Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-195/10/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2010-05-21
Teza: Czy Wnioskodawczyni przysługuje ulga prorodzinna z uwagi na fakt, że jej wychowanek, który nie ukończył 25 roku życia, pobiera naukę w szkole wyższej?
Słowa kluczowe: dzieci i młodzież; odliczenia; rodzina; ulga-ulga prorodzinna
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27a (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani, przedstawione we wniosku z dnia 22 lutego 2010 r. (data wpływu 23 lutego 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z odliczeń w ramach tzw. ulgi prorodzinnej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 lutego 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z odliczeń w ramach tzw. ulgi prorodzinnej.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Postanowieniem Sądu z dnia 23 lutego 1993 r. została ograniczona władza rodzicielska rodzicom małoletniego dziecka, urodzonego dnia 26 grudnia 1988 r. Dziecko zostało umieszczone w rodzinie zastępczej, tj. u Wnioskodawczyni i jej małżonka.

Dnia 9 listopada 2002 r. zmarła matka dziecka. Postanowieniem Sądu z dnia 13 stycznia 2005 r. ojciec dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej.

Postanowieniem z dnia 8 lutego 2005 r. Sąd Rejonowy powierzył opiekę nad dzieckiem Wnioskodawczyni i jej małżonkowi.

Dnia 20 marca 2007 r. Sąd Rejonowy postanowił umorzyć postępowanie opiekuńcze, uzasadniając, że osoba nim objęta ukończyła 18 rok życia i w tym dniu z mocy prawa ustała nad nim władza rodzicielska.

Po ukończeniu 18 lat wychowanek Wnioskodawczyni nadal u niej mieszka i jest na jej utrzymaniu. Renty rodzinnej po zmarłej matce nie otrzymuje i w roku 2008 ukończył szkołę średnią – 5-letnie Technikum Ekonomiczne. Zdał egzamin maturalny, co zostało potwierdzone na świadectwie ukończenia szkoły, na którym widnieje pieczątka szkoły oraz data: 30 czerwca 2008 r. Natomiast dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe – technika ekonomisty – wydany został dnia 29 sierpnia 2008 r. przez okręgową Komisję Egzaminacyjną.

W dniu 11 września 2008 r. wychowanek Wnioskodawczyni zawarł umowę na kontynuowanie nauki w Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania i obecnie jest studentem II roku (III semestr) na kierunku Zarządzanie.

Za I rok studiów opłata wynosiła 3.260 zł, tj. 4 raty po 815 zł., natomiast za II rok raty wynoszą po 875 zł.

Z powodu braku pracy od dnia 26 stycznia 2009 r. wychowanek Wnioskodawczyni jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku. Koszty jego utrzymania, w tym również czesnego na rzecz szkoły ponosi Wnioskodawczyni i jej małżonek.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Wnioskodawczyni przysługuje ulga prorodzinna, z uwagi na fakt, że jej wychowanek, który nie ukończył 25 roku życia, pobiera naukę w szkole wyższej?

Zdaniem Wnioskodawcy – skoro biologiczni rodzice na uczące się dziecko, które nie uzyskuje własnych dochodów, mogą skorzystać z odliczeń w ramach ulgi prorodzinnej, to również Jej przysługuje prawo do przedmiotowej ulgi, gdyż ponosi wszelkie koszty utrzymania pełnoletniego, uczącego się wychowanka, nad którym wraz z mężem sprawowała opiekę od dnia 23 lutego 1993 r. W ocenie Wnioskodawczyni takie prawo jej przysługuje, albowiem matka dziecka nie żyje, a ojciec pozbawiony został praw rodzicielskich.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r., od podatku dochodowego, obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską,
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

W myśl art. 27f ust. 2 ww. ustawy, odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1. Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1.  na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2.  wstąpiło w związek małżeński.

