danish-foundation-models/faroese-dynaword huggingface dataset:
Edna Parker
Edna Scott Parker (fødd 20. apríl 1893 í Morgan County, Indiana – deyð 26. november 2008 í Shelbyville, Indiana) hevur síðan 2007 verið skrásett í Guinness World Records sum heimsins elsta kvinna. Samstundis er hon 14. elsta menniskja, sum hevur livað, sambært Guinness met bókini. Edna Parker gjørdist einkja í 1939, og búði á einum bóndagarði inntil hon varð 100 ár. Tá flutti hon til sonin at búgva, men fór stutt eftir á ellisheim. Á ellisheiminum búði eisini heimsins hægsta kvinna, Sandy Allen (fødd 18. juni 1955 í Chicago). Hon andaðist í august í 2008. Edna Parker doyði 26. november 2008 í býnum Shelbyville í statinum Indiana.


 * Heimsins elstu fólk


 * VG - Verdens eldste kvinne er død VG 27. november 2008
Ghm
GHM er eitt føroyskt harmoniorkestur. GHM ið merkir "Georg Hansens Minni", var stovnað 14. mars 1922. Felagið fekk navnið eftir Georg Hansen bakara, ið slóðaði fyri øllum tónleikarlívi í Føroyum. Tað vóru næmingar hjá Bakara Hansen, sum tá framvegis livdi, ið stovnsettu orkestrið. Teir vildu, at orkestrið skuldi vera honum, sum teir skýrdu "Faðir tónleikin í Føroyum", ein livandi minnisvari.

Virksemið hjá GHM hevur verið misjavnt gjøgnum árini, men eftir eina endurreistn í 1950 hevur gingið meira støðugt. Harmoniorkestrið G.H.M. var í 1950’unum og 1960’unum kent fyri sín tónleik á útferðum, konsertum og serliga spæli til gamlar dansir bæði í Havn og úti á bygd.

Mitt í 70’unum kom ein bresktur venjari til Føroyar, nevndur Hugh Watkins. Hann var í fyrstuni tónleikaralærari í Klaksvík, men seinni kom hann suður til Havnar. Hann setti nógv ung í gongd at spæla uppá ymisk blásiljóðføri, og innan stutta tíð vaks orkestrið úr 18 til 38 spælarar og sum nakað nýtt, komu 3 konufólk við í orkestrið tann 13. sep. 1976.

Orkestrið er nógv broytt gjøgnum tíðirnar. Í fyrstani var GHM eitt lítið orkestur manna við tilkomnum havnamonnum, men fram til 2005 var GHM eitt orkestur við uml. 25-30 spælarum, bæði konufólk og mannfólk, og flest ungir spælarar.

Á vári 2005 vóru GHM og Tórshavnar UngdómsHarmiorkestur samanløgd og eftir samanleggingina, taldi GHM 70-80 spælarar.

Heimasíðan hjá GHM er https://www.ghm.fo
Kaká
Ricardo Izecson dos Santos Leite er føddur 22. apríl 1982 í Brasilia, Brasil. Hann varð kosin heimsins besti fótbóltsleikari í 2007. Kaká hevur vunnið Champions League og Seriu A við AC Milan, samstundis sum hann eisini hevur vunnið HM gull við Brasilia. Í 2007 valdi FIFA hann til heimsins besta fótbóltsleikara. Kaká hevur ikki verið smæðin um sína kristnu trúgv. Kaká sigur, at tá ið hann verður liðugur sum fótbóltsleikari, vil hann verða prestur. Kaká er limur í samkomuni Reborn in Christ Evangelical Church í Brasil.
Strálan
Strálan er ungmannafelag og kappróðrarfelag á Strondum. Felagið hevur eisini verið virkið innan dart og badminton. Ingun Hansen vann FM fyri felagið fimm ferðir. Fjórða hvørt ár verður FM stevna í kappróðri heldin á Strondum, stevnan nevnist Fjarðastevnan. Stevnan skiftir millum bygdirnar Vestmanna, Skála og Strendur. Tá stevnan er á Strondum, so eru tað ítróttarfeløgini Strálan og StÍF ið skipa fyri stevnuni.

Felagið var stovnað í 24. mars 1989.


 * Seksmannafarið Strálan
 * Seksmannafarið Stjørnan
 * Fimmmannafarið Strípan

Dreingirnir sum róu við Stráluni vunnu FM í 1991, 1992, 2000 og 2001




 * Strálan.fo
1839
1839 (MDCCCXXXIX) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum týsdegi.


 * Sætta kirkja á Sandi varð bygd, hon stóð til 1988, tá ein partur av kirkjuni brann av ásettum eldsbruna.
 * Christian Pløyen, amtmaður, skipar fyri gitnu kanningarferðini til Hetlands við tí endamáli at læra føroyingar fiskiskap.
 * Úthandil hjá Kongliga Einahandlinum í Vestmanna.


 * 8. januar: Hans Guido von Bülow, týskur tónasmiður.
 * 19. januar - Paul Cézanne, franskur listamaður.
 * 16. mars - Sully Prudhomme, franskur rithøvindur.
 * 21. mars - Modest Mussorgskij, russiskur tónasmiður.
 * 5. desember - George Armstrong Custer, generalur.


 * 3. desember - Frederik 6.
Wirsung kanalin
Bris kanalin ella Wirsung kanalin, nevnt eftir týska kropsbygnaðarfrøðinginum, Johann Georg Wirsung (1589 - 1643), er ein kanal, sum forbindir brisið til gall kanalina, sum síðani rennur út í tólvfingurtarmin. Her rennur bris-saft úr, sum hjálpir við sodningini, í tarminum, frá tí eksokrina partinum í brisinum.

Hendan kanalin er sera umráðandi, tí um kanalin verður tipt av einari ella aðrari grund, ella um ígerð kemur í hana, kann ein fáa akutta ígerð í brisið. Tann mest vanliga grundin fyri at wirsung kanalin verður tipt, er gallsteinur í gall kanalini.

Ein kann eisini fáa krabbamein í wirsung kanalina ("Pancreatic ductal carcinoma" á enskum). Hetta slagið av krabbameini, er ein av teimum, sum flest fólk doyggja av í prosentum.
YouTube
YouTube er ein sera kend heimasíða, har ein frítt kann býta kykmyndir sínar. Brúkararnir kunnu leggja út (uploada) kykmyndir, síggja kykmyndir hjá øðrum og geva eitt ummæli av teimum. Men ikki ber til at leggja so nógv megabyte (MB), sum ein hevur hug til. Allir brúkarar kunnu upploada filmar, sum eru í mesta lagi 15 minuttir langir, áðrenn juli 2010 var hetta markið á 10 minuttir. Brúkarar, sum hava verið virknir á Youtube eitt ávíst tíðarskeið og sum fylgja reglunum, kunnu fáa í boði at leggja filmar út, sum eru longri enn 15 minuttir. Vanliga markið fyri støddina á filmum, sum verða lagdir á Youtube, er á 2 GB, men um ein nýtir tann nýggjasta internetkagan hjá Google Crome, ella Firefox 4 ella Internet Explorer við Silverlight, so kann ein leggja upp til 20 GB á Youtube. Kykmyndirnar verða vístar við "flash" avspælara (tildømis: Adobe Flash Player

YouTube bleiv stovnað 14. februar 2005. 23. apríl 2005 varð fyrsta Youtube kykmyndin løgd út. Tá starvaðust tríggir mans hjá Youtube, teir høvdu fyri hetta arbeitt hjá PayPal. Nú eru fleiri milliónir brúkarar og enn fleiri kykmyndir, og 67 fólk starvast nú har.

Fyrr varð hildið, at YouTube var kappingarneyti hjá Google Video, men Google lýsti í oktober 2006, at ætlan teirra var at keypa YouTube fyri 1,65 milliardir dollarar (USA) í Google-partabrøvum. Google yvirtók YouTube sama mánað.


