Persatuan Bulan Sabit Merah Malaysia

Bulan Sabit Merah Malaysia ialah satu pertubuhan kemanusiaan sukarela yang bertugas untuk mempromosi nilai kemanusiaan serta menyediakan perkhidmatan dan pendidikan awam dalam pengurusan bencana, serta penjagaan kesihatan dalam masyarakat. Ia adalah sebahagian daripada Pergerakan Palang Merah dan Bulan Sabit Merah Antarabangsa.
BSMM beribu pejabat di Kuala Lumpur, beserta 16 pejabat negeri dan lebih daripada 150 cawangan di seluruh negara. BSMM juga mempunyai kehadiran yang sangat aktif dalam kalangan belia dan dewasa melalui rangkaian unit sukarelawan yang teratur di sekolah dan institusi pengajian tinggi.
BSMM adalah pertubuhan yang diwujudkan secara sah di bawah pelbagai Akta Parlimen, termasuk Akta Persekutuan Tanah Melayu (Pemerbadanan) 1962, Akta Persatuan Palang Merah Malaysia (Pemerbadanan) 1965, Akta Pertukaran Nama 1975, dan Akta 540 yang disemak pada 1995. Strukturnya adalah berdasarkan Konvensyen Geneva 1949 yang telah diratifikasi oleh Malaysia.
BSMM diiktiraf oleh kerajaan Malaysia sebagai organisasi bantuan sukarela. Ia menyokong pihak berkuasa awam dalam usaha kemanusiaan dan membantu perkhidmatan perubatan angkatan tentera, mengikut Prinsip Asas Pergerakan dan Konvensyen Geneva 1949.
BSMM mengikut Prinsip Asas Pergerakan yang diisytiharkan pada Persidangan Antarabangsa Palang Merah ke-20 di Vienna, 1965, dan menjunjung moto "Inter arma caritas" (sewaktu peperangan, beramal) dan "Per humanitatem ad pacem" (melalui kemanusiaan kepada keamanan), mencerminkan cita-cita Pergerakan.
BSMM bermula pada tahun 1948 sebagai salah satu cawangan Palang Merah British di bawah kawasan jajahan British Borneo Utara (kini negeri Malaysia Sabah) dan Sarawak. Pada tahun 1950, Palang Merah Inggeris telah menubuhkan cawangan pertama di Pulau Pinang di Persekutuan Tanah Melayu yang mana ia berkembang pesat di negeri-negeri lain.
Selepas kemerdekaan pada tahun 1957, cawangan di Semenanjung Malaysia dikenali sebagai Persatuan Palang Merah Persekutuan Tanah Melayu. Persatuan tersebut mendapat pengiktirafan oleh Persatuan Palang Merah Antarabangsa pada 4 Julai 1963 dan menjadi ahli badan antarabangsa itu pada 24 Ogos 1963.
Berikutan penggabungan Semenanjung Tanah Melayu, Sabah dan Sarawak serta penubuhan Persekutuan Malaysia pada September 16, 1963, suatu penggubalan akta baru yang dikenali sebagai Akta Persatuan Palang Merah Malaysia (Penswastaan) Akta 1965 telah bertindak menggabungkan Persatuan Palang Merah Malaya dan cawangannya Persatuan Palang Merah di Sabah dan Sarawak dibawah nama baru iaitu Persatuan Palang Merah Malaysia. Ia dibentangkan di Parlimen dan digazetkan pada 1 Julai 1965.
Pada 5 September 1975, Persatuan Palang Merah Malaysia telah ditukar nama kepada Persatuan Bulan Sabit Merah Malaysia selaras dengan kebenaran penukaran nama Akta Persatuan Palang Merah Malaysia kepada Akta Persatuan Bulan Sabit Merah Malaysia 1975 oleh Parlimen Malaysia.
Datuk Ruby Lee ialah setiausaha agung pertama PBSMM, berkhidmat selama 32 tahun dari 1965 hingga 1996. Setiausaha agung terkini ialah Tuan Haji Hakim Hamzah, yang dilantik sejak bulan Mei 2021.
