Содномзундуйн Эрдэнэ

Содномзундуйн Эрдэнэ нь 1963 онд Улаанбаатар хотод төрсөн, Улс төрч, Хуульч, Удирдахуйн ухааны доктор.
1990 оны Цагаан морин жил Монгол оронд өрнөсөн Ардчилсан хувьсгалын анхдагчдын нэг. Багануур дүүргийн МоАХ-г үүсгэн байгуулж, анхны даргаар нь ажилласан. Улсын Их Хурлын гишүүнээр 3 удаа сонгогдсон. УИХ дахь Ардчилсан Намын бүлгийн даргаар нэг удаа, Засгийн газрын гишүүн, Хүн Амын Хөгжил, Нийгмийн Хамгааллын сайдаар нэг удаа тус тус сонгогдон ажилласан. С.Эрдэнэ нь Монгол Улсын тусгаар тогтнол, Үндэсний эрх ашиг, Үндсэн хуульт ардчиллаа хамгаалан бэхжүүлж, хувь, чөлөөт зах зээл, иргэний нийгмийн зарчимд суурилсан тогтвортой хөгжлийн төлөөх баруун төвийн Ардчилсан Намын даргаар 2023 он хүртэл ажилласан. 2021 оны ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвшиж 6.37% -ийн санал авж Ардчилсан намаас нэр дэвшсэн хамгийн бага санал авсан нэр дэвшигч болсон.
Содномзундуйн Эрдэнэ нь Улаанбаатар хотод Содномзундуй, Цэнд-Аюуш нарын гэрт 1963 оны 7 дугаар сарын 28-нд том хүү нь болон мэндэлжээ.
Түүний аав Дашнямын Содномзундуй нь Сагсан бөмбөгийн нэрт зүтгэлтэн, Сагсан бөмбөгийн алдрын танхимын гишүүн юм. Д.Содномзундуй нь Улсын Багшийн Дээд Сургуульд Биеийн тамирын анги анх нээгдэхэд элсч, дөрвөн жил суралцаад, биеийн тамирын дасгалжуулагч мэргэжлээр төгссөн. Одоогоор Нийслэлийн Биеийн тамир, спортын хороонд зааварлагч, Анагаах Ухааны Дээд Сургуульд (АШУИС) биеийн тамирын багш, биеийн тамирын тэнхимийн эрхлэгчээр ажиллав. 1980 оноос 2003 он хүртэл Нийслэлийн Биеийн тамир, спортын хороонд даргаар ажиллаж байгаад тэтгэвэртээ гарчээ. Мөн дотоодын тэмцээн уралдаан, Монголын сагсан бөмбөгчдийг олон улсын тэмцээн уралдаанд оруулах зэрэг ажлыг зохион байгуулдаг байжээ. Өөрийн ухамсарт амьдралаа спортын төлөө, тэр тусмаа сагсан бөмбөгийн хөгжлийн төлөө зориулсан хүн байлаа. Тиймээс аавынхаа амьдралаа зориулсан спортыг хөгжүүлэхэд хувь нэмэр оруулан Монголын Үндэсний Сагсан Бөмбөгийн холбоог үүсгэн байгуулж Ерөнхийлөгчөөр нь ажиллаж байна.
Улсын Их Хурлын гишүүн С.Эрдэнэ нь 3 удаа (2009 он, 2012он, 2016 он) сонгогдохдоо Иргэдийнхээ хуулиар хамгаалагдаж чадаагүй олон эрхийг баталгаажуулах, Монгол хүний хөгжлийг хангаж амьдралын чанарыг дээшлүүлэх, хүн ам, нийгмийн хамгааллын салбарт шаардлагатай бодлого, стратегийг батлуулж, хэрэгжүүлэх, төсвийг үр ашигтай зарцуулах, өгөөжийг нэмэгдүүлэхэд анхаарч ажилладаг юм.
Өнгөрсөн хугацаанд Улсын Их Хурлын гишүүдтэй хамтран 160 гаруй тогтоол шийдвэрийн төслийг боловсрууллаа. Мөн 56 хуулийг санаачлан боловсруулсны 31-ийг буюу 60 хувийг Улсын Их Хурлын чуулганаар хэлэлцүүлж, 2 хуулийн төслийг санаачлагчийн хүсэлтээр буцан татаж, ахин 2 төслийг санаачлан боловсруулсан байна.
2012-2016 онд Засгийн газрын гишүүн, Хүн амын хөгжил, нийгмийн хамгааллын сайдаар ажиллахдаа бодлогын үр шимийг хүртэх иргэд, олон нийтийн санаа бодлыг сонсох явдал нь бодлого боловсруулах суурь зарчим учраас хүн ам, зорилтод бүлгүүдийн санал бодлыг сонсох ажлыг 2012-2013 онд хэрэгжүүлж, хүүхэд өсвөр үе, залуучууд, эмэгтэйчүүд, эрэгтэйчүүд, ахмад настан, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэд зэрэг хүн амын бүлгүүд, гэр бүлийн асуудлаар "Үндэсний хэмжээний чуулган зөвлөгөө"-үүдийг хийсэн.
