Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-146/11/BWo
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-04-29
Teza: opodatkowanie cash pooling
Słowa kluczowe: cash pooling; odsetki; podatek-podatek od towarów i usług; promocja; zwolnienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 26 stycznia 2011r. (data wpływu 1 lutego 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT usługi świadczonej przez Wnioskodawcę w ramach Struktury cash-poolingu oraz wszelkich innych czynności dokonywanych w ramach Systemu między Wnioskodawcą i Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami – **jest nieprawidłowe**
*   uwzględnienia wypłaty odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie casch-poolingu przy ustalaniu proporcji, zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy VAT – **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 1 lutego 2011r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT usługi świadczonej przez Wnioskodawcę w ramach Struktury cash-poolingu oraz wszelkich innych czynności dokonywanych w ramach Systemu między Wnioskodawcą i Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami oraz
*   uwzględnienia wypłaty odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie casch-poolingu przy ustalaniu proporcji, zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy VAT.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący opis zdarzenia przyszłego:

Wnioskodawca jest podmiotem wchodzącym w skład międzynarodowej grupy. W celu lepszego zarządzania płynnością finansową i zasobami pieniężnymi spółki należące do koncernu mające siedzibę w Polsce planują wdrożyć nowy system rozliczeń w ramach struktury cash-poolingu (dalej: System rozliczeniowy, Struktura cash-poolingu). Oprócz Wnioskodawcy, uczestnikami Systemu (dalej: Uczestnicy) będą V Sp. z o.o. oraz Y sp. z o. o.

Szczególnego rodzaju uczestnikiem, pełniącym funkcję agenta rozliczeniowego Systemu (tzw. pool leadera) będzie V. z siedzibą we Francji (dalej: Pool Leader).

System rozliczeń opierać się będzie na następujących założeniach:

*   Rozliczenia w ramach Struktury cash-poolingu dokonywane będą przez bank z siedzibą w Polsce na podstawie umowy zawartej pomiędzy tym bankiem (dalej: Bank) a Pool Leaderem i Uczestnikami (Pool Leader zostanie upoważniony do zawarcia urnowy z Bankiem także w imieniu Uczestników.
*   Wszyscy Uczestnicy będą posiadać w Banku otwarte bieżące rachunki bankowe (dalej: Rachunki Bieżące), z których każdy będzie dodatkowo posiadał subkonto, które będzie wykorzystywane wyłącznie do rozliczeń w ramach Struktury cash-poolingu (dalej: Subkonto).
*   Każdy z Uczestników może posiadać jeden lub więcej Rachunków Bieżących uczestniczących w Systemie rozliczeń.
*   Pool Leader, działający jako agent rozliczeniowy w ramach Struktury cash-poolingu, otworzy w Banku w Polsce specjalny rachunek rozliczeniowy (dalej: Rachunek Rozliczeniowy), za pośrednictwem którego będą realizowane operacje zarządzania płynnością finansową Uczestników, tj. dziennego konsolidowania („do zera") sald na Rachunkach Bieżących i Subkontach Uczestników.
*   W związku z funkcjonowaniem Systemu rozliczeń, w trakcie każdego dnia roboczego:
    1.  na początku każdego dnia roboczego (do godziny 11.30), Uczestnicy będą zgłaszać Pool Leaderowi przewidywane salda na swoich Rachunkach Bieżących na zakończenie danego dnia;
    2.  na zakończenie danego dnia będzie dochodziło do konsolidacji sald na Rachunkach Bieżących Uczestników przy użyciu Subkont oraz Rachunku Rozliczeniowego V. Vi/pierwszej kolejności będą dokonywane transfery pomiędzy Rachunkami Bieżącymi a Subkontami każdego Uczestnika, a następnie dokonywane będą rozliczenia pomiędzy Subkontami i Rachunkiem Rozliczeniowym w taki sposób, aby w efekcie salda na dzień waluty Rachunków Bieżących oraz Subkont poszczególnych Uczestników były saldami „zerowymi" na koniec każdego dnia;
    3.  operacja opisana w punkcie powyżej będzie odbywała się w ten sposób, że środki wynikające z dodatniego salda na Rachunku Bieżącym będą przekazywane na odpowiadające danemu rachunkowi Subkonto, a następnie na Rachunek Rozliczeniowy. Jednocześnie ujemne saldo na Rachunku Bieżącym będzie pokrywane z przypisanego doń Subkonta, a następnie debet na Subkoncie będzie pokrywany ze środków zgromadzonych na Rachunku Rozliczeniowym.
*   Wskazane powyżej konsolidowanie sald na rachunkach Uczestników będzie się zatem odbywać zgodnie z następującym mechanizmem:
    1.  w przypadku powstania dodatniego salda na Rachunku Bieżącym Uczestnika, dzienna nadwyżka środków z tego rachunku będzie kierowana na Rachunek Rozliczeniowy Pool Leadera,
    2.  w przypadku powstania ujemnego salda na Rachunku Bieżącym Uczestnika, dzienny niedobór środków na tym rachunku będzie pokrywany ze środków Rachunku Rozliczeniowego.
*   Wszystkie rozliczenia w ramach Struktury cash-poolingu będą odbywać się na rachunkach walutowych w Euro.
*   Rozliczenia odsetkowe w ramach Struktury Cash-poolingu oraz zasady ustalania wynagrodzenia Pool Leadera kształtować się będą w następujący sposób:
    1.  jeżeli za dany dzień na Rachunku Bieżącym Uczestnika wystąpi saldo dodatnie rozliczeń z Pool Leaderem, Uczestnikowi przysługiwać będą odsetki kredytowe,
    2.  jeżeli za dany dzień na Rachunku Bieżącym Uczestnika wystąpi saldo ujemne rozliczeń z Pool Leaderem , Uczestnik będzie obciążony z tego tytułu odsetkami debetowymi,
    3.  za naliczanie odsetek i ich rozliczenie między Uczestnikami odpowiedzialny będzie Pool Leader; naliczanie to będzie odbywać się będzie na podstawie wyniku netto rozliczeń Uczestników na Rachunku Bieżącym z Pool Leaderem na koniec każdego dnia,
    4.  każdego miesiąca V. S.A. będzie przesyłać Uczestnikom informacje o wartości naliczonych odsetek (zarówno odsetek kredytowych – przy dodatnich saldach, jak i debetowych – przy saldach ujemnych),
    5.  rozliczenie odsetek następować będzie kwartalnie,
    6.  wysokość odsetek ustalana będzie w oparciu o stopę referencyjną EONIA (European Overnight Average Index) powiększoną o spread odsetkowy,
    7.  spread odsetkowy wyliczany będzie w sposób zapewniający V.S.A. rynkowe wynagrodzenie za pełnienie funkcji Pool Leadera,
    8.  wynagrodzenie V.S.A., o którym mowa w punkcie powyżej dotyczy usług tego podmiotu świadczonych na rzecz Uczestników w ramach Systemu rozliczeń (pośrednictwo pomiędzy Bankiem a Uczestnikami oraz pomiędzy samymi Uczestnikami w zakresie zarządzania środkami pieniężnymi opisanego pełnienia funkcji agenta rozliczeniowego).

Wnioskodawca pragnie zaznaczyć, że opisany powyżej System rozliczeń jest odmienny od umowy Cash-poolingu, w której Spółka uczestniczyła do tej pory i która była przedmiotem interpretacji indywidualnych wydanych dla Spółki dnia 29 stycznia 2008r.. Różnice te obejmują m.in. uczestników systemu (obecnie – jedynie podmioty krajowe i V.S.A. jako Pool Leaera, wcześniej – podmioty z różnych krajów), walutę rozliczeń (obecnie – tylko Euro, wcześniej różne waluty), zasady rozliczeń (obecnie dążenie do salda zerowego, wcześniej – wartość kwot objętych systemem ustalana indywidualnie) i inne elementy.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy usługa świadczona przez V. S.A. w ramach Struktury cash-poolingu oraz wszelkie inne opisane powyżej czynności dokonywane w ramach Systemu między Wnioskodawcą i Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami będą podlegać zwolnieniu z VAT zgodnie z art. 43 ust. I pkt 40 ustawy o VAT?

