davidanugraha/M4-RAG huggingface dataset:
భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్

రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఆర్‌బిఐ) భారతదేశపు కేంద్ర బ్యాంకు. ఈ బ్యాంకును 1935 ఏప్రిల్ 1న భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ చట్టం, 1934 ప్రకారం స్థాపించారు. స్థాపించబడినప్పటి నుంచి దీని ప్రధాన స్థావరం కోల్‌కతలో ఉండేది. తర్వాత ముంబాయి నగరానికి మార్చబడింది. ప్రారంభంలో ఇది ప్రైవేటు అజమాయిషిలో ఉన్ననూ 1949లో జాతీయం చేయబడిన తర్వాత భారత ప్రభుత్వం అధీనంలోకి వచ్చింది. రిజర్వ్ బ్యాంకుకు దేశవ్యాప్తంగా 22 ప్రాంతీయ కార్యాలయాలు ఉన్నాయి.
రిజర్వ్ బ్యాంకుకు అధిపతి గవర్నర్. ఇతనిని రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్ అని పిలుస్తారు. వీరిని కేంద్ర ప్రభుత్వం నియమిస్తుంది. సాధారణంగా ఆర్థిక నైపుణ్యం కల వ్యక్తులను ఈ బ్యాంకు అధిపతులుగా నియమిస్తారు. భారత మాజీ ప్రధాని మన్‌మోహన్ సింగ్ గతంలో రిజర్వ్ బ్యాంకుకు గవర్నర్ గా పనిచేసాడు.
భారతీయ రిజర్వు బ్యాంకు మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత ఆర్థిక సమస్యల ప్రతిస్పందనకు 1935 ఏప్రిల్ 1న స్థాపించబడింది. రిజర్వు బ్యాంకు జారీ సెంట్రల్ లెజిస్లేటివ్ అసెంబ్లీ ద్వారా మార్గదర్శకాల ఆధారంగా జరిగింది ఆర్బిఐ చట్టం 1934గా ఈ మార్గదర్శకాలను ఆర్బిఐ పని శైలి, క్లుప్తంగ తన పుస్తకంలో డా బి ఆర్ అంబేద్కర్ సమర్పించారు, మార్గదర్శకాల మేరకు అంబేద్కర్ గారు అన్నది. ఇది "రూపాయి సమస్య - దీని మూలం , దాని పరిష్కారం" అనే పేరు పెట్టారు, హిల్టన్ యంగ్ కమిషన్ సమర్పించారు. బ్యాంకు భారతీయ కరెన్సీ, ఫైనాన్స్, కూడా హిల్టన్ యంగ్ కమిషన్ అని పిలుస్తారు 1926 రాయల్ కమిషన్ సిఫారసుల ఆధారంగా ఏర్పాటు చేశారు. ఆర్బిఐ ముద్ర అసలు ఎంపిక లయన్, పామ్ ట్రీ యొక్క స్కెచ్ పొంది, తూర్పు భారతదేశం కంపెనీ డబుల్ Mohur ఉంది. అయితే ఇది పులి, భారతదేశం జాతీయ జంతువు సింహం మార్చడానికి నిర్ణయించుకున్నారు. ఆర్బిఐ నివేదిక, బ్యాంకు నోట్ల సమస్య నియంత్రించేందుకు దేశం యొక్క ఉత్తమ ప్రయోజనాలకు కరెన్సీ, క్రెడిట్ వ్యవస్థ ఆపరేట్ భారతదేశం ద్రవ్య స్థిరత్వం సాధించేందుకు,, సాధారణంగా నిల్వలు ఉంచాలని దాని ప్రాథమిక విధులు వివరిస్తుంది. ఆర్బిఐ సెంట్రల్ ఆఫీసు కలకత్తా (ఇప్పటి కోలకతా) లో స్థాపించబడింది, కానీ 1937 ఆర్బిఐ బర్మా జపనీస్ ఆక్రమణ కాలంలో మినహా, బర్మా కేంద్ర బ్యాంకు వ్యవహరించారు బాంబే (ప్రస్తుతం ముంబై) (1942-45 కు మార్చారు ), 1947 ఏప్రిల్ వరకు, బర్మా 1947లో భారతదేశం విభజన తర్వాత 1937లో భారతదేశ కూటమితో నుండి విడిపోయినపుడు అయినప్పటికీ, బ్యాంకు పాకిస్థాన్ కేంద్ర బ్యాంకు 1948 జూన్ వరకు పాకిస్తాన్ స్టేట్ బ్యాంక్ కార్యకలాపాలు ప్రారంభించింది.
2006 జూన్ 27న, భారత ప్రభుత్వము కేంద్ర బోర్డు డైరక్టర్ల నియామకాలను జారీచేసింది, ఇందులో 13 సభ్యులున్నారు, అజీం ప్రేమ్ జీ, కుమారమంగళం బిర్లాలు ఉన్నారు.ఇతర సభ్యులు:
వీరు నామినేట్ చేయబడ్డారు
పదవీ విరమణ పొందిన డైరెక్టర్లు
2006 జూలై 1, వినియోగదారులకు మెరుగైన సేవల కొరకు ఒక ప్రత్యేక డిపార్ట్ మెంటును (CSD) ఏర్పాటు చేసింది.
కమర్షియల్ బ్యాంకులు సెక్యూరిటీలు లేదా బాండ్లను విక్రయించడం ద్వారా భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ నుంచి నగదును తీసుకున్నప్పుడు ఆ నగదుపై ఆర్​బీఐ విధించే వడ్డీ రేటును రెపో రేటు (Repo Rate) అంటారు. అదే కమర్షియల్ బ్యాంకులు నగదు నిల్వలు పేరుకున్నప్పుడు సెంట్రల్ బ్యాంక్‌లో డిపాజిట్ చేస్తాయి. ఆ నగదుపై బ్యాంకులకు ఆర్​బీఐ చెల్లించే వడ్డీని రివర్స్ రెపో రేటు (Reverse Repo Rate) అంటారు. సాధారణంగా రివర్స్ రెపో రేటు కంటే రెపో రేటు ఎక్కువగా ఉంటుంది.
క్రింది లెక్కలు మిలియన్ రూపాయలలో. చూడుము [1], [2]
క్రింది లెక్కలు మిలియన్ రూపాయలలో. చూడుము [3], [4]
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా గవర్నర్ల జాబితా

రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా గవర్నర్ భారతదేశం సెంట్రల్ బ్యాంక్ చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్, దాని సెంట్రల్ బోర్డ్ ఆఫ్ డైరెక్టర్స్ ఎక్స్-అఫిషియో చైర్‌పర్సన్. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఆర్బిఐ) జారీ చేసిన ఇండియన్ రూపాయి కరెన్సీ నోట్లు గవర్నర్ సంతకాన్ని కలిగి ఉన్నాయి. బ్రిటిష్ వలసరాజ్యాల ప్రభుత్వం 1935లో స్థాపించినప్పటి నుండి, ఆర్బిఐకి ఇరవై ఐదు గవర్నర్లు నాయకత్వం వహించారు. పదవీకాలం సాధారణంగా మూడు సంవత్సరాలు నడుస్తుంది.
ప్రారంభ కార్యాలయ యజమాని బ్రిటిష్ బ్యాంకర్ ఒస్బోర్న్ స్మిత్ కాగా, సి.డి.దేశ్‌ముఖ్ మొదటి భారత గవర్నర్. ఏడు సంవత్సరాలుగా పదవిలో ఉన్న బెనెగల్ రామారావు ఎక్కువ కాలం గవర్నర్‌గా పనిచేస్తుండగా, అమితావ్ ఘోష్ 20 రోజుల పదవీకాలం అతి తక్కువ. బ్యాంక్ పదిహేనవ గవర్నర్ మన్మోహన్ సింగ్ తరువాత భారతదేశపు పదమూడవ ప్రధానమంత్రి అయ్యారు. శక్తికాంత దాస్ 2018 డిసెంబరు 12 నుండి రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇరవై ఐదవ గవర్నర్.
జేమ్స్ బ్రైడ్ టేలర్

సర్ జేమ్స్ బ్రైడ్ టేలర్ (ఆంగ్లం: James Braid Taylor; 1891 ఏప్రిల్ 21 - 1943 ఫిబ్రవరి 17) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా రెండవ గవర్నర్, 1937 జూలై 1 నుండి 1943 ఫిబ్రవరి 17న మరణించే వరకు ఆయన పదవిలో కొనసాగాడు. ఆయనకు ముందు సర్ ఒస్బోర్న్ స్మిత్ గవర్నర్‌గా పనిచేశాడు.
ఇండియన్ సివిల్ సర్వీస్ సభ్యుడైన ఆయన ఒక దశాబ్దానికి పైగా భారత ప్రభుత్వ కరెన్సీ విభాగంలో డిప్యూటీ కంట్రోలర్‌గా పనిచేసాడు. తరువాత అతను కరెన్సీ కంట్రోలర్ అయ్యాడు. ఆర్థిక శాఖలో అదనపు కార్యదర్శిగా కూడా ఆయన చేసాడు. ఆయన రిజర్వ్ బ్యాంక్ డిప్యూటీ గవర్నర్ గా చేసి ఆ తర్వాత, గవర్నర్ అయ్యాడు. ఆయన రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా బిల్లు తయారీ, పైలటింగ్‌లతో దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు. ఆయన రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో బ్యాంకును పరిపాలించడంతో పాటు వెండి కరెన్సీ నుండి ఫియట్ మనీకి మారాలనే నిర్ణయంలోనూ పాల్గొన్నాడు. ఆయన రెండో గవర్నర్‌గా, భారత రూపాయి కరెన్సీ నోట్లపై ఆయన సంతకం చేసాడు.
ఆయన 1943 ఫిబ్రవరి 17న పదవిలో ఉండగానే మరణించాడు. అతని తర్వాత సర్ సి.డి.దేశ్‌ముఖ్ రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాకు నాయకత్వం వహించిన మొదటి భారతీయుడు అయ్యాడు.
స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్

