Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-3.4011.683.2023.6.IR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-12-07
Teza: Obowiązki płatnika w związku z wypłatą wynagrodzenia z tytułu dobrowolnego umorzenia udziałów.
Słowa kluczowe: płatnik; udział; umorzenie
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Pobór podatku lub zaliczek na podatek przez płatników.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30b-ust. 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 39-ust. 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 41-ust. 4

**Interpretacja indywidualna**

**– stanowisko prawidłowe**

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 września 2023 r. wpłynął Państwa wniosek z 11 września 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku z wypłatą wynagrodzenia z tytułu dobrowolnego umorzenia udziałów wspólników. Uzupełnili go Państwo w odpowiedzi na wezwanie pismem z 24 listopada 2023 r. (data wpływu 29 listopada 2023 r.). Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego**

Spółka X Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Y, adres: \`(...)\`, wpisana do rejestru przedsiębiorców prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla \`(...)\` pod numerem KRS: \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, kapitał zakładowy w wysokości \`(...)\` zł („Spółka”) prowadzi działalność gospodarczą sklasyfikowaną pod kodem PKD 7\`(...)\` przeważający kod działalności).

Kapitał zakładowy Spółki wynosi \`(...)\` zł, z czego udziały o wartości \`(...)\` zł zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny (aport). Wspólnikami Spółki są : AB, CD oraz EF („Wspólnicy”).

Historycznie, aktualni Wspólnicy Spółki 13 lipca 2012 r. zawarli z dotychczasowymi wspólnikami Spółki umowy sprzedaży (nabycia) udziałów, w wyniku których nabyli 100% udziałów w kapitale zakładowym Spółki, wynoszącym wówczas \`(...)\` zł, które zostały objęte przez dotychczasowych wspólników oraz pokryte wkładem pieniężnym. Udziały zostały nabyte po wartości nominalnej. Na skutek sprzedaży (nabycia) udziałów, Wspólnikami zostali:

1) AB, PESEL: \`(...)\` (dalej jako: „AB”) posiadający \`(...)\` udziały o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł;

2) CD, PESEL: \`(...)\` (dalej jako: „CD") posiadający \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł;

3) EF, PESEL: \`(...)\` (dalej jako: „EF”) posiadający \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł.

Następnie, na mocy Uchwały nr \`(...)\` Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki z dnia \`(...)\` 2016 r. zaprotokołowanej w formie aktu notarialnego przez notariusza \`(...)\`, Rep. A nr \`(...)\`2016, wpisanej postanowieniem Sądu Rejestrowego z dnia \`(...)\` 2016 r., Wspólnicy dokonali podwyższenia kapitału zakładowego z kwoty \`(...)\` zł do kwoty \`(...)\` zł, tj. o kwotę \`(...)\` zł poprzez utworzenie nowych udziałów.

Nowe udziały w podwyższonym kapitale zakładowym zostały objęte przez Wspólników w zamian za wkład niepieniężny, w ten sposób że:

1\. AB objął \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł, pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) \`(...)\` udziałów przysługujących AB w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł,

b) \`(...)\` udziałów przysługujących AB w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\` wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł;

2\. CD objął \`(...)\` udziały o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł, pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) \`(...)\` udziałów przysługujących CD w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`., REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł,

b) \`(...)\` udziałów przysługujących CD w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł:

3\. EF objął \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł, pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) \`(...)\` udziałów przysługujących EF w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł,

b) \`(...)\` udziały przysługujących EF w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł;

Na dzień złożenia wniosku Wspólnikami Spółki są:

1) AB posiadający \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł;

2) CD posiadający \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\`zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł;

3) EF posiadający \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł.

Łączna liczba udziałów w Spółce wynosi \`(...)\`, każdy o wartości nominalnej \`(...)\` zł. Łączna wartość nominalna udziałów w kapitale zakładowym Spółki wynosi \`(...)\` zł. Kapitał zakładowy Spółki wynosi \`(...)\` zł. Różnica pomiędzy wartością nominalną wszystkich udziałów w Spółce a wartością kapitału zakładowego wynika z dokonania dobrowolnego umorzenia udziałów za wynagrodzeniem, które zostało wypłacone z czystego zysku, bez konieczności obniżania kapitału zakładowego. Spółka również nie ma obowiązku dostosowania wartości nominalnej udziału do wartości kapitału zakładowego w Spółce.

