danish-foundation-models/faroese-dynaword huggingface dataset:
SI-prefiks
Ein av mongu góðu eginleikunum við mátiskipanini SI er møguleikin at gera nýggjar stórar og lítlar eindir við at seta eitt prefiks framman fyri SI-eindina. T.d. er eitt mannahár áleið 0,000&#8239;08 metrar = 80&#8239;×&#8239;10−6 metrar = 80 mikrometrar og miðalradius á jørðini 6&#8239;371&#8239;×&#8239;103 metrar = 6&#8239;371 kilometrar.

Orðið prefiks er gjørt úr latínsku orðunum pre, frammanfyri, og fix, viðhefti.

Longu í 1873 skeyt British Association for the Advancement of Science upp at brúka mega (M) og mikro (μ), men tey blivu ikki alment viðurkend í meturskipanini fyrr enn í 1960.

Í teldutøkni er tað ofta praktiskari at hava prefiks fyri hvørji 210 = 1024 heldur enn hvørji 1000. Til tað endamálið eru biner prefiks.

Tey upprunaligu prefiksini frá 1795 vóru: myria, kilo, hekto, deka, double, demi, desi, centi og milli; hesi kundu eisini setast saman, so t.d. millimilli merkti millióntapartur, sum í 1873 fekk heitið mikro. Í reglugerð frá fronsku mynduleikunum tann 2. apríl 1919 eru prefiksini hesi: mega, hektokilo, myria, kilo, hekto, deka, desi, centi, milli, desimilli, centimilli og mikro. Tey dupultu prefiksini hava helst givið ov nógvar trupulleikar, í hvussu er vórðu tey sett úr gildi mitt í 20. øld.

Dupult prefiks - so sum millimilli - vóru loyvd í gomlu meturskipanini, men tey eru ikki loyvd í SI.

Prefiksið "myria" (10&#8239;000) er ikki við í SI. Ein myriametur (tíggju kilometrar) verður nevnd ein míl í Noregi og Svøríki.

Prefiksini, sum ikki eru heil fald av 1000, t.v.s. "hekto", "deka", "desi" og "senti", eru avmarkað til nøkur fá endamál. Loyvt er at skriva 1013 hPa um lufttrýstið 101&#8239;300 Pa. Harafturímóti eigur ein ikki at skriva 101,3 hV um spenningin 10&#8239;130 V, men t.d. 10,13 kV.

Fyrr vórðu eisini brúkt serlig symbol fyri lítlum eindum, t.d. "μ" í staðin fyri "μm" um mikrometur, "λ" í staðin fyri "μL" um mikrolitur og "γ" í staðin fyri "μg" um mikrogramm. Hetta er sjálvandi heldur ikki loyvt longur.

Áðrenn 1030, 1027, 10-27 og 10-30 høvdu fingið heiti, vóru ymisk uppskot frammi:
 * "hella" fyri 1027
 * symbolini X, W og V fyri 1027, 1030 og 1033
 * "vectra (V)" um 1027 og "vimto (v)" um 10-27
Gallon
Gallon eru rúmmál, sum enn verða brúkt í Norðuramerika, Suðuramerika og Osiania.

Ein imperial gallon ella UK gallon er 4,546 litrar. Verður brúktur eitt sindur í Karibia. Varð brúkt í Bretlandi, Írlandi, Kanada, Avstralia og Nýsælandi.

Ein US liquid gallon ella bara US gallon er 3,785 litrar. Verður brúktur í USA, Liberia og eitt sindur í Karibia, Miðamerika, Suðuramerika og Mikronesia.

Ein US dry gallon er 4,405 litrar. Verður ikki brúktur longur.
Flat Earth Society
Flat Earth Society (føroyskt áleið: Felagsskapurin fyri eini flatari jørð) er ein felagsskapur, sum hevur sín uppruna í Onglandi, men nú hevur høvuðssæti í Lancaster, Kalifornia. Ongi vísindafólk ella trúarfelagsskapir taka alment undir við sjónarmiðunum hjá hesum felagsskapi.
Skellakk
Skellakk verður framleitt úr einum harpikslíkum evni, sum verður skilt burtur úr lúsini Coccus lacca.




 * Segllakk
 * Ferniss
 * Politur
 * Kitt
 * Slípisteinar
 * Lím til hattar
 * Boraks-blekk
 * 78-plátur
 * Teknifiksativ (2 % í alkoholi)


 * Møblaviðlíkahald, restaurering av barokk- og biedermeiermøblum (skellakkpolitur)
 * Føðsluíblandingarevni E 904
 * Lakk til ljóðføri sum t.d. violinir


 * Elektrisk isolering í m.ø. gløðilampum
Mary Shelley
Mary Wollstonecraft Shelley (fødd Godwin; 30. august 1797 – 1. februar 1851) var ein enskur rithøvundur, ið skrivaði skaldsøgur, stuttsøgur, sjónleikir, essay, ævisøgur og ferðafrásagnir, og var best kend fyri sína gotisku skaldsøgu, Frankenstein: or, The Modern Prometheus (1818). Hon ritstjórnaði eisini verk ið maður hennara, filosofurin Percy Bysshe Shelley skrivaði. Faðir hennara var politiski filosofurin William Godwin, pg móðir hennara var filosofturin og feministurin Mary Wollstonecraft.

Móðir Mary Godwin doyði tá ið Mary bert var ellivu dagar gomul; seinni vóru hon og eldra fostursystir hennara uppaldar av faðirinum. Tá ið Mary var fýra, giftist Godwin við granna sínum, Mary Jane Clairmont. Godwin syrgdi fyri, at dótturin fekk ein góða útbúgving og eggjaði henni til at fylgja hansara liberalu politisku teorium. Í 1814 fór Mary Godwin at ganga saman við einum av politisku fylgjarunum hjá pápanum, tann gifti Percy Bysshe Shelley. Saman við fostursystir Mary, Claire Clairmont, fóru tey at ferðast til Fraklands og ferðaðust síðan gjøgnum Evropa. Tá ið tey komu aftur til Onglands var Mary uppá vegin við barninum hjá Percy. Tey næstu tvey árini vóru tey útifryst, vóru í skuld og mistu dóttrina, ið varð fødd ov tíðliga. Tey giftist seint í 1816 eftir at fyrra kona Percy Shelley, Harriet, hevði tikið lívið av sær.
Danskir uttanríkisráðharrar
Hetta er ein listi yvir danskar uttanríkisráðharrar síðan Uttanríkisráðið varð stovnað í 1848.
Símun á Høvdanum
Símun Jógvansson á Høvdanum, føddur 8. juli 1967, búsitandi í Klaksvík, Føroyum, var stjóri og eigari í Klaksvíkar Timburhandli, eigari og stjóri í Maverick Barr https://www.facebook.com/maverick.barr.9. Hann rekur eisini portalin Norðoya Portalurin http://www.nordportal.net/, er fyrrverandi svimjari fyri Ægir og Føroyar.

Foreldur hansara eru Jógvan og Elsuba á Høvdanum. Sysktin hansara eru Sigrid, Petur Hans, Oluffa og Jógvan á Høvdanum. Hann eigur eitt barn, eina dóttir sum eitur Tina Joensen og er í parlag við Tórunn Joensen síðani 18.05.1989.

