Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL3.4012.606.2025.2.AW
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-12-16
Teza: Zwolnienie od podatku od towarów i usług, na podstawie art.
43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy, usług szkoleniowych,
stanowiących kształcenie zawodowe oraz ściśle z nimi
związanych usług doradztwa poszkoleniowego.
Słowa kluczowe: podwykonawstwo
umowa-umowa zlecenia
usługi-usługi doradcze
usługi-usługi kształcenia zawodowego
usługi-usługi szkoleniowe
zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
środek-środki publiczne
świadczenie-świadczenie kompleksowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi kształcenia
zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego
finansowane w całości ze środków publicznych
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 29-lit. c

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe

    Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

30 września 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 30 września 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy zwolnienia od podatku od towarów i usług, na podstawie art.
    43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy, usług szkoleniowych, stanowiących kształcenie zawodowe
    oraz ściśle z nimi związanych usług doradztwa poszkoleniowego. Uzupełniła go Pani
    pismem z 5 grudnia 2025 r. (wpływ 5 grudnia 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    (...) (dalej: Wnioskodawca) jest osobą fizyczną podlegającą na terytorium Rzeczypospolitej
    Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu prowadzącą jednoosobową
    działalność gospodarczą (NIP (...)).
    Zgodnie z treścią wpisu do CEIDG (Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej)
    przeważający przedmiot działalności Wnioskodawcy określony został jako 62.20.B –
    pozostała działalność związana z doradztwem w zakresie informatyki oraz zarządzaniem
    urządzeniami informatycznymi.
    Umowa:
    W ramach tak prowadzonej działalności gospodarczej, Wnioskodawca nawiązał
    współpracę z podmiotem będącym czynnym podatnikiem VAT (dalej: Zlecający) w oparciu
    o ramową umowę współpracy gospodarczej (dalej: Umowa) w zakresie świadczenia
    kompleksowych usług szkoleniowo-doradczych.
    Umowa realizowana będzie w ramach projektu pt. „(...)” realizowanego przez (...), na
    zlecenie (...) w ramach Programu Fundusze Europejskiej dla Rozwoju Społecznego 2021-
    2027, działanie (...) (dalej: Projekt).
    Wnioskodawca zobowiązany będzie do wykonania na każdorazowe zlecenie i według
    potrzeb Zlecającego, kompleksowych usług szkoleniowo-doradczych, zgodnie z
    przekazanym programem szkolenia, w obszarze dostępności i projektowania
    uniwersalnego, w tym postanowień zawartych w ustawie z 26 kwietnia 2024 r. o
    zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów przez podmioty
    gospodarcze (dalej: Ustawa o dostępności), która przenosi do polskiego prawa unijną
    dyrektywę zwaną Europejskim Aktem o Dostępności (dalej: EAA).
    Zlecający:
    Zlecający (...) prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług dostępności
    polegających w szczególności na przeprowadzaniu audytów, doradztwa, konsultacji i
    szkoleń z zakresu dostępności, w tym:
    - dostępności cyfrowej np. stron internetowych, aplikacji mobilnych, dokumentów i
      multimediów elektronicznych oraz
    - dostępności architektonicznej i informacyjno-komunikacyjnej dla osób ze specjalnymi
      potrzebami, w szczególności osób z różnymi niepełnosprawnościami.
    Zlecający prowadzi projekt, który polega na świadczeniu usług przeprowadzenia szkoleń i
    doradztwa w obszarze technologii asystujących i kompensacyjnych oraz uniwersalnego
    projektowania na rzecz beneficjentów ostatecznych projektu.
    Projekt:
    Projekt „(...)” ma na celu poprawę dostępności w Polsce, aby wszyscy – w tym osoby z
    niepełnosprawnościami i szczególnymi potrzebami – mogli na równych zasadach

    korzystać z technologii, transportu, komunikacji i przestrzeni publicznej. Wspiera Pani
    firmy i przedsiębiorców w dostosowaniu się do nowych przepisów wynikających z
    Dyrektywy EAA, która weszła w życie do 28 czerwca 2025 r.
    Europejski Akt o Dostępności (EAA) zobowiązuje przedsiębiorców do wdrożenia
    standardów dostępności. Dzięki szkoleniom i doradztwu pomaga Pani eliminować bariery
    i tworzyć przestrzenie, technologie oraz usługi bardziej przyjazne dla wszystkich. To nie
    tylko krok w stronę równości, ale także szansa na rozwój i innowacje w biznesie.
    W ramach działań zostanie przeszkolonych 1200 pracowników przedsiębiorstw i
    przedsiębiorców z całej Polski, którzy są producentami lub upoważnionymi
    przedstawicielami producentów, importerami, dystrybutorami produktów objętych
    stosowaniem ustawy lub świadczą usługi objęte stosowaniem ustawy.
    Cele Projektu:
    Celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji zawodowych przedsiębiorstw i ich
    pracowników w zakresie wdrażania i rozwoju technologii kompensacyjnych i asystujących,
    warunkujących dostępność produktów i usług dla osób o szczególnych potrzebach w
    poszczególnych branżach, w szczególności osób z niepełnosprawnościami. Przez
    technologie kompensacyjne i asystujące rozumie się technologie, których uruchomienie
    lub zastosowanie umożliwia lub ułatwia osobom ze szczególnymi potrzebami, w
    szczególności osobom z różnymi niepełnosprawnościami, korzystanie z produktów i usług
    na zasadzie równości z innymi.
    W ramach Projektu prowadzone są zajęcia teoretyczne i praktyczne obejmujące szkolenia,
    w tym działania doradcze ściśle związane ze szkoleniami.
    Nabyte w trakcie przedmiotowych usług umiejętności pozostają w bezpośrednim związku
    z branżą lub zawodem lub zakresem obowiązków uczestników i mają na celu uzyskanie
    lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.
    Docelowo, cały proces kształcenia ma doprowadzić do nabycia umiejętności zawodowych
    przez pracowników przedsiębiorstwa, umożliwiających dostosowanie przedsiębiorstwa do
    wymagań EAA oraz Ustawy o dostępności.
    Zakres usług świadczonych przez Wnioskodawcę:
    W ramach projektu prowadzone będą zajęcia teoretyczne i praktyczne obejmujące
    szkolenia, w tym działania doradcze ściśle związane z tymi szkoleniami. Działania doradcze
    świadczone przez Wnioskodawcę w ramach projektu będą niezbędne do wykonania usługi
    podstawowej (tj. usługi szkolenia). Wykonanie usługi szkolenia dla uczestników Projektu
    będzie możliwe tylko wtedy, gdy zostanie zrealizowane prawidłowo, tj. zgodnie z
    założeniami Projektu. Aby tak się stało usługa szkolenia musi zostać uzupełniona przez
    działania doradcze, wynikające z indywidualnych i specyficznych potrzeb. Działania
    doradcze uwzględniają odniesienie wiedzy przekazanej w trakcie szkolenia do
    konkretnego profilu działalności.
    Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi wypełnia definicję kształcenia
    zawodowego, czyli proces mający na celu nauczenie, przekazanie wiedzy z określonej
    dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź uaktualnieniu wiedzy obecnie posiadanej
    przez uczestnika Projektu.
    W ramach Projektu realizowane są następujące formy wsparcia:
    a) w formie szkoleniowej – szkolenia ogólne oraz szkolenia specjalistyczne,
    b) w formie indywidualnego doradztwa poszkoleniowego (wsparcie fakultatywne):
      profesjonalne wsparcie doradcze związane bezpośrednio z tematyką szkoleń.
      Świadczenie fachowych porad związanych z projektowaniem produktów i usług
      zapewniających użyteczność dla wszystkich w możliwie najwyższym stopniu.
      Doradztwo odbywać może się w formie stacjonarnej oraz zdalnej.

    Wykonanie usługi szkolenia dla uczestników Projektu będzie możliwe tylko wtedy, gdy
    zostanie zrealizowane prawidłowo, tj. zgodnie z założeniami Projektu. Aby tak się stało
    usługa szkolenia (grupowa i mająca na celu zaznajomienie jej uczestników z ogólnymi
    zasadami, charakterystycznymi dla danego rodzaju działalności, w zakresie projektowania
    uniwersalnego, zwiększania dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami
    funkcjonalnymi), musi zostać uzupełniona przez działania doradcze, wynikające z bardzo
    indywidualnych i specyficznych potrzeb.
    Każda firma/uczestnik szkolenia, która/który ukończy szkolenie, może skorzystać z
    indywidualnego doradztwa, dostosowanego do jej potrzeb.
    Poprzez komponent świadczenia usług doradczych należy rozumieć fakultatywne
    prowadzenie działań doradczych związanych bezpośrednio z działaniami szkoleniowymi,
    wynikającymi z potrzeb rozwojowych danego przedsiębiorstwa.
    Skorzystanie z komponentu doradczego jest możliwe wyłącznie po ukończeniu części
    szkoleniowej projektu i uzyskaniu certyfikatu. Nie można zatem skorzystać z usług
    doradczych bez skorzystania z usług szkoleniowych.
    Działania doradcze w ramach Projektu są niezbędne do wykonania usługi podstawowej
    (usługi szkolenia). Uwzględniają one odniesienie wiedzy przekazanej w trakcie szkolenia
    do konkretnego profilu działalności danego przedsiębiorstwa, a nawet poszczególnych
    pracowników, jego produktów i usług, jak też docelowej grupy klientów.
    Finansowanie Projektu
    Projekt „(...)” jest finansowany przez Unię Europejską w ramach programu Fundusze
    Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027, Priorytet (...).
    Projekt, a tym samym i usługi realizowane na podstawie Umowy są finansowane w 100%
    ze środków Unii Europejskiej oraz środków publicznych. Potwierdza to regulamin projektu
    „(...)” oraz dokumentacja programowa.
    Uzupełniająco Wnioskodawca pragnie wskazać, iż:
    - Wnioskodawca nie jest podmiotem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a lub b
      ustawy o VAT.
    - Zlecający jest w posiadaniu własnej interpretacji indywidualnej na podobne projekty
      sygn. 0111-KDIB3-2.4012.974.2021.2.SR.
    Uzupełniając wniosek – w odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu, wskazała Pani, że:
    1. Jakie dokładnie (konkretnie) usługi, są przedmiotem Pani zapytania?
    a) usługi szkoleniowo-doradcze,
    b) usługi szkoleniowe,
    c) usługi doradztwa poszkoleniowego?
    Odpowiedź: Przedmiotem zapytania są kompleksowe usługi szkoleniowo-doradcze.
    2. Jakie usługi Pani wykonuje na podstawie zawartej umowy? Proszę je opisać.
    a) usługi szkoleniowo-doradcze,
    b) usługi szkoleniowe,
    c) usługi doradztwa poszkoleniowego?
    Odpowiedź: Na podstawie umowy Wnioskodawczyni wykonuje usługi szkoleniowo-
    doradcze. Zgodnie z Umową przedmiotem „Wnioskodawca zobowiązał się podjąć
    współpracę ze Zleceniodawcą polegającą na wykonywaniu na każdorazowe zlecenie i
    według potrzeb Zleceniodawcy, kompleksowych usług szkoleniowo-doradczych, zgodnie z
    przekazanym programem szkolenia, w obszarze dostępności i projektowania
    uniwersalnego. (...) Przez komponent świadczenia usług doradczych należy rozumieć

