Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-291/09/JT
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-06-10
Teza: Czy w związku z tym, że mieszkanie pierwotnie wnioskodawczyni nabyła w 2002r., a w 2006r. nastąpił jedynie podział majątku wspólnego bez spłat i dopłat – należny jest podatek dochodowy od sprzedaży tego mieszkania skoro upłynęło ponad 5 lat od daty jego pierwotnego nabycia?
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku dorobkowego; nieruchomości-nabycie nieruchomości; nieruchomości-zbycie nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 06 marca 2009r. (data wpływu do tut. Biura 17 marca 2009r.) uzupełnionym w dniu 14 kwietnia 2009r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 17 marca 2009r. do tut. Biura wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego pismem z dnia 30 marca 2009r. Znak: IBPB II/2/415-291/09/JT wezwano do jego uzupełnienia.

Uzupełnienie wpłynęło w dniu 14 kwietnia 2009r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 10 września 2002r. wnioskodawczyni wraz z mężem, w ramach ustawowej wspólności małżeńskiej, zakupiła mieszkanie o pow. 23 m2. W dniu 05 marca 2004r. wnioskodawczyni podpisała umowę notarialną wyłączającą wspólność majątkową, a w dniu 25 lutego 2005r. małżeństwo wnioskodawczyni zostało sądownie rozwiązane. W dniu 09 maja 2006r. nastąpiło zawarcie umowy o podział majątku bez spłat i dopłat, według którego wnioskodawczyni otrzymała na własność mieszkanie, a były jej mąż pozostałą część majątku (samochód firmowy oraz firmę handlowo usługową założoną podczas trwania małżeństwa). Jak podaje wnioskodawczyni w uzupełnieniu wniosku w umowie o podziale majątku nie sprecyzowano wartości całego majątku małżonków, w skład którego wchodziło mieszkanie i połowa majątku spółki cywilnej, w której mąż miał 50% udziałów, a którą założył w trakcie trwania małżeństwa.

Założeniem umowy był równy i sprawiedliwy podział majątku, bez spłat i dopłat. Mieszkanie zostało wycenione na 30 000,00 zł i stanowiło połowę całości majątku dorobkowego.

W listopadzie 2008r wnioskodawczyni sprzedała przedmiotowe mieszkanie.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

Czy w związku z tym, że mieszkanie pierwotnie wnioskodawczyni nabyła w 2002r, a w 2006r. nastąpił jedynie podział majątku wspólnego bez spłat i dopłat – należny jest podatek dochodowy od sprzedaży tego mieszkania skoro upłynęło ponad 5 lat od daty jego pierwotnego nabycia?

Zdaniem wnioskodawczyni, z uwagi na to, iż podział majątku był równy i odbył się bez spłat i dopłat, w świetle prawa fakt otrzymania drugiej połowy mieszkania nie stanowił jego nabycia. W związku z tym w momencie sprzedaży ww. mieszkania, jako datę zakupu liczy datę jego pierwotnego nabycia tj. dzień 10 września 2002r. Fakt ten pozwala wywnioskować, iż nie należy płacić podatku dochodowego od sprzedaży mieszkania, gdyż od daty jego pierwotnego nabycia minęło ponad 5 lat.

W świetle art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000r. nr 14, poz. 176 ze zm.), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości – jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Z powyższego wynika, iż w przypadku sprzedaży nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment jej nabycia. W rozumieniu cyt. wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy, nie stanowi nabycia rzeczy przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeśli podział taki był ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) podlegającym opodatkowaniu źródłem przychodów jest m. in. odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Przychody uzyskane z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, które nastąpiło przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zatem w przypadku sprzedaży nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu przychodu (dochodu), ma moment jej nabycia.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednak z uwagi na treść przepisu art. 7 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 16 listopada 2006r. do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 01 stycznia 2007r.

Odnosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy w kontekście zapytania ujętego w przedmiotowym wniosku należy określić od jakiego momentu należy liczyć bieg pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy - czy od daty kiedy zawarto umowę kupna przedmiotowej nieruchomości (tj. 10 września 2002r.), czy też od daty umowy o podział majątku dorobkowego małżonków (tj. 09 maja 2006r.).

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. Kodeksu, z chwilą zawarcia małżeństwa między małżonkami z mocy prawa powstaje wspólność majątkowa obejmująca przedmioty nabyte w czasie jego trwania przez oboje małżonków lub jednego z nich. Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością (art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Z chwilą ustania małżeństwa wspólność ustawowa ulega przekształceniu i wówczas małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym stanowiącym ich dorobek (art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku podziału majątku wspólnego jest nabyciem tych rzeczy. Mając na uwadze przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeśli:

*   podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub
*   wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim.