Wspólnicy pozostają w związkach małżeńskich, w których obowiązuje ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej:

1) AB pozostaje w związku małżeńskim z AA (PESEL \`(...)\`). Udziały AB wchodzą w skład majątku wspólnego;

2) CD pozostaje w związku małżeńskim z BB (PESEL \`(...)\`) Udziały CD wchodzą w skład majątku wspólnego;

3) EF pozostaje w związku małżeńskim z CC (PESEL \`(...)\`). Udziały EF wchodzą w skład majątku wspólnego.

Wspólnicy oraz Spółka w najbliższym czasie planują dokonać następujących czynności (zdarzenie przyszłe). Wspólnicy zamierzają przeprowadzić czynności zbycia udziałów na rzecz Spółki przez Wspólników w celu ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem.

W tym celu odbędzie się Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki, na którym podjęta zostanie w szczególności uchwała (lub uchwały) w przedmiocie dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem łącznie \`(...)\` udziałów w Spółce należących do Wspólników wraz z obniżeniem kapitału zakładowego oraz uchwała o zmianie umowy spółki oraz przyjęciu tekstu jednolitego umowy spółki. Wykonanie tychże uchwał nastąpi poprzez:

1) zbycie przez AB na rzecz Spółki \`(...)\` udziałów o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł w celu ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem (dalej: „Odpłatne zbycie udziałów AB”),

2) zbycie przez CD na rzecz Spółki \`(...)\` udziałów o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł w celu ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem (dalej: „Odpłatne zbycie udziałów CD”),

3) zbycie przez EF na rzecz Spółki \`(...)\` udziałów o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł w celu ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem (dalej: „Odpłatne zbycie udziałów EF”).

Wspólnicy złożą stosowne oświadczenia o wyrażeniu zgody na umorzenie określonej liczby udziałów stanowiących własność Wspólników.

Umorzenie udziałów w Spółce nastąpi na podstawie postanowienia § 7 ust. 1 umowy Spółki oraz przepisu art 199 § 1, 2 i 7 Kodeksu spółek handlowych („KSH”). Umorzenie nastąpi poprzez nabycie udziałów własnych przez Spółkę oraz dalej z chwilą wpisu przez sąd rejestrowy obniżenia kapitału zakładowego Spółki o wartość nominalną umorzonych udziałów, tj. o kwotę \`(...)\` zł do kwoty \`(...)\` zł albo o kwotę \`(...)\` zł do kwoty \`(...)\` zł, po przeprowadzeniu stosownej procedury przewidzianej przepisami KSH. Wartość, o jaką zostanie obniżony kapitał zakładowy zostanie precyzyjnie określona uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników.

Celem wykonania uchwały o umorzeniu tych udziałów w Spółce, niezwłocznie po jej podjęciu zostanie pomiędzy Spółką a każdym ze Wspólników, zawarta umowa odpłatnego zbycia udziałów, w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi, na podstawie której Spółka nabędzie od Wspólników łącznie \`(...)\` udziałów we własnym kapitale zakładowym celem ich umorzenia za wynagrodzeniem (umowa umorzenia udziałów – umowa ze skutkiem rozporządzającym umarzanymi udziałami) – od każdego Wspólnika liczbę udziałów określoną powyżej. Spółka będzie w tym przypadku mogła nabyć udziały własne, z uwagi na wyczerpanie przesłanek dla uznania tej sytuacji za dopuszczalny wyjątek wskazany w przepisie art. 200 § 1 zd. 3 KSH w postaci nabycia przez Spółkę udziałów własnych w celu umorzenia tych udziałów.

Podkreślenia wymaga, że zawarcie tej umowy jest wyłącznie czynnością prawną mającą na celu wykonanie powziętej uchwały (lub uchwał) o umorzeniu udziałów w Spółce należących do Wspólników i unicestwienia tych udziałów za wynagrodzeniem.

Umorzenie udziałów, po podjęciu stosownej uchwały (uchwał) oraz zbyciu udziałów na rzecz Spółki za wynagrodzeniem, będzie wymagało dla swojej skuteczności dokonania ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, w którym Zarząd Spółki wezwie Jej wierzycieli do wniesienia sprzeciwu w określonym terminie, jeżeli nie zgadzają się na obniżenie kapitału zakładowego Spółki. Wówczas tacy wierzyciele powinni być przez Spółkę zaspokojeni lub zabezpieczeni zgodnie z przepisem art. 264 § 1 KSH.

