Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB3-2.4012.420.2025.1.MGO
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-29
Teza: Prawo do odliczenia części podatku naliczonego od wydatków
poniesionych na realizację projektu.
Słowa kluczowe: inwestycje-wydatki inwestycyjne
odliczenia-odliczenie częściowe
odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług
odliczenia-prawo do odliczenia
podatek-podatek naliczony
wydatek
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX. Odliczenie
i zwrot podatku. Odliczenie częściowe-Rozdział 1.
Odliczenie i zwrot podatku-Odliczenie podatku
naliczonego-Odliczenie podatku naliczonego z tytułu
nabycia towarów i usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe
    Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 maja 2025 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który
    dotyczy podatku od towarów i usług w kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego
    od wydatków udokumentowanych fakturami, które będą poniesione na realizację
    projektu pn. „...”.
    Treść wniosku jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

P. (dalej Wnioskodawca) jest publiczną uczelnią akademicką posiadającą osobowość
    prawną stanowiącą część systemu szkolnictwa wyższego w rozumieniu ustawy z dnia 20
    lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 z
    poźn. zm.). Wnioskodawca działa na podstawie powołanej ustawy, aktów
    wykonawczych na jej podstawie wydanych oraz statutu. Wnioskodawca jest
    zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
    Zgodnie z art. 11 pkt 1-5 oraz pkt 9 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie
    wyższym i nauce podstawowymi zadaniami Wnioskodawcy jest:
    (...)
    Działalność Wnioskodawcy obejmuje zarówno obszar podlegający opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług, jak również obszar niepodlegający opodatkowaniu
    (będący poza zakresem ustawy o VAT) oraz zwolniony z opodatkowania (czynności
    korzystające ze zwolnienia od podatku VAT).
    Działalność niepodlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (będąca
    poza zakresem ustawy o VAT) to przede wszystkim nieodpłatne czynności kształcenia
    oraz badania własne naukowe finansowane z subwencji oraz innych różnego typu
    dofinansowań. Odpłatna działalność Wnioskodawcy to głównie odpłatne usługi
    kształcenia, które korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz
    odpłatne usługi noclegowe (...), które także korzystają ze zwolnienia od podatku od
    towarów i usług. Wnioskodawca prowadzi również działalność opodatkowaną
    podatkiem od towarów i usług, polegającą m.in. na (...).
    W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca realizuje różnego typu
    przedsięwzięcia (...). Przedsięwzięcia te wiążą się z koniecznością ponoszenia często
    znacznych wydatków finansowych, w tym wydatków na rozbudowę posiadanej przez
    Wnioskodawcę infrastruktury. Wydatki te finansowane są z otrzymywanej subwencji
    oraz różnego typu dotacji, finansowań czy grantów.
    Podmioty mające siedzibę na terytorium województwa mogą ubiegać się o środki z
    Funduszy Europejskich na lata 2021-2027. Jednym z działań podlegających
    dofinansowaniu z tych środków jest Priorytet: (...) Dofinansowaniu w ramach tego
    działania podlega (...).
    Wnioskodawca wystąpił o dofinansowanie w ramach działania (...): „...” (dalej Projekt lub
    Operacja). Wniosek ten został pozytywnie zaopiniowany przez podmiot finansujący, w
    związku z czym Wnioskodawca zamierza podjąć się jego realizacji.
    Celem Projektu jest (...). W centrum rozwijane będą (...).
    Centrum będzie służyło realizacji A., której strategicznymi efektami będą:
    (...)
    Realizacja Projektu stanowić będzie inwestycję w rozwój (...). Działania te (...).
    W celu realizacji Projektu Wnioskodawca zawarł umowę o dofinansowanie z
    Województwem, reprezentowanym przez Zarząd Województwa (dalej umowa o
    dofinansowanie).