PBSMM telah dianugerahkan Pingat Nansen oleh UNHCR pada 10 Oktober 1977 kerana peranannya dalam "membantu beribu-ribu pelarian yang tiba di negara mereka dalam beberapa tahun kebelakangan ini akibat konflik di Indo-China".
PBSMM bertanggungjawab menyediakan semua kemudahan untuk penjagaan dan penyelenggaraan orang perahu Vietnam sejak pendaratan pertama 47 pelarian pada 4 Mei 1975 di Pulau Bidong, sebuah pulau kecil di luar pantai timur laut Semenanjung Malaysia. Sejak itu, dalam tempoh berterusan selama 19 tahun lebih daripada 250,000 orang perahu Vietnam telah mendarat di Malaysia. Pada tahun 1994, terdapat 6,500 pelarian ditempatkan di dua kem, terletak di Sungai Besi dan Cheras, beberapa kilometer di luar bandar Kuala Lumpur. Pada Jun 2001, UNHCR dan PBSMM menutup kem pelarian terakhir di Kuala Lumpur, menamatkan kerjasama selama 21 tahun di mana lebih suku juta orang telah menjalani proses transit di Malaysia. Pada Ogos 2005, Doan Van Viet yang berusia 43 tahun menjadi pelarian terakhir yang keluar dari Malaysia untuk kembali ke Vietnam.
Dari segi perundangan Malaysia, mandat BSMM digariskan dalam Akta Parlimen, dalam Arahan Majlis Keselamatan Negara, Akta Kementerian Kesihatan, dan Arahan Polis mengenai pengurusan krisis dan keganasan.
Seperti yang ditakrifkan dalam Perlembagaan BSMM, adalah menjadi kewajipan Persatuan Kebangsaan untuk melaksanakan perkara berikut:
Melalui program Khidmat Kesihatan Masyarakat, BSMM telah menjalankan aktiviti derma darah melalui kempen kesedaran dan program derma darah yang dijalankan di tempat awam. BSMM Daerah Miri menjadi cawangan pertama di negara ini yang mendapat pengiktirafan PBB untuk Derma Darah Tanpa Imbuhan Sukarela (VNRBD) lebih 30 tahun lalu.
BSMM menjalankan perkhidmatan ambulans 24 jam di seluruh negara yang terdiri daripada lebih 50 unit ambulans di 16 cawangan. Pada tahun 2016, BSMM dan Ambulans St John telah mengambil bahagian dalam projek perintis di seluruh negara untuk memastikan bahawa ambulans boleh mencapai pesakit yang memerlukan perkhidmatan kecemasan dalam masa 15 minit. Pada bulan Mac 2022, MoU telah ditandatangani untuk mengukuhkan kerjasama antara kedua-dua organisasi dan KKM, yang akan meliputi program Hotspots 999 Ambulans Services (Perkhidmatan Ambulans Hotspots 999) dan AED Komuniti Malaysia dalam menyediakan bantuan kecemasan dan bencana kepada mangsa, serta program latihan. Pada Februari 2023, Menteri Kesihatan berkata dalam jawapan parlimen bahawa antara 28% dan 42% daripada ambulans KKM berjaya mencapai KPI ketibaan dalam 15 minit untuk kes kecemasan kritikal dari 2016 hingga 2022.
BSMM telah memulakan program yang dipanggil "A First Aider in Every Home". Objektif program ini adalah untuk mempunyai sekurang-kurangnya 1 orang terlatih dalam pertolongan cemas dalam setiap keluarga Malaysia.
BSMM bersama-sama menganjurkan kursus pertolongan cemas untuk orang cacat penglihatan dengan Bulan Sabit Merah Saudi dan Persatuan Orang Buta Malaysia.