భారత దేశపు జాతీయ బ్యాంకులలో ఒకటైన స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూరు స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా లేదా భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకుకు అనుబంధ బ్యాంకు.1913 లో బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ లిమిటెడ్ గా మైసూరు మహారాజా కృష్ణరాజ వడియార్ IV ఆధ్వర్యంలో స్థాపించబడింది.మోక్షగుండం విశ్వేశ్వరయ్య నేతృత్వం లోని బ్యాంకింగ్ కమిటీ సిఫార్సుల ఫలితంగా అప్పటి మైసూర్ ప్రభుత్వంచే ప్రారంభించబడింది.తొలుత బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ అనే పేరుతో స్థాపించబడింది.ఈ బ్యాంకును ‘మైసూర్ బ్యాంక్’ లేదా ‘నమ్మా బ్యాంక్’ అని పిలిచేవారు.1953 లో, ప్రభుత్వ ఖజానా కార్యకలాపాలను చేపట్టడానికి బ్యాంక్ రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా అనుమతినిచ్చింది.1960 మార్చిలో ఈ బ్యాంకు స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాకు అనుబంధ బ్యాంకుగా మారింది.స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా 92.33% వాటాలను కలిగి ఉంది. బ్యాంక్ షేర్లు బెంగళూరు, చెన్నై, ముంబై స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలలో నమోదు అయ్యాయి. స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ పూర్తిగా నెట్‌వర్క్ చేయబడిన శాఖలతో కర్ణాటకకు చెందిన మొదటి బ్యాంక్.2005 డిశెంబరు 31 నుండి బ్యాంక్ పూర్తిగా 'కోర్ బ్యాంకింగ్ సొల్యూషన్'లో ఉంది.ఈ బ్యాంకు ప్రధాన స్థావరం బెంగుళూరులో ఉంది.
2009 జనవరి 31 నాటికి స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ విస్తృతమైన నెట్‌వర్క్‌తో 671 శాఖలు, 20 ఎక్స్‌టెన్షన్ కౌంటర్లు భారతదేశం అంతటా విస్తరించి ఉన్నాయి, ఇందులో 6 ప్రత్యేకమైన ఎస్‌ఎస్‌ఐ శాఖలు, 4 ఇండస్ట్రియల్ ఫైనాన్స్ శాఖలు, 3 కార్పొరేట్ అకౌంట్స్ బ్రాంచ్‌లు, 4 ప్రత్యేక వ్యక్తిగత బ్యాంకింగ్ శాఖలు, 10 వ్యవసాయ అభివృద్ధి శాఖలు ఉన్నాయి. 3 ప్రభుత్వ లావాదేవీల ట్రెజరీ శాఖలు, 1 ఆస్తి రికవరీ బ్రాంచ్, 7 సేవా శాఖలు కలిగి వినియోగదారులకు విస్తృత సేవలను అందిస్తుంది2008 మార్చి 31 నాటికి బ్యాంకింగ్ పనిచేసే 3169 మంది ఉద్యోగులు , 6551 మంది పర్యవేక్షక సిబ్బంది మొత్తం 9720 మంది ఉద్యోగులతో ఈ బ్యాంకుకు ప్రత్యేక శ్రామిక శక్తి కలిగి ఉంది. పర్యావరణంలో మార్పులను దృష్టిలో ఉంచుకుని, వినియోగదారుల అవసరాన్ని తీర్చడానికి ఉద్యోగుల నైపుణ్యం, సామర్థ్యం నవీకరించబడింది.
2008 మార్చి 31 నాటికి బ్యాంక్ యొక్క పెయిడ్ అప్ క్యాపిటల్ రూ. 360 మిలియన్లుగా ఉంది. వీటిలో స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా 92.33 శాతం వాటాను కలిగి ఉంది.2008 మార్చి చివరి నాటికి బ్యాంక్ 11.73% మూలధన సమృద్ధి నిష్పత్తిని సాధించింది.1913 లో ప్రారంభమైనప్పటి నుండి నిరంతరం లాభాలను సంపాదించడం, డివిడెండ్ నిరంతరాయంగా చెల్లించడం కస్టమర్లు ఆశించదగిన ట్రాక్ రికార్డిగా గుర్తించబడింది.
2009 జనవరి నాటికి బ్యాంకు మొత్తం డిపాజిట్లు 31817 కోట్లుగా ఉంది. అడ్వాన్స్ మొత్తం రూ. 24713 కోట్లు, వీటిలో ఎగుమతి క్రెడిట్ రూ. 10159.50 మిలియన్లుగా ఉంది. 2007 మార్చి నుండి మార్చి 2008 మార్చి చివవరకు బ్యాంక్ ఫారెక్స్ టర్నోవర్ రూ .336963.50 మిలియన్లను దాటింది, ఇది 44.66% ఎక్కువ.
ఒక క్యాలెండర్ సంవత్సరంలో బ్యాంక్ అన్ని శాఖలను కోర్ బ్యాంకింగ్‌గా మార్చే పనిని చేపట్టి కస్టమర్లకు ఎక్కడైనా బ్యాంకింగ్ సౌకర్యాన్ని అందించడానికి పూర్తి చేసి రికార్టు సాధించింది.
స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ వినియోగదారులకు బ్యాంకింగ్ సౌకర్యాన్ని అందించే లక్ష్యంతో, అన్ని శాఖలలో కోర్ బ్యాంకింగ్ సొల్యూషన్స్ (సిబిఎస్) ను అమలు చేయడం ద్వారా సరికొత్త బ్యాంకింగ్ టెక్నాలజీ ప్లాట్‌ఫామ్‌ను ప్రారంభించింది.
104 సంవత్సరాల చరిత్ర కలిగిన స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ మైసూర్ 2017 ఏప్రియల్ 1న పూర్తిగా స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాలో విలీనం చేయబడింది.స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాలో విలీనం చేసే ముందు 2016 డిసెంబరు 31తో ముగిసే మూడవ త్రైమాసికంనాటికి బ్యాంక్ మొత్తం వ్యాపార టర్నోవరు 1.33 లక్షల కోట్లు దాటింది.
భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకు

'భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకు లేదా స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (State Bank of India - SBI) భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద బ్యాంకు. బ్రాంచీల సంఖ్య, పనిచేయు సిబ్బంది ప్రకారం చూస్తే ఇది ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద బ్యాంకు. 1806లో కోల్‌కతలో స్థాపించబడిన ఈ బ్యాంకు భారత ఉపఖండంలోనే అతి పురాతనమైన బ్యాంకులలో ఒకటి. ఈ బ్యాంకు దేశీయ, అంతర్జాతీయ, ప్రవాస భారతీయ సేవలను అందిస్తుంది. 1955లో భారత ప్రభుత్వము ఈ బ్యాంకును జాతీయం చేసి తన అధీనం లోకి తీసుకుంది. ఇటీవల కాలంలో స్టేట్ బ్యాంకు రెండు ప్రధాన చర్యలను చేపట్టింది. మొదటిది పనిచేయు సిబ్బంది సంఖ్యను కుదించడం కాగా రెండవది కంప్యూటరీకరణ.‬
19 వ శతాబ్దంలోనే దీని స్థాపనకు బీజాలు ఏర్పడ్డాయి. తర్వాత బ్యాంక్ ఆఫ్ బెంగాల్‌గా పేరు మార్చబడింది. పేరు మార్చుకున్న బ్యాంక్ ఆఫ్ కలకత్తా 2 జూన్, 1806 న స్థాపించబడింది. తరువాత బ్యాంక్ ఆఫ్ బెంగాల్, రెండు ఇతర ప్రెసిడెన్సి బ్యాంకులు [బ్యాంక్ ఆఫ్ బాంబే (1840 లో స్థాపన), బ్యాంక్ ఆఫ్ మద్రాస్ (1921 లో స్థాపన) ] కలిపి ఇంపీరియల్ బ్యాంకుగా ప్రభుత్వం మార్చివేసింది. ప్రెసిడెన్సీ బ్యాంకుల మాదిరిగానే ఇంపీరియల్ బ్యాంకు కూడా జాయింట్ స్టాక్ కంపెనిగా కార్యకలాపాలు నిర్వహించింది. దేశంలో రిజర్వు బ్యాంకు స్థాపించేవరకు ఈ బ్యాంకు దేశ కేంద్ర బ్యాంకుగా నోట్ల ముద్రణ విధులను కూడా నిర్వహించింది.
భారతీయ స్టేట్ బ్యాంక్ చట్టం, 1955 ప్రకారం దేశంలో కేంద్ర బ్యాంకు అయిన రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆదేశాల ప్రకారము 30 ఏప్రిల్, 1955 నాడు ఇంపీరియల్ బ్యాంకుకు ఉన్న అధీకృత మూలధనం మొత్తం నూతనంగా ఏర్పాటు చేయబడిన భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకుకు మార్చబడింది.
భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకుకు గతంలో 7 అనుబంధ బ్యాంకులు ఉండేవి. అవన్నీ సాధారణంగా స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ... అనే పేరుతో ప్రారంభమై చివరన ఆయా బ్యాంకుల ప్రధాన స్థావరం ఉన్న నగరాల పేర్లతో అంతమౌతుంది. ఇవి 1959లో జాతీయం చేయడానికి ముందు ఆయా సంస్థాన రాజ్యాలకు చెందినవి. మొదటి పంచవర్ష ప్రణాళికలో గ్రామీణాభివృద్ధి లక్ష్యాన్ని సాధించుటకు ప్రభుత్వం ఈ బ్యాంకులన్నింటినీ కల్పి స్టేట్ బ్యాంక్ గా మార్పు చేసింది. ఈ బ్యాంకులన్నింటికీ కల్పి ఒకే లోగో ఉంటుంది. స్టేట్ బ్యాంక్ ను ఇవన్నీ మాతృ సంస్థగా పరిగణిస్తాయి. 2008 లో స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ సౌరాష్ట్ర, 2009 లో స్టేట్ బ్యాంక్ ఇండోర్ మాతృసంస్థ లో విలీనం అయ్యాయి. మిగిలిన 5 అనుబంధ బ్యాంకులు 2016 లో విలీనం అయ్యాయి.
ఫెడరల్ రిజర్వ్

