davidanugraha/M4-RAG huggingface dataset:
Harald Dag Jølle

Harald Dag Jølle (født 1971 i Lyngdal) er en norsk historiker og fjellklatrer. Han er ansatt ved Norsk Polarinstitutt i Tromsø som spesialist på polarhistorie, og i særlig norsk polarforsknings historie.
Under studiene i Tromsø var han i 1997 redaktør for en bildebok om friluftsliv og fjellklatring i Nord-Norge som het Høyt i nord. Som fjellklatrer har Jølle har foretatt en rekke bestigninger av nordnorske topper, inkludert nordveggen av Stetinden vinterstid.
Jølle leverte i 2000 hovedoppgave i historie ved Universitetet i Tromsø med tittelen «"Hvorfor holder jeg eskimoen for stående over europæerne?" Kulturforskeren Fridtjof Nansen og "de arktiske andre"», hvor han drøftet synet på sosialdarwinisme sett i lys av Nansens polarforskning. Fra 1997 til 2002 var han redaksjonssekretær for Historisk tidsskrift. I 2001 ble han doktorgradsstipendiat ved Historisk institutt, senere fusjonert til Institutt for historie og religionsvitenskap ved Universitetet i Tromsø. Fra 2000 til 2004 var han en av initiativtakerne til, og engasjert i prosjektet Norsk polarhistorie. Dette var et tverrfaglig forskningsprosjekt som resulterte i trebindsverket Norsk polarhistorie, en engelskspråklig ettbindssammenfatning og nettstedet polarhistorie.no. Jølle var sammen med Einar-Arne Drivenes hovedredaktør for verket og dessuten forfatter av et kapittel om tidlig etnografisk og kulturhistorisk forskning i polarområdene.
Høsten 2011 kom han ut med første bind av en biografi om Fridtjof Nansen om hans liv fram til 1912. Til forskjell for tidligere Nansen-biografier legges det vekt på Nansens vitenskapelige bidrag. Jølle vant Sørlandets litteraturpris for 2012 i kategori sakprosa for boka Nansen. Oppdageren.
Han var ekspedisjonsdeltaker til Sørpolen 2011 sammen med Vegard Ulvang, Stein P. Aasheim og Jan-Gunnar Winther. Ekspedisjonen fulgte samme rute som Roald Amundsen fulgte i 1911–12, og nådde fram til polpunktet på dagen 100 år etter at Amundsen & Co nådde polen i 1911.
Tron (fjell)

Tron (også kalt Tronden og Trondfjell) er et fjell i Alvdal kommune i Innlandet mot grensen til Tynset i nord og øst. Det har en høyde på 1 665 meter over havet. Nærmeste fjellmassiv i øst er Fonnåsfjellet.
Tron er bare det 904. høyeste fjellet i Norge på en liste over fjell med primærfaktor over 50 meter, men står fritt og kan tilby et flott rundskue. Den nest høyeste toppen på fjellet, Blåtronden 1 653 moh., danner grensepunkt mellom Alvdal og Tynset kommuner, og er samtidig det høyeste punkt i Tynset kommune.
Den indiske filosofen Swami Sri Ananda Acharya bodde store deler av livet på Tron og planla å bygge et Fredsuniversitet på Flat-tron – et platå oppe på fjellet. Alvdal kommune har avsatt et 875 dekar stort område på Flattronden med tanke på å regulere området til fredssenter, turistformål og bevertning, idrettsanlegg og hangglidervirksomhet, samt friluftsliv, og pr 12. november 2010 er oppstart av planarbeidet varslet.
I forbindelse med bygging av radio- og fjernsynssender på 1960-tallet ble Norges nest høyest beliggende bilvei bygget opp til toppen.
Navnet Tron stammer fra trond m (gammelnorsk þróndr) 'gris, galte'. Det er ganske vanlig i Norge og særlig i Nord-Østerdal at fjell har dyrenavn. Andre kjente topper med dyrenavn i nærområdet er f.eks. Elgspiggen, Haveren, Kalven og Ruten.
Primordial (band)

Primordial er et black metal-band fra Dublin i Irland.
Bandet ble først startet i 1987 med det uoffisielle navnet Forsaken av Pól MacAmlaigh (bassist), hans bror Derek MacAmlaigh og Ciáran MacUiliam. De eksperimenterte på den tiden med death metal og thrash metal.
I 1991 ble vokalisten Naihmass Nemtheanga medlem. Bandet fikk det offisielle navnet Primordial og endret stilretning inspirert av band som Bathory, Celtic Frost og sjangeren True Norwegian Black Metal.
Bandets første utgivelse, demoen Dark Romanticism i 1993 viste tydelige kjennetegn til black metal. De ble signert av Cacophonous Records og fikk utgitt debutalbumet Imrama i 1995. Debutalbumet fikk kritikk for å være for mye påvirket av melodisk black metal spesielt med bruken av mandolin og fløyte, fremfor den harde black metal-linjen bandet hadde ligget på tidligere. Med albumene The Burning Season og Spirit the Earth Aflame hadde bandet lagt seg på en blanding av black metal, celtic metal og folk metal.
I januar 2006 spilte bandet for første gang i USA sammen med bandene Thyrfing og Moonsorrow i Anoka County. Bandet har flere ganger spilt i Norge, blant annet under Inferno 2007, Hole in the Sky 2008 og på Hovefestivalen i 2008. I 2004 og 2008 spilte de på den tyske festivalen Summer Breeze Open Air.
Morten Dahl

Morten «Diesel» Dahl (født 1959) er en norsk musiker og motorsykkelentusiast.
Dahl har hatt en lang karriere som trommeslager og er kjent som medlem og en av grunnleggerne av de norske rockebandene TNT og TinDrum. Han har dessuten turnert og gitt ut musikkalbum under navnene Diezel og Diesel Dahl & Friends. I tillegg har han spilt med andre artister som Terje Tysland i hans backingband Gutta på By'n.
Dahl fungerte i mange år som talsmann for Hells Angels (HA) i Trondheim. I det som i media er omtalt som en intern maktkamp, forlot Dahl klubben i 2005. Dahl har utmerket seg i det ellers beryktede HA-miljøet med sitt rene rulleblad. Han er administrerende direktør og styreleder i Kulørt Kultur AS, som blant annet utgir den norske versjonen av MC-bladet Scanbike.
Hans datter Carina Dahl er modell og artist.
Dahl etablerte bandet Hotlips i i 1980 som vant NM i Rock året etter i 1981.
Helge Ragnar Ulaa Naarstad

Helge Ragnar Ulaa Naarstad (født 4. juni 1945) er en norsk forretningsmann og grunnlegger av Norske Cruise og Sea Goddess Cruises.
Naarstad er født og oppvokst på Otta i Sel kommune i Innlandet. Han er utdannet ingeniør og økonom fra Teknikum Göteborg, Norges Markedsføringsskole og Stockholm School of Economics.
Naarstad startet sin yrkeskarriere i Elkem som ingeniør og etter hvert som produktsjef og utviklingssjef. Han var senere administrerende direktør i Tjæreborg Reiser og ansvarlig for driften i Norden.
Naastad ble hentet til Klosters Rederi og utnevnt til administrerende direktør i Norwegian Caribbean Lines. Som sjef for NCL sto han for oppkjøpet og ombyggingen av SS France, som i NCLs eie ble til SS Norway.
Naarstad etablere sitt eget cruisrederi og grunnla Norske Cruise og Sea Goddess Cruise i 1982. Med lanseringen av Sea Goddess I og II innførte Naarstad et nytt ultra-luksusyacht cruising-konsept. Skipene seiler i dag som SeaDream I og SeaDream II.
Naarstad har også vært involvert i sju andre skips-holdingselskaper og kommandittselskaper. Han har også samarbeidet med Cunard og vært mdløem av styret til Trafalgar House.
Siden 1998, deltok han i etableringen av ResidenSea (The World). Gjennom sitt rådgivning og konsulent selskap; Seaconcepts deltar Naarstad i ulike shipping prosjekter.
Siden 2018 han har vært ledende prosjektrådgiver til det nye norske ekspedisjonsrederiet Norwegian Yacht Voyages.
Naarstad har vært styremedlem i flere skipsholdingselskaper, inkludert tørr-cargo og cruise-relaterte selskaper. Han har også hatt styreverv i organisasjoner som The Wilderness Organisation, Bygdøy Vel, Norsk Havseilerklubb og andre. Han har også gått på ski to ganger over Grønlandsisen.
Håndbagasje

