Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-162/08/JSz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-03-05
Teza: Czy sprzedając mieszkanie nabyte w 2005r. wnioskodawca będzie musiał zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu sprzedaży mieszkania skoro pieniądze z jego sprzedaży przeznaczy na mieszkania własnościowego syna i przyszłej synowej ?
Słowa kluczowe: cel-cele mieszkaniowe; darowizna; nieruchomości; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; przychód; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 15 grudnia 2008r. (data wpływu do tut. Biura 16 grudnia 2008r.) uzupełnionym w dniu 22 stycznia 2009r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży mieszkania **\- jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 grudnia 2008r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży mieszkania.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego pismem z dnia 12 stycznia 2009r. znak: IBPB II/2-415-162/08/JSz wezwano do jego uzupełnienia. Uzupełnienie wpłynęło w dniu 22 stycznia 2009r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca wraz z żoną są właścicielami mieszkania 2 pokojowego, które zostało zakupione w dniu 19 września 2005r. Poprzednie mieszkanie sprzedano ze względu na dużą powierzchnię i wysokie koszty utrzymania. Obecnie zajmowane mieszkanie zostanie w styczniu 2009r. sprzedane z przyczyn, które wnioskodawca szczegółowo przedstawił we wniosku. Żona wnioskodawcy jest poważnie chora i wymaga stałej, fachowej opieki, której wnioskodawca z uwagi na swój zaawansowany wiek nie jest w stanie jej zapewnić. Opiekę taką ofiarowuje natomiast syn wnioskodawcy i jego przyszła żona.

Z uwagi na fakt, że obecne mieszkanie wnioskodawcy jest zbyt ciasne aby mogły w nim zamieszkać dwie rodziny, wnioskodawca zdecydował się sprzedać to mieszkanie, pomimo niskich cen na rynku nieruchomości, a uzyskane ze sprzedaży pieniądze przekazać synowi na zakup dużo większego mieszkania, w którym wnioskodawca wraz z żoną oraz synem i przyszłą synową zamieszkają. Mieszkanie to jest w trakcie budowy aż do czerwca 2009r., kiedy planowana jest przeprowadzka.

Syn złożył sądowne przyrzeczenie, że zapewni wnioskodawcy i jego żonie dożywotną opiekę i pomieszczenie w swoim nowym mieszkaniu, dlatego przeważająca część sumy, że sprzedaży mieszkania zostanie przekazana jako darowizna na mieszkanie syna oraz na leczenie chorej żony wnioskodawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w związku z tym, że wnioskodawca wraz z żoną jest właścicielem mieszkania 3 lata będzie zmuszony płacić podatek dochodowy, skoro pieniądze ze sprzedaży mieszkania przeznaczone będą także na mieszkanie, w którym jako rodzice będą współmieszkać? Czy w tej wyjątkowej sytuacji może być z tego podatku zwolniony?

Zdaniem wnioskodawcy, pieniądze pochodzące ze sprzedaży mieszkania nie są jego dochodem tylko jedynym środkiem zapewniającym spędzenie reszty życia w normalnych i godnych warunkach. Mieszkanie kupione było w 2005r. jako dożywotnie lokum dla wnioskodawcy i jego żony, ale życiowa sytuacja w jakiej znaleźli się małżonkowie nie pozwoliła im na samodzielne zamieszkiwanie w tym lokalu. Wnioskodawca podkreśla, że sprzedaż nie jest podyktowana chęcią wzbogacenia się, ale tragedią życiową jaka go dotknęła. Wnioskodawca nieustannie ponosi koszty urzędowe i sądowe związane z ubezwłasnowolnieniem żony, jej chorobą i opieką nad nią.

Kwota podatku znacząco pomogłaby w realizacji potrzeb wnioskodawcy. Darowizna pieniężna na rzecz syna na wspólne potrzeby mieszkaniowe będzie udokumentowana urzędowo.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) źródłem przychodu jest z zastrzeżeniem ust. 2 – odpłatne zbycie m.in.:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości (w tym prawa do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną własność),
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Od 1 stycznia 2007r. zmieniły się zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości. Jednakże zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2006r. Nr 217, poz. 1588) do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006r., stosuje się zasady określone w w/w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007r.

W sprawie, której dotyczy przedmiotowy wniosek mieszkanie zostało nabyte przez wnioskodawcę w 2005r., a zatem dokonując oceny skutków prawnych przedstawionego stanu faktycznego należy stosować przepisy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006r.

W myśl art. 28 ust. 1 - 2a cytowanej powyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2006r., podatek od przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu. Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika. Zasada ta nie ma zastosowania do podatników, którzy w terminie 14 dni od dnia dokonania tej sprzedaży złożą oświadczenie, że przychód uzyskany ze sprzedaży przeznaczą na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) - lub lit. e) ww. ustawy.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych

a) w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży na: - nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, - nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie, - na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, - budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, - rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację - na cele mieszkalne - własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, e) w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit.a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów.

