Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP2-2.4010.36.2025.1.KW
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-03-21
Teza: Wypłata na rzecz klientów zwrotu kwot nieautoryzowanych
transakcji płatniczych.
Słowa kluczowe: banki
koszt-koszty uzyskania przychodów
koszt-rekompensata kosztów
koszt-zwrot kosztów
kradzież-kradzież składników majątkowych
oszustwo
przychód-moment powstania przychodów
rekompensata
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-
Rozdział 2. Przychody-Data powstania przychodu-Ogólna
zasada
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-
Rozdział 3. Koszty uzyskania przychodów-Ogólna zasada
zaliczania wydatków do kosztów uzyskania przychodów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-
Rozdział 2-art. 12-ust. 4-pkt 6a
[CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-
Rozdział 3-art. 15-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest
    prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 stycznia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 stycznia 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie
    skutków podatkowych wypłaty na rzecz klientów zwrotu kwot nieautoryzowanych
    transakcji płatniczych. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
    (...) Spółka Akcyjna (dalej „Bank”, „Wnioskodawca”, „Spółka”) jest podmiotem mającym
    siedzibę w Polsce, polskim rezydentem podatkowym, prowadzącym działalność bankową
    na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (tj. Dz. U. z 2023 r., poz.
    2488 ze zm.).
    Klientem Banku może być zarówno osoba fizyczna, osoba prawna, podmiot prowadzący
    działalność gospodarczą lub podmiot nieprowadzący takiej działalności. W ramach swojej
    działalności Bank oferuje szeroką gamę produktów bankowych, zarówno kredytowych, jak
    inwestycyjnych i oszczędnościowych, w tym prowadzenie rachunków bankowych,
    świadczenie usług płatniczych oraz wydawanie pieniądza elektronicznego.
    W ramach działalności bankowej występują przypadki nieautoryzowanych transakcji
    płatniczych tj. takich, na których wykonanie klient nie wyraził zgody (nie dokonał
    autoryzacji) w sposób określony w umowie (np. w umowie prowadzenia rachunku
    bankowego) lub regulaminie produktu bankowego. Sytuacje tego typu obejmują różnego
    rodzaju incydenty, wywołane użyciem karty płatniczej bez wiedzy i zgody klienta -
    posiadacza rachunku bankowego, czy też nieautoryzowane przelewy środków
    finansowych z rachunku bankowego klienta Banku - są to w większości tzw. transakcje
    oszukańcze, w których klienci Banku stają się ofiarami działań przestępczych.
    Mechanizm tych oszustw często polega na wyłudzeniu środków finansowych z rachunków
    bankowych klientów za pomocą sfałszowanych poleceń przelewu. Sprawcy przestępstw
    wykorzystują różne metody, w tym instalację na komputerze lub telefonie klienta
    złośliwego oprogramowania, które pobierane jest w wyniku otwarcia załączników do
    fałszywych wiadomości e-mail. Ponadto, sprawcy przestępstw stosują różne działania
    socjotechniczne(np. phishingu, vishingu), które mając na celu wyłudzenie poufnych
    danych, takich jak hasła autoryzujące.
    W sytuacjach, gdy klienci Banku lub Bank stają się ofiarami takich działań, zgłaszane są
    odpowiednie zawiadomienia do organów ścigania, które prowadzą dalsze postępowanie
    w celu wykrycia sprawców i odzyskania utraconych środków finansowych. Niezależnie, w
    takich przypadkach klienci występują także do Banku z żądaniem zwrotu kwot
    wyłudzonych w ramach nieautoryzowanych transakcji - przywrócenia salda rachunku do
    stanu, jaki istniałby dalej, gdyby nie miała miejsca nieautoryzowana przez nich transakcja
    (nieautoryzowany przelew lub nieautoryzowana transakcja kartowa). Pozwala na to
    ustawa z dnia 19 sierpnia 2021 r. o usługach płatniczych (Dz.U. 2011 nr 199, poz. 1175, ze
    zm., dalej „UoUP”).
    Zgodnie z art. 44 UoUP użytkownik (osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka
    organizacyjna niebędąca osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną,
    korzystające z usług płatniczych w charakterze płatnika - tutaj: klient Banku posiadający
    rachunek bankowy lub posiadacz karty płatniczej) niezwłocznie powiadamia dostawcę
    usług płatniczych (tutaj: Bank) o stwierdzonych nieautoryzowanych transakcjach
    płatniczych. Jeżeli użytkownik nie dokona powiadomienia w terminie 13 miesięcy od dnia

    obciążenia rachunku płatniczego albo od dnia, w którym transakcja miała być wykonana,
    roszczenia użytkownika względem dostawcy usług płatniczych z tytułu nieautoryzowanych
    transakcji płatniczych wygasają.
    Zgodnie z art. 46 UoUP, w przypadku wystąpienia nieautoryzowanej transakcji płatniczej
    dostawca usług płatniczych płatnika niezwłocznie, nie później jednak niż do końca dnia
    roboczego następującego po dniu stwierdzenia wystąpienia nieautoryzowanej transakcji,
    którą został obciążony rachunek płatnika, lub po dniu otrzymania stosownego zgłoszenia,
    zwraca płatnikowi kwotę nieautoryzowanej transakcji płatniczej, z wyjątkiem przypadku
    gdy dostawca usług płatniczych płatnika ma uzasadnione i należycie udokumentowane
    podstawy, aby podejrzewać oszustwo, i poinformuje o tym w formie pisemnej organy
    powołane do ścigania przestępstw. W przypadku gdy płatnik korzysta z rachunku
    płatniczego, dostawca płatnika przywraca obciążony rachunek płatniczy do stanu, jaki
    istniałby, gdyby nie miała miejsca nieautoryzowana transakcja płatnicza.
    Bank dokonuje zwrotu wyłudzonych środków finansowych/ przywróceniu salda rachunku
    bankowego klienta Banku(dalej jako „wypłata Rekompensaty”) w celu spełnienia
    ustawowego obowiązku ochrony interesów klienta.
    Wypłata Rekompensaty leży jednocześnie w interesie Banku ze względów reputacyjnych
    oraz z uwagi na potrzebę dalszego utrzymania dobrych relacji biznesowych z klientem (tj.
    Bankowi zależy na tym, aby jego klienci nadal przechowywali w Banku swoje aktywa i
    korzystali z jego usług finansowych) oraz dobro samego klienta - wypłacenie
    Rekompensaty ma na celu przywrócenie równowagi finansowej u klienta i zapewnienie
    mu stabilności majątkowej. Działania te wynikają z misji Banku, który dąży do zapewnienia
    swoim klientom najwyższego poziomu bezpieczeństwa i ochrony przed skutkami działań
    osób trzecich, w tym nieautoryzowanych transakcji mających charakter przestępczy. Z
    perspektywy Banku priorytetem jest jak najszybsze zaspokojenie roszczeń, tak aby klient
    mógł odzyskać środki utracone w wyniku działania przestępcy.
    W następstwie opisanych powyżej transakcji nieautoryzowanych, niemożliwych do
    uniknięcia nawet pomimo zachowania wszelkich procedur i należytej staranności, Bank
    ponosi straty w aktywach obrotowych (środkach finansowych). Skutkiem dokonania
    nieautoryzowanych transakcji płatniczych jest poniesienie przez Bank kosztu w postaci
    wypłaconej Rekompensaty - w związku z powyższym Bank pragnie potwierdzić, iż
    poniesiona strata, będąca następstwem dokonanego przez Bank zwrotu kwoty utraconej
    w wyniku nieautoryzowanej transakcji płatniczej (wartość Rekompensaty), jest dla Banku
    kosztem uzyskania przychodu.