Semenjak Februari 2023, BSMM dan Yayasan Amal Maaedicare telah bekerjasama untuk menyampaikan perkhidmatan kesihatan yang mampu dimiliki secara percuma di Malaysia melalui Klinik Amal Percuma. Klinik tersebut menyediakan perkhidmatan perubatan percuma seperti rawatan primer, pengurusan penyakit kronik, pendidikan kesihatan dan kaunseling kepada golongan yang kurang mendapat perkhidmatan, dan 16 klinik percuma telah ditubuhkan di pelbagai negeri.
BSMM menggerakkan bantuan akibat bencana banjir Johor 2007. Agensi Pembangunan Amerika Syarikat (U.S. Agency for International Development (USAID)) memberi dana USD50,000 kepada BSMM untuk menyokong usaha bantuan kecemasan, dan IFRC memperuntukkan CHF 50,000 (AS$41,425) daripada dana Kecemasan Bantuan Bencana (Disaster Relief Emergency Fund, DREF).
Pada 25 Disember 1996, negeri Sabah di Malaysia Timur telah dilanda Ribut Tropika Greg. Sebagai tindak balas, BSMM mengendalikan 3 pusat pemindahan untuk mangsa dan mengagihkan makanan kepada mereka yang terjejas.
Selepas Tsunami Lautan Hindi 2004 menyebabkan kerosakan di kawasan pantai Perlis, Pulau Pinang dan Kedah, BSMM merayu sumbangan dan sukarelawan untuk menyokong usaha bantuan bencana itu. Tempat perlindungan sementara telah disediakan untuk mangsa yang kehilangan tempat tinggal. Makanan dan air turut diagihkan kepada mangsa.
Pada tahun 2015, negeri Sabah dilanda gempa bumi 2015, di mana BSMM menggerakkan usaha bantuan kepada bencana tersebut.
Selepas tanah runtuh Batang Kali 2022, BSMM bertindak balas dengan menyokong usaha mencari dan menyelamat serta membekalkan bantuan perubatan dan sokongan psikososial kepada mangsa yang terselamat di tapak tersebut.
Persatuan Bulan Sabit Merah Malaysia juga bergerak aktif dalam membantu persatuan kebangsaan yang lain terutamanya ketika berlaku bencana besar di luar negara.
Sebagai tindak balas kepada gempa bumi dan tsunami Jepun 2011, BSMM telah mengutip derma berjumlah lebih RM3 juta dan dihantar kepada Persatuan Palang Merah Jepun.
BSMM juga telah menjalankan pengutipan derma untuk menyokong tindak balas kepada Gempa Bumi Nepal 2015. Enam sukarelawan turut menyertai Pasukan Khas Bantuan dan Menyelamat Bencana Malaysia (SMART) yang bertindak balas terhadap bencana tersebut.
BSMM juga melancarkan usaha bantuan pada 2018 untuk membantu mangsa gempa bumi dan tsunami yang melanda Sulawesi, Indonesia. BSMM mengerahkan empat kakitangan ke Palu untuk menyokong kecemasan tindak balas yang dijalankan dengan Palang Merah Indonesia. Pasukan mengumpul data dan membantu dengan operasi bantuan asas, seperti mengagihkan makanan dan barangan lain. Pasukan ini juga menyokong PMI dengan pembinaan kemudahan air, sanitasi dan kebersihan to serve the displaced population.
Antara bantuan kemanusiaan terbesar yang pernah dihulurkan oleh BSMM adalah pada 2004 ketika tragedi Gempa dan Tsunami di Banda Aceh dimana BSMM telah menghantar bantuan hasil sumbangan rakyat Malaysia dan juga para petugas sukarelawan dari pelbagai kemahiran dan latar belakang seperti perubatan, logistik, mencari dan menyelamat. Selain itu, BSMM juga turut menghantar pasukan respons dan menghulurkan bantuan kemanusiaan di:
BSMM menyokong ICRC (Jawatankuasa Palang Merah Antarabangsa) dalam menyediakan perkhidmatan Menjalin Semula Hubungan Keluarga di lima depoh tahanan imigresen, iaitu Bukit Jalil, Semenyih, Lenggeng , Langkap dan Belantek. Tujuan perkhidmatan ini adalah untuk membantu tahanan berhubung semula dengan keluarga mereka untuk memaklumkan keadaan mereka dan mendapatkan bantuan seperti dokumentasi atau tiket penerbangan. Perkhidmatan yang disediakan ialah Mesej Palang Merah, telefon, pemberitahuan kepada salah satu atau kedua-dua Kedutaan dan UNHCR mereka. Perkhidmatan ini biasanya dijalankan antara 3–5 hari dengan bantuan sukarelawan dan kakitangan BSMM.