Símun á Høvdanum var ein av bestu svimjarnum í Føroyum síðst í 70unum og fyrst í 80unum. Símun hevur var við Borðoyanes á Flemish Cap í 1984. Hann hevur verið vinnulívsmaður síðani 1984, einamest innan timburhandlar og byggibúðir. Hann er úlærdir handils- og skrivstovumaður hjá JFK Kjølbro høvuðsskrivu, All Around, lærumeistari var Finnur Jacobsen. Hann tók Hægri Handilsskúlaprógv í 1990. Keypti kioskina hjá Hans í 1990 og sum síðani bleiv til Smátt & Gott og ár 2000 til Maverick Barr og Grillin hjá Símun. Eigari og stjóri á Sp/f á Høvdanum, Sp/f Smátt & Gott og Sp/f Klips. Hann hevur verið umboðsmaður fyri hesar fyritøkur, Abeko, Avenue, Corus, Dansk Gummi Industri, Diamig Element System, Fermacell, G-Man, Henkel, Jasa Company, Lauridens Handel & Import, MSK Scandinavia, Otto Schachner, Silkeborg Stigefabrik, Sydvesta, Veli Line, VM Blandere, Wallmann. Hobby, myndatøka, einamest av ítrótti. Stovnari av NFÍ Norðoya Frítíðar og Ítróttarráð. Var í bygginevndini sum stóð fyri byggingini av Skýlinum við Djúpumýru. Hann hevur verið formaður í Ægir og forseti í Rotary Klaksvík 2014/2015. Hann hevur sitið í hesum nevndum: Ægir, Norðoya Frítíðar og Ítróttarráð, AIA Tranbjerg Svømning, AIA Tranbjerg Fodbold, Tranbjergs Fællesråd, Svimjisamband Føroya. Hann hevur arbeitt sum Freelance á Dagblaðnum, Sosialinum, Dimmalætting, Norðlýsinum. Hann er Fólkafloksmaður og fekk 113 stemmur til seinasta Býráðsval í 2020. Eigur og rekur portalarnir News.fo og Norðoyar Portalin.Frá 2016 - 2018, stjóri á Handilsvirkinum Niclasen í Sørvági. Í 2020-2021 gekk Símun á Høvdanum á TSK sum gastronomar, gastronomhjálparar, føðsluhjálparar, føðsluatstøðingar. Frá 2022 Servicemedarbejder hjá Sol og Strand í Ebeltoft.
HDMS Absalon (L16)
Stuðulsskipið Absalon ella HDMS Absalon (L16) er eitt skip av Absalon-klassanum ið hoyrir til donsku Sjóverjuna. Stuðulsskipið Absalon er uppkallað eftir Absalon biskupi 1128-1201, ið førdi danska herflotan til herferðir móti vendarunum. Absalon var bróðir Esbern Snare.

17. august 2016 sigldi Absalon frá Flådestation Frederikshavn og setti kós móti Libya. Endamálið við ferðina var at verja eitt fraktskip, ið skuldi føra restirnar av evnafrøðiliga vápnaskránni hjá Libya til Týsklands, har tað skal oyðileggjast. Absalon fór avstað tveir dagar áðrenn endaligu góðkenningina úr Fólkatinginum 19. august. Allir politiskir flokkar í Fólkatinginum atkvøddu fyri uppskotinum um at lata Absalon og eitt annað danskt skip sigla til Libya eftir kemisku vápnunum.
Norsk-svensk míl
Ein norsk míl og ein svensk míl eru 10&#8239;000 metrar. Eindin varð eisini brúkt í gomlum útgávum av metrisku skipanini sum 1 myriametur, men nú eru tað bert norðmenn, sviar og svensktalandi finnar, sum í týðandi mun brúka eindina. Á enskum verður eindin við hvørt nevnd skandinavisk míl, men danskarar hava ongantíð brúkt hana.

Í Noregi og Svøríki var ein míl upprunaliga 36&#8239;000 føtur. Londini høvdu ymisk fótamát, so ein norsk míl var 11&#8239;295 m, og ein svensk míl var 10&#8239;688 m. Eftir at metrisku mátini vórðu viðtikin (í Noregi við lóg frá 22. mai 1875 við gildi frá 1. juli 1882, og í Svøríki við lóg 22. november 1878 við gildi frá 1. januar 1889), vórðu eindirnar míl broyttar við lóg í 1889 til at vera eksakt 10&#8239;000 metrar. Í Finnlandi varð tilsvarandi eindin peninkulma í 1887 broytt til 10&#8239;000 metrar; men finsktalandi finnar brúka ikki ta eindina nógv longur.

Norsk-svenska eindin verður mest brúkt í dagligari talu um strekki, sum eru longri enn 10 kilometrar. Eindin verður ikki brúkt á vegaskeltum; men eindin verður kortini brúkt eitt sindur í almennum viðurskiftum, t.d. í reglugerðurm frá svenska Skatteverket. Eisini er vanligt at uppgeva brennievnisnýtsluna á bilum í litrum pr. míl, sum er sama eind sum desilitrar pr. kilometur.


 * Míl
 * Millumtjóða eindarskipanin
Undankapping til EM í fótbólti 2016 Bólkur F
Bólkur F í Kvalifisering til EM í fótbólti 2016 kappingina er ein av nýggju bólkum, ið avgerð, hvørji lið koma víðari til endaumfari í EM í fótbólti 2016. Í bólki F eru seks lið:, , , , , and , ið spæla móti hvørjum øðrum heima og úti í einari round-robin formati.



Dystirnir vóru kunngjørdir av UEFA sama dag, sum lutakastið fór fram hin 23. februar 2014 í Nice. Times are CET/CEST, as listed by UEFA (local times are in parentheses).


 * 5 mál
 * Kyle Lafferty


 * 2 mál


 * 🇫🇮 Riku Riski
 * 🇷🇴 Paul Papp
 * 🇷🇴 Bogdan Stancu


 * 1 mál


 * 🇫🇴 Jóan Símun Edmundsson
 * 🇫🇴 Hallur Hansson
 * 🇫🇴 Christian Holst
 * 🇫🇴 Brandur Olsen
 * 🇫🇮 Roman Eremenko
 * 🇫🇮 Jarkko Hurme
 * 🇫🇮 Berat Sadik
 * Nikolaos Karelis
 * Sokratis Papastathopoulos
 * 🇭🇺 Balázs Dzsudzsák
 * 🇭🇺 Zoltán Gera
 * 🇭🇺 Tamás Priskin
 * 🇭🇺 Zoltán Stieber
 * 🇭🇺 Ádám Szalai
 * Gareth McAuley
 * Niall McGinn
 * Jamie Ward
 * 🇷🇴 Claudiu Keșerü
 * 🇷🇴 Ciprian Marica
 * 🇷🇴 Raul Rusescu
Ensk míl
Ein ensk míl ella millumtjóða míl (á enskum international mile, ofta skeivt umsett til altjóða míl) er 1&#8239;609,344 metrar. Ein amerikonsk míl (U.S.Survey mile) er næstan tað sama, 1&#8239;609,34722 metrar ella 2 millióntapartar longri enn ein ensk míl.

Enska mílin verður við hvørt nevnd mile, úttalað meil, eftir enska heitinum.
Pund (vekteind)
Í 1839 var vekteindin eitt pund ásett við danskari lóg til at vera eksakt 500 gramm. Áðrenn tað varð orðið nýtt sum stytt heiti fyri skálpund. Ymiskar keldur upplýsa ymiskt um skálpund, men Den danske ordbog skrivar áleið 498 gramm, og Store norske leksikon skrivar 498,1 gramm. Harafturat skrivar Store norske leksikon, at í Danmark og Noregi hava verið nýtt pund, sum hava ligið millum 467,7 g og 505 g.

Orðið pund kemur av latínska orðinum pondus, sum merkir vekt, og er nær skilt við latínska orðið pendere, at viga.

Eitt enskt pund ella millumtjóða pund er eksakt 0,453&#8239;592&#8239;37 kilogramm og verður ofta avrundað til 454 gramm. Tað verður ofta stytt lb ella ℔.

Vekteindin pund verður eisini nevnd libra, stytt lb. Sera nógv ymisk pund hava verið upp ígjøgnum tíðirnar, m.a. hevur eitt pund í Fraklandi verið millum 367,1 gramm og 552 gramm, til tað í 1812 bleiv fastsett til 500 gramm. Eina stutta tíð áðrenn 1812 var libre enntá nýtt sum heiti fyri tí nýggja kilogramminum!

Pundið fór úr gildi sum lóglig vekteind við keyp og sølu longu í 1840 í Fraklandi og í 1907 í danska ríkinum, men tað verður enn brúkt í dagligari talu.

Størri og minni vekteindir vóru fyrr gjørdar við binerari umrokning, við meturskipanini kom desimala umrokningin. Nakrar gamlar danskar eindir eru sum víst niðanfyri.

