Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-3.4012.461.2025.2.AAR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-11-05
Teza: Skutki podatkowe rozliczeń pomiędzy Stronami z tytułu
realizacji podpisanego Porozumienia.
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane podatkiem od
towarów i usług
dokumentowanie
konsorcjum
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 1. Przepisy ogólne -Czynności
podlegające opodatkowaniu
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i
świadczenie usług -Dostawa towarów
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i
świadczenie usług -Świadczenie usług
1

Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI.
Dokumentacja -Rozdział 1. Faktury -Obowiązek
wystawienia faktury
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 7.-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106b-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe
    Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

6 sierpnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych rozliczeń pomiędzy Stronami z tytułu
    realizacji podpisanego Porozumienia. Uzupełnili go Państwo pismem z 23 października
    2025 r. (wpływ 23 października 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
    Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
    1. Zainteresowany będący stroną postępowania:
        X. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością;
    2. Zainteresowany niebędący stroną postępowania:
        Y. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    Treść wniosku wspólnego jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

X. sp. z o.o. (dalej: „X.”, „Lider” lub „Wnioskodawca”) jest spółką prawa handlowego mającą
    siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, która podlega w Polsce opodatkowaniu
    od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony
    obowiązek podatkowy), a także zarejestrowaną jako czynny podatnik podatku od towarów
    i usług. X. jest spółką celową realizującą projekt deweloperski przy ulicy (...).
    Y. sp. z o.o. (dalej: „Y.”) jest spółką prawa handlowego mającą siedzibę na terytorium
    Rzeczypospolitej Polskiej, która podlega w Polsce opodatkowaniu od całości swoich
    dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy),
    a także zarejestrowaną jako czynny podatnik podatku od towarów i usług. Y. jest spółką
    celową realizującą projekt deweloperski przy ulicy (...).
    Powyższe projekty deweloperskie prowadzone przez Y. i X. (dalej łącznie: „Strony” lub
    „Spółki”) zlokalizowane są w swoim sąsiedztwie, natomiast warunki zagospodarowania
    tego terenu, nakładają na Spółki szereg obowiązków związanych z dostosowaniem
    istniejącej infrastruktury lub wybudowaniem nowej.

    W związku z powyższym, 21 maja 2025 r. Strony zawarły Porozumienie mające na celu
    określenie praw i obowiązków Stron w zakresie realizacji Inwestycji polegającej na:
        zaprojektowaniu i wybudowaniu nowej sieci wodociągowej wraz z przyłączeniami i
        instalacjami;
        zaprojektowaniu i wybudowaniu infrastruktury zapewniającej odprowadzanie wód
        opadowych;
        wybudowaniu sieci kanalizacji sanitarnej, wraz z przyłączeniami i instalacjami sieci
        służącymi indywidualnie poszczególnym Stronom;
        wybudowaniu dróg wraz z chodnikami i niezbędną infrastrukturą techniczną,
        odwodnieniami, siecią teletechniczną i oświetleniem oraz przebudowie istniejącej
        drogi, umożliwiającej dojazd do nieruchomości, na których są zlokalizowane
        projekty deweloperskie Stron;
        wykonaniu tunelu zlokalizowanego pod linią kolejową.
    Szczegółowy zakres powyższych prac został lub zostanie określony w dokumentach
    urzędowych wydanych przez odpowiednie organy w zakresie realizacji wyżej
    wspomnianych projektów deweloperskich, porozumieniach oraz umowach podpisanych
    przez Strony łącznie lub przez Lidera w imieniu Lidera lub Stron, m.in.: z (...) (dalej łącznie:
    „Zamawiający”).
    Należy podkreślić, że wykonanie powyższych prac jest niezbędne dla uzyskania
    końcowych odbiorów obu inwestycji deweloperskich prowadzonych odrębnie przez
    Strony. Spółki nie wykonują powyższych prac odpłatnie. Przeniesienie na Zamawiających
    wybudowanej w ramach Porozumienia infrastruktury zostanie dokonane nieodpłatnie lub
    za symboliczną odpłatnością. Celem nadrzędnym wykonania powyżej opisanych prac nie
    jest sprzedaż tejże infrastruktury, a wygenerowanie zysku na budowie i sprzedaży lokali,
    którym ta infrastruktura będzie służyła.
    Porozumienie podpisane przez Strony, ustala również zasady współdziałania Stron, w
    zakresie realizacji powyższych prac, w tym dotyczące podpisywania umów, wyłonienia
    podwykonawców, odpowiedzialności oraz sposobu rozliczenia kosztów za prace
    wykonane na rzecz Zamawiających.
    W celu realizacji postanowień Porozumienia Strony powierzyły X. pełnienie obowiązków
    Lidera, który będzie upoważniony do koordynacji całego procesu inwestycyjnego i
    reprezentowania interesów Stron.
    Zgodnie z Porozumieniem do zadań Lidera będzie należało:
        zorganizowanie przetargów lub podjęcie innego rodzaju działań (w tym w
        szczególności wysłanie zapytań ofertowych do potencjalnych kontrahentów), w celu
        wyłonienia projektanta/projektantów w celu sporządzenia całości wymaganej
        dokumentacji projektowej osobno dla każdego projektu deweloperskiego,
        uzyskania wszelkich zgód i zezwoleń niezbędnych do rozpoczęcia i realizacji prac;
        prowadzenie wszelkich negocjacji i uzgodnień z odpowiednimi organami, w tym (...);
        zorganizowanie przetargów lub podjęcie innego rodzaju działań (w tym w
        szczególności wysłanie zapytań ofertowych do potencjalnych kontrahentów), w celu

