Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP4/443-336/14-3/BM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2014-07-04
Teza: Prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z budową przydomowych oczyszczalni ścieków.
Słowa kluczowe: czynności-czynności podlegające opodatkowaniu; gmina; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; odliczenia-prawo do odliczenia; podatnik; usługi
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 9 maja 2014 r. (data wpływu) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…” – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 maja 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…”.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Gmina (dalej: „Gmina”) planuje realizację projektu pn. „\`(...)\`” (dalej: „Inwestycja”, „Oczyszczalnie”). Celem projektu jest zapewnienie możliwości zgodnego z prawem zagospodarowania ścieków z gospodarstw indywidualnych poprzez budowę odrębnych przyzagrodowych Oczyszczalni ścieków w Gminie. Na dzień dzisiejszy Gmina samodzielnie nie prowadzi działalności gospodarczej związanej z zaspokajaniem potrzeb swoich mieszkańców w tym zakresie. Działalność ta jest prowadzona przez kapitałową spółkę komunalną, (dalej: „Spółka komunalna”), której Gmina jest 100% udziałowcem. Każda z Oczyszczalni będzie stanowić odrębny i samodzielny obiekt obsługujący gospodarstwo danego rolnika – mieszkańca Gminy (dalej: „Mieszkaniec”). Oczyszczalnie te nie będą połączone z siecią kanalizacji sanitarnej. Obiekty te będą wybudowane na gruntach, które stanowią własność lub będących w użytkowaniu wieczystym rolników i służą również zaspokajaniu ich potrzeb sanitarnych. Gospodarstwa tych Mieszkańców nie są „podłączone” do sieci kanalizacji sanitarnej i w przyszłości będą wykorzystywać Oczyszczalnie. Niniejsza inwestycja będzie finansowana w następujący sposób: a) częściowo ze środków własnych Gminy; b) częściowo ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przyznanych Gminie; c) ponadto budowa oczyszczalni przydomowych będzie współfinansowana ze środków finansowych mieszkańców; w związku z tym Gmina zawiera z konkretnymi Mieszkańcami Gminy umowy cywilnoprawne, na podstawie których zobowiązuje się wybudowania Oczyszczalni na gruncie Mieszkańca w zamian za wynagrodzenie wynoszące 2.000 zł + VAT za indywidualną Oczyszczalnię, montowaną w gospodarstwie Mieszkańca. W umowie zawarto wyraźne zastrzeżenie, że nieuiszczenie kosztów przez Mieszkańca w wyznaczonym terminie będzie skutkowało rozwiązaniem z nim umowy, a tym samym rezygnacją z wykonania przyzagrodowej Oczyszczalni na działce Mieszkańca. W konsekwencji, przekazanie Mieszkańcom przydomowych Oczyszczalni będzie wykonane odpłatnie. Po zakończeniu inwestycji i protokolarnym odbiorze, Gmina przekaże wybudowaną Oczyszczalnię konkretnemu Mieszkańcowi. Oczyszczalnia, zgodnie z zasadą superficies solo cedit, będzie tym samym własnością Mieszkańca. W zamian za przekazanie Oczyszczalni Mieszkańcy zobowiązani będą do ponoszenia całości kosztów utrzymania i eksploatacji oczyszczalni zgodnie z otrzymaną przy odbiorze instrukcją eksploatacji. Gmina jest zarejestrowanym podatnikiem jako „podatnik VAT czynny”.

Realizacja Inwestycji nastąpi w ramach realizacji zadań własnych Gminy związanych z zaspokajaniem potrzeb jej mieszkańców. Faktury VAT dokumentujące nabycie towarów i usług w ramach realizacji Inwestycji będą wystawione na Gminę.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur VAT dokumentujących wydatki poniesione na budowę przydomowych Oczyszczalni ścieków?