ఫెడరల్ రిజర్వ్ (ఫెడ్) అనేది యునైటెడ్ స్టేట్స్ కేంద్ర బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ. ఇది 1913లో దేశానికి స్థిరమైన ద్రవ్య, ఆర్థిక వ్యవస్థను అందించడానికి ఫెడరల్ రిజర్వ్ చట్టం అమలుతో సృష్టించబడింది. ఫెడరల్ రిజర్వ్ అమెరికా ప్రభుత్వం నుండి స్వతంత్రంగా పనిచేస్తుంది కానీ కాంగ్రెస్ (యునైటెడ్ స్టేట్స్ ప్రభుత్వం శాసనశాఖ) పర్యవేక్షణకు లోబడి ఉంటుంది.
ఫెడరల్ రిజర్వ్ ప్రాథమిక లక్ష్యాలు గరిష్ఠ ఉపాధి, స్థిరమైన ధరలు, మితమైన దీర్ఘకాలిక వడ్డీ రేట్లను ప్రోత్సహించడం. ద్రవ్య విధానాన్ని సెట్ చేయడం, అమలు చేయడం. ఆర్థిక సంస్థలను నియంత్రించడం, పర్యవేక్షించడం, ఆర్థిక వ్యవస్థ యొక్క స్థిరత్వాన్ని నిర్వహించడం వంటి ఈ లక్ష్యాలను సాధించడానికి ఇది వివిధ సాధనాలు, విధానాలను ఉపయోగిస్తుంది.
ఉర్జిత్ పటేల్

ఉర్జిత్ పటేల్ ( 1963 అక్టోబరు 18) ఒక భారతీయ ఆర్థికవేత్త, బ్యాంకర్,, భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నరు. రిజర్వు బ్యాంకు డిప్యూటీ గవర్నరుగా ఉన్నపుడు ద్రవ్య విధానం, ఆర్థిక విధానాలపై పరిశోధన, గణాంకాలు, సమాచార నిర్వహణ, బీమా డిపాజిట్లు, సమాచార హక్కు లాంటి అంశాలు చూసుకునే వాడు. 2016 ఆగస్టు 20 న భారత ప్రభుత్వం రఘురాం రాజన్ తరువాత రిజర్వు బ్యాంకు గవర్నరుగా ఉర్జిత్ పటేల్ ను నియమిస్తూ నిర్ణయం తీసుకుంది. రఘురాం రాజన్ పదవీ కాలం 2016 సెప్టెంబరు 4 తో ముగిసింది.సెప్టెంబరు 4 ఆదివారం, సోమవారం వినాయక చవితి సెలవు రోజు కావడంతో 2016 సెప్టెంబరు 6 న ఉర్జిత్ పటేల్ పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించాడు.
ఉర్జిత్ పటేల్ 1963 అక్టోబర్ 28న కెన్యాలో జన్మించాడు. అతని తాతలు గుజరాత్ రాష్ట్రంకు చెందినవారు. పటేల్ భారత స్థూల ఆర్థిక శాస్త్రం, పబ్లిక్ ఫైనాన్స్, మౌలిక సదుపాయాలు, ఆర్థిక మధ్యవర్తిత్వం, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, వాతావరణ మార్పుల ఆర్థిక శాస్త్రం రంగాలలో అనేక సాంకేతిక ప్రచురణలు, పత్రాలను రాయడం జరిగింది.
లండన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్ నుంచి ఆర్ధిక శాస్త్రం(ఎకనామిక్స్) లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీ పూర్తి చేసి, 1986లో ఆక్స్ ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ నుంచి ఎంఫిల్ పట్టా పొందాడు. 1990లో యేల్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి ఆర్థిక శాస్త్రంలో డాక్టరేట్ పొందాడు. 2009 నుంచి బ్రూకింగ్స్ ఇన్ స్టిట్యూషన్ లో నాన్ రెసిడెంట్ సీనియర్ ఫెలోగా ఉన్నారు.
జనవరి 2013 లో రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా డిప్యూటీ గవర్నర్ గా నియమించబడటానికి ముందు ఉర్జిత్ పటేల్ భారత పౌరసత్వం పొందాడు.
ఉర్జిత్ పటేల్ వృత్తి పరంగా ఎన్నో కీలక పదవులను చేపట్టడం జరిగినది, వాటిలో కొన్ని 1997 నుంచి 2006 వరకు ఐడీఎఫ్ సీ లిమిటెడ్ లో చీఫ్ పాలసీ ఆఫీసర్ గా,1998 నుంచి 2001 వరకు న్యూఢిల్లీలోని ఆర్థిక వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖకు కన్సల్టెంట్ గా పనిచేశాడు. 1990 నుంచి 1995 వరకు అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి (ఐఎంఎఫ్)లో అమెరికా, భారత్, బహమాస్, మయన్మార్ సంభందించిన వాటిలో (డెస్క్) పనిచేశాడు.
ఉర్జిత్ పటేల్ 2016 సెప్టెంబర్ నుంచి 2018 డిసెంబర్ వరకు భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ (ఆర్బీఐ) 24వ గవర్నర్ గా పనిచేయడం జరిగింది. ఈ సమయంలో జరిగిన పెద్దనోట్ల రద్దుతో పాటు, వ్యక్తిగత కారణాలతో పటేల్ తన పదవికి రాజీనామా చేసిన తొలి గవర్నర్ గా గుర్తింపు పొందినాడు. ఉర్జిత్ పటేల్ ప్రస్తుతం బీజింగ్ కేంద్రంగా పనిచేసే బహుళజాతి అభివృద్ధి పెట్టుబడి బ్యాంకు ఏషియన్ ఇన్ ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ఇన్వెస్ట్ మెంట్ బ్యాంక్ (ఏఐఐబీ) ఉపాధ్యక్షుడిగా పనిచేస్తున్నాడు.పటేల్ ఆర్థిక శాస్త్రంపై అనేక పుస్తకాలు, పత్రాలను ప్రచురించాడు.
భారతీయ 2000 రూపాయల నోటు

భారతీయ 2000-రూపాయల నోటు (₹ 2000) భారత రూపాయి జాబితాలోని ఒక కొత్త విలువ. 2016 నవంబరు 8 న 500, 1000 రూపాయల నోట్ల రద్దు తర్వాత దీనిని రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఆర్బిఐ) విడుదల చేసింది. 2016 నవంబరు 10 నుండి ఇది చెలామణిలో ఉంది. ఇది పూర్తిగా కొత్త రూపకల్పనతో మహాత్మా గాంధీ కొత్త క్రమం లోని ఒక బ్యాంకు నోటు.
ఆర్‌బిఐ ముద్రించిన అత్యధిక కరెన్సీ నోట్ ఇది. నవంబర్ 2016 లో 1,000 రూపాయల నోటును రద్దు చేసినప్పటి నుండి, ఇది చెలామణిలో ఉంది. ఆర్‌బిఐ అధికారిక ప్రకటనకు ముందు, 2016 అక్టోబరు చివరి నాటికి మైసూరులోని కరెన్సీ ప్రింటింగ్ ప్రెస్ నుండి 2000 నోట్లను ముద్రించినట్లు మీడియా నివేదించింది. 2016 లో జరిగిన 500, 1000 రూపాయల బ్యాంకు నోట్ల రద్దు తర్వాత, భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఐదు కొత్త కరెన్సీ నోట్లను ప్రకటించింది. ఆ ఐదు నోట్లు - ₹ 2,000, ₹500, ₹200, ₹50, ₹10.
ఆర్‌బిఐ డేటా ప్రకారం, 2017 మార్చి చివరి నాటికి 3,285 మిలియన్ల రెండు నోట్లు చెలామణిలో ఉన్నాయి. ఒక సంవత్సరం తరువాత (మార్చి 31, 2018 న) ఈ సంఖ్యలో స్వల్పంగ 3,363 మిలియన్లకు పెరిగింది. మార్చి 2018 చివరినాటికి ₹18,037 బిలియన్లు చెలామణిలో ఉంది. ఇందులో 2000 నోట్లు 37.3 శాతం. మార్చి 2017 చివరిలో 50.2 శాతంగా నమోదు అయ్యింది. 2017 తో పోలిస్తే 2018 లో 2000 నోట్ల శాతం తగ్గింది.
కొత్త ₹ 2000 నోటు 66 మిమీ × 166 mm కుసుంభ రంగు లో ఉన్న నోటు. ఈ నోటుకు ముందు వైపున మహాత్మా గాంధీ యొక్క చిత్రం, అశోక పిల్లర్ చిహ్నం, భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్ సంతకం ఉన్నాయి. కరెన్సీని గుర్తించడంలో దృశ్యమానంగా ఉన్నవారికి సహాయపడటానికి దానిపై బ్రెయిలీని ముద్రించు ఉంది. నోటుకు వెనుక వైపున భారతదేశపు మొట్టమొదటి గ్రహాంతర అంతరిక్ష మిషన్‌కు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న మంగల్యాన్ మూలాంశం, స్వచ్ఛ భారత్ అభియాన్ కోసం లోగో, దానికి సంబందించిన ట్యాగ్ లైన్‌ను కూడా కలిగి ఉంది.
₹ 2000 నోటులో బహుళ భద్రతా లక్షణాలు ఉన్నాయి, ఇవి క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి:
ఇతర భారతీయ రూపాయి నోట్ల మాదిరిగానే, ₹ 2000 నోటులో 17 + 1 భాషలలో వ్రాయబడింది (అంధుల కోసం కొత్త కరెన్సీ నోట్లలో బ్రెయిలీ భాష జోడించబడింది). నోటు యొక్క విలువను ముందు వైపున ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడింది. నోటుకు వెనుక వైపున వివిధ భాషల్లో 2000 రూపాయల పేర్ల పట్టి ఉంది. ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 భాషాలలో నోటు యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. పట్టిలో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ, బ్రెయిలీ.
ఇంతటి అధిక విలువ కలిగిన కరెన్సీని ప్రవేశపెట్టడాన్ని కొందరు విమర్శించారు. భారత మాజీ ఆర్థిక మంత్రి పి. చిదంబరం ఈ చర్యను "అయోమయపరిచింది" అని చెప్పారు. కొత్త నోటు రూపకల్పనను మాజీ వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రి ఆనంద్ శర్మ విమర్శించారు.
2000 నోటును నిలిపివేస్తున్నట్టు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా 19-05-2023 న తెలిపింది.
రూ.2000 నోట్ల మార్పిడికి విధించిన గడువు 2023 సెప్టెంబరు 30కి ముగియనున్న నేపథ్యంలో ఈ గడువును ఆర్బీఐ అక్టోబరు 7 వరకు పొడిగించింది.
మహాత్మా గాంధీ రోడ్డు (సికింద్రాబాదు)

