Orang Asli di Malaysia

Orang Asli (bermaksud "orang asal", atau "orang pribumi" dalam Bahasa Melayu) adalah populasi pribumi yang heterogen dan membentuk penduduk minoriti di Malaysia. Mereka adalah penduduk paling awal di Semenanjung Malaysia. Walaubagaimanapun, sejarah berkaitan Orang Asli tidak dimasukkan dalam kurikulum kebangsaan buku teks sejarah yang menyebabkan ramai tidak mengenali Komuniti Orang Asli yang mempunyai pelbagai bahasa, suku dan budaya.
Sehingga tahun 2017, Orang Asli merangkumi 0.7% daripada populasi Semenanjung Malaysia.. Walaupun jarang disebut dalam demografi negara, Orang Asli adalah kumpulan yang berbeza, bersama-sama dengan orang Melayu(ملايو مليسيا) , Cina, India (மலேசிய இந்தியர்) , dan pribumi Malaysia Timur dari Sabah dan Sarawak. Status istimewa mereka termaktub dalam undang-undang.Penempatan Orang Asli tersebar di kalangan penduduk yang kebanyakannya Melayu di negara ini, selalunya di kawasan pergunungan atau hutan hujan tropika.
Walaupun sering diketogarikan sebagai satu kumpulan, terdapat banyak kumpulan dan suku yang berbeza, masing-masing dengan bahasa, budaya, dan tanah adat mereka sendiri. Setiap kumpulan menganggap diri mereka berbeza dari komuniti lain.
Walaupun Orang asli adalah salah satu etnik pribumi dan asal, mereke sering diabaikan dalam hal-hal sosial, ekonomi, dan budaya.Seperti masyarakat pribumi lain, Orang Asli berusaha untuk memelihara budaya dan identiti mereka yang tersendiri, yang dikaitkan dengan hubungan fizikal, ekonomi, sosial, budaya, wilayah, dan rohani dengan persekitaran semula jadi mereka.
Sebelum penggunaan rasmi istilah "Orang Asli" bermula pada awal 1960-an, istilah biasa untuk populasi pribumi di Semenanjung Malaysia berbeza-beza. Menjelang akhir pemerintahan kolonial British di Semenanjung Melayu, terdapat usaha untuk mengklasifikasikan kumpulan-kumpulan yang berbeza ini. Penduduk di kawasan selatan sering memanggil mereka Jakun, dan penduduk di kawasan utara memanggil mereka Sakai. Kemudiannya, semua kumpulan pribumi dikenali sebagai Sakai, yang bermaksud Orang Asli.
Istilah "aborigines", sebagai nama rasmi, muncul dalam versi Bahasa Inggeris Perlembagaan Malaya British dan undang-undang negara. Pemerintahan kolonial sebelum ini oleh kuasa-kuasa Eropah dan Islam memberikan kedua-dua perkataan Melayu Sakai dan istilah Inggeris Aborigines konotasi yang merendahkan, mengisyaratkan bahawa mereka ini dikatakan sebagai golongan yang mundur dan primitif.
Semasa Darurat Malaya pada tahun 1950-an, pemberontak Komunis, yang berusaha untuk mendapatkan sokongan dari kumpulan-kumpulan pribumi, mulai menggunakan istilah Orang Asal untuk merujuk kepada mereka. Orang Asal bermaksud "Orang Asli" dalam Bahasa Melayu, diambil dari perkataan Arab `asali (أصلي), yang bermaksud "asli," "berketurunan baik," atau "aristokratik."."Revolusionis komunis memenangi sokongan Orang Asli, dan kerajaan, yang cuba melakukan perkara yang sama, mula mengambil alih penggunaan terminologi yang sama. Dengan itu, istilah baru yang sedikit diubahsuai, "Orang Asli", yang membawa maksud yang sama sebagai "orang asal", dilahirkan.
Orang Asli adalah salah satu daripada 95 subkumpulan pribumi Malaysia, yang dikenali sebagai Orang Asal, masing-masing dengan bahasa dan budaya mereka sendiri yang unik. Pemerintahan kolonial British mengklasifikasikan populasi pribumi Semenanjung Tanah Melayu berdasarkan ciri-ciri fisiologi dan budaya-ekonomi, yang kemudian dijadikan dasar oleh Jabatan Orang aSLI (bertanggungjawab menangani isu-isu Orang Asli sejak pemerintahan British di Malaya) untuk mengembangkan klasifikasi mereka sendiri terhadap suku-suku pribumi berdasarkan ciri-ciri fisik, kekerabatan linguistik, praktik budaya, dan penempatan geografi. Ini mengelompokkan Orang Asli menjadi tiga kategori utama, dengan masing-masing enam subkelompok etnis.