 * Sosialir miðlar




 * Youtube.com
Einahandil
Í Føroyum hevur man havt nakað, ið eitur einahandil. Tað er, at ein tjóð stýrir og avmarkar vøruhandil í einum øðrum landið.

Á heimasíðuni fyri frímerkini frá Posta (www.stamps.fo) sigur Hans Andrias Sølvará í 2008 um Kongaliga einahandilin soleiðis:

Og í 1995 skrivar Hans Jacob Debes um Kongaliga einahandilin m.a.:

Tá ið einahandilin varð avtikin í 1856, byrjaði M. C. Restorff stórt handilsvirksemi í Vágsbotni. Áhugaverda er, at húsini hjá einahandlinum standa enn í Vágsbotni í Havn.


 * Húsini hjá einahandlinum standa framvegis í Vágsbotni, hvannrok.fo, 7. februar 2022
 * Andras Sólstein: Kgl. einahandilin í Klaksvík 1837-1856, grein í bókinum Brot úr Føroya Søgu, Fróðskapur og Landsskjalasavnið Tórshavn 2010.
1866
1866 (MDCCCLXVI) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mánadegi


 * í 1866 varð Tórshavn formliga viðurkendur sum sjálvstýrandi eind, sum veruligur høvuðsstaður.


 * 15. januar - Nathan Söderblom, svenskur erkibiskupur (d. 1931)
 * 13. apríl - Butch Cassidy, amerikanskur brotsmaður (d. 1909)
 * 6. mai - Jóannes Patursson, føroyskur yrkjari, høvundur, sangskrivari, politikari og bóndi (d. 1946)
 * 17. mai - Erik Satie, franskt tónaskald (d. 1925)
 * 25. september - Thomas Hunt Morgan, amerikanskur djórafrøðingur og genetikkari (d. 1945)
 * 4. desember - Vasilij Kandinskij, russiskur málari (d. 1944)


 * 26. september – Carl Jonas Love Almqvist, svenskur rithøvundur og tónaskald (f. 1793)
Føroyskt (lýsingarorð)
Føroyskt er nakað, ið sigur, hvagar eitt stavar. Til dømis: Føroysk klæði ella føroyskur matur. Føroyskir lutir eru frá Føroyum.
Kjak
Kjak.org er ein heimasíða í tú kanst kjaka um okkurt evni. Kjak bleiv stovna í 2000.


 * Kjak.org
Gundadalur
Gundadalur kann sigast at vera høvustaðurin fyri ítrótt í Føroyum. Ítrótturin bleiv akkurát sum ein høvðuspartur í Gundadali og m.o. Heðin Mortensen hevur slóðað fyri, at tað er blivið eitt stað fyri allan ítrótt, alt frá fótbólti til badminton, svimjing, renning, tennis og flogbólt. Har eru bygdar 3 ítrottarhallir, 3 fótbóltsvøllir og ein svimjihøll. Tvey av teimun størstu fótbóltsfeløgunum í føroyum halda til í Gundadali, tey eru HB og B36. Ein rennibreyt til frælsan ítrótt er gjørd í økinum omanfyri Gundadal, beint við Vestara Ringveg og Sundsvegin. Rennibreytin eitur Tórsbreyt.

Høllin á Hálsi er beint omanfyri fótbóltsvøllirnir í Gundadali, innkoyringin er beint við rundkoyringina við Vestara Ringveg/Eystara Ringveg/R.C.Effersøs gøtu. Gundadalshøllin er beint við fótbóltsvøllirnir, nakað longri niðri enn Høllin á Hálsi (Høllin á Nabb). Høllin liggur á horninum við Gundadalsvegin og R.C. Effersøsgøtu. Badmintonhøllin er eisini í sama øki, eitt sindur longri vesturi eftir Gundadalsvegnum, beint áðrenn Heinagøtu.

Í Gundadali eru 3 fótbóltsvallir: Niðarivøllur, Ovarivøllur og Tórsvøllur. HB og B36 spæla teirra heimadystir á Ovaravølli í Gundadali. Tórsvøllur verður brúktur til fótbóltslandsdystir og onkuntíð eisini til onnur endamál, eitt nú til stórar konsertir.




 * HB.fo, Havnar Bóltfelag
 * B36.fo
 * HS.fo, Havnar Svimjifelag
 * HBF.fo, Havnar Badmintonfelag
 * Kyndil.fo
 * Neistin.fo
Petur Háberg, tónleikari
Petur William Háberg (føddur 8. januar 1982) gjørdist kendur við bólkinum "Bet You Are William". Navnið á bólkinum er eitt orðaspæl upp á enska úttalu av navninum Petur William - Pet-U-R-William. Petur Háberg hevur skrivað sangirnar í "Bet You Are William" og stovnað bólkin.

Systkinabarn Petur Hábergs eitur eisini Petur Háberg, so tí nýtir Petur Háberg viðhvørt millumnavnið William fyri at ikki bland skal koma í.

Eftir tógvið stríð og drúgva skúlagongd, stóð Petur endaliga royndina í juni 2022 og kann nú loksins kalla seg master í sosialvísindi og samfelagsplanlegging.


 * PeturMusic á Myspace
 * Bet You Are William á Facebook
 * Petur Háberg bjóðar seg fram fyri Tjóðveldi, Tjóðveldi (mai 2015)
 * Petur Háberg bjóðar seg fram fyri Tjóðveldi, Oyggjatíðindi (mai 2015)
Forrest Gump
Forrest Gump er ein amerikanskur filmur eftir einari skaldsøgu við sama heiti. Winston Groom skrivaði bókina, sum kom út í 1985. Bókin varð gjørd til spælifilm í 1994 við sama heiti, tað var Robert Zemeckis sum gjørdi filmin. Filmurin var ein stór "succes", og gav 677,000,000 $ (3.723.500.000 DDK) í seldum biograf billettum. Filmurin fekk 13 Oscar virðislønir.
Høvuðsstaður
Ein høvuðsstaður er vanliga býurin, har stjórnin í einum landi (ella landsparti, t.d. lutstati) hevur sæti. Men tó eru undantøk. Eitt dømi er Holland, har ið høvuðsstaðurin er Amsterdam, men stjórnin hevur sæti í Haag. Í flestum londum er høvuðsstaðurin býurin, har flest fólk búgva, men her eru eisini undantøk. Eitt dømi er USA, har størsti býurin er New York City, men høvuðsstaðurin er Washington DC. Vanliga er høvuðsstaðurin landsins størsti býur og harumfrat búskaparligur og andligur miðdepil. Tórshavn er høvuðsstaður í Føroyum.
Tennis
Tennis er bóltleikur við lítlum bólti ið verður sligin við kettjara tvørtur um net. Sum einmansleikur el. tvímansleikur. Tennis var upprunaliga eitt margháttligt, franskt spæl, nevnt kongligt- ella rætt tennis. Tennis var fyrstu ferð spælt fyri nærum 1.000 árum síðan. Nútíðartennis verður eisini nevnt vallatennis. Spælt verður á grasvølli, oftast á hørðum vølli sum til dømis leirjørð.

Altjóða tenniskappingar á hægsta stigi verða spældar í USA, Onglandi, Avstralia, Svøríki og Fraklandi. Heimsins bestu tennisleikarar fáa stórar peninganøgdir í vinningi og lýsingaravtalum.
DR
DR stendur fyri Danmarks Radio (Danmarks Útvarp á føroyskum), er eitt danskt public service útvarps og sjónvarpskringvarpsfelag. Stovnað í 1925 sum public service felagsskapur, er tað elsta og størsta elektroniska miðlafyritøkan í Danmark. DR er stovnandi limur í Evropeiska Kringvarpssamgonguni.
Sagrada Família
Sagrada Família er kirkja í Barcelona í Katelónia, Spania. Kirkjan í Barcelona er millum heimsins kendastu kirkjur, hetta hóast hon ikki er liðug enn. Hon hevur verið í gerð í 125 ár. Kendi spanski arkitekturin, Antoni Gaudí (25. juni 1852 – 10. juni 1926), teknaði kirkjuna, og byggingin byrjaði í 1883. Gaudí doyði í 1926, og fleiri av fremstu innan sponsku mentanarelituna halda, at byggingin skuldi verið steðgað longu tá. Seinastu metingarnar siga, at kirkjan kann verða liðug í 2030.