Pada 19 Mei 2022, BSMM melancarkan buku panduan yang dibangunkan bersama dengan ICRC untuk mempromosikan UUKA di kalangan ahli parlimen. Buku yang berjudul ""Promoting Respect for International Humanitarian Law: A Handbook for Malaysian Parliamentarians" ini bertujuan untuk menjadi rujukan ahli parlimen Malaysia dalam menjalankan peranan yang relevan, serta pengenalan umum kepada IHL dan ICRC, BSMM dan Antarabangsa. Pergerakan Palang Merah dan Bulan Sabit Merah khususnya di Malaysia. Penerbitan itu turut disokong oleh Kementerian Luar Negeri, parlimen Malaysia dan Institut Pembaharuan Politik dan Demokrasi (REFORM Malaysia), dan pelancaran diikuti dengan perbincangan meja bulat bertemakan ulang tahun ke-60 penyertaan Malaysia ke Konvensyen Geneva pada 2022.
Semasa Pandemik COVID-19, BSMM melancarkan program #responsMALAYSIA. Program ini bertujuan menyediakan platform untuk individu dan badan korporat untuk menyumbang ke arah perolehan barangan keperluan yang diperlukan oleh barisan hadapan, serta memacu usaha penglibatan komuniti BSMM.
BSMM melaksanakan tiga pusingan kajian persepsi yang dibiayai oleh Pertubuhan Kesihatan Sedunia (WHO) dan disokong oleh Persekutuan Persatuan Palang Merah/Bulan Sabit Merah Antarabangsa (IFRC) untuk mengumpulkan sikap, kebimbangan, dan keperluan maklumat rakyat tentang pandemik COVID-19. Beberapa dapatan tinjauan ialah:
BSMM telah menjalani penilaian separuh penggal dari 3 Mac hingga 8 April 2021 untuk menilai kemajuan dan hasil tindak balas kepada pandemi COVID-19 daripada Januari 2020 hingga Januari 2021. Penilaian ini bertujuan untuk melihat sejauh mana kerja kemanusiaan BSMM relevan dan sesuai untuk penerima bantuan. Tahap keberkesanan dan kecekapan, serta keterkaitan dan kelestarian bantuan yang diberikan juga disemak semasa penilaian ini. Beberapa dapatan penilaian adalah seperti berikut:
Kerelevanan dan Kesesuaian Bantuan BSMM melengkapkan usaha kerajaan secara berkesan, mencapai populasi sasaran seperti isi rumah B40, pendatang tanpa izin, pekerja asing dan individu gelandangan. Penerima bantuan mendapat manfaat daripada pakej makanan, kit kebersihan dan wang tunai dan bantuan baucar. Sukarelawan MRC dilindungi dengan baik daripada COVID-19, tanpa jangkitan dilaporkan dalam kalangan sukarelawan yang bertugas. Selain itu, BSMM telah diamanahkan oleh kerajaan untuk menyelaraskan sukarelawan bagi pelancaran Program Imunisasi COVID-19 Kebangsaan.
Namun beberapa kelemahan telah dikenalpasti. Walaupun kerajaan Malaysia mengiktiraf peranan bantu BSMM, tahap pemahaman didapati rendah dalam kalangan beberapa agensi kerajaan, rakan kongsi dan orang ramai tentang peranan dan mandat BSMM. Walaupun bantuan material adalah menyeluruh, BSMM kurang terlibat dalam menangani keperluan psikososial penduduk, walaupun terdapat keperluan yang jelas. BSMM juga dinasihatkan untuk menambah baik penilaian keperluan dan amalan penglibatan masyarakat, termasuk mewujudkan mekanisme maklum balas penerima.
