Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB3-3.4012.68.2018.1.PK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-05-10
Teza: Określenie podstawy opodatkowaniu w przypadku udzielenia rabatu pośredniego
Słowa kluczowe: odliczenia-prawo do odliczenia; rabaty
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 800) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 5 marca 2018 r. (data wpływu 12 marca 2018 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia podstawy opodatkowaniu w przypadku udzielenia rabatu pośredniego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 marca 2018 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia podstawy opodatkowaniu w przypadku udzielenia rabatu pośredniego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT. Wnioskodawca jest wiodącym producentem paluszków oraz innych przekąsek. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca sprzedaje produkowane przez siebie towary w kraju i za granicą. Odbiorcami towarów, produkowanych przez Wnioskodawcę, są przede wszystkim hurtownie oraz sieci handlowe. Wnioskodawca podejmuje cały czas starania mające na celu zwiększenie pułapu sprzedaży i uatrakcyjnienie swojej oferty. W tym celu Wnioskodawca rozważa możliwość wprowadzenia instytucji rabatu pośredniego. Wnioskodawca otrzymał propozycję zawarcia umowy o współpracy z kolejną siecią handlową. Zgodnie z treścią przyszłej umowy sklepy uczestniczące w sieci handlowej mają otrzymywać od Wnioskodawcy rabaty za zrealizowanie zakupów u dystrybutora współpracującego z siecią. Rabat pośredni będzie naliczany bez względu na wysokość zrealizowanych zakupów. Schemat sprzedaży towarów będzie przebiegał w następujący sposób:

1.  Wnioskodawca sprzeda towary (zawrze umowę sprzedaży) hurtowni (dystrybutorowi) obsługującej daną sieć handlową;
2.  Hurtownia (dystrybutor) będzie sprzedawała ww. towary poszczególnym sklepom (uczestnikom sieci).

Jak wynika z powyższego Wnioskodawca nie będzie zawierał żadnych transakcji handlowych z uczestnikami sieci a hurtownia (dystrybutor) będzie sprzedawała towary należące już do jej przedsiębiorstwa. Jedynym kontrahentem Wnioskodawcy będzie hurtownia (dystrybutor), która po zakończeniu przyjętego okresu rozliczeniowego będzie przesyłała Wnioskodawcy informację o zrealizowanych przez dany sklep (uczestnika sieci) zakupach. W przekazanych danych znajdzie się informacja o ilości i rodzaju sprzedanych towarów (wyprodukowanych przez Wnioskodawcę) przez hurtownię na rzecz uczestnika sieci. Wnioskodawca dodatkowo wyjaśnia, że umowę o współpracy zawrze tylko z siecią handlową reprezentującą poszczególnych uczestników sieci. Załącznikiem do umowy jest m.in. lista sklepów uczestników sieci, którzy wyrazili gotowość nabywania towarów Wnioskodawcy. Przewidziane w umowie rabaty pośrednie będą naliczane jako procent wartości obrotu pomiędzy hurtowniami (dystrybutorami) a uczestnikami sieci towarami wyprodukowanymi przez Wnioskodawcę. Zgodnie z umową udzielenie rabatu ma być dokumentowane notą księgową. Nota księgowa wystawiona przez Wnioskodawcę będzie zawierała następujące dane:

1.  datę wystawienia i numer kolejny;
2.  datę zapłaty rabatu pośredniego;
3.  dane Wnioskodawcy, w tym jego NIP;
4.  dane Uczestnika sieci, w tym jego NIP;
5.  okres, za jaki jest przyznany rabat pośredni;
6.  kwotę przyznanego rabatu pośredniego brutto, kwotę netto oraz kwotę podatku VAT.