    Niezależnie od wypłaty Rekompensaty, w zależności od okoliczności danej sprawy, Bank i
    klient Banku umawiają się na przeniesienie ciężaru naprawienia szkody przez sprawce
    przestępstwa wyłudzenia środków finansowych: z klienta na Bank. Sąd karny w tego typu
    sprawach, wydając wyrok skazujący, zasądza bowiem od sprawcy przestępstwa obowiązek
    naprawienia szkody wyrządzonej klientowi - zgodnie z art. 46 § 1 ustawy Kodeks karny (tj.
    Dz.U. z 2024 r. poz. 17). Na mocy tego przepisu, w razie skazania, sąd może orzec, a na
    wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej orzeka, stosując przepisy prawa
    cywilnego, obowiązek naprawienia, w całości albo w części, wyrządzonej przestępstwem
    szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Tego typu obowiązek powinien zostać
    zasądzony na rzecz Banku, jako faktycznego poszkodowanego, jakkolwiek w wielu
    sprawach zdarza się sąd karny orzeka ten obowiązek na rzecz klienta, zamiast na rzecz
    Banku, który de facto jest zobowiązany na mocy przepisów UoUP do wypłaty
    Rekompensaty (de facto jest stroną faktycznie pokrzywdzoną działaniami przestępców).
    Realizacja obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem sprowadza się, do
    zwrotu środków finansowych wyłudzonych z rachunku bankowego klienta, tj. wysokości
    która odpowiada Rekompensacie wypłaconej przez Bank na rzecz klienta Banku.
    W wyżej opisanej sytuacji strony tj. Bank oraz klient Banku, mogą podpisać:

    a) porozumienie, w którym Bank wypłaca Rekompensatę a klient Banku zobowiązuje się
      zwrócić Bankowi te środki finansowe, gdy sprawca przestępstwa bądź osoba trzecia
      naprawi szkodę klienta i dokona mu zwrotu przywłaszczonych środków finansowych
      albo wynik prowadzonego postępowania karnego wykaże, że to klient dokonał
      kwestionowanych transakcji (dalej: „Porozumienie o wypłacie rekompensaty”) lub
    b) umowę przelewu wierzytelności, obejmującą zasądzony przez sąd od skazanego
      obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem, zgodnie z art. 46 § 1
      ustawy Kodeks karny (dalej: „Umowa przelewu wierzytelności”).
    Przykładem takiej sytuacji, jest przypadek wyprowadzenia znacznych środków
    finansowych z rachunku bankowego prowadzonego dla „Klienta”.
    Na jednym z rachunków prowadzonych dla Klienta Banku, doszło do nieuprawnionego
    dostępu osób trzecich oraz dokonania przez nich nieautoryzowanych transakcji. Poprzez
    wykorzystanie złośliwego oprogramowania (malware), dokonano nieautoryzowanego
    przelewu znaczących środków finansowych z rachunku bankowego Klienta (...PLN),
    powodując w jego majątku wymierną szkodę majątkową. Bank wypłacił na rzecz Klienta
    rekompensatę w kwocie (...) PLN tj. w wysokości środków finansowych wyprowadzonych z
    rachunku bankowego Klienta.
    Równolegle zdarzenie zostało zgłoszone odpowiednim organom ścigania, które wszczęły
    postępowanie karne i ustaliły osobę sprawcy. Sprawa trafiła do Sądu Rejonowego, do
    Wydziału Karnego, w którym wydano prawomocny wyrok skazujący sprawcę za dokonanie
    nieautoryzowanych transakcji na koncie Klienta. Na mocy tego wyroku, na podstawie art.
    46 § 1 Kodeksu karnego, nałożono na sprawce czynu obowiązek naprawienia w całości
    wyrządzonej przestępstwem szkody przez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego Klienta kwoty
    (... PLN) (już po wypłacie Rekompensaty przez Bank na rzecz Klienta).
    Do chwili obecnej, mimo wydania wyroku karnego, nie nastąpiło faktyczne
    wyegzekwowanie tej kwoty od sprawcy.
    Po uprawomocnieniu się wyroku sądowego i po wypłacie rekompensaty na rzecz Klienta,
    Bank i Klient zawarły umowę cesji wierzytelności przysługującej Klientowi w stosunku do
    sprawcy czynu na Bank. Bank, jako cesjonariusz, przejął prawa do egzekwowania należnej
    od skazanego kwoty (...) PLN. Przelew wierzytelności umożliwia Bankowi prowadzenie
    egzekucji bezpośrednio z wyroku karnego, celem pokrycia / zmniejszenia straty
    spowodowanej wypłatą Rekompensaty na rzecz Klienta Banku.
    Wartość wypłaconej Rekompensaty (...) PLN na rzecz Klienta nie została przez Bank do tej
    pory ujęta w kosztach uzyskania przychodu.
    Pytania
    1) Czy ponoszone przez Bank straty, będące następstwem dokonywanych przez Bank na
      rzecz klientów zwrotów kwot utraconych w wyniku nieautoryzowanych transakcji
      płatniczych (tj. wartości wypłaconych Rekompensat), są dla Banku kosztem uzyskania
      przychodu?
    2) Czy środki pieniężne wyegzekwowane przez Bank od sprawców przestępstw w ramach
      roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej tymi przestępstwami, które zostały
      scedowane na Bank na podstawie Umów przelewu wierzytelności lub środki
      finansowe zwracane przez klientów na mocy Porozumień o wypłacie Rekompensaty,
      stanowią przychód podatkowy Banku, w dacie wpływu tych środków na rachunek
      Banku, za wyjątkiem sytuacji w których uprzednio wypłacona Rekompensata nie
      została zaliczona do kosztów uzyskania przychodów?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Ad 1

    W ocenie Wnioskodawcy, straty, będące następstwem dokonywanych przez Bank zwrotów
    kwot utraconych w wyniku nieautoryzowanych transakcji płatniczych (wartość
    Rekompensat), są dla Banku kosztem uzyskania przychodu z chwilą ich poniesienia -
    zgodnie z art. 15 ust. 4d UPDOP.
    Uzasadnienie
    Utratę przez Bank środków finansowych w wyniku dokonywania nieautoryzowanych
    transakcji płatniczych na kontach jego klientów, które to środki Bank następnie tym
    klientom rekompensuje, należy zakwalifikować jako tzw. straty w środkach obrotowych
    Banku (inaczej: straty w aktywach), które powstały w trakcie podejmowania działań
    mających na celu osiąganie przez Bank przychodów (takich, jak prowadzenie rachunków
    bankowych czy udzielanie pożyczek w ramach bankowości internetowej).
    Uwzględnianie straty w rachunku podatkowym wywodzi się w orzecznictwie oraz
    interpretacjach organów podatkowych z ogólnej regulacji dotyczącej kosztów uzyskania
    przychodów, określonej w art. 15 ust. 1 UPDOP.
    Zgodnie z art. 15 UPDOP kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu
    osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia
    źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 UPDOP. Powyższy
    przepis formułuje w sposób pośredni lub bezpośredni następujące podstawowe warunki
    uznania kosztów podatnika za koszty uzyskania przychodów:
    a) poniesienie kosztu przez podatnika,
    b) celem poniesienia kosztu powinno być uzyskanie przychodu lub zachowanie albo
      zabezpieczenie źródła przychodu,
    c) nieujęcie kosztów pośród kategorii wydatków niestanowiących koszty uzyskania
      przychodu (art. 16 ust. 1 UPDOP).
