Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-1248/11/14-5/S/MP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-06-24
Teza: zwolnienie od podatku uslug w zakresie organizacji i prowadzenia centrum zgłoszeniowego szkód oraz działań zapewniających ubezpieczonemu pomoc na miejscu zdarzenia oraz usług lustracji, inspekcji i likwidacji szkód wykonywanych przez podmioty trzecie na podstawie pełnomocnictwa i odsprzedawanych następnie przez wnioskodawcę ubezpieczycielowi;
Słowa kluczowe: pośrednictwo; ryzyko; szacowanie (szacunek); szkody; usługi-usługi pomocnicze; usługi-usługi ubezpieczeniowe; zakład-zakład ubezpieczeniowy; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 11 sierpnia 2011 r. (data wpływu 16 sierpnia 2011 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do korzystania ze zwolnienia od podatku usług świadczonych w imieniu i na rzecz Zakładu Ubezpieczeń **\- jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 sierpnia 2011 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do korzystania ze zwolnienia od podatku usług świadczonych w imieniu i na rzecz Zakładu Ubezpieczeń.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe :

Spółka zamierza zawrzeć z zakładem ubezpieczeń (ubezpieczycielem) umowę, której przedmiotem będzie m. in.:

1.  organizacja i prowadzenie centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych i mieszkaniowych (tj. przyjmowanie zgłoszeń o szkodach, udzielanie ubezpieczonym informacji o ich prawach i obowiązkach wynikających z umowy ubezpieczeniowej oraz o dalszym postępowaniu dotyczącym likwidacji szkody, dokumentowanie rozmiarów szkody),
2.  działania organizacyjne podejmowane przez Spółkę dla zapewnienia ubezpieczycielowi pomocy, przy czym - sama pomoc (w postaci konkretnych czynności, opisanych w punktach następnych) będzie wykonywana przez podmioty trzecie, na podstawie odrębnych umów zawartych przez Spółkę z tymi podmiotami.

Usługi wykonywane przez podmioty trzecie, zakupywane przez Spółkę i odsprzedawane ubezpieczycielowi w ramach komisu usług, będą następujące:

*   inspekcje weryfikujące stan pojazdu/miejsca ubezpieczenia mającego być przedmiotem ubezpieczenia w ramach umów ubezpieczenia zawieranych z ubezpieczycielami oraz badające zgodności danych podanych we wniosku ubezpieczeniowym przekazanym przez ubezpieczającego przed zawarciem umowy ubezpieczenia,
*   lustracje miejsca zdarzenia ubezpieczeniowego, których celem jest ustalenie okoliczności i skutków zdarzenia ubezpieczeniowego istotnego z punktu widzenia umowy ubezpieczenia,
*   likwidacja szkód, której celem jest ustalenie wysokości szkody poniesionej przez ubezpieczonego/poszkodowanego, z tytułu której przysługuje odszkodowanie zgodnie z umową ubezpieczenia.

Wymienione powyżej usługi wykonywane przez podmioty trzecie będą obejmowały m. in.:

1.  Inspekcje weryfikujące stan pojazdu mającego być przedmiotem ubezpieczenia w ramach umów ubezpieczenia zawieranych z ubezpieczycielem oraz badające zgodność podanych we wniosku danych:
    *   identyfikację pojazdu,
    *   stwierdzenie ewentualnych uszkodzeń pojazdu,
    *   weryfikację stanu zabezpieczeń przeciwkradzieżowych pojazdu,
    *   sporządzenie dokumentacji fotograficznej pojazdu,
    *   sporządzenie kopii fotograficznej prawa jazdy, dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz kluczyków, a także poprzedniej polisy ubezpieczeniowej lub zaświadczenia o przebiegu ubezpieczenia,
    *   weryfikację, czy nie zachodzi przypadek próby oszustwa ubezpieczeniowego (chodzi o okoliczności, które mogły być zatajone przez ubezpieczonego tj. nie zostały podane we wniosku o zawarcie umowy ubezpieczenia lub w innych oświadczeniach składanych przez ubezpieczonego)
2.  Inspekcje miejsca ubezpieczenia, których celem jest ustalenie, czy miejsce ubezpieczenia jest w stanie zgodnym z deklaracjami przekazanymi przez ubezpieczającego przed zawarciem umowy ubezpieczenia:
    1.  sporządzenie dokumentacji fotograficznej w zapisie cyfrowym obejmującej:
        *   wykonanie zdjęć poglądowych miejsca ubezpieczenia, prezentujących jego stopień zużycia i konserwacji,
        *   wykonanie ujęć przybliżonych, w szczególności wyposażenia,
        *   wykonanie zdjęć skutków ewentualnych wcześniejszych szkód ,
        *   wykonanie zdjęć zabezpieczeń antywłamaniowych,
        *   wykonanie dodatkowych zdjęć dokumentacji wskazanej w zleceniu przez ubezpieczyciela.
    2.  sporządzenie notatki (opisu), która będzie zawierać :
        *   nazwisko i imię ubezpieczonego oraz adres jego zamieszkania,
        *   krótki opis miejsca i ogólnie stanu wyposażenia,
        *   informację o spostrzeżeniu lub nie skutków poprzednich szkód z zakresu jaki mógłby być objęty umową ubezpieczenia,
        *   inne informacje objęte zleceniem inspekcji.
3.  Lustracje miejsca zdarzenia ubezpieczeniowego, których celem jest ustalenie okoliczności i skutków zdarzenia Ubezpieczeniowego istotnych z punktu widzenia umowy ubezpieczenia:
    1.  sporządzenie dokumentacji fotograficznej w zapisie cyfrowym obejmującej:
        *   zdjęcia poglądowe - ujęcia ogólne,
        *   zdjęcia szczegółowe odzwierciedlające rozmiar szkody i miejsce jej powstania - zbliżenia uszkodzeń i zniszczeń,
        *   zdjęcia dokumentów potwierdzających fakt powstania szkody (informacja policyjna, protokół z administracji, pisemne oświadczenie sprawcy, inne w zależności od indywidualnego zlecenia ubezpieczyciela),
    2.  sporządzenie dokumentacji pisemnej, obejmującej;
        *   szczegółowe wypełnienie druku „protokół szkody”,
        *   odręczny szkic sytuacyjny z obmiarami uszkodzeń,
        *   sporządzenie ogólnego opisu miejsca zdarzenia wraz ze wskazaniem miejsc objętych szkodą ewentualnie uszkodzonych przedmiotów, ze wskazaniem uszkodzeń, które zdaniem Spółki mogą wynikać z innych przyczyn niż zgłoszone zdarzenie ubezpieczeniowe,
        *   w przypadkach, w których może wystąpić powiększenie rozmiaru szkody bądź w sytuacji awaryjnej - sprawdzenie zasadności korzystania przez poszkodowanego z usług specjalistów,
        *   przyjęcie wypełnionego przez poszkodowanego „druku zgłoszenia szkody mieszkaniowej lub OC”.
4.  Likwidacja szkód, której celem jest ustalenie wysokości szkody poniesionej przez ubezpieczonego/poszkodowanego, z tytułu której przysługuje odszkodowanie zgodnie z umową ubezpieczenia:
    1.  lustrację, o której mowa w p. 3 powyżej,
    2.  zgromadzenie dokumentacji (w szczególności dokumentacji pochodzącej od organów ścigania, organów administracji, podmiotów prywatnych) istotnej dla ustalenia zasady odpowiedzialności i wysokości odszkodowania,
    3.  wyliczenie wysokości szkody - obejmujące:
        *   opracowanie i analizę zebranej dokumentacji,
        *   ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń za powstałą szkodę,
        *   kwalifikację uszkodzonych przedmiotów pod względem rozmiaru szkody,
        *   naliczenie zużycia technicznego dla elementów i przedmiotów, które takiemu naliczeniu podlegają,
        *   pisemne sporządzenie wyliczenia wysokości szkody, obejmujące: propozycję co do stanowiska w zakresie uznania odpowiedzialności i wysokości szkody,
        *   dostarczenie do zakładu ubezpieczeń całości dokumentacji szkodowej.

