Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB4/423-310/13-2/ŁM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2013-11-05
Teza: Podatek dochodowy od osób prawnych w zakresie poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu wynagrodzenia wypłacanego na rzecz Pool Leadera oraz w zakresie poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu odsetek wypłacanych na rzecz Pool Leadera.
Słowa kluczowe: agent; cash pooling; Holandia; obowiązek-obowiązek płatnika; odsetki; podatek-pobór podatku; podatek-podatek dochodowy-zryczałtowany podatek dochodowy; płatnik; umowa; umowa-umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania; wynagrodzenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5-art. 21

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, przedstawione we wniosku z dnia 1 sierpnia 2013 r. (data wpływu 5 sierpnia 2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu wynagrodzenia wypłacanego na rzecz Pool Leadera – **jest nieprawidłowe,**
*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu odsetek wypłacanych na rzecz Pool Leadera - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 5 sierpnia 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu wynagrodzenia wypłacanego na rzecz Pool Leadera,
*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu odsetek wypłacanych na rzecz Pool Leadera.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz opis zdarzenia przyszłego.

Spółka jest członkiem międzynarodowej grupy kapitałowej „R” składającej się ze spółek zlokalizowanych w różnych krajach (dalej: Grupa). Spółka dnia 23 maja 2013 r. na mocy podpisanej umowy z „Rx” (dalej: Umowa) została włączona do centralnego systemu Cash-poolingu w ramach Grupy. Ponadto, Spółka zawarła również czterostronną umowę o koncentracji gotówki „A(…)” (dalej: Umowa bankowa) z „Rx” z siedzibą w Holandii oraz z Bankiem z siedzibą w Polsce. Funkcję Pool Leadera w strukturze pełni „Rx” (dalej: Pool Leader). Pool Leader jest holenderskim rezydentem podatkowym i podmiotem powiązanym kapitałowo ze Spółką w sposób pośredni w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Pool Leader nie posiada zakładu w Polsce w rozumieniu UPO.

Celem struktury Cash-poolingu jest efektywne sterowanie płynnością finansową Grupy, zwiększenie efektywności krótkoterminowego zarządzania środkami pieniężnymi oraz zmniejszenie kosztów finansowania zewnętrznego Grupy.

Na potrzeby realizacji Umowy i Umowy bankowej, Pool Leader posiada rachunki grupowe prowadzone w PLN i EUR w C., natomiast Spółka posiada rachunki uczestniczące prowadzone w PLN i EUR w Banku będące subkontami rachunków grupowych Pool Leadera.

Struktura Cash-poolingu polega na bilansowaniu (zerowaniu) sald na rachunkach bankowych Spółki (i innych uczestników – spółek z Grupy „R”) z wykorzystaniem rachunków Pool Leadera. Zgodnie z Umową, C. dokonuje transferów wszystkich wpłat i wypłat z rachunków uczestniczących prowadzonych w PLN i EUR w Banku na rachunki celowe dotyczące rachunków uczestniczących. Na koniec każdego dnia dokonywana jest konsolidacja na rachunkach celowych i następuje tzw. „zerowanie konta”. Oznacza to, że salda kredytowe na rachunkach celowych na koniec dnia są transferowane na rachunki grupowe Pool Leadera, natomiast salda debetowe są uzupełniane środkami z rachunków grupowych Pool Leadera.

Innymi słowy, Spółka codziennie odprowadza na rzecz Pool Leadera znajdujące się na jej rachunkach płynne środki finansowe, a – jeśli saldo na jej rachunkach będzie ujemne – Pool Leader będzie codziennie udostępniać Spółce potrzebne płynne środki finansowe. Od strony technicznej – bieżące rachunki bankowe (celowe) Spółki są codziennie automatycznie bilansowane z rachunków bankowych Pool Leadera.

Zgodnie z warunkami Umowy, z tytułu korzystania z płynnych środków przez Spółkę, będzie ona obciążana odsetkami:

*   dla transakcji w PLN – w wysokości miesięcznego WIBOR plus 1% w skali roku oraz marży dla obligacji R(…) dla „R” (która wynosi obecnie 1,35%);
*   dla transakcji w EUR – w wysokości miesięcznego EURIBOR plus 1% w skali roku oraz marży dla obligacji R(…) dla „R” (która wynosi obecnie 1,35%).

W przypadku przekazywania Pool Leaderowi sald kredytowych, Spółka będzie otrzymywała odsetki:

*   dla transakcji w PLN – w wysokości miesięcznego WIBOR;
*   dla transakcji w EUR – w wysokości miesięcznego EURIBOR.

W myśl Umowy, Pool Leader po zakończeniu każdego miesiąca sporządzi rozliczenia rachunków Spółki oraz rozliczenia odsetek. Do rozliczania odsetek mogą zostać zastosowane zamiennie dwie metody. Pierwsza polega na dopisywaniu ich lub odejmowaniu do/od salda rachunku Spółki (forma kapitalizacji), natomiast zgodnie z drugą dokonywane będą odrębne przelewy: przez Pool Leadera na rachunek uczestniczący lub inny wskazany rachunek przez Spółkę, lub przez Spółkę na wskazany rachunek Pool Leadera.

Spółka będzie ponosić koszty opłat bankowych niezwiązanych z systemem Cash-poolingu (jak np. wygenerowanie wyciągu czy zaświadczenia o saldzie). Pool Leader będzie ponosić koszty opłat bankowych związanych stricte z Cash-poolingiem.

Zgodnie z Umową, przyjmuje się, że wynagrodzenie Pool Leadera za realizowane usługi zarządzania płynnością uwzględnione jest w odsetkach, które przysługują mu z tytułu korzystania z płynnych środków udostępnionych przez Spółkę (tj. od sald debetowych).

