Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-515/13/IK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-09-06
Teza: Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym, wydanie obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług spowoduje powstanie względem Spółki obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług?
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; obligacje
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 4 czerwca 2013 r. (data wpływu 6 czerwca 2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie uznania wydania obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia za czynność powodującą powstanie obowiązku podatkowego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 czerwca 2013 r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie uznania wydania obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia za czynność powodującą powstanie obowiązku podatkowego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka jest podmiotem działającym na rynku energetyki zawodowej i przemysłowej, specjalizującym się w produkcji i obróbce konstrukcji metalowych, a także montażu urządzeń energetycznych i przemysłowych. Spółka zamierza przystąpić jako generalny wykonawca do realizacji inwestycji polegających na budowie instalacji przemysłowych opartych o innowacyjne technologie. Inwestycje będą realizowane w kilku lokalizacjach na terytorium Polski na rzecz inwestorów zewnętrznych (dalej: Inwestorzy), niepowiązanych kapitałowo ze Spółką.

W ramach generalnego wykonawstwa Spółka zamierza korzystać z usług podwykonawców oraz nabywać towary niezbędne do realizacji inwestycji od dostawców zewnętrznych. Ponieważ wdrażane technologie są innowacyjne i wymagają zaangażowania środków finansowych znacznej wartości, Spółka będzie uzależniona od terminowego wykonywania zobowiązań na rzecz podwykonawców i podmiotów dostarczających towary na potrzeby realizacji inwestycji. Zdolność do wywiązywania się z bieżących zobowiązań jest istotnym kryterium wyboru wykonawcy dla innowacyjnych projektów w branży budowlanej. W związku z tym Spółka ma świadomość istnienia ryzyka, że podczas realizacji projektów mogą zaistnieć problemy z płynnością finansową. W celu minimalizacji tego ryzyka, Spółka przygotowuje alternatywne scenariusze działania niepowodujące dodatkowych obciążeń finansowych i nieopóźniające procesu wykonawstwa.

W związku z tym, że Spółka objęła obligacje wyemitowane przez Inwestorów, w razie problemów z płynnością finansową Spółka rozważy zastosowanie rozwiązań awaryjnych w postaci uregulowania zobowiązań z tytułu wykonanych usług lub dokonanych dostaw towarów poprzez wydanie obligacji. Jednocześnie, Spółka pragnie podkreślić, że ten sposób uiszczenia wynagrodzenia byłby stosowany wyjątkowo. W razie takiej konieczności Spółka zawrze z kontrahentami umowy o świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum), na mocy których Spółka ureguluje swoje zobowiązania z tytułu usług wykonanych przez podwykonawców lub dostaw towarów w formie zastępczej do pierwotnie przewidzianej formy pieniężnej.

Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. W zakres działalności gospodarczej prowadzonej przez Spółkę nie wchodzi finansowa działalność usługowa, pośrednictwo finansowe ani działalność maklerska i brokerska. Spółka nie prowadziła ani nie zamierza prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu instrumentami finansowymi.

W związku z powyższym, w zakresie podatki od towarów i usług, zadano następujące pytanie (oznaczone we wniosku nr 1):

Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym, wydanie obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług spowoduje powstanie względem Spółki obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Wydanie obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług nie spowoduje powstania względem Spółki obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług.

Uzasadnienie stanowiska Spółki w zakresie pytania nr 1

a.Pojęcie podatnika

Zakres pojęcia podatnik ma fundamentalne znaczenie na gruncie opodatkowania VAT. Jest to podstawowy element konstrukcyjny podatku, co powoduje że określenie, czy dany podmiot może być uznany za podatnika, jest kluczowe do określenia jego praw i obowiązków na gruncie VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą. Działalność gospodarcza, stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

b.Opodatkowanie VAT obrotu instrumentami finansowymi

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, pod warunkiem że zostały dokonane przez podatnika działającego w takim charakterze. Nie wystarczy zatem, aby podmiot dokonujący czynności generalnie posiadał status podatnika. Istotne jest również, aby podmiot, dokonując konkretnej czynności, działał jako podatnik. Przy czym nie wszystkie czynności podatników będą dokonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Przykładem takich czynności mogą być niektóre transakcje finansowe, które pomimo że są wykonywane przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą, mogą być uznawane jako pozostające poza zakresem opodatkowania VAT.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1300 z późn. zm.) obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia. Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 z późn. zm., dalej: ustawa o obrocie instrumentami finansowymi) obligacje klasyfikowane są jako papiery wartościowe, zaliczane do szerszej kategorii instrumentów finansowych.

