Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 2461-IBPB-2-1.4515.452.2016.2.BB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2017-01-05
Teza: Czy darowizna przedsiębiorstwa dokonana przez ojca na rzecz syna w formie aktu notarialnego spowoduje u darczyńcy (ojca) powstanie obowiązku podatkowego na podstawie ustawy o podatku od spadków i darowizn (art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn)?
Słowa kluczowe: darowizna; podatek-podatek od spadków i darowizn; przedsiębiorca
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 21 października 2016 r. (wpływ do Biura — 24 października 2016 r.), uzupełnionym 22 i 23 grudnia 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych darowizny przedsiębiorstwa – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 października 2016 r. do Biura wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych darowizny przedsiębiorstwa.

Z uwagi na fakt, iż wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w piśmie z 14 grudnia 2016 r. znak 2461-IBPB-1-1.4511.581.2016.1.ZK, 2461-IBPP3.4512.751.2016.1.MN, 2461-IBPB-2-1.4515.452.2016.1.BB wezwano Wnioskodawcę o jego uzupełnienie. Wniosek uzupełniono 22 grudnia 2016 r. (uiszczono opłatę) oraz 23 grudnia 2016 r. (złożono pismo wyjaśniające).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca od 1998 roku prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod nazwą ZE, Wytwórnia Opakowań Drewnianych, Stolarstwo. Jako osoba fizyczna podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca zamierza dokonać darowizny całego przedsiębiorstwa na rzecz syna na podstawie umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego. W chwili obecnej syn nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, zamierza jednak po przejęciu przedsiębiorstwa kontynuować dotychczasową działalność, będąc aktywnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Po przekazaniu przedsiębiorstwa Wnioskodawca zamierza zlikwidować działalność gospodarczą. Przedsiębiorstwo (w rozumieniu art. 551 i 552 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93, ze zm.) zajmuje się produkcją opakowań drewnianych i stolarstwem. Przedsiębiorstwo nie ma żadnych zaległości podatkowych ani płatniczych.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy darowizna przedsiębiorstwa dokonana przez ojca na rzecz syna w formie aktu notarialnego spowoduje u darczyńcy (ojca) powstanie obowiązku podatkowego na podstawie ustawy o podatku od spadków i darowizn (art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn)?

Zdaniem Wnioskodawcy, darowizna jest zwolniona z zapłaty podatku z uwagi na relacje ojciec – syn i nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego po stronie ojca lub syna.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – tytułem m.in. darowizny.

Stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy obowiązek podatkowy powstaje – przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę, od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 9.637 zł, jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.

W myśl art. 14 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe. Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy do I grupy podatkowej zalicza się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Jednakże stosownie do przepisu art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

*   zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy a od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
*   udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 (t.j. 9.637 zł) – ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych dokonać należy na formularzu SD-Z2 zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych (Dz. U. Nr 243, poz. 1762 ze zm.).

W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1 i 2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust. 3 ww. ustawy).

Przy czym, w myśl art. 4a ust. 4 przedmiotowej ustawy obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

*   wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
*   gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Wnioskodawca zamierza przekazać synowi w drodze darowizny przedsiębiorstwo, prowadzone w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Darowizna obejmie całość przedsiębiorstwa i zostanie dokonana na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego. 

Na potwierdzenie swego stanowiska Wnioskodawca przytoczył interpretację indywidualną.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie skutków podatkowych powstałych dla niego w podatku od spadków i darowizn z tytułu darowizny przedsiębiorstwa. W zakresie skutków podatkowych powstałych z tego tytułu dla obdarowanej strony wydano odrębne rozstrzygnięcie. Odrębne rozstrzygnięcia zostaną także wydane w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2016 r., poz. 205, ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

Natomiast, stosownie do art. 5 ww. ustawy obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2016 r., poz. 380, ze zm.), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca od 1998 roku prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Jako osoba fizyczna podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca zamierza dokonać darowizny całego przedsiębiorstwa na rzecz syna na podstawie umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego.

Wobec powyższego, skoro Wnioskodawca zamierza dokonać darowizny przedsiębiorstwa na rzecz syna to czynność ta nie wywoła dla niego skutków podatkowych w podatku od spadków i darowizn, a tym samym obowiązku podatkowego w tym podatku.

Co prawda umowa darowizny – co do zasady – podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Jednak obowiązek podatkowy – w przypadku darowizny – ciąży na obdarowanym.

Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz powołane wyżej przepisy prawa należy stwierdzić, że przekazanie w drodze umowy darowizny firmy na rzecz syna nie skutkuje powstaniem u Wnioskodawcy, jako darczyńcy obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn.

Wnioskodawca we własnym stanowisku stwierdza, że darowizna przedsiębiorstwa będzie po jego stronie zwolniona z zapłaty podatku od spadków i darowizn na postawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Nie można jednak podzielić wyżej opisanego stanowiska Wnioskodawcy, ponieważ zgodnie z art. 5 ww. ustawy obowiązek podatkowy w przypadku darowizny ciąży na obdarowanym, w związku z tym Wnioskodawca w ogóle nie podlega opodatkowaniu, o którym mowa w ustawie o podatku od spadków i darowizn.

Skoro tak, to rozważania w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z podatku w oparciu o art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, są bezzasadne i bezprzedmiotowe.

Zatem, w analizowanej sytuacji, z tytułu planowanej darowizny po stronie Wnioskodawcy nie wystąpi obowiązek w podatku od spadków i darowizn. Jednakże z uwagi na fakt, że zdaniem Wnioskodawcy, w myśl art. 4a ust. 1 ww. ustawy przekazanie darowizny przedsiębiorstwa na rzecz syna korzysta ze zwolnienia z opodatkowania po stronie Wnioskodawcy (darczyńcy) stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanej we wniosku interpretacji indywidualnej wskazać należy, iż rozstrzygnięcia w niej zawarte nie są wiążące dla tutejszego Organu. Interpretacje organów podatkowych dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw podatników, osadzonych w określonym stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym i tylko w tych sprawach rozstrzygnięcia w każdej z nich zawarte są wiążące.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) – w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.