Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-36/10/MCZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-05-07
Teza: Czy twierdzenie, że spadkobiercy H. R., którzy na podstawie postanowienia spadkowego z dnia 09 września 2009r. nabyli ponownie udziały po swoim ojcu mogą zgłosić w urzędzie skarbowym na druku – SD-Z2 nabyte po nim wytworzone przez niego środki trwałe i nakłady inwestycyjne jest zgodne z obowiązującym prawem? Jeżeli nie, to kto powinien nabyć środki trwałe i nakłady inwestycyjne wytworzone przez spadkodawcę?
Słowa kluczowe: nabycie; podatek-podatek od spadków i darowizn; spadek; spadkobiercy
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 05 lutego 2010r. (data wpływu do tut. Biura – 08 lutego 2010r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn m.in. w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 08 lutego 2010r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn m. in. w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 05 lipca 1997r. zmarł dziadek wnioskodawcy H.R. Na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu o nabyciu spadku z dnia 14 stycznia 1998r. spadek po dziadku wnioskodawcy nabyło czterech spadkobierców (dzieci), w tym m.in. matka wnioskodawcy w ¼ części. Przedmiotem spadku były m.in. wytworzone środki trwałe na nieruchomości, na której spadkodawca prowadził działalność gospodarczą i nakłady inwestycyjne poniesione na modernizację budynku mieszkalno - usługowego, które nie zostały zgłoszone w zeznaniu podatkowym. Przedmiotem spadku były też 4/80 części we współwłasności ww. nieruchomości. Następnie spadkobiercy sprzedali kolejno udziały w nieruchomości, nabyte w spadku po ojcu, matce wnioskodawcy. Transakcje sprzedaży nie dotyczyły nabytych środków trwałych i nakładów inwestycyjnych. Matka wnioskodawcy prowadziła działalność gospodarczą na nieruchomości, do której współwłasność nabyła poprzez dziedziczenie (po ojcu) oraz w drodze kupna (od rodzeństwa). Jak stwierdza wnioskodawca, wedle obowiązujących przepisów prawa do momentu zakupu udziałów od rodzeństwa matka powinna uiszczać opłatę za korzystanie ze środków trwałych nabytych przez rodzeństwo, czego nie czyniła; a po zakupie udziałów w związku z brakiem stosownego rozliczenia tych nakładów w akcie notarialnym przez dziesięć lat rodzeństwo matki miało prawo domagać się zwrotu nabytych nakładów inwestycyjnych i środków trwałych. Na ww. środkach trwałych matka prowadziła samodzielnie działalność gospodarczą. W dniu 09 marca 2007r. zmarła matka wnioskodawcy. Na podstawie postanowienia Sądu o nabyciu spadku z dnia 22 maja 2007r. spadek po matce nabył m.in. wnioskodawca w 1/3 części. W zeznaniu podatkowym spadkobiercy zgłosili środki trwałe i nakłady inwestycyjne poczynione na nieruchomości przez spadkodawczynię, która na ww. nieruchomości prowadziła działalność gospodarczą, pomijając środki trwałe i nakłady inwestycyjne poczynione przez dziadka wnioskodawcy. W dniu 09 września 2009r. na podstawie postanowienia Sądu o nabyciu spadku udział w nieruchomości ponownie nabywa troje żyjących dzieci spadkodawcy H.R. (w wyniku nabycia przez niego nierozdzielonych dotychczas udziałów po jego rodzeństwie), tj. H.S., J.R. i A.R. W związku z tym, że ww. ponownie stają się współwłaścicielami ww. nieruchomości, to zgodnie z ustawa o podatku od spadków i darowizn ww. mogą złożyć w urzędzie skarbowym zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych na druku SD-Z2, w którym wykażą nabyte po ojcu wytworzone przez niego środki trwałe i nakłady inwestycyjne.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy twierdzenie (zawarte w ostatnim zdaniu opisu stanu faktycznego), że ww. spadkobiercy H. R., którzy na podstawie postanowienia spadkowego z dnia 09 września 2009r. nabyli ponownie udziały po swoim ojcu mogą zgłosić w urzędzie skarbowym na druku – SD-Z2 nabyte po nim wytworzone przez niego środki trwałe i nakłady inwestycyjne jest zgodne z obowiązującym prawem? Jeżeli nie, to kto powinien nabyć środki trwałe i nakłady inwestycyjne wytworzone przez spadkodawcę H.R.?

