Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/1/415-1057/09/ZK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-02-18
Teza: Czy w myśl obowiązujących przepisów można zaliczyć wypłacone odszkodowanie do kosztów prowadzonej działalności?
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; koszt-koszty uzyskania przychodów; strata; zadatek
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 03 grudnia 2009r. (data wpływu do tut. Biura 07 grudnia 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej wydatków z tytułu uiszczonego zadatku – **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 07 grudnia 2009r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej wydatków z tytułu uiszczonego zadatku.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Podczas prowadzonej działalności został przez firmę przyjęty nowy plan inwestycyjny, polegający na wybudowaniu budynku, w którym miała powstać nowa siedziba firmy oraz pomieszczenia gospodarcze i lokale do wynajęcia lub dalszej odsprzedaży. W tym celu w dniu 23 października 2007r. została podpisana umowa przedwstępna na zakup gruntu, na którym miały rozpocząć się prace związane z zaplanowaną inwestycją i wpłacony został zadatek w kwocie 420.000 złotych (słownie czterysta dwadzieścia tysięcy złotych), jako zabezpieczenie ewentualnego odszkodowania. Niestety kryzys światowy w branży budowlanej nie ominął też firmy Wnioskodawcy i środki finansowe potrzebne na zrealizowanie inwestycji zostały przeznaczone na ratowanie już istniejących i realizowanych projektów. Wnioskodawca nie otrzymał też planowanego wsparcia w postaci kredytu bankowego. Aby nie popaść w jeszcze większe zadłużenie zmuszony był do zaniechania inwestycji i wycofania się na podstawie umowy z dnia 09 marca 2009r. z zakupu gruntu i pozostawienia zadatku w kwocie 420.000 zł jako odszkodowania. Pomiędzy stronami umowy przedwstępnej nie było powiązania kapitałowego, ani personalnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w myśl obowiązujących przepisów ma prawo do zaliczenia wypłaconego odszkodowania do kosztów prowadzonej działalności?

Zdaniem Wnioskodawcy, ustawodawca w katalogu, który jest wyliczeniem zamkniętym, jako nie należny koszt nie wymienił odszkodowania z tytułu niewykonania umowy. Można zatem uznać, że zatrzymany zadatek, jako odszkodowanie za niewykonanie umowy stanowi koszt uzyskania przychodu. Został on bowiem poniesiony w celu wybudowania środka trwałego firmy oraz lokali użytkowych, z których byłyby czerpane dalsze zyski z wynajmu lub sprzedaży lokali.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, iż ponieważ z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej wystąpiła osoba fizyczna, to przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej są wyłącznie przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), pomimo, iż w części D.3. poz. 47 wniosku wskazano, iż przedmiotem interpretacji, są również przepisy art. 15 ust. 4f i art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.).

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 tej ustawy. Zatem aby dany wydatek mógł zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodu, musi spełniać łącznie następujące przesłanki:

*   musi być poniesiony w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu,
*   nie może być wymieniony w art. 23 ww. ustawy, wśród wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów,
*   musi być należycie udokumentowany.

Generalnie należy przyjąć, iż kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie przychodów bądź też zabezpieczenie lub zachowanie tego źródła przychodów, o ile w myśl przepisów ww. ustawy nie podlegają wyłączeniu z tychże kosztów.

Stosownie do treści art. 23 ust. 1 pkt 54 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, strat (kosztów) powstałych w wyniku utraty dokonanych przedpłat (zaliczek, zadatków) w związku z niewykonaniem umowy. Zatem utrata wpłaconej przedpłaty (zaliczki, zadatku) powoduje, że powstała w ten sposób strata nie będzie zaliczona do kosztów uzyskania przychodów.

Zadatek został zdefiniowany w art. 394 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks Cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem, w braku odmiennego zastrzeżenia umownego albo zwyczaju zadatek dany przy zawarciu umowy ma to znaczenie, że w razie niewykonania umowy przez jedną ze stron druga strona może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zachować, a jeżeli sama go dała, może żądać sumy dwukrotnie wyższej. W razie wykonania umowy zadatek ulega zaliczeniu na poczet świadczenia strony, która go dała; jeżeli zaliczenie nie jest możliwe, zadatek ulega zwrotowi. W razie rozwiązania umowy zadatek powinien być zwrócony, a obowiązek zapłaty sumy dwukrotnie wyższej odpada. To samo dotyczy wypadku, gdy niewykonanie umowy nastąpiło wskutek okoliczności, za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności albo za które ponoszą odpowiedzialność obie strony.

Zadatek służy zatem zabezpieczeniu interesów obu stron umowy. Dzięki niemu każda ze stron zabezpiecza się na wypadek zerwania umowy przez drugą stronę. Strona, która nie wykona swojego zobowiązania traci wpłacony zadatek.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca wpłacił zadatek w związku z zawartą przedwstępną umową sprzedaży nieruchomości. Przedmiotowa umowa nie została wykonana i Wnioskodawca utracił zadatek. Zatem w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie cyt. wyżej art. 23 ust. 1 pkt 54 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wyłączający z kosztów uzyskania przychodów tego rodzaju wydatki. Wobec tego Wnioskodawca nie będzie mógł zaliczyć poniesionej w związku z opisaną transakcją straty do kosztów uzyskania przychodów.

Równocześnie zważywszy, iż przedmiotem wniosku jest wpłacony na podstawie umowy przedwstępnej zadatek na zakup gruntu, stwierdzić należy, iż w powyższej sprawie nie znajdzie zastosowania powołany przez Wnioskodawcę, art. 23 ust. 1 pkt 19 ww. ustawy, zgodnie z którym, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, kar umownych i odszkodowań z tytułu wad dostarczonych towarów, wykonanych robót i usług oraz zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad lub zwłoki w usunięciu wad towarów albo wykonanych robót i usług.

W świetle powołanych przepisów i w odniesieniu do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, 43-300 Bielsko-Biała, ul. Traugutta 2a.