davidanugraha/M4-RAG huggingface dataset:
Leonardo da Vinci

Li'onaardo da Viinchi ( Afaan Ingiliish: Leonardo da Vinci; IPA: liːəˈnɑːrdoʊ ˈvɪntʃi; 14/15 Ebla 1452 - 2 Caamsaa 1519) polymath xaaliyanii kan gaafa Haaromsaa Ol Aanaa kan bal'inaan dibaa gurguddoo yeroo hundaa keessaa tokko ilaalamudha (dibata isaa 25 gad ta'an qofti hafuus). Monaa Lizaan hojii Li'onaardo akkaan beekamaa fi fakkii akkaan beekamaa yeroo kamu ta'eedha. The Last Supper dibata amantaa baay'ee maxxanfame yeroo kamuu yoo ta'u fakkiin isaa Vitruvian Man immoo kan akka mallattoo aadaa ilaalamuudha. Akkasuma kitaabota yaadannoo isaa gubbatti fakkii fi yaadanno saayinsii fi kalaqa kannen anatomy, cartography, halluu dibuu, fi palaeontology dabalatu irratti hojjatuun beekama. Kuusaan Hojiiwwan Li'onaardo kan Michelangelo qofaan walgituun dhaloota artiistoota boodaaf gumaacha godheera.
Sirriitti Leonardo di ser Piero da Vinci jedhamu,[d d Leonardo kan dhalate wedlock gara notary, Piero da Vinci, fi dubara peasant, Caterina, Vinci, naannoo Florence, Italy. Leonardo istuudiyoo haareffama xaaliyaanii painter Andrea del Verrocchio keessatti barate. Jireenya hojii isaa kan duraan ture Ludovico il Moro Milan keessatti, boodas Rome, Bologna fi Venice keessatti hojjete. Biyya Faransaayitti waggaa sadan darbe, bara 1519. tti du ' e.
Ta ' ullee leenjii idilee hin qabu,[9] seenaa fi beektota hedduu Leonardo akka muummicha ministeeraatti ′′ Renaissance Man ′′ yookiin ′′ waliigalaa Genius ", nama dhuunfaa ′′ curiosity ′′ fi ′′ yaada hin amanamne ′′ fi ′′ yaada cimaa."[ 6 6 Inni sirritti yaada namoota danddetti adda ta ' e kessa tokko kan akka jirenya hin qabnne.[10 • Akka artti seena Helen Helen Gardner, scope fi fedhi isa osoo hin eegin seena galme kessatti, fi ′′ his Sammuu fi eenyummaan keenya waan guddaa nutti fakkaatu, yeroo namichi of danda 'ee fi remote."[ 6 • Beektonni ilaalcha isaanii addunyaa kana hiikanii logic keessatti hundaa' an, haalli empirikaala inni fayyadame yeroo isaaf hin taanetti.[11 ]
Leonardo teeknolojii isaa irra deebi ' ee jira. Maashinii balali ' aa, konkolaataa lolaa gosa lolaa, humna solar, maashinii dabaluu,[12] fi isa dachaa. Firri dizayini isaa muraasni kan ijaaraman yookin yeroo jirenya isati, akka saayinsawa ammayya ' a fi injineringi qofa turani yeroo jijjiramatti. Invention isaa xiqqa tokko tokko, garuu, addunyaa oomishaa hin taane seene, kan akka bubbee bobbin fi maashina cimina shiboo yaaluuf. Inni yeroo tokko tokko walitti bu ' iinsa parachute, helicopter, fi taankii.[13][14 • Inni yeroo tokko tokko anatomy, civil engineering, geology, optics, fi hydrodynamics, garuu inni hin hojjenne Barbaacha isaa maxxansi akkasumas isaan xiqqoo turan saayinsii kallattii irratti dhiibbaa hin qaban.[15]
SF

SF (Sportii Fufee) - continued from Sport Section on main page
Aug 7 ** Group A: Australia 1–1 Serbia ** Group A: Côte d'Ivoire 1–2 Argentina ** Group B: Japan 0–1 USA ** Group B: Netherlands 0–0 Nigeria ** Group C: Brazil 1–0 Belgium ** Group C: China PR 1–1 New Zealand ** Group D: Honduras 0–3 Italy ** Group D: Korea Republic 1–1 Cameroon
Aug 6 ** Group E: Argentina 1–2 Canada ** Group E: China PR 2–1 Sweden ** Group F: Germany 0–0 Brazil ** Group F: Korea DPR 1–0 Nigeria ** Group G: Japan 2–2 New Zealand ** Group G: Norway 2–0 USA
Aug 11
Aug 10
Rome Marathon

The Rome Marathon is an annual marathon competition hosted by the city of Rome, Italy.
The competition has also doubled as the Italian Marathon championships on two occasions; in 1983 and 1986. The race date was shifted from the traditional March schedule to 1 January in 2000 for a special edition of the event to celebrate the beginning of the new millennium. The IAAF Rome Millennium Marathon received the support of Primo Nebiolo and national federation president Gianni Gola. The race start point was at Saint Peter's Square and Pope John Paul II delivered a short benediction in approval of the event and the Bells of Saint Peter's replaced the usual starter's pistol to signal the beginning of the race.
The 2010 race was held in commemoration of the 50th anniversary of Abebe Bikila's win at the 1960 Rome Olympic marathon race, a watershed moment in the development of East African competitive running. The 2010 men's winner, Siraj Gena, earned a 5000€ bonus for crossing the finish line barefoot in honour of Abebe Bikila's style.
The 2020 edition of the race was cancelled due to the coronavirus outbreak, with all registration fees being applied for a guaranteed entry to the 2021 edition of the race, and all finishers to be awarded two medals in 2021.
Key:
Fatuma Roba

Fatuma Roba (Amharic: ፋጡማ ሮባ; born 18 December 1973) is an Ethiopian long-distance runner, best known for being the first African woman to win a gold medal in the women's Olympic marathon race, at the 1996 Atlanta Olympics, and for winning three successive Boston Marathons.
Fatuma Roba was born on 18 December 1973 in Bekoji, Ethiopia. As Fatuma grew up, there were no female role models in long distance running within Ethiopia, only Abebe Bikila. While Fatuma was at school, she was not encouraged to run but decided to continue regardless. She was coached by Sentayehu Eshetu, who had previously worked with athletes such as Derartu Tulu.
She made her first national team in 1988, in the half marathon. That year she was in the top ten in the world championships, by 1992 she had improved to sixth. After coming first in the juniors and seventh overall in the New York Mini Marathon, she decided to try a full length marathon. So in 1994, she took part in the Paris Marathon, finishing 19th, later saying "when I finished I said, ;Never again, never again will I do this distance, it is too long!' I drank too much water, had stomach troubles, and after 14km I was finished."
She gave up the longer distance for the following year, but with 25 days to go until the 1995 World Championships in Athletics, it was suggested that she should compete since Ethiopia was not sending anyone else. So she competed, and ran well up until the 25 kilometres (16 mi) mark, but then felt dizzy and collapsed several times. She finished 19th, with a time of 2:39:27, but her performance put her in hospital afterwards.
But Fatuma decided to continue training at that distance. She won her first marathon at Marrakech in early 1996, before winning the Rome Marathon two months later. Between the two runs, she improved her personal best time by a minute. After the victory in Rome, she was selected for the Ethiopian team at the 1996 Summer Olympics, in Atlanta, United States, and intensified her training. She later said that by the 18-kilometre (11 mi) point in the women's marathon at the Atlanta Games, she was certain she had won the race because her fellow runners were tiring although she was finding the pace comfortable. With her victory and the gold medal, Fatuma became the first woman from an African nation to win the women's marathon at an Olympic Games.
Fatuma also won three straight Boston Marathons from 1997–1999. The three-time Boston champion narrowly missed a fourth straight title in 2000, coming in third in the closest finish in race history. She later said "Well, for me the greatest of all marathons is of course the Olympic Marathon, but second place is Boston."
Fuente de Venus

La Fuente de Venus está ubicada en la Avenida de Mayo en la ciudad uruguaya de Piriápolis (Maldonado), casi en la salida a la ruta 93. Se accede al parque donde se encuentra la fuente por la calle Defensa o por el Camino de Los Arrayanes en la base del Cerro del Toro.​
Fue construida por Francisco Piria, fundador de la ciudad de Piriápolis, cuyo nombre original fue "Ciudad del Porvenir".​ El templo es obra del arquitecto Beltrame. La estatua de Venus fue diseñada por Mathurin Moreau​ y hecha en la fundición francesa Val D'Osne.
Es una copia idéntica de los templos de Venus en Villa Durazzo Pallavicini, Italia y en Versailles, Francia.​ Según la tradición, Piria quiso que Piriápolis tuviera una fuente igual a la que había visto en Villa Paravicini.​ La Fuente de Venus fue inaugurada en febrero de 1911.​
La Fuente de Venus es un templete con columnatas y forma parte de las obras de arquitectura con connotaciones místicas de la ciudad de Piriápolis junto con el Castillo de Piria, la Virgen Stella Maris en el Cerro San Antonio, el Cerro del Toro, la antigua Iglesia de Piria y el Castillo Pitamiglio, entre otros.
Las esculturas que forman la fuente son Venus, que se encuentra ubicada dentro del templo y cuenta con un cántaro que arroja agua cristalina y dos niños en la base de la fuente que también llevan jarros de donde brota el agua. Está rodeada de un parque arbolado que tiene juegos para niños, bancos, iluminación y, desde 2014, un sector con aparatos para hacer ejercicio.​
La Fuente de Venus es integrante de la Trilogía de las Fuentes en Piriápolis​ realizada cerca de 1920, junto a la Fuente de Stella Maris, también llamada Gruta de los Patos en el Cerro San Antonio, y la Fuente del Toro, una escultura hecha en París por un discípulo de Rodin.​
La Fuente de Venus forma parte de la denominada "ruta mística" en una propuesta turística en torno a la ciudad de Piriápolis creada por parte del geobiólogo Carlos Rodríguez que ha tenido una convocatoria de alrededor de 20 mil personas provenientes de distintos países.​ Hay quienes consideran que la fuente tiene simbología alquimista.​
También existe la creencia de que caminar en círculos alrededor de la fuente hacia la izquierda quita los males, mientras que caminar en círculos alrededor de la fuente hacia la derecha, es beneficioso para los nuevos proyectos.​
Ruta 37 (Uruguay)