Ein bólkur við 400 limum úr sponsku mentanarelituni krevur nú, at steðgast skal beinanvegin, tí nógvar broytingar eru framdar, sum sambært teimum ikki eru í tráð við andan hjá Gaudí. Antoni Gaudí tók ætlanir sínar við í grøvina, tá hann í 1926 varð yvirkoyrdur av einum sporvogni og læt lív 74 ára gamal. Síðan hava aðrir arkitektar strevast við at fullføra verkið, men hetta hevur ikki verið lætt, tí Gaudí broytti fleiri ferðir ætlanir sínar. Eisini oyðiløgdu anarkistarnir tekningar undir borgarakrígnum í 30-unum, so arkitektar nú arbeiða við endurskapanum av uppruna tekningunum.


 * Almenn heimasíða


 * Times Online
Montpelier
Montpelier er høvuðsstaður í amerikanska stakríkinum Vermont. Býurin, sum varð grundlagdur í 1787, hevði í 2010 umleið 7.855 íbugvar. Montpelier, sum er næststørsti býur í Vermont næst eftir Burlington, er eisini minsti høvuðsstaðurin í USA.

Býurin, ið liggur við ánna Winooski, mitt í stakríkinum, er kendur sum ein av vakrastu býunum í Nýonglandi, og fólk í hundraðtúsundatali søkir hagar á hvørjum ári.




 * Vermont
 * Burlington


 * Heimasíða: montpelier-vt.org
 * Montpelier, wikivoyage.org (á enskum)
Jólaaftan
Jólaaftan er 24. desember - dagurin fyri jóladag. Orðið aftan kann bæði merkja kvøld (sbr. da: aften) og dagurin fyri halgidag, td. jólaaftan, nýggjársaftan, páskaaftan og hvítusunnuaftan. Við fyrimynd í hesum orðum er eisini gjørt skemtiorðið budingsaftan, tí onkur skipskokkur altíð hevði buding omaná døgurða sunnudag.

Í Føroyum hevur jólaaftan verið vanligur arbeiðsdagur til klokkan 6 á kvøldi, tá hildið varð heilagt. Vanligt var fyrr at kóka ræstan fisk til døgurða jólaaftan - og summi halda framvegis fæst við henda sið - og haðani er heitið aftansfiskur.

Í nýggjari tíð er vanligt eftir danskari fyrimynd at byrja jólahaldið jólaaftan, so borðreitt verður við eini góðari máltíð, td. kókaðum ella stoktum røstum kjøti, gás ella dunnu og við rísalamande omaná - har mandla er latin í 1 verð, og tann, ið fær hesa mandlu, fær eina mandlugávu.


 * Jesus Kristus
 * Jól
Betlehem
Betlehem (31° norðurbreidd 35° eysturlongd) (hebraiskt: בית לחם‎, arábiskt: بيت لحم) liggur á Vestara Áarbakka av Jordanánni í Palestina, umleið fimm kilometrar frá markinum til Ísrael og Jerúsalem. Betlehem varð grundlagdur í bronsualdrinum og var í jarnaldrinum ein stinnur skansi. Býurin varð ein partur av Jordan í 1950 og hersettur av Ísrael í 1967, tá býurin stóð í búskaparligum blóma av stóra áhuganum fyri og søkjanini til bíbilsku støðini. Hetta broyttist í 1993, tá friðaravtalan millum Ísrael og PLO (Palestinsku Frælsis fylkingina) bar í sær, at Betlehem fór undir palestinska sjálvstýrið.

Kristindómurin byrjaði í Betlehem. Sambært Nýggja Testamenti (Lukasevangeliinum 2, 4-7) er Betlehem Jesu føðibýur og heimstaður hjá Dávids ættini. Jesus sigst vera føddur í eini hellu í býnum. Betlehem hevur í 2012 umleið 29 000 íbúgvar, harav støðugt færri og færri eru kristin, tí tey kristnu í stórum tali flyta úr býnum. Orsøkin er lutvíst sokallaði trygdarmúrurin, sum Ísrael hevur sett upp uttan fyri býin, og lutvíst ósemjur við nýggju palestinsku myndugleikarnar. Í Betlehem eru 20 % av fólkinum kristin í 2012. Fyri nøkrum árum síðani vóru umleið helvtin kristin.

Talið á ferðafólkum, sum koma til føðibý Jesusar, Betlehem, økist í stórum. Hetta ber eisini í sær búskaparligan vøkstur í palestinsku sjálvstýrisøkjunum. Í Betlehem er talið av ferðafólki og pílagrímum í 2008 vaksið við 96,5 prosentum í mun til 2007. Meiri enn 1,1 millión ferðafólk hava vitjað býin, og í háárstíðini, sum er um jólini, eru enn fleiri ferðafólk væntandi til Betlehems. Eitt yvirlit yvir teir fyrstu níggju mánaðirnar í 2008, vísir, at árið í ár verður eitt metár, tá talið á vitjandi umræður, síðani tann sokallaða "intifadan" byrjaði í 2000. Sambært ísraelska ferðavinnuráðnum er orsøkin til tann stóra vøksturin í ferðafólkatalinum, at tað hevur verið hampiliga friðarligt í Betlehem síðani 2006, men eisini tí, at tað nú gongur skjótari at koma framvið ísraelsku eftirlitsstøðunum kring býin, og tí er ikki neyðugt at standi í bíðirøðum í tímavís. Saman við Betlehem, er ferðafólkastreymurin til Jeriko eisini vaksin við umleið 46 prosentum síðani 2007. Hesir báðir býirnir verða mettir at vera teir friðarligastu í palestinsku sjálvstýrisøkjunum, og eru lutfalsliga lættir at koma til og frá Jerúsalem.


 * Ísrael
 * Jesus Kristus
Wham!
Wham! (ofta skriva sum WHAM!) var ein pop bólkur sum bleiv gjørdur í 1981 av George Michael (sí mynd høgrumegin) (f. 25. juni 1963) og Andrew Ridgeley (f. 26. januar 1963). Teir gjørdu millum annað sangin "Last Christmas" (1984). George Michael doyði fyrsta jóladag 2016.
Fríðbjørg Jensen
Fríðbjørg Jensen, fødd Hentze, er føroysk songkvinna, fødd 4. desember 1948 í Skopun, búsitandi á Sandi. Fríðbjørg byrjaði ung at fáast við tónleik, og í 1965 var hon við til at stovna tónleikabólkin Snowflakes. Miðskeiðis í 70'unum upplivdi Fríðbjørg eina religiøsa umvending, og tað er serliga fyri kristiliga tónleikin, hon hevur givið út síðani tá, at hon er vorðin kend.

Fríðbjørg hevur verið fyri tí hørðu lagnu at missa 4 av sjey børnum, trý av sjúku og ein son av ferðsluvanlukku. Hetta hevur eisini sett síni spor í tónleik hennara.


 * Barnabønin, 1985
 * Himmalvegurin, 1988
 * Ein smalur vegur, 1990
 * Verndareingilin, 1992
 * Míni barndóms jól, 1997
 * 20 tær bestu, savnsfløga, 2007
 * Um tár vóru gull, 2008


 * Trúboðin nr. 24, 23. desember 2008
Jólabygd
Hugtakið jólabygd merkir, at tað er ein bygd, har vanligt var fyrr at fara at vitja og at dansa á jólum - 2. jólakvøld var fyrsta dansikvøldið til føroyskan dans. Tá komu fólk úr grannabygdunum á vitjan. Aðrar høgtíðir var so farið til aðrar bygdir at dansa, og soleiðis vóru summar bygdir td. jólabygdir, nýggjársbygdir, trettandabygdir ella kyndilsmessubygdir.

