Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-1190/11/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-01-05
Teza: Czy z otrzymywanej co miesiąc dożywotniej renty za ¼ części nieruchomości w wysokości 3 500 zl wnioskodawca powinien rozliczać się na koniec każdego roku z urzędem skarbowym? Czy dożywotnia renta w wysokości 3 500 zł miesięcznie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: dożywocie; nieruchomości; renta; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pana stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 10 października 2011 r. (data wpływu do tut. Biura 18 października 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymywania przez wnioskodawcę dożywotniej renty, której podstawą było zawarcie umowy odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 października 2011 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymywania przez wnioskodawcę dożywotniej renty, której podstawą było zawarcie umowy odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca do 2008 r. był wraz z matką właścicielem domu. Udział wnioskodawcy wynosił ¼ części we własności nieruchomości, a udział matki ¾ części we własności nieruchomości.

Udział wynoszący ¾ został sprzedany za dożywocie, w ramach którego nabywcy zobowiązali się do zapewnienia matce wnioskodawcy utrzymania i dożywotniego mieszkania.

Natomiast udział wnioskodawcy wynoszący ¼ części we własności nieruchomości został sprzedany za dożywotnią rentę w wysokości 3 500 zł płatną do 10-tego każdego miesiąca.

Wartość przedmiotu umowy o dożywocie dla matki wnioskodawcy wynosiła 375 000 zł, a przedmiotu umowy przeniesienia wlasności w zamian za rentę 125 000 zł.

Od kwoty 125 000 zł wnioskodawca zapłacił zryczaltowany podatek dochodowy z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych w kwocie 12 500 zł. Przedmiot umowy przeniesienia wlasności stanowiło ¼ części nieruchomości należącej do wnioskodawcy.

Od tamtego momentu wnioskodawca nie rozlicza się z urzedem skarbowym z otrzymywanej renty.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy z otrzymywanej co miesiąc dożywotniej renty za ¼ części nieruchomości w wysokości 3 500 zl wnioskodawca powinien rozliczać się na koniec każdego roku z urzędem skarbowym?
2.  Czy dożywotnia renta w wysokości 3 500 zł miesięcznie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem wnioskodawcy, opierając się na informacjach podanych w akcie notarialnym nie powinien rozliczać się z urzędem skarbowym na koniec każdego roku z otrzymywanej dożywotniej renty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości (w tym lokalu będącego przedmiotem odrębnej własności),
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W świetle powyższego, każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

W opisie stanu faktycznego wnioskodawca wskazał, że w 2008 r. zawarł umowę dożywotniej renty, na mocy której w zamian za przeniesienie na nabywcę udziału w wysokości ¼ w nieruchomości będzie otrzymywał rentę w wysokości 3 500 zł miesięcznie. Wartość przedmiotu umowy została określona w wysokości 125 000 zł, od przedmiotowej kwoty wnioskodawca zapłacił 10% zryczałtowany podatek dochodowy z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w kwocie 12 500 zł.

Okolicznością, którą należy w przedmiotowej sprawie rozważyć jest ustalenie, czy zawarcie umowy odpalanego zbycia udziału w nieruchomości w zamian za dożywotnią rentę jest odpłatnym zbyciem nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem wątpliwości wnioskodawcy budzi fakt, czy w związku z otrzymywaniem comiesięcznej dożywotniej renty powinien z tego tytułu odprowadzać podatek dochodowy oraz rozliczać się na koniec roku z urzędem skarbowym, czy też będzie zwolniony z przedmiotowego podatku.

Renta jest instytucją prawą uregulowaną przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16 poz. 93 ze zm.). Zgodnie z treścią przepisu zawartego w art. 903 Kodeksu cywilnego, istota umowy renty polega na zobowiązaniu się jednej ze stron do świadczeń okresowych w pieniądzu lub rzeczach oznaczonych co do gatunku na rzecz drugiej strony lub też na rzecz osoby trzeciej w związku z dyspozycją art. 393 Kodeksu cywilnego. W umowie renty nie można skutecznie zamieścić ani skutecznego zobowiązania się do innych (tj. innych niż pieniężne lub oznaczone co do gatunku) świadczeń, nawet o charakterze okresowym, ani też zobowiązania się do nieczynienia. Jednakże osoba zobowiązująca się do świadczenia renty może się zobowiązać w sposób wskazany powyżej w zamian za nabycie prawa niemogącego być przedmiotem świadczenia renty, np. w zamian za przeniesienie własności nieruchomości. Renta może być ustanowiona w umowie zarówno na czas określony, jak i nieokreślony, w tym na czas życia osoby uprawnionej.

Należy zauważyć, że ustawodawca w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 posłużył się pojęciem „odpłatne zbycie”, nie zawężając katalogu odpłatnych czynności prawnych, w wyniku których dochodzi do przeniesienia własności nieruchomości bądź prawa jedynie do umowy sprzedaży czy zamiany. Zatem pod pojęciem odpłatnego zbycia rozumie się każdą czynność, w wyniku której dochodzi do przeniesienia prawa własności z dotychczasowego właściciela na nowy podmiot i przeniesienie tego prawa ma charakter odpłatny. Powyższe oznacza, iż na podstawie umowy o rentę dożywotnią w zamian za przeniesienie własności nieruchomości również dochodzi do odpłatnego zbycia nieruchomości, a uzyskany w wyniku tej czynności prawnej przychód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W myśl przepisu art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej, którą zgodnie z ust. 3 tegoż artykułu określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Przychód dla celów podatkowych – stosownie do cytowanego art. 19 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – stanowi wartość rynkowa wszystkich zbywanych na podstawie umowy renty odpłatnej rzeczy lub praw majątkowych, określona na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia – pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Treść ww. przepisu wskazuje w jaki sposób określić przychód nawet jeśli w umowie nie zostanie określona cena.

Powyższe oznacza, że uzyskiwane przez wnioskodawcę świadczenia w postaci renty wypłacanej co miesiąc nie stanowią dla wnioskodawcy przychodu do podatkowania. Należy bowiem podkreślić, że wypłacana renta stanowi niejako składnik ceny nieruchomości zbytej przez wnioskodawcę. Powyższe oznacza, iż opodatkowanie przedmiotowej renty spowodowałoby podwójne opodatkowanie tej samej czynności tym samym podatkiem dochodowym od osób fizycznych, raz z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, który to podatek wnioskodawca już uiścił, drugi raz z tytułu opodatkowania wypłacanej co miesiąc renty, którą wnioskodawca otrzymuje z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na podstawie przepisów dotyczących przychodu z innych źródeł. Byłoby to w sposób oczywisty sprzeczne z zasadą zakazu podwójnego opodatkowania tego samego przychodu tym samym podatkiem.

Podsumowując stwierdzić należy, że otrzymywana przez wnioskodawcę renta z tytułu odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości nie stanowi dla wnioskodawcy źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, a tym samym w konsekwencji wnioskodawca nie musi rozliczać się z urzędem skarbowym na koniec każdego roku z otrzymywanej renty ani odprowadzać z tego tytułu podatku dochodowego, ponieważ zbycie udziału w nieruchomości w drodze zawarcia umowy renty stanowi odpłatne zbycie i jako takie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze, stanowisko wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.