    Ponadto, w trakcie kilkunastu lat stosowania ww. przepisu, orzecznictwo i doktryna prawa
    podatkowego wypracowały pewne dodatkowe kryteria, na podstawie których ustala się,
    czy dany wydatek podatnika stanowi koszt uzyskania przychodu, czy nie. Do tych
    warunków należy zaliczyć przede wszystkim:
    a) definitywny charakter poniesionego kosztu,
    b) związek z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
    c) odpowiednie udokumentowanie.
    Zgodnie z którym kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia
    przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów
    wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy. Kosztami uzyskania przychodów są zatem, po
    wyłączeniu kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 UPDOP, wszelkie racjonalne i
    gospodarczo uzasadnione koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą,
    których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie lub zachowanie źródła przychodów.
    Pogląd wywodzący prawo do uwzględniania przez podatnika strat w aktywach w kosztach
    uzyskania przychodów prezentuje przykładowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
    w wyroku z dnia 5 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 1470/08, stwierdzając w uzasadnieniu,
    iż „oczywistym jest, że strata rozumiana jako uszczerbek, szkoda, ubytek, nie jest
    wydatkiem poniesionym w celu osiągnięcia przychodu, bo nie jest ani wydatkiem
    podatnika, ani co do zasady nie wiąże się z jakiegokolwiek rodzaju korzyścią podatnika.
    Przeciwnie, wiąże się z obniżeniem spodziewanych korzyści. Jednakże nie sposób
    zauważyć, że prowadzenie jakiejkolwiek działalności gospodarczej związane jest z
    ryzykiem powstawania strat zarówno w środkach obrotowych, jak i trwałych. Pewnego
    rodzaju straty są trudne albo nawet niemożliwe do uniknięcia, np. tzw. ubytki naturalne w
    procesie produkcji. Nie są więc one celem działalności gospodarczej podatnika, ale jej
    ubocznym składnikiem, niechcianym, lecz w pewnym zakresie niemożliwym do uniknięcia.

    A zatem należy uznać, że co do zasady istnieje możliwość zaliczenia strat w środkach
    obrotowych, w rozumieniu wyżej przedstawionym, do kosztów uzyskania przychodu.
    Dotyczy to tych sytuacji, gdy podatnik ponosi wydatki w celu osiągnięcia przychodu, ale z
    działaniami podatnika nakierowanymi na przychód związane są straty, których nie można
    było uniknąć, które nie są spowodowane niestarannym działaniem podatnika. W tym
    dotyczy to strat powstałych w wyniku kradzieży środków obrotowych, również kradzieży
    popełnianych przez pracowników podatnika”.
    Podobny pogląd zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z
    dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 23/07, stwierdzając, że „strata w środkach
    obrotowych jest konsekwencją prowadzenia działalności gospodarczej można stwierdzić,
    że będzie ona kosztem uzyskania przychodu, o ile jest ona normalnym następstwem
    prowadzonej działalności w danej branży, a podatnikowi nie będzie można przypisać winy
    przy jej powstaniu, to jest wtedy gdy podatnik nie mógł przewidzieć powstania szkody, ani
    też jej zapobiec. Każdorazowo będzie wymagało to przeprowadzenia szczegółowej analizy
    sytuacji, jaka poprzedziła powstanie straty, a zwłaszcza ocenę, czy podatnik zachował
    należytą staranność, tj. ogólnie przyjętą w stosunkach danego rodzaju, przeciwdziałając
    ewentualnemu wystąpieniu uszczerbku w swoim majątku.”
    W innym wyroku z dnia 26 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we
    Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 250/13 stwierdził, iż: „charakter kosztowy mają tylko te straty,
    które (...), są rzeczywiste, nie powstały z winy podatnika, w szczególności jako wynik jego
    niedbalstwa, naruszenia przepisów albo w wyniku braku nadzoru nad pracownikami, w
    zasadzie powstałe na skutek zdarzeń nieprzewidywalnych i nie do uniknięcia przez
    podmiot gospodarczy racjonalnie i starannie prowadzący swoje interesy”. Ten sam Sąd w
    wyroku z dnia 19 grudnia 2005 r. (sygn. akt I SA/Wr 1055/04) wskazał, że „wnioskując na
    podstawie tego, że w punktach 5, 6, 25 lit. c), 39, 47, 50 i 56 ustępu 1 art. 16 ustawy z dnia
    15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz.
    654 ze zm.) określono, iż istnieją kategorie strat, których nie uważa się za koszty uzyskania
    przychodów, można przyjąć a contrario, że istnieją pewne straty, które podlegają
    wliczeniu do kosztów. Za takie uznać można straty, których występowanie w toku
    działalności danego rodzaju jest nieuniknione i które są niechcianym, ubocznym skutkiem
    działalności gospodarczej”.
    W interpretacjach organów podatkowych sama zasada dotycząca możliwości zaliczania
    strat w środkach obrotowych do kosztów uzyskania przychodów nie jest kwestionowana.
    Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 31 sierpnia 2012 r. Nr IPTPB3/423-200
    /12-2/PM Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi wskazał, że uwzględniana w kosztach
    podatkowych strata powinna być zdarzeniem niezależnym od woli podatnika, powstałym
    zarówno w wyniku działań sił przyrody, jak i działań innego człowieka, powodującym
    ubytek i szkodę, pod warunkiem że podatnik nie przyczynia się w jakiś sposób do
    powstania tej szkody lub nie ułatwia jej powstania. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w
    Łodzi „jedynie straty w środkach obrotowych, powstałe w trakcie normalnego,
    racjonalnego działania podatnika, ze szczególnym uwzględnieniem dochowania należytej
    staranności w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej, mogą być uznane za koszt
    uzyskania przychodu”.
    Powyższe należy odnieść do odpowiedzialności Banku, ukształtowanej przepisami UoUP,
    regulującymi wykonywanie usług płatniczych, które powodują obciążenie Banku, jako
    dostawcę usług płatniczych, ryzykiem wystąpienia nieautoryzowanych transakcji na
    rachunkach bankowych jego klientów.
    Zgodnie z art. 46 tej ustawy, w przypadku wystąpienia nieautoryzowanej transakcji
    płatniczej, dostawca płatnika niezwłocznie, nie później jednak niż do końca dnia
    roboczego następującego po dniu stwierdzenia wystąpienia nieautoryzowanej transakcji,
    którą został obciążony rachunek płatnika, lub po dniu otrzymania stosownego zgłoszenia,
    zwraca płatnikowi kwotę nieautoryzowanej transakcji płatniczej (dalej „Rekompensata”), z
    wyjątkiem przypadku, gdy dostawca płatnika ma uzasadnione i należycie

    udokumentowane podstawy aby podejrzewać oszustwo klienta Banku i poinformuje o
    tym, w formie pisemnej, organy powołane do ścigania przestępstw. W przypadku gdy
    płatnik korzysta z rachunku płatniczego, dostawca płatnika przywraca obciążony rachunek
    płatniczy do stanu, jaki istniałby gdyby nie miała miejsca nieautoryzowana transakcja
    płatnicza.
