Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB2.4511.122.2016.2.KK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-05-06
Teza: Zwolnienie z opodatkowania przychodu ze sprzedaży udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego
Słowa kluczowe: lokal-lokal mieszkalny; rozwód; wspólność-wspólność majątkowa; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 22 stycznia 2016 r. (data wpływu 25 stycznia 2016 r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 kwietnia 2016 r. (data wpływu 27 kwietnia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie wyłączenia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego (pytanie Nr 1) – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 stycznia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.

Wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), w związku z powyższym, pismem z dnia 12 kwietnia 2016 r., Nr 1061-IPTPB2.4511.122.2016.1.KK, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów, na podstawie art. 169 § 1 i § 2 w zw. z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, wezwał Wnioskodawcę do usunięcia braków wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłano w dniu 12 kwietnia 2016 r. (skutecznie doręczono dnia 18 kwietnia 2016 r.), zaś w dniu 27 kwietnia 2016 r. Wnioskodawca uzupełnił ww. wniosek (data nadania 24 kwietnia 2016 r.).

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest osobą fizyczną, posiada status polskiego rezydenta podatkowego.

W dniu 9 stycznia 2014 r. Wnioskodawca nabył wraz ze swoją żoną, na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej lokal mieszkalny. Zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 28 kwietnia 2015 r., małżeństwo Wnioskodawcy zostało rozwiązane przez rozwód. Wnioskodawca i była żona umówili się, że wspólny majątek, w skład którego wchodził lokal mieszkalny, podzielą poprzez sprzedaż lokalu mieszkalnego. W dniu 16 listopada 2015 r., w celu podziału majątku wspólnego, Wnioskodawca wraz z byłą żoną dokonali sprzedaży lokalu mieszkalnego. W umowie sprzedaży oświadczyli m.in., że do dnia sporządzenia umowy sprzedaży nie dokonywali podziału majątku wspólnego i nie toczy się postępowanie sądowe w tej sprawie, ich udziały w majątku wspólnym są równe, żaden z małżonków nie złożył pozwu o ustalenie innych udziałów w majątku wspólnym z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku, w trakcie trwania małżeństwa nie dokonywali nakładów ze swoich majątków osobistych na majątek wspólny oraz z majątku wspólnego na majątek osobisty któregokolwiek z nich.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że nabył wraz z byłą żoną w 2014 r. odrębną własność lokalu mieszkalnego nr 45 wraz z udziałem 6330/4351078 części w nieruchomości wspólnej, która stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Osoba, od której Wnioskodawca wraz z byłą żoną nabył mieszkanie, była właścicielem tego lokalu mieszkalnego na podstawie umowy przeniesienia własności lokalu mieszkalnego w wyniku przekształcenia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu z dnia 7 grudnia 2007 r. Mieszkanie położone jest …. przy ul. …. (lok. nr 45, piąte piętro - szósta kondygnacja), w budynku wielolokalowym. Powierzchnia użytkowa mieszkania to 63,30 m2. Lokal mieszkalny składa się z trzech pokoi, kuchni, łazienki, wc i przedpokoju. Dla lokalu mieszkalnego prowadzona jest księga wieczysta nr KW nr ….. przez Sąd Rejonowy ….., Wydział Ksiąg Wieczystych.

Wnioskodawca wraz z byłą żoną zbyli odrębną własność lokalu mieszkalnego nr 45 przy ul. …., wraz z udziałem 6330/4351078 części w nieruchomości wspólnej, która stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali.

Wnioskodawca zamierza przeznaczyć przychód uzyskany ze sprzedaży mieszkania w 2015 r. na:

*   zakup mieszkania na rynku wtórnym od prywatnych właścicieli, akt notarialny sprzedaży lokalu, faktury lub rachunki na remont i ekipę remontową, lub

*   zakup mieszkania na rynku pierwotnym od dewelopera, akt notarialny sprzedaży lokalu, faktury lub rachunki na wykończenie i ekipę budowlańców, lub

*   zakup działki budowlanej i wybudowanie domku jednorodzinnego, akt notarialny sprzedaży działki, faktury lub rachunki na materiały budowlane i budowlańców.

