Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-315/11/ŁCz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-06-17
Teza: możliwość zwolnienia z opodatkowania nieruchomości nabytej w spadku, darowizny i w drodze zniesienie współwłasności
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; przychód-źródła przychodu; spadek; udział; zniesienie-zniesienie współwłasności
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 06 marca 2011r. (data wpływu do tut. Biura 08 marca 2011r.), uzupełnionym w dniu 12 kwietnia 2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży działki nr 157/6 przyznanej w wyniku zniesienia współwłasności -**jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 08 marca 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży działki nr 157/6 przyznanej w wyniku zniesienia współwłasności.

W związku z brakami formalnymi, pismem z dnia 01 kwietnia 2011r. Znak: IBPBII/2/415-315/11/ŁCz; wezwano wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano w dniu 12 kwietnia 2011r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 30 stycznia 1986r. wnioskodawczyni nabyła z siostrą spadek po matce, a następnie w dniu 18 czerwca 1986r. siostra darowała wnioskodawczyni swój udział w spadku. W wyniku tych zdarzeń wnioskodawczyni weszła w posiadanie m.in. działki 157/4 o powierzchni 0,45 ha na zasadach współwłasności wraz z dwoma sąsiadami. Każdy ze współwłaścicieli posiadał udział o wielkości 1/3 w przedmiotowej nieruchomości. Dnia 06 lipca 2010r. dokonano podziału geodezyjnego owej nieruchomości w celu przyszłego zniesienia współwłasności. W wyniku podziału tej nieruchomości powstały trzy działki o numerach 157/6, 157/7, 157/8. W dniu 11 sierpnia 2010r. została zniesiona współwłasność na tych działkach w wyniku czego wnioskodawczyni została właścicielem działki o numerze 157/6 o powierzchni 0,1321 ha, na której znajduje się budynek mieszkalny ze stajnią. Ów dom, stajnia jak i obejście wokół, które stanowią działkę 157/6 użytkowali rodzice wnioskodawczyni od 1946r. Akt nadania był w roku 1959, a decyzja o wykonaniu aktu nadania w 1971r. Następnie po nabyciu spadku i umowie darowizny, wnioskodawczyni użytkowała tę samą część byłej działki 157/4 co jej matka.

Wyznaczenie granic geodezyjnych, a następnie zniesienie współwłasności, miało na celu to, aby ustalenia pokryły się z granicami umownymi, które były między sąsiadami ustalone od 1946r. Każdy ze współwłaścicieli wiedział co jest jego własnością. Każdy z sąsiadów jak i wnioskodawczyni po zniesieniu współwłasności, użytkuje tę samą cześć byłej nieruchomości. W wyniku podziału i zniesienia współwłasności, wnioskodawczyni i żaden z sąsiadów nie powiększył swojego udziału. A nawet przeciwnie, powierzchnia działki o nr 157/4 miała wynosić 0,45 ha natomiast po dokładnym zmierzeniu całość działki miała powierzchnię 0,3997 ha. W wyniku czego ubyło 0,0503 ha. Również po podziale żaden ze współwłaścicieli nie otrzymał po 0,15 ha, jedynie po zaokrągleniu 0,13 ha. Wnioskodawczyni nadal użytkuje ten sam budynek mieszkalny, stajnię i obejście, jak przed podziałem i przed zniesieniem współwłasności. Tak samo sąsiedzi - każdy wiedział co do niego należy, a na skutek zniesienia współwłasności zostało to prawnie potwierdzone.

Obecnie wnioskodawczyni chce sprzedać swoją nieruchomość nr 157/6.

W uzupełnieniu wniosku wskazano, że łączna wartość działek, których współwłaścicielką przed zniesieniem współwłasności była wnioskodawczyni wynosi 150 000 zł. W wyniku zniesienia współwłasności wnioskodawczyni otrzymała działkę 157/6 o wartości 50 000 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy zbywając odpłatnie działkę o numerze 157/6 wnioskodawczyni będzie zobowiązana odprowadzić podatek dochodowy od przychodu ze zbycia tej nieruchomości?

Czy zbywając odpłatnie ową nieruchomość wnioskodawczyni będzie zwolniona z podatku dochodowego od sprzedaży tej nieruchomości?

