Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPP1.4512.25.2017.2.MSu
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2017-02-17
Teza: uznanie Wnioskodawcy za podatnika podatku od towarów i usług w ramach czynności scaleniowo-wymiennych oraz braku opodatkowania podatkiem VAT tych czynności
Słowa kluczowe: jednostka-jednostka budżetowa; podatnik; powiat; prace
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201) oraz § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 10 stycznia 2017 r. (data wpływu 17 stycznia 2017 r.), uzupełnionym pismem z dnia 3 lutego 2017r. (data wpływu 14 lutego 2017r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika podatku od towarów i usług w ramach czynności scaleniowo-wymiennych oraz braku opodatkowania podatkiem VAT tych czynności **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 stycznia 2017 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika podatku od towarów i usług w ramach czynności scaleniowo-wymiennych oraz braku opodatkowania podatkiem VAT tych czynności.

Przedmiotowy wniosek uzupełniono pismem z dnia 3 lutego 2017r. (data wpływu 14 lutego 2017r.) o dokumenty wskazujące, iż osoby podpisane na wniosku ORD-IN są uprawnione do reprezentowania Wnioskodawcy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Województwo … ma osobowość prawną (art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. ustawy o samorządzie województwa - Dz. U. z 2016 r. poz. 486, z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm.) samorząd województwa koordynuje i wykonuje prace scaleniowo-wymienne przy pomocy jednostek organizacyjnych. W Województwie … jednostką organizacyjną, która wykonuje prace scaleniowo-wymienne jest Wojewódzkie Biuro Geodezji w ….

Wojewódzkie Biuro Geodezji w … jest jednostką organizacyjną Województwa … działającą w formie samorządowej jednostki budżetowej - zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1870, z późn. zm.).

Z dniem 1 stycznia 1999 r. samorząd województwa przejął mające na obszarze województwa wojewódzkie jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, w tym m.in. biura geodezji i terenów rolnych oraz ich oddziały (art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.).

Wojewódzkie Biuro Geodezji powstało z przekształcenia zakładu budżetowego w drodze uchwały Nr … Sejmiku Województwa … z dnia 6 lipca 2010 r. w sprawie likwidacji zakładu budżetowego - Wojewódzkiego Biura Geodezji w … i przekształcenia w jednostkę budżetową, co nastąpiło z dniem 1 stycznia 2011 r.

Wojewódzkie Biuro Geodezji w … nie posiada osobowości prawnej. Zgodnie z § 5 ust. 1 Statutu Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, stanowiącego załącznik do Uchwały Nr … Sejmiku Województwa … z dnia 6 lipca 2010 r. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … wykonuje w szczególności prace scaleniowo-wymienne w zakresie zgodnym z ustawą o scalaniu i wymianie gruntów. Województwo … przy pomocy swojej jednostki organizacyjnej (Wojewódzkiego Biura Geodezji w …) koordynuje i wykonuje prace scaleniowo-wymiennych na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm.).

Z przytoczonego wyżej przepisu ustawy wynika wprost, że prace scaleniowo-wymienne koordynuje i wykonuje samorząd województwa przy pomocy jednostek organizacyjnych przekazanych lub utworzonych na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.). Taką właśnie jednostką, przy pomocy której Województwo … wykonuje prace scaleniowo-wymienne jest Wojewódzkie Biuro Geodezji w ….

Prace scaleniowo-wymienne realizowane są jako jedno z działań Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (PROW 2014-2020). Działanie „Scalanie gruntów” jest kontynuacją Programu z lat 2007-2013. Koszt prac scaleniowych w całości pokrywany jest ze środków publicznych, w części z budżetu państwa oraz ze środków unijnych. Program „PROW 2014-2020” jest finansowany z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Proces scalania gruntów wykonywany w ramach tego działania ma na celu poprawę konkurencyjności i rentowności gospodarstw rolnych, zachowania ładu przestrzennego. Cele osiągane są między innymi poprzez poprawę rozłogu i struktury przestrzennej gospodarstw, dojazdów do pól, jak też wydzielenia powierzchni na zadania publiczne. Prace scaleniowe wykonywane są zgodnie z zasadą ochrony zasobów środowiska, krajobrazów i walorów dziedzictwa kultury.

