Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP4/443-580/13/LG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-02-24
Teza: Zwolnienie od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi, o której mowa w art. 105a ustawy
Słowa kluczowe: gwarancje; kaucja-kaucja gwarancyjna; odpowiedzialność-odpowiedzialność nabywcy; odpowiedzialność-odpowiedzialność solidarna; podatek-podatek należny; podatnik-podatnik podatku od towarów i usług; towar-towar wrażliwy; zabezpieczenie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział X-Rozdział 4-art. 105 (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z 19 listopada 2013 r. (data wpływu 20 listopada 2013 r.) uzupełnionym pismami z 27 stycznia 2014 r. (data wpływu 30 stycznia 2014 r.), 4 lutego 2014 r. (data wpływu 7 lutego 2014 r.) oraz 5 lutego 2014 r. (data wpływu 7 lutego 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi, o której mowa w art. 105a ustawy – **jest**:

*   **prawidłowe** w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji łącznego spełnienia warunków określonych w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT;
*   **prawidłowe** w zakresie weryfikacji wysokości kaucji gwarancyjnej oraz obowiązku umieszczania w wykazie podmiotów które złożyły kaucję gwarancyjną i usuwania podmiotów z tego wykazu przez właściwego, dla dostawcy, naczelnika urzędu skarbowego;
*   **nieprawidłowe** w zakresie uznania, że Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla podmiotu dokonującego dostawy towaru o którym mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ww. ustawy ponosi pełną odpowiedzialność za wysokość składanej kaucji gwarancyjnej;
*   **nieprawidłowe** w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji spełnienia jednej przesłanki określonej w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT.

UZASADNIENIE

W dniu 20 listopada 2013 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi, o której mowa w art. 105a ustawy.

Ww. wniosek został uzupełniony pismami z 27 stycznia 2014 r., 4 lutego 2014 r. oraz 5 lutego 2014 r. będące odpowiedzią na wezwanie Organu z 27 stycznia 2014 r. znak: IBPP4/443-580/13/LG.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku z 27 stycznia oraz 4 lutego 2014 r.):

Podatnik na rzecz którego dokonano dostawy towarów, o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 ustawy dokonuje zakupu towarów za pomocą własnej autocysterny, od podmiotów figurujących w wykazie MF. (kaucja 3 000 000 zł) Paliwa o których jest mowa w poz. 10 załącznika 13 ustawy, dostarczane są również przez dostawcę figurującego na wykazie Ministerstwa Finansów, podmiotów dokonujących dostawy towarów o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy o podatku od towarów i usług, które złożyły kaucję gwarancyjną - (kaucja dostawcy to 3 000 000 zł). Planowany jest również zakup oleju napędowego od podmiotów będących na w/w wykazie MF, lecz posiadający kaucję w niższej wysokości

Wnioskodawca tj. podatnik prowadzi niezrzeszoną stację paliw i dokonuje zakupu towarów o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 ustawy, za pomocą własnej autocysterny, od podmiotów figurujących w wykazie Ministerstwa Finansów i posiadających wpłaconą kaucję gwarancyjną w wysokości 3 000 000 zł.

Paliwa płynne o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 ustawy, dostarczane są również przez podmioty figurujące na wykazie Ministerstwa Finansów i wpłaciły kaucję gwarancyjną w wysokości 3 000 000 zł. W dniu dostawy podmiot dokonujący dostawy weryfikowany jest pod względem uwidocznienia go na wykazie Ministerstwa Finansów.

Wartość zakupu w danym miesiącu od jednego podmiotu przekracza kwotę 50 000 zł.

W momencie nabywania towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy VAT Wnioskodawca nie ma wiedzy i nie mam podstaw aby każdego potencjalnego dostawcę podejrzewać, że cała kwota podatku przypadająca na dokonaną na rzecz Wnioskodawcy dostawę tych towarów lub jej część nie zostanie wpłacona na rachunek urzędu skarbowego zważywszy że podmioty dokonujące dostawy figurują na wykazie Ministerstwa Finansów.