Decyzja zostanie podjęta w zależności od dostępności ofert mieszkaniowych na kieleckim rynku, lub działek budowlanych, wielkości wkładu własnego i uzyskanego dofinansowania oraz uzyskanego kredytu. Wydatki zostaną poniesione w celu realizacji własnych potrzeb mieszkaniowych. Wydatkowanie przychodu nastąpi w ciągu 2 lat, licząc od końca roku, w którym nastąpiło zbycie. Powyższe wydatki zostaną udokumentowane aktem notarialnym sprzedaży oraz fakturami VAT lub rachunkami.

Sprzedaż nastąpiła poprzez sprzedanie lokalu przez prywatnych właścicieli prywatnym osobom. Sprzedaż nie nastąpiła w wykonywaniu działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy w przedmiotowej sytuacji mają zastosowanie przepisy art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. czy przychód uzyskany z tytułu transakcji sprzedaży lokalu mieszkalnego jest wyłączony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
2.  Czy w przypadku negatywnej odpowiedzi na pierwsze pytania, dla skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przez Wnioskodawcę wystarczające będzie, że Wnioskodawca przeznaczy swoją część dochodu z odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego na własne cele mieszkaniowe, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, nienależnie od sposobu wydatkowania dochodu przez byłą żonę jej części dochodu?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie Nr 1, w zakresie pytania Nr 2 zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a) - c) przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich. Przepis ten ma zastosowanie do opodatkowania, a dokładnie braku opodatkowania nabycia majątku otrzymanego w wyniku podziału wspólnego majątku małżonków. Chodzi tu o brak opodatkowania w momencie, kiedy małżonkowie dokonują podziału majątku.

Stosunki między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r., poz. 788, zwanej dalej: KRiO). Zgodnie z art. 31 § 1 KRiO, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Cechą charakterystyczną tego typu współwłasności jest to, że niemożliwe jest ustalenie wielkości udziału małżonków we współwłasności (współwłasność bezudziałowa). Ponadto, żaden z małżonków w czasie jej trwania nie może rozporządzać swymi prawami do majątku wspólnego.

Opisany ustrój majątkowy trwa do ustania lub unieważnienia małżeństwa albo orzeczenia separacji, chyba że w czasie trwania związku małżeńskiego:

1.  małżonkowie zawarli małżeńską umowę majątkową,
2.  z ważnych powodów na żądanie jednego z małżonków sąd orzekł zniesienie współwłasności,
3.  wspólność ustała z mocy prawa na skutek całkowitego lub częściowego ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków lub też ogłoszenia upadłości jednego z małżonków.

Art. 43 KRiO stanowi przy tym, że oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Ustanie wspólności ustawowej kreuje prawo małżonków do majątku wspólnego na zasadzie współwłasności w częściach ułamkowych, które z reguły jest stanem przejściowym i prowadzi do podziału tego majątku. Podział majątku wspólnego może nastąpić na mocy orzeczenia sądu lub na mocy umowy pomiędzy małżonkami.

Podział majątku wspólnego może nastąpić na różne sposoby:

1.  fizyczny podział rzeczy,
2.  poprzez przyznanie poszczególnych rzeczy jednemu małżonkowi z obowiązkiem spłaty na rzecz drugiego małżonka,
3.  podział poprzez sprzedaż rzeczy.

W niniejszym stanie faktycznym, Wnioskodawca wraz z byłą żoną zdecydowali się na podział wspólnej nieruchomości poprzez jej sprzedaż. Umowa sprzedaży nieruchomości była wynikiem ich porozumienia, co do podziału małżeńskiego majątku wspólnego.

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawcy, w zaistniałym stanie faktycznym przychód ze sprzedaży lokalu mieszkalnego będzie wyłączony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ sprzedaż lokalu mieszkalnego nastąpiła w wyniku podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania małżeńskiej wspólności majątkowej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich.