    Zgodnie z art. 46 UoUP, Bank jako dostawca usług płatniczych ponosi odpowiedzialność za
    nieautoryzowane transakcje płatnicze w oparciu o zasadę ryzyka. W sytuacji, gdy
    stwierdzone zostanie wystąpienie nieautoryzowanej transakcji, Bank jest zobowiązany do
    niezwłocznego zwrotu klientowi pełnej kwoty tej transakcji, niezależnie od wystąpienia
    winy, umyślnego działania czy niedbalstwa po stronie Banku. Odpowiedzialność, która na
    nim ciąży, nie zależy od naruszenia obowiązków ciążących na nim jako na dostawcy usług
    płatniczych, ani od jego winy czy niedochowania należytej staranności. Bank nie może
    zwolnić się z tej odpowiedzialności, nawet gdy udowodni, że należycie wykonał obowiązki
    dotyczące zachowania środków bezpieczeństwa, w tym ochrony indywidualnych danych
    uwierzytelniających oraz systemów transakcyjnych. Tym samym przepisy nie nadają w tym
    zakresie znaczenia ewentualnej winie Banku, ponieważ podstawą odpowiedzialności jest
    ochrona użytkownika płatności i zaufanie do systemu usług finansowych.
    Nieautoryzowana transakcja jest definiowana jako taka, na którą płatnik nie wyraził zgody
    w sposób przewidziany w umowie lub regulaminie produktu bankowego, a ciężar dowodu
    jej autoryzacji spoczywa na Banku. W przypadku braku takiego dowodu Bank ponosi
    odpowiedzialność, nawet jeśli zastosował środki bezpieczeństwa zgodne z najwyższymi
    standardami i przy zachowaniu wszelkich procedur.
    Zgodnie z ww. regulacjami, w przypadkach opisanych w stanie faktycznym Bank
    podejmuje decyzję o zwrocie środków (wypłacie Rekompensaty) nie z powodu własnej
    winy czy jej braku, ale w celu:
    a) spełnienia ustawowego obowiązku ochrony interesów klienta.
    b) zabezpieczenia integralności i wiarygodności systemu finansowego.
    c) ochrony swojej reputacji jako instytucji zaufania publicznego.
    Regulacje dotyczące transakcji nieautoryzowanych wykluczają stosowanie tradycyjnych
    zasad odpowiedzialności odszkodowawczej (np. oceny adekwatnego związku
    przyczynowego czy przyczynienia się klienta). Odpowiedzialność Banku wynika z
    charakteru jego działalności jako profesjonalnego podmiotu działającego na rynku usług
    finansowych, a nie z przesłanek zawinionych działań lub zaniedbań.
    Wykonywanie usług płatniczych przez Bank dokonywane jest w ramach prowadzonej
    działalności gospodarczej. W ramach prowadzonej działalności Bank narażony jest na
    straty wynikające z ryzyka immanentnie związanego z tym rodzajem działalności. Jego
    elementem jest ryzyko poniesienia kosztu związanego z obowiązkiem zwrotu na rzecz
    klienta kwoty wynikającej z nieautoryzowanej transakcji płatniczej (lub przywrócenia stanu
    rachunku klienta).
    W cytowanych wyżej wyrokach strata była następstwem m.in.: kradzieży towarów (w tym
    dokonanej przez pracownika zatrudnionego przez podatnika), zdarzeń losowych itp. - w
    każdym przypadku strata powstawała w następstwie zdarzeń niezależnych od podatnika
    ponoszącego taką stratę, zdarzeń nieprzewidywalnych (jednostkowo), choć
    nieuniknionych przy stałym prowadzeniu danego rodzaju działalności.
    W działalności Banku opisane straty mają taki sam charakter i dotyczą środków
    obrotowych (czy też środków finansowych), które są stale obecne w działalności Banku
    jako instytucji finansowej, a zatem każda utrata tych środków jest dla Banku takim samym
    kosztem, jak dla przedsiębiorców działających w innych branżach utrata jakichkolwiek
    innych (np. towarów, środków trwałych etc.) wykorzystywanych w danym rodzaju
    działalności.

    Należy również zwrócić uwagę na fakt, że przeniesienie odpowiedzialności finansowej na
    Bank z tytułu nieautoryzowanych transakcji płatniczych i ograniczenie tej
    odpowiedzialności w stosunku do klientów Banku, pozytywnie wpływa na uzyskiwane
    przez Bank dochody z działalności. W sektorze finansowym zaufanie klientów jest
    kluczowym elementem prowadzenia działalności gospodarczej. Tym samym wypłata
    Rekompensaty pomaga w utrzymaniu dobrych relacji z klientem i zapobiega eskalacji
    sytuacji, która mogłaby prowadzić do utraty klientów. Równie istotna jest ochrona
    reputacji Banku. Negatywne doświadczenia klientów, zwłaszcza w dobie mediów
    społecznościowych, mogą szybko ją pogorszyć, a klienci będą unikać konkretnej instytucji
    finansowej, w której giną ich pieniądze. Ponadto klienci, którzy odczuwają wsparcie ze
    strony Banku w sytuacjach kryzysowych, wykazują większą lojalność i skłonność do
    kontynuowania współpracy oraz korzystania z dodatkowych produktów firmowych, co
    przyczynia się do generowania stabilnych, długoterminowych przychodów, w
    konsekwencji służy zachowaniu źródła przychodu podatkowego.
    Wypłacenie Rekompensat należy również postrzegać jako działanie z zakresu społecznej
    odpowiedzialności biznesu (CSR). Banki, jako instytucje publicznego zaufania mają
    szczególną odpowiedzialność wobec sowich klientów, a ich działania powinny wspierać
    stabilność finansową i poczucie bezpieczeństwa przy korzystaniu z produktów bankowych.
    Wydatki tego rodzaju mogą być traktowane jako koszt podatkowy, pod warunkiem że
    istnieje ich związek z przychodami i zabezpieczeniem lub zachowaniem źródła przychodu,
    a jak zostało to już wskazane na wstępie, wydatek ten służy utrzymaniu długoterminowych
    relacji z klientem, ochronę reputacji, zwiększa lojalność klientów.
    Koszty Banku związane z obowiązkiem zwrotu wartości transakcji nieautoryzowanej są
    oczywiście dużo niższe niż przychody osiągane z działalności finansowej, dlatego bank,
    przejmując odpowiedzialność finansową za tego typu transakcje i tym samym
    ograniczając ryzyko strat po stronie klientów, wpływa na zwiększenie obrotu środkami
    finansowymi, a co za tym idzie swojego przychodu. Dlatego też ponoszenie tego typu
    kosztów należy uznać za uzasadnione z punktu widzenia osiągania przychodów przez
    Bank.
    Jako koszty pośrednie, zgodnie z art. 15 ust. 4d UPDOP, koszty uzyskania przychodów,
    inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich
    poniesienia. Za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, uważa się zaś dzień, na
    który ujęto koszt w księgach na podstawie odpowiedniego dowodu księgowego.
    Podsumowując, w ocenie Wnioskodawcy, jest on uprawniony do zaliczenia powstałych
    strat w aktywach obrotowych (wypłacanych Rekompensat) do kosztów uzyskania
    przychodów z chwilą ich poniesienia - zgodnie z art. 15 ust. 4d UPDOP.