Zdaniem Wnioskodawcy, Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur VAT dokumentujących wydatki poniesione na budowę przydomowych Oczyszczalni ścieków. Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikowi tego podatku przysługuje prawo do pomniejszenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, w zakresie, w jakim te towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Kwotę podatku naliczonego stanowi natomiast przede wszystkim suma kwot podatku wykazana na fakturach dokumentujących nabycie towarów i usług. W ocenie Gminy warunki do istnienia prawa do odliczenia VAT w opisanym zdarzeniu przyszłym będą spełnione. Gmina jest podatnikiem VAT (zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny), a towary i usługi nabyte w związku z realizacją Inwestycji zostaną wykorzystane do wykonania czynności opodatkowanych polegających na świadczeniu usług budowy Oczyszczalni na rzecz Mieszkańców, w związku z zawartymi umowami. Dla oceny zakresu prawa do odliczenia nie ma żadnego znaczenia okoliczność, że Spółka otrzymała dofinansowanie ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej do kosztów realizowanej Inwestycji, które to dofinansowanie nie stanowiło elementu podstawy opodatkowania świadczonych usług. Art. 86 ust. 1 ustawy o VAT warunkuje zakres odliczenia podatku naliczonego zakresem „wykorzystywania” nabywanych towarów i usług do wykonywania czynności opodatkowanych. W przedmiotowym stanie faktycznym Gmina jest w stanie precyzyjnie ustalić wielkość kwot podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z budową Oczyszczalni.

Zakładając, że dokonując budowy Oczyszczalni, Gmina będzie świadczyć opodatkowane VAT usługi na rzecz Mieszkańców, jest tym samym w stanie ustalić zakres wykorzystania nabytych towarów do czynności opodatkowanych. Mówiąc dokładniej, Gminie przysługuje prawo do odliczenia całości kwot podatku naliczonego związanych z realizacją całości Inwestycji. Gmina zwraca uwagę, że w dniu 22 sierpnia 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi na wniosek Gminy wydał interpretację indywidualną o sygn. IPTPP1/443-371/12-6/MG, w której przyznał rację Gminie w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT wskazanego na fakturach dokumentujących wydatki na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków w związku z opodatkowaniem wpłat dokonanych na rzecz Gminy przez mieszkańców Gminy na poczet ich wybudowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Według art. 88 ust. 4 ustawy, obniżenie kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7 (niewystępujących w przedmiotowej sprawie).

Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje czynny zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających temu podatkowi.

Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl przepisu art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy ruchome oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Istotą dostawy towarów jest przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W wyżej powołanym przepisie mowa jest o czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do rozporządzania rzeczą jak właściciel (prawo do wyzbycia się, obciążania, korzystania z nabytych rzeczy). Chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym.

Natomiast, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z powyższego wynika, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Natomiast, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże, w świetle unormowań prawa wspólnotowego w przypadku, gdy organy władzy publicznej bądź urzędy obsługujące te organy podejmują takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań, lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, tzn. są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych.

Z opisu sprawy wynika, iż Gmina planuje realizację projektu pn. „…”. Celem projektu jest zapewnienie możliwości zgodnego z prawem zagospodarowania ścieków z gospodarstw indywidualnych poprzez budowę odrębnych przyzagrodowych Oczyszczalni ścieków w Gminie. Na dzień dzisiejszy Gmina samodzielnie nie prowadzi działalności gospodarczej związanej z zaspokajaniem potrzeb swoich mieszkańców w tym zakresie. Działalność ta jest prowadzona przez kapitałową spółkę komunalną, której Gmina jest 100% udziałowcem. Każda z Oczyszczalni będzie stanowić odrębny i samodzielny obiekt obsługujący gospodarstwo danego rolnika – mieszkańca Gminy. Oczyszczalnie te nie będą połączone z siecią kanalizacji sanitarnej. Obiekty te będą wybudowane na gruntach, które stanowią własność lub będących w użytkowaniu wieczystym rolników i służą również zaspokajaniu ich potrzeb sanitarnych. Niniejsza inwestycja będzie finansowana w następujący sposób: a) częściowo ze środków własnych Gminy; b) częściowo ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przyznanych Gminie; c) ponadto budowa oczyszczalni przydomowych będzie współfinansowana ze środków finansowych mieszkańców; w związku z tym Gmina zawiera z konkretnymi Mieszkańcami Gminy umowy cywilnoprawne, na podstawie których zobowiązuje się do wybudowania Oczyszczalni na gruncie Mieszkańca w zamian za wynagrodzenie wynoszące 2.000 zł + VAT za indywidualną Oczyszczalnię, montowaną w gospodarstwie Mieszkańca. W umowie zawarto wyraźne zastrzeżenie, że nieuiszczenie kosztów przez Mieszkańca w wyznaczonym terminie będzie skutkowało rozwiązaniem z nim umowy, a tym samym rezygnacją z wykonania przyzagrodowej Oczyszczalni na działce Mieszkańca. W konsekwencji, przekazanie Mieszkańcom przydomowych Oczyszczalni będzie wykonane odpłatnie. Po zakończeniu inwestycji i protokolarnym odbiorze, Gmina przekaże wybudowaną Oczyszczalnię konkretnemu Mieszkańcowi. Oczyszczalnia, zgodnie z zasadą superficies solo cedit, będzie tym samym własnością Mieszkańca. W zamian za przekazanie Oczyszczalni Mieszkańcy zobowiązani będą do ponoszenia całości kosztów utrzymania i eksploatacji oczyszczalni zgodnie z otrzymaną przy odbiorze instrukcją eksploatacji.

