Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-297/11/PC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-06-10
Teza: Czy datą powstania przychodu będzie data otrzymania uzgodnionego oprocentowania zgodnie z art. 12 ust. 3a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397)?
Słowa kluczowe: odsetki; pożyczka; przychód-moment powstania przychodów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 19 stycznia 2011 r. (data wpływu do tut. Biura 10 marca 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   określenia momentu powstania przychodów dotyczących odsetek od udzielonej pożyczki – **jest prawidłowe,**
*   podania podstawy prawnej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 marca 2011 r. wpłynął do tut. Biura wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   określenia momentu powstania przychodów dotyczących odsetek od udzielonej pożyczki,
*   podania podstawy prawnej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca (dalej również: Pożyczkodawca lub Spółka) jest spółką z o.o. prowadzącą działalność m.in. w zakresie udzielania pożyczek poza systemem bankowym. Wnioskodawca udzielił tzw. pożyczki partycypacyjnej, w której wysokość oprocentowania uzależniona jest od zysku, jaki osiągnie pożyczkobiorca. Istotą tej pożyczki jest uzależnienie wysokości otrzymanego oprocentowania lub też jego otrzymania w ogóle, od stopy zwrotu finansowanej inwestycji. Pożyczka jest przeznaczona na finansowanie inwestycji budowlanej tj. budowy budynku wielomieszkaniowego. Oprocentowanie pożyczki (wynagrodzenie pożyczkodawcy) zostało ustalone jako zysk pożyczkobiorcy ze sprzedaży 10 lokali w tym budynku, a więc jako różnica pomiędzy ceną uzyskaną przez pożyczkobiorcę ze sprzedaży tych, określonych z góry, lokali (dalej: lokale), a kosztem ich wytworzenia. Koszt wytworzenia lokalu jest obliczany na podstawie dokumentacji kosztowej dewelopera. Spłata pożyczki wraz z oprocentowaniem będzie odbywać się w ratach, w następujący sposób. Pożyczkobiorca, po dokonaniu sprzedaży każdego lokalu, przedstawi Spółce akt notarialny, z którego wynikać będzie cena tego lokalu, jaką uzyskał od kupującego. Kwota ta, po odliczeniu należnego podatku VAT, który z tytułu sprzedaży odprowadzi Pożyczkobiorca, a także po odliczeniu kosztu wytworzenia tego lokalu, ustalonego zgodnie z dokumentacją księgową Pożyczkobiorcy, będzie stanowić cześć uzgodnionego przez strony oprocentowania. Ustaloną w ten sposób kwotę, Pożyczkobiorca, w ciągu 2 dni roboczych od otrzymania ceny sprzedaży od kupującego, przeleje na rachunek Pożyczkodawcy, razem ze spłatą części kapitału pożyczki.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy datą powstania przychodu będzie data otrzymania uzgodnionego oprocentowania zgodnie z art. 12 ust. 3a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397)?

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód z tytułu otrzymanych odsetek powstanie, każdorazowo w dniu otrzymania uzgodnionego oprocentowania, zgodnie z art. 12 ust. 3a pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zgodnie z art. 12 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, za datę powstania przychodu uważa się dzień wydania rzeczy zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień wystawienia faktury albo uregulowania należności.

Równocześnie art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych stanowi, iż nie zalicza się do przychodów kwot naliczonych, lecz nie otrzymanych odsetek od należności, w tym również od udzielonych pożyczek. W związku z powyższym, w przypadku osiągania przychodów w postaci wynagrodzenia za korzystanie z cudzego kapitału przychodem jest wynagrodzenie otrzymane przez pożyczkodawcę, nie jest nim natomiast oprocentowane należne, lecz nie zapłacone (tak. m.in. WSA w Warszawie w wyroku z 10 września 2009 r. (sygn. III SA/Wa 375/09) jak również WSA w Warszawie w wyroku z 17 czerwca 2009 r. (sygn. III SA/Wa 3412/08)).

W konsekwencji dla Spółki przychód powstanie każdorazowo w dniu otrzymania raty uzgodnionego oprocentowania.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje.

