Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/436-139/09-2/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-10-29
Teza: Czy w sytuacji, gdyby wniesienie Nieruchomości jako wkładu niepieniężnego do SpK stanowiło czynność podlegającą opodatkowaniu VAT (i nie było od tego podatku zwolnione), to w opisanym stanie faktycznym po stronie SpK nie powstanie zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: aport; spółki-spółka osobowa; umowa-umowa spółki; umowa-zmiana umowy; wkład-wkłady niepieniężne
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, przedstawione we wniosku z dnia 6 sierpnia 2009 r. (data wpływu 7 sierpnia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych wniesienia wkładu niepieniężnego do spółki osobowej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 sierpnia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych wniesienia wkładu niepieniężnego do spółki osobowej.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka jest właścicielem nieruchomości gruntowych, wybudowanych na tych nieruchomościach budynków oraz niezbędnej infrastruktury.

Spółka zamierza zawiązać spółkę osobową (np. komandytową, dalej: SpK), której przedmiotem działalności będzie m.in. obrót nieruchomościami w której zostanie wspólnikiem (komandytariuszem). Spółka zamierza dokonać wyodrębnienia własności lokali (mieszkalnych oraz niemieszkalnych znajdujących się w posiadanych przez Spółkę budynkach oraz wnosić poszczególne lokale, grupy tych lokali, całe budynki lub grupy budynków, wraz z odpowiednim udziałem w nieruchomości wspólnej lub alternatywnie całość lub część posiadanych przez Spółkę nieruchomości gruntowych (dalej określane łącznie jako Nieruchomości) jako wkład do SpK.

Wartość wnoszonych przez Spółkę Nieruchomości określona zostanie każdorazowo w umowie spółki / uchwale zmieniającej umowę spółki w wysokości równej ich wartości rynkowej na dzień wniesienia wkładu. Spółka przewiduje, że wartość rynkowa Nieruchomości określona na dzień ich wniesienia do SpK będzie wyższa od ich ceny nabycia powiększonej o poniesione przez Spółkę nakłady na te Nieruchomości.

SpK zamierza sprzedać część otrzymanych w ramach wkładu Nieruchomości. Nieruchomości te zostaną przez SpK zaklasyfikowane jako towary. Pozostałe Nieruchomości zostaną wprowadzone do ewidencji środków trwałych SpK. Nieruchomości, które nie zostaną sprzedane przez SpK będą wykorzystywane przez SpK w działalności opodatkowanej VAT.

Jednocześnie, strony rozważają przyjęcie jednego z dwóch sposobów rozliczenia omawianej transakcji wniesienia Nieruchomości aportem do SpK. W pierwszym wariancie wynagrodzenie otrzymane przez Spółkę w związku z wniesieniem wkładu składało się będzie w części z otrzymanych udziałów, a W części ze środków pieniężnych odpowiadających wartości podatku VAT należnego po stronie Spółki w związku z wniesieniem aportu (a nie w całości z otrzymanych udziałów w odpowiedniej wartości).

W szczególności, zgodnie z planowanym rozliczeniem:

*   wartość otrzymanych przez Spółkę udziałów w SpK odpowiadać będzie wartości netto Nieruchomości wnoszonych przez Spółkę w formie wkładu niepieniężnego, natomiast
*   kwota VAT należnego z tytułu omawianej transakcji, wynikająca z odpowiedniej faktury VAT wystawionej przez Spółkę, uregulowana zostanie przez SpK na rzecz Spółki w formie pieniężnej.