    Ad 2
    W ocenie Wnioskodawcy, środki finansowe wyegzekwowane przez Bank od sprawców
    przestępstw, w ramach roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej tymi przestępstwami,
    które zostały scedowane na Bank na podstawie Umów przelewu wierzytelności lub środki
    finansowe zwracane przez klientów na mocy Porozumień o wypłacie rekompensaty,
    stanowią przychód podatkowy Banku w podatku dochodowym od osób prawnych, w
    dacie wpływu tych środków na rachunek Banku, za wyjątkiem sytuacji, w których
    uprzednio wypłacona Rekompensata nie została zaliczona do kosztów uzyskania
    przychodów; w takim przypadku wyegzekwowane środki finansowe od sprawców
    przestępstw lub zwracane przez klientów nie stanowią przychodu podatkowego Banku w
    podatku dochodowym od osób prawnych.
    Uzasadnienie
    Zgodnie z art. 12 UDPOP, przychodami podatkowymi są w szczególności otrzymane
    pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

    Ustawa nie definiuje ściśle pojęcia przychodu, jednakże na podstawie treści art. 12 UPDOP
    można określić przychód jako wszelkie trwałe, bezzwrotne i definitywne przysporzenia
    majątkowe w postaci środków pieniężnych, dóbr majątkowych oraz świadczeń w naturze,
    niezależnie od tytułu prawnego ich uzyskania przez podatnika.
    W ocenie Wnioskodawcy, środki pieniężne wyegzekwowane przez Bank w całości lub
    części od sprawców przestępstw, w ramach roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej
    tymi przestępstwami, które zostały scedowane na Bank na podstawie Umów przelewu
    wierzytelności lub środki finansowe zwracane przez klientów na mocy Porozumień o
    wypłacie rekompensaty, stanowią przychód podatkowy Banku, jeżeli uprzednio wypłacona
    klientowi Rekompensata została ujęta kosztach uzyskania przychodów.
    Na wstępie należy zauważyć, iż w sytuacji, w której Bank odzyskuje wypłacone tytułem
    Rekompensaty środki pieniężne od sprawcy przestępstwa, formalnie nie dochodzi po jego
    stronie do „nowego” przysporzenia majątkowego w sensie ekonomicznym, ponieważ
    egzekucja tych środków odnosi się wyłącznie do wcześniej poniesionej straty Banku.
    Zatem w sytuacji, gdy uprzednio wypłacona Klientowi rekompensata została przez Bank
    ujęta w kosztach uzyskania przychodów, to z podatkowego punktu widzenia
    wyegzekwowane środki stanowią neutralizację kosztu podatkowego i jako takie będą
    stanowić przychód podatkowy. Wydatek poniesiony wcześniej, rozpoznany jako koszt
    uzyskania przychodu, obniżył podstawę opodatkowania, a uzyskany zwrot ją podwyższy.
    Inaczej jest w sytuacji, w której strata wynikająca z Rekompensaty nie została rozliczona i
    ujęta w kosztach uzyskania przychodu. Wówczas odzyskane od sprawcy przestępstwa
    kwoty mogą zostać potraktowane jako tzw. „wydatek zwrócony” w rozumieniu art. 12 ust.
    4 pkt 6a UPDOP. Zgodnie z tym przepisem, do przychodów podatkowych nie zalicza się
    zwróconych innych wydatków niezaliczonych do kosztów uzyskania przychodów.
    Ustawa nie definiuje pojęcia „wydatku zwróconego”, dlatego zgodnie regułami wykładni
    systemowej, poszukując intencji ustawodawcy, korzystać należy nie tylko ze słownika
    języka polskiego, lecz przede wszystkim z innych aktów prawnych i interpretującego je
    orzecznictwa. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrażonym w prawomocnym wyroku z
    dnia 29 listopada 2022 r. (II FSK 726/20) stanowisku zaznacza, że inne przepisy „zwrot
    wydatków” definiują nie tylko jako zwrot tej samej rzeczy, ale także jako
    zrekompensowanie równowartości jej odpowiadającej. Wydatek zwrócony to ten sam
    wydatek, który podatnik poniósł, także wtedy, gdy został on zrekompensowany przez
    sprawcę przestępstwa, co oznacza, że zwrot odszkodowania dotyczy bezpośrednio
    konkretnej szkody. Wydatek zwrócony przez sprawcę przestępstwa musi być przy tym
    odpowiednikiem wydatku poniesionego na rzecz klienta Banku.
    Tym samym w analizowanej sytuacji kumulatywnie spełnione zostałyby warunki konieczne
    do zastosowania przepisu art. 12 ust. 4 pkt 6a UPDOP.
    Powołując się na linię orzeczniczą organów sądownictwa, tym na wyrok WSA w Warszawie
    z dnia 26 listopada 2019 r. (sygn. III SA/Wa 792/19) Wnioskodawca uważa, że
    wyegzekwowana od sprawcy przestępstwa kwota Rekompensaty, wypłaconej uprzednio
    klientowi i nie ujętej w kosztach podatkowych Banku, nie skutkuje potrzebą
    opodatkowania kwoty „odzyskanej” od sprawy przestępstwa.
    Mając na względzie powyższe, Wnioskodawca wnosi o uznanie jego stanowiska za
    prawidłowe.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób
    prawnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 278, dalej: „ustawa o CIT”),

      kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów
      ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła
      przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
    Definicja sformułowana przez ustawodawcę ma charakter ogólny. Z tego względu
    każdorazowy wydatek poniesiony przez podatnika powinien podlegać indywidualnej
    analizie w celu dokonania jego kwalifikacji prawnej.
    Wyjątkiem jest jedynie sytuacja, gdy ustawa wyraźnie wskazuje jego przynależność do
    kategorii kosztów uzyskania przychodów lub wyłącza możliwość zaliczenia go do tego
    rodzaju kosztów. W pozostałych przypadkach należy natomiast zbadać istnienie związku
    przyczynowego pomiędzy poniesieniem kosztu a powstaniem przychodu ze źródła
    przychodu lub realną szansą powstania przychodu podatkowego, bądź też zachowaniem
    albo zabezpieczeniem źródła jego uzyskiwania.
    W świetle powyższego, aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt
    uzyskania przychodu, muszą być spełnione następujące warunki:
        został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać
        pokryty
        z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu
        podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby
        inne niż podatnik),
        jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została
        podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,
        pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
        poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub
        może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,
        został właściwie udokumentowany,
        nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ww.
        ustawy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.
    Generalnie należy przyjąć, że kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalnie i
    gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą,
    których celem jest osiągnięcie przychodów, bądź też zabezpieczenie lub zachowanie tego
    źródła przychodów, o ile w myśl przepisów ww. ustawy nie podlegają wyłączeniu z tych
    kosztów. Przy czym, związek przyczynowy pomiędzy poniesieniem wydatku a
    osiągnięciem przychodu, bądź zachowaniem lub zabezpieczeniem jego źródła należy
    oceniać indywidualnie w stosunku do każdego wydatku. Z oceny tego związku powinno
    wynikać, że poniesiony wydatek obiektywnie może przyczynić się do osiągnięcia
    przychodu bądź służyć zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów. Zauważyć przy
    tym należy, że konieczność poniesienia danego wydatku nie może wynikać z zaniedbań
    lub sprzecznych z prawem działań podatnika.
    Koszty związane z zachowaniem źródła przychodu to koszty, które poniesione zostały, aby
    przychody z danego źródła przychodów w dalszym ciągu uzyskiwano oraz aby takie źródło
    w ogóle dalej istniało. Natomiast za koszty służące zabezpieczeniu źródła przychodów
    należy uznać koszty poniesione na ochronę istniejącego źródła przychodów, w sposób
    gwarantujący bezpieczne funkcjonowanie tego źródła. Istotą tego rodzaju kosztów jest
    więc ich obligatoryjne poniesienie w celu niedopuszczenia do utraty źródła przychodu w
    przyszłości.
