Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/443-497/14/AW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-08-20
Teza: Opodatkowanie opłat za korzystanie z przeprawy promowej
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług; drogi-drogi publiczne; drogi-zarząd drogami; opłata; organ-organ władzy publicznej; zadania-zadania publiczne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 13 maja 2014 r. (data wpływu 20 maja 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania opłat za korzystanie z przeprawy promowej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 maja 2014 r. wpłynął do tut. Organu ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania opłat za korzystanie z przeprawy promowej.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca (Zarząd Dróg Powiatu) jest nieposiadającą osobowości prawnej jednostką organizacyjną Powiatu działającą w formie i na zasadach określonych dla jednostek budżetowych w rozumieniu przepisów art. 9 pkt 3 oraz art. 10 ust. 1 i art. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.) utworzoną przez Radę Powiatu uchwałą z dnia 27 października 1999 r. na podstawie przepisów art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260). Zgodnie z § 2 przedmiotowej uchwały Rady Powiatu przedmiotem działania Zarządu Dróg Powiatu jest wykonywanie zadań należących do Zarządu Powiatu w zakresie przewidzianym ustawą o drogach publicznych. Zarząd Dróg Powiatu działa na podstawie statutu zatwierdzonego uchwałą Rady Powiatu z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie statutu Zarządu Dróg Powiatu określającego w szczególności przedmiot działalności.

Przedmiotem działania Zarządu (§ 4 Statutu) jest wykonywanie obowiązków zarządcy dróg powiatowych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, a w szczególności:

1.  opracowywanie projektów planów rozwoju sieci drogowej,
2.  opracowywanie projektów planów finansowania budowy, modernizacji, remontów, utrzymania, ochrony dróg i obiektów mostowych,
3.  pełnienie funkcji inwestora,
4.  utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogami,
5.  realizacja zadań w zakresie inżynierii ruchu,
6.  koordynacja robót w pasie drogowym, w szczególności wydawanie decyzji administracyjnych i pobierania opłat za zajęcie pasa drogowego oraz naliczanie kar za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia,
7.  wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i zjazdy z dróg oraz pobieranie opłat i kar pieniężnych,
8.  prowadzenie ewidencji dróg i obiektów mostowych, przepustów i promów oraz gromadzenie danych o zarządzanej sieci drogowej,
9.  przeprowadzanie okresowych kontroli stanu dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz przepraw promowych,
10.  prowadzenie zimowego utrzymania dróg i obiektów mostowych,
11.  wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających,
12.  przeciwdziałanie niekorzystnym przeobrażeniom środowiska mogących powstać w następstwie budowy lub utrzymania dróg,
13.  wprowadzanie ograniczeń bądź zamykanie dróg i drogowych obiektów mostowych dla ruchu oraz wyznaczanie objazdów gdy występuje bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa osób lub mienia,
14.  utrzymanie i pielęgnacja zieleni przydrożnej,
15.  gospodarowanie gruntami i innymi nieruchomościami pozostającymi w zarządzie organu zarządzającego drogą,
16.  dokonywanie okresowych pomiarów ruchu drogowego,
17.  przygotowanie infrastruktury drogowej dla potrzeb obronnych oraz wykonywanie innych zadań na rzecz obronności kraju.

Na terenie Powiatu znajdują się dwie przeprawy promowe w ciągu dróg powiatowych w J. i w C.

Uchwałą z dnia 8 marca 2001 r. w sprawie opłat za przeprawy promowe przez rzekę w ciągu drogi powiatowej w J. i w ciągu drogi powiatowej w C., Zarząd Powiatu określił wysokość stawek opłat za jednorazowy przewóz promem powierzając jednocześnie wykonanie przedmiotowej uchwały dyrektorowi Zarządu Dróg Powiatu (§ 2 ww. uchwały). Obsługę promów prowadzą od 2000 r. wykonawcy wyłonieni przez Zarząd Dróg Powiatu w drodze postępowania o udzielenie zamówienia publicznego przeprowadzanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o zamówieniach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.).

