Ebe dị iche iche dị iche iche

Ebe dị iche iche dị iche iche bụ mpaghara biogeographic nwere ọkwa dị ukwuu nke ụdị dị iche iche nke ebe obibi mmadụ na-eyi egwu. Norman Myers dere banyere echiche ahụ na isiokwu abụọ na The Environmentalist na 1988 na 1990, mgbe nke ahụ gasịrị, e dezigharịrị echiche ahụ na-esochi nyocha zuru oke site na Myers na ndị ọzọ n'ime "Hotspots: Earth's Biologically Richest and Most Endangered Terrestrial Ecoregions" na akwụkwọ e bipụtara na akwụkwọ akụkọ Nature, ha abụọ na 2000.
Iji ruo eruo dị ka ebe dị iche iche dị iche iche na mbipụta Myers nke 2000 nke map hotspot, mpaghara ga-ezute ụkpụrụ abụọ siri ike: ọ ga-enwe ọ dịkarịa ala ụdị osisi vascular 1,500 (ihe karịrị 0.5% nke ngụkọta ụwa) dị ka ndị a na-ahụkarị, ọ ga-efunahụkwa ọ dịkarịrị 70% nke ahịhịa ya.N'ụwa niile, mpaghara 36 ruru eru n'okpuru nkọwa a. Ebe ndị a na-akwado ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ 60% nke osisi, nnụnụ, anụ na-enye nwa ara, anụ na anụ na-akpụ akpụ, na oke nke ụdị ndị ahụ dị ka ndị a na ya. Ụfọdụ n'ime ebe ndị a na-ekpo ọkụ na-akwado ihe ruru ụdị osisi 15,000, ụfọdụ efunahụwokwa ihe ruru 95% nke ebe obibi ha.
Ebe dị iche iche dị iche iche na-akwado usoro okike ha dị iche iche naanị na 2.4% nke mbara ala. Myer chọpụtara ebe iri na mbụ; 36 dị ugbu a na-ekpuchi ihe karịrị 15.7% nke ala niile mana ha efunahụla ihe dị ka 85% nke mpaghara ha. Mfu nke ebe obibi a bụ ihe mere ihe dịka 60% nke ndụ ụwa ji ebi naanị na 2.4% nke ala. Agwaetiti Caribbean dị ka Haiti na Jamaica na-eche nnukwu nrụgide ihu na ọnụ ọgụgụ nke osisi na anụ ndị nwere azụ n'ihi mgbukpọ ọhịa ngwa ngwa. Ebe ndị ọzọ gụnyere Tropical Andes, Philippines, Mesoamerica, na Sundaland, nke, n'okpuru ọkwa dị ugbu a nke mgbukpọ ọhịa na-eme, ga-efunahụ ọtụtụ ụdị osisi na anụmanụ ha.
Naanị obere pasent nke ala niile dị n'ime ebe dị iche iche dị iche iche na-echebe ugbu a. Ọtụtụ òtù mba ụwa na-arụ ọrụ iji chekwaa ebe dị iche iche dị iche iche.
Ọtụtụ ụdị dị iche iche dị n'ime ebe okpomọkụ; n'otu aka ahụ, ọtụtụ ebe dị iche iche na-ekpo ọkụ dị n'etiti ebe okpomogolo. N'ime 36 biodiversity hotspots, 15 na-ekewa dị ka ochie, nke nwere ihu igwe, ala na-adịghị mma (OCBILs). E kewapụrụ mpaghara ndị a n'akụkọ ihe mere eme site na mmekọrịta ya na mpaghara ihu igwe ndị ọzọ, mana mmekọrịta mmadụ na ibe ya na mmegide emeela ka ebe ndị a dị nchebe n'akụnụ ihe mere eme nọrọ n'ihe ize ndụ. OCBILs anọwo na-eyi egwu site na ịkwaga nke ndị otu ụmụ amaala na ọrụ agha dịka ala na-adịghị amị mkpụrụ emeela ka ndị mmadụ kwụsị. Nchekwa nke OCBILs n'ime ebe dị iche iche dị iche iche amalitela ịdọrọ uche n'ihi na echiche ndị dị ugbu a kwenyere na saịtị ndị a na-enye ọ bụghị naanị ọkwa dị elu nke ụdị dị iche iche, kamakwa ha nwere usoro ọmụmụ siri ike na ikike maka ọkwa dị elu n'ọdịnihu. N'ihi na ebe ndị a kwụsiri ike, enwere ike ịhazi ha dị ka ebe mgbaba.
Ebe Ugwu na Ebe Etiti America
Oké Osimiri Caribbean
South America
Europe
Afrịka
Ebe Etiti Eshia
Ndịda Eshia
Ndịda Ọwụwa Anyanwụ Eshia na Eshia-Pacific
Ebe Ọwụwa Anyanwụ Eshia
Ebe Ọdịda Anyanwụ Eshia
Nkọwa dị elu nke ụdị dị iche iche nke ihe ndị dị ndụ emeela ka ụfọdụ nkatọ. Akwụkwọ ndị dị ka Kareiva & Marvier (2003) ekwuola na ebe dị iche iche dị iche iche:
Usoro akwụkwọ ndị na-adịbeghị anya ekwuola na ebe dị iche iche dị iche iche (na ọtụtụ mpaghara ndị ọzọ dị mkpa) anaghị ekwu maka echiche nke ọnụahịa. Ebumnuche nke ebe dị iche iche dị iche iche abụghị naanị ịchọpụta mpaghara ndị nwere nnukwu uru dị iche iche, kama iji mee ka mmefu nchekwa dị mkpa. Mpaghara ndị a chọpụtara gụnyere ụfọdụ n'ime mba ndị mepere emepe (dịka California Floristic Province), yana ndị ọzọ nọ n'ụwa ndị na-emepe emepe (e.g. Madagascar). Ọnụ ego ala nwere ike ịdịgasị iche n'etiti mpaghara ndị a site n'usoro nke ịdị ukwuu ma ọ bụ karịa, mana aha ebe dị iche iche anaghị atụle mkpa nchekwa nke ọdịiche a. Otú ọ dị, ihe onwunwe ndị dịnụ maka nchekwa na-adịgasị iche n'ụzọ a.