Przelewy dokonywane z rachunków i na rachunki Spółki na koniec każdego dnia nie są ograniczone żadnymi limitami. Niemniej, rachunek bankowy Pool Leadera prowadzony w C. limit kredytowy, który obecnie wynosi w przybliżeniu 17 mln Euro i co do zasady nie powinien zostać przekroczony. W przypadku ewentualnego przekroczenia tego limitu, Pool Leader zobowiązany jest do zapłaty odsetek z tytułu overdraftu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym w ramach opisanego systemu Cash-poolingu wynagrodzenie Pool Leadera, uwzględnione zgodnie z Umową w otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetkach od sald debetowych, należy kwalifikować zgodnie z art. 7 ust. 1 UPO jako zyski przedsiębiorstw podlegające opodatkowaniu w państwie rezydencji, tj. w Królestwie Niderlandów, a w konsekwencji Wnioskodawca nie ma obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych, pod warunkiem uzyskania od Pool Leadera certyfikatu rezydencji?
2.  Czy w ramach opisanego systemu Cash-poolingu do opodatkowania odsetek w kwocie przewyższającej wynagrodzenie Pool Leadera (ustalane w sposób opisany w pytaniu nr 1 powyżej), wypłacanych przez Wnioskodawcę na rzecz Pool Leadera, zastosowanie będą miały regulacje polsko-holenderskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, w efekcie czego stawka podatku u źródła wynosić będzie 5%, pod warunkiem uzyskania od Pool Leadera certyfikatu rezydencji?
3.  W przypadku uznania stanowiska Wnioskodawcy opisanego w pytaniu nr 1 powyżej za nieprawidłowe, czy w ramach opisanego systemu Cash-poolingu do wynagrodzenia Pool Leadera, stanowiącego różnicę pomiędzy odsetkami uzyskiwanymi od Wnioskodawcy a odsetkami, jakie Pool Leader uiszcza na rzecz C., zastosowanie będą miały regulacje polsko-holenderskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, w efekcie czego stawka podatku u źródła wynosić będzie 5%, pod warunkiem uzyskania od Pool Leadera certyfikatu rezydencji?

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, w ramach opisanego systemu Cash-poolingu wynagrodzenie Pool Leadera, uwzględnione zgodnie z Umową w otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetkach od sald debetowych, należy kwalifikować zgodnie z art. 7 ust. 1 UPO jako zyski przedsiębiorstw podlegające opodatkowaniu w państwie rezydencji Pool Leadera, tj. w Królestwie Niderlandów. W konsekwencji, Wnioskodawca nie ma obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych, pod warunkiem uzyskania od Pool Leadera certyfikatu rezydencji.

Zgodnie z Umową, za realizowane usługi zarządzania płynnością Pool Leaderowi przysługuje wynagrodzenie, w odniesieniu do którego, w myśl Umowy, przyjmuje się, że jest uwzględnione w kwocie odsetek płaconych Pool Leaderowi przez Wnioskodawcę z tytułu korzystania z płynnych środków (tj. od sald debetowych). W praktyce, wynagrodzenie to stanowi różnicę pomiędzy wysokością odsetek, jaką Pool Leader otrzymuje od Wnioskodawcy a wysokością odsetek, do których zapłaty na rzecz C. jest on zobowiązany. Poziomy tych odsetek bowiem, różnią się od siebie – odsetki od sald debetowych Wnioskodawcy, przysługujące Pool Leaderowi, są wyższe niż odsetki należne C. od Pool Leadera. Co więcej, kwota odsetek płatna przez Pool Leadera do C. wynika nie tylko z przepływów dokonywanych w ramach systemu Cash-poolingu z Wnioskodawcą, ale również z innymi uczestnikami systemu.

Wobec powyższego modelu rozliczeń, pozostające w dyspozycji Pool Leadera, po uiszczeniu płatności na rzecz C., kwoty odsetek wpłacanych przez Wnioskodawcę, stanowią wynagrodzenie Pool Leadera i wpływają na jego wynik.

W ocenie Wnioskodawcy, wskazane powyżej kwoty stanowią wynagrodzenie za świadczone przez Pool Leadera na podstawie Umowy usługi zarządzania płynnością. W związku z tym, na gruncie UPO nie stanowią one w tej części należności odsetkowych podlegających opodatkowaniu podatkiem u źródła, tj. w Polsce, na podstawie art. 21 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zdaniem Spółki, skalkulowane w powyższy sposób wynagrodzenie Pool Leadera należy uznać za wynagrodzenie z tytułu świadczeń o charakterze niematerialnym wymienionych w art. 21 ust. l pkt 2a) ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, które podlega opodatkowaniu u źródła (tj. w Polsce) podatkiem zryczałtowanym w wysokości 20% przychodów, chyba że – na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – umowy w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Polska, stanowią inaczej. Niemniej, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, warunkiem zastosowania preferencyjnej stawki podatkowej wynikającej ze wspomnianych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub niepobrania podatku zgodnie z taką umową jest posiadanie ważnego certyfikatu rezydencji podatnika.

W ocenie Spółki, uwzględniając fakt, że Pool Leader nie prowadzi w Polsce działalności poprzez położony w Polsce zakład, przedmiotowe wynagrodzenie Pool Leadera podlega, zgodnie z art. 7 ust. 1 UPO, opodatkowaniu w Królestwie Niderlandów (tj. w państwie rezydencji Pool Leadera) jako zysk przedsiębiorstw. W konsekwencji, zgodnie z UPO, Spółka nie będzie zobowiązana do poboru podatku u źródła w Polsce, pod warunkiem uzyskania certyfikatu rezydencji Pool Leadera.