Nakrar jólabygdir:


 * Svínoy
 * Syðradalur á Kalsoynni (Blankskáli)
Nýggjársbygd
Hugtakið nýggjársbygd merkir, at tað er ein bygd, har vanligt var fyrr at fara at vitja og at dansa nýggjársaftan. Tá komu fólk úr grannabygdunum á vitjan. Aðrar høgtíðir var so farið til aðrar bygdir at dansa, og soleiðis vóru summar bygdir td. jólabygdir, nýggjársbygdir, trettandabygdir ella kyndilsmessubygdir.

Hósvík var til dømis nýggjársbygd, og tá komu fólk úr grannabygdunum til Hósvíkar at dansa, men eisini so langt burturi sum úr Leynum og Kvívík. Í Norðuroyggjum vóru Viðareiði og Kunoy nýggjársbygdir. Í Eysturoy vóru Funningur og Lamba nýggjársbygdir og í Norðstreymoy vóru Haldórsvík og Hósvík nýggjársbygdir. Um hetta fyribrigdið skrivar Sámal Johansen t.d. í bók síni Á bygd fyrst í tjúgundu øld (Vágur 1970) soleiðis: Nýggjárið var størsta høgtíðarhald í Vík. Tá komu fólk úr øllum bygdum í Norðstreymoy og úr bygdunum á Eystruoynni í Sundalagnum: Eiði, Gimbrunum, Svínáum, Norðskála, Oyri og Selatrað, fólk kom frá Gjógv og úr Funningi og eisini úr bygdum, sum vóru longri burtur t.d. úr Oyndarfirði og úr Gøtu. Eg visti, at skiparar, sum plagdu at fara um oyggjarnar at biðja fólk hesa árstíðina, ofta løgdu leiðina til Víkará nýggjárinum, ja, teir komu líka úr Suðuroy."

Nakrar nýggjársbygdir:


 * Hósvík
 * Haldarsvík
 * Viðareiði
 * Kunoy
 * Funningur
 * Lamba

Keldur:
 * Janus Mohr: "Veturin var veitslutíðin", Dimmalætting 28. desember 2012
 * Robert Joensen: Høgtíðir og veitsluhald á vetri. Klaksvík 1974 (112 síður)
Trettandabygd
Hugtakið trettandabygd merkir, at tað er ein bygd, har vanligt var fyrr at fara at vitja og at dansa á trettanda, tað er 6. januar. Tá komu fólk úr grannabygdunum á vitjan. Aðrar høgtíðir var so farið til aðrar bygdir at dansa, og soleiðis vóru summar bygdir td. jólabygdir, nýggjársbygdir, trettandabygdir ella kyndilsmessubygdir. Í Kunoynni var til dømis nú avtoftaða bygdin Skarð trettandabygd. Grannabygdin Kunoy vestantil á oynni var nýggjársbygd og triðja bygdin á oynni, Haraldssund, var kyndilsmessubygd.

Soleiðis var td. Svínoy jólabygd, Viðareiði var nýggjársbygd, á Kirkju í Fugloy var trettandabygd, og í Múla Kyndilsmessubygd.

Í Sandoynni var Húsavík kyndilsmessubygd. Grannabygdirnar Skálavík, Dalur og Sandur munnu so hava verið jólabygd, nýggjársbygd og kyndilsmessubygd (?)

Nakrar trettandabygdir:


 * Kirkja
 * Skarð
 * Árnafjørður
 * Tjørnuvík
Kyndilsmessubygd
Hugtakið kyndilsmessubygd merkir, at tað er ein bygd, har vanligt var fyrr at fara at vitja og at dansa á kyndilsmessu, 2. februar. Tá komu fólk úr grannabygdunum á vitjan. Aðrar høgtíðir var so farið til aðrar bygdir at dansa, og soleiðis vóru summar bygdir td. jólabygdir, nýggjársbygdir, trettandabygdir ella kyndilsmessubygdir.

M.a. Haraldssund, Eiði og Gøta vóru kyndilsmessubygdir. Á Eiði verður hetta framvegis hildið við at Dansifelagið á Látrinum fær vitjan av øðrum dansifeløgum á kyndilsmessu.

Nakrar kyndilsmessubygdir:


 * Haraldsund
 * Múla
 * Eiði
 * Gøta (?)
 * Saksun
Snowflakes
Snowflakes kallaðist tónleikabólkur, sum Fríðbjørg Hentze (seinni Jensen) og Halltóra Stórá úr Skopun og Randi Thomasen úr Sandavági myndaðu í 1965 og eina tíð fram. Tær sungu og spældu til dans, m.a. í Sjónleikarhúsinum í Havn.

Tær góvu í 1966 út eina stakplátu við tveimum sangum á. Sangirnir eru "Tvey hjørtu, tveir skuggar, tvey andlit" og "Í dag". Fríðbjørg hevur sjálv føroyskað báðar sangirnar.
Barsskor
Barsskor var navnið á einum deksbáti, bygdur á Akranesi í Íslandi í 1929. Frá umleið 1960 og fram til 19. apríl 2005 røkti hann regluligu rutusiglingina úr Klaksvík til Kalsoynna. Fyrru árini var siglt av Klaksvík til Oyndarfjarðar, Elduvíkar og Funnings umframt allar bygdirnar í Kalsoynni og Kunoynni. Tá var siglt bygd av bygd: Av Klaksvík til Syðradals, síðani til Húsar, so eystur um Kalsoyarfjørð aftur til Kunoyar og so vestur um fjørðin aftur til Mikladals og at enda norður á Trøllanes - um tað viðraði. Innaftur til Klaksvíkar gekk rutan somu leið, men tá var ikki farið á allar bygdir, uttan so fólk skuldi umborð. So hvørt sum vegasambandið batnaði minkaði siglingin, og seinastu árini var bara siglt millum Klaksvík og Syðradal. Tá nýggj ferjulega varð tikin í brúk í Knúksdali á Kalsoynni, fór strandfaraskipið Sam at røkja siglingina, og Barsskor var lagdur. Eftir at Barsskor var lagdur, var avgjørt at selja bátin til Akranesar, sum er vinarbýur við Klaksvík, fyru 1 krónu. Báturin var tó liggjandi, og 12. desember 2008 var hann upphøgdur í loyndum norðuri á Strond á Borðoynni og burturbeindur - hóast aðrir áhugaðir keyparar høvdu latið boð inn fyri at varðveita bátin. Tað var Føroya Landsstýri, sum umvegis Strandfaraskip Landsins átti Barsskor.


 * Norðlýsið
Føroya Landsstýri
Føroya Landsstýri - ella í dagligari talu bara Landsstýrið, kallast føroyska stjórnin. Landsstýrið er hægsti umsitingarligi myndugleiki í Føroyum. Sambært lóg um stýrisskipan Føroya, sum kom í gildi á ólavsøku 1995, er lóggávuvaldið í yvirtiknum málum hjá løgtingi og løgmanni í felag. Landsstýrismenn og -kvinnur hava ymisk málsøki undir sær og eru ovasti myndugleiki í aðalráðunum. Eitt sindur ymiskt er frá einum landsstýri til annað, júst hvussu málsøkini verða býtt og talið á aðalráðum kann eisini broytast. Onkuntíð verða ráð løgd saman og onkuntíð verður eitt aðalráð býtt sundur í tvey, sum tað t.d. hendi í 2008, tá Almanna- og Heilsumálaráðið fóru sundur í Almannamálaráðið og Heilsumálaráðið. Ovasti landsstýrismaðurin, sum er leiðari fyri landsstýrið, kallast Løgmaður, hann hevur skrivstovu á Løgmansskrivstovuni úti á Tinganesi.