Czy wypłata odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie cash-poolingu wpływa na wartość współczynnika, określonego zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, usługi Pool Leadera, świadczone w ramach Systemu rozliczeń‚ a także wszelkie inne opisane powyżej czynności o charakterze usługowym dokonywane w ramach Systemu między Wnioskodawcą a Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami będą podlegać zwolnieniu z VAT.

Zgodnie z art. 28b ust. I ustawy o VAT miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania, z zastrzeżeniem ust 2 i 3 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1, art. 28g ust. 1, art. 28i, 28j, 28rn. Wskazana reguła ogólna stosowana jest domyślnie, tzn. jeżeli dana usługa nie znajduje się w katalogu wyjątków, zastosowanie znajduje reguła ogólna. Aktualnie obowiązujące przepisy ustawy o VAT w zakresie określenia miejsce świadczenia usług transgranicznych nie przewidują wyjątku dla usługi cash-poolingu świadczonej na rzecz podatnika. Tym samym, w odniesieniu do tej usługi zastosowanie znajduje ogólna reguła określona w art. 28b ust. I ustawy o VAT należy zatem uznać, że usługi wykonywane na rzecz Wnioskodawcy w ramach Struktury cash-poollngu podlegają VAT w Polsce (jako import usług).

Zdaniem Spółki usługi te są przedmiotowo zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 43 ust I pkt 40 ustawy o V1,4 T Zgodnie z tym przepisem, zwolnione z podatku są usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych, prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych, przekazów, transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu tych usług. W ocenie Spółki zwolnienie z VAT wskazane w art. 43 ust I pkt 40 ustawy o VAT odnosi się także do usług wykonywanych w ramach opisanej w stanie faktycznym Struktury cash-poolingu.

Jak wskazano powyżej, podstawowym, elementem Struktury cash-poolingu jest dokonywanie przez Uczestników przekazów i transferów pieniężnych zmierzających do ustalenia zerowych sald Rachunków Bieżących oraz Subkont poszczególnych Uczestników na koniec każdego dnia. Podmiotem pośredniczącym w wykonywaniu tych czynności, a także pośredniczącym w kontaktach z Bankiem obsługującym płatności w ramach Systemu, jest V. S.A. (to V. S.A. będzie upoważnione do zawarcia umowy z Bankiem w imieniu Uczestników oraz do podejmowania w ich imieniu wszelkich działań związanych z tą urnowa). W konsekwencji w ocenie Wnioskodawcy wszelkie opisane w niniejszym wniosku czynności dokonywane w ramach Systemu rozliczeń mieszczą się w katalogu czynności zwolnionych z opodatkowania VAT wskazanym w art. 43 ust. I pkt 40 ustawy o VAT. Obrót z tytułu tych czynności - w postaci odsetek wypłacanych przez Wnioskodawcę jako usługobiorcę - będzie zatem stanowił obrót zwolniony z opodatkowania VAT w Polsce.

Konkluzję przedstawioną powyżej potwierdzają również okoliczności wprowadzenia art. 43 ust. I pkt 40 ustawy o VAT, który w obecnym kształcie obowiązuje od 1 stycznia 2011r. W uzasadnieniu do nowelizacji ustawy o VAT wprowadzającej ten przepis (ustawa z 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług, Dz. U. Nr 226, poz. 1476) wskazano, że wprowadzony do art. 43 ustawy katalog usług zwolnionych od podatku wiąże się z likwidacją załącznika nr 4 do ustawy o podatku od towarów i usług. Usługi te nie będą już identyfikowane przy zastosowaniu klasyfikacji statystycznych, lecz rozgraniczane co do przedmiotu, zgodnie z treścią przepisów Ustawy o VAT (druk sejmowy nr 3205).