Zapłata rabatu pośredniego nastąpi w terminie 14 dni od dnia wystawienia noty księgowej. Wnioskodawca zaznacza, iż uczestnicy sieci nabywający jego towary z hurtowni nie świadczą na rzecz Wnioskodawcy żadnych usług, ani też nie nabywają bezpośrednio od niego towarów. Wnioskodawca wskazuje, że zwykle zawiera z sieciami handlowymi dodatkowe porozumienia dot. świadczenia usług marketingowych i reklamowych, nie mniej jednak jest to umowa z centralą sieci (nie poszczególnymi uczestnikami sieci) i nie dotyczy kwestii udzielania rabatów pośrednich.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy świetle przedstawionego powyżej opisu stanu faktycznego Wnioskodawca jest uprawniony do obniżenia podstawy opodatkowania VAT w okresie rozliczeniowym, w którym faktycznie dokonano wypłaty Rabatu pośredniego, a dokumentem potwierdzającym wypłatę może być nota księgowa z wykazanym podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Stosownie do art. 29a ust. 10 ustawy podstawę opodatkowania obniża się m.in. o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen.

Z powołanych przepisów wynika, że udzielenie rabatu (opustów i obniżek cen) jest ściśle związane z konkretną transakcją, w związku z którą zostało zastosowane i powoduje obniżenie ceny dostarczanych towarów lub świadczonych usług, wpływa na zmniejszenie obrotu, a tym samym podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Przepisy ustawy o VAT nie definiują pojęcia „rabat” w związku z powyższym pojęcie te należy interpretować stosując przede wszystkim wykładnię językową. Przez rabat, w myśl Słownika Języka Polskiego PWN, Warszawa-1996 r., należy rozumieć obniżenie ceny jakiegoś towaru o pewną kwotę. Rabat wskazany w art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT rozumieć należy jako zniżkę od ustalonej ceny określonego towaru lub usługi, wyrażoną procentowo lub kwotowo. Oznacza to, że rabat ma bezpośredni wpływ na wartość konkretnej transakcji (w tym przypadku dostawy) i w efekcie prowadzi do obniżenia jej wartości (ceny). Tak rozumiany rabat obniża podstawę opodatkowania.

W świetle powołanej wyżej definicji „rabatu” uznać należy, że w opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia z pomniejszeniem, czyli odstępstwem od ustalonej ceny towarów przez Wnioskodawcę, który co prawda nie sprzedaje bezpośrednio towarów na rzecz Uczestnika sieci, ale udziela jej rabatów, co powoduje ostatecznie zwrot części ceny towarów.

Zmniejszenie podstawy opodatkowania w takiej sytuacji pozwala na zrealizowanie fundamentalnej zasady VAT - zasady neutralności tego podatku. Zatem jako następstwo obniżenia ceny transakcyjnej w formie rabatu powinno następować obniżenie podstawy opodatkowania tej transakcji. Jeśli podstawa opodatkowania przewyższa kwotę wynagrodzenia należnego podatnikowi, przynajmniej w części poniesie on ekonomiczny ciężar podatku, co naruszałoby zasadę neutralności tego podatku. Zwrócił na to uwagę Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-317/94 Elida Gibbs, stwierdzając, że podstawą opodatkowania dla producenta jako podatnika musi być kwota odpowiadająca cenie, po jakiej sprzedał on towary hurtownikom lub detalistom, pomniejszona o wartość rabatów na podstawie których wypłacone zostało wynagrodzenie ostatecznym nabywcom towarów.

Również w sprawie Komisja Europejska przeciwko Republice Federalnej Niemiec C-427/98, Trybunał dopuścił możliwość zmniejszenia podstawy opodatkowania w wyniku udzielenia przez podatnika rabatu potransakcyjnego nie bezpośredniemu nabywcy towaru, bez konieczności wystawienia faktury korygującej.

Należy wskazać, że rzeczywisty obrót gospodarczy powinien mieć odzwierciedlenie w prowadzonej dokumentacji. Jeżeli rabat został przyznany przez podatnika stojącego na początku łańcucha dostaw kolejnemu odbiorcy, innemu niż bezpośredni kontrahent, to podmioty te nie będą mogły wystawiać lub przyjmować faktur korygujących, gdyż w transakcjach przez nie wykonywanych nie dojdzie do zmiany ceny. Nie będzie również możliwe wystawienie faktury korygującej ostatecznemu odbiorcy, ponieważ między pierwszym sprzedawcą a tym odbiorcą nie doszło do żadnej dostawy. Tym samym przepisy krajowe nie określają dokumentu, na podstawie którego podatnik udzielający rabatu może ten rabat udokumentować. Nie jest tym dokumentem faktura korygująca, jednak żadne przepisy nie wskazują, że nie może nim być np. nota.

