Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP2-1.4010.210.2023.2.KS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-08-23
Teza: Opodatkowanie mienia wypłacanego w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej.
Słowa kluczowe: fundacje-fundacja rodzinna; mienie; opodatkowanie; rozwiązanie
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5, 5a, 5b, 6b. Podstawa opodatkowania i wysokość podatku-Stawka podatku-Stawka podatku 15% od otrzymanego od fundacji rodzinnej świadczenia lub mienia w związku z jej rozwiązaniem
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5c-art. 24q-ust. 1-pkt 2; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5c-art. 24q-ust. 2; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5c-art. 24q-ust. 3; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5c-art. 24q-ust. 4

**Interpretacja indywidualna - stanowisko nie****prawidłowe**

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest nieprawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

12 kwietnia 2023 r. wpłynął Pana wniosek z 12 kwietnia 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia:

*   czy wypłacając Mienie Fundacja ma prawo zaliczyć do kosztów w rozumieniu art. 24q ust. 3 i ust. 4 updop wartość Środków przekazanych Fundacji,
*   czy obowiązek zapłaty podatku przez Fundację na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 i 3 updop powstanie dopiero od momentu gdy beneficjenci otrzymają tytułem Mienia więcej niż wartość Środków przekazanych Fundacji,
*   czy wypłacając Mienie Fundacja może uznać za przychód w rozumieniu art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 updop tylko tą ich część która jest zgodnie z uchwałą o podziale zysków Fundacji lub uchwałą o podziale majątku likwidacyjnego Fundacji finansowana z zysków Fundacji które są w tej uchwale przeznaczone na wypłaty Świadczeń lub Mienia dla beneficjentów.

Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego**

Wnioskodawca w okresie do końca sierpnia 2023 r. zostanie fundatorem oraz beneficjentem założonej przez siebie fundacji rodzinnej (zwana dalej „Fundacją”) w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (zwana dalej „UFR”). Ustawa o fundacji rodzinnej została ogłoszona w Dzienniku Ustaw w dniu 21 lutego 2023 r. pod poz. 326 zatem wraz z nowelizowanymi innymi ustawami - w tym znowelizowaną ustawą CIT - stała się częścią porządku prawnego. Ustawa wejdzie w życie w ciągu trzech miesięcy od ogłoszenia. Przed końcem maja 2023 r. przepisy UFR wejdą w życie, a planowane czynności i zdarzenia przyszłe będą miały miejsce po 1 czerwca 2023 r. Wejściu w życie UFR oraz nowelizowanych przez nią ustaw nic nie może przeszkodzić chyba że nowelizacja tej ustawy. Wnioskodawca oczekuje otrzymania interpretacji indywidulanej dotyczącej opodatkowania przychodów Fundacji w okresie najwcześniej od września 2023 r.

Wnioskodawca oraz jego ustawowi spadkobiercy będą otrzymywali od Fundacji rodzinnej środki pieniężne będące świadczeniami w rozumieniu art. 2 ust. 2 UFR oraz w rozumieniu art. 20 ust. 1g Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej „Ustawa PIT”). Fundacja będzie te środki pieniężne wypłacała beneficjentom zgodnie z jej statutem. Wnioskodawca będzie jednym z beneficjentów i jedynym fundatorem Fundacji, pozostałymi beneficjentami Fundacji będą ustawowi spadkobiercy Wnioskodawcy. Ustawowymi spadkobiercami Wnioskodawcy jest małżonka oraz trójka dzieci.

Fundator, którym będzie Wnioskodawca, będzie jednym z uprawnionych do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji. Inni beneficjenci Fundacji również będą osobami uprawnionymi do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji. W skład otrzymywanego od Fundacji mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji będą m.in. wchodziły środki pieniężne. Środki pieniężne wypłacone w przyszłości Wnioskodawcy oraz innym uprawnionym do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji będą dalej określane jako „Mienie”.

Obecnie członkowie najbliższej rodziny Wnioskodawcy, będący jednocześnie jego ustawowymi spadkobiercami, otrzymują okresowe darowizny środków pieniężnych od Wnioskodawcy. Darowizny te są zwolnione od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a Ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Wnioskodawca jako fundator będący jednocześnie beneficjentem Fundacji będzie także uprawniony do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej w rozumieniu art. art. 20 ust. 1g Ustawy PIT.