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, do wypłacanych należności odsetkowych związanych z wdrożonym systemem Cash-poolingu w kwocie przewyższającej wynagrodzenie Pool Leadera (ustalane w sposób opisany w pytaniu nr 1 powyżej) zastosowanie znajdą postanowienia zawarte w art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz art. 11 ust. 2 UPO, w konsekwencji czego stawka pobieranego przez nią podatku u źródła powinna wynosić 5%.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, podatek u źródła z tytułu przychodów z odsetek uzyskanych na terytorium Polski przez podatników nieposiadających siedziby lub zarządu w Polsce wynosi 20%, chyba że odpowiednia umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania stanowi inaczej. Jednocześnie, na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, warunkiem zastosowania preferencyjnej stawki podatkowej wynikającej ze wspomnianych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania jest posiadanie ważnego certyfikatu rezydencji beneficjenta odsetek.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz będące przedsiębiorcami osoby fizyczne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 oraz w art. 22 ust. 1, są obowiązane, jako płatnicy, pobierać, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2b, w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat.

W ocenie Spółki, w omawianym przypadku, do opodatkowania odsetek wypłacanych w ramach przedmiotowego systemu Cash-poolingu przez Spółkę na rzecz Pool Leadera w kwocie przewyższającej wynagrodzenie Pool Leadera (kalkulowane w sposób opisany w pytaniu nr 1 powyżej) zastosowanie znajdą przepisy UPO.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 UPO „Odsetki, które powstają w Umawiającym się Państwie i są wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie”.

Z kolei ust. 2 przewiduje, że takie „odsetki mogą być także opodatkowane w Umawiającym się Państwie, w którym powstają i zgodnie z ustawodawstwem tego Państwa, ale jeżeli osoba uprawniona do odsetek (ang. »beneficial owner of the interest«) ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, to podatek w ten sposób ustalony nie może przekroczyć 5 procent kwoty brutto tych odsetek”.

Spółka zwraca uwagę na treść Konwencji Modelowej OECD w Sprawie Podatku od Dochodu i Majątku z 1977 r. (dalej „Konwencja Modelowa”), stanowiącej wzór umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania zawieranych przez Polskę, w tym UPO, jak również brzmienie Komentarza do Konwencji Modelowej (dalej „Komentarz”). Mimo że ani Konwencja Modelowa, ani Komentarz nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa, to jednak powszechnie są one traktowane jako wskazówki przy stosowaniu oraz interpretacji prawa międzynarodowego, a Polska jako członek OECD powinna stosować się do Konwencji i tym samym do interpretacji zawartej w Komentarzu.

Z Komentarza do Konwencji Modelowej wynika, iż postanowienia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie dotyczącym odsetek mają zastosowanie jedynie w przypadku, gdy podmiot uzyskujący odsetki posiada status rzeczywistego odbiorcy („beneficial owner”), tj. jest podmiotem, którego prawo do dysponowania otrzymaną płatnością nie ma wyłącznie formalnego charakteru. Podobna zasada wyrażona została w art. 11 ust. 2 UPO, wskazującym na preferencyjne zasady opodatkowania podatkiem u źródła odsetek powstających w Polsce, a wypłacanych rezydentowi Królestwa Niderlandów, pod warunkiem jednakże, iż rezydent ten jest „osobą uprawnioną do odsetek”.

W świetle Komentarza do Konwencji Modelowej kryterium „beneficial owner” (tłumaczone jako „osoba uprawniona”, „rzeczywisty odbiorca”) nie stosuje się jedynie w wąskim i technicznym rozumieniu. Klauzula ta ma być rozumiana z uwzględnieniem kontekstu oraz w świetle przedmiotu i celu Konwencji Modelowej, a mianowicie w celu unikania podwójnego opodatkowania, zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania oraz zapobieganiu oszustwom podatkowym. Zgodnie z brzmieniem Komentarza, nie można uznać za „beneficial owner” podmiotu, którego prawo do dysponowania otrzymaną płatnością ma wyłącznie formalny charakter i który dysponuje bardzo ograniczonymi uprawnieniami w stosunku do tych płatności.

W sytuacji, gdy płatność dokonywana jest na rzecz przedstawiciela lub powiernika będącego rezydentem określonego państwa, który następnie tę płatność przekazuje ostatecznemu odbiorcy, państwo źródła nie jest zobowiązane do zastosowania przepisów UPO przewidujących obniżenie lub wyłączenie podatku u źródła.

Podsumowując, na gruncie Komentarza, sam fakt bycia rezydentem określonego państwa i otrzymania płatności nie jest wystarczającym warunkiem do skorzystania z postanowień UPO w sytuacji, gdy prawo do dysponowania dochodem ma tylko formalny i ograniczony charakter.

W przedstawionym stanie faktycznym, w świetle postanowień Komentarza, nie ulega jednak wątpliwości, że Pool Leadera należy uznać za podmiot spełniający definicję „beneficial owner”.

