Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4015.44.2025.1.PB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-05-08
Teza: W zakresie skutków podatkowych darowizny lokalu
mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym oraz
udziałem w nieruchomości wspólnej i gruncie od przyrodniego
brata.
Słowa kluczowe: lokal-lokal mieszkalny
podatek-podatek od spadków i darowizn
umowa-umowa darowizny
wspólność-wspólność majątkowa
wspólność-wspólność ustawowa
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 1. Przedmiot
opodatkowania-Zakres opodatkowania-Nabycie tytułem
darowizny, polecenia darczyńcy
Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 1. Przedmiot
opodatkowania-Zwolnienie nabycia rzeczy i praw
majątkowych przez członków najbliższej rodziny-Warunki
zwolnienia-Obowiązek zgłoszenia nabycia
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział
1-art. 1-ust. 1-pkt 2
[PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział
1-art. 4a-ust. 1 -pkt 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,
    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 marca 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 5 marca 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków
    podatkowych darowizny lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym oraz
    udziałem w nieruchomości wspólnej i gruncie od przyrodniego brata. Treść wniosku jest
    następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

1. Wnioskodawca otrzyma darowiznę lokalu mieszkalnego położonego w J. ul. (...) nr (...)
      wraz z pomieszczeniem przynależnym oraz udziałem w nieruchomości wspólnej i
      gruncie. Lokal objęty jest Księgą Wieczystą nr (...).
    2. Nieruchomość, o której mowa w punkcie 1, objęta jest ustawową własnością
      małżeńską P. N. i M. N. – jako majątek wspólny. Została ona nabyta przez małżonków
      N. 4 kwietnia 2024 r.
    3. P. N. oraz Wnioskodawca są braćmi posiadającymi jedną matkę oraz dwóch ojców.
    4. Darowizna będzie dokonana wyłącznie przez P. N. – w formie aktu notarialnego.
    M. N. nie będzie stroną umowy darowizny. Do aktu darowizny dołączony będzie akt
    notarialny, w którym zgody na dokonanie czynności darowizny lokalu udzieli małżonka
    darczyńcy (M. N.).

## Pytanie

Czy darowizna nieruchomości, o której mowa powyżej (lokalu wraz z pomieszczeniem
    przynależnym oraz udziałami w części wspólnej budynku i w gruncie) będzie stanowiła
    czynność zwolnioną od podatku od spadków i darowizn, na podstawie art. 4a u.p.s.d.?
    Pana stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawcy, do darowizny nieruchomości, o której mowa powyżej, można
    zastosować zwolnienie z art. 4a u.p.s.d.
    Stanowisko Wnioskodawcy poparte jest następującymi argumentami:
    1. Zakres przedmiotowy zwolnienia, obejmuje m.in. nabycie własności w formie
      darowizny przez rodzeństwo.
    Nie ulega wątpliwości, że darczyńca którym jest jeden z małżonków pozostaje bratem
    Wnioskodawcy (obdarowanego).
    2. Dokonując darowizny z majątku wspólnego, darczyńcą będzie jedynie brat
      Wnioskodawcy.
    Do aktu notarialnego darowizny nie stanie bowiem współwłaścicielka nieruchomości –
    małżonka darczyńcy.
    Jednakże małżonka darczyńcy zaakceptuje tą darowiznę zgodnie z art. 37 § 1 pkt 4
    Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.). Akceptacja
    ta będzie miała formę aktu notarialnego.
    3. Przez fakt wyrażenia zgody na darowiznę P. N. na rzecz brata, małżonka darczyńcy nie
      stanie się stroną umowy darowizny jako darczyńca. Zgoda taka jest również neutralna
      podatkowo – w kontekście opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.
    W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy jest zasadne.

    Podobne stanowisko prezentują interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji
    Skarbowej:
    a) z 25 listopada 2019 r. Znak: 0111-KDIB4.4015.113.2019.1.DK,
    b) z 15 czerwca 2021 r. Znak: 0111-KDIB2-3.4015.90.2021.1.JKA,
    c) z 16 lipca 2024 r. Znak: 0111-KDIB2-3.4015.123.2024.ASZ,
    d) z 27 grudnia 2024 r. Znak: 0111-KDIB2-2.4015.210.2024.1.KK.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od
    spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837):
      Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie
      przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem: darowizny, polecenia darczyńcy.
    Jako, że przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia „darowizna” należy odwołać się do
    odpowiednich przepisów Kodeksu cywilnego.
    Na podstawie art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z
    2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na
      rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku.
    Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia
    majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra
    majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter
    nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia
    w zamian za uczynioną darowiznę.
    Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne
    oświadczenie złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku
    dopiero z chwilą złożenia oświadczenia obdarowanego o przyjęciu darowizny.
    Stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
    W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje: przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą
      złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie
      zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia
      przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy
      wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy
      powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.
    Stosownie do art. 9 ust. 1 ww. ustawy:
      Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw
      majątkowych o czystej wartości przekraczającej:
        1) 36 120 zł − jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej;
        2) 27 090 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej;
        3) 5733 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej.