    Powyższe oznacza, że wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, po
    wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie, są kosztami uzyskania przychodów, o ile pozostają w

    związku przyczynowo -skutkowym z osiąganymi przychodami lub służą zachowaniu bądź
    zabezpieczeniu źródła przychodów.
    Katalog wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów, pomimo ich związku z
    przychodami i prowadzoną działalnością gospodarczą zawarty został w art. 16 ust. 1
    updop. Należy jednak pamiętać, że samo wyliczenie kosztów, których nie uważa się za
    koszty uzyskania przychodów, nie stwarza domniemania, że wszelkie pozostałe koszty,
    które nie są zamieszczone w art. 16 ust. 1 updop, zostaną ex lege uznane za koszty
    uzyskania przychodów.
    Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca jest podmiotem prowadzącym
    działalność bankową. W ramach swojej działalności Bank oferuje szeroką gamę produktów
    bankowych, zarówno kredytowych, jak inwestycyjnych i oszczędnościowych, w tym
    prowadzenie rachunków bankowych, świadczenie usług płatniczych oraz wydawanie
    pieniądza elektronicznego.
    W ramach działalności bankowej występują przypadki nieautoryzowanych transakcji
    płatniczych tj. takich, na których wykonanie klient nie wyraził zgody (nie dokonał
    autoryzacji) w sposób określony w umowie lub regulaminie produktu bankowego.
    Sytuacje tego typu obejmują różnego rodzaju incydenty, są to w większości tzw. transakcje
    oszukańcze, w których klienci Banku stają się ofiarami działań przestępczych.
    W sytuacjach, gdy klienci Banku lub Bank stają się ofiarami działań przestępczych,
    zgłaszane są one do odpowiednich organów ścigania, które prowadzą dalsze
    postępowanie w celu wykrycia sprawców i odzyskania utraconych środków finansowych.
    Niezależnie, w takich przypadkach klienci występują także do Banku z żądaniem zwrotu
    kwot wyłudzonych w ramach nieautoryzowanych transakcji - przywrócenia salda rachunku
    do stanu, jaki istniałby dalej, gdyby nie miała miejsca nieautoryzowana przez nich
    transakcja. Pozwala na to ustawa z dnia 19 sierpnia 2021 r. o usługach płatniczych (Dz.U.
    2011 nr 199, poz. 1175, ze zm., dalej „UoUP”).
    Zgodnie z art. 44 UoUP użytkownik tj. klient Banku posiadający rachunek bankowy lub
    posiadacz karty płatniczej) niezwłocznie powiadamia Bank o stwierdzonych
    nieautoryzowanych transakcjach płatniczych.
    Zgodnie z art. 46 UoUP, w przypadku wystąpienia nieautoryzowanej transakcji płatniczej
    dostawca usług płatniczych płatnika niezwłocznie, nie później jednak niż do końca dnia
    roboczego następującego po dniu stwierdzenia wystąpienia nieautoryzowanej transakcji,
    którą został obciążony rachunek płatnika, lub po dniu otrzymania stosownego zgłoszenia,
    zwraca płatnikowi kwotę nieautoryzowanej transakcji płatniczej, z wyjątkiem przypadku
    gdy dostawca usług płatniczych płatnika ma uzasadnione i należycie udokumentowane
    podstawy, aby podejrzewać oszustwo, i poinformuje o tym w formie pisemnej organy
    powołane do ścigania przestępstw. W przypadku gdy płatnik korzysta z rachunku
    płatniczego, dostawca płatnika przywraca obciążony rachunek płatniczy do stanu, jaki
    istniałby, gdyby nie miała miejsca nieautoryzowana transakcja płatnicza.
    Bank dokonuje zwrotu wyłudzonych środków finansowych/ przywróceniu salda rachunku
    bankowego klienta w celu spełnienia ustawowego obowiązku ochrony interesów klienta.
    Wypłata środków leży w interesie Banku ze względów reputacyjnych oraz z uwagi na
    potrzebę dalszego utrzymania dobrych relacji biznesowych z klientem oraz dobro samego
    klienta - wypłacenie rekompensaty ma na celu przywrócenie równowagi finansowej u
    klienta i zapewnienie mu stabilności majątkowej. Misją Banku, jest dążenia do
    zapewnienia swoim klientom najwyższego poziomu bezpieczeństwa i ochrony przed
    skutkami działań osób trzecich, w tym nieautoryzowanych transakcji mających charakter
    przestępczy. Z perspektywy Banku priorytetem jest jak najszybsze zaspokojenie roszczeń,
    tak aby klient mógł odzyskać środki utracone w wyniku działania przestępcy.
    W następstwie opisanych transakcji nieautoryzowanych, niemożliwych do uniknięcia
    nawet pomimo zachowania wszelkich procedur i należytej staranności, Bank ponosi straty

    w aktywach obrotowych (środkach finansowych). Skutkiem dokonania nieautoryzowanych
    transakcji płatniczych jest poniesienie przez Bank kosztu w postaci wypłaconej
    rekompensaty.
    Niezależnie od wypłaty środków, w zależności od okoliczności danej sprawy, Bank i klient
    Banku umawiają się na przeniesienie ciężaru naprawienia szkody przez sprawce
    przestępstwa wyłudzenia środków finansowych: z klienta na Bank.
    Sąd karny w tego typu sprawach, wydając wyrok skazujący, zasądza bowiem od sprawcy
    przestępstwa obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej klientowi. Na mocy tego
    przepisu, w razie skazania, sąd może orzec, a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby
    uprawnionej orzeka, stosując przepisy prawa cywilnego, obowiązek naprawienia, w całości
    albo w części, wyrządzonej przestępstwem szkody lub zadośćuczynienia za doznaną
    krzywdę. Tego typu obowiązek powinien zostać zasądzony na rzecz Banku, jako
    faktycznego poszkodowanego, jakkolwiek w wielu sprawach zdarza się sąd karny orzeka
    ten obowiązek na rzecz klienta, zamiast na rzecz Banku, który de facto jest zobowiązany
    na mocy przepisów UoUP do wypłaty Rekompensaty (de facto jest stroną faktycznie
    pokrzywdzoną działaniami przestępców).
    Realizacja obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem sprowadza się, do
    zwrotu środków finansowych wyłudzonych z rachunku bankowego klienta, tj. wysokości
    która odpowiada rekompensacie wypłaconej przez Bank na rzecz klienta Banku.
    W wyżej opisanej sytuacji strony tj. Bank oraz klient Banku, mogą podpisać:
    c) porozumienie, w którym Bank wypłaca rekompensatę a klient Banku zobowiązuje się
      zwrócić Bankowi te środki finansowe, gdy sprawca przestępstwa bądź osoba trzecia
      naprawi szkodę klienta i dokona mu zwrotu przywłaszczonych środków finansowych
      albo wynik prowadzonego postępowania karnego wykaże, że to klient dokonał
      kwestionowanych transakcji lub
    d) umowę przelewu wierzytelności, obejmującą zasądzony przez sąd od skazanego
      obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem, zgodnie z art. 46 § 1
      ustawy Kodeks karny.