Wobec powyższego z pewnością w okresie od czerwca 2023 r. Wnioskodawca będzie mógł powołać Fundację oraz wnieść do niej składniki majątkowe w tym środki pieniężne jako fundusz założycielski jak również będzie mógł następnie darować Fundacji kolejne środki pieniężne. Następnie w lipcu 2023 r. Wnioskodawca zgłosi Fundację do rejestru Fundacji a Fundacja uzyska osobowość prawną po wpisie co Wnioskodawca szacuje że nastąpi do końca sierpnia 2023 r. Wnioskodawca jako fundator wniesie do Fundacji środki pieniężne w walucie polskiej na pokrycie funduszu założycielskiego o wartości określonej w statucie i będzie to kwota nie niższa niż (…) złotych polskich. Kwota (…)PLN wniesiona przez Wnioskodawcę do Fundacji będzie dalej określana jako „Środki przekazane Fundacji”.

Środki przekazane Fundacji pochodzą z działalności Wnioskodawcy z lat wcześniejszych i były już u Wnioskodawcy opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Źródłem finansowania Mienia będą Środki przekazane Fundacji oraz zyski Fundacji z jej działalności inwestycyjnej zgodnej z UFR. Z tym że Fundacja będzie prowadziła bardzo konserwatywną politykę inwestycyjną, gdyż jej głównym celem będzie ochrona kapitału otrzymanego od Fundatora. W związku z czym zyski roczne będą niskie, nie przekroczą 5-7 % zainwestowanego kapitału a będą takie lata gdzie zyski z inwestycji będą jeszcze niższe lub bliskie zeru. Fundacja będzie prowadziła działalność inwestycyjną w formie:

1) najmu, dzierżawy lub udostępniania mienia do korzystania na innej podstawie;

2) przystępowania do spółek handlowych, funduszy inwestycyjnych, spółdzielni oraz podmiotów o podobnym charakterze, mających swoją siedzibę w kraju albo za granicą, a także uczestnictwa w tych spółkach, funduszach, spółdzielniach oraz podmiotach;

3) nabywania i zbywania papierów wartościowych, instrumentów pochodnych i praw o podobnym charakterze;

4) udzielania pożyczek:

a) spółkom kapitałowym, w których fundacja rodzinna posiada udziały albo akcje,

b) spółkom osobowym, w których fundacja rodzinna uczestniczy jako wspólnik,

c) beneficjentom;

5) obrotu zagranicznymi środkami płatniczymi należącymi do fundacji rodzinnej w celu dokonywania płatności związanych z działalnością fundacji rodzinnej.

Zgromadzenie beneficjentów podejmując w roku 2024 decyzję o podziale zysków zadecyduje że część zysków będzie przeznaczona na wypłaty Świadczeń dla beneficjentów a część pozostanie przeznaczona na kapitał zapasowy Fundacji. Fundacja jest zobowiązana na podstawie ustawy o rachunkowości do prowadzenia pełnej rachunkowości oraz ustalania rocznego zysku i wykazywania go w rachunku zysków i strat będącego częścią sprawozdania finansowego sporządzanego przez Fundację.

Tym samym Świadczenia wypłacane z Fundacji będę finansowane ze Środków przekazanych Fundacji a nie z zysków Fundacji, gdyż zyski te będą ujawnione w znaczeniu księgowym po sporządzaniu i zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za pierwszy rok obrotowy Fundacji.

Fundacja ulegnie rozwiązaniu gdy zostanie zrealizowany określony w statucie cel fundacji rodzinnej. Fundator będzie uprawniony do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej w rozumieniu art. art. 20 ust. 1g Ustawy PIT i mienie to faktycznie otrzyma w procesie likwidacji Fundacji. Inni spadkobiercy ustawowi Wnioskodawcy również będą uprawnieni do otrzymania Mienia i Mienie to faktycznie otrzymają.

Niniejszy wniosek o wydanie interpretacji Wnioskodawca składa jako zainteresowany w rozumieniu art. 14b §1 Ordynacji podatkowej, gdyż jako fundator jest zobowiązany zadbać o prawidłowe wywiązywanie się Fundacji z obowiązków publicznoprawnych. Wnioskodawca będzie jednocześnie pierwszym jednoosobowym zarządem Fundacji zatem będzie także osobiście i bezpośrednio odpowiadał za prawidłowe wywiązywanie się Fundacji z obowiązków podatkowych. Prawidłowe naliczenie i odprowadzenie podatku przez Fundację ma także wpływ na przepływy netto do beneficjentów Fundacji z których wszyscy, poza nim, są jego spadkobiercami. Celem Fundacji jest ochrona m.in. praw majątkowych spadkobierców zatem i z tego względu Wnioskodawca jest zainteresowany wysokością zobowiązań podatkowych Fundacji gdyż świadczenia oraz Mienie otrzymywane przez spadkobierców od Fundacji będą pomniejszane o podatek płacony przez Fundację.

