Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-2.4012.18.2025.1.AJB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-03-07
Teza: Zastosowanie zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43
ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT dla usług pośrednictwa
ubezpieczeniowego oraz usług związanych z obsługą
posprzedażową wykupionego przez klienta ubezpieczenia.
Słowa kluczowe: umowa-umowa ubezpieczenia
usługi-usługi pośrednictwa
usługi-usługi ubezpieczeniowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi, w tym także usługi
pośrednictwa, których przedmiotem są udziały w
spółkach oraz innych podmiotach
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 37

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

7 stycznia 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 7 stycznia 2025 roku o wydanie interpretacji
    indywidualnej w zakresie zastosowania zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43
    ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT dla świadczonych usług.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą pod firmą KRS ..., pod przeważającym
    kodem PKD: 66.22.Z dalej jako Wnioskodawca.
    Wnioskodawca zarejestrowany jest jako podatnik VAT czynny od początku prowadzenia
    działalności, tj. od 22 marca 2017 roku. Działalność gospodarcza Wnioskodawcy polega na
    świadczeniu usług na rzecz jednego brokera ubezpieczeniowego, działającego na
    podstawie zezwolenia wydanego przez KNF.
    Wnioskodawcę wiąże z kontrahentem kontrakt B2B. Kontrahent ten również wypłaca na
    rzecz Wnioskodawcy należne wynagrodzenie. Wnioskodawca w prowadzonej działalności
    nie zatrudnia pracowników. Wnioskodawca wykonuje działalność pośrednictwa
    ubezpieczeniowego w rozumieniu ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji
    ubezpieczeń (tekst jedn.: Dz. U. 2024 poz. 1214). W ramach prowadzonej działalności
    Wnioskodawca podejmuje szereg czynności zmierzających do zawarcia umowy
    ubezpieczeniowej pomiędzy osobą, która w ramach powierzonego pełnomocnictwa zleca
    brokerowi wyszukanie najlepszej oferty ubezpieczeniowej (dalej jako: klient) a zakładem
    ubezpieczeniowym. Co należy podkreślić – Wnioskodawca na podstawie zdanego
    egzaminu, a w efekcie czego wydanej licencji – ma uprawnienia do wykonywania
    czynności brokerskich.
    Wnioskodawca swoją współpracę z potencjalnym klientem rozpoczyna od nawiązania
    kontaktu, w ramach którego obligatoryjnie musi ustalić jego potrzeby oraz potencjalne
    ryzyka. Po zebraniu niezbędnych danych Wnioskodawca występuje do towarzystw
    ubezpieczeniowych, z prośbą o przygotowanie oferty. Następnie Wnioskodawca
    przystępuje do negocjacji z towarzystwami ubezpieczeniowymi, po których przygotowuje
    zestawienie najbardziej konkurencyjnych ofert i przekazuje rekomendację brokerską
    klientowi. Kolejno Wnioskodawca podejmuje kroki w celu finalizacji zawarcia umowy
    kupna polisy pomiędzy klientem, a ubezpieczycielem (działając jednak za pośrednictwem
    swojego kontrahenta, na rzecz którego świadczy usługi). Po zawarciu umowy polisy
    Wnioskodawca zajmuje się również obsługą posprzedażową. W praktyce polega ona na
    obsłudze wykupionego przez klienta ubezpieczenia, czyli m.in. na rozliczaniu umowy,
    przypominaniu o płatności, na wsparciu przy szkodach. Gdy okres obowiązujący w
    umowie dobiega końca - Wnioskodawca powtarza opisany proces w celu odnowienia
    umowy.

## Pytanie

Czy Wynagrodzenie podlega zwolnieniu z podatku od towarów i usług (dalej jako VAT)
    określonym w art. 43 ust. 1 pkt 37 VAT, jako wynagrodzenie za usługi pośrednictwa w
    świadczeniu usług ubezpieczeniowych?