Størri og minni eindir út frá skálpundi vóru:

Størri og minni eindir út frá nýggja pundinum vóru:


 * 1 sentnari = 100 pund


 * 1 kvintin = 1⁄100 pund


 * 1 ort = 1⁄1000 pund

Legg til merkis, at heitini kvintin og ort blivu endurnýtt í desimalu umrokningini við nýggjum týdningi. Hesar eindirnar fóru tó úr gildi í 1907 við metrisku skipanini. Í listanum síggja vit, at eitt gran er 500⁄131&#8239;072 gramm ella 3,8 milligramm. Í dag hevur orðið skift týdning til "evarska lítið sindur av onkrum".
Pund
* Pund (vekteind), ensk vekteind og gomul donsk vekteind
 * Pund (mynteind), ensk mynteind
Pottur (rúmeind)
Ein pottur er gamalt norðurlendskt rúmmál, sum hevur haft ymiskar støddir, men í 1912 bleiv tað við lóg sett til 0,966 litrar. .

Størri og minni eindir eru gjørdar við binerari umrokning.


 * 1 korntunna = 144 pottar
 * 1 smørtunna = 136 pottar
 * 1 kanna = 2 pottar
 * 1 pegil = 1⁄4 pottur
Pottur
* Pottur (ílat), ílat
 * Pottur (rúmeind), gomul rúmeind
Kvalifisering til EM í fótbólti 2016, bólkur A
* 5 mál


 * 🇮🇸 Gylfi Sigurðsson


 * 4 mál


 * 🇨🇿 Bořek Dočkal
 * Klaas-Jan Huntelaar
 * 🇹🇷 Burak Yılmaz


 * 3 mál


 * 🇰🇿 Yuriy Logvinenko


 * 2 mál


 * 🇨🇿 Václav Pilař
 * 🇨🇿 Milan Škoda
 * 🇮🇸 Birkir Bjarnason
 * 🇮🇸 Aron Gunnarsson
 * 🇮🇸 Kolbeinn Sigþórsson
 * 🇱🇻 Valērijs Šabala
 * Arjen Robben
 * Robin van Persie
 * 🇹🇷 Arda Turan


 * 1 mál


 * 🇨🇿 Vladimír Darida
 * 🇨🇿 Pavel Kadeřábek
 * 🇨🇿 Ladislav Krejčí
 * 🇨🇿 David Lafata
 * 🇨🇿 David Limberský
 * 🇨🇿 Tomáš Necid
 * 🇨🇿 Tomáš Sivok
 * 🇮🇸 Jón Daði Böðvarsson
 * 🇮🇸 Rúrik Gíslason
 * 🇮🇸 Eiður Guðjohnsen
 * 🇮🇸 Ragnar Sigurðsson
 * 🇰🇿 Rinat Abdulin
 * 🇰🇿 Samat Smakov
 * 🇱🇻 Aleksejs Višņakovs
 * 🇱🇻 Artūrs Zjuzins
 * Ibrahim Afellay
 * Jeffrey Bruma
 * Stefan de Vrij
 * Luciano Narsingh
 * Georginio Wijnaldum
 * 🇹🇷 Serdar Aziz
 * 🇹🇷 Umut Bulut
 * 🇹🇷 Selçuk İnan
 * 🇹🇷 Bilal Kısa
 * 🇹🇷 Oğuzhan Özyakup


 * 1 sjálvmál
 * 🇮🇸 Jón Daði Böðvarsson (í dysti móti Kekkia)
Sølvi Vatnhamar
Sølvi Vatnhamar (føddur 5. mai 1986 í Føroyum) er ein føroyskur fótbóltsleikari, sum í løtuni spælir fyri Víking og Føroyar. Hann er útbúgvin og starvast sum byggifrøðingur.

Sølvi vaks upp í fótbóltsfelagnum LÍF úr Leirvík. Tá ið LÍF og GÍ løgdu saman í 2008 til Víking, fór hann at spæla fyri Víking og hevur spælt har síðan. Hann búði niðri í Danmark í nøkur ár, meðan hann las og spældi ikki á høgum støði tá.

Hin 13. juni 2015 leikti hann sín 5. landsdyst á føroyska A-landsliðnum, sum var ímóti Grikkalandi á Tórsvølli. Í dystinum legði Sølvi upp til bæði málini, ið Hallur Hansson og Brandur Olsen skoraðu, við avleveringum úr høgru síðu innfyri.


 * Altjóða mál
 * Mál og úrslit hjá Føroyum vísast fyrst.


 * 2016 - Ársins leikari í føroyskum mansfótbólti.
Amelia Earhart
Amelia Mary Earhart (/ˈɛərhɑrt/; fødd 24. juli 1897 – horvin 2. juli 1937) var ein amerikanskur flogferðslu slóðbrótari og rithøvundur. Amelia varð fyrsta kvinna, ið fleyg einsamøll yvir Atlantshavið. Hon hevur sett fleiri met, skrivaði metsølubøkur um royndir sínar innan flogferðslu, og var vegleiðandi stovnari av felagskapinum The Ninety-Niners, ið var ein felagskapur fyri kvinnuligar flogskiparar. Amelia var gestaundirvísari á Purdue háskúlanum í 1935 í flogferðsludeildini. Har vegleiddi hon kvinnum, ið vóru áhugaðar í ídnaðinum, og hugtók onnur við kærleika sínum til sama fak. Amelia var limur í politiska flokkinum National Women's Party, og var dyggur stuðul í javnarættindastríðinum.

Í 1937, hvarv Amelia yvir Kyrrahavinum. Hetta hendi ímeðan hon royndi at flúgva runt heimin. Amelia var einsamøll umborð í Lockheed 10 Electra flogfari sínum, ið Purdue háskúlin hevði fíggjað.
Sonni Ragnar Nattestad
Sonni Ragnar Nattestad (føddur 5. august 1994 í Tórshavn) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir fyri írska felagið Dundalk og fyri føroyska landsliðið sum verjuleikari.



Sonni Ragnar spældi fyri MB og 07 Vestur fyrstu ungdómsárini, síðan gekk leiðin til Danmarkar, har hann fekk sáttmála við FC Midtjylland í Superliguni frá 2013-15. Hann spældi 4 dystir í Superliguni fyri FC Midtjylland, men hetta tíðarskeiðið var hann tvær ferðir útlántur til onnur donsk feløg, fyrst til AC Horsens, har hann spældi 13 dystir og skoraði tvey mál og síðan til Vejle BK. Í 2016 fekk hann sáttmála við íslendska felagið FH Hafnarfjordur og síðan varð hann læntur út til Fylkir, har hann spældi 8 dystir. Í desember 2016 skrivaði hann undir ein trýára sáttmála við norska felagið Molde FK.

Í 2020 spældi hann við B36, eftir at hann hevði spælt við donsku Superliga feløgunum FC Fredericia í 2019 og AC Horsens í 2018.

Í januar 2021 undirskrivaði hann sáttmála við Dundalk F.C., ið spælir í bestu írsku deildini, League of Ireland Premier Division.


 * Mál og úrslit hjá Føroyum verða víst fyrst.
Róaldur Jakobsen
Róaldur Jakobsen (fødur 23. januar 1991) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir fyri B36 og Føroyar sum miðvallaleikari.

Hann hevur spælt vaksnamannafótbólt við B36 síðan 2007.

Hann spældi sín fysta landsdyst fyri føroyska A-landsliðið í 2014.


 * Mál og úrslit hjá Føroyum verða víst fyrst.
Charles Lindbergh
Charles Augustus Lindbergh (4. februar 1902 – 26. august 1974), eyknevni: Slim, Lucky Lindy, og The Lone Eagle, var ein amerikanskur flogskipari, rithøvundur, uppfinnari, rannsóknarfari og aktivistur.

Charles gjørdist kendur, tá hann tann 20. - 21. mai 1927 fleyg einsamallur í flogfari sínum, Spirit of St. Louis, tvørtur yvir Atlantshavið.