Wnioskodawca nie ma żadnej wiedzy że powstanie zaległości podatkowych nie wiąże się i nie będzie wiązało się z uczestnictwem podmiotu dokonującego dostawy towarów, w nierzetelnym rozliczaniu podatku w celu odniesienia korzyści majątkowej. Planowany jest również zakup towarów o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ustawy, od podmiotów figurujących na wykazie Ministerstwa Finansów, lecz posiadających kaucję gwarancyjną w kwocie od 200 000 zł do 3 000 000 zł.

Na dzień dokonania dostawy towarów łącznie są i będą spełnione warunki:

*   podmiot dokonujący dostawy towarów, o którym mowa w ust. 1, jest i będzie wymieniony w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1 ustawy o VAT,
*   wysokość kaucji gwarancyjnej, o której mowa w art. 105b ust. 1 ustawy VAT odpowiada lub będzie odpowiadać co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz Wnioskodawcy lub kaucja ta wynosi lub będzie wynosiła co najmniej 3 000 000 zł, a wiedzę w zakresie prawidłowo złożonej kaucji gwarancyjnej Wnioskodawca opiera i będzie opierał wyłącznie na podstawie wykazu Ministerstwa Finansów.

W przypadku zaistnienia okoliczności lub warunków, o których mowa w art. 105a ust. 2 Wnioskodawca nie będzie mógł wykazać, że okoliczności lub warunki, o których mowa w ww. przepisie nie miały wpływu na niezapłacenie podatku ze względu że ustawa nie nakłada obowiązku na organy podatkowe udowodnienia podatnikowi nierzetelnego zachowania lecz nakłada obowiązek na podatnika aby wykazał przesłanki do jego niewinności. W tak skonstruowanych przepisach prawa podatnik nie ma szans z organem który dobrowolnie może interpretować zapis powyższej ustawy.

Dlatego chcąc uchronić się przed solidarną odpowiedzialnością podatkową za dostawcę zostają zadane dwa jednoznaczne pytania i odpowiedzi.

W związku z powyższym zadano następujące pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu z 4 lutego 2014 r.):.

1.  Czy podatnik (Wnioskodawca), który w dniu dostawy towarów, o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 ustawy, spełnił przesłankę zawartą w art. 105a, ust. 3 pkt 3 lit a, b tj.: zweryfikował w dniu dokonania dostawy towarów na podstawie wykazu Ministerstwa Finansów że łącznie były spełnione następujące warunki;
    1.  podmiot dokonujący dostaw towarów, o których mowa w ust. 1, był wymieniony w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1,
    2.  wysokość kaucji gwarancyjnej, o której mowa w art. 105b ust. 1, odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz danego podatnika lub kaucja ta wynosiła co najmniej 3 000 000 zł.\- zwolniony jest całkowicie z odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe dostawcy na podstawie art. 105a ust. 3 i nie mają tu zastosowania przepisy ust. 2 i 4 wspomnianego art. 105a?
2.  Kto ponosi odpowiedzialność za prawidłowe obliczenie kaucji gwarancyjnej odpowiadającej co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego od wartości sprzedaży towarów, o których mowa w załączniku nr 13 ustawy, oraz za wpisanie lub usuniecie podmiotu z wykazu Ministra Finansów?

Zdaniem Wnioskodawcy, podatnik, o którym mowa w art. 15, na rzecz którego dokonano dostawy towarów o których mowa w załączniku nr 13 poz. 10 do ustawy nie odpowiada solidarnie wraz z podmiotem dokonującym tej dostawy za jego zaległości podatkowe w części podatku proporcjonalnie przypadającej na dostawę dokonaną na rzecz tego podatnika, jeżeli na dzień dokonania dostawy łącznie były spełnione następujące warunki:

1.  podmiot dokonujący dostawy towarów, o których mowa w ust. 1, był wymieniony w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1,
2.  wysokość kaucji gwarancyjnej, o której mowa w art. 105b ust.1, odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz danego podatnika lub kaucja wynosiła 3 000 000 zł.

W przypadku spełnienia ww. warunków na dzień dokonania dostawy nie maja zastosowanie również pkt 2 i 4 art. 105a.