Í 2008 til 2011 vóru níggju aðalráð, tey vóru hesi:


 * Løgmansskrivstovan
 * Fíggjarmálaráðið
 * Vinnumálaráðið
 * Mentamálaráðið
 * Innlendismálaráðið
 * Heilsumálaráðið
 * Almannamálaráðið
 * Fiskimálaráðið
 * Uttanríkisráðið


 * Løgmaður
 * Landsstýrismaður í fíggjarmálum (fíggjarmálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í vinnumálum (vinnumálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í mentamálum (mentamálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í innlendismálum (innlendismálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í heilsumálum (heilsumálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í almannamálum (almannamálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í fiskivinnumálum (fiskimálaráðharri)
 * Landsstýrismaður í uttanríkismálum (uttanríkisráðharri)

Tá kvinnur eru landstýrisfólk verða tær oftast umrøddar í kvennkyn sum Landstýriskvinna í t.d. almannamálum.




 * Landsstýri síðan 1948


 * Løgmansskrivstovan.
Faith (hundur)
Faith (føddur desember 2002 í USA) er einasti hundur í heiminum, ið gongur á tveimum beinum. Faith varð føddur við bert einum frambeini, og tá hann bert var sjey mánaðir gamal, mátti hetta beinið takast vegna sjúku. Sambært tíðindastovuni AP er hann einasti hundur í heiminum, ið gongur á tveimum beinum.
Boise
Boise er høvuðsstaðurin og størsti býurin í Idaho, USA. Hann hevur umleið 205 671 íbugvar (2010) og var grundað 1863. Navnið Boise kemur úr fronskum boisé, sem merkir gróðurseta trø.


 * Idaho
 * Sambandsríki Amerika


 * Heimasíða: cityofboise.org
 * Boise, Idaho, wikivoyage (á enskum)
Mississippiá
Mississippiá er, tá ið greinin Missouriá verður uppíroknað, longsta á í heiminum, 7000 km. Missouriá kemur heilt vestan úr Klettafjøllum. Um várarnar, tá ið tað fer at toya í fjøllunum, er ofta so nógv vatn í henni, at áin tekur ikki ímóti, men fer yvir bakkarnar og ger stóran skaða. Til at forða fyri hesum hava teir nú grivið fleiri stórar gryvjur frá ánni og gjørt byrgingar í støðum.

Ein onnur grein hjá Mississippiá er Ohioá, sum kemur eystanífrá, hon førir eisini heilt nógv vatn við sær. Í hesa á rennur aftur ein á, sum eitur Tennesseeá.
Hundur
Hundur (frøðiheiti - Canis lupus familiaris) er tamt ránsdýr av hundaætt vanliga havt sum húsdýr. Hundurin stavar frá úlvinum. Hann er eitt vanligt kelidjór í Norðurlondum. Summir hundar duga so væl at snodda, at teir verða brúktir sum narkohundar ella løgregluhundar.


 * Faith (hundur)
Vága kommuna
Vága kommuna varð til 1. januar 2009, tá Miðvágs og Sandavágs kommunur løgdu saman í eina kommunu.


 * Vága kommuna
Heri Joensen
Fleiri persónar eita Heri Joensen. Meinar tú:


 * Heri Joensen (tónleikari)
 * Heri Joensen (prestur)
Heri Joensen (prestur)
Heri Joensen er prestur, ættaður úr Svínoy. Hann starvast við Vesturkirkjuna í Havn. Árini 1989-1998 starvaðist hann sum prestur í Vági og í kirkjunum í Suðuroyar Syðru Sókn.
Vesturkirkjan
Vesturkirkjan er ein kirkja í vesturbýnum í Havn - á horninum millum Jóannesar Patursonargøtu og Frælsið. Kirkjan er bygd í fyrru helvt av 1970-árunum og vígd í 1975. Vesturkirkjan er hægsti bygningur í Føroyum. Sambært mátingum sum Matrikulstovan hevur gjørt 23. mai í 2002, er hæddin 40,90 m. yvir lendinum har tornið stendur.


 * Folkakirkjan.fo - Vesturkirkjan
Cheyenne, Wyoming
Cheyenne er høvuðsstaðurin og størsti býur Wyomings og hevur umleið 59 túsund íbugvar. Cheyenne gjørdist høvuðsstaður í stakríkinum Wyoming í 1867. Býurin, sum liggur ytst í landsynningshorninum av Wyoming, er handils- og samferðslumiðdepilin í stakríkinum.

Cheyenne er millum annað nevnd í sanginum "I Can Still Make Cheyenne" hjá George Strait (1996).




 * Sambandsríki Amerika
 * Wyoming


 * Heimasíða: cheyennecity.org
SS Westerbeek
Westerbeek var ein hollendskur eysturindiafari, sum 2. september 1742 á veg til Hollands kom í tætta toku í Atlantshavinum og fór av kós. Westerbeek sigldi á land sunnan fyri Lopranseiðið, Suðuroy. Tað var tá í tíðini neyðugt at síggja sólina ella stjørnurnar fyri at kunna staðfesta hvussu norðaliga ella sunnaliga ein var staddur, men Westerbeek sá ikki sólina í 11 dagar, og tí visti skiparin ikki hvar hann var staddur, tá teir sigldu á land. Skipið gjørdist vrak. Hetta var 6. ferðin hjá Westerbeek til Eysturindia. Westerbeek var 650 tons til støddar og bygt í 1722 í Hollandi. Tað var 145 føtir langt og hevði tvey dekk.

Á hesari ferðini heim var skiparin Herman Schutte ("Hermanus Schutten"). Í lastini var vanliga te, kaffi, pipar og onnur kryddaríir. Ferðin til Eysturindia kundi taka upp til eitt heilt ár, og skipini vóru ofta fleiri ár burturi, áðrenn tey komu heim aftur. Tann 2. september 1742 um hálvgum ellivu tíðina á kvøldi siglir Westerbeek á land sunnan fyri Lopranseiðið og søkkur millum 4 sker og land. 10 av manningini komu ikki úr koyggjuni, av tí at teir vóru so sjúkir, tríggir vóru deyðir á ferðini og jarðaðir í sjónum. 81 av manningini bjargaðu sær í land á undurfullan hátt, men ein av teimum fall í berginum og doyði, sostatt komu 80 livandi frá vanlukkuni. Teir 80 vórðu fluttir til Havnar í smábátum, og tað tók fleiri dagar. Í Skúvoy vórðu teir illa móttiknir og sendir avstað til Sands, har teir vórðu væl móttiknir. Úr Skálavík heldur leiðin til Kirkjubøar, men har var sum í Skúvoy, teir vórðu settir í bátarnar kaldir og svangir og førdir til Havnar uttan at fáa vátt ella turt. Í Havn lógu tvey skip klár at fara til Danmarkar, og ætlanin var at øll manningin skuldi fara við hesum skipum av landinum, men skipararnir noktaðu at taka so nógvar sjómenn umborð, men 10 sluppu avstað, meðan hinir 70 vóru eftir í Føroyum allan veturin. Nógvar søgur hava gingið á mannamunni um hesar menn, at teir fingu børn í Føroyum, og at nakrir av teimum vóru eftir í Føroyum, men her eru eingi prógv. Tó stendur fast, at ein av manningini Joseph Gervording var eftir og giftist við fútadóttrini Marionnu, hesin Gervording fekk trý børn í Føroyum, men eingin av hesum fingu børn. Síðan er tað ein gift kona sum tænir í Lamba, hon fær tvillingar við einum av manningini, men tey doyggja øll trý í skalvalopinum norðuri í Gerðum í Klaksvík í 1745.

Og at enda er tað ein genta í Vágum, sum fær eina gentu við Berent Schouten, timburmanni á Westerbeek. Henda dótturin fær navnið Sunneva Berntsdatter, og eftir hana eru nógvir eftirkomarar, og teir eru teir einastu skrásettu eftirkomararnir í Føroyum frá Westerbeek.




 * Mathias Lassen: Westerbeek ISBN 978-99918-3-256-2, Forlagið Undir Rókunum, 2008. 288 s.