La ruta 37 es una de las rutas nacionales de Uruguay, su trazado se desarrolla en el departamento de Maldonado.
Es una ruta moderna, construida para conectar las rutas 10 e Interbalnearia. El 11 de junio de 2013, fue designada a través de la ley 19095, en toda su extensión con el nombre de Fundador Francisco Piria, en honor al fundador de la ciudad de Piriápolis.​
Es de tratamiento bituminoso, de estado bueno y pertenece a la Red Nacional Terciaria
Las Flores (Maldonado)

Las Flores es un balneario uruguayo del departamento de Maldonado. Forma parte del municipio de Solís Grande.
El balneario se encuentra localizado al suroeste del departamento de Maldonado, sobre las costas del Río de la Plata, y en el km 89 de la ruta 10. Está delimitado por el arroyo Las Flores al oeste y el arroyo Tarariras al este, los cuales sirven además de límite con los balnearios de Bella Vista y Playa Verde respectivamente. Unos 8 km la separan de la ciudad de Piriápolis.​​
El balneario fue creado por Gregorio Linares Sierra, quien era dueño de los campos donde hoy se encuentra el balneario. Entre 1923 y 1924 Linares loteó los terrenos. En sus comienzos se accedía desde Estación Las Flores - ubicada 2 km al norte - por el camino Las Flores. Los primeros terrenos fueron adquiridos entre otros por los empleados del ferrocarril, algunos de ellos de origen inglés. También por inmigrantes rusos, como Constantino Giroff y Marie Loeffler.​
Según el censo de 2011 el balneario contaba con una población de 241 habitantes.
Aparte de su tranquila playa sobre el Río de la Plata, próximo al balneario, sobre la ruta 71 se encuentra el Castillo Pittamiglio. Este castillo fue construido en 1956 y fue la residencia de verano de Humberto Pittamiglio. El edificio tiene aspecto de castillo medieval, con torreones y pasadizos, sin embargo su interior se caracteriza por ser de construcción modesta. El castillo integra un circuito místico, cuya ruta abarca desde las Sierras de las Ánimas hasta la ciudad de Piriápolis. Este circuito es recorrido por numerosos peregrinos todos los años.​
Administración Nacional de Puertos

La Administración Nacional de Puertos (ANP) es el ente encargado de la administración, conservación y desarrollo de todos los puertos públicos de la República Oriental del Uruguay.
Tiene entre sus funciones la administración y gestión del Puerto de Montevideo, del cual dependen el puerto de Puntas de Sayago y el Puerto Capurro, los puertos de Salto, Paysandú, Fray Bentos, Juan Lacaze, Nueva Palmira, Colonia y La Paloma, Yates de Colonia, Atracadero de Carmelo y Piriápolis.
Desde la época colonial, la Banda Oriental fue clave desde el punto de vista geopolítico para las comunicaciones navales. Desde 1776, España declara al puerto natural de la bahía de Montevideo su principal Apostadero Naval en el Río de la Plata.​ Desde entonces, el tráfico marítimo comercial y militar marcaron la historia de la ciudad.
El 21 de julio de 1916 es creada la entonces Administración Nacional del Puerto de Montevideo como la máxima autoridad portuaria del país, mediante la aprobación de la ley N° 5495 (artículo 11).
A comienzos de la década de 1930, la ANPM amplió sus funciones, incorporando a todos los puertos del país bajo su órbita institucional.
El 25 de abril de 1933 por el Decreto-Ley N°8988 la Administración Nacional del Puerto de Montevideo pasó a denominarse Administración Nacional de Puertos, incorporando a la Comisión Financiera de las Obras del Puerto de Montevideo. El 3 de mayo del mismo año se incorporó la Dirección del Puerto de Montevideo a la ANP.
El 30 de marzo de 1944 fue colocada la piedra fundamental para la construcción de su edificio sede en el predio delimitado por las calles 25 de agosto, Guaraní, Piedras y Maciel, inaugurándose el edificio en 1949.
La Ley N.º 5495 de 1916 fue modificada por la Ley de Puertos N.º 16.246, de 1992, bajo la administración de Luis Alberto Lacalle, y definió a la Administración Nacional de Puertos (ANP) como un servicio descentralizado que integra el dominio comercial e industrial del Estado, en coordinación con el Ministerio de Transporte y Obras Públicas. El instrumento legal que cambió el régimen portuario nacional le adjudica a la ANP el control de su ejecución, el fomento de la descentralización de los puertos de la República, asegurar la coordinación de actividades que se desarrollen en ellos, y velar para que los servicios se presten en régimen de libre concurrencia.
El presidente del Directorio de la Administración Nacional de Puertos, a partir de marzo de 2020 es el Dr. Juan Curbelo del Bosco, el vicepresidente es el Cap. de Nav. (R) Daniel Loureiro y la directora vocal es la Sra. Alejandra Koch.
Goyeneche Palace, Arequipa

Goyeneche Palace or Casa Goyeneche is a 17th-century manorial house in the city of Arequipa, Peru. It attracts tourists interested in observing colonial architecture in Peru. Located on La Merced street, the house looks much the same as other manorial houses of those times. It has ample patios, arched ceilings, doors and windows in typical colonial baroque style as well as a balcony.
In the eighteenth century the building was acquired by the Goyeneche family from northern Spain. The façade shows the shield of Jose Sebastian de Goyeneche, bishop of Arequipa and later archbishop of Lima. Nowadays it hosts the Banco Central de Reserva branch offices in Arequipa.
16°25′48″S 71°34′01″W﻿ / ﻿16.4299°S 71.5670°W﻿ / -16.4299; -71.5670
Hare Hare

"Hare Hare" (from Japanese 晴れ, meaning 'clear weather') is a song by South Korean girl group Twice. It is the group's tenth Japanese maxi single and the first single from their fifth Japanese studio album, Dive. "Hare Hare" was released for streaming and digital download on May 12, 2023, while the CD single was released on May 31, 2023, through Warner Music Japan. The song was written for the group's first stadium performance in Japan as part of their Ready to Be World Tour.
"Hare Hare" was a commercial success, debuting at number two on the Oricon chart and at number three on the Billboard Japan Hot 100. It also went on to sell over 135,000 physical copies in its first week. It was certified gold in both streaming and physical sales by the Recording Industry Association of Japan.
The maxi single contains four tracks, including "Hare Hare" and its B-side "Catch a Wave", with instrumental versions of both songs. "Hare Hare" is a pop song written in the key of A minor with a tempo of 128 beats per minute. Its message was described as a story about "turning a clouded heart into a clear one".
Twice performed "Hare Hare" for the first time at Yanmar Stadium Nagai in Osaka on May 13–14, 2023. This was followed by performances at Ajinomoto Stadium in Tokyo on May 20–21, as part of their Ready to Be World Tour. The group held live events in Tokyo and Osaka on October 7–8 with 2,000 winners from the "WithLive Meet & Greet" electronic ticket application lottery.
In the "Hare Hare" music video, Twice performs the song in a stadium under a blue sky. In other scenes, weather-controlling fairies called "1004" (천사; cheonsa; lit. angel) appear and work with the members to change rainy weather into sunny weather.
ජාතික වස්තුව (දකුණු කොරියාව)