Artykuł 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT przewiduje zwolnienie z opodatkowania dla usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, z wyłączeniem usług przechowywania tych instrumentów, zarządzania nimi oraz usług pośrednictwa w tym zakresie. Należy jednak podkreślić, iż z perspektywy VAT zwolnieniom podlegają wyłącznie czynności podlegające opodatkowaniu wymienione w art. 5 ustawy o VAT, wykonywane przez podatnika w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Z powyższego jednoznacznie wynika, iż opodatkowaniu VAT podlegają czynności, których przedmiotem jest dostawa lub świadczenie usług, jeżeli zostały dokonane przez podatnika w rozumieniu ustawy i jeżeli w stosunku do konkretnej czynności podmiot ten działał jako podatnik. Dopiero zatem uznanie, iż dana czynność podlega opodatkowaniu pozwala na dokonanie oceny, czy dana czynność będzie korzystała ze zwolnienia z opodatkowania, w tym zwolnienia przedmiotowego przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT.

c.Spółka nie działa jako podatnik

W ocenie Spółki, z uwagi na fakt, iż potencjalne wydanie obligacji na rzecz przyszłych kontrahentów, w przypadku gdyby Spółka miała problemy z zachowaniem płynności finansowej w związku z realizacją inwestycji, będzie miało charakter wyjątkowy i przedmiotem działalności Spółki nie jest obrót instrumentami finansowymi, czynność ta nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego w VAT.

Argumentem za uznaniem czynności wydania obligacji tytułem wynagrodzenia za wykonane usługi lub nabyte towary za niepodlegającą opodatkowaniu jest okoliczność, iż obrót papierami wartościowymi nie stanowi przedmiotu działalności Spółki. Zasadniczymi obszarami działalności Spółki są przede wszystkim produkcja i obróbka konstrukcji metalowych, a także montaż urządzeń energetycznych i przemysłowych. Jakakolwiek aktywność na rynkach finansowych, w tym obrót obligacjami pozostaje poza zakresem planów biznesowych Spółki. W rezultacie, Spółka przenosząc obligacje na swoich kontrahentów (w przedmiotowym wypadku stanowi to formę uregulowania wynagrodzenia) nie będzie działała jako podatnik. To z kolei oznacza, że czynność zbycia obligacji przez Spółkę pozostanie poza zakresem opodatkowania VAT.

Podobne stanowiska są prezentowane w interpretacjach indywidualnych Ministra Finansów. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 16 maja 2012 roku wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach (sygn. IBPP3/443-129/02/12) w sprawie dotyczącej wniesienia przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością aportu w postaci akcji spółki akcyjnej przez podatnika nieprowadzącego działalności w zakresie obrotu instrumentami finansowymi, Minister Finansów uznał że czynność ta nie podlega opodatkowaniu VAT. Organ podkreślił, że nie każda czynność dokonana przez podmiot mający status podatnika będzie podlegać opodatkowaniu, a sam status podatnika VAT nie powoduje automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. W ocenie Organu, za działalność rodzącą obowiązki w VAT należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki. W konsekwencji, czynność samego nabycia (sprzedaży) papierów wartościowych nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Są to jedynie czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu inwestycji.

Tożsame stanowisko zajął Minister Finansów w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 28 lipca 2010 roku (sygn. IPPP1-443-409/10-6/AS) w sprawie dotyczącej sprzedaży akcji i udziałów w spółkach zależnych przez spółkę nieprowadzącą działalności w zakresie obrotu papierami wartościowymi. W wydanej interpretacji Organ uznał, że incydentalna i spowodowana wymogami restrukturyzacji działalności grupy, wywołanej sytuacją ekonomiczną, sprzedaż udziałów nie stanowi działalności podlegającej opodatkowaniu. Podobnie wypowiedział się również Minister Finansów w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 2 października 2012 roku (sygn. ILPP2/443-645/12-4/SJ), a także interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 17 września 2012 roku (sygn. IPPP3/443-622/12-2/IG).

Dodatkowym argumentem przemawiającym za tym, aby czynność wydania obligacji nie była uznawana za działalność gospodarczą jest fakt, że inwestorzy indywidualni (niebędący podatnikami), którzy obracają papierami wartościowymi, nie są z tego powodu traktowani jako podatnicy VAT.