Pool Leader jest właścicielem rachunków grupowych, na które transferowane są salda rachunków uczestniczących Spółki oraz innych uczestników Cash-poolingu. Jako właściciel rachunków grupowych uprawniony jest do oprocentowania sald na tych rachunkach, naliczanego przez C. Dopiero w kolejnym etapie dokonywana jest alokacja odsetek na poszczególnych uczestników, w tym Spółkę. Podobny mechanizm funkcjonuje w przypadku odsetek należnych C. z tytułu zadłużenia na rachunkach grupowych. W ocenie Spółki, mechanizm rozliczeń pomiędzy Pool Leaderem a pozostałymi uczestnikami Cash-poolingu, w tym Spółki, przypomina swoim charakterem system rozliczeń „zwykłego” banku i jego klientów. Podobnie jak w „zwykłym” banku, na rachunki Pool Leadera wpływają środki pieniężne (oraz odsetki) od Spółki i innych uczestników, które są dalej wykorzystywane w celu ich udostępnienia innym uczestnikom, w tym Spółce, oraz do zapłaty należnych odsetek.

Niemniej należy podkreślić, że to nie te same środki pieniężne wpływające na konta grupowe Pool Leadera od innych uczestników, w tym Spółki, transferowane są następnie przez niego na konta uczestniczące – różnią się one bowiem co do kwoty, czy oprocentowania, w zależności od indywidualnych ustaleń umownych z poszczególnymi uczestnikami Cash-poolingu.

W odniesieniu do Umowy zawartej przez Spółkę, Spółka jest zobowiązana do wypłaty odsetek wyłącznie na rzecz Pool Leadera – żaden inny uczestnik Cash-poolingu nie ma wobec Spółki roszczenia o ich wypłatę. Wynika to z istoty cash-poolingu, który zakłada brak bezpośrednich relacji między jego uczestnikami, a zatem uczestnicy nie spełnią definicji faktycznych odbiorców odsetek, o których mowa w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania. To Pool Leader pełni funkcję wierzyciela odsetek, co wynika bezpośrednio z Umowy, a Spółka zwalnia się z długu tylko wtedy, kiedy wpłaca odsetki na rzecz Pool Leadera. Należy więc uznać, że będzie on właścicielem odsetek w sensie prawnym – to z nim, a nie z innymi uczestnikami systemu Cash-poolingu Spółka zawarła Umowę i uzgodniła wzajemne roszczenia o odsetki.

O tym, że Pool Leader jest uprawnionym odbiorcą odsetek świadczy również fakt, że w przypadku, gdyby salda na rachunkach grupowych Pool Leadera nie pozwalały na pokrycie odsetek należnych innym uczestnikom w całości lub też salda te były ujemne, Pool Leader nadal jest zobowiązany do wypłaty należnych odsetek na rzecz uczestników (odsetki należne danemu uczestnikowi wynikają z jego pozycji rozrachunków, a zatem może występować zobowiązanie do wypłaty uczestnikowi odsetek przy ujemnym saldzie grupowym). Co istotne, we wskazanej sytuacji, wobec braku środków na rachunkach grupowych w ramach systemu Cash-poolingu, Pool Leader, będąc zobligowanym do wypłaty odsetek uczestnikowi musi wykorzystać własne środki pieniężne. Przykładowo, Pool Leader może wówczas skorzystać z przysługującego mu limitu (overdraftu) na rachunkach grupowych, od których będzie zobowiązany zapłacić ustalone odsetki na rzecz C. Jak wynika z powyższego przykładu, może dochodzić do sytuacji, w których uczestnicy otrzymają tytułem odsetek środki własne (w tym m.in. „pożyczone” od C.) Pool Leadera, a nie środki pochodzące od innych uczestników.

Ponadto, jak zostało wskazane we własnym stanowisku Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej pytania nr 1 powyżej, wysokość odsetek należnych C. różni się od wysokości odsetek płaconych przez Pool Leadera na rzecz uczestników Cash-poolingu, w tym Spółki, tj. odsetki należne C. są niższe niż odsetki przysługujące Pool Leaderowi od Spółki. Oznacza to, że pozostające w dyspozycji Pool Leadera, po uiszczeniu płatności na rzecz C., kwoty odsetek wpłacanych przez Wnioskodawcę stanowią wynagrodzenie Pool Leadera i wpływają na jego wynik. W związku z tym, Pool Leadera należy uznać za właściciela odsetek również w sensie ekonomicznym.

Prawo do dysponowania odsetkami przez Pool Leadera nie ma tylko formalnego charakteru. Pool Leader organizuje system finansowania dla uczestników Cash-poolingu, zarządza płynnością podmiotów biorących udział w systemie Cash-poolingu, określa kwoty, które mają zostać przelane pomiędzy rachunkami Spółki w Banku i rachunkami grupowymi Pool Leadera w C. w celu realizacji płatności Spółki, a także dokonuje rozliczeń odsetek i zapewnia stosowną dokumentację związaną z realizacją systemu Cash-poolingu. Ponadto, jak już zostało powyżej wskazane, Pool Leader ponosi ryzyko związane z ewentualną niewypłacalnością uczestników Cash-poolingu. Nie mnożna więc przypisać mu cech typowych dla przedstawiciela, agenta, czy pośrednika, gdyż nie jest on automatycznie zobowiązany do przekazania otrzymanych odsetek od jednego uczestnika innemu uczestnikowi struktury.