Na podstawie umowy zawartej pomiędzy Zarządem Dróg Powiatu a wykonawcami wyłonionymi w wyniku przeprowadzonego postępowania o zamówienie publiczne wykonawcy pobierają również w imieniu Zarządu Dróg Powiatu opłaty za jednorazowy przewóz promem przy zastosowaniu kasy fiskalnej znajdującej się na wyposażeniu promu i będącej własnością Zarządu Dróg Powiatu. Kwotę brutto pobranych w danym miesiącu opłat firma odprowadza w pierwszym dniu pracy każdego miesiąca (za miesiąc poprzedni) na rachunek bankowy Zarządu Dróg Powiatu, zaś Zarząd Dróg Powiatu odprowadza kwoty pobranych opłat na rachunek budżetu powiatu. Wpływy z opłat za przewóz promem stanowią dochód Powiatu stosownie do przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 80 poz. 526 ze zm.) w zw. z art. 13e ust. 10 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. z 2013 r. poz. 260 ze zm.). Za świadczenie usługi obsługi promu Zarząd Dróg Powiatu wypłaca firmom świadczącym tą usługę miesięczne wynagrodzenie w kwocie 14.933,20 zł za obsługę promu w ciągu drogi powiatowej w J. oraz kwotę 14.630,50 zł za obsługę promu w ciągu drogi powiatowej w C. Jednorazowa opłata za przewóz promem traktowana jest dotychczas przez Zarząd Dróg Powiatu jak odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju w rozumieniu przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.) podlegające opodatkowaniu ww. podatkiem od towarów i usług z zastosowaniem stawki podatku VAT 8% – PKWiU 50.30.1 – Transport wodny śródlądowy pasażerski. Zarząd Dróg Powiatu od 1999 r. jest zarejestrowany w Urzędzie Skarbowym jako podatnik VAT czynny i posiada nadany numer NIP. Z uwagi na powyższe Zarząd Dróg Powiatu rozlicza w „Deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7” należny podatek wykazując jako podstawę opodatkowania wartość brutto pobranej w danym miesiącu opłaty za jednorazowy przewóz promem z zastosowaniem stawki podatku VAT 8% (poz. C.5.) i odprowadza podatek naliczony na rachunek właściwego urzędu skarbowego w ustawowych terminach. Jednocześnie Zarząd Dróg Powiatu nie odlicza podatku VAT z faktur kosztowych wystawianych przez wykonawców za obsługę promu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy opłaty za korzystanie z przeprawy promowej, o których mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260), pobierane przez Zarząd Dróg Powiatu na podstawie art. 13e ust. 10 ww. ustawy o drogach publicznych, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.)?

Zdaniem Wnioskodawcy, opłaty za korzystanie z przeprawy promowej, o których mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260), pobierane przez Zarząd Dróg Powiatu na podstawie art. 13e ust. 10 ww. ustawy o drogach publicznych, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.).

UZASADNIENIE STANOWISKA

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 395 ze zm.) powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy w celu wykonywania zadań powiat może tworzyć jednostki organizacyjne i zawierać umowy z innymi podmiotami. Zgodnie z art. 32 ust. 1 oraz art. 33 ww. ustawy zarząd wykonuje określone przepisami prawa zadania powiatu.

Stosownie do przepisów art. 19 ust. 1 organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi. Zarządcą dróg, z zastrzeżeniem § 19 ust. 3, 5 i 8, które w niniejszej sprawie nie mają zastosowania, jest dla dróg powiatowych – zarząd powiatu (art. 19 ust. 2 pkt 3 ustawy). W myśl przepisów art. 33 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 395 ze zm.) zarząd wykonuje zadania powiatu przy pomocy starostwa powiatowego oraz jednostek organizacyjnych powiatu, w tym powiatowego urzędu pracy. Z kolei z przepisów art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych wynika, że zarządca drogi, o którym mowa w art. 19 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 5 tej ustawy, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nie została utworzona, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca.

Biorąc pod uwagę przedstawiony w niniejszym wniosku stan faktyczny oraz przytoczone powyżej przepisy prawa należy przyjąć, że Zarząd Dróg Powiatu wykonuje określone ustawami zadania publiczne powiatu o charakterze ponadgminnym w zakresie dróg publicznych stosownie do przepisów art. 4 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy o samorządzie powiatowym. Zarząd Dróg Powiatu jest jednostką organizacyjną Powiatu działającą w formie i na zasadach określonych dla jednostek budżetowych w rozumieniu przepisów art. 9 pkt 3 oraz art. 10 ust. 1 i art. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.) utworzoną przez Radę Powiatu uchwałą z dnia 27 października 1999 r. na podstawie przepisów art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260). Zgodnie z § 2 przedmiotowej uchwały Rady Powiatu przedmiotem działania Zarządu Dróg Powiatu jest wykonywanie zadań należących do Zarządu Powiatu w zakresie przewidzianym ustawą o drogach publicznych. Szczegółowe zadania Zarządu Dróg Powiatu określa statut zatwierdzony uchwałą Rady Powiatu z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie statutu Zarządu Dróg Powiatu.

