Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB4.4014.180.2019.4.BB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2019-08-09
Teza: omawiana czynność udzielenia pożyczki będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – w powyższej sprawie znajdzie zastosowanie wyłączenie zawarte w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-przedmiot opodatkowania; podatek-podatek od towarów i usług; pożyczka
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1, art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900, ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Zainteresowanych przedstawione we wniosku wspólnym z 28 maja 2019 r. (data wpływu – 30 maja 2019 r.), uzupełnionym 30 maja 2019 r. oraz 29 lipca 2019 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 maja 2019 r. wpłynął do Organu ww. wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki. Wniosek został uzupełniony 30 maja 2019 r.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w związku z tym w piśmie z 17 lipca 2019 r., znak: 0114-KDIP4.4012.341.2019.2.BS, 0111-KDIB4.4014.180.2019.3.BB wezwano do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono 29 lipca 2019 r.

**We wniosku złożonym przez:**

*   Zainteresowanego będącego stroną postępowania:B. S.A. („Pożyczkobiorca”, „Spółka”),
*   Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania:I. S.A. („Pożyczkodawca”)

**przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:**

Zainteresowany będący stroną postępowania, Spółka Akcyjna („Pożyczkobiorca”, „Spółka”) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Podstawową działalnością Spółki jest gromadzenie, integrowanie i udostępnianie danych dotyczących historii kredytowej klientów banków, spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych oraz pozabankowych firm pożyczkowych. Dla kredytodawców dostęp do tego typu informacji jest wsparciem procesu kredytowego.

Zainteresowany będący stroną postępowania w ramach prowadzonej działalności zamierza w czerwcu 2019 r. zawrzeć umowę pożyczki pieniężnej z Zainteresowanym niebędącym stroną postępowania – Pożyczkodawcą (spółką akcyjną), w której to Zainteresowany będący stroną postępowania jest większościowym akcjonariuszem. Pożyczkodawca jest także zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Przedmiotem umowy jest udzielenie przez Pożyczkodawcę Spółce pożyczki pieniężnej w terminie nie później niż do 26 czerwca 2019 r., przy czym ostateczna kwota pożyczki będzie znana na dzień podpisania umowy pożyczki, niemniej strony umowy pożyczki zakładają, że nie powinna przekroczyć kwoty 9 mln złotych. Wypłata środków pieniężnych nastąpi jednorazowo i termin jej spłaty w umowie pożyczki zostanie określony. Zainteresowani podkreślili, że udzielona pożyczka będzie miała charakter krótkoterminowy z terminem spłaty nie dłuższym niż 30 dni. Spółka otrzymane środki z pożyczki przeznaczy na pokrycie bieżących wydatków wynikających z prowadzonej działalności gospodarczej. Z tytułu udzielenia pożyczki Pożyczkodawcy będzie przysługiwało wynagrodzenie w wysokości określonych umownie odsetek. Pożyczka będzie oprocentowana w stosunku rocznym według zmiennej stopy procentowej. Stopa procentowa równa będzie wysokości stawki referencyjnej powiększonej o marżę Pożyczkodawcy. Stawką referencyjną dla określenia stopy procentowej dla pożyczki będzie stawka WIBOR 3M oznaczająca notowaną na rynku międzybankowym stopę procentową dla międzybankowych depozytów 3-miesięcznych.

Marża Pożyczkodawcy będzie stała w okresie pożyczki i wynosić będzie 2 punkty procentowe. Obciążenie odsetkami w momencie ich wymagalności Pożyczkodawca udokumentuje fakturą.

Zainteresowani podkreślili, że Pożyczkodawca środki na wypłatę pożyczki pozyska z własnych środków obrotowych, zaangażowanych w jego działalność gospodarczą. Czynność udzielenia pożyczki Spółce przez Pożyczkodawcę jest działaniem, które będzie generować przychody po stronie Pożyczkodawcy. Tym samym Pożyczkodawca osiągnie korzyść poprzez wykorzystanie swojego majątku rzeczowego (pieniądze) w celu uzyskania dodatkowego dochodu.

Pożyczkodawca, który prowadzi działalność gospodarczą opartą na ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych, zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 2 tej ustawy może prowadzić działalność w zakresie „zarządzania majątkiem biura”.