Treść powyższego uzasadnienia do nowelizacji ustawy o VAT wskazuje, że zakres usług zwolnionych z VAT, w części dotyczącej usług finansowych, pozostaje w zasadzie bez zmian. Zmieniła się jedynie podstawa prawna do stosowania zwolnienia. Nie ulega natomiast wątpliwości, że w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2010 r. usługi cash poolingu podlegały zwolnieniu z opodatkowania VAT na podstawie art. 43 ust. I pkt 1 ustawy o VAT. co potwierdzała jednolita linia interpretacji indywidualnych w tym zakresie.

W ocenie Spółki wypłata odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie cash-poolingu nie wpływa na wartość współczynnika, określonego zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 90 ust. I I 2 ustawy o VAT, jeśli podatnik równocześnie dokonuje czynności opodatkowanych i zwolnionych z opodatkowania VAT to jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z tymi dwoma rodzajami czynności. Jeśli takie odrębne określenie nie jest możliwe, to kwota podatku naliczonego podlegająca odliczeniu ustalana jest na podstawie proporcji. Proporcję tę ustala się, w myśl art. 90 ust. 3 ustawy o VAT, jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Usługi w ramach Struktury cash-poolingu, dla celów podatku VAT w Polsce należy uznać za import usług, ponieważ podatnikiem z tytułu tej czynności jest usługobiorca (art. 2 pkt 9 ustawy o VAT). W opinii Spółki, mimo że import usług jest wykazywany również po stronie podatku należnego, to nie powinien on być uwzględniany przy kalkulacji współczynnika. Art. 90 ust. 3 ustawy o VAT definiuje, bowiem współczynnik jako udział obrotu opodatkowanego w obrocie całkowitym. Zgodnie z art. 29 ust. I ustawy o VAT obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży (pomniejszona o kwotę podatku), natomiast import usług nie stanowi sprzedaży (art. 2 pkt 22 ustawy o VAT). W konsekwencji kwota importu usług nie stanowi obrotu i nie powinna być uwzględniona w wartości całkowitego obrotu przy kalkulacji współczynnika.

Konkludując, Spółka uważa, że nie powinna uwzględniać odsetek płaconych w związku z przystąpieniem do Systemu rozliczeń, z tytułu których jest podatnikiem VAT, przy kalkulacji współczynnika zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT.

Mając na uwadze treść zaprezentowanego uzasadnienia stanowisko Spółki należy uznać za prawidłowe. Spółka wnosi o potwierdzenie tej prawidłowości w interpretacji indywidualnej, o którą występuje niniejszym wnioskiem.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje za:

*   prawidłowe w zakresie zwolnienia zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT usługi świadczonej przez V.S.A. w ramach Struktury cash-poolingu oraz wszelkich innych czynności dokonywanych w ramach Systemu między Wnioskodawcą i Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami,
*   nieprawidłowe w zakresie uwzględnienia wypłaty odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie casch-poolingu przy ustalaniu proporcji, zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy VAT.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca jest podmiotem wchodzącym w skład międzynarodowej grupy . W celu lepszego zarządzania płynnością finansową i zasobami pieniężnymi spółki należące do koncernu V. mające siedzibę w Polsce planują wdrożyć nowy system rozliczeń w ramach struktury cash-poolingu (dalej: System rozliczeniowy, Struktura cash-poolingu). Oprócz Wnioskodawcy, uczestnikami Systemu (dalej: Uczestnicy) będą V. sp. z o.o. oraz Y sp. z o. o. Szczególnego rodzaju uczestnikiem, pełniącym funkcję agenta rozliczeniowego Systemu (tzw. pool leadera) będzie V.S.A. z siedzibą we Francji ( Pool Leader).