Podobne stanowisko zajął, były podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Maciej Grabowski w odpowiedzi do Pani Marszałek na interpelacje poselską nr 17208 cyt. zaznaczyć należy, że celem uwolnienia się od odpowiedzialności solidarnej wystarczy spełnić jedną z przesłanek wskazanych w proponowanym przepisie.

Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla podmiotu dokonującego dostawy towaru o którym mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ww. ustawy ponosi pełną odpowiedzialność za prawidłowe naliczenie wysokości składanej kaucji gwarancyjnej zawartej w art. 105b ww. ustawy jak również za wpisanie lub usunięcie w wykazie Ministerstwa Finansów podmiotów dokonujących dostawy towarów o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy.

Podatnik na rzecz którego dokonano dostaw nie posiada instrumentów prawnych w celu zweryfikowania dokumentów finansowych podmiotu dokonującego dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, wpływających na wysokość składanej kaucji gwarancyjnej, i to po stronie właściwego dla dostawcy Naczelnika Urzędu Skarbowego ciąży obowiązek przeprowadzenia kontroli i weryfikacji dokumentów stanowiących podstawę do naliczania właściwej wysokości kaucji gwarancyjnej. Wobec powyższego podatnik na rzecz którego dokonano dostawy towarów o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ustawy, swoją wiarygodność wobec dostawcy może oprzeć jedynie na wiedzy zawartej w wykazie Ministerstwa Finansów, prowadzonym przez upoważnionych Naczelników Urzędów Skarbowych.

Należy zauważy, że Ministerstwo Finansów firmując na swoich stronach internetowych wykaz, tzw. zaufanych dostawców w sposób oczywisty bierze odpowiedzialność za rzetelność przekazanych informacji oraz pogłębia tym samym zaufanie obywateli do organów administracji rządowej.

W prawie identycznej sprawie została wydana interpretacja indywidualna z dnia 7 stycznia 2014r., sygn. ILPP5/443-214/13-2/KG, Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w której organ jednoznacznie zajął stanowisko w zakresie solidarnej odpowiedzialności wraz z podmiotem dokonującym dostawy towarów o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ustawy, cytat:

Jak wynika z dokonanej wyżej analizy przepisy art. 105a ust. 3 i ust. 4 ustawy zawierają katalog przesłanek, które umożliwiają wyłączenie od stosowania odpowiedzialności podatkowej nabywcy. Należy podkreślić, że dla uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej przez nabywcę wystarczy spełnienie przesłanek zawartych w art. 105a ust. 3 pkt 1 lub pkt 2 lub pkt 3 albo ust. 4 ustawy.

Jeżeli zatem podatnik nabywa towary wskazane w załączniku nr 13 do ustawy od podmiotu wymienionego w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1 ustawy i wysokość kaucji gwarancyjnej złożonej przez podmiot odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz danego podatnika lub kaucja ta wynosiła co najmniej 3 000 000 zł, to odpowiedzialność nabywcy za zaległości podatkowe dostawcy jest wyłączona. Należy jednak podkreślić, że wskazane wyżej warunki muszą być spełnione łącznie na dzień dokonania dostawy tych towarów.

Mając na względzie powołane przepisy prawa oraz opisane zdarzenia przyszłe należy stwierdzić, że w analizowanym przypadku:

1.  wystąpią przesłanki do zwolnienia Wnioskodawcy (nabywcy) od odpowiedzialności solidarnej za niezapłacony przez dostawcę podatek VAT od dokonanej transakcji, gdyż spełnione zostaną łącznie warunki, o jakich mowa w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy. Jak wynika bowiem z opisu sprawy Wnioskodawca będzie nabywał towary wrażliwe:
    *   od kontrahenta, który jest podmiotem wymienionym w prowadzonym przez Ministra właściwego do spraw finansów publicznych wykazie podmiotów dokonujących dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, które złożyły kaucję gwarancyjną;
    *   Wysokość kaucji gwarancyjnej złożonej przez dostawcę będzie wynosiła 3 000 000 zł lub odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz Zainteresowanego.
2.  Zainteresowany nie będzie odpowiadał - w oparciu o art. 105a ustawy - za zaległości podatkowe podmiotów, od których jego dostawca nabywa Towary, bowiem takiej odpowiedzialności cyt. wyżej przepisy nie przewidują.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za:

*   **prawidłowe** w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji łącznego spełnienia warunków określonych w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT;
*   **prawidłowe** w zakresie weryfikacji wysokości kaucji gwarancyjnej oraz obowiązku umieszczania w wykazie podmiotów które złożyły kaucję gwarancyjną i usuwania podmiotów z tego wykazu przez właściwego, dla dostawcy, naczelnika urzędu skarbowego;
*   **nieprawidłowe** w zakresie uznania, że Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla podmiotu dokonującego dostawy towaru o którym mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ww. ustawy ponosi pełną odpowiedzialność za wysokość składanej kaucji gwarancyjnej;
*   **nieprawidłowe** w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji spełnienia jednej przesłanki określonej w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Dostawa towarów mieści się w definicji sprzedaży, określonej w pkt 22 powołanego artykułu, który stanowi, iż sprzedaż to odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Od 1 października 2013r. wprowadzono instytucję odpowiedzialności podatkowej nabywcy za zobowiązania podatkowe w VAT sprzedawcy w zakresie dostaw towarów wymienionych w dodanym do ustawy o VAT załączniku nr 13 (towary wrażliwe), tj.:

*   niektórych wyrobów stalowych nieobjętych mechanizmem odwrotnego obciążenia,
*   paliw,
*   złota nieobrobionego.

Odpowiedzialność solidarną podatnika z podmiotem dokonującym dostawy reguluje przepis art. 105a ustawy. I tak na mocy art. 105a ust. 1 podatnik, o którym mowa w art. 15, na rzecz którego dokonano dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, odpowiada solidarnie wraz z podmiotem dokonującym tej dostawy za jego zaległości podatkowe w części podatku proporcjonalnie przypadającej na dostawę dokonaną na rzecz tego podatnika, jeżeli:

1.  wartość towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, nabywanych od jednego podmiotu dokonującego ich dostawy, bez kwoty podatku przekroczyła w danym miesiącu kwotę 50 000 zł, oraz
2.  w momencie dokonania dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, podatnik wiedział lub miał uzasadnione podstawy do tego, aby przypuszczać, że cała kwota podatku przypadająca na dokonaną na jego rzecz dostawę tych towarów lub jej część nie zostanie wpłacona na rachunek urzędu skarbowego.

Podatnik miał uzasadnione podstawy do tego, aby przypuszczać, że cała kwota podatku przypadająca na dokonaną na jego rzecz dostawę towarów lub jej część nie zostanie wpłacona na rachunek urzędu skarbowego, jeżeli okoliczności towarzyszące tej dostawie towarów lub warunki, na jakich została ona dokonana, odbiegały od okoliczności lub warunków zwykle występujących w obrocie tymi towarami, w szczególności jeżeli cena za dostarczone podatnikowi towary była bez uzasadnienia ekonomicznego niższa od ich wartości rynkowej (art. 105a ust. 2).

Odpowiedzialność podatkowa nabywcy będzie miała zastosowanie w odniesieniu do transakcji o dużej wartości, tj. w przypadku gdy wartość nabywanych towarów wrażliwych od jednego dostawcy, bez kwoty podatku, przekroczyła w danym miesiącu kwotę 50 000 zł.

Przesłanka do zastosowania tej instytucji wystąpi, gdy w momencie dokonania dostawy towarów wrażliwych, nabywca wiedział lub miał uzasadnione podstawy do tego, aby przypuszczać, że cała kwota podatku przypadająca na dokonaną na jego rzecz dostawę tych towarów lub jej część nie zostanie wpłacona na rachunek urzędu skarbowego.

Ustawodawca określił zatem w ww. przepisie sytuacje kiedy mogą wystąpić uzasadnione podstawy do tego aby przypuszczać, że cała kwota podatku przypadająca na dokonaną dostawę tych towarów lub jej część nie zostanie wpłacona na rachunek urzędu skarbowego. Są to m.in. przypadki, gdy okoliczności towarzyszące tej dostawie towarów lub warunki na jakich została ona dokonana odbiegały od okoliczności lub warunków zwykle występujących w obrocie tymi towarami, w szczególności jeżeli cena za dostarczone podatnikowi towary była bez uzasadnienia ekonomicznego niższa od ich wartości rynkowej. Zwrócić jednak należy uwagę na fakt, że nie będzie podstaw do zastosowania odpowiedzialności, jeżeli np. niska cena zastosowana w danej transakcji jest wynikiem przyznanego nabywcy stosowanego w praktyce handlowej rabatu.