Przepis ten ma zastosowanie do opodatkowania, a dokładnie braku opodatkowania, nabycia majątku otrzymanego w wyniku podziału wspólnego majątku małżonków. Chodzi tu o brak opodatkowania w momencie, kiedy małżonkowie dokonują podziału majątku. Wskazuje na to jednoznacznie treść przepisu, z którego wynika, że nie podlega opodatkowaniu „przychód z podziału wspólnego majątku (…)”. Natomiast przepis ten nie ma już zastosowania do zbycia majątku nabytego w wyniku podziału majątku małżonków. Tak więc przychodem z podziału majątku wspólnego, jest wartość otrzymanego przez każdego z małżonków majątku, a także wartość spłat (dopłat) otrzymywanych przez jednego z nich z tytułu podziału majątku. Wartość majątku oraz wartość spłat uzyskanych z tego tytułu przez małżonków nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r., poz. 583, z późn. zm.), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Wspólność ustawową charakteryzują dwie podstawowe cechy: jest to wspólność dorobku i wspólność o charakterze łącznym. Z powyższego przepisu wynika również, że wspólność majątkowa małżeńska oparta jest na małżeństwie, jako stosunku prawnym osobistym. Powyższe oznacza, że ustanie małżeństwa, w wyniku np. orzeczenia sądu rozwiązującego małżeństwo, powoduje ustanie z mocy prawa tej wspólności. Wspólność majątkowa małżeńska ustaje ponadto w przypadku zawarcia przez małżonków umowy ją znoszącej i wprowadzającej rozdzielność majątkową, orzeczenia sądu ustanawiającego w miejsce wspólności majątkowej pełną rozdzielność na żądanie jednego z małżonków, orzeczenia separacji małżonków, ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków oraz w przypadku ogłoszenia upadłości jednego z nich.

Zgodnie z ogólną zasadą uregulowaną w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. W myśl art. 501 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca w dniu 9 stycznia 2014 r. nabył wraz z żoną, na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej, odrębną własność lokalu mieszkalnego. Zgodnie z prawomocnym wyrokiem sądu z dnia 28 kwietnia 2015 r. małżeństwo Wnioskodawcy zostało rozwiązane przez rozwód. Wnioskodawca wraz z byłą żoną umówili się, że wspólny majątek, w skład którego wchodził lokal mieszkalny, podzielą poprzez sprzedaż lokalu mieszkalnego. W dniu 16 listopada 2015 r., w celu podziału majątku wspólnego, Wnioskodawca wraz z byłą żoną dokonali sprzedaży lokalu mieszkalnego. W umowie sprzedaży oświadczyli, m.in., że do dnia sporządzenia umowy sprzedaży nie dokonywali podziału majątku wspólnego i nie toczy się postępowanie sądowe w tej sprawie, ich udziały w majątku wspólnym są równe, żaden z małżonków nie złożył pozwu o ustalenie innych udziałów w majątku wspólnym z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku, w trakcie trwania małżeństwa nie dokonywali nakładów ze swoich majątków osobistych na majątek wspólny oraz z majątku wspólnego na majątek osobisty któregokolwiek z nich.

W przedmiotowej sprawie, małżonkowie, w wyniku rozwodu, nie dokonali podziału majątku wspólnego, w tym lokalu mieszkalnego wchodzącego w skład wspólności ustawowej. Ponadto, żaden z małżonków nie otrzymał z tytułu podziału lokalu spłat lub dopłat. Tym samym, Wnioskodawca nie uzyskał przychodu wskutek podziału majątku wspólnego. Zatem, w momencie odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego, małżonkowie byli jego właścicielami w udziałach 1/2 każdy. W związku z tym, w dniu 16 listopada 2015 r. każdy z małżonków dokonał sprzedaży swojego udziału w ww. lokalu.

Mając na uwadze przywołane wyżej przepisy oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny stwierdzić należy, że przychód uzyskany przez Wnioskodawcę z tytułu odpłatnego zbycia udziału w lokalu, nie korzysta z wyłączenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie tutejszego Organu, wyłączenie z opodatkowania przychodów z tytułu podziału majątku wspólnego małżonków, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, obejmuje wyłącznie przychody z tytułu podziału majątku wspólnego małżonków, a tym samym nie dotyczy innych, odrębnych czynności (w tym sprzedaży) dokonywanych przez byłych małżonków w odniesieniu do nabytego przez nich majątku, w ramach wspólności majątkowej. W przeciwnym razie, Wnioskodawca wraz z byłą małżonką, dokonując sprzedaży lokalu mieszkalnego przed upływem 5 lat od daty nabycia, byliby w korzystniejszej sytuacji wskutek wyłączenia z opodatkowania, niż małżonkowie dokonujący ww. sprzedaży podczas trwania związku małżeńskiego. W związku z tym, stanowisko Wnioskodawcy dotyczące zastosowania wyłączenia z podatku dochodowego od osób fizycznych należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …., po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.