Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-991/14/AŻ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-03-02
Teza: Czy wartość zakupionych przez Spółkę owoców należy traktować jako nieodpłatne świadczenie na rzecz pracownika, które należy doliczyć do wynagrodzenia, opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych
Słowa kluczowe: pracodawca; pracownik; przychód; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) − Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 03 grudnia 2014 r. (data wpływu do Biura – 04 grudnia 2014 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych udostępniania owoców pracownikom – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 04 grudnia 2014 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych udostępniania owoców pracownikom.

Ponieważ wniosek nie spełniał wymogów formalnych w piśmie z 13 lutego 2015 r. znak: IBPB I/2/423-1454/14/JP oraz IBPB II/1/415-991/14/AŻ wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Wniosek uzupełniono 20 lutego 2015 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka zamierza rozpocząć stałe zakupy polskich owoców dla swoich pracowników. Zakupione owoce będą znajdować się w skrzynkach i koszach umiejscowionych w ogólnodostępnych miejscach w budynku Spółki takich jak portiernia czy wejście do budynku. Ze względu na to, że owoce będą ogólnodostępne dla wszystkich chętnych, to będą mogli z nich korzystać zarówno pracownicy Spółki, jak i goście oraz kontrahenci odwiedzający siedzibę Spółki. W związku z powyższym Spółka nie ma możliwości ustalenia ile jabłek zjada konkretna osoba i nie zamierza prowadzić takiej ewidencji.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy wartość zakupionych przez Spółkę owoców należy traktować jako nieodpłatne świadczenie na rzecz pracownika, które należy doliczyć do wynagrodzenia, opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych oraz odprowadzić składki na ubezpieczenia społeczne?

Zdaniem Spółki, wartości zakupionych jabłek nie należy traktować jako nieodpłatnego świadczenia na rzecz pracownika, które podlega opodatkowaniu i obciążeniu składkami na ubezpieczenia społeczne. W związku z tym, że kosze i skrzynki z jabłkami znajdują się w ogólnodostępnych miejscach budynku Spółki, a dostęp do nich jest swobodny i oparty za zasadzie dobrowolności dla każdego chętnego, to spółka nie posiada możliwości ewidencji kto i ile jabłek zjada, a w konsekwencji nie da się obliczyć wartości jabłek udostępnionych dla konkretnego pracownika spółki.

Tymczasem zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z 8 lipca 2014 r., jeżeli nie ma możliwości wyliczenia ile dany pracownik zyskał na nieodpłatnym świadczeniu, to takie świadczenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i składkom na ubezpieczenia społeczne. Zdaniem Trybunału „należy obiektywnie ocenić czy dane świadczenie stanowi realne przysporzenie majątkowe, którego efekt jest uchwytny w majątku pracownika”, a „bez skonkretyzowanego i indywidualnie przypisanego świadczenia, brak podstaw określenia jego wysokości”. W konsekwencji nie jest spełniona w tym przypadku jedna z istotnych cech nieodpłatnych świadczeń jako przychodu, tj. wymierność korzyści i przypisanie jej indywidualnemu pracownikowi. Ponieważ w przedstawionej sytuacji taka przesłanka nie występuje, to zdaniem Spółki przekazanie jabłek dla pracowników nie będzie skutkować powstaniem obowiązku odprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych i składek na ubezpieczenia społeczne.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych w przedmiocie skutków podatkowych udostępniania owoców pracownikom. W pozostałym zakresie wniosku, tj. dotyczącym podatku dochodowego od osób prawnych oraz składek na ubezpieczenia społeczne wydane zostaną odrębne rozstrzygnięcia.

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania. W myśl tej zasady, wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do treści art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Art. 11 ust. 2a ustawy stanowi, iż wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
4.  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawierają definicji pojęcia „nieodpłatnego świadczenia”. Dokonując więc wykładni gramatycznej, za „nieodpłatne świadczenie” uznać należy świadczenie „nie wymagające opłaty, takie za które się nie płaci, bezpłatne” (Nowy Słownik Języka Polskiego, PWN, Warszawa 2003 r.). Zatem należy przyjąć, że nieodpłatnym świadczeniem jest takie zdarzenie, którego skutkiem (następstwem) jest nieodpłatne przysporzenie majątku jednej osobie, kosztem majątku innej osoby, innego podmiotu.

Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

W myśl art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Przy czym, zgodnie z uregulowaniami zawartymi w art. 12 ust. 3 ww. ustawy, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych ustala się według zasad określonych w art. 11 ust. 2-2b.

Z opisu przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż Spółka zamierza rozpocząć stałe zakupy polskich owoców dla swoich pracowników. Zakupione owoce będą znajdować się w skrzynkach i koszach umiejscowionych w ogólnodostępnych miejscach w budynku Spółki takich jak portiernia czy wejście do budynku. Ze względu na to, że owoce będą ogólnodostępne dla wszystkich chętnych, to będą mogli z nich korzystać zarówno pracownicy Spółki, jak i goście oraz kontrahenci odwiedzający siedzibę Spółki. W związku z powyższym Spółka nie ma możliwości ustalenia ile jabłek zjada konkretna osoba i nie zamierza prowadzić takiej ewidencji.

Analizując przedstawione we wniosku zdarzenie w pierwszej kolejności należy wskazać, iż aby świadczenia uzyskiwane od pracodawcy podlegały opodatkowaniu, muszą prowadzić do pojawienia się po stronie pracownika dochodu, czyli korzyści majątkowej, która może wystąpić bądź w postaci powiększenia aktywów, co jest zwykłym skutkiem wypłaty pieniędzy, albo w postaci zaoszczędzenia wydatków, co może być następstwem świadczenia rzeczowego lub w formie usługi. W wyniku takiego świadczenia w majątku pracownika nie pojawia się wprawdzie realny dochód (w znaczeniu ekonomicznym), ale ponieważ znaczenie dochodu na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych jest szersze, zaoszczędzenie wydatków musi być traktowane na równi z przyrostem majątku.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. akt K 7/13 definiując pojęcie „innych nieodpłatnych świadczeń” jako przychodu, w rozumieniu art. 12 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazał, iż za przychód pracownika mogą być uznane takie świadczenia, które:

1.  zostały spełnione za zgodą pracownika (skorzystał z nich w pełni dobrowolnie),
2.  zostały spełnione w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść,
3.  korzyść ta jest wymierna i przypisana indywidualnemu pracownikowi (nie jest dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów).

W powołanym wyroku Trybunał zwrócił uwagę, że świadczenia w naturze i inne nieodpłatne świadczenia – w przeciwieństwie do pieniędzy i wartości pieniężnych – są traktowane jako przychód wyłącznie pod warunkiem, że są „otrzymane”, co ma wskazywać na bezwzględnie − w odniesieniu do tego przychodu − wymagany realny charakter świadczenia. W odniesieniu do pieniędzy (wartości pieniężnych) owo skonkretyzowanie i przypisanie ich jako przychodu będącego podstawą opodatkowania jest możliwe bez elementu realnego, tj. wydania sumy podatnikowi. Natomiast − w odniesieniu do innych nieodpłatnych świadczeń − bez elementu realnego w postaci otrzymania korzyści przez pracownika, nie uzyskuje on przychodu. Tym bardziej, bez skonkretyzowanego i indywidualnie przypisanego świadczenia, brak podstaw do określenia jego wysokości.

W treści wniosku Wnioskodawca wskazał, iż zakupione owoce będą znajdować się w skrzynkach i koszach umiejscowionych w ogólnodostępnych miejscach w budynku Spółki takich jak portiernia czy wejście do budynku. Spółka nie ma możliwości ustalenia ile jabłek zjada konkretna osoba i nie zamierza prowadzić takiej ewidencji.

W rezultacie zatem wartość udostępnionych pracownikom owoców nie stanowi przychodu dla tych osób. Przychód bowiem nie powstanie w sytuacji, gdy niemożliwym jest skonkretyzowanie odbiorcy świadczenia, jak również gdy nie można zindywidualizować wartości świadczenia przypadającego na konkretną osobę. Wartość udostępnionych pracownikom owoców nie podlega zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w konsekwencji również na Wnioskodawcy nie ciążą z tego tytułu obowiązki płatnika.

Wobec powyższej argumentacji stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice; po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.