Keberkesanan dan Kecekapan Semakan mendapati BSMM dianggap sebagai organisasi kemanusiaan yang boleh dipercayai dan bertanggungjawab oleh pihak berkepentingan, termasuk agensi kerajaan, rakan kongsi yang bekerjasama, penderma dan orang awam. Sukarelawan BSMM dilihat sebagai pasukan yang berdedikasi dan altruistik yang komited dalam perkhidmatan masyarakat. Walaupun BSMM terus menambah baik operasinya sebagai tindak balas kepada COVID-19, banyak prosedur operasi standard atau SOPnya memerlukan kemas kini, termasuk yang berkaitan dengan pengurusan bencana dan dasar kewangan dan pentadbiran.
Kajian semula itu juga menekankan bahawa BSMM tidak mempunyai kapasiti untuk merancang dan melaksanakan program bersepadu dan pelbagai sektor dengan berkesan kerana budaya bekerja secara silo. Terdapat pelbagai pemahaman dan jangkaan mengenai ketelusan dan akauntabiliti operasi, tanpa mekanisme komunikasi formal untuk memastikan maklum balas dan perkongsian maklumat yang tepat pada masanya kepada penderma dan agensi kerajaan. Selain itu, BSMM menghadapi cabaran dalam merekrut dan mengekalkan kedua-dua kakitangan dan sukarelawan. BSMM disaran untuk menambahbaik program pembangunan sukarelawan supaya lebih inovatif, berjangka panjang dan bersepadu untuk menangani kecemasan yang muncul seperti pandemi global.
Keterkaitan dan Kemampanan Kepimpinan dan penyertaan BSMM dalam ''Malaysian Coordination and Action Hub'' (MATCH) menunjukkan komitmennya untuk menyampaikan perkhidmatan kemanusiaan yang diselaraskan dan mampan dengan kerjasama organisasi lain. Walau bagaimanapun, tidak semua ahli BSMM memahami sepenuhnya peranannya dalam MATCH, dan beberapa ahli MATCH juga tidak jelas tentang objektif, struktur dan mekanisme komunikasinya.
BSMM juga diperhatikan tidak mempunyai strategi jangka panjang untuk meraih dana. Perkongsian dengan organisasi lain dan agensi kerajaan selalunya dilakukan ad-hoc dan bukan sebahagian daripada kerjasama jangka panjang. Komunikasi dalaman BSMM juga memerlukan penambahbaikan, kerana komunikasi yang tidak selaras antara ibu pejabat BSMM dan rakan kongsi luar, serta antara ibu pejabat dan cawangan negeri, membawa kepada jangkaan yang tidak jelas dan salah faham mengenai peruntukan dana dan pengurusan projek.
BSMM telah mengadakan pameran foto di Rumah Tangsi di Kuala Lumpur pada Mac 2022 untuk mempamerkan usaha program vaksinasi khusus untuk komuniti yang kurang mendapat perkhidmatan semasa wabak itu. Dalam tempoh lapan bulan, BSMM telah menyampaikan lebih 50,000 dos vaksinasi di 15 negeri, di mana BSMM kerap menjelajah serata negara untuk berkhidmat kepada masyarakat terpencil. Program pemvaksinan bergerak di luar pusat vaksinasi utama (PPV) ini bermula dengan komuniti pesakit terlantar dan para OKU, sebelum diperluaskan kepada masyarakat Orang Asli, pendatang asing, pencari suaka, gelandangan dan remaja dan kanak-kanak.