Wobec tego należy stwierdzić, że w zaistniałej sytuacji w przypadku udzielenia Rabatu pośredniego Wnioskodawca nie ma możliwości wystawienia faktur korygujących na rzecz Uczestnika sieci, jednak udzielone Rabaty pośrednie mogą zostać udokumentowane notą księgową. W konsekwencji nota będzie pisemnym dokumentem, który umożliwi udokumentowanie rabatu. Nota ta powinna zawierać odpowiednie elementy dokumentu księgowego w myśl ustawy o rachunkowości, m.in. dane identyfikujące Wnioskodawcę i Uczestnika sieci, określenie przedmiotu transakcji, a także kwotę udzielonego Rabatu pośredniego wraz z określeniem wartości brutto i kwoty podatku VAT, o którą pomniejsza się podatek należny.

Zdaniem Wnioskodawcy prawo do obniżenia podstawy opodatkowania VAT będzie przysługiwało za okres, w którym dojdzie do faktycznej wypłaty Rabatu pośredniego. Bez znaczenia będzie przy tym moment wystawienia noty księgowej dokumentującej przepływ środków pieniężnych. W ocenie Wnioskodawcy fakt wystawienia noty księgowej dokumentującej udzielenie rabatu pośredniego nie jest bowiem warunkiem koniecznym dla celu uzyskania prawa do obniżenia podatku VAT należnego, ma ono charakter wtórny w stosunku do samego zdarzenia gospodarczego udzielenia rabatu/opustu i obniżki ceny. Stanowisko to potwierdził m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 17 czerwca 2014 r., znak IPPP2/443-259/14-3/AO.

Podsumowując, Wnioskodawca jest uprawniony do obniżenia podstawy opodatkowania VAT o kwotę udzielonego Uczestnikowi sieci Rabatu pośredniego, którego kwota wynika z wystawionej przez Wnioskodawcę noty księgowej. Prawo do obniżenia podstawy opodatkowania VAT będzie Wnioskodawcy przysługiwało za okres, w którym doszło do faktycznej wypłaty Rabatu pośredniego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy – przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast w myśl art. 2 pkt 6 ustawy – przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z cytowanych powyżej przepisów ustawy wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Jednocześnie pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie się na rzecz innej osoby, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy stanowi, że podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

W świetle art. 29a ust. 6 ustawy – podstawa opodatkowania obejmuje:

1.  podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;
2.  koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Z kolei na mocy art. 29a ust. 7 ustawy – podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:

1.  stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;
2.  udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży;
3.  otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Na podstawie art. 29a ust. 10 ustawy – podstawę opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 13, obniża się o:

1.  kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;
2.  wartość zwróconych towarów i opakowań, z zastrzeżeniem ust. 11 i 12;
3.  zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;
4.  wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w ust. 1.

Z przytoczonych powyżej przepisów wynika przede wszystkim, że podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Przepisy ustawy nie definiują pojęcia „rabat”, w związku z powyższym pojęcie to należy interpretować stosując przede wszystkim wykładnię językową. Przyjmując za „Słownikiem języka polskiego” (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, str. 825), „rabat” to „zniżka, opust od sumy należnej za towar przyznawany, np. przy kupnie dużej ilości towarów”. Zatem rabat polega na pomniejszeniu ustalonej wcześniej ceny towaru. Rozróżnia się przy tym rabaty na te przyznane przed ustaleniem ceny oraz udzielane po jej ustaleniu.

Rabat udzielony w momencie wystawienia faktury (rabat transakcyjny) nie ma znaczenia dla ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, ponieważ kwota należna od nabywcy już go uwzględnia – dane dotyczące rabatu znajdą swoje odzwierciedlenie w wystawionej fakturze stwierdzającej dokonanie sprzedaży.

