Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-440/11/MU
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-08-05
Teza: Opodatkowanie zapomóg wypłacanych z funduszu socjalnego emerytom i rencistom wojskowym oraz osobom pobierającym wojskową rentę rodzinną.
Słowa kluczowe: emeryt; fundusz-Zakładowy Fundusz  Świadczeń Socjalnych; pracownik-świadczenia na rzecz pracowników; renciści; zapomoga-zapomoga pieniężna; zdarzenie-zdarzenie losowe; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 18 kwietnia 2011 r. (data wpływu 26 kwietnia 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 7 lipca 2011 r. (data wpływu 14 lipca 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zapomóg wypłacanych z funduszu socjalnego emerytom i rencistom wojskowym oraz osobom pobierającym wojskową rentę rodzinną – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 kwietnia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zapomóg wypłacanych z funduszu socjalnego emerytom i rencistom wojskowym oraz osobom pobierającym wojskową rentę rodzinną. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 7 lipca 2011 r. (data wpływu 14 lipca 2011 r.).

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca wypłaca uprawnionym świadczeniobiorcom zapomogi z funduszu socjalnego emerytów i rencistów. Osobami uprawnionymi są również wdowy i dzieci po zmarłych emerytach i rencistach, które pobierają renty rodzinne. Do wypłacanych emerytom wojskowym zapomóg z tytułu indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych i przewlekłej choroby, płatnik stosuje zwolnienie z podatku do kwoty 2 280 zł, natomiast powyżej tej kwoty potrąca 10%-towy zryczałtowany podatek dochodowy. W przypadku wypłacania zapomóg dzieciom lub wdowom po zmarłych emerytach wojskowych do zapomóg losowych stosuje zwolnienie do kwoty 2 280 zł. Natomiast od nadwyżki nie odprowadza zaliczek na podatek dochodowy. Wnioskodawca do końca lutego następnego roku wystawia informację o wysokości uzyskanych przychodów PIT-8C, w której wykazuje wypłacone w kwocie brutto świadczenia, jako przychody z innych źródeł. Natomiast wdowy i dzieci po zmarłych emerytach i rencistach wojskowych są zobowiązane do rozliczenia się z powyższych zapomóg powyżej kwoty 2 280 zł w rozliczeniu rocznym za dany rok podatkowy. Oprócz zapomóg losowych wypłacane są zapomogi socjalne np. w związku z opłatą czesnego, czy kosztów związanych z wykupem leków, ale sposób postępowania w przypadku zapomóg socjalnych jest taki sam.

Wobec powyższego zadano następujące pytania.

1.  Czy zapomogi pieniężne wypłacane z funduszu socjalnego emerytów i rencistów dzieciom i wdowom po zmarłych emerytach są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych?
2.  Czy wystawienie informacji PIT-8C od zapomóg wdowom i dzieciom jest prawidłowe?
3.  Czy prawidłowo pobierany jest 10%-towy zryczałtowany podatek dochodowy w przypadku emerytów i rencistów?

Zdaniem Wnioskodawcy zapomogi wypłacone dzieciom lub wdowom po zmarłych pracownikach, do kwoty 2 280 zł zwolnione są z podatku dochodowego. Ponadto, ponieważ dzieci i wdowy po zmarłych emerytach i rencistach wojskowych nie łączył uprzednio z biurem stosunek służbowy, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, postępowanie Wnioskodawcy wystawiającego informację PIT-8C, w której wykazywane są zapomogi pieniężne powyżej kwoty 2 280 zł, jest prawidłowe. Natomiast Wojskowe Biuro Emerytalne dla emerytów i rencistów wojskowych jest traktowane jako zakład pracy, z którym wiązał ich stosunek służbowy, dlatego w ich przypadku zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pobiera się 10% zryczałtowany podatek dochodowy