Hann fleyg 5&#8239;800 kilometrar frá New York City í USA til París í Fraklandi, flogferðin tók 33 og ein hálvan tíma, og var hetta fyrstu ferð, nakar hevði megnað slíkt avrik. Charles var tá 25 ára gamal og starvaðist sum postmaður í amerikanska fogherinum. Sum viðurkenning fyri hetta søguliga avrik varð hann heiðraður við Medal of Honor, ið er hægsta viðurkenning innan amerikanska herin. Í síðstu helvt av 1920-árunum og fyrru helvt av 1930-árunum nýtti Charles navnafrægd sína til at upplýsa um flogferðslu, bæði almenna og hernaðarliga posttænastu í Norður- og Suðuramerika.

Í mars vóru Charles og kona hansara Anne úti fyri tí harmleika, at ungi sonur teirra, Charles Lindbergh Jr., varð rændur og myrdur. Hendingin varð kallað "Brotsverk aldarinnar" ("Crime of the Century"). Hendingin hevði eisini við sær, at familjan Lindbergh í loyndum flutti til Evropa, har tey føldu seg tryggari enn í miðlarákinum í USA. Familjan flutti aftur til USA í apríl 1939.

Áðrenn USA fór upp í Seinna heimsbardaga, hevði Charles verið dyggur fortalari fyri at halda landið uttanfyri alheims ósemjur, júst sum pápi hansara, ið var tingmaður, hevði gjørt í Fyrra heimsbardaga. Sjálvt um Charles var ímóti krígnum, stuðlaði hann fullt undir hernaðarliga stríðið eftir Pearl Harbour og virkaði sum borgarligur vegleiðari hjá herinum ígjøgnum Franklin D. Roosevelt, forseta USA. Forsetin hevði noktað at loyva Charles aftur uppí herin, har hann hevði sagt frá starvinum í apríl 1941.

Í seinni árum sínum gjørdist Charles prísvinnandi rithøvundur, rannsóknarfari, uppfinnari og umhvørvisverndarfólk.

Í 1933 lendi flogfarið hjá Charles á Trongisvágsfirði, tað vóru stórtíðindi tá í tíðini. Kona hansara, Anne Morrow, var við honum á ferðini, og var hon annarpilotur. Tey høvdu stutta tíð frammanundan mist son sín eftir at hann varð rændur og myrdur, so tey høvdu ikki hug at vera við í veitslulag. Tey ótu døgurða hjá Guðmundi Mortensen og hildu leið sína víðari dagin eftir. Tvøroyrar Bygda- og Sjóvinnusavn hevur myndir frá hendingini.
Atli Gregersen
Atli Gregersen (føddur 15. juni 1982) er ein Føroyskur altjóða fótbóltsleikari, ið spælir sum verjuleikari fyri Víking og føroyska fótbóltslandsliðið.



Gregersen spældi í sínum ungu árum fótbólt bæði í Føroyum og Danmark við Randers FC, Lyngby BK, GÍ, IF Skjold, BK Frem og Víking. Hann fekk sáttmála við skotska felagið Ross County í juni 2010, til hann fór frá felagnum í februar 2011, hevði hann bert spælt ein dyst fyri felagið í steypakappingini (League Cup).

Gregersen leikti sín fyrsta A-landsdyst í 2009, og í mars 2015 var hann fyri fyrstu ferð liðskipari á føroyska fótbóltslandsliðnum í einum UEFA Euro 2016 kvalifikatiónsdysti móti Rumenia, har Føroyar tapti 1-0.
Tórður Thomsen
Tórður Thomsen (føddur 11. juni 1986) er ein føroyskur fótbóltsleikari sum spælir fyri Føroyar og B36 sum málmaður.

Tórður byrjaði sína fótbóltslívsleið í Runavík, har hann spældi við NSÍ í 2003 við 2. deild til hann í 2005 fór til ÍF sum málmaður. Seinni hevur hann spælt fyri ÍF, B68 og AB.

Hann spældi fyri føroyska A-landsliðið í 2010.

Í 2012, undirskrivaði hann sáttmála við danska felagið S.C. Egedal. Í 2013 flutti hann heim aftur til Føroya, har hann fekk sáttmála við B36.
Pól Jóhannus Justinussen
Pól Jóhannus Justinussen (føddur 13. januar 1989) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir við føroyska landsliðnum og NSÍ sum verjuleikari og vongspælari. Hann hevur fyrr spælt fyri Valur í Íslandi og fyri B68, EB/Streymur og GÍ.

Hann spældi sín fyrsta landsdyst fyri føroyska A-landsliðið í 2010. Í februar 2012 undirskrivaði hann sáttmála við danska superligafelagið AaB fram til endan av donsku fótbóltssesongini í juni, eftir at hava verið til royndarvenjing tvær ferðir í mánaðunum undan at sáttmálin varð undirskrivaður.




 * profilurin hjá P.J. Justinussen á Faroesoccer.com
 * profilurin hjá P.J. Justinussen á Faroesoccer.com
John F. Kennedy Jr.
John Fitzgerald Kennedy Jr. (25. november 1960 – 16. juli 1999), ofta nevndur JFK Jr. ella John-John í miðlunum, var ein amerikanskur løgfrøðingur, tíðindafólk og blaðútgevi.

Hann var einasti yvirlivandi sonur John F. Kennedy, fyrrverandi forseta USA, og Jacqueline Bouvier Kennedy og var yngri bróður Caroline Kennedy. Pápi hansara var myrdur beint áðrenn triðja føðingardag hansara.

Frá barnsbeini av og upp í vaksnamannaárini var John nógv í miðlunum, og var víðagitin í sosiala lívinum á Manhattan í New York City. Hann hevði tikið útbúgving sum løgfrøðingur, og tá hann hevði starvast í ídnaðinum 4 ár í 1995, nýtti hann politisku- og stjørnufrægdina til at útgeva blaðið George magazine.

John læt lív í eini flogvanlukku í 1999, saman við konu síni Carolyn og systur hennara Lauren, tá tey vóru ávegis til eitt familjubrúdleyp. John var vandur flogmaður, og fleyg sjálvur lítla flogfarið til Martha's Vineyard, har brúdleypið fór fram.




 * John F. Kennedy Jr. á Internet Movie Database
 * John F. Kennedy Jr. á Notable Names Database
 * John F. Kennedy Jr. á Find a Grave
Kaj Leo í Bartalsstovu
Kaj Leo í Bartalsstovu (føddur 23. juni 1991) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir sum miðvallaleikari fyri føroyska landsliðið og íslendska felagið ÍBV. Í 2016 spældi hann við rumenska Liga 1 felagnum Dinamo București frá februar til mai 2016 og síðan við FH Hafnarfjörður seinnu helvt av árinum.

Kaj Leo byrjaði sína yrkisleið sum fótbóltsleikari í Víkingini í 2008, og spældi við felagnum til 2013, tá hevði hann spælt 102 landskappingardystir við besta liðnum hjá Víkingi. Í 2014 gjørdi hann sáttmála við norska felagið Levanger FK, ið spælir í 1. deild í Noregi.

Síðst í januar 2016 fór hann til Rumenia fyri samráðast um sáttmála við felagið Dinamo București. Sáttmalin varð undirskrivaður 1. februar 2016 og var fyri 1,5 ár. Kaj Leo gjørdist harvið fyrsti føroyingur, ið hevur spælt yrkisfótbólt í Rumenia. Hann spældi sín fyrsta dyst fyri Dinamo Bukarest 14. februar 2016 í einum 1-0 sigri móti FC Botosani. Hann varð skiftur inn eftir 56 minuttir.
Lucille Ball
Lucille Désirée Ball (6. august 1911 – 26. apríl 1989) var ein amerikonsk sjónleikarinna, skemtari og modell. Hon hevði høvuðsleiklutin í skemtirøðunum I Love Lucy, The Lucy–Desi Comedy Hour, The Lucy Show, Here's Lucy, og Life with Lucy.