Podatek zapłacony przez Fundację znacznie uszczupli majątek który wypracował spadkodawca i który był już u spadkodawcy opodatkowany. Majątek ten przekazany spadkobiercom jako Mienie będzie niższy o 15 %.

Gdy Fundacja powstanie, tj. w okresie od czerwca 2023 r. będzie mogła powołać się na ochronę wynikającą z art. 14k i 14m Ordynacji podatkowej na podstawie art. 14n § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 14n § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej ochronę z art. 14k i 14m Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio w przypadku „zastosowania się przez fundację rodzinną do interpretacji indywidualnej wydanej przed powstaniem fundacji rodzinnej, na wniosek fundatora planującego utworzenie tej fundacji, w zakresie działalności tej fundacji”

**Pytania**

1) Czy wypłacając Mienie Fundacja ma prawo zaliczyć do kosztów w rozumieniu art. 24q ust. 3 i ust. 4 updop wartość Środków przekazanych Fundacji ?

2) W razie odpowiedzi pozytywnej na pytanie nr 2 Wnioskodawca zwraca się z zapytaniem czy obowiązek zapłaty podatku przez Fundację na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 i 3 updop powstanie dopiero od momentu gdy beneficjenci otrzymają tytułem Mienia więcej niż wartość Środków przekazanych Fundacji?

3) Czy wypłacając Mienie Fundacja może uznać za przychód w rozumieniu art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 updop tylko tą ich część która jest zgodnie z uchwałą o podziale zysków Fundacji lub uchwałą o podziale majątku likwidacyjnego Fundacji finansowana z zysków Fundacji które są w tej uchwale przeznaczone na wypłaty Świadczeń lub Mienia dla beneficjentów ?

**Państwa stanowisko w sprawie**

1) Wypłacając Mienie Fundacja ma prawo zaliczyć do kosztów w rozumieniu art. 24q ust. 3 i ust. 4 updop wartość Środków przekazanych Fundacji.

2) W Fundacji obowiązek zapłaty podatku przez Fundację na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z 2 updop powstanie dopiero od momentu gdy beneficjenci otrzymają tytułem Mienia więcej niż wartość Środków przekazanych Fundacji. Obowiązek zapłaty podatku powstanie gdy wypłaty Mienia przekroczą wartość Środków przekazanych Fundacji.

3) Wypłacając Świadczenia Fundacja może uznać za przychód w rozumieniu art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 updop tylko tą ich część, która jest zgodnie z uchwałą o podziale zysków Fundacji lub uchwałą o podziale majątku likwidacyjnego Fundacji finansowana z zysków Fundacji które są w tej uchwale przeznaczone na wypłaty Świadczeń lub Mienia dla beneficjentów.

Uzasadnienie Stanowiska Wnioskodawcy do pytań i stanowiska 1-3.

Zgodnie z art. 24q ust. 1 updop „Podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio:

1) świadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej,

2) mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej

\- wynosi 15% podstawy opodatkowania.”

Zgodnie z art. 24q ust. 2 updop „Podstawę opodatkowania stanowi przychód odpowiadający wartości świadczenia lub mienia, o których mowa w ust. 1.”

W myśl art. 24q ust. 3 updop „W przypadku rozwiązania fundacji rodzinnej przychód odpowiadający wartości mienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, pomniejsza się o wartość podatkową mienia wniesionego przez fundatora lub fundatorów.” Zaś zgodnie art. 24q ust. 4 updop: „Przez wartość podatkową mienia, o której mowa w ust. 3, rozumie się wartość niezaliczoną uprzednio w jakiejkolwiek formie do kosztów uzyskania przychodów, jaka zostałaby przyjęta przez fundatora za taki koszt, gdyby składnik ten został przez niego odpłatnie zbyty bezpośrednio przed wniesieniem go do fundacji rodzinnej, nie wyższą od wartości rynkowej tego mienia.”