ජාතික වස්තුවක් (국보; 國寶 : ගුග්බෝ) යනුවෙන් හැඳුන්වනු ලබන්නේ සිය රට සඳහා විශේෂිත කලාත්මක, සංස්කෘතික සහ ඓතිහාසික වටිනාකමක් සහිත යැයි දකුණු කොරියානු රජය විසින් හඳුනාගෙන ඇති ස්පර්ශ වස්තුවක්, කලාකෘතියක්, අඩවියක්, හෝ ගොඩනැගිල්ලකි‍. මෙම නාමය, සංස්කෘතික උරුම කමිටුවේ විචාරණයකින් පසුව පනවන ලද සංස්කෘතික උරුම ආරක්ෂණ පනත යටතේ සංස්කෘතික උරුම පාලන මණ්ඩලයේ පරිපාලකයා (CHA) විසින් නියම කරන ලද රාජ්‍යය වෙනුවෙන් නම් කරන ලද උරුම ප්‍රභේද කාණ්ඩ අටෙන් එකක් ද වේ.
බොහෝ ජාතික වස්තූන් ජනප්‍රිය සංචාරක ආකර්ෂණ ස්ථාන සහ ප්‍රදර්ශන අංග ද වේ. මෙයට උදාහරණ වශයෙන් ජොංමියෝ රාජකීය පාරම්පරික ආශ්‍රමය, බුල්ගුක්සා විහාරය, සොක්ගුරාම් ගුහාව, සහ හේඉන්සාහි ත්‍රිපිටක කොරියානා ග්‍රන්ථය වැනි වස්තූන් දැක්විය හැක. 2017 ජනවාරි වන විට, මෙම ලැයිස්තුවේ එකිනෙකට වෙනස් සංලේඛ 320ක් ඇතුළත් විය. ඉන් ඇතැම් ඒවා උප-සංලේඛ ගණනාවකින් ද සමන්විත විය. මෙම වස්තූන් අංකනය කොට ඇත්තේ ඒවා නම් කළ අනුපිළිවෙලට මිස ඒවායේ තනි තනි වටිනාකම සලකා නොවන බව සලකන්න.
ජාතික වස්තූන් නම් කොට ඇත්තේ දකුණු කොරියාවේ උරුම සංරක්ෂණ ක්‍රමය යටතේ ය.
කොරියානු සංස්කෘතික වස්තූන් පිළිබඳ පළමු ලැයිස්තුව නිර්මාණය කරන ලද්දේ 1938 ජපන් යටත් විජිත පාලන සමයේ කොරියාවේ ආණ්ඩුකාර-ජනරාල්වරයා විසිනි. මෙය "ජොසොන් රාජවංශ වස්තූන් පනත" හා සමගාමීව නිර්මාණය කිරීම සිදු විය.
1955දී, දකුණු කොරියානු රජය විසින් මින් පෙර ජපන් යටත් විජිත සමයේ කොරියාව තුළ නිකුත් කෙරුණු කොරියානු වස්තූන් සංරක්ෂණ ආඥාව යටතේ පැවති අංග ජාතික වස්තූන් ලෙස නම් කරන ලදී. වත්මන් ලැයිස්තුව 1962 දෙසැම්බර් 20 දින ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණේ යැයි සැලකෙන්නේ ජාතික ප්‍රතිසංස්කරණය සඳහා ශ්‍රේෂ්ඨ කවුන්සිලය විසින් සංස්කෘතික ආරක්ෂණ පනත ක්‍රියාත්මක කළ දිනය ආශ්‍රය කර ගනිමිනි. එකල "ජාතික වස්තූන්" ලැයිස්තුව යටතට අංග 116ක් ඇතුළත් වූ අතර, මීට අමතරව "වස්තූන්" ලෙස නම් කෙරුණු වෙනත් අංග රාශියක් ද විය.
එතැන් සිට මෙම ලැයිස්තුවෙහි සංශෝධන ගණනාවක්ම සිදු විය. වඩාත් මෑතක දී, එනම් 2004දී මෙම ලැයිස්තුවෙහි එවැනි සංශෝධන සිදු විය.
මේ හැරුණු විට දකුණු කොරියාවේ ජීවමාන ජාතික වස්තුව යනුවෙන් හඳුන්වන තවත් උරුම ප්‍රවර්ගයක් ඇති අතර, එමගින් අදහස් වන්නේ අස්පර්ශ සංස්කෘතික දේපළවල භාරකරුවන් හෝ පවත්වාගෙන යන්නන් ය.
^ මෙම ලැයිස්තුව ප්‍රධාන වශයෙන්ම ගොඩනගා ඇත්තේ පහත මූලාශ්‍ර ඇසුරෙනි: "සංස්කෘතික දේපළ සෙවුම් ප්‍රතිඵල". සංස්කෘතික උරුම පරිපාලන වෙබ්අඩවිය. සම්ප්‍රවේශය 2017-01-03. සහ "문화재검색" (කොරියානු බසින්). සංස්කෘතික උරුම පරිපාලනය.
සැකිල්ල:Heritage preservation in South Korea
තාරා දේවි පිළිමය

තාරා දේවි පිළිමය යනු, ශ්‍රී ලංකාවෙන් හමුවී ඇති සහ ක්‍රිව 8 වන සියවසට කාල නිර්ණය කර ඇති, තාරා දේවි බෝධිසත්ත්වවරියගේ රන්-ආලේපිත ලෝකඩ පිළිමයකි. දහනවවන සියවසෙහි මුල් අවදියෙහි අහම්බෙන් හමුවී ඇති මෙම පිළිමය, 1830දී බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරය වෙත භාරදී ඇත්තේ, ලංකාවේ හිටපු ආණ්ඩුකාරවර, ශ්‍රීමත් රොබට් බ්‍රවුන්රිග් විසිනි.
ක්‍රිපූ තුන්වන සියවසෙහි සිට ශ්‍රී ලංකා ද්වීපය තුල අවිච්ඡින්න ඉතිහාසයකට බුද්ධාගම උරුමකම් කියයි. මෙම කාල සීමාව, පණ්ඩුකාභය රජ විසින් ක්‍රිපූ 377දී පිහිටුවුනු ශ්‍රී ලාංකික අනුරාධපුර රාජධානිය දක්වා දිවෙයි. අනුරාධපුර යුගයෙහිදී, සංස්කෘතිය, නීති රීති සහ, පාලන ක්‍රම වලට බලපෑම් ඇති කරමින් ප්‍රබල භූමිකාවක් දැරීමට බුද්ධාගම සමත්වී ඇත. තාරා දේවි පිළිමය දක්වන්නේ, බුද්ධාගම සහ හින්දු ආගම අතර සංස්කෘතික අන්තර්ක්‍රියාවයි. පෙරදී හින්දු මාතෘ දෙවඟනක්ව සිට ඇති තාරා දේවි, පසුව බුද්ධාගම තුල නව භූමිකාවක් සඳහා ප්‍රතිනිර්මාණය කර ඇත. අග්නිදිග ආසියාවේ වෙනත් බොහෝ රටවල් මෙන්ම, ශ්‍රී ලංකාවද වර්තමානයේ ථේරවාද බෞද්ධ රටක් වෙයි .
වරෙක මෙම ප්‍රතිමාව, මුර දේවතාවි පත්තිනි දේවියගේ මූර්තියක් ලෙසින් සැලකුණු නමුදු, දැන් එකඟතාවයකට එලඹ ඇත්තේ ප්‍රතිමාව තාරා දේවියගේ බවයි. මෙම හඳුනාගැනුම නිසා පැහැදිලි සාක්ෂ්‍ය සපයන්නේ මධ්‍යතන යුගයෙහිදී ථේරවාදි ඇදහිලි ක්‍රමය මෙන්ම මහායාන බුද්ධාගමද ලංකාවේ පැවතීම නිසා බුදුන්වහන්සේට පරිබාහිර දෙයටද වන්දනා කිරීමට බෞද්ධයන්ට අවකාශ තිබුණු බවයි. ප්‍රතිමාව විසින් යෝජනා කර සිටිනුයේ තාරා දේවිය දෙවඟනක් ලෙස වන්දනා ලැබූ බවත් හා පුරුෂ දේවියෙකුගේ බිසවක් මෙන් පමණක් නොසැලකුණු බවත්ය.
මූර්තියෙන් පිළිඹිබු කෙරෙනුයේ, ඉටි මැකුම් ක්‍රමය භාවිතයෙන් ඝන ලෝකඩයෙන් වාත්තු කරන ලද දෙවඟනකගේ හිටි පිළිමයකි. තථ්‍ය දේහ ප්‍රමාණයෙන් සතරෙන් තුන් පංගුවක් පමණ වන ප්‍රතිමාව, සුඛෝපභෝගී රන්වන් පෙනුමක් ලබාදෙනු වස්, රන් ආලේපිත කොට ඇත. දෙවඟනගේ පෑතැටි මෝස්තරයෙහි සිහිනිඟ හා පුළුලුකුලැති දේහයෙහි ඉහළ කොටස නග්න වන අතර පහළ කොටසෙහි උකුළ පෙදෙසට ගැට ගසන ලද වස්ත්‍රයක පහළ වාටිය වළලුකර දක්වා තරම් විහිදෙයි. තාරා දේවියගේ දකුණත, දානමය මුද්‍රාවක් දක්වන අතර, ඇයගේ වමතෙහි නෙළුම් මලක් දරා සිටි බවට විශ්වාසයක් පවතින මුත්, එය නැතිවී ගොස් ඇත.
Azizabad, Isfahan

Azizabad (Persian: عزيزاباد, also Romanized as ‘Azīzābād) is a village in Rezvaniyeh Rural District, in the Central District of Tiran and Karvan County, Isfahan Province, Iran. At the 2006 census, its population was 542, in 168 families.
The village is also renowned for its historical pigeon towers, which served as both guano factories and ornate architectural structures. These towers, constructed during the 17th century, were designed to house as many as 14,000 pigeons each, with their droppings being collected for use as fertilizer. Pigeon towers have existed in the region for at least 800 years, as noted by ancient travelers such as Ibn Battuta. Tamerlane, the famous ruler, ordered the construction of similar towers in his capital, Bukhara, upon learning about their functions. However, during the invasion of Afghans, many pigeon towers were destroyed, potentially repurposed as shelters.
இராகம் (பரதநாட்டியம்)

