Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-108/12/EJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-04-20
Teza: prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego ze sprzedażą opodatkowaną (umowa dzierżawy)
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane; gmina; kanalizacja; odliczenia; odliczenia-prawo do odliczenia; odpłatność; umowa-umowa dzierżawy; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 27 stycznia 2012r. (data wpływu 2 lutego 2012r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z budową oczyszczalni ścieków oraz kanalizacji sanitarnej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 lutego 2012r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z budową oczyszczalni ścieków oraz kanalizacji sanitarnej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Gmina – Urząd Gminy w 2011r. zrealizowała inwestycję w postaci budowy oczyszczalni ścieków oraz rozpoczęła realizację kanalizacji sanitarnej, której budowę kontynuuje w roku bieżącym. Realizacja przedmiotowych inwestycji należy, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 42, poz. 1591 ze zm.) do zadań własnych Gminy. Obie inwestycje realizowane były przy współudziale środków Unii Europejskiej. Podatek VAT stanowił koszt niekwalifikowany przedmiotowych inwestycji. Faktury tytułem wynagrodzenia za roboty zrealizowane w ramach ww. inwestycji wystawiane były na Gminę. Oczyszczalnia ścieków oraz kanalizacja sanitarna stanowi majątek Gminy. W zakresie, w jakim inwestycje zostały zrealizowane Gmina dokonywała i dokonuje w dalszym ciągu odliczenia podatku VAT naliczonego w fakturach wystawianych przez wykonawców tytułem realizacji robót budowlanych, ponieważ inwestycje realizowane były z zamiarem oddania w odpłatną dzierżawę spółce gminnej, która miała być utworzona celem wykonywania zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków. Do czasu powołania spółki zadania te w Gminie wykonuje Zakład Gospodarki Komunalnej – zakład budżetowy, powołany celem wykonywania zadań m.in. w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. W ramach prowadzonej działalności Zakład ten zawiera umowy na dostawę wody i odbiór ścieków i z tego tytułu osiąga opodatkowane przychody. W związku z zakończeniem realizacji inwestycji w zakresie oczyszczalni ścieków oraz planowanym w pierwszym kwartale 2012r. zakończeniem realizacji inwestycji kanalizacji sanitarnej oraz z uwagi na nie utworzenie do dnia dzisiejszego komunalnej spółki z o.o., Wnioskodawca planuje do czasu utworzenia tej spółki przekazać zarówno oczyszczalnię ścieków, jak i sieć kanalizacyjną Zakładowi Gospodarki Komunalnej w odpłatną dzierżawę. W oparciu o dzierżawiony majątek (z jego wykorzystaniem) Zakład Gospodarki Komunalnej będzie świadczył odpłatne usługi odprowadzania ścieków za pośrednictwem sieci kanalizacyjnej oraz ich oczyszczania przy wykorzystaniu oczyszczalni ścieków. Usługi te świadczone będą przez Zakład na podstawie zawartych we własnym imieniu i na własny rachunek z odbiorcami usług odpłatnych umów na odbiór ścieków oraz ich oczyszczanie. Za wykonywane usługi Zakład pobierać będzie we własnym imieniu i na własny rachunek wynagrodzenie, dokumentowane wystawianymi przez Zakład fakturami VAT. Pobierane opłaty będą stanowiły przychody Zakładu. W związku ze świadczonymi usługami Zakład składać będzie deklaracje VAT-7.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w związku z realizacją zadań inwestycyjnych budowy oczyszczalni ścieków oraz kanalizacji sanitarnej, Wnioskodawca ma prawo dokonywać odliczenia podatku naliczonego z faktur kosztowych wystawianych przez wykonawców w związku z realizacją ww. inwestycji, jeżeli oczyszczalnia ścieków oraz kanalizacja sanitarna zostaną oddane gminnemu zakładowi budżetowemu w odpłatną dzierżawę, tytułem której Gmina będzie wystawiać faktury VAT ze stawką 23%?

Zdaniem Wnioskodawcy, przysługuje mu prawo dokonywania odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT, ponieważ w wyniku zrealizowania zadań inwestycyjnych będzie osiągał opodatkowane przychody z tytułu dzierżawy wytworzonego w ramach inwestycji majątku.

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054) w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Jednocześnie zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ustawy, należy rozumieć przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Zgodnie natomiast z art. 693 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dzierżawa jest umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną, odpowiednikiem świadczenia wydzierżawiającego polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie dzierżawcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu.