Prowadzenie postępowania scaleniowo-wymiennego należy do zadań starosty z zakresu administracji rządowej - art. 3 ust. 1 ustawy, o scalaniu i wymianie gruntów. Postępowanie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej zatwierdzającej projekt podziału gruntów. Jednostka organizacyjna Województwa …, tj. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … ma za zadanie wykonać prace scaleniowo-wymienne poprzedzające wydanie tej decyzji. Przedmiotowe prace będą polegały na przygotowaniu stosownej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej oraz formalnoprawnej i przygotowaniu wniosków do uporządkowania stanu prawnego nieruchomości w księgach wieczystych.

W PROW na lata 2014-2020 beneficjentem działania „Scalanie gruntów” jest Starosta. Jest on uprawniony do realizacji scaleń, jak też do składania wniosków o udzielenie pomocy na te prace, jednakże wykonywanie prac scaleniowo-wymiennych na mocy art. 3 ust. 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, zostało zastrzeżone na rzecz samorządu województwa, który wykonuje powyższe zadania przy pomocy Wojewódzkiego Biura Geodezji w ….

Wnioskodawca - Województwo …, działając przy pomocy Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, zamierza zawierać porozumienia (umowy) ze Starostami (Powiatami) z terenu województwa …, na podstawie których będzie wykonywał prace scaleniowo-wymienne umożliwiające starostom wydawanie decyzji administracyjnych zatwierdzających projekty scalania lub wymiany gruntów. Porozumienia (umowy), o których mowa powyżej, będą określały zasady wykonywania prac scaleniowych oraz wymiennych. W porozumieniach (umowach) zostaną określone m.in. obszary scalania lub wymiany, terminy wykonania prac scaleniowo-wymiennych oraz wysokość wynagrodzenia za wykonane prace i terminy jego płatności przez Starostę (Powiat) na rzecz Województwa ….

Mając na uwadze rozbieżności w orzecznictwie dotyczące interpretacji art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016r. poz. 710 z późn. zm.) w związku z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014r. poz. 700, z późn. zm.), Wnioskodawca powziął wątpliwości, czy Województwo … (działające przy pomocy samorządowej jednostki organizacyjnej – WBG w …), wykonując prace scaleniowe lub wymienne działa w charakterze podatnika podatku VAT, czy należy uznać, iż powyższe czynności nie będą podlegały podatkowi od towarów i usług w rozumieniu ustawy?

Zakres pytania postawionego we wniosku w zakresie uznania Województwa … za podatnika podatku od towarów i usług dla wykonywanych czynności scaleniowo-wymiennych oraz podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT tych czynności dotyczy okresu po dokonaniu centralizacji rozliczeń Województwa … z jego jednostkami budżetowymi. Zgodnie bowiem z uchwałą nr … Zarządu Województwa … z dnia 18 października 2016r. w sprawie zasad centralizacji rozliczeń podatku od towarów i usług (VAT) w Województwie … i jego jednostkach budżetowych, zmienionej uchwałą nr … Zarządu Województwa … z dnia 29 listopada 2016r., od dnia 1 stycznia 2017r. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … objęte jest scentralizowanym sposobem rozliczeń VAT z Województwem ….

Porozumienia (umowy) na wykonywanie prac scaleniowo-wymiennych, od dnia 1 stycznia 2017r. będą zawierane w imieniu Województwa … przez jednostkę organizacyjną, tj. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … i będą podpisywane przez osobę upoważnioną przez Zarząd Województwa …. Aktualnie Dyrektor Województwa Biura Geodezji w … działa w oparciu o pełnomocnictwo udzielone uchwałą Nr … Zarządu Województwa … z dnia 24 września 2013r. w sprawie powołania Pana … na stanowisko Dyrektora Wojewódzkiego Biura Geodezji w … i udzielenia pełnomocnictwa do składania oświadczeń woli w imieniu Województwa ….