Zainteresowany będzie uiszczał na rzecz Cash Pool Lidera wynagrodzenie, za wykonane przez niego usługi zarządzania płynnością finansową.

W tym miejscu wskazać należy, iż polskie przepisy podatkowe nie regulują zasad opodatkowania umowy cash poolingu. Występująca w obrocie prawnym jako umowa nienazwana, umowa cash poolingu porównywana jest często z umową pożyczki. Chociaż umowa ta do pewnego stopnia przypomina w swym charakterze uregulowaną w polskim prawie umowę pożyczki, jednak nie wyczerpuje istotnych jej znamion. Casch pooling polega na umożliwieniu lepszej gospodarki finansowej gruupy kapitałowej. Dzięki tej usłudze można skompensować niedobory środków przedsiębiorstw należących do danej grupy nadwyżkami innych przedsiębiorstw należących do tej samej grupy oraz korzystnie zagospodarować nadwyżkę środków netto.

Z opisu stanu faktycznego wynika, że wszystkie czynności tj. usługa świadczona przez V.S.A. oraz inne czynności między Wnioskodawcą i Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami są dokonywane w ramach Struktury cash polingu. Zatem w opisanym przez Spółkę systemie rozliczeń w ramach struktury casch poolingu świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT występuje jedynie po stronie Pool Leadera zarządzającego płynnością finansową mającego siedzibę we Francji.

W przypadku świadczenia usług, bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dana usługa podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

Stosownie do art. 28a ustawy, na potrzeby stosowania Rozdziału 3 „Miejsce świadczenia przy świadczeniu usług”:

1.ilekroć jest mowa o podatniku – rozumie się przez to:

1.  podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
2.  osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
3.  podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza – na mocy ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W oparciu o zasadę ogólną zawartą w art. 28b ust. 1 ustawy, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1, art. 28g ust. 1, art. 28i, 28j i 28n.

Po dokonaniu analizy informacji zawartych we wniosku stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie wskazane w art. 28b ust. 1 ustawy zastrzeżenia nie mają zastosowania, zatem miejsce świadczenia usług będących przedmiotem pytania, ustalane jest na podstawie zasady ogólnej wyrażonej w tym przepisie. Reasumując, miejscem świadczenia, a tym samym miejscem opodatkowania usług zarządzania płynnością finansową świadczonych na rzecz Zainteresowanego, będzie Polska.

Stosownie do art. 2 pkt 9 ustawy, przez import usług rozumie się świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4. Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, będące usługobiorcami usług świadczonych przez podatników nieposiadających siedziby, stałego miejsca zamieszkania lub stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium kraju (art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy). Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy, przepis ust. 1 pkt 4 stosuje się, jeżeli usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b, również osoba prawna niebędąca takim podatnikiem, zarejestrowana jako podatnik VAT UE, zgodnie z art. 97.

Podmiotem świadczącym usługi zarządzania płynnością finansową będzie pomiot posiadający siedzibę poza terytorium kraju, natomiast usługobiorca (Wnioskodawca) spełniać będzie warunki określone w art. 17 ust. 3 ustawy, a zatem w niniejszym przypadku winien on rozpoznać po swojej stronie import usług zarządzania płynnością finansową.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż Zainteresowany zobowiązany będzie do opodatkowania importu usług zarządzania płynnością finansową, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego na terytorium Polski.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3 i art. 129 ust. 1.