Alternatywnie całość należnego Spółce wynagrodzenia z tytułu przeprowadzenia omawianej transakcji będzie składała się z otrzymanych udziałów w SpK (o wartości równej wartości brutto wnoszonych w ramach aportu Nieruchomości).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Czy w sytuacji, gdyby wniesienie Nieruchomości jako wkładu niepieniężnego do SpK stanowiło czynność podlegającą opodatkowaniu VAT (i nie było od tego podatku zwolnione), to w opisanym stanie faktycznym po stronie SpK nie powstanie zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, w sytuacji, gdyby wniesienie Nieruchomości jako wkładu niepieniężnego do SpK stanowiło czynność podlegającą opodatkowaniu VAT (i nie było od tego podatku zwolnione), to w opisanym stanie faktycznym po stronie SpK nie powstanie zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) oraz pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) podatkowi podlegają umowy spółki oraz zmiany tych umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania PCC. Z kolei, zgodnie z art. 1 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, za zmianę umowy spółki uważa się również wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki albo podwyższenie kapitału zakładowego. Zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o PCC obowiązek podatkowy z tytułu PCC przy umowie spółki (poza umową spółki cywilnej) ciąży na spółce, w analizowanym stanie faktycznym na SpK.

Niemniej jednak, zgodnie z art. 2 pkt 4 lit a) ustawy o PCC, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług (i nie jest z tego podatku zwolniona).

Mając na uwadze powyższe regulacje, w przypadku, gdyby wniesienie Nieruchomości jako wkładu niepieniężnego podlegało opodatkowaniu VAT (i nie było od tego podatku zwolnione), zawarcie umowy spółki lub jej zmiana związana z wniesieniem Nieruchomości do SpK nie będzie podlegać opodatkowaniu PCC.

Zasadność wyłączenia z opodatkowania PCC umowy spółki / jej zmiany, w przypadku gdy czynność ta związana jest z podlegającym opodatkowaniu VAT wniesieniem określonych aktywów aportem do spółki prawa handlowego, potwierdzona została również w orzecznictwie sądów administracyjnych, m. in. w wyroku NSA z dnia 24 października 2008 r. (sygn. akt II FSK 1478/07) oraz w wyroku NSA z dnia 17 października 2008 r. sygn. akt II FSK 997/07). NSA stwierdził w obydwu powoływanych wyżej wyrokach, że „przepis art. 1 ust. 3 pkt 2 PCC nie daje podstawy prawnej dla rozdzielania (\`(...)\`) czynności zmiany umów spółki od wniesienia lub podwyższenia wniesionego do spółki wkładu, którego wartość powoduje podwyższenie kapitału zakładowego".

W konsekwencji, sąd wskazał na możliwość zastosowania przez podatnika wyłączenia z opodatkowania PCC przewidzianego w art. 2 pkt 4 lit a) ustawy o PCC. Podobne stanowisko zaprezentował Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji prawa podatkowego z dnia 24 lipca 2006 r. (sygn. LK-IV-4307/3/IN-US/06/MM).

Dodatkowo, powyższy pogląd potwierdza fakt, iż z dniem 1 stycznia 2007 r. znowelizowano brzmienie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC wprowadzając zapis, zgodnie z którym nie podlegają opodatkowaniu PCC czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania takiej czynności jest:

1.  opodatkowana VAT,
2.  zwolniona z VAT, z wyjątkiem m. in. umowy spółki i jej zmiany.

Skoro zatem ustawodawca powiązał wprost w ustawie o PCC czynność umowy spółki / jej zmiany ze zwolnieniem z VAT strony takiej czynności wyłączając stosowanie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC w tym zakresie, to a contrario uzasadnione jest powiązanie czynności umowy spółki / jej zmiany w rozumieniu ustawy o PCC z opodatkowaniem VAT strony takiej czynności (a w konsekwencji uznanie, iż fakt opodatkowania VAT po stronie wnoszącego wkład do spółki skutkuje jednocześnie wyłączeniem tej czynności, zawierającej się na gruncie ustawy o PCC w definicji umowy spółki / jej zmiany z opodatkowania PCC).