Zdaniem Wnioskodawcy wypłacając Mienie Fundacja ma prawo zaliczyć do kosztów w rozumieniu art. 24q ust. 3 i ust. 4 updop wartość Środków przekazanych Fundacji. W konsekwencji w Fundacji obowiązek zapłaty podatku na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 2 i ust. 2 updop powstanie dopiero od momentu gdy beneficjenci otrzymają tytułem Świadczeń więcej niż wartość Środków przekazanych Fundacji. Co się z tym wiąże to jeśli wg uchwały o podziale zysków część zysków Fundacji lub uchwały o podziale majątku likwidacyjnego będzie przeznaczona na wypłaty Świadczeń lub Mienia to Fundacja może uznać za podstawę opodatkowania w rozumieniu art. 24q ust. 2 updop tylko zysk - w rozumieniu ustawy o rachunkowości - który zgodnie z uchwałą o podziale zysków Fundacji przeznaczony jest na wypłaty Świadczeń dla beneficjentów i tylko w momencie gdy ten zysk jako część Świadczenia lub Mienia jest faktycznie wypłacany.

Stanowisko Wnioskodawcy wynika z wykładni pojęcia przychód wypracowanej w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego na tle art. 12 ust 1 updop. Przychodem może być tylko realne przysporzenie, realne zwiększenie majątku podatnika. Jeśli zatem w sensie ekonomicznym Fundacja będąc jedynie pośrednikiem przekaże beneficjentom wartość (…) PLN którą otrzymała do fundatora to nie może powstać opodatkowany przychód w Fundacji. Przychód taki może powstać i powstanie dopiero gdy Fundacja osiągnie zyski w rozumieniu ustawy o rachunkowości a następnie zyski te na podstawie uchwały zgromadzenia beneficjentów będą wypłacone beneficjentom jako świadczenia w rozumieniu art. 2 ust. 2 Ustawy o fundacjach rodzinnych oraz art. 24q ust. 1 pkt 2 i art. 24q ust. 2 updop.

Zatem jeśli Fundacja przez cały okres istnienia per saldo nie osiągnie zysków a jako Mienie wyda tylko to co otrzymała jako Środki przekazane Fundacji wówczas nie powstanie obowiązek zapłaty podatku na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z 2 updop.

Za prawidłowością stanowiska Wnioskodawca przemawia cel i istota fundacji rodzinnej. Fundacja rodzinna ma wspomagać sukcesje majątkową a nie stanowić barierę w tejże sukcesji. Gdyby bowiem spadkobiercy otrzymali darowiznę lub spadek od Wnioskodawcy w wysokości (…) PLN nie wystąpiłoby obciążenie dodatkowym podatkiem, tj. ani podatek dochodowy od osób fizycznych ani podatek od spadków i darowizn. Beneficjenci, tj. małżonek i dzieci, są w stosunku do fundatora najbliższą rodziną i spadkobiercami ustawowymi. Gdyby przyjąć stanowisko odmienne od Wnioskodawcy wówczas samo istnienie Fundacji jako pośrednika pomiędzy spadkodawcą a jego spadkodawcami zwiększa podatek od przekazania majątku o 15 % od Środków przekazanych Fundacji które następnie byłyby wypłacone spadkobiercom jako Świadczenia. Przekazanie tych samych środków spadkobiercom bez pośrednictwa Fundacji byłoby bez ww. podatku 15% wartości przekazanych środków. Jeszcze raz Wnioskodawca zwraca uwagę że środki wnoszone do Fundacji przez Wnioskodawcę jako fundatora pochodzą z jego działalności już opodatkowanej. Zatem ich opodatkowanie stawką 15 % przychodów byłoby już kolejnym i to bardzo dotkliwym opodatkowaniem tj. bez prawa do pomniejszenia przychodów o koszty uzyskania przychodów.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

21 lutego 2023 r. ogłoszony został teks ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinne (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 326, dalej: ufr). Zgodnie z art. 145 ufr:

Ustawa wchodzi w życie po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia.

Zatem, tekst tej ustawy wszedł w życie 22 maja 2023 r.

Ustawą z 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, ustawy o obligacjach, ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 825, dalej: ustawa zmieniająca) art. 18 ustawodawca dokonał zmiany ww. ustawy o fundacji rodzinnej. Zamiany te, zgodnie z art. 26 ustawy zmieniającej weszły w życie 22 maja 2023 r.

Zgodnie z art. 1 ufr:

Ustawa reguluje organizację i funkcjonowanie fundacji rodzinnej, w tym prawa i obowiązki fundatora i beneficjenta.

Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 ufr:

Fundacja rodzinna jest osobą prawną utworzoną w celu gromadzenia mienia, zarządzania nim w interesie beneficjentów oraz spełniania świadczeń na rzecz beneficjentów. Fundator określa w statucie szczegółowy cel fundacji rodzinnej.