W zakresie usług dotyczących organizacji i prowadzenia centrum zgłoszeniowego oraz podejmowania działań organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy w miejscu zdarzenia Spółka będzie działała jako podmiot zobowiązany do wykonywania tych czynności na podstawie umowy (stosunku zobowiązaniowego) zawartej z ubezpieczycielem, realizujący samodzielnie świadczenie wynikające z tej umowy.

W przypadku inspekcji, lustracji i likwidacji szkód czynności te - z punktu widzenia relacji z ubezpieczonym - wykonywane będą zawsze w imieniu i na rzecz ubezpieczyciela. W związku z tym ubezpieczyciel udzieli Spółce odpowiedniego pełnomocnictwa. Ubezpieczyciel wyrazi przy tym zgodę na realizację przez Spółkę przedmiotu umowy (w zakresie omawianych tu czynności) przy pomocy podwykonawców, udzielając jednocześnie zgody, aby Spółka udzielała podwykonawcom dalszych pełnomocnictw, zgodnie z którymi zarówno Spółka, jak i podwykonawcy, działają na rzecz i w imieniu Ubezpieczyciela. Z cywilnoprawnego punktu widzenia, Spółka będzie zatem występowała wobec ubezpieczonych jako wykonujący czynności „za ubezpieczyciela”. Spółka nie będzie jednak, w ramach umowy, przyjmowała odpowiedzialności wobec ubezpieczonych.

Jednocześnie, realizacja czynności objętych pełnomocnictwem, będzie – w relacji pomiędzy Spółką i ubezpieczycielem – stanowiła świadczenie usług na rzecz tego ostatniego. Czynności te Spółka będzie przy tym – za zgodą ubezpieczyciela – wykonywała za pomocą podwykonawców.

Zatem w przypadku, gdy Spółka ma uczestniczyć w cywilnoprawnych umowach dotyczących dokonywania w/w czynności jako podmiot świadczący usługi na rzecz ubezpieczyciela, a jednocześnie podzlecający ich wykonanie osobom trzecim, to:

*   w umowie z ubezpieczycielem zawarte będzie postanowienie o możliwości powierzenia wykonania zlecenia osobie trzeciej,
*   ubezpieczyciel udzieli Spółce pełnomocnictwa do występowania w jego imieniu i na jego rzecz,
*   w pełnomocnictwie udzielonym Spółce przez ubezpieczyciela zawarte będzie umocowanie do ustanowienia innych (dalszych) pełnomocników.

Zlecając podwykonawcy wykonanie danej usługi lustracji, inspekcji lub likwidacji szkód, Spółka udzieli jednocześnie odpowiedniego pełnomocnictwa substytucyjnego ostatecznemu wykonawcy usługi.

Należy podkreślić, że umowa wyraźnie rozdziela czynności (świadczenia) wykonywane przez Spółkę „osobiście” (np. w zakresie obsługi centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych oraz organizowania pomocy) od czynności (świadczeń), które Spółka miałaby realizować z pomocą osób trzecich. Odmienny jest charakter i sposób wykonywania tych czynności.

Zgodnie z umową, za usługi organizacji i prowadzenia centrum zgłoszeniowego oraz za działania organizacyjne dla zapewnienia pomocy w miejscu zdarzenia Spółka otrzymuje od ubezpieczyciela wynagrodzenie ryczałtowe od jednego zgłoszenia.