Håndbagasje er den bagasje som passasjerer kan ta med seg inn i kupeen eller i flyet i stedet for å måtte ekspedere den som frakt (i motsetning til innsjekket bagasje). Passasjerer har vanligvis lov til å ta med et begrenst antall mindre vesker eller en liten koffert for verdisaker, eller det som behøves for turen. Det er normalt plass, enten under setet, eller i bagasjehyller over. I tog er det bagasjeplass over setet, eller (spesielt på fjerntog) bagasjeplass mellom seteryggen og setet i motsatt kjøreretning, eller også i egne hyller i begge ender av jernbanevognen nær utgangsdøren
Håndbagasjen kan enten være myk (for eksempel ryggsekk, bag eller veske/skulderveske, disse bæres typisk) eller hard (for eksempel koffert, ofte med hjul og trillehåndtak).
Noen personlige eiendeler som klær og annet man har på seg regnes ikke nødvendigvis som bagasje, men definisjonen av hva som er omfattet av begrepet bagasje kan variere mellom flyselskap. Eksempler på slike gjenstander kan inkludere en rumpetaske.
Tillatt håndbagasje ombord i fly er et hyppig diskutert tema. På den ene side ønsker passasjerene å ha mest mulig tilgjengelig under turen og undgå den tidkrevende prosess med å ekspedere samt å undgå at insjekket bagasje kommer på avveie eller blir skadet. På den andre side er selskapet bekymret: begrensninger I flyets maksimalvekt og finansielle forhold kan begrense hvor mye hver passasjer kan ta med seg inn I flyet
International Air Transport Association (IATA) har lagt retningslinjer for mål og størrelse på håndbagasje. Disse er ikke pålagte og de enkelte flyselskap kan ha sine egne regler. IATAs retningslijer er:
Størrelse og vekt på håndbagasje kan variere. I enkelte tilfelle er de avhengig av flytype, i andre tilfeller hvilken klasse (turist/første). Fravær av standarisering har ført til at de enkelte selskapene har egne regler. Maksimalt tillatte mål på håndbagasje kan f.eks. være som disse tre eksempler:
Vanligvis skal vekten av håndbagasje ikke overstige 10 kg, men dette kan variere med selskap og flytype.
Spillprisen

Spillprisen er en årlig prisutdeling for den norske spillbransjen og arrangeres av Virke Produsentforeningen, i samarbeid med Norsk filminstitutt (NFI). Formålet med arrangementet er å samle den norske spillbransje, vise frem videospill produsert i Norge, og kåre videospill for året. Det finnes flere kategorier et videospill kan bli nominert til, blant annet beste teknologi, beste visuelle uttrykk, beste spilldesign, beste lyd, beste moro for alle, årets spill og årets spill for liten skjerm.
Under er vinnere og nominerte for Spillprisen 2019. Vinnere av hver kategori er fremhevet med fet skrift, med nominerte i punktert liste under.
Under er vinnere og nominerte for Spillprisen 2020. Vinnere av hver kategori er fremhevet med fet skrift, med nominerte i punktert liste under.
Under er vinnere og nominerte for Spillprisen 2021. Vinnere av hver kategori er fremhevet med fet skrift, med nominerte i punktert liste under.
Under er vinnere og nominerte for Spillprisen 2022. Vinnere av hver kategori er fremhevet med fet skrift, med nominerte i punktert liste under. Spillprisen 2022 introduserte to nye kategorier. «Beste innovasjon» og «Beste nykommer».
Spillprisen 2023 fant sted 8. mars 2024 i Olavshallen i Trondheim. Nedenfor er det en tabell over vinnere og nominerte ved denne seremonien, der vinnere fremheves med fet skrift, med de nominerte i en punktliste under. Ikonei Island fra Snowcastle Games og Fun Run 4 fra Dirtybit ble henholdsvis vinnerne i kategoriene «Årets spill» og «Årets spill – liten skjerm» – førstnevnte mottok tre priser totalt, men Rhythm Sprout fra SURT endte opp med fire priser.
Roger Arntzen

Roger Arntzen (født 3. juni 1976 i Bodø) er en norsk jazzkontrabassist basert i Oslo, som spiller i band som In the Country, Solveig Slettahjell/Knut Reiersrud/In the Country], Ballrogg, Chrome Hill, One Small Step og John-Kåre Hansens Northern Concept. Han har også tidligere spilt i visejazzbandet Østenfor Sol og jazzkvintetten Subtonic.
Eat the Rich (festival)

Eat the Rich er en gratis kultur- og rockfestival som arrangeres på Svartlamon i Trondheim i august. Festivalen ble startet som en motvekt til tusenårsjubileet i Trondheim i 1997. Etter et opphold i 2004 og 2005 ble festivalen arrangert på ny 18.–19. august 2006.
I 2006 spilte blant annet Rumble in Rhodos, Gode Ord Dør Sist og Torch på festivalen. I 2008 ble festivalen arrangert 29. og 30. august, og på programmet sto bl.a Rehab Royale, Bolla og lilleband, Scum De La Norvége, og All trouble. I tillegg ble det bl. a arrangert barne- og voksenteater, gatemarked, politisk kino.
Dokumentarskaper Ane-Martha Tamnes Hansgård hadde i 2012 premiere på kortfilmen Svartlamon Lager Eat The Rich.
Arne Brimi

Arne Olav Brimi (født 1. oktober 1957) er en norsk kokk fra Tessand.
Brimi er kjent fra TV-programmet «Gutta på tur» på TV 2 (1995-2002) der han gjorde «sjalottlauk» kjent for seerne. Han er kjent for koblingen mellom mat, natur og helse, og ble på bakgrunn av dette utnevnt til æresdoktor ved Universitetet for miljø- og biovitenskap, da Kronprins Haakon innviet det nye universitetet den 23. mai 2005.
Arne Brimi var i 1987 den første norske kokken som deltok i Bocuse d'Or (kokkenes uoffisielle VM), men ble slått ut i den innledende runden. I 1984 ble han Årets kjøkkensjef for sitt virke ved Fossheim turisthotell i Lom, som han var kjøkkensjef på frem til 2002. Han driver i dag matstedet Vianvang i nabobygda Vågå, et sted han har utviklet siden 1998. Han har også gitt ut flere kokebøker.
Kongen utnevnte i 2005 Brimi til ridder av 1. klasse av St. Olavs Orden «for hans innsats for norsk matkultur».
Bjørn Kjos

Bjørn Kjos (født 18. juli 1946 på Sokna i Ringerike) er en norsk jurist, flyver og næringslivsleder. Han var med da flyselskapet Norwegian Air Shuttle ble etablert i 1993, og var administrerende direktør og konsernsjef fra 2002 til 2019. Han bygget opp Norwegian Air Shuttle til å bli hovedkonkurrenten til SAS i Norden, en posisjon Norwegian inntok etter få års konkurranse.
Kjos var jagerpilot ved 334 skvadron i Bodø i seks år, der han fløy Lockheed F-104 Starfighter og Northrop F-5 Freedom Fighter.
Han har også cand.jur., har vært dommerfullmektig, har arbeidet ti år som advokat med skipsfart som spesialfelt, og har bakgrunn som både forretningsadvokat og næringslivsleder.
Fra 2002, da Kjos ble administrerende direktør i Norwegian, startet selskapet lavprisruter, først i Norge og seinere utenlands. Selskapet hadde kraftig vekst under Kjos’ ledelse. Selskapet har gjort, og gjør (2017), store innkjøp av nye fly.
Bjørn Kjos fratrådte som konsernsjef den 11. juli 2019 etter 17 år i jobben. Ved fratredelsen uttalte han at det ikke er naturlig å sitte som konsernsjef når man har gått inn i 70-årene.
Bjørn Kjos har i sin periode som konsernsjef ledet selskapet fra å være en liten aktør i det norske markedet med fire fly og 130 ansatte til å bli et globalt lavprisselskap. I dag har selskapet over 11.000 ansatte og 162 fly i flåten, med en rekke fly i bestilling.
Bjørn Kjos er fra juli 2019 rådgiver for styret i selskapet. Han skal konsentrere seg om noen utvalgte prosjekter som «vil være av stor betydning for Norwegian fremover».
Kjos er også største eier i Norwegian. Familien Kjos kjøpte i 2022 Pausvillaen i Nevlunghavn fra industriarvingen Cecilie Paus, der Bjørn Kjos samme år bidro til å slukke en brann.
Han debuterte som forfatter i 2006 med spionthrilleren Murmanskaffæren og i 2015 kom selvbiografien Høyt og lavt.
Norwegian Hull Club