Starvsleið Lucy í stjørnuheiminum byrjaði í 1929, tá hon fekk starv sum modell. Stutt eftir tað byrjaði hon at framføra sjónleika í Broadway sjónleikarahúsinum undir pallnavninum Diane Belmont og Dianne Belmont. Lucy hevði nógvar smáar leiklutir í filmum í 1930- og 1940-árunum, har hon hevði sáttmála við RKO Radio Pictures, ið nýtti hana sum kórgentu, og til líknandi smáar leiklutir. Ímeðan Lucy starvaðist hjá RKO møtti hon kubanska tónleikaranum Desi Arnez. Lucy og Desi giftust í loyndum tann 30. november 1940.

Í 1950-árunum gjørdist Lucy sjónvarpsstjørna. Í 1951 skaptu Lucy og Desi skemtirøðina I Love Lucy, ein sjónvarpsrøð, ið kom til at verða ein av mest elskaðu sjónvarpsrøðum í USA nakrantíð. Tann 17. juli sama ár føddi Lucy fyrsta barn hennara og Desi; eina dóttir, ið fekk navnið Lucie Désirée Arnaz. Hálvt annað ár seinni kom næsta barn teirra í heimin; ein son, ið fekk navnið Desiderio Alberto Arnaz IV, oftast kallaður Desi Arnaz Jr. Lucy og Desi høvdu verið gift í 20 ár tá tey skildu í 1960.

Í 1962 gjørdis Lucy fyrsta kvinna til at reka eitt sjónvarpsstudio. Studioið fekk navnið Desilu, og framleiddi fleiri vælumtóktar og víðakendar sjónvarpsrøðir. Harímillum kann nevnast Mission: Impossible og Star Trek. Lucy fram við at traðka fram í sjónvarpi og filmum alt sítt lív, men gjørdist tó aldrin líka vælumtókt sum í 1950-árunum.

Í seinni árunum var Lucy tilnevnd og heiðrað við fleiri virðislønum. Hon var tilnevnd til Emmy virðislønina trettan ferðir, og vann fýra ferðir. Í 1977 gjørdist hon ein av fyrstu vinnaranum av Women in Film Crystal Award. Hon fekk Golden Globe Cecil B. DeMille virðisløn í 1979, lívsverks heiðursløn frá Kennedy Center Honors í 1986, og Governers virðisløn frá the Academy of Television Arts & Sciences í 1989.

Lucy doyði 77 ára gomul tann 26. apríl 1989. Lucy hevði fingið hjartatilburð nakrar dagar áðrenn, ið var atvold til æðraslit á meginlívæðrini. Tá hevði hon fingið nýggja meginlívæðr frá einum 27 ára gomlum manni, ið hevði latið lív í eini motorsúkkluvanlukku. Lucy kom fyri seg, men nakrar dagar seinni vaknaði hon við ryggpínu, og misti vit stutt aftaná. Roynt var at fáa lív í hana aftur, men uttan eydnu. Tá hon var flutt á sjúkrahús, vísti tað seg at meginlívæðrin var brotin aftur, og hesu ferð í búkinum. Lucy læt eftir seg børn síni, barnabørn og mann sín, stand-up skemtarin Gary Morton, ið hon hevði verið gift við síðstu 27 árini.




 * Lucille Ball á Internet Broadway Database
 * Lucille Ball á Internet Movie Database
 * Lucille Ball á AllMovie
 * Lucille Ball á TVGuide.com
 * Lucille Ball á Find a Grave
 * Lucille Ball á Encyclopaedia Britannica
Langi og stutti talstigin fyri stór tøl
Langi og stutti talstigin fyri stór tøl (franskt: Échelles longue et courte) er heiti á teimum báðum mátunum, sum nøvnini á stórum tølum verða gjørd uppá. Franski støddfrøðingurin Geneviève Guitel brúkti heitið fyrstu ferð í 1975. Í Norðurlondum og Meginlandsevropa verður langi stigin brúktur mest, men í ensktalandi londum verður tann stutti stigin brúktur mest.

Talorðini milliard, billiard o.s.fr. eru altso ikki við á tí stutta stiganum. Felags talorðini millión, billión o.s.fr. hava ymiska merking á báðum stigunum. Merkingin kann setast logiskt upp í eina talvu:




 * Long and short scales, enska netsíðan Language and numbers
 * Resolusjón 12 um m.a. terra, giga o.s.fr. sum eindir, frá 11. fundi (1960) hjá BIPM
Binert prefiks
IEC og ISO hava ásett hesi bineru prefiksini at nýta til stór tøl. Tey eru ásett í standardunum IEC 60027-2 A.2 og ISO/IEC 80000 og eru avleidd frá teimum tilsvarandi desimalu SI-prefiksunum.




 * Prefixes for binary multiples
Meginlandsevropa
Heitið Meginlandsevropa (Kontinentalevropa) verður brúkt eitt sindur ymiskt.
Eindarlistin
Eindarlistin (á donskum: Enhedslisten – De Rød-Grønne), í Danmkark oftast umrøddur sum Enhedslisten, er ein danskur sosialistiskur og grønur politiskur flokkur, ið er tann mest vinstrahalli flokkurin í Fólkatinginum.



Vald á fólkatingsvalinum 2015.
 * Johanne Schmidt-Nielsen
 * Maria Gjerding
 * Pelle Dragsted
 * Jakob Sølvhøj
 * Eva Flyvholm
 * Søren Søndergaard
 * Rune Lund
 * Christian Juhl
 * Nikolaj Villumsen
 * Finn Sørensen
 * Pernille Skipper
 * Stine Brix
 * Henning Hyllested
 * Søren Egge Rasmussen
Celsiusstigin
Celsiusstigin verður nýttur í flest øllum londum í heiminum. Nøkur fá lond eru kortini enn, sum brúka fahrenheitstigan. Til vísindalig endamál verður hiti máldur í kelvin.

Hiti ella temperaturur er mál fyri, hvussu heitt okkurt er. Hiti, sum er givin upp í °C, er máldur eftir celsiusstiganum. Vatn frystir við 0 °C og kókar við 100 °C, tá trýstið er 1 atmosfera. Celsiusstigin er kortini ikki defineraður út frá hesum fyribrigdum longur, hann er defineraður út frá kelvinstiganum.

Stigin er nevndur eftir svenska vísindamanninum Anders Celsius (1701–1744). Celsius gjørdi ein stiga í 1742, har hann setti frystipunktið á vatni til 100 stig og kókipunktið til 0 stig. Óheftir av hvørjum øðrum broyttu franski alisfrøðingurin Jean-Pierre Christin (1683–1755) og svenski plantufrøðingurin Carl von Linné (1707–1778) stigan til tann, vit kenna í dag. Hetta var í ávikavist 1743 og 1744.

Í millumtjóða eindarskipanini SI verður celsiusstigin brúktur um temperatur í mun til frystipunktið á vatni, t = T − T0, har T0 = 273,15 K. Eindin eitur "stig Celsius", og symbolið er °C. Tíverri tosa summi um hitastig og kuldastig, alt eftir um temperatururin er omanfyri ella niðanfyri frostmarkið, men hetta er óheppið! Talan er ikki um ymiskar mátieindir omanfyri og niðanfri frostmarkið!

Í nógv ár var °C nevnt "degrees Centigrade" á enskum, men almenna heitið í dag er "degrees Celsius", so sum mælt er til í SI-reglunum. Veðurtíðindini frá BBC skiftu frá Centigrade til Celsius í 1985.

Soleiðis rokna vit stig Celsius um til kelvin: TK = TC + 273,15.

Soleiðis rokna vit kelvin um til stig Celsius: TC = TK − 273,15.

Soleiðis rokna vit stig Fahrenheit um til stig Celsius: TC = (TF − 32)/1,8.

Soleiðis rokna vit stig Celsius um til stig Fahrenheit: TF = TC × 1,8 + 32.

Umrokning til eldri eindir er í greinini hitastigar. Stigaumroknarar eru eisini á internetinum.
Bergur Dalsgaard
Bergur Dalsgaard er ein føroyskur listamaður og rithøvundur, ið hevur útgivið tvær bøkur um Børk Hanagleiv.