Natomiast usługi zakupione od podmiotów trzecich mają być odsprzedawane przez Spółkę ubezpieczycielowi, przy czym Spółka nie nalicza tutaj żadnej marży, czyli odsprzedaje usługi po takiej cenie, jaka figuruje na fakturach wystawionych przez bezpośrednich wykonawców usług.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Jaką stawkę podatku od towarów i usług należy zastosować do usług polegających na organizacji i prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych oraz działaniach organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy na miejscu zdarzenia?
2.  Jaką stawkę podatku od towarów i usług należy zastosować do usług inspekcji, lustracji i likwidacji szkód odsprzedawanych przez Spółkę ubezpieczycielowi w ramach „komisu usług” a wykonywanych faktycznie przez podmioty trzecie w imieniu i na rzecz ubezpieczyciela, na podstawie substytucyjnego pełnomocnictwa uzyskanego od Spółki (posiadającego pełnomocnictwo wydane przez zakład ubezpieczeń )?

Zdaniem Wnioskodawcy:

1.  Usługi polegające na organizacji i prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych oraz działaniach organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy na miejscu zdarzenia podlegają zwolnieniu podatkowemu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 i art. 43 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług,
2.  Usługi, które Spółka odsprzedaje następnie ubezpieczycielowi (wykonywane faktycznie przez podmioty trzecie), podlegają przy odsprzedaży opodatkowaniu zawsze stawką właściwą dla danych konkretnych usług, czym w przypadku usług inspekcji, lustracji i likwidacji szkód świadczonych w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń usługi te podlegają zwolnieniu podatkowemu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 lub art. 43 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy jest następujące :

W przypadku usług ubezpieczeniowych z dniem 1 stycznia 2011 r. obowiązuje przepis art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którym, zwalnia się od podatku „usługi ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji”.

Jednocześnie przepis art. 43 ust. 13 w/w ustawy stanowi, że zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej powyżej, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z przepisem cytowanym w akapicie poprzednim. Z tym, że tego ostatniego zwolnienia nie stosuje się do świadczenia usług stanowiących element usług pośrednictwa, o których mowa akapicie poprzednim (art. 43 ust. 14 w/w ustawy). Ponadto (art. 43 ust. 15 w/w ustawy), zwolnienia, o których mowa w akapicie poprzednim, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Należy ustalić, czy usługi podane w niniejszym wniosku stanowią usługi ubezpieczeniowe (lub element usług ubezpieczeniowych stanowiący odrębną całość, właściwy oraz niezbędny do świadczenia usług ubezpieczeniowych).

Z dniem 1 stycznia 2011 r. nastąpiła zmiana ustawy o podatku od towarów i usług, polegająca na odejściu od definiowania usług dla potrzeb tego podatku poprzez odniesienia do Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Z tym dniem odstępuje się, co do zasady, od identyfikacji usług przy pomocy klasyfikacji statystycznych, na rzecz zasady określania ich zakresu z wykorzystaniem treści zapisów prawa unijnego i krajowego oraz orzecznictwa sądów. Od dnia 1 stycznia 2011 r. przy określaniu zakresu świadczonych usług klasyfikacje statystyczne stosowane są jedynie wówczas, gdy przepisy ustawy o podatku od towarów i usług powołują symbole statystyczne. Zatem w przedmiotowej sprawie - ponieważ w przepisie art. 43 ust. 1 pkt 37 w/w ustawy nie powołano symbolu statystycznego dla rozstrzygnięcia, jak należy zakwalifikować usługi będące przedmiotem zapytania, konieczne jest odwołanie się do innych niż PKWiU źródeł.

W pierwszej kolejności należy sprawdzić, czy i jak usługi te są kwalifikowane na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Niestety, ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji usług ubezpieczeniowych. Zdaniem wnioskodawcy należy zatem sięgnąć do ustawy o działalności ubezpieczeniowej.

Zgodnie z przepisami art. 3 ust. 3-6 w/w ustawy:

1.  Czynnościami ubezpieczeniowymi, o których mowa w ust. 1, są:
    1.  zawieranie umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub zlecanie ich zawierania uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym (Dz. U. Nr 124, poz. 1154, z późn. zm.), a także wykonywanie tych umów; - zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych (reasekuracja bierna);
    2.  składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 1a;
    3.  ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których mowa w pkt 1 i 1a;
    4.  ustanawianie w drodze czynności cywilnoprawnych zabezpieczeń rzeczowych lub osobistych, jeżeli są one bezpośrednio związane z zawieraniem umów, o których mowa w pkt 1 i 1a.
2.  Czynnościami ubezpieczeniowymi są również:
    1.  ocena ryzyka w ubezpieczeniach osobowych i ubezpieczeniach majątkowych oraz w umowach gwarancji ubezpieczeniowych;
    2.  wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa w ust. 3 pkt 1 i 1 a;
    3.  przejmowanie i zbywanie przedmiotów lub praw nabytych przez zakład ubezpieczeń w związku z wykonywaniem umowy ubezpieczenia lub umowy gwarancji ubezpieczeniowej;
    4.  prowadzenie kontroli przestrzegania przez ubezpieczających lub ubezpieczonych, zastrzeżonych w umowie lub w ogólnych warunkach ubezpieczeń, obowiązków i zasad bezpieczeństwa odnoszących się do przedmiotów objętych ochroną ubezpieczeniową
    5.  prowadzenie postępowań regresowych oraz postępowań windykacyjnych związanych z wykonywaniem:
        *   umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych,
        *   umów reasekuracji w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych;
3.  Czynnościami ubezpieczeniowymi są także następujące czynności, jeżeli są wykonywane przez zakład ubezpieczeń:
    1.  ustalanie przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych;
    2.  ustalanie wysokości szkód oraz rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń należnych uprawnionym z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych;
    3.  ustalanie wartości przedmiotu ubezpieczenia;
    4.  czynności zapobiegania powstawaniu albo zmniejszeniu skutków wypadków ubezpieczeniowych lub finansowanie tych działań z funduszu prewencyjnego.
4.  Zakład ubezpieczeń może zlecać wykonanie czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 1-6 oraz ust. 5, innym podmiotom. Czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 1-6 oraz ust. 5, wykonywane przez te podmioty są traktowane jak czynności ubezpieczeniowe, w zakresie, w jakim są wykonywane w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń.

