැක. නමුත් MyAnonamouse නැමැති පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයේ ඇති ආරාධනා ෆෝරමය උසස් තත්වයේ නොවන අතර, බොහොමයක් හොද තත්වයේ පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් මෙහි ආරාධනා කිරීම් සිදු නොකරයි. එයට හේතුව වන්නේ MyAnonamouse ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයට සම්මුඛ පරීක්ෂණ මගින් ඉතා පහසුවෙන් ලියාපදිංචි වීමට හැකිවීමයි.
කෙසේ නමුත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි සදහා සම්බන්ධ වීමට බලාපොරොත්තු වන අයෙකුට පහත සදහන් ක්‍රම අනුගමනය කිරීමෙන් ලියාපදිංචි විය හැක.
පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයකට සම්බන්ධවී මුලින්ම කලයුතු ක්‍රි‍යාව වන්නේ එහි නීතිරීති පිලිබද අවබෝධයක් ලබා ගැනීමයි. සෑම පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයකටම ඊට ආවේනික නීතිරීතී සමුදායක් පවතින අතර, පහත දැක්වෙන නීතීන් සෑම ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයකටම පොදු නීති, රත්‍රං නීති හෙවත් Golden Rules ලෙස හදුන්වයි. පහතින් ඇති එක් ක්‍රියාවක් හෝ ක්‍රියාවන් කිහිපයක් කිරීම තුලින් එකී පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයේ ලියාපදිංචි කරන ලද ගිණුම තහනමට ලක්වීමත්, ඉහත සදහන් කල කොල හා කහ පාටින් දක්වන ලද ට්‍රැකර්වල පවතින ගිණුම් සියල්ලද තහනමකට (Global ban) ලක්වීමටත් හැකියාව ඇත.
සාමාජිකයින්ට ටොරෙන්ට් සීඩ් කිරීමට දිරි දීමත්, නව අන්තර්ගතයන් වෙබ් අඩවිය තුලට ආකර්ශණ කර ගැනීම හා දිරි ගැන්වීමේ අරමුණින් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් විවිධ ආර්ථික ක්‍රම (Tracker Economy) හදුන්වා දි ඇත. මෙහිදි උඩුගත කිරිමේ හා බාගත කිරිමේ අනුපාත (Upload / Download Ratio) වැදගත් කාර්යයක් ඉටු කරයි. බොහොමයක් ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් තම සාමාජිකයින් බාගත කරන ලද ප්‍රමාණයන් හා සීඩ් හෙවත් උඩුගත කරන ලද ප්‍රමාණයන් පිලිබද සංඛ්‍යා තබා ගනී. මෙහිදී විවිධ පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් සදහා ඊට ආවේණික උඩුගත කිරිමේ හා බාගත කිරිමේ අනුපාත නීතී පවතින අතර, සාමාන්‍යයෙන් අවම වශයෙන් 1:1 අනුපාතයට උඩුගත කිරිමේ හා බාගත කිරීම් අනුපාතය තබා ගැනීම වඩා යෝග්‍යවේ. එනම් එක් ගිගා බයිට් එක් බාගත (Download) කලහොත්, ඒහා සමාන ලෙස එක් ගිගා බයිටයක් උඩුගත (Upload) කිරීම අවම වශයෙන් කල යුතුය. එලෙස නියමිත අගයට පවත්වාගෙන යා නොහැකි නම් ගිණුම අත්හිටුවයි. මෙය බොහෝවිට ස්වංක්‍රීයව සිදුවේ.
කුමන ආර්ථික ක්‍රමයක් උචිතද යන්න පිලිබදව ප්‍රකාශ කිරීම අපහසුවේ. පහත දැක්වෙන සෑම ආර්ථික ක්‍රමයකට අදාලව ඉතා සාර්ථක පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් දක්නට ලැබේ.
ඉහතින් සදහන් කල ආර්ථික ක්‍රමයන්හි රදා පැවතීමට සෑම විටම බාගත කරන ලද ටොරෙන්ට් සීඩ් කිරීම හෙවත් උඩුගත කිරීම අත්‍යාවශ්‍යවේ. එහෙත් දැඩි ආර්ථික (Hard economy) සහිත ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයන් මෙන්ම, ඉතා අඩු අන්තර්ජාල වේගයක් සහිත හෝ අන්තර්ජල සේවා සපයන්නා විසින් දෙනු ලබන දත්ත පරිමාවන් සීමා කර ඇති (Limited Bandwidth) ශ්‍රී ලංකාව වැනි රටකට සීඩ් කිරීම පහසු නොවේ. එවැනි අවස්ථාවකදී තම උඩුගත/ බාගත අනුපාත (Upload / Download Ratio) සකස් කිරීමට පහත ක්‍රම යොදා ගනී.