Na podstawie art. 105a ust. 3 ustawy, przepisu ust. 1 nie stosuje się:

1.  do nabycia towarów, o których mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ustawy, jeżeli:
    1.  nabycie to jest dokonywane na stacjach paliw lub stacjach gazu płynnego, do standardowych zbiorników pojazdów używanych przez podatników nabywających te towary, do napędu tych pojazdów,
    2.  dostawy tych towarów dokonuje podatnik dostarczający gaz przewodowy za pośrednictwem własnych sieci przesyłowych lub dystrybucyjnych, lub
2.  jeżeli powstanie zaległości podatkowych nie wiązało się z uczestnictwem podmiotu dokonującego dostawy towarów, o którym mowa w ust. 1, w nierzetelnym rozliczaniu podatku w celu odniesienia korzyści majątkowej, lub
3.  jeżeli na dzień dokonania dostawy towarów łącznie były spełnione następujące warunki:
    1.  podmiot dokonujący dostawy towarów, o którym mowa w ust. 1, był wymieniony w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1,
    2.  wysokość kaucji gwarancyjnej, o której mowa w art. 105b ust. 1, odpowiadała co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz danego podatnika lub kaucja ta wynosiła co najmniej 3 000 000 zł.

Zgodnie z art. 105b ust. 1 ustawy, podmiot dokonujący dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, nieposiadający zaległości podatkowych, może złożyć w urzędzie skarbowym kaucję gwarancyjną stanowiącą zabezpieczenie zapłaty podatku w związku z dokonywaniem dostaw tych towarów. Warunek nieposiadania zaległości podatkowych ocenia się według stanu na dzień składania kaucji gwarancyjnej.

Wysokość kaucji gwarancyjnej powinna odpowiadać co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego od przewidywanej przez podmiot, o którym mowa w ust. 1, w danym miesiącu wartości sprzedaży towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, z tym że nie może być niższa niż 200 000 zł – art. 105b ust. 2 ustawy.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych prowadzi w formie elektronicznej wykaz podmiotów dokonujących dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, które złożyły kaucję gwarancyjną. Wykaz jest udostępniany w Biuletynie Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw finansów publicznych (art. 105c ust. 1 i ust. 2 ustawy).

W myśl art. 105a ust. 4 ustawy, jeżeli podatnik wykaże, że okoliczności lub warunki, o których mowa w ust. 2, nie miały wpływu na niezapłacenie podatku, przepisu ust. 1 nie stosuje się.

W celu uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie przesłanki wynikającej z art. 105a ust. 4 ustawy, nabywca powinien wskazać dowody, że pomimo tego, że okoliczności towarzyszące danej dostawie towarów lub warunki na jakich została ona dokonana, odbiegały od okoliczności i warunków zwykle występujących w obrocie tymi towarami, nie miało to wpływu na niezapłacenie podatku przez sprzedawcę.

Jak wynika z dokonanej wyżej analizy przepisy art. 105a ust. 3 i ust. 4 ustawy zawierają katalog przesłanek, które umożliwiają wyłączenie od stosowania odpowiedzialności podatkowej nabywcy. Należy podkreślić, że dla uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej przez nabywcę wystarczy spełnienie przesłanek zawartych w art. 105a ust. 3 pkt 1, pkt 2 lub pkt 3 albo w ust. 4 ustawy.

Nabywca „może się wyłączyć” z odpowiedzialności solidarnej, jeżeli kupił towary od podmiotu wymienionego na dzień dokonania dostawy towarów w prowadzonym przez Ministra Finansów w formie elektronicznej i opublikowanym w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Finansów wykazie podmiotów, które złożyły kaucję gwarancyjną i wysokość złożonej kaucji była odpowiednia, tj. odpowiadała co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz danego podatnika lub wynosiła co najmniej 3 000 000 zł.