    fakultatywne prowadzenie działań doradczych związanych bezpośrednio z działaniami
    szkoleniowymi, wynikającymi z potrzeb rozwojowych danego przedsiębiorstwa.
    Wnioskodawca, przed rozpoczęciem realizacji komponentu doradczego na rzecz danego
    przedsiębiorstwa, zobowiązany jest do opracowania w porozumieniu z Uczestnikami
    /Uczestniczkami (odbiorcami usług) harmonogramu doradztwa poszkoleniowego”.
    Mając powyższe na uwadze Wnioskodawca, na podstawie zawartej umowy wykonuje:
    a) Usługi szkoleniowe (ogólne i specjalistyczne)
    b) Usługi doradztwa poszkoleniowego, które można podzielić na:
    · wsparcie doradcze w zakresie szkoleń ogólnych dotyczy w szczególności
      zaprojektowania uniwersalnego produktu (produktów) lub usługi (usług),
    · wsparcie doradcze w zakresie szkoleń specjalistycznych dotyczy w szczególności:
      - weryfikacji produktów uczestników pod kątem ich dostępności, z uwzględnieniem
        wymogów i zgodności z ustawą;
      - tworzenia lub weryfikacji dokumentacji uczestników związanej z produktami lub
        usługami (takimi jak instrukcje obsługi, regulaminy korzystania z usług, i tym
        podobne) pod względem ich dostępności, z uwzględnieniem wymogów i zgodności
        z ustawą;
      - tworzenia lub weryfikacji dokumentacji uczestników wymaganej przez ustawę (takich
        jak: dokonywanie i dokumentowanie oceny, o której mowa w art. 21 ustawy,
        opracowywanie deklaracji zgodności, i tym podobne).
    Wnioskodawca wskazuje, iż element doradztwa poszkoleniowego (w wymiarze 9h na
    uczestnika) realizowany jest wyłącznie w odniesieniu do tych uczestników szkoleń, którzy
    wykazali się odpowiednią frekwencją na sesjach szkoleniowych oraz zaliczyli test wiedzy
    przeprowadzany na ostatnim.
    Tylko łączne zrealizowanie usługi szkolenia oraz działań doradczych pozwala osiągnąć
    przyjęte w Projekcie wskaźniki rezultatu.
    3. Na jakiej podstawie świadczy Pani usługi, będące przedmiotem wniosku? Do wykonania
    jakich czynności jest Pani zobowiązana?
    Odpowiedź: Na podstawie umowy opisanej we wniosku o interpretację, na podstawie
    której Wnioskodawczyni zobowiązana jest do wykonania kompleksowych usług
    szkoleniowo-doradczych.
    Na podstawie umowy Wnioskodawca zobowiązany jest do:
    - Przygotowania i przeprowadzenia szkolenia;
    - Opracowania w porozumieniu z uczestnikami harmonogramu doradztwa
      poszkoleniowego i przeprowadzenia warsztatów doradczych (poszkoleniowych);
    - Wypełniania i przekładania Zlecającemu odpowiedniej dokumentacji (w szczególności:
      dzienników zajęć, list obecności, kart pracy, formularzy wykonania usług zgodnych ze
      wzorami przekazanymi przez Zlecającego i jednocześnie zgodnych z wytycznymi
      projektu).
    4. Czy świadczone przez Panią usługi szkoleniowe i doradztwa są usługami
    samodzielnymi, świadczonymi odrębnie, na odrębne zlecenie?
    Odpowiedź: O ile usługi szkoleniowe mogłyby się odbyć bez komponentu doradczego, o
    tyle komponent doradztwa poszkoleniowego bez uprzedniego etapu szkoleniowego nie
    ma racji bytu. Niemniej, z punktu widzenia osiągnięcia pełnych celów projektu wskazane
    jest zrealizowanie obu komponentów (szkoleniowego i doradczego [poszkoleniowego]).

    5. Czy usługi doradztwa poszkoleniowego stanowią samodzielne usługi, świadczone
    odrębnie, na odrębne zlecenie, czy też są elementem usług podstawowych (usług
    szkoleniowych)?
    Odpowiedź: Doradztwa poszkoleniowego nie można uznać za samodzielne usługi,
    bowiem są one ściśle powiązane z poprzedzającym go komponentem szkoleniowym.
    6. Czy szkolenia oraz doradztwo dla uczestników Projektu są wykonywane przez Panią na
    podstawie jednej umowy?
    Odpowiedź: Tak.
    7. Czy wszystkie ww. usługi szkoleniowe i doradcze są ze sobą tak ściśle powiązane, że ich
    niewykonanie lub rozdzielenie spowodowałoby, że nabywca nie mógłby korzystać z
    czynności głównej – czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy, z którego wynika, że dla
    Pani i nabywcy poszczególne czynności składowe tworzą obiektywnie, z ekonomicznego i
    gospodarczego punktu widzenia, jedno niepodzielne świadczenie?
    Odpowiedź: Skorzystanie wyłącznie z komponentu doradczego nie jest możliwe i byłoby
    nieuzasadnione z punktu widzenia założeń i celów projektu.
    Komponent szkoleniowy jest niezbędny dla osiągnięcia podstawowych celów programu.
    Jednak poprzez uzupełnienie go o komponent doradczy możliwe jest osiągnięcie pełnych
    celów programu.
    To, że komponent doradczy jest ściśle powiązany z komponentem szkoleniowym wynika z
    założeń projektu: Projekt „(...)” realizowany przez (...) w partnerstwie z (...) jest finansowany
    ze środków Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027,
    Priorytet (...).
    8. Która z dwóch czynności jest wiodąca, czy usługa szkoleniowa czy usługa doradztwa?
    Odpowiedź: Usługi szkoleniowa.
    9. Z czego wynika, że przedmiotem nabycia przez uczestnika projektu będzie jedno
    świadczenie kompleksowe?
    Odpowiedź: Wynika to z faktu, iż przedmiotem umowy jest zlecenie kompleksowych usług
    szkoleniowo-doradczych. Osiągnięcie pełnych celów programu możliwe jest po
    zrealizowaniu obu komponentów. Aczkolwiek, w indywidualnych przypadkach, po etapie
    szkoleniowym, nie jest realizowany etap doradczy (np. brak chęci/zgody uczestnika
    szkolenia). Etap doradczy jest częścią oferowanego wsparcia w ramach projektu (...) i
    stanowi pogłębienie wiedzy z części szkoleniowej. Rezygnacja z części doradczej występuje
    tylko wtedy, kiedy uczestnik przekaże wyraźny brak chęci skorzystania z tego komponentu.
    10. Jeśli usługi szkoleniowe są usługami podstawowymi, to czy świadczone przez Panią
    usługi doradztwa poszkoleniowego są niezbędne do wykonania usług podstawowych
    (usług szkoleniowych)? Jeśli tak, należy wskazać jakie przesłanki/okoliczności świadczą o
    ich niezbędności.
    Odpowiedź: Zgodnie z celami projektu komponent szkoleniowy jest niezbędny do
    osiągnięcia pełnych celów programu. Sama realizacja komponentu szkoleniowego (bez
    komponentu doradczego) jest możliwa, aczkolwiek nie tak wartościowa jak pełen cykl
    (szkolenie + doradztwo) i nie jest zalecana, ponieważ komponent doradczy stanowi
    pogłębienie i uzupełnienie wsparcia z komponentu szkoleniowego, które jest
    dostosowane do indywidualnych potrzeb uczestnika. Komponent doradczy umożliwia
    uczestnikom przełożenie wiedzy teoretycznej przekazanej w trakcie szkoleń na praktykę
    (poprzez odniesienie do konkretnych produktów i usług oraz dokumentacji
    poszczególnych uczestników programu).
    11. Czy usługa szkoleniowa utraciłaby swój sens lub nie mogłaby być wykonana bez usługi
    doradztwa?

