Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-25/11/BG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-01-12
Teza: w zakresie zaliczenia odsetek od pożyczki zaciągniętej na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa do „wydatków na nabycie akcji w spółce", o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych Spółki w chwili ich zapłacenia
Słowa kluczowe: akcja-zakup akcji; kapitalizacja-niedostateczna kapitalizacja; koszt-koszty uzyskania przychodów; odsetki; pożyczka; pożyczka-odsetki od pożyczki; udział-nabycie udziałów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 29 września 2010 r. (data złożenia do tut. BKIP w dniu 29 września 2010 r.), uzupełnionym w dniu 30 listopada 2010r. i 8 grudnia 2010r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie zaliczenia odsetek od pożyczki zaciągniętej na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa do „wydatków na nabycie akcji w spółce", o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych Spółki w chwili ich zapłacenia (pytanie oznaczone we wniosku literą B) - jest **prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 29 września 2010r. złożono do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie zaliczenia odsetek od pożyczki zaciągniętej na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa do „wydatków na nabycie akcji w spółce", o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych Spółki w chwili ich zapłacenia.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 24 listopada 2010 r. Znak IBPBI/2/423-1271/10/BG wezwano do ich uzupełnienia. Uzupełnienia dokonano w dniu 30 listopada 2010 r. i 08 grudnia 2010r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka (Wnioskodawca) prowadzi działalność gospodarczą między innymi w zakresie budownictwa drogowego. W ramach swojej działalności Spółka nabyła pakiet akcji Przedsiębiorstwa. Wydatki na nabycie zostały przez Spółkę w całości pokryte pożyczką zaciągniętą od „Spółki M”. W związku z udzieloną pożyczką „Spółka M” nalicza Spółce na ostatni dzień miesiąca odsetki, które Spółka płaci w ciągu 14 dni. 100% udziałów w Spółce posiada „Spółka M” (spółka córka-spółka matka), zaś kapitał zakładowy Spółki wynosi obecnie 50.000 PLN.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa nie są zaliczane do „wydatków na nabycie akcji w spółce", o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki w chwili ich zapłacenia?

(pytanie oznaczone we wniosku literą B)

Zdaniem Spółki, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej „ustawa o CIT”), nie stanowią kosztu uzyskania przychodu wydatki na nabycie akcji w Spółce, wydatki takie stanowią jednak koszt uzyskania przychodu w przypadku dokonania odpłatnego zbycia tych akcji. Zatem, w następnej kolejności należy sobie odpowiedzieć na pytanie, czy odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa są zaliczane do „wydatków na nabycie akcji w spółce", o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o CIT, czy nie są zaliczane do wspomnianych powyżej wydatków.

Wedle opinii Spółki, takie odsetki nie są zaliczane do kategorii „wydatków na nabycie akcji w spółce". Należy wskazać, że ustawa o CIT nie zawiera definicji „wydatków na nabycie akcji w spółce", a zatem w omawianym zakresie wypadałoby się posiłkować wykładnią językową, która w braku definicji legalnej nakazuje nadawać interpretowanym zwrotom prawnym znaczenie tożsame do potocznego znaczenia danego zwrotu. Zgodnie z definicją wskazaną w „Uniwersalnym słowniku języka polskiego" pod redakcją profesora Stanisława Dubisza (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003) wyraz „wydatek" oznacza - „suma, która ma być wydana albo suma wydana na coś". Uwzględniając powyższe, zdaniem Spółki, wydatek to suma, która ma być wydana na dany cel, a „wydatek na nabycie akcji w spółce" to suma, która ma być wydana na dany cel, jakim jest nabycie akcji w spółce. Taką sumę stanowią bez wątpienia np. cena za akcje wskazana w umowie, opłata notarialna związana z zawarciem takiej umowy, prowizja biura maklerskiego, etc.

Odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa nie stanowią „wydatku na nabycie akcji w spółce". Ich zapłata nie prowadzi bowiem do nabycia takich akcji. Odsetki są wyłącznie kosztem pozyskania przez Spółkę źródła finansowania niezbędnego dla nabycia akcji. Takie stanowisko podzielił również Minister Finansów w piśmie z 7 sierpnia 2002 r. (sygn. PB4/AK-8214-6905-192/02) gdzie uznał, że „zdaniem Ministra Finansów należy rozdzielić pojęcie wydatków na nabycie (objęcie) udziałów (akcji) od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków. Dotyczy to w szczególności pożyczek i kredytów zaciągniętych na nabycie udziałów. Odsetki od takich pożyczek i kredytów nie stanowią wydatków na nabycie (objęcie) udziałów (akcji), niewątpliwie jednak pozostają w związku z przychodami podatnika."

To samo stanowisko zaprezentował:

*   Dyrektor IS w Poznaniu w piśmie z 11 sierpnia 2008 r. (sygn. ILPB3/423-289/08-2/HS),
*   Dyrektor IS w Katowicach w pismach z 4 maja 2009 r. (sygn. IBPBI/2/423-116/09/BG) i 11 maja 2009 r. (sygn. IBPBI/2/423-305/09/PP),

a także w licznych innych pismach.

Analogicznie wypowiedział się NSA w wyroku z 13 stycznia 2006r. (sygn. II FSK 229/05): „przez wydatki na nabycie akcji, o których mowa w jej art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy (\`(...)\`) należy rozumieć wydatki dokonane przez podatnika, bezpośrednio związane z nabyciem akcji. Są nimi w szczególności cena nabycia, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego. Przy takim rozumieniu pojęcia wydatków, nie można do nich zaliczyć odsetek od kredytów zaciągniętych przez podatników na nabycie akcji, ponieważ wydatki z tego tytułu nie pozostają w bezpośrednim związku z ich nabyciem".

Podobnie stwierdził również WSA w Warszawie w wyroku z 10 listopada 2009 r. (sygn. akt III SA/Wa 870/09) „w wypadku zaciągnięcia przez podatnika kredytu bądź pożyczki na objęcie lub nabycie udziałów, wkładów, akcji i innych papierów wartościowych, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy (\`(...)\`), odsetki od kredytu bądź pożyczki oraz inne opłaty z tym związane nie są wydatkami na objęcie lub nabycie w rozumieniu powołanego przepisu." Należy podkreślić, że stanowisko WSA w Warszawie które cytowano powyżej, nie stanowi odosobnionego przypadku, lecz wchodzi w skład jednolitej linii orzecznictwa administracyjnego w tym zakresie, prezentowanego zarówno na poziomie Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w innych destynacjach, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Oznacza to, więc że odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa nie mieszczą się w katalogu z art. 16 ust. 1 ustawy o CIT. Sumując powyższe rozważania Spółki na temat art. 15 ust. 1 ustawy o CIT oraz art. 16 ust. 1 ustawy o CIT należy uznać, że odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki.

Równocześnie powstaje jednak pytanie, w jakim momencie takie odsetki stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki. W opinii Spółki w omawianym przypadku zastosowanie znajdzie art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o CIT, zgodnie z którym nie uważa się za koszt uzyskania przychodu naliczonych, lecz nie zapłaconych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek. Zatem, odsetki od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę od „Spółki M” na nabycie pakietu akcji Przedsiębiorstwa stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki w momencie ich zapłaty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy wskazać, iż przedmiotem tej interpretacji jest wyłącznie przepis art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm., dalej „updop”), natomiast interpretację przepisu art. 16 ust. 1 pkt 60 updop zawiera interpretacja indywidualna z dnia 12 stycznia 2011r. Znak IBPBI/2/423-26/11/BG.

Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 updop kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 updop.

Art. 16 ust. 1 updop zawiera enumeratywną listę wyłączeń z kosztów uzyskania przychodów, co oznacza, iż każdy koszt dający się zakwalifikować do którejkolwiek z pozycji wymienionej na tej liście nie będzie mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli był poniesiony w celu osiągnięcia przychodów.