Natomiast, jeżeli udzielenie rabatu ma miejsce po dokonaniu sprzedaży i wystawieniu faktury, w której dokonano pierwotnego określenia podstawy opodatkowania (rabat potransakcyjny), wówczas czynność ta wymaga wystawienia faktury korygującej zmniejszającej wartość towarów, zgodnie z art. 106j ustawy. Jednakże możliwe jest wystawienie faktury korygującej wyłącznie w sytuacji udzielenia rabatu bezpośredniemu nabywcy towarów i usług.

W tym miejscu wskazać należy, że w świetle art. 106b ust. 1 ustawy – podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:

1.  sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
2.  sprzedaż wysyłkową z terytorium kraju i sprzedaż wysyłkową na terytorium kraju na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
3.  wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
4.  otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów lub czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4.

W art. 106e ust. 1 ustawy wskazano natomiast, co faktura powinna zawierać, w tym m.in. wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto).

W myśl art. 106j ust. 1 ustawy – w przypadku, gdy po wystawieniu faktury:

1.  udzielono obniżki ceny w formie rabatu, o której mowa w art. 29a ust. 7 pkt 1;
2.  udzielono opustów i obniżek cen, o których mowa w art. 29a ust. 10 pkt 1;
3.  dokonano zwrotu podatnikowi towarów i opakowań;
4.  dokonano zwrotu nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4;
5.  podwyższono cenę lub stwierdzono pomyłkę w cenie, stawce, kwocie podatku lub w jakiejkolwiek innej pozycji faktury

–podatnik wystawia fakturę korygującą.

Zgodnie z art. 106j ust. 2 ustawy – faktura korygująca powinna zawierać:

1.  wyrazy „FAKTURA KORYGUJĄCA” albo wyraz „KOREKTA”;
2.  numer kolejny oraz datę jej wystawienia;
3.  dane zawarte w fakturze, której dotyczy faktura korygująca:
    1.  określone w art. 106e ust. 1 pkt 1-6,
    2.  nazwę (rodzaj) towaru lub usługi objętych korektą;
4.  przyczynę korekty;
5.  jeżeli korekta wpływa na zmianę podstawy opodatkowania lub kwoty podatku należnego – odpowiednio kwotę korekty podstawy opodatkowania lub kwotę korekty podatku należnego z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku i sprzedaży zwolnionej;
6.  w przypadkach innych niż wskazane w pkt 5 – prawidłową treść korygowanych pozycji.

Na podstawie art. 106j ust. 3 ustawy – w przypadku, gdy podatnik udziela opustu lub obniżki ceny w odniesieniu do wszystkich dostaw towarów lub usług dokonanych lub świadczonych na rzecz jednego odbiorcy w danym okresie, faktura korygująca, o której mowa w ust. 2:

1.  powinna zawierać dodatkowo wskazanie okresu, do którego odnosi się udzielany opust lub obniżka;
2.  może nie zawierać danych określonych w art. 106e ust. 1 pkt 5 i 6 oraz nazwy (rodzaju) towaru lub usługi objętych korektą.

Zatem wystawienie faktury korygującej w sytuacji udzielenia opustu/obniżki ceny może dotyczyć tylko kontrahentów bezpośrednio uczestniczących w rzeczywistej transakcji potwierdzonej wystawieniem faktury. Nie można wystawić faktury korygującej w sytuacji, kiedy między kontrahentami nie miała miejsca dostawa lub świadczenie usług i w konsekwencji nie było wystawionej faktury.

Z wniosku wynika, że Wnioskodawca sprzedaje produkowane przez siebie towary. Odbiorcami towarów, produkowanych przez Wnioskodawcę, są przede wszystkim hurtownie oraz sieci handlowe. Wnioskodawca rozważa możliwość wprowadzenia instytucji rabatu pośredniego. Wnioskodawca otrzymał propozycję zawarcia umowy o współpracy z kolejną siecią handlową. Zgodnie z treścią przyszłej umowy sklepy uczestniczące w sieci handlowej mają otrzymywać od Wnioskodawcy rabaty za zrealizowanie zakupów u dystrybutora współpracującego z siecią. Rabat pośredni będzie naliczany bez względu na wysokość zrealizowanych zakupów. Schemat sprzedaży towarów będzie przebiegał w następujący sposób:

1.  Wnioskodawca sprzeda towary (zawrze umowę sprzedaży) hurtowni (dystrybutorowi) obsługującej daną sieć handlową;
2.  Hurtownia (dystrybutor) będzie sprzedawała ww. towary poszczególnym sklepom (uczestnikom sieci).