Biorąc pod uwagę cytowane powyżej przepisy należy stwierdzić, że:

1.  Usługi polegające na organizacji i prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych oraz działaniach organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy na miejscu zdarzenia stanowią element usługi ubezpieczeniowej świadczonej przez zakład ubezpieczeń, przy czym element ten sam stanowi odrębną całość i jest niezbędny i właściwy do świadczenia usługi ubezpieczeniowej. Zakład ubezpieczeń nie może bowiem ustalić, czy zaszło zdarzenie ubezpieczeniowe oraz ustalić wysokość szkody (art. 3 ust. 5 pkt 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej) i dokonać wypłacenia odszkodowania (art. 3 ust. 4 pkt 2 w/w ustawy) bez wcześniejszego przyjęcia zgłoszenia o szkodzie i prawidłowego przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. A to właśnie ma zapewniać działalność centrum zgłoszeniowego prowadzonego przez Spółkę. Ponadto, zagwarantowanie ubezpieczonemu pomocy na miejscu zdarzenia (nazywane powszechnie usługą „assistance”) jest elementem właściwym i niezbędnym do realizacji czynności ubezpieczeniowej, jaką jest ustalenie świadczeń należnych uprawnionemu z umowy ubezpieczenia (art. 3 ust. 5 pkt 2 w/w ustawy) i wykonywanie tych świadczeń (art. 3 ust. 4 pkt 2 w/w ustawy) oraz czynności ubezpieczeniowej zmniejszania skutków wypadku ubezpieczeniowego (art. 3 ust. 5 pkt 4 w/w ustawy).
2.  Usługi inspekcji, lustracji i likwidacji szkód (świadczone faktycznie przez podmioty trzecie), które Spółka odsprzedaje następnie ubezpieczycielowi, należy zakwalifikować następująco:
    1.  Usługi inspekcji wykonywane przez inne niż zakład ubezpieczeń podmioty, ale na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez ten zakład, mieszczą się, zdaniem wnioskodawcy, w czynnościach ubezpieczeniowych wymienionych w art. 3 ust. 4 pkt 1 i ust. 5 pkt 3 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, czyli w czynnościach oceny ryzyka w ubezpieczeniach majątkowych oraz ustalania wartości ubezpieczenia. Nawet jednak gdyby zakwestionować powyższe stanowisko, należy stwierdzić, że usługi te stanowią element usługi ubezpieczeniowej, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi ubezpieczeniowej polegającej na zawarciu i wykonaniu umowy ubezpieczenia (art. 3 ust. 3 pkt 1 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, czyli w czynnościach ustalania przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych. Nawet jednak gdyby zakwestionować powyższe stanowisko, należy stwierdzić, że usługi te stanowią element usługi ubezpieczeniowej, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi ubezpieczeniowej polegającej na ustalaniu przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych oraz polegającej na składaniu oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania (art. 3 ust. 3 pkt 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej) i wypłacaniu odszkodowań (art. 3 ust. 4 pkt 2 w/w ustawy), ponieważ bez czynności lustracji wymienione powyżej czynności ubezpieczeniowe nie mogą być wykonane.
    2.  Usługi likwidacji szkody wykonywane przez inne niż zakład ubezpieczeń podmioty, ale na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez ten zakład, mieszczą się, zdaniem wnioskodawcy, w czynnościach ubezpieczeniowych wymienionych w art. 3 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, czyli w czynnościach ustalania przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych oraz ustalania wysokości szkód oraz rozmiarów odszkodowań.

Nawet jednak gdyby zakwestionować powyższe stanowisko, należy stwierdzić, że usługi te stanowią element usługi ubezpieczeniowej, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi ubezpieczeniowej polegającej na ustalaniu przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych oraz ustalania wysokości szkód oraz rozmiarów odszkodowań, jak również polegającej na składaniu oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania (art. 3 ust. 3 pkt 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej) i wypłacaniu odszkodowań (art. 3 ust. 4 pkt 2 w/w ustawy), ponieważ bez czynności lustracji wymienione powyżej czynności ubezpieczeniowe nie mogą być wykonane.

Zatem usługi inspekcji, lustracji i likwidacji szkody wykonywane na podstawie pełnomocnictwa w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń traktowane są jako usługi ubezpieczeniowe (na podstawie art. 3 ust. 6 ustawy o działalności ubezpieczeniowej) i podlegają zwolnieniu podatkowemu z mocy art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o podatku od towarów i usług lub podlegają zwolnieniu podatkowemu na postawie art. 43 ust. 13 w związku z art. 43 ust. 1 pkt 37 w/w ustawy.

Pozostaje do rozstrzygnięcia, jakie skutki w podatku od towarów i usług wywołuje fakt, że usługi inspekcji, lustracji i likwidacji szkód będą wykonywane przez podmioty trzecie na podstawie umów zawartych ze Spółką, a następnie odsprzedawane ubezpieczycielowi przez Spółkę. Zdaniem wnioskodawcy, w takim przypadku dla potrzeb podatku od towarów i usług mamy do czynienia z tzw. komisem usług.

Zgodnie art. 28 Dyrektywy 112 VAT, w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten sam otrzymał i wyświadczył te usługi. Zaś przepis art. 30 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi, że „W przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, podstawą opodatkowania jest kwota należna z tytułu świadczenia usług, pomniejszona o kwotę podatku.”

