Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-2/4511-290/16/ZuK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-06-30
Teza: Skutki podatkowe pomocy otrzymanej od fundacji.
Słowa kluczowe: fundacje; pomoc-pomoc społeczna; zwolnienie; środek-środki pieniężne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) oraz § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 26 lutego 2016 r. (data otrzymania 1 marca 2016 r.), uzupełnionym 23 maja 2016 r. i 16 czerwca 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych pomocy otrzymanej od fundacji – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 1 marca 2016 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych pomocy otrzymanej od fundacji.

W związku z brakami formalnymi stwierdzonymi we wniosku, pismami z 9 maja 2016 r. oraz 1 czerwca 2016 r. Znak: IBPB-2-2/4511-290/16/ZuK, wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnień dokonano 23 maja 2016 r. i 16 czerwca 2016 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca jest ojcem dziecka urodzonego z dziecięcym porażeniem mózgowym. Z tego względu Wnioskodawca postanowił skorzystać z pomocy udzielanej przez Fundację T. (dalej: Fundacja). Jest to fundacja korporacyjna, działająca w oparciu o pozyskane środki oraz działania dobroczynne pracowników, podejmowane w ramach wolontariatu pracowniczego. Głównym obszarem działań Fundacji jest szeroko rozumiana pomoc społeczna wynikająca z zapisu w Statucie Fundacji § 2.1. oraz § 3.1 w rozumieniu ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.

Środki wpłacone na rachunek Fundacji zostają przekazane na konto bankowe obdarowanego ze wskazaniem ich przeznaczenia. Podstawą prawną powyższych czynności jest umowa, która zobowiązuje obdarowanego do udokumentowania wydatków i przedłożenia pisemnego sprawozdania ze sposobu ich wykorzystania. W przypadku przeznaczenia środków na inny cel niż określony w umowie obdarowany jest zobowiązany do zwrotu środków. W przypadku Wnioskodawcy Fundacja przekazała świadczenie finansowe w wysokości 7 000 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do dwóch turnusów rehabilitacyjnych pomagających w leczeniu niepełnosprawności syna Wnioskodawcy. W umowie dokładnie sprecyzowano cel, osobę oraz sposób udokumentowania wykorzystanych środków, obowiązek przedłożenia pisemnego sprawozdania oraz faktur i rachunków wystawionych na rodziców, które zostaną zrefundowane do wysokości przekazanych środków.

W uzupełnieniu wniosku, zawartym w pismach z 23 maja 2016 r. i 16 czerwca 2016 r. Wnioskodawca wskazał, że w jego ocenie nie ma znaczenia jak się nazwie udzielone wsparcie jeżeli stanowi ono pomoc społeczną. Kluczowym jest fakt, że w sprawie Wnioskodawcy nie następuje przekazanie środków bez oczekiwań – środki przeznaczone są na konkretny cel.

W przypadku Wnioskodawcy Fundacja udziela wsparcia oczekując przeznaczenia otrzymanych środków dokładnie zgodnie z wytycznymi przekazanymi przez Fundację. Przekazane środki nie przyczyniają się do wzbogacenia rodziny Wnioskodawcy, a jedynie (lub aż) zwiększają intensywność rehabilitacji syna Wnioskodawcy i prawdopodobieństwo tego, że w przyszłości będzie on samowystarczalnym, pracującym, płacącym podatki obywatelem. Wykorzystanie środków na cel inny niż wskazany przez Fundację (rozliczenie na podstawie faktur) stanowi podstawę do wycofania udzielonego wsparcia. Środków zadysponowanych dla syna Wnioskodawca nie może przeznaczyć na zapłacenie podatku. W przypadku gdyby zinterpretować, że udzielona Wnioskodawca pomoc nie stanowi pomocy społecznej w myśl ustawy o pomocy społecznej, a co za tym idzie pomoc otrzymana od Fundacji nie została by zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – Wnioskodawca nie tylko nie wzbogaciłby się w wyniku przekazania środków ale musiałby jeszcze zapłacić podatek ze swoich środków, których nie posiada. Wnioskodawca uważa, że w zaistniałej sytuacji pomoc świadczona przez Fundację będącą organizacją pożytku publicznego stanowi pomoc społeczną w myśl ustawy o pomocy społecznej i jest przychodem z tzw. innych źródeł (art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i w myśl art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Wnioskodawca wskazał, że umowa zawarta z Fundacją jest umową świadczącą pomoc społeczną w postaci przekazania środków pieniężnych na cel wskazany przez Fundację, tj. na rehabilitację i zabiegi medyczne dla syna Wnioskodawcy.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytanie.