Orang asli Semang ialah kumpulan yang terawal menduduki Semenanjung Tanah Melayu bermula dari 50 hingga 60 ribu tahun dahulu, mereka merupakan sebahagian daripada migrasi manusia awal dari Afrika. Senoi merupakan sebahagian daripada populasi Austroasiatic yang bermigrasi ke Semenanjung lebih kurang 10 hingga 30 ribu tahun dahulu dari IndoChina. Austronesian pula ialah sebahagian daripada populasi yang bermigrasi ke Semenanjung lebih kurang 5 hingga 7 ribu tahun dahulu.
Terdapat kira-kira 206,777 (2020) Orang Asli di Malaysia, kebanyakannya bertumpu di Semenanjung Malaysia. Kumpulan terbesar adalah Senoi, yang membentuk kira-kira 54% daripada jumlah populasi Orang Asli. Proto-Melayu membentuk 43%, manakala Semang membentuk 3%.
Lebih separuh daripada Orang Asli tinggal di negeri Pahang dan Perak, diikuti di Kelantan, Selangor, Johor, dan Negeri Sembilan.
6.9% tinggal di kampung-kampung terpencil, 62.4% di pinggiran kampung Melayu, dan 0.7% di bandar dan kawasan pinggir bandar.
Orang Asli merupakan komuniti paling miskin di Malaysia. Kadar garis kemiskinan di kalangan Orang Asli adalah 76.9%.Menurut Jabatan Perangkaan Malaysia pada tahun 2009, 50% daripada orang asli di Semenanjung Malaysia berada di bawah garis kemiskinan, berbanding dengan 3.8% untuk keseluruhan negara.Selain daripada kadar yang tinggi ini, Jabatan Perangkaan Malaysia mengklasifikasikan 35.2% daripada penduduk sebagai "sangat miskin"..
Pada tahun 1991, kadar celik huruf bagi Orang Asli adalah 43% berbanding kadar kebangsaan sebanyak 86% pada masa itu.Mereka mempunyai jangka hayat purata sebanyak 53 tahun (52 untuk lelaki dan 54 untuk wanita) berbanding purata kebangsaan sebanyak 73 tahun.. Kadar kematian bayi kebangsaan di Malaysia pada tahun 2010 adalah 8.9 kanak-kanak setiap 1,000 kelahiran hidup, tetapi di kalangan Orang Asli, angka ini mencapai maksimum 51.7 kematian setiap 1,000 kelahiran.
Cara hidup dan pengurusan kumpulan-kumpulan Orang Asli tertentu berbeza dengan ketara. Terdapat tiga tradisi utama yang wujud pada masa lalu: Pemburu-pengumpul nomad Semang, penduduk yang menetap dan terlibat dalam pertanian Tebas dan bakar Semoi, dan petani menetap yang turut mengumpul hasil hutan untuk dijual, iaitu Proto-Melayu. Setiap tradisi ini berkaitan dengan struktur sosial tertentu dalam masyarakat.
Kira-kira 40% daripada Orang Asli, termasuk masyarakat Temiar, Che Wong, Jah Hut, Semelai, dan Semaq Beri, terus tinggal di dalam atau berhampiran hutan. Di sini, mereka terlibat dalam pertanian tebang dan bakar (menanam padi huma di bukit), serta memburu dan mengumpul hasil hutan. Di samping itu, komuniti ini menjual hasil hutan yang dikumpul (petai, durian, rotan, getah liar) untuk ditukar dengan wang.Komuniti pesisir pantai (Orang Kuala, Orang Seletar dan MahMeri) kebanyakannya terlibat dalam aktiviti menangkap ikan dan menuai hasil laut.Lain-lain, termasuk masyarakat Temuan, Jakun, dan Semai, sentiasa terlibat dalam aktiviti pertanian.Hanya sebilangan kecil Orang Asli, terutamanya dalam kalangan kumpulan Negrito (seperti masyarakat Jahai dan Lanoh), masih menjalani gaya hidup separa nomad dan memilih untuk menikmati hasil hutan mengikut musim
Sehingga kini, tiada perayaan rasmi Orang Asli diumumkan sebagai Perayaan Rasmi Komuniti Orang Asli. Kebanyakan masyarakat Orang Asli memyambut perayaan Hari "Jis Pai" (Bagi Suku Semai) dan Hari "Aik Muyang" bagi Suku Temuan dan Mah Meri. Malah, Agama Tradisional Orang Asli sehingga kini tidak diiktiraf oleh Kerajaan Malaysia tetapi Kerajaan Selangor mula mengiktiraf perayaan Orang Asli dari Suku Mah Meri dan masukkan dalam kalendar pelancongan Negeri Selangor.
Selain itu juga, sebahagian besar komuniti Orang Asli yang menganut Agama Kristian, Islam, Buddha, Hindu dan Bahai.