Norwegian Hull Club – Gjensidig Assuranseforening (NHC) er et gjensidig forsikringsselskap som har til formål å drive direkte gjensidig skade­forsikrings­virksomhet innen sjø- og transport­forsikring, gjenforsikrings­virksomhet samt virksomhet som naturlig henger sammen med forsikringsvirksomhet.
NHCs hovedkontor er i Bergen, og selskapet har ytterligere kontorer i Oslo, Kristiansand og London. Norwegian Hull Club er medlem av Central Union of Marine Underwriters (CEFOR), og International Underwriting Association (IUA).
I Norge så sjøassuranseforeninger dagens lys i 1806. Langesundfjordens Skibs Assuranceforening (senere omdøpt til Den Første norske Assuranceforening) og Skibsassuranceforeningen i Arendal ble etablert i 1837.
På 1800-tallet var det en sterk øking i produksjon av dampskip hos rederier over hele landet, hvor Bergen opplevde den største oppgangen. For å møte etterspørselen ble Bergen Dampskibs-Assuranceforening etablert i 1879, og etterfølgende Skibsassuranceforeningen Vidar i 1895 som hadde sitt hovedkontor på Østlandet.
I 1937 slo Bergen Assuranceforening og Bergens Dampskibs-Assuranceforening seg sammen til Bergen Hull Club. Fjorten år etter, i 1951, ble flere assuranseselskap på Øst- og Sørlandet slått sammen til UNITAS, ledet av Skibsassuranceforeningen Vidar. I etterfølgende år sluttet samtlige assuranseselskap på Sør-Østlandet seg til UNITAS, som dermed ble ledende assurandør for nærmere 900 skip.
Den 1. januar 2001 slo Bergen Hull Club og UNITAS seg sammen, og etablerte Norwegian Hull Club.
I 2016 åpnet selskapet kontor i London
Norwegian Hull Club er et gjensidig assuranse­selskap, og eies i sin helhet av forsikringstakerne. Selskapet er organisatorisk inndelt i styre, representantskap, valgkomité og generalforsamling. Generalforsamlingen er selskapets øverste organ.
Norwegian Hull Club forsikrer mer enn 11 000 unike skip og enheter, og opererer som hoved­assurandør for over 6000 av disse.
Norwegian Hull Club fikk karakteren A i Standard & Poor's Rating Services juni 2023.
Ronni Le Tekrø

Rolf Ågrim Tekrø (født 1963), kjent som Ronni Le Tekrø, er en norsk gitarist, komponist og produsent kjent fra bandet TNT og Vagabond. Han har siden 1990 drevet eget musikkstudio.
Tekrø flyttet fra Oslo til Vestre Toten med familien da han var 6–7 år og har bodd der siden (med unntak av et avbrekk fra 1982 til 1990, da han bodde i Trondheim og på Long Island, New York).
Tekrø var med å danne TNT i 1982. Men han startet sin gitarspilling i et lokalt metalband fra Raufoss; «ROCKFIRE», i 1977. Bandet skiftet navn til ROQUEFIRE og ga ut en singel i 1981.
Da TNT ble oppløst i 1992, startet Tekrø bandet Vagabond, som eksisterte til TNT ble gjenforent i 1996
Ved siden av TNT og Vagabond og en solokarrière har han også samarbeidet musikalsk med jazzgitarist Terje Rypdal og gitt ut tre album sammen med ham.
Tekrø har siden 1980-tallet vært en innflytelsesrik heavy metal-gitarister og rangerte blant topp 10 i oktober 1989-utgaven av Guitarplayer Magazine (nå Guitar World). Tekrø ble også kåret til en av verdens 25 beste gitarister innen sin sjanger i februar 2009. Blant de som har uttalt seg positivt om Tekrøs ekspressive stil, er Ozzy Osbournes tidligere gitarist, Zakk Wylde.
Tekrø har siden 1990 drevet studioet Studio Studio Nyhagen i Vestre Toten
Han fikk Spellemannprisen 1987 i klassen rock sammen med TNT for albumet Tell No Tales, Gammleng-prisen i klassen pop/rock i 2000, Vestre Totens kulturpris 2001 og Oppland fylkeskommunes kunstnerstipend i 2000.
Tekrøs musikkstudio Studio Studio Nyhagen og omgivelsene rundt ble brukt som lokasjon for TV-serien Rockeskolen på TV 2 i 2007. Tekrø bidro selv som «rektor» på Rockeskolen, hvor han lærte klassisk skolerte ungdommer i hvordan man skulle lage rock. Programmet var basert på den britiske School of Rock med Gene Simmons som rektor.
I 2009 turnerte Tekrø i Norge med de kjente norske gitaristene Mads Eriksen og Terje Rypdal. De kalte seg N3 og var så å si samme konsept som G3. Backingbandet deres besto av Paolo Vinaccia (trommer), Frank Hovland (bassgitar) og Gunnar Bjelland (keyboard).
Tom Erling Kårbø

Tom Erling Kårbø (Tom Karbo) (født 4. februar 1989 i Haugesund) er en norsk friidrettsutøver og terrengløper som representerer Stord IL. Han er oppvokst i Langevåg på Bømlo. Kårbø konkurrerer innen mellomdistanseløp og langdistanseløp. Han deltar også i terrengløp. Spesialdistansen er 3000 meter hinder, hvor han har en rekke gullmedaljer fra norske junior- og seniormesterskap. Har også medaljer fra andre distanser. Han har også vunnet internasjonale medaljer, blant annet gull på 3000 meter hinder i lag-EM i 2019. Han har representert Norge i både EM og VM og i Universiaden i Gwangju.
Fra 2009 og fire år fremover representerte han det amerikanske college-laget Augustana Vikings fra Sioux Falls i den amerikanske delstaten South Dakota. Han løp ankeretappen på stafettlaget som i 2012 ble National Champions i DMR Indoor. (You Tube. Augustana dmr man)
Mottok flere hedersbevisninger for prestasjonene sine i USA.
Utdannet siviløkonom.
Broren Harald Kårbø er også friidrettsutøver.
Vidkunn Haugli

Vidkunn Haugli (født 1939) er en norsk bygdebokforfatter, lærer og kommune- og fylkespolitiker for partiet Venstre. Han er tidligere ordfører og varaordfører i Målselv kommune.
Haugli har vært styreleder i Troms Kraft og Midt-Troms museum, samt sittet i styret ved Universitetet i Tromsø. Han var leder i hovedkomiteen for Landsskytterstevnet på Råvatn i Øvre-Målselv i 2006 og 2016.
I unge år var Vidkunn Haugli friidrettsutøver, og som 19-åring ble han nordnorsk mester i høyde uten tilløp og lengde uten tilløp. På 400 m har han nordnorsk mesterskap og er vinner av samme distanse i det militære norgesmesterskapet i Stavanger i 1961.
I sammenheng med at Haugli ledet hovedkomiteen for 200-årsmarkering for Målselv, tok han i 1986 initiativ til å få dannet Målselv historielag for å styrke det lokalhistoriske arbeidet. Historielaget er i dag et av de mest aktive historielag i Troms.
3. januar 2014 fikk Haugli Kongens fortjenstmedalje i sølv for sitt mangeårige engasjement innenfor kultur og frivillighet i Målselv kommune, påfulgt av Kommunesektorens Organisasjonsmedalje for samfunnsgavnlig virksomhet i 2015 og Målselv kommunes kulturpris samme år.
Friluftsliv (magasin)

Friluftsliv er et norsk magasin med seks årlige utgivelser. Bladet dekker det meste av aktiviteter i naturen, herunder fotturer, skiturer, kano, kajakk, ekspedisjoner og fjellsport. Hovdevekten legges på opplevelser i norsk natur. Bladet skriver også om tema som turutstyr, turmat og politiske og forvaltningsmessige sider ved temaet friluftsliv. Første utgave kom i 1997.
Toppsamling (friluftsliv)

