Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-211/13-4/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-06-24
Teza: W powyższej sprawie można uznać, iż zachodzi konieczność zmiany warunków mieszkaniowych. Jednakże w sytuacji, gdy Wnioskodawca środki uzyskane ze sprzedaży mieszkania nie przeznaczy w całości na zakup innego mieszkania, nie zostanie spełniona druga przesłanka konieczna do zachowania ulgi określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Należy nadmienić, iż aby została zachowana ulga muszą być spełnione obydwie przesłanki łącznie. Tym samym Wnioskodawca utraci prawo do powyższej ulgi.
Słowa kluczowe: lokal; spadek; sprzedaż; ulga-ulga podatkowa
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 1; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 4-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 20.04.2013 r. (data wpływu 23.04.2013 r.) uzupełnionym pismem z dnia 17.06.2013 r. (data nadania 17.06.2013 r., data wpływu 18.06.2013 r.) na wezwanie 05.06.2013 r. (data doręczenia 17.06.2013 r.) Nr IPPB2/436-211/13-4/AF o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi na podstawie art. 16 ustawy - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23.04.2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi na podstawie art. 16 ustawy.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Postanowieniem Sądu z dnia 22.12.2011 r. Wnioskodawca nabył w spadku spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o pow. 70 m2. W dniu 10.02.2012 r. Wnioskodawca złożył zeznanie podatkowe, w wyniku którego Wnioskodawca otrzymał decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10.04.2012 r.

Na podstawie tej decyzji Wnioskodawca korzysta z ulgi podatkowej przewidzianej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Mieszkanie nabyte w spadku położone jest na IV-tym piętrze w budynku nie wyposażonym w windę. Wchodzenie na IV piętro sprawia Wnioskodawcy bardzo duże trudności ze względów zdrowotnych – Wnioskodawca ma 66 lat. Ponadto koszty utrzymania mieszkania o pow. 70 m2 są dla Wnioskodawcy zbyt dużym obciążeniem finansowym. Z powyższych powodów Wnioskodawca rozważa możliwość sprzedaży tego mieszkania i zakup innego, mniejszego, w budynku z windą.

Pismem z dnia 05.06.2013 r. Nr IPPB2/436-211/13-2/AF wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez uzupełnienie przedstawionego zdarzenia przyszłego poprzez wskazanie daty śmierci spadkodawcy.

Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie wskazując, iż spadkodawczyni Helena R. zmarła w dniu 6 kwietnia 2011 r.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy Wnioskodawca zapłaci podatek od spadku, jeżeli nabyte mieszkanie Wnioskodawca sprzeda przed upływem 5 lat od daty zeznania podatkowego, a na zakup (w ciągu 2 lat) mieszkania innego, mniejszego Wnioskodawca przeznaczy nie całość, lecz część środków pozyskanych ze sprzedaży?
2.  Czy wówczas podatek będzie naliczony od różnicy pomiędzy środkami nabytymi ze sprzedaży i przeznaczonymi na zakup mieszkania mniejszego?

Zdaniem Wnioskodawcy, opisane przyszłe zdarzenie, tj. sprzedaż mieszkania nabytego w spadku przed upływem 5 lat i zakup innego mniejszego w ciągu 2 lat nie powoduje utraty prawa do ulgi przewidzianej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie przewiduje naliczania podatku od różnicy pomiędzy środkami pozyskanymi ze sprzedaży a przeznaczonymi na zakup innego, mniejszego mieszkania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) podatkowi temu podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem dziedziczenia.

Stosownie do art. 16 ust. 1 ww. ustawy, w przypadku nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie:

1.  w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu, polecenia testamentowego, darowizny lub polecenia darczyńcy przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej,
2.  w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej,
3.  w drodze dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej, które sprawowały opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą, na podstawie pisemnej umowy z podpisem notarialnie poświadczonym, przez co najmniej dwa lata od dnia poświadczenia podpisów przez notariusza

\- nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. W przypadku nabycia części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu albo udziału w spółdzielczym prawie do budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału.

W myśl art. 16 ust. 2 analizowanej ustawy, ulga, o której wyżej mowa, przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące warunki:

1.  spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4;
2.  nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
3.  nie przysługuje im spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
4.  nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
5.  będą zamieszkiwać będąc zameldowanymi na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku i nie dokonają jego zbycia przez okres 5 lat:
    1.  od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego - jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny nabywca mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku,
    2.  od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku - jeżeli nabywca zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że zasadniczym celem ustawodawcy jest zwolnienie bliskich spadkodawcy od obciążeń podatkowych z tytułu nabycia nieruchomości mieszkaniowej, gdy nie dysponują innym mieszkaniem czy domem i będą mieszkać w uzyskanej nieruchomości przez 5 lat.