இராகம் (ஒலிப்பு) என்பது பரதநாட்டியத்தில் மனதிற்கு இன்பம் கொடுக்கும் தொனிகளைக் கொண்டு கருத்துக்களை புலப்படுத்தும் ஒலிக்குறிப்பு ஆகும்.ஸ,ரி,க,ம,ப,த,நி எனும் சப்த ஸ்வரங்களின் சேர்க்கையே இராகம் எனப்படும்.இராகம் இரஞ்சனையானது.ஸ்வர சஞ்சாரிகளால் அழகு செய்யப்பட்டது.கேட்போர் உள்ளத்தில் சந்தோசத்தை ஏற்படுத்தும்.இது இனிமை என்பதை ஆதாரமாக கொண்டுள்ளது.
பாவம் (பரதநாட்டியம்)

பாவம் அல்லது பாவனை என்பது பரத நாட்டியத்தில் உள்ளத்தில் எழும் உணர்ச்சிகளை உடலுறுப்புகளாலும், முகத்தாலும், வாக்கினாலும் வெளிப்படுத்துவதாகும். உடலில் உண்டாகும் எட்டு நிலைகளை பாவம் என்று விவரிக்கின்றார். அவை மெய்சிலிர்த்தல், கண்ணீர் விடுதல், முகத்தின் வண்ணம் மாறுதல், ஸ்தம்பித்தல், வியர்த்தல், நடுங்குதல், குரல் மாறுதல், மயங்கி வீழ்தல் ஆகியவையாகும்.
அபிநயத்தில் குறிப்பிடப்படும் பாவங்கள் ஒன்பது வகைப்படும். இது நவரசங்கள் என்று அழைக்கப்படுகின்றன. அவையாவன:
தாளம் (பரதநாட்டியம்)

தாளம் எனப்படுவது பாட்டின் காலப்பிரமானத்தை அனுசரித்து கைகளினாலோ அல்லது கருவிகளினாலோ தட்டுதல் ஆகும்.காலத்தை பிரித்து பாகுபாடு செய்ய தாளம் பயன்படுகிறது.இந்தப்பிரிவுகள் சீராகவும் கால அளவு முறையுடனும் அமைவது தாளத்தின் லயமாகும்.தாளம் எனும் சொல்லின் த என்ற எழுத்து சிவபெருமானையும் ள என்ற எழுத்து பார்வதியையும் குறிக்கும். ஆரம்பகாலத்தில் 108 தாளங்கள் உபயோகத்தில் இருந்தன.தற்போது சப்த தாளம் எனப்படுகின்ற ஏழுதாளங்களே உள்ளன.
நிருத்தம் (பரதநாட்டியம்)

நிருத்தம் என்பது பரதநாட்டியத்தில் சுத்த நடனம் ஆகும். இது உடல் அழகையும், உடலின் அழகிய அசைவுகளையும், தாளத்தின் மிக நுணுக்கமான அளவைகளையும், கைகள், விரல்களின் அழகான முத்திரைகளையும், பாதஜால வித்தைகளையும் இசை, அதன் தாள மெல்லின வல்லினங்களையும் உருவகப்படுத்தும் ஒரு கலையாகும்.
நிருத்தத்தில் தலையிலிருந்து பாதம் வரை உடலின் எல்லா உறுப்புக்களும் அழகுற இயங்குகின்றன. இக்கலை நாட்டியத்தின் ஒரு பெரும் பகுதியாக அமைந்துள்ளது. பரதநாட்டியத்தில் நிருத்தம் தெரியாதவர்கள் இருக்க மாட்டார்கள். போர் புரிதல், தேரோட்டம் என்பன நிருத்தத்திலேயே அவதரிக்கப்பட்டன. நிருத்தம் பிரத்தியேக கருத்து ஒன்றும் வெளிப்படுத்தப்படாமல், கலாரசனைக்காக ஆடப்படுவதால் மிகவும் சுலபமாக எல்லோராலும் ரசிக்கப்படக் கூடியது. இந்நடனம் காண்பவர் மனதை கவர்வது மட்டுமல்லாது, நடனம் ஆடுவோரையும் மிக மென்மையான நிலைக்கு அழைத்துச் செல்லும் தன்மை வாய்ந்தது. நடனத்தில் சிருங்கார ரசம் நிறைந்த காட்சிகளில் நிருத்தம் இன்றியமையாத ஒரு அம்சமாகும். நாட்டியத்தின் ஆரம்பத்தில் ஆராதனை நிகழ்வதை பூர்வாங்கம் என்பர். இதன் விசேட நிகழ்ச்சி நிருத்தமாகும்.
தேவர்களையும், அசுரர்களையும், மூதாதையரின் ஆத்மாக்களையும் திருப்திப்படுத்த முதலில் நிருத்தம் நிகழ்த்தப்பட்டதாகக் கருதப்படுகிறது.
இந்தோ சரசனிக் பாணி

இந்தோ சாரசெனிக் கட்டடக்கலை (Indo-Saracenic இது Indo-Gothic, Mughal-Gothic, Neo-Mughal, Hindoo style என்றும் அழைக்கப்படுகிறது) என்பது 19 ஆம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியில், பிரித்தானிய பேரரசில் குறிப்பாக பிரித்தானிய இந்தியாவிலும், சுதேச சமஸ்தானங்களில் பொது மற்றும் அரசு கட்டிடங்களைக் கட்ட பிரித்தானிய கட்டிடக்கலைஞர்களால் பயன்படுத்தப்பட ஒரு கட்டிடக்கலை பாணியாகும். இது இந்திய-இஸ்லாமியக் கட்டிடக்கலை, குறிப்பாக முகலாயக் கட்டிடக்கலை, பிரித்தானிய இந்திய பாரம்பரிய பாணி, சிலசமயம் கொஞ்சம், இந்துக் கோயில் கட்டிடக்கலை ஆகியவற்றின் அலங்கார கூறுகளைக் கொண்டு உருவானது. கட்டிடங்களின் அடிப்படை அமைப்பு மற்றும் கட்டமைப்பு போன்றவையானது சமகால கட்டடங்களில் பயன்படுத்தப்பட்ட, அதாவது கோதிக் மறுமலர்ச்சி மற்றும் நியோ-கிளாசிக் போன்றவற்றுடன் குறிப்பிட்ட அளவு இந்திய அம்சங்கள் மற்றும் அலங்காரம் ஆகியவற்றைக் கொண்டதாக இருந்தது. சாரசென் என்பது மத்திய கிழக்கிலும் வடக்கு ஆப்பிரிக்காவிலும் உள்ள அரபு மொழி பேசும் முசுலிம் மக்களைக் குறிக்க இடைக்காலத்தில் ஐரோப்பாவில் பயன்படுத்தப்பட்ட ஒரு சொற்பதமாகும்.
இந்த பாணியானது இந்திய கட்டிடங்களை சித்தரித்த மேற்கத்திய ஓவியங்களைக் கொண்டு 1795 ஆம் ஆண்டில் இருந்து வந்தது. குறிப்பாக வில்லியம் ஹோட்ஜஸ் மற்றும் டேனெல் இரட்டையர்கள் (வில்லியம் டானியல் மற்றும் அவரது மாமா தாமஸ் டேனெல்) போன்றவர்களின் ஓவியங்களில் இருந்து. இந்தோ சாரசெனிக் கட்டடக்கலையில் கட்டி முடிக்கப்பட்ட முதல் கட்டடம் சென்னையில் 1768இல் கட்டி முடிக்கப்பட்ட சேப்பாக்கம் அரண்மனை ஆகும். பிரித்தானிய இந்தியாவின் முக்கிய மையங்களாக இருந்த சென்னை, மும்பை, கொல்கத்தா ஆகியவை நகரங்களில் இந்த பாணியிலான பல கட்டிடங்களைக் கொண்டுள்ளன, ஆனால் கொல்கத்தா ஐரோப்பிய நியோ-கிளாசிக்கல் பாணியின் கோட்டையாக இருந்தது. இதில் பெரும்பாலான பெரிய கட்டிடங்கள் பாரம்பரிய கட்டடங்கள் என்ற வகைப்பாட்டில், இந்தியத் தொல்லியல் துறையால் பாதுகாக்கப்படுகின்றன.
கங்ரா ஓவியப் பாணி

கங்ரா ஓவியப் பாணி (Kangra painting), 18 ஆம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியில் வட இந்திய மலைப்பகுதியான கங்ராவில் வழங்கி வந்தது. இது பஹாரி ஓவியப் பாணியின் ஒரு பிரிவாகும். இப்பகுதியை ஆண்ட மகாராஜா சன்சார் சந்த் என்பவரின் காலத்தில் கங்ரா, பஹாரி ஓவியப் பாணியின் செல்வாக்கு மையமாகத் திகழ்ந்தது. இவர் காலத்திலேயே இப் பாணியிலான சிறந்த ஓவியங்கள் வரையப்பட்டன. பாகவத புராணம், கீத கோவிந்தம், நள தமயந்தி, சத்சாய் போன்ற அக்கால இலக்கியக் கருப்பொருள்களை மையமாகக் கொண்டு வரையப்பட்ட ஓவியங்கள் குறிப்பிடத் தக்கவை. மகாராஜாவும், மற்றவர்களும் தொடர்புபட்ட அரசவைக் காட்சிகளும் வரையப்பட்டன.
காலா பாணி