Zgodnie z art. 4 ufr:

1\. Fundacja rodzinna nabywa osobowość prawną z chwilą wpisu do rejestru fundacji rodzinnych.

2\. Rejestr fundacji rodzinnych prowadzi Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, zwany dalej „sądem rejestrowym”.

3\. W postępowaniu przed sądem rejestrowym stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 1805, z późn. zm.2)) o postępowaniu nieprocesowym, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Zgodnie ze zdaniem wstępnym do art. 133 ufr:

W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2587, 2640 i 2745 oraz z 2023 r. poz. 185) wprowadza się wymienione w przepisie zmiany.

Zgodnie z art. 1 ust. 1-3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych w nowym brzmieniu (Dz.U. z 2022 r., poz. 2587 ze zmianami, które weszły w życie od maja 2023 r. dalej: updop):

1\. Ustawa reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób prawnych i spółek kapitałowych w organizacji.

2\. Przepisy ustawy mają również zastosowanie do jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, z wyjątkiem przedsiębiorstw w spadku i spółek niemających osobowości prawnej, z zastrzeżeniem ust. 1 i 3.

3\. Przepisy ustawy mają również zastosowanie do:

1) spółek komandytowych i spółek komandytowo-akcyjnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

1a) spółek jawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wspólnikami spółki jawnej nie są wyłącznie osoby fizyczne oraz spółka jawna nie złoży:

a) przed rozpoczęciem roku obrotowego informacji, według ustalonego wzoru, o podatnikach podatku dochodowego od osób prawnych oraz o podatnikach podatku dochodowego od osób fizycznych, posiadających, bezpośrednio lub za pośrednictwem podmiotów niebędących podatnikami podatku dochodowego, prawa do udziału w zysku tej spółki, o którym mowa odpowiednio w art. 5 ust. 1 albo o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1128, z późn. zm.2)), lub

b) aktualizacji informacji, o której mowa w lit. a, w terminie 14 dni, licząc od dnia zaistnienia zmian w składzie podatników, lub

c) informacji, o której mowa w lit. a, w terminie 14 dni, licząc od dnia zarejestrowania spółki jawnej - w przypadku nowo utworzonej spółki jawnej oraz spółki jawnej powstałej z przekształcenia innej spółki

\- do naczelnika urzędu skarbowego właściwego ze względu na siedzibę spółki jawnej oraz naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla każdego podatnika osiągającego dochody z takiej spółki;

2) spółek niemających osobowości prawnej mających siedzibę lub zarząd w innym państwie, jeżeli zgodnie z przepisami prawa podatkowego tego innego państwa są traktowane jak osoby prawne i podlegają w tym państwie opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania;

3) fundacji rodzinnych w organizacji.

Zgodnie z art. 1 ust. 7 updop:

Niezależnie od postanowień ust. 3 pkt 1a, przepisy ustawy mają zastosowanie do spółek jawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, których wspólnikiem jest co najmniej jedna fundacja rodzinna.

Zgodnie z art. 4a pkt 36 nudpop:

Ilekroć w ustawie jest mowa o fundacji rodzinnej - oznacza to fundację rodzinną albo fundację rodzinną w organizacji w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (Dz.U. poz. 326).

Zatem, fundacja rodzinna, jako osoba prawna podlegać będzie zasadom opodatkowania dochodów osób prawnych na mocy art. 1 ust. 1 updop.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 25 updop:

Zwalnia się od podatku fundację rodzinną.

Zgodnie z art. 6 ust. 6 -10 updop:

6\. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do podatku, o którym mowa w art. 24b i art. 24q.

7\. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej.

8\. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do osiąganych przez fundację rodzinną przychodów z najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, której przedmiotem jest przedsiębiorstwo, zorganizowana część przedsiębiorstwa lub składniki majątku służące prowadzeniu działalności przez beneficjenta, fundatora lub podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 z fundacją rodzinną, beneficjentem lub fundatorem, przy czym wielkość udziałów i praw, o których mowa w art. 11a ust. 2 pkt 1, wynosi co najmniej 5%.

9\. Fundacja rodzinna w organizacji traci prawo do zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, w przypadku gdy nie została zgłoszona do rejestru fundacji rodzinnych w terminie sześciu miesięcy od dnia jej powstania albo postanowienie sądu rejestrowego odmawiające jej zarejestrowania stało się prawomocne, przy czym utrata prawa do zwolnienia następuje od dnia powstania fundacji rodzinnej w organizacji.