Za przyjęciem takiego stanowiska przemawiają również tezy orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: Trybunał lub TSUE). Przykładowo, w rozstrzygnięciu w sprawie C-155/95 (Wellcome Trust Ltd.) Trybunał stwierdził, że co do zasady transakcje dotyczące akcji, udziałów w spółkach, obligacji i innych papierów wartościowych mogą być objęte zakresem VAT. Zdaniem Trybunału będzie tak w przypadku, gdy sprzedaż lub nabycie papierów wartościowych są dokonywane w ramach działalności brokerskiej. W przeciwnym wypadku, transakcje takie należy uznać za zarządzanie portfelem inwestycyjnym w taki sam sposób jak prywatny inwestor, a więc niepodlegające opodatkowaniu.

Podobne stanowisko wyraził Trybunał w wyroku w sprawie C-8/03 (Banque Bruxelles Lambert SA - BBL). Trybunał kolejny raz wskazał, że samo nabywanie i sprzedaż zbywalnych papierów wartościowych nie stanowi wykorzystywania dóbr w sposób ciągły dla celów zarobkowych, ponieważ jedyną korzyścią z tych transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tych papierów. Co do zasady więc, transakcje te same w sobie nie stanowią działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy. O objęciu tych transakcji zakresem przedmiotowym VAT można mówić dopiero, gdy jest to działalność zarobkowa wykonywana w sposób ciągły, wykraczająca poza ramy samego nabywania i sprzedaży papierów wartościowych, taka jak transakcje wykonywane w ramach działalności handlowej obrotu papierami wartościowymi.

W ocenie Spółki, warto także wskazać na tezy rozstrzygnięcia TSUE w sprawie C-77/01 (Empresa de Desenvolvimento Mineiro SGPS SA - EDM) w wyroku zapadłym na tle sprzedaży udziałów spółki holdingowej w spółkach zależnych. Trybunał podkreślił, że przedsiębiorstwo będące spółką przemysłu górniczego prowadzące działalność obejmującą sprzedaż udziałów i innych papierów wartościowych, należy uznać za podmiot, którego działalność jest w odniesieniu do tej sprzedaży ograniczona do zarządzania portfelem inwestycyjnym w ten sam sposób, w jaki inwestor prywatny zarządza takim portfelem. Zatem zwykła sprzedaż udziałów i innych zbywalnych papierów wartościowych nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Spółki, z uwagi na fakt że przewidywane wydanie obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia z tytułu wykonania usług lub dostarczenia towarów na rzecz Spółki w związku z realizacją inwestycji, będzie miało charakter wyjątkowy i Spółka rozważy jego zastosowanie wyłącznie w przypadku problemów z płynnością finansową, czynność wydania obligacji nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego w VAT. Wydając obligacje Spółka nie będzie bowiem działała jako podatnik VAT. Przedmiotem działalności Spółki nie jest obrót instrumentami finansowymi ani świadczenie usług finansowych. Wydając obligacje Spółka dokona jedynie uregulowania należności wobec kontrahentów w sposób inny niż określona pierwotnie zapłata w formie pieniężnej, z uwagi na możliwy brak płynności finansowej w związku z realizacją inwestycji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w kwestii objętej pytaniem oznaczonym we wniosku jako nr 1, uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą lub ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Towarami natomiast, w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia. Przez papiery wartościowe emitowane w serii rozumie się papiery wartościowe reprezentujące prawa majątkowe podzielone na określoną liczbę równych jednostek. - art. 4 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1300 ze zm.).

Zatem obligacje nie spełniają definicji towaru w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy o VAT i tym samym nie mogą być przedmiotem dostawy towarów.

Na podstawie przywołanego powyżej art. 8 cyt. ustawy stwierdzić należy, iż usługą jest każde zachowanie podatnika wobec nabywcy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, które nie jest dostawą towarów. Zatem świadczeniem usług będzie także m. in. zgodnie z ww. art. 8 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji wartości niematerialnych i prawnych. W związku z tym, należy posiłkować się definicją zawartą w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 74, poz. 397 ze zm.).

Wartościami niematerialnymi i prawnymi, zgodnie z art. 16b ust. 1 ww. ustawy o podatku od osób prawnych są:

1.  spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego,
2.  spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,
3.  prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
4.  autorskie lub pokrewne prawa majątkowe,
5.  licencje,
6.  prawa określone w ustawie z 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.),
7.  wartość stanowiąca równowartość uzyskanych informacji związanych z wiedzą w dziedzinie przemysłowej, handlowej, naukowej lub organizacyjnej (know-how),

\-o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane przez niego do używania na podstawie umowy licencyjnej (sublicencji), umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 17a pkt 1.