காலா பாணி நாடு கடத்தப்பட்ட முதல் அரசனின் கதை, 2022-ஆம் ஆண்டிற்கான சிறந்த புதினத்திற்கான (நாவல்) சாகித்திய அகாதெமி விருது பெற்ற புதினமாகும். இது எழுத்தாளரும் இந்திய ஆட்சிப் பணி அதிகாரியாக பணியாற்றியவருமான மு. ராஜேந்திரனால் எழுதப்பட்டது.
ஆங்கிலேய கிழக்கிந்திய கம்பெனி அதிகாரிகளின் பல்வேறு அலுவலக கடித பரிமாற்றங்கள், ஆராய்ச்சியாளர்கள் மற்றும் ஆட்சியாளர்களின் அரசாங்க நினைவுக் குறிப்புகள் ஆகியவற்றையும் வரலாற்று ஆய்வாளர்களான கே.ராஜய்யன், எஸ்.ஜெயசீல ஸ்டீபன் ஆகியோரின் வரலாற்று நூல்களையும் ஆதாரங்களாகக் கொண்டு சிவகங்கை சீமையின் மன்னரும், வேலு நாச்சியாரின் மருமகனுமான வேங்கை பெரிய உடையணத் தேவன் மற்றும் அவர் கூட்டாளிகள் 72 பேர்கள் பினாங்கிற்கு நாடு கடத்தப்பட்டு அங்கேயே மாண்ட போராட்டமே இந்த புதினத்தின் கதைக்களனாகும்.
1801- ஆம் ஆண்டில் சுமார் ஆறு மாதங்கள் வரை நடைபெற்ற காளையார்கோவில் போரை இந்திய நாட்டின் ஆங்கிலேய ஆட்சிக்கு எதிரான முதல் சுதந்திரப் போர் என வரலாற்று ரீதியாக நிறுவ முடிந்தாலும்கூட அந்த மக்கள் கிளர்ச்சிக்கு இந்திய சுதந்திரப் போராட்ட வரலாற்றில் இன்னமும் உரிய பெருமை வழங்கப்படவில்லை. ஆங்கிலேயர்களுக்கு எதிராக நடந்த இந்திய விடுதலை போராட்ட வரலாற்றை இந்த காளையார்கோவில் போரில் ஈடுபட்ட பெரிய உடையணத் தேவன் உள்பட்ட எந்த விசாரணையும் இல்லாமல் ஐநூறு பேர் வரை குழந்தைகள், முதியவர்கள் உள்பட தூக்கிலிடப்பட்ட போராட்டக்காரர்களை பெருமைபடுத்திய பிறகே அதற்கு பின்வந்த மற்ற விடுதலை வீரர்களை பெருமைப்படுத்த வேண்டும் என்பதை அழுத்தமாக இப்புதினம் முன்னெடுக்கிறது.
இந்த காளையார்கோவில் போரை முன்வைத்து இதே ஆசிரியர் எழுதிய 1801 என்ற புதினத்தின் தொடர்ச்சியாகவோ அல்லது அதன் ஒரு பகுதியாகவோ இந்த "காலா பாணி' புதினத்தை வாசிப்பதன் மூலம் இந்த சுதந்திரப் போராட்ட வீரர்களின் முழு வரலாற்றையும் அறிந்து கொள்ள இயலும்.
புதினத்தின் முதன்மை கதாபாத்திரமான பெரிய உடையணத் தேவன் ஆங்கிலேயர்களால் கைது செய்யப்பட்டதில் தொடங்கி, சிறைக்கைதியாக திருமயம் கோட்டையிலிருந்து தூத்துக்குடிக்குக் கொண்டு செல்லப்பட்டு, அங்கிருந்து துறைமுகத்தின் வழியாக அட்மிரல் நெல்சன் கப்பலில் ஏற்றி, பினாங்கிற்கு நாடு கடத்தப்பட்டு, அங்கேயே சிறைக்கைதிகளாக்கப்பட்டு அவர்கள் மாண்ட துயரத்தையும், அதன்வழியே அவர்களுடைய மனைவி, மக்கள் மற்றும் உறவினர்கள் படும்பாடுகள், அன்றைய தமிழகத்தின் அரசியல், தமிழர்களின் வாழ்க்கைச் சூழல், பிரிட்டிஷாரின் நடத்தைகள் மற்றும் ஆட்சி நடத்தும் அணுகுமுறைகள் போன்றவற்றை வரலாற்று குறிப்புகளோடு, புனைவுகளையும் கலந்து இப்புதினத்தை ஆசிரியர் எழுதியுள்ளார்.
காலா பாணி பற்றி மு.ராஜேந்திரன் சொல்லியது:
பசோஹ்லி ஓவியப் பாணி

பசோஹ்லி ஓவியப் பாணி வட இந்திய ஓவியப் பாணிகளுள் ஒன்று. பசோஹ்லி என்பது, பண்டைக்காலத்தில், இன்றைய ஜம்மு காஷ்மீர் மாநிலத்தில் உள்ள ரவி ஆற்றங்கரையில் இருந்த விஸ்வஸ்தாலி என்னும் நாட்டைக் குறிக்கும் சமஸ்கிருதச் சொல்லின் திரிபு எனக் கருதப்படுகின்றது. இது இன்று இப்பகுதியில் உள்ள நகர் ஒன்றுக்குரிய பெயர் ஆகும். இந் நகரம் பசோஹ்லி எனப்படும் ஓவியப் பாணிக்குப் பெயர் பெற்றது. இந்த ஓவியப்பாணி, 17 ஆம் நூற்றாண்டின் நாலாம் காலாண்டில் தொடங்கி வளர்ந்த ஒரு பாணியாகும். 17 ஆம் நூற்றாண்டின் இறுதிப் பகுதியில் இப்பகுதியை ஆண்ட ராஜா கிருபால் பால் என்பவர் காலத்தைச் சேர்ந்த ஓவியம் ஒன்றே இப்பாணியில் வரையப்பட்டு இன்று அறியப்பட்டுள்ள மிகப் பழைய ஓவியமாகும். பசோஹ்லியில் உருவான இந்தப் பாணி, மங்கொட், நூர்பூர், குலு, மண்டி, சுகெத், பிலாஸ்பூர், நாலகர், சம்பா, குலெர், கங்ரா போன்ற மலைப்பகுதி நாடுகளுக்கும் பரவியது. 1921 ஆம் ஆண்டின், இந்தியத் தொல்லியல் ஆய்வு அறிக்கையிலேயே முதன் முதலாக இப்பாணி ஓவியம் பற்றிய குறிப்புக் காணப்படுகின்றது. அக்காலத்தில், ஒப்பாணியைச் சேர்ந்த ஓவியங்கள் சிலவற்றை லாகூர் மைய அருங்காட்சியகத்துக்காக வாங்கிய அதன் காப்பாளர், இவை முகலாயர் காலத்துக்கு முற்பட்டவையாக இருக்கலாம் எனக் குறிப்பிட்டுள்ளார்.
கெய்ர் நடனம்