Czy w opisanym zdarzeniu pomoc otrzymana od Fundacji może zostać uznana za pomoc społeczną w myśl ustawy o pomocy społecznej, a co za tym idzie środki otrzymane z Fundacji można zakwalifikować jako przychód z tzw. innych źródeł (art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i czy pomoc otrzymywana od Fundacji jest wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, będąc ojcem dziecka urodzonego z dziecięcym porażeniem mózgowym zamierza on korzystać z pomocy udzielanej przez Fundację, która posiada status organizacji pożytku publicznego, a jednym z jej celów statutowych jest pomoc społeczna (§ 2 ust. 1 statutu). Fundacja na podstawie zawartej z Wnioskodawcą umowy udostępnia środki finansowe na leczenie i rehabilitację syna Wnioskodawcy. Zgodnie z zapisami umowy Wnioskodawca jest zobowiązany do przedstawienia faktur lub rachunków dokumentujących poniesione koszty pobytu dziecka na dwóch turnusach rehabilitacyjnych.

Co do zasady świadczenie finansowe dokonywane przez organizację pożytku publicznego jest tego rodzaju, że zawsze jest przekazywane pod tytułem darmym. W przypadku darowizny środków finansowych istotne jest określenie przeznaczenia darowanej kwoty, jak również i okoliczności. W wypadku osoby niepełnosprawnej kwota traktowana jest jako pomoc w walce z trudną sytuacją życiową i stanowi pomoc społeczną.

W myśl art. 2 ust.1 ustawy o pomocy społecznej – pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi (art. 2 ust. 2 ww. ustawy). Zadania z zakresu pomocy społecznej, mogą być również wykonywane przez organizacje pozarządowe, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

W ocenie Wnioskodawcy z powołanych wyżej norm wynika, że również organizacje pozarządowe mogą prowadzić działalność z zakresu pomocy społecznej. Wobec tego wartość świadczeń udzielanych w ramach pomocy społecznej przez organizacje społeczne i pozarządowe może korzystać z ww. zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych o ile statut organizacji społecznej (pozarządowej) przewiduje udzielanie pomocy społecznej.

Z opisanego powyżej stanu faktycznego wynika, że Fundacja w ramach wykonywanych zadań z zakresu opieki i pomocy społecznej przekazuje środki dla danego dziecka, a następnie oczekuje udokumentowania wydatków. Świadczona pomoc ma charakter pomocy w rozumieniu pomocy społecznej, jest świadczona na podstawie statutu Fundacji i nie ma charakteru prawnego darowizny. Instytucja ta ma na celu umożliwienie osobom lub rodzinom przezwyciężyć trudną sytuację życiową, której nie są w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. W przypadku syna Wnioskodawcy celem jest pomoc polegająca na finansowaniu kosztów rehabilitacji oraz turnusów, które pomogą w szybszym rozwoju i tym samym osiągnięciu samodzielności. Darowana kwota, której realizację ściśle określają warunki umowy w żaden sposób nie wpływa na powiększenie majątku rodziny. Jej wartość odczuwa jedynie sam syn walczący z chorobą.

Mając na względzie powyższe wyjaśnienia oraz przepis art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, Wnioskodawca uważa, że pomoc świadczona przez ww. Fundację będącą organizacją pożytku publicznego stanowi pomoc społeczną w myśl ustawy o pomocy społecznej i jest przychodem z tzw. innych źródeł (art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i w myśl art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl przepisu art. 11 ust. 1 tej ustawy – przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy źródłem przychodów są „inne źródła”.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 cyt. ustawy – za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, iż definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w art. 20 ust. 1 ww. ustawy. Oznacza to, iż przychodem z innych źródeł będzie każde przysporzenie majątkowe, mające konkretny wymiar finansowy otrzymane jako świadczenie pieniężne, rzeczowe lub też jako świadczenie nieodpłatne, czy częściowo odpłatne.

W rozumieniu powyższych przepisów, przekazanie beneficjentowi przez fundacje – świadczące pomoc – pieniędzy czy finansowanie kosztów leczenia i rehabilitacji będzie stanowiło dla beneficjenta przychód „z innych źródeł”.

Jednakże należy mieć na uwadze, że organizacje pozarządowe mogą prowadzić działalność w zakresie pomocy społecznej. Ponieważ ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji „pomocy społecznej” należy odnieść się w tym zakresie do przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 163 ze zm.).