Toppsamling er en aktivitet som går ut på å bestige fjelltopper og notere ned hver og en som blir besteget. Hvilke topper man ønsker å samle på bestemmes gjerne ved hjelp av en liste over fjelltopper innenfor et spesielt område eller en spesifikk kategori (f. eks. høyde, vanskelighetsgrad, primærfaktor etc.). Ellers er det bare fantasien som setter grenser.
Hva som er en fjelltopp defineres gjerne ved hvor stor primærfaktoren eller sekundærfaktoren er. Dersom man samler etter høyeste punkter innefor et område (f. eks. kommune, fylke, nasjon) hender det ofte at punktet ikke ligger oppe på selve toppen av fjellet.
Nordnes

Nordnes is a peninsula and neighbourhood in the city centre of Bergen in Vestland county, Norway.
Vågen, Byfjorden, and Puddefjorden surround the peninsula. The Bergen Aquarium is located at the tip of the peninsula. The Norwegian Institute of Marine Research and Fredriksberg Fortress are also located on Nordnes. The parish church, Nykirken i Bergen, is located in this neighborhood.
The neighbourhood of Nordnes includes approximately 50% of the peninsula. The neighbourhoods Strandsiden and Verftet, as well as parts of Nøstet, are also located on Nordnes.
Recreation areas include Nordnes Park and the Ballast Pier (Ballastbryggen).
One of the main recreation activities is visiting Nordnes sjøbad. This is an outdoor swimming facility with a heated pool and possibility to swim in the fjord. Nordnes sjøbad is open from 18 May to 1 September.
Nordnes was also a place of execution in the 14th century, including Audun Hugleiksson and False Margaret.
60°23′53″N 5°18′30″E﻿ / ﻿60.39806°N 5.30833°E﻿ / 60.39806; 5.30833
European long-distance paths

The European long-distance paths (E-paths) are a network of long-distance footpaths that traverse Europe. While most long-distance footpaths in Europe are located in just one country or region, each of these numbered European long-distance paths passes through many countries.
The first long-distance hiking trail in Europe was the National Blue Trail of Hungary, established in 1938. The formation of the European Union made transnational hiking trails possible. Today, the network consists of 12 paths and covers more than 65,000 kilometres (40,000 mi), crisscrossing Europe. In general, the routes connect and make use of existing national and local trails such as the GR footpaths.
The paths are officially designated by the European Ramblers' Association.
North Sea Trail

The North Sea Trail is a transnational long-distance hiking trail along the coast of the North Sea. The route passes through seven countries and 26 partner areas. The aim of the project is to promote sustainable tourism and to keep alive the common cultural heritage of the North Sea countries. The trail has a theoretical total length of about 4,900 kilometres (3,000 mi), but so far only about 3,700 kilometres (2,300 mi) have been developed.
The EU-funded North Sea Trail project involves Sweden, Norway, Scotland, England, the Netherlands, Denmark, and Germany.
The trail starts in the north of Great Britain in Scotland and stretches along the entire east coast. The trail continues along the Dutch and German coasts to Denmark. Denmark is rounded out and the path on the west coast of Sweden continued from Kattegat to the Skagerrak. The trail then stretches along the Norwegian coast.
Only the Netherlands and Denmark offer a completed developed route. In Germany, the path is largely unknown and not signposted. On some short sections, the North Sea Trail is identical to the European long-distance path E9. On some sections, the North Sea Trail is identical to the better known North Sea Cycle Route.
The seven countries are:
The project was originally part funded by the European Union through its Interreg IIIB North Sea Programme.
The project partners have decided to establish a North Sea Trail Association so that the Trail can be supported in the long term. The UK's representative on the Association is Aberdeen.
There is also a North Sea Cycle Route integrated with the North Sea Trail.
Lars Monsen

Lars Thorbjørn Monsen (born 21 April 1963) is a Norwegian adventurer and journalist. He has done a number of exploration and backpacking expeditions in harsh wilderness.
He became well-known after documenting a thru-hiking trip made over the course of nearly three years in northern Canada, which was then broadcast on NRK in 2005. In 2010 and again in 2012, Monsen was the expedition leader for the Norwegian television program Ingen Grenser, a remake of BBC's Beyond Boundaries. In the first season, the group traversed 500 kilometers of the Cap of the North in 30 days, some of the participants with severe physical limitations.
Monsen is of partly Sami descent. He is married to American-Norwegian artist Trine Rein.
Bergans

Bergans (Bergans Fritid AS) is a Norwegian company and outdoor-brand that develops and manufactures backpacks, tents, sleeping bags, canoes, hiking equipment and technical clothing.
The founder of Bergans, Ole Ferdinand Bergan (1876–1956) was a bike-mechanic in Tønsberg and invented a backpack with an external frame in 1908. Ole F. Bergan registered 45 patents in his lifetime. The Norwegian Armed Forces have been using backpacks from Bergans since 1913.
Norwegian Environment Agency

The Norwegian Environment Agency (Norwegian: Miljødirektoratet) is a Norwegian government agency under the Ministry of Climate and Environment. Its primary responsibilities are to reduce greenhouse gas emissions, manage Norwegian nature, and prevent pollution. The agency has offices in Trondheim and Oslo, in addition to multiple Norwegian Nature Inspectorate local offices nationwide.
The agency was created on 1 July 2013 through a merger of the Norwegian Directorate for Nature Management and the Norwegian Climate and Pollution Agency.
The agency's Director general is appointed by the sitting government for a six year term, which may be extended once.
Ellen Hambro was the agency's first Director general, serving from its creation in 2013 until 2025. Hilde Singsaas, previously Director general of The Norwegian Agency for Public and Financial Management, replaced Hambro on March 1st, 2025.
Norwegian University College for Agriculture and Rural Development

The Norwegian University College for Agriculture and Rural Development (Høgskulen for landbruk og bygdeutvikling (HLB)) is a small private university college in Bryne, Jæren, south of Stavanger, Norway. The rector is a rural anthropologist, Prof. Dag Jørund Lønning.
The HLB teaches and researches in the fields of agriculture and rural development. It offers a BA in Rural Development. Study is possible through online learning, with only a few days per month residence on campus. It receives a core grant from the Norwegian government as well as student fee and project income.
HLB has research and development projects funded by the European Union and national grants, focusing on rural and agricultural development and innovation, cultural landscape management and soil protection, demographic development and rural/regional tourism.
Magnus Midtbø

Magnus Rognan Midtbø (born 18 September 1988) is a Norwegian rock climber, competition climber, and YouTube video blogger. He was born in Bergen, Norway. He retired from competition climbing in 2017.
Midtbø started climbing in 2000 at 12 years of age after his mother enrolled him in a class. After just one year of climbing, he won the Norwegian Youth Championship, and a year later, in 2002, he on-sighted his first 8a (5.13b) sport climbing route Øgletryne at the Sageveggen rock wall, near Bergen.
In August 2010, he completed the route Ali Hulk sit start extension in Rodellar, Spain. The first ascent was made by Daniel Andrada [fr] in 2007. The grade was initially proposed at 9b (5.15b), but was later downgraded to 9a+/b, and then further to 9a (5.14d) in 2023.
In May 2013, Midtbø returned to Rodellar to on-sight the sport climbing route Cosi fan tutte which is graded at 8c+ (5.14c). As of April 2013, the highest-ever climbing grade to be on-sighted is just one grade higher at 9a (5.14d).
In March 2015, he redpointed Papichulo at Oliana at 9a+ (5.15a).
In 2005, Midtbø won the World Youth Championships in Beijing, China. After graduating from high school in 2007, Midtbø moved to Innsbruck, Austria where he trained with other leading competition climbers including David Lama, Jakob Schubert, and Anna Stöhr. Midtbø was particularly impressed by Lama.
Midtbø retired from competitive climbing in May 2017, saying: "I still get motivated just by climbing. I think some people need a specific goal, but I’ve never felt like I needed one. It sounds really cheesy, I know. I just love climbing. I love being in the nature. I love the feeling of feeling free, but it is like that you know. I don’t know. I like the lifestyle, I like traveling, I like trying hard, and most of all, I like the feeling of feeling really fit, really strong, the feeling of being able to climb anything."
Midtbø runs an eponymous YouTube channel, which has over 2.7 million subscribers as of March 2025.
In 2013, Magnus Midtbø participated in a German TV show Der Deutsche Meister (the German Champion) as the international contestant in the Reckstangenklettern (salmon ladder) challenge. Midtbø beat the German contestant.
In 2016, Midtbø was criticized for publishing a picture of himself hanging off the Trolltunga rock formation in Norway. He was wearing a safety harness but local police officers were concerned the stunt might inspire others to replicate it without taking proper safety precautions.
In January 2020, Magnus Midtbø represented Team Europe in American Ninja Warrior: USA vs. The World.
In 2022, Magnus uploaded one of his most viral videos where he documented his experience free solo climbing with Alex Honnold.
His sister, Hannah Midtbø (born 1990), is also a professional climber. She won the Nordic Championships (NM) in the lead climbing discipline in 2006 and has been a bouldering competitor at various IFSC World Cups and European Championships.
World Games record:
IFSC Climbing World Cup
USA Climbing
IFSC Climbing World Youth Championships
European Youth Cup Winner: 2005, 2006, 2007
تھری ایڈیٹس (فلم)

