Nepenthes talangensis

Nepenthes talangensis adolah spesies dari tumbuahan pamakan sarangga dari genus nepenthes. Sasuai namonyo talangensis (Latin: -ensis aratinyo dari), spesies ko partamo kali ditamukan di Gunuang Talang, Sumatera Barat, dan juo tumbuahan endemik di sinan. Daulunyo, tumbuahan ko acok dianggap spesies nan samo jo Nepenthes bongso.
Nepenthes talangensis mulonyo dianggap sabagai spesies nan samo jo Nepenthes bongso inggo akhia abaik ka-20. Urang nan partamo kali malaporkan tantang tumbuahan ko adolah H. A. B. Bünnemeijer di taun 1918. Wakatu itu inyo mangumpuaan tigo spesimen dari katinggian 2200-2500 mdpl di Gunuang Talang. Kudian inyo tambuah jo koleksi kaampek nan diambiak dari Bukik Gombak pado katinggian 2330 mdpl. Koleksi-koleksi tu disimpan di Kabun Raya Bogor, Indonesia, jo Kabun Raya Leiden, Balando.
Kudian pado taun 1928, B. H. Danser dalam monografnyo, The Nepenthaceae of the Netherlands Indies, manulih baso spesimen N. talangensis tamasuak dalam N. bongso. Ditaruih dek panilitian-panilitian lain nan masih manyabuik N. talangensis sabagai N. bongso.
Taun 1986 Joachim Nerz mangumpuaan baliak spesimen N. talangensis di Gunuang Talang. sabanyak tigo buah. Basamo jo kajian N. bongso dek Tuan jo Puan DeWitte di Gunuang Singgalang taun 1993, didapek baso kaduonyo adolah spesies babeda. Untuak mampajaleh hasia kajiannyo, Nerz jo Andreas Wistuba mangkaji baliak spesimen nan diambiak dek Bünnemeijer dan dipublikasikan pado Desember 1994 pado Jurnal Carnivorous Plant Newsletter.
Pado taun 1997, Matthew Jebb jo Martin Cheek maanggap N. talangensis jo N. bongso sinonim dalam monograf A skeletal revision of Nepenthes (Nepenthaceae). Hal iko ditulak Nerz jo Wistuba. Panulakan ko diikuti juo dek panaliti lain sarupo Charles Clarke pado taun 2001 jo Stewart McPherson pado taun 2009. Pabedaan antaro kaduonyo dapek dicaliak pado pariuak kaduo spesies ko.
Pariuak karo dari spesies Nepenthes talangensis marupokan tumbuahan nan mamanjek inggo katinggian 3 m. Batangnyo barono ijau kakuniangan nan mampunyoi diameter saleba 0,5 cm, barueh-rueh nan tiok ruehnyo sapanjang 10 cm.
Daun (lamina) N. talangensis babantuak malancip jo panjang 16 cm dan leba 3 cm. Alai daunnyo taba jo kaku, tapi agak fleksibel. Pamukaannyo kasa. Pado ujuang daunnyo dapek malancip atau tumpua, sadangkan pangkanyo mamaluak tangkai daunnyo. Dari baruhnyo kalua sulua (tendril) nan dapek mancapai panjang 30 cm nan kudiannyo dapek barubah manjadi pariuak panangkok sarangga.
Pariuak (pitcher) pado N. talangensis mampunyoi duo jinih, yaitu pariuak bawah jo pariuak ateh. Pariuak bawah muncua katiko tumbuahan alun mamanjek batang kayu di sakaliliangnyo. Ukurannyo dapek mancapai 10 cm jo leba 6 cm. Bantuknyo mamanjang sarupo corong pado bagian bawahnyo, sadangkan agak mambulek talua di bagian atehnyo. Rononyo kuniang kaijauan jo banyak bercak-bercak sirah. Di bagian dindiang muko pariuak, ado sapasang sayok dari bibia pariuaknyo (peristom) bajalan turun ka bawah pariuak, tapi kadang indak panuah. Sayok pariuak barumbai-rumbai agak sirah di kaduonyo. Bibia pariuak saleba + 15 mm nan agak manakuak ka dalam sarato dilampok jo payuang pariuak (operkulum) nan agak mambulek sarato rono kuniang agak coklat.
Pariuak ateh atau gantuang muncua katiko batang N. talangensis alah mamanjek batang kayu lainnyo. Pariuak gantuang bantuaknyo corong sarato bulek talua di atehnyo. Ukurannnyo labiah tinggi jo lansiang, kiro-kiro 12 cm jo leba 5 cm. Sarupo pariuak bawah, sayok lai ado nan muncua juo, tapi kadang indak panuah satinggi pariuak. Bibia pariuak lebanyo + 24 mm sarato bapayuang pariuak bantuak bulek talua nan agak babantuak jantuang ka pangka. Rono pariuak gantuang sarupo jo pariuak bawah, tapi rononyo labiah tarang daripado nan di bawah.
Nepenthes talangensis mampunyoi bungo nan majemuk. Panjang bungo majemuk ko bisa mancapai 15 cm, jo cabang-cabang tandan bungo nan panjangnyo 5 cm. Pangka tandan bungo tasabuik badiameter 2 mm. Rono bungo majemuk ko coklat galok. Sacaro struktur, antaro bungo jantan jo batino indak ado bedanyo.
Nepenthes talangensis marupokan tumbuahan endemik Gunuang Talang, Sumatera Barat, dan tasuo pulo di Bukik Gombak, Sumatera Barat. N. talangensis tumbuah pado katinggian 1800–2500 mdpl. Habitat iduiknyo adolah rimbo di gunuang-gunuang tinggi dan tumbuah di ateh tanah. Walau baitu, ado pulo nan dapek tumbuah sacaro epifit. Rimbo nan biaso jadi tampek iduiknyo marupokan rimbo lambok balumuik. N. talangensis dapek tumbuah di bawah pohon-pohon taduah atau di antaro samak-samak baluka randah. Pado katinggian 1800 mdpl ka bawah, N. talangensis iduik tumpang tindih jo N. gymnamphora jo N. inermis. Samantaro N. talangensis jarang batumpang tindih jo N. bongso walau samo-samo tumbuah di gunuang nan samo. Hal iko tajadi dek N. bongso tumbuah di rimbo randah sadangkan N. talangensis di rimbo tinggi. Dek hal ikolah, mangko acok tajadi hibridisasi antaro N. talangensis jo duo spesies nan disabuik sabalunnyo.
Nepenthes talangensis marupokan tumbuahan pamakan sarangga nan mamanfaatkan pariuaknyo untuak mandapekan makanan. Dindiang dalam pariuaknyo talampih dek cairan pakek cando lem langau sainggo sarangga nan masuak manjadi takuruang di dalamnyo. Cairan pakek cando ko dapek pulo tasuo pado spesies lainnyo di Sumatera: N. aristolochioides, N. dubia, N. flava, N. inermis, N. jacquelineae, N. jamban, jo N. tenuis.