Stosownie do przepisów art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.) jednostkami budżetowymi są jednostki organizacyjne sektora finansów publicznych nieposiadające osobowości prawnej, które pokrywają swoje wydatki bezpośrednio z budżetu, a pobrane dochody odprowadzają na rachunek odpowiednio dochodów budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a zatem Zarząd Dróg Powiatu wykonuje swoje zadania w imieniu zarządu powiatu i na rzecz Powiatu.

W odniesieniu do pobierania opłat za przeprawy promowe wskazać należy, że zgodnie z art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260) korzystający z dróg publicznych mogą być obowiązani do ponoszenia opłat za przeprawy promowe na drogach publicznych. Opłata, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, może być pobierana za przewóz promem osób, zwierząt, bagażu lub pojazdów (art. 13e ust. 1 cyt. ustawy). Stosownie do art. 13e ust. 7 ww. ustawy o drogach publicznych organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, może wprowadzić dla przepraw promowych zlokalizowanych w ciągach dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2, i ustalić wysokość opłaty, z tym że jednorazowa opłata za przewóz promem nie może przekroczyć stawek, o których mowa w ust. 6 pkt 1-4 ustawy. Opłaty za korzystanie z przeprawy promowej, o których mowa w art. 13 ust. 2, pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260), są czynnościami wykonywanymi przez Zarząd Dróg Powiatu jako zadania z zakresu administracji samorządowej zgodnie z art. 13e ust. 10 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.

Wpływy z opłat za przewóz promem stanowią dochód Powiatu stosownie do przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 80 poz. 526 ze zm.) w związku z art. 13e ust. 10 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 260 ze zm.).

Ponadto w ocenie Zarządu Dróg Powiatu opłaty za przewóz promem są środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym co wynika z brzmienia przepisu art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.), który stanowi, że „Środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego:

1.  kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie;
2.  należności z tytułu gwarancji i poręczeń udzielonych przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego;
3.  wpłaty nadwyżek środków obrotowych samorządowych zakładów budżetowych;
4.  wpłaty nadwyżek środków finansowych agencji wykonawczych;
5.  wpłaty środków z tytułu rozliczeń realizacji programów przedakcesyjnych;
6.  należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności;
7.  dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw”.

W myśl przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.) opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 przywołanej powyżej ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast przez świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z tak sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Należy zauważyć, iż generalnie – poza wyjątkami wskazanymi w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają czynności odpłatne. A zatem aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 7 lub świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika. Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.) podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Pod pojęciem działalności gospodarczej rozumie (art. 15 ust. 2 ustawy) się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.

Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jednakże stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.) nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych. Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L Nr 347 s. 1 ze zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami. Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań, lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Z przywołanych powyżej przepisów prawa wynika, że wyłączenie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników ma charakter wyłączenia podmiotowo-przedmiotowego. Wyłączenie z grona podatników VAT organów władzy publicznej jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji państwowych np. w zakresie administracji. Wówczas wyłączenie z opodatkowania nie prowadzi do naruszenia zasad konkurencji. Organy władzy publicznej są podatnikami VAT jedynie w zakresie czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Reasumując z analizy przytoczonych wyżej przepisów prawnych na tle przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Zarząd Dróg Powiatu, pobierając opłaty za przewóz promem, działa jako organ władzy publicznej, a wykonywane czynności należą do kategorii spraw z zakresu administracji samorządowej. Jako organ władzy publicznej, w zakresie, w jakim realizuje zadania z zakresu administracji rządowej, nałożone odrębnymi przepisami prawa, objęty jest regulacją przepisu art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Wprawdzie art. 15 ust. 6 cyt. ustawy stanowi, że wspomniane organy są podatnikami w zakresie czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, jednak w analizowanym przypadku taka sytuacja nie występuje. Czynności, o których mowa, mają bowiem charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny, a ich wysokość jest ściśle określona w przepisach prawa. Z uwagi na powyższe należy uznać, iż Zarząd Dróg Powiatu jako organ władzy publicznej w zakresie wykonywania opisanych czynności nie występuje jako podatnik podatku od towarów i usług, zaś opłaty pobierane za przewóz promem, w wysokości określonej w powołanych wyżej regulacjach wynikających ze stosownych ustaw i uchwał, nie są objęte podatkiem od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast przez świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.

Należy zauważyć, iż generalnie – poza wyjątkami wskazanymi w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają czynności odpłatne.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 7 lub świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L Nr 347 s. 1 ze zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Jak wynika z powyższego wyłączenie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników ma charakter wyłączenia podmiotowo-przedmiotowego.

Aby to wyłączenie miało miejsce, muszą zostać spełnione dwa warunki:

1.  dotyczy wyłącznie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy,
2.  odnosi się tylko do tych czynności, które związane są z realizacją zadań nałożonych na te podmioty przepisami prawa i do realizacji których zostały one powołane.