கெய்ர் நடனம் இந்தியாவின் ராஜஸ்தான் மாநிலத்தின் பிரபலமான நாட்டுப்புற நடனங்களில் ஒன்றாகும். இது பெரும்பாலும் பில் சமூகத்தினரால் நிகழ்த்தப்படுகிறது.இருப்பினும் ராஜஸ்தான் முழுவதும் பரவலாக இந்த நடனம் ஆடப்படுகிறது.
ராஜஸ்தானின் பில் சமூகம் இந்தியாவின் பல ஆதிவாசி குழுக்களுல் ஒன்றாகும். ராஜ்புதன ஆட்சியின் போது, ​​அவர்கள் ஷிகாரிகள் (வேட்டைக்காரர்கள்) மற்றும் இராணுவப் பணியாளர்களாகப் பணியாற்றினர். கெய்ர் நடனத்திலுள்ள உள்ள நடன அசைவுகளும் நடன அமைப்புகளும் பில் மக்களின் இராணுவ வாழ்க்கையிலிருந்து எடுக்கப்பட்டிருக்கலாம் என்று உள்ளூர் மக்களால் நம்பப்படுகிறது. இது கெய்ர் கல்னா, கெய்ர் கும்னா, கெய்ர் கெல்னா மற்றும் கெய்ர் நச்னா என்றும் அழைக்கப்படுகிறது. ராஜஸ்தானின் மேவார் மற்றும் மார்வார் பகுதிகளில் மிகவும் பிரபலமான இந்த நடனம் பில் சமூகத்தினரால் பெரும்பாலும் நிகழ்த்தப்படுகிறது. கெய்ர் அனைத்து இடங்களிலும் ஒரே மாதிரி ஆடப்படுவது இல்லை. இடத்திற்கு இடம் அதன் சொந்த தாளம்,வட்டமாக நிற்கும் பாணி, ஆடைகள் போன்றவை மாறுபடுகின்றன. இது ஹோலி மற்றும் ஜன்மஸ்தமி போன்ற பண்டிகை சந்தர்ப்பங்களில் இந்த நடனம் ஆடப்படுகிறது. வண்ணமயமான உடைகள், பாரம்பரிய இசைக்கருவிகள் மற்றும் வசீகரிக்கும் நடனப் படிநிலைகள் ஆகியவை இந்த நடனத்தின் சிறப்பம்சங்களாக உள்ளன. இந்த நாட்டுப்புற கலை வடிவத்தை ரசிக்க உலகின் பல்வேறு மூலைகளிலிருந்தும் பல்வேறு பார்வையாளர்கள் ஒவ்வொரு ஆண்டும் ராஜஸ்தான் மாநிலத்திற்கு வருகை புாிகிறார்கள். ஆண்கள் மற்றும் பெண்கள் என இருவராலும் நிகழ்த்தப்படும் கெய்ர் நடனம் பில் மக்களால் ஆடப்படும் பாரம்பரிய நடனமான பில் நடனத்திலிருந்து உருவாகியதாகக் கருதப்படுகிறது.
வழக்கமாக, நடனக் கலைஞர்கள் ஒரு பெரிய வட்டத்தில் கைகளில் மரக் குச்சியுடன் நடனமாடுகிறார்கள். ஆண்களும் பெண்களும் நிகழ்த்தும் இந்த மகிழ்ச்சியான நடன வடிவத்தில் ஏராளமான வேறுபாடுகள் உள்ளன. ஆண்கள் நீண்ட, பளபளப்பான ஆடைகளை அணிந்துகொள்கிறார்கள், அவை முழு நீள பாவாடை போன்ற தோற்றத்தில் திறந்த அமைப்புடைய ஆடைகளாகும் . நடனத்தின் தொடக்கத்தில், பங்கேற்பாளர்கள் இரண்டு வட்டங்களை உருவாக்குகிறார்கள். பெண்கள், ஒரு சிறிய உள் வட்டத்தை உருவாக்குகி நிற்க அவா்களை ஆண்கள் சூழ்ந்துகொண்டு வெளிப்புறமாக ஒரு பெரிய வட்டத்தை உருவாக்குகிறார்கள், மேலும் அவர்கள் முதலில் கடிகார திசையில் நகர்கிறார்கள், பின்னர் கடிகார எதிர் திசையில் நகர்ந்து குச்சிகளை ஒன்றாக அடித்து, மேளத்தை அடிப்பதன் மூலம் நடனத்தின் தாளத்தை தீர்மானிக்கிறார்கள். நடனம் தொடரும்போது, ​​பங்கேற்பாளர்கள் இடங்களை மாற்றிக்கொண்டு பெண்கள் வெளிப்புறம் வர, ஆண்கள் உள் புறமாகச் சென்று உள் வட்டத்தை உருவாக்குகிறார்கள்.
சில வேளைகளில் இது ஆண்களால் மட்டும் ஆடப்படும் நாட்டுப்புற கலையாக உள்ளது. அந்த நேரத்தில், நடனக் கலைஞரின் திறன் மற்றும் நடனப் புலமை ஆகியவற்றைப் பொறுத்து தொடர்ச்சியான அரை சுழல்கள் நடனத்தின் எளிமையான பதிப்பை உருவாக்குகின்றன, இது தொடர்ச்சியான சிக்கலான மாதிரி படிநிலைகளுடன் நடனமாடப்படுகிறது. குச்சிகளைத் அடிப்பது நடனத்திற்கு வீரியமான தன்மையையும் நிலையான தாளநயத்தையும் தருகிறது. பில் மக்களின் கெய்ர் நடனங்கள் வண்ணமயமான ஆடைகளை அணிந்து வாள்கள், அம்புகள் மற்றும் குச்சிகளை சுமந்து கொண்டு நிகழ்த்தப்படுவதால் இது பார்வையாளா்களைக் கவரும் முக்கிய ஈர்ப்பு சக்தியாக விளங்குகிறது. இந்த நடனத்தில் ஆண்கள் மற்றும் பெண்களின் ஆட்டமுறையில் பல வேறுபாடுகள் உள்ளன.
இந்த நாட்டுப்புற நடனத்துடன் இசைக்கப்படும் கருவிகளாக டோல், நாகடா, தோலாக் மற்றும் புல்லாங்குழல் ஆகியன உள்ளன. இனிமையான நாட்டுப்புறப் பாடல்களுடன் மயக்கும் பின்னணி இசை அனைவரையும் துடிப்புடன் நடனமாட ஊக்குவிக்கிறது.
கெய்ர் நடனம்
மகுனி சரண் தாசு

மகுனி சரண் தாசு (Maguni Charan Das) ஒடிசாவின் பாரம்பரிய நடன வடிவமான கோட்டிபுவாவின் இந்திய பாரம்பரிய நடனக் கலைஞர் ஆவார்.
இவர், தசபுஜா கோதிபுவா ஒடிசி நிருத்ய பரிசத் என்ற கோட்டிபுவா நடனப் பள்ளியின் நிறுவனர் ஆவார். அங்கு கலை வடிவம் பாரம்பரிய குருகுல முறையில் கற்பிக்கப்படுகிறது. இந்திய மாநிலமான ஒடிசாவின் பூரி மாவட்டத்திலுள்ள இரகுராஜ்பூரில் பிறந்த இவர், ஒடிசியின் பாரம்பரிய நடன வடிவத்தின் முன்னோடியாக பரவலாகக் கருதப்படும் கோட்டிபுவா பாரம்பரியத்தின் மறுமலர்ச்சிக்கு பங்களித்ததாக அறியப்படுகிறது. இவரது நடண பாணி கோட்டிபுவாவின் இரகுராஜ்பூர் கரானா என்று அறியப்படுகிறது மேலும் இவரது பள்ளி மாணவர்களின் கல்விக் கல்வியை கவனித்துக்கொள்வதன் மூலம் நடனத் துறையில் பயிற்சி அளிக்கிறது. இவர் ஒடிசா சங்கீத நாடக அகாதமி விருது மற்றும் துளசி விருது பெற்றவர். கோதிபுவா நடனத்திற்கான இவரது பங்களிப்புகளுக்காக இந்திய அரசாங்கம் 2004-ஆம் ஆண்டில் இந்தியக் குடிமக்களின் நான்காவது உயரிய பத்மசிறீ விருதை இவருக்கு வழங்கியது.
தாசு 5 திசம்பர் 2008 அன்று இறந்தார்.
பாணி யாதவ்

பானி யாதவ் (Bani Yadav பிறப்பு 7 செப்டம்பர் 1971) ஓர் இந்திய பேரணி ஓட்டுநர், இயக்கூர்தி விளையாட்டு விளம்பரதாரர் மற்றும் சமூக உரிமை ஆதரவாளர் ஆவார். 2019 மற்றும் 2018 க்கான தேசிய சாலை குறுக்கு ஓட்ட பெண்கள் பிரிவில் வாகையாளராக வெற்றி பெற்றார். இந்தியாவில் நடைபெற்ற பெண் பிரிவில் பெரும்பாலான முக்கிய சாலை குறுக்கு ஓட்டப் பேரணி பட்டங்களை வென்ற ஒரே பெண் ஆவார். ஐஆர்சி - ரலி டி நார்த் - 2016 இல் ஒட்டுமொத்தமாக இரண்டாவது இடத்தைப் பிடித்த முதல் பெண் எனும் பெருமை பெற்றார். 2016 ஆம் ஆண்டிற்கான பேரணிக்கு FMSCI - மோட்டார்ஸ் போர்ட்ஸில் சிறந்த பெண் விருது பெற்ற முதல் பெண் ஆவார். அபுதாபியில் உள்ள யாசு மெரினா பாதையில் ஃபார்முலா 4 மகிழுந்துவை ஓட்டிய முதல் இந்திய பெண் ஆவார். இந்தியாவின் 69 வது குடியரசு தினத்தன்று அரியானா மாநில அரசால் 2017 ஆம் ஆண்டிற்கான சிறந்த விளையாட்டு வீரர் விருது வழங்கப்பட்டது. அவளுக்கு சிஐஐ - ஐடபிள்யூஎன் மூலம் பெண் சாதனையாளர் விருது வழங்கப்பட்டது.
இவர் லக்னோவில் பிறந்து பின்னர் தில்லியில் வளர்ந்தார். அவர் தவுலா குவானின் ராணுவ பொதுப் பள்ளியில் தனது பள்ளிப்படிப்பை முடித்தார் மற்றும் தில்லி பல்கலைக்கழகத்தில் புவியியலில் இளங்கலைப் பட்டமும், விளம்பரம் மற்றும் பொது உறவுகளில் பட்டயமும் பெற்றார். அவர் தனது 13 வது வயதில் வண்டிகளைஓட்டுவதில் தனது முதல் அனுபவத்தைப் பெற்றார், மேலும் அவர் பந்தயத்தில் ஒரு தொழில் முறை ரீதியில் கலந்து கொள்வது என முடிவு செய்தார். அவரது வாழ்க்கையில் பல வீழ்ச்சிகள் இருந்தபோதிலும் அவர் தன் கனவுகளை கைவிடவில்லை. 43 வயதில், ஜெய்ப்பூர் விரைவு ஓட்டத்தில் முதன்முறையாக 2013 இல் அவர் தனது பந்தய வாழ்க்கையைத் தொடங்கினார் மற்றும் பேரணியில் 2 வது இடத்தினைப் பிடித்தார்.
பானி தேசிய சாலை குறுக்கு ஓட்ட வாகையாளர் -பெண் மற்றும் தொடர்ச்சியாக இரண்டு ஆண்டுகள் 2018 மற்றும் 2019 வாகையாளராக ஆகிய பெண் எனும் பெருமை பெற்றார். அபுதாபி யாசு மெரினா சுறுப் பாதையில் சர்வதேச அளவில் ஃபார்முலா 4 மகிழுந்துகளை அதிகாரப்பூர்வமாக இயக்கிய முதல் பெண் இவர் ஆவார். இந்தியாவில் இயக்கூர்தி விளையாட்டில் முனைவர் பட்டம் பெற்ற ஒரே பெண் இவர் ஆவார்.
2013 ஆம் ஆண்டில் இயக்கூர்திப் பந்தயத்தில் பானி நுழைந்தார் மற்றும் ஆண்கள் மற்றும் பெண்கள் பிரிவுகளில் பல தடகள நிகழ்வுகள் மற்றும் குறுக்கு ஓட்ட பேரணிகளில் வாகையாளராக உள்ளார் மற்றும் இந்தியாவில் மட்டுமே முக்கிய குறுக்கு ஓட்ட பேரணி பட்டங்களை வென்றுள்ளார். அவர் குறுக்கு ஓட்ட பேரணி, சாலை குறுக்கு ஓட்டம் எக்ஸ்ட்ரீம் பேரணிகள், நேர வேக தூர நிகழ்வுகள், ஐஎன்ஆர்சி மற்றும் ஐஆர்சி பேரணிகள் உள்ளிட்ட பல்வேறு வடிவிலான பேரணிகளில் கலந்து கொண்டு வருகிறார். 2015 ஆம் ஆண்டில் ஐஆர்சி ஆசியா கோப்பையில் வேகமான பெண் ஓட்டுநராக அறிவிக்கப்பட்டார். பெண் அதிகாரமளித்தல் நிகழ்வுகளில் பானி தீவிரமாக பங்கேற்கிறார், அவர் சம உரிமைகள் மற்றும் பாலின சமத்துவத்தை தீவிரமாக ஆதரிப்பவர். அவர் விலங்குகள் மற்றும் பெண்களுக்கு எதிரான கொடுமையை மையமாகக் கொண்ட பல தன்னார்வ தொண்டு நிறுவனங்களுடன் தொடர்புடையவர் மற்றும் அதற்காக தீவிரமாக பணியாற்றி வருகிறார்.
அவர் தனது பள்ளி நண்பர் சுரேஷை திருமணம் செய்து கொண்டார் மற்றும் இரண்டு மகன்கள் உள்ளனர், அவர்களும் வேகப் பந்தய வீரர்கள் ஆவர்.
பாவாய் நடனம்