    Pana stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawcy otrzymywane wynagrodzenie podlega zwolnieniu z podatku VAT
    określonym w art. 43 ust. 1 pkt 37 VAT, jako wynagrodzenie za usługi pośrednictwa w
    świadczeniu usług ubezpieczeniowych.
    Uzasadnienie
    Art. 5 ust. 1 pkt 1 VAT stanowi, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega
    odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Natomiast zgodnie z definicją wskazaną w art. 8 ust. 1 VAT, przez świadczenie usług, o
    którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT, rozumie się każde świadczenie na rzecz
    osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości
    prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 VAT.
    Dodatkowo należy wskazać, iż przepisy Ustawy o VAT przewidują określone zwolnienia z
    podatku VAT o charakterze podmiotowym jak i przedmiotowym. Przepisem wskazującym
    zwolnienia przedmiotowe z podatku VAT jest art. 43 VAT.
    Zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 43 ust. 1 pkt 37 VAT, zwalnia się od podatku usługi
    ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi pośrednictwa w świadczeniu usług
    ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także usługi świadczone przez ubezpieczającego
    w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z
    wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i
    umów reasekuracji.
    Powołany art. 43 ust. 1 pkt 37 VAT stanowi implementację do krajowego porządku
    prawnego przepisu art. 135 ust. 1 lit. a Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada
    2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (dalej jako Dyrektywa
    VAT), zgodnie z którym, zwolnieniu od tego podatku podlegają transakcje
    ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez
    brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych.
    Zgodnie z ww. regulacją Dyrektywy VAT, państwa członkowskie zwalniają transakcje
    ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez
    brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych. Dodatkowo, rozumienie
    wymienionego wyżej pojęcia zostało wypracowane w orzecznictwie Trybunału
    Sprawiedliwości UE (dalej: „TSUE”).
    W celu rozstrzygnięcia, co w świetle ww. przepisów prawa podatkowego należy rozumieć
    pod pojęciem „pośrednictwa” warto odnieść się do wyroku w sprawie C-124/07 pomiędzy J.
    C.M. Beheer B.V. a Staatssecretaris van Financien. W wyroku tym TSUE zwrócił uwagę, że
    przepisy wspólnotowe nie zawierają żadnych wskazówek odnoszących się do stosunku
    pomiędzy brokerem lub pośrednikiem ubezpieczeniowym a stronami umowy
    ubezpieczeniowej, do której się przyczynił. Stwierdzenie posiadania statusu brokera lub
    pośrednika ubezpieczeniowego zależy zatem od cech badanej działalności. Działalność
    pośrednictwa ubezpieczeniowego dotyczy działalności wykonywanej przez pośrednika,
    który nie zajmuje miejsca jakiejkolwiek ze stron umowy, dotyczącej produktu
    ubezpieczeniowego. Powinna to być usługa wykonana na rzecz strony umowy oraz
    opłacona przez nią, jako odrębna działalność pośrednictwa. Pośrednictwo ma na celu
    dokonanie wszelkich niezbędnych czynności faktycznych lub czynności prawnych
    związanych z zawieraniem lub wykonywaniem umów ubezpieczenia.
    Ponadto w wyroku z 21 czerwca 2007 r. w sprawie C-453/05 Volker Ludwig przeciwko
    Finanzamt Luckenwalde, TSUE stwierdził, że pośrednictwo stanowi działalność polegającą
    na pośredniczeniu, która może obejmować między innymi wskazywanie stronie danej
    umowy okazji do zawarcia takiej umowy, kontaktowanie się z drugą stroną i negocjowanie
    w imieniu i na rzecz klienta warunków świadczeń wzajemnych, przy czym celem takiej

