Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/4514-619/15-2/LS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-03-08
Teza: Czy w przypadku objęcia udziałów przez wspólnika w podwyższonym kapitale zakładowym Wnioskodawcy po cenie wyższej aniżeli wartość nominalna tych udziałów, opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega jedynie wartość nominalna nowo utworzonych udziałów odpowiadająca kwocie, o którą zostanie podwyższony kapitał zakładowy, a nadwyżka ponad wartość nominalną (agio) przekazana na kapitał zapasowy będzie neutralna z punktu widzenia podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: agio; kompensata; udział; wierzytelność
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 30 listopada 2015 r. (data wpływu do BKIP w Płocku 31 grudnia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zaliczenia na kapitał zapasowy nadwyżki ponad wartość nominalną nowo wyemitowanych udziałów w związku z umownym potrąceniem wierzytelności - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 grudnia 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zaliczenia na kapitał zapasowy nadwyżki ponad wartość nominalną nowo wyemitowanych udziałów w związku z umownym potrąceniem wierzytelności.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością - podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. W najbliższym czasie wspólnik który udzielił Spółce pożyczki, otrzyma od spółki nowo wyemitowane udziały w spółce. Na pokrycie swoich udziałów wspólnik i Wnioskodawca dokonają kompensaty należności wynikających z udzielonej pożyczki i nowych podniesionych wkładów, dojdzie tym samym do potrącenia umownego (porozumienie kompensacyjne).

Jednocześnie jedynie część wartości wierzytelności zostanie przekazana na kapitał zakładowy, pozostała zaś część zostanie przekazana na kapitał zapasowy Wnioskodawcy (objęcie udziałów z agio). W konsekwencji wspólnik obejmie udziały powyżej ich wartości nominalnej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w przypadku objęcia udziałów przez wspólnika w podwyższonym kapitale zakładowym Wnioskodawcy po cenie wyższej aniżeli wartość nominalna tych udziałów, opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega jedynie wartość nominalna nowo utworzonych udziałów odpowiadająca kwocie, o którą zostanie podwyższony kapitał zakładowy, a nadwyżka ponad wartość nominalną (agio) przekazana na kapitał zapasowy będzie neutralna z punktu widzenia podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zdaniem Wnioskodawcy, podstawą opodatkowania w podatku od czynności cywilnoprawnych będzie wyłącznie wartość nominalna nowo utworzonych udziałów odpowiadająca kwocie, o którą zostanie podwyższony kapitał zakładowy, a nadwyżka ponad wartość nominalną (agio) przekazana na kapitał zapasowy będzie neutralna z punktu widzenia podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wnioskodawca pragnie wskazać na art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) oraz art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z którymi opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy spółki (akty założycielskie) oraz jej zmiany, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania tym podatkiem.

Wnioskodawca podkreśla, że ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Jednocześnie ustawowe wyliczenie zostało wzmocnione zasadą, zgodnie z którą o kwalifikacji określonej czynności prawnej, a w konsekwencji o jej podleganiu opodatkowaniu tym podatkiem decyduje jej treść (elementy przedmiotowo istotne), a nie nazwa. Tym samym, jeżeli strony zawierają umowę i układają stosunki w jej ramach w określony sposób to dla oceny, czy powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, w związku z dokonaniem wskazanej w ustawie czynności, miarodajne będą rzeczywiste prawa i obowiązki stron tej umowy pozwalające na jej kwalifikację pod względem prawnym.

Wnioskodawca wskazuje, że agio w spółkach kapitałowych powstaje na skutek nabycia przez udziałowca udziałów (akcjonariusza akcji) w cenie nabycia wyższej od ceny nominalnej. Ustawa Kodeks spółek handlowych, dopuszcza możliwość objęcia udziałów lub akcji po cenie wyższej niż nominalna odpowiednio: w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością oraz w spółce akcyjnej. W odniesieniu do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przepisy Kodeksu spółek handlowych (art. 154) przewidują, że wartość nominalna jednego udziału w kapitale zakładowym nie może być niższa niż 50 zł, zaś minimalna wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 5.000 zł.

Kapitał zakładowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością dzieli się na udziały o równej albo nierównej wartości nominalnej. Przepisy Kodeksu spółek handlowych wprowadzają zakaz obejmowania udziałów oraz akcji poniżej ich wartości nominalnej. Jeżeli zaś udziały (akcje) są obejmowane powyżej ich wartości nominalnej wówczas, nadwyżkę (agio) przelewa się do kapitału zapasowego. Zarówno w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, jak i w spółce akcyjnej nadwyżka wartości wnoszonego przez wspólnika (akcjonariusza) wkładu ponad wartość nominalną objętych w zamian udziałów (akcji), zwana agio (agioemisyjne, premia emisyjna), powinna być pokryta w całości przed zarejestrowaniem spółki bądź podwyższeniem jej kapitału zakładowego.

