Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/415-62/11-6/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-04-14
Teza: W następstwie wypłacenia przez bank przedmiotowych odsetek ustawowych, po stronie Wnioskodawczyni powstał przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy. Kwoty przychodów wskazane w informacji PIT-8C Wnioskodawczyni była obowiązana wykazać i opodatkować łącznie z innymi dochodami na zasadach określonych w art. 27 ustawy w zeznaniu rocznym.
Słowa kluczowe: odsetki; odsetki-odsetki ustawowe; przychód-przychody z innych źródeł; transakcja; waluta; zeznania-zeznania roczne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 11.01.2011 r. (data wpływu 17.01.2011 r.) uzupełnione pismem z dnia 09.03.2011 r. (data wpływu 14.03.2011 r.) złożonym na wezwanie z dnia 02.03.2011 r. Nr IPPB2/415-62/11-2/AS oraz pismem z dnia 23.03.2011 r. (data wpływu 25.03.2011 r.) złożonym na wezwanie z dnia 16.03.2011 r. Nr IPPB2/415-62/11-4/AS o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zasądzonych odsetek ustawowych - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17.01.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zasądzonych odsetek ustawowych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W dniu 24.06.2005 r. Wnioskodawczyni zawarła umowę ramową, o zawieranie transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych z Bankiem. W wyniku niewłaściwej realizacji tej umowy Bank wykazał straty na transakcjach, na okoliczność czego Wnioskodawczyni złożyła właściwe deklaracje PIT-38.

W listopadzie 2006 r. złożony został wniosek do Sądu o nie uznanie części transakcji walutowych jako poprawnych. Wyrokiem Sądu z dnia 24.12.2007 r. Wnioskodawczyni otrzymała zwrot środków wraz z należnym przychodem, który w wyroku został nazwany „odsetkami ustawowymi”. Mimo, że jest to przychód wynikający z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych.

W ślad za użytym określeniem przez Sąd Bank wystawił deklarację PIT-8C o wysokości przychodów, o których mowa w art. 20 ust 1 ustawy.

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Po złożeniu deklaracji PIT-38 Wnioskodawczyni została wezwana do zmiany złożonej deklaracji na PIT-36.

Z uwagi na braki formalne wniosku, o których mowa w art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, pismem z dnia 02.03.2011 r. Nr IPPB2/415-62/11-2/AS na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia tego wniosku w zakresie przedstawionego stanu faktycznego poprzez doprecyzowanie:

*   czy środki wypłacone przez Bank na podstawie wyroku sądu z dnia 20 grudnia 2007 roku stanowiły zwrot środków własnych, zadeklarowanych w umowie ramowej o zawieraniu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych,
*   czy środki stanowiły zysk od zadeklarowanych w umowie środków własnych,
*   z jakiego tytułu zostały wypłacone odsetki ustawowe?
*   jeżeli środki wypłacone zostały z innego tytułu należy wskazać z jakiego, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wniosek uzupełniono w terminie, tj. pismem z dnia 09.03.2011 r. (data wpływu 14.03.2011 r.).

W ww. piśmie Wnioskodawczyni wyjaśniła, że:

*   W wyroku Sądu z dnia 24.12.2007 r. w punkcie III zasądzony został zwrot środków własnych wpłaconych tytułem umowy ramowej o zawarcie transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych w wysokości 1.900.260,42 zł.
*   Środki w wysokości 710.593,27 stanowiły zysk od zadeklarowanych kwot w umowie ramowej środków własnych i określone zostały w wysokości „odsetek ustawowych „ co zostało opisane w uzasadnieniu wyroku na stronie 1.
*   Wypłacone odsetki ustawowe dotyczyły utraconych korzyści wynikające z zawartej umowy ramowej o zawarciu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych.
*   Ponadto Wnioskodawczyni oświadczyła, ze nie było innego tytułu do realizacji wypłat. Powodem otrzymania „odsetek ustawowych” była zawarta umowa ramowa, o zawarciu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych. Z uwagi na brak możliwości określenia kwoty utraconych korzyści zarówno we wniosku do Sądu, jak i w samym wyroku odsetki ustawowe zostały potraktowane jako równowartość utraconych korzyści.

Pismo z dnia 09.03.2011 r. (data wpływu 14.03.2011 r.) będące uzupełnieniem wniosku na wezwanie z dnia 02.03.2011 r. zostało podpisane przez Panią Z. oraz P. z up.

