Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-807/10-5/BD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-10-19
Teza: Opodatkowanie sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej.
Słowa kluczowe: egzekucja; grunty; komornik; komornik-komornik sądowy; nieruchomości-nieruchomość zabudowana; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; zasiedlenie-pierwsze zasiedlenie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym, przedstawione we wniosku z dnia 16 lipca 2010 r. (data wpływu: 23 lipca 2010 r.), uzupełnionym pismami z dnia: 13 września 2010 r. (data wpływu: 17 września 2010 r.) oraz 7 października 2010 r. (data wpływu: 11 października 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości w trybie egzekucji komorniczej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 lipca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości w trybie egzekucji komorniczej. Wniosek uzupełniono pismami z dnia: 13 września 2010 r. (data wpływu: 17 września 2010 r.) oraz 7 października 2010 r. (data wpływu: 11 października 2010 r.) o prośbę dotyczącą podania terminu udzielenia odpowiedzi na zapytanie oraz o doprecyzowanie opisu stanu faktycznego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W związku z nałożonymi obowiązkami przez art. 2. ustawy o Komornikach Sądowych i egzekucji, Wnioskodawca wykonuje czynności egzekucyjne w sprawach cywilnych oraz inne czynności przekazane na podstawie odrębnych przepisów. W przedstawionej sprawie Zainteresowany prowadzi egzekucję na wniosek wierzyciela.

Jednocześnie na podstawie art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Obowiązanie to występuje w art. 18. ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), który stwierdza, że organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968, ze zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

W § 22 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawienia faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) określono, iż komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), w przypadku sprzedaży towarów, wystawiają w imieniu dłużnika i na jego rachunek faktury potwierdzające dokonanie sprzedaży tych towarów; kopię faktury otrzymuje dłużnik. Ponadto stwierdzono, iż fakturę wystawia się, jeżeli na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy związany ze sprzedażą towarów.

W trakcie wykonywania „standardowych” czynności egzekucyjnych z nieruchomości podejmowane są przez Wnioskodawcę następujące czynności:

1.  prowadzenie licytacji pod nadzorem sądu (art. 972 k.p.c.),
2.  sporządzanie i przekazywanie sądowi na jego wezwanie projektu planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji nieruchomości.

Podczas postępowania egzekucyjnego komornik nie jest stroną, dlatego w trakcie tego postępowania nie jest informowany o sprzedaży, nie uczestniczy w pozostałych czynnościach, nie otrzymuje żadnych zawiadomień o wynikach pozostałych czynności dokonywanych przez sąd. W trakcie postępowania może złożyć wniosek do Sądu o uwzględnienie konieczności zapłaty podatku od towarów i usług na konto właściwego organu podatkowego.

W trakcie postępowania egzekucyjnego zgromadzono następujące dokumenty:

*   operaty szacunkowe,
*   akty notarialne.

W piśmie uzupełniającym z dnia 7 października 2010 r. Wnioskodawca uzupełnił opis stanu faktycznego o następujące informacje:

1.  Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela Sp. z o.o. uzyskał numer identyfikacji podatkowej NIP oraz w latach 2007-2008 uzyskiwał zwroty środków z tytułu podatku VAT wypłacane przez Urząd Skarbowy, co potwierdza fakt zarejestrowania Dłużnika jako podatnika podatku od towarów i usług. Dowód:
    1.  Odpis decyzji w sprawie nadania numeru identyfikacji podatkowej. Organ egzekucyjny nie posiada dostatecznej wiedzy pozwalającej jednoznacznie stwierdzić, czy Dłużnik jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, zważywszy, że zgodnie z informacją zawartą w sprawozdaniu Tymczasowego Nadzorcy Sądowego - Pana w sprawie dotyczącej wniosku o ogłoszenie upadłości rozpatrywanego przez Sąd Rejonowy Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Naprawczych pod sygn. akt, księgowość Dłużnika nie jest prowadzona i nie wiadomo gdzie znajdują się dokumenty Dłużnika. Dowód:
    2.  Informacja o braku możliwości sporządzenia sprawozdania/Oddalenia wniosku o upadłość z dnia 16 lipca 2010 r., sygn. akt. Stosowna informacja o tym czy Dłużnika można zakwalifikować jako czynnego podatnika podatku od towarów i usług powinna być pozyskana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu bezpośrednio od Urzędu Skarbowego.
2.  Przedmiot transakcji sprzedaży obejmuje:
    *   nieruchomość gruntową położoną w W. przy ul. …, składającą się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 5, AM-6, obręb S. o powierzchni 2.902 m2, dla której Sąd Rejonowy IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnego warsztatu stanowiącym odrębną własność;
    *   nieruchomość gruntową położoną w W., składającą się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 4, AM-6, obręb S. o powierzchni 9.809 m2, dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnej portierni stanowiącym odrębną własność;
3.  Zgodnie z informacjami zawartymi w odpisie z ksiąg wieczystych ww. nieruchomości, nieruchomości te są zabudowane:
    *   budynkiem dawnego warsztatu, na terenie nieruchomości przy uI. …,
    *   budynkiem dawnej portierni, na terenie nieruchomości przy ul. …
4.  Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela nie nastąpi dostawa żadnej z wyżej wymienionych nieruchomości w ramach pierwszego zasiedlenia na zasadach określonych w art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług. Budynki są dosyć stare, a ponadto były już w przeszłości zbywane. Dłużnik nabył nieruchomości zabudowane tymi budynkami w maju i październiku 2006 r.
5.  Dłużnik nabył nieruchomości zabudowane tymi budynkami w maju i październiku 2006 r., a zatem jeżeli budynki te były w przeszłości zasiedlone w rozumieniu ustawy, to od czasu pierwszego zasiedlenia z pewnością upłynął okres dłuższy niż 2 lata.
6.  Informacja dotycząca prawa dłużnika do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z nieruchomościami:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela w latach 2007 - 2008 Dłużnik uzyskiwał zwroty środków wypłacanych z tytułu podatku VAT wypłacane przez Urząd Skarbowy w związku z realizowaną budową (wykonanie wykopu pod budynek, który miał być wybudowany w późniejszym terminie, a do którego budowy nie doszło) na terenie nieruchomości. Bank nie posiada szczegółowych informacji w tym zakresie jednak z pewnością mogą one być pozyskane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu bezpośrednio od Urzędu Skarbowego.
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela Dłużnik nie uzyskiwał zwrotów środków wypłacanych z tytułu podatku VAT w stosunku do tej nieruchomości. Bank nie posiada szczegółowych informacji w tym zakresie jednak z pewnością mogą one być pozyskane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu bezpośrednio od Urzędu Skarbowego.
7.  Informacja dotycząca wydatków na ulepszenie nieruchomości:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … W latach 2007-2008 Dłużnik ponosił nakłady związane z realizacją inwestycji na terenie nieruchomości. Jednocześnie uzyskiwał zwroty środków wypłacanych z tytułu podatku VAT, wypłacane przez Urząd Skarbowy w związku z realizowaną budową na terenie nieruchomości (wykonanie wykopu pod budynek, który miał być wybudowany w późniejszym terminie, a do którego budowy nie doszło). Organ egzekucyjny nie posiada informacji pozwalających określić podstawę wskazanego zwrotu podatku VAT. Organ egzekucyjny nie posiada szczegółowych informacji w tym zakresie jednak z pewnością mogą one być pozyskane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu bezpośrednio od Urzędu Skarbowego. Organ egzekucyjny, w związku z tym, że budowa polegała najpierw na wykonaniu wykopu pod budynek, który miał być wybudowany w późniejszym terminie, a następnie zasypaniu tego wykopu z uwagi na grożącą katastrofę budowlaną, nie jest w stanie określić czy poniesione przez Dłużnika wydatki w okresie realizacji inwestycji można uznać za wydatki na ulepszenie:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela Dłużnik nie dokonywał na przedmiotowej nieruchomości wydatków na jej ulepszenie.
8.  Informacja dotycząca wykorzystywania budynków po ulepszeniu:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela budynki, budowle lub ich części w stanie ulepszonym (jeżeli w ogóle w świetle informacji przedstawionych powyżej dokonano ulepszeń) nie były wykorzystywane przez dłużnika do wykonywania czynności opodatkowanych. Realizowana budowa polegała najpierw na wykonaniu wykopu pod budynek, który miał być wybudowany w późniejszym terminie, a następnie zasypaniu tego wykopu z uwagi na grożącą katastrofę budowlaną:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela na nieruchomości nie wykonywano żadnych ulepszeń.
9.  Sposób nabycia nieruchomości przez dłużnika:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Umowa sprzedaży w formie aktu notarialnego zawarta w dniu 18 maja 2006 r. w Kancelarii Notarialnej Dowód: Odpis umowy Repertorium A
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Umowa sprzedaży w formie aktu notarialnego zawarta w dniu 30 października 2006 r. w Kancelarii Notarialnej Dowód: Odpis umowy Repertorium.
10.  Sposób wykorzystania nieruchomości przez dłużnika:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … W ocenie organu egzekucyjnego nieruchomość była wykorzystywana przez Dłużnika do działalności gospodarczej. Dłużnik nabył przedmiotową nieruchomość w celu wybudowania na niej mieszkań/apartamentów w celu dalszej ich odsprzedaży.
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … W ocenie organu egzekucyjnego nieruchomość była wykorzystywana przez Dłużnika do działalności gospodarczej. Dłużnik nabył przedmiotową nieruchomość w celu wybudowania na niej mieszkań/apartamentów w celu dalszej ich odsprzedaży.
11.  Wykorzystywanie nieruchomości w działalności rolniczej w rozumieniu art. 2 pkt 15 ustawy o VAT:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela Dłużnik nie prowadził działalności rolniczej na nieruchomości.
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … Wg wiedzy organu egzekucyjnego uzyskanej od wierzyciela Dłużnik nie prowadził działalności rolniczej na nieruchomości.
12.  Udostępnianie nieruchomości osobom trzecim:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … organ egzekucyjny nie posiada wiedzy czy nieruchomość była przez Dłużnika udostępniana osobom trzecim:
    *   dotyczy nieruchomości przy ul. … organ egzekucyjny nie posiada wiedzy czy nieruchomość była przez Dłużnika udostępniana osobom trzecim
13.  S.A. - jako wierzyciel wystąpił do Organu egzekucyjnego z wnioskiem o wyznaczenie terminu licytacji komorniczej dla nieruchomości:
    *   nieruchomość gruntowa położona w W., składająca się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 5, AM-6, obręb S. o powierzchni 2.902 m2 dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnego warsztatu stanowiącym odrębną własność;
    *   nieruchomość gruntowa położona w W., składająca się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 4, AM-6, obręb S. o powierzchni 9.809 m2 dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnej portierni stanowiącym odrębną własność;