Zdaniem wnioskodawcy środki trwałe i nakłady inwestycyjne wytworzone przez spadkodawcę H.R., jego bezpośredni spadkobiercy, tj. dzieci: H.S., J.R. i A.R., powinni zgłosić do urzędu skarbowego po 1/4 części, natomiast spadkobiercy matki wnioskodawcy –w tym wnioskodawca – po 1/16 części.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, że niniejszą interpretacją dokonano wyłącznie oceny stanowiska wnioskodawcy w zakresie podatku od spadków i darowizn w części dotyczącej skutków podatkowych nabycia spadku przez wnioskodawcę. Natomiast wniosek w pozostałej części, dotyczącej ustalenia spadkobierców oraz określenia masy spadkowej po zmarłym spadkodawcy jak również w zakresie skutków podatkowych - wynikających z nabycia spadku przez innych niż wnioskodawca spadkobierców został rozstrzygnięty odrębnie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2009r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem dziedziczenia.

Z uwagi na fakt, że ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „spadek”, należy w tym zakresie odwołać się do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). W myśl art. 922 § 1 tej ustawy przez spadkobranie należy rozumieć przejście praw i obowiązków majątkowych zmarłego z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Na spadek składa się ogół praw i obowiązków należących do zmarłego w chwili jego śmierci, które ze swej istoty mogą przejść na jego następców prawnych. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Zgodnie z art. 924 ww. ustawy, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast stosownie do przepisu art. 925 tej ustawy spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Z treści złożonego wniosku wynika, że w dniu 05 lipca 1997r. zmarł dziadek wnioskodawcy H.R. Spadek po zmarłym H.R. nabyło czworo dzieci spadkodawcy, w tym m.in. matka wnioskodawcy w ¼ części. Przedmiotem spadku były m.in. wytworzone środki trwałe na nieruchomości, na której spadkodawca prowadził działalność gospodarczą i nakłady inwestycyjne poniesione na modernizację budynku mieszkalno – usługowego. Ww. przedmioty spadku nie zostały zgłoszone w zeznaniu podatkowym. Następnie spadkobiercy sprzedali kolejno udziały w nieruchomości nabyte w spadku po ojcu, matce wnioskodawcy. Transakcje sprzedaży nie dotyczyły nabytych środków trwałych i nakładów inwestycyjnych. Matka wnioskodawcy prowadziła działalność gospodarczą na nieruchomości, do której współwłasność nabyła w drodze dziedziczenia (po ojcu) oraz w drodze kupna (od rodzeństwa). W dniu 09 marca 2007r. zmarła matka wnioskodawcy. Na podstawie postanowienia Sądu o nabyciu spadku z dnia 22 maja 2007r. spadek po matce nabył m.in. wnioskodawca w 1/3 części. W zeznaniu podatkowym spadkobiercy zgłosili środki trwałe i nakłady inwestycyjne poczynione na nieruchomości przez spadkodawczynię, która na ww. nieruchomości prowadziła działalność gospodarczą, pomijając środki trwałe i nakłady inwestycyjne poczynione przez dziadka wnioskodawcy. W dniu 09 września 2009r. na podstawie postanowienia Sądu o nabyciu spadku udział w nieruchomości ponownie nabywa troje żyjących dzieci spadkodawcy (w wyniku nabycia przez niego nierozdzielonych dotychczas udziałów po jego rodzeństwie), tj. H.S., J.R. i A.R. Zdaniem wnioskodawcy, w związku z tym, że ww. ponownie stają się współwłaścicielami ww. nieruchomości, to zgodnie z ustawa o podatku od spadków i darowizn ww. mogą złożyć w urzędzie skarbowym zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych na druku SD-Z2, w którym wykażą nabyte po ojcu wytworzone przez niego środki trwałe i nakłady inwestycyjne.