    Na podstawie art. 14 ust. 1 i 2 ww. ustawy:
      Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony
      jest nabywca.
      Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do
      osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.
    Zgodnie z treścią art. 14 ust. 3 ww. ustawy:
      Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:
        1) do grupy I − małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową,
          rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów;
        2) do grupy II − zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i
          małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków,
          małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
        3) do grupy III − innych nabywców.
    Natomiast w myśl art. 4a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez
      małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli
      zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi
      urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku
      podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w
      przypadku nabycia w drodze dziedziczenia - w terminie 6 miesięcy od dnia
      uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z
      zastrzeżeniem ust. 2 i 4.
    W myśl art. 4a ust. 4 pkt 2 ww. ustawy:
      Obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy nabycie następuje na
      podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego albo w tej formie zostało
      złożone oświadczenie woli jednej ze stron.
    Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że otrzyma Pan darowiznę
    lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym oraz udziałem w
    nieruchomości wspólnej i gruncie. Nieruchomość, o której mowa powyżej, objęta jest
    ustawową własnością małżeńską P. N. i M. N. – jako majątek wspólny. P. N. oraz Pan
    jesteście braćmi posiadającymi jedną matkę oraz dwóch ojców. Darowizna będzie
    dokonana wyłącznie przez P. N. – w formie aktu notarialnego. M. N. nie będzie stroną
    umowy darowizny. Do aktu darowizny dołączony będzie akt notarialny, w którym zgody na
    dokonanie czynności darowizny lokalu udzieli małżonka darczyńcy (M. N.).
    Z treści przepisu art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn jednoznacznie wynika,
    że zwolnieniem tym objęte jest nabycie przez osoby, których łączą relacje ściśle w
    przepisie określone (tzw. grupa zerowa). Między innymi jest to rodzeństwo.
    Zagadnienia związane z pokrewieństwem reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks
                                          7rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.). Artykuł 61 § 1 tej ustawy
    wskazuje, że:
      § 1. Krewnymi w linii prostej są osoby, z których jedna pochodzi od drugiej.
      Krewnymi w linii bocznej są osoby, które pochodzą od wspólnego przodka, a nie są
      krewnymi w linii prostej.
      § 2. Stopień pokrewieństwa określa się według liczby urodzeń, wskutek których
      powstało pokrewieństwo.
    Wobec powyższego do krewnych w linii prostej zalicza się ojca, matkę oraz dzieci (I
    stopień), a także dziadka, babcię i wnuki (II stopień). Z kolei linia boczna, o której mowa w

        7art. 61 § 1 zd. drugie obejmuje rodzeństwo (II stopień) oraz siostrzeńców, siostrzenice,
    bratanków i bratanice (III stopień).
    Cytowany artykuł Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego definiując pokrewieństwo nie
    wprowadza „rodzajów” rodzeństwa, wskazuje wyłącznie, że „krewnymi w linii bocznej są
    osoby, które pochodzą od wspólnego przodka, a nie są krewnymi w linii prostej”. Oznacza
    to, że rodzeństwo należy rozumieć szeroko, zaliczając do niego zarówno rodzeństwo
    mające oboje tych samych rodziców (rodzone) jak też rodzeństwo mające wspólnego tylko
    jednego rodzica (przyrodnie).
    W konsekwencji, skoro ma Pan wraz z bratem wspólną matkę, tj. pochodzicie od jednego
    przodka, to jesteście rodzeństwem w rozumieniu Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a
    przez to i ustawy o podatku od spadków i darowizn. W tym miejscu wypada wspomnieć,
    że przyjęta na gruncie Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zasada, zgodnie z którą jest
    „jedno rodzeństwo” znajduje swoje odzwierciedlenie również na gruncie ustawy z dnia 23
    kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.) – co potwierdza teza
    wyroku Sądu Najwyższego z 14 października 2011 r. sygn. akt III CZP 49/11:
      Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy,
      który by mu przypadał, dziedziczy, na podstawie art. 932 § 4 KC, w częściach
      równych rodzeństwo rodzone i przyrodnie spadkodawcy.
    Zatem należy Pana zaliczyć do grona osób uprzywilejowanych przez art. 4a ust. 1 pkt 1
    ustawy o podatku od spadków i darowizn.
    Mając na uwadze fakt, że darowizna zostanie zawarta między Panem i Pana bratem, a jej
    przedmiot objęty jest wspólnością ustawową małżeńską, należy przywołać art. 37 § 1 pkt 4
    ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, zgodnie z którym:
      Zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do dokonania darowizny z majątku
      wspólnego, z wyjątkiem drobnych darowizn zwyczajowo przyjętych.
    Na podstawie art. 37 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
      Ważność umowy, która została zawarta przez jednego z małżonków bez wymaganej
      zgody drugiego, zależy od potwierdzenia umowy przez drugiego małżonka.
    Stosownie do art. 37 § 4 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
      Jednostronna czynność prawna dokonana bez wymaganej zgody drugiego małżonka
      jest nieważna.
    Tym samym, w kontekście opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn
    przedmiotowej darowizny zgoda taka będzie neutralna podatkowo; w żaden sposób nie
    powodując, iż żona Pana brata stanie się stroną umowy darowizny zawartej między
    Panem, a Pana bratem. Z treści przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika
    bowiem, że zgoda małżonka jest niezbędna dla stwierdzenia ważności jednostronnej
    czynności drugiego małżonka, w przypadku gdy jej przedmiotem są składniki objęte
    wspólnością majątkową. Z faktu tego nie można jednak wywodzić, że wyrażając taką
    zgodę drugi z małżonków również staje się stroną umowy darowizny.
    Podsumowując, dokonanie darowizny lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem
    przynależnym oraz udziałem w nieruchomości wspólnej i gruncie przez Pana brata na
    Pana rzecz z majątku wspólnego Pana brata i jego żony, za zgodą żony, będzie w całości
    podlegało zwolnieniu od opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.
    Ponadto, w związku z tym, że umowa darowizny zawarta będzie w formie aktu
    notarialnego, dla spełnienia warunków do zwolnienia w takiej sytuacji nie będzie
    konieczne zgłoszenie nabycia lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym
    oraz udziałem w nieruchomości wspólnej i gruncie właściwemu naczelnikowi urzędu
    skarbowego w terminie 6 miesięcy od powstania obowiązku podatkowego, co wynika z
    treści przywołanego powyżej art. 4a ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego .... Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.