 * Kim Simonsen: Eysturindiafarin Westerbeek, stamps. fo
 * Mathias Lassen, Jeanette við Sandá Lassen: Westerbeek, bms.fo
 * Martha Reijmers: De ondergang van het VOC schip Westerbeek (1742) voor de kust van de Faeröer eilanden, historiek.net
 * Westerbeek, huygens.knaw.nl
 * Westerbeek (1722), vocsite.nl
 * Scheepsgegevens - Westerbeek - 1722, vocsite.nl
 * Westerbeeks forlis, forum.faroe-islands.de
William Cameron Townsend
William Cameron Townsend (9. juli 1896 - 23. apríl 1982) var ein amerikanskur prædikurmaður og trúboðari. Hann hevur eisini grundaði Wycliffe Bible Translators og Summer Institute of Linguistics í Arkansas í USA.


 * Official site of Wycliffe International
 * SIL international
HUXA
HUXA er ungmannafelagið hjá Fólkaflokkinum. HUXA stendur fyri "Høgravendur Ungdómur X við A". Felagið stuðlar móðirflokkinum, men er eitt sjálvstøðugt felag og hevur tískil eisini sín egna politikk innan ymisku samfelagsøkini. HUXA er eitt liberalt, konservativt og demokratiskt ungmannafelag.

Nevndin síðan Landsfundin 10.Jan 2026:


 * Formaður: Rúni Hammer
 * Næstformaður: Fríði Leitiskar
 * Skrivari: Filip Hansen
 * Kassameistari: Olaf Olsen Sundstein
 * Nevndarlimur: Martin Gardar
 * Tiltakslimur: Eyðun Tausen
 * Tiltakslimur: Talita Gregersen
 * Tiltakslimur: Askur Eyðunsson
 * Tiltakslimur: Jessica Cazabon Celibashi
 * Tiltakslimur: Rógvi Hvidbro


 * Facebook - HUXA
 * Instagram - HUXA
 * Heimasíða - HUXA
Spacemen 3
Spacemen 3 var ein tónleikabólkur, sum gjørdist heilt stórur í bretsku undirgrundini, men fekk ongantíð nakað heimsgjøgnumbrot. Til hetta var tónleikurin ov sýrutur.
Yes Man
Yes Man er ein amerikanskur skemtifilmur úr 2008. Høvuðsleikarar í filmurin eru Jim Carrey, Zooey Deschanel, Terence Stamp, Bradley Cooper, Danny Masterson, Sasha Alexander og Molly Sims. Filmurin er um ein, sum setir sær fyri at siga ja til alt, hann verður biðin um í eitt heilt ár. Filmurin fær ikki tey heilt stóru ummælini, men hóast er filmurin, sambært listanum hjá altjóða filmsdátugrunninum, ovast á rókini.


 * Atlantis
 * Wikipedia
 * Vágaportalurin


 * Almenn heimasíða
Robert Mugabe
Robert Gabriel Mugabe (føddur 21. februar 1924 í Kutama í Suðurrhodesia, deyður 6. september 2019 i Singapor) var ein afrikanskur statsleiðari og einaræðisharri. Hann var forseti í Simbabvi frá 1987 til 2017.

Í 1980 gjørdist Mugabe forsætisraðharri í Simbabvi. Í 1987 varð hann valdur sum fyrsti fólkaræðisliga valdi forsetin, og Simbabvi var saman við Mugabe hálovað av altjóða miðlum í áravís sum eitt afrikanskt mynsturland. Men Mugabe toldi illa at tapa. Hann noktaði at lata landið frá sær aftur og byrjaði ístaðin at ognartaka alla jørð, sum útlendingar átti í Simbabvi. Jørðina gav hann sínum viðhaldsfólkum, sum um sama mundið forfylgdi og myrdi frá hond. Fólk í túsundtali eru flýggjað undan Mugabe seinnu árini. Síðani 1988 er miðallivialdurin í Simbabvi lækkaður frá 62 ár til 38 ár.

Hin 21. november 2017 fór Mugabe frá sum forseti, hann var tá 93 ára gamal. Tað hendi eftir at hann hevði sitið í húsavarðhaldi í nakrir dagar. Seinni gjørdist hann sjúkur og varð innlagdur í sjúkrahúsi í Singapor til serviðgerð í April 2019.


 * Fyrrverandi forsetin í Simbabvi deyður, kvf.fo, 6. sept. 2019
 * Robert Mugabe deyður, vp.fo
 * Obituary: Robert Mugabe, Zimbabwe's first post-independence leader, bbc.com (á enskum)
Bouvetoy
Bouvetoy (á norskum: Bouvetøya) er ein lítil oyggj í Antarktis sum hoyrir til Noreg (hjáland). Landaøki er 49 ferkilometrar. Bouvetoyggin liggur á næstan sama breiddarstigi sum Føroyar, men bara á syðru hálvu. Hóast tað er kalt, er havið kring oynna ríkt og føðir kópar, pingvinir og fugl, sum halda til á oynni. Onki fólk býr har. Bouvetoy er heimsins mest fjarskotna óbygda oyggj og er í Suðuratlantshavinum. Temperatururin liggur undir frostmarkinum meginpartin av árinum, og har er nógvur vindur bæði dag og nátt. Bouvet liggur á Miðatlantsrygginum. Her koma tvær stórar plátur í jarðarskorpuni saman.

Bouvet er eitt tað mest avbyrgda staðið í heiminum. Oyggin er umleið mitt millum Suðurafrika og Antarktis. Fyrstu ferð rannsóknarfarar vistu um Bouvet var um 1739. Bouvet er uppkallaður eftir Jean-Baptiste Charles Bouvet de Lozier. Bouvetyggin var funnin hin 1. januar 1739 av franska sjófararanum Lozier. Oyggin æt upprunaliga Cap de la Circoncision. Bouvet gjørdist norskt hjáland 1. des. 1927. Oyggin verður umsitin av Justis- og beredskapsdepartementet (JD).

Landið er alt avtakið við kava, og jørðin er botnfryst. Oman á Bouvet er ovurstórur ískappi, ið hylur um 93% av øllum landinum. Um summarið er hitin sjáldan omanfyri frostmarkið. Ofta eru harðar ódnir. Oyggin er friðað og tað krevur eitt loyvið at sleppa út á oynna. Hon er knappar 10 km long og 7 km breið. Bouvetoyggin er rættiliga høg. Olavtoppen (780 m.) er hægsta fjall á Bouvetoynni. Bouvet er av vulkanskum uppruna.

Dýrini eru til dømis pingvin, súlukongur, hvalur og kópur. Um summarið fer nógvur kópur higar at leggja, og nógvur fuglur og pingvinir eiga eisini her. Minst 12 fuglasløg reiðrast fast í Bouvet. Fýra tey vanligastu kópasløgini í sjónum við Bouvet eru sjóleopardur, krabbakópur, rosskópur og veddellkópur. Tilsamans eru eini 18 ymisk sløg av pingvinum til í heiminum, men bara nøkur fá teirra eru vanlig á Bouvet. Minni enn 7% av Bouvet er ísfrítt. Har veksur bara mosi og skón.

Oyggin liggur 2,600 km sunnanfyri Suðurafrika. Suðureftir er opið hav líka suður til ísbrúnna á Antarktis.




 * Noreg
Alatri
Alatri (italskt: Alatri) er ein býur í Italia. Býurin liggur í landslutinum Frosinone í Lazioregiónini, við umleið 30.000 íbúgvum, og liggur umleið 90 km sunnan fyri Rom. Alatri er kendur fyri sín Megalit Akropolis.


 * Acropoli
 * Piazza San Maria Maggiore[
 * Basilica di San Paolo
 * Chiesa di Santa Maria Maggiore
 * Chiesa di San Sebastiano
 * Chiesa di San Francesco
 * Palazzo Gottifredo
 * Palazzo Conti Gentili
Joel Osteen
Joel Osteen er føddur 5. mars 1963 í Houston, Texas. Hann er pastorur í Lakewood Church í Texas, sum er størsta samkoman í USA. Osteen er eisini rithøvundur og hevur skrivað 3 bøkur: "Your Best Life Now: 7 Steps to Living at Your Full Potential" (2004), "Become a Better You: 7 Keys to Improving Your Life Every Day" (2007) og "It's Your Time" (2009).