W myśl postanowień art. 2 ust. 1 tej ustawy – pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi (art. 2 ust. 2 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 25 ust. 1 cyt. ustawy – organy administracji rządowej i samorządowej, zwane dalej „organami”, mogą zlecać realizację zadania z zakresu pomocy społecznej, udzielając dotacji na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zleconego zadania organizacjom pozarządowym, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 239 ze zm.) oraz podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 tej ustawy, prowadzącym działalność w zakresie pomocy społecznej, zwanych dalej „podmiotami uprawnionymi”.

Z powołanych wyżej norm wynika więc, że również organizacje pozarządowe mogą prowadzić działalność z zakresu pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – wolne od podatku są świadczenia z pomocy społecznej.

Wobec tego pomoc finansowa oraz wartość świadczeń udzielanych w ramach pomocy społecznej przez organizacje pozarządowe, których statuty przewidują tego rodzaju działalność, może korzystać ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych o ile statut organizacji pozarządowej przewiduje udzielanie pomocy społecznej oraz istnieją jasno określone kryteria komu pomoc ta przysługuje.

Z przedstawionego we wniosku i jego uzupełnieniu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca będąc ojcem dziecka urodzonego z dziecięcym porażeniem mózgowym postanowił skorzystać z pomocy udzielanej przez Fundację, która działa w oparciu o pozyskane środki oraz działania dobroczynne pracowników, podejmowane w ramach wolontariatu pracowniczego. Głównym obszarem działań Fundacji jest szeroko rozumiana pomoc społeczna wynikająca z zapisu w statucie w rozumieniu ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Środki wpłacone na rachunek Fundacji zostają przekazane na konto bankowe obdarowanego ze wskazaniem ich przeznaczenia. Podstawą prawną powyższych czynności jest umowa, która zobowiązuje obdarowanego do udokumentowania wydatków i przedłożenia pisemnego sprawozdania ze sposobu ich wykorzystania. W przypadku przeznaczenia środków na inny cel niż określony w umowie obdarowany jest zobowiązany do zwrotu środków. W przypadku Wnioskodawcy Fundacja przekazała świadczenie finansowe w wysokości 7 000 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do dwóch turnusów rehabilitacyjnych pomagających w leczeniu niepełnosprawności syna Wnioskodawcy. W umowie dokładnie sprecyzowano cel, osobę oraz sposób udokumentowania wykorzystanych środków, obowiązek przedłożenia pisemnego sprawozdania oraz faktur i rachunków wystawionych na rodziców, które zostaną zrefundowane do wysokości przekazanych środków.

Decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania danej czynności podatkiem dochodowym od osób fizycznych, w przypadku realizacji nieodpłatnych świadczeń przez daną fundację, ma kwalifikacja formy prawnej świadczonej pomocy, a zatem treść konkretnej umowy wiążącej strony oraz treść statutu fundacji. W sytuacji gdy strony nie zawarły umowy darowizny w rozumieniu art. 888 Kodeksu cywilnego a statut (fundacji) nie przewiduje udzielania pomocy społecznej oraz nie istnieją jasno określone kryteria komu pomoc ta przysługuje, wówczas zgodnie z ww. przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych świadczenia na rzecz beneficjentów są przychodami „z innych źródeł”, podlegającymi opodatkowaniu tym podatkiem i nie korzystają ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W opisanym we wniosku i jego uzupełnieniu stanie faktycznym Wnioskodawca nie wskazał, że w celu uzyskania pomocy dla jego dziecka zawarta została z Fundacją umowa darowizny. Wnioskodawca wskazał natomiast, że umowa zawarta z Fundacją jest umową świadczącą pomoc społeczną w postaci przekazania środków pieniężnych na cel wskazany przez Fundację oraz że jednym z celów statutowych Fundacji jest świadczenie pomocy społecznej. Zatem zwolnienie wynikające z powołanego wyżej przepisu art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych będzie miało zastosowanie do świadczeń sfinansowanych (dofinansowanych) przez Fundację wymienionych w umowie zawartej z Wnioskodawcą.

Mając na uwadze opisany stan faktyczny oraz powołane wyżej przepisy prawa należy zatem stwierdzić, że co do zasady wszelkie świadczenia (kwoty), które będą przekazywane Wnioskodawcy przez Fundację w ramach wykonywania statutowych celów Fundacji należy zakwalifikować jako przychód z tzw. innych źródeł (art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) podlegający uregulowaniom ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który jednak będzie korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 79 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stanowisko Wnioskodawcy należało zatem uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.