Nazwa podmiotu zawierającego porozumienia (umowy) na prace scaleniowo-wymienne będzie określona w następujący sposób: „Województwo …, NIP … - Wojewódzkie Biuro Geodezji w …, reprezentowane przez Dyrektora Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, działającego na podstawie udzielonego pełnomocnictwa”. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … nie będzie odrębnym od Województwa … podatnikiem podatku od towarów i usług.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy Województwo … (działające przy pomocy jednostki budżetowej, tj. Wojewódzkiego

Biura Geodezji w …) zawierając porozumienia (umowy) ze starostą (powiatem) na wykonywanie czynności scaleniowo-wymiennych na rzecz powiatu na podstawie art. 3 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm.) będzie z tego tytułu podatnikiem podatku VAT i czy czynności te będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710, z późn. zm.)?

Zdaniem Wnioskodawcy, jak wynika z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm., zwanej dalej ustawą), postępowanie scaleniowe i wymienne przeprowadza starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej finansowane ze środków budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust. 5-7 oraz art. 4 ust. 2 i 3. Natomiast prace scaleniowo-wymienne zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy koordynuje i wykonuje samorząd województwa przy pomocy jednostek organizacyjnych przekazanych mu na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.) lub jednostek utworzonych przez ten samorząd do realizacji tych zadań.

Wnioskodawca (Województwo …) ma osobowość prawną (art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. ustawy o samorządzie województwa - Dz. U. z 2016 r. poz. 486, z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm) samorząd województwa koordynuje i wykonuje prace scaleniowo-wymienne przy pomocy jednostek organizacyjnych. W Województwie … jednostką organizacyjną, która wykonuje prace scaleniowo-wymienne jest Wojewódzkie Biuro Geodezji w …. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, działającą w imieniu Województwa … i powołaną do wykonywania zadań określonych zarówno w ustawie o scalaniu i wymianie gruntów, jak i w statucie, a polegających m.in. na tj. wykonywaniu prac geodezyjnych, kartograficznych, scaleniowo - wymiennych i projektowych.

Zasady i tryb wykonywania prac scaleniowych i wymiennych zostały określone w ustawie o scalaniu i wymianie gruntów. Postępowanie administracyjne w tym zakresie prowadzi starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej, finansowane co do zasady ze środków budżetu państwa. Od 2004 r. może korzystać także jako beneficjent ze środków unijnych, aktualnie za pośrednictwem programu „Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020". Wnioskodawca, zawierając umowy cywilnoprawne z różnymi podmiotami w zakresie zadań własnych objętych statutem jest podatnikiem podatku VAT.

Czynności scaleniowe i wymienne wykonywane na podstawie przepisów ustawy o scalaniu i wymianie gruntów mieszczą się w obszarze zadań z zakresu administracji rządowej finansowanych ze środków publicznych. Wnioskodawca, działając poprzez swoją jednostkę organizacyjną, tj. Wojewódzkie Biuro Geodezji w …, w celu przeprowadzenia scalenia konkretnego obrębu geodezyjnego zamierza zawierać stosowane porozumienia (umowy) z właściwymi powiatami (starostami) z terenu województwa …. Zdaniem Wnioskodawcy, jako jednostka powołana do wykonywania zadań określonych ustawą o scalaniu i wymianie gruntów nie może zostać uznana za podatnika podatku VAT.

W świetle art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710, z późn. zm., zwanej dalej ustawą o VAT), nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Wątpliwości w dalszym ciągu budzi pojęcie „organów władzy publicznej". W przepisach finansów publicznych nie zostało zdefiniowane pojęcie „organów władzy publicznej", a tym bardziej „urzędu obsługującego ten organ”.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów handlowców lub usługodawców w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2 ustawy o VAT).