మహాత్మా గాంధీ రోడ్డు, హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాల మధ్య ఉన్న ప్రాంతం. నిరంతరం అత్యంత రద్దీగా ఉండే ఈ ప్రాంతం 2 కి.మీ.ల విస్తీర్ణంలో ఉంది. సికింద్రాబాదులోని షాపింగ్ ప్రాంతాలలో ఇదీ ఒకటి.
ఇక్కడికి సమీపంలో పొగాకు బజార్, పాట్ మార్కెట్ ఉన్నాయి. ప్యారడైజ్ హోటల్, కబ్రా జ్యువెలర్స్, గాంధీ విగ్రహం, చర్మాస్, అస్రానీ హోటల్, ప్యారడైజ్ ఎక్స్ రోడ్డు, కెఎఫ్‌సీ, రాంగోపాల్‌పేట పోలీస్‌ స్టేషన్‌, మలాని భవనం వంటివి ఇక్కడ ముఖ్యమైన ప్రాంతాలు.
రెసిడెంట్ జేమ్స్ అఖిలీస్ కర్క్‌పాట్రిక్ పేరు మీద ఈ ప్రాంతానికి (రహదారికి) జేమ్స్ స్ట్రీట్ అని పేరు పెట్టారు. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత, ఇది మహాత్మా గాంధీ రోడ్డుగా మార్చబడింది.
ఇక్కడికి సమీపంలో భాస్కర్ రెసిడెన్సీ, కలాసిగుడ, సంధు అపార్ట్మెంట్, సుభాష్ రోడ్, పారడైజ్ సర్కిల్ మొదలైన ప్రాంతాలు ఉన్నాయి.
సికింద్రాబాద్‌లోని షాపింగ్ ప్రాంతాలలో ఎంజి రోడ్డు ప్రాంతం ఒకటి. ఇక్కడికి దూరంగా ఉన్న జనరల్ బజార్, క్లాత్ మార్కెటులలో దుకాణు ఉన్నాయి. ఇటీవలికాలంలో ఇక్కడ తిరుపతికి చెందిన హోటల్ భీమాతో సహా ఇతర హోటళ్ళు కూడా వచ్చాయి. ఇక్కడ అనేక ప్రపంచ బ్రాండ్ల వస్తువులు లభిస్తాయి. ఆయా బ్రాండ్లకు చెందిన వారి షోరూమ్‌లు కూడా ఇక్కడ ఉన్నాయి.
ఈ ప్రాంతం నుండి పడమటి వైపు ఒక ఆఫ్‌షూట్ రహదారి ఉంది, ఈ రహదారి గుండా బేగంపేట విమానాశ్రయంకు వెళ్ళవచ్చు. సర్ రోనాల్డ్ రాస్ మలేరియాకు కారణాన్ని కనుగొన్నట్లు చెబుతున్న ప్రదేశం ఈ రహదారి.
తెలంగాణ రాష్ట్ర రోడ్డు రవాణా సంస్థ ఆధ్వర్యంలో ఎంజి రోడ్డు మీదుగా కోఠి, మేడ్చల్, ఎన్జీఓస్ కాలనీ, అఫ్జల్‌గంజ్, సికింద్రాబాద్, మెహదీపట్నం, బాపు ఘాట్ మొదలైన ప్రాంతాలకు బస్సులు నడుపబడుతున్నాయి. ఇక్కడికి సమీపంలో రాణిగంజ్ బస్ డిపో ఉంది. జేమ్స్ స్ట్రీట్ ప్రాంతంలో ఎంఎంటిఎస్ రైలు స్టేషను ఉంది.
గతంలో దీనిని జేమ్స్ స్ట్రీట్ అని పిలిచేవారు. పోలీస్ స్టేషన్‌ కోసం ఉపయోగిస్తున్న భవనం, దేవాన్ బహదూర్ రామ్‌గోపాల్ మలాని చేత నిర్మించబడింది. అతడు ఈ భవనాన్ని పోలీసు శాఖకు విరాళంగా ఇచ్చాడు. 1998, మార్చి 23న అనాటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ఉత్తర్వుల ప్రకారం గడియారం భవనం, పోలీస్ స్టేషన్ భవనాన్ని వారసత్వ భవనాలుగా గుర్తించబడ్డాయి.
మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయం (నల్గొండ)

మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయం, నల్గొండ తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నల్గొండ జిల్లాలో ఉన్న ప్రజా విశ్వవిద్యాలయం.
ఈ విశ్వవిద్యాలయం 2007 లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వంచే స్థాపించబడినది. దీనిని పూర్వం "నల్గొండ విశ్వవిద్యాలయం" గా పిలిచేవారు. ఇది ఒక స్వీయ నిధులతో నడుపబడుతున్న ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయం. ఇది 2013 లో నల్గొండలోని పగగల్ వద్ద స్థాపించబడిన ఒక ఇంజనీరింగ్ కళాశాలను కలిగి ఉంది. ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 2007లో నల్గొండ విశ్వవిద్యాలయాన్ని ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు G.O.19/HE (UE-II) డిపార్టుమెంటు,తే: 13/3/2007 ప్రకారం 2007లోని ఎల్.ఎ బిల్ సంఖ్య.4 క్రింది సెక్షన్- 3(1) ప్రకారం ఆంధ్రప్రదేశ్ యూనివర్సిటీస్ యాక్ట్ 1991 ను సవరించి స్థాపించారు. ఉన్నత విద్యను అందుబాటులోనికి తేవాలనే ఉద్దేశ్యంతో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఈ విశ్వవిద్యాలయాన్ని స్థాపించింది. దీనిని అప్పటి ముఖ్యమంత్రి వై.యస్. రాజశేఖరరెడ్డి గారు శంకుస్థాపన చేయడం జరిగింది.
ఈ విశ్వవిద్యాలయానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం "మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయం" గా 1991 లోని ఏక్ట్‌.4 షెడ్యూలు ప్రకారం సవరణ చేసి పేరు మార్చడం జరిగినైది. ఈ విషయం ఎ.పి.గజెట్ లో 2008 ఏప్రిల్ 28 న ప్రచురుంచారు. ఈ విశ్వవిద్యాలయం ప్రధాన కార్యాలయం నల్గొండ నగరంలో 2010-11 లో ఉండేది. 240 ఎకరాలతో శాశ్వత కాంపస్ ను నల్గొండ పట్టణానికి సుమారు 7 కి.మీ దూరంలో నల్గొండ-నర్కేపల్లి హైవే మార్గం ప్రక్కన అభివృద్ధి చేయడం జరిగినది. ఇటీవలి ప్రపంచ విపత్తైన కరోనా వ్యాధి -2019 పట్ల మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయ తెలుగు శాఖా విద్యార్థులు స్పందించారు. కవిత్వం ద్వారా కరోనా వ్యాధి పట్ల ప్రజలను అప్రమత్తం చేసే పనికి పూనుకున్నారు. కాలం బంధించిన క్షణాలు అనే కవితా సంపుటిని వెలువరించారు.దీనికి విశ్వవిద్యాలయం తెలుగు ఆచార్యులు నర్రా ప్రవీణ్ రెడ్డి సంపాదకత్వం వహించారు. ఈ పుస్తకానికి విశేషమైన పేరొచ్చింది.
ఇది నల్గొండ సమీపంలో 250 ఎకరాలలో విస్తరించి ఉంది. ఇది 16 ఎకరాల విస్తీర్ణంతో ఇంజనీరింగ్ కళాశాలను పానగల్ లో ఉంది.
మహాత్మా గాంధీ విగ్రహం, గాంధీ మైదానం

మహాత్మా గాంధీ విగ్రహం భారత జాతి పిత మహాత్మాగాంధీ యొక్క ఒక ప్రజా స్మారక చిహ్నం. ఇది పాట్నాలోని గాంధీ మైదానంలో ఉంది. ఈ విగ్రహం ప్రపంచంలో మహాత్మాగాంధీకి చెందిన విగ్రహాలలో అత్యంత పొడవైన కాంస్య విగ్రహం. ఈ విగ్రహాన్ని అప్పటి బీహార్ ముఖ్యమంత్రి నితీష్ కుమార్ 2013 ఫిబ్రవరి 15 న ఆవిష్కరించారు. ఈ విగ్రహం 40 కోట్ల రూపాయల వ్యయంతో బీహార్ ప్రభుత్వం చే స్థాపించబడింది.
ఈ విగ్రహం 72 అడుగులు (22 మీ.) ఎత్తు ఉంటుంది, కాంస్యంతో తయారు చేయబడింది. ఈ విగ్రహాన్ని "రాం సుతార్" అనే శిల్పి రూపొందించారు. ఈ విగ్రహం పాట్నా లోని సెయింట్స్ క్సేవియర్ హై స్కూలు ఎదురుగా నెలకొని ఉంది. ఈ విగ్రహంలో మహాత్మా గాంధీ ఇద్దరు పిల్లలను వాత్సల్యంగా పట్టుకుని నిలుచున్నట్టు ఉన్నది. ఈ విగ్రహం యొక్క వేదిక 24 అడుగులు (7.3 మీ.) ను కలిగి యుండి నలువైపులా గాంధీ జీవితంలో ముఖ్య చారిత్రిక ఘట్టాలైన 1930 లో జరిగిన దండి సత్యాగ్రహం, 1942లో జరిగిన క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం, 1917 లో జరిగిన చంపారన్ సత్యాగ్రహం, గాంధీజీ ఉపయోగించిన చరఖా గుర్తు లను చిత్రించబడి ఉన్నాయి.
ఈ విగ్రహ శిల్పి అయిన అనిల్ "రామ్‌సుతార్ ఆర్ట్స్ ప్రైవెట్ లిమిటెడ్" అనే సంస్థను నదుపుతున్నాడు. ఆయన మాట్లాడుతూ ఈ విగ్రహంలో గాంధీజీ చిరునవ్వుతో కలిపిస్తూ, ప్రపంచ శాంతి గూర్చి సందేశం యిచ్చేటట్లు కనిపిస్తారనీ, ప్రపంచంలో ధనిక, పేదలను తారతమ్యాలను రూపుమాపెందుకు అందరికీ సందేశం యిచ్చేటట్లు ఉన్నారనీ వివరించారు.
దీనిని పది కోట్ల రూపాయల వ్యయంతో బీహార్ ప్రభుత్వం దీనిని ఏర్పాటు చేసింది. ఢిల్లీకి చెందిన శిల్పి రామ్‌ సుతార్ ఈ విగ్రహాన్ని రూపొందించారు. మహాత్ముడు నిలబడి ఉన్నట్లు ఉండే ఈ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేయడం తమకు ఎంతో గర్వకారణమని బీహార్ ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఇప్పటి వరకు ఢిల్లీలోని పార్లమెంటు ఆవరణలో ఉన్న మహాత్ముడి విగ్రహమే పెద్దదిగా భావిస్తున్నారు. పార్లమెంటులో గాంధీ విగ్రహం ధ్యానముద్రలో ఉంటారు. పాట్నాలో నెలకొల్పిన విగ్రహంలో గాంధీజీ చిరునవ్వుతో కనిపిస్తారు. పార్లమెంటు ఆవరణలో ఉన్న గాంధీ విగ్రహం ఎత్తు 16 అడుగులు కావడం గమనార్హం. అయితే పాట్నాలోని గాంధీ విగ్రహం ఎత్తు 40 అడుగులు. ఇందుకోసం ఉపయోగించిన పీఠం ఎత్తు ముప్పై అడుగులు. మొత్తం డెబ్బై అడుగుల ఎత్తు విగ్రహం అని బీహార్ ప్రభుత్వం వెల్లడించింది.
భారతీయ ఒక రూపాయి నోటు