Jednakże na mocy art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Ustawodawca zarówno w treści ustawy, jak i przepisów wykonawczych do niej, przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

I tak, stosownie do art. 43 ust. 1 ustawy, obowiązujących od dnia 1 stycznia 2011 r., zwalnia się od podatku m.in.:

*   usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę – pkt 38;
*   usługi w zakresie udzielania poręczeń, gwarancji i wszelkich innych zabezpieczeń transakcji finansowych i ubezpieczeniowych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu tych usług, a także zarządzanie gwarancjami kredytowymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę – pkt 39;
*   usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych, prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych, przekazów i transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu tych usług – pkt 40;
*   usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie – pkt 41.

Zgodnie z art. 43 ust. 13 ustawy, zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt 7 i 37-41, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 7 i 37-41.

Przepisu ust. 13 nie stosuje się do świadczenia usług stanowiących element usług pośrednictwa, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 37-41 (art. 43 ust. 14 ustawy).

W myśl przepisu art. 43 ust. 15 ustawy zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41 oraz w ust. 13, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Z kolei w świetle regulacji art. 43 ust. 16 ustawy zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 41, nie ma zastosowania do usług dotyczących praw i udziałów odzwierciedlających:

1.  tytuł prawny do towarów;
2.  tytuł własności nieruchomości,
3.  prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości;
4.  udziały i inne tytułu prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części:
5.  prawa majątkowe, których instrumentami bazowymi są towary, mierniki i limity wielkości produkcji oraz uprawnienia do emisji zanieczyszczeń, i które mogą być zrealizowane poprzez dostawę towarów lub świadczenie usług innych niż zwolnione z podatku.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek VAT pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika.

Sprecyzowanie przepisów regulujących zwolnienie od podatku od towarów i usług dla usług finansowych ma na celu zapewnienie jednolitego stosowania tego zwolnienia w odniesieniu do rynku wspólnotowego, jak również zapewnienie spójności przepisów dotyczących podatku od towarów i usług z przepisami krajowymi regulującymi funkcjonowanie rynku finansowego. Zwolnienia od podatku usług finansowych oparte zostały na obiektywnych kryteriach, nie są zaś uzależnione od rodzaju podmiotu świadczącego te usługi.

Powyższe zwolnienia uregulowane zostały w ustawie o podatku od towarów i usług wskutek implementacji odpowiednich przepisów Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, poz. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą.

I tak zgodnie z art. 131 Dyrektywy, zwolnienia przewidziane w rozdziałach 2-9 stosuje się bez uszczerbku dla innych przepisów wspólnotowych i na warunkach ustalanych przez państwa członkowskie w celu zapewnienia prawidłowego zastosowania tych zwolnień oraz zapobieżenia wszelkim możliwym przypadkom uchylania się od opodatkowania, unikania opodatkowania i nadużyć.

W myśl art. 135 ust. 1 lit. b-f Dyrektywy, państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje:

1.  udzielanie kredytów i pośrednictwo kredytowe, oraz zarządzanie kredytami przez kredytodawcę;
2.  pośrednictwo lub wszelkie działania w zakresie gwarancji kredytowych, poręczeń i wszelkich innych zabezpieczeń i gwarancji oraz zarządzanie gwarancjami kredytowymi przez kredytodawcę;
3.  transakcje, łącznie z pośrednictwem, dotyczące rachunków depozytowych, rachunków bieżących, płatności, przelewów, długów, czeków i innych zbywalnych instrumentów finansowych, z wyłączeniem windykacji należności;
4.  transakcje, łącznie z pośrednictwem, dotyczące walut, banknotów i monet używanych jako prawny środek płatniczy, z wyłączeniem banknotów i monet będących przedmiotami kolekcjonerskimi, za które uważa się monety ze złota, srebra lub innych metali, jak również banknoty, które nie są zwykle używane jako prawny środek płatniczy lub które przedstawiają wartość numizmatyczną;
5.  transakcje, łącznie z pośrednictwem, jednakże z wyłączeniem przechowywania i zarządzania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach lub związkach, obligacje i inne papiery wartościowe, z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów, oraz praw lub papierów wartościowych, o których mowa w art. 15 ust. 2.