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powołany wyżej przepis art. 15 ust. 6 ustawy o VAT jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347, poz. 1 z późn. zm.), dalej Dyrektywa 2006/112/WE, zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami. W kwestii wyłączenia organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników konieczne jest spełnienie równocześnie dwóch przesłanek: działalność musi być wykonywana przez podmiot prawa publicznego i musi być wykonywana w celu sprawowania władzy publicznej (np. wyrok ETS z dnia 12 września 2000r. w sprawie C-408/97). Jest to wyłączenie o charakterze podmiotowo-przedmiotowym. Wyłączenie następuje, gdy spełniona jest przesłanka podmiotowa – czynności dokonuje organ władzy publicznej i przedmiotowa - czynność mieści się w zakresie władztwa publicznego. Wobec powyższego w ocenie Wnioskodawcy, Województwo … jako jednostka samorządu terytorialnego (osoba prawna) spełnia przesłankę podmiotową, o której mowa powyżej.

Wskazać należy, że skoro ustawa nie definiuje pojęcia „organ władzy publicznej” pojęciem tym należy objąć wszelkie organy państwowe, jak również organy samorządu terytorialnego. Należy także przyjąć, jak słusznie zauważa J. Zubrzycki (J. Zubrzycki, Leksykon VAT 2009, Wrocław 2009), że pojęciem tym objęte są wszelkie organy władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej (por. Tomasz Michalik, VAT, Komentarz, Wydanie 9, Warszawa 2013 r., s. 230-234).

Nie ulega wątpliwości, że zarówno powiat jak i województwo, jako jednostki samorządu terytorialnego mieszczą się w pojęciu organów władzy publicznej. W orzecznictwie dominuje stanowisko, że organy samorządu terytorialnego należy kwalifikować jako organy władzy publicznej, bez względu na to, czy wykonują zadania własne, czy z zakresu administracji rządowej (wyrok z dnia 25 listopada 2011r., sygn. akt I FSK 145/11, wyrok z dnia 21 czerwca 2012r., sygn. akt I FSK 594/11, wyrok z dnia 13 grudnia 2011r., sygn. akt I FSK 491/11, wyrok z dnia 11 października 2011r., sygn. akt I FSK 965/11).

Wnioskodawca (Województwo …) działając przy pomocy swojej jednostki organizacyjnej, tj. Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, będzie wykonywał prace scaleniowe i wymienne na terenie województwa …. Przedmiotowe prace będą polegały na przygotowaniu stosownej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej oraz przygotowaniu wniosków zmierzających do uporządkowania stanu prawnego w księgach wieczystych. Wnioskodawca zamierza na wykonywanie powyższych prac zawierać ze starostami (powiatami) porozumienia (umowy) na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż przedmiot porozumienia (umowy) pozostaje w obszarze zadań z zakresu administracji rządowej finansowanych co do zasady ze środków budżetu państwa. Tym samym powyższe porozumienie (umowa) będą zawierane w celu realizacji zadań publicznych. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … jako jednostka organizacyjna Województwa …, przy pomocy której samorząd województwa wykonuje swoje obowiązki, nie może być traktowane w zakresie udzielanej pomocy jako odrębny od samorządu organ. Nie ulega bowiem wątpliwości, że Wnioskodawca został powołany dla realizacji zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, tj. ustawą o scalaniu i wymianie gruntów.

Przedmiot porozumienia zawartego pomiędzy Starostą (Powiatem) i Województwem … (reprezentowanym przez Wojewódzkie Biuro Geodezji w …) pozostaje w obszarze zadań z zakresu administracji rządowej finansowanych ze środków budżetu państwa. Tym samym powyższe porozumienie jest porozumieniem administracyjnym zawartym pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego w celu realizacji zadań publicznych. Ponieważ Wnioskodawca jest jednostką organizacyjną, przy pomocy której samorząd województwa wykonuje swoje obowiązki, nie może być traktowany w zakresie udzielanej pomocy jako odrębny od samorządu organ. Nie ulega wątpliwości, że Wojewódzkie Biuro Geodezji w … zostało powołane dla realizacji zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, a realizowane przez nie zadania, wskazane we wniosku o interpretację, nie mają charakteru cywilnoprawnego.