    działalności jest uczynienie wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę, a
    sam pośrednik nie ma żadnego interesu w zakresie treści umowy. Zatem pojęcie
    pośrednictwa nie wymaga koniecznie, aby pośrednik działający jako subagent agenta
    głównego kontaktował się bezpośrednio z dwiema stronami umowy, aby negocjować
    wszystkie klauzule, jednakże pod warunkiem, że jego działalność nie ogranicza się do
    zobowiązania do wykonania części czynności faktycznych związanych z umową.
    Z kolei w uzasadnieniu wyroku w sprawie CSC Financial Services Ltd. (wyrok TSUE z 13
    grudnia 2001 r. C-235/00) Trybunał podjął się próby konstruowania definicji samego
    pośrednictwa. Pośrednikiem jest więc podmiot niebędący żadną ze stron umowy, ale
    świadczący usługę na rzecz strony w zamian za wynagrodzenie. W skład usługi wchodzić
    może zwłaszcza prowadzenie negocjacji. Celem pośrednictwa jest natomiast uczynienie
    wszystkiego co niezbędne, by dwie strony zawarły umowę. Z kolei nie może być mowy o
    pośrednictwie wówczas, gdy jedna ze stron umowy zleca tylko podwykonawcy część
    czynności faktycznych.
    Jak wynika z powołanych przepisów krajowych, wskazanego przepisu Dyrektywy oraz
    orzecznictwa TSUE, zwolnieniu od podatku podlegają usługi pośrednictwa
    ubezpieczeniowego, w tym wykonywane przez brokerów i agentów ubezpieczeniowych.
    W orzecznictwie TSUE dotyczącym tej tematyki wyraźnie jednak zostało podkreślone, że
    pośrednictwo ubezpieczeniowe to czynności, których celem jest uczynienie wszystkiego co
    niezbędne, by dwie strony zawarły umowę ubezpieczenia.
    Zgodnie z tym orzecznictwem, istotnymi aspektami pośrednictwa ubezpieczeniowego jest
    wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem w celu
    zawarcia umowy.
    Zdaniem Wnioskodawcy, spełnia On obie te przesłanki, gdyż to on nawiązuje bezpośredni
    kontakt z klientem, a także podejmuje szereg czynności opisanych w stanie faktycznym,
    które zmierzają do zawarcia umowy. Opisane czynności pozostają w bezpośrednim
    związku ze świadczoną usługą ubezpieczeniową i stanowią jej integralną część, dlatego
    uzasadnione jest uznanie jej za usługę pośrednictwa ubezpieczeniowego w rozumieniu
    art. 43 ust. 1 pkt 37 VAT, a tym samym jest objęcie jej zwolnieniem od opodatkowania
    podatkiem VAT.
    Powyższe znajduje potwierdzenie również w wydanych interpretacjach indywidualnych:
    1. Interpretacja indywidualna z dnia 21 lipca 2022 r.0114-KDIP4-3.4012.284.2022.3.JJ –
      „Opisane we wniosku czynności – zgodnie z Pana wskazaniem – będą miały na celu
      przedstawienie oferty brokera i doprowadzenie do zawarcia umowy. Treść umowy
      ustalają strony – broker i pozyskany przez Pana Klient brokera, zatem nie będzie miał
      Pan wpływu na treść zawieranej umowy. Wykonywał będzie Pan czynności w zakresie
      m.in. pozyskiwania nowych klientów, którzy są zainteresowani świadczeniem przez (...)
      sp. z o.o. na ich rzecz usług brokerskich. Z tytułu powyższych czynności przysługuje
      Panu wynagrodzenie o charakterze prowizyjnym. Wynagrodzenie będzie przysługiwać
      wyłącznie za zawarcie umowy. Skutkiem powyższego – w świetle powołanego
      orzeczenia TSUE – świadczone usługi to pośrednictwo ubezpieczeniowe, które na
      podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów
      i usług. Podsumowując, w odniesieniu do czynności opisanych w przedstawionym
      zdarzeniu przyszłym – uznać należy, że wykonuje Pan usługi pośrednictwa
      ubezpieczeniowego, które na mocy art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy będą korzystały ze
      zwolnienia od podatku VAT.”
    2. Interpretacja indywidualna z dnia 23 lutego 2024 r., nr 0113-KDIPT1-2.4012.1.2024.1.
      PRP – „Biorąc zatem pod uwagę powołane przepisy prawa oraz orzecznictwo TSUE w
      kontekście przedstawionych okoliczności sprawy należy stwierdzić, że opisane przez

      Państwa czynności będą spełniały definicję usługi pośrednictwa w świadczeniu usług
      ubezpieczeniowych, które na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy będą korzystać ze
      zwolnienia od podatku od towarów i usług” .
    3. Interpretacja indywidualna z dnia 1 grudnia 2023 r., nr 0111-KDIB3-1.4012.610.2023.2.
      IK – „Odnosząc powyższe do treści przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że
      świadczone przez Państwa Usługi Dodatkowe, korzystają ze zwolnienia od podatku od
      towarów i usług. Ww. uprawnienie wynika z faktu, że w świetle orzeczenia Trybunału
      Sprawiedliwości Unii Europejskiej C-453/05 czynności podejmowane przez Państwa
      spełniają przesłanki do uznania ich za pośrednictwo ubezpieczeniowe. Bowiem
      wskazują Państwo stronom danej umowy okazję do jej zawarcia a celem tego działania
      jest wykonanie wszystkiego co niezbędne by strony zawarły umowę. Nie mają Państwo
      żadnego interesu w zakresie treści umowy. Ponadto, podejmowane przez Państwa
      czynności nie stanowią jedynie ogólnych informacji o możliwości zawarcia umowy.
      Skutkiem powyższego - w świetle powołanego orzeczenia TSUE - świadczone Usługi
      Dodatkowe to pośrednictwo ubezpieczeniowe, które na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37
      ustawy, będzie korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. W
      konsekwencji Państwa stanowisko jest prawidłowe.”