Zdaniem wnioskodawczyni, nie będzie ona musiała odprowadzić podatku dochodowego od zbycia odpłatnego ww. nieruchomości, ponieważ nabyła ją w 1986r. w drodze spadku i darowizny. W roku 2010 nastąpiło jedynie zniesienie współwłasności, a faktycznie potwierdzenie granic tejże nieruchomości między sąsiadami, którzy byli jej właścicielami. Granice te były uzgodnione między sąsiadami już po 1946r., a podział i zniesienie współwłasności prawnie je uregulowały. W wyniku podziału wnioskodawczyni nie powiększyła wielkości swojej nieruchomości, pozostała taka sama jak była przed zniesieniem współwłasności, podobna sytuacja ma miejsce u sąsiadów. W 2010r. w wyniku zniesienia współwłasności wnioskodawczyni stała się właścicielem nowo powstałej działki 157/6, ale dokładnie odpowiadającej kształtowi i wielkości swojego udziału w byłej działce 157/4. W opinii wnioskodawczyni w oparciu o przepisy uważa, że jest zwolniona z obowiązku odprowadzenia podatku dochodowego od zbycia odpłatnego tej nieruchomości. Wnioskodawczyni nabyła udział w działce 157/4 w drodze spadku i darowizny, nastąpiło to przed 01 stycznia 2007r. W 2010r. nastąpiło jedynie geodezyjne wydzielenie udziału w działce 157/4 i udział ten stał się nową działką 157/6. Jest to ten sam budynek, stajnia, teren wokół nich, które miała, jedynie teraz są słupki graniczne wkopane w miejscu gdzie są płoty, które stoją od 1946r. Ponadto w dokumentach widnieje, że to co miała nie jest już współwłasnością a jest własnością.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2 m.in.:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis cytowanego wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych formułuje generalną zasadę, że nie płaci się podatku dochodowego, jeśli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub ich części lub udziału w nieruchomości upłynęło 5 lat. W związku z tym, jeśli od końca roku, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub ich części lub udziału w nieruchomości upłynęło 5 lat, sprzedaż tej nieruchomości nie podlega w ogóle opodatkowaniu.

W myśl powyższego, rozstrzygającym faktem odnośnie ewentualnego opodatkowania odpłatnego zbycia przedmiotowej nieruchomości będzie moment i forma prawna nabycia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że wnioskodawczyni wraz z siostrą w dniu 30 stycznia 1986r. nabyły spadek po zmarłej matce. W dniu 18 czerwca 1986 siostra podarowała wnioskodawczyni swój udział w spadku. W wyniku powyższych zdarzeń wnioskodawczyni weszła w posiadanie udziału wynoszącego 1/3 w działce 157/4. Pozostałe udziały w działce 157/4 posiadali dwaj sąsiedzi wnioskodawczyni w udziale wynoszącym 1/3 w przedmiotowej nieruchomości każdy. Dnia 06 lipca 2010r. dokonano podziału geodezyjnego, którego celem było przyszłe zniesienie współwłasności. W wyniku owego podziału powstały trzy działki 157/6, 157/7, 157/8. W dniu 11 sierpnia 2010r. wnioskodawczyni i jej sąsiedzi dokonali zniesienia współwłasności działek o nr 157/6, 157/7, 157/8. Zniesienie współwłasności zostało dokonane nieodpłatnie. Na skutek powyższego wnioskodawczyni otrzymała działkę nr 157/6.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadek – to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych. Stosownie do art. 924 i 925 ww. ustawy spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, natomiast otwarcie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy. Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku potwierdza jedynie prawo spadkobierców do tego spadku od momentu jego otwarcia. Tak więc dniem nabycia spadku przez wnioskodawczynię i jej siostrę jest data śmierci spadkodawcy.

Przez pojęcie darowizny rozumieć należy typ umowy nazwanej, opisany w Kodeksie cywilnym. Zgodnie z przepisem art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Natomiast celem postępowania o zniesienie współwłasności w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego jest nowe ukształtowanie prawa własności rzeczy, która stanowi przedmiot współwłasności. Zgodnie z art. 195 Kodeksu cywilnego współwłasność jest instytucją prawa cywilnego polegającą na tym, że własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom. Współwłaścicielom przysługują części wspólnego prawa własności (tzw. udziały), którymi mogą swobodnie rozporządzać. Dopóki więc istnieje współwłasność można mówić tylko o istnieniu udziałów w tym prawie, o ich nabywaniu i zbywaniu, nigdy – o prawie do części rzeczy, o jej zbywaniu bądź nabywaniu w częściach. Współwłaściciele mają swoje udziały w prawie, ale nie w rzeczy.

Zgodnie z art. 210 i nast. Kodeksu cywilnego, każdy ze współwłaścicieli w każdym czasie może domagać się zniesienia współwłasności. Zniesienie współwłasności nie stanowi nabycia rzeczy wyłącznie wówczas, jeżeli nabyta na własność rzecz mieści się w ramach udziału jaki przypadał byłym współwłaścicielom w rzeczy wspólnej i odbyło się bez spłat i dopłat. Gdy w wyniku zniesienia współwłasności udział danej osoby ulega powiększeniu mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego. Nie zmienia tego fakt, że zniesienia współwłasności dokonuje się bez spłat i dopłat. Zatem jeżeli przy dokonaniu zniesienia współwłasności wystąpiło przysporzenie majątku ponad udział posiadany przed zniesieniem współwłasności oznacza to, że dla udziału w nieruchomości nabytego w drodze zniesienia współwłasności dniem nabycia będzie dzień, w którym nastąpiło zniesienie współwłasności.