    W przedstawionej przez Państwa sprawie dochodzi w istocie do straty w środkach
    obrotowych. Są Państwo zobowiązani do zwrotu kwot w istocie skradzionych klientom, a
    więc w Państwa przypadku powstaje strata w środkach obrotowych dokonana na skutek
    oszustwa czy kradzieży, pomimo, że to nie Państwo są bezpośrednio ofiarą oszustów.
    Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą możliwości zaliczenia do kosztów
    uzyskania przychodów strat w środkach obrotowych poniesionych przez Bank, będących
    następstwem dokonywanych przez Bank na rzecz klientów zwrotów kwot utraconych w
    wyniku nieautoryzowanych transakcji płatniczych.
    W odniesieniu do opisu sprawy wskazać należy, że wśród kosztów wymienionych w tzw.
    negatywnym katalogu kosztów, ujętym w art. 16 ust. 1 updop, brak jest strat w środkach
    obrotowych. Oznacza to, że co do zasady straty te, jako związane z prowadzoną
    działalnością, mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów.
    Zaliczenie strat w środkach obrotowych do kosztów uzyskania przychodów powinno być
    jednak każdorazowo oceniane w aspekcie: całokształtu prowadzonej przez podatnika
    działalności, okoliczności, które spowodowały powstanie straty, udokumentowania straty,
    podjętych przez podatnika działań zabezpieczających.
    W związku z brakiem w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych definicji
    zarówno „straty”, jak również „środków obrotowych” należy znaczenie to postrzegać w
    świetle wykładni językowej. Strata w języku potocznym oznacza ubytek, poniesioną
    szkodę, to co się przestało posiadać. Na ogół stratą jest zniszczenie, uszkodzenie,
    utracenie towarów lub maszyn i urządzeń w wyniku pożaru, powodzi lub kradzieży, czyli
    jest ona następstwem zdarzeń losowych i nie wynika z celowego działania podatnika.

    Strata w środkach obrotowych jest konsekwencją prowadzenia działalności gospodarczej i
    może zostać ona kosztem uzyskania przychodu, o ile jest ona normalnym następstwem
    prowadzonej działalności w danej branży, a podatnikowi nie będzie można przypisać winy
    przy jej powstaniu, to jest wtedy gdy podatnik nie mógł przewidzieć powstania szkody, ani
    też jej zapobiec oraz dochował należytej staranności w trakcie prowadzenia działalności
    gospodarczej. Każdorazowo będzie wymagało to przeprowadzenia szczegółowej analizy
    sytuacji, jaka poprzedziła powstanie straty, a zwłaszcza ocenę, czy podatnik zachował
    należytą staranność, tj. ogólnie przyjętą w stosunkach danego rodzaju, przeciwdziałając
    ewentualnemu wystąpieniu uszczerbku w swoim majątku.
    Każdy przypadek straty w środkach obrotowych, należy rozpatrywać indywidualnie, z
    uwzględnieniem okoliczności faktycznych towarzyszących sprawie i oceniać pod kątem
    całokształtu działalności prowadzonej przez podatnika. Jednakże musi być to strata
    rzeczywista i prawidłowo udokumentowana. Ponadto istotnym warunkiem jest aby strata
    nie powstała z winy podatnika, jako wynik jego niedbalstwa lub naruszenia przepisów albo
    braku nadzoru nad pracownikami.
    Należy także zaznaczyć, że działalność gospodarcza podlega określonym regułom
    ekonomicznym i musi opierać się o zasadę racjonalności działań w dążeniu do realizacji
    postawionego celu. Zauważyć należy, że podatnik nie może kwalifikować do kosztów
    uzyskania przychodów wydatków, będących następstwem jego niewłaściwego lub
    nieracjonalnego działania. Ryzyko prowadzonej działalności gospodarczej ponosi podatnik
    i nie ma możliwości przenoszenia tego ryzyka na budżet państwa.
    Wyjątkiem mogą być jedynie nieprzewidywalne sytuacje, których uniknięcie było
    niemożliwe, pomimo podjęcia przez podatnika wszelkich koniecznych działań w celu
    zapobieżenia im. W tym zakresie konieczne byłoby udowodnienie tego, że każda decyzja o
    wyrównaniu szkody klientowi opiera się na ustaleniu, że do nieautoryzowanej transakcji
    doszło pomimo zachowania przez Bank w swojej działalności należytej staranności, a przy
    nadzorze nad transakcją zachowane zostały wszelkie procedury bezpieczeństwa transakcji
    i weryfikacji klienta posługującego się skradzionymi danymi, przy czym należy podkreślić,
    że nie jest tutaj wystarczającym argumentem fakt zgłoszenia wyłudzenia do organów
    ścigania, ale działania podjęte w celu zapobiegania nieautoryzowanym transakcjom.
    Oczywistym jest również, że wina nie może leżeć po stronie klienta, gdyż Bank nie
    powinien wówczas pokrywać straty. Ustalenie powyższego nie jest możliwe w drodze
    wydania interpretacji indywidualnej, gdyż organ upoważniony do jej wydania nie może
    prowadzić postępowania dowodowego i dokonywać oceny zgromadzonych dowodów.
    Organ podatkowy jest ograniczony w tym zakresie opisem stanu faktycznego/ zdarzenia
    przyszłego i może opierać się jedynie na informacjach podanych przez podatnika.
    Informacje na temat zachowania należytej staranności przez podatnika i braku jego winy
    w zaistniałych stratach organ czerpie z treści wniosku złożonego przez Bank. W sytuacji,
    gdy stan faktyczny/zdarzenie przyszłe odbiega od opisu zawartego we wniosku wydana
    interpretacja nie zapewnia podatnikowi funkcji ochronnej, gdyż odnosi się do innej
    sytuacji niż występująca w rzeczywistości.
    We wniosku wskazali Państwo, że Bank ponosi straty będące następstwem działań
    przestępczych pomimo zachowania wszelkich procedur i należytej staranności.
    Oceniając całokształt argumentacji przedstawionej we wniosku, należy zgodzić się z
    Państwa stanowiskiem, że kwoty nieautoryzowanych transakcji co do zasady stanowią dla
    Państwa koszt uzyskania przychodu na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, jako koszt
    związany z prowadzoną przez Państwa działalnością gospodarczą, mający związek z
    przychodem osiąganym przez Państwa z prowadzonej działalności bankowej. Dokonując
    na rzecz klienta przedmiotowych wypłat, mają Państwo na celu zachowanie i
    zabezpieczenie źródła przychodów oraz realizację obowiązku ustawowego. Jak wskazali
    Państwo we wniosku wypłata ww. kwot leży w interesie Banku ze względów reputacyjnych
    oraz z uwagi na potrzebę dalszego utrzymania dobrych relacji biznesowych z klientem (tj.
    Bankowi zależy na tym, aby jego klienci nadal przechowywali w Banku swoje aktywa i

    korzystali z jego usług finansowych) oraz dobro samego klienta - wypłacenie
    rekompensaty ma na celu przywrócenie równowagi finansowej u klienta i zapewnienie mu
    stabilności majątkowej. Działania te wynikają z misji Banku, który dąży do zapewnienia
    swoim klientom najwyższego poziomu bezpieczeństwa i ochrony przed skutkami działań
    osób trzecich, w tym nieautoryzowanych transakcji mających charakter przestępczy.
    Wśród kosztów wymienionych w tzw. negatywnym katalogu kosztów, ujętym w art. 16 ust.
    1 updop, brak jest strat w środkach obrotowych.