10\. W przypadku, o którym mowa w ust. 9, fundacja rodzinna w organizacji jest obowiązana do:

1) złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1, albo takich zeznań obejmujących okres od początku jej powstania oraz

2) zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę, przy czym odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu, o którym mowa w art. 27 ust. 1, do dnia zapłaty podatku włącznie.

Zatem, fundacje rodzinne zostaną, co do zasady, objęte podmiotowym zwolnieniem od podatku dochodowego od osób prawnych, należy jednak mieć na uwadze nw. przepisy.

Zgodnie z art. 24b ust. 19 updop:

Przepisy ust. 1-14 stosuje się odpowiednio do fundacji rodzinnej.

Zgodnie z art. 24q ust. 1 updop:

Podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio:

1) świadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej,

2) mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej

3) świadczenia w postaci ukrytych zysków

\- wynosi 15% podstawy opodatkowania.

Zatem, powyższe zwolnienie, wynikające z art. 6 ust. 1 pkt 25 updop, nie znajdzie jednak zastosowania do przekazanych lub postawionych do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio: świadczeń dokonywanych przez fundację rodzinną na rzecz beneficjenta (w tym fundatora będącego jednocześnie beneficjentem) oraz mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej (art. 6 ust. 6 - 10 updop).

Ponadto powyższe zwolnienie nie znajdzie zastosowania do fundacji rodzinnych wykonujących działalność gospodarczą inną, niż działalność gospodarcza, której wykonywanie przez fundację rodzinną dopuszczają przepisy ustawy o fundacji rodzinnej. Wynika to z cytowanego wyżej przepisu art. 6 ust. 7 updop.

W odniesieniu do przekazanych lub postawionych do dyspozycji przez fundację rodzinną: świadczeń dokonywanych przez fundację rodzinną na rzecz beneficjenta (w tym fundatora będącego jednocześnie beneficjentem) oraz mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej wskazać należy, że w art. 24q ust.2 updop ustawodawca wyjaśnił, co stanowi podstawę opodatkowania:

Podstawę opodatkowania stanowi przychód odpowiadający wartości świadczenia lub mienia, o których mowa w ust. 1.

Z kolei w art. 24q ust. 3-5 updop

3\. W przypadku rozwiązania fundacji rodzinnej przychód odpowiadający wartości mienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, pomniejsza się o wartość podatkową mienia wniesionego przez fundatora lub fundatorów.

4\. Przez wartość podatkową mienia, o której mowa w ust. 3, rozumie się wartość niezaliczoną uprzednio w jakiejkolwiek formie do kosztów uzyskania przychodów, jaka zostałaby przyjęta przez fundatora za taki koszt, gdyby składnik ten został przez niego odpłatnie zbyty bezpośrednio przed wniesieniem go do fundacji rodzinnej, nie wyższą od wartości rynkowej tego mienia.

5\. W przypadku gdy przedmiotem świadczenia lub mieniem, o których mowa w ust. 1, są rzeczy lub prawa lub inne świadczenia w naturze, w tym rzeczy i prawa przekazane lub postawione do dyspozycji nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie, a także inne nieodpłatne lub częściowo odpłatne świadczenia, ich wartość ustala się stosując przepisy art. 12 ust. 5-6a.

Wskazać należy, że w przepisie art. 19 ufr ustawodawca wyjaśnił, że:

Ilekroć w ustawie jest mowa o wartości mienia wniesionego do fundacji rodzinnej albo mienia fundacji rodzinnej, rozumie się przez to wartość rynkową składników wniesionego mienia w innej postaci niż środki pieniężne, ustaloną na dzień wniesienia mienia, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2587, 2640 i 2745 oraz z 2023 r. poz. 185).

Zatem, podstawę opodatkowania stanowić będzie przychód odpowiadający wartości świadczenia przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio na rzecz beneficjenta lub fundatora albo przychód odpowiadający wartości przekazanego mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej. W przypadku gdy przedmiotem świadczenia lub mieniem będą rzeczy lub prawa lub inne świadczenia w naturze, w tym rzeczy i prawa przekazane lub postawione do dyspozycji nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie, a także inne nieodpłatne lub częściowo odpłatne świadczenia, ich wartość będzie ustalana przy zastosowaniu ogólnych zasad w tym przedmiocie, uregulowanych przepisami art. 12 ust. 5–6a nudop.

Zgodnie z art. 24q ust. 6 updop:

Podatek, o którym mowa w ust. 1, podlega wpłacie w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym świadczenie lub mienie, o których mowa w ust. 1, zostały przekazane lub postawione do dyspozycji.