W wyniku przeprowadzonego w dniu 11 sierpnia 2010r zniesienia współwłasności, na wyłączną własność wnioskodawczyni przeszła działka nr 157/6. Wartość działki nr 157/6 na dzień zniesienia współwłasności wynosiła 50 000 zł, natomiast łączna wartość trzech działek (157/6, 157/7, 157/8) wynosiła 150 000 zł. Dodać należy, że sam podział geodezyjny nieruchomości nie spowodował po stronie współwłaścicieli żadnych skutków. W dalszym bowiem ciągu każdy ze współwłaścicieli miał udział wynoszący 1/3 tyle że w każdej z działek powstałych po geodezyjnym podziale działki 157/4. Żaden ze współwłaścicieli nie miał, aż do chwili zniesienia współwłasności wyłącznego prawa własności do swojej działki i bez znaczenia jest tu okoliczność, że geodezyjny podział został dokonany zgodnie z granicami umownymi wyznaczonymi przez sąsiadów od 1946r. Dla opodatkowania podatkiem dochodowym znaczenie mogłoby mieć dopiero późniejsze zniesienie współwłasności. Dla celów podatku dochodowego przedmiotowe zniesienie współwłasności mogłoby stanowić nabycie, gdyby wystąpiło po stronie wnioskodawczyni przysporzenie majątku osobistego. Myli się jednak wnioskodawczyni sądząc, że wartość przysporzenia jakie otrzymała ustala się porównując powierzchnię działek. To nie powierzchnia działek jest miernikiem służącym do ustalenia czy w wyniku zniesienia współwłasności zwiększył się udział w nieruchomości a zarazem stan majątku osobistego współwłaściciela. Powierzchnia nie jest wyznacznikiem obiektywnym, może się bowiem zdarzyć, że największą wartość będzie miała działka o najmniejszej powierzchni – wszak o wartości działki nie decyduje tylko wielkość, ale również inne czynniki – np. zabudowanie działki, jej lokalizacja. Dlatego aby ustalić czy w wyniku zniesienia współwłasności udział wnioskodawczyni w nieruchomości powiększył się należy porównać wartość udziału wnioskodawczyni przed zniesieniem współwłasności, ale we wszystkich działkach na jakich w dniu 11 sierpnia 2010r. zniesiono współwłasność – z wartością nieruchomości otrzymanej w wyniku tego zniesienia. Dopiero jeżeli z porównania okaże się, że wartość nabytej nieruchomości jest większa od wartości udziałów jakie wnioskodawczyni przysługiwały przed zniesieniem współwłasności, to data zniesienia współwłasności tj. 11 sierpnia 2010r. jest datą nowego nabycia, ale nie całej nieruchomości, lecz udziału jaki zyskał nabywca ponad udział nabyty pierwotnie w spadku. Aby ustalić powyższe trzeba porównać wartość udziału posiadanego w działkach 157/6, 157/7 i 157/8 z wartością działki 157/6 otrzymanej na wyłączną własność w wyniku zniesienia współwłasności. Przed zniesieniem współwłasności wartość udziału wynosiła zatem: 150 000 zł x 1/3 = 50 000 zł natomiast po zniesieniu współwłasności wnioskodawczyni otrzymała nieruchomość wartą 50 000 zł (według oświadczenia wnioskodawczyni złożonego w uzupełnieniu wniosku). Powyższe wskazuje, że w wyniku zniesienia współwłasności udział wnioskodawczyni w porównaniu do wartości tego udziału przed zniesieniem współwłasności nie zmienił się. W tej sytuacji po stronie wnioskodawczyni nie wystąpiło przysporzenie majątku osobistego, zatem zniesienia współwłasności na wymienionych wyżej działkach w 2010r. nie można traktować w kategorii nabycia.

Przenosząc powyższe uregulowania na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż planowana sprzedaż działki nr 157/6 nabytej w drodze spadku i darowizny przed 1987r. nastąpi po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie, a tym samym nie będzie stanowić źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, iż przychód uzyskany przez wnioskodawczynię ze sprzedaży działki nr 157/6 jaką nabyła w spadku i darowiźnie nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Tym samym zniesienie współwłasności nie zmieni stanu prawnego nabytej nieruchomości, zatem dla celów podatku dochodowego zniesienie współwłasności nieruchomości nie stanowi daty nabycia.

Tym samym stanowisko wnioskodawczyni, iż nie będzie zobowiązana odprowadzić podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia przedmiotowej nieruchomości, należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.