    Zatem Państwo stanowisko w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania
    przychodów Banku strat będących następstwem dokonywanych przez Bank na rzecz
    klientów zwrotów kwot utraconych w wyniku nieautoryzowanych transakcji płatniczych (
    pytanie nr 1) jest prawidłowe.
    Należy również podkreślić, że przedmiotem interpretacji w zakresie pytania nr 1- zgodnie
    z jego treścią - jest wyłącznie kwestia możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania
    przychodów strat będących następstwem dokonywanych przez Bank na rzecz klientów
    zwrotów kwot utraconych w wyniku nieautoryzowanych transakcji płatniczych w
    sytuacjach wskazanych w treści wniosku. W związku z powyższym nie jest przedmiotem
    oceny stanowiska Wnioskodawcy zagadnienie odnoszące się do momentu rozpoznania
    tych kosztów.
    Jednocześnie należy pamiętać, że ciężar prawidłowego udokumentowania wydatku i
    wykazania związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy poniesionym wydatkiem a
    uzyskaniem (zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła) przychodów spoczywa na
    podatniku. To właśnie podatnik musi wykazać, że poniósł koszt celowy i zasadny z punktu
    widzenia prowadzonej przez siebie działalności. A zatem należy zbadać, czy w świetle
    wszystkich występujących w sprawie okoliczności, podatnik zachował należytą staranność
    i czy poniesione straty będą następstwem zdarzeń niezależnych od Banku. Tak będzie
    między innymi w przypadku, gdy do strat opisanych we wniosku nie przyczynił się sam
    Bank działający także poprzez swoich pracowników. Taka sytuacja stanowi bowiem
    element nieuniknionego ryzyka związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą i
    przesądza o celowości poniesionego wydatku.
    Kolejną Państwa wątpliwość budzi kwestia, czy środki pieniężne wyegzekwowane przez
    Bank od sprawców przestępstw w ramach roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej
    tymi przestępstwami, które zostały scedowane na Bank na podstawie umów przelewu
    wierzytelności lub środki finansowe zwracane przez klientów na mocy porozumień o
    wypłacie rekompensaty, stanowią przychód podatkowy Banku, w dacie wpływu tych
    środków na rachunek Banku, za wyjątkiem sytuacji w których uprzednio wypłacona
    Rekompensata nie została zaliczona do kosztów uzyskania przychodów.
    Odnosząc się do Państwa wątpliwości wskazać należy, że ustawa o CIT nie zawiera definicji
    przychodu podatkowego. Ustawodawca ograniczył się w tym zakresie do wskazania w art.
    12 ust. 1 przykładowych przysporzeń, zaliczanych do tej kategorii.
    W myśl bowiem art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT:
      Przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane
      pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.
    Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 3 ww. ustawy:
      Za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi
      produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, a także za przychody uzyskane z
      zysków kapitałowych, z wyłączeniem przychodów, o których mowa w art. 7b ust. 1
      pkt 1, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie
      otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i
      skont.
    Literalna wykładnia powołanego przepisu prowadzi do wniosku, że do przychodów
    podatkowych zalicza się takie przychody, które w danym momencie są trwałe, definitywne

    i bezwarunkowe. Do przychodów podatkowych podatnik winien zaliczyć tylko takie
    przychody, które są mu należne. Nie będą to zatem jakiekolwiek przychody, lecz
    przychody, w stosunku do których podatnikowi przysługiwać będzie prawo do ich
    otrzymania i które stanowić będą jego trwałe przysporzenie majątkowe. Z istoty podatku
    dochodowego wynika, że przychodem - jako źródłem dochodu - jest tylko ta wartość,
    która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa. Za przychód można
    uznać tylko te wartości, które charakteryzują się definitywnym przyrostem majątku
    podatnika.
    Sformułowanie „otrzymane” oznacza, że pieniądze, wartości pieniężne i inne świadczenia
    muszą wpłynąć na rachunek bankowy podatnika, bądź faktycznie podatnik otrzymał je w
    inny sposób (np. zapłata gotówką, nabycie prawa). Przychód powstaje zatem z momentem
    jego faktycznego uzyskania przez podatnika.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych przewiduje przy tym wyjątki od
    powyższej reguły. Dotyczą one m.in.:
        przychodów z działalności gospodarczej (art. 12 ust. 3 updop);
        przypadków, w których przysporzenia otrzymywane przez podatnika nie stanowią
        jego przychodów podatkowych (art. 12 ust. 4 updop).
    W opisie sprawy wskazali Państwo, że realizacja obowiązku naprawienia szkody
    wyrządzonej przestępstwem sprowadza się, do zwrotu środków finansowych wyłudzonych
    z rachunku bankowego klienta, tj. wysokości która odpowiada kwocie wypłaconej przez
    Bank na rzecz klienta Banku.
    W związku z powyższym Bank oraz klient Banku, mogą podpisać:
    e) porozumienie, w którym Bank wypłaca Rekompensatę a klient Banku zobowiązuje się
      zwrócić Bankowi te środki finansowe, gdy sprawca przestępstwa bądź osoba trzecia
      naprawi szkodę klienta i dokona mu zwrotu przywłaszczonych środków finansowych
      albo wynik prowadzonego postępowania karnego wykaże, że to klient dokonał
      kwestionowanych transakcji, lub
    f) umowę przelewu wierzytelności, obejmującą zasądzony przez sąd od skazanego
      obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem.
    Zatem, środki pieniężne wyegzekwowane przez Bank od sprawców przestępstw, w
    ramach roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej tymi przestępstwami, które zostały
    scedowane na Bank na podstawie umów przelewu wierzytelności lub środki finansowe
    zwracane przez klientów na mocy porozumień o wypłacie rekompensaty, stanowią
    przychód podatkowy Banku w momencie jego faktycznego uzyskania, jeżeli uprzednio
    wypłacona klientowi rekompensata została ujęta kosztach uzyskania przychodów.
    Zgodnie z treścią art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o CIT, zgodnie z którym:
      Do przychodów nie zalicza się zwróconych innych wydatków niezaliczonych do
      kosztów uzyskania przychodów.
    W sytuacji opisanej we wniosku, w której strata wynikająca z rekompensaty nie została
    rozliczona i ujęta w kosztach uzyskania przychodu wówczas odzyskane od sprawcy
    przestępstwa kwoty mogą zostać potraktowane jako tzw. „wydatek zwrócony” w
    rozumieniu art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o CIT. Zgodnie z tym przepisem, do przychodów
    podatkowych nie zalicza się zwróconych innych wydatków niezaliczonych do kosztów
    uzyskania przychodów.
    W związku ze zwrotem kwoty nieautoryzowanej transakcji nie nastąpi po Państwa stronie
    wzrost aktywów oraz przyrost majątku - wpływy będą wynikały ze zwrotu kwot, które
    Państwo wypłacili na rzecz klientów.

    Należy się zatem z Państwem zgodzić, że w przypadku zwrotu kwoty nieautoryzowanej
    transakcji nie wystąpi po Państwa stronie przychód podatkowy ze względu na fakt, że nie
    jest to dla Państwa przysporzenie, a jedynie zwrot wydatku, który nie został zaliczony do
    kosztów uzyskania przychodów, na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o CIT.
    W konsekwencji Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 należało uznać za
    prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy:
        stanu faktycznego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego
        obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia oraz
        zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego
        obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i
        zastosują się Państwo do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element
      czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za
    pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie
    trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.