    Odpowiedź: Nie. Jednak uczestnik bez komponentu doradczego nie uzyskuje pełnego
    wsparcia oferowanego w ramach projektu.
    12. Czy istnieje możliwość wykonania usług podstawowych (usług szkoleniowych) bez
    wyświadczenia usług doradztwa poszkoleniowego?
    Odpowiedź: Tak. Ale w drugą stronę już nie (tj. nie istnieje możliwość wykonania usług
    doradztwa poszkoleniowego bez wyświadczenia usług podstawowych – usług
    szkoleniowych).
    13. Czy głównym celem usług doradztwa poszkoleniowego, jest osiągnięcie dodatkowego
    dochodu, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
    niekorzystających ze zwolnienia od podatku?
    Odpowiedź: Nie. Głównym celem usług doradztwa poszkoleniowego jest pełniejsze
    osiągnięcie celów projektu i przekazanie uczestnikom możliwie pełnej i wartościowej
    wiedzy. Doradztwo poszkoleniowe jest finansowane w całości ze środków publicznych w
    ramach projektu „(...)” i stanowi integralną część wsparcia uczestników w osiągnięciu
    celów projektu, jego celem nie jest uzyskanie dodatkowego dochodu.
    14. Czy usługi doradcze są wliczone w cenę usług szkoleniowych, czy też są wycenione i
    regulowane odrębnie?
    Odpowiedź: Zgodnie z Umową rozliczenia dokonywane są w oparciu o stawkę godzinową
    ((...) PLN brutto), przy czym godzina rozumiana jest jako:
    - 45 min dla komponentu szkoleniowego;
    - 60 min dla komponentu doradczego.
    Wynagrodzenie stanowi iloczyn stawki godzinowej i ilości zrealizowanych godzin na
    świadczenie Usług.
    15. Czy usługi doradcze dla osób biorących udział w szkoleniach dotyczą wszystkich
    uczestników szkolenia oraz czy są dobrowolne dla uczestników szkoleń, czy obowiązkowe
    dla każdego uczestnika szkoleń? W jaki sposób uczestnicy szkoleń są kwalifikowani do
    udziału w tych usługach doradczych?
    Odpowiedź: Są one fakultatywne, ale rekomendowane dla każdego uczestnika szkolenia
    (w wymiarze 9h za każdą osobę, która ukończy szkolenie).
    16. Czy usługi, będące przedmiotem Pani zapytania, stanowią usługi kształcenia
    zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego? Odpowiedź proszę uzasadnić.
    Odpowiedź: Tak – usługę w ramach projektu możemy zakwalifikować jako usługę opisaną
    w Ustawie, art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. pkt c ustawy o VAT, tj. „Zwalnia się od podatku usługi
    kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt
    26 finansowane w całości ze środków publicznych – oraz świadczenie usług i dostawę
    towarów ściśle z tymi usługami związane”.
    Tak jak zostało to wskazane we wniosku:
    - Celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji zawodowych przedsiębiorstw i ich
      pracowników w zakresie wdrażania i rozwoju technologii kompensacyjnych i
      asystujących, warunkujących dostępność produktów i usług dla osób o szczególnych
      potrzebach w poszczególnych branżach, w szczególności osób z
      niepełnosprawnościami.
    - Zgodnie z treścią Wniosku, zdaniem Wnioskodawcy, realizowane przez Niego usługi
      szkoleniowo-doradcze w ramach Projektu finansowanego w całości ze środków
      unijnych są usługami kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego,
      gdyż zgodnie z art. 44 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15
      marca 2011 r. obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub
      zawodem, jak również mają na celu uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.

    - Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi wypełnia definicję kształcenia
      zawodowego, czyli proces mający na celu nauczenie, przekazanie wiedzy z określonej
      dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź uaktualnieniu wiedzy obecnie podsiadanej
      przez uczestnika Projektu.
    - Nabyte w trakcie przedmiotowych usług umiejętności pozostają w bezpośrednim
      związku z branżą lub zawodem lub zakresem obowiązków uczestników i mają na celu
      uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Docelowo, cały proces
      kształcenia ma doprowadzić do nabycia umiejętności zawodowych przez pracowników
      przedsiębiorstwa, umożliwiających dostosowanie przedsiębiorstwa do wymagań EAA
      oraz Ustawy o dostępności.
    - Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi wypełniają łącznie definicję
      kształcenia zawodowego, czyli proces mający na celu nauczenie, przekazanie wiedzy z
      określonej dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź uaktualnieniu wiedzy obecnie
      posiadanej przez uczestnika Projektu.
    17. Czy ww. usługi pozostają w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem uczestników
    oraz czy dla wykonywania tego zawodu jest wymagane posiadanie odpowiednich
    kwalifikacji potwierdzonych odpowiednimi dokumentami, które można zdobyć na
    szkoleniu?
    Odpowiedź: Tak – z branżą oraz z wykonywanym zawodem i zakresem obowiązków.
    18. W czym przejawia się związek pomiędzy uczestnictwem w zajęciach, a wykonywanym
    przez ich uczestników zawodem?
    Odpowiedź: Usługa szkolenia (grupowa i mająca na celu zaznajomienie jej uczestników z
    ogólnymi zasadami, charakterystycznymi dla danego rodzaju działalności, w zakresie
    projektowania uniwersalnego, zwiększania dostępności dla osób ze szczególnymi
    potrzebami funkcjonalnymi), musi zostać uzupełniona przez działania doradcze,
    wynikające z bardzo indywidualnych i specyficznych potrzeb.
    Działania doradcze uwzględniają odniesienie wiedzy przekazanej w trakcie szkolenia do
    konkretnego profilu działalności danego przedsiębiorstwa, a nawet poszczególnych
    pracowników, jego produktów i usług, jak też docelowej grupy klientów.
    Docelowo, cały proces kształcenia ma doprowadzić do nabycia umiejętności zawodowych
    przez pracowników przedsiębiorstwa, umożliwiających dostosowanie przedsiębiorstwa do
    wymagań Europejskiego Aktu o Dostępności (EAA) z 17 kwietnia 2019 r. oraz Ustawy z
    dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych
    produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Uczestnictwo w zajęciach pozwala
    rozwijać kwalifikacje zawodowe zgodnie z obowiązującym prawem dotyczącym
    zapewnienia dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami.
    19. Czy celem usług, będących przedmiotem Pani wniosku, jest uzyskanie lub
    uaktualnienie albo pogłębienie wiedzy do celów zawodowych?
    Odpowiedź: Tak.
    20. Czy beneficjenci ww. usług wykorzystują nabytą wiedzę w ramach wykonywanego
    zawodu?
    Odpowiedź: Tak – docelowo taki jest cel Programu.
    21. Czy usługi, o których mowa wyżej, prowadzone są w formach i na zasadach
    przewidzianych w odrębnych przepisach? Jeżeli tak, to proszę wskazać, z których
    dokładnie przepisów (artykuł, paragraf oraz nazwa aktu prawnego) wynikają te formy i
    zasady? Proszę, żeby wskazała Pani oznaczenie przepisów wraz z nazwą aktu prawnego,
    bez cytowania treści przepisów.

    Odpowiedź: Omawiane usługi realizowane są zgodnie z Dyrektywą EAA i Polskim Aktem
    Dostępności (Ustawy z 26 kwietnia 2024 r. o dostępności niektórych produktów i usług dla
    osób z niepełnosprawnościami (Dz.U. 2024 poz. 731)).
    Celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji zawodowych przedsiębiorstw i ich
    pracowników w zakresie wdrażania i rozwoju technologii kompensacyjnych i asystujących,
    warunkujących dostępność produktów i usług dla osób o szczególnych potrzebach w
    poszczególnych branżach, w szczególności osób z niepełnosprawnościami. Przez
    technologie kompensacyjne i asystujące rozumie się technologie, których uruchomienie
    lub zastosowanie umożliwia lub ułatwia osobom ze szczególnymi potrzebami, w
    szczególności osobom z różnymi niepełnosprawnościami, korzystanie z produktów i usług
    na zasadzie równości z innymi. Przez uniwersalne projektowanie należy rozumieć
    projektowanie produktów, środowiska, programów i usług w taki sposób, by były
    użyteczne dla wszystkich, w możliwie największym stopniu, bez potrzeby adaptacji lub
    specjalistycznego projektowania. W ramach Projektu prowadzone są zajęcia teoretyczne i
    praktyczne obejmujące szkolenia, w tym działania doradcze ściśle związane ze szkoleniami.
    22. Czy dla ww. usług jest Pani podmiotem, który uzyskał akredytację w rozumieniu
    przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe?
    Odpowiedź: Nie, taka akredytacja nie jest wymagana.
    23. Czy istnieje ścisły związek pomiędzy otrzymanymi środkami publicznymi a
    realizowanym przez Panią świadczeniem?
    Odpowiedź: Tak – Projekt „(...)” jest finansowany przez Unię Europejską w ramach
    programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027, Priorytet (...).
    Projekt, a tym samym i usługi realizowane na podstawie Umowy są finansowane w 100%
    ze środków Unii Europejskiej oraz środków publicznych. Potwierdza to regulamin projektu
    „(...)” oraz dokumentacja programowa.
    24. Czy posiada Pani dokumenty, z których jednoznacznie wynika, że finansowanie tych
    usług następuje w całości lub w co najmniej 70% ze środków publicznych?
    Odpowiedź: Usługi szkoleniowe oraz doradztwo świadczone w Projekcie przez
    Beneficjenta na rzecz przedsiębiorstwa (Beneficjenta Pomocy) będą finansowane w 100%
    ze środków publicznych.
    Projekt, a tym samym i usługi realizowane na podstawie Umowy są finansowane w 100%
    ze środków Unii Europejskiej oraz środków publicznych. Potwierdza to regulamin projektu
    „(...)” oraz dokumentacja programowa.
    25. W jaki sposób ustalane jest przez Panią wynagrodzenie za świadczenie
    przedmiotowych usług i od jakiego podmiotu otrzymuje Pani wynagrodzenie?
    Odpowiedź: Wynagrodzenie ustalane jest w oparciu o czas faktycznie poświęcony na
    realizację usług i będzie wypłacane przez Zlecającego. Wynagrodzenie wypłacane będzie
    na podstawie przesłanych przez Wnioskodawcę dokumentów opisanych w umowie
    (dzienników zajęć, list obecności, kart pracy, formularzy wykonania usług)
    potwierdzających wykonanie zlecanych usług.
    26. Na czyją rzecz świadczy Pani usługi, będące przedmiotem wniosku? Na jaki podmiot
    wystawiana jest faktura za świadczone usługi?
    Odpowiedź: Na rzecz Zlecającego. Zlecający prowadzi projekt, który polega na świadczeniu
    usług przeprowadzenia szkoleń i doradztwa w obszarze technologii asystujących i
    kompensacyjnych oraz uniwersalnego projektowania na rzecz beneficjentów ostatecznych
    projektu.
    27. Czy wykonuje Pani – w ramach Projektu pn. „(...)” – usługę, będącą przedmiotem
    wniosku, jako wykonawca czy podwykonawca?