Børkur Hanagleiv er ein føroysk teknirøð, sum[Bergur skrivar og teknar. Teknirøðin var fyrstu ferð at síggja í 1985, tá hon varð útgivin í tíðindablaðnum 14. september undir heitinum "Sigmar Hanagleiv og aðrir". Í 1986 kom teknirøðin í Barnablaðið, har hon helt fram við onkrum støðgi til 1994. Í 2000 fekk Børkur so pláss í Dimmu, har hann kundi lesast hvørja viku fram til 2008. Í 2004 kom hann aftur í Barnablaðið, har hann nú er at síggja í litum.

Útgivin eru tvey albumm við Børki Hanagleiv, eitt í 2007 og eitt í 2009.


 * Børkur Hanagleiv
 * Skræða, mamma Børks
 * Gákur, pápi Børks
 * Stavnur, vinmaður Børks
 * Tyrilson, vinmaður Børks
 * Sirma, lítlasystir Stavns
 * Hýsan, systinabarn Børks






 * bergur.net/hanagleiv
Kelvinstigin
Í alisfrøði og evnafrøði verður hiti ella temperaturur máldur út frá tí absolutta nullpunktinum. Tá verður hitin vanliga uppgivin í kelvin.

Kelvinstigin er forskotin í mun til celsiusstigan, so at 0 °C = 273,15 K. Men tá tað kemur til hitamun, eru stigarnir eins; veksur hitin 1 K, so veksur hann eisini 1 °C.

Frá 1967 til 2019 varð kelvinstigin defineraður við, at trípunktið hjá eini ávísari isotopsamanseting av vatni er 273,16 kelvin. Trípunktið hjá vatni er altso við 0,01 °C. Hetta er ikki definitiónin upp á kelvinstigan longur, men sjálvandi er trípunktið hjá vatni framvegis við 273,16 K (nú við einari óvissu, sum í 2019 er 3,7&#8239;×&#8239;10−7 K).

Kelvin, sum er SI-eind fyri hita, er nevnd eftir írsk-skotska verkfrøðinginum og alisfrøðinginum William Thomson (26. juni 1824 - 17. desember 1907), Kelvin lordur.

Soleiðis rokna vit stig Celsius um til kelvin: TK = TC + 273,15.

Soleiðis rokna vit kelvin um til stig Celsius: TC = TK − 273,15.

Umrokning til eldri eindir er í greinini hitastigar.
Rankinestigin
Rankinestygin er ein gamal hitastigi, nevndur eftir skotska verkfrøðinginum William John Macquorn Rankine, sum kom við honum í 1859. Eins og á fahrenheitstiganum er munurin 180 stig millum frystipunktið á vatni og kókipunktið á vatni, tá trýstið er 1 atmosfera. Men nullpunktið á rankinestiganum er tað absolutta nullpunktið, so at:

TRa = TF + 459,67  og   TF = TRa &minus; 459,67.
Newtonstigin
Newtonstigin er ein gamal hitastigi, nevndur eftir navnframa enska vísindamanninum Isaac Newton, sum kom við honum í 1701. Eftir hesum stiganum frystir vatn við 0 stig og kókar við 33 stig, so at:

TN = 33⁄100 TC  og   TC = 100⁄33 TN.

Stigin verður ikki brúktur longur. Ein má ikki blanda hitaeindina "stig Newton (°N)" við krafteindina "newton (N)".
Newton
* Vísindamaðurin Isaac Newton
 * Lógir Newtons
 * Krafteindin newton
 * Hitastigin Newton
Réaumurstigin
Réaumurstigin er ein gamal hitastigi, nevndur eftir franska náttúruvísindamanninum René Antoine Ferchault de Réaumur, sum kom við honum í 1730. Eftir hesum stiganum frystir vatn við 0 stig og kókar við 80 stig, so at:

TRe = 4⁄5 TC  og   TC = 5⁄4 TRe.

Stigin varð brúktur í stórum pørtum av Mið- og Eysturevropa. Men tá Frankaríki í 1790'unum valdi at fara yvir til celsiusstigan, tí hann passaði betur til metrisku skipanina, misti réaumurstigin sín týdning.
Rømerstigin
Rømerstigin er ein gamal hitastigi, nevndur eftir danska stjørnufrøðinginum Ole Christensen Rømer, sum kom við honum í 1701. Rømer ætlaði at seta frystipunktið á saltlaka til 0 stig. Tá hann so setti kókipunktið á vatni (við trýstið 1 atm.) til 60 stig, bleiv frystipunktið á reinum vatni umleið 7,5 stig. Hann defineraði so stigan soleiðis, at vatn frystir við eksakt 7,5 stig og vatn kókar við 60 stig (tá trýstið er 1 atm.) Munurin millum kókipunkt og frystipunkt á vatni er altso 52,5 stig á rømerstiganum, meðan munurin sum kunnugt er 100 stig á celsiusstiganum. Og tá 100⁄52,5 = 40⁄21&#8239;, er umrokningin millum celsiusstigan og rømerstigan altso:

TRø = 21⁄40 TC + 7,5  og   TC = 40⁄21 TRø &minus; 14 2⁄7.

Í dag kann tað tykjast løgið at velja ein stiga við 60 trinum, men Rømer brúkti sama talið, sum tað eru bogaminuttir í einum bogastigi.

Alisfrøðingurin Daniel Gabriel Fahrenheit vitjaði Rømer í 1708 og fór at arbeiða víðari við hitastiganum, til hann gjørdi sín egna stiga, fahrenheitstigan.
Stórsteypadystur
Stórsteypadystur er ein kapping millum vinnaran av Effodeildini og vinnaran av kappingini um Løgmanssteypið frá undanfarna ári.

Kappingin byrjaði í 2007 sum Lions Cup (uppkallað eftir vælgerandi felagsskapinum, Lions Club) og er ein afturvendandi árlig kapping. Allar inntøkur frá dystinum verða lætnar til vælgerandi endamál.




















 * Viðmerkingar






 * Løgmanssteypið
 * Effodeildin
Heðin Askham
Heðin Askham (føddur 3. juli 1960) er ein føroyskur fótbóltsvenjari og fyrrverandi fótbóltsleikari. Hann hevur UEFA A-venjaraprógv. Hann er venjari hjá føroyska U21 fótbóltslandsliðnum hjá monnum og hjá HB. Hann arbeiðir sum fangavørður.




 * 2009 - Virkandi venjari hjá føroyska A-landsliðnum
 * Venjari hjá føroyska U21 fótbóltslandsliðnum hjá monnum


 * 2014- HB
 * 2013 NSÍ
 * 2009-2012 EB/Streymur
 * 2008- B36
 * 2007- HB
Cymru Premier
Cymru Premier er besta fótbóltsdeildin hjá monnum í Wales.





Marc Lloyd Williams, skoraði 318 mál í 467 dystum, ið gjørdi hann til tann størsta topprskoraran í søguni hjá fótbóltsdeildini.

Colin Reynolds hevur metið við flest leiktum dystum í deildini við 516 dystum.
The New Saints F.C.
The New Saints of Oswestry Town & Llansantffraid Football Club (Clwb Pêl-droed y Seintiau Newydd), eisini kent sum the New Saints ella TNS er eitt professionelt fótbóltsfelag í bretskum fótbólti, umboðandi Llansantffraid-ym-Mechain í Powys, Wales og Oswestry í Shropshire, Onglandi (tey bæði støðini hava eina frástøðu á 13 km. Liðið leikar í Welsh Premier League, og eigur metið fyri flest vunnin meistaraheiti, ið felagið hevur vunnið 9 ferðir, teirra millum eru tær seinastu fýra kappingarárini. Frá 1997 til 2006, nevndist felagið Total Network Solutions F.C..




 * heimasíðan hjá The New Saints
Unsa
Unsa er heiti á gamlari evropeiskari vekteind umleið 30 gramm, men eins og pundið hevur hon havt skiftandi stødd. Orðið kemur frá latínska uncia, sum merkir tólvtapartur. Ein fronsk once var upprunaliga 1⁄12 pund, men seinni 1⁄16 pund.

Unsa er ikki loyvd mátieind í SI. Men enskmælt lond brúka framvegis eindina undir heitinum ounce, stytt oz.

Ein ensk unsa er 1 oz = 1⁄16 lb = 28,35 g.