W związku z czym pismem z dnia 16.03.2011 r. Nr IPPB2/415-62/11-4/AS na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwano Wnioskodawcę do udzielenia wyjaśnień nadesłanego uzupełnienia wniosku poprzez:

*   Wskazanie osoby, która podpisała pismo z dnia 09.03.2011 (data wpływu 14.03.2011 r. data nadania w placówce pocztowej 11.03.2011 r.) będące uzupełnieniem wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej (podpis nieczytelny).
*   Wskazanie czy Wnioskodawczyni działa przez pełnomocnika, jeżeli tak to należy przedstawić oryginał pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnioną kopię, bądź inny dokument, z którego wynika stosowne umocowanie dla osoby, która przedmiotowy wniosek podpisała,

w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

W wyznaczonym terminie, tj. pismem z dnia 23.03.2011 r. (data wpływu 25.03.2011 r.) Wnioskodawczyni wyjaśniła, iż pismo, o którym mowa w wezwaniu zostało podpisane osobiście przez Panią Z., która również podpisała wniosek z dnia 11.01.2011 r. o wydanie interpretacji indywidualnej ORD-IN skierowany do Dyrektora Izby Skarbowej.

Wnioskodawczyni ustanowiła pełnomocnika do reprezentowania w sprawie wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przez Izbę Skarbową jak również do reprezentowania przez Urzędem Skarbowym. Pismo z dnia 09 marca 2011 roku jak wspomniano powyżej zostało podpisane zarówno przez Panią Z. jak i pełnomocnika Panią B. W załączeniu Wnioskodawczyni nadesłała odpis pełnomocnictwa potwierdzony notarialnie przez notariusza.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy zasadne jest prezentowanie przez bank uzyskanych przychodów w świetle zawartej umowy i uzyskanego wyroku sądowego jako przychodów określonych w art. 20 ust. 1 ustawy o PDOF?
2.  Czy te przychody powinny być zaprezentowane w deklaracji PIT-8C w części E jako informacja o wysokości dochodów, o których mowa w art. 30b ust. 2 ustawy?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Kwalifikowanie przychodów z umowy o zawieranie transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych mimo, że Sąd nazwał te przychody odsetkami ustawowymi nie mogą stanowić przychodów określonych w art. 20 ust. 1 ustawy. Ponieważ nie są one zasiłkami, premiami, dotacjami, stypendiami nagrodami oraz przychodami nieznajdującymi pokrycia w ujawnionych źródłach.

Ponadto w latach ubiegłych Wnioskodawczyni ponosiła straty wynikające z umowy i zmiana źródła finansowania z art. 30 na art. 20 uniemożliwi Wnioskodawczyni rozliczenie tych strat ponieważ łączenie przychodów z różnych źródeł wyklucza ustawa. Nadto, Sąd miał trudność określić innym równoważnikiem utracone przychody pochodzące z zawartej umowy. Dlatego też Wnioskodawczyni uważa, iż dokonała ona poprawnego rozliczenia w deklaracji PIT-38, natomiast zmianie powinna podlegać deklaracja PIT-8C.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione od podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych nieodpłatne świadczenie obejmuje działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób, których skutkiem jest nieodpłatne - to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu - przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog źródeł przychodów, wśród których w pkt 9 tego artykułu wymienione są przychody z innych źródeł.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, z wyjątkiem alimentów na rzecz dzieci, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nie należące do przychodów określonych w art. 12 – 14 i 17 oraz przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania w szczególności”, wskazuje, iż definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Z treści wniosku wynika, że w wyniku niewłaściwej realizacji przez bank zawartej umowy ramowej z tym bankiem o zawieranie transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych, Sąd zasądził wyrokiem z dnia 24.12.2007 r., na rzecz Wnioskodawczyni zwrot środków własnych wpłaconych tytułem umowy ramowej o zawarcie transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych oraz środki, które zostały określone w wyroku jako odsetki ustawowe.

Wnioskodawczyni twierdzi, iż wypłacone odsetki ustawowe dotyczyły utraconych korzyści wynikające z zawartej umowy ramowej o zawarciu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych.

W wypadku dokonywania transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych, w których banki są pośrednikami w zawarciu transakcji walutowych, i na tym rynku zawierane są finansowe kontrakty terminowe lub inne transakcje zaliczone do pochodnych instrumentów finansowych, to przychody uzyskane z tego tytułu należy zakwalifikować jako przychody z kapitałów pieniężnych.