අන්තර්ජාලයේ පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් විශාල සංඛ්‍යාවක් ඇත. ඒවා විවිධ පරමාර්ථ සදහා පිහිටුවාගෙන ඇති අතර, පහත දැක්වෙන පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් ටොරෙන්ට් සමාජය තුල ප්‍රසිද්ධිය උසුලයි.
ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයක ප්‍රධාන කර්යය ලෙස ටොරෙන්ට් මගින් පරිශීලකයින්ට අවශ්‍ය චිත්‍රපට, රූපවාහිනි නාට්‍ය හා වෙනත් දෑ බාගත කිරීමට ඉඩ සැලසීම වුවත් සෑම පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයකම ෆෝරමයක් දක්නට ඇත. මෙම ෆෝරමය මගින් පරිශීලකයින්ට විවිධ නිවේදන, යාවත්කාලින කිරීම් සම්බන්ධයෙන් දැනුවත් කිරීම, විවිධ තරග සංවිධානය, නව අදහස් හා යෝජනා චෝදනා ඉදිරිපත් කිරීමට ඉඩ සැලසීම, වෙනත් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වල ආරාධනා අර්පනය (Invite Offer) කිරීම, ටොරෙන්ට් හා වෙනත් ගැටලු සදහා උපදෙස් හා මගපෙන්වීම් ලබාදීම වැනී විවිධ කාර්යයන් සිදු කරයි. එසේම සෑම පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයකම IRC නාලිකාවක් (IRC Channel) පවතින අතර, එයට සම්බන්ධවූ විට සජීවීව අනිකුත් සාමාජිකයින් සමග අදහස් හුවමාරු කිරීමට හැකියාව ඇත. මේ සෑමවිටකදීම තමාගේ පෞද්ගලික විස්තර හෙලිදරව් කිරීමෙන් වැළකී සිටිය යුතුවේ.
FSC හා PTN වැනි ට්‍රැකරයන් ප්‍රධාන වශන්යෙන් ෆෝරමයන් මුල් කර ගනිමින් (Community Based) කටයුතු කලත්, ඔවුන්ගේ ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි තරමක් අක්‍රීය මට්ටමක පවතී. කෙසේ නමුත් ට්‍රැකර ෆෝරමයන් තුල සක්‍රීය වීම මගින් ටොරෙන්ට් සමාජයේ පිළිගත් පුද්ගලයෙකු වීමටත්, ආරාධනා සොයා ගැනීමට අපහසු ඕනෑම පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයක උවත් ඉතා පහසුවෙන් ආරාධනා සොයා ගැනීමටත් හැකියාව පවතී.
සැලකිය යුතුයි : පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් ට්‍රැකරයෙන් පිටත, වෙනත් තෙවන පාර්ශවන් විසින් පවත්වාගෙන යන ටොරෙන්ට් හා සම්බන්ධ ෆෝරමයන් වලට පිවිසීම, එහි සාමාජිකයෙකු ලෙස ක්‍රියා කිරීම හෝ වෙනත් ඕනෑම ආකාරයකින් සම්බන්ධවීම, තමාගේ සාමාජිකත්වය මෙන්ම තමාට ආරාධනා කල අයගේද සාමාජිකත්වය අහිමිවීමට හේතුවකි. බොහෝවිට මෙවනි තෙවන පාර්ශයෙන් විසින් පවත්වාගෙන යන ෆෝරම මගින් ටොරෙන්ට් සමාජය විසින් පොදුවේ පිළිගත් නිතීරීති උල්ල්ංඝනය වන ලෙස කටයුතු කිරීම දැකිය හැක.