    Odpowiedź: Jako podwykonawca. To Zlecający ma zawartą umowę, która jest
    dofinansowana ze środków publicznych.
    28. Jeśli wykonuje Pani ww. usługę jako podwykonawca, to proszę wskazać:
    a) na czym polega Pani rola jako podwykonawcy?
    Odpowiedź: Na świadczeniu usług szkoleniowo-doradczych.
    b) czy podmiot zlecający przedmiotową usługę korzysta ze zwolnienia od podatku VAT;
      jeśli tak proszę wskazać, na podstawie którego przepisu ustawy o podatku od
      towarów i usług?
    Odpowiedź: Zlecający jest w posiadaniu własnej interpretacji indywidualnej na podobne
    projekty sygn. 0111-KDIB3-2.4012.974.2021.2.SR. Zatem, według najlepszej wiedzy
    Wnioskodawcy, Zlecający korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy o VAT.
    c) czy usługi, świadczone przez Panią są usługami podstawowymi, czy usługami ściśle
      związanymi z usługą podstawową?
    Odpowiedź: Wnioskodawca nie do końca rozumie istotę tego pytania. Niemniej,
    Wnioskodawca jest przekonany, iż na podstawie obszernych wyjaśnień przedstawionych
    w niniejszej odpowiedzi na wezwanie i opisu stanu faktycznego wniosku, Wnioskodawca
    wyczerpująco przestawił wszystkie informacja niezbędne do wydania interpretacji
    indywidualnej we wnioskowanym zakresie.
    W rozumieniu Wnioskodawcy, realizowana przez Niego usługa jest usługą podstawową
    bowiem jest to podstawowy cel projektu, w wykonaniu którego Zlecający zleca usługi
    Wnioskodawcy.
    d) czy świadczone przez Panią usługi są niezbędne do świadczenia usług podstawowych,
      wykonywanych przez podmiot zlecający? Jeśli tak, to dlaczego.
    Odpowiedź: Podmiot zlecający nie wykonuje samodzielnie usług, zaś zleca ich wykonanie
    m.in. Wnioskodawcy.
    e) czy celem świadczonych przez Panią usług jest osiągnięcie dodatkowego dochodu
      poprzez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do działalności
      przedsiębiorstw wykonujących działalność gospodarczą, objętą podatkiem VAT?
    Odpowiedź: Nie. Celem świadczonych usług jest rozwój kompetencji uczestników Projektu
    w zakresie zaznajomienia jej uczestników z ogólnymi zasadami, charakterystycznymi dla
    danego rodzaju działalności, w zakresie projektowania uniwersalnego, zwiększania
    dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami funkcjonalnymi). Wnioskodawca bierze
    udział w projekcie ze względu na posiadaną specjalistyczną wiedzę w zakresie realizacji
    Projektu.
    29. We wniosku wskazała Pani, że:
      W ramach Projektu realizowane są następujące formy wsparcia: a) w formie
      szkoleniowej – szkolenia ogólne oraz szkolenia specjalistyczne, b) w formie
      indywidualnego doradztwa poszkoleniowego (wsparcie fakultatywne).
    W związku z powyższym, proszę jednoznacznie wskazać:
    a) czy świadczy Pani w ramach ww. Projektu usługi szkoleniowe? Jeśli nie, proszę wskazać,
      kto świadczy usługi szkoleniowe: (...) (Zlecający), inny podwykonawca?
    Odpowiedź: Tak – Wnioskodawca świadczy usługi szkoleniowe.
    b) kto zawiera z poszczególnymi uczestnikami Projektu umowy na świadczenie usług Pani
      czy Zlecający? Jeśli to Pani zawiera z nimi umowy, to proszę wskazać, jakie dokładnie
      czynności są przedmiotem tych umów (proszę je szczegółowo wymienić)?
    Odpowiedź: Zlecający. Wnioskodawca nie zawiera z poszczególnymi uczestnikami Projektu
    umów na świadczenie usług. Wnioskodawca ma jedynie zawartą umowę ze Zlecającym.

    c) na czyją rzecz świadczy Pani usługi, będące przedmiotem wniosku? Na jaki podmiot
      wystawiana jest faktura za świadczone usługi i jaka nazwa usługi widnieje na tej
      fakturze?
    Odpowiedź: Usługi świadczone są na rzecz Zlecającego, na którego wystawiana jest
    faktura. Nazwa usługi widniejąca na fakturze to „(...)”. Umowa jest zawarta na
    wykonywanie kompleksowych usług szkoleniowo-doradczych.
    Informacja, ile godzin poświęconych został na przeprowadzenie szkolenia, a ile na
    komponent doradczych wynika z dokumentów przekazywanych przez Wnioskodawcę
    Zlecającemu (w szczególności: dzienników zajęć, list obecności, kart pracy, formularzy
    wykonania usług zgodnych ze wzorami przekazanymi przez Zlecającego i jednocześnie
    zgodnych z wytycznymi projektu).

## Pytanie

Czy realizowane przez Wnioskodawcę usługi w ramach Projektu, finansowanego w całości
    ze środków unijnych są usługami kształcenia lub przekwalifikowania zawodowego i tym
    samym korzystają ze zwolnienia z podatku VAT, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c
    ustawy o VAT?
    Pani stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawcy, realizowane przez Niego usługi szkoleniowo-doradcze w ramach
    Projektu finansowanego w całości ze środków unijnych są usługami kształcenia
    zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, gdyż zgodnie z art. 44 rozporządzenia
    wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. obejmują nauczanie
    pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również mają na celu
    uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych i tym samym korzystają ze zwolnienia z
    podatku VAT w związku z art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy o VAT jako szkolenia w całości
    finansowane ze środków publicznych.
    Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
    (i)
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (Dz. U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.), zwanej dalej ustawą: „Opodatkowaniu podatkiem od
    towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i
    odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju”.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy: „Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1,
    rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...)”.
    Z kolei w art. 8 ust. 1 ustawy wskazano, że: „Przez świadczenie usług, o którym mowa w
    art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej
    lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy
    towarów w rozumieniu art. 7 (...)”.
    Wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
    może być albo opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze
    zwolnienia od tego podatku.
    Zauważyć przy tym należy, że stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy i
    nie podlega ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, natomiast wychodzenie poza
    wykładnię literalną jest niedopuszczalne. W efekcie podatnik uprawniony będzie do
    zastosowania ww. preferencji jedynie, gdy charakter czynności świadczonych przez niego
    w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wyczerpuje znamiona ujęte w treści
    przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i
    usług.
    Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy: „Zwalnia się od podatku usługi świadczone
    przez:

    a) jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia
      2016 r. – Prawo oświatowe, w zakresie kształcenia i wychowania,
    b) uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, w
      zakresie kształcenia
    – oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane”.
    Na mocy art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT: „Zwalnia się od podatku usługi kształcenia
    zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:
    a) prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
    b) świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów
      ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe – wyłącznie w zakresie usług
      objętych akredytacją, lub
    c) finansowane w całości ze środków publicznych
    – oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane”
    Jak stanowi art. 43 ust. 17 ustawy: „Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-
    24, 26, 28, 29, 31,32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia
    usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
    1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1
      pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31,32 i 33 lit. a lub
    2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia”.
    Art. 43 ust. 17a ustawy stanowi, że: „Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26,
    28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle
    związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi
    podstawowe”.
    Określenie „ścisły związek” oznacza, że do wykonania usługi podstawowej niezbędna jest
    dostawa towarów lub świadczenie usług pomocniczych, przy czym nie może to być
    jakikolwiek związek, lecz relacja o charakterze wskazującym na nieodzowność tych
    ostatnich dla prawidłowego przebiegu podstawowej usługi.
    Z uregulowań zawartych w wyżej cytowanym art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy wynika, że
    zwolnienie od podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia i
    wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu
    przepisów Prawo oświatowe oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi
    usługami związane. Zatem, aby możliwe było skorzystanie ze zwolnienia, przewidzianego
    w powołanym przepisie ustawy, dany podmiot musi być jednostką objętą systemem
    oświaty w rozumieniu przepisów Prawo oświatowe oraz musi świadczyć usługi w zakresie
    kształcenia. Natomiast, jeśli chodzi o kwestię wychowania, należy wskazać, że jest ona
    przypisana podmiotom, do których uczęszczanie jest obowiązkowe i regulowane
    przepisami. Zatem to szkoły obowiązkowe mają za zadanie realizować program
    wychowywania. Nie jest przy tym konieczne, by usługa w zakresie kształcenia była
    jednocześnie usługą w zakresie wychowania. Na podstawie przedmiotowego przepisu
    zwolnieniem od podatku mogą być objęte zarówno usługi w zakresie kształcenia, jak i
    usługi w zakresie wychowania.
    Ze zwolnienia wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. b ustawy, mogą korzystać uczelnie,
    jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, o ile świadczone
    przez te podmioty usługi są usługami kształcenia.
    Natomiast, aby świadczone usługi mogły korzystać ze zwolnienia, na podstawie art. 43 ust.
    1 pkt 29 ustawy, muszą być uznane za usługi kształcenia zawodowego lub
    przekwalifikowania zawodowego oraz spełniać jeden z warunków określonych w lit. a-c