Wartościami niematerialnymi i prawnymi, w myśl art. 16b ust. 2, z zastrzeżeniem art. 16c, niezależnie od przewidywanego okresu używania, są również:

1.  (uchylony)
2.  wartość firmy, jeżeli wartość ta powstała w wyniku nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze:

1.  kupna,
2.  przyjęcia do odpłatnego korzystania, a odpisów amortyzacyjnych, zgodnie z przepisami rozdziału 4a, dokonuje korzystający,
3.  wniesienia do spółki na podstawie przepisów o komercjalizacji i prywatyzacji,

4.  koszty prac rozwojowych zakończonych wynikiem pozytywnym, który może być wykorzystany na potrzeby działalności gospodarczej podatnika, jeżeli:

1.  produkt lub technologia wytwarzania są ściśle ustalone, a dotyczące ich koszty prac rozwojowych wiarygodnie określone, oraz
2.  techniczna przydatność produktu lub technologii została przez podatnika odpowiednio udokumentowana i na tej podstawie podatnik podjął decyzję o wytwarzaniu tych produktów lub stosowaniu technologii, oraz
3.  z dokumentacji dotyczącej prac rozwojowych wynika, że koszty prac rozwojowych zostaną pokryte spodziewanymi przychodami ze sprzedaży tych produktów lub zastosowania technologii,

6.  składniki majątku, wymienione w ust. 1, niestanowiące własności lub współwłasności podatnika, wykorzystywane przez niego na potrzeby związane z prowadzoną działalnością na podstawie umowy określonej w art. 17a pkt 1, zawartej z właścicielem lub współwłaścicielami albo uprawnionymi do korzystania z tych wartości - jeżeli zgodnie z przepisami rozdziału 4a odpisów amortyzacyjnych dokonuje korzystający.

Katalog tych wartości ma charakter zamknięty, co oznacza, że inne niż wymienione w nim składniki majątku podatnika, chociażby nawet spełniały warunki do uznania ich za wartości niematerialne i prawne, nie stanowią tych wartości i nie podlegają amortyzacji na gruncie ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

A zatem obligacje nie stanowią wartości niematerialnych i prawnych, i tym samym przeniesienie praw z nich wynikających nie stanowi świadczenia usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Z powyższego wynika, że obligacje, co do zasady, nie stanowią towaru a ich przekazanie - świadczenia usług w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, niemniej jednak obrót obligacjami może być uznany za usługę w rozumieniu tej ustawy. Jednakże, aby obrót ten podlegał opodatkowaniu podatkiem VAT musi być wykonywany przez podatnika w rozumieniu ustawy w ramach jego profesjonalnej aktywności.

Zgodnie z zapisem art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powyższego jednoznacznie wynika, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Tak więc, nie każda czynność dokonana przez podmiot, mający status podatnika będzie podlegać opodatkowaniu. Status bycia podatnikiem podatku VAT nie powoduje automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. Zatem za działalność rodzącą obowiązki w podatku VAT, należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki.

Kwestia, czy za działalność gospodarczą można uznać działalność polegającą na posiadaniu i sprzedaży własnych akcji oraz udziałów była przedmiotem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Posiłkując się tym orzecznictwem należy stwierdzić, że co do zasady, powyższe czynności nie stanowią działalności gospodarczej, a zatem podmiot dokonujący tych czynności nie ma statusu podatnika, nawet jeżeli z tytułu innej działalności jest podatnikiem. Od tej zasady orzecznictwo TSUE przewiduje pewne wyjątki, które pozwalają łączyć z faktem posiadania papierów wartościowych wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT.

Dotyczy to sytuacji gdy:

*   posiadacz papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada,
*   sprzedaż akcji, udziałów prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej,
*   posiadanie udziałów jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej.

Zatem o ile nie zachodzi jedna z powyżej wskazanych sytuacji, to transakcje te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Należy zauważyć, iż w sytuacji, gdy w zakres prowadzonej przez podmiot działalności gospodarczej nie wchodzi obrót papierami wartościowymi to czynność samego nabycia/sprzedaży papierów wartościowych nie jest traktowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o VAT. Są to czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu z inwestycji.

W orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-155/94 (Wellcome Trust Ltd.) Trybunał stwierdził, że co do zasady transakcje dotyczące akcji, udziałów w spółkach, obligacji i innych papierów wartościowych mogą być objęte zakresem VAT. Zdaniem Trybunału będzie tak w przypadku, gdy sprzedaż lub nabycie papierów wartościowych są dokonywane w ramach działalności brokerskiej. W przeciwnym wypadku, transakcje takie należy uznać za zarządzanie portfelem inwestycyjnym w taki sam sposób jak prywatny inwestor, a więc niepodlegające opodatkowaniu.

W sprawie Polysar (C-60/90) stwierdzono, iż spółka holdingowa może uzyskać status podatnik, jeżeli jest ona pośrednio lub bezpośrednio zaangażowana w zarządzanie spółkami, w których posiada udziały, z wyłączeniem czynności, które wykonuje w związku z pełnieniem funkcji właścicielskich.

Wskazówki dotyczące znaczenia sformułowania „usługi zarządcze wykraczające poza prawa i obowiązki wynikające z posiadania udziałów” zawarł Trybunał Sprawiedliwości UE w kolejnych orzeczeniach w sprawie C-142/99 pomiędzy Floridienne SA i Berginvest SA a Państwem Belgijskim, jak również w sprawie C-16/00 pomiędzy Cibo Participations SA a Directeur regional des impost du Nord-Pas-de-Calais (Francja). Zdaniem Trybunału zaangażowanie w usługi zarządcze będzie stanowiło działalność gospodarczą, o ile oznacza ono wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu (usługi o charakterze administracyjnym, finansowym, handlowym lub technicznym).

Z przedstawionych w złożonym wniosku okoliczności sprawy wynika, iż Spółka zamierza przystąpić jako generalny wykonawca do realizacji inwestycji polegających na budowie instalacji przemysłowych. Inwestycje będą realizowane w kilku lokalizacjach na terytorium Polski na rzecz inwestorów zewnętrznych, niepowiązanych kapitałowo ze Spółką.

W ramach generalnego wykonawstwa Spółka zamierza korzystać z usług podwykonawców oraz nabywać towary niezbędne do realizacji inwestycji od dostawców zewnętrznych. Ponieważ wdrażane technologie są innowacyjne i wymagają zaangażowania środków finansowych znacznej wartości, Spółka będzie uzależniona od terminowego wykonywania zobowiązań na rzecz podwykonawców i podmiotów dostarczających towary na potrzeby realizacji inwestycji. Zdolność do wywiązywania się z bieżących zobowiązań jest istotnym kryterium wyboru wykonawcy dla innowacyjnych projektów w branży budowlanej. W związku z tym Spółka ma świadomość istnienia ryzyka, że podczas realizacji projektów mogą zaistnieć problemy z płynnością finansową. W celu minimalizacji tego ryzyka, Spółka przygotowuje alternatywne scenariusze działania niepowodujące dodatkowych obciążeń finansowych i nieopóźniające procesu wykonawstwa.

W związku z tym, że Spółka objęła obligacje wyemitowane przez Inwestorów, w razie problemów z płynnością finansową Spółka rozważy zastosowanie rozwiązań awaryjnych w postaci uregulowania zobowiązań z tytułu wykonanych usług lub dokonanych dostaw towarów poprzez wydanie obligacji. Jednocześnie, Spółka pragnie podkreślić, że ten sposób uiszczenia wynagrodzenia byłby stosowany wyjątkowo. W razie takiej konieczności Spółka zawrze z kontrahentami umowy o świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum), na mocy których Spółka ureguluje swoje zobowiązania z tytułu usług wykonanych przez podwykonawców lub dostaw towarów w formie zastępczej do pierwotnie przewidzianej formy pieniężnej.

Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. W zakres działalności gospodarczej prowadzonej przez Spółkę nie wchodzi finansowa działalność usługowa, pośrednictwo finansowe ani działalność maklerska i brokerska. Spółka nie prowadziła ani nie zamierza prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu instrumentami finansowymi.

Analiza przedstawionej w złożonym wniosku sytuacji oraz powołanych wyżej przepisów prawa podatkowego mających zastosowanie w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że wydanie obligacji w celu uregulowania wynagrodzenia z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług nie można uznać za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy.

W konsekwencji stwierdzić należy, iż dokonując w wyżej opisany sposób transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do Wnioskodawcy, poprzez wydanie ich podwykonawcom w celu uregulowania wynagrodzenia, Wnioskodawca nie występuje w roli podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy i czynność ta nie jest objęta zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a tym samym po stronie Wnioskodawcy z tytułu wydania obligacji nie powstanie obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.