Wnioskodawca nie będzie zawierał żadnych transakcji handlowych z uczestnikami sieci a hurtownia (dystrybutor) będzie sprzedawała towary należące już do jej przedsiębiorstwa. Jedynym kontrahentem Wnioskodawcy będzie hurtownia (dystrybutor), która po zakończeniu przyjętego okresu rozliczeniowego będzie przesyłała Wnioskodawcy informację o zrealizowanych przez dany sklep (uczestnika sieci) zakupach. W przekazanych danych znajdzie się informacja o ilości i rodzaju sprzedanych towarów (wyprodukowanych przez Wnioskodawcę) przez hurtownię na rzecz uczestnika sieci. Wnioskodawca dodatkowo wyjaśnia, że umowę o współpracy zawrze tylko z siecią handlową reprezentującą poszczególnych uczestników sieci. Załącznikiem do umowy jest m.in. lista sklepów uczestników sieci, którzy wyrazili gotowość nabywania towarów Wnioskodawcy. Przewidziane w umowie rabaty pośrednie będą naliczane jako procent wartości obrotu pomiędzy hurtowniami (dystrybutorami) a uczestnikami sieci towarami wyprodukowanymi przez Wnioskodawcę. Zgodnie z umową udzielenie rabatu ma być dokumentowane notą księgową. Zapłata rabatu pośredniego nastąpi w terminie 14 dni od dnia wystawienia noty księgowej. Wnioskodawca zaznacza, iż uczestnicy sieci nabywający jego towary z hurtowni nie świadczą na rzecz Wnioskodawcy żadnych usług, ani też nie nabywają bezpośrednio od niego towarów.

W świetle powołanej wyżej definicji „rabatu” należy uznać, że w opisanym przypadku mamy do czynienia z pomniejszeniem, czyli odstępstwem od ustalonej ceny towarów przez Wnioskodawcę, który co prawda nie sprzedaje bezpośrednio towarów na rzecz poszczególnych sklepów, ale na podstawie odpowiednich indywidualnych ustaleń udziela im upustu w formie przyznawanych rabatów. Powoduje to w istocie zwrot części ceny towarów.

Konstrukcja podstawy opodatkowania w ustawie o podatku od towarów i usług, odpowiadająca w swej istocie konstrukcji określonej w ww. Dyrektywie 2006/112/WE Rady, oparta jest na założeniu proporcjonalności VAT do ceny towarów i usług. Każda bowiem transakcja podlega podatkowi od towarów i usług obliczonemu w sposób proporcjonalny do ceny otrzymanej przez podatnika jako świadczenie wzajemne za dostarczone towary lub usługi z uwzględnieniem stawki, jaka ma zastosowanie do dostawy lub świadczenia takich towarów i usług.

Należy mieć na uwadze, że konstrukcja podstawy opodatkowania pozwala zrealizować fundamentalną zasadę neutralności podatku VAT. Ekonomiczny ciężar podatku VAT, co do zasady, powinien bowiem ponosić konsument, a nie podatnik. W ślad zatem za obniżeniem ceny transakcyjnej w formie rabatu powinno następować obniżenie podstawy opodatkowania tej transakcji, aby zachowana została zasada proporcjonalności podatku VAT do ceny towarów i usług. Jeśli podstawa opodatkowania przewyższa kwotę wynagrodzenia należnego podatnikowi, przynajmniej w części poniesie on ekonomiczny ciężar podatku, co naruszałoby zasadę neutralności tego podatku. Zwrócił na to uwagę Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-317/94 Elida Gibbs, stwierdzając, że podstawą opodatkowania dla producenta jako podatnika musi być kwota odpowiadająca cenie, po jakiej sprzedał on towary hurtownikom lub detalistom, pomniejszona o wartość rabatów na podstawie których wypłacone zostało wynagrodzenie ostatecznym nabywcom towarów. Również w sprawie C-427/98 Komisja Europejska przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Trybunał dopuścił możliwość zmniejszenia podstawy opodatkowania w wyniku udzielenia przez podatnika rabatu potransakcyjnego nie bezpośredniemu nabywcy towaru, bez konieczności wystawienia faktury korygującej.