    powyższego przepisu. Powołane wyżej przepisy prawa podatkowego przewidują
    zwolnienie dla usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego
    prowadzonych w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub
    świadczonych przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów Prawo
    oświatowe – wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją lub finansowanych w całości
    ze środków publicznych.
    Pojęcie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zostało zdefiniowane w art. 44
    rozporządzenia Rady (UE) Nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającym środki
    wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od
    wartości dodanej (Dz. U.UE.L 77 str. 1 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem:
    Usługi w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania świadczone na
    warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE obejmują nauczanie
    pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również nauczanie
    mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania
    kursu w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania nie ma w tym
    przypadku znaczenia.
    Zgodnie z art. 132 ust. 1 lit. i ww. Dyrektywy: „Państwa członkowskie zwalniają kształcenie
    dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub
    przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką
    działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego
    lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez
    dane państwo członkowskie.”
    W wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 listopada 2009 r. w
    sprawie C-461/08 wyrażony został pogląd, iż pojęcia używane do opisania zwolnień
    wymienionych w art. 13 Dyrektywy 77/388/EWG powinny być interpretowane w sposób
    ścisły, ponieważ stanowią one odstępstwo od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatkiem
    VAT objęta jest każda dostawa towarów i każda usługa świadczona odpłatnie przez
    podatnika. Również w wyroku z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie C-287/00 Trybunał w
    swym orzeczeniu wskazał, jak należy interpretować zwolnienia przedmiotowe w VAT
    uregulowane w Dyrektywie 77/388/EWG. W wyroku tym podkreślono, że pojęcia używane
    do doprecyzowania zakresu zwolnienia powinny być interpretowane ściśle m.in. dlatego,
    że zwolnienia stanowią wyjątek od zasady powszechności opodatkowania i choćby z tych
    przyczyn muszą być interpretowane jednolicie.
    Mając na uwadze powyższe, dokonując wykładni ww. przepisów przez pryzmat definicji
    usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania, określonej w art. 44 ww.
    rozporządzenia należy mieć na uwadze dosłowne brzmienie tych przepisów.
    Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN (dostępnym w Internecie), użyte w art. 44
    rozporządzenia słowo „bezpośredni” oznacza „dotyczący kogoś lub czegoś wprost”, słowo
    „branża” oznacza „gałąź produkcji lub handlu obejmująca towary lub usługi jednego
    rodzaju”, natomiast słowo „zawód” oznacza „wyuczone zajęcie wykonywane w celach
    zarobkowych”.
    Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że przez kształcenie zawodowe lub
    przekwalifikowanie zawodowe, o których mowa w ww. przepisach, obejmujące nauczanie
    pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, należy rozumieć takie
    kształcenie, w wyniku którego dana osoba podnosi swoje kwalifikacje, a bezpośrednio po
    jej ukończeniu jest w stanie podjąć pracę zarobkową, lub wykonywać określony zawód.
    Z kolei, możliwość skorzystania ze zwolnienia w odniesieniu do świadczenia usługi (ale też
    i dostawy towarów) ściśle związanej z usługą kształcenia zawodowego lub
    przekwalifikowania zawodowego wymaga spełnienia określonych warunków, na które
    wskazuje TSUE m.in. w sprawie Horizon College C-434/05. Po pierwsze, zarówno główna
    działalność edukacyjna, jak i dostawa towarów lub świadczenie usług ściśle związane z tą
    działalnością muszą być wykonywane przez jeden z podmiotów, o których mowa w art.

    132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE. Po drugie, świadczenie usług lub dostawa
    towarów ściśle związanych z czynnościami głównymi muszą być konieczne do
    wykonywania transakcji podlegających zwolnieniu. Po trzecie, świadczenie usług i dostawa
    towarów są wyłączone z zakresu zwolnienia, jeżeli ich głównym celem jest osiągnięcie
    dodatkowego dochodu poprzez dokonywanie transakcji stanowiących bezpośrednią
    konkurencję w stosunku do działalności przedsiębiorstw wykonujących działalność
    gospodarczą, objętej VAT.
    Na usługę złożoną składa się kombinacja różnych czynności, prowadzących do realizacji
    określonego celu – do wykonania świadczenia głównego, na które składają się różne
    czynności pomocnicze. Natomiast, czynność należy uznać za pomocniczą, jeśli nie stanowi
    ona celu samego w sobie, lecz jest środkiem do pełnego zrealizowania lub wykorzystania
    usługi zasadniczej. Pojedyncza czynność traktowana jest zatem jak element usługi
    kompleksowej wówczas, jeżeli cel świadczenia czynności pomocniczej jest
    zdeterminowany przez usługę główną oraz nie można wykonać lub wykorzystać bez
    czynności pomocniczej usługi głównej. Co do zasady, każde świadczenie dla celów
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i
    niezależne, jednak w sytuacji gdy jedna usługa obejmuje z ekonomicznego punktu
    widzenia kilka świadczeń, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów
    podatkowych. Zatem, z ekonomicznego punktu widzenia usługi nie powinny być dzielone
    dla celów podatkowych wówczas, gdy tworzyć będą jedną usługę kompleksową,
    obejmującą kilka świadczeń pomocniczych. Jeżeli jednak w skład świadczonej usługi
    wchodzić będą czynności, które nie służą wyłącznie wykonaniu czynności głównej,
    zasadniczej, lecz mogą mieć również charakter samoistny, to wówczas nie ma podstaw dla
    traktowania ich jako elementu usługi kompleksowej.
    Powyższe potwierdza utrwalona linia orzecznicza TSUE, zgodnie z którą świadczenie
    kompleksowe podlega takim regulacjom opodatkowania VAT, w tym również w zakresie
    stosowania stawki VAT, jakie dotyczą świadczenia głównego. Oznacza to, że
    opodatkowanie świadczeń pomocniczych, składających się na świadczenie kompleksowe,
    podlega takim samym zasadom opodatkowania, jakim podlega świadczenie główne.
    Pogląd taki został ukształtowany w orzeczeniu TSUE w sprawie C-349/96 Card Protection
    Plan Ltd (CPP), w którym Trybunał stwierdził, że „Z jedną usługą mamy do czynienia
    zwłaszcza wtedy, gdy jeden lub kilka elementów należy uznać za usługę główną, a jeden
    lub kilka elementów za usługi pomocnicze, objęte tym samym reżimem podatkowym, co
    usługa główna”. (podobnie w orzeczeniu w sprawie C-41/04 Levob Verzekeringen BV).
    Jak zostało wskazane w opisie stanu faktycznego, w ramach Projektu prowadzone są
    zajęcia teoretyczne i praktyczne obejmujące szkolenia, w tym działania doradcze ściśle
    związane ze szkoleniami. Działania doradcze świadczone przez Wnioskodawcę w ramach
    Projektu są niezbędne do wykonania usługi podstawowej (usługi szkolenia). Wykonanie
    usługi szkolenia dla uczestników Projektu będzie możliwe tylko wtedy, gdy zostanie
    zrealizowane prawidłowo, tj. zgodnie z założeniami Projektu. Aby tak się stało usługa
    szkolenia (grupowa i mająca na celu zaznajomienie jej uczestników z ogólnymi zasadami,
    charakterystycznymi dla danego rodzaju działalności, w zakresie projektowania
    uniwersalnego, zwiększania dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami
    funkcjonalnymi), musi zostać uzupełniona przez działania doradcze, wynikające z bardzo
    indywidualnych i specyficznych potrzeb. Działania doradcze uwzględniają odniesienie
    wiedzy przekazanej w trakcie szkolenia do konkretnego profilu działalności danego
    przedsiębiorstwa, a nawet poszczególnych pracowników, jego produktów i usług, jak też
    docelowej grupy klientów. Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi
    wypełniają łącznie definicję kształcenia zawodowego, czyli proces mający na celu
    nauczenie, przekazanie wiedzy z określonej dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź
    uaktualnieniu wiedzy obecnie posiadanej przez uczestnika Projektu. Znajduje to
    odzwierciedlenie we wskaźnikach rezultatu Projektu, odnoszących się do liczby
    wskazującej na podniesienie kompetencji jakie nastąpiło w wyniku działań realizowanych
    w ramach Projektu. Tylko łączne zrealizowanie usługi szkolenia oraz działań doradczych