Komis usług jest w prawie polskim konstrukcją funkcjonującą od 1 grudnia 2008 r., wówczas bowiem wszedł w życie cytowany powyżej przepis art. 30 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Jeżeli więc Spółka nabywa usługi wymienione powyżej od podwykonawców i następnie odsprzedaje je ubezpieczycielowi, to mamy właśnie do czynienia z ”komisem usług”. Stawka do usług odsprzedawanych w ramach „komisu usług” jest taka sama, jak stawka właściwa dla tej właśnie usługi. Zatem w przypadku usług zwolnionych przedmiotowo z podatku od towarów i usług, zarówno ich sprzedaż na rzecz Spółki, jak i późniejsza odsprzedaż tych usług ubezpieczycielowi przez Spółkę, korzystają ze zwolnienia podatkowego (przy założeniu, że czynności te wykonywane są w imieniu na rzecz zakładu ubezpieczeń, czyli że Spółka posiada stosowne pełnomocnictwo z prawem udzielania dalszych pełnomocnictw i że takiego substytucyjnego pełnomocnictwa udzielił faktycznym wykonawcom usług).

Wnioskodawca zaznacza, że została wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie interpretacja indywidualna (o sygnaturze IPPP1/443-23/11-4/AW) dotycząca analogicznej sytuacji, jak przedstawiona w powyższym wniosku.

W/w interpretacja uznała usługi przedstawione we wniosku za zwolnione od podatku od towarów i usług.

W dniu 4 listopada 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie wydał w przedmiotowej sprawie interpretację indywidualną nr IPPP1/443-1248/11-2/MP, w której stanowisko Wnioskodawcy uznane zostało za nieprawidłowe.

Organ podatkowy uznał, że usług wykonywanych przez Stronę na rzecz Zakładu Ubezpieczeń nie można uznać za usługi właściwe, gdyż owszem stanowią one osobną całość oraz są niezbędne do wykonywania usługi ubezpieczeniowej, jednakże nie obejmują one funkcji charakterystycznych dla usługi ubezpieczeniowej zwolnionej od podatku VAT, świadczonej przez zakład ubezpieczeniowy, który dostarcza swoim klientom ochrony ubezpieczeniowej w ramach polisy ubezpieczeniowej.

W konsekwencji, świadczone przez Wnioskodawcę w imieniu i na rzecz zakładu Ubezpieczeń usługi nie korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, określonego w art. 43 ust. 1 pkt 37 oraz w art. 43 ust. 13 ustawy. Przedmiotowe usługi będą opodatkowane podatkiem VAT przy zastosowaniu stawki podstawowej - 23%.

Ww. interpretacja indywidualna była przedmiotem skargi wniesionej przez Stronę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 689/12 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną.

WSA, powołując się w szczególności na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2012 r. sygn. akt I FSK 268/12 podkreślił, że ustawodawca polski zdecydował się rozszerzyć zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, wprowadzając dodatkowo art. 43 ust. 13. Zdaniem Sądu, Skarżąca co do zasady nie może korzystać ze zwolnienia podatkowego o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, i w tym zakresie podniesiony przez nią zarzut naruszenia prawa materialnego sąd uznał za nieuzasadniony. Rozważyć natomiast należało, czy świadczenie przez Skarżącą opisanych przez nią usług mogło zostać uznane za zwolnione z podatku VAT z uwagi na treść wprowadzonego przez ustawodawcę art. 43 ust. 13 ustawy o VAT.

Stosownie do treści art. 43 ust. 13 ustawy o VAT zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt (\`(...)\`) 37 (\`(...)\`)„ który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej. Z uwagi na okoliczności sprawy należy zauważyć, że na mocy art. 43 ust. 13 ustawy o VAT zwolnione z VAT będzie świadczenie usługi stanowiącej element usługi ubezpieczeniowej, który jest dla niej właściwy i niezbędny oraz stanowi odrębną całość. Dodatkowo na mocy art. 43 ust. 14 ustawy o VAT usługa taka nie może stanowić elementu usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych.

Treść powyższego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że dotyczy on podmiotów nie będących podmiotami ubezpieczającymi. Tych ostatnich bowiem dotyczy powołany wyżej przepis art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, który w swej treści wskazuje na osobę „ubezpieczającego” (z tego też powodu przepis art. 43 ust. 1 pkt 37 nie może mieć zastosowania do Skarżącej, która nie jest ubezpieczycielem).

Natomiast art. 43 ust. 13 ustawy o VAT przewiduje zwolnienie z VAT dla usługi stanowiącej element usługi ubezpieczeniowej i nie precyzuje zakresu podmiotowego. Należy zatem uznać, że przepis ten dotyczy usług opartych na podwykonawstwie czy outsourcingu wykonywanych przez podmioty trzecie na rzecz podmiotów ubezpieczających. Przyjęcie bowiem, że wspomniany przepis dotyczy jedynie ubezpieczycieli czyni wprowadzenie tego przepisu bezprzedmiotowym, co pozostaje w sprzeczności z założeniem o racjonalnym ustawodawcy.

Wobec powyższego rozważyć należało, czy opisane we wniosku usługi spełniały warunki przewidziane w ww. przepisie, to jest czy są czynnościami, które wchodzą w skład usług ubezpieczeniowych świadczonych przez zakład ubezpieczeń na rzecz ubezpieczonego, będąc świadczeniem realizowanym w przypadku wystąpienia określonego zdarzenia objętego umową ubezpieczenia i mają charakter właściwy dla usług ubezpieczenia.

Sąd rozpoznający sprawę wskazał, że istotnie, jak wskazał Minister Finansów w odpowiedzi na skargę, czynności takie jak oględziny miejsca zdarzenia mogą być dokonywane również w innych dziedzinach życia np. w ramach dowodów przeprowadzonych w toku postępowania sądowego. Minister Finansów pominął jednak fakt, że oględziny miejsca zdarzenia są tylko jednym z elementów usługi świadczonej przez Skarżącą na rzecz zakładu ubezpieczeń. Ten element, w powiązaniu z pozostałymi czynnościami, opisanymi przez Skarżącą szczegółowo we wniosku, składa się na procedurę szeroko pojętej likwidacji szkody, w skład której wchodzą czynności od przyjęcia zgłoszenia szkody, poprzez ustalenie, czy rzeczywiście szkoda ta zaistniała w warunkach skutkujących przyjęciem odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń, po wyliczenie wysokości szkody.