W świetle Komentarza do Konwencji Modelowej w odniesieniu do przedstawionych w nim wyjaśnień do klauzuli „beneficial owner” należy wskazać, że z zakresu tego terminu zostały wyłączone podmioty pośredniczące pomiędzy beneficjentem a płatnikiem, takie jak agent lub powiernik (nominee), działające w imieniu innej osoby, czy spółka podstawiona (conduit company) będąca wyłącznie pośrednikiem w przekazaniu płatności kolejnemu (ostatecznemu) odbiorcy. Skoro więc Pool Leader nie jest agentem, powiernikiem (nominee), czy spółką podstawioną (conduit company), to należy uznać, że spełnia definicję osoby uprawnionej do odsetek w rozumieniu art. 11 ust. 2 UPO. Podobne wnioski wypływają także z wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 lutego 2012 r. (sygn. III SA/Wa 1287/11), w którym zarzucono organowi, że „nie wskazał bowiem, czy S. jako P. jest agentem, nominee czy conduit company, to jest jednym z podmiotów wyłączonych z terminu ‘beneficial owner’ zgodnie z Komentarzem oraz Modelową Konwencją OECD”.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, Pool Leader nie pełni jedynie funkcji przedstawiciela uczestników Cash-poolingu. W takiej roli, zdaniem Spółki, występują banki, których zadaniem jest wyłącznie założenie i prowadzenie rachunków grupowych oraz fizyczny transfer środków pomiędzy rachunkami uczestników Cash-poolingu a rachunkami grupowymi. Rola banków sprowadza się zatem wyłącznie do czynności o charakterze formalnym, w przeciwieństwie do nieporównywalnie bardziej złożonej i szerszej funkcji Pool Leadera. Wykonując swe funkcje Pool Leader działa we własnym imieniu i na własne ryzyko, co potwierdza fakt, że to on jest zarówno odbiorcą, jak i uprawnionym właścicielem otrzymywanych odsetek, o którym mowa w art. 11 ust. 2 UPO.

W tym kontekście warto podkreślić, że zgodnie z piśmiennictwem pojęcia „beneficial owner” nie należy interpretować w oparciu o wewnętrzne przepisy prawa umawiających się państw.

„Jest to bowiem termin traktatowy, którego specyficzne znaczenie należy odczytywać wyłącznie poprzez kontekst i cel umowy o upo” Podobne stanowisko zostało wyrażone w wyroku WSA w Kielcach z dnia 22 kwietnia 2010 r.

Jak już zostało wskazane powyżej, zgodnie z Komentarzem klauzula „beneficial owner” powinna być interpretowana w świetle celu, jaki stawia się umowom o unikaniu podwójnego opodatkowania, tj. w świetle nie tylko unikania podwójnego opodatkowania, lecz również zapobieżenia uchylaniu się i unikaniu opodatkowania. Jej wprowadzenie do umów o unikaniu podwójnego opodatkowania miało „ograniczyć zakres ochrony traktatowej wobec struktur wielostopniowego pośrednictwa, często stosowanych przy wypłatach dochodów biernych (pasywnych), w efekcie których z ochrony niejednokrotnie korzystały podmioty rezydujące w krajach trzecich, tj. niebędących stroną danej umowy o upo lub podmioty z tzw. rajów podatkowych”.

W opisywanej sytuacji uwzględnienie powyższej wykładni celowościowej prowadzi do wniosku, że Pool Leader nie pełni funkcji pośrednika, agenta, czy też przedstawiciela Spółki, jak również nie pełni tej funkcji w odniesieniu do innych uczestników Cash-poolingu. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na bezsporny fakt, że zawarcie przez Spółkę Umowy z Pool Leaderem, jak również wyznaczenie na Pool Leadera podmiotu z Grupy, nie miało na celu uzyskania możliwości zastosowania korzystniejszych regulacji podatkowych czy też uniknięcia opodatkowania w ogóle. W piśmiennictwie podkreśla się, że „W klauzuli beneficial owner chodzi w pierwszej kolejności o zbadanie tzw. substancji ekonomicznej transakcji (ekonomicznej istoty transakcji), tj. o pytanie, czy gdyby pominąć skutki podatkowe, strony przeprowadziłyby taką samą lub podobną transakcję”. Jak Wnioskodawca podkreślił na wstępie, celem struktury Cash-poolingu jest efektywne sterowanie płynnością finansową Grupy, zwiększenie efektywności krótkoterminowego zarządzania środkami pieniężnymi oraz zmniejszenie kosztów finansowania zewnętrznego Grupy. Kwestie podatkowe nie miały wobec tego decydującego wpływu na ukształtowanie struktury, ani też nie wpłynęły na decyzję o jej wdrożeniu.

W konsekwencji, należy uznać, że Pool Leader jest uprawnionym odbiorcą odsetek w rozumieniu UPO. Dlatego też, do opodatkowania przedmiotowych odsetek (w kwocie przewyższającej wynagrodzenie Pool Leadera ustalane w sposób opisany w pytaniu nr 1 powyżej) zastosowanie powinny znaleźć postanowienia UPO, a zatem stawka podatku u źródła w wysokości 5% (pod warunkiem uzyskania certyfikatu rezydencji Pool Leadera). Podobne stanowisko zostało wyrażone we wcześniej powołanym wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 lutego 2012 r. Co istotne, sąd wyraził w nim stanowisko, że w przypadku umów cash-poolingu należy każdorazowo odnieść się do ustaleń konkretnej umowy w zakresie pozycji (uprawnień i obowiązków) Pool Leadera. Dodatkowo, zwrócił uwagę, że ponieważ indywidualne ustalenia umowne mogą się od siebie różnić, zwłaszcza w odniesieniu do pozycji Pool Leadera, nie można dokonywać interpretacji przepisów podatkowych posiłkując się jednym uproszczonym modelem systemu cash-poolingu.

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 3.

W opinii Wnioskodawcy, w przypadku uznania stanowiska opisanego w pytaniu 1 powyżej za nieprawidłowe, w ramach opisanego systemu Cash-poolingu do wynagrodzenia Pool Leadera, uwzględnionego zgodnie z Umową w otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetkach od sald debetowych, zastosowanie będą miały regulacje polsko-holenderskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, w efekcie czego stawka podatku u źródła wynosić będzie 5%, pod warunkiem uzyskania od Pool Leadera certyfikatu rezydencji.