Wśród usług wymienionych zarówno w ustawie, jak i Dyrektywie jako wyłączone ze zwolnienia, nie znalazły się usługi cash poolingu (zarządzania płynnością finansową).

Jak podkreślił Wnioskodawca, celem wdrożenia nowego systemu rozliczeń umowy cash pooling jest zwiększenie efektywności zarządzania środkami finansowymi Grupy, poprzez optymalne wykorzystanie i zarządzanie nadwyżkami środków pieniężnych Uczestników. Uczestnicy deponując środki na Rachunkach Transakcyjnych, składają „depozyty” z nadwyżki środków pieniężnych w systemie cash pooling, które wykorzystywane są do finansowania działalności innych Uczestników. Całością przepływów, saldami rachunków grupowych i ewentualnym zapewnieniem finansowania zewnętrznego zarządza Cash Pool Lider, podmiot wyspecjalizowany w zakresie zarządzania płynnością finansową Grupy. Poszczególni Uczestnicy cash poolingu nie mają wpływu, komu przekazywane są środki zdeponowane przez nich na Rachunku Transakcyjnym w systemie cash pooling ani też nie znają tożsamości podmiotu, od którego pochodzą środki, w przypadku korzystania z finansowania działalności za pomocą środków z systemu.

Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe, w oparciu o powołane wyżej przepisy prawa stwierdzić należy, iż usługi zarządzania płynnością finansową świadczone przez Cash Pool Lidera na rzecz Spółki, w ramach opisanego systemu cash poolingu, od dnia 1 stycznia 2011 r. podlegają zwolnieniu od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy. Natomiast czynności, które będą wykonywane przez Wnioskodawcę jako uczestnika przedmiotowej usługi, umożliwiające Pool Leaderowi dokonywanie odpowiednich operacji związanych z wykonywaniem umowy casch-poolingu, nie będą stanowić odrębnego świadczenia przez Wnioskodawcę usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, lecz jedynie elementy pomocnicze, konieczne dla efektywnego wyświadczenia przez V. S.A. usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową, w związku z powyższym nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a nie jak wskazano we własnym stanowisku, że są zwolnione od podatku VAT.

W tym miejscu należy również wskazać, iż zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wobec powyższego udzielona interpretacja indywidualna jest wiążąca tylko dla Wnioskodawcy, a nie dla pozostałych Uczestników struktury zarządzania płynnością finansową.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy, że usługi Pool Leadera świadczone w ramach Systemu rozliczeń‚ a także wszelkie inne opisane we wniosku czynności o charakterze usługowym dokonywane w ramach Systemu między Wnioskodawcą a Pool Leaderem lub pozostałymi Uczestnikami będą podlegać zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT należy uznać za nieprawidłowe.

Rozważając kwestię wpływu wypłacanych jako wynagrodzenie Pool Leadera odsetek na określenie proporcji, o której mowa w art. 90 ustawy o VAT, należy wskazać na regulacje zawarte w przepisach art. 90 oraz art. 29 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ww. ustawy, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Stosownie natomiast do art. 90 ust. 2 przywoływanej ustawy, jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

W myśl ust. 3 ww. przepisu, proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności,w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

W myśl art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy.

Przez sprzedaż natomiast, rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 przywoływanej ustawy).

Zgodnie z art. 29 ust. 17 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania w imporcie usług jest kwota, którą usługobiorca jest obowiązany zapłacić, z wyjątkiem gdy wartość usługi została wliczona do podstawy opodatkowania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów zgodnie z art. 31 ust. 2 pkt 2 lub wartość usługi – na podstawie odrębnych przepisów – zwiększa wartość celną importowanego towaru albo w przypadku gdy podatek został rozliczony przez usługodawcę.

W wyniku importu usług, nabywca nie wykonuje żadnej usługi – jest wyłącznie zobowiązany do rozliczenia podatku od towarów i usług z tytułu jej nabycia.