    Na mocy umowy o dofinansowanie Wnioskodawca zobowiązuje się zrealizować Projekt
    zgodnie z tą umową, z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo,
    rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych
    efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi „zasadami realizacji ...” i
    postanowieniami wynikającymi z programu, (...), właściwych przepisów prawa
    krajowego, prawa unijnego oraz wytycznych (paragraf 2 ust. 1 i 3 umowy o
    dofinansowanie).
    W Centrum na P. tworzone będą (...). Realizacja tego zadania będzie obejmowała
    przeznaczenie części budynku na potrzeby Centrum (będzie to stanowiło niepieniężny
    wkład własny Wnioskodawcy), niezbędne roboty (...).
    Powstała w wyniku realizacji projektu infrastruktura będzie stanowiła (...). (...) będą
    wykorzystywane do działalności statutowej Wnioskodawcy, tj. (...). Wnioskodawca
    zamierza także odpłatnie udostępniać (...). Zakłada się, iż infrastruktura będzie
    wykorzystywana do (...)% swojej rocznej wydajności do działalności komercyjnej.
    Powstała w ramach projektu infrastruktura będzie także wykorzystywana do
    działalności dydaktycznej prowadzonej przez Wnioskodawcę, w tym (...). Laboratoria
    będą wykorzystywane na (...).
    Właścicielem infrastruktury powstałej w Projekcie pozostanie Wnioskodawca.
    Wnioskodawca nie planuje powierzania zarządzania przedmiotem projektu innym
    podmiotom.
    Otrzymane przez Wnioskodawcę dofinansowanie będą stanowić tzw. dotację kosztową.
    Dzięki niej Wnioskodawca sfinansuje koszty powstałe w Projekcie (uprzednio wykazane
    w kosztorysie wniosku o dofinansowanie). Wnioskodawca będzie ponosił wydatki we
    własnym zakresie i na własną rzecz (uprzednio opisane we wniosku o dofinansowanie i
    w kosztorysach stanowiących załączniki wniosku) oraz odpowiadał za właściwe
    wykorzystanie otrzymanych środków finansowych. W zakresie wydatków przypisanych
    Wnioskodawcy, Wnioskodawca otrzyma faktury, gdzie jako nabywca wskazany będzie
    Wnioskodawca.
    W ramach Projektu objętego dofinansowaniem Wnioskodawca poniesie takie koszty
    jak: roboty budowlane (w tym dostosowanie do potrzeb osób z niepełnosprawnościami
    oraz aktualnych wymagań p.poż.), prace z zakresu branży elektrycznej i niskoprądowej,
    usługi dotyczące innych prac budowlanych i zagospodarowania terenu, wentylacji i
    klimatyzacji oraz instalacji sanitarnych.
    Wszystkie te prace są niezbędne do utworzenia w wybranych pomieszczeniach
    Centrum.
    W ramach Projektu planuje się m.in. zakup (...).
    Uzyskane dofinansowanie pozwoli sfinansować także koszty pośrednie (np. koszty
    wynagrodzeń, koszty zarządu, obsługi księgowej, itp.), które będą rozliczane stawką
    ryczałtową stanowiącą 4,00% procent poniesionych, udokumentowanych i
    zatwierdzonych w ramach projektu wydatków bezpośrednich.
    Nabyte przez Wnioskodawcę w ramach Projektu towary i usługi będą wykorzystywane
    do trzech rodzajów działalności - czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i
    usług, czynności zwolnionych od tego podatku oraz czynności pozostających poza
    zakresem tego podatku. Wnioskodawca nie będzie mógł przyporządkować tych
    zakupów tylko do jednego rodzaju działalności.