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku w zakresie zastosowania zwolnienia od
    podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT:
      - jest prawidłowe w części dotyczącej świadczenia usług pośrednictwa
        ubezpieczeniowego,
      - nieprawidłowe w części dotyczącej świadczenia usług związanych z obsługą
        posprzedażową wykupionego przez klienta ubezpieczenia.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.
    Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (...) podlegają odpłatna dostawa
      towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy
      oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
      Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, (...)
    Według art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
        formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
        czynności lub sytuacji;

      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Pod pojęciem usługi należy zatem rozumieć każde zachowanie, na które składać się może
    zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie
    (nieczynienie bądź też tolerowanie).
    Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa
    zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7
    ustawy.
    Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub
    tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu
    ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
      w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca
      jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
      świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy
      (wynagrodzenie).
    Należy podkreślić, że oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie
    podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5
    ust. 1 pkt 1 ustawy. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek
    prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi
    powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają
    postaci wynagrodzenia.
    W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8
    marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko
    Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy,
    gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a
    otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w
    pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie
    przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota
    uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt
    wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk
    sprzedającego.
    Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że
    zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy
    pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego
    stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać
    wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana
    czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć
    bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a
    świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania
    świadczenia.
    Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas
    wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego
    otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach
    zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy,
    podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
    Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w
    których:

      istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego
      następuje świadczenie wzajemne,
    · wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w
    zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
    · istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru
    lub usługi,
    · odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim
    związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
    · istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
    Należy wskazać, że zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza nie tylko czynnik
    przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne
    świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane
    przez podatnika.
    Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca
    przewiduje dla niektórych czynności zwolnienie od podatku. Zakres i zasady zwolnienia od
    podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.
    in. w art. 43 ustawy.
    Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi
      pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także
      usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego
      umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z wyłączeniem zbywania praw nabytych w
      związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji.
    W myśl art. 43 ust. 15 ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do:
      1) czynności ściągania długów, w tym factoringu;
      2) usług doradztwa;
      3) usług w zakresie leasingu.
    Powyższe zwolnienia uregulowane zostały w ustawie o podatku od towarów i usług
    wskutek odzwierciedlenia odpowiednich przepisów Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28

    listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE.
    L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE. Zgodnie z
    regulacją zawartą w art. 135 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE:
      Państwa członkowskie zwalniają transakcje ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz
      z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów
      ubezpieczeniowych.
    Należy wskazać, że ww. zwolnienia mają charakter przedmiotowy, gdzie przede wszystkim
    istotną przesłanką do skorzystania ze zwolnienia jest rodzaj świadczonej usługi – cechy,
    które ją wyróżniają. Ustawodawca szczególny nacisk położył na stronę przedmiotową, nie
    dokonując zawężenia omawianych zwolnień wyłącznie do określonej grupy podmiotów.
    Zatem podkreślić należy, że wystarczającą przesłanką pozwalającą objąć zwolnieniem
    daną czynność jest wykazanie jej związku ze wskazanymi w ww. przepisach czynnościami,
    przy czym związek ten musi być wyraźny i nie odbiegać od świadczenia usług
    ubezpieczeniowych, wypaczając przez to istotę przewidzianego zwolnienia.
    Podkreślenia wymaga, że pojęcia używane do oznaczania zwolnień, o których mowa w art.
    43 ustawy, winny być interpretowane w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią
    odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą, podatek od towarów i usług pobierany jest
    od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika. Zwolnienia stanowią pojęcia
    autonomiczne prawa wspólnotowego, które mają na celu uniknięcie rozbieżności
    pomiędzy państwami członkowskimi w stosowaniu systemu VAT i które należy sytuować w
    ogólnym kontekście wspólnego systemu VAT.
    Dyrektywa nie podaje definicji transakcji ubezpieczeniowych, ani usług pokrewnych
    świadczonych przez maklerów i pośredników ubezpieczeniowych.
    Natomiast w ogólnym rozumieniu „czynność ubezpieczeniowa” charakteryzuje się tym, że
    ubezpieczyciel, w zamian za wcześniejsze opłacenie składki ubezpieczeniowej,
    zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia do
    spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia określonego w momencie zawarcia
    umowy.
    Czynność ubezpieczeniowa, w każdym przypadku związana jest z istnieniem stosunku
    umownego między usługodawcą, który domaga się zwolnienia (od podatku) a osobą,
    której ryzyko jest objęte ubezpieczeniem, czyli ubezpieczonym.
    Jeśli chodzi o transakcje ubezpieczeniowe, TSUE w sprawie C-8/01 orzekł, że istotą
    transakcji ubezpieczeniowej jest w ogólnym rozumieniu, iż ubezpieczyciel zobowiązuje się,
    w przypadku, gdy zaistnieje ryzyko objęte ubezpieczeniem, świadczyć ubezpieczonemu
    usługę uzgodnioną podczas zawierania umowy w zamian za uprzednią wpłatę składki
    (wyroki TS w sprawie Card Protection Plan C-349/96, EU:C:1999:93, pkt 17; Skandia C-240
    /99, EU:C:2001:140, pkt 37; Taksatororringen C-8/01, EU:C:2003:621, pkt 39). Trybunał
    wyraził stanowisko, że transakcja ubezpieczeniowa nieodzownie pociąga za sobą istnienie
    umowy między dostawcą usługi ubezpieczenia i osobą, która jest ubezpieczona na
    wypadek ryzyka, czyli ubezpieczonym.
    Należy zwrócić uwagę na rolę jaką odgrywa Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w
    kształtowaniu wykładni wspólnotowej, w tym wykładni prawa podatkowego. Istotę funkcji
    TSUE należy postrzegać nie tylko przez pryzmat dokonywanej przez niego wykładni
    konkretnych przepisów prawa wspólnotowego, ale również z punktu widzenia roli jego
    orzeczeń jako źródła prawa wspólnotowego. Należy także dodać, że TSUE odgrywa
    kluczową rolę z punktu widzenia jednolitej interpretacji prawa i gwarantuje zarazem, że
    normy prawa wspólnotowego nie wywołają odmiennych skutków w różnych państwach.
    Zaznaczyć także należy, że idea ujednolicenia wykładni i stosowania prawa unijnego, jaka
    stawiana jest działalności TSUE, pokazuje, że intencją Trybunału nie jest, aby wykładnia
    przez niego przyjęta, była wyłącznie jednokrotnym rozstrzygnięciem prawnym,
    osadzonym w konkretnym stanie faktycznym, ale także aby przyczyniała się do rozwoju i