W oparciu o uregulowanie zawarte w przepisie art. 3 ust. 1 i ust. 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów należy stwierdzić, że wykonywanie przez Wojewódzkie Biuro Geodezji w … zadań publicznych w imieniu organu samorządu terytorialnego jednoznacznie uzasadnia wyłączenie Wnioskodawcy od opodatkowania jego działań podatkiem od towarów i usług.

Wnioskodawca ma szczególny status prawny: powołany został na podstawie wyraźnego upoważnienia ustawowego do kompleksowej obsługi spraw/zadań, zakres tych działań odpowiada wymogom ustawy, wspiera w zakresie wskazanym ustawie wyższy i najwyższy szczebel organizacyjny samorządu terytorialnego (samorząd powiatowy, samorząd województwa) – w zakresie spraw należących do władztwa publicznego sprawowanych przez te jednostki samorządu. W konsekwencji podlega wyłączeniu od opodatkowania na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT.

Wnioskodawca wykonując prace scaleniowo-wymienne nie działa w charakterze podatnika VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT. Tym samym przedmiotowe prace objęte porozumieniem (umową) zawartym między starostą (powiatem), a Wnioskodawcą nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Powyższe rozważania uwzględniające szczególne uregulowanie z art. 3 ust. 1 i 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów prowadzą do wniosku, że wykonywanie przez Wnioskodawcę zadań publicznych (przy pomocy jednostki organizacyjnej – Wojewódzkiego Biura Geodezji w …) jednoznacznie uzasadnia wyłączenie Województwa … od opodatkowania jego działań podatkiem od towarów i usług.

Województwo …, które działa przy pomocy Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, wykonując prace scaleniowo-wymienne działa, zdaniem Wnioskodawcy, w charakterze władzy publicznej, a zatem jego czynności w ogóle nie podlegają opodatkowaniu, gdyż Województwo … nie działa w charakterze podatnika.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy – podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – według art. 15 ust. 2 ustawy – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy – nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powołany wyżej przepis art. 15 ust. 6 ustawy jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.), dalej Dyrektywa 2006/112/WE, zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Wskazać należy, że skoro ustawa nie definiuje pojęcia „organ władzy publicznej” pojęciem tym należy objąć wszelkie organy państwowe, jak również organy samorządu terytorialnego. Należy także przyjąć, jak słusznie zauważa J. Zubrzycki (J. Zubrzycki, Leksykon VAT 2009, Wrocław 2009), że pojęciem tym objęte są wszelkie organy władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej (por. Tomasz Michalik, VAT, Komentarz, Wydanie 9, Warszawa 2013 r., s. 230-234).

Jak wynika z przywołanych przepisów, organy władzy publicznej w zakresie swojej działalności podstawowej nie są podatnikami, natomiast są podatnikami tak jak każdy inny podmiot w zakresie czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych wykraczających poza zadania nałożone odrębnymi przepisami. Podział czynności wykonywanych przez te organy na wynikające z realizacji nałożonych stosownymi przepisami zadań oraz tych wynikających z zawartych umów cywilnoprawnych powoduje, że poza regulacją pozostają czynności, które nie wynikają z realizacji zadań nałożonych stosownymi przepisami, ale także nie wynikają z zawartych umów cywilnoprawnych. Poza zakresem ustawy pozostają więc czynności wykonywane przez jednostkę organizacyjną w ramach jej statutowych działań, za które nie pobiera żadnej odpłatności.

W kwestii wyłączenia organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników konieczne jest spełnienie równocześnie dwóch przesłanek: działalność musi być wykonywana przez podmiot prawa publicznego i musi być wykonywana w celu sprawowania władzy publicznej (np: wyrok TSUE z dnia 12 września 2000 r. w sprawie C-408/97). Jest to wyłączenie o charakterze podmiotowo-przedmiotowym; wyłączenie następuje, gdy spełniona jest przesłanka podmiotowa – czynności dokonuje organ władzy publicznej i przedmiotowa – czynność mieści się w zakresie władztwa publicznego.