Po umorzeniu wyżej wskazanych udziałów, struktura udziałowa w kapitale zakładowym Spółki będzie następująca:

1) AB będzie posiadał \`(...)\` udziały o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł;

2) CD będzie posiadał \`(...)\` udziały o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł;

3) EF będzie posiadał \`(...)\` udziały o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej wynoszącej \`(...)\` zł.

Następnie Spółka złoży wniosek do właściwego sądu rejestrowego celem zarejestrowania stosownych zmian w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wraz ze wszystkimi niezbędnymi dokumentami związanych z zarejestrowaniem (ujawnieniem) umorzenia udziałów w kapitale zakładowym Spółki oraz obniżeniem kapitału zakładowego Spółki. Wpis obniżenia kapitału zakładowego przez sąd rejestrowy będzie miał charakter konstytutywny dla umorzenia udziałów Wspólników.

**Uzupełnienie wniosku**

Wspólnicy Spółki AB, CD, EF posiadają na terytorium Rzeczypospolitej nieograniczony obowiązek podatkowy, stosownie do art. 3 ust. 1 i ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wypłata na rzecz wspólników wynagrodzenia w zamian za umorzone udziały będzie miała charakter pieniężny.

Czynności zbycia udziałów na rzecz Spółki przez wspólników w celu ich umorzenia za wynagrodzeniom uzasadnione są zmniejszeniem skali działalności prowadzonej przez Spółkę. W latach \`(...)\` prowadzona była restrukturyzacja organizacyjno-prawna spółek wchodzących w skład grupy spółek pod firmą ZZ.

Restrukturyzacja była prowadzona przez 4 lata. Na skutek tych działań, celem sfinalizowania całego procesu oraz uproszczenia struktury organizacyjnej Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników ZZ sp. z o.o. (obecnie pod firmą: X sp. z o.o.) podjęło uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego poprzez podwyższenie kapitału zakładowego Spółki poprzez utworzenie \`(...)\` nowych udziałów. Wszystkie udziały w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki zostały objęte w sposób następujący:

1\. AB objął \`(...)\` udziałów o wartości nominalnej po \`(...)\` zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej \`(...)\` zł, pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) \`(...)\` udziałów przysługujących AB w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON: \`(...)\`, NIP: \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`, o wartości \`(...)\` zł,

b) \`(...)\` udziałów przysługujących AB w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w \`(...)\`, REGON; \`(...)\`. NIP; \`(...)\`, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: \`(...)\`., o wartości \`(...)\` zł

2\. CD objął … udziały o wartości nominalnej po …zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej … zł, pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) … udziałów przysługujących CD w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w …, REGON: …, NIP: …, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: …, o wartości … zł,

b) … udziałów przysługujących … w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w …, REGON: …. NIP …, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: …, o wartości … zł.

3\. EF objął … udziałów o wartości nominalnej po … zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej … zł. pokrytych wkładem niepieniężnym w postaci:

a) … udziałów przysługujących EF w kapitale zakładowym spółki Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w …, REGON: … NIP: …, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: …, o wartości … zł,

b) … udziały przysługujących EF w kapitale zakładowym spółki ZZ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w …, REGON: …. NIP: …, wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: … o wartości … zł.

Spółka w latach … . prowadziła działalność gospodarczą na znaczną skalę. Udziały w spółkach ZZ sp. z o.o. oraz Z sp. z o.o. były głównym i podstawowym aktywem Spółki o strategicznym znaczeniu dla działalności Spółki.

W dniu … 2022 r. Spółka zawarła warunkową umowę przedwstępną sprzedaży udziałów spółek ZZ sp. z o.o. oraz Z sp. z o.o. (a które to udziały zostały wcześniej wniesione przez wspólników AB, BC, CD do Spółki - w zamian za udziały własne w kapitale zakładowym Spółki) na rzecz YY spółka akcyjna z siedzibą w ….

W dniu … 2022 r., w wykonaniu zobowiązania wynikającego z warunkowej umowy przedwstępnej sprzedaży udziałów, Spółka zawarła umowę przyrzeczoną sprzedaży udziałów spółek ZZ sp. z o.o. oraz Z sp. z o.o. Z dniem … 2022 r. nastąpiło przejście własności udziałów ze Spółki na rzecz YY spółka akcyjna z siedzibą w ….

W związku ze sprzedażą udziałów, skala działalności Spółki uległa znacznemu zmniejszeniu.