Зөвлөгөөний үеэр иргэд олон нийт, төрийн болон төрийн бус байгууллагын төлөөллийн саналыг сонсож, тулгамдсан асуудлуудыг тодорхойлж, боловсруулсан баримт бичгийн төслийг хэлэлцүүлж байсан нь цаашдын бодлого, стратеги боловсруулж хэрэгжүүлэх ажлын эхлэл болж байлаа.
Хүн амын бүлгүүдийн хөгжлийн асуудал, салбар дундын бодлогын уялдаа холбоог бий болгож, үйл ажиллагааг удирдан зохион байгуулах, чиг удирдлагаар хангах үүрэг бүхий бүтцийг бий болгон Хүн амын бүлгүүдийн эрхийг хамгаалах, хөгжлийг хангах эрх зүйн орчинг сайжрууллаа.
Ажилласан жил, тэтгэврийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн тооцох тухай хуулийг санаачлан боловсруулж Улсын Их Хурлаас 2012 онд батлуулж хэрэгжүүлснээр Улсын хэмжээнд нийт 646 мянган иргэлийн ажилласан хугацааг 5-11 жилээр нөхөн тооцсон нь нийгмийн хамгааллын томоохон арга хэмжээ боллоо.
Эрүүл мэндийн даатгалын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгыг санаачлан боловсруулж даатгуулагч чанартай, аюулгүй эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээг хүртээмжтэй авах эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээний зардлаа Эрүүл мэндийн даатгалын цахим картаар шууд төлөх, төлбөрт хяналт тавих зэрэг эрхийг хуулиар тогтоолоо.
Хамтын тэтгэврийн тухай хуулийг санаачлан батлуулсан нь ахмад настны амьдралын чанарыг сайжруулах, гэр бүлийн үнэ цэнийг нэмэгдүүлэх ач холбогдолтой хууль болсон.
Улсын Их Хурлын гишүүнээр ажиллахдаа (2016-2020 он хүртэл) :
Олон Улсын Парламентын Холбооны үйл ажиллагаанд Монгол Улсын Их Хурлын зүгээс харилцаа, хамтын ажиллагааг дэмжиж ажиллах зорилго бүхий Монгол Улсын Их Хуралд байгуулагдсан үндэсний бүлгэм бөгөөд Монгол Улсын Их Хурлын гишүүдийн сайн дурын олон нийтийн байгууллага болох Монголын Парламентын Бүлгэм юм. Монгол Улсын Их Хурал болон гадаад орны хууль тогтоох байгууллагууд хоорондын харилцаа хамтын ажиллагааг өргөжүүлэн хөгжүүлэх зорилгоор Улсын Их Хуралд хоёр талын парламентын бүлгүүд байгуулагдан ажилладаг. Тус бүлэгт Улсын Их Хурлын гишүүн С.Эрдэнэ нь Монголын Парламентын хорооны гүйцэтгэх хорооны дэд дарга бөгөөд дараах парламентын бүлгүүдэд гишүүнээр ажилладаг.
Ардчилсан Нам VI Их хурлаараа нээлттэй, оролцоотой, хариуцлагатай, цахим, бодлогын нам болох шинэчлэлийнхээ эхлэл түүхэн шийдвэрийг гаргаж, намын даргаа бүх гишүүдийн саналаар сунгаагаар тодруулахаар шийдвэрлэсэн бөгөөд 2016 оны 12 дугаар сарын 22-ны өдрөөс эхэлсэн Намын даргын сонгуулийн сурталчилгаа 40 хоног үргэлжлэн, санал хураалтыг 2017 оны нэгдүгээр сарын 29-ний өдөр зохион байгуулсан.
Санал хураалтыг Монгол орон даяар явуулж, Намын даргын сонгуулийн хороо ирцийн мэдээллийг 2 цаг тутам хүлээн авч, сонгуулийн нэгдсэн дүнг хэвлэл мэдээллийн байгууллага, олон нийтэд нээлттэй ил тод байдлаар зохион байгуулав.
Энэхүү сонгуульд Ардчилсан Намын шинэчилсэн бүртгэлд хамрагдсан саналын эрхтэй 120,703 гишүүдийн 85,939 нь санал өгч ирц 71,2 хувьтайгаар дүнг гаргалаа.
Монгол Улсын төрийн түүхэнд намын даргаа бүх гишүүдийнхээ саналаар тодруулж, сонгуулийн нэгдсэн дүнг онооны системээр тооцсон нь Монголын улс төрд шинэ жишиг тогтоосон, шинэлэг зүйл боллоо.
Нэр дэвшигчид нийт 8350 онооноос хамгийн их оноог цуглуулахын төлөө өрсөлдөж нийлбэр дүнгээр
Ингэснээр нэр дэвшигч С. Эрдэнэ намын гишүүдийн итгэлийг хүлээж намын дарга болох болзлыг хангаж Ардчилсан Намын дарга болоод 2023 он хүртэл даргаар ажилласан.