Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1462-IPPP1.4512.848.2016.1.EK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-11-30
Teza: w zakresie prawa do odliczenia podatki VAT
Słowa kluczowe: odliczenia-prawo do odliczenia; projekt; stowarzyszenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 30 września 2016 r. (data wpływu 5 października 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatki VAT – **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 5 października 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczący podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny :

Stowarzyszenie realizuje projekty finansowe ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, z budżetu Państwa, oraz z pozostałych dotacji udzielonych m.in. przez Miasto, Marszałka Województwa, ministerstwa oraz organizacje społeczne. Dotacje te są przeznaczone na pokrycie kosztów realizacji tych projektów tj. wynagrodzenia, zakupy towarów i usług. Stowarzyszenie nie pobiera opłat od uczestników projektów współfinansowanych z w/w źródeł.

Stowarzyszenie prowadzi również działalność statutową odpłatną oraz działalność gospodarczą polegającą na:

*   prowadzeniu na zlecenie sądów mediacji pomiędzy stronami sporów sądowych

*   prowadzeniu szkoleń i porad prawnych dla rodzin zastępczych

*   prowadzeniu porad prawnych podmiotów zewnętrznych (na zlecenie Urzędu ds. Cudzoziemców, na zlecenie podmiotów gospodarczych.

W 2016 roku Stowarzyszenie zarejestrowało się jako czynny podatnik VAT i nalicza oraz odprowadza VAT od świadczonych przez siebie odpłatnych usług.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

1.  Czy Stowarzyszenie (będąc czynnym podatnikiem VAT) ma prawo do odliczenia VAT od zakupów związanych wyłącznie z realizacją zadań współfinansowanych ze środków budżetu państwa Unii Europejskiej oraz z pozostałych dotacji otrzymanych przez Stowarzyszenie?
2.  Czy Stowarzyszenie ma prawo do odliczenia VAT od zakupów towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną?

Zdaniem Stowarzyszenia, Stowarzyszeniu nie przysługuje prawo odliczenia VAT naliczonego od zakupów dokonywanych do celów realizacji projektów współfinansowanych ze środków dotacji z Unii Europejskiej, budżetu państwa, Miasta oraz pozostałych dotacji celowych.

Stowarzyszeniu przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego od zakupu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną tj. ze świadczonymi przez S. na rzecz innych podmiotów usług porad prawnych oraz szkoleniowych.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dn 11 marca 2004 r. (z próżniejszymi zmianami) o podatku od towarów i usług, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatnikowi, o którym mowa w art. 15 Ustawy, przysługuje prawi do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem. art. 114, art. 119, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

A zatem:

Prawo do dokonywania odliczeń podatku naliczonego przysługuje podatnikom tylko wówczas, gdy zakupy dokonywane – związane są ściśle ze sprzedażą opodatkowaną.

Ustawa wyłącza możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług, które nie są wykorzystywane do czynności sprzedaży opodatkowanej.

Działalność Stowarzyszenia w zakresie realizacji projektów finansowanych ze środków Unii Europejskiej i innych dotacji przeznaczonych na pokrycie kosztów realizacji zadań statutowych- nie stanowią czynności podlegających podatkowi VAT. Zatem zakupy dokonywane do celów realizacji tychże zadań – nie korzystają z prawa odliczenia VAT naliczonego.

Natomiast od zakupów związanych ze sprzedażą opodatkowaną – Stowarzyszenie przysługuje prawo odliczenia VAT naliczonego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, z późn. zm.), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W świetle art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.

W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Wykładnia art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie charakteru związku pomiędzy zakupami a sprzedażą opodatkowaną, powinna być dokonywana w zgodzie z przepisami VI Dyrektywy (a od 1 stycznia 2007 r. – Dyrektywy 2006/112/WE), a zatem powinna uwzględniać istniejące w tym zakresie orzecznictwo TSUE, w którym, co do zasady, przeważa pogląd, że jedynie bezpośredni związek pomiędzy podatkiem naliczonym a transakcją opodatkowaną może stanowić podstawę do odliczenia VAT.

Rozumienie tego bezpośredniego związku zostało szeroko zaprezentowane w orzeczeniu Trybunału z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie C-98/98 Commissioners of Customs and Excise przeciwko Midland Bank plc., w którym stwierdzono, że art. 2 I Dyrektywy oraz art. 17(2)(3) i (5) VI Dyrektywy należy interpretować w taki sposób, aby – co do zasady – istnienie bezpośredniego związku między daną transakcją nabycia, a daną transakcją (lub transakcjami) sprzedaży, uprawniającymi do odliczenia, stanowiło warunek nabycia przez podatnika prawa do odliczenia naliczonego podatku od wartości dodanej oraz aby stanowiło podstawę do określenia zakresu tego prawa.