Jeżeli zatem Wnioskodawca nabywa towary wskazane w załączniku nr 13 do ustawy od podmiotu wymienionego w wykazie, o którym mowa w art. 105c ust. 1 ustawy i wysokość kaucji gwarancyjnej złożonej przez ten podmiot odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz Wnioskodawcy lub kaucja ta wynosi co najmniej 3 000 000 zł, to odpowiedzialność Wnioskodawcy za zaległości podatkowe dostawcy jest wyłączona. Należy jednak podkreślić, że wskazane wyżej warunki muszą być spełnione łącznie na dzień dokonania dostawy tych towarów. Zatem w sytuacji gdy kwota - wpisanej w wykazie kaucji gwarancyjnej, czyli kwota którą Wnioskodawca może zweryfikować - jest mniejsza niż 3 000 000 zł i jednocześnie jest mniejsza niż jedna piąta kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz Wnioskodawcy, nie następuje wyłączenie odpowiedzialność Wnioskodawcy za zaległości podatkowe dostawcy.

Stosownie do art. 105b ust. 1 i 2 ustawy podmiot dokonujący dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, nieposiadający zaległości podatkowych, może złożyć w urzędzie skarbowym kaucję gwarancyjną stanowiącą zabezpieczenie zapłaty podatku w związku z dokonywaniem dostaw tych towarów. Warunek nieposiadania zaległości podatkowych ocenia się według stanu na dzień składania kaucji gwarancyjnej. Wysokość kaucji gwarancyjnej powinna odpowiadać co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego od przewidywanej przez podmiot, o którym mowa w ust. 1, w danym miesiącu wartości sprzedaży towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, z tym że nie może być niższa niż 200 000 zł.

W myśl ww. przepisów podatnik dokonujący dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy może złożyć kaucję gwarancyjną, która powinna odpowiadać co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego od przewidywanej przez podmiot sprzedaży na dany miesiąc i nie mniej niż 200 000 zł, która stanowić będzie zabezpieczenie zapłaty podatku w związku z dokonywaniem dostaw ww. towarów. Co istotne to podmiot wpłacający oblicza wysokość kaucji, której wysokość może być ewentualnie zweryfikowana przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

Zgodnie z art. 105c ust. 1-5 ustawy Minister właściwy do spraw finansów publicznych prowadzi w formie elektronicznej wykaz podmiotów dokonujących dostawy towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, które złożyły kaucję gwarancyjną. Wykaz jest udostępniany w Biuletynie Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Naczelnik urzędu skarbowego niezwłocznie, jednak nie później niż następnego dnia roboczego po dniu wydania postanowienia o przyjęciu kaucji gwarancyjnej, wprowadza do wykazu następujące dane podmiotu, który złożył kaucję gwarancyjną:

1.  imiona i nazwisko lub nazwę;
2.  numer, za pomocą którego jest on zidentyfikowany na potrzeby podatku;
3.  wysokość złożonej kaucji gwarancyjnej.

Naczelnik urzędu skarbowego wprowadza do wykazu zmiany w zakresie danych, o których mowa powyżej, w przypadku:

1.  podwyższenia wysokości kaucji gwarancyjnej - nie później niż następnego dnia roboczego po dniu wydania postanowienia o podwyższeniu wysokości tej kaucji;
2.  zwrotu części kaucji gwarancyjnej - ostatniego dnia roboczego miesiąca, w którym złożono wniosek o jej zwrot;
3.  upływu terminu ważności części kaucji gwarancyjnej - ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym upłynie ten termin;
4.  innych zmian niż wymienione w pkt 1-3 - nie później niż następnego dnia roboczego po dniu, w którym naczelnik urzędu skarbowego został zawiadomiony o tych zmianach.

W przypadku stwierdzenia, że złożona przez podmiot, o którym mowa w art. 105b ust. 1, kaucja gwarancyjna:

1.  jest co najmniej o 20% niższa od jednej piątej kwoty podatku należnego od wartości sprzedaży towarów, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy, dokonanej przez niego w danym miesiącu, lub
2.  jest niższa niż 200 000 zł

\-naczelnik urzędu skarbowego z urzędu usuwa ten podmiot z wykazu.