భారతదేశంలో అధికారక మారక ద్రవ్యంగా ఉపయోగించే వివిధ ద్రవ్య నోట్లలో ఒక రూపాయి నోటుకి ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. భారతదేశంలో ఉపయోగించే ఒక రూపాయి నోటు మీద తప్పక మిగతా అన్ని ద్రవ్య మారక నోట్లపై రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా అని ముద్రించబడి ఉంటే ఒక రూపాయి నోటుపై మాత్రం గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియా అని ముద్రించబడి ఉంటుంది. అలాగే రూపాయి నోటు మీద తప్పక మిగతా నోట్లపై రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్ సంతకం ఉంటే ఒక రూపాయి నోటు పై సెక్రటరీ, మినిస్ట్రీ ఆఫ్ ఫైనాన్స్ సంతకం ఉంటుంది. రెండు రూపాయలు లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ విలువగల కరెన్సీ నోట్లు భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆధీనంలోకి రాగా ఒక రూపాయి నోట్లు భారత ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ ఆధీనంలో ఉంటాయి.
దాదాపు 20 ఏళ్ళ తరువాత 2015 లో భారత ప్రభుత్వం మళ్లీ రూపాయి నోటును ముద్రించి చెలామణిలోకి తీసుకొచ్చింది. 2015లో ముద్రించబడిన ఈ కొత్త నోటుపై కేంద్ర ఆర్థికశాఖ కార్యదర్శి రాజీవ్ మెహ్రిషి సంతకం ఉంటుంది. ఈ నోటును 2015 మార్చి 6 న రాజస్థాన్ లోని నాథ్ ద్వారా వద్ద గల శ్రీనాథ్‌జీ ఆలయంలో విడుదల చేశారు. ఈ నోటుకు వాటర్ మార్క్ సంకేతంగా "సత్యమేవ జయతే" అనే అక్షరాలు లేని అశోక స్తంభాన్ని ఉపయోగించారు. నోటు మధ్యలో అంతరంగా అంకెతో పాటు కుడి వైపున దేవనాగరి లిపిలో ముద్రించబడిన "భారత్" అనే అక్షరాలు పైకి కనిపించవు. ఈ నోటును ప్రధానంగా గులాబి, ఆకుపచ్చ రంగులతో రూపొందించారు. ఈ కొత్త రూపాయి నోటు 110 మైక్రాన్ల మందంతో ఉంటుంది.
రూపాయి నోటుపై ఒక రూపాయి అని తెలియజేసేలా రూపాయి నోటుకు ఒక వైపున (వెనుకవైపున) ఒక లేబుల్ గా భారతీయ భాషలలోని ముఖ్యమైన భాషలలో "ఒక రూపాయ" అని ముద్రించబడి ఉంటుంది. రూపాయి నోటు ముద్రితమైన తొలినాళ్ళలో "ఒక రూపాయ" అని వివిధ భాషలలో తెలియజేసే ఈ లేబుల్ పై తక్కువ భాషలలో ముద్రితమవగా, 1994 లో ముద్రణ నిలిపి వేసే నాటికి 13 భాషలకు చేరుకుంది.
కేంద్ర ప్రభుత్వం లోటు బడ్జెట్ లో ఉంటే వెంటనే రూపాయి నోట్లను ముద్రించి లోటు బడ్జెట్ నుంచి గట్టెకడానికి ఈ అధికారాన్ని కల్పించారు.
ఈ నోట్ల యొక్క ముద్రణ వ్యయం రోజురోజుకి పెరిగిపోవడంతో 1994 నుంచి ఈ నోట్ల యొక్క ముద్రణ నిలిచిపోయింది, రూపాయి నోటు యొక్క ప్రాధాన్యత దృష్ట్యా ముద్రణా వ్యయం ఎక్కువగా ఉన్నను 20 ఏళ్ల తర్వాత 2015 లో మళ్లీ ముద్రణ మొదలెట్టారు.
రూపీ - అనేక దేశాలలో ద్రవ్య కొలమానంగా ఉపయోగించే రూపాయి
ఈనాడు దినపత్రిక - 10-03-2015 - (చెలామణీలోకి కొత్త రూపాయి నోటు)
భారతీయ 200 రూపాయల నోటు

భారతీయ 200 రూపాయల నోటు (₹ 200) భారత రూపాయికి విలువ. 2016 ఇండియన్ బ్యాంక్ నోట్ డీమోనిటైజేషన్ తరువాత , కొత్త కరెన్సీ నోట్లను రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రకటించింది - ₹ 2,000, ₹ 500, 200, 100, ₹ 50, ₹ 20, 10.
కరెన్సీ రకంను నిర్ణయించడానికి, రిజర్వ్ బ్యాంక్ 1-2-5 సిరీస్ అని పిలువబడే రెనార్డ్ సిరీస్ యొక్క వైవిధ్యాన్ని అనుసరిస్తుంది, దీనిలో 'దశాబ్దం' లేదా 1:10 నిష్పత్తి 3 దశల్లో ఉంటుంది, 1 -, 2-, 5-, 10-, 20-, 50-, 100-, 200-, 500-, 1,000, మొదలైనవి. 200 రూపాయల నోట్లను రెనార్డ్ సిరీస్‌లో తప్పిపోయిన లింక్ అని రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా అభివర్ణించింది. భారతీయ రూపాయితో పాటు, యూరో, బ్రిటిష్ పౌండ్ స్టెర్లింగ్‌లు 1-2-5 సిరీస్‌లో సూచించబడిన రెండు ముఖ్యమైన కరెన్సీలు. మార్చి 2017 లో, ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ సంప్రదింపులతో రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ₹ 200 నోట్లను ప్రవేశపెట్టాలని నిర్ణయం తీసుకుంది. కరెన్సీని ప్రభుత్వం నడుపుతున్న సెక్యూరిటీ ప్రింటింగ్ అండ్ మింటింగ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లేదా మైసూర్, సాల్బోనిలలోని ప్రింటింగ్ ప్రెస్‌ల ద్వారా ఉత్పత్తి చేస్తారు, దీనిని రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రఖ్యాత భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ నోట్ ముద్రాన్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ నిర్వహిస్తుంది, టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా నివేదించింది . పౌరులు సులభంగా లావాదేవీలు జరపడానికి సహాయపడే ₹ 200 నోట్లను ప్రవేశపెట్టడాన్ని భారత ప్రభుత్వం (జిఓఐ) పరిశీలించింది. జూన్ 2017 లో, ఫేస్బుక్, వాట్సాప్ వంటి సోషల్ మీడియా ప్లాట్ఫారమ్లలో ₹ 200 నోటు యొక్క ఛాయాచిత్రం వైరల్ అయ్యింది. 25 ఆగస్టు 2017 న రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా గవర్నర్ డాక్టర్ ఉర్జిత్ ఆర్. పటేల్ సంతకాన్ని కలిగి ఉన్న మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్లో కొత్త 200 రూపాయల నోటు యొక్క ప్రత్యేకతలను ఆర్బిఐ ప్రకటించింది.
25 ఆగస్టు 2017 న, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా మహాత్మా గాంధీ (కొత్త) సిరీస్‌లో కొత్త ₹ 200 నోటును ప్రవేశపెట్టింది. సిరీస్ మునుపటి సిరీస్‌లోని 200 నోట్లు లీగల్ టెండర్‌గా కొనసాగుతాయి. నోట్ యొక్క క్రొత్త నోట్ రివర్స్ లో సాంచి స్థూపం ఉంది, ఇది దేశ సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని వర్ణిస్తుంది.నోట్ యొక్క మూల రంగు బ్రైట్ పసుపు . నోటు యొక్క కొలతలు 146 mm x 66 mm. అశోక స్తంభం పైన కుడి మూలలో 200 తో కుడి మూలలో హెచ్ సింబల్ వద్ద కోణీయ బ్లీడ్ లైన్ల మధ్య నాలుగు కోణీయ బ్లీడ్ లైన్లు, రెండు వృత్తాలు
గణేష్ చతుర్థి సందర్భంగా 25 ఆగస్టు 2017 నుండి కొత్తగా 200 రూపాయల నోట్లు చెలామణిలో ఉన్నట్లు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రకటించింది.
ఇతర భారతీయ రూపాయి నోట్ల మాదిరిగానే, ₹ 200 నోటు దాని మొత్తాన్ని 17 భాషలలో వ్రాయబడింది. నోటు యొక్క విలువను ముందు వైపున ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడింది. నోటుకు వెనుక వైపున వివిధ భాషల్లో 2000 రూపాయల పేర్ల పట్టి ఉంది. ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 భాషాలలో నోటు యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. పట్టిలో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ .
భారతీయ 50 రూపాయల నోటు

