Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1134/08/PC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-03-02
Teza: Czy odsetki wypłacane w ramach Umowy db-CashSweep nie podlegają w Polsce przepisom o niedostatecznej kapitalizacji, tj. nie ma do nich zastosowania przepis art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: cash pooling; kapitalizacja-niedostateczna kapitalizacja; umowa-umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm. ) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 27 listopada 2008 r. (data wpływu do tut. BKIP w dniu 05 grudnia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie m. in. ustalenia czy przepisy o niedostatecznej kapitalizacji znajdą zastosowanie w przypadku realizacji umowy cash poolingu (db-CashSweep)– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 05 grudnia 2008 r. wpłynął do tut. BKIP ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie m. in. ustalenia czy przepisy o niedostatecznej kapitalizacji znajdą zastosowanie w przypadku realizacji umowy cash poolingu (db-CashSweep).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka planuje zawarcie z Bankiem „X” umowy kompleksowego zarządzania płynnością finansową w ramach grupy kapitałowej (cash pooling; zwanej dalej "Umową db-CashSweep"), opartej na następującej strukturze:

*   Spółka, wchodząca w skład międzynarodowej „Grupy G”, otwiera rachunek (zwany dalej "Rachunkiem") w Banku „Y”;

*   Dodatkowo, Spółka otwiera rachunek w Banku „X” z siedzibą w Niemczech (zwany dalej "Rachunkiem");

*   Rachunek Spółki otwarty w Banku „X” z siedzibą w Niemczech wykorzystywany będzie również dla celów bieżącej działalności, a klienci Spółki będą mogli wykorzystywać go dla regulowania swoich zobowiązań wobec Spółki;

*   Zagraniczne i krajowe spółki z „Grupy G”, także uczestniczące w systemie cash poolingu, otwierają swoje rachunki w „Y” i w „X” lub w innym banku zagranicznym (zwane dalej "Rachunkami");

*   „G ” będąca podmiotem niemieckim pełni w ramach omawianego cash poolingu rolę tzw. agenta (zwana dalej "Agentem") i w tym celu otwiera w „X” rachunek docelowy master account (zwany dalej "Rachunkiem Agenta").

Cash pooling wykonywany jest w dwóch etapach:

Etap 1

*   W pierwszym etapie struktury cash poolingu „X” dokonuje dziennych przelewów środków pieniężnych pomiędzy Rachunkiem Spółki założonym w „Y” a Rachunkiem Spółki założonym w „X”, w taki sposób, aby na koniec danego dnia Rachunek Spółki w „Y” wykazywał saldo zerowe.

*   Oznacza to, iż w przypadku, gdy przed końcem danego dnia Rachunek Spółki w „Y” wykazuje saldo dodatnie, kwota ta zostaje przez „X” przelana z tego rachunku na Rachunek Spółki w „X”, w celu wyzerowania konta posiadanego w „Y”.

*   Natomiast w przypadku, gdy przed końcem dnia Rachunek Spółki w „Y” wykazuje saldo ujemne, w celu wyzerowania tego konta, „X” przelewa środki z Rachunku założonego przez Spółkę w „X”.

*   Analogicznie transfery przebiegają dla innych spółek z grupy.

Etap 2

*   W drugim etapie, saldo na Rachunku Spółki prowadzonym w „X” zostaje przeniesione na Rachunek Agenta (środki nie będą przekazywane pomiędzy uczestnikami cash poolingu bezpośrednio ale zawsze przez Rachunek Agenta).

*   Oznacza to, iż w przypadku, gdy Rachunek Spółki w „X” wykazuje saldo dodatnie, kwota ta może zostać odpowiednio przelana przez „X” na Rachunek Agenta.

*   Natomiast w przypadku, gdy Rachunek Spółki w „X” wykazuje saldo ujemne, „X” przelewa odpowiednio środki z Rachunku Agenta.