Za datę nabycia nieruchomości, która przypadła danej osobie w wyniku podziału majątku wspólnego, należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego (do majątku wspólnego) pod warunkiem, że wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości w wyniku podziału tego majątku mieści się w udziale, jaki tej osobie przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez małżonka nieruchomości przekracza jej udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza udział małżonka w majątku dorobkowym małżeńskim, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego małżeńskiego.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż:

*   w dniu 10 września 2002r. wnioskodawczyni zakupiła wraz z mężem w ramach wspólności ustawowej małżeńskiej mieszkanie o pow. 23 m2 i wartości 30 000,00 zł.
*   następnie małżonkowie w dniu 05 marca 2004r. na podstawie aktu notarialnego dokonali wyłączenia wspólności majątkowej,
*   w dniu 25 lutego 2005r. małżeństwo wnioskodawczyni zostało sądownie rozwiązane,
*   w dniu 09 maja 2006r. nastąpiło zawarcie umowy o podział majątku bez spłat i dopłat, według którego wnioskodawczyni otrzymała na własność mieszkanie, a były jej mąż pozostałą część majątku. Założeniem umowy był równy i sprawiedliwy podział majątku. Mieszkanie stanowiło połowę majątku dorobkowego. vw listopadzie 2008r wnioskodawczyni sprzedała przedmiotowe mieszkanie.

Należy jednak wskazać, iż pogląd wnioskodawczyni jest prawidłowy wyłącznie wówczas, jeżeli wartość udziału posiadanego przez nią przed dokonanym podziałem majątku dorobkowego małżonków – będzie równa wartości udziału posiadanego po dokonanym podziale majątku dorobkowego, ale nie według subiektywnego przekonania wnioskodawczyni, lecz w świetle wyliczenia dokonanego na podstawie cen rynkowych obowiązujących na danym obszarze w dniu zawarcia umowy, na mocy której doszło do podziału majątku dorobkowego małżonków.

Jedynie nabycie nieruchomości w drodze podziału majątku dorobkowego w części przekraczającej udział jaki przysługiwał wnioskodawczyni w majątku wspólnym małżonków (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie) stanowi nabycie w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy. W konsekwencji należny jest podatek dochodowy z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych.

Dodatkowo należy podkreślić, iż z opisanego stanu faktycznego sprawy wynika, że przedmiotem umowy o podział majątku wspólnego małżonków była nie tylko ta przedmiotowa nieruchomość, lecz jeszcze połowa majątku spółki cywilnej.

Wobec tego należy wyjaśnić, że w przypadku, gdy przedmiotem podziału majątku dorobkowego małżonków jest więcej niż jedna rzecz lub prawo dla obliczenia udziału nabytego w drodze podziału majątku wspólnego w nieruchomościach należy obliczyć wartość całego udziału wnioskodawczyni w majątku dorobkowym małżeńskim, czyli zsumować wartość udziałów nabytych w każdej rzeczy czy prawie (wartość udziałów w poszczególnych rzeczach może być wszakże różna, bo zależeć będzie od wartości każdej z nieruchomości). Dopiero suma wartości tych udziałów będzie odzwierciedlała udział nabyty w drodze istniejącej uprzednio wspólności majątkowej małżeńskiej. Następnie należy ustalić wartość udziału w poszczególnych rzeczach lub prawach jakie wnioskodawczyni otrzyma w drodze podziału majątku dorobkowego.

Jeżeli z porównania wartości udziału nabytego w czasie trwania związku małżeńskiego z udziałem nabytym w drodze podziału majątku dorobkowego małżonków powstanie nadwyżka wartości tak otrzymanych praw lub rzeczy ponad wartość udziału w majątku wspólnym małżonków, to tylko ta nadwyżka będzie podlegała opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 28 ustawy z uwagi na fakt, iż nabycie w tej części winno być utożsamiane z datą dokonania podziału majątku wspólnego małżonków (2006r.).

Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez wnioskodawczynię nieruchomości nie przekracza jej udziału w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej nieruchomości należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego.

Podsumowując stwierdzić należy, iż jeżeli w istocie wnioskodawczyni w drodze zawarcia umowy o podział majątku wspólnego małżonków, który nastąpił w dniu 09 maja 2006r. uzyskała udział równy udziałowi jaki posiadała w majątku wspólnym małżonków, to nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w 2002r. W związku z czym odpłatne zbycie przyznanej jej nieruchomości w ogóle nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ okres pięcioletni, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy już upłynął.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, 43-300 Bielsko-Biała ul. Traugutta 2a.