భారతీయ 50 రూపాయల నోటు( ₹ 50) భారత రూపాయి విలువ. చెలామణిలో ఉన్న ₹ 50 నోటు మహాత్మా గాంధీ కొత్త సిరీస్ నోట్ల యొక్క ఒక భాగం. అయితే, మునుపటి సిరీస్ ( మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ ) యొక్క ₹ 50 నోట్లు లీగల్ టెండర్‌గా కొనసాగుతాయి.
₹ 50 బ్యాంక్ నోట్ డినామినేషన్‌ ను మొట్టమొదటిసారిగా రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఆర్‌బిఐ) 1975 లో లయన్ క్యాపిటల్ సిరీస్‌ లో భాగంగా ప్రవేశపెట్టింది, దీనిలో అశోక స్తంభం ఉంది. ఇది 1996 లో మహాత్మా మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ లో మహాత్మా మహాత్మా గాంధీ ఒక్క వాటర్మార్క్ ద్వారా భర్తీ చేయబడింది.
10 నవంబరు 2016 న, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్‌లో భాగంగా కొత్తగా పున ₹ రూపకల్పన చేసిన ₹ 50 నోటు అందుబాటులో ఉంది అని ప్రకటించింది. ఈ నోట్ 18 ఆగస్టు 2017 న అధికారికంగా ప్రకటించబడింది, ఇప్పుడు చెలామణిలో ఉంది. 18 ఆగస్టు 2017 న, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా మహాత్మా గాంధీ (కొత్త) సిరీస్‌లో కొత్త ₹ 50 ప్రవేశపెట్టింది. అయితే, మునుపటి శ్రేణి యొక్క ₹ 50 నోట్లు చట్టపరమైన టెండర్‌గా కొనసాగుతాయి.
నోట్ యొక్క క్రొత్త సంస్కరణ లో రివర్స్ పై హంపి రథం తో చిత్రీకరించబడింది, ఇది దేశ సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని వర్ణిస్తుంది. నోట్ యొక్క మూల రంగు ఫ్లోరోసెంట్ నీలం . నోటు మీద ఇతర నమూనాలను కలిగి ఉన్నాయి , రేఖాగణిత నమూనాలు మొత్తం రంగు పథకంతో సమలేఖనం చేయబడతాయి, ఇవి అబ్వర్స్, రివర్స్ వద్ద ఉంటాయి. నోటు యొక్క కొలతలు 135 mm × 66 mm.
2012 నాటికి, ₹ 50 నోట్ యొక్క సవరించిన సంస్కరణల్లో కొత్త ₹ గుర్తు చేర్చబడింది. మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క ₹ 50 నోటు 135 X 66 mm, రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్ సంతకంతో మహాత్మా గాంధీ చిత్రపటాన్ని కలిగి ఉంది. జనవరి 2014 లో ఆర్‌బిఐ 2005 కి ముందు ముద్రించిన అన్ని నోట్లను చెలామణి నుండి ఉపసంహరించుకుంటామని ప్రకటించింది మార్చి 2014. గడువు తరువాత 1 జనవరి 2015 కు, తరువాత 30 జూన్ 2016 కు పొడిగించబడింది.
₹ 50 నోటు యొక్క భద్రతా లక్షణాలు:
ఇతర భారతీయ రూపాయి నోట్ల మాదిరిగానే, ₹ 50 నోటు దాని మొత్తాన్ని 17 భాషలలో వ్రాసింది. ఎదురుగా, డినామినేషన్ ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడింది. రివర్స్‌లో ఒక భాషా ప్యానెల్ ఉంది, ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 లో నోట్ యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. ప్యానెల్‌లో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ .
భారతీయ 100 రూపాయల నోటు

భారతీయ 100 రూపాయల నోటు ( ₹ 100) భారత రూపాయికి విలువ. 1935 లో భారతదేశంలో కరెన్సీ కంట్రోలర్ యొక్క విధులను రిజర్వ్ బ్యాంక్ చేపట్టినప్పటి నుండి ఇది నిరంతర ఉత్పత్తిలో ఉంది. చెలామణిలో ఉన్న ₹ 100 నోటు మహాత్మా గాంధీ సిరీస్‌ లో భాగం (ఇది 1998 లో లయన్ క్యాపిటల్ సిరీస్ నోట్ల స్థానంలోకి వచ్చింది). ఈ నోట్లు జూలై 2018 లో ప్రవేశపెట్టిన మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్ నోట్లతో పాటు చెలామణిలో ఉన్నాయి.
మొదటి 100 రూపాయల నోటు లో జార్జ్ VI యొక్క చిత్రం ఉంది. 1947 లో స్వాతంత్ర్యం తరువాత, లయన్ క్యాపిటల్ సిరీస్ నోట్ల యొక్క భాగంగా జార్జ్ VI యొక్క చిత్తరువును భారత చిహ్నంతో భర్తీ చేయడం ద్వారా రిజర్వ్ బ్యాంక్ నోట్లను జారీ చేస్తూనే ఉంది.
10 నవంబర్ 2016 న, రిజర్వ్ బ్యాంక్ మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్‌ లో భాగంగా కొత్త₹ 100 నోటు రూపకల్పన చేసి ప్రకటించింది. 19 జూలై 2018 న, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ₹ 100 నోటు సవరించిన డిజైన్ ఆవిష్కరించారు.
కొత్త బ్యాంక్ నోట్ రివర్స్ వైపు రాణి కి వావ్ (క్వీన్స్ స్టెప్‌వెల్) యొక్క మూలాంశంతో లావెండర్ యొక్క బేస్ కలర్‌ను కలిగి ఉంది. రాణి కి వావ్ పటాన్, పటాన్ జిల్లా, గుజరాత్, భారతదేశం లో ఉంది . ఇది యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశం. బ్యాంక్ కొలతలు 142 mm × 66 mm.
మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క ₹ 100 నోటు 157 × 73 mm నీలం-ఆకుపచ్చ రంగు, రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్ సంతకంతో మహాత్మా గాంధీ చిత్రపటాన్ని కలిగి ఉంది. కరెన్సీని గుర్తించడంలో దృశ్యమానంగా ఉన్నవారికి సహాయపడటానికి ఇది బ్రెయిలీ లక్షణాన్ని కలిగి ఉంది. రివర్స్ సైడ్ గోచా లా నుండి ఒక దృశ్యాన్ని కలిగి ఉంది.
2012 నాటికి, కొత్త ₹ గుర్తు 100 నోటు లోకి చేర్చబడింది. జనవరి 31, 2014 నాటికి 31 మార్చి 2014 నాటికి 2005 కి ముందు ముద్రించిన అన్ని నోట్లను చెలామణి నుండి ఉపసంహరించుకుంటామని ఆర్బిఐ ప్రకటించింది. గడువు తరువాత 1 జనవరి 2015 వరకు, తరువాత మళ్ళీ 30 జూన్ 2016 వరకు పొడిగించబడింది.
₹ 100 నోటు యొక్క భద్రతా లక్షణాలు:
ఇతర భారతీయ రూపాయి నోట్ల మాదిరిగానే, ₹ 100 నోటు దాని మొత్తాన్ని 17 భాషలలో వ్రాసింది. ఎదురుగా, డినామినేషన్ ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడింది. రివర్స్‌లో ఒక భాషా ప్యానెల్ ఉంది, ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 లో నోట్ యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. ప్యానెల్‌లో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ .
మహాత్మా గాంధీ శ్రేణి

గాంధీ శ్రేణి నోట్లను రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఆర్.బి.ఐ) భారత రూపాయికి లీగల్ టెండర్‌గా జారీ చేస్తుంది. భారతదేశ కరెన్సీ నోట్లపై మహాత్మా గాంధీ చిత్రపటాన్ని ముద్రించినందున ఈ నోట్ల శ్రేణిని మహాత్మా గాంధీ శ్రేణి అని పిలుస్తారు. 1996 కు ముందు లయన్ కేపిటల్ శ్రేణికి సంబంధించిన నోట్లు వాడుకలో ఉండేవి. వాటి స్థానంలో 1996 నుండి గాంధీ శ్రేణి భర్తీ చేయబడింది. భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (ఆర్‌బిఐ) 1996 లో 10, 500 రూపాయల నోట్లతో ఈ శ్రేణిని ప్రవేశపెట్టింది.
2016 నవంబర్ 10 నాటికి, ఈ శ్రేణిలో ₹ 5 నుండి ₹ 100 రూపాయల వరకు ఆర్బిఐ నోట్లను జారీ చేసింది. అంతకుముందు ఆగిపోయిన ఐదు రూపాయల నోట్ల ముద్రణ 2009 లో పునః ప్రారంభించబడింది. 2016 నవంబరు 8 న, ఈ శ్రేణి యొక్క ₹ 500, ₹ 1000 నోట్ల విలువలు రద్దు చేయబడ్డాయి. ఈ శ్రేణిని భర్తీ చేయడానికి ఉద్దేశించిన కొత్త మహాత్మా గాంధీ శ్రేణి నోట్ల ₹ 500, ₹ 2000 లో వెలువడ్డాయి.
కింది లక్షణాలు నోట్లలో చేర్చబడ్డాయి.
ప్రతి నోటులో దాని విలువను 17 భాషల్లో రాయబడి ఉంటుంది. నోట్లపై దాని ముందుభాగం లో డినామినేషన్ ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడుతుంది. నోటు వెనుక భాగంలో ఒక భాషా ప్యానెల్ ఉంది, ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 భాషలలో నోట్ యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. ఈ భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. ప్యానెల్‌లో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ .
భారతీయ 500 రూపాయల నోటు