Uzasadnieniem własnego stanowiska Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedmiotowego pytania jest argumentacja zawarta w uzasadnieniu dotyczącym pytania nr 2.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz opisu zdarzenia przyszłego w zakresie:

*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu wynagrodzenia wypłacanego na rzecz Pool Leadera – uznaje się **za nieprawidłowe,**
*   poboru zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu odsetek wypłacanych na rzecz Pool Leadera - uznaje się **za nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397 ze zm.): podatnicy, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które osiągają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W przepisie tym, wyrażona jest zasada ograniczonego obowiązku podatkowego, w myśl której państwo, na terytorium którego znajduje się źródło uzyskiwania przychodów, ma suwerenne prawo do opodatkowania podmiotów niebędących jej rezydentami podatkowymi w zakresie dochodów uzyskiwanych z takiego źródła.

W stosunku do niektórych przychodów uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podmioty zagraniczne, obowiązek potrącenia podatku spoczywa na podmiocie polskim dokonującym wypłaty należności będącej źródłem tego przychodu. Takie rodzaje przychodów zostały określone m.in. w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 1 tej ustawy: podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2, przychodów z odsetek, z praw autorskich lub praw pokrewnych, z praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również ze sprzedaży tych praw, z należności za udostępnienie tajemnicy receptury lub procesu produkcyjnego, za użytkowanie lub prawo do użytkowania urządzenia przemysłowego, w tym także środka transportu, urządzenia handlowego lub naukowego, za informacje związane ze zdobytym doświadczeniem w dziedzinie przemysłowej, handlowej lub naukowej (know-how) – ustala się w wysokości 20% przychodów.

Stosownie do art. 21 ust. 2 ww. ustawy: przepisy ust. 1 stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

W myśl art. 26 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych: osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz będące przedsiębiorcami osoby fizyczne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 oraz w art. 22 ust. 1, są obowiązane, jako płatnicy, pobierać, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2b, w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat. (…) Zastosowanie stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobranie podatku zgodnie z taką umową jest możliwe pod warunkiem udokumentowania miejsca siedziby podatnika dla celów podatkowych uzyskanym od podatnika certyfikatem rezydencji.

Stosownie do art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.): ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu z dnia 13 lutego 2002 r. (Dz.U z 2003 r. Nr 216, poz. 2120): odsetki, które powstają w Umawiającym się Państwie i są wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie.

Jednakże takie odsetki mogą być także opodatkowane w Umawiającym się Państwie, w którym powstają, i zgodnie z ustawodawstwem tego Państwa, ale jeżeli osoba uprawniona do odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, to podatek w ten sposób ustalony nie może przekroczyć 5 procent kwoty brutto tych odsetek (art. 11 ust. 2 konwencji polsko-holenderskiej).

W myśl art. 11 ust. 4 konwencji polsko-holenderskiej: właściwe organy Umawiających się Państw uzgodnią w drodze wzajemnego porozumienia sposób stosowania ustępów 2 i 3.

Przy czym, zgodnie z art. 11 ust. 5 konwencji polsko-holenderskiej: użyte w tym artykule określenie „odsetki” oznacza dochód z wszelkiego rodzaju wierzytelności, zarówno zabezpieczonych, jak i niezabezpieczonych hipoteką, lecz niedających prawa do uczestniczenia w zyskach dłużnika, a w szczególności dochody z państwowych papierów wartościowych oraz dochody z obligacji lub skryptów dłużnych, włącznie z premiami i nagrodami związanymi z takimi papierami wartościowymi, obligacjami lub skryptami dłużnymi. Opłat karnych z tytułu opóźnionej zapłaty nie uważa się za odsetki w rozumieniu tego artykułu.

Jednocześnie, postanowienia ustępów 1, 2 i 3 tego artykułu nie mają zastosowania, jeżeli osoba uprawniona do odsetek, mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie, prowadzi w drugim Państwie, w którym powstają odsetki, działalność gospodarczą poprzez zakład tam położony, bądź wykonuje wolny zawód w oparciu o stałą placówkę, która jest w nim położona, i jeżeli wierzytelność, z tytułu której płacone są odsetki, jest faktycznie związana z takim zakładem lub stałą placówką. W takim przypadku stosuje się postanowienia artykułu 7 lub artykułu 14 (art. 11 ust. 6 konwencji polsko-holenderskiej).

Należy przy tym zwrócić uwagę na tekst Modelowej Konwencji, stanowiącej wzór umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania zawieranych przez Polskę, jak i brzmienie Komentarza do niej. Zostały one wypracowane w drodze konsensusu przez wszystkie państwa członkowskie OECD, które zobowiązały się tym samym do stosowania zawartych w nich postanowień. Modelowa Konwencja, jak i Komentarz do niej, nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa, natomiast stanowią wskazówkę, jak należy interpretować zapisy umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania.

Z Komentarza do Konwencji Modelowej OECD wynika tymczasem, że postanowienia umów (konwencji) o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie dotyczącym odsetek mają zastosowanie jedynie w przypadku, gdy podmiot uzyskujący odsetki posiada status rzeczywistego odbiorcy („beneficial owner”), czyli jest podmiotem, którego prawo do dysponowania otrzymaną płatnością nie ma wyłącznie formalnego charakteru. Co do zasady, w sytuacji, gdy płatność dokonywana jest na rzecz pośrednika będącego rezydentem określonego państwa, który następnie przekazuje tę płatność ostatecznemu odbiorcy, państwo w którym powstaje dana płatność nie jest zobowiązane do zastosowania wobec tego pośrednika postanowień umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Sam fakt bycia rezydentem określonego państwa i otrzymania płatności nie jest wystarczającym warunkiem do skorzystania z postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w sytuacji, gdy prawo do dysponowania dochodem ma ograniczony charakter. Oznacza to, że postanowienia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania mają zastosowanie do podmiotów będących faktycznymi odbiorcami odsetek.