Stosownie do art. 27f ust. 3 tej ustawy, w przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, o których mowa w ust. 1, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty obliczonej zgodnie z ust. 2 za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Art. 27f ust. 4 stanowi, iż odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Odliczenia – na mocy art. 27f ust. 5 dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1.  odpis aktu urodzenia dziecka,
2.  zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka,
3.  odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą,
4.  zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

W myśl art. 27f ust. 6, przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Uprawnienie do ulgi związane jest zatem w wychowywaniem przez podatnika dzieci, które wymienione zostały w treści art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3 tej ustawy i są to dzieci:

*   bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
*   do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświaty lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczypospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej kwocie przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

Z ww. przepisu wynika, że prawo do odliczeń w ramach ulgi prorodzinnej uzależnione zostało od spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek wymaganych do jej zastosowania.

Aby móc skorzystać z przedmiotowej ulgi należy zatem:

*   osiągać dochody opodatkowane według skali podatkowej, określonej w art. 27 ww. ustawy,
*   w przypadku wychowywania pełnoletnich dzieci, należy wykonywać ciążący obowiązek alimentacyjny lub sprawować funkcję rodziny zastępczej.
*   wykazać podatek (po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne).

Natomiast pełnoletnie dziecko – z wyjątkiem otrzymującego zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, nie może ukończyć 25 lat, musi uczęszczać do szkół wskazanych w treści art. 6 ust. 4 pkt 3 oraz nie może uzyskiwać dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w łącznej kwocie przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

Przepisy dotyczące funkcjonowania rodziny zastępczej zostały zawarte w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362).

W myśl art. 72 ust. 1 ww. ustawy, dziecku pozbawionemu całkowicie lub częściowo opieki rodzicielskiej zapewnia się opiekę i wychowanie w rodzinie zastępczej.

Natomiast stosownie do art. 72 ust. 10 tej ustawy, pełnienie funkcji rodziny zastępczej z mocy prawa ustaje z dniem osiągnięcia przez dziecko pełnoletności, z zastrzeżeniem art. 78 ust. 5.

Z treści art. 78 ust. 5 tej ustawy wynika natomiast, że rodzinie, która sprawowała funkcję rodziny zastępczej, przysługuje pomoc pieniężna w wysokości określonej w ust. 3 i 4 również po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności, do czasu ukończenia szkoły, w której rozpoczęło naukę przed osiągnięciem pełnoletności, jeżeli nadal przebywa w tej rodzinie.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż dnia 23 lutego 1993 r. w rodzinie zastępczej, którą tworzyła Wnioskodawczyni i jej małżonek zostało umieszczone małoletnie dziecko.

Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 8 lutego 2005 r. powierzył opiekę nad tym dzieckiem Wnioskodawczyni i jej małżonkowi. W roku 2002 roku zmarła matka dziecka, a w roku 2005 ojciec dziecka został pozbawiony praw rodzicielskich.

Dnia 20 marca 2007 r. Sąd Rejonowy postanowił umorzyć postępowanie opiekuńcze, uzasadniając, że osoba nim objęta ukończyła 18 rok życia i w tym dniu z mocy prawa ustała nad nią władza rodzicielska. W dniu 30 czerwca 2008 r. wychowanek Wnioskodawczyni ukończył szkołę średnią – 5-letnie Technikum Ekonomiczne, a w dniu 11 września 2008 r. zawarł umowę na kontynuowanie nauki w Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania - obecnie jest studentem II roku (III semestr) na kierunku Zarządzanie.

Po ukończeniu 18 lat podopieczny Wnioskodawczyni nadal u niej mieszka i jest na jej utrzymaniu.

Mając na uwadze powyżej zacytowane przepisy ustawy o pomocy społecznej należy uznać, że Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem stanowiła rodzinę zastępczą dla swego wychowanka do momentu ukończenia przez niego szkoły rozpoczętej przed 18 rokiem życia, tj. do momentu ukończenia Technikum Ekonomicznego. Wobec powyższego w 2009 r. Wnioskodawczyni nie spełniała jednego z podstawowych warunków uprawniających do skorzystania z ulgi prorodzinnej, tj. w 2009 r. nie sprawowała już nad wychowankiem funkcji rodziny zastępczej, wobec czego nie może odliczyć od dochodu ulgi z tytułu wychowywania dziecka.

Bez znaczenia w tej sytuacji pozostaje fakt, ze Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem ponosiła wydatki związane z utrzymaniem swego wychowanka.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.