Jednocześnie należy podkreślić, że zgodnie z art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE nawet wystąpienie opłat czy innego rodzaju płatności należnej przedmiotowemu organowi nie może wpłynąć na uznanie go za podatnika, jeżeli organ ten występuje w charakterze organu publicznego (np. wyrok TSUE z dnia 13 grudnia 2007 r. w sprawie C-408/06).

Na mocy art. 4 ust. 1 pkt 9 i pkt 10 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2016 r., poz. 814 z późn. zm.), powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym, m.in. w zakresie geodezji, kartografii i katastru oraz gospodarki nieruchomościami.

Stosownie do art. 4 ust. 4 ww. ustawy o samorządzie powiatowym wynika, że inne ustawy mogą określać niektóre sprawy należące do zakresu działania powiatu jako zadania z zakresu administracji rządowej, wykonywane przez powiat.

W analizowanej sprawie wskazać należy, że ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r., poz. 700, z późn. zm.) wprowadza do katalogu zadań z zakresu administracji rządowej wykonywanych przez powiat postępowanie scaleniowe lub wymienne.

I tak, jak wynika z art. 3 ust. 1 ww. ustawy o scalaniu i wymianie gruntów – postępowanie scaleniowe oraz zagospodarowanie poscaleniowe przeprowadza i wykonuje starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej finansowane ze środków budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust. 5-7 oraz art. 4 ust. 2 i 3. Organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu jest wojewoda.

Dodatkowo, zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, prace scaleniowo-wymienne koordynuje i wykonuje samorząd województwa przy pomocy jednostek organizacyjnych przekazanych mu na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.) lub jednostek utworzonych przez ten samorząd do realizacji tych zadań.

Z treści wniosku wynika, że Województwo … przy pomocy swojej jednostki organizacyjnej (Wojewódzkiego Biura Geodezji w …) koordynuje i wykonuje prace scaleniowo-wymienne na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2014 r. poz. 700, z późn. zm.). Prace scaleniowo-wymienne realizowane są jako jedno z działań Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (PROW 2014-2020). Działanie „Scalanie gruntów” jest kontynuacją Programu z lat 2007-2013. Koszt prac scaleniowych w całości pokrywany jest ze środków publicznych, w części z budżetu państwa oraz ze środków unijnych. Wnioskodawca - Województwo …, działając przy pomocy Wojewódzkiego Biura Geodezji w …, zamierza zawierać porozumienia (umowy) ze Starostami (Powiatami) z terenu województwa …, na podstawie których będzie wykonywał prace scaleniowo-wymienne umożliwiające starostom wydawanie decyzji administracyjnych zatwierdzających projekty scalania lub wymiany gruntów. Porozumienia (umowy) na wykonywanie prac scaleniowo-wymiennych, od dnia 1 stycznia 2017r. będą zawierane w imieniu Województwa … przez jednostkę organizacyjną, tj. Wojewódzkie Biuro Geodezji w … i będą podpisywane przez osobę upoważnioną przez Zarząd Województwa ….

Odnosząc przywołane przepisy do zagadnienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług prac scaleniowo-wymiennych gruntów świadczonych przez Wnioskodawcę przy pomocy jednostki budżetowej, tj. Wojewódzkiego Biura Geodezji w … na rzecz Powiatu, należy w pierwszej kolejności ustalić w jakim charakterze działa Zainteresowany wykonując zadania zlecone przez Starostę.

Wskazać należy, że z zakresu pojęciowego podmiotów uznanych za podatników z art. 15 ust. 1 ustawy, ustawodawca wyłączył (w art. 15 ust. 6 ustawy) organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyjątkiem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Parafrazując treść art. 15 ust. 6 ustawy, należy stwierdzić, że aby podmiot mógł być uznany za „nie podatnika” tego podatku musi działać jako organ władzy publicznej albo urząd obsługujący organ władzy publicznej i wykonywać czynności nałożone na niego odrębnymi przepisami prawa, do realizacji których został powołany, z wyjątkiem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zarówno powiat jak i województwo, jako jednostki samorządu terytorialnego mieszczą się w pojęciu organów władzy publicznej.