Według wiedzy organu egzekucyjnego, Dłużnik nie posiada innych nieruchomości.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w oparciu o przedstawiony stan faktyczny do opisanej transakcji należy zastosować zwolnienie opisane w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 cyt. wyżej ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Pojęcie towaru zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 6 cyt. wyżej ustawy, zgodnie z którym przez towary rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Znaczenie pojęć „budynek” i budowla” zawarte zostało w Zarządzeniu Nr 70 Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 25 października 1989 r. w sprawie Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dziennik Urzędowy Głównego Urzędu Statystycznego z 15 listopada 1989 r. Nr 32, poz. 77).

Zgodnie z wyjaśnieniami wstępnymi zarządzenia, budynek jest to obiekt budowlany, stanowiący pomieszczenie naziemne, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych (tj. ścian i przykryć), czyli obudowane ścianami w zasadzie ze wszystkich stron i pokryte dachem, podpiwniczone lub nie podpiwniczone wraz z wbudowanymi instalacjami i meblami, stanowiącymi normalne wyposażenie domu, natomiast budowlą jest każdy odrębny obiekt budowlany, niebędący budynkiem, np. ujęcie wody, zapora, linia i sieć elektroenergetyczna. Stosownie do przepisu art. 29 ust. 5 ustawy o VAT, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych, albo części takich budynków lub budowli, z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu. Oznacza to, że w przypadku dostawy nieruchomości złożonej z budowli trwale związanej z gruntem, podstawą opodatkowania podatkiem VAT jest łączna wartość tej budowli oraz gruntu na którym została ona usytuowana.

W kontekście zapisów art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług, według których zwalnia się od podatku od towarów i usług dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

1.  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
2.  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata,

biorąc pod uwagę wszelkie czynności dokonane w celu ustalenia czy na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy i w związku z tym, iż na obu nieruchomościach znajdują się budowle trwale związane z gruntem, właściwe będzie zastosowanie do tych transakcji zwolnienia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:

1.  przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności w zamian za odszkodowanie;
2.  wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
3.  wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
4.  wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
5.  ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
6.  oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
7.  zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.

Pod pojęciem towary – w myśl art. 2 pkt 6 ustawy – rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza nie tylko czynnik przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane przez podatnika.

Podatnikami – stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy – są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat tej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wtedy, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2 ustawy).