Na postawie art. 24s updop:

1\. Fundacja rodzinna jest obowiązana złożyć do urzędu skarbowego deklarację, według ustalonego wzoru, o wysokości dochodu (przychodu) osiągniętego w roku podatkowym ‒ w terminie do końca trzeciego miesiąca roku następnego.

2\. Deklarację, o której mowa w ust. 1, składa się za pomocą środków komunikacji elektronicznej zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej.

Końcowo wskazać należy, że zgodnie z art. 27 ust. 1da updop:

Przepis ust. 1 \[zgodnie z którym: Podatnicy, z wyjątkiem zwolnionych od podatku na podstawie art. 6 ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 1d i 1da, art. 17 ust. 1 pkt 4a lit. a oraz przepisów ustawy wymienionej w art. 40 ust. 2 pkt 8, są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2a, składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości dochodu osiągniętego (straty poniesionej) w roku podatkowym - do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłacić podatek należny albo różnicę między podatkiem należnym od dochodu wykazanego w zeznaniu a sumą zapłaconych zaliczek za okres od początku roku.\] stosuje się do fundacji rodzinnej w zakresie nieobjętym zwolnieniem, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 25, z wyjątkiem wyłączenia określonego w art. 6 ust. 6.

Przenosząc ww. przepisy na grunt Pana sprawy wskazać należy, że zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego zamierza Pan w okresie do końca sierpnia 2023 r. zostać fundatorem oraz beneficjentem założonej przez siebie fundacji rodzinnej (dalej Fundacja). Planuje Pan, że Fundacja uzyska osobowość prawną do końca sierpnia 2023 r. W okresie od czerwca 2023 r. będzie Pan mógł powołać Fundację oraz wnieść do niej składniki majątkowe w tym środki pieniężne jako fundusz założycielski jak również będzie Pan mógł następnie darować Fundacji kolejne środki pieniężne.

Środki przekazane Fundacji pochodzą z prowadzonej działalności z lat wcześniejszych i były już przez Pana opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Pan (Fundator) oraz Pana ustawowi spadkobiercy będą otrzymywali od Fundacji rodzinnej środki pieniężne będące świadczeniami w rozumieniu art. 2 ust. 2 ufr oraz w rozumieniu art. 20 ust. 1g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Fundacja będzie te środki pieniężne wypłacała beneficjentom zgodnie z jej statutem. Wnioskodawca będzie jednym z beneficjentów i jedynym fundatorem Fundacji, pozostałymi beneficjentami Fundacji będą ustawowi spadkobiercy Wnioskodawcy. Ustawowymi spadkobiercami Wnioskodawcy jest małżonka oraz trójka dzieci.

Fundator, będzie jednym z uprawnionych do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji. Inni beneficjenci Fundacji również będą osobami uprawnionymi do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji. W skład otrzymywanego od Fundacji mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji będą m.in. wchodziły środki pieniężne. Środki pieniężne wypłacone Panu w przyszłości oraz innym uprawnionym do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem Fundacji określana Pan jako „Mienie”.

Źródłem finansowania Mienia będą Środki przekazane Fundacji oraz zyski Fundacji z jej działalności inwestycyjnej zgodnej z ufr.

Fundacja ulegnie rozwiązaniu, gdy zostanie zrealizowany określony w statucie cel fundacji rodzinnej. Fundator będzie uprawniony do otrzymania mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej w rozumieniu art. 20 ust. 1g Ustawy PIT i mienie to faktycznie otrzyma w procesie likwidacji Fundacji. Inni Pana spadkobiercy ustawowi również będą uprawnieni do otrzymania Mienia i Mienie to faktycznie otrzymają.

Ad. 1

Przedmiotem Pana wątpliwości w zakresie pytania nr 1 jest ustalenie, czy wypłacając Mienie Fundacja ma prawo zaliczyć do kosztów w rozumieniu art. 24q ust. 3 i ust. 4 updop wartość Środków przekazanych Fundacji.

Z omawianych powyżej przepisów wynika, że fundacja rodzinna co do zasady korzysta ze zwolnienia podmiotowego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 25 updop. Zwolnienie to nie ma jednak zastosowania m. in. w przypadku rozwiązania fundacji rodzinnej (art. 6 ust. 6 updop).

Jak wskazano wyżej, zgodnie z art. 24q ust. 1 pkt 2 updop podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej - wynosi 15% podstawy opodatkowania.