Wyłączenie z grona podatników VAT organów władzy publicznej jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji państwowych np. w zakresie administracji, sądownictwa, obrony narodowej. Wówczas wyłączenie z opodatkowania nie prowadzi do naruszenia zasad konkurencji. Organy władzy publicznej są podatnikami VAT jedynie w zakresie czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 595 ze zm.) powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy w celu wykonywania zadań powiat może tworzyć jednostki organizacyjne i zawierać umowy z innymi podmiotami. Zgodnie z art. 33 ustawy zarząd wykonuje zadania powiatu przy pomocy starostwa powiatowego oraz jednostek organizacyjnych powiatu, w tym powiatowego urzędu pracy.

W odniesieniu do pobierania opłat za przeprawy promowe wskazać należy, że zgodnie z art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.) korzystający z dróg publicznych mogą być obowiązani do ponoszenia opłat za przeprawy promowe na drogach publicznych. Opłata, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, może być pobierana za przewóz promem osób, zwierząt, bagażu lub pojazdów (art. 13e ust. 1 cyt. ustawy).

Zgodnie z art. 13e ust. 6 ww. ustawy minister właściwy do spraw transportu, w drodze rozporządzenia, może wprowadzić dla przepraw promowych zlokalizowanych w ciągach dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2, i ustalić wysokość opłaty, z tym że jednorazowa opłata za przewóz promem nie może przekroczyć dla:

1.  jednej osoby – 3 zł;
2.  jednego zwierzęcia – 3 zł;
3.  jednej sztuki bagażu – 5 zł;
4.  pojazdu:

1.  kategorii 1 - 8 zł,
2.  kategorii 2 – 10 zł,
3.  kategorii 3 – 12 zł,
4.  kategorii 4 – 15 zł,
5.  kategorii 5 – 18 zł.

Stosownie do art. 13e ust. 7 ww. ustawy, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, może wprowadzić dla przepraw promowych zlokalizowanych w ciągach dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2, i ustalić wysokość opłaty, z tym że jednorazowa opłata za przewóz promem nie może przekroczyć stawek, o których mowa w ust. 6 pkt 1-4.

W myśl art. 13e ust. 9 ww. ustawy, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego wprowadzając opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2, w drodze uchwały:

1.  może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowaną oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi;
2.  określa sposób ogłaszania wysokości tej opłaty;
3.  określa sposób pobierania tej opłaty.

Zgodnie z art. 13e ust. 10 ww. ustawy, opłatę, o której mowa w art. 13e ust. 2 pkt 2, pobiera zarząd drogi, w której ciągu jest zlokalizowana przeprawa promowa, a w przypadku jego braku zarządca drogi.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ww. ustawy organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi.

W myśl art. 19 ust. 2 ww. ustawy, zarządcami dróg, z zastrzeżeniem ust. 3, 5 i 8, są dla dróg:

1.  krajowych – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad;
2.  wojewódzkich – zarząd województwa;
3.  powiatowych – zarząd powiatu;
4.  gminnych – wójt (burmistrz, prezydent miasta).

W myśl art. 21 ust. 1 ww. ustawy zarządca drogi, o którym mowa w art. 19 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 5, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nie została utworzona, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca.

Z analizy przytoczonych wyżej regulacji prawnych na tle przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca, pobierając opłaty za korzystanie z przeprawy promowej, działa jako organ władzy publicznej, a wykonywane czynności należą do kategorii spraw z zakresu administracji rządowej. Wnioskodawca jako organ władzy publicznej, w zakresie, w jakim realizuje zadania z zakresu administracji rządowej, nałożone odrębnymi przepisami prawa, objęty jest regulacją przepisu art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług.

Wprawdzie art. 15 ust. 6 cyt. ustawy stanowi, że wspomniane organy są podatnikami w zakresie czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, jednak w analizowanym przypadku taka sytuacja nie występuje. Czynności, o których mowa, mają bowiem charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny, a ich wysokość jest ściśle określona w przepisach prawa.

W kontekście powyższego należy uznać, iż Wnioskodawca jako organ władzy publicznej w zakresie wykonywania opisanych czynności nie występuje jako podatnik podatku od towarów i usług. Zatem opłaty pobierane za korzystanie z przeprawy promowej, w wysokości określonej w powołanych wyżej regulacjach wynikających ze stosownych ustaw i rozporządzeń, nie są objęte podatkiem od towarów i usług.

Reasumując – opłaty za korzystanie z przeprawy promowej nie podlegają ustawie o podatku od towarów i usług.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja indywidualna traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. Nr 163 poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w \`(...)\`, ul. \`(...)\`, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.