    pozwala osiągnąć przyjęte w Projekcie wskaźniki rezultatu. Tym samym, stwierdzić należy,
    że działania doradcze są usługami wspomagającymi usługę główną, jaką jest usługa
    szkoleniowa i w konsekwencji podlegają opodatkowaniu analogicznie jak usługa
    szkoleniowa.
    Pani wątpliwości dotyczą kwestii zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy
    usług doradczych świadczonych w ramach projektu.
    Dokonując oceny, czy świadczone przez Wnioskodawcę usługi szkoleniowe są objęte
    zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy, należy w pierwszej
    kolejności zbadać, czy spełnione są warunki określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, gdyż
    przepis art. 43 ust. 1 pkt 29 zwalnia od podatku usługi kształcenia zawodowego i
    przekwalifikowania zawodowego inne niż wymienione w pkt 26.
    Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, Wnioskodawca nie jest podmiotem, o którym
    mowa w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a lub lit. b ustawy o VAT. Zatem, realizowane przez
    Wnioskodawcę szkolenia nie spełniają przesłanek umożliwiających skorzystanie ze
    zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy o VAT.
    W związku z powyższym, należy przeanalizować, czy dla świadczonych przez
    Wnioskodawcę usług spełnione są przesłanki warunkujące prawo do skorzystania ze
    zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy VAT.
    Aby móc skorzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c
    ustawy o VAT, przedmiotem świadczenia muszą być usługi obejmujące nauczanie
    pozostające w bezpośrednim związku z konkretną branżą czy zawodem i mające na celu
    uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Dodatkowo usługi te muszą
    być finansowane w całości ze środków publicznych.
    Należy zwrócić uwagę, że – przewidziany w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy o VAT –
    wymóg finansowania usług w określonej wysokości ze środków publicznych jest spełniony
    w przypadku, gdy rzeczywistym (w znaczeniu ekonomicznym) źródłem finansowania tej
    usługi są środki publiczne. Należy wskazać, że środki pochodzące z budżetu Unii
    Europejskiej mieszczą się w kategorii środków publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27
    sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze zm.) – art. 5 ust. 1 pkt
    2.
    Zgodnie z opisem stanu faktycznego, celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji
    zawodowych pracowników przedsiębiorstw i przedsiębiorców w zakresie wdrażania i
    rozwoju technologii kompensacyjnych i asystujących, warunkujących dostępność
    produktów i usług dla osób o szczególnych potrzebach w poszczególnych branżach, w
    szczególności osób z niepełnosprawnościami. Szkolenia oraz działania doradcze
    realizowane przez Wnioskodawcę w ramach Projektu pozostają w bezpośrednim związku
    z branżą lub zawodem uczestników Projektu. Uczestnikami Projektu są przedsiębiorcy (i
    ich pracownicy). Szkolenia oraz działania doradcze zwiększają świadomość i wiedzę
    uczestników Projektu w zakresie projektowania uniwersalnego, dostępności produktów i
    usług, informacji, obiektów, która oznacza możliwość skorzystania z nich przez jak
    największą grupę osób, w szczególności osób z różnymi niepełnosprawnościami. Dzięki
    szkoleniom oraz działaniom doradczym sprofilowanym dla potrzeb określonej grupy
    uczestników Projektu, mogą oni poszerzyć ofertę produktów i świadczonych usług pod
    kątem osób ze szczególnymi potrzebami. Przykładowo, jeśli uczestnikiem Projektu
    zostanie pracownik przedsiębiorstwa, pełniący funkcję administratora strony
    internetowej, dzięki szkoleniom i działaniom doradczym uzyska on wiedzę i zwiększy
    swoje kompetencje w zakresie poprawy strony internetowej by była dostępna dla większej
    liczby klientów, co pokazuje bezpośredni Wnioskodawcę z branżą/zawodem uczestnika
    Projektu. Szkolenia oraz działania doradcze realizowane przez Wnioskodawcę w ramach
    Projektu mają na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.
    Umożliwiają one uczestnikom Projektu uzyskanie/uaktualnienie wiedzy z zakresu m.in.
    projektowania uniwersalnego, technologii kompensacyjnych i asystujących, standardów

    dostępności w zakresie produktów i/lub usług będących przedmiotem działalności ich
    przedsiębiorstwa, przeszkód specyficznych dla ich miejsca pracy i w kontaktach z
    klientami, jak przeprowadzać wywiad i oceniać potrzeby nowych klientów, będących
    osobami z niepełnosprawnością. Uczestnicy szkoleń oraz działań doradczych uzyskają
    wiedzę i umiejętności niezbędne do wykonywania zadań zawodowych wynikających z
    zawodu jaki wykonują w ramach przedsiębiorstwa, w którym są zatrudnieni lub których są
    właścicielami.
    Analizując przedstawione okoliczności sprawy w kontekście powołanych przepisów prawa
    podatkowego, zdaniem Wnioskodawcy, ww. usługi szkoleniowo-doradcze spełniają
    definicję usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, o których
    mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT, które są w całości finansowane ze środków
    unijnych.
    Mając zatem na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy,
    zdaniem Wnioskodawcy, ww. szkolenia, w tym działania doradcze ściśle związane z
    usługami szkolenia, realizowane w ramach Projektu finansowanego w całości ze środków
    publicznych korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c
    ustawy o VAT.
    Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w bardzo licznych interpretacjach
    podatkowych, przykładowo w:
    - interpretacji indywidualnej z 20 stycznia 2023 r., nr 0112-KDIL3.4012.454.2022.2.MC;
    - interpretacji indywidualnej z 2 sierpnia 2023 r., nr 0114-KDIP4-2.4012.239.2023.3.MMA;
    - interpretacji indywidualnej z 7 października 2022 r., nr 0114-KDIP4-2.4012.363.2022.2.
      KS;
    - interpretacji indywidualnej z 21 maja 2020 r., nr 0111-KDIB3-2.4012.122.2020.2.MGO.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.
    Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa
      towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7 (...).
    Nie każda jednak czynność, stanowiąca świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1
    ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność
    podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez
    podatnika.
    W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług
    może albo być opodatkowana właściwą stawką podatku, albo może korzystać ze
    zwolnienia od tego podatku.
    Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały
    określone m.in. w art. 43 ustawy.
    Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:
      a) jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14
        grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, w zakresie kształcenia i wychowania,
      b) uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, w
        zakresie kształcenia
      – oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.
    Z uregulowania zawartego w wyżej cytowanym art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy wynika, że
    zwolnienie od podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia i
    wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu
    przepisów ustawy Prawo oświatowe oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z
    tymi usługami związane.
    Ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. b ustawy, mogą natomiast korzystać
    uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, o ile
    świadczone przez te podmioty usługi są usługami kształcenia.
    Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania
      zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:
      a) prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
      b) świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów
        ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe – wyłącznie w zakresie usług
        objętych akredytacją, lub
      c) finansowane w całości ze środków publicznych
      – oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.
    Powołane wyżej przepisy art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy przewidują zwolnienie dla usług
    kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonych w formach i
    na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.
    Natomiast zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. b ustawy,
    względem usługi, która stanowi usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania

    zawodowego, ma zastosowanie pod warunkiem, że usługa ta jest świadczona przez
    podmiot, który uzyskał akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia
    2016 r. – Prawo oświatowe.
    Przewidziany w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy wymóg finansowania usług w określonej
    wysokości ze środków publicznych jest spełniony w przypadku, gdy rzeczywistym (w
    znaczeniu ekonomicznym) źródłem finansowania tej usługi są środki publiczne.
    Jak stanowi art. 43 ust. 17 ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a,
      nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych
      z usługami podstawowymi, jeżeli:
      1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust.
      1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
      2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia.
    W myśl art. 43 ust. 17a ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają
      zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z
      usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi
      podstawowe.
    Określenie „ścisły związek” oznacza, że do wykonania usługi podstawowej niezbędna jest
    dostawa towarów lub świadczenie usług pomocniczych, przy czym nie może to być
    jakikolwiek związek, lecz relacja o charakterze wskazującym na nieodzowność tych
    ostatnich dla prawidłowego przebiegu podstawowej usługi.
    Jak wynika z § 3 ust. 1 pkt 14 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 grudnia 2013 r. w
    sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych
    zwolnień (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 832), zwanego dalej „rozporządzeniem”:
      Zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania
      zawodowego, finansowane w co najmniej 70% ze środków publicznych oraz
      świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.
    Zgodnie z § 3 ust. 8 ww. rozporządzenia:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, stosuje się do dostawy
      towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi
      dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.
    W świetle § 3 ust. 9 ww. rozporządzenia:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, nie mają zastosowania do
      dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami
      podstawowymi, jeżeli:
      1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust.
      1 pkt 13, 14, 18 i 19, lub
      2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia.
    Powołane wyżej przepisy art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy przewidują zwolnienie dla usług
    kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonych w formach i
    na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub świadczonych przez podmioty,
    które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty – wyłącznie w
    zakresie usług objętych akredytacją lub finansowanych w całości ze środków publicznych.

    Co więcej, przepisy § 3 rozporządzenia przewidują zwolnienie dla usług kształcenia
    zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego finansowanych w co najmniej 70% ze
    środków publicznych oraz świadczenia usług i dostawy towarów ściśle z tymi usługami
    związanych.
    Dla zastosowania przedmiotowych zwolnień istotne jest uznanie danej usługi za usługę
    kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych
    warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w
    formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji
    na dany rodzaj szkolenia lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków
    publicznych, lub też finansowanie danego szkolenia w co najmniej 70% ze środków
    publicznych.
    Wskazane wyżej regulacje stanowią implementację prawa unijnego, gdyż w świetle art.
    132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego
    systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r., str. 1, z
    późn. zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:
      Państwa członkowskie zwalniają kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie
      powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze
      świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych,
      prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje
      działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo
      członkowskie.
    W tym kontekście wskazania wymaga – co wielokrotnie podkreślał Trybunał
    Sprawiedliwości Unii Europejskiej – że zakres zwolnień przewidzianych w Dyrektywie 2006
    /112/WE Rady nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Czynności zwolnione
    zgodnie z Dyrektywą 2006/112/WE Rady, stanowią autonomiczne pojęcia prawa
    wspólnotowego, a ich ujednolicona interpretacja ma służyć unikaniu rozbieżności w
    stosowaniu systemu podatku od wartości dodanej w poszczególnych państwach
    członkowskich. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „pojęcia używane do opisania
    zwolnień wymienionych w art. 13 Szóstej Dyrektywy 2006/112/WE Rady powinny być
    interpretowane w sposób ścisły, ponieważ stanowią one odstępstwa od ogólnej zasady,
    zgodnie z którą podatkiem VAT objęta jest każda dostawa towarów i każda usługa
    świadczona odpłatnie przez podatnika” (wyrok TSUE z dnia 19 listopada 2009 r. C-461/08
    w sprawie Don Bosco Onroerend Goed BV).
    Ponadto, 1 lipca 2011 r. weszły w życie przepisy rozporządzenia Rady (UE) Nr 282/2011 z
    15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE Rady w
    sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 77/1 ze zm.).
    Rozporządzenie to wiąże wszystkie państwa członkowskie i jest stosowane bezpośrednio.
    Pojęcie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zostało zdefiniowane w art. 44 ww.
    rozporządzenia Rady (UE) Nr 282/2011 z 15 marca 2011 r. Zgodnie z tym przepisem:
      Usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zapewniane na
      warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i dyrektywy 2006/112/WE, obejmują
      nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również
      nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.
      Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego bądź przekwalifikowania nie
      ma w tym przypadku znaczenia.
    W wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2009 r. w sprawie C-
    461/08 wyrażony został pogląd, iż pojęcia używane do opisania zwolnień wymienionych w
    art. 13 Dyrektywy 77/388/EWG powinny być interpretowane w sposób ścisły, ponieważ
    stanowią one odstępstwo od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatkiem VAT objęta jest
    każda dostawa towarów i każda usługa świadczona odpłatnie przez podatnika. Również w
    wyroku z 20 czerwca 2002 r. w sprawie C-287/00 Trybunał w swym orzeczeniu wskazał, jak
    należy interpretować zwolnienia przedmiotowe w VAT uregulowane w Dyrektywie 77/388