Men ein skal ansa eftir, tí troy ounce og apothecaries ounce, sum verða brúktar til ávikavist aðalmetal og heilivág, eru eitt sindur størri eindir:

1 oz tr = 1 oz ap = 31,1 g.

Og so verður heitið eisini brúkt um rúmeind í USA og fyrr eisini í Bretlandi:

1 fl oz = 1⁄128 gallon (US) = 1⁄16 pint = 29,57 ml.

1 fl oz = 1⁄160 gallon (UK) = 1⁄20 pint = 28,41 ml.
Jardur
Ein jardur, enskt yard, er enskt longdarmát.

1 yr = 3 ft = 36 in = 0,9144 m.
Magni Arge
Magni Arge (føddur 15. desember 1959 í Tórshavn) er ein føroyskur vinnulívsmaður og politikari (Tjóðveldi).

Magni Arge er sonur Niels Juel Arge, ið var útvaprsstjóri og rithøvundur, og bróðir journalistin og politikaran Jógvan Arge og farbróðir tónleikaran Una Arge. Hann er exam.art. í føroyskum og norðurlendskum málum og bókmentum frá Fróðskaparseturi Føroya frá 1985 og BA í stjórnarfrøði frá Aarhus Universiteti frá 1987. Hann hevur eisini lisið journalistikk á Danmarks Journalisthøjskole í 1987.

Magni Arge var stjóri í Apple- og Canon-útbýtaranum T-Mac 1990–1993, formaður í Ferðaráð Føroya 1993–1996 og stjóri í Atlantic Airways 1995–2013. Arge hevur verið nevndarformaður í Oljuvinnufelagnum síðani 1993, nevndarlimur í Føroya Arbeiðsgevarafelag 1997–2014 og nevndarformaður í Lundin Software síðani 2014.

Magni Arge hevur verið 1. varalimur hjá Tjóðveldi til danska Fólkatingið síðan 18. juni 2015, eftir at hann fekk 1 082 persónligar atkvøður á fólkatingsvalinum. Tjóðveldi hevur tann politikk, at um flokkurin fær annan limin valdan í Fólkatingið, og hesin eisini hevur sæti í Løgtinginum, so má viðkomandi velja annan sessin frá. Høgni Hoydal, ið vann fólkatingssessin í 2015, boðaði frá, at hann fór at søkja um farloyvi frá Fólkatinginum, so hann kundi hugsavna seg um valkampin til løgtingsvalið, ið skuldi vera í seinasta lagi 28. oktober 2015. Magni Arge tekur sæti í Fólkatinginum, meðan Høgni er í farloyvi.

Hann varð kosin «Ársins leiðari» av Synergi í 2005. Hann er umrøddur í Who's Who in the World og Kraks Blå Bog, ávikavist tí amerikonsku og donsku útgávuni av Hvem er Hvem?.

Hann hevur verið italskur konsulur í Føroyum síðan 2008.

Á fólkatingsvalinum 2015 fekk hann næstflestar atkvøður á listanum hjá Tjóðveldi, ið fekk tað eina av tveimum umboðum valt. Høgni Hoydal, ið varð valdur, fór í farloyvi í juli 2015, og tá tók Magni við sum fólkatingslimur.
Steve Wozniak
Stephen (ella Stephan) Gary "Steve" Wozniak, føddur 11. august 1950, eisini kendur sum "Woz", er ein amerikanskur slóðbrótari innan persónligu teldumenningina í 1970-árunum, og ein av stovnarum teldufyritøkunnar Apple Inc. Steve uppfann og tilrættarlegði einsamallur Apple I telduna í 1976 , sum var teldan, ið fyrst gjørdi Apple kent í 1970-árunum. Hann átti størstan lut í Apple II telduni, har Steve Jobs sniðgav óvanliga teldukassan, og Rod Holt uppfann ta einastandandi streymveitingina.

Seth Rogen spældi Steve Wozniak í filminum Steve Jobs, ið kemur út í 2015. Steve hevði fyrr verið spældur av Josh Gad í filminum Jobs, ið kom út í 2013.
Evropeisku leikir 2015
Evropeisku leikirnir 2015 er tann fyrsta útgávan av evropeisku leikunum og varð fyriskipað í Baku, Aserbadjan í døgunum 12. juni - 28. juni. Leikirnir eru ein fleiítróttastevna, har ið ítróttafólkini umboða olympisku í Evropa. Tilsamans kappaðust umleið 6000 ítróttafólk úr 50 londum í 20 ítróttagreinum.

Umleið 6 000 ítróttafólk úr 50 evropeiskum londum luttaka í fyrstu útgávuni av leikunum. Tað eru Olympisku Nevndirnar, ið fyriskipa leikunum, og tí sleppa Føroyar ikki at luttaka sum tjóð. Hesaferð sluppu tó fimm ungir svimjarar at luttaka - tó ikki undir Merkinum - á svimjikappingum á leikunum, hetta tí at Føroyar í fleiri ár hava luttikið í Evropameistarastevnuni fyri Ung (EMU), sum hesaferð altso er lagt saman við Evropeisku leikunum. Føroyskur luttakarnir vóru: Marius Ihlen Gardshodn, Ásbjørg Hjelm, Signhild Joensen, Maria Bjarnastein Antoft og Lív Erlingsdóttir Eidesgaard. Russland hevði størsta hópin við 359 ítróttafólkum.


 * (vetstjóð)
 * (vetstjóð)
 * (vetstjóð)
 * (vetstjóð)
Spískamarið
Spískamarið er føroysk matmentanarsending við Gutta Winther sum verti og kokki. Spískamarið leggur dent á góðar føroyskar rávørur. Saman við Gutta vitjar hyggjarin allar 18 oyggjar í Føroyum, har hann upplivir umhvørvið og fólkini kring hesar ómetaliga góðu rávørur. Í føgru føroysku náttúruni, og í býlingum av tí gamla slagnum og úti í føroysku náttúrununi, matgerð Gutti siðbundnan føroyskan mat á ein øðrvísi, einfalda og spennandi hátt. Ætlanin er eisini, at Spískamarið skal verða víst á útlendskum sjónvarpsrásum. Fyritøkan hevur sett Allan Dalsgarð at samráðast við norðurlendskar sjónvarpsrásir um at varpa føroysku matsendingina. Spískamarið varð ikki tekstað í fyrstuni, men eftir at MBF hevði gjørt vart við trupulleikan, nevniliga, at deyv og tunghoyrd ikki kundu fylgja við í tí ið sagt varð, so blivu sendingarnar tekstaðar.

Hugskotið til sendinga kom tá Gutti og Pætur Marjunarson Dahl sótu í Danmark fyri "nógvum árum síðani" og tosaðu um felags áhugamál teirra, ið var matsendingar. Prátið fall inn á "Ny Nordisk Mad", og vóru teir báðir á einum máli um, at um nakað veruliga var partur av slíkari matgerð so var tað Føroyar. Føroyar hava eina ríka veiðimentan og einfaldan matgerðarhátt, ið ikki er ávirkaður av útlendskari matmentan. Hetta hildu teir týða uppá ómetaligar menningarmøguleikar fyri Føroyar innan fyri norðurlendska matmentan.

Tí bleiv hugtakið aftanfyri Spískamarið sera einfalt, men samstundis sera hásinnað; At endurføða føroyska matmentan fyri bæði føroyingar og restina av heiminum, við at seta rávøruna og fólkini kringum somu vøru í hásætið. Á henda hátt kundi hyggjarin uppliva føroysku matmentanina sum nýskapandi, livandi, og spennandi. Samstundis lærdi hyggjarin eisini siðvandu og ektaðu síðuna av føroysku veiðimentanini.

Spískamarið heintar íblástur frá tí ”nýggju norðurlendsku bylgjuni” innan gastronomi, ið sambært Gutta, hevur tikið alheims matgerðina við stormi tey seinastu árini. Henda bylgja, eisini kend sum ”Ny Nordisk Mad”, hevur kollvelt norðurlendska køkin og sett hann á heimskortið. Matstovan, Noma, í Keypmannahavn og Koks í Havn eru góð dømi um júst hetta.