W analizowanym stanie faktycznym Spółka zamierza zawrzeć umowę SpK i / lub dokonać zmiany umowy SpK poprzez wniesienie do SpK wkładu niepieniężnego w postaci Nieruchomości. W związku z powyższym, zgodnie z powołanym wyżej przepisem, o ile wniesienie Nieruchomości do SpK jako wkładu niepieniężnego nie będzie korzystać ze zwolnienia z VAT, zawarcie lub zmiana umowy SpK nie będzie podlegać, w części dotyczącej wniesienia Nieruchomości, opodatkowaniu PCC.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.) podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają:

1.  następujące czynności cywilnoprawne: - umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych, - umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, - umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy, - umowy dożywocia, - umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat i dopłat, - ustanowienie hipoteki, - ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności, - umowy depozytu nieprawidłowego, - umowy spółki,
2.  zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3.  orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.

Zgodnie z art. 1a pkt 1 użyte w powyższej ustawie określenie spółka osobowa oznacza spółkę: cywilną, jawną, partnerską, komandytową lub komandytowo-akcyjną.

Na podstawie art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w przypadku umowy spółki osobowej za zmianę umowy uważa się wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki albo podwyższenie kapitału zakładowego, pożyczkę udzieloną spółce przez wspólnika, dopłaty oraz oddanie przez wspólnika spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania.

Stosownie do art. 1 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy umowa spółki osobowej oraz jej zmiana podlega podatkowi, jeżeli w chwili dokonania czynności na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej znajduje się siedziba tej spółki.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych przy zmianach umowy spółki stosuje się stawkę podatku przewidzianą dla umowy spółki, czyli stawkę w wysokości 0,5 %, a stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. b) ww. ustawy podstawę opodatkowania stanowić będzie wartość wkładów powiększających majątek spółki osobowej.

Jak wskazano podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych stanowi w takiej sytuacji wartość wkładów wniesionych do majątku spółki. Wartość tych wkładów winna dla celów podatku od czynności cywilnoprawnych zostać ustalona w oparciu o regulacje zawarte w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych, które stanowią, że przedmiot czynności cywilnoprawnych ocenia się według jego wartości rynkowej (art. 6 ust. 2 ww. ustawy).

Obowiązek podatkowy na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy przy umowie spółki (jej zmianie) obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży na spółce.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy spółki i jej zmiany,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Jednakże, o wyłączeniu czynności spod działania przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy są podatnikami podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest zwolniona z tego podatku z uwzględnieniem wyjątków określonych w tym przepisie.

W związku z tym podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych wniesienia przez Spółkę nieruchomości tytułem wkładu niepieniężnego do spółki osobowej, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa czynność będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności podatkiem od towarów i usług, może bowiem skutkować wyłączeniem z obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca rozważa zawiązanie spółki komandytowej, której przedmiotem działalności będzie m.in. obrót nieruchomościami. Jako wkład do SpK, Spółka zamierza wnosić opisane we wniosku Nieruchomości.

W przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie uznania za odpłatną dostawę wniesienia wkładu niepieniężnego do spółki komandytowej oraz sposobu dokumentowania tej czynności, w dniu 29 października 2009 r. wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie nr ILPP1/443-929/09-2/BD, w którym Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że wniesienie wkładu niepieniężnego (aportu) do spółki komandytowej będzie stanowiło odpłatną dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i będzie podlegało opodatkowaniu tym podatkiem.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie znajdzie zastosowanie art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W konsekwencji planowana czynność wniesienia nieruchomości jako wkładu niepieniężnego do spółki komandytowej nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Ponadto informuje się, że w przedmiocie podatku od towarów i usług w dniu 29 października 2009 r. wydano również interpretacje indywidualne w zakresie:

*   ustalenia podstawy opodatkowania wkładu niepieniężnego wniesionego do spółki komandytowej nr ILPP1/443-929/09-3/BD,
*   prawa do odliczenia nr ILPP1/443-929/09-4/BD.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę orzeczeń sądów administracyjnych oraz rozstrzygnięć organów podatkowych, tut. Organ informuje, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.