Interpretacja pojęcia "koszty uzyskania przychodów", zawartego w ww. art. 15 ust. 1 updop, prowadzi do wniosku, że podatnik ma prawo zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wszelkich wydatków, pod warunkiem że:

*   są to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów,
*   są to koszty poniesione w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów,
*   nie są kosztami wymienionymi w art. 16 ust. 1 updop.

Podatnik ma możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów poniesionych wydatków po wyłączeniu tych, których możliwość odliczenia jest wprost ograniczona w ustawie - zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio związanych z uzyskiwanymi przychodami, pod warunkiem, że ich poniesienie ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, lub wiąże się z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów. Podatnik ma więc prawo zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków jeżeli pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi przychodami.

Podkreślić należy, że stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 8 updop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji w spółce; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów lub akcji.

Wskazany przepis zawiera katalog wydatków, których ustawodawca nie uważa za koszty uzyskania przychodów, dlatego przy ustaleniu znaczenia zastosowanych w nim pojęć preferować należy wykładnię gramatyczną, to jest znaczenie jakie danemu wyrazowi nadaje się w języku potocznym. W „Słowniku języka polskiego” pod redakcją prof. dr M. Szymczaka (PWN Warszawa, wyd. VIII 1993 r., t. III, str. 793) podaje się, że wydatek to „suma, która ma być wydana albo suma wydana na coś”. W zakresie znaczeniowym tego wyrazu zawiera się zatem element bezpośredniości poniesienia wydatku „na coś”.

W świetle powyższego odsetek od pożyczki zaciągniętej w celu finansowania nabycia pakietu akcji Przedsiębiorstwa nie można zaliczać do wydatków bezpośrednio związanych z nabyciem tych akcji. Należy bowiem rozróżnić wydatki na nabycie akcji od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków. Jakkolwiek Kodeks cywilny posługuje się pojęciem odsetek, to jednak nie definiuje tego terminu. Tym niemniej w literaturze przedmiotu pod pojęciem odsetek rozumie się wynagrodzenie (zapłatę) za korzystanie z cudzych pieniędzy w ciągu pewnego czasu. W tym kontekście odsetek nie należy traktować jako bezpośrednich wydatków na nabycie akcji, a zatem do omawianych odsetek nie znajdzie zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 8 updop.

W zakresie wskazanych w art. 16 ust. 1 updop wydatków (kosztów), których możliwość zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów jest wprost ograniczona przez ustawodawcę wskazać należy na treść art. 16 ust. 1 pkt 11 updop który stanowi, iż do kosztów uzyskania przychodów nie zalicza się naliczonych, lecz niezapłaconych odsetek od pożyczki.

W konsekwencji zapłacone odsetki od pożyczki, która została zaciągnięta w celu nabycia przez Wnioskodawcę pakietu akcji Przedsiębiorstwa, na podstawie art. 15 ust. 1 updop z zastrzeżeniem wynikającym z art. 16 ust. 1 pkt 11 updop mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodu.

Biorąc powyższe pod uwagę, odsetki od wskazanej we wniosku pożyczki nie stanowią wydatków na nabycie akcji w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 8 updop i mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w momencie zapłaty.

Mając na uwadze przedstawiony przez Spółkę stan faktyczny wskazać należy, że odsetki od pożyczki mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w dacie faktycznej ich zapłaty bądź kapitalizacji, jednakże z zastrzeżeniem przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 updop, które nie były przedmiotem tej interpretacji.

Biorąc powyższe pod uwagę stanowisko Spółki, z powyższym zastrzeżeniem jest prawidłowe.

Ponadto informuje się iż w zakresie interpretacji przepisów:

*   art. 15 ust. 1 updop wydano interpretację indywidualną z dnia 12 stycznia 2011r. Znak IBPBI/2/423-1271/10/BG (pytanie oznaczone we wniosku literą A)
*   art. 16 ust. 1 pkt 60 updop wydano interpretację indywidualna z dnia 12 stycznia 2011 Znak IBPBI/2/423-26/11/BG (pytanie oznaczone we wniosku literą C)

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-512 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.