Í 1984 giftist hann við Victoria Iloff Osteen (f. 1961). Tey eiga tvey børn, Jonathan- og Alexandra Osteen. Hann býr nú í Houston í Texas.
Asterix
Asterix er ein fronsk teknirøðshetja og høvuðspersónur í teknirøðini Asterix. Søgurnar handla um Asterix, sum er galli (rómverskt heiti á keltum í Fraklandi, Onglandi og í landnyrðingspartinum í Spania ), og fylgja vit honum og vinfólkum hansara í lítlu bygd teirra, ímeðan tey, ímillum onnur ævintýr, berjast ímóti Cæsar og rómarunum, sum royna at yvirtaka land teirra. Upprunaligi rithøvundurin til teknirøðina Asterix var René Goscinny, sum eisini skrivaði fleiri aðrar kendar teknirøðir sum Lucky Luke, Iznogood og Umpa-pa. Albert Uderzo teknaði tær fyrstu 34 bøkurnar í høvuðsrøðini um Asterix. Tá Goscinny doyði í 1977, helt Uderzo fram sum rithøvundur frá søgu nr. 25. Bróðir Alberts, Marcel Uderzo, hevur teknað søguna Les Douze Travaux d'Astérix, ella Asterix hertekur Rom, sum søgan nokk hevði itið á føroyskum. Fyri nøkrum árum síðani legði Albert Uderzo frá sær, og nú skrivar Jean-Yves Ferri søgurnar og Didier Conrad teknar tær.

Tíverri eru søgurnar um Asterix enn ikki umsettar til føroyskt, men tær fáast á øllum hinum norðurlendsku málunum.

Ikki allar søgurnar blivu útgivnar í somu raðfylgju í Skandinavia sum upprunaliga; tá er danska, norska og svenska nummarið sett í klombrum eftir heitið. Frá 2021 og fram verða søgurnar útgivnar á donskum í rættari raðfylgju. Ikki allar søgurnar eru givnar út á íslendskum; tá er - sett í teigin. Allar søgurnar eru givnar út í Skandinavia í skreytheftum, men harafturat eru tær í tveimum ella trimum umførum savnaðar í bøkur.

Í 1980'unum komu allar táverandi søgurnar (1-27 og serhefti) út í 7 bókum á øllum trimum skandinavisku málunum. Á donskum nevndist bókarøðin Asterix luksusbind.

Frá 2001 til 2006 komu allar táverandi søgurnar út í so gott sum kronologiskari raðfylgju í eini bókarøð við 13 bókum. Bókarøðin kom á øllum trimum skandinavisku málunum; hon varð samprentað og hevði somu útsjónd og næstan sama heiti á øllum trimum málunum, Asterix – den komplette samling / samlede verk / den kompletta samlingen.

Síðani 2019 hevur danska forlagið Cobolt givið út Asterix-skreythefti og eina bókarøð, nevnd Den store Asterix. Í hvørjari bók eru 2 skreythefti og umleið 2×35 síður við tilfari um søgurnar.




 * Aldarinnar 100 bøkur sambært Le Monde




 * Asterix á donsku ComicWiki
 * Asterix á skandinavisku Minetegneserier
 * Asterix á svensku Seriewikin
 * Asterix-útgávurnar á íslendsku Wikipedia
 * Asterix NZ, nýsælendsk fjepparasíða
 * Asterix-Fan, týsk fjepparasíða
 * Asterix International, týsk fjepparasíða á enskum máli
 * Asterix around the World, hollendsk fjepparasíða á enskum máli
 * Le site officiel Aasterix, almenna síðan um Asterix
ComicWiki
ComicWiki er ein donsk wiki um teknirøðir eftir sama leisti sum Wikipedia, men avmarkað til alt, sum hevur við teknirøðir at gera.

Greinarnar á ComicWiki kunnu snúgva seg um almenn evni innan teknirøðir sum t.d. Dunnaldur Dunna, Asterix, Lucky Luke, Tintin, Blueberry, evni sum eisini eru at finna á nógvum wikipedium; men eisini um meira avmarkað evni, sum vanliga ikki rúm er fyri á almennum wikipedium, sum t.d. Familien Ands stamtræ, Asterix erobrer Rom, Lucky Luke 1946-50, Tintin i Sovjet, Den unge Blueberry.

Eisini føroyskar teknirøðir verða stutt viðgjørdar á ComicWiki.

Seriewikin er ein tilsvarandi svensk wiki um teknirøðir. Skandinaviskar teknirøðir verða skrásettar í databasuni Minetegneserier.


 * ComicWiki
Seriewikin
Seriewikin er ein svensk wiki um teknirøðir eftir sama leisti sum Wikipedia, men avmarkað til alt, sum hevur við teknirøðir at gera.

Greinarnar á Seriewikin kunnu snúgva seg um almenn evni innan teknirøðir sum t.d. Dunnaldur Dunna, Asterix, Lucky Luke, Tintin, Blueberry, evni sum eisini eru at finna á nógvum wikipedium; men eisini um meira avmarkað evni, sum vanliga ikki rúm er fyri á almennum wikipedium, sum t.d. Disneys Jag-böcker, Piraterna (Asterix), Lucky Luke – Den kompletta samlingen, Kapten Haddock, Blueberry (bokserie).

ComicWiki er ein tilsvarandi donsk wiki um teknirøðir. Skandinaviskar teknirøðir verða skrásettar í databasuni Minetegneserier.


 * Seriewikin
Valhøll (teknirøð)
Valhøll er donsk teknirøð í 15 pørtum, sum Peter Madsen hevur teknað og Hans Rancke-Madsen, Per Vadmand, Henning Kure og Peter Madsen hava skrivað. Teir fyrstu fimm partarnir eru givnir út á føroyskum.

Søgurnar í 4. og 5. parti eru evnið í teknifilminum Valhalla, sum Peter Madsen stóð fyri at tekna.

Á teimum trimum skandinavisku málunum eru søgurnar eisini útgivnar í fimm innbundnum bókum.


 * Valhalla á donsku ComicWiki
 * Valhall á skandinavisku Minetegneserier
 * Valhall á svensku Seriewikin
 * Heimasíðan hjá Peter Madsen
Changeling
Changeling (á føroyskum: Býtisbarn) er ein amerikanskur filmur. Hesin krimi/drama filmurin við Angelina Jolie, John Malkovich og leikstjórnaður av Clint Eastwood, ið var tilnevndur til tveir Academy Award Oscars, er bygdur á eina sanna søgu.

Filmurin byrjar í Los Angeles í Kalifornia, mars 1928, tá Christine Collins (Angelina Jolie), ein einlig mamma, kemur heim og sær, at níggju ára gamli sonur hennara, Walter (Gattlin Griffith), er horvin. Púra frá sær sjálvari ringir hon til politiið og greiðir frá hvat hent er. Fimm mánaðir seinni frættir hon at Walter er funnin í Illinois. Politiið, ið fegnast um at endiliga fáa positivt ummæli, tí teir annars bert verða settir í samband við korruptión og svart samstarv við teir ólóligu. Gleðin hvørvur tú skjótt, tá Christine sigur at drongurin, hon er komin at taka ímóti á tokstøðini, ikki er sonur hennara.

Hvat síðani hendir í filminum er ein rekkja av korruptheitum, hvar politiðið roynir at manipulera Christine til at halda, at "Walter" veruliga er sonur hennara. Hóast hetta er sera torført og sera niðurgerandi fyri Christine, kempar hon sterkt ímóti trýstinum og hevur enn eina vón um at finna son sín.


 * Angelina Jolie
 * Jeffrey Donovan
 * John Malkovich
 * Jason Butler Harner
 * Amy Ryan
 * Michael Kelly
 * Geoff Pierson
 * Colm Feore
 * Denis O'Hare


 * Almenn heimasíða
Pirates of the Caribbean: At World's End
Pirates of the Caribbean: At World's End er ein amerikanskur filmur frá 2007. Vit fylgja Will Turner (Orlando Bloom), Elisabeth Swann (Keira Knightley), Barbossa (Geoffrey Rush) og Tia Dalmu (Naomie Harris) á einari ferð til heimsins enda og víðari fyri at bjarga Jack Sparrow (Johnny Depp) frá ríkinum hjá teimum deyðu, og síðani við tað endaliga slagið um sítt pláss í verðini. Filmurin varir í heilar 2 tímar og 48 minuttir.