W orzeczeniu z dnia 27 września 2001 r. w sprawie CIBO Participations S.A. (C-16/00) Trybunał doszedł do wniosku, że aby możliwe było odliczenie VAT naliczonego, musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy wydatkiem a sprzedażą opodatkowaną VAT, co oznacza, że wydatek musi stanowić element kosztowy sprzedaży opodatkowanej. Niemniej TSUE stwierdził, że wydatki na doradztwo związane z procesem przejmowania spółek zależnych przez CIBO stanowią koszty ogólne, mające związek z działalnością opodatkowaną tej spółki.

Podobne stanowisko wyraził w orzeczeniu z dnia 26 maja 2005 r. w sprawie C-465/03 Kretztechnik AG przeciwko Finanzamt Linz.

W świetle powyższego orzecznictwa TSUE należy stwierdzić, że kierując się wykładnią dokonywaną w zgodzie z zasadami VI Dyrektywy (od 1 stycznia 2007 r. – Dyrektywy 2006/112/WE), na gruncie art. 86 ust. 1 ustawy, podobnie jak i art. 17(2)(3) i (5) VI Dyrektywy (art. 167 i nast. Dyrektywy 2006/112/WE) należy przyjąć – co do zasady – że niezbędnym warunkiem odliczenia VAT jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy zakupami (wydatkami), a konkretną transakcją opodatkowaną. Wydatki te powinny stanowić część składową kosztów świadczenia, uwzględnioną w cenie.

Z tresci wniosku wynika, że Wnioskodawca realizuje projekty finansowe ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, z budżetu Państwa, oraz z pozostałych dotacji udzielonych m.in. przez Miasto, Marszałka Województwa, ministerstwa oraz organizacje społeczne. Dotacje te są przeznaczone na pokrycie kosztów realizacji tych projektów tj. wynagrodzenia, zakupy towarów i usług. Stowarzyszenie nie pobiera opłat od uczestników projektów współfinansowanych z ww. źródeł. Wnioskodawca prowadzi również działalność statutową odpłatną oraz działalność gospodarczą polegającą na prowadzeniu na zlecenie sądów mediacji pomiędzy stronami sporów sądowych, prowadzeniu szkoleń i porad prawnych dla rodzin zastępczych, prowadzeniu porad prawnych podmiotów zewnętrznych (na zlecenie Urzędu ds. Cudzoziemców, na zlecenie podmiotów gospodarczych. Wnioskodawca wskazał, że jest od 2016 roku czynnym podatnikiem VAT i nalicza oraz odprowadza VAT od świadczonych przez siebie odpłatnych usług.

Jak wskazano wyżej, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Ponadto, rozpatrując prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, należy mieć na uwadze, że system odliczenia ma na celu całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od ciężaru VAT zapłaconego lub podlegającego zapłacie w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Natomiast nie daje uprawnienia do odliczenia w przypadku czynności będących poza zakresem działalności gospodarczej. Oznacza to, że podatnik nie może domagać się prawa do odliczenia podatku naliczonego, nie płacąc podatku należnego.

Z uwagi na brzmienie cytowanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług należy zauważyć, że obowiązkiem Wnioskodawcy jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Wnioskodawca ma zatem obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. alokacji podatku do czynności podlegających opodatkowaniu i czynności niepodlegających opodatkowaniu.

Zatem w sytuacji, jak wskazuje Wnioskodawca, gdy wykonywana działanlość w zakresie realizacji projektów finansowanych ze środków Unii Europejskiej i innych wskazanych we wniosku dotacji nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, Wnioskodawcy z tytułu zakupów towarów i usług przeznaczonych na realizację tych projektów nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT, gdyż nie będą spełnione przesłanki wynikajace z art. 86 ust. 1 ustawy. W tym przypadku zakupy dokonywane do tych celów będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowniu VAT.

Natomiast, w sytuacji gdy towary i usługi przeznaczone są przez Wnioskodawcę do czynności opodatkowanych, Wnioskodawca na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy będzie miał prawo do odliczenia podatku VAT. Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku VAT i zakupy te będą przeznaczone do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 57 § 1 pkt 1 - 4 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydana w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.