Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT2-2.4011.420.2017.1.ŁS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-02-08
Teza: Skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości po dokonaniu podziału majątku wspólnego małżonków.
Słowa kluczowe: działki-działki rolne; majątek-podział majątku; małżeństwo; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nabycie; nieruchomości; rozwód; wspólność-wspólność ustawowa; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 12 grudnia 2017 r. (data wpływu 13 grudnia 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości po dokonaniu podziału majątku wspólnego małżonków - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 grudnia 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości po dokonaniu podziału majątku wspólnego małżonków.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W sierpniu 2006 r. Wnioskodawca zakupił do majątku objętego wspólnością ustawową nieruchomość stanowiącą działkę (ziemię rolną) nr ABC o obszarze 3,2727 ha położoną w S. gm. K. za cenę 32.727 zł. W trakcie trwania wspólności ustawowej, obowiązującej w związku małżeńskim Wnioskodawcy, małżonkowie nabyli ponadto do swojego majątku wspólnego lokal mieszkalny nr Z o powierzchni 84,60 m kw. o wartości 350.000 zł położony w G. przy ul. B. oraz garaż nr C o powierzchni 20 m. kw. o wartości 20.000 zł położony w G. przy ul. B. W maju 2016 r. została sporządzona umowa majątkowa małżeńska i umowa o podział majątku wspólnego w której ustalono, że Wnioskodawca zostaje wyłącznie właścicielem nieruchomości stanowiącej ziemię rolną nr ABC o obszarze 3,2727 ha o wartości 100.000 zł położonej w S. gm. K., zaś żonie Wnioskodawcy przysługiwać będzie wyłącznie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr Z o powierzchni 84,60 m kw. o wartości 350.000 zł położonego w G. przy ul. B. oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu użytkowego - garażu nr Z o powierzchni 20 m. kw. o wartości 20.000 zł położonego w G. przy ul. B. Mieszkanie nr Z przy ul. B. w G. obciążone jest hipoteką umowną, kaucyjną w wysokości 195.000 zł na rzecz XXX zabezpieczającą wierzytelności wynikające z umowy kredytu zaciągniętego przez Wnioskodawcę i jego żonę w listopadzie 2006 r. Wnioskodawca pomimo sporządzonej umowy majątkowej małżeńskiej i umowy o podział majątku wspólnego nie został zwolniony od odpowiedzialności osobistej względem XXX i w dalszym ciągu zobowiązany jest do regularnych spłat kredytu. Umowa majątkowa małżeńska i umowa o podział majątku wspólnego pomiędzy Wnioskodawcą a żoną została zawarta w oparciu o przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W grudniu 2016 r. nastąpił rozwód Wnioskodawcy z małżonką. W 2018 r. Wnioskodawca zamierza sprzedać działkę nr ABC położoną w S. gm. K. Do wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca załącza kopię aktu notarialnego umowy majątkowej małżeńskiej i umowy o podział majątku wspólnego z dnia 12 maja 2016 r.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

Czy w wyniku sprzedaży działki nr ABC w S. gm. K. w 2018 r. Wnioskodawca będzie zobowiązany zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych od części, którą otrzymał od byłej żony w wyniku umowy majątkowej małżeńskiej i umowy o podział majątku wspólnego z 2016 r.? Czy dokonany podział majątku wyczerpuje znamiona podziału ekwiwalentnego i zwalnia Wnioskodawcę od zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, nabycie nieruchomości nastąpiło w 2006 r. kiedy małżonkowie zakupili ją i od tej daty należy liczyć pięcioletni termin do zbycia nieruchomości, po upływie którego Wnioskodawca nie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych. Umowa majątkowa małżeńska i umowa o podział majątku wspólnego z dnia 12 maja 2016 r. wyczerpuje znamiona podziału ekwiwalentnego i tym samym zwalnia Wnioskodawcę od zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2032 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c ­ przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy ­ przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw majątkowych następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie i nie zostaje dokonane w wykonaniu działalności gospodarczej stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem dla określenia skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości istotne jest ustalenie daty jej nabycia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w sierpniu 2006 r. Wnioskodawca zakupił do majątku objętego wspólnością ustawową nieruchomość stanowiącą działkę (ziemię rolną) nr ABC o obszarze 3,2727 ha położoną w S. gm. K. za cenę 32.727 zł. W trakcie trwania wspólności ustawowej, obowiązującej w związku małżeńskim Wnioskodawcy, małżonkowie nabyli ponadto do swojego majątku wspólnego lokal mieszkalny nr Z o powierzchni 84,60 m kw. o wartości 350.000 zł położony w G. przy ul. B. oraz garaż nr C o powierzchni 20 m. kw. o wartości 20.000 zł położony w G. przy ul. B. W maju 2016 r. została sporządzona umowa majątkowa małżeńska i umowa o podział majątku wspólnego w której ustalono, że Wnioskodawca zostaje wyłącznie właścicielem nieruchomości stanowiącej ziemię rolną nr ABC o obszarze 3,2727 ha o wartości 100.000 zł położonej w S. gm. K., zaś żonie Wnioskodawcy przysługiwać będzie wyłącznie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr Z o powierzchni 84,60 m kw. o wartości 350.000 zł położonego w G. przy ul. B. oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu użytkowego - garażu nr Z o powierzchni 20 m. kw. o wartości 20.000 zł położonego w G. przy ul. B. Mieszkanie nr Z przy ul. B. w G. obciążone jest hipoteką umowną, kaucyjną w wysokości 195.000 zł na rzecz XXX zabezpieczającą wierzytelności wynikające z umowy kredytu zaciągniętego przez Wnioskodawcę i jego żonę w listopadzie 2006 r. Wnioskodawca pomimo sporządzonej umowy majątkowej małżeńskiej i umowy o podział majątku wspólnego nie został zwolniony od odpowiedzialności osobistej względem XXX i w dalszym ciągu zobowiązany jest do regularnych spłat kredytu. Umowa majątkowa małżeńska i umowa o podział majątku wspólnego pomiędzy Wnioskodawcą a żoną została zawarta w oparciu o przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W grudniu 2016 r. nastąpił rozwód Wnioskodawcy z małżonką. W 2018 r. Wnioskodawca zamierza sprzedać działkę nr ABC położoną w S. gm. K. Do wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca załącza kopię aktu notarialnego umowy majątkowej małżeńskiej i umowy o podział majątku wspólnego z dnia 12 maja 2016 r.