        wyłonienia wykonawców do realizacji każdego z projektów deweloperskich i
        powierzenia im realizacji robót budowlanych zgodnie z uzgodnionymi i
        zatwierdzonymi projektami, a w zakresie dotyczącym budowy drogi wewnętrznej i
        tunelu - współdziałanie z (...). W tym miejscu należy podkreślić, że w umowach
        zawieranych przez X. z wykonawcami robót budowlanych Y. nie będzie inwestorem
                    1w rozumieniu art. 647 kodeksu cywilnego, przy czym będzie miało zapewniony
        udział w tym procesie, w szczególności poprzez zatwierdzenie treści umów o roboty
        budowlane oraz uczestnictwo podczas wszystkich odbiorów robót oraz narad
        koordynacyjnych;
        prowadzenie nadzoru inwestorskiego, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie
        przepisami, ewentualnie powierzenie funkcji inspektora nadzoru wybranemu
        podmiotowi posiadającemu stosowne uprawnienia, na podstawie odrębnej umowy;
        reprezentowanie Stron w procesie odbiorów robót budowlanych i dokonanie
        odbioru końcowego;
        przekazanie ukończonych prac Zamawiającym, chyba że uczestnictwo Y. w
        przekazaniu będzie wymagane na gruncie innych umów.
    Lider będzie wykonywał powierzone mu czynności wobec wszystkich uczestników procesu
    inwestycyjnego, w takich granicach, w jakich przyjmie na siebie zobowiązanie do
    wykonania danej czynności. Y. zobowiązało się do współdziałania z Liderem, w tym do
    niezwłocznego udzielania mu wszelkich informacji i dokumentów niezbędnych w procesie
    inwestycyjnym. Powyższe zobowiązanie do współdziałania oraz niezwłocznego udzielania
    wszelkich informacji i dokumentów nie jest jednak równoznaczne ze świadczeniem
    jakichkolwiek usług na rzecz Lidera przez Y.. Jeśli Strony nie ustalą inaczej, to wszelkie
    umowy i porozumienia niezbędne do zrealizowania opisanych w Porozumieniu prac będą
    zawierane przez Lidera.
    Lider będzie realizował zadania zgodnie z harmonogramem. Strony będą informowane
    przez Lidera o wszelkich odstępstwach od przedstawionego harmonogramu prac,
    natomiast Lider na każdy wniosek Y. przedstawi aktualny status zaawansowania prac oraz
    ich zgodność z harmonogramem. Strony postanowiły, że wszelkie protokolarne
    przekazania prac będą odbywać się z udziałem Y.. Strony zobowiązują się do zgodnego
    współdziałania w zakresie niezbędnym do prawidłowej realizacji prac, na każdym ich
    etapie. Każda ze Stron zobowiązana jest do udzielenia wszelkich informacji, wydania
    dokumentów, udzielenia pełnomocnictw, które są niezbędne do realizacji prac.
    Dodatkowo każda ze Stron wyraża zgodę na udostępnienie jej nieruchomości w celu
    wykonania czynności niezbędnych do realizacji prac. Ponadto każda ze Stron zobowiązuje
    się do przekazania części jej nieruchomości na potrzeby realizacji inwestycji drogowej w
    ramach procedury ZRID za symboliczną kwotę wynoszącą 1 zł, na zasadach określonych w
    odrębnej umowie drogowej.
    Na podstawie Porozumienia, Strony zobowiązały się również do powstrzymywania od
    blokowania lub utrudniania w jakikolwiek sposób, faktyczny czy prawny, wszelkich działań
    inwestycyjnych każdej ze Stron, w tym w szczególności do:
        niewnoszenia w imieniu własnym, ani w imieniu jakichkolwiek innych podmiotów, w
        tym w imieniu lub poprzez podmioty powiązane osobowo lub kapitałowo, odwołań

        od decyzji lub uzupełniania wszelkich braków odwołań wniesionych przed dniem
        zawarcia niniejszego porozumienia, dotyczących przedmiotowych projektów
        deweloperskich;
        niewnoszenia w imieniu własnym, ani w imieniu jakichkolwiek innych podmiotów, w
        tym w imieniu lub poprzez podmioty powiązane osobowo lub kapitałowo, zażaleń,
        protestów, wniosków o wznowienie postępowania, wniosków o stwierdzenie
        nieważności decyzji, wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji, skarg, skarg
        kasacyjnych dotyczących decyzji wydanych we wszystkich postępowaniach
        administracyjnych i sądowo-administracyjnych, które toczą się lub które zostaną
        wszczęte w dniu i po zawarciu niniejszego porozumienia, w szczególności
        dotyczących wydania pozwolenia na budowę, zamiennego pozwolenia na budowę,
        pozwolenia na rozbiórkę, czy pozwolenia na użytkowanie dla wszelkich działań
        inwestycyjnych na nieruchomościach, na których zlokalizowane są projekty
        deweloperskie;
        nieudzielania jakiegokolwiek wsparcia innym stronom postępowań
        administracyjnych lub cywilnych, w tym podmiotom powiązanym osobowo lub
        kapitałowo, jeśli działania tych stron mają na celu zablokowanie lub utrudnianie w
        jakikolwiek sposób wszelkich działań inwestycyjnych na nieruchomościach, na
        których realizowane są projekty deweloperskie.
    W przypadku naruszenia któregokolwiek z powyższych zobowiązań przez którąkolwiek ze
    Stron lub przez podmiot powiązany z daną Stroną kapitałowo lub osobowo, Strona
    naruszająca porozumienie zobowiązana jest do zapłaty na rzecz drugiej Strony kary
    umownej określonej kwotowo w Porozumieniu, za każde takie naruszenie.
    Dodatkowo, Strony ustaliły, że Y. będzie ponosić odpowiedzialność na podstawie
    planowanej trójstronnej umowy drogowej, która zostanie zawarta pomiędzy (...) a Y. i X..
    Odpowiedzialność ta jednak będzie ograniczona do wysokości kwoty stanowiącej łączną
    wysokość kosztów ponoszonych przez Y. określonych Porozumieniem. W związku z
    powyższym, X. zwolnił Y. ze wszelkich przyszłych roszczeń, jakie (...) mógłby kierować w
    stosunku do Y. na podstawie umowy drogowej dotyczącej budowy drogi, w zakresie
    przekraczającym tę kwotę na zasadach, które szczegółowo zostały opisane w
    Porozumieniu.
    Kwota ograniczenia odpowiedzialności Y. nie obejmuje jednak ewentualnych szkód i
    roszczeń powstałych z przyczyn leżących po stronie Y. lub podmiotów którymi Y. się
    posługuje lub które działają w oparciu o umowę zawartą z Y.. Tego rodzaju szkody i
    roszczenia Y. zobowiązuje się zaspokoić we własnym zakresie, w tym wszelkie roszczenia
    zgłoszone przez (...) lub inne podmioty trzecie.
    Strony zobowiązały się również do współpracy w celu minimalizacji potencjalnych
    roszczeń oraz do niezwłocznego informowania się nawzajem o wszelkich okolicznościach
    mogących prowadzić do wystąpienia takich roszczeń.
    Dodatkowo, w przypadku zaistnienia sytuacji, która mogłaby skutkować roszczeniem, Y. i
    X. zobowiązały się do wspólnego działania w celu rozwiązania sprawy w sposób, który
    zminimalizuje ryzyko finansowe dla obu stron.