W związku ze zmniejszeniem skali działalności, wspólnicy korzystając z przysługujących im uprawnień korporacyjnych w ramach uczestnictwa w Spółce, zamierzają przeprowadzić procedurę dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem łącznie … udziałów w Spółce należących do wspólników wraz z obniżeniem kapitału zakładowego do kwoty odpowiadającej obecnej skali działalności Spółki oraz jej potrzeb ekonomicznych W wykonaniu tej procedury nastąpi także zbycie na rzecz Spółki udziałów wspólników Spółki za wynagrodzeniem (zdarzenie przyszłe objęte wnioskiem).

Obecnie Spółka posiada kapitał zakładowy w wysokości … złotych, podczas gdy po sprzedaży udziałów w ZZ sp. z o.o. i Z sp. z o.o. skala działalności Spółki nie wymaga zapewnienia przez wspólników finansowania w takiej wysokości.

Dlatego też w związku z powyższymi okolicznościami – nastąpią czynności zbycia udziałów na rzecz Spółki przez wspólników w celu ich umorzenia za wynagrodzeniem, które to czynności zostały określone jako zdarzenie przyszłe objęte treścią wniosku.

**Pytanie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (pytanie oznaczone we wniosku nr II)**

Czy planowane Odpłatne zbycie udziałów odpowiednio AB, CD, EF celem ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem spowoduje, że Spółka będzie zobowiązana:

a) jako płatnik podatku – do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od AB, CD, EF albo

b) do przygotowania i przekazania Wspólnikom imiennej informacji o wysokości dochodu uzyskanego w związku Odpłatnym zbyciem udziałów AB, CD, EF?

**Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych**

Odpłatne zbycie udziałów AB, CD, EF celem ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem spowoduje, że:

a) Spółka nie będzie zobowiązana jako płatnik podatku – do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od AB, CD oraz EF oraz

b) Spółka będzie zobowiązana do przygotowania i przekazania Wspólnikom imiennej informacji o wysokości dochodu uzyskanego w związku Odpłatnym zbyciem udziałów AB, CD, EF.

Zgodnie z przepisem art 30b ust. 6 PIT: po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 1, wykazać dochody uzyskane w roku podatkowym z: 1) (\`(...)\`) z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielniach, w zamian za wkład niepieniężny, (\`(...)\`) - i obliczyć należny podatek dochodowy.

Zgodnie z przepisem art. 39 ust. 3 PIT: osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej są obowiązane przesłać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika wykonuje swoje zadania, a w przypadku podatnika, o którym mowa w art 3 ust. 2a urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania, imienne informacje o wysokości dochodu, o którym mowa w art. 30b ust. 2 (tj. dochodu, którego dotyczy pytanie I), sporządzone według ustalonego wzoru.

Kwestia ta została również potwierdzona w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który stanął na stanowisku, iż w tej sytuacji Spółka nie jest płatnikiem podatku PIT, a jedynie zobowiązana jest spełnić wobec podatnika (wspólnika) obowiązki o charakterze informacyjnym: wykładnia art. 30b ust. 6 pkt 1, art 39 ust. 3, art. 24 ust. 5 pkt 1. art. 41 ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1509 ze zm.) wskazuje, że w przypadku odpłatnego zbycia udziałów – więc zbycia ich przez wspólnika oraz dobrowolnego ich umorzenia przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w rozumieniu art. 199 § 1 KSH – spółka ta nie występuje w charakterze płatnika podatku zryczałtowanego, lecz wspólnik, jako podatnik, w oparciu o otrzymaną imienną informację o wysokości dochodu, o której mowa w art. 39 ust. 3 tej ustawy, ma obowiązek obliczyć i wpłacić należny podatek do urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania tego podatnika (tak: wyrok NSA z dnia 7 października 2022 r. sygn. akt II FSK 225/20).

Dlatego też, w ocenie Spółki, Odpłatne zbycie udziałów AB, CD, EF celem ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem spowoduje, że Spółka nie będzie zobowiązana jako płatnik podatku– do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od AB CD, EF, ale Spółka będzie zobowiązana do przygotowania i przekazania Wspólnikom imiennej informacji o wysokości dochodu uzyskanego w związku Odpłatnym zbyciem udziałów AB, CD, EF.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Zgodnie z art. 8 ustawy 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383):

Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Z uwagi na powyższe na płatniku ciążą trzy podstawowe obowiązki, tj.:

· obliczenie,

· pobranie,

· wpłacenie

– podatku, zaliczki.