W związku z powyższym należy wskazać, że stosunki majątkowe pomiędzy małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r., poz. 682).

Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej, obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową (art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale. Konsekwentnie, w przypadku sprzedaży tego prawa, każdy z małżonków zbywałby je w całości, a nie w określonym udziale.

Kwestia określenia momentu nabycia nieruchomości i praw majątkowych była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r. sygn. akt. II FPS 2/17 w której to wskazano, że dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy nabytych przez małżonka w wyniku dziedziczenia, datą ich nabycia lub wybudowania w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia (wybudowania) tych nieruchomości i praw majątkowych do majątku wspólnego małżonków.

W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest możliwe nabycie nieruchomości w określonym udziale przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Wspólność małżeńska (łączna) to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Nie mogą także rozporządzać udziałem w jakimkolwiek przedmiocie należącym do tego majątku.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro, z uwagi na wspólność majątkową, nie można wyodrębnić udziałów, które małżonkowie posiadali w chwili nabycia nieruchomości w małżeństwie, to nie można też przyjąć, że pięcioletni termin biegnie od daty nabycia nieruchomości w drodze spadku. Dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest moment poniesienia wydatku na nabycie tego składnika do majątku wspólnego i to, że tego wydatku ­ w momencie jego poniesienia ­ nie można przypisać jednemu bądź drugiemu małżonkowi w udziałach o określonej wielkości.

Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego odnosiła się wprawdzie do innego stanu faktycznego jednakże argumenty w niej zawarte są aktualne także w sytuacji, gdy do nabycia nieruchomości (ziemi rolnej) dojdzie po ustaniu małżeńskiej wspólności ustawowej w wyniku zawarcia umowy ustanawiającej rozdzielność majątkową i dokonania umownego podziału majątku wspólnego. Zarówno w wyniku podziału majątku wspólnego jak i w wyniku ustania wspólności ustawowej wobec śmierci jednego z małżonków następuje nabycie nieruchomości lub prawa majątkowego do ustawowej wspólności małżeńskiej i za datę nabycia w świetle uchwały należy uznać tą datę. Późniejsze/następcze zdarzenia prawne (sposób ustania ustawowej wspólności małżeńskiej) nie mają zatem, w tym aspekcie, prawnopodatkowego znaczenia dla ustalenia daty nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego.

Nie ma zatem podstaw prawnych, by w warunkach niniejszej sprawy termin nabycia przez Wnioskodawcę nieruchomości stanowiącej działkę nr ABC (ziemie rolną) liczyć od daty zawarcia umowy o podziale majątku wspólnego.

Powyższe stanowisko znalazło potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2017 r. sygn. akt II FSK 2012/15 oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Gl 869/17.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz argumentacje zawartą w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r. sygn. akt. II FPS 2/17 stwierdzić należy, że za datę nabycia przez Wnioskodawcę działki nr ABC w S. gm. K (ziemi rolnej), należy uznać 2006 r., kiedy to ww. działka została nabyta do majątku wspólnego małżonków. Zatem sprzedaż ww. działki dokonana w 2018 r. nie będzie stanowić dla Wnioskodawcy źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż zbycie to nastąpi po upływie 5 lat licząc od końca 2006 r., w którym nastąpiło nabycie. W związku z powyższym, nie powstanie u Wnioskodawcy obowiązek zapłaty podatku dochodowego z tytułu dokonanej sprzedaży ww. działki.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.