Sendingin Spískamarið verður ikki framleidd av Kringvari Føroya, hon verður stuðlað av fleiri føroyskum fyritøkum. Høvuðsstuðlar eru Atlantic Airways og Bakkafrost. Harumframt stuðla JFK og P/F Palli hjá Mariannu sendingini.



Heimasíða Spísikamarsins
Palli hjá Mariannu
Palli hjá Mariannu er ein føroysk fyritøka, ið varð stovnað í 1972. Felagið er móðurfelag hjá P/F Christian í Grótinum, ið eigur skipi Christian í Grótinum og hjá P/F Hvalnes, ið eigur skipið Norðborg. Skinini veiða eftir uppisjóvarfiski, fyrst og fremst eftir hesum sløgum: sild, makrelur, lodna og svartkjaftur. Samlaða veiðan hjá P/F Christian í Grótinum øktist úr uml. 25.000 tonsum í 1997 til uml. 100.000 tons í 2000.


 * Eyðun Rasmussen, stjóri


 * Kristian M. Rasmussen, nevndarformaður
 * Jón Rasmussen
 * Eyðun Rasmussen
 * Bogi Rasmussen
 * Jan Petersen

Fyritøkan Palli hjá Mariannu varð stovnað í 1972 av Kristian Martin Rasmussen og pápanum Palla hjá Mariannu og svogrinum. Sama árið var tað fyrsta skipið, tann fyrsti Christian í Grótinum, kontraktaður á Skála Skipasmiðju, og varð liðugur í 1975.

Í 1984 yvirtók Kristian Martin Rasmussen allan partapeningin í felagnum, og í 1992 komu synirnir Jón, Eyðun og Bogi við í felagið sum eigarar.

Núverðandi Christian í Grótinum bleiv bygdur í Chile og kom til Føroyar í marts 1998.

Í 2000 keypti felagið Norðborg frá Eiler og Sámal Jacobsen. Eitt ár seinni valdi felagið at keypa eitt frystiskip til at góðska vørurnar umborð. Gardar bleiv keyptur frá Inge Halstensen, fekk navnið Norðborg, og fór hon til fiskiskap í 2001.

í juni 2006 valdi reiðaríið at kontrakta ein nýbygning í staðin fyri Norðborg. Talan var tá um størsta og dýrasta fiskiskip í føroyska fiskiflotanum. Skipið var bygt í 2008 og varð fyrstu ferð skrásett 14. apríl 2009.

í marts 2022 kom nýggjur Christian í Grótinum til Klaksvíkar, hann er størri og meir framkomin enn Norðborg, so nú eigur felagið tvey tey størstu og mest nútímans fiskiskipini í føroyska flotanum.


 * Christian í Grótinum KG 690, eigari P/F Christian í Grótinum
 * Norðborg KG 689, eigari P/F Hvalnes
 * Christian KG 692, eigari P/F Christian í Grótinum (er ikki í føroyska flotanum longur)
Jonathan Motzfeldt
Jonathan Jakob Jørgen Otto Motzfeldt (25. september 1938 í Qassimiut í Qaqortoq Kommunu – 28. oktober 2010 Nuuk ) var ein grønlendskur politikari og prestur. Hann var sonur fangaran Søren Motzfeldt (deyður 1984) og Kirsten Motzfeldt, fødd Klemmensen (deyð 1979). Hann giftist hin 9. august 1992 við Kristjana Guðrún Guðmundsdóttir, fødd 15. februar 1951 í Reykjavík.

Jonathan Motzfeldt var ein týðandi persónur og politikari, ið var við til at menna Grønland.

Hann tók læraraprógv frá Illinniarfissuaq (Grønlands Seminarium) í Nuuk 1960, Exam.theol. frá Københavns Universitet 1966. Hann var prestur í Alluitsup Paa, (danskt navn: Sydprøven) í Qaqortoq Kommunu (danskt navn: Julianehåb) 1966-69, prestur í Qaqortoq býi og Prestagjald 1969-79.
IHF Emerging Nations Championship 2015
IHF Emerging Nations Championship 2015 var tann fyrsta útgávan av IHF Emerging Nations Championship, og varð fyriskipað av International Handball Federation (IHF). Kappingin varð hildin í Kosovo, frá 20 til 26. juni. Tilsamans 16 tjóðir luttóku í kappingini, ið varð hildin í Pristina og í Gjakova. Føroyar vunnu kappingina.

Tvey tey ovastu liðini úr hvørjum bólki koma víðari til endaspælið.





























Teir bestu leikararnir vórðu valdir og heiðraðir:
 * MVP: Tróndur Kragesteen
 * Málmaður: 🇨🇲 Isaac Junior Fonsho
 * Vinstri vongur: Rosing Rasmussen
 * Høgri vongur: Karl Roosna
 * Center: Kreshnik Krasniqi
 * Vinstri bakkur: Raimonds Trifanovs
 * Høgri bakkur: Áki Egilsnes
 * Pivot: Jupa Kastriot
 * Topskorari: 🇧🇬 Svetlin Dimitrov

RTV21 stroymaði allir Kosovo-dystir og finaluna og dystin um triðjaplássið.




 * Official website
 * IHF website
John de Lancie
John Sherwood de Lancie, Jr. (føddur 20. mars 1948) er amerikanskur sjónleikari, framleiðari, tónleikari, rithøvundur. Hann hevur spælt í fleiri afturvendandi leiklutum í amerikonskum sjónvarpsrøðum, eitt nú Q í Star Trek: The Next Generation, Star Trek: Deep Space Nine, og Star Trek: Voyager, Frank Simmons í Stargate SG-1, Donald Margolis í Breaking Bad, og Discord í My Little Pony: Friendship is Magic.




 * John de Lancie Online
Badminton á Oyggjaleikum 2015
Badminton, á Oyggjaleikum 2015, verður leikt í New Gilson Hall. Høllin er í Saint Martin, Jersey. Leikirnir vóru settir 27. juni, badmintonkappingarnar verða leiktar frá 28. juni til 3. juli 2015.

Endaliga býti av heiðursmerkjum:






 * w/o = Walkover
 * r = Retired
Frælsur ítróttur á Oyggjaleikum 2015
Frælsur ítróttur, á Oyggjaleikum 2015, varð hildin á FB Athletics Track frá 27. juni til 3. juli 2015.

Frágreiðing: {{legend|#ccccff|Vertslandið er víst við lavendilbláum|border=solid 1px #AAAAAA}} Endaliga heiðursmerkjabýtið
Polynom á øðrum stigi
Eitt polynom á øðrum stigi er eitt polynom har ið brigdilin x hevur ein stigvísa í 2., sum har við hevur forskriftina Har ið a, b og c eru talvirði, og a ikki er null, tí annars er talan um linjurætta funksjón.

Grafurin fyri eina linjurætta funksjón er linjurøtt, meðan grafurin fyri eitt polynom á øðrum stigi er ein parabil. Eitt polynom á øðrum stigi hevur eins og linjurættar funskjónir fleiri nýtslumøguleikar innan búskap, byggifrøði, o.s.fr.
Sosialistiska samveldislýðveldið Jugoslavia
Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija (føroyskt: SSL Jugoslavia) var tað Jugoslavia, ið var til frá seinna helmingi av seinna heimsbardaga (1943) til landið varð býtt sundur í 1992. Stjepan Mesić var seinasti forseti í landinum.
Gullkálvurin
Gullkálvurin er sambært Bíbliuni ein skurðgudarkálvur av gulli, ísraelsfólk skapaði í oyðimørkini og byrjaði at dyrka, tí tað ótólnaðist meðan Móses var burturstaddur í Sinai. Tá ið Móses kom aftur av fjallinum og sá skurðgudin, oyðilegði Móses hann. Í eysturlendskari mentan var vanligt at dyrka tarvar tá í tíðini, og til dømis merkir bíbliska navnið Lea kúgv.

Sangurin "Gullkálvsvalsurin" eftir Kára P. brúkar gullkálvin sum myndamál og m.a. er niðurlagið "Vit dansa um gullkálvin dag eftir dag", sum kann tulkast sum at tilbiðja ríkidømi sum ein gud.