    udoskonalenia prawa wspólnotowego. Wykładnia ta ma także prowadzić do
    ukształtowania jednolitego rozumienia prawa podatkowego. W konsekwencji powyższych
    stwierdzeń należy przyjąć, że wspólnotowym prawem podatkowym są w rzeczywistości
    dopełniające się wzajemnie dyrektywy i orzecznictwo TSUE.
    Dlatego też interpretacji zwolnień od podatku należy dokonywać w pierwszej kolejności w
    oparciu o regulacje dyrektywy 2006/112/WE w kontekście celu tych zwolnień i przy
    uwzględnieniu orzecznictwa TSUE.
    Ponadto, mając na uwadze wykładnię zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 37
    ustawy oraz w art. 135 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE, konieczne jest zdefiniowanie
    pojęcia „usług pośrednictwa”. W związku z tym, że ani ustawa o podatku od towarów i
    usług, ani Dyrektywa 112 nie definiują tego pojęcia, w celu określenia, jakie czynności
    należy rozumieć pod pojęciem usług pośrednictwa, należy oprzeć się na wykładni
    językowej, wspieranej przy tym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii
    Europejskiej.
    Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN, wersja
    internetowa: http://sjp.pwn.pl), przez pośrednictwo należy rozumieć działalność osoby
    trzeciej mającą na celu porozumienie się między stronami lub załatwienie jakichś spraw
    dotyczących obu stron. Równorzędnie, przez pośrednictwo rozumie się kojarzenie
    kontrahentów w transakcjach handlowych, a więc załatwianie dla zarobku różnego
    rodzaju transakcji handlowych między dwiema stronami, uczestniczenie w zawieraniu
    takich transakcji. W tym zakresie stwierdzić należy, że wykonywane przez podmiot
    wszelkie czynności zmierzające do zawarcia między dwiema różnymi stronami transakcji
    handlowych można uznać za pośrednictwo. Z kolei z doktrynalnego punktu widzenia
    cechą charakterystyczną pośrednictwa odróżniającą ten stosunek od innych umów jest
    fakt, że bezpośrednią przyczyną zawarcia bezpośrednio lub pośrednio umowy są działania
    pośrednika. Innymi słowy przez umowę o pośrednictwo należałoby rozumieć taki
    stosunek prawny istniejący pomiędzy dwiema stronami, z których jedna (pośrednik)
    otrzymuje zlecenie od drugiej, aby doprowadzić do wymiany gospodarczej świadczeń z
    osobą trzecią, przy czym znalezienie kontrahenta ma stanowić bezpośredni i decydujący
    rezultat starań pośrednika. Bezpośrednim celem aktywności pośrednika jest wywołanie
    skutku prawnego, polegającego na wprowadzeniu zleceniodawcy (podmiotu
    zastępowanego) w stosunek umowny z osobą trzecią.
    W celu rozstrzygnięcia, co w świetle przepisów prawa podatkowego należy rozumieć pod
    pojęciem „pośrednictwa” warto odnieść się do wyroku z 21 czerwca 2007 r. w sprawie C-
    453/05 Volker Ludwig przeciwko Finanzamt Luckenwalde, w którym TSUE stwierdził, że:
      „(...) pośrednictwo stanowi działalność polegającą na pośredniczeniu, która może
      obejmować między innymi wskazywanie stronie danej umowy okazji do zawarcia
      takiej umowy, kontaktowanie się z drugą stroną i negocjowanie w imieniu i na rzecz
      klienta warunków świadczeń wzajemnych, przy czym celem takiej działalności jest
      uczynienie wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę, a sam
      pośrednik nie ma żadnego interesu w zakresie treści umowy. Zatem pojęcie
      pośrednictwa nie wymaga koniecznie, aby pośrednik działający jako subagent agenta
      głównego kontaktował się bezpośrednio z dwiema stronami umowy, aby negocjować
      wszystkie klauzule, jednakże pod warunkiem że jego działalność nie ogranicza się do
      zobowiązania do wykonania części czynności faktycznych związanych z umową”.
    Natomiast w wyroku z 13 grudnia 2001 r. w sprawie C-235/00 Commissioners of Customs
    & Excise przeciwko CSC Financial Services Ltd. Trybunał orzekł, że pojęcie pośrednictwa
    obejmuje działalność wykonywaną przez osobę pośredniczącą, która nie jest stroną
    umowy dotyczącej produktu finansowego i której działalność różni się od typowych
    świadczeń umownych wykonywanych przez strony tych umów. W istocie pośrednictwo
    stanowi usługę świadczoną na rzecz strony umowy, za którą wypłaca ona wynagrodzenie
    jako za odrębną działalność pośrednictwa.