Sąd podzielił natomiast stanowisko wyrażone przez Ministra Finansów zgodnie z którym, usługi świadczone przez Skarżącą są niezbędne dla usługi ubezpieczenia. Bez usług świadczonych przez skarżącą nie byłoby bowiem możliwe świadczenie usług ubezpieczeniowych przez zakłady ubezpieczeń. Usługi opisane we wniosku są nierozerwalnie i ściśle związane z zapewnianą przez ubezpieczycieli ochroną ubezpieczeniową. Podzielił również stanowisko Ministra Finansów, że usługi świadczone przez Skarżącą stanowią odrębną całość w rozumieniu art. 43 ust. 13 w zw. z ust. 1 pkt 37 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Konsekwencją tego stanowiska jest uznanie, że sporne usługi świadczone przez skarżącą mogą korzystać ze zwolnienia z VAT na podstawie wskazanych przepisów.

Z uwagi na powyższe, uznając, że zaskarżona interpretacja narusza przepisy prawa materialnego to jest art. 43 ust. 13 ustawy w związku z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 146 par. 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację.

Ww. wyrok był przedmiotem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt I FSK 141/13 oddalił skargę kasacyjną, wniesioną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie.

Zdaniem NSA, Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie stwierdził, że sporne usługi uznać należy za element właściwy do wykonania usługi ubezpieczeniowej, ponieważ z przedstawionego przez Skarżącą stanu faktycznego i opisu usług świadczonych przez nią na rzecz zakładu ubezpieczeń wynika, że świadczy ona usługi obejmujące likwidację szkód rozumianą w sposób kompleksowy, tzn. obejmującą cały proces od momentu przyjęcia zgłoszenia szkody, poprzez ustalenie stanu faktycznego zdarzenia oraz całościowego ustalenia zasadności zgłoszonych roszczeń i wysokości odszkodowania.

Niewątpliwie, jak stwierdził Sąd pierwszej instancji, aby możliwe było wywiązanie się zakładu ubezpieczeń z obowiązków wynikających z zawartej umowy ubezpieczeniowej konieczne jest przyjęcie zgłoszenia szkody, ustalenie czy rzeczywiście doszło do zdarzenia przewidzianego w umowie ubezpieczenia i czy osoba ubezpieczona poniosła szkodę, udokumentowanie jej rozmiarów i wreszcie doprowadzenie do likwidacji szkody.

WSA zasadnie zauważył, że oględziny miejsca zdarzenia są tylko jednym z elementów usługi świadczonej przez Skarżącą na rzecz zakładu ubezpieczeń. Ten element, w powiązaniu z pozostałymi czynnościami opisanymi przez Skarżącą szczegółowo we wniosku, składa się na procedurę szeroko pojętej liwidacji szkody. W tej sytuacji, zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że sporne usługi należy uznać za element właściwy do wykonania usługi ubezpieczeniowej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego oraz rozstrzygnięcia zawartego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 689/12 - stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi, bądź zwolnienie od podatku.

Z dniem 1 stycznia 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 226, poz. 1476). Przepisy nowelizacji uchyliły załącznik nr 4 do ustawy, zawierający wykaz usług zwolnionych od podatku i przeniosły uregulowania dotyczące tej tematyki do treści ustawy. Zasadnicze znaczenie ma w tym przypadku dodanie do art. 43 ustawy punktu 37, regulującego zwolnienia od podatku usług ubezpieczeniowych, usług reasekuracyjnych i usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych.

Ponadto, przy określaniu zakresu zwolnień, które dotychczas były ujęte w załączniku nr 4 do ustawy, odstąpiono od ich identyfikacji przy pomocy klasyfikacji statystycznych określając ich zakres z wykorzystaniem treści zapisów prawa unijnego i krajowego oraz orzecznictwa sądów.

Jak stanowi art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, zwalnia się od podatku usługi ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji.

W myśl art. 43 ust. 13 ustawy, zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt 7 i 37-41, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 7 i 37-41.

Przepisu ust. 13 nie stosuje się do świadczenia usług stanowiących element usług pośrednictwa, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 37-41, o czym stanowi art. 43 ust. 14 ustawy.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika. W pierwszej kolejności należy zatem określić czynności zawierające się w przepisie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, dotyczącym zwolnienia dla świadczonych usług ubezpieczeniowych, usług reasekuracyjnych i usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych.

Stosownie do art. 135 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L z 2006 r. Nr 347.1 z późn. zm.), państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje: transakcje ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych.

Dyrektywa nie podaje definicji transakcji ubezpieczeniowych ani usług pokrewnych świadczonych przez maklerów i pośredników ubezpieczeniowych. Natomiast, „czynność ubezpieczeniowa”, w ogólnie przyjętym rozumieniu, charakteryzuje się tym, że ubezpieczyciel, w zamian za wcześniejsze opłacenie składki ubezpieczeniowej, zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia do spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia określonego w momencie zawarcia umowy.

Czynność ubezpieczeniowa, w każdym wypadku związana jest z istnieniem stosunku umownego między usługodawcą, który domaga się zwolnienia (od podatku) a osobą, której ryzyko jest objęte ubezpieczeniem, czyli ubezpieczonym.

Jeśli chodzi o transakcje ubezpieczeniowe TSUE w sprawie C-8/01 orzekł, że istotą transakcji ubezpieczeniowej jest w ogólnym rozumieniu, że ubezpieczyciel zobowiązuje się, w przypadku, gdy zaistnieje ryzyko objęte ubezpieczeniem, świadczyć ubezpieczonemu usługę uzgodnioną podczas zawierania umowy w zamian za uprzednią wpłatę składki (sprawy: Card Protection Plan C-349/96, paragraf 17 i Skandia C-240/99, paragraf 37).