Z kolei płatnik, który nie wykonał obowiązków określonych w art. 8 Ordynacji podatkowej, odpowiada za podatek niepobrany lub podatek pobrany a niewpłacony, o czym stanowi art. 30 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Zasady obniżenia kapitału zostały uregulowane w art. 263 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 ze zm.). I tak zgodnie z § 1 ww. artykułu:

Uchwała o obniżeniu kapitału zakładowego powinna określać wysokość, o jaką kapitał zakładowy ma być obniżony, oraz sposób obniżenia.

Natomiast § 2 powyższego artykułu stanowi, że:

Przepisy niniejszego działu dotyczące najniższej wysokości kapitału zakładowego oraz udziału stosuje się do obniżenia kapitału zakładowego.

Obniżenie kapitału zakładowego może zatem być dokonane poprzez umorzenie udziałów, zmniejszenie wartości nominalnej udziałów, bądź poprzez połączenie udziałów. W rozpatrywanej sprawie jednak będzie dokonane poprzez nabycie przez Państwa udziałów posiadanych przez udziałowców w celu ich umorzenia. Zatem, należność z tytułu obniżenia kapitału zakładowego będzie należnością z tytułu zbycia przez udziałowców udziałów w celu ich umorzenia (z tytułu dobrowolnego umorzenia udziałów).

Regulację dotyczącą problematyki umorzenia udziałów zawiera ustawa Kodeks spółek handlowych. Umorzenie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością stanowi unicestwienie praw udziałowych przysługujących wspólnikowi, związanych z posiadaniem przez niego udziałów. Umorzenie jest więc sposobem zakończenia bytu prawnego udziału i skutkuje definitywnym unicestwieniem praw i obowiązków majątkowych oraz korporacyjnych przysługujących wspólnikowi z tytułu uczestnictwa w spółce.

W art. 199 Kodeksu spółek handlowych wskazano, że:

§ 1. Udział może być umorzony jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku, gdy umowa spółki tak stanowi. Udział może być umorzony za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody wspólnika (umorzenie przymusowe). Przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa umowa spółki.

§ 2. Umorzenie udziału wymaga uchwały zgromadzenia wspólników, która powinna określać w szczególności podstawę prawną umorzenia i wysokość wynagrodzenia przysługującego wspólnikowi za umorzony udział. Wynagrodzenie to, w przypadku umorzenia przymusowego, nie może być niższe od wartości przypadających na udział aktywów netto, wykazanych w sprawozdaniu finansowym za ostatni rok obrotowy, pomniejszonych o kwotę przeznaczoną do podziału między wspólników. W przypadku umorzenia przymusowego uchwała powinna zawierać również uzasadnienie.

§ 3. Za zgodą wspólnika umorzenie udziału może nastąpić bez wynagrodzenia.

§ 4. Umowa spółki może stanowić, że udział ulega umorzeniu w razie ziszczenia się określonego zdarzenia bez powzięcia uchwały zgromadzenia wspólników. Stosuje się wówczas przepisy o umorzeniu przymusowym.

§ 5. W przypadku ziszczenia się określonego w umowie spółki zdarzenia, o którym mowa w § 4, zarząd powinien powziąć niezwłocznie uchwałę o obniżeniu kapitału zakładowego, chyba że umorzenie udziału następuje z czystego zysku.

§ 6. Umorzenie udziału z czystego zysku nie wymaga obniżenia kapitału zakładowego.

§ 7. W razie umorzenia wymagającego obniżenia kapitału zakładowego, umorzenie następuje z chwilą obniżenia kapitału zakładowego.

Zatem, umorzenie może być przeprowadzone:

· za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę – tzw. umorzenie dobrowolne;

· bez zgody wspólnika – tzw. umorzenie przymusowe;

· w razie ziszczenia się określonego zdarzenia – tzw. umorzenie warunkowe (automatyczne).

Jak wynika z treści przywołanych przepisów, podstawą dla dokonania dobrowolnego umorzenia udziałów przez spółkę jest ich nabycie od udziałowca. Kwestia ustalenia wynagrodzenia dla wspólnika za zbywane w celu umorzenia udziały pozostawiona została przy tym swobodzie stron.

Umorzenie dobrowolne dokonywane jest za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę. W rzeczywistości więc nie chodzi w takiej sytuacji w pierwszym rzędzie o umorzenie, ale o czynność prawną nabycia udziału przez spółkę w celu umorzenia (art. 200 Kodeksu spółek handlowych).