W opisanej sprawie w przypadku otrzymania przez sklepy bezpośrednio od Wnioskodawcy zwrotu części ceny zakupionych produktów, dla odbiorców tych nastąpi rzeczywiste obniżenie ceny tych towarów. W tej sytuacji podmiotem uprawnionym do obniżenia kwoty podatku należnego z tytułu sprzedaży nie będzie hurtownia (dystrybutor), który otrzyma od sklepów cenę należną w pełnej wysokości, ale Wnioskodawca, który dokona sprzedaży ostatecznie po obniżonej cenie, tj. udzieli rabatu. Zatem u Wnioskodawcy nastąpi obniżenie podstawy opodatkowania.

W związku z tym Wnioskodawca będzie mógł skorzystać z prawa do korekty podstawy opodatkowania i należnego podatku VAT. W okolicznościach niniejszej sprawy udzielany rabat pośredni stanie się upustem - obniżką (rabatem), o którym mowa w art. 29a ust. 10 ustawy.

Stosownie do art. 29a ust. 13 ustawy o VAT, w przypadkach, o których mowa w ust. 10 pkt 1-3, obniżenia podstawy opodatkowania, w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze z wykazanym podatkiem, dokonuje się pod warunkiem posiadania przez podatnika, uzyskanego przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym nabywca towaru lub usługobiorca otrzymał fakturę korygującą, potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru lub usługobiorcę, dla którego wystawiono fakturę. Uzyskanie potwierdzenia otrzymania przez nabywcę towaru lub usługobiorcę faktury korygującej po terminie złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy uprawnia podatnika do uwzględnienia faktury korygującej za okres rozliczeniowy, w którym potwierdzenie to uzyskano.

Wskazany wyżej przepis znajduje zastosowanie w przypadku udzielenia rabatów bezpośrednich dokumentowanych za pomocą faktury korygującej. W przypadku przyznania przez Wnioskodawcę rabatów posprzedażowych na rzecz podmiotu innego niż hurtownia (dystrybutor) rolę dokumentu potwierdzającego wypłatę rabvatu pełnić będą wystawione przez Wnioskodawcę noty księgowe. Tym samym nie znajdą zastosowania zasady dotyczące określenia momentu pomniejszenia podstawy opodatkowania VAT przewidziane w art. 29a ust. 13 Ustawy VAT.

Spółka będzie miała prawo do obniżenia podstawy opodatkowania z tytułu udzielonych rabatów z momentem udzielenia rabatu, udokumentowanego wystawioną przez Spółkę notą uznaniową. W przypadku, gdy wystawienie noty dokumentującej udzielenie rabatu pośredniego nastąpi w innym okresie rozliczeniowym niż wypłata wynikającej z tej noty kwoty, Spółka będzie miała prawo obniżyć obrót (i w konsekwencji podatek VAT należny) za okres, w którym rabat został faktycznie udzielony. Innymi słowy, zasadnicze znaczenie dla rozliczenia przyznanego rabatu pośredniego dla celów podatku VAT będzie miał moment faktycznej wypłaty udzielonego rabatu. Wystawienie noty księgowej dokumentującej udzielenie rabatu pośredniego nie jest bowiem warunkiem koniecznym dla celu uzyskania prawa do obniżenia podatku VAT należnego w związku z udzieleniem rabatu. Moment wystawienia noty nie może być więc decydujący dla momentu rozliczenia rabatu dla celów podatku VAT przez Wnioskodawcę. Istotny jest sam fakt fizycznego udzielenia rabatu.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.