Trybunał wprawdzie orzekł, że wyrażenie „transakcje ubezpieczeniowe” nie obejmuje wyłącznie transakcji dokonywanych przez samych ubezpieczycieli, ale zasadniczo jest na tyle obszerne, że obejmuje zapewnienie ochrony ubezpieczeniowej przez podatnika, który sam nie jest ubezpieczycielem, ale w kontekście polisy blokowej dostarcza swoim klientom taką ochronę, korzystając z wpływów od ubezpieczyciela, który przyjmuje na siebie ryzyko objęte w ubezpieczeniu (sprawy: Card Protection Plan, paragraf 22 i Skandia, paragraf 38).

Jednak w akapicie 41 sprawy Skandia Trybunał podtrzymał stanowisko, że zgodnie z definicją transakcji ubezpieczeniowych zawartą w akapicie 39 niniejszego wyroku okazuje się, że tożsamość osoby, której świadczy się usługę, jest istotna w rozumieniu definicji rodzaju usług objętych artykułem 13B(a) Szóstej Dyrektywy i że transakcja ubezpieczeniowa nieodzownie pociąga za sobą istnienie umowy między dostawcą usługi ubezpieczeniowej i osobą, która jest ubezpieczona na wypadek ryzyka, czyli ubezpieczonym.

Natomiast zasadniczym kryterium, pozwalającym na ustalenie, czy dana osoba jest pośrednikiem ubezpieczeniowym, czy też nie, jest charakter wykonywanych przez nią czynności wewnętrznych. W sprawie C-124/07 pomiędzy J.C.M. Beheer B.V. a Staatssecretaris van Financien TSUE zwrócił uwagę, że przepisy wspólnotowe nie zawierają żadnych wskazówek odnoszących się do stosunku pomiędzy brokerem lub pośrednikiem ubezpieczeniowym a stronami umowy ubezpieczeniowej, do której się przyczynił. Stwierdzenie posiadania statusu brokera lub pośrednika ubezpieczeniowego zależy zatem od cech badanej działalności.

Z wyżej zaprezentowanego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE nasuwa się wniosek, że „transakcje ubezpieczeniowe" obejmują wykonywanie czynności przez podatnika, który, nie będąc ubezpieczycielem, dostarcza swoim klientom ochrony ubezpieczeniowej w imieniu ubezpieczyciela w ramach polisy ubezpieczeniowej, której jest posiadaczem. W sytuacji, gdy sama usługa może zostać zakwalifikowana jako usługa ubezpieczeniowa, charakter podmiotu pozostaje bez znaczenia dla zastosowania zwolnienia dla usług ubezpieczeniowych.

Natomiast w przypadku usług pokrewnych świadczonych przez pośredników ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych istotne jest, na rzecz kogo usługa jest świadczona. Pomiędzy podmiotem świadczącym usługę ubezpieczeniową a podmiotem ubezpieczonym musi istnieć związek wynikający z umowy. Wyrażenie to obejmuje usługi wykonywane przez podmioty wyspecjalizowane, które łączy zarówno z ubezpieczycielem, jak i ubezpieczonym określony związek.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca zamierza zawrzeć z zakładem ubezpieczeń umowę, której przedmiotem będzie m.in. organizacja i prowadzenie centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych i mieszkaniowych oraz działania organizacyjne mające na celu zapewnienie ubezpieczycielowi pomocy, przy czym sama pomoc będzie wykonywana przez podmioty trzecie (podwykonawców), na podstawie odrębnych umów zawartych przez Wnioskodawcę z tymi podmiotami. Zakres czynności powierzanych przez spółkę podwykonawcom będzie obejmował:

*   inspekcje weryfikujące stan pojazdu/miejsca ubezpieczenia mającego być przedmiotem ubezpieczenia w ramach umów ubezpieczenia zawieranych z ubezpieczycielami oraz badające zgodności danych podanych we wniosku ubezpieczeniowym przekazanym przez ubezpieczającego przed zawarciem umowy ubezpieczenia,
*   inspekcje miejsca ubezpieczenia, których celem jest ustalenie, czy miejsce ubezpieczenia jest w stanie zgodnym z deklaracjami przekazanymi przez ubezpieczającego przed zawarciem umowy ubezpieczenia;
*   lustrację miejsca zdarzenia ubezpieczeniowego, których celem jest ustalenie okoliczności i skutków zdarzenia ubezpieczeniowego istotnego z punktu widzenia umowy ubezpieczenia,
*   likwidację szkód, której celem jest ustalenie wysokości szkody poniesionej przez ubezpieczonego/poszkodowanego, z tytułu której przysługuje odszkodowanie zgodnie z umową ubezpieczenia.

W zakresie usług dotyczących organizacji i prowadzenia centrum zgłoszeniowego oraz podejmowania działań organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy w miejscu zdarzenia Spółka będzie działała jako podmiot zobowiązany do wykonywania tych czynności na podstawie umowy zawartej z ubezpieczycielem, realizujący samodzielnie świadczenie wynikające z tej umowy.

W przypadku inspekcji, lustracji i likwidacji szkód czynności te nie będą wykonywane przez Wnioskodawcę we własnym imieniu lecz zawsze w imieniu i na rzecz ubezpieczyciela na podstawie odpowiedniego pełnomocnictwa. Ubezpieczyciel wyrazi przy tym zgodę na realizację przez Spółkę przedmiotu umowy (w zakresie omawianych tu czynności) przy pomocy podwykonawców, udzielając jednocześnie zgody, aby Spółka udzielała podwykonawcom dalszych pełnomocnictw, zgodnie z którymi zarówno Spółka, jak i podwykonawcy, działają na rzecz i w imieniu Ubezpieczyciela. Spółka nie będzie jednak, w ramach umowy, przyjmowała odpowiedzialności wobec ubezpieczonych.

Zgodnie z umową za świadczone usługi w zakresie organizacji i prowadzenia centrum zgłoszeniowego oraz podejmowania działań organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy, Spółka otrzymuje wynagrodzenie ryczałtowe od jednego zgłoszenia.