W orzecznictwie dominuje stanowisko, że organy samorządu terytorialnego należy kwalifikować jako organy władzy publicznej, bez względu na to, czy wykonują zadania własne, czy z zakresu administracji rządowej (por. wyrok z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. akt I FSK 145/11, wyrok z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1594/11, wyrok z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 491/11, wyrok z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt I FSK 965/11).

W odniesieniu do przedstawionego opisu sprawy, wskazać należy na rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 29 września 2015 r. w sprawie C-276/14, gdzie Trybunał orzekł m.in., że: „Poprzez swoje pytanie sąd odsyłający w istocie dąży do ustalenia, czy art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, mogą być uznane za podatników VAT, w sytuacji gdy nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie”.

W rozstrzygnięciu ww. wyroku TSUE stwierdził, że: „Artykuł 9 ust. 1 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, nie mogą być uznane za podatników podatku od wartości dodanej, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie”.

Nadto, wskazać należy, że w dniu 1 października 2016 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1454) i zgodnie z art. 3 tej ustawy, jednostka samorządu terytorialnego jest obowiązana do podjęcia rozliczania podatku wraz ze wszystkimi jednostkami organizacyjnymi najpóźniej od dnia 1 stycznia 2017 r.

W myśl art. 4 ustawy z dnia 5 września 2016 r., jednostka samorządu terytorialnego, której jednostki organizacyjne rozliczały się jako odrębni podatnicy, wstępuje z dniem podjęcia rozliczania podatku wraz ze wszystkimi jednostkami organizacyjnymi we wszystkie przewidziane w przepisach dotyczących podatku prawa i obowiązki jednostek organizacyjnych.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że w związku z centralizacją rozliczeń VAT, Wojewódzkie Biuro Geodezji wykonując prace scaleniowo-wymienne nie będzie działało w charakterze odrębnego od Województwa podatnika.

W rozpatrywanej sprawie przedmiot porozumienia zawartego pomiędzy Starostą i Województwem pozostaje w obszarze zadań z zakresu administracji rządowej finansowanych ze środków budżetu państwa. Tym samym, powyższe porozumienie jest porozumieniem administracyjnym zawartym pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego w celu realizacji zadań publicznych. Nie ulega wątpliwości, że Wnioskodawca został powołany dla realizacji zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, a realizowane przez niego zadania, wskazane we wniosku o interpretację, nie mają charakteru cywilnoprawnego.

Zatem w oparciu o uregulowanie zawarte w przepisie art. 3 ust. 1 i ust. 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów należy stwierdzić, że wykonywanie przez Zainteresowanego przy pomocy jednostki budżetowej, tj. Wojewódzkiego Biura Geodezji zadań publicznych jednoznacznie uzasadnia wyłączenie Wnioskodawcy od opodatkowania jego działań podatkiem od towarów i usług. Bowiem ww. czynności mają charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny, a sposób i zakres ich realizacji jest ściśle określony w przepisach prawa.

W rezultacie stwierdzić należy, że realizowane przez Wnioskodawcę ustawowo określone zadania są formą sprawowania władztwa publicznego. W konsekwencji z uwagi na powyższe Wnioskodawca podlega wyłączeniu spod opodatkowania na mocy art. 15 ust. 6 ustawy.

Wobec tego Wnioskodawca wykonując ww. prace scaleniowo-wymienne nie działa w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. Tym samym przedmiotowe prace z zakresu scalania i wymiany gruntów nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Podsumowując, mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa stwierdzić należy, że czynności wykonywane przez Wnioskodawcę (działającego przy pomocy jednostki budżetowej, tj. Wojewódzkiego Biura Geodezji w …) na rzecz Powiatu objęte porozumieniem zawartym pomiędzy Starostą a Wnioskodawcą, które polegają na wykonaniu czynności scaleniowo-wymiennych na rzecz powiatu na podstawie art. 3 ust. 1 i ust. 4 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku – nie mogą być zgodnie z art. 14 b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Administracji Skarbowej w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.