W ocenie Zainteresowanego udzielenie pożyczki mieści się w ramach pojęcia zarządzania majątkiem biura. Spółka pragnie również wskazać, że działalność w zakresie udzielenia pożyczki nie jest wpisana do umowy Pożyczkodawcy oraz nie jest wykazana w Krajowym Rejestrze Sądowym. Niemniej Pożyczkodawca posiadając nadwyżkę środków finansowych zamierza ją wykorzystywać w zyskowny i bezpieczny sposób inwestowania środków pieniężnych, z którego będzie generować zysk w postaci oprocentowania pożyczki. Mając na względzie powyższy opis zdarzenia przyszłego, Spółka oraz Pożyczkodawca jako Zainteresowani składają wspólny wniosek o interpretację indywidualną, gdyż są podmiotami uczestniczącymi wspólnie w tym samym zdarzeniu przyszłym. Obie strony, zarówno Spółka oraz Pożyczkodawca są zainteresowani, czy udzielenie pożyczki przez Pożyczkodawcę podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i jednocześnie korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług oraz czy w związku z tym po stronie Spółki wystąpi konieczność zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych w razie uznania, że udzielenie pożyczki jest objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytanie:

Czy Zainteresowany będący stroną postępowania jako biorący pożyczkę jest obowiązany z tytułu zawarcia umowy pożyczki zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Zdaniem Zainteresowanych, w przypadku uznania przez Organ, że pożyczka udzielona przez Pożyczkodawcę podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług i korzysta ze zwolnienia od tego podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 38, to zdaniem Spółki nie będzie na niej ciążył obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia umowy pożyczki.

Ustawodawca wyłączył określone czynności z zakresu opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. I tak, stosownie do art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi między innymi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany: w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług; jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności.

Zainteresowani zdają sobie sprawę, że w przypadku umów pożyczki o wyłączeniu na mocy art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony umowy pożyczki posiadają status podatnika podatku od towarów i usług, lecz fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

Jak zostało wcześniej przedstawione, w przypadku uznania przez Organ, że pożyczka udzielona przez Pożyczkodawcę podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług, to w takiej sytuacji Pożyczkodawca skorzysta ze zwolnienia z opodatkowania tym podatkiem na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług.

Mając na względzie powyższe, zawarcie umowy pożyczki pomiędzy Spółką a Pożyczkodawcą będzie wyłączone od podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Dlatego po stronie Spółki nie będzie ciążył obowiązek zapłaty od niej podatku od czynności cywilnoprawnych.

Na potwierdzenie swojego stanowiska Zainteresowani przytoczyli dwie interpretacje indywidualne.

Z uwagi na zakres niniejszej interpretacji, przywołano powyżej tylko tę część stanowiska Zainteresowanych, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Zainteresowanych w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Zainteresowanych tylko w zakresie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie – interpretacja indywidualna z 7 sierpnia 2019 r., znak: 0114-KDIP4.4012.341.2019.3.BS.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1150, ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

O powstaniu obowiązku uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnej decyduje, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, moment dokonania czynności cywilnoprawnej. Na podstawie art. 4 pkt 7 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie pożyczki – ciąży na biorącym pożyczkę.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podstawę opodatkowania – przy umowie pożyczki − stanowi kwota lub wartość pożyczki; stawka podatku od umowy pożyczki wynosi 0,5 % z zastrzeżeniem ust. 5 − art. 7 ust. 1 pkt 4 tejże ustawy.

Z kolei zgodnie z art. 1 ust. 4 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają czynności cywilnoprawne, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że umowa pożyczki generalnie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeżeli w chwili zawarcia umowy jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa została zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka podlega również podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca – pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Należy jednak wskazać, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z treści art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności jest z tego podatku zwolniona. Jednocześnie podkreślić należy, że z treści cytowanego przepisu (lit. a) wynika, że wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych jest czynność tylko w tym zakresie, w jakim jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

W świetle art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710, z późn. zm.) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.

Ze zdarzenia przedstawionego we wniosku wynika, że Zainteresowany będący stroną postępowania (Spółka) w ramach prowadzonej działalności zamierza zawrzeć umowę pożyczki pieniężnej z Zainteresowanym niebędącym stroną postępowania – Pożyczkodawcą (spółką akcyjną).

W związku z powyższym należy podkreślić, że jakkolwiek będące przedmiotem niniejszej interpretacji zapytanie Zainteresowanych dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja – dokonana pomiędzy wskazanymi we wniosku Stronami – podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności opodatkowaniem w podatku od towarów i usług skutkuje bowiem wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W interpretacji indywidualnej wydanej 7 sierpnia 2019 r., znak: 0114-KDIP4.4012.341.2019. 3.BS, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdził stanowisko Zainteresowanych, stwierdzając, że: „W odniesieniu do przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego, należy wskazać, że czynność udzielenia oprocentowanej pożyczki przez Pożyczkodawcę stanowi czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy. Z uwagi na to, że usługa ta mieści się w zakresie czynności, o których mowa w cyt. art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy jako wymieniona wprost w tym przepisie – usługa udzielenia pożyczki przez Pożyczkodawcę na rzecz Spółki korzystać będzie ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu”.

A zatem, skoro omawiana czynność udzielenia pożyczki będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, to w powyższej sprawie znajdzie zastosowanie wyłączenie zawarte w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W takim przypadku, opisana umowa pożyczki będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym na Pożyczkobiorcy nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wobec powyższego, stanowisko Zainteresowanych należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Zainteresowanych w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.).

Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.