    Działalność ta może obejmować m.in. wskazywanie stronie danej umowy okazji do
    zawarcia takiej umowy, kontaktowanie się z drugą stroną i negocjowanie w imieniu i na
    rzecz klienta warunków świadczeń wzajemnych. Celem takiej działalności jest uczynienie
    wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę, a sam pośrednik nie ma
    żadnego interesu w zakresie treści umowy. TSUE w orzeczeniu tym uznał, że znaczenie
    słowa „negocjacje”, w kontekście art. 13 część B lit. d pkt 5 VI Dyrektywy odnosi się „do
    działalności pośrednika, który nie przyjmuje roli którejkolwiek ze stron umowy dotyczącej
    produktu finansowego oraz którego działalność polega na czymś innym, niż świadczenie
    usług wchodzących w zakres umowy, typowo wykonywanych przez strony takich umów.
    Negocjacje stanowią usługę świadczoną na rzecz strony umowy oraz są wynagradzane
    przez nią, polegającą na jednoznacznie określonym akcie mediacji. Mogą one polegać m.
    in. na wskazywaniu odpowiednich możliwości zawarcia takiej umowy, nawiązywaniu
    kontaktu z drugą stroną lub negocjowaniu, w imieniu i na rzecz klienta, warunków
    płatności, jakich ma dokonać jedna ze stron. Celem negocjacji jest zatem wykonanie
    wszystkich czynności niezbędnych w celu zawarcia przez dwie strony umowy, przy
    jednoczesnym braku jakiegokolwiek własnego zaangażowania negocjatora określonego w
    warunkach umowy.
    Powyższe tezy znalazły potwierdzenie w wyroku w sprawie C-40/15, gdzie Trybunał
    wskazał (w kontekście uznania danej działalności za usługi „świadczone przez brokerów
    ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych” w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. a
    Dyrektywy VAT), że w pierwszej kolejności usługodawca powinien pozostawać w stosunku
    z ubezpieczycielem i ubezpieczonym. Stosunek ten może być wyłącznie pośredni, jeżeli
    usługodawca jest podwykonawcą brokera lub agenta. W drugiej kolejności jego
    działalność powinna obejmować istotne aspekty pośrednictwa ubezpieczeniowego, takie
    jak wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem.
    Jak wynika z powołanych przepisów krajowych, wskazanego przepisu Dyrektywy oraz
    orzecznictwa TSUE, zwolnieniu od podatku podlegają usługi pośrednictwa
    ubezpieczeniowego, w tym wykonywane przez brokerów i agentów ubezpieczeniowych.
    W orzecznictwie TSUE dotyczącym tej tematyki wyraźnie jednak zostało podkreślone, że
    pośrednictwo ubezpieczeniowe, to czynności których celem jest uczynienie wszystkiego co
    niezbędne, by dwie strony zawarły umowę ubezpieczenia. Zgodnie z tym orzecznictwem,
    istotnymi aspektami pośrednictwa ubezpieczeniowego jest wyszukiwanie klientów
    ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem w celu zawarcia umowy.
    W konsekwencji, żeby uznać daną działalność za pośrednictwo konieczne jest, aby
    pośrednik wykonał przynajmniej niektóre z czynności:
      wskazywanie stronie danej umowy okazji do zawarcia umowy;
      uczynienie wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę;
      prowadzenie negocjacji polegających na jednoznacznie określonym akcie mediacji;
      nawiązywanie kontaktu z drugą stroną lub negocjowanie w imieniu i na rzecz klienta
      warunków płatności, jakich ma dokonać jedna ze stron.
    Nie oznacza to oczywiście, że pośrednik nie może wykonywać dodatkowych czynności,
    jednakże, aby czynności te można było zaliczyć do czynności pośredniczących konieczne
    jest aby wywoływały lub miały na celu wywołanie skutku dla wszystkich stron transakcji,
    innymi słowy konieczne jest aby skutek tych czynności odnalazł odzwierciedlenie w
    zawartej umowie pomiędzy stronami.
    Z opisu sprawy wynika, że będąc zarejestrowany jako podatnik VAT czynny prowadzi Pan
    działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług na rzecz jednego brokera
    ubezpieczeniowego, działającego na podstawie zezwolenia wydanego przez KNF. W
    ramach prowadzonej działalności podejmuje Pan szereg czynności zmierzających do