කෙසේ නමුත් ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් පිළිබද නවතම තොරතුරු /r/trackers වෙබ් අඩවියට පිවිසීම තුලින් දැනගත හැකි අතර, බොහොමයක් ප්‍රසිද්ධ ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වල කාර්යය මණ්ඩලයන් මෙහි සක්‍රියව කටයුතු කරයි. ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වල අභ්‍යන්තර ෆෝරම වලින් පිටත අනුමත කරන ලද, ප්‍රයිවට් ටොරෙන්ට් ට්‍රැකර් වලට සම්බන්ධ තොරතුරු දැනගත හැකි එකම වෙබ් අඩවිය /r/trackersපමණි.
පිළිගත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවි නඩත්තු කරන පුද්ගලයින් හා කාර්යමණ්ඩල කිසිදු ලාභ පරමාර්ථයකින් හෝ වැටුප් ලබා ගැනීමකින් තොරව තම ශ්‍රම දායකත්වය ලබාදෙන නමුත්, ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි මගින් බෙදා හරිනු ලබන්නේ නීත්‍යානුකූල නොවන අයිතම බැවින් ටොරෙන්ට් අඩවි වල හිමි කරුවන් විවිධ ආරක්ෂක ක්‍රම අනුගමනය කරමින් එම ටොරෙන්ට් අඩවිය තිබෙන සැබෑ පරිගණක සර්වර් සැගවීමට අවශ්‍යවේ. මේ නිසා වැඩි වශයෙන් පරිගණක සර්වර් භාවිත කරමින් එකී ප්‍රධාන සර්වරය සැගවීමට ප්‍රොක්සි සර්වර් (Proxy Server) ලෙස භාවිත කිරිමටද සිදුවේ. ඒ අනුව ටොරෙන්ට් අඩවියක් පවත්වාගෙන යාමට හා නඩත්තු කටයුතු කිරීමට අවශ්‍ය පරිගනක සර්වර් සදහා මුදල් වැයවේ.
මෙලෙස ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවිය පවත්වාගෙන යාම පිණිස අවශ්‍යවන පරිගණක සර්වර් මිලට ගැනීමට අවශ්‍යවන මුදල් හා ඒවා පවත්වාගෙන යාමට අවශ්‍ය මුදල්, එම ටොරෙන්ට් අඩවියේ ලියාපදිංචි සාමාජිකයින් විසින් පරිත්‍යාග ලෙස ලබා දෙයි. වර්තමානයේ විවිධ රජයේ නීති බල ගැන්වීමේ ආයතන (Law Enforcement Agencies) වල ක්‍රියාකරිත්වයන් නිසා බොහොමයක් ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි පේපැල් (PayPal) ගිණුම් බාවිත කිරීම නවතා දමා වැඩි ආරක්ෂාවක් සහිත බිට්කොයින් (Bitcoin) නැමැති විද්යුත් මුදල් එකක වලින් පරිත්‍යාග ලබා ගැනීමට පෙළබී ඇත. මෙලෙස කරනු ලබන මුදල් පරිත්‍යාග එකී ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවියේ අනාගතය පිලිබදව තීරණය කරන ප්‍රධාන සාධකයක්ද වන බැවින්, සාමාජික අරමුදල් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි වලට අතිශයින්ම වැදගත් වෙන උපාංගයකි. එම නිසා හැකි අවස්ථාවන් වලදී ඔබ භාවිත කරන පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි සදහා මුදල් පරිත්‍යාග සිදු කිරීම තුලින් එම වෙබ් අඩවිය තව දුරටත් පවත්වාගෙන යාමට උපකාරී වීමේ යුතුකමක්ද ඇත.
කෙසේ නමුත් පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවියකට මුදල් පරිත්‍යාග සිදු කිරීමට ප්‍රථම එහි හිමිකරු හෝ කාර්ය මණ්ඩලය විසින් එකී සාමාජිකයින්ගේ මුදල් පරිත්‍යාග තම පෞද්ගලික ලාබ ප්‍රයෝජන සදහා යොදා නොගන්නා බවට විශ්වාසයක් ඇති ටොරෙන්ට් වෙබ් අඩවි සදහා ලබා දිය යුතුය. එසේම නව පෞද්ගලික ටොරෙන්ට් අඩවි සදහා පරිත්‍යාග සිදු කිරීමේදී සැලකිලිමත් විය යුත්තේ බොහෝ වංචනිකයින් ටොරෙන්ට් අඩවි නිර්මාණය කරමින් මුදල් ලබා ගැනීමට උත්සහ කිරීම නිසාය.