    /EWG. W wyroku tym podkreślono, że pojęcia używane do doprecyzowania zakresu
    zwolnienia powinny być interpretowane ściśle m.in. dlatego, że zwolnienia stanowią
    wyjątek od zasady powszechności opodatkowania i choćby z tych przyczyn muszą być
    interpretowane jednolicie.
    Mając na uwadze powyższe, dokonując wykładni ww. przepisów przez pryzmat definicji
    usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania, określonej w art. 44 ww.
    rozporządzenia należy mieć na uwadze dosłowne brzmienie tych przepisów.
    Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN (dostępnym w Internecie), użyte w art. 44
    rozporządzenia słowo „bezpośredni” oznacza: „dotyczący kogoś lub czegoś wprost”, słowo
    „branża” oznacza: „gałąź produkcji lub handlu obejmująca towary lub usługi jednego
    rodzaju”, natomiast słowo „zawód” oznacza: „wyuczone zajęcie wykonywane w celach
    zarobkowych”.
    Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że przez kształcenie zawodowe lub
    przekwalifikowanie zawodowe, o których mowa w ww. przepisach, obejmujące nauczanie
    pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, należy rozumieć takie
    kształcenie, w wyniku którego dana osoba podnosi swoje kwalifikacje, a bezpośrednio po
    jej ukończeniu jest w stanie podjąć pracę zarobkową, lub wykonywać określony zawód.
    Termin „doradztwo” obejmować może szereg usług doradczych, np.: podatkowe, prawne,
    finansowe i inne. Odwołując się do wykładni językowej, zgodnie z definicją zawartą w
    Słowniku Języka Polskiego PWN 2006, pod pojęciem „doradcy” należy rozumieć „tego, kto
    doradza”. Natomiast „doradzać”, w myśl powołanego wyżej Słownika Języka Polskiego
    PWN 2006, oznacza „udzielić porady, wskazać sposób postępowania w jakiejś sprawie”.
    Stosownie do definicji podanej w ww. Słowniku, poradnictwo to „zorganizowana forma
    udzielania porad w jakimś zakresie”.
    Tak więc, doradztwo/poradnictwo jest udzielaniem fachowych zaleceń, porad na przykład
    w zakresie ekonomii, finansów czy też z innych dziedzin, a przez doradcę rozumie się tego,
    kto udziela porad, doradza. Zatem użyty w ustawie o podatku od towarów i usług termin
    „usługi w zakresie doradztwa” należy rozumieć szeroko.
    Z kolei, możliwość skorzystania ze zwolnienia w odniesieniu do świadczenia usługi (ale też
    i dostawy towarów) ściśle związanej z usługą kształcenia zawodowego lub
    przekwalifikowania zawodowego wymaga spełnienia określonych warunków, na które
    wskazuje TSUE m.in. w sprawie Horizon College C-434/05. Po pierwsze, zarówno główna
    działalność edukacyjna, jak i dostawa towarów lub świadczenie usług ściśle związane z tą
    działalnością muszą być wykonywane przez jeden z podmiotów, o których mowa w art.
    132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE. Po drugie, świadczenie usług lub dostawa
    towarów ściśle związanych z czynnościami głównymi muszą być konieczne do
    wykonywania transakcji podlegających zwolnieniu. Po trzecie, świadczenie usług i dostawa
    towarów są wyłączone z zakresu zwolnienia, jeżeli ich głównym celem jest osiągnięcie
    dodatkowego dochodu poprzez dokonywanie transakcji stanowiących bezpośrednią
    konkurencję w stosunku do działalności przedsiębiorstw wykonujących działalność
    gospodarczą, objętej VAT.
    Na usługę złożoną składa się kombinacja różnych czynności, prowadzących do realizacji
    określonego celu – do wykonania świadczenia głównego, na które składają się różne
    czynności pomocnicze. Natomiast, czynność należy uznać za pomocniczą, jeśli nie stanowi
    ona celu samego w sobie, lecz jest środkiem do pełnego zrealizowania lub wykorzystania
    usługi zasadniczej. Pojedyncza czynność traktowana jest zatem jak element usługi
    kompleksowej wówczas, jeżeli cel świadczenia czynności pomocniczej jest
    zdeterminowany przez usługę główną oraz nie można wykonać lub wykorzystać bez
    czynności pomocniczej usługi głównej. Co do zasady, każde świadczenie dla celów
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i
    niezależne, jednak w sytuacji gdy jedna usługa obejmuje z ekonomicznego punktu
    widzenia kilka świadczeń, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów

    podatkowych. Zatem, z ekonomicznego punktu widzenia usługi nie powinny być dzielone
    dla celów podatkowych wówczas, gdy tworzyć będą jedną usługę kompleksową,
    obejmującą kilka świadczeń pomocniczych. Jeżeli jednak w skład świadczonej usługi
    wchodzić będą czynności, które nie służą wyłącznie wykonaniu czynności głównej,
    zasadniczej, lecz mogą mieć również charakter samoistny, to wówczas nie ma podstaw dla
    traktowania ich jako elementu usługi kompleksowej.
    Powyższe potwierdza utrwalona linia orzecznicza TSUE, zgodnie z którą świadczenie
    kompleksowe podlega takim regulacjom opodatkowania VAT, w tym również w zakresie
    stosowania stawki VAT, jakie dotyczą świadczenia głównego. Oznacza to, że
    opodatkowanie świadczeń pomocniczych, składających się na świadczenie kompleksowe,
    podlega takim samym zasadom opodatkowania, jakim podlega świadczenie główne.
    Pogląd taki został ukształtowany w orzeczeniu TSUE w sprawie C-349/96 Card Protection
    Plan Ltd (CPP), w którym Trybunał stwierdził, że „Z jedną usługą mamy do czynienia
    zwłaszcza wtedy, gdy jeden lub kilka elementów należy uznać za usługę główną, a jeden
    lub kilka elementów za usługi pomocnicze, objęte tym samym reżimem podatkowym, co
    usługa główna” (podobnie w orzeczeniu w sprawie C-41/04 Levob Verzekeringen BV).
    Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że w ramach projektu będzie Pani
    świadczyła jako podwykonawca na rzecz przedsiębiorstw i ich pracowników (uczestników
    projektu) usługi szkoleniowe oraz ściśle z nimi związane usługi doradztwa
    poszkoleniowego. Usługi szkoleniowe będą miały charakter podstawowy (kształcenie
    zawodowe: zajęcia teoretyczne i praktyczne). Usługi doradztwa poszkoleniowego będą
    miały charakter fakultatywny, dostępny wyłącznie dla uczestników, którzy ukończyli część
    szkoleniową i uzyskali certyfikat. Celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji
    zawodowych przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie wdrażania i rozwoju
    technologii kompensacyjnych i asystujących, warunkujących dostępność produktów i
    usług dla osób o szczególnych potrzebach w poszczególnych branżach, w szczególności
    osób z niepełnosprawnościami. Szkolenia oraz działania doradcze realizowane przez Panią
    w ramach Projektu pozostają w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem
    uczestników Projektu.
    Pani wątpliwości dotyczą kwestii zwolnienia od podatku kompleksowych usług
    szkoleniowo-doradczych, świadczonych w ramach projektu, finansowanego w całości ze
    środków unijnych, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.
    Dokonując oceny, czy świadczone przez Panią usługi szkoleniowe są objęte zwolnieniem, o
    którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy, należy w pierwszej kolejności zbadać, czy
    spełnione są warunki określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, gdyż przepis art. 43 ust. 1
    pkt 29 zwalnia od podatku usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania
    zawodowego inne niż wymienione w pkt 26.
    Wskazała Pani, że nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu ustawy –
    Prawo oświatowe, nie działa jako uczelnia, jednostka naukowa PAN ani instytut badawczy.
    Zatem, nie jest Pani podmiotem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a lub lit. b
    ustawy. W konsekwencji, realizowane przez Panią usługi szkoleniowe nie spełniają
    przesłanek umożliwiających skorzystanie ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43
    ust. 1 pkt 26 ustawy.
    W związku z powyższym, należy przeanalizować, czy dla świadczonych przez Panią usług
    spełnione są przesłanki warunkujące prawo do skorzystania ze zwolnienia na podstawie
    art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.
    Aby móc skorzystać ze zwolnienia od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c
    ustawy, przedmiotem świadczenia muszą być usługi obejmujące nauczanie pozostające w
    bezpośrednim związku z konkretną branżą czy zawodem i mające na celu uzyskanie lub
    uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Dodatkowo usługi te muszą być finansowane
    w całości ze środków publicznych.