Kalkulacja odsetek

Po zakończeniu danego miesiąca Bank dostarcza informacje dotyczące przepływów pieniężnych z tytułu wykonania umowy umożliwiając tym samym spółkom biorącym udział w umowie na rozliczenie odsetek z tytułu jej wykonania. Natomiast odsetki są przelewane między rachunkami danego uczestnika cash poolingu w „X”, w tym Rachunkiem Spółki, a Rachunkiem Agenta. Na wniosek klienta bank może również rozliczać te odsetki na zasadach zlecenia stałego (tj. przyjąć stałą dyspozycje dokonywania przeksięgowań z tytułu odsetek pomiędzy kontami uczestników umowy - z rachunku danego uczestnika cash poolingu w „X”, w tym z Rachunku Spółki, na Rachunek Agenta i odwrotnie).

Wynagrodzenie za usługę bankową

„X” pobiera wynagrodzenie za świadczenie opisywanej usługi (na podstawie punktu C.5. Umowy db-CashSweep).

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy odsetki wypłacane w ramach Umowy db-CashSweep nie podlegają w Polsce przepisom o niedostatecznej kapitalizacji, tj. nie ma do nich zastosowania przepis art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Równocześnie, w przypadku uznania przez tut. organ podatkowy, że zaprezentowane przez Spółkę stanowisko jest nieprawidłowe Spółka prosi o wskazanie prawidłowego sposobu kwalifikacji wyżej wymienionych czynności w zakresie zadanych pytań.

Zdaniem Spółki konstrukcja cash poolingu polega na umożliwieniu lepszej gospodarki finansowej grupy. Dzięki tej usłudze można skompensować niedobory środków przedsiębiorstw należących do danej grupy nadwyżkami innych przedsiębiorstw należących do tej samej grupy oraz korzystnie zagospodarować nadwyżkę środków netto. W konsekwencji, sama umowa cash poolingu zawiera co prawda w sobie pewne elementy umowy pożyczki, jednak nie wyczerpuje równocześnie pewnych jej znamion.

Należy podkreślić, iż w operacjach cash poolingu występują podmioty, wśród których, pewne podmioty posiadają wolne środki finansowe, pewne podmioty posiadają niedobór tych środków oraz podmioty występujące w roli pośrednika działającego we własnym imieniu. Z tytułu uczestnictwa w tych transakcjach dla wszystkich podmiotów powstają określone prawa i obowiązki, jednak nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot. Uczestnik cash pooling posiadający wolne środki nie posiada bowiem wiedzy czy środki te zostaną w ogóle wykorzystane, w jakiej wysokości i przez którego uczestnika. Tym samym, nie jest skonkretyzowana druga strona transakcji, jak też jej przedmiot, ponieważ źródłem z którego zostaje zasilony rachunek o saldzie debetowym jest rachunek zbiorczy banku, na którym bank gromadzi wolne środki wszystkich posiadających je uczestników cash poolingu, dokonując następnie odpowiednich przelewów.

Niedostateczna kapitalizacja

W ramach Umowy db-CashSweep jedną z czynności która ma miejsce jest przeniesienie środków z Rachunku Agenta prowadzonym w „X” na rzecz Spółki, w przypadku, gdy Spółka wykazuje niedobory na swoim Rachunku w „X”. W związku z powyższym, w sytuacji, gdy Spółka wykazuje saldo ujemne na Rachunku w „X” - tj. Spółka jest dłużnikiem „X” - zostaje ona dłużnikiem Agenta.

Mając powyższe na uwadze, powstaje pytanie, czy zastosowanie znajdą polskie przepisy o niedostatecznej kapitalizacji w odniesieniu do odsetek płaconych przez Spółkę jako dłużnika. Zdaniem Spółki odsetki te nie podlegają tym przepisom.