تھری اڈييٹس (انگریزی: 3 Idiots ہندی معنی: تین بے وقوف) 2009ء کی ایک ہندی ایک مضحکہ خیز فلم ہے۔ جس کے ہدایت کار راجکمار ہیرانی ہیں اور اس کے مکالمے ابھیجیت جوشی نے لکھے ہیں۔ ‌ یہ ونود چوپڑا پروڈکشن کی پیشکش ہے۔ اس فلم کی کہانی انگریزی ناول نگار چیتن بھگت کے مشہور انگریزی ناول فائیو پوائنٹس سم ون (انگریزی: Five Points Someone) کی بنیاد پر ہے۔ فلم کے اہم اداکار عامر خان، کرینہ کپور، بومن ایرانی، آر مادھون، اومی ویدیا، شرمن جوشی اور جاوید جعفری شامل ہیں۔
فلم تھری ایڈیٹس نے صرف 4 دنوں میں 100 کروڑ روپے کی کمائی کرکے باکس آفس پر ایک نیا ریکارڈ بنایا تھا۔ اس فلم کو عالمی سطح پر 2126 اسکرینوں پر ریلیز کیا گیا تھا جن میں 326 سكرينے غیر ملکی مارکیٹ کی تھیں۔ اس فلم نے اس سال ساری بالی وڈ فلموں میں سب سے زیادہ کمائی کی۔ 200 کروڑ کلب میں شامل ہونے والی یہ پہلی ہے۔ فلم نے 202 کروڑ روپے کا بزنس کیا تھا۔ فلم کا ٹوٹل بزنس 395 کروڑ بتایا جاتا ہے۔ فی الحال عالمی باکس آفس پر سب سے زیادہ کمائی کرنے والی بھارتی فلموں کی فہرست میں چھٹے نمبر پر ہے۔ یہ فلم بعد میں وجے اور الیانا ڈی کروز کے ساتھ تمل میں ننبان (دوست) کے عنوان سے ریمیک کی گئی۔
تھری ایڈیٹس فلم کی کہانی تین بے وقوفوں کے گرد گھومتی ہے جن میں رانچو (عامر خان)، فرحان قریشی (آر مادھون) اور راجو رستوگی (شرمن جوشی) شامل ہیں۔ کہانی میں ہیرو کا کردار رانچو یعنی عامر خان نے نبھایا ہے جو دنیا کی نظر میں بے وقوف جبکہ درحقیقت انتہائی ذہین انسان ہیں۔ رانچو، فرحان قریشی اور راجو رستوگی کے انجینئری کالج میں داخلہ لیتا ہے جہاں سینئر طلبہ نئے طلبہ سے مذاق کرتے ہوئے بدتمیزی سے پیش آتے ہیں لیکن رانچو ان کے مذاق سے لطف اندوز ہوتا ہے بلکہ ایک موقع پر انھیں ان کی بد تمیزی کا مزہ بھی چکھا دیتا ہے۔
ریکھا بھاردواج

ریکھا بھاردواج (ولادت: 24 جنوری 1964ء) بھارتی گلوکارہ ہیں۔ انھیں دو فلم فیئر اعزازات اور ایک قومی فلم اعزازات مل چکا ہے۔ انہوں نے ہندی کے علاوہ بنگالی ، مراٹھی ، پنجابی اور ملیالم زبانوں میں بھی گانے گائے ہیں۔
ریکھا بھاردواج دہلی میں پیدا ہوئی تھیں اور وہ چھ بہن بھائیوں (5 بہنوں اور ایک بھائی) میں سے ایک ہیں۔
انھوں نے 1991ء میں معروف فلم ہدایتکار، نغمہ ساز اور پس پردہ گلوکار وشال بھاردواج سے شادی کی۔ ریکھا بھاردواج پہلی بار وشال بھاردواج سے 1984ء میں نئی دہلی میں ہندو کالج کے سالانہ تقریب کی تیاری کے وقت ملی تھیں۔
ریکھا بھاردواج کو ابتدا میں ان کی بڑی بہن نے موسیقی کی تربیت دی تھی۔انھوں نے پنڈت امرناتھ سے موسیقی کی تعلیم حاصل کی۔
بھاردواج کا پہلا البم 'عشقہ عشقہ' کے عنوان سے 2002ء میں جاری ہوا تھا۔ اس کی کامیابی نے انھیں پہچان حاصل کی اور 2006ء میں بننے والی فلم اوم کارا میں "نمک عشق کا" (جس میں ان کے شوہر وشال بھارواواج نے نغمہ لکھا ہے) سے فلم دنیا میں قدم رکھا۔ اس کے بعد 2009ء کی فلم دہلی۔6 کے نغمے "سسرال گیندا پھول "(ایک چھتگھری لوک گیت جسے اے آر رحمان نے تیار کیا) گایا۔
شلپا راؤ

شلپا راؤ (انگریزی: Shilpa Rao) (ولادت: اپیکشا راؤ؛ 11 اپریل 1984ء) بھارتی پس پردہ گلوکارہ ہیں۔
شلپا راؤ جمشید پور میں 11 اپریل 1984ء کو پیدا ہوئیں۔ شلپا راؤ کا اصلی نام اپیکشا راؤ تھا لیکن بعد میں انھوں نے اپنا نام بدل کر شلپا راؤ رکھ لیا۔ شلپا 1997ء میں، اپنے اہل خانہ کے ساتھ ممبئی گئی تھیں جہاں پر انھوں نے ممبئی یونیورسٹی سے شماریات میں پوسٹ گریجویٹ کیا۔
2021ء میں، شلپا نے بصری آرٹسٹ رتیش کرشنن سے شادی کی۔ شلپا نے اپنی شادی کے بارے میں بمبئی ٹائمز کو دئے گئے ایک انٹرویو میں کہا، "ہم تین سال پہلے (موسیقی ساز) پریتم کے یو ایس اے کے دورے پر ملے تھے۔ ہم نے 2018ء میں ایک ساتھ سفر کرنا شروع کیا اور پورے بھارت میں بہت سے شوز کیے۔"
سوزین برنرٹ