Uwzględniając powyższe, należy stwierdzić, iż do obrotu będącego podstawą do obliczenia proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, nie wlicza się takich zdarzeń jak import usług.

Tym samym wartość importu usług nie powiększa kwoty obrotu, o którym mowa w art. 90 ustawy o VAT.

Z opisanego przez Spółkę zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca jest podmiotem wchodzącym w skład międzynarodowej grupy. W celu lepszego zarządzania płynnością finansową i zasobami pieniężnymi spółki należące do koncernu mające siedzibę w Polsce planują wdrożyć nowy system rozliczeń w ramach struktury cash-poolingu (dalej: System rozliczeniowy, Struktura cash-poolingu). Oprócz Wnioskodawcy, uczestnikami Systemu (dalej: Uczestnicy) będą V. sp. z o.o. oraz Y sp. z o. o.

Szczególnego rodzaju uczestnikiem, pełniącym funkcję agenta rozliczeniowego Systemu (tzw. pool leadera) będzie V. z siedzibą we Francji ( Pool Leader).

\-Rozliczenia odsetkowe w ramach Struktury Cash-poolingu oraz zasady ustalania wynagrodzenia Pool Leadera kształtować się będą w następujący sposób:

1.  jeżeli za dany dzień na Rachunku Bieżącym Uczestnika wystąpi saldo dodatnie rozliczeń z Pool Leaderem, Uczestnikowi przysługiwać będą odsetki kredytowe,
2.  jeżeli za dany dzień na Rachunku Bieżącym Uczestnika wystąpi saldo ujemne rozliczeń z Pool Leaderem , Uczestnik będzie obciążony z tego tytułu odsetkami debetowymi,
3.  za naliczanie odsetek i ich rozliczenie między Uczestnikami odpowiedzialny będzie Pool Leader; naliczanie to będzie odbywać się będzie na podstawie wyniku netto rozliczeń Uczestników na Rachunku Bieżącym z Pool Leaderem na koniec każdego dnia,
4.  każdego miesiąca V.S.A. będzie przesyłać Uczestnikom informacje o wartości naliczonych odsetek (zarówno odsetek kredytowych – przy dodatnich saldach, jak i debetowych – przy saldach ujemnych),
5.  rozliczenie odsetek następować będzie kwartalnie,
6.  wysokość odsetek ustalana będzie w oparciu o stopę referencyjną EONIA (European Overnight Average Index) powiększoną o spread odsetkowy,
7.  spread odsetkowy wyliczany będzie w sposób zapewniający V.S.A. rynkowe wynagrodzenie za pełnienie funkcji Pool Leadera,
8.  wynagrodzenie V.S.A., o którym mowa w punkcie powyżej dotyczy usług tego podmiotu świadczonych na rzecz Uczestników w ramach Systemu rozliczeń (pośrednictwo pomiędzy Bankiem a Uczestnikami oraz pomiędzy samymi Uczestnikami w zakresie zarządzania środkami pieniężnymi opisanego pełnienia funkcji agenta rozliczeniowego).

Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, iż wypłacane V.S.A. odsetki tytułem wynagrodzenia za zarządzanie płynnością finansową stanowiącego dla Wnioskodawcy import usług nie będą powiększały kwoty obrotu, o którym mowa w art. 90ust. 3 ustawy o VAT.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy w zakresie wpływu na wartość współczynnika, określonego zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT wypłacanych Pool Leaderowi odsetek z tytułu uczestnictwa w Systemie cash-poolingu należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto wskazać należy, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są na pisemny wniosek zainteresowanego w jego indywidualnej sprawie. W związku z powyższym przedmiotowa interpretacja dotyczy wyłącznie Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zaznaczyć również należy, ze niniejsza interpretacja indywidualna traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Informuje się, ponadto, że ocena prawna stanowiska Wnioskodawcy w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych została zawarta w odrębnym rozstrzygnięciu.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.