    Każda ze Stron zobowiązana jest do terminowego pokrywania kosztów przedmiotowych
    prac, wymaganych na danym etapie ich realizacji. Strony oszacowały łączną wartość tych
    prac i ustaliły w toku negocjacji kwotę jaką zobowiązane jest ponieść Y. Udział Y. w
    kosztach związanych z zawartym Porozumieniem jest niezmienny niezależnie od
    rzeczywistych kosztów realizacji tych prac oraz od partycypacji dodatkowych
    przedsiębiorców w kosztach ich realizacji.
    Prace będą finansowane na każdym etapie w oparciu o faktury wystawiane przez
    projektantów, wykonawców lub dostawców na rzecz Lidera. Y., zgodnie z ustalonym z
    Liderem harmonogramem, będzie dokonywać płatności na rzecz Lidera kwot składających
    się łącznie na kwotę stanowiącą udział Y. w kosztach, o których mowa powyżej. Płatność
    kwot na rzecz Lidera przez Y. nastąpi w terminie 30 dni od daty wysłania dokumentu (noty
    lub faktury) przez Lidera.
    Strony zgodnie ustaliły, że w przypadku, gdy którakolwiek ze Stron nie wykona w terminie
    swojego zobowiązania do zapłaty przypadających na nią kosztów, każda z pozostałych
    Stron będzie uprawniona do dokonania zapłaty tych kosztów na rzecz właściwego
    podmiotu, i będzie uprawniona do dochodzenia zwrotu tej kwoty od Strony, której
    zobowiązanie spłaciła. Koszty realizacji prac obejmują m.in. koszty sporządzenia
    dokumentacji projektowej, koszty uzyskania wymaganych zgód i zezwoleń, a także koszty
    wykonania robót budowlanych. W przypadku, gdy inni inwestorzy, którzy nabędą
    nieruchomości znajdujące się w rejonie ul. (...) w trakcie realizacji niniejszych prac, będą
    zainteresowani korzystaniem z infrastruktury wybudowanej na podstawie niniejszego
    Porozumienia i zgłoszą zamiar przystąpienia do Porozumienia, w tym partycypacji w
    kosztach prac, udział Y. w kosztach ogółem nie ulegnie zmianie.
    Wnioskodawca podkreśla, że Porozumienie nie przewiduje wzajemnych świadczeń między
    Stronami. Rozliczenia wewnętrzne pomiędzy X. a Y. mają charakter wyłącznie techniczny i
    dotyczą podziału kosztów z tytułu wspólnej działalności, a nie świadczenia usług przez
    jedną stronę na rzecz drugiej.
    Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
    W ramach zawartego Porozumienia Y. sp. z o.o. nie będzie świadczyć żadnych usług na
    rzecz Lidera. Obowiązki Y. sp. z o.o. w ramach Porozumienia ograniczają się do
    partycypacji w kosztach Inwestycji, zgodnego współdziałania (polegającego w głównej
    mierze na udostępnianiu terenu, dokumentacji, informacji), dokonywania odbiorów oraz
    ewentualnego nadzoru prowadzonych przez Lidera prac.
    Jak już podkreślono powyżej, Y. sp. z o.o. nie będzie świadczyło żadnych usług na rzecz
    Lidera ani podmiotów trzecich, natomiast ostatecznym odbiorcą Infrastruktury powstałej
    w wyniku podpisania Porozumienia będą: (...)
    Płatności dokonywane przez Y. sp. z o.o. na rzecz Lidera, będą jedynymi rozliczeniami
    między Stronami na podstawie Porozumienia. Lider nie będzie dokonywał płatności na
    rzecz Y. sp. z o.o. Strony potwierdziły zatem, że tylko Y. Sp. z o.o., zgodnie z ustalonym z
    Liderem harmonogramem, będzie dokonywać płatności na rzecz Lidera kwot składających
    się łącznie na kwotę stanowiącą udział Y. Sp. z o. o. w kosztach Inwestycji.
    Pytania

      1) Czy w świetle przedstawionego zdarzenia przyszłego, rozliczenia pomiędzy Stronami
        z tytułu realizacji podpisanego Porozumienia, nie będą podlegały opodatkowaniu
        podatkiem VAT i w konsekwencji powinny być dokumentowane notą obciążeniową?
      2) (sformułowane w uzupełnieniu wniosku) Czy w przypadku negatywnej odpowiedzi
        na pytanie nr 1 i konieczności opodatkowania rozliczeń pomiędzy Stronami
        Porozumienia podatkiem VAT, Y. sp. z o.o. będzie miało możliwość odliczenia
        podatku VAT, zapłaconego od faktur wystawionych przez Lidera?
    Stanowisko Zainteresowanych w sprawie
    Ad 1.
    Analizując stan faktyczny, wskazać należy, że podpisane przez Strony Porozumienie,
    można zakwalifikować jako umowę konsorcjum. Umowa konsorcjum, nie została
    zdefiniowana ani w prawie cywilnym, ani w prawie podatkowym. Zawieranie takich
    porozumień jest jednak dopuszczalne w ramach tzw. swobody umów.
                1Stosownie do art. 353 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 2024 r. poz.
    1061) strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania,
    jeżeli tylko jego treść lub cel nie sprzeciwiają się właściwości (naturze) stosunku, ustawie,
    ani zasadom współżycia społecznego.
    Co do zasady, konsorcjum jest organizacją zrzeszającą kilka podmiotów gospodarczych na
    określony czas, w konkretnym celu. Konsorcjum nie jest jednak podmiotem
    gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej, ani podmiotowości prawnej, nie musi
    być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące
    konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w
    działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum,
    realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem.
    Zawierając umowę konsorcyjną podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował
    konsorcjum na zewnątrz (może to być także osoba trzecia). Co do zasady, konsorcja nie
    mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a wszelkie
    formy płatności regulowane są przez firmę lub osobę reprezentującą konsorcjum.
    Rozliczenia wewnętrzne między konsorcjantami mogą być realizowane na różne sposoby
    w zależności od charakteru współpracy, umowy konsorcjum oraz specyficznych potrzeb
    danego przedsięwzięcia.
    W odniesieniu do konsorcjum, kwestią budzącą wątpliwości na gruncie prawa
    podatkowego jest to czy wewnętrzne rozliczenia w ramach konsorcjum pomiędzy
    konsorcjantami podlegają opodatkowaniu VAT. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT
    opodatkowaniu, podlegają:
    1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
    2) eksport towarów;
    3) import towarów na terytorium kraju;
    4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
    5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów rozumie się przede
    wszystkim przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