Wnioskodawca powołuje treść art. 1 ust. 3 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z którym w przypadku umowy spółki za zmianę umowy uważa się przy spółce kapitałowej - podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty.

Wnioskodawca podkreśla, że jak wynika z przedmiotowego wniosku, zamierza on podwyższyć kapitał zakładowy poprzez utworzenie nowych udziałów. Udziały te będą objęte po cenie wyższej od ich wartości nominalnej i zostaną pokryte poprzez dokonanie kompensaty z należnościami wobec wspólnika z tytułu udzielonej przez niego pożyczki.

Obowiązek podatkowy przy zmianie umowy spółki kapitałowej powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału (art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy).

Zgodnie z przepisem art. 4 pkt 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy w przypadku zawarcia lub zmiany umowy spółki ciąży przy umowie spółki cywilnej - na wspólnikach, a przy pozostałych umowach spółki - na spółce.

Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. b) ww. ustawy podstawę opodatkowania przy podwyższeniu kapitału zakładowego stanowi wartość, o którą podwyższono kapitał zakładowy, a zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 9 tej ustawy stawka podatku od umowy spółki wynosi 0,5%.

Reasumując Wnioskodawca stwierdza, iż opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega wyłącznie podwyższenie kapitału zakładowego, natomiast nie są opodatkowane wkłady powodujące podwyższenie kapitału zapasowego. A zatem, podstawę opodatkowania powyższym podatkiem będzie stanowiła wartość, o którą zostanie podwyższony kapitał zakładowy. Natomiast nadwyżka (tzw. agio) przekazywana na kapitał zapasowy nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 223) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie czynności enumeratywnie wskazane w art. 1 ust. 1, w tym wymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) umowy spółki.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2 (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Z kolei za zmianę umowy spółki kapitałowej, zgodnie z art. 1 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy, uważa się podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty. Przez spółkę kapitałową należy rozumieć wskazaną w art. 1a pkt 2 ustawy spółkę: z ograniczoną odpowiedzialnością, akcyjną lub europejską.

Podwyższenie kapitału zakładowego oznacza powiększenie środków kapitałowych spółki (bez względu na wybór formy), a fakt ten uważa się za zmianę umowy spółki w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 1 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych umowa spółki kapitałowej oraz jej zmiana podlega podatkowi, jeżeli w chwili dokonania czynności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej znajduje się:

1.  rzeczywisty ośrodek zarządzania albo
2.  siedziba tej spółki − jeżeli jej rzeczywisty ośrodek zarządzania nie znajduje się na terytorium innego państwa członkowskiego.

Obowiązek podatkowy przy zmianie umowy spółki kapitałowej powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału (art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy.).

Zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie spółki cywilnej – na wspólnikach, a przy pozostałych umowach spółki – na spółce.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. b) ww. ustawy podstawę opodatkowania stanowi przy wniesieniu lub podwyższeniu wkładów do spółki osobowej albo podwyższeniu kapitału zakładowego – wartość wkładów powiększających majątek spółki osobowej albo wartość, o którą podwyższono kapitał zakładowy.

Przytoczony przepis jest niewątpliwie konsekwencją uregulowania zawartego art. 1 ust. 3 pkt 2 ustawy, stąd też do ustalenia podstawy w niniejszej sprawie przyjąć należy − wartość, o którą podwyższono kapitał zakładowy.

Stosownie zaś do art. 7 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy stawka podatku od umowy spółki wynosi 0,5%.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością - podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. W najbliższym czasie wspólnik który udzielił Spółce pożyczki, otrzyma od spółki nowo wyemitowane udziały w spółce. Na pokrycie swoich udziałów wspólnik i Wnioskodawca dokonają kompensaty należności wynikających z udzielonej pożyczki i nowych podniesionych wkładów, dojdzie tym samym do potrącenia umownego (porozumienie kompensacyjne). Jednocześnie jedynie część wartości wierzytelności zostanie przekazana na kapitał zakładowy, pozostała zaś część zostanie przekazana na kapitał zapasowy Wnioskodawcy (objęcie udziałów z agio). W konsekwencji wspólnik obejmie udziały powyżej ich wartości nominalnej.

Wątpliwości Wnioskodawcy budzi kwestia opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zaliczenia na kapitał zapasowy Spółki nadwyżki ponad wartością nominalną nowo wyemitowanych udziałów w sytuacji gdy wniesienie wymaganego wkładu pieniężnego na pokrycie nowo wyemitowanych udziałów nastąpi poprzez umowne potrącenie wierzytelności.

W świetle powołanych powyżej przepisów należy stwierdzić, że podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega zmiana umowy spółki dotycząca podwyższenia kapitału zakładowego. Tym samym nie będzie opodatkowana czynność, która związana jest z podwyższeniem kapitału zapasowego. Zatem nadwyżka (tzw. agio) przekazana na kapitał zapasowy nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.