Tað er ein ógvuliga døpur tíð fyri sjónrænaralívið í heiminum, nú tá Lord Cutler Beckett (Tom Hollander) hevur yvirtikið spøkilsisskipið "The Flying Dutchman", eins og hann hevur fingið takið á skiparanum Davy Jones (Bill Nighy). Hann hevur nevniliga hjartað hjá Davy Jones í einari eskju. Við hesum skipi, ið ikki kann vinnast á, herja teir tey sjey høvini, og roynir Beckett at náa máli sínum, ið er at oyða alt sjórænaralív í heiminum.

Elizabeth Swann (Keira Knightley), Will Turner (Orlando Bloom) og Barbossa (Geoffrey Rush) gera so eina ætlan um at samla saman "The Nine Lords of the Brethren Court", so hesi saman kunnu sigra á Beckett og hansara skipi. Av teimum níggju er Jack Sparrow (Johnny Depp) ein. Men hann er fangaður í "Davy Jones' Locker" eftir møtið við "The Kraken" í seinna filminum "Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest". Tí fara Swann, Turner og Barbossa í felag við kinesiska sjórænaranum Sao Feng úr Singapor út á heimsins enda fyri at bjarga Jack Sparrow. Men sjálvt um tey fáa samlað øll níggju saman, verður hetta møguliga ikki nóg mikið til at vinna á Beckett. Tí verða tey noydd at fría gudinnuna Kalypso, ið er fangað í menniskjaligum hami, og harvið eisini sannføra hana um at koma teimum til hjálpar. Men sum svik omaná svik verður framt, vísir tað seg, at øll hava hvør sítt mál, og at eingin er til at líta á.


 * Johnny Depp
 * Orlando Bloom
 * Keira Knightley
 * Chow Yun-Fat
 * Geoffrey Rush
 * Bill Nighy
 * Tom Hollander
 * Naomie Harris
 * Stellan Skarsgård
 * Kevin McNally
 * Jack Davenport
 * Lee Arenberg
 * Mackenzie Crook
 * Jonathan Pryce
 * Keith Richards


 * Almenn heimasíða
 * Lýsing
Mr. Bean's Holiday
Mr. Bean's Holiday er ein bretskur filmur úr 2007. Filmurin varir í 86 minuttir. Filmurin er tikin upp í Fraklandi. Høvuðsleikarar í filminum eru Rowan Atkinson, Emma de Caunes og Willem Dafoe. Filmurin eru framleiddur í Bretlandi.

Tá Mr. Bean (Rowan Atkinson) vinnur eina ferð til Fraklands, er hann ikki sørt glaður. Við einum lítlum kufferti og einum flottum upptøkutóli, ið var við í vinninginum, fer hann við flogfarinum til Fraklands og skal taka tokið til Cannes, ið er staðið, hann skal búgva. Men alt gongur ikki heilt sum ætlað. Tá hann skal omborð á tokið, skal hann sjálvandi hava film av sær sjálvum. Hann biður ein tilvildarligan mann filma seg, ímeðan hann gongur inn í tokið, og hetta førir við sær, at maðurin ikki nær tokið. Tá Mr. Bean sær, at sonur mannin longu er inni í tokinum og hoyrir, hvussu teir rópa í panikki um, hvat nú er at gera, fær hann skuldarkenslu, serliga tá hann sær, hvussu ørkymlaður drongurin er. Hann ger av at royna at hjálpa dreinginum at finna pápan aftur. Men alt gongur ikki sum ætlað.

Teir hava trupult við at samskifta, tí at teir ikki skilja málið hjá hvørjum øðrum, eftirsum drongurin er russari, men hóast tað kemur eitt heldur løgið vinarlag teirra millum. Tá Bean missir mappuna og tokbillettina burtur á eini tokstøð, sær alt rættiliga svart út. Teir noyðast at bidda og framføra gøtusjónleik fyri at skaffa sær pengar til at finna pápa dreingin aftur.

Á hesi longu ferð hitta teir eisini ungu sjónleikarinnuna Sabine (Emma de Caunes), ið hevur stórar dreymar um at gerast heimskend sjónleikarinna. Hon bjóðar seg til at koyra Bean og dreingin til Cannes, av tí at hon sjálv er á veg hagar til ein films festival. Hon skal til premieruna til ein film, ið hon hevur ein lítlan, men avgerðandi leiklut í. Tó hava filmsfólkini snýtt hana, og av hesum gerst hon sera skuffað.


 * Rowan Atkinson
 * Emma de Caunes
 * Willem Dafoe
 * Jean Rochefort
 * Max Baldry
 * Karel Roden


 * Mr. Bean
Baldrian
Teknirøðin Baldrian í Barnablaðnum er upprunaliga úr Norsk Barneblad og eitur Smörbukk. Frá 1939 til 1957 teknaði Jens R. Nilssen røðina. Tað eru tekningarnar hjá Solveig Muren Sanden, sum vit kenna best í Føroyum; hon teknaði røðina frá 1957 til 1981, tá Håkon Aasnes tók yvir.


 * Smörbukk á internetinum
Mannabarn
Mannabarn ella Human Child er fløga hjá Eivør Pálsdóttir. Fløgan er úkomin á bæði føroyskum og enskum, og eitur "Mannabarn" ella "Human Child" á enskum. Fløgan kom út 18. juli 2007. 10 løg eru á fløguni.

Fløgan er nakað annarleiðis enn hinar fløgurnar Eivør Pálsdóttir hevur útgivið. Eivør hevur innspælt fløguna í Dublin saman við írskum fólkatónleikarum, tað hoyrist væl aftur í tónleikinum, sum er sera inspireraður av írskum fólkatónleiki. Eivør hevur sjálv skriva meginpartin av sangtekstunum á fløguni, hon segði í samrøðu við Planet.fo, at longsulin heim til Føroyar hevur givið henni stóran íblástur til tekstir.

Eivør hevur lagt serliga nógva orku í tekstirnir, har hon hevur skrivað átta av løgunum sjálv. Hesir sangir eru við á fløguni:


 * 1) Mannabarn
 * 2) Myrkursins náði
 * 3) Grát ei
 * 4) Mother Teresa
 * 5) Livandi trø
 * 6) Tú ert alt
 * 7) Lurta
 * 8) Dansins harri
 * 9) Flykrur í vindi
 * 10) Elisabet og Elinborg


 * almenn heimasíða.
 * LyricWiki - tekstir.
 * Sangtekstir.com.
Dunnaldur Dunna
Dunnaldur Dunna (enskt Donald Fauntleroy Duck) er høvuðspersónur (ella høvuðsdunna) í tí víðagitnu teknifilmsrøðini og teknirøðini við sama heiti. Millumnavnið hjá Dunnaldi Dunnu er Fountleroy. Tað er tó ikki umsett til føroyskt.

Hann býr í Fitjugerði 13 í Dunnuvík. Foreldrini itu Gvaggolvur Dunna og Hjørdis McGvagg, og systirin eitur Dinna Dunna.

Tað var Walt Disney, sum uppfann høvuðspersónin og átti rættindini til hann. Men tað vóru m.a. Carl Barks, Alfred Taliaferro og Jack Hannah, sum gjørdu hann kendan í ávikavist teknirøðheftum, dagblaðsteknirøðum og teknifilmum.

Nakrar av søgunum hjá Alfred Taliaferro hava verið at sæð í Barnablaðnum, meðan einar 90 søgur hjá Carl Barks eru at lesa í 18 skreytheftum við felagsheitinum Carl Barks savnið.


 * Anders And á donsku ComicWiki
 * Kalle Anka á svensku Seriewikin