Wobec tego należy stwierdzić, że stawka podatku wynikająca z zacytowanych wyżej przepisów polsko-holenderskiej konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania znajdzie zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy Pool Leader będzie faktycznym odbiorcą odsetek. Warunkiem zastosowania tych uregulowań jest to, aby podmiot ten, jako otrzymujący odsetki był ich właścicielem.

Umowa cash-poolingu jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy (rachunek główny) i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy przez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy. W ramach porozumienia cash-poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash-pooling i zarządzający systemem, tzw. Pool Leadera, którym może być wyspecjalizowany bank, jak również jednostka z grupy. Zarządzający systemem w ramach umowy zapewnia dla wszystkich uczestników systemu środki finansowe na pokrycie sald ujemnych, a w przypadku wystąpienia sald dodatnich na rachunkach uczestników to na jego rachunek trafiają środki finansowe. Uczestnicy porozumienia nie wiedzą, czyje środki zostały im przekazane na pokrycie niespłaconego zadłużenia – wszelkie przepływy koordynowane są przez Pool Leadera. Niezależnie od tego, czy podmiotem zarządzającym systemem jest bank, czy wybrana spółka z grupy, realizuje on jedynie funkcję pośrednika, tzn. nie jest ostatecznym właścicielem odsetek, do których prawo przysługuje spółkom przekazującym nadwyżkę.

Przepisy prawa podatkowego nie odnoszą się wprost do zdarzeń typu umowy cash-poolingu, zatem ewentualne konsekwencje podatkowe należałoby oceniać z punktu widzenia ogólnych zasad opodatkowania obowiązujących w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych.

Sposób konstrukcji umowy cash-poolingu jest jednocześnie wyborem odpowiedniego typu instrumentu. Jest to sprawa indywidualna, uzależniona – z jednej strony – od podmiotu, który organizuje i pośredniczy w cash-poolingu (Pool Leadera), z drugiej – z dostosowania zapotrzebowania spółek zainteresowanych tego typu instrumentem. Trzeba zaznaczyć, że jest to instrumentarium o niestandardowej ofercie, stąd też nie można przewidzieć wszystkich możliwych wariantów tej umowy.

Z opisu sprawy przedstawionego w powyższym wniosku wynika, że Wnioskodawca został włączony do centralnego systemu Cash-poolingu w ramach Grupy kapitałowej (dalej: Umowa). Ponadto, Spółka zawarła również czterostronną umowę o koncentracji gotówki. Funkcję Pool Leadera w strukturze pełni spółka będąca holenderskim rezydentem podatkowym. Pool Leader jest podmiotem powiązanym kapitałowo ze Spółką w sposób pośredni w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Pool Leader posiada rachunki grupowe prowadzone w PLN i EUR w C., natomiast Spółka posiada rachunki uczestniczące prowadzone w PLN i EUR w Banku, będące subkontami rachunków grupowych Pool Leadera. Zgodnie z Umową, C. dokonuje transferów wszystkich wpłat i wypłat z rachunków uczestniczących prowadzonych w PLN i EUR w Banku na rachunki celowe dotyczące rachunków uczestniczących. Na koniec każdego dnia dokonywana jest konsolidacja na rachunkach celowych i następuje tzw. „zerowanie konta”. Tym samym, Spółka codziennie odprowadza na rzecz Pool Leadera znajdujące się na jej rachunkach płynne środki finansowe, a – jeśli saldo na jej rachunkach będzie ujemne – Pool Leader będzie codziennie udostępniać Spółce potrzebne płynne środki finansowe. Zgodnie z warunkami Umowy, z tytułu korzystania z płynnych środków przez Spółkę, będzie ona obciążana odsetkami. Natomiast w przypadku przekazywania Pool Leaderowi sald kredytowych, Spółka będzie otrzymywała odsetki. W myśl Umowy, Pool Leader po zakończeniu każdego miesiąca sporządzi rozliczenia rachunków Spółki oraz rozliczenia odsetek. Do rozliczania odsetek mogą zostać zastosowane zamiennie dwie metody. Pierwsza polega na dopisywaniu ich lub odejmowaniu do/od salda rachunku Spółki (forma kapitalizacji), natomiast zgodnie z drugą dokonywane będą odrębne przelewy: przez Pool Leadera na rachunek uczestniczący lub inny wskazany rachunek przez Spółkę, lub przez Spółkę na wskazany rachunek Pool Leadera. Zgodnie z Umową Pool Leader otrzymuje wynagrodzenie za realizowane usługi zarządzania płynnością uwzględnione w odsetkach, które przysługują mu z tytułu korzystania z płynnych środków udostępnionych przez Spółkę (tj. od sald debetowych) i stanowi różnicę między wysokością odsetek, jaką Pool Leader otrzymuje od Wnioskodawcy a wysokością odsetek, do których zapłaty na rzecz C. Pool Leader jest zobowiązany. Rachunek bankowy Pool Leadera prowadzony w C. posiada limit kredytowy, który co do zasady nie powinien zostać przekroczony. W przypadku ewentualnego przekroczenia tego limitu, Pool Leader zobowiązany jest do zapłaty odsetek z tytułu overdraftu.