பாவாய் நடனம் என்பது இந்தியாவின் ராஜஸ்தான் மாநிலத்தில் ஆடப்படும் பிரபலமான நாட்டுப்புற நடனம் ஆகும். இது பெரும்பாலும் வரிசையாக ஒன்றன் மீது ஒன்றாக அடுக்கப்பட்ட பானைகளைத் தலையில் சுமந்து கொண்டு பெண்களால் ஆடப்படும் ஒரு வகை பானை நடனமாகும்.
ஆண் அல்லது பெண் கலைஞர்கள் ஏராளமான மண் பானைகள் அல்லது பித்தளை குடங்களை ஒன்றன் மீது ஒன்றாக அடுக்கி தலையில் சுமந்து சமநிலை பிறழாமல் சுழன்று நடனமாடி பார்வையாளா்களை தன் வயப்படுத்துகின்றனா். இவ்வாறு குடங்கள் அல்லது பானைகளை சுமந்து கொண்டு இரு வாள்களில் நடந்தோ அல்லது ஒரு பித்தளை தாம்பாளத்தின் (தாலி அல்லது தட்டு) விளிம்பில் தங்கள் கால்விரல்களால் பற்றி நடந்து கொண்டு இந்த நடனத்தை ஆடுகிறார்கள்.
இந்தியாவின் முதல் பவாய் நடனக் கலைஞர் ஜோத்பூரில் (ராஜஸ்தான்) பிறந்த திருமதி. கிருஷ்ணா வியாஸ் சாங்கனி ஆவார்
இந்த நடன வடிவத்தில் தலையில் துணியால் மூடிய பெண் நடனக் கலைஞர்கள் தலையில் ஏழு அல்லது ஒன்பது பித்தளை குடங்களை சமப்படுத்தி அடுக்கி வைத்துக் கொண்டு சுறுசுறுப்புடன் நடனமாடுகிறார்கள். பின்னர் கண்ணாடி துண்டுகளில் மேல் இசைக்கேற்றவாறு குதித்தும், வாளின் விளிம்பில் தங்கள் கால்களால் நடந்தும் இந்த நடனத்தை ஆடுகிறார்கள். நடனத்தில் மயிர்கூச்சொியும் சாகசங்கள் பார்வையாளர்களை நாற்காலியின் விளிம்பிற்கே இட்டுச்செல்லும்.
ஆண் இசைக்கலைஞர் பின்னணி இசையை வாசித்து பவாய் நடனத்திற்கு உறுதுணை புரிகின்றனா். பொதுவாக ஒரு மெல்லிசையுடன் ராஜஸ்தானி நாட்டுப்புற பாடல் இசைக்கலைஞர்களால் பாடப்படுகிறது. இது பவாய் நடனத்தின் அழகை அதிகரிக்கச் செய்கிறது. பக்வாஜா, தோலக், ஜான்ஜார், சாரங்கி, ஆர்மோனியம் போன்ற பல கருவிகள் இசைக்கப்படுகின்றன. இது பவாய் நடனத்தின் பின்னணி இசையாக இருக்கும். நடனக் கலைஞர்கள் பாரம்பரியமாக வண்ணமயமான ராஜஸ்தானி ஆடைகளை அணிந்துகொண்டு அழகாக தங்களை அலங்கரித்துக் கொண்டும் நடனத்தை மிகவும் கவர்ச்சிகரமானதாக ஆக்குகிறார்கள்.
இந்த கலை வடிவம் அண்டை மாநிலமான குஜராத்தில் தோன்றியதாக நம்பப்படுகிறது. பின்னர் உள்ளூர் பழங்குடி ஆண்களும் பெண்களும் அதைத் தழுவி ஒரு தனித்துவமான ராஜஸ்தானிய பாணி சாயலில் பாவாய் நடனமாக மாறியதாக கூறப்படுகிறது. பாரம்பரியமாக, இந்த வகை நடனத்தை ராஜஸ்தானின் ஜாட், பில், ராய்கர், மீனா, கும்ஹர் மற்றும் கல்பெலியா சமூகங்களைச் சேர்ந்த பெண் கலைஞர்கள் இந்த நடனத்தை ஆடுகின்றனா். ராஜஸ்தான் இயற்கையிலேயே வறண்ட நிலமாதலால் பெண்கள் பாலைவனத்தில் நீண்ட தூரத்திற்கு பானைகளில் தண்ணீரில் கொண்டு செல்ல வேண்டி இருந்ததது. இந்த சமூகங்களின் பெண்களின் பல பானைகளை ஒன்றன் மீது ஒன்றாக அடுக்கி சமநிலை பிறழாமல் தண்ணீரை லாவகமாக கொண்டு செல்லும் திறன்களை பெற்று இருந்தனா். இதிலிருந்து உருவான திறனே பாவாய் நடனத்தில் பானைகள் சமநிலை பேணுதலுக்கான காரணியாகக் கருதப்படுகிறது.
பல்வேறு சந்தர்ப்பங்களில் பவாய் நடனம் நிகழ்த்தப்படுகிறது. பண்டிகை காலங்களிலும், திருமண நிகழ்ச்சிகளிலும் பவாய் நடன நிகழ்ச்சியைக் காணலாம். நாட்டுப்புற நடனத்தின் வேகமாக மறைந்து கொண்டிருக்கும் இந்த பாரம்பரியத்தை புதுப்பிக்க தேவையான அனைத்து நடவடிக்கைகளையும் அரசு எடுத்து வருகிறது. இந்த நாட்டுப்புற கலாச்சாரத்தை மேம்படுத்துவதில் பல அரசு சாரா நிறுவனங்களும் தீவிர பங்கு வகிக்கின்றன. இந்த நாட்டுப்புற நடனக் கலை இந்தியாவின் பல்வேறு பகுதிகளிலும் வெளிநாடுகளிலும் ஊக்குவிக்கப்படுகிறது.
Justin McCarthy (dancer)

Justin McCarthy (born 1957) is an American-born Indian Bharatnatyam dancer, instructor and choreographer. He teaches Bharatnatyam at the Shriram Bharatiya Kala Kendra at Delhi, where he has been for the last three decades. He moved to India in 1979, learnt Bharatanatyam from danseuse Leela Samson for ten years, before beginning to teach it at the Shriram Bharatiya Kala Kendra at Delhi, where he has teaching ever since. Before this, he received his early training at the Dance School of Berkeley and later trained under Subbaraya Pillai, a leading Guru of the Pandanallur style of Bharatanatyam at Chennai. He is also a pianist of Western classical music, and adept in Carnatic music.
Justin McCarthy was born and brought up in East Grand Rapids, Michigan, in a family of Irish descent. He graduated from East Grand Rapids High School in 1974. He learnt piano and received his early dance training at the Berkeley School of Dance. Later he moved to California, where in the mid-'70s after watching a Bharatanatyam performance at the Golden Gate Park, he soon started learning Bharatanatyam from two American dancers, Lesandre Ayrey and Mimi Janislauuski, students of the Balasaraswati, subsequently, he decided to leave for India.
After his move to India, he first trained under Subbaraya Pillai, a leading Guru of the Pandanallur style of Bharatanatyam at Chennai. Next, he trained under Bharatanatyam danseuse Leela Samson for ten years at Shriram Bhartiya Kala Kendra, Delhi. Meanwhile, he also learnt Tamil and Sanskrit languages, apart from learning Carnatic music vocal.
After performing as a soloist, he has been teaching Bharatanatyam at the Shriram Bharatiya Kala Kendra in Delhi for the last two decades. He is also the Director of Performing Arts at Ashoka University.
Apart from a Western classical pianist, he is also a keyboardist, plays harpsichord, a baroque keyboard instrument and teaches piano to young children. He has been living in Delhi for the past 30 years and has acquired Indian citizenship.
Justin entered dance choreography in the early 1990s with a poem from Sangam literature, Madurai Kanchi, still one of his noted works. Having learnt Carnatic music, he also composed music for his choreographic works. His choreographed Kshetrayya, based on the imagined life of a 17th-century poet-musician by the same name, was a "hit", and his 2009 production, Rajavilasam — Splendours of the Courtesans performed by Gati Forum also received rave reviews.
In 2010, his dance repertoire troupe, presented a production Lokaalokam, a fusion of three Indian classical dance forms, Chhau, Kathak and Bharatanatyam at the "Ananya Dance Festival" in Delhi's 16th-century Purana Qila.
King Gutierrez