W świetle art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o pdop, przepisom o niedostatecznej kapitalizacji podlegają odsetki od pożyczek udzielonych pożyczkobiorcy przez następujących pożyczkodawców:

*   udziałowca (akcjonariusza) posiadającego nie mniej niż 25% udziałów (akcji) spółki;

*   dwóch lub więcej udziałowców (akcjonariuszy) posiadających łącznie nie mniej niż 25% udziałów (akcji) spółki;

*   spółkę siostrzaną, tzn. jeśli ten sam podmiot posiada nie mniej niż po 25% udziałów (akcji) spółki udzielającej i otrzymującej pożyczkę (kredyt).

Tak więc w sytuacji, gdy stroną udzielającą spółce pożyczki byłby taki kwalifikowany pożyczkodawca, a wartość zadłużenia spółki przekroczy łącznie wartość trzykrotności wartości kapitału zakładowego spółki otrzymującej pożyczki, to wypłacane przez spółkę odsetki, z tytułu takich pożyczek, nie stanowią kosztu uzyskania przychodu w części, w której pożyczka przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzień zapłaty odsetek.

W związku z powyższym, Spółka pragnie podkreślić, że w omawianym stanie faktycznym dług Spółki powstaje każdorazowo wobec Banku i to Bank jest wierzycielem Spółki. Wyłącznie w wyniku operacji cash poolingu zobowiązanie Spółki zostaje przejęte przez Agenta, a więc nie jest to nigdy pożyczka udzielona przez podmioty wymienione w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o pdop i tym samym nie podlega tym przepisom.

Należy zauważyć, iż w przypadku Umowy db-CashSweep opisanej we wniosku, cel którym jest minimalizacja kosztów zewnętrznego finansowania działalności powiązanych spółek (poprzez wykorzystanie własnych środków grupy) realizowany jest poprzez odpowiednie przelewy, ale podmiotem dokonującym operacji przeksięgowań i odpowiedzialnym za cash poolingu jest każdorazowo Bank. Oznacza to, że Spółki z „Grupy G” faktycznie nie prowadzą pomiędzy sobą żadnych transakcji.

Stanowisko tożsame z prezentowanym przez Spółkę zajęły także organy podatkowe w następujących interpretacjach prawa podatkowego:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, tj. interpretacja indywidualna z dnia 21 lipca 2008r., sygn. IBPB3/423-315/08/NG (KAN-4048/08);

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie tj. interpretacja indywidualna z dnia 6 czerwca 2008r., sygn. IP-PB3-423-469/08-2/MK;

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, tj. interpretacja indywidualna z dnia 6 czerwca 2008r., sygn. IP-PB3-423-470/08-2/MK;

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, tj. interpretacja indywidualna z dnia 15 stycznia 2008r., sygn. IP-PB3-423-339/07-3/MS;

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, tj. interpretacja indywidualna z dnia 19 listopada 2007r., sygn. IBPB3/423-74/JD/KAN-404/08/07;

*   Podkarpacki Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 27 września 2007r., sygn. PUS.I/423/74/07;

*   Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie, tj. postanowienie z dnia 9 sierpnia 2007r., sygn. 1471/DPR2/423-108/07/JB;

*   Pomorski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 3 sierpnia 2007r., sygn. DP/423-0141/07/AK;

*   Świętokrzyski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 29 maja 2006r., sygn. RO/436-2/06;

*   Opolski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 19 maja 2006r., sygn. PD/423-9/GC/2006;

*   Podkarpacki Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 16 maja 2006r., sygn. PUS.I/423/14/06;

*   Lubelski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 8 maja 2006r., sygn. PD.423-10/06;

*   Drugi Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie tj. postanowienie z dnia 18 kwietnia 2006r., sygn. 1472/ROP1/423-84-122/06/AJ;

*   Pierwszy Wielkopolski Urząd Skarbowy w Poznaniu, tj. postanowienie z dnia 10 kwietnia 2007r., sygn. ZD/4061-8/07.

W świetle powyższego, w przedstawionym stanie faktycznym, odsetki wypłacane w ramach Umowy db-CashSweep, nie podlegają zdaniem Spółki ograniczeniom wynikającym z przepisów o niedostatecznej kapitalizacji, zwartym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o pdop.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.