Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-962/14-2/ES
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-12-19
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku.
Słowa kluczowe: przychód; spadek; spadek-dział spadku; spłata; umowa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z 22 września 2014 r. (data wpływu: 23 września 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 września 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Matka Zainteresowanego – A. zmarła 19 czerwca 2009 r. Sąd Rejonowy postanowieniem z 5 października 2010 r. stwierdził, że spadek po zmarłej A. na podstawie testamentu nabyli: syn B. (Wnioskodawca) w 1/4 części, syn C. w 1/2 części i córka D. w 1/4 części.

W skład spadku po zmarłej A. wchodziła wyłącznie nieruchomość gruntowa o powierzchni 0,1500 ha zabudowana budynkiem mieszkalnym, budynkiem gospodarczym, garażem murowanym i garażem blaszanym, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą.

W postępowaniu o dział spadku po A. prowadzonym przez Sąd Rejonowy w 18 października 2012 r. została zawarta ugoda sądowa.

W ugodzie uczestnicy zgodnie określili wartość przedmiotowej nieruchomości na 148 000,00 zł. Nieruchomość została przyznana na wyłączną własność C., który z kolei zobowiązany był do zapłaty na rzecz każdego z pozostałych spadkobierców, tj. B. (Wnioskodawcy) oraz D. po 37 000,00 zł.

Kwota ta odpowiada wartości 1/4 udziału w spadku, jaki przysługiwał Zainteresowanemu i D.

Dnia 7 lutego 2014 r. Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym PIT-39, tj. zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2012 wraz z czynnym żalem z powodu niezłożenia przedmiotowego zeznania w ustawowym terminie. W pozycjach C.20 (przychód) i C.23. (dochód) oraz w pozycji D.25. (kwota dochodu zwolniona na podstawie art. 21 ust. 1. pkt 131 ustawy) zeznania Wnioskodawca wskazał kwotę 37 000,00 zł (wysokość spłaty zgodnie z ww. ugodą sądową). W pozycji E.36. jako kwotę do zapłaty Wnioskodawca wskazał 0,00 zł z uwagi na zamiar jej przeznaczenia w ustawowym terminie na własne cele mieszkaniowe.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy ustalona w ugodzie sądowej w sprawie o dział spadku kwota spłaty w wysokości 37 000,00 zł na rzecz Wnioskodawcy, będąca równowartością Jego udziału w spadku, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.)?
2.  Czy należy złożyć korektę zeznania PIT-39 w ten sposób, że w pozycjach C.20, C.23 i D.25 wpisać „0,00” zł?

Zdaniem Wnioskodawcy – odnośnie do pytania pierwszego – ustalona w ugodzie sądowej na rzecz Zainteresowanego kwota spłaty nie stanowi przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem nie przekracza ona wartości przysługującego Wnioskodawcy udziału spadkowego.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Pod pojęciem „odpłatnego zbycia” należy rozumieć każde zdarzenie i każdą czynność prawną, w wyniku których dochodzi do przeniesienia prawa własności nieruchomości lub praw (lub udziału w nich) za wynagrodzeniem.

Art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych formułuje zatem generalną zasadę, że przychód podatkowy nie powstaje, jeśli od końca roku kalendarzowego w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw upłynęło 5 lat (z wyłączeniem zbycia w wykonaniu działalności gospodarczej) .

W związku z tym, jeśli od końca roku, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw do dnia odpłatnego zbycia upłynęło 5 lat, zbycie nie podlega w ogóle opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 924 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a stosownie do treści art. 925 Kodeksu cywilnego spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Zatem z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa obowiązki stają się spadkiem. Data śmierci spadkodawcy jest zatem istotna z punktu widzenia podatku dochodowego od osób fizycznych jako data nabycia nieruchomości będącej przedmiotem spadku.

Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

Jeżeli dział spadku, w którego skład wchodzi nieruchomość następuje ze spłatami na rzecz pozostałych spadkobierców, to czynność ta ma charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z takiego tytułu, nawet jeżeli nastąpiło przed upływem 5 lat od końca roku, w którym nastąpiło nabycie udziału spadkowego.

W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem zostają przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, co w konsekwencji powoduje ustanie wspólności majątku spadkowego. Zawarta w postępowaniu o dział spadku ugoda sądowa stanowi tytuł własności nieruchomości, która w dziale przypadła jednemu spadkobiercy. Na skutek działu spadku następuje zatem konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Jeżeli jednak wysokość spłaty nie przekracza wartości przysługującego spadkobiercy udziału spadkowego, to po jego stronie nie powstaje przychód z odpłatnego zbycia w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem podatnik nie uzyskuje w związku z taką spłatą żadnego przysporzenia majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej.

Zainteresowany podaje, że słuszność tego stanowiska potwierdzają:

*   odpowiedź Ministra Finansów z 12 października 2012 r. na interpelację poselską nr 9106;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 16 czerwca 2014 r.; sygn. IBPBII/2/415-300/14/MW;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 28 maja 2014 r., sygn. ITPB2/415-227/14/KK.

Co się zaś tyczy kwestii poruszonej w pytaniu drugim, Zainteresowany stoi na stanowisku, w myśl którego, ponieważ – jak wskazano w pkt 1 – u Wnioskodawcy nie powstał przychód, powinna zostać złożona korekta zeznania PIT-39 w ten sposób, że w pozycjach C.20, C.23 i D.25 należy wpisać ”0,00 zł”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Końcowo, odnosząc się do powołanych przez Zainteresowanego interpretacji indywidualnych organów upoważnionych, należy stwierdzić, że wydane zostały w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego, czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, ul. Dąbrowskiego 13, 66-400 Gorzów Wielkopolski, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.