    Przewidziany w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy wymóg finansowania usług w określonej
    wysokości ze środków publicznych jest spełniony w przypadku, gdy rzeczywistym (w
    znaczeniu ekonomicznym) źródłem finansowania tej usługi są środki publiczne.
    W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r.
    poz. 1483):
      Środkami publicznymi są:
      1) dochody publiczne;
      2) środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi
      środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego
      Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA);
      2a) środki, o których mowa w art. 3b ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach
      prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2025 r. poz. 198);
      2b) środki, o których mowa w art. 202 ust. 4;
      3) środki pochodzące ze źródeł zagranicznych niepodlegające zwrotowi, inne niż
      wymienione w pkt 2;
      4) przychody budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz
      innych jednostek sektora finansów publicznych pochodzące:
      a) ze sprzedaży papierów wartościowych,
      b) z prywatyzacji majątku Skarbu Państwa oraz majątku jednostek samorządu
      terytorialnego,
      c) ze spłat pożyczek i kredytów udzielonych ze środków publicznych,
      d) z otrzymanych pożyczek i kredytów,
      e) z innych operacji finansowych;
      5) przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej
      przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł.
    Z art. 4 ust. 1 ww. ustawy o finansach publicznych wynika, że:
      Przepisy ustawy stosuje się do:
      1) jednostek sektora finansów publicznych;
      2) innych podmiotów w zakresie, w jakim wykorzystują środki publiczne lub
      dysponują tymi środkami.
    Jak powyższe wskazuje, ustawa o finansach publicznych wymienia wprost, co należy uznać
    za środki publiczne. Przepisy zaliczają do środków publicznych dochody publiczne, środki
    pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz wskazane przychody budżetu państwa,
    budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz przychody jednostek sektora finansów
    publicznych pochodzące z różnych źródeł. Środkami publicznymi są również środki
    pochodzące z funduszy strukturalnych.
    W opisie sprawy wskazała Pani, że celem Projektu jest podnoszenie kwalifikacji
    zawodowych przedsiębiorstw i ich pracowników w zakresie wdrażania i rozwoju
    technologii kompensacyjnych i asystujących, warunkujących dostępność produktów i
    usług dla osób o szczególnych potrzebach w poszczególnych branżach, w szczególności
    osób z niepełnosprawnościami. Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi
    wypełnia definicję kształcenia zawodowego, czyli proces mający na celu nauczenie,
    przekazanie wiedzy z określonej dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź
    uaktualnieniu wiedzy obecnie posiadanej przez uczestnika Projektu. Nabyte w trakcie
    przedmiotowych usług umiejętności pozostają w bezpośrednim związku z branżą lub
    zawodem lub zakresem obowiązków uczestników i mają na celu uzyskanie lub

    uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Docelowo, cały proces kształcenia ma
    doprowadzić do nabycia umiejętności zawodowych przez pracowników przedsiębiorstwa,
    umożliwiających dostosowanie przedsiębiorstwa do wymagań EAA oraz Ustawy o
    dostępności. Usługa szkolenia połączona z działaniami doradczymi wypełniają łącznie
    definicję kształcenia zawodowego, czyli proces mający na celu nauczenie, przekazanie
    wiedzy z określonej dziedziny, które ma posłużyć zdobyciu bądź uaktualnieniu wiedzy
    obecnie posiadanej przez uczestnika Projektu. Ww. usługi pozostają w bezpośrednim
    związku z branżą lub zawodem uczestników oraz dla wykonywania tego zawodu jest
    wymagane posiadanie odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych odpowiednimi
    dokumentami, które można zdobyć na szkoleniu. Wskazała Pani, że akredytacja w
    rozumieniu przepisów oświatowych nie jest wymagana.
    Analiza przedstawionych powyżej okoliczności sprawy w kontekście powołanych
    przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że ww. usługi szkoleniowe spełniają
    definicję usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, o których
    mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy. Jednocześnie wskazała Pani, że Projekt, a tym samym
    i usługi realizowane na podstawie Umowy są finansowane w 100% ze środków Unii
    Europejskiej oraz środków publicznych. Potwierdza to regulamin projektu „(...)” oraz
    dokumentacja programowa.
    Zatem, w odniesieniu do usług szkoleniowych zostaną spełnione przesłanki, o których
    mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.
    Natomiast, usługi doradztwa poszkoleniowego, mające – jak wskazała Pani we wniosku –
    charakter fakultatywny, nie mogą być uznane za nauczanie pozostające w bezpośrednim
    związku z konkretną branżą lub zawodem, ani za nauczanie mające na celu uzyskanie,
    bądź uaktualnienie wiedzy do celów zarobkowych. Usługi te nie mogą więc zostać uznane
    za usługi w zakresie kształcenia bądź przekwalifikowania zawodowego.
    Należy jednak rozważyć, czy usługi doradztwa poszkoleniowego będą mogły korzystać ze
    zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy jako usługi ściśle związane z
    usługami kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego.
    W sprawie Horizon College Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej rozstrzygnął, że
    „Świadczenie usług lub dostawa towarów mogą być uznane za „ściśle związane” z
    działalnością edukacyjną, a przez to traktowane tak samo na gruncie podatkowym
    zgodnie z art. 13 część A ust. 1 lit. i) szóstej dyrektywy tylko, gdy mają one rzeczywiście
    charakter pomocniczy w stosunku do działalności edukacyjnej stanowiącej świadczenie
    główne (...). Z orzecznictwa Trybunału wynika, że określone świadczenie może być uznane
    za pomocnicze względem świadczenia głównego, jeżeli nie stanowi celu samego w sobie,
    lecz środek służący jak najlepszemu skorzystaniu ze świadczenia głównego (...)” – pkt 28 i
    29.
    Zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy, względem
    usługi, która nie stanowi usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania
    zawodowego, ma zatem zastosowanie pod warunkiem, że:
    - usługa ta jest wykonywana przez podmiot korzystający ze zwolnienia przy świadczeniu
      usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego,
    - usługa ta jest niezbędna do wykonania usługi kształcenia zawodowego lub
      przekwalifikowania zawodowego,
    - usługa ta – z ekonomicznego punktu widzenia – jest finansowana w całości ze środków
      publicznych,
    - celem wykonania usługi nie jest osiągnięcie dodatkowego dochodu, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia.

    W opisie sprawy wskazała Pani, że profesjonalne wsparcie doradcze związane jest
    bezpośrednio z tematyką szkoleń. Komponent doradczy umożliwia uczestnikom
    przełożenie wiedzy teoretycznej przekazanej w trakcie szkoleń na praktykę (poprzez
    odniesienie do konkretnych produktów i usług oraz dokumentacji poszczególnych
    uczestników programu). Komponent doradczy stanowi pogłębienie i uzupełnienie
    wsparcia z komponentu szkoleniowego, które jest dostosowane do indywidualnych
    potrzeb uczestnika. Bez komponentu doradczego uczestnik nie uzyskuje pełnego wsparcia
    oferowanego w ramach projektu. Głównym celem usług doradztwa poszkoleniowego jest
    pełniejsze osiągnięcie celów projektu i przekazanie uczestnikom możliwie pełnej i
    wartościowej wiedzy. Świadczenie fachowych porad związanych z projektowaniem
    produktów i usług zapewniających użyteczność dla wszystkich w możliwie najwyższym
    stopniu. Wykonanie usługi szkolenia dla uczestników Projektu będzie możliwe tylko wtedy,
    gdy zostanie zrealizowane prawidłowo, tj. zgodnie z założeniami Projektu. Aby tak się stało
    usługa szkolenia (grupowa i mająca na celu zaznajomienie jej uczestników z ogólnymi
    zasadami, charakterystycznymi dla danego rodzaju działalności, w zakresie projektowania
    uniwersalnego, zwiększania dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami
    funkcjonalnymi), musi zostać uzupełniona przez działania doradcze, wynikające z bardzo
    indywidualnych i specyficznych potrzeb. Każda firma/uczestnik szkolenia, która/który
    ukończy szkolenie, może skorzystać z indywidualnego doradztwa, dostosowanego do jej
    potrzeb. Poprzez komponent świadczenia usług doradczych należy rozumieć fakultatywne
    prowadzenie działań doradczych związanych bezpośrednio z działaniami szkoleniowymi,
    wynikającymi z potrzeb rozwojowych danego przedsiębiorstwa. Skorzystanie z
    komponentu doradczego jest możliwe wyłącznie po ukończeniu części szkoleniowej
    projektu i uzyskaniu certyfikatu. Nie można zatem skorzystać z usług doradczych bez
    skorzystania z usług szkoleniowych. Działania doradcze w ramach Projektu są niezbędne
    do wykonania usługi podstawowej (usługi szkolenia). Uwzględniają one odniesienie wiedzy
    przekazanej w trakcie szkolenia do konkretnego profilu działalności danego
    przedsiębiorstwa, a nawet poszczególnych pracowników, jego produktów i usług, jak też
    docelowej grupy klientów. Ponadto, głównym celem świadczeń nie jest osiągnięcie
    dodatkowego dochodu przez konkurencyjne wykonywanie czynności względem
    podatników niekorzystających ze zwolnienia, lecz pełniejsze osiągnięcie celów projektu i
    przekazanie uczestnikom możliwie pełnej i wartościowej wiedzy.
    Wobec powyższego, usługi doradztwa poszkoleniowego, w analizowanym przypadku
    stanowią usługi wspomagające usługę główną, jaką jest usługa szkoleniowa. Zatem,
    świadczone przez Panią usługi doradztwa poszkoleniowego są usługami ściśle związanymi
    z usługą podstawową (szkoleniową) świadczoną przez Panią w ramach realizowanego
    projektu.
    Skoro więc, usługi doradztwa poszkoleniowego są usługami ściśle związanymi z usługą
    podstawową (szkoleniową) świadczoną przez Panią, tj. usługą szkoleniową w zakresie
    kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, która to usługa korzysta ze
    zwolnienia od podatku, to ww. usługi doradztwa poszkoleniowego korzystają ze
    zwolnienia od podatku, analogicznie jak ww. usługa szkoleniowa.
    W konsekwencji powyższego, realizowane przez Panią usługi szkoleniowe oraz ściśle z
    nimi związane usługi doradztwa poszkoleniowego, realizowane w ramach projektu
    finansowanego w całości ze środków publicznych będą korzystały ze zwolnienia od
    podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.
    Tym samym, Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

    Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym. Pani ponosi
    ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem.
    Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku
    opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli
    podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy,
    interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany
    któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci
    swoją aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.