Na podstawie ww. przepisów Naczelnik urzędu skarbowego, właściwego dla dostawcy, wprowadza do wykazu dane podmiotu który złożył kaucje gwarancyjną wraz z podaniem jej kwoty. Wprowadzenie ww. danych winno nastąpić nie później niż następnego dnia roboczego po dniu wydania postanowienia o przyjęciu kaucji gwarancyjnej.

Ponadto naczelnik wprowadza do wykazu zmiany dotyczące zmiany wysokości kaucji, jej ważności oraz zmiany danych podmiotu który złożył kaucję.

Dodatkowo naczelnik urzędu skarbowego z urzędu usuwa podmiot z wykazu w sytuacji stwierdzenia, np. wyniku kontroli, że kaucja jest:

*   co najmniej o 20% niższa od jednej piątej kwoty podatku należnego od wartości sprzedaży towarów wrażliwych dokonanej przez niego w danym miesiącu, lub
*   jest niższa niż 200 000 zł.

Na podstawie powyższego należy stwierdzić, że to naczelnik - właściwy dla dostawcy towarów z załącznika nr 13 do ustawy – jest właściwy do weryfikacji wysokości kaucji tj. aby odpowiadała ona jednej piątej kwoty podatku należnego od wartości sprzedaży towarów wrażliwych - za dany miesiąc. Również na ww. naczelniku spoczywa ciężar umieszczania w wykazie podmiotów które złożyły kaucję gwarancyjną i usuwania podmiotów z tego wykazu. Jednakże trzeba zauważyć, że to na podatniku, dokonującym dostawy towarów z załącznika nr 13 do ustawy, ciąży obowiązek prawidłowego złożenia kaucji gwarancyjnej tak aby ona odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego od wartości sprzedaży towarów wrażliwych dokonanej przez niego w danym miesiącu (w sytuacji gdy kwota ta jest wyższa niż 200 000 zł).

Podsumowując:

*   Wnioskodawca będzie zwolniony z instytucji solidarnej odpowiedzialności gdy będzie nabywał towary wskazane w załączniku nr 13 do ustawy od kontrahenta wymienionego w wykazie podmiotów, którzy złożyli kaucje gwarancyjną pod warunkiem, że kaucja ta stanowi co najmniej jedna piąta kwoty podatku należnego przypadającej na dostawy towarów dokonane w danym miesiącu na rzecz Wnioskodawcy,
*   Wnioskodawca ma możliwość - a gdy chce skorzystać z wyłączenia z odpowiedzialności solidarnej to obowiązek - sprawdzenia czy wysokość kaucji, która jest wykazana w ww. wykazie, odpowiada co najmniej jednej piątej kwoty podatku należnego przypadającej na jego nabycia,
*   Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla podmiotu dokonującego dostaw towarów o których mowa w załącznika nr 13 do ustawy odpowiada za umieszczenie i usunięcie podmiotów z wykazu podmiotów którzy złożyli kaucje gwarancyjną,
*   Za określenie wysokości kaucji gwarancyjne odpowiada podmiotu dokonującego dostaw towarów o których mowa w załącznika nr 13 do ustawy, natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla tego podmiotu może dokonać weryfikacji wysokości kaucji, odnosząc się do dokonanych w danym miesiącu dostawy.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za:

*   prawidłowe w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji łącznego spełnienia warunków określonych w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT;
*   prawidłowe w zakresie weryfikacji wysokości kaucji gwarancyjnej oraz obowiązku umieszczania w wykazie podmiotów które złożyły kaucję gwarancyjną i usuwania podmiotów z tego wykazu przez właściwego, dla dostawcy, naczelnika urzędu skarbowego;
*   nieprawidłowe w zakresie uznania, że Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla podmiotu dokonującego dostawy towaru o którym mowa w poz. 10 załącznika nr 13 do ww. ustawy ponosi pełną odpowiedzialność za wysokość składanej kaucji gwarancyjnej;
*   nieprawidłowe w zakresie zwolnienia od solidarnej odpowiedzialności w obrocie towarami wrażliwymi w sytuacji spełnienia jednej przesłanki określonej w art. 105a ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania niniejszej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.