Stosownie do art. 18 ustawy, organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, ze zm.), oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

W myśl art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego, do obliczenia i pobierania podatku i wpłacania go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Jak wynika zatem z przytoczonego przepisu komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od towarów i usług od dostawy dokonywanej w trybie egzekucji. Charakter płatnika komornik sądowy będzie posiadał zarówno gdy przedmiotem ww. egzekucji będą rzeczy ruchome jak i nieruchomości. Przytoczony przepis wskazuje na fakt, iż komornicy sądowi są płatnikami podatku VAT od dostawy dokonanej w trybie egzekucji, w sytuacji gdy wykonywane są czynności egzekucyjne. Za czynności te, uważa się każde formalne, oparte na przepisach procesowych działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.

Odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 do art. 18 ustawy, wskazać należy, iż w przypadku gdy właściciel nieruchomości jest podatnikiem podatku od towarów i usług, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy nieruchomości.

Z przedstawionych w opisie stanu faktycznego informacji wynika, że dłużnikiem jest Spółka z o.o., która uzyskała numer identyfikacji podatkowej NIP oraz w latach 2007-2008 uzyskiwała zwroty środków z tytułu podatku VAT wypłacane przez Urząd Skarbowy. Wobec powyższego tut. Organ przyjął założenie, iż dłużnik działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.

Egzekucja z nieruchomości, zgodnie z art. 921 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), należy do komornika sądowego, w którego okręgu nieruchomość jest położona. Poza wymienionymi wyżej obowiązkami komornika sądowego jako płatnika VAT, wynikającymi z art. 8 Ordynacji podatkowej, obowiązują jeszcze te wynikające z przepisów wykonawczych do ustawy o podatku od towarów i usług.

Na podstawie § 22 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawienia faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.), organy egzekucyjne, określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów ustawy Kodeks postępowania cywilnego, w przypadku sprzedaży towarów, wystawiają w imieniu dłużnika i na jego rachunek faktury potwierdzające dokonanie sprzedaży tych towarów.

Fakturę wystawia się, jeżeli na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy związany ze sprzedażą towarów (§ 22 ust. 2 cyt. rozporządzenia). Faktura stwierdzająca dokonanie sprzedaży powinna spełniać wymogi, o których mowa w § 5 i § 7 ust. 1 cyt. rozporządzenia, jak również zawierać nazwę i adresy organów egzekucyjnych, określonych w ust. 1; w miejscu określonym dla sprzedawcy – nazwę i adres dłużnika; imię i nazwisko lub czytelny podpis osoby uprawnionej do wystawienia faktury (§ 22 ust. 4). Za osoby uprawnione do wystawienia faktur w imieniu organów egzekucyjnych uważa się kierowników tych organów lub osoby przez nich upoważnione (§ 22 ust. 3 ww. rozporządzenia).

Podstawowa stawka podatku VAT, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże zarówno w treści ustawy o VAT, jak i przepisach wykonawczych do niej, przewidziane zostały zwolnienia od podatku oraz obniżone stawki.

Stosownie do przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

1.  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
2.  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Zatem z powyższych przepisów wynika, iż dostawa nieruchomości, spełniających określone w przepisach warunki, może korzystać ze zwolnienia od podatku VAT. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia nie minęły co najmniej dwa lata.

Przez pierwsze zasiedlenie – art. 2 pkt 14 ustawy – rozumie się oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

1.  wybudowaniu lub
2.  ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Co istotne, oddanie do użytkowania powinno nastąpić w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu, a za taką można rozumieć m. in. objęcie we władanie budynku, budowli lub ich części przez pierwszego nabywcę lub pierwszego użytkownika. Przedmiotowa nieruchomość nie musi być faktycznie zamieszkała, lecz winna być przejęta przez nabywcę do użytkowania. Wydanie przedmiotowego obiektu nabywcy winno nastąpić w ramach wykonania przez sprzedającego czynności podlegających opodatkowaniu.

Z powyższej definicji wynika, iż oddanie do użytkowania powinno nastąpić w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu, a za taką należy rozumieć nie tylko umowę sprzedaży ale także umowy najmu i dzierżawy podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. Zatem, należy uznać za pierwsze zasiedlenie moment oddania budynku do użytkowania pierwszemu najemcy (dzierżawcy).

Ponadto w myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że:

1.  w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
2.  dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

Warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10a lit. b, w świetle art. 43 ust. 7a ustawy nie stosuje się, jeżeli budynki, budowle lub ich części w stanie ulepszonym były wykorzystywane przez podatnika do czynności opodatkowanych przez co najmniej 5 lat.