    Natomiast, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym
    mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przede wszystkim każde świadczenie na rzecz
    osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości
    prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Podział czynności
    podlegających opodatkowaniu na dostawę towarów i świadczenie usług nie oznacza
    jednak, że każde przesunięcie, czy rozliczenie określonych wartości ekonomicznych
    pomiędzy dwoma różnymi podmiotami może zostać uznane za świadczenie usług, jeśli nie
    stanowi dostawy towarów. Należy bowiem zauważyć, że rozliczenia pieniężne między
    uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia (np. konsorcjum), jeśli równocześnie nie
    towarzyszy im świadczenie usługi, nie mogą być same przez się potraktowane jako
    czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.
    W świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podlega jedynie dostawa
    towaru oraz odpłatne świadczenie usług. Aby jednak dana czynność podlegała
    opodatkowaniu VAT, musi być dokonana przez podatnika VAT.
    Podatnikami VAT, w myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, są osoby prawne, jednostki
    organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące
    samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub
    rezultat takiej działalności.
    Biorąc pod uwagę istotę konsorcjum, nie może być ono uznane za podatnika VAT.
    Powyższego nie zmienia okoliczność, że w przypadku umów konsorcjum dopuszczalne
    jest zawarcie ustaleń, że rozliczenia, w tym dotyczące podpisywania umów i wystawiania
    faktur za prace wykonane przez uczestników konsorcjum na rzecz podmiotów
    zamawiających te prace na podstawie zawartego z nimi kontraktu będzie dokonywał
    wytypowany przez uczestników konsorcjum podmiot wiodący. Zatem, odrębnymi
    podatnikami VAT będą przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum, a nie samo
    konsorcjum.
    Podstawowym argumentem przemawiającym za tym, że rozliczenia wewnętrzne w
    ramach konsorcjum nie stanowią świadczenia usług, które podlegałoby opodatkowaniu
    VAT, jest brak wzajemnego świadczenia usług między stronami umowy.
    Umowa konsorcjum reguluje jedynie podział kosztów uzyskanych ze wspólnej działalności,
    nie powodując przy tym powstania obowiązku podatkowego z tytułu VAT.
    Wskazać bowiem należy, iż orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
    wyraźnie podkreśla, że odpłatność za świadczenie usług zachodzi wówczas, gdy istnieje
    bezpośredni związek między wykonaniem usługi a otrzymanym wynagrodzeniem, które
    stanowi świadczenie wzajemne. Aby uznać daną czynność za odpłatne świadczenie usług,
    niezbędne jest istnienie stosunku prawnego, który zobowiązuje usługodawcę do
    wykonania określonych usług oraz określa wysokość wynagrodzenia, które musi być
    możliwe do wyrażenia w pieniądzu. Usługa jest świadczona "odpłatnie" wyłącznie wtedy,
    gdy istnieje wyraźny i bezpośredni związek między świadczoną usługą a wynagrodzeniem,
    które dokładnie odzwierciedla wartość tej usługi. Podobnie, dostawa towarów jest
    uznawana za „odpłatną”, gdy istnieje bezpośredni związek między dostarczonym towarem
    a wynagrodzeniem.
    Tym samym, uznanie czynności za podlegającą opodatkowaniu VAT wymaga istnienia
    bezpośredniego związku między świadczeniem a wynagrodzeniem, wynikającego z
    wyraźnego stosunku prawnego między stronami. Powyższe wnioski znajdują

    potwierdzenie m.in. w wyrokach TSUE z 16 września 2021 r., sygn. C-21/20; z 8 marca
    1988 r., Apple and Pear Development Council, 102/86, EU:C:1988:120, pkt 11, 12,16; z 22
    czerwca 2016 r., Ćesky roz-hlas, C-11/15, EU:C:2016:470, pkt 22; a także z 22 listopada
    2018 r., MEO - Servięos de Comunicaęoes e Multimedia, C-295/17, EU:C:2018:942, pkt 39).
    Wskazać także trzeba, że celem kooperacji/współpracy/współdziałania jest uzyskanie
    przez skoordynowane i wspólne działania partnerów rezultatu o korzystnym dla nich
    wymiarze ekonomicznym. Działań takich nie można, do celów podatku VAT, wydzielać i
    oceniać jednostkowo, lecz z uwzględnieniem ich charakteru działania złożonego i
    wspólnego, tworzącego w aspekcie gospodarczym jedną całość, którego końcowym
    efektem, jest zrealizowanie wspólnego przedsięwzięcia.
    Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest wyrok NSA z 12 czerwca 2013 r., I FSK 1128
    /12 zgodnie, z którym: „szerokie, odwołujące się do pojęcia świadczenia, określenie
    zakresu przedmiotowego w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, nie może być odczytywane w ten
    sposób, że świadczeniem usług jest każda czynność czy zdarzenie, którego efektem jest
    odpłatne przysporzenie jednej ze stron na skutek działania, bądź zaniechania innej strony.
    Z powołanego przepisu wynika, że usługą jest każde, co do zasady, odpłatne świadczenie,
    które nie jest dostawą towarów i które przejawia się tym, że świadczeniobiorca
    (konsument) wynosi z niego, choćby nawet potencjalną korzyść. Posiłkując się także
    wskazówkami zawartymi w orzeczeniach Trybunału Sprawiedliwości (np. wyrok z 3 marca
    1994 r. w sprawie C-16/93, wyrok z 1 kwietnia 1982 r. w sprawie C-89/81, wyrok z 5 lutego
    1980 r. w sprawie C-154/80 czy w sprawie C-276/97, C-358/97 i 408/97) można
    sformułować ogólne stanowisko, że za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc
    czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być relacje, w których:
        istnieje jakiś związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach
        którego następuje świadczenie wzajemne,
        wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość przekazaną w
        zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
        istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy
        towaru lub usługi,
        odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w
        bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym
        podatkiem,
        istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.”
    Mając na uwadze analizowany stan faktyczny, powyższych elementów, typowych dla
    świadczenia usług za wynagrodzeniem, nie można dostrzec w ramach wewnętrznych
    rozliczeń kosztów pomiędzy Y. a X. na podstawie Porozumienia.
    Z okoliczności przedstawionych w opisie stanu faktycznego wynika, że usługi i dostawy
    wykonane w ramach podpisanego Porozumienia realizowane są przez Lidera na rzecz
    zewnętrznych podmiotów, a nie na rzecz Y.. Przyjęta przez Lidera rola w rozliczeniach
    pomiędzy Y. a X. nie zmieniła stron umowy w aspekcie zasad realizacji prac, dla wykonania
    których wykonawcy zostaną wyłonieni w drodze przetargu.
    Przepływ środków pomiędzy Stronami nie następuje w wykonaniu jakichkolwiek usług
    świadczonych przez Lidera na rzecz Y.. Rozliczenia pomiędzy Stronami nie wiążą się z