Zgodnie z art. 5 ww. ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W przypadku nabycia majątku spadkodawcy tytułem dziedziczenia obowiązek podatkowy powstaje z chwilą przyjęcia spadku - art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustaw.

W myśl art. 6 ust. 4 tej ustawy, w przypadku nabycia, które nie zostało zgłoszone do opodatkowania, a następnie nabycie to stwierdzono pismem obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma. Jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, to obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej na fakt nabycia.

Natomiast zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – w brzmieniu obowiązującym w 2007r. - zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

Jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie terminów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż w terminie miesiąca od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu - art. 4a ust. 2 cyt. ustawy.

Stosownie do art. art. 4a ust. 4 ww. ustawy obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Zgodnie natomiast z brzmieniem wyżej powołanego art. 4a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 - obowiązującym od 01 stycznia 2009r.- terminy zgłoszenia, o których mowa w tych przepisach zostały wydłużone do 6 miesięcy. Przy czym terminy określone znowelizowanym przepisem stosuje się w przypadkach, w których obowiązek podatkowy powstał po dniu 31 grudnia 2008r. – art. 2 ustawy z dnia 10 października 2008r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz .U. z 2008r. Nr 203, poz.1267).

Wyżej wymienione zwolnienie stosuje się, jeżeli w chwili nabycia nabywca posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa (art. 4 ust. 4 cyt. ustawy).

Zgodnie z art. 4a ust. 3 ww. ustawy w przypadku niespełnienia warunków, o których mowa m.in. w ust. 1, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Stosownie do treści przepisu art. 17a ust. 1 ww. ustawy o podatku od spadków i darowizn podatnicy podatku są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2, złożyć, w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według ustalonego wzoru. Do zeznania podatkowego dołącza się dokumenty mające wpływ na określenie podstawy opodatkowania.

Mając zatem na uwadze przytoczone powyżej uregulowania prawne oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny należy stwierdzić, że skoro w dniu 09 września 2009r. na podstawie „postanowienia spadkowego” – jak określił to wnioskodawca - udział w nieruchomości ponownie nabywa troje spadkobierców H.R. - H.S., J.R. i A.R. i wśród tych osób nie zostało wymienione ani nazwisko matki wnioskodawcy ani wnioskodawcy, to brak jest podstaw do uznania, że wnioskodawca może obecnie dokonać zgłoszenia nabycia spadku po H.R. przedmiotowych środków trwałych i nakładów inwestycyjnych na formularzu SD-Z2.

Reasumując należy stwierdzić, że nie ma żadnych przesłanek ku temu, aby w opisanym stanie faktycznym wnioskodawca mógł skorzystać z uregulowania art. 4a ust. 1 powołanej ustawy, skoro z wniosku nie wynika, iż w dniu 09 września 2009r. wnioskodawca nabył w drodze dziedziczenia spadek po H.R. Z brzmienia art. 4a ust. 1 cyt. ustawy wyraźnie bowiem wynika, iż ze zwolnienia tego mogą skorzystać osoby, które nabyły własność rzeczy i lub praw majątkowych m.in. od wstępnych. Powyższego zwolnienia nie można również odnieść do spadku odziedziczonego po matce (nabytego postanowieniem Sądu w 2007r.), gdyż ten spadek wnioskodawca nabył w 2007r., a zatem zgodnie z przytoczonym powyżej art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – w brzmieniu obowiązującym w 2007r. - dla celów zastosowania tegoż zwolnienia zgłoszenie takie winno było być dokonane w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia stwierdzającego nabycie spadku.

Wobec tego stanowisko wnioskodawcy w tym zakresie należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie

trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia

prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.