Gmina jest zarejestrowanym podatnikiem jako „podatnik VAT czynny”. Faktury VAT dokumentujące nabycie towarów i usług w ramach realizacji Inwestycji będą wystawione na Gminę.

W niniejszej sprawie czynnością, jakiej Gmina dokona na rzecz mieszkańca, będzie - zgodnie z zawartą umową cywilnoprawną - usługa budowy oczyszczalni na gruncie Mieszkańca. W umowie zawarto zastrzeżenie, że nieuiszczenie kosztów przez Mieszkańca w wyznaczonym terminie będzie skutkowało rozwiązaniem z nim umowy, a tym samym rezygnacją z wykonania przyzagrodowej Oczyszczalni na działce Mieszkańca.

Z powyższego wynika więc, że kwoty uiszczane przez mieszkańców na poczet wykonania przez Gminę przedmiotowej inwestycji będą stanowić wynagrodzenie, w związku z otrzymaniem którego po stronie Gminy powstanie obowiązek podatkowy.

W tym kontekście, należy stwierdzić, że wpłaty mieszkańców będą pozostawały w bezpośrednim związku z ww. świadczeniem usług, które będzie realizowane na rzecz tychże mieszkańców. Nie można uznać, że wpłaty wnoszone przez osoby fizyczne będą pozostawały „w oderwaniu” od czynności, które zostaną wykonane przez Wnioskodawcę - będzie zachodził bowiem związek pomiędzy dokonywanymi wpłatami a zobowiązaniem się Wnioskodawcy do wykonania określonych czynności. Należy zauważyć, iż we wskazanej sytuacji będzie istniał bezpośredni związek pomiędzy dokonaną wpłatą, a zindywidualizowanym świadczeniem Wnioskodawcy na rzecz konkretnego mieszkańca.

Wobec powyższego stwierdzić należy, iż czynności, za które Wnioskodawca będzie otrzymywał wynagrodzenie od mieszkańców, dotyczyć będą usług budowy przydomowych biologicznych oczyszczalni ścieków, co wskazuje, że świadczenia, co do których Gmina zobowiązała się w ramach podpisanych z mieszkańcami umów stanowić będą odpłatne świadczenie usług, które zgodnie z przywołanym na wstępie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i które będą wykonywane przez Zainteresowanego będącego w tym zakresie podatnikiem podatku od towarów i usług.

Jednocześnie wskazać należy, że ani przepisy ustawy, ani też rozporządzeń wykonawczych do ustawy nie przewidują zwolnienia z opodatkowania dla usług odpłatnej budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, w związku z czym usługi te stanowią czynności opodatkowane podatkiem VAT.

Wobec powyższego, w rozpatrywanej sprawie warunek wynikający z art. 86 ust. 1 ustawy będzie spełniony, bowiem nabywane w ramach realizacji Inwestycji towary i usługi będą związane z czynnościami opodatkowanymi.

Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa, stwierdzić należy, iż Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…”, ponieważ nabyte towary i usługi będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz Zainteresowany jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zaznacza się, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym/opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.