سوزین برنرٹ (پیدائش 26 ستمبر)، بھارت میں مقیم ایک جرمن اداکارہ ہے جو مختلف زبانوں میں بھارتی فلموں میں کام کرتی ہے۔ اس نے رامدھنو - دی رینبو ، ہنی مون ٹریولز پرائیویٹ میں اداکاری کی ہے ۔ وہ فرانسیسی ، اطالوی ، انگریزی ، جرمن ، ہسپانوی ، ہندی ، مراٹھی اور بنگالی بولتی ہیں۔ اس نے کلرز ٹی وی کے تاریخی سیریل چکرورتن اشوکا سمراٹ میں ملکہ ہیلینا کے طور پر کام کیا ۔ وہ سٹار پلس کے سیریل یہ رشتہ کیا کہلاتا ہے میں بھی نظر آئیں۔ اس نے ٹیلی ویژن سیریز اور ہندی فلم دی ایکسیڈنٹل پرائم منسٹر میں سونیا گاندھی کا کردار ادا کیا۔
برنرٹ کا تعلق جرمنی سے ہے۔ اس کی ماں مونیکا اور والد مائیکل، لنڈاؤ ، جرمنی میں رہتے ہیں۔ جب وہ 19 سال کی تھیں تو اس نے برلن میں ہیڈلوٹ ڈیہل کے تحت تین سالہ اداکاری کا کورس کیا اور وہ ایک تربیت یافتہ بیلے ڈانسر ہے۔ 2003 میں بھارتی فلمساز اننت دوسیجا کے ساتھ فلم ڈیسٹائنڈ ہارٹس میں برنرٹ مرکزی کردار ادا کر رہے تھے، جس کی شوٹنگ مکمل طور پر دبئی میں کی گئی تھی لیکن یہ کبھی ریلیز نہیں ہوئی۔ وہ 2005 میں ممبئی چلی گئیں۔ وہ ہندی ، مراٹھی اور بنگالی بول سکتی ہے۔ سوزان نے ٹیلی ویژن سیریز (بشمول بنگالی اور مراٹھی) میں کام کیا ہے۔ وہ بنگالی اور مراٹھی فلموں اور سیریلز میں بھی کام کر رہی ہیں۔ برنرٹ نے ٹائٹن واچز کے اشتہار میں عامر خان کے ساتھ کام کیا ہے۔ اس نے پدھارو انڈیا کے نام سے ایک مختصر فلم میں اداکاری کرکے جے پور کی سیاحت کو فروغ دیا۔ برنرت پہلی غیر ہندوستانی تھی جنھوں نے سیمی فائنل تک لاوانی سلیبریٹی ڈانس شو میں حصہ لیا ۔ برنرٹ نے فلم دی ایکسیڈنٹل پرائم منسٹر میں سونیا گاندھی کا کردار ادا کیا جو 11 جنوری 2019 کو ریلیز ہوئی تھی انھیں راجستھان انٹرنیشنل فلم فیسٹیول 2018 میں ہندوستانی سنیما اور ٹیلی ویژن میں شاندار شراکت کا نام دیا گیا تھا۔ 1 اکتوبر 2018 کو احمد آباد میں منعقدہ گجرات کے کاما ایوارڈز سے نوازا گیا۔ بالی ووڈ کی انٹرنیشنل ڈیوا برنرت مختصر فلم مجنو کی جولیٹ میں نظر آئیں گی۔
برنرت نے اداکار اکھل مشرا سے 3 فروری 2009 کو سول کورٹ میں شادی کی ۔ انھوں نے 30 ستمبر 2011 کو روایتی انداز میں دوبارہ شادی کی۔ اس نے ان کے ساتھ فلم کرم اور سیریل میرا دل دیوانہ (دوردرشن) میں کام کیا تھا۔ اس کے پاس اوورسیز سٹیزن شپ آف انڈیا کارڈ بھی ہے۔ اس کے شوہر مشرا کا 21 ستمبر 2023 کو 67 سال کی عمر میں کچن میں گرنے سے انتقال ہو گیا۔
فہرست خرد اقوام

خرد اقوام جنہیں ماڈل ممالک یا نئے چھوٹے ممالک بھی کہا جاتا ہے یہ وہ ممالک ہوتے ہیں جنہیں کسی وجہ سے تسلیم نہیں کیا جا سکتا یا یہ کسی بین الاقوامی قوانین کے تحت اقوام بنے کے قانون پر پورے نہیں اترتے۔
درج ذیل میں ایسے تمام ممالک کی فہرست موجود ہے۔
معدوم زبان

معدوم زبان (Extinct language) ایک ایسی زبان ہے جس کے اب کوئی متکلمین موجود نہیں، یا وہ موجودہ دور میں استعمال میں نہیں۔
Language Contact and Lexical Enrichment in Israeli Hebrew. Palgrave Macmillan. 2003. ISBN 978-1403917232 [1].
رام بھدر آچاریہ

رام بھدر آچاریہ ہندو مذہبی رہنما، ماہر تعلیم، سنسکرت محقق، متعدد زبانوں کے ماہر، شاعر، مصنف، مفسر کتب مقدسہ، فلسفی، نغمہ ساز، گلو کار، ڈراما نگار اور کتھا فنکار ہیں۔
امین الحق لشکر

امین الحق لشکر (پیدائش 8 مئی 1966ء)، آسام سے تعلق رکھنے والے بھارتیہ جنتا پارٹی کے سیاست دان ہیں۔ وہ سونائی حلقہ سے 2016ء میں آسام قانون ساز اسمبلی کے انتخابات میں ایم ایل اے کے طور پر منتخب ہوئے ہیں۔ وہ واحد مسلمان تھے جو بی جے پی کے ٹکٹ پر ریاست کی قانون ساز اسمبلی کے لیے منتخب ہوئے تھے۔
اٹھارہویں لوک سبھا

سانچہ:Infobox legislative term
اٹھارہویں لوک سبھا (انگریزی: 18th Lok Sabha) کا تشکیل بھارت کے عام انتخابات، 2024ء کے بعد عمل میں آئی۔ لوک سبھا کے انتخابات ارکان ایوان کو منتخب کرنے کے لیے 19 اپریل تا 1 جون 2024ء تک منعقد ہوئے تھے اور 4 جون 2024ء کو نتائج کا اعلان ہوا تھا۔ بھارتیہ جنتا پارٹی انتخابات میں سب سے بڑی سیاسی پارٹی بنی جس نے 240 نشستوں پر کامیابی حاصل کی تو وہیں انڈین نیشنل کانگریس دوسری بڑی جماعت بنی جس نے 99 نشستوں پر کامیابی حاصل کی۔ حکومت کی دعوی کرنے کے لیے کل 272 نشستیں درکار تھیں لہذا بی جے پی نے اپنے اتحادیوں کے ساتھ مل کر کل 293ء نشستیں حاصل کر کے سرکار بنانے کا دعوی پیش کر دیا۔ وزیر اعظم بھارت نریندر مودی لوک سبھا میں حکمراں جماعت کے لیڈر ہیں تو وہیں حزب مخالف کے لیڈر راہل گاندھی ہیں۔
26 جون 2024ء کو اوم برلا کو لوک سبھا کا اسپیکر منتخب کیا گیا۔ انھوں نے صوتی ووٹنگ میں کوڈی کونل سریش کو سکشت دے کر یہ عہدہ حاصل کیا۔ اس سے قبل 1976ء میں پانچویں لوک سبھا کے دوران اسپیکر کے لیے ووٹنگ ہوئی تھی۔ اس وقت آئی این سی آر کے بلیرام بھگت نے بھارتیہ جن سنگھ کے جگناتھ راو کو شکست دی تھی۔
[[]]
اسیما چٹرجی