## Pytanie

Czy względem wydatków udokumentowanych fakturami jakie Wnioskodawca będzie
    ponosił na realizację wskazanego Projektu będzie przysługiwało Wnioskodawcy prawo
    do odliczenia podatku naliczonego?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawcy, względem nabywanych - w opisanym w Projekcie - towarów oraz
    usług dokumentowanych fakturami Wnioskodawcy będzie przysługiwało częściowe prawo
    do odliczenia podatku naliczonego w oparciu o tzw. prewspółczynnik, o którym mowa w
    art. 86 ust. 2a ustawy o VAT oraz współczynnik proporcji, o którym mowa w art. 90 ust. 1-3
    ustawy o VAT.
    Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są
    wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje
    prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
    Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje
    wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia dokonuje
    zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z
    których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania
    czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku
    należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
    Odliczyć zatem można w całości podatek naliczony, który jest (tylko) związany z
    transakcjami opodatkowanymi podatkiem VAT. Wskazana zasada wyłącza możliwość
    dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie
    są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, czyli w
    przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub
    niepodlegających opodatkowaniu VAT.
    Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji
    działalności gospodarczej określonej w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W myśl tego przepisu,
    działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub
    usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także
    działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w
    szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości
    niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
    W przypadku Wnioskodawcy działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o
    VAT to głównie odpłatne usługi kształcenia, odpłatne usługi noclegowe, odpłatny wynajem
    lokali użytkowych, infrastruktury Wnioskodawcy, odpłatne badania wykonywane na
    zlecenie, odpłatna sprzedaż wydawnictw oraz tzw. komercjalizacja wyników badań
    (sprzedaż licencji do uzyskanych w toku prac badawczych wyników badań, zbycie praw
    majątkowych do uzyskanych wyników badań). Natomiast przez cele inne rozumie się sferę
    działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą (przykładowo
    działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność podmiotu
    prawa publicznego, do której realizacji został powołany). W przypadku Wnioskodawcy to
    przede wszystkim nieodpłatne czynności kształcenia i badania własne naukowe
    finansowane z subwencji oraz ewentualnie różnego typu dofinansowań celowych.
    Wyrażoną w cytowanym powyżej art. 86 ust. 1 ustawy generalną zasadę uprawniającą do
    odliczenia podatku naliczonego uzupełniają regulacje zawarte w art. 86 ust. 2a-2h oraz art.
    90 ust. 1-3 ustawy o VAT.
    Na podstawie art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług
    wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności
    gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów
    osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których

    mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych
    towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę
    podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia
    zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności
    gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia
    proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika
    działalności i dokonywanych przez niego nabyć.
    Według art. 86 ust. 2b ustawy o VAT, sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada
    specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć,
    jeżeli:
    1) zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego
    wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie
    przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności
    opodatkowane oraz
    2) obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność
    gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów
    osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których
    mowa w art. 8 ust. 5
    – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w
    całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.
    W myśl art. 86 ust. 2c ustawy o VAT, przy wyborze sposobu określenia proporcji można
    wykorzystać w szczególności następujące dane:
    1) średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością
    gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach
    działalności gospodarczej i poza tą działalnością;
    2) średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z
    działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych
    przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;
    3) roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności
    gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość
    dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na
    sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;
    4) średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej
    średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą
    działalnością.
    Według art. 86 ust. 2d ustawy o VAT, w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w
    przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.
    Proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę
    do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a i 10 stosuje się odpowiednio
    (art. 86 ust. 2g ustawy o VAT).
    Jednocześnie, w przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji
    wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami
    wydanymi na podstawie ust. 22 art. 86 ustawy o VAT sposób określenia proporcji nie
    będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i
    dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny
    sposób określenia proporcji (art. 86 ust. 2h ustawy).
    Z kolei, jak stanowi art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, minister właściwy do spraw finansów
    publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników
    sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej
    przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane,
    na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego

    sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez
    niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.
    Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, wydane zostało
    rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu
    określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności
    gospodarczej w przypadku niektórych podatników. Rozporządzenie to określa w
    przypadku niektórych podatników sposób określania zakresu wykorzystywania
    nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej
    odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i
    dokonywanych przez nich nabyć, zwany dalej „sposobem określenia proporcji” oraz
    wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z
    wykorzystaniem sposobu określenia proporcji (§ 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia).
    W rozporządzeniu tym zostali wskazani podatnicy, do których przepisy w nim zawarte się
    odnoszą. Są to: jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury,
    państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze (§ 6 dotyczy uczelni
    publicznych).
    Jednocześnie jak podaje art. 90 ust. 1 – ust. 3 ustawy o VAT, w stosunku do towarów i
    usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z
    którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w
    związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego
    określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których
    podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego (ust. 1). Jeżeli nie
    jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik
    może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego,
    którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi
    przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego (ust. 2). Proporcję, o której
    mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z
    którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie
    uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do
    obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie
    przysługuje takie prawo.
    Aby jednak podatnikowi przysługiwało częściowe prawo do odliczenia podatku
    naliczonego przy zastosowaniu ww. regulacji, to nabywane towary i usługi muszą w
    jakimkolwiek zakresie służyć wykonywaniu czynności podlegających opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług. Powstała w wyniku realizacji projektu infrastruktura będzie
    stanowiła przede wszystkim laboratoria badawcze wyposażone w odpowiedni sprzęt.
    Laboratoria będą wykorzystywane do działalności statutowej Wnioskodawcy, tj. (...).
    Wnioskodawca zamierza także odpłatnie udostępniać przedsiębiorcom pomieszczenia
    laboratoryjne wraz ze znajdującą się w nich aparaturą do prowadzenia w nich badań
    (działalność opodatkowana). Zakłada się, iż infrastruktura będzie wykorzystywana do (...)%
    swojej rocznej wydajności do działalności komercyjnej.
    Powstała w ramach projektu infrastruktura będzie także wykorzystywana do działalności
    dydaktycznej prowadzonej przez Wnioskodawcę, w tym (...). Laboratoria będą
    wykorzystywane na potrzeby (...).
    W ramach Projektu objętego dofinansowaniem Wnioskodawca poniesie takie koszty jak:
    roboty budowlane (w tym dostosowanie do potrzeb osób z niepełnosprawnościami oraz
    aktualnych wymagań p.poż.), prace z zakresu branży elektrycznej i niskoprądowej, usługi
    dotyczące innych prac budowalnych i zagospodarowania terenu, wentylacji i klimatyzacji
    oraz instalacji sanitarnych.
    W ramach Projektu planuje się m.in. zakup (...).

    Uzyskane dofinansowanie pozwoli sfinansować także koszty pośrednie (np. koszty
    wynagrodzeń, koszty zarządu, obsługi księgowej, itp.), które będą rozliczane stawką
    ryczałtową stanowiącą 4,00% procent poniesionych, udokumentowanych i zatwierdzonych
    w ramach projektu wydatków bezpośrednich.
    Nabyte przez Wnioskodawcę w ramach Projektu towary i usługi będą wykorzystywane do
    trzech rodzajów działalności - czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,
    czynności zwolnionych od tego podatku oraz czynności pozostających poza zakresem tego
    podatku. Wnioskodawca nie będzie mógł przyporządkować tych zakupów tylko do
    jednego rodzaju działalności.
    W związku z powyższym względem nabytych towarów i usług, które zostaną sfinansowane
    dofinasowaniem otrzymanym w ramach działania (...), Wnioskodawcy będzie
    przysługiwało częściowe prawo do odliczenia podatku naliczonego w oparciu o tzw.
    prewspółczynnik, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT oraz współczynnik
    proporcji, o którym mowa w art. 90 ust. 1-3 ustawy o VAT.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w
    art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025
    r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”. W świetle tego przepisu:
      W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności
      opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo
      do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z
      zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
    Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
      Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur
      otrzymanych przez podatnika z tytułu:
      a. nabycia towarów i usług,
      b. dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem
        usługi.
    Z powołanego art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku
    należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione
    określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług, a
    towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
    wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest
    określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego). Przedstawiona
    zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o
    kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są
    wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich
    wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu
    podatkowi.
    W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego
    określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowoprawne, było wykonywanie
    czynności opodatkowanych.
    Ponadto, podkreślić należy, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia
    podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego
    zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia

    przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków,
    które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę
    podatku naliczonego.
    Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu
    danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności
    opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia
    podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez
    dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.
    W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Ponadto należy wskazać, że wyrażoną w cytowanym powyżej art. 86 ust. 1 ustawy o VAT
    generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają m.in.
    regulacje zawarte w art. 86 ust. 2a-2h oraz art. 90 ustawy o VAT.
    Na mocy art. 86 ust. 2a ustawy:
      W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów
      wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż
      działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie
      art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o
      którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do
      działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o
      której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu
      wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej,
      zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji
      powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika
      działalności i dokonywanych przez niego nabyć.
    Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy:
      Sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez
      podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:
      1) zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku
        naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego
        proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności
        gospodarczej czynności opodatkowane oraz
      2) obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na
        działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z
        wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust.
        2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym
        przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej
        nie jest możliwe.

    Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy:
      Przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności
      następujące dane:
      1) średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością
        gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach
        działalności gospodarczej i poza tą działalnością;
      2) średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z
        działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych
        przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą
        działalnością;
      3) roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z
        działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej
        działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym
        charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika
        działalności innej niż gospodarcza;
      4) średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w
        ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej
        i poza tą działalnością.
    Zgodnie z art. 86 ust. 2d ustawy:
      W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust.
      2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.
    Jak stanowi art. 86 ust. 22 ustawy:
      Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia,
      określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za
      najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników
      działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie
      których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu
      określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez
      niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.
    Na podstawie delegacji zawartej w art. 86 ust. 22 ustawy, zostało wydane rozporządzenie
    Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu
    wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w
    przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999), zwane dalej:
    rozporządzeniem. Należy zauważyć, że wśród wymienionych w tym rozporządzeniu
    podmiotów Minister Finansów wskazał również uczelnie publiczne i instytuty badawcze.
    Zgodnie z § 6 ww. rozporządzenia:
      W przypadku uczelni publicznej, jako sposób określenia proporcji uznaje się sposób
      ustalony według wzoru:
      X = A x 100 / A + F
      gdzie poszczególne symbole oznaczają:
      X - proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby
      całkowitej,
      A - roczny obrót z działalności gospodarczej uczelni publicznej,
      F - sumę wykorzystanych przez uczelnię publiczną środków obejmującą subwencje,
      dotacje i inne środki o podobnym charakterze przeznaczone w danym roku przez tę
      uczelnię na zadania, o których mowa w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o

      szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2021 r. poz. 478 i 619), których realizacja nie
      mieści się w działalności gospodarczej, wynikające ze sprawozdania z wykonania
      planu rzeczowo-finansowego tej uczelni, z wyłączeniem środków finansowych
      przeznaczonych na stypendia dla studentów lub doktorantów.
    Zgodnie z § 8 ww. rozporządzenia:
      W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadkach, o których mowa w § 3-
      7, mogą być przyjęte dane za rok podatkowy poprzedzający poprzedni rok
      podatkowy.
    Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji
    działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy. W związku z
    prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy
    sytuacje, które nie generują opodatkowania VAT. „Towarzyszą” one działalności
    gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie
    podlegają one opodatkowaniu VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u
    podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności
    zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się
    także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste,
    w przypadkach, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że
    chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w
    przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT.
    Natomiast przez cele inne, rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą
    działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i 3 ustawy (przykładowo działalność
    podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).
    Jak wynika z powyższych unormowań, podatnik, u którego nabywane towary i usługi,
    wykorzystywane będą zarówno do celów wykonywanej przez niego działalności
    gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, w sytuacji gdy
    przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, będzie
    w pierwszej kolejności zobowiązany do wydzielenia podatku naliczonego przy
    zastosowaniu współczynnika (proporcji) umożliwiającego odliczenie podatku naliczonego
    w prawidłowej wysokości, zgodnie z zasadami określonymi w art. 86 ust. 2a-2h ustawy i
    rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania
    zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej
    w przypadku niektórych podatników.
    Następnie w odniesieniu do zakupów wykorzystywanych zarówno do celów działalności
    opodatkowanej i zwolnionej od podatku VAT, podatnik zobowiązany jest do wydzielenia
    podatku naliczonego przy zastosowaniu współczynnika proporcji, o którym mowa w art.
    90 ustawy. Przepisy dotyczące zasad odliczania częściowego, zawarte w art. 90 ustawy,
    znajdują zastosowanie w odniesieniu do czynności wykonywanych w ramach działalności
    gospodarczej w rozumieniu ustawy. Dotyczą zatem czynności podlegających
    opodatkowaniu (opodatkowanych i zwolnionych).
    Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy:
      W stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do
      wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty
      podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje,
      podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego
      związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo
      do obniżenia kwoty podatku należnego.
    W myśl art. 90 ust. 2 ustawy:

      Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust.
      1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku
      naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do
      których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z
      zastrzeżeniem ust. 10.
    Na mocy art. 90 ust. 3 ustawy:
      Proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu
      czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku
      należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi
      podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz
      czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
    Stosownie do art. 90 ust. 4 ustawy:
      Proporcję, o której mowa w ust. 3, określa się procentowo w stosunku rocznym na
      podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w
      odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcję tę zaokrągla się w górę do
      najbliższej liczby całkowitej.
    Z powołanych powyżej przepisów wynika, że w celu odliczenia podatku naliczonego,
    podatnik na wstępie winien przyporządkować ponoszone wydatki do poszczególnych
    rodzajów działalności (niepodlegającej opodatkowaniu, opodatkowanej podatkiem VAT,
    zwolnionej z opodatkowania). W przypadku zakupów bezpośrednio związanych z
    działalnością opodatkowaną, podatnik na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, odlicza podatek
    naliczony w całości, natomiast w przypadku wydatków związanych z czynnościami
    niepodlegającymi ustawie o VAT lub zwolnionymi od podatku VAT prawo do odliczenia
    podatku naliczonego nie przysługuje w ogóle. W pierwszej kolejności zatem w przypadku,
    gdy wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności
    gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, a przyporządkowanie ich
    do działalności gospodarczej nie jest możliwe podatnik winien ustalić proporcję, o której
    mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.
    Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od
    towarów i usług. Państwa działalność obejmuje zarówno obszar podlegający
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jak również obszar niepodlegający
    opodatkowaniu (będący poza zakresem ustawy o VAT) oraz zwolniony z opodatkowania
    (czynności korzystające ze zwolnienia od podatku VAT). Wystąpili Państwo o
    dofinansowanie w ramach działania (...) w celu realizacji projektu pod nazwą: „...”. Celem
    Projektu jest (...). W centrum rozwijane będą (...). Powstała w wyniku realizacji projektu
    infrastruktura będzie stanowiła (...). Laboratoria będą wykorzystywane do Państwa
    działalności statutowej, tj. (...). Zamierzają Państwo także odpłatnie udostępniać (...).
    Zakłada się, iż infrastruktura będzie wykorzystywana do (...)% swojej rocznej wydajności
    do działalności komercyjnej. Powstała w ramach projektu infrastruktura będzie także
    wykorzystywana do prowadzonej przez Państwa działalności dydaktycznej, w tym (...).
    Laboratoria będą wykorzystywane na potrzeby p (...). Właścicielem infrastruktury
    powstałej w projekcie pozostaną Państwo. W ramach projektu objętego dofinansowaniem
    poniosą Państwo takie koszty jak: roboty budowlane (w tym dostosowanie do potrzeb
    osób z niepełnosprawnościami oraz aktualnych wymagań p.poż.), prace z zakresu branży
    elektrycznej i niskoprądowej, usługi dotyczące innych prac budowlanych i
    zagospodarowania terenu, wentylacji i klimatyzacji oraz instalacji sanitarnych. W ramach
    projektu planuje się m.in.(...). Uzyskane dofinansowanie pozwoli sfinansować także koszty
    pośrednie (np. koszty wynagrodzeń, koszty zarządu, obsługi księgowej, itp.), które będą
    rozliczane stawką ryczałtową stanowiącą 4,00% procent poniesionych,
    udokumentowanych i zatwierdzonych w ramach projektu wydatków bezpośrednich.