    żadnymi konkretnymi dostawami i usługami, a realizowane są jedynie w celu podziału
    kosztów oraz rozliczeń wspólnej inwestycji pomiędzy poszczególne Strony Porozumienia.
    Lider, otrzymując środki pieniężne od Y., nie otrzymuje w istocie żadnego świadczenia ani
    wynagrodzenia, lecz odbiera należny mu zwrot kosztów, który tylko dla pewnego
    usprawnienia relacji pomiędzy Stronami Porozumienia, dokonywany jest poprzez Lidera.
    Tym samym, mając na uwadze cel gospodarczego przedsięwzięcia, należy uznać, że
    czynności te będą czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT.
    Podobne stanowisko zajął NSA w wyroku z 29 lutego 2012 r., I FSK 562/11: uznając, że
    „przy ustalaniu na gruncie art. 8 ust. 1 VATU – jako przedmiotu opodatkowania -
    świadczenia usług o złożonym charakterze, jakie stanowią umowy o współpracy
    (kooperacyjne), należy uwzględniać podstawowy cel wynikający z takich porozumień
    gospodarczych, a nie dokonywać wyodrębniania na potrzeby podatkowe w sposób
    oderwany od ich sensu gospodarczego poszczególnych czynności służących realizacji tego
    celu” (por. wyroki NSA z 23 kwietnia 2008 r., I FSK 1788/07 oraz z 9 października 2008 r.,
    sygn. akt I FSK 291/08).
    W uzasadnieniach wskazanych wyżej wyroków podkreślono, że celem kooperacji
    (współpracy, współdziałania) jest uzyskanie przez skoordynowane i wspólne działania
    partnerów rezultatu o korzystnym dla nich wymiarze ekonomicznym. Działań takich nie
    można do celów podatku od towarów i usług oceniać jednostkowo, lecz z uwzględnieniem
    ich charakteru jako działania złożonego i wspólnego, tworzącego w aspekcie
    gospodarczym jedną całość.
    Dodatkowo, słuszne jest również stanowisko, że w analizowanej sytuacji nie zachodzi
    odsprzedaż usług lub refakturowanie kosztów. Zgodnie z wyrokiem NSA z 12 sierpnia
    2015 r., I FSK 1373/14: „zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, który
    argumentował, że określony w umowie podział wszystkich wydatków i uzyskanych
    przychodów dokonywany przez Lidera Konsorcjum nie może zostać uznany za odsprzedaż
    usług przez jeden podmiot innym podmiotom wchodzącym w skład Konsorcjum, gdy jego
    partnerzy w ogóle nie korzystają z tak wykonywanych usług, nie są ich usługobiorcami, a
    wręcz odwrotnie, występują zbiorowo w charakterze usługodawców, których reprezentuje
    Lider. Rozliczenia pieniężne między uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia, jeśli nie
    towarzyszy im świadczenie usługi, nie mogą być bowiem same przez się potraktowane
    jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Skoro z
    przyjętego w tej sprawie stanu faktycznego wynika, że Lider konsorcjum nie działa
    wyłącznie we własnym imieniu, lecz w ramach zawartego porozumienia i nie
    odsprzedawał usług na rzecz Partnerów, lecz obciążał pozostałe podmioty częścią kosztów
    to nie może być mowy o jakimkolwiek transferze, czy refakturowaniu usług świadczonych
    na rzecz Zamawiającego.”
    Pogląd, zgodnie z którym rozliczenia pomiędzy uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia
    mają charakter wewnętrzny i nie mogą być same przez się potraktowane jako czynności
    podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli równocześnie nie
    towarzyszy im świadczenie usługi, wyraził także NSA w wyroku z 28 stycznia 2021 r. (I FSK
    1685/20).
    Fakt, że zarówno X., jak i Y. zachowują odrębny status podatników VAT, nie powoduje
    automatycznie, że dochodzi pomiędzy nimi do świadczenia usług. Innymi słowy,
    rozliczenia pieniężne między Stronami Porozumienia nie mogą być same w sobie uznane
    za czynności podlegające opodatkowaniu VAT, o ile nie towarzyszy im rzeczywiste

    świadczenie usług. W ramach konsorcjum X., jak i Y. zasadniczo występują zbiorowo jako
    usługodawcy, reprezentowani przez Lidera. Tym samym, brak wzajemnych świadczeń
    między X. a Y. wyklucza uznanie rozliczeń wewnętrznych za świadczenie usług podlegające
    opodatkowaniu VAT. Rozliczenia wewnętrzne pomiędzy członkami konsorcjum mają
    charakter techniczny i służą jedynie podziałowi kosztów przedsięwzięcia (por.
    interpretacja indywidualna DKIS z 19 lipca 2024 r., sygn. 0112-KDIL1-3.4012.296.2024.1.
    KK).
    W konsekwencji, rozliczenie pomiędzy X. i Y. nieodnoszące się do żadnych wykonanych
    wzajemnie przez Strony usług, a stanowiące jedynie transfer/zwrot przez Y. do Lidera
    części kosztów z tytułu realizacji wspólnego przedsięwzięcia, nie powinny być
    dokumentowane fakturą, lecz innym dowodem księgowym, np. notą obciążeniową.
    Należy jednak zaznaczyć, że nota księgowa nie jest dokumentem przewidzianym przez
    przepisy ustawy o podatku VAT i jako taka nie jest objęta regulacją tych przepisów, brak
    jest jednakże przeciwwskazań na gruncie przepisów dotyczących podatku VAT, dla takiego
    sposobu dokumentowania (por. interpretacja indywidualna DKIS z 4 czerwca 2024 r., sygn.
    0113-KDIPT1-1.4012.245.2024.2.ŻR).
    W analizowanym przypadku, istotnych wskazówek interpretacyjnych może zatem
    dostarczyć interpretacja indywidualna z 2 marca 2018 r., sygn. 0115-KDIT1-
    2.4012.54.2018.1.RS, gdzie Dyrektor KIS uznał, że rozliczenia pomiędzy liderem a
    partnerem konsorcjum nie stanowią świadczenia usług w rozumieniu ustawy o VAT i w
    związku z tym nie podlegają opodatkowaniu VAT. Rozliczenia te mają bowiem charakter
    wewnętrzny, techniczny i służą jedynie podziałowi przychodów z realizacji wspólnego
    przedsięwzięcia, a nie świadczeniu wzajemnych usług między członkami konsorcjum. W
    rezultacie, rozliczenia te mogą być dokumentowane notami księgowymi, ponieważ nie
    spełniają przesłanek do wystawienia faktury VAT.
    W oparciu o przedstawione argumenty, a także powołane wyroki sądów
    administracyjnych oraz interpretacje indywidualne Dyrektora KIS, Wnioskodawca
    prezentuje stanowisko, iż rozliczenia dokonywane pomiędzy X. a Y. na podstawie
    opisanego w stanie faktycznym Porozumienia nie stanowią odpłatnego świadczenia usług
    w rozumieniu ustawy o VAT, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu VAT. W
    ocenie Wnioskodawcy brak jest podstaw do uznania przedmiotowych rozliczeń za
    odpłatne świadczenie usług, ponieważ dotyczą one wyłącznie wewnętrznego podziału
    kosztów z działalności gospodarczej prowadzonej przez uczestników konsorcjum
    niezależnie, w ramach wspólnego przedsięwzięcia, a nie wzajemnego świadczenia usług,
    jak definiuje to art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Wnioskodawca podkreśla, że istotą podpisanego
    przez Strony Porozumienia jest kooperacja na rzecz realizacji wspólnego celu
    gospodarczego, a nie wzajemne świadczenie usług pomiędzy jego członkami, co
    potwierdza brak wzajemnych zobowiązań o charakterze usługowym pomiędzy Stronami.
    Jednocześnie, w ocenie Wnioskodawcy, wzajemne rozliczenia pomiędzy Stronami,
    powinny zostać udokumentowane notą księgową.
    Ad 2. (przedstawione w uzupełnieniu wniosku)
    Zdaniem Wnioskodawcy, Y. sp. z o.o. będzie miało możliwość odliczenia w całości podatku
    VAT zapłaconego od przedmiotowych faktur.
    Podstawowe zasady dotyczące odliczenia podatku naliczonego zostały sformułowane w
    art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z

