Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB1/415-289/08/AP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-06-18
Teza: Skutki podatkowe darowizny przedsiębiorstwa na rzecz syna.
Słowa kluczowe: amortyzacja; darowizna; działalność-działalność gospodarcza; przedsiębiorstwa; remanent-remanent likwidacyjny; środek-środek trwały
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112 poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana K., przedstawione we wniosku z dnia 17 marca 2008 r. (data wpływu do tut. Biura – 18 marca 2008 r.), uzupełnionym w dniu 26 maja 2008 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie skutków podatkowych darowizny przedsiębiorstwa na rzecz syna – **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 18 marca 2008 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie skutków podatkowych darowizny przedsiębiorstwa na rzecz syna.

Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych. Dlatego też pismem z dnia 14 maja 2008 r. wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło w dniu 26 maja 2008 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą w postaci warsztatu samochodowego, opodatkowaną na zasadach ogólnych. Zdarzenia gospodarcze ewidencjonuje w podatkowej księdze przychodów i rozchodów oraz jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Jest właścicielem budynku warsztatu oraz gruntu, na którym znajduje się warsztat i parking warsztatu, co potwierdza zapis w księgach wieczystych. Wszystkie maszyny i urządzenia warsztatowe zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych i były amortyzowane. Ze względu na wiek zamierza zakończyć działalność gospodarczą i przejść na emeryturę. Jego syn będzie prowadził warsztat jako kontynuację działalności po ojcu, ale już jako inny przedsiębiorca.

Istotne elementy stanu faktycznego zawarto również w części G, poz. 52 wniosku gdzie wskazano, iż budynek warsztatu wraz z gruntem zostanie przekazany synowi w formie darowizny, z dokonaniem stosownych zapisów w księgach wieczystych. Wszystkie środki trwałe oraz obrotowe znajdujące się w firmie ustalone na podstawie remanentu likwidacyjnego zostaną przekazane synowi, jako darowizna.

Syn rozpocznie prowadzenie swojej działalności gospodarczej i przeniesie całe darowane przedsiębiorstwo do swojej firmy.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Jakie skutki podatkowe będzie rodzić przeniesienie wszelkich praw własności mojej firmy na mojego syna?

Zdaniem wnioskodawcy, przeniesienie całego przedsiębiorstwa do innej firmy nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam co następuje.

Zgodnie z art. 5a pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorstwie – oznacza to przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego.

W myśl art. 55¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów; może więc nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej, w tym na podstawie umowy sprzedaży, zamiany, darowizny.

Natomiast zgodnie z art. 888 Kodeksu cywilnego, przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Celem darowizny jest dokonanie nieodpłatnego przysporzenia na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Może ona polegać zarówno na przesunięciu do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych formach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie majątku obdarowanego – do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów.

Jak wynika z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego przedmiotem planowanej darowizny będzie:

*   budynek warsztatu wraz z gruntem oraz maszyny i urządzenia warsztatowe (środki trwałe) oraz
*   składniki obrotowe,

a więc nie całe przedsiębiorstwo w rozumieniu ww. art. 55¹ Kodeksu cywilnego, a wyłącznie poszczególne jego składniki.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom ustawy od spadków i darowizn.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne tytułem darowizny własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Zatem darowizna przedsiębiorstwa, ani też poszczególnych jego składników, nie prowadzi u żadnej ze stron tej czynności prawnej do powstania przychodu opodatkowanego podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże, jak wynika z wniosku, darowizna ww. składników majątku nastąpi, po sporządzeniu remanentu likwidacyjnego, a więc po zakończeniu działalności gospodarczej wnioskodawcy.

Dlatego też, obowiązany on będzie do zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od remanentu likwidacyjnego w związku z darowizną składników majątku objętych tym remanentem. Powyższe wynika z art. 24 ust. 3 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym, w razie zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o likwidacji działalności gospodarczej, dochód ustala się przy zastosowaniu do wartości ustalonej według cen zakupu pozostałych na dzień likwidacji towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków oraz rzeczowych składników majątku związanego z wykonywaną działalnością, niebędących środkami trwałymi – takiego wskaźnika procentowego, jaki wynika z udziału dochodu w przychodach w okresie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym nastąpiła likwidacja działalności, a jeżeli w tym okresie dochód nie wystąpił - w roku podatkowym poprzedzającym rok, w którym nastąpiła likwidacja. Za datę likwidacji działalności gospodarczej uważa się datę określoną w zawiadomieniu, o którym mowa w zdaniu poprzednim.

W myśl art. 44 ust. 4 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatek od dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 3 (tj. dochodu z remanentu likwidacyjnego), ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% tego dochodu. Podatek jest płatny w terminie płatności zaliczki za ostatni miesiąc prowadzenia działalności, a w przypadku podatników, którzy wybrali kwartalny sposób wpłacania zaliczek - w terminie płatności zaliczki za ostatni kwartał prowadzenia działalności. W tym przypadku podatnik jest obowiązany w terminie płatności tego podatku złożyć w urzędzie skarbowym spis pozostałych na dzień likwidacji towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków oraz rzeczowych składników majątku związanego z wykonywaną działalnością, w tym także dzieł sztuki, eksponatów muzealnych i aparatury audiowizualnej, niebędących środkami trwałymi, wycenionych według cen zakupu, jeżeli wydatki na ich nabycie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Odnosząc się natomiast do skutków podatkowych darowizny składników majątku będących środkami trwałymi zauważyć należy, iż składniki te nie podlegają ujęciu w remanencie likwidacyjnym, nie podlegają zatem opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym uiszczanym od tego remanentu.

Darowizna tych środków trwałych pomimo treści art. 23 ust. 1 pkt. 11 ww. ustawy zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów darowizn i ofiar wszelkiego rodzaju, nie rodzi również konieczności korekty kosztów, gdyż wydatki na zakup tych środków nie były zaliczane bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów, natomiast dokonywane odpisy amortyzacyjne odpowiadają okresowi używania tych składników majątku w działalności gospodarczej.

Ponadto stosownie do treści art. 22h ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem art. 22k, począwszy od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym ten środek lub wartość wprowadzono do ewidencji (wykazu), z zastrzeżeniem art. 22e, do końca tego miesiąca, w którym następuje zrównanie sumy odpisów amortyzacyjnych z ich wartością początkową lub w którym postawiono je w stan likwidacji, zbyto lub stwierdzono ich niedobór; suma odpisów amortyzacyjnych obejmuje również odpisy, których zgodnie z art. 23 ust. 1, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.

W przypadku darowizny środków trwałych – darowizna jako jedna z form zbycia, wyznacza datę zakończenia dokonywania odpisów amortyzacyjnych (jeżeli są jeszcze naliczane), nie powoduje jednak konieczności jakichkolwiek ich korekt w podatkowej księdze przychodów i rozchodów. Wydatki na zakup tych środków nie były bowiem zaliczane bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów, zaś dokonane odpisy amortyzacyjne odpowiadają okresowi ich używania w działalności gospodarczej.

Darowizna środków trwałych zamortyzowanych (w tym także zamortyzowanych jednorazowo) również nie powoduje obowiązku dokonania korekty kosztów.

Reasumując zbycie przedsiębiorstwa w drodze umowy darowizny na rzecz syna nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym, jednakże w związku z zaprzestaniem przez wnioskodawcę jako darczyńcy prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, zobowiązany będzie on na dzień likwidacji tejże działalności gospodarczej sporządzić remanent likwidacyjny i ustalić dochód na podstawie wyżej przytoczonego art. 24 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zapłacić 10% zryczałtowany podatek dochodowych od tego dochodu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.