Sposób opodatkowania tychże przychodów jest uregulowany przez art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z tym przepisem od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu. W art. 30b ust. 2 uszczegółowiono, co jest dochodem, o którym mowa w art. 30b ust. 1.

Jak wynika z opisanego we wniosku stanu faktycznego, Wnioskodawczyni nie uzyskała dochodu z tytułu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych realizowanych na podstawie zawartej z bankiem umowy ramowej, lecz z tytułu utraconych korzyści wynikających z niewłaściwie realizowanej przez bank umowy ramowej o zawarciu transakcji walutowych i transakcji stóp procentowych.

Wyrokiem Sądu zasądzono zwrot środków własnych Wnioskodawczyni poprzez uznanie części transakcji jako poprawnych i w efekcie poprzez niezasadne obciążenie rachunku bankowego Wnioskodawczyni.

Wyrokiem Sądu zasądzono również środki pieniężne na rzecz Wnioskodawczyni, które zostały określone przez Sąd jako odsetki ustawowe.

W tym miejscu należy wskazać, iż instytucję odsetek reguluje art. 481 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93, ze zm.). Przepis ten stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe.

W świetle powyższego odsetki za zwłokę stanowią świadczenie uboczne, niezależne od tego, czy i w jakim rozmiarze podatnik poniósł szkodę (krzywdę), a co za tym idzie odsetek za zwłokę nie można utożsamiać z naprawieniem szkody lub krzywdy. Potwierdza to orzecznictwo sądów, zgodnie z którym "Roszczenie odsetkowe nie jest częścią składową roszczenia głównego, gdyż opiera się na odrębnym stanie faktycznym oraz odrębnej podstawie materialnoprawnej. Roszczenie o odsetki za opóźnienie (art. 481 k.c.) jest więc roszczeniem innym niż roszczenie deliktowe" (por. uchwała SN z dnia 31 stycznia 1994 r. III CZP 184/93, publ. OSNC 1994/7-8/155). "Odsetki za opóźnienie są skonstruowane przez ustawodawcę niezależnie od faktu poniesienia szkody przez wierzyciela, są w pewnym sensie elementem waloryzacji, ale spełniają również rolę kompensacji tego, że wierzyciel nie mógł z pieniędzy skorzystać wcześniej" (por. Izabella Dyka, glosa do przywołanej powyżej uchwały SN z dnia 31 stycznia 1994 r., PS 1997/9/72).

Wnioskodawczyni twierdzi, iż Bank wypłacając zgodnie z wyrokiem Sądu odsetki ustawowe nieprawidłowo dokonał ich kwalifikacji do źródła przychodów jako inne źródła i wystawił PIT-8C, bowiem w ocenie Wnioskodawczyni jest to przychód ze źródła kapitały pieniężne.

W tym miejscu należy wskazać, iż jeżeli zgodnie z wyrokiem Sądu transakcje zostały unieważnione i został zasądzony zwrot środków własnych na rzecz Wnioskodawczyni, które były bezprawnie zainwestowane to tym samym w efekcie nie było przedmiotowych transakcji walutowych. Natomiast zasądzone odsetki stanowiły rekompensatę za okres czasu, w którym Wnioskodawczyni nie mogła dysponować przedmiotowymi środkami pieniężnymi. Zatem nie można uznać, iż są to przychody ze źródła kapitały pieniężne. Dochód ten w konsekwencji stanowi przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W takiej sytuacji po stronie banku istniał obowiązek wystawienia informacji PIT-8C o wysokości uzyskanego przychodu z tytułu wypłaty środków na podstawie wyroku sądu z dnia 24.12.2007 r., o której mowa w art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten stanowi, iż osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu.

Kwoty przychodów wskazane w informacji PIT-8C Wnioskodawczyni była obowiązana wykazać i opodatkować łącznie z innymi dochodami według skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zeznaniu rocznym PIT-36, składanym w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy.

Reasumując należy stwierdzić, iż w następstwie wypłacenia przez bank przedmiotowych odsetek ustawowych, po stronie Wnioskodawczyni powstał przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy. Kwoty przychodów wskazane w informacji PIT-8C Wnioskodawczyni była obowiązana wykazać i opodatkować łącznie z innymi dochodami na zasadach określonych w art. 27 ustawy w zeznaniu rocznym.

Końcowo informuje się, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do oceny załączonych do wniosku dokumentów; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem. Dlatego dokumenty dołączone przez Panią do wniosku nie podlegały analizie i weryfikacji w ramach wydanej interpretacji.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.