    Jak Państwo wskazali, nabyte w ramach projektu towary i usługi będą wykorzystywane do
    trzech rodzajów działalności - czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,
    czynności zwolnionych od tego podatku oraz czynności pozostających poza zakresem tego
    podatku. Ponadto nie będą mogli Państwo przyporządkować tych zakupów tylko do
    jednego rodzaju działalności.
    Państwa wątpliwości w sprawie dotyczą prawa do odliczenia podatku naliczonego od
    wydatków, które będą Państwo ponosili na realizację opisanego projektu.
    Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, odliczenie podatku naliczonego na zasadach
    określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi
    były wykorzystywane przez podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej
    do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
    Mając zatem na uwadze przywołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy, z
    którego wynika, że nabyte przez Państwa w ramach projektu towary i usługi będą
    wykorzystywane do trzech rodzajów działalności - czynności opodatkowanych podatkiem
    od towarów i usług, czynności zwolnionych od tego podatku oraz czynności
    niepodlegających opodatkowaniu, należy stwierdzić, że przysługuje Państwu prawo do
    odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z realizacją
    projektu, w zakresie, w jakim zakupione towary i usługi będą służyły do wykonywania
    czynności opodatkowanych podatkiem VAT, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy, pod
    warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych wynikających z art. 88 ustawy.
    Jednocześnie, ponieważ w przedstawionych okolicznościach, towary i usługi nabywane w
    ramach realizacji projektu będą wykorzystywane zarówno do celów wykonywanej
    działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, a przypisanie
    tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, są Państwo
    zobowiązani do wydzielenia podatku naliczonego przy zastosowaniu współczynnika
    (proporcji) umożliwiającego odliczenie podatku naliczonego w prawidłowej wysokości,
    zgodnie z zasadami określonymi w art. 86 ust. 2a-2h ustawy w związku z § 6
    rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania
    zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej
    w przypadku niektórych podatników.
    Ponadto, skoro w opisanej sytuacji, nabywane towary i usługi będą służyły w ramach
    prowadzonej działalności gospodarczej zarówno do czynności opodatkowanych, jak
    również czynności zwolnionych od podatku, a Państwo nie mają możliwości odrębnego
    określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku, do których
    przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, są Państwo obowiązani w
    odniesieniu do tych zakupów, do proporcjonalnego rozliczenia podatku, zgodnie z art. 90
    ust. 2 i 3 ustawy.
    Podsumowując, będzie Państwu przysługiwało prawo do częściowego odliczenia podatku
    naliczonego od wydatków ponoszonych w związku z realizacją projektu pn. „...” przy
    zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a–2h ustawy w związku z
    § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. oraz proporcji, o której
    mowa w art. 90 ustawy.
    W związku z powyższym Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu
    prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji indywidualnej.

    Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający
    wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego
    przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest
    ściśle związany z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia
    przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub
    nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia
    przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy,
    gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się
    będzie ze stanem faktycznym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Biorąc pod
    uwagę powyższe, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we
    wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
      ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
      111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa
      sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się
      Państwo do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje
    ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami
    administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
      · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
        albo
      · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na
        platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie
    naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej

    oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami
    skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.