    2024 r. poz. 361), zwanej dalej ustawą o VAT, zgodnie z którym, w zakresie, w jakim towary
    i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o
    którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o
    kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19
    oraz art. 124.
    Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot
    podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
    a) nabycia towarów i usług,
    b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
    Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o
    kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone
    warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy
    towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
    wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest
    określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
    W analizowanym stanie faktycznym, Y. sp. z o.o. spełnia obie powyższe przesłanki tj. jest
    podmiotem zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny, natomiast jeżeli zasadne będzie
    w analizowanym stanie faktycznym wystawienie faktury to nabycie będzie następowało w
    ramach wykonywanej przez spółkę celową działalności oraz w dalszej kolejności będzie
    służyć działalności opodatkowanej spółki – sprzedaż mieszkań opodatkowana VAT.
    Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia
    podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego
    zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, o których
    mowa wyżej oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.
    Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty
    podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
    Jeżeli odpowiedź na pytanie nr 1 będzie negatywna to należy uznać, że w analizowanym
    stanie faktycznym, żaden z tych wyjątków nie znajduje zastosowania.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i
    usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju;
    Na mocy art. 2 pkt 22 ustawy:
      Przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług
      na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    Z treści art. 7 ust. 1 ustawy wynika, że
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

    Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
      formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
      czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
      działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać
    się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i
    zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia
    jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do katalogu usług każde
    świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy.
    Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego
    istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o
    charakterze majątkowym. W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu
    jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze
    stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy
    czym, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz
    dokonującego płatności, musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można
    powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie. Zatem, aby uznać dane
    świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy
    świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać
    wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną
    usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku
    prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna,
    bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.
    Czynność może być albo odpłatna albo nieodpłatna. Na gruncie podatku od towarów i
    usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została
    wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy
    wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez
    podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po
    kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile
    tylko pobrano za nie wynagrodzenie.
    Kwestia „odpłatności” była niejednokrotnie przedmiotem rozstrzygania przez Trybunał
    Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jak zauważył Trybunał w wyroku w sprawie C-102/86
    Apple and Pear Development Council, EU:C:1988:120: „czynność można uznać za
    dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po
    stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie
    (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być
    opodatkowana tym podatkiem”.

    Należy też zwrócić uwagę na wyrok w sprawie C-16/93 Tolsma, EU:C:1994:80, gdzie
    Trybunał zauważył, że czynność: „podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje
    związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje
    świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę
    stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz
    usługobiorcy”.
    Zatem, za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje,
    w których:
        istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego
        następuje świadczenie wzajemne,
        wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie
        przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
        istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy
        towaru lub usługi,
        odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w
        bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym
        podatkiem,
        istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
    Ponadto, zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy:
      Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
      1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art.
      106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku
      od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby
      prawnej niebędącej podatnikiem;
      2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik
      korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
      3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż
      wskazany w pkt 1;
      4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o
      których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
      a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
      b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5
      pkt 4,
      c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a
      ust. 1b.
    Stosownie do art. 106b ust. 2 ustawy:
      Podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży
      zwolnionej od podatku na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9, art. 113a ust. 1
      lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3.
    W myśl art. 106b ust. 3 ustawy:

      Na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę
      dokumentującą:
      1) czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury
      nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem:
      a) czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4,
      b) czynności, o których mowa w art. 106a pkt 3 i 4,
      1a) otrzymanie całości lub części zapłaty przed wykonaniem czynności, o których
      mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z
      wyjątkiem:
      a) przypadku, gdy zapłata dotyczy czynności, o których mowa w art. 19a ust. 1b i
      ust. 5 pkt 4 oraz
      art. 106a pkt 3 i 4,
      b) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
      2) sprzedaż zwolnioną, o której mowa w ust. 2, z zastrzeżeniem art. 117 pkt 1 i art.

      - jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od
      końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano
      całość lub część zapłaty.
    Jak wynika z przywołanych wyżej przepisów – co do zasady – podatnik VAT jest
    zobowiązany wystawiać fakturę dokumentującą sprzedaż towarów i usług na rzecz
    innego podatnika. Generalnie ustawodawca nie nakłada na podatników obowiązku
    wystawiania faktur dokumentujących sprzedaż zwolnioną od podatku na podstawie
    przepisów ustawy lub rozporządzeń wykonawczych do niej oraz sprzedaż realizowaną
    na rzecz podmiotów niebędących podatnikami VAT.
    Z opisu sprawy wynika, że X. sp. z o.o. (Lider) oraz Y. sp. z o.o. są spółkami prawa
    handlowego mającymi siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także
    zarejestrowanymi czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług. X. jest spółką
    celową realizującą projekt deweloperski przy ulicy (...). Y. jest spółką celową realizującą
    projekt deweloperski przy ulicy (...).
    Powyższe projekty deweloperskie prowadzone przez Y. i X. (Strony) zlokalizowane są w
    swoim sąsiedztwie, natomiast warunki zagospodarowania tego terenu, nakładają na
    Spółki szereg obowiązków związanych z dostosowaniem istniejącej infrastruktury lub
    wybudowaniem nowej.
    21 maja 2025 r. Strony zawarły Porozumienie mające na celu określenie praw i
    obowiązków Stron w zakresie realizacji Inwestycji polegającej na:
        zaprojektowaniu i wybudowaniu nowej sieci wodociągowej wraz z przyłączeniami i
        instalacjami;
        zaprojektowaniu i wybudowaniu infrastruktury zapewniającej odprowadzanie wód
        opadowych;
        wybudowaniu sieci kanalizacji sanitarnej, wraz z przyłączeniami i instalacjami sieci
        służącymi indywidualnie poszczególnym Stronom;