اسیما چٹرجی (23 ستمبر 1917ء - 22 نومبر 2006ء) ایک بھارتی نامیاتی کیمسٹ تھی جو نامیاتی کیمسٹری اور فائٹو میڈیسن کے شعبوں میں اپنے کام کے لیے مشہور تھیں۔ ان کے سب سے قابل ذکر کام میں ونکا الکلائڈز پر تحقیق، مرگی کے خلاف ادویات کی تیاری اور ملیریا سے بچنے والی دوائیوں کی تیاری شامل ہے۔ انھوں نے برصغیر پاک و ہند کے دواؤں کے پودوں پر بھی کافی تحقیقی کام تصنیف کیا۔ وہ ہندوستانی یونیورسٹی سے ڈاکٹریٹ آف سائنس حاصل کرنے والی پہلی خاتون تھیں۔
اسیما مکھرجی 23 ستمبر 1917ء کو کلکتہ میں پیدا ہوئیں۔ وہ ایک متوسط طبقے کے گھرانے میں پیدا ہوئی تھیں جس کا مطلب اس وقت متوسط طبقے کی خواتین کے لیے تعلیم ممکن نہیں ہوتی تھی۔ ان کے والد اندرا نارائن مکھرجی ایک ڈاکٹر تھے اور عاصمہ اور ان کے بھائی کی تعلیم میں بہت معاون تھے، جو اس وقت انوکھی بات تھی۔ ان کے والد نباتیات سے محبت کرتے تھے، یہیں سے اس نے طب میں اپنی دلچسپی پیدا کی۔ لیکن، طب کے شعبے میں ان کی خاص دلچسپی پودوں کی طبی خصوصیات کے بارے میں اس کے تجسس سے شروع ہوئی۔ 1936ء میں، انھوں نے کیمسٹری میں اپنی اعلیٰ تعلیم حاصل کی، کلکتہ یونیورسٹی کے سکاٹش چرچ کالج سے اعزاز کے ساتھ فارغ ہوئیں۔ ان کی کلاس میں زیادہ لڑکیاں نہیں تھیں کیوں کہ خواتین کو شاذ و نادر ہی زیادہ تعلیم حاصل کرنے پر اکسایا جاتا تھا۔
چوں کہ وہ ڈاکٹریٹ حاصل کرنے والی پہلی خاتون تھیں اور یہاں تک کہ کلکتہ یونیورسٹی کے لیڈی بریبورن کالج میں کیمسٹری کا شعبہ بھی شروع کیا انھوں نے ہندوستان کے اس زمانے میں بہت سی خواتین کو اپنے خوابوں کو پورا کرنے اور اختراع کاروں اور ماہرین کے طور پر کام کرنے کی ترغیب دی۔
[1]کارتیکا ایس نائر، 14 مارچ 2020۔ خواتین کی تاریخ کا مہینہ: آسیما چٹرجی https://www.beyondpinkworld.com/featurestories/people/asima-chatterjee-9898آرکائیو شدہ (Date missing) بذریعہ beyondpinkworld.com (Error: unknown archive URL) سے
[2] جوویتا ارانہہ، 23 ستمبر 2017۔ اسیما چٹرجی: ہندوستان کی پہلی خاتون ڈاکٹریٹ آف سائنس کے بارے میں آپ کو سب کچھ جاننے کی ضرورت ہے! https://www.thebetterindia.com/116512/asima-chatterjee-india-woman-doctorate-science/ سے
[3]Sci-Illustrate، دسمبر 6، 2019۔ آسیما چٹرجی https://medium.com/sci-illustrate-stories/asima-chatterjee-1ca581dc542f سے
[4]ایس سی پاکراشی، اسیما چٹرجی https://www.ias.ac.in/public/Resources/Initiatives/Women_in_Science/Contributors/Chatterjee.pdf سے
ہندوستانی فضائی تحقیقی تنظیم

ہندوستانی فضائی تحقیقی تنظیم (مخفف: اِسرو؛ ہندی: भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान सङ्गठन (इसरो)‎, انگریزی: Indian Space Research Organisation (ISRO)) حکومت ہند کی اسپیس ایجنسی ہے جس کا مرکزی دفتر بنگلور میں واقع ہے۔ اس کا اولین مقصد فلکیات کی کھوج اور خلائی سائنس کا اپناتے پوئے ملک کی ترقی کے لیے خلائی ٹیکنالوجی کو قابو میں کرنا ہے۔ بھارت کے پہلے وزیر اعظم جواہر لعل نہرو کے دور حکومت میں 1962ء میں ڈی اے ای کی زیر نگرانی انڈین نیشنل کمیٹی فار اسپیس ریسرچ قائم کی گئی تھی۔ 1972ء میں حکومت ہند نے اسپیس کمیشن اور ڈپارٹمنٹ آف اسپیس قائم کی اور اِسرو کو ڈپارٹمنٹ آف اسپیس کے ماتحت کر دیا۔ اِسرو کے قیام کے بعد بھارت میں خلائی تحقیق کی راہیں کھل گئیں۔ اِسرو کی دیکھ ریکھ ڈپارٹمنٹ آف اسپیس کرتی ہے جو براہ راست وزیر اعظم بھارت کو جواب دہ ہے۔ اسرو کا پہلا مصنوعی سیارچہ آریہ بھٹ (سیارہ) تھا جسے 1975ء میں سوویت اتحاد کے انٹر کوس موس نے لانچ کیا تھا۔ 1980ء میں روہینی (سیارہ) ایس ایل وی-3 کے ذیعے آربٹ پر اتارا جانے والا پہلا بھارت میں بنا ہوا پہلا راکٹ تھا۔ اس کے بعد اِسرو نے دو دیگر راکٹ ڈولپ کیے: پولر سیٹٰلائٹ لانچ وہیکل (پی ایس ایل وی) اور جیو سیٹٰلائٹ لانچ وہیکل (جی ایس ایل وی)۔ ان راکٹوں نے متعدد مواصلاتی سیارچے اور زمینی تحقیقی سیارچہ لانچ کیے۔
گیان دان دنی دیوی

گیان دان دنی دیوی (سابقہ مکھوپادھیائے؛ 26 جولائی 1850ء – 1 اکتوبر 1941ء) ‏ (بنگالی: জ্ঞানদানন্দিনী দেবী) ایک سماجی مصلح تھیں جنھوں نے متعدد ثقافتی اختراعات متعارف کرائیں اور انیسویں صدی میں آزادی نسواں کے پہلے مرحلے کو خاصا متاثر کیا۔ گیان دان دنی دیوی ستیندر ناتھ ٹیگور کی زوجہ تھیں۔
گیان دان دنی دیوی جیسور، بنگال پریزیڈنسی کے نریندر پور گاؤں میں پیدا ہوئیں۔ ان کے والد کا نام ابھے چرن مکھوپادھیائے اور والدہ کا نام نسترینی دیوی تھا۔ ابھے چرن کولین برہمن تھے لیکن پیرالی خاندان میں شادی کرنے کی وجہ سے انھیں ذات باہر کر دیا گیا اور ساتھ ہی ان کے والد نے انھیں اپنی جائداد سے عاق کر دیا۔ اس عہد کے رواج کے مطابق گیان دان دنی دیوی سات یا آٹھ برس کی عمر میں دویندرناتھ ٹیگور کے دوسرے بیٹے ستیندر ناتھ ٹیگور سے بیاہی گئیں۔
جیسور میں ان کی زندگی بہت آرام دہ تھی جبکہ شادی کے بعد جوراسانکو میں ٹیگور خاندان کا حصہ بننے کے بعد ان کی زندگی سخت پردے میں گزرتی رہی۔ سنہ 1862ء میں ستیندر ناتھ نے انڈین سول سروس کا امتحان دیتے وقت اپنی زوجہ سے لندن آنے کی درخواست کی لیکن ان کے والد دیویندر ناتھ نے اجازت نہیں دی۔
اس اثنا میں گیان دان دنی دیوی کے دیور ہمیندر ناتھ ٹیگور نے ان کی تعلیم کی ذمہ داری سنبھالی۔ کچھ عرصے وہ معروف برہمو ماہر تعلیم ایودھیاناتھ پرکاشی سے بھی پڑھتی رہیں۔ سنہ 1864ء میں جب ستیندر ناتھ انگلستان سے واپس آئے تو وہ ان کے ساتھ بمبئی چلی گئیں۔
بمبئی کے دوران قیام میں گیان دان دنی دیوی یورپی حلقوں میں اٹھنے بیٹھنے لگیں اور کچھ کچھ فرنگی آداب بھی برتنے لگیں۔ زندگی کی یہ تبدیلی اس بات کی متقاضی تھی کہ وہ موزوں لباس زیب تن کرے، یہاں بنگالی انداز تن پوشی پھوہڑ سا لگتا تھا۔ چنانچہ ساڑی پہننے کا ایک نیا انداز انھوں نے ایجاد کیا جو بعد میں برہمو سماج کی خواتین میں خاصا مقبول ہوا۔
محمد سعید اللہ