Tryb umorzenia ma istotne znaczenie dla podatku dochodowego od osób fizycznych. Na gruncie tego podatku umorzenie dobrowolne i przymusowe (w tym automatyczne) traktowane są zgoła odmiennie. W przypadku umorzenia dobrowolnego udziałów dochodzi najpierw do zbycia tychże udziałów przez udziałowca − w takim przypadku następuje nabycie udziałów przez spółkę – a dopiero w drugiej kolejności do ich umorzenia przez spółkę. Umorzenie nastąpi w przyszłości. Zatem, w przypadku umorzenia dobrowolnego dochodzi do nabycia udziałów przez spółkę i odrębnie do ich umorzenia – w dwóch etapach działań. Chodzi więc o rodzaj transakcji, czynność prawną, która jest podstawą umorzenia dobrowolnego.

Przechodząc na grunt przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.), na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 9 ust. 1 ww. ustawy:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Artykuł 11 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Źródłem przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a tej ustawy:

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych.

Stosownie do treści art. 17 ust. 1ab pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychód określony w ust. 1 pkt 6 z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia na nabywcę własności udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych.

Treść art. 24 ust. 5 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że:

Dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także przychody z umorzenia udziałów (akcji) lub ze zmniejszenia ich wartości.

Jednak przytoczony powyżej przepis nie obejmuje swą dyspozycją zbycia udziałów (akcji) w celu ich umorzenia, czyli umorzenia dobrowolnego. Zatem, w przypadku umorzenia dobrowolnego udziałów w spółkach będących podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych, dochodzi do zbycia tych udziałów, a osiągnięty przychód z tego tytułu należy zakwalifikować – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – do kapitałów pieniężnych.

Stosownie do treści art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od uzyskanych dochodów (przychodów) pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a, z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych.

W myśl natomiast art. 30b ust. 1 tej ustawy:

Od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), z odpłatnego zbycia udziałów w spółdzielni oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) albo wkładów w spółdzielni w zamian za wkład niepieniężny, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Stosownie do art. 30b ust. 2 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) albo udziałów w spółdzielni a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38c – osiągnięta w roku podatkowym.

Zgodnie natomiast z art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.

Stosownie zaś do treści art. 41 ust. 4 ww. ustawy :

Płatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4-5a, 13-17 oraz art. 30a ust. 1 pkt 1-11 oraz 11b-13, z zastrzeżeniem ust. 4d, 5, 10, 12 i 21.

Natomiast w myśl art. 39 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej są obowiązane przesłać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika wykonuje swoje zadania, a w przypadku podatnika, o którym mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania, imienne informacje o wysokości dochodu, o którym mowa w art. 30b ust. 2, sporządzone według ustalonego wzoru.

Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku dochodów z kapitałów pieniężnych określonych w art. 17 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustawodawca przewidział odmienne zasady opodatkowania wyrażone w art. 30a i 30b tej ustawy. W związku z tym, należy zauważyć, że umorzenie udziałów przez ich zbycie w celu umorzenia w istotny sposób różni się od sposobu opodatkowania przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych (do których kwalifikuje się umorzenie przymusowe i automatyczne). W pierwszym przypadku podatnicy są zobowiązani do opodatkowania tych dochodów samodzielnie, tj. bez udziału płatnika. Natomiast, w odniesieniu do przychodów z udziału w zyskach osób prawnych zasadą (sformułowaną wprost w art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) jest udział płatnika w pobraniu zryczałtowanego podatku dochodowego.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz przytoczone regulacje prawne, należy stwierdzić, że przychód uzyskany z tytułu odpłatnego zbycia udziałów przez wspólników na rzecz Państwa (Spółki) w celu ich umorzenia (tzw. umorzenie dobrowolne) stanowi przychód z tytułu odpłatnego zbycia udziałów, o którym mowa w cyt. art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Dochód taki podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji, Państwo jako płatnik nie są zobowiązani do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych z ww. tytułu.

Na Państwu z powyższego tytułu jako na płatniku ciążą jedynie obowiązki informacyjne wynikające z art. 39 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. obowiązek wykazania dochodu udziałowca w informacji PIT-8C, która jest podstawą do samodzielnego rozliczenia przez tegoż wspólnika (podatnika) dochodu w zeznaniu podatkowym PIT-38.

**Dodatkowe informacje**

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja rozstrzyga wyłącznie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych – w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr II. W pozostałym zakresie wydane zostały/zostaną odrębne rozstrzygnięcia.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383).