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Przepis art. 11 ust. 1 ww. ustawy stanowi, iż przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, iż definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w art. 20 ust. 1 ww. ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca wypłaca uprawnionym świadczeniobiorcom zapomogi z funduszu socjalnego emerytów i rencistów. Do wypłacanych emerytom wojskowym zapomóg z tytułu indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych i przewlekłej choroby, płatnik stosuje zwolnienie z podatku do kwoty 2 280 zł, natomiast powyżej tej kwoty potrąca 10%-towy zryczałtowany podatek dochodowy. W przypadku wypłacania zapomóg dzieciom lub wdowom po zmarłych emerytach wojskowych do zapomóg losowych stosuje zwolnienie do kwoty 2 280 zł. Natomiast od nadwyżki nie odprowadza zaliczek na podatek dochodowy. Wnioskodawca do końca lutego następnego roku wystawia informację o wysokości uzyskanych przychodów PIT-8C, w której wykazuje wypłacone w kwocie brutto świadczenia, jako przychody z innych źródeł. Natomiast wdowy i dzieci po zmarłych emerytach i rencistach wojskowych są zobowiązane do rozliczenia się z powyższych zapomóg powyżej kwoty 2 280 zł w rozliczeniu rocznym za dany rok podatkowy. Oprócz zapomóg losowych wypłacane są zapomogi socjalne np. w związku z opłatą czesnego, czy kosztów związanych z wykupem leków, ale sposób postępowania w przypadku zapomóg socjalnych jest taki sam.

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.) żołnierzom zwolnionym z zawodowej służby wojskowej przysługuje z budżetu państwa, na zasadach określonych w ustawie, zaopatrzenie emerytalne z tytułu wysługi lat lub w razie całkowitej niezdolności do służby, a członkom ich rodzin – w razie śmierci żywiciela.

Stosownie do treści art. 2 ww. ustawy, w ramach zaopatrzenia emerytalnego przysługują na zasadach określonych w ustawie:

1.  świadczenia pieniężne:

1.  emerytura wojskowa,
2.  wojskowa renta inwalidzka,
3.  wojskowa renta rodzinna,
4.  dodatki do emerytury lub renty,
5.  zasiłek pogrzebowy,

3.  inne świadczenia i uprawnienia:

1.  świadczenia lecznicze,
2.  świadczenia socjalne,
3.  prawo do umieszczenia w domu emeryta wojskowego.

W myśl art. 27 ust. 1 ww. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin, osobom pobierającym emeryturę, rentę inwalidzką lub rentę rodzinną przysługuje prawo do świadczeń socjalnych z tworzonego na ten cel funduszu socjalnego, po spełnieniu warunków określonych w ust. 2 i 3 z zastrzeżeniem ust. 5. Zgodnie z ustępem 2 tego artykułu świadczenia socjalne przysługują w przypadku zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych lub przewlekłej choroby osoby uprawnionej do zaopatrzenia emerytalnego albo członka jego rodziny oraz z innych przyczyn powodujących pogorszenie warunków materialnych. Organem właściwym w sprawach tworzenia funduszu socjalnego oraz przyznawania świadczeń socjalnych jest wojskowy organ emerytalny (art. 27 ust. 10 cyt. ustawy).

Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 czerwca 2009 r. w sprawie funduszu socjalnego dla emerytów i rencistów wojskowych oraz przekazania środków funduszu socjalnego między wojskowymi organami emerytalnymi (Dz. U. z 2009 r. Nr 107, poz. 890) świadczeniobiorca może korzystać z następujących świadczeń socjalnych:

1.  zapomogi pieniężnej,
2.  zwrotu kosztów opieki paliatywno-hospicyjnej,
3.  częściowego zwrotu kosztów leczenia w sanatoriach, uzdrowiskach oraz zakładach rehabilitacyjnych.

W rozumieniu § 2 pkt 2 powyższego rozporządzenia, określenie świadczeniobiorca oznacza osobę pobierającą emeryturę wojskową, wojskową rentę inwalidzką albo wojskową rentę rodzinną. Natomiast § 7 pkt 1 ww. rozporządzenia stanowi, iż świadczenia socjalne przyznaje, na wniosek świadczeniobiorcy, wojskowy organ emerytalny w ramach posiadanych środków na ten cel.

Pomimo, iż – niniejszej sprawie – świadczenia socjalne (zapomogi), przyznaje wojskowy organ emerytalny, który nie jest w znaczeniu ścisłym byłym zakładem pracy, to niewątpliwie istnieje związek otrzymanego świadczenia z faktem, że emeryt, rencista był wcześniej żołnierzem zawodowym, a więc otrzymanie świadczenia (zapomogi) nastąpiło w związku z łączącym go uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym.

Stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., od dochodów (przychodów) z tytułu świadczeń otrzymanych przez emerytów lub rencistów, w związku z łączącym ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 26 i 38 - pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 10% należności.

Zgodnie z wyżej powołanym art. 21 ust. 1 pkt 26 ww. ustawy wolne od podatku są zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł, z zastrzeżeniem pkt 40 i 79.

Natomiast na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., wolne od podatku dochodowego są świadczenia otrzymywane przez emerytów lub rencistów w związku z łączącym ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł.

Zastosowanie przepisu art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest zatem uwarunkowane od tego, czy udzielającym świadczenie jest podmiot będący byłym zakładem pracy świadczeniobiorcy, czy też inny podmiot. Ważne jest jedynie, aby beneficjentem świadczenia była osoba, która posiada status emeryta lub rencisty oraz, aby udzielone tym osobom świadczenie (zapomoga) wynikało z uprzednio łączącego ich stosunku służbowego, czy stosunku pracy (stosunków pokrewnych).

Z powyższego wynika, że wypłata świadczeń socjalnych, w tym zapomóg nie objętych zwolnieniami wynikającymi z art. 21 ust. 1 pkt 26 lub 38, dla osób pobierających emeryturę wojskową lub wojskową rentę inwalidzką winna być opodatkowana zryczałtowanym podatkiem dochodowym – w wysokości 10% należności.

Odnośnie natomiast dzieci i wdów po zmarłych emerytach otrzymane przez te osoby zapomogi stanowią przychód z innych źródeł i w tym przypadku od wypłaconych świadczeń Wnioskodawca nie jest zobowiązany do poboru podatku (zaliczek), ma natomiast obowiązek wystawienia informacji o przychodach z innych źródeł na formularzu PIT-8C. Dotyczy on jednak jedynie świadczeń nie objętych żadnym ze zwolnień wynikających z art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej nie zaniechano poboru podatku.

Zgodnie bowiem z art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru (PIT-8C) o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Z art. 21 ust. 1 pkt 92 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., wynika, że wolne od podatku dochodowego są świadczenia otrzymane na podstawie odrębnych przepisów przez członków rodzin zmarłych pracowników oraz zmarłych emerytów lub rencistów, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł.

Treść zacytowanego przepisu wskazuje, że zwolnieniem objęte są świadczenia bez względu na formę czy rodzaj, w jakiej je przyznano, pieniężną czy niepieniężną, zapomoga czy inne świadczenie. Warunkiem do zastosowania zwolnienia jest aby świadczenia zostały otrzymane na podstawie odrębnych przepisów.

Z analizy wniosku wynika, że dzieciom lub wdowom po zmarłych emerytach wojskowych, oprócz zapomóg z tytułu indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci wypłacane są zapomogi socjalne np. w związku z opłatą czesnego, czy kosztów związanych z wykupem leków, wynikające z rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 czerwca 2009 r. w sprawie funduszu socjalnego dla emerytów i rencistów wojskowych oraz przekazywania środków funduszu socjalnego między wojskowymi organami emerytalnymi.

W związku z tym należy stwierdzić, że świadczenia otrzymywane na podstawie ww. rozporządzenia przez członków rodzin zmarłych emerytów i rencistów, w tym pomoc pieniężna na opłatę czesnego czy wykup leków korzysta ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 92 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł.

Jednocześnie wskazać należy, że wypłacone dzieciom i wdowom po zmarłych emerytach wojskowych zapomogi do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł. korzystać mogą również z powołanego powyżej zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 26. Zwolnienie dotyczy jednak wyłącznie zapomóg wypłacanych w okolicznościach w tym przepisie wskazanych, a więc w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci.

Reasumując, stwierdzić należy, iż od kwoty zapomóg przekraczających limit korzystający ze zwolnienia, wypłaconych emerytom i rencistom, Wnioskodawca powinien pobrać 10% zryczałtowany podatek dochodowy, natomiast wypłaconych dzieciom i wdowom po zmarłych emerytach i rencistach nie ma obowiązku poboru zaliczek, jednakże kwoty te powinien wykazać w sporządzonych informacjach PIT-8C.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.