محمد سعید اللہ ایک معمر بھارتی شخص ہیں جو اس وقت بھارت کے ذرائع ابلاغ کی سرخیوں میں آگئے جب انھوں نے ایک ایسی سائیکل ایجاد کی جو زمین کے ساتھ ساتھ پانی پر بھی چل سکتی ہے۔ ان کی اس ایجاد کی بھارت کے سابق صدر جمہوریہ ڈاکٹر اے پی جے عبد الکلام نے بھی یہ کہ کر تعریف کی کہ یہ ایجاد دفافی مقاصد میں بھی معاون ہے۔ ماہرین نے بھارت میں مسلسل رو نما ہونے والے سیلاب کی تباہ کاریوں سے روکنے کا ایک مؤثر ذریعہ قرار دیا۔ سعید الل کئی انعامات سے نوزے گئے۔ مگر ان تمام باتوں کے باوجود نہ تو یہ سائیکل بھارت میں عام ہوئی اور نہ سعید اللہ کی زندگی میں کوئی غیر معمولی تبدیلی آئی۔ وہ حسب سابق شہد بیچنے کا کام کرتے ہیں۔
محمد سعید اللہ کا تعلق بہار سے ہے۔ وہ اکثر ایک گاؤں سے دوسرے گاؤں اپنی بیوی سے ملاقات کے لیے جاتے ہیں۔ تاہم ہر بار انھیں کھچاکھچ پھری ناؤ میں سفر کرنے پر مجبور تھے، جو انھیں بالکل بھی گوارا نہیں تھا۔ اس وجہ سے وہ اپنی کوششوں سے ایک ایسی سائیکل کے موجد بن گئے جس کی وجہ وہ اکیلے ندی ایک کے پار پانی پر اسے چلاتے ہوئے دوسری پار جا سکتے تھے اور اپنی بیوی سے مل سکتے تھے۔
سعید اللہ کئی ایجادات کر چکے ہیں۔ ان میں پانی اور زمین، دونوں پر چلنے والی سائیکل، مِنی ٹریکٹر (Mini tractor)، یک گونہ بھار اٹھاتی سائیکل (Spring loaded cycle)، جاہ کشی سے چلنے والا پانی کا پمپ (Fodder cutter operated Mini water pump)، چابی سے چلنے والا میز پنکھا (Key operated Table Fan)، نوانائی کے تحفظ سے چلنے والی سائیکل (Conserved Energy operated bicycle) اور برق سازی کی منی ٹربائن (Mini turbine for electric generation) شامل ہیں۔
سعید اللہ کی پانی اور زمین پر چلنے والی سائیکل کو دیکھ کر بھارت کے اس وقت کے صدر ڈاکٹر اے پی جے عبدالکلام نے یہ توقع ظاہر کی کہ اس کا استعمال دفاعی اشخاص بھی استعمال کر سکتے ہیں۔ یاد رہے کہ مرحوم صدر جمہوریہ کا تعلق سیاسی جماعتوں سے نہیں بلکہ بھارت کی دفاعی ضروریات اور میزائلوں کی تیاری سے رہا تھا۔
سعید اللہ کو قومی ایجاد فاؤنڈیشن (National Innovation Foundation) کا زندگی بھر کی کامیابی کا ایوارڈ حاصل ہوا۔ اس میں سعید اللہ کے سبھی ایجادات کا اعتراف ہے۔
وہ ان بارہ فائنل میں داخل لوگوں میں تھے جنہیں وال اسٹریٹ جرنل ایشین انوویشن ایوارڈ کے لیے غور کیا جا رہا تھا۔
ان سبھی کامیابیوں کے بعد بھی وہ غریب رہے۔ وہ گذر بسر کے لیے شہد بیچا کرتے رہے ہیں۔
انڈین انسٹی ٹیوٹ آف ٹاکسیولوجی ریسرچ

انڈین انسٹی ٹیوٹ آف ٹاکسیولوجی ریسرچ (انگریزی: Indian Institute of Toxicology Research) کونسل آف سائنٹیفک اینڈ انڈسٹریل ریسرچ کے زیراہتمام چلنے والی لیبارٹری ہے۔
جگدیش گاندھی

جگدیش گاندھی (پیدائش بحیثیت جگدیش اگروال ؛ ) (10 نومبر 1936ء – 22 جنوری 2024ء) ایک ہندوستانی سیاست دان اور ماہر تعلیم تھے ۔ جنھوں نے اپنی اہلیہ ستوک گاندھی کے ساتھ سٹی مونٹیسوری اسکول کی بنیاد رکھی۔ انھوں نے 1969ء سے 1974ء تک سکندرا راؤ حلقہ سے اتر پردیش قانون ساز اسمبلی کے آزاد رکن کے طور پر خدمات انجام دیں۔
گاندھی 10 نومبر 1936ء کو پھول چند اگروال اور بنسمتی دیوی کے ہاں برسولی گاؤں، سکندرا راؤ ، علی گڑھ ، اتر پردیش میں پیدا ہوئے۔ انھوں نے علی گڑھ کے جی ایس کالج سے میٹرک کیا اور متھرا کے چمپا اگروال کالج سے انٹرمیڈیٹ کا امتحان پاس کیا۔ انھوں نے لکھنؤ یونیورسٹی سے بیچلر آف کامرس کی ڈگری حاصل کی۔
گاندھی کا انتقال 22 جنوری 2024ء کو 87 سال کی عمر میں ہوا۔
فہرست بھارتی ریاستیں بلحاظ شرح داخلہ اسکول

یہ فہرست بھارتی ریاستیں بلحاظ شرح داخلہ اسکول (Indian states ranked by school enrollment rate) ہے۔ اس کے اعداد و شمار 2010-11 کے مطابق ہیں۔ یہ مجموعی داخلہ تناسب، جماعت اول تا ہشتم (6-13 سال) ہے۔
آتما رام (افغان وزیر)

آتما رام 1937ء میں پیدا ہونے والے افغانستان کے ہندو وزیر تھے۔ کہا جاتا ہے کہ ان کی وزارت کے دوران بھارت اور توران کے درمیان تجارت کو کافی فروغ ملا۔
گیارہویں اور بارہویں صدی کے بعد افغانستان عملًا ایک اسلامی ملک میں تبدیل ہو چکا تھا۔ یہاں کی بدھ مت اور ہندو مت پر عمل پیرا آبادی چند اقلیتی زمروں کے علاوہ معدوم ہو چکی تھی۔ ایسے وقت میں کسی ہندو شخص کا اٹھارہویں/ انیسویں صدی میں وزیر بنایا جانا یہاں کے حکمرانوں کی مذہبی روا داری کی مثال تصور کی جا سکتی ہے۔ خاص طور اس وقت جب انھیں رعایا کے کوئی خاطر خواہ تناسب کو خوش کرنا مقصد نہ ہو۔ دوسری جانب بھارت اور توران کی تجارت میں نمایاں فروغ لانا آتما رام کی شخصی صلاحیتوں اور ان تھک کوششوں کا مظاہرہ کرتی ہیں کہ بلا شبہ وہ ایک مثبت اور نتیجہ خیز افغان وزیر تھے۔
جتی (پاپوش)

جُتّی (پنجابی: ਜੁੱਤੀ‎) یا پنجابی جتی (پنجابی: ਪੰਜਾਬੀ ਜੁੱਤੀ‎) پاپوش کی ایک قسم ہے جو شمالی ہند اور اس کے پڑوسی خطوں میں عام ہے۔ یہ جتیاں عموماً چمڑوں سے بنائی جاتی ہیں اور ان پر بھاری نقاشی کی جاتی ہے۔ پہلے ان پر سونے اور چاندی کے تاروں کا کام ہوتا تھا لیکن موجودہ دور میں ربڑ سول کی جوتیاں رائج ہیں۔ پنجابی جتی کے علاوہ مقامی طرز کے دیگر پاپوش بھی بنائے جاتے ہیں۔ دستکاری سے مزین جتیوں کے لیے امرتسر اور پٹیالہ اہم تجارتی مراکز سمجھے جاتے ہیں، جہاں سے جتیوں کے تاجر دنیا بھر میں آباد سکھوں کو برآمد کرتے ہیں۔ جتیوں کی مختلف مقامی شکلیں رائج ہیں، عموماً جتیوں کی شکل سازی کا انحصار جتی ساز پر ہوتا ہے۔ ان میں عموماً مسطح سول لگائے جاتے ہیں اور مردانہ و زنانہ دونوں قسم کی جتیاں یکساں ہوتی ہیں تاہم مردانہ جتیاں پنجابی روایتی موچھوں کی طرح زیادہ نوکیلی ہوتی ہیں اور بعض زنانہ جتیاں ایڑھی کی جانب سے کھلی ہوتی ہیں۔ عرصے سے پنجاب میں یہ جتیاں تقریبات اور بالخصوص شادی کی تقریبوں میں پہنی جاتی ہیں جبکہ سادہ جتیاں عموماً روزمرہ استعمال میں پہننے کا رواج ہے۔
پنجابی زبان کے بہت سے لوک گیتوں میں ان جتیوں کا تذکرہ ملتا ہے۔