Z kolei z ww. art. 24q ust. 2 i 3 ww. ustawy wynika, że w przypadku rozwiązania fundacji rodzinnej, podstawę opodatkowania stanowi wartość mienia, o której mowa w ust. 1 pkt 2, pomniejszona o wartość podatkową mienia wniesionego przez fundatora lub fundatorów.

Wartość podatkowa wniesionego mienia, o której mowa w ust. 3, została zdefiniowana w art. 24q ust. 4 updop jako wartość niezaliczona uprzednio w jakiejkolwiek formie do kosztów uzyskania przychodów, jaka zostałaby przyjęta przez fundatora za taki koszt, gdyby składnik ten został przez niego odpłatnie zbyty bezpośrednio przed wniesieniem go do fundacji rodzinnej, nie wyższa od wartości rynkowej tego mienia.

Wyjaśnić należy, że wniesione do fundacji rodzinnej środki pieniężne w walucie polskiej (niezależnie od przeznaczenia ich na fundusz założycielski lub przekazania w formie darowizny w trakcie funkcjonowania fundacji) nie mogą stanowić wartości podatkowej mienia wniesionego przez fundatora, o którą zgodnie z przepisem art. 24q ust. 3 updop pomniejsza się wartość przychodu fundacji rodzinnej w związku z jej rozwiązaniem.

Mając na uwadze treść art. 24q ust. 4 updop wskazać należy, że ustawodawca objął tym rozwiązaniem tylko takie składniki mienia, które w przypadku ich odpłatnego zbycia mogłyby zostać przez fundatora zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Przykładem takich składników są rzeczy lub prawa. Natomiast w odniesieniu do środków pieniężnych, zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów nie byłoby możliwe.

Przenosząc powyższe na grunt Pana sprawy należy stwierdzić, że Fundacja nie będzie miała możliwości pomniejszenia wartości przychodu fundacji rodzinnej, ustalanego w związku z jej rozwiązaniem, o wartość podatkową mienia wniesionego do niej w formie środków pieniężnych w walucie polskiej.

Pana stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest nieprawidłowe.

Ad. 2

Mając na uwadze to, że odpowiedź na pytanie nr 2, warunkuje Pan udzieleniem pozytywnej odpowiedzi na wcześniejsze pytanie (pytanie nr 1 oceniono jako nieprawidłowe), ocena Pana stanowiska w tym zakresie jest niezasadna.

Ad. 3

Przechodząc do pytania nr 3 dotyczącego ustalenia, czy wypłacając Mienie Fundacja może uznać za przychód w rozumieniu art. 24q ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 updop tylko tą ich część która jest zgodnie z uchwałą o podziale zysków Fundacji lub uchwałą o podziale majątku likwidacyjnego Fundacji finansowana z zysków Fundacji, które są w tej uchwale przeznaczone na wypłaty Świadczeń lub Mienia dla beneficjentów, zauważyć należy, że zgodnie z powołanym wyżej z art. 24q ust. 1 pkt 2 ustawy CIT podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej – wynosi 15% podstawy opodatkowania.

Z kolei z ww. art. 24q ust. 2 updop wynika, że podstawę opodatkowania w ww. przypadku stanowi przychód odpowiadający wartości przekazanego lub postawionego do dyspozycji mienia.

Kolejne zapisy art. 24q ustawy CIT tj. ust. 3 i 4 dotyczą zasad pomniejszania ww. przychodu w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej o wartość podatkową mienia wniesionego przez fundatora lub fundatorów. Literalne brzmienie powyższych przepisów ale także inne przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie uprawniają do twierdzenia, że jako mienie otrzymane w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej opodatkowaniu podlega jedynie ta część mienia, która została sfinansowana z zysków fundacji rodzinnej.

W przypadku rozwiązania fundacji rodzinnej podstawę opodatkowania stanowi cała wartość przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio mienia, niezależnie czy mienie to pochodzi z wypracowanych przez fundację zysków czy też wniesionych na fundusz założycielski środków pieniężnych w walucie polskiej. Tak ustalona podstawa opodatkowania podlega pomniejszeniu jedynie zgodnie z art. 24q ust. 3 i 4 updop o wartość podatkową mienia wniesionego przez fundatora lub fundatorów.

Pana stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest nieprawidłowe.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

### Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Pana i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

*   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy Ordynacja podatkowa. Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną Pana sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego oraz musi się Pan zastosować do interpretacji.
*   Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

*   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację**

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

*   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
*   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA) albo

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).