Wobec takiego opisu należy wskazać, że – z uwagi na fakt posiadania przez Spółkę salda debetowego na rachunkach uczestniczących, które pokrywane jest środkami zgromadzonymi na kontach grupowych Pool Leadera – mamy w niniejszej sytuacji z udostępnieniem kapitału Spółce. Tym samym, Umowa opisana we wniosku ma cechy zbliżone do pożyczki. Zatem pełna kwota płaconych przez Spółkę odsetek stanowi wynagrodzenie za udostępnienie kapitału. Dlatego też zapisy w Umowie dotyczące wynagrodzenia za realizowane przez Pool Leadera usługi zarządzania płynnością, które jest uwzględnianie w odsetkach, które płaci Spółka, nie zmieniają charakteru dokonywanych przez Spółkę na rzecz Pool Leadera wypłat.

Wobec powyższych wskazań, odnośnie do wynagrodzenia otrzymywanego przez Pool Leadera (w wysokości różnicy między wysokością odsetek, jakie Pool Leader otrzymuje od Spółki a wysokością odsetek płaconych przez Pool Leadera na rzecz C.) należy stwierdzić, że jest ono związane z korzystaniem z płynnych środków pieniężnych. Tym samym należy je traktować jako odsetki. Zatem otrzymane przez Pool Leadera odsetki w pełnej wysokości mieszczą się zarówno w zakresie przedmiotowym art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jak i art. 11 konwencji polsko-holenderskiej. Tym samym, nie można powyższego wynagrodzenia zakwalifikować jako zyski przedsiębiorstw podlegające opodatkowaniu w państwie rezydencji, zgodnie z art. 7 ust. 1 konwencji polsko-holenderskiej.

Wobec powyższego wniosku, należy wskazać, że w sytuacji, gdy rzeczywistym odbiorcą odsetek będzie Pool Leader (tj. środki finansowe na pokrycie niedoboru środków pieniężnych w rachunkach Spółki będą pochodzić ze środków własnych Pool Leadera lub limitu kredytowego udzielonego mu przez C.), wówczas Pool Leadera należy uznać za beneficial ownera – uprawnionego odbiorcę odsetek. Zatem, do przedmiotowych odsetek znajdzie zastosowanie 5% stawka podatku u źródła wynikająca z art. 11 ust. 2 ww. konwencji.

Z kolei, w przypadku, gdy środki finansowe na pokrycie niedoboru środków pieniężnych w ramach systemu Cash-poolingu będą pochodzić ze środków pieniężnych przekazanych na rachunki grupowe prowadzone na rzecz Pool Leadera od innych podmiotów z Grupy, Pool Leader nie będzie osobą uprawnioną do tych odsetek, gdyż będzie tylko ich odbiorcą, a nie ich właścicielem (tj. podmiotem uprawnionym). W tym przypadku Pool Leader realizuje jedynie funkcję pośrednika, tzn. nie jest ostatecznym właścicielem odsetek. Natomiast ich właścicielami (podmiotami uprawnionymi do odsetek) pozostają poszczególne spółki biorące udział w systemie Cash-poolingu.

Błędem jest zatem utożsamianie, jak czyni to Spółka, właściciela odsetek wyłącznie z podmiotem dysponującym roszczeniem o ich wypłatę i posiadającym prawo do dysponowania nimi. Status osoby uprawnionej przysługuje bowiem – jak wskazano wyżej – ekonomicznemu właścicielowi udostępnionego kapitału (a nie ekonomicznemu dysponentowi samych odsetek). Uprawnionym właścicielem może być zatem podmiot posiadający prawo do kapitału, z tytułu którego udostępnienia należne będą odsetki, jak i prawo do zagospodarowania tych odsetek jako ich właściciel, a nie podmiot posiadający prawo tylko do ich otrzymania.

Tytuł prawny do odsetek posiadają wówczas poszczególne spółki biorące udział w systemie Cash-poolingu, co oznacza, że to one uzyskują przychód podatkowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w postaci należnych im odsetek. Niezależnie od tego, należy wskazać, że Spółka będzie mogła zastosować – zgodnie z brzmieniem art. 21 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – stosowne postanowienia odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania obowiązującej między Polską a państwem rezydencji podatkowej podmiotu uprawnionego, uzyskującego dochód z tytułu odsetek, a więc poszczególnych spółek z grupy, które biorą udział w systemie cash-poolingu.

Reasumując, zarówno wynagrodzenie za realizowane przez Pool Leadera usługi zarządzania płynnością, jak i odsetki w kwocie przewyższającej wynagrodzenie Pool Leadera stanowią w całości odsetki. W przypadku, gdy Pool Leader będzie rzeczywistym odbiorcą wypłacanych mu odsetek, Spółka będzie uprawniona do pobrania podatku u źródła według 5% stawki wynikającej z zapisów umowy z dnia 13 lutego 2002 r. między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku.

Natomiast w sytuacji, gdy rzeczywistymi odbiorcami należności odsetkowych będą spółki uczestniczące w systemie Cash-poolingu, Spółka w pierwszej kolejności powinna ustalić osobę podatnika, na rzecz którego przekazywane będą odsetki, a nastepnie kierując się miejscem jego zamieszkania lub siedziby zastosować postanowienia odpowiedniej umowy międzynarodowej, tak aby określić właściwą stawkę podatkową.

W obu przypadkach zastosowanie stawki wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania jest możliwe pod warunkiem udokumentowania przez wskazane wyżej podmioty uzyskanym od nich certyfikatem rezydencji.

Interpretacja dotyczy:

*   zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym,
*   zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.