Mając na uwadze powołane przepisy oraz przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe należy stwierdzić, że udostępnienie zakładowi budżetowemu kanalizacji sanitarnej oraz oczyszczalni ścieków w drodze odpłatnej dzierżawy podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z przedstawionego zdarzenia wynika, że zrealizowane przez Gminę inwestycje w zakresie budowy oczyszczalni ścieków oraz kanalizacji sanitarnej będą służyły Gminie do wykonywania czynności opodatkowanych. Wykonana infrastrukturę Gmina bowiem przekaże w odpłatną dzierżawę własnemu zakładowi budżetowemu – Zakładowi Gospodarki Komunalnej. Z tytułu tej dzierżawy uzyskiwać będzie opodatkowane podatkiem VAT dochody, które dokumentować będzie wystawianymi fakturami VAT. faktury te ujmować będzie w rejestrach sprzedaży. Wartość netto wraz z należnym podatkiem VAT z tytułu uzyskiwania tych dochodów będzie wykazywana w składanych deklaracjach VAT-7.

Reasumując, Gminie będzie przysługiwało prawo do obniżania kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającą z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z budową sieci kanalizacyjnej oraz oczyszczalni ścieków, z uwagi na związek poniesionych wydatków z czynnościami opodatkowanymi (uzyskiwaniem obrotów z tytułu dzierżawy).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Jak wynika z powyższego przepisu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy towary i usługi, z których nabyciem wiąże się podatek naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Aby zatem podatnik mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokonanych inwestycji, inwestycje te muszą być związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych, przy czym związek ten winien mieć charakter niewątpliwy. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy również podkreślić, iż możliwość odliczenia podatku naliczonego nie stanowi żadnego przywileju dla podatnika, lecz jest podstawowym i fundamentalnym uprawnieniem, wynikającym z samej konstrukcji podatku od wartości dodanej. Z orzecznictwa TS UE wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego w zasadzie nie może być ograniczone ani pod względem czasu, ani pod względem zakresu przedmiotowego. TS UE wielokrotnie zwracał uwagę, iż właśnie zasada odliczenia podatku naliczonego zapewnia uzyskanie neutralności podatku. System odliczeń podatku oznacza całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od obciążeń z tytułu VAT zapłaconego lub należnego (do zapłaty) w prowadzonej działalności gospodarczej. Wspólny system podatku od wartości dodanej zapewnia, że jakakolwiek działalność gospodarcza, bez względu na jej cel oraz rezultat, o ile sama jest opodatkowana VAT, jest opodatkowana w sposób całkowicie neutralny. Pozwala to na zachowanie zasady potrącalności, która powinna być na gruncie ustawy o VAT rozumiana możliwie najszerzej. Oznacza to, że zawsze ma ona zastosowanie przy nabyciu towarów dokonanym z zamiarem wykorzystania ich w działalności opodatkowanej.

Ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.

Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych wówczas – po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych – odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.

W każdym więc przypadku należy dokonać oceny, czy intencją określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo - prawne było wykonywanie czynności opodatkowanych. Z ogólnie przyjętej definicji „zamiaru” wynika, że jest to projekt, plan czy intencja zrealizowania czegoś. Istotą zamiaru są intencje jakie przyświecają dokonywanym czynnościom, jak i cel, który dana osoba ma osiągnąć dokonując tych czynności.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz (art. 7 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o samorządzie gminnym).

Z opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca zrealizował inwestycję w postaci budowy oczyszczalni ścieków oraz rozpoczął realizację kanalizacji sanitarnej. W zakresie, w jakim inwestycje zostały zrealizowane Gmina dokonywała i dokonuje w dalszym ciągu odliczenia podatku VAT naliczonego w fakturach wystawianych przez wykonawców tytułem realizacji robót budowlanych, ponieważ inwestycje realizowane były z zamiarem oddania w odpłatną dzierżawę spółce gminnej, która miała być utworzona celem wykonywania zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków. Gmina planuje do czasu utworzenia tej spółki przekazać zarówno oczyszczalnię ścieków, jak i sieć kanalizacyjną Zakładowi Gospodarki Komunalnej w odpłatną dzierżawę.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Przez umowę dzierżawy, zgodnie z art. 693 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.) wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz.

Z powyższej definicji wynika, iż umowa dzierżawy ma charakter odpłatny, a czynsz stanowi obligatoryjny element stosunku zobowiązaniowego.

Dzierżawa gruntów stanowi zatem świadczenie usług i czynność ta, co do zasady podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Biorąc pod uwagę powołane wyżej przepisy oraz opis stanu faktycznego stwierdzić należy, iż zostanie spełniona przesłanka z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT warunkująca prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego, ponieważ towary i usługi zakupione w ramach realizacji ww. inwestycji będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę do wykonania czynności opodatkowanych.

Zatem Wnioskodawca ma prawo dokonywania odliczeń podatku od towarów i usług naliczonego z faktur dokumentujących poniesione wydatki w ramach realizowanej inwestycji, bowiem zostanie w omawianym przypadku spełniona podstawowa przesłanka pozytywna jaką jest związek dokonanych zakupów ze sprzedażą opodatkowaną.

W konsekwencji powyższego stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym Gminie będzie przysługiwało prawo dokonywania odliczenia podatku naliczonego, należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.