భారతీయ 500 రూపాయల నోటు ( ₹ 500) భారత రూపాయికి విలువ. ప్రస్తుత ₹ 500 నోటు, 2016 నవంబరు 10 నుండి చెలామణిలో ఉంది, ఇది మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్‌లో భాగం . 1997 అక్టోబరు, 2016 నవంబరు మధ్య చెలామణిలో ఉన్న మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క మునుపటి నోట్లు 2016 నవంబరు 8 న డీమోనిటైజ్ చేయబడ్డాయి .
భారతీయ 500 రూపాయల నోటు (₹500) భారత రూపాయికి విలువ. ప్రస్తుత ₹ 500 నోటు, 2016 నవంబరు 10 నుండి చెలామణిలో ఉంది, ఇది మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్‌లో భాగం. 1997 అక్టోబరు, 2016 నవంబరు మధ్య చెలామణిలో ఉన్న మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క మునుపటి నోట్లు 2016 నవంబరు 8 న డీమోనిటైజ్ చేయబడ్డాయి.
భారతదేశంలో అవినీతిపై పోరాడటానికి, నకిలీ నోట్ల సమస్యను పరిష్కరించడానికి ఒక చర్యగా భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోడీ మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క ₹ 500 నోట్ల డీమోనిటైజేషన్ను 2016 నవంబరు 8 న ప్రకటించారు. 2016 నవంబరు 10 న, మునుపటి నోటును మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్ నోట్ల కొత్త ₹ 500 ₹ భర్తీ చేశారు.
మహాత్మా గాంధీ న్యూ సిరీస్ యొక్క ₹ 500 నోటు 66 x 150 mm స్టోన్ గ్రే రంగులో ఉంది, దీని వెనుక భాగంలో మహాత్మా గాంధీ యొక్క చిత్రం, అశోక పిల్లర్ చిహ్నం, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా గవర్నర్ సంతకం కలిగి ఉన్నాయి. కరెన్సీని గుర్తించడంలో దృశ్యమానంగా ఉన్నవారికి సహాయపడటానికి ఇది బ్రెయిలీ లక్షణాన్ని కలిగి ఉంది. రివర్స్ సైడ్‌లో ఎర్రకోట యొక్క భారతీయ వారసత్వ ప్రదేశం, స్వచ్ఛ భారత్ అభియాన్ లోగో, ట్యాగ్ లైన్ ఉన్నాయి.
₹ 500 నోటు యొక్క భద్రతా లక్షణాలు:
మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ యొక్క ₹ 500 నోటు 167 × 73 mm ఆరెంజ్-పసుపు రంగు, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ గవర్నర్ సంతకంతో మహాత్మా గాంధీ చిత్రపటాన్ని కలిగి ఉంది. కరెన్సీని గుర్తించడంలో దృశ్యమానంగా ఉన్నవారికి సహాయపడటానికి ఇది బ్రెయిలీ లక్షణాన్ని కలిగి ఉంది. రివర్స్ సైడ్‌లో సాల్ట్ మార్చి ఉంటుంది .
2011 నాటికి, కొత్త ₹ గుర్తు ₹ 500 నోటికి ₹ చేర్చబడింది. 2014 జనవరి 31 నాటికి 2014 మార్చి 31 నాటికి 2005 కి ముందు ముద్రించిన అన్ని నోట్లను చెలామణి నుండి ఉపసంహరించుకుంటామని ఆర్బిఐ ప్రకటించింది. గడువు తరువాత 2015 జనవరి 1 కు పొడిగించబడింది. మరింత గడువు 2016 జూన్ 30 వరకు పొడిగించబడింది.
₹ 500 నోటు యొక్క భద్రతా లక్షణాలు:
ఇతర భారతీయ రూపాయి నోట్ల మాదిరిగానే, ₹ 500 నోటు దాని మొత్తాన్ని 17 భాషలలో వ్రాసింది. ఎదురుగా, డినామినేషన్ ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో వ్రాయబడింది. రివర్స్‌లో ఒక భాషా ప్యానెల్ ఉంది, ఇది భారతదేశంలోని 22 అధికారిక భాషలలో 15 లో నోట్ యొక్క విలువను చూపిస్తుంది. భాషలు అక్షర క్రమంలో ప్రదర్శించబడతాయి. ప్యానెల్‌లో చేర్చబడిన భాషలు అస్సామీ, బెంగాలీ, గుజరాతీ, కన్నడ, కాశ్మీరీ, కొంకణి, మలయాళం, మరాఠీ, నేపాలీ, ఒడియా, పంజాబీ, సంస్కృతం, తమిళం, తెలుగు, ఉర్దూ .
పి.సి. భట్టాచార్య

పరేష్ చంద్ర భట్టాచార్య OBE (జననం 1903 మార్చి 1) రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ఏడవ గవర్నరు. 1962 మార్చి 1 నుండి 1967 జూన్ 30 వరకు అతను పదవిలో ఉన్నాడు. అతనికి ముందరి గవర్నర్ల లాగా అతను ఇండియన్ సివిల్ సర్వీసుకు చెందినవాడు కాదు, ఇండియన్ ఆడిట్స్ అండ్ అకౌంట్స్ సర్వీస్ (IA&AS)లో సభ్యుడు. అతను 1946 న్యూ ఇయర్ ఆనర్స్‌లో ఆర్డర్ ఆఫ్ ది బ్రిటిష్ ఎంపైర్ (OBE) అధికారిగా నియమితుడయ్యాడు. గవర్నర్‌గా నియమితుడయ్యే ముందు అతను ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖలో కార్యదర్శిగాను, ఆ తరువాత స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ఛైర్మన్‌ గానూ పనిచేశాడు.
RBI గవర్నర్‌గా భారతదేశంలో ప్రైవేట్ బ్యాంకులను జాతీయం చేయడాన్ని ఆయన తీవ్రంగా వ్యతిరేకించాడు. బ్యాంకులను జాతీయం చేయడం వాంఛనీయం కాదని అప్పటి ఉప ప్రధాన మంత్రి మొరార్జీ దేశాయికి లేఖ రాస్తూ హెచ్చరించాడు. ఆయన హయాంలో ఆర్థిక కారణాల వలన 5, 10, 100 కరెన్సీ నోట్ల పరిమాణాన్ని తగ్గించారు.
భట్టాచార్య పదవీకాలంలో 1964లో ఇండస్ట్రియల్ డెవలప్‌మెంట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, 1963లో అగ్రికల్చరల్ రీఫైనాన్స్ కార్పొరేషన్, 1964లో యూనిట్ ట్రస్ట్ ఆఫ్ ఇండియా లను స్థాపించారు.
పిసి భట్టాచార్య సంతకం చేసిన నోట్లు అరుదుగా ఉన్నందున గ్రే మార్కెట్‌లో వీటికి చాలా ఎక్కువ విలువ ఉంది. భట్టాచార్య సంతకం చేసిన 10 రూపాయల నోటు నేడు 800 నుండి 1000 రూపాయల వరకు పలుకుతోంది. అతను RBI గవర్నర్‌గా ఉన్న సమయంలో, ఉత్పత్తి వ్యయాన్ని తగ్గించడానికి రూ. 5, 10, 100 డినామినేషన్‌ల బ్యాంకు నోట్ల పరిమాణాన్ని తగ్గించారు. దీని వలన కలెక్టర్ల మార్కెట్‌లో ఈ నోట్లు చాలా అరుదు.
Central Bank of India

The Central Bank of India (CBI) is an Indian public sector bank based in Mumbai. Despite its name, CBI is not the central bank of India, a role served by the Reserve Bank of India.
The Central Bank of India was established on 21 December 1911 by Sir Sorabji Pochkhanawala with Sir Pherozeshah Mehta as chairman, and the first commercial Indian bank completely owned and managed by Indians.
By 1918 Central Bank of India had established a branch in Hyderabad. A branch in nearby Secunderabad followed in 1925.
In 1923, it acquired the Tata Industrial Bank in the wake of the failure of the Alliance Bank of Simla. The Tata bank, established in 1917, had opened a branch in Madras in 1920 that became the Central Bank of India, Madras.
Central Bank of India was instrumental in the creation of the first Indian exchange bank, the Central Exchange Bank of India, which opened in London in 1936. However, Barclays Bank acquired Central Exchange Bank of India in 1938.
Also before World War II, Central Bank of India established a branch in Rangoon. The branch's operations concentrated on business between Burma and India, and especially money transmission via telegraphic transfer. Profits derived primarily from foreign exchange and margins. The bank also lent against land, produce, and other assets, mostly to Indian businesses.
In 1963, the revolutionary government in Burma nationalized Central Bank of India's operations there, which became People's Bank No. 1.
In 1969, the Indian Government nationalized the bank on 19 July, together with 13 others.
Central Bank of India was one of the first banks in India to issue credit cards in the year 1980 in collaboration with Visa.
On its 108th Foundation day, Central Bank of India launched its first step towards robotic banking, a robot named "MEDHA".
CBI is one of twelve public sector banks in India that was recapitalised in 2009.
As on 31 March 2021, the bank has a network of 4,608 branches, 3,644 ATMs, ten satellite offices and one extension counter. It has a pan-India presence covering all 28 states, Seven out of eight union territories and 574 district headquarters out of all districts in the country.
RBI's prompt corrective action (PCA) came out last in the public sector in 2022. The PCA framework blocked large loans, restricted dividend payments and restricted expenses.
In 2024, Central Bank of India Governor MV Rao became chairman of the Indian Banks Association.
In the 1980s, the managers of the London branches of Central Bank of India, Punjab National Bank, and Union Bank of India were caught up in a fraud in which they made dubious loans to the Bangladeshi jute trader Rajender Singh Sethia. The regulatory authorities in England and India forced all three Indian banks to close their London branches.
Ignacio Moya Florido

Ignacio Moya Florido (Málaga, 3 de noviembre de 1988) es un jugador español de balonmano que actualmente milita en el BM Los Dólmenes Antequera de la División de Honor Plata. Su demarcación habitual es la de central, aunque con frecuencia lo hace también de lateral izquierdo y lateral derecho.
Selección femenina de balonmano de España

La selección femenina de balonmano de España es el equipo formado por jugadoras de nacionalidad española, que representa a España a través de la Real Federación Española de Balonmano que la dirige, en las competiciones internacionales organizadas por la EHF, IHF y Comité Olímpico Internacional (COI).
España se ha proclamado entre otros éxitos, subcampeona mundial en Japón 2019, doble subcampeona continental en Macedonia 2008 y Croacia-Hungría 2014, además de bronce olímpico en Londres 2012.
Lista de las jugadoras convocadas por el seleccionador nacional, Ambros Martín, para el Torneo Internacional de Manzanares.​​
Nota: En negrita las jugadoras en activo.
Listado de todos los seleccionadores nacionales:​
Gira mundial de balonmano playa de la IHF