Z powyższego wynika jednoznacznie, że przychód uzyskany ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie, podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym

w wysokości 10% przychodu, z wyjątkiem, gdy uzyskany przychód zostanie przeznaczony na cele mieszkaniowe, o których mowa w powyżej cytowanym art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż wnioskodawca zamierza sprzedać mieszkanie, które zostało nabyte w 2005r., a środki pieniężne uzyskane z jego sprzedaży zamierza w przeważającej części dołożyć do dużo większego mieszkania syna,

w którym razem z żoną i przyszłą synową wspólnie będą mieszkać. Pozostała część środków pieniężnych będzie pokrywała leczenie żony. Wnioskodawca nadmienia, że jego syn złożył sądowne przyrzeczenie o zapewnieniu jemu i jego żonie dożywotniej opieki i pomieszczenia w nowym mieszkaniu.

Wyjaśnić należy, iż podstawową okolicznością decydującą o zastosowaniu zwolnień wynikających z powołanego wyżej art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006r. jest przeznaczenie przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości (nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży) wyłącznie na wskazane w ustawie cele mieszkaniowe m.in. na nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.

Użycie w przepisie słowa „nabycie” oznacza, że chodzi o budynek lub lokal, którego wnioskodawca ma się stać właścicielem lub współwłaścicielem. Przeznaczenie środków pieniężnych ze sprzedaży mieszkania na mieszkanie będące własnością syna i przyszłej synowej, nie będące jednocześnie współwłasnością wnioskodawcy nie spełnia przesłanek do zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i lit. e) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodu uzyskanego ze sprzedaży mieszkania. Faktu tego nie zmienia w niczym okoliczność, że w mieszkaniu tym wnioskodawca i jego żona istotnie zamieszkają ani też przyrzeczenie sądowne jakie złożył ich syn o zapewnieniu im pomieszczenia w mieszkaniu.

Wnioskodawca nie będzie bowiem właścicielem ani współwłaściciel mieszkania należącego do syna i przyszłej synowej.

Istotą zwolnienia jest natomiast przeznaczenie środków ze sprzedaży mieszkania na własne cele mieszkaniowe. Celem mieszkaniowym nie jest również przeznaczenie środków ze sprzedaży lokalu na leczenie żony.

Wobec wyżej powołanych regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i w oparciu o zaistniały stan faktyczny przedstawiony we wniosku stwierdzić należy, iż przychód ze sprzedaży mieszkania w przypadku, jeśli sprzedaż ta nastąpi dopiero w 2009r., a więc będzie miała miejsce przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tj. licząc od końca 2005r. podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 10% chyba, że pieniądze uzyskane ze sprzedaży zostaną wydatkowane na cele mieszkaniowe wskazane w ustawie. Należy jednak zauważyć, iż z wniosku wynika, iż uzyskane ze sprzedaży mieszkania środki pieniężne wnioskodawca planuje w przeważającej części przeznaczyć na mieszkania syna i przyszłej synowej oraz leczenie żony, a to oznacza, iż nie będzie to realizacja celów mieszkaniowych, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ww. ustawy i w konsekwencji przychód ten będzie podlegał opodatkowaniu na zasadach określonych powyżej.

Nadmienić należy, że organ podatkowy w żaden sposób nie neguje sposobu postępowania wnioskodawcy zmierzającego do zapewnienia jemu i jego żonie godnych warunków życia oraz opieki. Czym innym są jednak racje słusznościowe wnioskodawcy, a czym innym prawo do zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży mieszkania. Bezsprzecznym jest bowiem to, że sposób wydatkowania środków ze sprzedaży nie daje wnioskodawcy prawa do zwolnienia, a skoro tak, to prawa tego nie można było w żadnym razie potwierdzić niniejszą interpretacją, gdyż byłoby to sprzeczne z przepisami prawa podatkowego.

W związku z powyższym stanowisko wnioskodawcy w zakresie przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Dyrektor Izby Skarbowej nadmienia, iż istnieje możliwość ubiegania się o umorzenie, o rozłożenie zobowiązania podatkowego na raty lub o odroczenie terminu jego płatności. Zgodnie bowiem z art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może:

1.  odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty;
2.  odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a;
3.  umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Zgodnie z art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej oraz § 15 w zw. z § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz. U. z 2005r. Nr 165, poz. 1371 ze zm.) organem właściwym do złożenia wskazanego wniosku jest Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Ponadto należy nadmienić, że na mocy ustawy z dnia 10 lipca 2008r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888), która zmieniła treść art. 14f § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, od dnia 20 września 2008r. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej podlega opłacie w wysokości 40 zł. Oznacza to, że wszystkie wnioski, które zostały złożone począwszy od wymienionej daty podlegają opłacie w wysokości 40 zł. Z uwagi na fakt, iż wnioskodawca opłacił w dniu 17 listopada 2008r. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w kwocie 75 zł, różnica w kwocie 35 zł zostanie zwrócona zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 czerwca 2006r. w sprawie gospodarki finansowej jednostek budżetowych, zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych oraz trybu postępowania przy przekształceniu w inną formę organizacyjno – prawną (Dz. U. Nr 116, poz. 783), na rachunek bankowy wnioskodawcy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.