    zawarcia umowy ubezpieczeniowej pomiędzy osobą, która w ramach powierzonego
    pełnomocnictwa zleca brokerowi wyszukanie najlepszej oferty ubezpieczeniowej
    (klientowi) a zakładem ubezpieczeniowym. Swoją współpracę z potencjalnym klientem
    rozpoczyna Pan od nawiązania kontaktu, w ramach którego obligatoryjnie musi Pan
    ustalić jego potrzeby oraz potencjalne ryzyka. Po zebraniu niezbędnych danych występuje
    Pan do towarzystw ubezpieczeniowych, z prośbą o przygotowanie oferty. Następnie
    przystępuje Pan do negocjacji z towarzystwami ubezpieczeniowymi, po których
    przygotowuje zestawienie najbardziej konkurencyjnych ofert i przekazuje rekomendację
    brokerską klientowi. Kolejno podejmuje Pan kroki w celu finalizacji zawarcia umowy kupna
    polisy pomiędzy klientem, a ubezpieczycielem (działając jednak za pośrednictwem
    swojego kontrahenta, na rzecz którego świadczy usługi). Natomiast po zawarciu umowy
    polisy zajmuje się Pan również obsługą posprzedażową. W praktyce polega ona na
    obsłudze wykupionego przez klienta ubezpieczenia, czyli m.in. na rozliczaniu umowy,
    przypominaniu o płatności, na wsparciu przy szkodach.
    W odniesieniu do przedstawionych okoliczności sprawy należy zauważyć, że niewątpliwie
    wykonuje Pan czynności w części zmierzające do zawarcia umowy ubezpieczeniowej
    pomiędzy osobą, która w ramach powierzonego pełnomocnictwa zleca brokerowi
    wyszukanie najlepszej oferty ubezpieczeniowej (klientowi) a zakładem ubezpieczeniowym.
    Tym samym mając na względzie treść przywołanych przepisów oraz wnioski płynące z ww.
    wyroków TSUE stwierdzić należy, że ww. czynności w części zmierzające do zawarcia
    umowy ubezpieczeniowej są wskazane jako wymagane elementy pośrednictwa. Dokonuje
    Pan zatem w części szeregu czynności zmierzających do zawarcia umowy ubezpieczenia
    pomiędzy klientem a zakładem ubezpieczeń, które to należy uznać za czynności z zakresu
    pośrednictwa ubezpieczeniowego.
    W konsekwencji wskazać należy, że opisane przez Pana czynności w części zmierzające do
    zawarcia umowy ubezpieczeniowej spełniają definicję usług pośrednictwa w świadczeniu
    usług ubezpieczeniowych, które na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy korzystają ze
    zwolnienia od podatku. Tym samym, skoro ww. czynności w tej części korzystają ze
    zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, to jednocześnie wynagrodzenie
    otrzymane za te czynności objęte jest ww. zwolnieniem.
    Z okoliczności sprawy również nie wynika, że wykonywane przez Pana ww. czynności
    obejmują usługi, o których mowa w art. 43 ust. 15 ustawy, a zatem nie znajdzie do tych
    czynności zastosowanie wyłączenia z ww. przepisu.
    Natomiast przedstawione czynności związane z obsługą posprzedażową polegającą w
    praktyce na obsłudze wykupionego przez klienta ubezpieczenia, czyli m.in. na rozliczaniu
    umowy, przypominaniu o płatności, na wsparciu przy szkodach stanowią przejaw
    uczestniczenia Pana w wykonaniu lub utrzymaniu zawartych już umów ubezpieczenia
    bądź są związane z zarządzaniem umowami ubezpieczenia.
    Wobec tego wskazać należy, że ww. czynności związane z obsługą posprzedażową nie
    polegają na podejmowaniu działań, które umożliwiają zawarcie umowy ubezpieczenia,
    jako pośrednika, skoro wiążą się one z obsługą zawartych już umów ubezpieczenia.
    W związku tym ww. czynności związane z obsługą posprzedażową nie stanowią
    pośrednictwa ubezpieczeniowego i nie mogą korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w
    art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy.
    Tym samym skoro w tej części ww. czynności związane z obsługą posprzedażową
    polegającą w praktyce na obsłudze wykupionego przez klienta ubezpieczenia nie
    korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, to jednocześnie
    wynagrodzenie otrzymane za te czynności nie jest objęte ww. zwolnieniem.
    W świetle powyższego, Pana stanowisko w zakresie zastosowania zwolnienia od podatku
    VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT:

      w części dotyczącej świadczenia usług pośrednictwa ubezpieczeniowego uznałem za
      prawidłowe,
      w części dotyczącej świadczenia usług związanych z obsługą posprzedażową
      wykupionego przez klienta ubezpieczenia uznałem za nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Informuję, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku
    (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem,
    nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.
    Ponadto wskazuję, że wydana interpretacja dotyczy wymienionych we wniosku usług.
    Natomiast zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej przedmiotem interpretacji nie
    mogą być zdarzenia nieokreślone, nienazwane. Zatem nie dokonywałem oceny w zakresie
    opodatkowania usług stanowiących katalog otwarty zawierający się w określeniu
    podanym we wniosku „m.in.”.
    Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie
    interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia
    zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany
    przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponosi
    Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we
    wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki
    prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej
    przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym
    przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany
    któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana
    interpretacja traci swoją aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem sprawy i zastosuje się Pan do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
      · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
      · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
        Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną
    (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.