La Gira Mundial de balonmano playa de la IHF (más conocida por su nomenclatura en inglés IHF Beach Handball Global Tour y también por su nombre corto IHF Global Trophy)​es un torneo de balonmano playa introducida en 2022 por la Federación Internacional de Balonmano (IHF).
Esta serie de torneo (programados para empezar en el año 2020 y cuya primera competición se disputó en 2022 por la pandemia mundial de COVID-19) pretende popularizar aún más este deporte mediante torneos selectivos entre selecciones nacionales de primer nivel de balonmano playa. Después del Campeonato del Mundo, este es el segundo evento de carácter internacional para las selecciones de balonmano playa.
El primer torneo con equipos de ambos sexos (participando Alemania, Croacia, Polonia y España) tuvo lugar a principios de julio de 2022 en Gdansk, Polonia.​ El primer año se trabajó en cuatro torneos, pero se espera que la serie siga creciendo en el futuro.​
Los equipos juegan en una ronda todos contra todos durante un fin de semana, los dos mejores equipos de la tabla obtenida de los resultados juegan en una final por la victoria.
El ganador del Tour Global Anual de Balonmano Playa de la IHF se elige entre varios de estos torneos pequeños y cortos. Los criterios aquí son:
Campeonato Europeo de Balonmano Masculino de 2026

El XVII Campeonato Europeo de Balonmano Masculino se celebrará conjuntamente en Dinamarca, Suecia y Noruega entre el 15 de enero y el 1 de febrero de 2026 bajo la organización de la Federación Europea de Balonmano (EHF) y las federaciones de balonmano de los tres países.​
Un total de veinticuatro selecciones nacionales compitieron por el título europeo, cuyo actual portador es el equipo de Francia, vencedor del Europeo de 2024.
Handball Camargo 1974

El CDE Handball Camargo 1974, conocido como HBC'74, es un CLUB español de balonmano del municipio de Camargo, (Cantabria).
Actualmente cuenta con 18 equipos desde la categoría prebenjamín hasta la senior siendo su máximo representante el equipo Camargo 74 Propenor Repsol que participa en el Campeonato de División de Honor Plata femenina,
El Club Deportivo Elemental Handball Camargo 1974 se fundó en 2016 a partir de la iniciativa de un grupo de entrenadores y jugadores que tenían el objetivo común de promocionar el balonmano y enseñar su práctica proporcionando al mismo tiempo una formación en valores a sus deportistas.​
El miércoles 14 de diciembre de 2016 en el Centro Cultural La Vidriera de Maliaño tuvo lugar la asamblea constituyente del club, en la que se aprobaron sus estatutos, se presentó la junta directiva y se procedió a la firma del acta fundacional por más de un centenar de socios fundadores que acudieron a la asamblea.
El Construcciones Saypa, de categoría alevín femenina, fue el primer equipo del club en debutar. Fue en un partido amistoso celebrado el 2 de enero de 2017 en el pabellón del Colegio Jose Ramón Sánchez de El Astillero frente al equipo del Bm. Astillero.
La temporada 2017-2018 fue la primera en la que los equipos del Handball Camargo 1974 participaron en competición oficial. Por invitación de la Real Federación Española de Balonmano el primer equipo senior femenino del club fue incluido en el grupo A de la División de Honor Plata,​ categoría en la que consiguió la permanencia ocupando un brillante sexto puesto en la clasificación. Primera temporada en competición y primer título de campeón de Cantabria para el club, conseguido en categoría cadete femenina por el equipo HBC’74 Mercería Yolanda, dirigido por Verónica Cuadrado y que le permitió disputar el sector estatal del Campeonato de España.
Torrellano Cup Archivado el 3 de diciembre de 2020 en Wayback Machine. 2017
Sanes Cup 2018​
Paredes Handball Cup Archivado el 29 de noviembre de 2020 en Wayback Machine. 2019
https://hbcamargo1974.com/
https://www.fcantabrabm.es/
Ivan Martinović

Ivan Martinović (Viena, 6 de enero de 1998) es un jugador de balonmano croata que juega de lateral derecho en el Rhein-Neckar Löwen de la Bundesliga. Es internacional con la selección de balonmano de Croacia.​
Con la selección comenzó a destacar en el Campeonato Mundial de Balonmano Masculino Junior de 2019, donde su selección obtuvo la medalla de plata, y Martinović fue nombrado mejor jugador del torneo.​
Olympic Indoor Hall

El Olympic Indoor Hall u OAKA Indoor Hall (en griego: Ολυμπιακό Κλειστό Γυμναστήριο, Olympiako Kleisto Gymnastirio) es un pabellón cubierto y multifuncional que forma parte del Complejo Olímpico de Deportes de Atenas, en Atenas, Grecia. Se inauguró en 1995 y fue el mayor recinto cubierto utilizado para eventos deportivos en los Juegos Olímpicos de Atenas 2004. Se sitúa en el barrio de Marusi. Está considerado como uno de los mayores y más modernos pabellones deportivos de Europa.
Destaca por su techo en forma de A apoyado en cuatro pilares, cada uno de 35 metros de alto con una separación de 108 metros entre los mismos. Según el Ministerio de Deportes de Grecia, es el mayor pabellón deportivo de este tipo en el mundo. El pabellón está asimismo construido de una manera única para que una abundante cantidad de luz natural entre al interior durante el día.​
El pabellón tiene una capacidad de 17 600 para eventos de gimnasia, aunque sólo se pusieron 12 500 localidades a disposición del público para la gimnasia en los Juegos Olímpicos de 2004. La capacidad en los partidos de baloncesto es de 19.250, lo cual incluye 18 500 asientos para aficionados, 300 para la prensa, y 450 para VIPs.
El pabellón se utilizó para las pruebas de gimnasia artística y trampolín, así como para las finales de baloncesto durante los Juegos Olímpicos de Atenas 2004. La remodelación del edificio para los juegos se completó el 30 de junio de 2004, y se re-inauguró el 10 de agosto de 2004, poco antes de la inauguración de los juegos.
En el Indoor Hall juega como local el club de baloncesto profesional Panathinaikos BC de la liga A1 Ethniki, así como el Maroussi BC en competición europea. El AEK Atenas B.C. también juega sus como local cuando tiene partidos europeos. Es la sede principal de la Selección de baloncesto de Grecia.
El 4 y 6 de mayo de 2007, el Indoor Hall albergó la Final Four de la Euroliga 2006-07, las rondas semifinales y finales de la principal competición de clubes profesionales de baloncesto en Europa, donde el equipo local Panathinaikos ganó el título.
El Olympic Indoor Hall acogió el Torneo Preolímpico FIBA 2008.​
El 18 y 20 de mayo de 2006, el Olympic Indoor Hall acogió el LI Festival de la Canción de Eurovisión, que se celebró en Atenas tras la victoria de Grecia en el festival de 2005. Hubo 15.000 localidades disponibles para el público, tanto en la semifinal como en la gran final. Entre los artistas que han dado conciertos en el Indoor Hall están Jennifer Lopez, Björk, Beyoncé, Roger Waters, Aloha from Hell, Tokio Hotel, Helena Paparizou, Sakis Rouvas o Anna Vissi.
World Athletics Indoor Tour 2024

El World Athletics Indoor Tour 2024 es la novena edición del World Athletics Indoor Tour, la serie anual de reuniones de atletismo en pista cubierta de mayor rango a nivel mundial.
El Tour vuelve a tener en su edición de 2024 el mismo número de encuentro que tuvo en la octava edición de 2023, con un total de 54 encuentros repartidos entre Europa, América del Norte y Asia. 7 de los encuentros supondrán el mayor rango, «oro»; 16 encuentros serán «plata»; 14 «bronce»; y además se contará con 17 encuentros calificados como «challenger» (en inglés: aspirante, una categoría semi-profesional) a imitación del World Athletics Continental Tour.
Los derechos televisivos de la competición los obtuvo a nivel mundial Infront Sports & Media como parte de un acuerdo con duración hasta el final de la edición de 2029.
Las disciplinas oficiales del nivel oro en la edición de 2024 serán:
La edición de 2024 del Tour fue anunciada oficialmente el 27 de octubre de 2023.​ La competición dará comienzo en Pamplona el 29 de diciembre de 2023 con el Navarra Indoor Athletics de la categoría Challenger que se celebrará en el Navarra Arena y terminará en Ruan el 24 de febrero de 2024 con el Perche Elite Tour Rouen de la categoría Plata que se celebrará en Kindarena.​
Meadowlands Arena

Meadowlands Arena (antes conocido como Brendan Byrne Arena, Continental Airlines Arena y Izod Center) es un pabellón multiusos situado en East Rutherford, Nueva Jersey. La capacidad de espectadores es de 19 040 para hockey, 20 029 para baloncesto universitario, 19 968 para partidos de la NBA y un máximo de 20 000 para conciertos, aunque en 2015 el recinto cerró sus puertas al público. Desde entonces, el complejo se ha venido alquilando a promotores de giras de diversas estrellas de la música para realizar sus ensayos, así como a la productora NBCUniversal para la grabación de series de televisión.​​
Es conocido por haber albergado los partidos como local de los New Jersey Devils de la National Hockey League desde 1982 hasta 2007, los New Jersey Nets de la NBA desde 1981 hasta 2010, los Seton Hall Pirates de baloncesto de la NCAA desde 1982 hasta 2007, y los New York Cosmos de la North American Soccer League Indoor desde 1981 hasta 1985.
La arena fue sede del All-Star Game de la NBA 1982, el Final Four del Campeonato de la División I de Baloncesto Masculino de la NCAA de 1996, y las regionales del Campeonato de la NCAA desde 1986 hasta 1991 y en 1993, 1995, 1999, 2004 y 2007. Asimismo, albergó los combates de artes marciales mixtas Strikeforce: Fedor vs. Silva en 2011, y UFC on Fox: Diaz vs. Miller en 2012.
La promoción de lucha libre WWE organizó numerosos espectáculos en Meadowlands, tales como SummerSlam 1989, SummerSlam 1997, King of the Ring 2001, SummerSlam 2007, No Mercy 2004, No Way Out 2012, WrestleMania 29 y Extreme Rules 2014.
Asimismo, allí se realizaron numerosos conciertos musicales, entre ellos Bruce Springsteen en 1981, 1984, 1992, 1999 y 2004, Queen en 1982 y 2005, The Rolling Stones en 1981, Michael Jackson en 1988, Kiss en 2000, Cher en 2002 y 2005, The Red Hot Chili Peppers en 2006, Iron Maiden en 2008 y Prince en 2010.
El último evento público en el estadio se realizó en marzo de 2015.