Jednocześnie na mocy, art. 43 ust. 10 omawianego artykułu, podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10 i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:

1.  są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;
2.  złożą, przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego, zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.

Tak więc ustawodawca daje podatnikom, dokonującym dostawy budynków spełniających przesłanki do korzystania ze zwolnienia od podatku wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, po spełnieniu określonych warunków, możliwość rezygnacji ze zwolnienia i opodatkowania transakcji na zasadach ogólnych.

Natomiast, treść art. 29 ust. 5 ustawy stanowi, iż w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

W świetle tego przepisu przy sprzedaży budynków lub budowli, dokonywanej wraz z dostawą gruntu, na którym są one posadowione, grunt dzieli byt prawny budynków w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale z gruntem związanych. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części korzysta ze zwolnienia od podatku, ze zwolnienia takiego korzysta również dostawa gruntu, na którym obiekt jest posadowiony.

Analogiczna sytuacja ma miejsce, gdy wraz z dostawą budynków lub budowli następuje również zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu, na którym budynki te są posadowione. Jak wskazuje przepis § 12 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 224, poz. 1799 ze zm.), zwalnia się od podatku zbycie prawa wieczystego użytkowania gruntu, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli, jeżeli budynki te lub budowle albo ich części są zwolnione od podatku.

Z sytuacji przedstawionej we wniosku wynika, że Wnioskodawca dokonuje dostawy nieruchomości w trybie egzekucji komorniczej na wniosek wierzyciela.

Dłużnikiem jest Sp. z o.o., która uzyskała numer identyfikacji podatkowej NIP oraz w latach 2007-2008 uzyskiwała zwroty środków z tytułu podatku VAT wypłacane przez Urząd Skarbowy.

Przedmiot transakcji sprzedaży obejmuje:

*   nieruchomość gruntową położoną w W., składającą się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 5, AM-6, obręb S. o powierzchni 2.902 m2, dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnego warsztatu stanowiącym odrębną własność;
*   nieruchomość gruntową położoną w W., składającą się z prawa wieczystego użytkowania działki nr 4, AM-6, obręb S. o powierzchni 9.809 m2, dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą wraz ze znajdującym się na jej terenie budynkiem dawnej portierni stanowiącym odrębną własność.

Dostawa ww. nieruchomości nie nastąpi w ramach pierwszego zasiedlenia. Dłużnik nabył nieruchomości zabudowane tymi budynkami na podstawie umów sprzedaży w maju i październiku 2006 r. Ponadto z wniosku nie wynika aby dłużnik ponosił na przedmiotowych nieruchomościach wydatki na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Nieruchomość była wykorzystywana przez dłużnika do prowadzonej działalności gospodarczej.

W świetle powołanych wyżej regulacji prawnych oraz odnosząc się do opisu stanu faktycznego należy stwierdzić, że zarówno dostawa budynku dawnego warsztatu położonego w W., jak i dostawa budynku dawnej portierni położonej w W., korzystają ze zwolnienia od podatku VAT, wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, bowiem nie zachodzą wyjątki w nim przedstawione, tzn. dostawa ww. nieruchomości – jak oświadczył Wnioskodawca – nie jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim, a pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą nieruchomości zabudowanej upłynie okres dłuższy niż 2 lata. Ponadto, z informacji zawartych w opisie stanu faktycznego wynika, iż dłużnik nie poniósł wydatków na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, które stanowiłyby co najmniej 30% wartości początkowej.

Tym samym w świetle § 12 ust. 1 pkt 11 cyt. wyżej rozporządzenia w związku z art. 29 ust. 5 ustawy o VAT, dostawa prawa użytkowania wieczystego gruntu, na którym są posadowione przedmiotowe budynki, również korzysta ze zwolnienia od tego podatku.

Ponadto w sprawie będącej przedmiotem wniosku należy zwrócić uwagę, iż analiza załączników dołączonych do wniosku nie mieści się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) zgodnie z którym minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W związku z powyższym Minister Finansów nie jest uprawniony do oceny prawnej załączników dołączonych przez Wnioskodawcę.

W postępowaniu w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji, nie może także być prowadzone postępowanie dowodowe zmierzające do jednoznacznego określenia przedstawionego zdarzenia, jak również toczyć się spór co do przedstawionego stanu faktycznego. W związku z powyższym tut. Organ w niniejszej interpretacji przyjął założenie, iż dłużnik, czyli Spółka z o.o. jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.