Si King Gutierrez (ipinanganak noong 16 Nobyembre 1955) ay isang artista mula sa Pilipinas na kilala bilang kontrabida sa mga pelikulang aksiyon. Dahil siya'y nagpakalbo, tinaguriang bilang si King "Abdul" Gutierrez. Madalas maging kontrabida ni Fernando Poe, Jr. sa mga pelikula gaya ng Sierra Madre, Roman Rapido, Isang Bala Ka Lang, Ang Padrino, Kapag Buhay Ang Inutang, Umpisahan Mo... Tatapusin Ko, Sigaw ng Katarungan, Partida, at Iyo ang Tondo, Kanya ang Cavite. Naging kontrabida rin siya ng kanyang kaibigan na si Bong Revilla, Jr. Kabilang sa mga pelikula niya. Ilan lamang sa pelikula niya ang Sa Dibdib ng Sierra Madre, Celeste Gang, Boboy Tibayan, Isusumpa Mo Ang Araw Nang Isilang Ka, Anak ng Supremo at marami pang iba. Siya ay panganay na kapatid ng mamamayahag na manlalarong si Nap Gutierrez at artistang si Mia Gutierrez.
DWSM

Ang DWSM (102.7 FM), sumasahimpapawid bilang 102.7 Star FM, ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahala ng Bombo Radyo Philippines sa pamamagitan ng People's Broadcasting Service bilang tagahawak ng lisensya. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa Unit D, ika-18 palapag, Strata 2000, F. Ortigas Jr. Ave., Ortigas Center, Pasig.
Itinatag ang himpilang ito noong 1978 sa ilalim ng mga call letters na DWXB. Ito ay unang nakilala bilang Magic Disco 102 na may pormat ng disco at pagmamay-ari ng National Council of Churches in the Philippines, na may mga studio na matatagpuan sa Philippine Christian University sa kahabaan ng Taft Avenue, Manila . Noong 1982, ang DWXB ay nakuha ng Universal Broadcasting Network at na-rebranded bilang Cute 102 na may Top 40 na format. Inilipat ito sa Donada St. malapit sa Rizal Memorial Coliseum sa lungsod ng Pasay . Noong 1983, nagbago in ng pangalan at naging WXB 102 at nagdagdag ng New Wave na musika sa playlist nito. Ito ay noong 1985 nang ito ay naging ganap na istasyon ng New Wave. Nakatulong ito sa maraming rock artist tulad ng The Dawn, Identity Crisis, at Violent Playground. Saglit itong nakipagkumpitensya sa isa pang istasyon ng New Wave, ang Power 105 BM FM (na kilala ngayon bilang 105.1 Brigada News FM Manila ). Sa kabila ng isang senyales ng isang minuscule na 1 kilowatt, nakakuha ito ng isang kulto na sumusunod. Tumigil sa pag-ere ang istasyon noong Hunyo 9, 1987, nang simulan ng administrasyong Corazon Aquino ang pag-aari ng mga ari-arian ng kanyang hinalinhan na si Ferdinand Marcos at ng kanyang mga kroni. Na-sequester ang studio ng WXB 102. Ang kahalili ng WXB 102, ang NU 107, na pag-aari ng Progressive Broadcasting Corporation, ay nagsimulang umere noong Oktubre 31, 1987.
Nakuha ng Bombo Radyo Philippines ang istasyon, pinalitan ang mga call letter nito sa DWSM at muling binansagan ito bilang 102.7 WSM The Gentle Wind. Ang kapangyarihan ng transmitter nito ay tumaas nang husto sa 25 kilowatts. Noong panahong iyon, ang kanilang mga studio at transmitter ay matatagpuan sa gusali ng Philippine Communications Center (PHILCOMCEN) (ngayon ay sinira noong 2015) sa Pasig. Kasabay nito, sinimulan ng istasyon ang programming na may madaling pormat ng pakikinig. Nawala ito sa ere noong Marso 30, 1994.
Binago ng Bombo Radyo Network ang istasyon bilang 102.7 Star FM noong Abril 22, 1994. Sinimulan ng istasyon ang usong "masa" sa mga istasyon ng FM. Bukod sa musika, kasama sa bagong format ang Bombo Network News tuwing Lunes hanggang Sabado (Linggo din, kapag nagbabadya ng balita, mahalagang balita, o pagbuo ng story warrant) sa umaga, tanghali, at gabi. Kasama ang mga kilalang programa noong dekadang 1990, kabilang dito ang It's All For You (sa Umaga/Hapon/Gabi), Star Sweep, Twilight Zone, at iba pa.
Noong Pebrero 24, 2013, inilipat ng Star FM ang mga studio mula sa EGI Building sa Taft, Pasay sa kasalukuyang tahanan nito sa Strata 2000 sa Pasig alinsunod sa mga modernong pamantayan sa broadcast. Gayunpaman, ang kanilang operasyon ay limitado mula 24 oras sa isang araw hanggang 20 oras mula Hulyo 1, 2024.
Mila del Sol

Si Clarita Villarba Rivera, mas kilala sa kanyang pangalang pang-entablado na Mila del Sol (Mayo 12, 1923 – Nobyembre 10, 2020), ay isang artista, negosyante at pilantropo na mula sa Pilipinas. Ipinanganak sa Tondo, Maynila, natamo niya ang kasikatan nang una siyang gumanap bilang punong tauhan sa pelikula noong 1939 na Giliw Ko. Natuklasan siya ng Pangulo ng LVN Pictures na si Doña Sisang de Leon, na iginiit na mapasama siya sa pelikula na tinutulan ng direktor ng pelikula, na naramdaman na bata pa siya para ganapin ang karakter. Si Carlos Vander Tolosa, ang direktor ng pelikula, ang nagbansag sa kanya ng pangalang Mila del Sol dahil sa "pagpapalabas ng araw (sol) na parang isang milagro sa kanyang madilim na set kapag tinatawag siya upang gawin ang kanyang mga eksena."
Natigil ang paggawa ng pelikula noong pag-okupa ng mga Hapon at nanumbalik lamang noong 1945. Nagbalik si Del Sol sa LVN at bumida sa produksyon ni Manuel Conde na Orasang Ginto, ang unang pelikulang Pilipino pagkatapos ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Bumida din siya sa ibang pelikula ng LVN noong dekada 1940, kabilang ang Ibong Adarna (1949) at Villa Hermosa.
Nagretiro si Del Sol sa pag-aartista dahil nagkaroon na siya ng sarili niyang pamilya noong dekada 1950, ngunit bumalik siya noong 1960 at lumabas noong taon na iyon sa dalawang pelikula na pinamagatang Pakipot at Tatlong Magdalena. Noong sumunod na taon, bumida siya sa produksyong internasyunal, ang Espionage Far East at bumida sa isang seryeng pantelebisyon. Nagsimula siyang maging negosyante noong 1964, at tinuon ang mga gawaing pilantropo noong dekada 1970 pataas.
Noong Disyembre 2014, pinasa ng Kongreso ng Pilipinas ang Resolusyon Blg. 165, na pinarangalan si Mila del Sol “para sa kanyang kontribusyon sa industriya ng pelikula at sa lipunan ng Pilipinas sa pangkalahatan." Sinabi sa resolusyon na hindi hadlang ang kahirapan at sa halip ito ay isang inspirasyon upang mapabuti ang katayuan ng buhay" at "ang kanyang mga negosyo at pundasyon na nagbigay ng trabaho at napalawak ang kapakinabangan sa mga indibiduwal na nangangailangan at 'yung mga may kakaunti lamang sa buhay, ay patunay na ang hindi matitinag na pangako ni Mila del Sol sa pagpapabuti ng lipunan sa Pilipinas."
Talaan ng mga animasyong seryeng pangtelebisyon mula noong 2000

Ito ay isang talaan ng mga animasyong seryeng pantelebisyon na unang ipinalabas pagkatapos ng 2000 (para makita ang mga animasyong seryeng pantelebisyon bago sumapit ang 2000, tignan ang "Talaan ng mga animasyong seryeng pantelebisyon") na animasyong seryeng pantelebisyon ay mga programang pantelebisyon sa pamamagitan ng animasyon.