Pada Ogos 2022, BSMM menerima dana sebanyak RM5 juta untuk program vaksin dan dos penggalak daripada Kerajaan Australia melalui Palang Merah Australia. Cawangan BSMM Negeri Sembilan telah menganjurkan Hari Kesedaran COVID-19 Jangka Panjang bersama-sama dengan kempen menderma darah dan organ di Mydin Mall di Seremban 2. Hasil tinjauan tentang COVID-19 jangka panjang telah dijalankan pada hari itu mendapati 38.5% responden melaporkan bahawa mereka masih berasa tidak sihat walaupun sudah lebih tiga bulan sejak jangkitan COVID-19 terakhir mereka. Majoriti berkata mereka mengalami keletihan (23.1%), batuk berterusan (19.2%) dan masalah ingatan (17.3%).
Keahlian BSMM terbuka kepada semua individu tanpa sebarang diskriminasi berdasarkan kewarganegaraan, bangsa, kelas, jantina, kepercayaan, bahasa, umur, ketidakupayaan, kumpulan etnik, latar belakang sosial, fahaman politik atau apa jua alasan lain yang serupa. Terdapat tiga peranan berbeza yang perlu dibezakan kerana sesetengahnya boleh bertindih, manakala yang lain tidak boleh diambil secara serentak.
Ahli yang berumur tiga puluh tahun ke bawah akan dikategorikan sebagai Ahli Belia dan boleh menyertai aktiviti Belia Persatuan dan Persekutuan. Orang ramai boleh menyertai sebagai ahli seumur hidup atau memperbaharui keahlian mereka setiap tahun.
Ahli BSMM perlu mengesahkan dan mematuhi Perlembagaan Pertubuhan, serta mematuhi dan menyebarkan Prinsip Asas Pergerakan. Ahli-ahli digalakkan untuk mempromosikan kerja Persatuan. Ahli persatuan boleh mengundi serta layak untuk bertanding untuk pilihan raya untuk menjawat jawatan yang dipilih. Ahli persatuan juga boleh mengemukakan cadangan dan membangkitkan isu mengikut Peraturan Persatuan.
Sukarelawan BSMM ialah orang yang menyediakan perkhidmatan terus kepada masyarakat, bertujuan untuk mencegah dan mengurangkan kerentanan dan keterasingan. Mereka juga boleh mengambil peranan kepimpinan dan menyokong perkhidmatan Persatuan. Sukarelawan memilih untuk membantu atas kerelaan mereka sendiri, bukan kerana wang atau kerana sebarang tekanan sosial, ekonomi atau politik luar. Sukarelawan harus diatur dalam aktiviti mereka dan sentiasa mengikut Prinsip Asas dan Perlembagaan Persatuan. Sukarelawan tidak perlu menjadi Ahli rasmi Persatuan.
Kakitangan BSMM adalah mereka yang menandatangani kontrak pekerjaan dengan atau yang dilantik sebagai pekerja tetap Persatuan. Mereka juga boleh menjadi Ahli, walau bagaimanapun, selagi mereka adalah kakitangan mereka tidak layak untuk bertanding atau dipilih ke mana-mana jawatan atau jawatan dalam BSMM, dan tidak mempunyai hak mengundi dalam pilihan raya tersebut.
Dari segi sejarah, pada zaman sebelum Perang Dunia Pertama, sesetengah individu berada mampu menawarkan tenaga dan masa mereka tanpa gaji atau pembayaran, tetapi menjelang 1950, keadaan ekonomi telah berubah, menyukarkan orang ramai untuk menjadi sukarelawan tanpa mencari nafkah. Selain itu, kerja Pertubuhan Kebangsaan telah berkembang, dan pengambilan kakitangan profesional yang berkelayakan telah menjadi kemestian. Pada tahun 1950, ICRC dan IFRC meneliti sama ada membayar kakitangan pertubuhan kebangsaan bercanggah dengan prinsip asas pergerakan itu. Kajian itu menyimpulkan bahawa pengambilan kakitangan bukanlah satu pelanggaran, dan menentukan bahawa setiap Persatuan Kebangsaan harus memutuskan cara untuk mengambil kakitangannya, dan imbuhannya bergantung kepada keadaan ekonomi dan sosial setiap negara.