        wybudowaniu dróg wraz z chodnikami i niezbędną infrastrukturą techniczną,
        odwodnieniami, siecią teletechniczną i oświetleniem oraz przebudowie istniejącej
        drogi, umożliwiającej dojazd do nieruchomości, na których są zlokalizowane
        projekty deweloperskie Stron;
        wykonaniu tunelu zlokalizowanego pod linią kolejową.
    Szczegółowy zakres powyższych prac został lub zostanie określony w dokumentach
    urzędowych wydanych przez odpowiednie organy w zakresie realizacji wyżej
    wspomnianych projektów deweloperskich, porozumieniach oraz umowach
    podpisanych przez Strony łącznie lub przez Lidera w imieniu Lidera lub Stron, m.in.: z
    (...) – (Zamawiający).
    Wykonanie powyższych prac jest niezbędne dla uzyskania końcowych odbiorów obu
    inwestycji deweloperskich prowadzonych odrębnie przez Strony. Spółki nie wykonują
    powyższych prac odpłatnie. Przeniesienie na Zamawiających wybudowanej w ramach
    Porozumienia infrastruktury zostanie dokonane nieodpłatnie lub za symboliczną
    odpłatnością. Celem nadrzędnym wykonania powyżej opisanych prac nie jest sprzedaż
    tejże infrastruktury, a wygenerowanie zysku na budowie i sprzedaży lokali, którym ta
    infrastruktura będzie służyła.
    Porozumienie podpisane przez Strony, ustala również zasady współdziałania Stron, w
    zakresie realizacji powyższych prac, w tym dotyczące podpisywania umów, wyłonienia
    podwykonawców, odpowiedzialności oraz sposobu rozliczenia kosztów za prace
    wykonane na rzecz Zamawiających.
    W celu realizacji postanowień Porozumienia Strony powierzyły X. pełnienie obowiązków
    Lidera, który będzie upoważniony do koordynacji całego procesu inwestycyjnego i
    reprezentowania interesów Stron.
    Lider będzie wykonywał powierzone mu czynności wobec wszystkich uczestników
    procesu inwestycyjnego, w takich granicach, w jakich przyjmie na siebie zobowiązanie
    do wykonania danej czynności. Y. zobowiązało się do współdziałania z Liderem, w tym
    do niezwłocznego udzielania mu wszelkich informacji i dokumentów niezbędnych w
    procesie inwestycyjnym. Powyższe zobowiązanie do współdziałania oraz niezwłocznego
    udzielania wszelkich informacji i dokumentów nie jest jednak równoznaczne ze
    świadczeniem jakichkolwiek usług na rzecz Lidera przez Y.. Jeśli Strony nie ustalą
    inaczej, to wszelkie umowy i porozumienia niezbędne do zrealizowania opisanych w
    Porozumieniu prac będą zawierane przez Lidera.
    Lider będzie realizował zadania zgodnie z harmonogramem. Strony będą informowane
    przez Lidera o wszelkich odstępstwach od przedstawionego harmonogramu prac,
    natomiast Lider na każdy wniosek Y. przedstawi aktualny status zaawansowania prac
    oraz ich zgodność z harmonogramem. Strony postanowiły, że wszelkie protokolarne
    przekazania prac będą odbywać się z udziałem Y.. Strony zobowiązują się do zgodnego
    współdziałania w zakresie niezbędnym do prawidłowej realizacji prac, na każdym ich
    etapie. Każda ze Stron zobowiązana jest do udzielenia wszelkich informacji, wydania
    dokumentów, udzielenia pełnomocnictw, które są niezbędne do realizacji prac.
    Dodatkowo każda ze Stron wyraża zgodę na udostępnienie jej nieruchomości w celu
    wykonania czynności niezbędnych do realizacji prac. Ponadto każda ze Stron

    zobowiązuje się do przekazania części jej nieruchomości na potrzeby realizacji
    inwestycji drogowej w ramach procedury ZRID za symboliczną kwotę wynoszącą 1 zł, na
    zasadach określonych w odrębnej umowie drogowej.
    Strony zobowiązały się również do współpracy w celu minimalizacji potencjalnych
    roszczeń oraz do niezwłocznego informowania się nawzajem o wszelkich
    okolicznościach mogących prowadzić do wystąpienia takich roszczeń.
    Dodatkowo, w przypadku zaistnienia sytuacji, która mogłaby skutkować roszczeniem, Y.
    i X. zobowiązały się do wspólnego działania w celu rozwiązania sprawy w sposób, który
    zminimalizuje ryzyko finansowe dla obu stron.
    Każda ze Stron zobowiązana jest do terminowego pokrywania kosztów
    przedmiotowych prac, wymaganych na danym etapie ich realizacji. Strony oszacowały
    łączną wartość tych prac i ustaliły w toku negocjacji kwotę jaką zobowiązane jest
    ponieść Y.. Udział Y. w kosztach związanych z zawartym Porozumieniem jest
    niezmienny niezależnie od rzeczywistych kosztów realizacji tych prac oraz od
    partycypacji dodatkowych przedsiębiorców w kosztach ich realizacji.
    Prace będą finansowane na każdym etapie w oparciu o faktury wystawiane przez
    projektantów, wykonawców lub dostawców na rzecz Lidera. Y., zgodnie z ustalonym z
    Liderem harmonogramem, będzie dokonywać płatności na rzecz Lidera kwot
    składających się łącznie na kwotę stanowiącą udział Y. w kosztach, o których mowa
    powyżej. Płatność kwot na rzecz Lidera przez Y. nastąpi w terminie 30 dni od daty
    wysłania dokumentu (noty lub faktury) przez Lidera.
    Strony zgodnie ustaliły, że w przypadku, gdy którakolwiek ze Stron nie wykona w
    terminie swojego zobowiązania do zapłaty przypadających na nią kosztów, każda z
    pozostałych Stron będzie uprawniona do dokonania zapłaty tych kosztów na rzecz
    właściwego podmiotu, i będzie uprawniona do dochodzenia zwrotu tej kwoty od Strony,
    której zobowiązanie spłaciła. Koszty realizacji prac obejmują m.in. koszty sporządzenia
    dokumentacji projektowej, koszty uzyskania wymaganych zgód i zezwoleń, a także
    koszty wykonania robót budowlanych. W przypadku, gdy inni inwestorzy, którzy nabędą
    nieruchomości znajdujące się w rejonie ul. (...) w trakcie realizacji niniejszych prac, będą
    zainteresowani korzystaniem z infrastruktury wybudowanej na podstawie niniejszego
    Porozumienia i zgłoszą zamiar przystąpienia do Porozumienia, w tym partycypacji w
    kosztach prac, udział Y. w kosztach ogółem nie ulegnie zmianie.
    Porozumienie nie przewiduje wzajemnych świadczeń między Stronami. Rozliczenia
    wewnętrzne pomiędzy X. a Y. mają charakter wyłącznie techniczny i dotyczą podziału
    kosztów z tytułu wspólnej działalności, a nie świadczenia usług przez jedną stronę na
    rzecz drugiej.
    W ramach zawartego Porozumienia Y. nie będzie świadczyć żadnych usług na rzecz
    Lidera. Obowiązki Y. w ramach Porozumienia ograniczają się do partycypacji w kosztach
    Inwestycji, zgodnego współdziałania (polegającego w głównej mierze na udostępnianiu
    terenu, dokumentacji, informacji), dokonywania odbiorów oraz ewentualnego nadzoru
    prowadzonych przez Lidera prac. Płatności dokonywane przez Y. na rzecz Lidera, będą
    jedynymi rozliczeniami między Stronami na podstawie Porozumienia. Lider nie będzie
    dokonywał płatności na rzecz Y..

    Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy rozliczenia pomiędzy Stronami z tytułu realizacji
    podpisanego Porozumienia, nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT i w
    konsekwencji powinny być dokumentowane notą obciążeniową.
    W odniesieniu do przedstawionych wątpliwości wskazać należy, że umowa konsorcjum
    nie występuje ani w prawie cywilnym, ani podatkowym. Zawieranie takich porozumień
    jest jednak dopuszczalne (w ramach swobody umów).
                1Stosownie do art. 353 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z
    2025 r. poz. 1071):
      Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania,
      byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie
      ani zasadom współżycia społecznego.
    Co do zasady, konsorcjum jest organizacją zrzeszającą kilka podmiotów gospodarczych
    na określony czas, w konkretnym celu. Konsorcjum nie jest jednak podmiotem
    gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej ani podmiotowości prawnej, nie musi
    być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące
    konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w
    działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum,
    realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem.
    Zawierając umowę konsorcyjną podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował
    konsorcjum na zewnątrz (może to być także osoba trzecia). Co do zasady, konsorcja nie
    mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a
    wszelkie formy płatności regulowane są przez firmę lub osobę reprezentującą
    konsorcjum.
    Jednocześnie należy wskazać, że aby dana czynność podlegała opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług musi być wykonana przez podatnika.
    Jak stanowi art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Konsorcjum – w świetle obowiązujących przepisów prawa podatkowego – nie może być
    uznane za podatnika VAT. Oznacza to, że relacji zachodzących pomiędzy stronami
    umowy konsorcjum (podatnikami VAT), dla potrzeb podatku od towarów i usług, nie
    należy oceniać na zasadach wewnętrznych rozliczeń konsorcjum. Powyższego nie
    zmienia okoliczność, że w przypadku umów konsorcjum dopuszczalne jest zawarcie
    ustaleń, że rozliczenia gospodarcze i księgowe, w tym dotyczące podpisywania umów i
    wystawiania faktur za prace wykonane przez uczestników konsorcjum na rzecz

    podmiotów zamawiających te prace na podstawie zawartego z nimi kontraktu – będzie
    dokonywał wytypowany przez uczestników konsorcjum podmiot wiodący.
    Zatem przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami VAT.
    Powyższe oznacza, że działając w ramach konsorcjum, powinni oni do wzajemnych
    rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług
    oraz aktów wykonawczych do niej, w tym także w zakresie wystawiania faktur VAT
    dokumentujących wykonywane przez nich czynności.
    Odnosząc się zatem do Państwa wątpliwości wskazać należy, że opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług nie podlegają jedynie takie rozliczenia między
    uczestnikami konsorcjum, które nie są związane ze świadczeniem usług lub dostawą
    towarów.
    Biorąc pod uwagę zasady funkcjonowania konsorcjum, w tym zasadę odrębności
    podatników, którzy występują wobec siebie w relacji lider konsorcjum – konsorcjant,
    stwierdzić należy, że uczestnicy konsorcjum zobowiązani są do dokumentowania
    wzajemnych świadczeń. Należy przy tym podkreślić, że opodatkowaniu podatkiem VAT
    podlega czynność (tj. dostawa towarów lub świadczenie usług), a nie sama płatność.
    Okoliczności sprawy wskazują, że świadczenie usług i dostawa towarów dokonywane w
    ramach podpisanego Porozumienia realizowane będą przez Lidera na rzecz
    projektantów, wykonawców lub dostawców, a nie na rzecz Y.. Porozumienie nie
    przewiduje wzajemnych świadczeń między Stronami. Rozliczenia wewnętrzne pomiędzy
    X. a Y. mają charakter techniczny i dotyczą podziału kosztów z tytułu wspólnej
    działalności. Lider, otrzymując płatności od Y., nie będzie otrzymywał żadnego
    wynagrodzenia, lecz będzie otrzymywał należny mu zwrot poniesionych kosztów, który
    będzie stanowił udział Y. w kosztach związanych z zawartym Porozumieniem.
    Zatem mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy oraz
    obowiązujące przepisy prawa podatkowego należy stwierdzić, że opisane we wniosku
    rozliczenia nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Przekazanie kwot należnych przez Y. na rzecz Lidera nie będzie stanowiło zapłaty za
    dostawy towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy,
    jak również nie będzie stanowiło zapłaty za świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1
    pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy.
    Odnosząc się do kwestii sposobu dokumentacji rozliczeń pomiędzy Stronami wskazać
    należy, że w analizowanym przypadku – jak wykazano wyżej – nie dojdzie do
    rzeczywistych świadczeń pomiędzy Liderem a Y.. W rozpatrywanej sprawie bowiem nie
    można zidentyfikować korzyści o charakterze majątkowym, jakie w związku z
    przekazywaniem przez Y. kwot należnych Liderowi, uzyska Lider. Otrzymane wpłaty nie
    będą stanowiły wynagrodzenia za dokonanie przez Lidera dostawy towarów bądź
    wykonanie usługi na rzecz Y..
    W konsekwencji, czynności będące rozliczeniem pomiędzy Liderem a Y. dokonywane w
    ramach współpracy pozostaną poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i
    usług i nie powinny być dokumentowane fakturą, lecz innym dowodem księgowym, np.
    notą księgową.
    Jednak należy w tym miejscu zaznaczyć, że nota księgowa nie jest dokumentem
    przewidzianym przez przepisy ustawy o podatku od towarów i usług i jako taka nie jest
    objęta regulacją tych przepisów, brak jest jednakże przeciwwskazań na gruncie

    przepisów dotyczących podatku od towarów i usług, dla takiego sposobu
    dokumentowania.
    Podsumowując, Państwa stanowisko w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT
    rozliczeń pomiędzy Stronami z tytułu realizacji podpisanego Porozumienia i w
    konsekwencji, możliwości dokumentowania ich notą obciążeniową jest prawidłowe.
    Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest zatem prawidłowe.
    W związku z uznaniem Państwa stanowiska w zakresie pytania nr 1 za prawidłowe,
    odpowiedź na pytanie nr 2 jest bezzasadna, bowiem oczekiwali Państwo na nie
    odpowiedzi w przypadku uznania Państwa stanowiska w zakresie pytania nr 1 za
    nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Zaznaczam, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o
    wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia
    zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany
    przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą
    Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem
    we wniosku opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna
    wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy
    będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego i
    zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z
    powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku
    opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
    zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji
    ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
        Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny
        lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest
        elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
        ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

        Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
        decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
        praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

przez Zainteresowanego, który
    jest stroną postępowania
    X. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Zainteresowany będący stroną postępowania
    – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji
    indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania
    interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o
    postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej
    jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną
    (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r
    Ordynacji podatkowej.