Na wstępie wskazać należy, iż wydając niniejszą interpretację indywidualną tut. Organ oparł się na przedstawionym we wniosku opisie stanu faktycznego, a w szczególności nie dokonał kwalifikacji prawnej zawartej przez Wnioskodawcę umowy, przyjmując za zasadne twierdzenie Spółki, iż zawarta umowa stanowi umowę pożyczki.

Wydając interpretację indywidualną Organ nie jest bowiem uprawniony do ingerowania (zmiany) w przedstawiony przez Wnioskodawcę stan faktyczny (opis zdarzenia przyszłego) lecz dokonuje pisemną interpretację przepisu prawa podatkowego w odniesieniu do okoliczności będących przedmiotem zapytania.

Zgodnie z przepisem art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 74, poz. 397 ze zm., określanej w dalszej części skrótem „ustawa o pdop”), przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Równocześnie art. 12 ust. 4 ustawy o pdop, określa rodzaje przychodów nie zaliczonych do przychodów podatkowych, co oznacza, że wszystkie inne przychody, poza określonymi w tym przepisie, stanowiące przysporzenie majątkowe aktywów podatnika, stanowią przychody, z którymi ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych wiąże powstanie obowiązku podatkowego.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji przychodu podatkowego. Zgodnie jednak z ugruntowanym poglądem, do tej kategorii należy zaliczyć każdą wartość wchodzącą do majątku podatnika, mającą definitywny charakter, powiększającą jego aktywa, którą może rozporządzać jak własną, o ile nie została wyłączona z przychodów podatkowych mocą art. 12 ust. 4 ustawy o pdop.

Wskazać w tym miejscu należy na zasadę neutralności podatkowej otrzymywanych i spłacanych kwot w związku z udzieloną pożyczką. Zasada ta wynika z art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o pdop, który przewiduje, iż do przychodów nie zalicza się otrzymanych lub zwróconych pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów) oraz z art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a ustawy o pdop wskazującego, iż nie stanowią kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów).

Zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o pdop, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Natomiast w myśl art. 12 ust. 3a ustawy o pdop, za datę powstania przychodu, o którym mowa w ust. 3, uważa się, z zastrzeżeniem ust. 3c-3e, dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień:

1.  wystawienia faktury albo
2.  uregulowania należności.

Jednocześnie podkreślić należy, iż w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przewidziano szczególny tryb opodatkowania odsetek od należności i zobowiązań.

Tak więc, do przychodów z tytułu odsetek mają w szczególności zastosowanie przepisy art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o pdop, który stanowi, iż do przychodów nie zalicza się kwot naliczonych, lecz nie otrzymanych odsetek od należności, w tym również od udzielonych pożyczek (kredytów). W konsekwencji – jako że odsetki od należności, w tym od udzielonych kredytów i pożyczek, naliczone, lecz nie otrzymane nie stanowią u wierzyciela przychodów – odsetki takie są przychodami w dacie ich faktycznego otrzymania zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o pdop, a nie jak twierdzi we wniosku Wnioskodawca zgodnie z art. 12 ust. 3a pkt 2 ustawy o pdop.

W świetle powyższego mając na uwadze zastrzeżenie dotyczące prawnej kwalifikacji umów cywilnoprawnych, o ile w istocie oceniana umowa stanowi umowę pożyczki to przychód z tytułu oprocentowania powstanie na zasadach wskazanych powyżej.

Stanowisko Spółki w zakresie:

*   określenia momentu powstania przychodów dotyczących odsetek od udzielonej pożyczki – jest prawidłowe,
*   podania podstawy prawnej - jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Jednocześnie należy wskazać, iż powołane w treści wniosku orzeczenia sądu administracyjnego nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości przedmiotowej kwestii. Powołany przez Spółkę wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. III SA/Wa 375/09 zapadł na gruncie innego stanu faktycznego, gdzie zagadnieniem spornym była możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kosztów emisji akcji, również wyrok WSA w Warszawie z 17 czerwca 2009 r. sygn. III SA/Wa 3412/08 dotyczył możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kosztów związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego, a więc nie dotyczyły one określenia momentu powstania przychodu w związku z otrzymaniem odsetek od udzielonej pożyczki.

Nadmienia się, iż w zakresie pytań dotyczących podatku od towarów i usług wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.