Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/436-172/14-2/KK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2015-02-27
Teza: Czy ustanowienie hipoteki podlega zwolnieniu na podstawie art. 2 pkt 1 lit g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; hipoteka; opodatkowanie; wyłączenie
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 3 grudnia 2014 r. (data wpływu 8 grudnia 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia hipoteki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 grudnia 2014 r. został złożony wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia hipoteki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Aktem notarialnym Gmina zamierza sprzedać osobie trzeciej (nabywcy) lokal mieszkalny. W ramach sprzedaży lokalu mieszkalnego, Gmina udziela nabywcy bonifikaty w wysokości 90% od wartości lokalu ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego. Przy czym nabywca pouczony zostaje, że w przypadku zbycia nieruchomości - lokalu mieszkalnego lub wykorzystania go na cele inne niż uzasadniające udzielenie bonifikaty, przed upływem 5 lat, licząc od dnia nabycia, nabywca zobowiązany będzie na wezwanie Prezydenta Miasta do zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikaty, po jej waloryzacji i zobowiąże się dokonać jej zwrotu. W celu zabezpieczenia wierzytelności sprzedawcy z tytułu zwrotu bonifikaty, po jej waloryzacji wraz z odsetkami ustawowymi od nieterminowego zwrotu i kosztami postępowania sądowego i egzekucyjnego, kupujący ustanowi na nabytym lokalu hipotekę.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy ustanowienie, w ramach sprzedaży lokalu mieszkalnego, hipoteki przez nabywcę tego lokalu na rzecz Gminy, będącej zbywcą tego lokalu, na zabezpieczenie wierzytelności sprzedawcy z tytułu zwrotu bonifikaty jest elementem umowy sprzedaży i w związku z tym nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Czy jako płatnik podatku od czynności cywilnoprawnych, notariusz, w wyżej opisanej sprawie, powinien pobrać podatek od czynności cywilnoprawnych od ustanowienia hipoteki?

Zdaniem Wnioskodawcy, zdarzeniem prawnym rodzącym obowiązek podatkowy w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych jest sprzedaż lokalu mieszkalnego. Wobec faktu, że stroną sprzedającą jest Gmina, stosownie do art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 101, poz. 649, z późn. zm.), nie podlegają temu podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami lub przepisom o autostradach płatnych.

W myśl art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518, z późn. zm.), w przedstawionym stanie faktycznym, właściwy organ udziela bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3, na podstawie uchwały rady, gdyż nieruchomość jest sprzedawana na cele mieszkaniowe. Ustawodawca w przepisie tym podkreśla jednak, że jeżeli nabywca nieruchomości zbędzie nieruchomość lub wykorzysta ją na inne cele niż cele uzasadniające udzielenie bonifikaty przed upływem 10 lat, a w przypadku nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny przed upływem 5 lat, licząc od dnia nabycia, zobowiązany jest do zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji. Zwrot następuje na żądanie właściwego organu. Celem zabezpieczenia powyższej wierzytelności z tytułu zwrotu bonifikaty, stosownie do zawartego przez strony umowy protokołu, strona kupująca ustanawia hipotekę na nabywanym lokalu mieszkalnym na rzecz Gminy.

Wnioskodawca wskazuje, że instytucja hipoteki uregulowana jest w ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, jest niezależnym od sprzedaży zdarzeniem prawnym. Art. 65 ust. 1 tej ustawy stanowi wprost, że w celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności wynikającej z określonego stosunku prawnego, można nieruchomość obciążyć prawem, na mocy którego wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością, i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości (hipoteka).

Zatem, sprzedaż lokalu następuje na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zaś ustanowienie hipoteki na rzecz Gminy Miasto Łódź na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2013 r., poz. 707, z późn. zm.).

Z kolei art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi, że nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami. Art. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi wyjątek od zasady opodatkowania czynności cywilnoprawnych podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z zasadą "exceptiones non sunt extendendae" wyjątków nie należy interpretować rozszerzająco, gdyż wyjątek (jako odstępstwo od reguły), ma moc obowiązującą tylko w takim zakresie, jak to wynika z jego treści i nie może być w drodze zabiegów interpretacyjnych przenoszony na sytuacje podobne lub zbliżone.

Zatem, skoro art. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie wskazuje wyraźnie i wprost zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych ustanowienia hipoteki na rzecz Skarbu Państwa albo jednostek samorządu terytorialnego, na zabezpieczenie ich roszczeń przy sprzedaży lokali, płatnik (notariusz) powinien pobrać podatek od czynności cywilnoprawnych od ustanowienia hipoteki w takiej sytuacji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Biorąc pod uwagę powyższe, zgodnie z przepisem art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.), odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zauważyć należy również, że zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zatem, wniosek o wydanie interpretacji może być złożony tylko w indywidualnej sprawie zainteresowanego. Z tych też względów - z uwagi na indywidualny charakter interpretacji przepisów prawa podatkowego - zaznacza się, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy jedynie Wnioskodawcy, jako płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych, nie zaś stron ustanowienia hipoteki.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.