Jednakże, w myśl postanowień art. 16 ust. 7 omawianej ustawy, nie stanowi podstawy do wygaśnięcia decyzji lub ustalenia zobowiązania podatkowego:

1.  zbycie udziału w budynku lub lokalu mieszkalnym stanowiącym odrębną nieruchomość, albo spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego na rzecz innego ze spadkobierców lub obdarowanych, albo
2.  zbycie budynku lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (udziału w budynku lub lokalu), albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), jeżeli było ono uzasadnione koniecznością zmiany warunków lub miejsca zamieszkania, a przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży na nabycie innego budynku lub lokalu mieszkalnego (udziału w budynku lub lokalu) albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), albo budowę innego budynku lub lokalu nastąpiło w całości w okresie dwóch lat od dnia zbycia i łączny okres zamieszkiwania w zbytym i nabytym budynku lub lokalu, potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały, wynosi 5 lat.

Pomimo nie sprecyzowania w akcie prawnym, co należy rozumieć przez „konieczność zmiany warunków lub miejsca zamieszkania” należy przyjąć, że może to być jedynie wyjątkowa sytuacja życiowa podatnika. Innymi słowy winna ona mieć charakter obiektywny i imperatywny. Dla spełnienia tej przesłanki nie wystarczy zwykła potrzeba zmiany warunków mieszkaniowych. Będzie nią również zmiana miejsca pracy, choroba spadkobiercy/obdarowanego lub członków jego najbliższej rodziny z nim zamieszkujących. Innymi słowy każda sytuacja, która uniemożliwia dalszą egzystencję w nabytej nieruchomości.

Podkreślić należy, że powołane powyżej przykłady ilustrujące „konieczność zmiany warunków lub miejsca zamieszkania” nie wyczerpują wszystkich okoliczności mieszczących się w zakresie przedmiotowym użytego przez ustawodawcę zwrotu, bowiem każda sytuacja w jakiej znajduje się podatnik winna być rozpatrywana indywidualnie. Niemniej jednak wskazać należy, że konieczna zmiana warunków lub miejsca zamieszkania występuje wówczas, gdy korzystający z ulgi spadkobierca z uwagi na zaistniałą sytuację życiową nie może dłużej zamieszkiwać w nabytej w spadku nieruchomości.

A zatem należy wskazać, iż zbycie przez Wnioskodawcę spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego z uwagi na trudności zdrowotne z wchodzeniem na IV piętro oraz zbyt duże obciążenia finansowe i zamiar nabycia mniejszego mieszkania w budynku z windą stanowi konieczność zmiany warunków mieszkaniowych.

Drugą konieczną przesłanką zachowania ulgi, wynikającą z art. 16 ust. 7 ww. ustawy, jest przeznaczenie – w okresie dwóch lat od dnia zbycia - środków uzyskanych ze sprzedaży w całości na jeden ze wskazanych w tym przepisie celów mieszkaniowych oraz aby łączny okres zamieszkiwania w zbytym i nabytym budynku lub lokalu, potwierdzony był zameldowaniem na pobyt stały i wynosił 5 lat.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż postanowieniem Sądu z dnia 22.12.2011 r. Wnioskodawca nabył w spadku spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o pow. 70 m2. W dniu 10.02.2012 r. Wnioskodawca złożył zeznanie podatkowe, w wyniku którego Wnioskodawca otrzymał decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10.04.2012 r. Na podstawie tej decyzji Wnioskodawca korzysta z ulgi podatkowej przewidzianej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Mieszkanie nabyte w spadku położone jest na IV-tym piętrze w budynku nie wyposażonym w windę. Wchodzenie na IV piętro sprawia Wnioskodawcy bardzo duże trudności ze względów zdrowotnych – Wnioskodawca ma 66 lat. Ponadto koszty utrzymania mieszkania o pow. 70 m2 są dla Wnioskodawcy zbyt dużym obciążeniem finansowym. Z powyższych powodów Wnioskodawca rozważa możliwość sprzedaży tego mieszkania i zakup innego, mniejszego, w budynku z windą. Spadkodawczyni zmarła w dniu 6 kwietnia 2011 r.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż w powyższej sprawie można uznać, iż zachodzi konieczność zmiany warunków mieszkaniowych. Jednakże w sytuacji, gdy Wnioskodawca środki uzyskane ze sprzedaży mieszkania nie przeznaczy w całości na zakup innego mieszkania, nie zostanie spełniona druga przesłanka konieczna do zachowania ulgi określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Należy nadmienić, iż aby została zachowana ulga muszą być spełnione obydwie przesłanki łącznie. Tym samym Wnioskodawca utraci prawo do powyższej ulgi.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Końcowo należy wskazać, iż dokumenty dołączone przez Pana do wniosku nie podlegały analizie i weryfikacji w ramach wydanej interpretacji.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.