Natomiast, usługi zakupione od podmiotów trzecich mają być odsprzedawane przez Spółkę ubezpieczycielowi, przy czym Spółka nie nalicza żadnej marży, odsprzedaje te usługi po cenie jaka figuruje na fakturach wystawionych przez bezpośrednich wykonawców usług.

Z uwagi na powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że Wnioskodawca nie wykonuje czynności ubezpieczeniowych, które charakteryzują się tym, że ubezpieczyciel, w zamian za wcześniejsze opłacenie składki ubezpieczeniowej, zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia do spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia określonego w momencie zawarcia umowy. Zainteresowany nie występuje w roli ubezpieczyciela, który w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia będzie zobowiązany do świadczenia na rzecz ubezpieczonego klienta. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi są w rezultacie czynnościami pomocniczymi, polegającymi m.in. na prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych, działaniach organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy w miejscu zdarzenia, inspekcji, lustracji i likwidacji szkód, w których ubezpieczycielem jest zakład ubezpieczeń a nie Wnioskodawca. Zauważyć należy, że „czynność ubezpieczeniowa”, w każdym wypadku związana będzie z istnieniem stosunku umownego między ubezpieczycielem, który na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług może korzystać ze zwolnienia z tego podatku, a osobą której ryzyko jest objęte ubezpieczeniem, czyli ubezpieczonym. Natomiast z opisanej sytuacji wynika, że między Wnioskodawcą a klientami nie istnieje żaden stosunek prawny ubezpieczenia, jak wskazano we wniosku, Wnioskodawca nie przejmuje odpowiedzialności wobec ubezpieczonych.

Wnioskodawca nie świadczy również usług reasekuracyjnych, polegających na wykonywaniu czynności związanych z przyjmowaniem ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez zakład reasekuracji oraz dalsze cedowanie przyjętego ryzyka.

W konsekwencji, czynności wykonywane w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń opisane we wniosku nie stanowią usług ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych, korzystających ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 37 ustawy.

Z treści art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy wynika, że prawodawca zwolnił od podatku również usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych.

Działalność pośrednictwa ubezpieczeniowego dotyczy działalności wykonywanej przez pośrednika, który nie zajmuje miejsca jakiejkolwiek strony umowy produktu finansowego. Powinna to być usługa wykonana na rzecz strony oraz opłacona przez nią jako odrębna działalność pośrednictwa. Pośrednictwo ma zatem na celu dokonanie wszelkich niezbędnych czynności, które umożliwiłyby zawarcie przez obie strony umowy, przy czym pośrednik nie realizuje w stosunku do treści umowy żadnego własnego interesu.

Czynności które będzie wykonywał Wnioskodawca, polegające na organizacji i prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych i mieszkaniowych oraz działania podejmowane przez Spółkę dla zapewnienia ubezpieczycielowi pomocy w zakresie : inspekcji weryfikujących stan pojazdu lub miejsca ubezpieczenia, lustracji miejsca zdarzenia ubezpieczeniowego oraz ustalenia wysokości i rozmiaru szkód czy odszkodowań, nie stanowią również usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, korzystających ze zwolnienia od podatku, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

Z cytowanego wyżej art. 43 ust. 13 ustawy o VAT wynika, że zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt 7 i 37-41, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 7 i 37-41.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzić będzie centrum zgłoszeniowe szkód komunikacyjnych i mieszkaniowych, jak również świadczyć będzie usługi polegające na inspekcji, lustracji i likwidacji szkód. Wszystkie wymienione usługi mają cechy typowe, czyli właściwe dla usługi głównej, tj. działalności polegającej na świadczeniu usługi ubezpieczenia, ponieważ realizują cele usługi zasadniczej, pełnią specyficzne (istotne) funkcje charakteryzujące usługi ubezpieczenia, wiążą się nierozerwalnie z istotą instytucji umowy ubezpieczenia, tj. z wypłaceniem świadczenia (likwidacją szkody) w związku z wystąpieniem zdarzenia losowego, o którym mowa w takiej umowie. Aby możliwe było wywiązanie się zakładu ubezpieczeń z obowiązków wynikających z umowy ubezpieczeniowej, konieczne jest przyjęcie zgłoszenia szkody, ustalenie czy rzeczywiście doszło do zdarzenia przewidzianego w umowie ubezpieczenia i czy szkoda taka rzeczywiście zaistniała, udokumentowanie rozmiarów szkody i wreszcie doprowadzenie do likwidacji tej szkody. Wszystkie usługi szczegółowo opisane we wniosku składają sią na procedurę szeroko pojętej likwidacji szkody.

Świadczone przez Wnioskodawcę usługi stanowią odrebną całość i są niezbędne dla usługi ubezpieczenia, bez takich usług nie byłoby możliwe świadczenie usług ubezpieczeniowych przez zakłady ubezpieczeń. Usługi opisane we wniosku są nierozerwalnie i ściśle związane z zapewnianą przez ubezpieczycieli ochroną ubezpieczeniową.

W konsekwencji, czynności które podejmie Wnioskodawca tj.

*   usługi polegające na organizacji i prowadzeniu centrum zgłoszeniowego szkód komunikacyjnych oraz działaniach organizacyjnych dla zapewnienia ubezpieczonemu pomocy na miejscu zdarzenia oraz
*   usługi, które Spółka odsprzedaje następnie ubezpieczycielowi ( wykonywane faktycznie przez podmioty trzecie usługi inspekcji, lustracji i likwidacji szkód w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń),

należy uznać za element usługi ubezpieczeniowej, niezbędny i właściwy do jej wykonania, stanowiący jednocześnie odrębną całość w rozumieniu art. 43 ust. 13 w związku z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. W konsekwencji uznać należy, że świadczone przez Wnioskodawcę w imieniu i na rzecz Zakładu Ubezpieczeń usługi mogą korzystać ze zwolnienia z VAT w oparciu o wskazane wyżej przepisy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.